alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Skýrsla rannsóknarnefndar Alþingis

Aðdragandi og orsakir falls íslensku bankanna 2008 og tengdir atburðir betur þekkt sem Skýrsla rannsóknarnefndar Alþingis er skýrsla sem tekur á forsögu og falli bankakerfis Íslands haustið 2008. Tilgangur skýrslunnar er að gera ábyrgð íslenskra ráðamanna, banka- og viðskiptamanna sem og blaðamanna á hruni bankakerfis Íslands skil. Nefndarmeðlimir Rannsóknarnefndar Alþingis rituðu skýrsluna en nefndina skipuðu þau Páll Hreinsson hæstaréttardómari, Tryggvi Gunnarsson, umboðsmaður Alþingis og Sigríður Benediktsdóttir kennari við hagfræðideild Yale-háskóla í Bandaríkjunum. Skýrslan birtist þann 12. apríl árið 2010 eftir að hafa verið frestað fjórum sinnum. Fyrst stóð til að skýrslan myndi liggja fyrir þann 1. nóvember 2009, fyrsta frestunin var till 1. febrúar síðan til byrjun marsmánaðar og loks til 12. apríl.

Innihald skýrslunnar 
 Þremur dögum áður en skýrslan kom út, komu fréttir um það á Vísi.is að Davíð Oddsson væri farinn úr landi og segir þar: Í ljósi þess að Davíð var seðlabankastjóri þegar bankahrunið varð og nokkra mánuði eftir hrunið þá má gera ráð fyrir því að drjúgur hluti skýrslunnar muni fjalla um hans embættisverk.

Skuldugir alþingismenn og/eða makar þeirra 

Í 2. bindi skýrslu Rannsóknarnefndar alþingis er fjallað um þá stjórnmálamenn og maka þeirra sem höfðu heildarlánstöðu sem var hærri en 100 milljónir króna. Ýmsir stjórnmálamen fengu óhóflega lánafyrirgreiðslu hjá bönkunum.  

1. Sólveig Pétursdóttir 3.635 milljónir (lán veitt maka: Kristinn Björnsson)
2. Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir 1.683 milljónir (lán veitt maka: Kristján Arason) 
3. Herdís Þórðardóttir 1.020 milljónir 
4. Lúðvík Bergvinsson 755 milljónir 
5. Jónína Bjartmarz 283 milljónir 
6. Árni Magnússon 265 milljónir 
7. Ármann Kr. Ólafsson 248 milljónir 
8. Bjarni Benediktsson 174 milljónir 
9. Ásta Möller 141 milljónir 
10. Ólöf Nordal 113 milljónir

Eitt og annað 
 Allra viðkvæmustu upplýsingarnar í skýrslunni mun ekki koma fyrir almenningssjónir fyrr en árið 2090, en það eru meðal annars fjárhagsupplýsingar um fyrirtæki og einstaklinga sem hlut áttu að máli. 
 Allir viðmælendur nefndarinnar vísuðu því á bug að hafa gert mistök eða gerst sek um vanrækslu, samkvæmt skilningi laga nr. 142/2008

Tengt efni 

 Efnahagskreppan á Íslandi 2008–2009
 Rannsóknarnefnd Alþingis
 Þingmannanefnd til að fjalla um skýrslu rannsóknarnefndar Alþingis

Tilvísanir

Tenglar 
 rna.althingi.is Skýrsla rannsóknarnefndar Alþingis
 BitTorrent skrá knúin af OpenBitTorrent með skjölunum af rna.althingi.is 
 sic.althingi.is Skýrsla rannsóknarnefndar Alþingis (úrdráttur á ensku) 
 Rannsóknarnefnd Alþingis
 Viðbrögð umhverfisráðuneytisins við skýrslu rannsóknarnefndar Alþingis, 20. október 2010

Úr fjölmiðlum 
 Davíð: Tveir nefndarmenn vanhæfir; grein af Dv.is 12. apríl 2010 
 Leiðtogar Íslands brutu lög; grein af Dv.is 12. apríl 2010 
 Skelfing og óðagot í stjórnkerfinu; grein af Vísi.is 12. apríl 2010
Erlendir
 Icelandic authorities 'negligent' over banking collapse; af BBCNews 12. apríl 2010

Efnahagskreppan á Íslandi 2008–2009
Alþingi
Arreboe Clausen

Arreboe Clausen (5. nóvember 1892 – 8. desember 1956) var reykvískur verslunarmaður, bílstjóri, íþróttamaður og listamaður. Hann var einn af stofnendum Knattspyrnufélagsins Fram og formaður þess um tíma.

Ævi og störf 
Arreboe fæddist í Stykkishólmi. Foreldrar hans voru Holger Peter Clausen kaupmaður og alþingismaður og Guðrún Þorkelsdóttir. Guðrún var systir dr. Jóns Þorkelssonar þjóðskjalavarðar sem hafði viðurnefnið Forni.

Árið 1925 kvæntist Arreboe Sesselju Þorsteinsdóttur Clausen. Þau eignuðust tvo syni, tvíburana Hauk og Örn, sem báðir urðu einhverjir mestu afreksmenn Íslands í frjálsum íþróttum.

Arreboe starfaði á yngri árum sem verslunarmaður í Reykjavík. Síðari hluta starfsævinnar var hann bílstjóri hjá forsætisráðuneytinu.

Íþróttir 
Knattspyrnufélagið Fram var stofnað vorið 1908 af nokkrum piltum úr miðbæ Reykjavíkur. Arreboe var í hópi stofnfélaganna og gegndi ýmsum trúnaðarstörfum, var til dæmis formaður félagsins um skamma hríð á árinu 1910 og svo aftur 1911-13 og 1917-19. Hann var gerður að heiðursfélaga Fram á fjörutíu ára afmæli félagsins.

Arreboe var fastamaður í keppnisliði Fram um árabil. Hann tók til dæmis þátt í fyrsta opinbera leik félagsins, sem var stuttur sýningarleikur við vígslu Melavallarins 17. júní 1911 og keppti á fyrsta Íslandsmótinu í knattspyrnu árið eftir. Hann varð margoft Íslands- og Reykjavíkurmeistari með hinu sigursæla Framliði á öðrum áratugnum.

Á þessum árum var vinsælasta leikkerfi knattspyrnumanna 2-3-5, þar sem tveir varnarmenn áttu í höggi við fimm sóknarleikmenn andstæðinganna. Arreboe lék alla tíð sem varnarmaður. Einkennismerki hans var að hreinsa knöttinn frá með ógnarföstum spyrnum sem urðu víðfrægar. Reykvískir knattspyrnuáhugamenn töluðu um „Clausen-spörkin“. Var þeim einatt vel fagnað á Melavellinum og því meira sem spyrnurnar voru fastari og lengri.
Arreboe var einnig meðal félaga í hinu skammlífa íþróttafélagi Skandinavisk Boldklub, sem var að öllu leyti skipað Norðurlandabúum eða fólki af skandinavískum uppruna sem búsett var í Reykjavík.

Listir 
Arreboe Clausen var listfengur maður. Hann þótti ágætur málari og gerði til dæmis tillögur að merki Knattspyrnufélagsins Fram sem allar hafa glatast. Jafnframt var hann góður píanóleikari og fékkst við tónsmíðar. Árið 1915 sendi hann frá sér Knattspyrnumars, sem mun vera fyrsta íslenska tónverkið sem helgað er fótboltaíþróttinni.

Á 25 ára afmæli Fram árið 1933 samdi Arreboe svo séstakan vals, Framvalsinn, ásamt Sesselju konu sinni. Framvalsinn hefur upp frá því verið leikinn á hátíðlegum stundum í sögu félagsins.

Veigamesta framlag Arreboes til íslenskrar hámenningar er þó tvímælalaust útgáfa hans á bókinni Söngvasafn árið 1948. Þar var safnað saman helstu perlum vinar hans, tónskáldsins Inga T. Lárussonar, sem lést þremur árum fyrr. Ingi var hlédrægur maður þegar kom að tónlistarsköpun sinni og sinnti lítið um útgáfu á verkum sínum. Með Söngvasafninu tókst að tryggja að mörg laga hans varðveittust og urðu þjóðkunn.

Íslenskir knattspyrnumenn
Ólafur Kalstað Þorvarðsson

Ólafur Kalstað Þorvarðsson (15. janúar 1911 – 10. desember 1942) var íslenskur knattspyrnumaður, fyrsti forstjóri  Sundhallarinnar í Reykjavík og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf 
Ólafur fæddist í Reykjavík og varð snemma virkur í íþróttastarfi. Hann lék knattspyrnu með Fram og var í úrvalsliði íslenskra knattspyrnumanna sem lék í Þýskalandi sumarið 1935. Auk þess að keppa undir merkjum Fram gegndi Ólafur formannsembættinu í sex ár, frá 1929-35.

Hann var ráðinn fyrsti forstjóri Sundhallarinnar árið 1936 og undirbjó rekstur hennar með því að kynna sér starfrækslu sundhalla í Danmörku og Þýskalandi.

Ólafur missti ungur heilsuna og varð að leggja skóna á hilluna árið 1938. Hann starfaði þó áfram á vettvangi félagsins og sá meðal annars um þjálfun meistaraflokks sumrin 1941 og 1942.

Kjartan, bróðir Ólafs, var einnig virkur í félagsmálum Framara. Hann ritaði mikið um íþróttir í Morgunblaðið og má teljast brautryðjandi í íslenskri íþróttafréttamennsku.

Faðir þeirra Kjartans og Ólafs var Þorvarður Þorvarðsson, fyrsti formaður Leikfélags Reykjavíkur.

Íslenskir knattspyrnuþjálfarar
Stig (netafræði)

Stig eða gráða hnúts er hugtak í netafræði sem gefur til kynna fjölda leggja sem eru álægir („liggja við“) hnútinum þar sem snörur teljast tvisvar.

Innstig og útstig eru hugtök sem eiga við stefnd net, innstig vísar til fjölda leggja sem liggja að ákveðnum hnút og útstig vísar til fjölda leggja sem liggja frá ákveðnum hnút. 

Innstig hnútsins  er táknað með  og útstig hnútsins  er táknað .

Heimildir

Netafræði
Tvíhlutanet

Tvíhlutanet á við netið  í netafræði þar sem skipta má öllum hnútum netsins upp í tvö mengi  og  sem hafa engin sameiginleg stök og hafa þann eiginleika að allir leggir tengja saman hnút í mengi  við hnút í mengi .

Netafræði
Heilsteypt net
Þráinn Sigurðsson

Þráinn Sigurðsson (23. ágúst 1911 – 25. mars 1986) var klæðskeri, knattspyrnuþjálfari og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf 
Þráinn fæddist í Hafnarfirði og ólst þar upp. Að klæðskeranámi loknu fluttist hann til Reykjavíkur og gekk til liðs við Knattspyrnufélagið Fram. Hann lék knattspyrnu með meistaraflokki félagsins í áratug, lengst af sem markvörður. Utan vallar lét hann einnig til sín taka og gegndi formannsembættinu árin 1943-46 og aftur 1947-48. Árin 1943 og 1945 sá Þráinn jafnframt um þjálfun meistaraflokksins, en það verkefni fylgdi oft formennskunni.

Formannsár Þráins voru á miklum uppgangtíma hjá Frömurum. Félagið varð Íslandsmeistari í knattspyrnu árið 1946 og stóð sama sumar að því að bjóða danska landsliðinu til Íslands í samvinnu við Knattspyrnuráð Reykjavíkur. Var það fyrsti landsleikur Íslands sem sjálfstæðs ríkis.

Árið 1945 urðu Framarar fyrsta knattspyrnuliðið í Reykjavík til að eignast eigin knattspyrnuvöll þegar ruddur var malarvöllur á nýju félagssvæði Fram fyrir neðan Stýrimannaskólann. (KR og Valur eignuðust bæði félagssvæði á undan Frömurum, en voru ekki búin að koma upp völlum.) Árið eftir reistu Framarar sér félagsheimili í Skipholtinu sem varð heimili félagsins uns Fram flutti á nýtt félagssvæði í Safamýri árið 1972.

Þráinn kvæntist Guðnýju Þórðardóttur sumarið 1936. Guðný æfði handknattleik með Ármanni, sem hafði á að skipa langsterkasta kvennahandknattleiksliði landsins. Árið 1945 hafði Þráinn forgöngu um að Framarar kæmu sér upp kvennaliði í handbolta og að konur gætu gerst félagar í Fram. Ýmsir höfðu efasemdir um ágæti hugmyndarinnar, en fljótlega kom í ljós að kvennadeildin varð félaginu mikil lyftistöng. Ekki leið á löngu uns Framstúlkur komust í fremstu röð í handboltanum. Til að koma liðinu yfir fyrsta hjallann tók Guðný fram handboltaskóna á ný og lék með Frömurum fyrstu misserin.

Haustið 1950 fluttustu þau hjónin búferlum til Bandaríkjanna og lauk þar að mestu afskiptum Þráins Sigurðssonar af Knattspyrnufélaginu Fram.

Íslenskir knattspyrnuþjálfarar
Trölladyngja (Ódáðahrauni)

Trölladyngja er geysimikill hraunskjöldur og ein mesta gosdyngja Íslands, um 10 km í þvermál. Hún er í Ódáðahrauni, norðan við Vatnajökul í framhaldi af Dyngjuhálsi og Dyngjujökli.

Trölladyngja er 1460 m há og rís um 600 m upp fyrir auðnina í kring. Gosgígurinn er sporöskjulaga, 1200-1500 m langur, um 500 m á breidd og 100 m á dýpt. Hraun hefur runnið úr honum til allra átta en mest þó til norðurs, hugsanlega alla leið niður í Bárðardal. Alls er talið að frá Trölladyngju hafi runnið um 15 rúmkílómetrar af hrauni.

Framan af var fjallið ýmist nefnt Skjaldbreiður eða Trölladyngja, en um aldamótin 1900 hefur Trölladyngja orðið ofaná.

Fyrst var gengið á fjallið 18. júlí 1875, svo sögur fari af.  Var það Vatnajökulsfarinn William Lord Watts, ásamt Þorláki Jónssyni bónda á Grænavatni í Mývatnssveit.

Tenglar 
 Ólafur Jónsson, Trölladyngjur, Náttúrufræðingurinn, 1.-2. Tölublað (01.04.1941), Blaðsíða 76
 Across Vatnajökull  -  Gengið á Trölladyngju

Heimild
Ólafur Jónsson.   Ódáðahraun I.  bls. 259.   Akureyri 1945

Hans Spethmann.   Islands grösster Vulkan: die Dyngjufjöll mit der Askja.    Leipzig 1913

Eldstöðvakerfi á Íslandi
Fjöll á Íslandi
Dyngjur á Íslandi
Vatnajökulsþjóðgarður
Tryggvi Magnússon (íþróttamaður)

Tryggvi Magnússon (19. júní 1896 – 1. nóvember 1943) var verslunarmaður, leikari, alhliða íþróttamaður og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf 
Tryggvi fæddist á Akranesi, sonur Guðrúnar Jónsdóttur og Magnúsar Ólafssonar ljósmyndara. Hann flutti ungur til Reykjavíkur og bjó þar alla tíð. Tryggvi kvæntist Elínu Einarsdóttur og áttu þau tvær dætur. Pétur J. H. Magnússon, sem einnig varð formaður Fram, var bróðir Tryggva. Tryggvi hóf ungur störf í versluninni Edinborg og starfaði þar alla tíð, meðal annars sem verslunarstjóri.

Knattspyrnufélagið Fram var stofnað á vormánuðum 1908. Tryggvi var þá á tólfta ári og einna yngstur stofnfélaga. Þrettán ára gamall var hann ráðinn sem sendill við verslunina Edinborg, þar sem hann starfaði alla tíð upp frá því. Síðast sem verslunarstjóri.

Hann varð fastur kappliðsmaður frá 1913 uns hann hætti knattspyrnuiðkun um 1930 og fyrirliði frá 1922. Hann var valinn í fjölmörg úrvalslið og var í íslenska úrvalsliðinu sem mætti danska félaginu Akademisk Boldklub, árið 1919, sem líta má á sem fyrsta íslenska landsliðið. Þá gegndi hann formennsku í Fram samfellt í átta ár, frá 1920-28.

Tryggvi var einhver fjölhæfasti íþróttamaður sem Ísland hefur átt. Auk þess að verða margfaldur Íslandsmeistari í knattspyrnu átti hann met í frjálsum íþróttum og varð Íslandsmeistari í fimleikum þrátt fyrir að vera kominn á fertugsaldur þegar fyrst var keppt um þann titil. Hann þótti afbragðsskíðamaður og sat í fyrstu stjórn  Skíðafélags Reykjavíkur. Þá vann hann til verðlauna í bæði skautahlaupi og  dýfingum.

Leiklistarferill 
Tryggvi var í hópi vinsælli revíuleikara í Reykjavík og tók þátt í mörgum af vinsælustu sýningum þriðja og fjórða áratugarins. Hlutverk hans voru oftast nær gamansöm og var hann til að mynda nokkrum sinnum mótleikari Haraldar Á. Sigurðssonar sem var feitlaginn á meðan Tryggvi var grannvaxinn, en slík tvíeyki eru sígilt minni í gamanleik. Auk revíuleiks tók Tryggvi þátt í uppsetningum Leikfélags Reykjavíkur og lék til dæmis Grasa-Guddu í vinsælli uppsetningu á Skugga-Sveini árið 1935.

Tilvísanir 

Íslenskir frjálsíþróttamenn
 Íslenskir knattspyrnumenn
Gunnar Nielsen

Gunnar Nielsen (16. september 1914 – 18. maí 1989) var skrifstofustjóri Hitaveitu Reykjavíkur og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf 
Gunnar fæddist í Kaupmannahöfn og var fjölskylda hans á faraldsfæti milli Danmerkur, Íslands  og Bandaríkjanna mest öll æskuár hans. Hann varð snemma gallharður Framari og gegndi ýmsum trúnaðarstörfum fyrir félagið. Gunnar var í fyrsta meistaraflokksliði Fram í handknattleik, sem keppti á fyrsta Íslandsmótinu árið 1940. Lét hann sig ætíð sérstaklega varða uppbyggingu handknattleiksins innan Fram og kom talsvert að þjálfun.

Hann var formaður Fram árin 1949-50 og 1952-53. Á sextíu ára afmæli félagsins, árið 1968, var hann útnefndur heiðursfélagi Fram.
Jörundur Þorsteinsson (formaður Fram)

Jörundur Þorsteinsson (13. mars 1924 – 15. apríl 2001) var skrifstofumaður, knattspyrnudómari og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf 
Jörundur fæddist og ólst upp í Reykjavík. Hann lék knattspyrnu með öllum flokkum Fram og tók þátt á fyrsta Íslandsmótinu í handknattleik árið 1940 sem leikmaður í öðrum flokki. Kunnastur varð hann þó af dómarastörfum sínum, en hann sinnti dómgæslu í þrjátíu ár frá 1944-74 og var því næst eftirlitsdómari fram á áttræðisaldurinn. 

Hann var formaður  Knattspyrnudómarasambands Íslands 1978-79.
Jörundur sat í stjórn Fram og var formaður 1954-55. Skömmu fyrir andlátið var hann útnefndur heiðursfélagi í Fram.
Stefán A. Pálsson

Stefán A. Pálsson (2. febrúar 1901 – 21. desember 1989) var stórkaupmaður  og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf 
Stefán var kaupmannssonur og lagði snemma fyrir sig verslun og viðskipti. Hann rak eigin heildverslun frá 1921-60 en varð síðar skrifstofumaður hjá Bæjarútgerð Reykjavíkur. Árið 1932 kvæntist hann eiginkonu sinni, Hildi E. Pálsson. Þau eignuðust átta börn, en fimm komust á legg.

Stefán var kunnur maður í bæjarlífi Reykjavíkur, ekki hvað síst vegna starfa sinna fyrir Sjálfstæðisflokkinn. Um langt árabil var hann aðalkosningastjóri Sjálfstæðismanna í Reykjavík. Fyrir forsetakosningarnar 1952 gerðist Stefán einn af kosningastjórum Ásgeirs Ásgeirssonar, en flestir Sjálfstæðismenn studdu mótframbjóðanda hans, sr. Bjarna Jónsson.

Aðalfundur Knattspyrnufélagsins Fram árið 1928 var afdrifaríkur. Félagið var við það að lognast út af og rætt var í fullri alvöru um að sameina það Knattspyrnufélaginu Víkingi, sem einnig átti erfitt uppdráttar. Það varð Fram til lífs að á fundinum var kjörin ný stjórn sem var staðráðin í að rífa upp starfsemina.

Stefán A. Pálsson var kjörinn formaður vegna reynslu sinnar af félagsmálum. Hann hafði aldrei leikið knattspyrnu, en tók að sér verkefnið fyrir atbeina vinar sína Guðmundar Halldórssonar. Hann var formaður frá 1928-29, en sat svo lengi í stjórn eftir það. Á 35 ára afmæli Fram, var Stefáni veittur silfurkross félagsins.

Árin 1938-46 var Stefán varabæjarfulltrúi í Reykjavík fyrir hönd Sjálfstæðisflokksins. Frá 1934-54 veitti hann , Vetrarhjálpinni  forstöðu, en sá félagsskapur hafði það markmið að aðstoða fátækt fólk í kringum jólin.
Gunnar Halldórsson

Gunnar Halldórsson (24. október 1894 – 2. júní 1962) var skrifstofustjóri  og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf 
Gunnar fæddist í Reykjavík og ólst þar upp í stórum systkinahópi, sonur Halldórs Jónssonar bæjarfulltrúa. Meðal systkina Gunnars var Pétur Halldórsson sem var borgarstjóri Reykjavíkur frá 1935-40. Sjálfur starfaði Gunnar lengst af hjá Reykjavíkurbæ og sá um bókhald fyrir nýbyggingar bæjarins. Kona hans var Kristín Björnsdóttir.

Vorið 1908 var Gunnar í hópi stofnfélaga Knattspyrnufélagsins Fram. Hann var framherji í fyrsta kappliði félagsins gegn KR í vígsluleik Melavallar 1911 og tók þátt í fyrsta Íslandsmótinu 1912. Gunnar lék síðast með Fram sumarið 1920.

Árið 1910 lá við að Fram gliðnaði í sundur vegna deilna félagsmanna, meðal annars um afnot af bolta félagsins. Til að miðla málum tók Gunnar Halldórsson tímabundið við formennsku í félaginu og gegndi henni í nokkrar vikur.

Gunnar lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum í Reykjavík og hóf þá störf hjá fyrirtækinu Th. Thorsteinsson sem starfrækti útgerð og rak verslunina Liverpool. Hann hóf síðar sjálfstæðan verslunarrekstur og var um tíma meðeigandi í versluninni Brynju, en seldi hlut sinn þegar hann réðst til starfa hjá Reykjavíkurbæ.

Árið 1932 hóf Gunnar rekstur billjardstofu að Vesturgötu 5, þar sem meðal annars var að finna spilakassa eða happdrættisvél. Lögreglan skar upp herör gegn billjardstofum árið 1936 fyrir brot á reglum um aldur gesta. Gunnar var í hópi þeirra eigenda sem kærðir voru og munu spilakassarnir hafa verið teknir úr notkun að því tilefni.

Tilvísanir 

Íslenskir knattspyrnumenn
Antoni van Leeuwenhoek

Antoni van Leeuwenhoek (24. október 1632 – 26. ágúst 1723) var hollenskur smásjársmiður og vísindamaður. Hann er þekktastur fyrir að hafa lýst örverum fyrstur manna og er því gjarnan sagður faðir örverufræðannaJ. O. Corliss (2002) „A salute to Antony van Leeuwenhoek of Delft, most versatile 17th century founding father of protistology“. Protist 153, 177-190.. Hann var einnig fyrstur til að lýsa sæðisfrumum, byggingu vöðvatrefja, og blóðflæði í háræðum.

Æviágrip 
Leeuwenhoek, sem skírður var Thonis Philipszoon en varð fljótlega kenndur við æskuheimili sitt í Leeuwenpoort-stræti, var sonur körfugerðarmannsins Philip Thonisz og konu hans, Grietje Jacobs van den Berch. Faðir hans lést reyndar árið 1638 og ólst Thonis því upp föðurlaus frá unga aldri. Móðir hans giftist að nýju þremur árum síðar og sendi hann þá til náms, fyrst í menntaskóla nærri Leiden, en síðar til Amsterdam og mæltist til að hann lærði bókhald. Hann komst hins vegar í læri hjá skoskum álnavörukaupmanni og fékkst þar við afgreiðslu og bókhald. Í því starfi komst hann fyrst í snertingu við stækkunargler sem notað var til að að skoða vefnað. Hann heillaðist af stækkunarglerinu og varð sér úti um sitt eigið. Árið 1654 fluttist hann aftur heim til Delft og opnaði þar álnavörubúð. Þann 11. júlí það ár kvæntist hann Barböru de Mey og var nafn hans skráð við það tækifæri sem Anthoni Leeuwenhouck. Þau Barbara eignuðust fimm börn, en fjögur þeirra dóu ung. Barbara lést árið 1666, en fimm árum síðar kvæntist Leeuwenhoek prestsdótturinni Corneliu Swalmius. Hann átti einnig eftir að lifa hana um all mörg ár, en hún lést 1694. Leeuwenhoek lifði fram á tíræðisaldur, en hann lést, saddur lífdaga, árið 1723.

Fræðastörf 

Antoni van Leewenhoek gekk aldrei í háskóla né lærði latínu, en gerði sig þó gildandi í evrópsku fræðasamfélagi með fádæma skarpri athyglisgáfu sinni og nákvæmni. Hann gerðist einnig öðrum mönnum leiknari í linsugerð og setti saman einnar linsu smásjár (í raun stækkunargler) sem stóðust fyllilega samanburð við samsettar smásjár þess tíma hvað upplausn og stækkunargetu varðaði. Hann hélt tækni sinni við linsugerðina vandlega leyndri og þótti furðu sæta hve hratt hann gat smíðað hágæða smásjár, en hann setti þær saman svo hundruðum skipti á starfsævi sinni. Smásjárnar notaði hann til að skoða hvers kyns sýni sem á vegi hans urðu. Árið 1673 kom hinn virti læknir og líffærafræðingur Reinier de Graaf, sem einnig bjó í Delft, honum í samband við Konunglega vísindafélagið (e. Royal Society) í London og ritaði Leeuwenhoek félaginu reglulega bréf þar sem hann útlistaði athuganir sínar af fádæma nákvæmni. Bréfin voru þýdd á ensku og gefin út í riti félagsins, Philosophical Transactions, og hélt Leeuwenhoek áfram að skrifa félaginu allt til dauðadags. Meðal þess sem Leeuwenhoek ritaði um má nefna ítarlega lýsingu á kjafti býflugna og ýmsum öðrum hlutum skordýra, byggingu kaffibaunarinnar, byggingu sæðisfrumna og smásæjar lífverur í regnvatni og ýmsum öðrum vökvum. Hann telst fyrstur manna til að lýsa bæði frumdýrum og gerlum.

Heimildir 

Fólk fætt árið 1632
Fólk dáið árið 1723
Hollenskir örverufræðingar
Saga vísindanna
Merki Knattspyrnufélagsins Fram

Merki knattspyrnufélagsins Fram er einkennistákn Knattspyrnufélagsins Fram. Það var hannað af Eríki Jónssyni árið 1930.

Merkjasaga Fram 
Knattspyrnufélagið Fram nefndist upphaflega Knattspyrnufélagið Kári. Á þeim skamma tíma sem Kára-nafnið var við lýði var ákveðið að merki félagsins skyldi vera blár hringur með hvítum krossi og félagsnafninu rituðu inn í krossinn. Ekki er þó vitað hvort merki þetta var nokkru sinni búið til og því vafasamt að telja það fyrsta félagsmerki Fram.

Fram og Fótboltafélag Reykjavíkur (síðar Knattspyrnufélag Reykjavíkur) léku knattspyrnuleik á Landsmóti UMFÍ á Melavellinum þann 17. júní 1911. Á ljósmyndum sést að Framararnir léku í hvítum treyjum með merki á hægra brjósti. Merkið var dökkur skjöldur (væntanlega blár) með hvítum skáborða. Á borðanum var letrað FRAM. Ekkert eintak hefur varðveist af þessu merki og engin formleg samþykkt er til um það.

Þegar Fram og Fótboltafélagið mættust á fyrsta Íslandsmótinu sumarið 1912, var merkið á bak og burt. Framarar höfðu þá tekið upp bláu treyjurnar sem fylgt hafa liðinu síðan. Í stað merkis var saumaður stór hvítur borði á mitt skyrtubrjóstið með áletruninni FRAM. Slíka borða má sjá á myndum af leikmönnum Fram næstu árin, en á liðsmynd af Íslandsmeisturunum 1925 er borðinn horfinn og búningurinn algjörlega ómerktur.

Árið 1929 fékk stjórn Fram heimild aðalfundar til að láta útbúa félagsmerki. Tveir dyggir og listfengir félagsmenn, Arreboe Clausen og Eríkur Jónsson, unnu fjölmargar tillögur sem hafa því miður glatast. Að lokum varð ein af tillögum Eiríks fyrir valinu og hafa Framarar borið merkið frá árinu 1930.

Eiríkur Jónsson var gerður að heiðursfélaga Fram árið 1943.

Knattspyrnufélagið Fram
Sigurður E. Jónsson

Sjá aðgreiningarsíðu fyrir aðra einstaklinga sem heita Sigurður Jónsson.
Sigurður E. Jónsson (24. september 1921 – 17. nóvember 1966) var íslenskur knattspyrnumaður, verkstjóri hjá Reykjavíkurborg  forstjóri og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf
Sigurður var verkstjóri hjá Pípugerð Reykjavíkur þegar hann lést langt fyrir aldur fram, 45 ára að aldri. Hann var þá kunnur fyrir störf sín að íþróttamálum.

Sigurður var lék í mörg ár með meistaraflokki Fram í knattspyrnu og varð Íslandsmeistari árið 1939. Hann þótti harðsnúinn varnarmaður, en var einnig vítaskytta í Íslandsmeistaraliðinu. Á þeim tíma var það óþekkt að varnarmenn væru látnir taka vítaspyrnur.

Utan vallar stjórnaði Sigurður lengi knattspyrnunefnd Fram og var formaður félagsins á árunum 1961-64. Á þeim tíma reyndi félagið árangurslaust að þrýsta á um að Reykjavíkurborg stæði við loforð sitt um nýtt félagssvæði í Kringlumýri.

Íslenskir knattspyrnumenn
Innósentíus 12.

Innósentíus 12. (13. mars 1615 – 27. september 1700) sem hét upphaflega Antonio Pignatelli var páfi frá 12. júlí 1691 til dauðadags. Hann var af aðalsfjölskyldu frá Konungsríkinu Napólí. Innósentíus 11. gerði hann að kardinála og erkibiskup yfir Napólí. Við lát Alexanders 8. var hann kjörinn sem málamiðlun milli krafa Frakklands og hins Heilaga rómverska ríkis. Strax eftir kjör sitt hóf hann baráttu gegn spillingu í Páfagarði; frændhygli og símonsku.

Páfar