alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Sansibar

Sansibar er eyja úti fyrir strönd Tansaníu (íbúafjöldi: 1.303.569 (áætl. 2012); flatarmál: 1.554 km²). Stundum er vísað til Sansibar og nálægu eyjanna Mafia og Pemba sem Kryddeyja, þótt það sé oftast notað sem heiti á hluta Molukkaeyja í Indónesíu.

Stærsti bærinn á Sansibar er Zanzibar City, en miðbær hans, Stone Town, er á heimsminjaskrá UNESCO. Efnahagslífið byggist á framleiðslu krydds (negull, múskat, kanill og pipar meðal annars) og ferðaþjónustu.

Saga Sansibar
Tansanía varð til við sameiningu sjálfstæðu ríkjanna Tanganjika og Sansibar árið 1963. Heiti nýja ríkisins er myndað úr fyrstu stöfunum í heitum aðildarríkjanna.

Stjórnmál Sansibar
Sansibar er sjálfstjórnarhérað í Tansaníu og hefur sitt eigið þing og forseta sem taka ákvarðanir um málefni sem varða eyjuna.

Sansibar
Saó Tóme og Prinsípe

Saó Tóme og Prinsípe eru tveggja eyja eyríki í Gíneuflóa undan strönd Vestur-Afríku. Eyjarnar eru 140 km frá hvor annarri og í um 250 og 225 km fjarlægð frá strönd Gabon. Báðar eru hluti af röð eldfjalla. Syðri eyjan, Saó Tóme, er nær nákvæmlega á miðbaug.

Saga 
Eyjarnar voru óbyggðar þegar Portúgalar komu þangað á 15. öld. Þeir fluttu þræla þangað frá mið-Afríku eða þar sem Angóla og Kongó eru í dag. Þrælarnir unnu á sykurplantekrum sem síðar urðu kakó- og kaffiplantekrur. Þrælaviðskipti voru milli Saó Tóme og Prinsípe og Suður-Ameríku (Brasilíu) og Karíbaeyja.

Landið fékk sjálfstæði frá Portúgal 12. júlí 1975 og 12. júlí er þjóðhátíðardagur landsins.

Efnahagur 
Síðan á 19. öld hefur efnahagur Sao Tomé og Principe verið byggður á plantekrubúskap. Þegar landið fékk sjálfstæði frá Portúgal var 90% af plantekrunum í eigu Portúgala. Síðan þá hefur ríkið verið aðaleigandinn. Aðalafurðin er kakó sem stendur undir 95% af öllum útflutningi. Aðrar útflutningsafurðir eru pálmaolía og kaffi.

Saó Tóme og Prinsípe
Breska-Kólumbía

Breska-Kólumbía er fylki suðvestast í Kanada. Það var sjötta fylkið til að ganga í fylkjasambandið (sjöunda ef yfirráðasvæðin eru tekin með). Fjöll og skógar eru áberandi í landslagi fylkisins.

Söguágrip
Á því landsvæði sem nú er Breska-Kólumbía nær saga frumbyggja yfir a.m.k. 10.000 ár. Evrópskir landkönnuðir fóru þar um undir lok 18. aldar, en landnám í stórum stíl hófst á fyrri hluta 19. aldar.  Hudson Bay félagið sem verslaði með skinn nefndi svæðið eftir Kólumbíufljóti árið 1858. Árið 1871 varð það 6. hérað Kanada. Lokið var við síðasta legg Kyrrahafslestarinnar (Pacific Rail) til Vancouver árið 1885 og með tilkomu hennar urðu efnahagslegar framfarir. Skógarhögg varð æ mikilvægari grein.

Landafræði og náttúrufar
Breska-Kólumbía er 944,735 km2 að flatarmáli. Fylkið á landamæri að Alberta í austri, Júkon, Norðvesturhéruðunum og bandaríska fylkinu Alaska í norðri og bandarísku fylkjunum Washington, Idaho og Montana í suðri. 

Þrír fjórðu hlutar fylkisins eru fjalllendi í yfir 1000 metra hæð, þar á meðal Klettafjöll í austri, Strandfjöll í vestri og Fossafjöll í suðri. Hæsta fjallið er Mount Fairweather, nálægt landamærum Alaska, 4.663 metrar yfir sjávarmáli.  Í miðju fylkinu er háslétta þar sem rignir lítið, hún er fremur gróðursnauð og telst að hluta eyðimörk. Hins vegar er vesturhluti Vancouvereyju úrkomusamasti staður Norður-Ameríku. Ströndin er mjög vogskorin og með mörgum fjörðum og eyjum. Stærstu eyjarnar fyrir utan Vancouvereyju eru í eyjaklasanum Haida Gwaii. Columbia-fljót á upptök sín í fylkinu og rennur til Kyrrahafsstrandar Bandaríkjanna.

Um 60% fylkisins eru skógi vaxin. Finna má mörg hundruð ára gömul tré af tegundum eins og risalífviði, marþöll, degli og sitkagreni í tempruðu regnskógunum við vesturströndina. Mikið er af blágreni, hvítgreni og fjallaþini inni í landi. Aðeins um 5% svæði fylkisins eru hentug til ræktunar.

Mörg vernduð svæði og þjóðgarðar eru innan Bresku-Kólumbíu. 12,5% fylkisins eru verndað land. Meðal þjóðgarða eru Glacier-þjóðgarðurinn, Kootenay-þjóðgarðurinn, Yoho-þjóðgarðurinn, Pacific Rim-þjóðgarðurinn og Mount Revelstoke-þjóðgarðurinn.

Sumarið 2021 mældist hæsti hiti í Kanada í þorpinu Lytton í fylkinu eða tæpar 50 gráður.

Samfélag
Fólksfjöldi í fylkinu var rúmlega 5 milljónir árið 2019. Vancouver er stærsta borg fylkisins og þriðja stærsta borg Kanada. Borgin Victoria á Vancouvereyju er næststærsta borgin og höfuðborg fylkisins. Stærsta borgin í norðri er Prince George. Flestir íbúa fylkisins búa innan marka Vancouver, Victoria og nálægra svæða.  

Um 72% vinnandi fólks starfar í þjónustugeiranum. Ferðaþjónusta, skógarhögg og fiskveiðar eru meðal atvinnugreina. Asískir innflytjendur eru um fjórðungur íbúa Bresku-Kólumbíu.

Heimild

Tenglar 
 Norðvestur Kyrrahafssamfélagið — Wiki um norðvestur Kyrrahaf
 Ferðamannavefur Bresku-Kólumbíu
 The Political Economy of British Columbia's Rainforests 

Breska Kólumbía
Kanadísk fylki og sjálfstjórnarsvæði
Víxlunarröðun

Víxlunarröðun eða bóluröðun er einfalt röðunarreiknirit að stærðargráðu n², í sínu einfaldasta formi virkar það með því að fara  sinnum yfir fylki af stærð n og víxla stök sem eru stærri en næsta stak á undan, en röðunin dregur einmitt nafn sitt af „víxluninni“.

Vegna einfaldleika reikniritsins er það oft fyrsta reikniritið sem kennt er í tölvunarfræði.

Gagnsemi
Víxlunarröðun er afar einfalt reiknirit en nær gagnslaust sökum flækjustigs af stærðargráðu O(n2).

Útfærsla 
Þetta C99 fall raðar fylkinu tolur af stærð staerd með víxlunarröðun, gert er ráð fyrir að búið sé að skilgreina fallið vixla, sem tekur tvö stök og gefur þeim gildi hvors annars:
void vixla(int *tala1, int *tala2)
{       
    const int timabundin_tala = *tala1;
    *tala1 = *tala2;
    *tala2 = timabundin_tala;
}

Einfaldasta útgáfa víxlunarröðunar:

void bubblesort(int tolur[], int staerd)
{
    for (int i = 0; i < staerd; ++i) 
        for (int j = 0; j < staerd; ++j) 
            if (tolur[j] > tolur[j + 1])
                vixla(&tolur[j], &tolur[j + 1]);
}

Víxlunarröðunin betrumbætt 
Ef farið er yfir fylkið og ekki þarf að skipta út neinum stökum er það tryggt að ekki þarf að fara yfir það aftur þar sem það er þegar raðað, í besta tilfelli þarf þá að gera n samanburði fyrir fylki af stærð n (ef fylkið er þegar raðað), gert er ráð fyrir að búið sé að skilgreina fallið vixla eins og áður:
#include <stdbool.h>

void vixlunarrodun(int tolur[], int staerd)
{
    bool radad;
    for (int i = 0; i < staerd; ++i) {
        radad = true;
        for (int j = 0; j < staerd; ++j)
            if (tolur[j] > tolur[j + 1]) {
                vixla(&tolur[j], &tolur[j + 1]);
                radad = false;
            }
        if (radad) break;
    }
}

Eftir að búið er að fara yfir fylkið einu sinni er tryggt að stærsta stak þess er komið aftast í fylkið, þegar búið er að fara yfir það tvisvar er tryggt að tvö efstu stökin eru komin efst í það o.s.f., þar með er hægt að flýta reikniritinu með því að sleppa því að bera saman þau stök sem vitað er að eru þegar röðuð:

void vixlunarrodun(int tolur[], int staerd)
{
    int staerd2 = staerd;

    for (int i = 0; i < staerd; ++i) {
        for (int j = 0; j < staerd2; ++j)
            if (tolur[j] > tolur[j + 1])
                vixla(&tolur[j], &tolur[j + 1]);

        --staerd2;
    }
}

að lokum er svo hægt að sameina þessar tvær aðferðir:

#include <stdbool.h>

void vixlunarrodun(int tolur[], const int staerd)
{
    bool radad;
    int staerd2 = staerd;

    for (int i = 0; i < staerd; ++i) {
        radad = true;

        for (int j = 0; j < staerd2; ++j)
            if (tolur[j] > tolur[j + 1]) {
                vixla(&tolur[j], &tolur[j + 1]);
                radad = false;
            }
        if (radad) break;
        --size2;
    }
}

Tilvísanir

Röðunarreiknirit

no:Sorteringsalgoritme#Boblesortering
Hvíta Níl

Hvíta Níl er fljót í Afríku og önnur aðalþverá Nílar (hin er Bláa Níl).

Áin á upptök sín í Viktoríuvatni og heitir þar Viktoríu-Níl. Hún rennur í vestur í gegnum Úganda, Kyogavatn og Albertsvatn þar sem nafn hennar breytist í Alberts-Níl. Þaðan rennur hún norður til Nimule þar sem hún rennur inn í Súdan. Þar er hún kölluð Fjalla-Níl þar sem hún rennur yfir flúðir og inn á sléttuna, í gegnum fenin í Sudd og um No-vatn þar til hún mætir Bláu Níl við Kartúm og myndar Níl. Leiðin frá Viktoríuvatni að Kartúm er um 3.700 km löng.

Ár í Afríku
Níl
Fljót í Úganda
Fljót í Súdan

de:Nil#Weißer Nil
Stóru vötnin

Þessi grein fjallar um stóru vötnin í Afríku. Vötnin miklu fjallar um stóru vötnin í Ameríku.

Stóru vötnin í Afríku eru nokkur stór stöðuvötn í og við Sigdalinn mikla og landsvæðið umhverfis. Meðal þeirra er þriðja stærsta stöðuvatn heims Viktoríuvatn. Vötnin eru:

 Tanganjikavatn
 Viktoríuvatn
 Albertsvatn
 Játvarðsvatn
 Kivuvatn
 Malavívatn

Sumir kalla einungis Viktoríuvatn, Albertsvatn og Edwardsvatn Stóru vötnin'', þar sem þau eru þau einu sem tæmast út í Hvítu Níl. Tanganjikavatn og Kivuvatn eru hluti af vatnakerfi Kongófljóts.

Landsvæðið við stóru vötnin 
Á svæðinu við stóru vötnin eru löndin Rúanda, Búrúndí og Úganda, auk hluta Lýðveldisins Kongó, Tansaníu og Kenýa. Svæðið er eitt af þeim þéttbýlustu í heimi, en áætlað er að 107 milljónir manna búi þar. Vegna eldvirkni er svæðið við stóru vötnin með bestu ræktarlöndum í Afríku og vegna hæðarinnar er loftslagið temprað, þótt svæðið sé við miðbaug.

Landafræði Afríku
Gínea (heimshluti)

Gínea er sögulegt heiti á þeim heimshluta sem liggur umhverfis Gíneuflóa í Afríku. Gínea nær frá hitabeltinu í suðri að Sahel-svæðinu, við jaðar Sahara í norðri.

Þetta svæði var með þeim fyrstu í Afríku sunnan Sahara sem Evrópubúar komust í kynni við. Umfangsmikil verslun með gull, fílabein og þræla skapaði mikið ríkidæmi á svæðinu og nokkur öflug konungsríki urðu þar til á 18. og 19. öld eins og Dahómey og Asante-sambandið. Þessi ríki voru miðstýrð, fjölmenn og tæknilega þróuð, og veittu mikla mótspyrnu þegar Evrópuríkin hófu að leggja álfuna undir sig. Stór hluti þessa svæðis var því ekki gerður að evrópskum nýlendum fyrr en undir lok 19. aldar.

Nafnið Gínea kemur úr máli berba, í gegnum portúgölsku og merkir „land hinna svörtu“.

Gíneu var oft skipt í Neðri Gíneu, sem náði yfir suðurhluta Nígeríu, Benín, Tógó og inn í Gana, og Efri Gíneu, sem er mun fámennara svæði, og nær yfir Fílabeinsströndina og Gíneu-Bissá.

Evrópskir kaupmenn gáfu hlutum strandlengjunnar við Gíneuflóa heiti eftir höfuðútflutningsvöru hvers staðar. Eystri hlutinn við Benín og Nígeríu var nefndur Þrælaströndin, þar sem nú er Gana var kallað Gullströndin og vestan við Gana var Fílabeinsströndin, sem nú er nafn ríkis á sömu slóðum. Enn vestar, við Líberíu og Síerra Leóne, var ströndin kölluð Kornströndin eða Piparströndin.

Lönd í Gíneu 
 Benín
 Fílabeinsströndin
 Miðbaugs-Gínea
 Gana
 Gínea
 Gínea-Bissá
 Líbería
 Síerra Leóne
 Tógó
 Nígería að sunnanverðu
 Kamerún að vestanverðu

Landafræði Afríku
Páskaeyja

Páskaeyja (pólýnesíska: Rapa Nui, spænska: Isla de Pascua) er eyja í Suður-Kyrrahafi sem tilheyrir Chile. Eyjan er 3.526 km frá meginlandinu og 2.075 km frá næstu byggðu eyju, Pitcairn. Íbúafjöldi er 5.806 (skv. manntali 2012) og af þeim búa 3.791 í höfuðborginni Hanga Roa.

Eyjan er fræg fyrir stórar steinstyttur (moai) sem eru um fjögurra alda gamlar. Þær eru 887 talsins á eyjunni. Þótt oft sé talað um þær sem „steinhöfuð“ hafa þær raunar búk, en nokkrar hafa sigið svo aðeins höfuðin standa uppúr. Var henni svo nafn gefið af Jacob Roggeveen sökum þess að hann rakst á hana á páskasunnudegi.

Eyjar við Chile
Pólýnesía
Kyrrahafseyjar
Sammengi

Sammengi er í mengjafræði mengi allra staka tiltekinna mengja. Ef mengið er aðeins eitt er sammengið mengið sjálft. Sammengi mengjanna  og  er lesið „A sam B“ og táknað . Formleg skilgreining er:

 er stak í  eff  er stak í  eða .

Mengjafræði
Til hamingju með fallið

Til hamingju með fallið er hljómplata með Megasi frá 1996.
Upptökustjórn: Pjetur Stefáns.
Útsetningar: Megas, Tryggvi Hübner og Pjetur Stefáns

Lagalisti 

Lög og ljóð: Megas (nema annað komi fram)

Kysstu mig (þjóðlag, ljóð: Bjarni Thorarensen)
Kölski og Ýsan
As time goes by (Play it again Sam)
Hlíðarendatafl
Ef heimur eigi (ljóð: Megas, byggt á ljóðum eftir Maxim Gorki)
Minnisrækt (Gleymist svo geymist)
Þyrnirós
Hamingjuhvörf
Griðljóð
Ertu ekki farin að mannast
Ljóma sínum (erlent sálmalag)
Götuvísa
Heimilisfang óþekkt
Vita sínu viti (Aldrei of ung)
Dagur hjólbarðasalans

Megas
Íslenskar breiðskífur
Hljómplötur gefnar út árið 1996
1749

Árið 1749 (MDCCXLIX í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 Kristjáni Drese landfógeta vikið úr starfi vegna drykkjuskapar og óreiðu.
 Ágúst - Guðni Sigurðsson sýslumaður í Gullbringusýslu var settur landfógeti til bráðabirgða.
 Desember - Skúli Magnússon var skipaður landfógeti.

Fædd
 Sæmundur Magnússon Hólm, prestur og fræðimaður (d. 1821).

Dáin

Opinberar aftökur

 Guðríður Vigfúsdóttir og Bjarni „öskubak“ Jónsson tekin af lífi á Alþingi, fyrir blóðskömm.

Erlendis 
 3. janúar - Fréttablaðið Kjøbenhavnske Danske Post-Tidender, síðar Berlingske Tidende, kom út í fyrsta sinn í Kaupmannahöfn.
 28. febrúar - Skáldsagan Tom Jones eftir breska rithöfundinn Henry Fielding kom út.
 9. júlí - Bærinn Halifax á Nova Scotia var stofnaður.

Fædd
 24. janúar - Charles James Fox, enskur stjórnmálamaður (d. 1806).
 29. janúar - Kristján 7., Danakonungur (d. 1808).
 28. mars - Pierre-Simon Laplace, franskur stærðfræðingur (d. 1827).
 17. maí - Edward Jenner, enskur læknir, upphafsmaður bólusetninga (d. 1823).
 28. ágúst - Johann Wolfgang von Goethe, þýskur rithöfundur og ljóðskáld (d. 1832).
 17. nóvember - Nicolas Appert, franskur (d. 1841).

Dáin
 8. febrúar - Jan van Huysum, hollenskur listmálari (f. 1682).

Tilvísanir 

1749
1748

Árið 1748 (MDCCXLVIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin
 31. mars - Árni Hallvarðsson, prestur á Hvalsnesi á Suðurnesjum (f. 1712).
 16. desember - Þorleifur Skaftason, prófastur í Múla í Aðaldal (f. 1683)

Erlendis 

 Byrjað að grafa upp rústirnar í Pompeii.

Fædd

Dáin
 1. janúar - Johann Bernoulli, svissneskur stærðfræðingur (f. 1667).

1748
1747

Árið 1747 (MDCCXLVII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Opinberar aftökur
 Jón Erlendsson hengdur í Gálgahrauni sunnan Bessastaða, fyrir þjófnað.

Erlendis 

Fædd

Dáin

Tilvísanir 

1747
1746

Árið 1746 (MDCCXLVI í rómverskum tölum)

Atburðir 

 Tilskipun um húsaga gefin út. Þar er prestum uppálagt að áminna húsráðendur ef þeir verði varir við lestur skemmtisagna, leiki og annað óþarfa glens.
 Í Princeton í New Jersey í Bandaríkjunum var stofnaður skólinn College of New Jersey sem síðar varð Princeton-háskóli.

Fædd 
 30. mars - Francisco Goya, spænskur listamaður (d. 1828).

Dáin 
 14. júní - Colin Maclaurin, skoskur stærðfræðingur (f. 1698).
 6. ágúst - Kristján 6., kongungur Íslands og Danmerkur frá 1730 til dauðadags (f. 1699).
 8. ágúst - Francis Hutcheson, skosk-írskur heimspekingur (f. 1694).

1746
1745

Árið 1745 (MDCCXLV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 Ludvig Harboe hélt aftur til Kaupmannahafnar eftir að hafa verið í fjögur ár á Íslandi og gegnt embætti HólabiskuHólabiskups 1741-1745 og Skálholtsbiskups 1744-1745.
 Halldór Brynjólfsson var valinn Hólabiskup og hélt utan til vígslu.
 Fyrsti barnaskóli Íslands var stofnaður í Vestmannaeyjum.
 Hafís barst suður fyrir lands, til móts við Landeyjar. Fimm bjarndýr voru drepin í Skaftafellssýslu.
 Skúli Magnússon, sýslumaður Skagfirðinga, keypti svikið járn hjá kaupmanninum á Hofsósi. Af því spunnust langvinn málaferli.

Fædd

Dáin
 3. desember - Eyjólfur Jónsson, annálaritari og prestur á Völlum í Svarfaðardal (f. 1670).

Erlendis 
 4. júní - Austurríska erfðastríðið: Friðrik mikli gjörsigrar austurríska herinn í orrustunni við Hohenfriedberg.
 19. ágúst - Uppreisn Jakobíta hófst í Skotlandi.
 12. september - Frans 1. var kjörinn keisari hins Heilaga rómverska ríkis með tilstyrk konu sinnar Maríu Teresu af Austurríki.
 19. desember - Her jakobíta undir stjórn Karls Stúart (Bonnie Prince Charlie) beið ósigur fyrir her undir stjórn hertogans af Cumberland í orrustunni við Clifton Moor. Það er síðasti bardagi sem háður hefur verið á enskri grund.
 Pétur krónprins Rússlands giftist Katrínu frænku sinni, sem síðar varð þekkt undir nafninu Katrín mikla.
 Peter von Musschenbroken, sem starfaði við Leyden-háskólann í Hollandi, fann upp svokallaða Leydenkrukku sem gat geymt mikið magn rafhleðslu.
 Elsta leikhús í Madrid, Teatro Español, var reist.

Fædd

 18. febrúar - Alessandro Volta, ítalskur eðlisfræðingur (d. 1827).

Dáin
 20. janúar - Karl 7. keisari (f. 1697).
 18. mars - Robert Walpole, fyrsti forsætisráðherra Bretlands (f. 1676).
 9. maí - Tomaso Antonio Vitali, ítalskt tónskáld (f. 1663).
 19. október - Jonathan Swift, enskur rithöfundur (f. 1667). 
 23. desember - Jan Dismas Zelenka, bæheimskt tónskáld.

1745
1744

Árið 1744 (MDCCXLIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1744
1743

Árið 1743 (MDCCXLIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 14. febrúar - Finnur Jónsson settur officialis í Skálholtsbiskupsdæmi og átti hann að gegna störfum biskup þar til nýr biskup hefði verið kjörinn eftir lát Jóns Árnasonar.
 1. mars - Fjögur skip af Suðurnesjum fórust og með þeim 17 menn.
 17. júlí - Sunnefumál: Sunnefa Jónsdóttir lýsti því yfir á Alþingi að Hans Wium sýslumaður væri faðir að barninu sem hún ól á meðan hún var fangi hans, en ekki Jón bróðir hennar.
 Hörmangarafélagið tók við Íslandsversluninni.

Fædd

Dáin
 8. febrúar - Jón Árnason Skálholtsbiskup (f. 1665).

Erlendis 
 14. febrúar - Henry Pelham varð forsætisráðherra Bretlands.
 16. júní - Austurríska erfðastríðið: Georg 2., konungur Bretlands, leiddi her sinn til sigurs í orrustunni við Dettingen í Bæjaralandi og var hann síðasti breski konungurinn sem sjálfur stýrði her sínum í orrustu. Hann vann þar sigur á frönskum her.

Fædd
 13. apríl - Thomas Jefferson, þriðji forseti Bandaríkjanna (d. 1826).
 24. maí - Jean-Paul Marat, franskur byltingarsinni (d. 1793). 
26. ágúst - Antoine Lavoisier, franskur efnafræðingur (d. 1794). 
 18. nóvember - Johannes Ewald, danskt leikskáld (d. 1781).
 Toussaint L'Ouverture, byltingarforingi á Haítí (d. 1803).
 Sir Joseph Banks, breskur náttúrufræðingur og grasafræðingur (d. 1820). 

Dáin
 7. janúar - Anna Soffía Rewentlow, Danadrottning, kona Friðriks 4.
 22. janúar - Nicolas Lancret, franskur listmálari (f. 1690).
 20. júlí - Hyacinthe Rigaud, franskur listmálari (f. 1659).

1743
1742

Árið 1742 (MDCCXLII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 30. mars - Sveinn Sölvason varð varalögmaður norðan lands og vestan.
 30. júní - Sunnefumál: Hans Wium sýslumaður dæmdi systkinin Sunnefu Jónsdóttur og Jón Jónsson Sunnefubróður til dauða fyrir sifjaspell, en þau höfðu eignast barn saman.
 Hörmangarafélagið í Kaupmannahöfn tók við allri Íslandsverslun.
 Gunnar Pálsson varð skólameistari í Hólaskóla.
 Jón Árnason Skálholtsbiskup lét prenta nýja sálmabók í Kaupmannahöfn.

Fædd
 Ragnheiður Einarsdóttir á Reynistað, móðir Reynistaðarbræðra (d. 1814).

Dáin
 14. janúar - Þórður Þorkelsson Vídalín, umboðsmaður og læknir (f. 1661).
 24. júlí - Nikulás Magnússon, sýslumaður í Rangárvallasýslu, drekkti sér í Flosagjá (f. 1700).

Opinberar aftökur
 Þórður og Ögmundur Bjarnasynir, „útileguþjófar“, teknir af lífi á Þingskálaþingi.

Erlendis 
 24. janúar - Karl 7. Albert varð keisari hins Heilaga rómverska ríkis.
 16. febrúar - Spencer Compton, jarl af Wilmington, varð forsætisráðherra Bretlands.
 13. apríl - Óratórían Messías eftir Händel frumflutt í Dyflinni á Írlandi.
 13. nóvember - Konunglega danska vísindafélagið var stofnað.
 Sænski stjörnufræðingurinn Anders Celsius skilgreindi Celsius-kvarðann en setti þó frostmark við 100 °C og suðupunktinn við núll gráður.

Fædd
 14. ágúst - Píus VII (Barnaba Niccolò Maria Luigi Chiaramonti), páfi (d. 1823).

Dáin
 14. janúar - Edmond Halley, breskur stjörnufræðingur (f. 1656).
 4. júlí - Guido Grandi, ítalskur prestur og stærðfræðingur (f. 1671).

Tilvísanir 

1742
1741

Árið 1741 (MDCCXLI í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 Ludvig Harboe varð biskup á Hólum.
 Ferming barna lögfest á Íslandi.

Fædd
 19. ágúst - Árni Þórarinsson Hólabiskup (d. 1787).

Dáin
 5. ágúst - Oddur Sigurðsson lögmaður (f. 1681).
 Þórdís Jónsdóttir í Bræðratungu, fyrirmyndin að Snæfríði Íslandssól í Íslandsklukkunni.

Erlendis 
 Hans Egede skipaður biskup yfir Grænlandi.

Fædd
 23. maí - Andrea Luchesi, ítalskt tónskáld (d. 1801). 
Dáin
 28. júlí - Antonio Vivaldi, ítalskt tónskáld (f. 1678).
 19. desember - Vitus Bering, danskur heimskautakönnuður (f. 1681).
 Úlrika Leonóra, drottning Svíþjóðar (f. 1688).
 Jethro Tull, enskur búnaðarfrömuður (f. 1674).

1741
1740

Árið 1740 (MDCCXL í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 Séra Halldór Brynjólfsson fór til Kaupmannahafnar til að reyna að fá Hólabiskupsdæmi en tókst það ekki að þessu sinni og kom heim árið eftir.
 
Fædd
 Þorkell Fjeldsted, lögmaður í Færeyjum og Noregi og amtmaður og stiftamtmaður í Noregi (d. 1796).
 Oddur Gíslason, prestur á Miklabæ (d. 1786).
 Ragnhildur Eggertsdóttir, húsfreyja í Búðardal, fyrri kona Magnúsar Ketilssonar sýslumanns (d. 1793).

Dáin

Opinberar aftökur
 Ásmundur Þórðarson tekinn af lífi á Alþingi fyrir morð á ungum manni í Hegranessýslu að nafni Guðmundur.
 Gunnfríður Jónsdóttir tekin af lífi fyrir dulsmál.

Erlendis 
 17. ágúst - Benedikt XIV (Prospero Lorenzo Lambertini) var kjörinn páfi.
 9. október - Menn Hollenska Austurindíafélagsins drápu 5-10.000 kínverska íbúa Batavíu á Jövu.
 20. október - María Teresía af Austurríki erfði lönd Habsborgara (Austurríki, Bæheim, Ungverjaland og Belgíu) en varð ekki keisari hins Heilaga rómverska keisaradæmis vegna þess að hún var kona. Hún fékk hins vegar mann sinn, Frans 1., kjörinn keisrara árið 1745.
 16. desember - Friðrik mikli Prússakeisari réðist inn í Slésíu og hóf þar með Austurríska erfðastríðið.
 Keppt var um heimsmeistaratitil í Jeu de paume þetta ár og hefur það verið gert óslitið síðan.

Fædd
 4. febrúar - Carl Michael Bellman, sænskt skáld og tónskáld (d. 1795).
 2. júní - Marquis de Sade, franskur aðalsmaður og rithöfundur (d. 1814).
 14. ágúst - Píus VII páfi (d. 1823).
 23. ágúst - Ívan 4. Rússakeisari (d. 1764).
 29. október - James Boswell, skoskur rithöfundur og ævisagnaritari (d. 1795).

Dáin
 6. febrúar - Klemens XII páfi (f. 1652).
 31. maí - Friðrik Vilhjálmur 1., konungur Prússlands (f. 1688).
 20. október - Karl 6., keisari hins Heilaga rómverska keisaradæmis (1685).
 28. október - Anna, keisaraynja Rússlands (f. 1693).
 Loðvík-Hinrik af Bourbon-Condé , forsætisráðherra Frakklands  (f. 1692).

Tilvísanir 

1740
1738

Árið 1738 (MDCCXXXVIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 Jón Árnason biskup gaf út latnesku orðabókina Nucleus latinitatis (Kleyfsa).

Fædd
 Jón Jakobsson, sýslumaður Eyfirðinga (d. 1808).
 1. nóvember - Björn Jónsson, lyfsali í Nesi, fyrsti lyfsali á Íslandi (d. 1798).

Dáin
 19. apríl - Þrúður Þorsteinsdóttir, biskupsfrú á Hólum, (f. 1666).

Opinberar aftökur
 Feðginin Sigmundur Guðmundsson og Halldóra Sigmundsdóttir, þá 80 og 36 ára gömul, tekin af lífi á Alþingi eftir dauðadóm fyrir blóðskömm. Hann var hálshogginn en henni drekkt.
 Jón Guðmundsson, þá 58 ára, hálshogginn á Alþingi eftir dauðadóm fyrir dulsmál og blóðskömm.

Erlendis 
 Fornleifauppgröftur hófst í Herculaneum, sem fór undir ösku í gosi Vesúvíusar árið 79.
 Þjóðverjinn Franz Ketterer fann upp gauksklukkuna.
 Jacques de Vaucanson sýndi frönsku vísindaakademíunni fyrsta vélmennið.

Fædd
 28. maí - Joseph-Ignace Guillotin, franskur læknir sem mælti með því að fallöxin yrði tekin í notkun (d. 1814).
 4. júní - Georg 3., konungur Bretlands (d. 1820).

Dáin

Tilvísanir 

1738
1737

Árið 1737 (MDCCXXXVII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1737