alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Fjölbrautaskóli

Fjölbrautaskóli er framhaldsskóli sem býður upp á fleiri námsleiðir en hefðbundinn menntaskóli. Þar er yfirleitt hægt að taka bæði stúdentspróf og sveinspróf. 

Saga fjölbrautaskólanna hófst á áttunda áratug tuttugustu aldar, þegar sett voru lög á Alþingi um heimild til stofnunar fjölbrautaskóla no. 13 frá 14. apríl 1973.  Fyrsti skólinn til að taka til starfa skv.lögunum var Fjölbrautaskólinn í Breiðholti. Strax á eftir komu Fjölbrautaskóli Suðurnesja, Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi og svo Fjölbrautaskóli Suðurlands á Selfossi og Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra á Sauðárkróki. Fjölmargir hafa svo bæst í þennan hóp skóla síðan.

Dæmi um brautir í fjölbrautaskóla
Félagsfræðibraut er einfaldlega fyrir þá sem hafa áhuga á sögu, landafræði, heimsspeki, fjölmiðlafræði og uppeldisfræði svo fátt eitt sé nefnt. Stærðfræðiáfangar eru ekki margir í félagsfræðibraut. Oftast þarf bara að ljúka 6 einingum í stærðfræði. Þegar þú útskrifast af félagsfræðibraut opnast ýmsir möguleikar á framhaldsnámi í háskóla og margir atvinnumöguleikar í kjölfarið.

Málabraut er fyrir það fólk sem er mikið fyrir tungumál og er yfirleitt að læra 3-4 tungumál á þessari braut f. utan íslensku. Til greina kemur þýska,spænska eða franska. Enska og danska eru náttúrulega fastir liðir.

Íslenskir framhaldsskólar
Coral

Coral er rokkhljómsveit frá Reykjavík. Hljómsveitin kom fyrst saman í Hljómskálanum við Reykjavíkurtjörn í janúar 2000. Coral áttu lagið „Sex Dwarf“ sem kom fram í myndinni Gemsar. Þeir gáfu út stuttskífu árið 2002 sem var samnefnd hljómsveitinni en er betur þekkt undir nafninu Gula platan. Af þessari plötu fékk lagið „Big Bang“ mikla útvarpsspilun. Einnig voru gerð myndbönd við þrjú lög af stuttskífunni: „Sex Dwarf“, „Big Bang“ og „Arthur“. Undir lok ársins 2007 kom síðan út fyrsta breiðskífa hljómsveitarinnar The Perpetual Motion Picture.

Árið 2011 kom út önnur breiðskífa Coral, Leopard Songs

Meðlimir 
 Gunnar Jónsson - gítar og söngur
 Steinar Guðjónsson - gítar
 Andrés A. Hlynsson - bassi
 Þorvaldur Kári Ingveldarson - trommur

Tenglar 
 Coral á Rokk.is (lög og myndbönd).

Myndbönd af Nothing.is 
 Big Bang
 Arthur
 Sex Dwarf

Íslenskar hljómsveitir
Landsnúmer

Landsnúmer eru einnig hugtak í ISO 3166 staðlinum

Landsnúmer eru heiltölur á bilinu 0 til 999 sem notaðar eru til að aðgreina lönd og önnur sérstök svæði í alþjóða símkerfinu. Númer þessi eru skilgreind af E.164 staðlinum.

Tengt efni 
Listi yfir landsnúmer

Símkerfið
Staðnúmer
Hljóðfæri

Hljóðfæri er tæki sem notað er til að spila tónlist. Í raun og veru má telja allt sem framkallað getur stýrt hljóð til hljóðfæra. Venjan er hinsvegar sú að miða við það sem er sérstaklega gert til þess. Hljóðfærum er skipt upp í nokkra flokka eftir því hvernig þau búa til hljóð:

 Ásláttarhljóðfæri framkalla hljóð þegar þau eru slegin. Hljóðið sem myndast getur bæði haft skýra tónhæð eður ei, þetta fer þó eftir hljóðfærinu. 
 Blásturshljóðfæri mynda hljóðið með titringi loftsúlu innan í þeim. Tíðni bylgjunnar sem kemur fer eftir lengd loftsúlunnar og lögun hljóðfærisins, á meðan hljómblær hljóðsins fer eftir byggingu hljóðfærisins og hvernig hljóðið er framkallað. Þessum flokki hljóðfæra er venjulega skipt í Tréblásturshljóðfæri og Málmblásturshljóðfæri.
 Rödd , þ.e.a.s. mannsröddin er oft flokkuð sem hljóðfæri út af fyrir sig. Söngvari framkallar hljóð þegar loftflæði frá lungum kemur af stað titringi í raddböndum. 
 Strengjahljóðfæri framkalla hljóð þegar strekktur strengur er plokkaður, strokinn, sleginn, og svo framvegis. Tíðni bylgjunnar fer eftir lengd þess hluta strengsins sem titrar, massa hans, spennu og á hvaða punkti strengurinn er örvaður. Hljómblærinn fer síðan eftir hönnun þess rýmis sem hljóðið hermist í.
 Rafhljóðfæri búa til hljóðið með því að beita raftækni. Oft líkja þau eftir öðrum hljóðfærum í hönnun, einkum hljómborð.
 Hljómborðshljóðfæri eru öll þau hljóðfæri sem nota hljómborð til spilunar. Hver lykill gefur eitt eða fleiri hljóð frá sér, mörg hljóðfæri bjóða upp á möguleika til þess að hafa áhrif á hljóðin, t.d. píanó hefur pedala til þess. Hljóðfærin geta framkallað hljóðin með blæstri (orgel), titringi strengja sem geta þá verið slegnir (píanó) eða plokkaðir (semball). 

Hljóðfæri
Ásláttarhljóðfæri

Spilað er á ásláttarhljóðfæri (slagverkshljóðfæri) með því að slá, hrista, nudda eða skrapa þau. Þau eru líklega elstu hljóðfæri í heimi. Sum ásláttarhljóðfæri mynda ekki bara takt heldur laglínu og hljóma líka.

Helstu ásláttarhljóðfæri eru:

Tromma
Trommusett
Tréspil (sílófónn)
 Málmgjöll (symbalar)
Konga-trommur
Bongó-trommur
 Pákur

Ásláttarhljóðfæri
Sneriltromma

Sneriltromma er tromma, með skinni bæði undir og yfir og s.k. gormum undir sem strekkja má upp að neðra skinninu og titra þegar slegið er á trommuna. Sneriltromma er notuð í m.a. við skrúðgöngur og marseringar og í lúðrasveitum og sinfóníuhljómsveitum. Sneriltromma er einnig hluti trommusetts, sem mikið er notað í djass-, rokk- og popphljómsveitum og einnig í lúðrasveitum.

Ásláttarhljóðfæri
Trommur
María 1. Englandsdrottning

María 1. (18. febrúar 1516 – 17. nóvember 1558) var drottning Englands og Írlands samkvæmt lögum 6. júlí 1553 en hún varð ekki yfirlýst drottning fyrr en 19. júlí 1553, hún ríkt allt til dauðadags. Hún var dóttir Hinriks 8. og Katrínar af Aragon, og næstsíðasti meðlimur Túdorættarinnar við völd. Hún er þekktust fyrir að hafa reynt að breyta ríkistrú Englands úr mótmælendatrú í rómversk-kaþólska trú. Í valdatíð hennar voru þrjúhundruð andófsmenn aflífaðir og var hún þess vegna kölluð Blóð-María. Hálfsystir hennar, Elísabet 1., tók við af henni þegar hún lést barnlaus.

Enskir þjóðhöfðingjar
Vitsmunavísindi

Vitsmunavísindi (e. cognitive science) er fjölþætt þekkingarsvið sem hefur það markmið að kanna hæfileika hugans til þess að setja fram og reikna og hvernig þessum hæfileikum er komið fyrir í heilanum.

Í vitsmunavísindum er fengist við það hvernig unnið er úr táknum, og þau taka til jafnólíkra greina og sálfræði, tölvunarfræði, málvísinda, mannfræði, heimspeki, uppeldisfræði, stærðfræði, verkfræði, lífeðlisfræði og taugavísinda.

Skilgreiningin er fengin úr gagnagrunni Íslenskrar málstöðvar.

Vitsmunavísindi
Sykra

Sykrur (betur þekktar sem kolvetni) eru í efnafræðinni hýdröt kolefnis með almennu formúluna Cn(H2O)m. Þau verða flest til við ljóstillífun plantna og eru jafnframt forðanæring þeirra, svo og annarra lífvera. Sykrur skiptast upp í einliður eða einsykrur, sem eru minnstu sameindirnar, því næst koma tvísykrur, sem eru tvær einsykrur tengdar saman, næst fásykrur sem eru úr tveimur til níu einsykrum og svo að síðustu fjölsykrur sem eru tíu eða fleiri einsykrur, sem mynda stórar sameindir. Matarsykur, eða það sem er kallað sykur (einnig reyrsykur) í daglegu tali, er tvísykra og er samsett úr einsykrunum glúkósa og frúktósa. Fjölsykrur eru gerðar úr stórsameindum af einsykrum. Þær flokkast sem mjölvi og beðmi.

Hægt er að rita flestar sykrur Cn(H2O)m þar sem m og n gildið er þrír eða hærri tala og oftast er sama hlutfall vetnis og súrefnis og í vatni. Einföldustu sykrurnar eru því C3(H2O)3 og eru kallaðar 3C-sykrur og fæst nafnið af kolefnisfjöldanum í sykrunni. 

Eins og sést hér til vinstri á myndinni eru hýdroxýlhópar tengdir flestum kolefnunum. Þegar sykrur bindast saman og mynda tví- eða fjölsykrur, losnar hýdroxýlhópur af annarri sykrunni og vetni af hinni og verða þá til laus tengi svo að efnin geta bundist, afgangs verður vatn. Einliða sykrur tengjast eingöngu á þennan hátt og mynda svokölluð 1,4-tengi. Til hliðar er mynd af sakkarósa, sem er tvísykra, og á henni sést hvernig frúktósi og glúkósi hafa bundist saman.

Heimild 
 

 
Næring
Lífefnafræði
Íslenskt mannanafn

Íslenskt mannanafn getur annars vegar átt við nöfn mynduð af íslenskum rótum og hins vegar þau nöfn sem tíðkast á Íslandi og hafa fengið samþykki Mannanafnanefndar.

Tengt efni 
 Listi yfir íslensk eiginnöfn karlmanna
 Listi yfir íslensk eiginnöfn kvenmanna
 Listi yfir íslensk millinöfn
 Listi yfir nöfn sem mannanafnanefnd hefur hafnað

Tenglar 
 Lög varðandi íslensk mannanöfn
 Nordic Names
Greinar um mannanöfn
Íslenskt mál, 489. þáttur. (Um tvínefnasiðinn). Morgunblaðið, 123. tölublað (03.06.1989), Blaðsíða 10
Nöfn Íslendinga. Lesbók Morgunblaðsins, 42. tölublað (28.11.1992), Blaðsíða 5
Ole Rømer

Ole Christensen Rømer (25. september 1644 í Árósum í Danmörku – 19. september 1710 í Kaupmannahöfn í Danmörku) var danskur stjörnufræðingur. Hann er einkum frægur fyrir að hafa fyrstur reynt að mæla ljóshraða og fyrir Rømer-kvarðann fyrir hita, beinan fyrirrennara Fahrenheit-kvarðans.

Ole Rømer fæddist í Árósum og lærði við Kaupmannahafnarháskóla ásamt Rasmus Bartholin á árunum 1662 til 1671. Ári síðar fór hann til Parísar þar sem hann sýndi fram á að ljóshraði er endanlegur. Með því að fylgjast með tunglum Júpíters (Íó sérstaklega) tókst honum að reikna ljóshraðann sem tvöfalda vegalengdina milli jarðar og sólar á 22 mínútum. Niðurstöðu hans skakkar um 10-25%. Þessir útreikningar hans voru gefnir út á frönsku árið 1676.

Í París tók hann þátt í hönnun hinna frægu gosbrunna í Versölum og var kennari erfðaprinsins, sonar Loðvíks XIV.

Þegar hann sneri aftur til Danmerkur árið 1681 varð hann prófessor í stjörnufræði við Kaupmannahafnarháskóla og hélt áfram rannsóknum sínum, meðal annars úr Sívalaturni. Allar athuganir hans urðu eldinum að bráð í brunanum í Kaupmannahöfn 1728.

Árið 1700 fékk hann konung til að taka upp gregoríska tímatalið.

Rømer þróaði einn af fyrstu hitakvörðunum, Rømer-kvarðann, með því að miða núll við frosinn pækil og suðumark vatns við 60. Daniel Gabriel Fahrenheit heimsótti hann árið 1702, endurbætti kvarðann, sem síðar varð þekktur sem Fahrenheit-kvarðinn, og kynnti hann árið 1724.

Danskir stjarnfræðingar
Kolvetni (lífræn efnafræði)

„Kolvetni“ getur líka átt við Kolvetni (næringarfræði), sem þekkjast einnig sem sykrur.
Kolvetni (stundum kallað vetniskol) er í efnafræðinni flokkur efnasambanda sem innihalda bara kolefni og vetni. Hlutföll kolefnis og vetnis í kolvetnum er ólíkt milli einstakra kolvetna.

Undirflokkar 
Flóra kolvetna er mjög rík. Ein flokkunarleið er að flokka þá í þrjá flokka eftir því hvort tví- eða þrítengi koma fyrir í þeim eða ekki. Samkvæmt því kerfi nefnast þau kolvetni, þar sem einungis eintengi koma fyrir alkanar, þau þar sem að minnsta kosti eitt tvítengi kemur fyrir nefnast alkenar og þau þar sem þrítengi koma fyrir nefnast alkýnar. IUPAC notar þetta flokkunarkerfi.

Í náttúrunni 
Kolvetni finnast víða fyrir í náttúrunni. Þau finnast undir yfirborði jarðar sem olía eða jarðgas, þar sem olía eru kolvetni á fljótandi formi og jarðgas kolvetni sem gös. Vegna gríðarlegrar þýðingar sinnar í iðnaði hafa menn lagt mikið í að þróa leiðir til að finna þau og að ná þeim upp úr jörðinni.

Efnahagslegt mikilvægi 
Fáir flokkar efna skipta efnahag jarðarbúa eins miklu máli eins og kolvetni. Nú á dögum eru kolvetni aðal orkuuppspretta flestra iðnvæddra ríkja og líklegt er að mikilvægi þeirra muni aukast enn í náinni framtíð ef sum þeirra ríkja sem í dag teljast til þróunarríkja iðnvæðast.

Aðrar merkingar 
Innan næringarfræði er merking kolvetna önnur. Innan hennar eru kolvetni þau sambönd kolefnis sem hafa almennu formúluna Cn(H2O)m sem er sykra. Þegar talað er um kolvetni á matvælaumbúðum er átt við þá skilgreiningu .

Lífræn efnafræði
Mörður Valgarðsson

Mörður Valgarðsson (um 1000) er ein af persónunum í Brennu-Njáls sögu. Hann bjó á Hofi á Rangárvöllum og var sonur hjónanna Valgarðs gráa og Unnar Marðardóttur, frændkonu Gunnars á Hlíðarenda, en hún var áður gift Hrúti Herjólfssyni vestur í Dölum. Mörður Valgarðsson er annálaður fyrir illmensku sína, undirferli og lygar og er illyrðið „lygamörður“ dregið af nafni hans.

Hann átti meðal annars þátt í vígi Gunnars á Hlíðarenda og Höskulds Hvítanessgoða. Einnig kom hann mjög við sögu í aðdraganda Njálsbrennu og lék stærsta hlutverkið í eftirmálunum, því að hann sótti brennumenn til saka á Alþingi.

Mörður kvæntist Þorkötlu Gissurardóttur hins hvíta og áttu þau að minnsta kosti tvö börn: Valgarð Marðarson, sem var skáld og bjó á Velli (fyrrum bæ Marðar gígju langafa síns) og Rannveigu Marðardóttur, sem giftist Starkaði Starkaðarsyni af ætt Svínfellinga.

Jóhann Sigurjónsson skrifaði sitt síðasta leikrit um Mörð og nefnist það ýmist Mörður Valgarðsson eða Lyga-Mörður. Mörður varð líka aðalpersónan í endurgerðinni Njálu eftir Bjarna Harðarson, sem heitir Mörður, gefin út 2014.

Persónur Íslendingasagna
Brennu-Njáls saga
Málmblásturshljóðfæri

Málmblásturshljóðfæri er fjölskylda hljóðfæra sem eiga það sameiginlegt að munnstykkið er búið til úr málmi (oftast látúni). Munnstykkið er kúpt og hljóðið myndast þegar varir hljóðfæraleikarans titra við blástur í það. Helstu málmblásturshljóðfæri eru:

 Barítónn
 Básúna
 Horn
 Trompet
 Túba

 
Blásturshljóðfæri
Strengjahljóðfæri

Strengjahljóðfæri eiga það sameiginlegt að það er spilað á þau með því að slá, plokka eða strjúka strengi sem á þeim eru. Helstu gerðir strengjahljóðfæra eru:

Strokstrengjahljóðfæri (t.d. fiðlufjölskyldan) þar sem strengirnir eru aðallega stroknir með bogum.
Plokkuð strengjahljóðfæri (t.d. gítar eða semball) þar sem plokkað er í strengina með ýmist fingrum spilarans eða einhverju áhaldi.
Ásláttarstrengjahljóðfæri (t.d. píanó) þar sem eitthvað áhald er notað til að slá á strengina.

 
Hljóðfæri

uk:Хордофон
Hljómborðshljóðfæri

Hljómborðshljóðfæri eru hljóðfæri sem hafa hljómborð. Hljómborð er yfirleitt með hvítum og svörtum lyklum. Helstu hljómborðshljóðfærin eru:

Harmonikka
Hljómborð
Orgel
Píanó
Semball

Hljóðfæri
Tónlist
Serbía og Svartfjallaland

Serbía og Svartfjallaland var samband tveggja fyrrum lýðvelda Júgóslavíu: Serbíu og Svartfjallalands. Þessi tvö voru þau einu af 6 lýðveldum Sósíalíska sambandslýðveldisins Júgóslavíu sem ekki höfðu sagt skilið við það á árunum 1991-1992 en hin fjögur voru Slóvenía, Króatía, Bosnía og Hersegóvína og Makedónía. Upphaflega hét ríkið Sambandslýðveldið Júgóslavía en því var breytt með nýrri stjórnarskrá sem tók gildi 2003. 

Með nýju stjórnarskránni var samstarf Serbíu og Svartfjallalands takmarkað við afmörkuð svið (t.d. varnarmál) en þau ráku sjálfstæða efnahagsstefnu og notuðu mismunandi gjaldmiðla. Í stjórnarskránni voru einnig ákvæði um að bæði ríkin gætu farið fram á að sambandinu yrði slitið ef það væri samþykkt í þjóðaratkvæðagreiðslu sem hægt væri að halda í fyrsta lagi árið 2006. Slík atkvæðagreiðsla fór fram í Svartfjallalandi 21. maí það ár og lýsti Svartfjallaland formlega yfir sjálfstæði 3. júní og batt þannig enda á sambandið við Serbíu. Serbneska þingið lýsti því svo yfir 5. júní að Lýðveldið Serbía væri arftaki sambandsins.

Fyrrum Evrópuríki
Saga Serbíu
Saga Svartfjallalands
Stofnað 1992
Lagt niður 2006
FTP

FTP-samskiptareglurnar eða bara FTP (enska: File Transfer Protocol) eru samskiptareglur fyrir flutning gagna á milli tölva og er þetta einn elsti samskiptastaðallinn sem enn er í notkun. Hann tilheyrir notkunarlagi OSI netsamskipta módelsins.

FTP er átta-bita biðlaraþjónustu samskiptastaðall sem getur meðhöndlað gögn án þess að þurfa breyta þeim (engin dulkóðun eða annað slíkt fer fram), aftur á móti er biðtími langur, þ.e. milli þess að skipunin er gefin og gagnaflutningur hefst og einnig getur auðkenning verið langdregin.

Það er til örugg útgáfa af FTP, en sú sem er almennt í notkun er það ekki, og hægt er að hlera lykilorð sem sent er. Af þeim sökum er verið að taka stuðning við FTP út vöfrum, Chrome, og Firefox. Samt eru til sjálfstæð forrit fyrir FTP, svo örugga, og óörugga útgáfan verða eitthvað við lýði áfram. Hins vegar hafa verið til öruggar leiðir (t.d. scp, og sjá rsync) til að flytja skrár á milli tölva í mörg ár á undan sam hafa ekkert með FTP staðalinn að gera.

Yfirlit 

FTP notar tvær TCP tengingar samtímis, aðra á porti 21 og hina á porti 20. Gögnin og skipanirnar sem fara á milli þjóna eða þjóns og biðlara eru aðskilinn, gögnin fara um port 20 á meðan að skipanir til að stjórna samskiptunum fara um port 21. Á meðan á gagnafærslu stendur ganga engar skipanir á milli og portið er aðgerðalaust, þetta veldur því, þar sem að eldveggir loka ónotuðum portum, að rof verður á sambandi.

                                                -------------
                                                |/---------\|
                                                ||Notenda- ||    -----------
                                                ||viðmót   |<--->| Notandi |
                                                |\----^----/|    -----------
                  --------------                |     |     |
                  |/----------\|  FTP Skipanir  |/----V----\|
                  ||Samskipta |<---------------->|Samskipta||
                  ||túlkur    ||  FTP Samsvörun ||  túlkur ||
                  |\--^-------/|                |\----^----/|
                  |   |        |                |     |     |
      --------    |/--V-------\|     Gagna-     |/----V----\|     --------
      |Skráa-|<-->|           |<---------------->|          |<--->|Skráa-|
      |kerfi |    ||   DTP    ||    straumur    ||   DTP   ||     |kerfi |
      --------    |\----------/|                |\---------/|     --------
                  --------------                -------------

                  FTP-Þjónn                   FTP-Þjónn/biðlari
DTP = Data transfer protocol

Tenglar 
 RFC 959
 RFC 1579

Heimildir 

Samskiptastaðlar
Kýótósáttmálinn

Kýótósáttmálinn eða Kýótóbókunin er alþjóðlegur samningur um að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda, sem gekk í gildi 15. febrúar 2005 í Kyoto í Japan eftir að Rússar samþykktu hann. Með samningnum er ætlunin að draga úr gróðurhúsaáhrifum og hnattrænni hlýnun. 

Kýótósáttmálinn gilti til ársins 2020 en þá tók Parísarsamkomulagið (samþykkt 2015) við af honum.

Tenglar 
 Útdráttur úr Kýótósáttmálanum (á ensku)  (Sótt 9. ágúst 2007)

Alþjóðasamningar
Umhverfisfræði
Skammstöfun

Skammstöfun er stytting á einu eða fleiri orðum, en styttingin samanstendur vanalega af stöfum úr upprunalegu orðunum. Þegar orð er ritað án skammstöfunar er sagt að það sé ritað fullum stöfum.

 Reglur um skammstöfun í íslensku 
Í íslensku gilda þær málvenjur að settur er punktur á eftir hverju heilu orði sem er stytt t.d. „og fleira“ sem er skammstafað sem „o.fl.“ og „þar á meðal“ sem er skammstafað „þ. á m.“. Ekki er settur punktur þegar fyrri hluti orðs er skammstafaður, t.d. Rvík fyrir Reykjavík, ef skammstafað er SI viðskeyti (10 m, 15 km) og ef stofnun eða fyrirtæki er skammstafað t.d. RARIK.

Dæmi

Um notkun punkts 
Þegar orð er stytt kemur punktur á eftir því:
 eintala → 
 þolmynd → 
Punktur er settur á eftir hverju heilu orði sem stytt er, þegar tvö orð eru stytt eru settir punktar á eftir hverju styttu orði:
 og fleira → 
 berist til → 
Hins vegar er ekki settur punktur þegar fyrri hluti orðs er skammstafaður:
 Reykjavík → 
 Kaupmannahöfn → 
Ekki er heldur settur punktur á eftir skammstöfunum í mælikerfinu (nánar til getið metrakerfinu):
 metri → 
 kílómetri → 
 hektólítri → 
og heldur er ekki bætt við punkti við skammstafanir af erlendum uppruna
 circa →

Um stafbil 
Ekki er notast við stafbil á milli tveggja orða sem eru skammstöfuð nema afan við skammstöfun sem er meira en einn stafur og milli tveggja skammstafana sem báðar eru sjálfstæð eining:
 til dæmis →  (ekki bil- enda er liðurinn á undan síðasta lið (‚t.‘) aðeins einn stafur)
 að minnsta kosti →  (ekki bil- enda er næst síðasti liðurinn (‚m.‘) aðeins einn stafur)
 og fleira →  (ekki bil- enda er næst síðasti liðurinn (‚o.‘) aðeins einn stafur)
 fyrir Krist →  (ekki bil- enda er næst síðasti liðurinn (‚f.‘) aðeins einn stafur)
Í dæmunum hér á undan er ekki notað bil, enda eru liðir á undan síðasta lið aðeins einn stafur. Hins vegar: 
 candidata medicinæ ef þetta er kona og candidatus medicinæ ef þetta er karl → 
 eignarfall fleirtala →  
 ‚Það er til dæmis að minnsta kosti þannig hér‘ → ‚Það er    þannig hér‘
 og fleira og fleira →  

Því að liðirnir á undan þeim síðasta eru annaðhvort tveir stafir eða fleiri (cand. med.) eða hvor um sig sjálfstæðar einingar (ef. ft., o.fl. o.fl)

Tengt efni 
 Upphafsstafaheiti
 Listi yfir skammstafanir í íslensku

Tenglar 
 
 Um punkt; úr Auglýsingu um greinarmerkjasetningu.
 KK konungar & Cur konur; grein í Fréttablaðinu 2005
 Frá tölvuorðanefnd - Listi yfir skammstafanir; grein í Tölvumálum 2001
Algebra

Algebra eða merkjamálsfræði, er grein innan stærðfræðinnar sem snýst, í stuttu máli, um óþekktar stærðir og úrvinnslu úr þeim. Orðið er komið úr arabísku, en þetta er stytting á nafni rits eftir Al-Khwarizmi er hét Kitab al-mukhtasar fi Hisab Al-Jabr wa-al-Moghabalah sem þýðir Bók samantektar varðandi útreikning með hjálp tilfærslu og einföldunar; en orðið Al-Jabr (الىابر) þýðir einföldun eða smækkun.

Algebra er frábrugðin talnareikningi fyrst og fremst í því að hún er almennari og fjölbreyttari. Henni má skipta í fimm meginflokka:

 einföld algebra - þar sem að eiginleikar aðgerða á rauntölukerfinu eru skráðar, tákn eru notuð sem "hólf" fyrir fasta jafnt sem breytur, og reglur varðandi stærðfræðilegar yrðingar og jöfnur sem nota þessi tákn eru rannsökuð.
 hrein algebra - þar sem að algebruleg fyrirbæri á borð við grúpur, bauga, og svið eru sett fram og rannsökuð á kerfisbundinn máta.
 línuleg algebra - þar sem að sértæk einkenni vigurrúma eru grandskoðuð.
 allsherjaralgebra - þar sem að þau einkenni sem eiga við um öll algebruleg mynstur eru rannsökuð
 tölvualgebra - þar sem að reikniritum fyrir táknræna meðhöndlun stærðfræðilegra mynstra er safnað saman

Tengt efni 
 Forgangsröðun aðgerða í stærðfræði
 Þáttunar– og liðunarreglur í algebru
 Stærðfræði
 Grannfræði
 Töflualgebra
 Tölur

Stærðfræði
Algebra
Tölvupóstur

Tölvupóstur eða rafpóstur er rafrænn samskiptamáti sem notast við Internetið. Hann gerir mögulegt að senda stafræn skeyti, með aðstoð SMTP samskiptastaðalsins, á milli manna sem hafa gild netföng. Mörg netfyrirtæki sjá hag sinn í því að bjóða upp á ókeypis netföng, t.d. Hotmail, Yahoo! og Gmail.

Sjá einnig 
 MIME-staðall

Netþjónustur, sem bjóða ókeypst netföng 
 Hotmail
 Yahoo
 Gmail

Tengt efni 
Um tölvupóst á How Stuff Works

Internetið
Fita

Fita eða fituefni (lípíð) er efnasamband fitusýra og glýseróls (og stundum annarra efna á borð við nitur og fosfór) og eru lífræn efni sem að eru illvatnsleysanleg en leysast upp auðveldlega með lífrænum leysum. Hún er helsta forðanæring lífvera og skiptist upp í fitur, vax og stera.

Fituefni
Næring