alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Sweetener

Sweetener er fjórða breiðskífa bandarísku söngkonunnar Ariana Grande. Platan var gefin út 17. ágúst 2018 í gegnum Republic Records. Breiðskífan var sú fyrsta þar sem Grande var meðhöfundur allra laganna, að undanteknu fyrsta laginu sem er bútur af ábreiðu. Upptökustjórn var í umsjón Pharrell Williams, Max Martin og annarra þekktra framleiðenda. Á plötunni kemur Williams einnig fram ásamt Nicki Minaj og Missy Elliott.

Lög plötunnar fjalla um rómantík, nánd, óheilbrigð sambönd, kvenleika, kvíða og þrautseigju. Stefnur hennar flokkast sem popp, R&B og trapp, að auki inniheldur hún hluta af hús, fönk, neó sál og hipphopp. Þrjár smáskífur voru gefnar út af plötunni sem allar komust í topp tuttugu á Billboard Hot 100 listanum. Sweetener var þriðja plata Grande til að ná fyrsta sæti á Billboard 200 í útgáfuviku, og var hún viðurkennd sem platínu plata af Recording Industry Association of America.

Lagalisti

Tilvísanir

Tenglar
 Vefsíða Ariana Grande

Ariana Grande
Hljómplötur gefnar út árið 2018
Kostaríska karlalandsliðið í knattspyrnu

Kostaríska karlalandsliðið í knattspyrnu er er fulltrúi Kosta Ríka í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Það verður meðal keppnisliða á HM 2022, sem verður sjöunda skiptið sem liðið keppir í úrslitum.

Mið-amerísk knattspyrnulandslið
Karlalandslið í knattspyrnu
Konungsríkið Wessex

Wessex (fornenska Ƿestseaxna rīċe) var engilsaxneskt konungsríki í suðurhluta Stóra-Bretlands, frá 519 til 927 þegar England var stofnað af Æthelstan.

Wessex
Saga Englands
Prússakonungar

Prússland varð konungsríki árið 1701 þegar Friðrik 3. kjörfursti Brandenborgar varð fyrsti konungurinn í Prússlandi. Það stóð til ársins 1871 þegar Viljámur 1. stofnaði Þýskaland.

Hertogadæmið Prússland (1525-1701)

Konungsríkið Prússland (1701-1918)
Uffe Ellemann-Jensen

Uffe Ellemann-Jensen  (f. 1. nóvember 1941 – d. 18. júní 2022) var danskur stjórnmálamaður sem var utanríkisráðherra Danmerkur í stjórn Poul Schlüter frá 1982 til 1993. 

Hann var formaður Venstre frá 1984 til 1998. Í dag er sonur hans Jakob Ellemann-Jensen formaður flokksins. Dóttir hans Karen er þingkona.

Heimildir 

Utanríkisráðherrar Danmerkur
Ólafs ríma Haraldssonar

Ólafs ríma Haraldssonar er íslenskur rímnabálkur eftir Einar Gilsson (d. 1369) lögmann og skáld sem varðveist hefur í Flateyjarbók (GKS 1005 fol.). Ólafs ríma er talin vera elsta íslenska ríman sem varðveist hefur, og jafnvel fyrsta ríman sem var ort. Ríman fjallar um viðureign Ólafs konungs Haraldssonar hins digra og fall hans í orrustunni á Stiklastöðum í Noregi sem háð var 29. júlí árið 1030.

Ólafs ríma er einn rímnabálkur og inniheldur 65 erindi.

Tengt efni 

 Rímur

Rímur
Andrarímur fornu

Andrarímur fornu (eða Öndrur) eru rímur frá 15. öld sem urðu feikivinsælar hér á landi fyrr á öldum og inniheldur alls 13 rímnabálka. Höfundur Andrarímna er óþekktur en stundum hafa þær að hluta til verið eignaðar Sigurði blind í Fagradal. Andrarímur eru að hluta til varðveittar í Staðarhólsbók rímna og Kollsbók. Andrarímur eru hins vegar varðveittar heilar í alls 20 pappírshandritum að því er talið er. Yrkisefni Andra rímna hefur glatast (þ.e. sagan sem rímurnar voru kveðnar eftir) en fullvíst þykir að þær voru kveðnar eftir ritaðri sögu.

Andrarímur þykja vel ortar.

Rímur
Íraska karlalandsliðið í knattspyrnu

Íraska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Íraks í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur einu sinni komist í úrslit heimsmeistaramóts, í Mexíkó 1986.

Asísk knattspyrnulandslið
Karlalandslið í knattspyrnu
Lárus Sigurður Lárusson

Lárus Sigurður Lárusson (f. 22. ágúst 1976 í Reykjavík) er íslenskur lögfræðingur og rithöfundur.  

Lárus er lögfræðimenntaður og starfar sem lögmaður á Lögfræðistofunni Sævar Þór & Partners. Hann er höfundur bókarinnar Barnið í garðinum sem kom út árið 2021. Bókin er byggð á ævi Sævars Þórs Jónssonar, eiginmanns Lárusar, og segir frá erfiðum uppvexti og kynferðisofbeldi í æsku en einnig upprisu, þroska og vöxt og hvernig hægt er að vinna úr áföllum. Bókin var tilnefnd til Storytell verðlaunanna árið 2022. Lárus var fyrsti stjórnarformaður Menntasjóðs námsmanna. Lárus er giftur Sævari Þór Jónssyni og saman eiga þeir soninn Andra Jón.

Tilvísanir 

Fólk fætt árið 1976
Íslenskir lögfræðingar
Íslenskir rithöfundar
Borgir Kína eftir fólksfjölda

Kína er fjölmennasta land heims með um 1.4 milljarða íbúa. Samkvæmt manntali Kína árið 2020 voru 105 kínverskar borgir með meira en 1 milljón manns. Alls eru 380 borgir á meginlandi Kína sem hafa fleiri íbúa en 312,000. Um 63,6% kínverja býr í þéttbýli (2022). Mannfjöldatalning fer fram á 10 ára fresti, nú síðast 2020.

Skilgreiningar og stjórnsýsluflokkun 
Kínversk stjórnsýsla telur þrjú stig borga. Í fyrsta lagi eru það borgir sem lúta sjálfstæðri stjórn sem sveitarfélag (直辖市); í öðru lagi eru það borgir sem er stjórnað af fylkisstjórnum (县级市); og í þriðja lagi eru það borgir sem teljast hluti af sýslum (县级市). Þess utan eru borgirnar Hong Kong og Makaó sem teljast „sérstök sérstjórnarhéruð“ (特别行政区).

Borgir sem eru sveitarfélög og borgir fylkisstjórna eru ekki „borgir“ í ströngum skilningi hugtaksins, heldur fremur stjórnsýslueiningar sem samanstanda af bæði þéttbýlum kjarna (það er borg í ströngum skilningi) umlukið dreifbýli eða minna þéttbýlli svæðum.

Borgum sem stjórnað er af fylkisstjórnum er oftast skipt upp í margar sýslur. Til að greina slíkar borgir frá raunverulegum þéttbýlisvæðum (borg í ströngum skilningi) er notast við stjórnsýsluhugtakið "市区" ("shì qū" eða „borgarhverfi“). Slík úthverfi geta verið mjög stór eða meira en 3.000 ferkílómetrar.

Listi yfir helstu borgir Kína eftir íbúafjölda

Tengt efni 
 Alþýðulýðveldið Kína
 Héruð Kína
 Listi yfir stærstu borgir í heimi

Heimildir

Ytri tenglar
 Vefur Þjóðskrár Kína
Kína
Borgir í Kína
Dangerous Woman

Dangerous Woman er þriðja breiðskífa bandarísku söngkonunnar Ariana Grande. Platan var gefin út 20. maí 2016 í gegnum Republic Records. Grande byrjaði að vinna í plötunni stuttu eftir útgáfu annarrar plötunnar My Everything (2014). Grande var í umsjón upptökustjórnar ásamt Max Martin og Savan Kotecha.

Á lögum plötunnar koma fram Nicki Minaj, Lil Wayne, Macy Gray og Future. Efni hennar snýst um ást, skaðleg sambönd og uppreisnargirni. Platan inniheldur að mestu leyti popp og R&B en á henni má einnig finna dans, diskó, hús, trapp, reggí og rafpopp. Af plötunni voru gefnar fjórar smáskífur og komst hún í annað sæti í útgáfuviku á Billboard 200. Dangerous Woman var viðurkennd sem fjölplatínu plata af Recording Industry Association of America.

Lagalisti

Tilvísanir

Tenglar
 Vefsíða Ariana Grande

Ariana Grande
Hljómplötur gefnar út árið 2016
Gustavo Petro

Gustavo Francisco Petro Urrego (f. 19. apríl 1960) er kólumbískur hagfræðingur, stjórnmálamaður, fyrrverandi skæruliði og núverandi forseti Kólumbíu. Hann var kjörinn forseti í forsetakosningum Kólumbíu þann 19. júní 2022 og tók við embættinu þann 7. ágúst. Petro er fyrsti vinstrisinnaði forseti í sögu kólumbíska lýðveldisins.

Æviágrip
Gustavo Petro er fyrrverandi meðlimur í vinstrisinnuðu skæruliðahreyfingunni M-19, eða 19. apríl-hreyfingunni (sp. Movimiento 19 de abril), sem átti í uppreisn gegn ríkisstjórn Kólumbíu frá áttunda áratugnum fram á tíunda áratuginn vegna óánægju með meint kosningasvindl. 

Petro gekk í hreyfinguna þegar hann var sautján ára gamall og var handtekinn og dæmdur í tveggja ára fangelsi á níunda áratugnum fyrir vopnasölu. Hann komst í sviðsljósið þegar hann samdi um frið við kólumbísk stjórnvöld fyrir hönd M-19-hreyfingarinnar og tók síðan þátt í að semja drög að nýrri stjórnarskrá fyrir landið. Petro var kjörinn á kólumbíska þingið stuttu eftir aldamótin og stýrði þar þingnefnd sem hafði það hlutverk að rannsaka tengsl nokkurra íhaldssamra þingmanna við hryðjuverkahópa.

Árið 2011 var Petro kjörinn borgarstjóri kólumbísku höfuðborgarinnar Bogotá. Petro bauð sig fram til forseta Kólumbíu árið 2018 og lagði þá áherslu á að beita sér gegn félagslegum ójöfnuði, endurúthluta jarðeignum í Kólumbíu og einbeita sér að endurnýtanlegri orku í stað námuiðnaðar. Petro tapaði í annarri umferð kosninganna fyrir íhaldsmanninum Iván Duque.

Petro bauð sig aftur fram til forseta í næstu forsetakosningum, árið 2022. Kosningarnar einkenndust af vaxandi óánægju með aukinn ójöfnuð og verðbólgu í Kólumbíu og af óvinsældum fráfarandi forsetans Duque, sem mátti ekki bjóða sig fram til endurkjörs lögum samkvæmt. Petro lenti í fyrsta sæti í fyrri umferð kosninganna með um fjörutíu prósent atkvæðanna. Í seinni umferðinni þann 19. júní 2022 vann Petro svo sigur á móti viðskiptajöfrinum Rodolfo Hernández með rúmum helmingi atkvæða.

Með sigri sínum í kosningunum varð Petro fyrsti vinstrimaðurinn til að ná kjöri til embættis forseta Kólumbíu frá lýðveldisstofnun. Varaforsetaefni Petro, Francia Márquez, varð jafnframt fyrsta blökkukonan til að ná kjöri til embættis varaforseta.

Tilvísanir

Forsetar Kólumbíu
Íslensk málnefnd

Íslensk málnefnd er íslensk nefnd skipuð 16 fulltrúum stjórnvalda og ýmissa félagasamtaka á Íslandi til að veita stjórnvöldum ráðgjöf um íslenska tungu og gera reglulega tillögu að opinberri málstefnu. Íslensk málnefnd var fyrst stofnuð árið 1964 og tók við af svokallaðri „nýyrðanefnd“ sem hafði verið stofnuð 1952 til að búa til íslensk nýyrði yfir ýmis tæknileg hugtök. Núverandi lög um íslenska málnefnd eru lög nr. 61/2011 um stöðu íslenskrar tungu og táknmáls. Aðalhlutverk nefndarinnar er ráðgjöf um íslenskt mál, en ekki rannsóknir á því, sem heyra undir starfsvið Árnastofnunar. Málnefndin semur íslenskar opinberar ritreglur sem stjórnvöld gefa út með reglugerðum.

Tenglar
 Vefur íslenskrar málnefndar
 Íslenskar ritreglur

Tilvísanir

Íslenskar nefndir
Íslenska
Malíska karlalandsliðið í knattspyrnu

Malíska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Malí í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM en tvívegis hafnað í þriðja sæti í Afríkukeppninni.

Afrísk knattspyrnulandslið
Karlalandslið í knattspyrnu
Malí
Úgandska karlalandsliðið í knattspyrnu

Úgandska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Úganda í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM en náði best öðru sæti í Afríkukeppninni árið 1976.

Afrísk knattspyrnulandslið
Karlalandslið í knattspyrnu
Sambíska karlalandsliðið í knattspyrnu

Sambíska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Sambíu í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM en fagnaði sigri í Afríkukeppninni árið 2012.

Afrísk knattspyrnulandslið
Karlalandslið í knattspyrnu
Foshan

Foshan (kínverska: 佛山市; rómönskun: Fatshan) er fjölmenn borg í Guangdong héraði í suðurhluta  Alþýðulýðveldisins Kína.

Borgin nær yfir 3.848 ferkílómetra. Árið 2020 þegar síðasta manntal var gert í Kína, var íbúafjöldi borgarkjarna Foshan 9.042.509 en íbúafjöldi undir lögsögu borgarinnar var 9.498.863.

Foshan borg liggur við ána Fen sem rennur í ósa Perlufljóts. Borgin er því hluti af efnahagssvæði kennt við óshólma Perlufljóts en það er eitt þéttbýlasta svæði jarðar (alls með um 66 milljónir íbúa). Foshan er staðsett um 25 km suðvestur af Guangzhou borg, höfuðborgar Guangdong-héraðs.

Nafn borgarinnar þýðir bókstaflega „Búddafjall“ og vísar það til lítillar hæðar nálægt miðju borgarinnar þar sem eru þrír bronsskúlptúrar af Búdda sem fundust árið 628. Borgin óx í kringum klaustur sem var eytt árið 1391.

Tungumál 

Innfæddir borgarbúar tala kantónska mállýsku. Í borginni er mandarín kínverska einnig töluð, aðallega þó í viðskiptum og menntun en minna í öðrum daglegum samskiptum.

Atvinnulíf 

Allt frá dögum Mingveldisins hefur borgin verið þekkt fyrir ýmsar handalistir og keramikframleiðslu og vandaða flísagerð.

Í dag er Foshan öflug iðnaðarborg. Þúsundir verksmiðja er framleiða raftækja bera ábyrgð á meira en helmingi heimsframleiðslu ísskápa og tækja fyrir loftræstingar. Í borginni eru á þriðja tug iðnaðarklasa sem sérhæfa sig í framleiðslu húsgagna, véla og drykkjarvöru. Á sérstöku iðnþróunarsvæði borgarinnar sem sett var á legg árið 1992, er samsetning bifreiða, líftækniframleiðsla og efnavinnsla.

Bílaiðnaður er sterkur í borginni. Þýsku bílasamsteypurnar Volkswagen og Audi framleiða þar bíla í samstarfi við innlenda aðila, meðal annars með áherslu á rafknúin ökutæki.

Menntastofnanir 

Í Foshan eru ýmsir háskólar og vísindamiðstöðvar. Mikilvægustu háskólarnir eru Foshan háskóli og Foshan háskólasvæði SCNU (South China Normal University) en það er alhliða háskólastofnun sem heyrir undir héraðsstjórnina.

Tenglar 

 Kínversk/Ensk vefsíða borgarstjórnar Foshan. Inniheldur ýmsar upplýsingar um t.d. fréttir, skipulag og þjónustu við íbúa.

 Ensk vefsíða Encyclopaedia Britannica um Foshan borg.

Heimildir

Tilvísanir 

Borgir í Kína
Búrkínska karlalandsliðið í knattspyrnu

Búrkínska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Búrkína Fasó í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM en fékk silfurverðlaunin í Afríkukeppninni árið 2013.

Afrísk knattspyrnulandslið
Karlalandslið í knattspyrnu
Barselóna-hérað

Barselóna-hérað er hérað í Katalóníu á norðaustur-Spáni. Héraðið er 7.726km2 að stærð og á mörk að héruðunum Tarragona, Lleida og Girona. Íbúar eru yfir 5,6 milljónir (2020). Barselóna er helsta borgin. Minni borgir eru L'Hospitalet de Llobregat, Badalona, Cerdanyola del Vallès, Martorell, Mataró, Granollers, Sabadell, Terrassa, Sitges, Igualada, Vic, Manresa og Berga.

Hæsta fjallið er Pedraforca, um 2.500 metra hátt og er það nálægt Pýreneafjöllum.

Katalónía
The Angry Birds Movie 2

The Angry Birds Movie 2 (enska: The Angry Birds Movie 2) er finnsk-bandarísk-kvikmynd frá árinu 2019, framleidd af Columbia Pictures og Rovio Animation og útgefin af Sony. Henni var leikstýrt af Thurop Van Orman og John Rice.

Tenglar 
https://kvikmyndir.is/mynd/?id=12288

Bandarískar kvikmyndir
Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2019
Gabonska karlalandsliðið í knattspyrnu

Gabonska karlalandsliðið í knattspyrnu er fulltrúi Gabon í knattspyrnu og er stjórnað af knattspyrnusambandi landsins. Liðið hefur aldrei komist í úrslitakeppni HM og lengst komist í fjórðungsúrslit í Afríkukeppninni.

Afrísk knattspyrnulandslið
Karlalandslið í knattspyrnu
Strumparnir 3

Strumparnir 3 (enska: Smurfs: The Lost Village) er bandarísk-kvikmynd frá árinu 2017.

Tenglar 

Bandarískar kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2017
Ice Age: Collision Course

Ice Age: Collision Course (enska: Ice Age: Collision Course) er bandarísk-kvikmynd frá árinu 2016.

Tenglar 

Kvikmyndir frumsýndar 2016
Ísöld
Blue Sky Studios-kvikmyndir
20th Century Fox-kvikmyndir
Kafteinn Ofurbrók: Fyrsta stórmyndin

Kafteinn Ofurbrók: Fyrsta stórmyndin er bandarísk þrívíddar teiknimynd sem var frumsýnd 5. október 2017.

Tenglar 

Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2017
Skósveinarnir: Gru rís upp

Skósveinarnir: Gru rís upp (enska: Minions: The Rise of Gru) er bandarísk teiknimynd frá 2022, sem var framleidd af Illumination Entertainment fyrir Universal Pictures. Hún er framhald myndarinnar Skósveinarnir, sem frumsýnd var árið 2015.

Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2022
Syngdu

Syngdu (enska: Sing) er bandarísk teiknimynd frumsýnd 2016.

Tenglar 
 

Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2016
Universal Pictures-kvikmyndir
Syngdu 2

Syngdu 2 (enska: Sing 2) er bandarísk teiknimynd frumsýnd 2021.

Tenglar 
 

Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2021
Universal Pictures-kvikmyndir
Hótel Transylvanía

Hótel Transylvanía (enska: Hotel Transylvania) er bandarísk-kvikmynd frá árinu 2012.

Tenglar 

Bandarískar kvikmyndir
Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2012
Hótel Transylvanía 2

Hótel Transylvanía 2 (enska: Hotel Transylvania 2) er bandarísk-kvikmynd frá árinu 2015.

Tenglar 

Bandarískar kvikmyndir
Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2015
Hótel Transylvanía 3: Sumarfríið

Hótel Transylvanía 3: Sumarfríið (enska: Hotel Transylvania 3: Summer Vacation) er bandarísk-kvikmynd frá árinu 2018.

Tenglar 

Bandarískar kvikmyndir
Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2018
Hótel Transylvania: Æðisleg umskipting

Hótel Transylvania: Æðisleg umskipting (enska: Hotel Transylvania: Transformania) er bandarísk-kvikmynd frá árinu 2022.

Tenglar 

Bandarískar kvikmyndir
Bandarískar teiknimyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2022
Iván Duque

Iván Duque Márquez (f. 1. ágúst 1976) er kólumbískur stjórnmálamaður og fyrrverandi forseti Kólumbíu. Duque var kjörinn forseti árið 2018 og tók við embættinu þann 7. ágúst það ár. Hann er meðlimur í Lýðræðislega miðflokknum, flokki fyrrum forsetans Álvaro Uribe, sem studdi forsetaframboð Duque.

Æviágrip
Iván Duque Márquez bauð sig fram í forsetakosningum Kólumbíu árið 2018 og vann sigur í annarri umferð kosninganna með 53,98 prósent atkvæðanna á móti vinstrimanninum Gustavo Petro, sem hlaut 41,81 prósent. Í kosningunum hafði Duque talað fyrir því að friðarsamkomulag sem fráfarandi forsetinn Juan Manuel Santos hafði gert við skæruliðahreyfinguna FARC árið 2016. Duque var meðal þeirra sem fannst samkomulagið sýna FARC-liðum of mikla linkind. Duque talaði jafnframt fyrir hægrisinnuðum og íhaldssömum stefnumálum eins og þyngri refsingum við glæpum, lægri sköttum og minni umsvifum hins opinbera.

Forsetatíð Duque einkenndist af alþjóðlega kórónuveirufaraldrinum. Duque lét setja útgöngubann í Kólumbíu í mars 2020 til að reyna að hefta útbreiðslu kórónuveirunnar.

Árið 2021 brutust út fjöldamótmæli gegn stjórn Duque. Mótmælin hófust þann 28. apríl og beindust í upphafi gegn fyrirhuguðum skattabreytingum sem Duque hugðist gera til þess að reyna að reisa efnahag landsins við eftir samdrátt sem hafði fylgt kórónuveirufaraldrinum. Eftir að kólumbíska lögreglan mætti mótmælunum með mikilli hörku stækkuðu mótmælin og tóku á sig breiðari mynd. Talið er að um 39 manns hafi látist í lögregluaðgerðum á fyrstu tíu dögum mótmælanna. Óeirðirnar leiddu til þess að Duque dró frumvarpið um skattalagabreytinguna til baka en mótmælin héldu þó áfram.

Í nóvember 2019 er talið að um milljón manns hafi tekið þátt í mótmælum gegn Duque, meðal annars í Bogotá, Medellín og Cali. Mótmælin gegn Duque fóru fram samhliða mótmælaöldu sem náðu til nokkurra annarra ríkja í Suður-Ameríku um svipað leyti, meðal annars Chile og Bólivíu.

Tilvísanir

Forsetar Kólumbíu
Alvin og íkornarnir (kvikmyndasería)

Alvin og íkornarnir (enska: Alvin and the Chipmunks) er bandarísk kvikmyndasería, fyrsta kvikmyndin kom út árið 2007 og sú síðasta árið 2015.

Kvikmynd 
 Alvin og íkornarnir (2007)
 Alvin og íkornarnir 2 (2009)
 Alvin og íkornarnir 3 (2011)
 Alvin og íkornarnir: Ævintýrið mikla (2015)

Kvikmyndagerð í Bandaríkjunum
Kvikmyndir
Bandarískar kvikmyndir
Strumparnir (kvikmyndasería)

Strumparnir (enska: The Smurfs) er bandarísk kvikmyndasería, fyrsta kvikmyndin kom út árið 2011 og sú síðasta árið 2017.

Kvikmynd 
 Strumparnir (2011)
 Strumparnir 2 (2013)
 Strumparnir og gleymda þorpið (2017)

Kvikmyndagerð í Bandaríkjunum
Kvikmyndir
Bandarískar kvikmyndir
Ísöld (kvikmyndasería)

Ísöld (enska: Ice Age) er bandarísk kvikmyndasería, fyrsta kvikmyndin kom út árið 2002 og sú síðasta árið 2022.

Kvikmynd 
 Ísöld (2002)
 Ísöld 2: Allt á floti (2006)
 Ísöld 3: Risaeðlurnar rokka (2009)
 Ísöld 4 (2012)
 Ísöld: Ævintýrið mikla (2016)
 Ísöld 6 (2022)

 
Kvikmyndagerð í Bandaríkjunum
Kvikmyndir

Blue Sky Studios-kvikmyndir
20th Century Fox-kvikmyndir
Aulinn ég (kvikmyndasería)

Aulinn ég (enska: Despicable Me) er bandarísk kvikmyndasería, fyrsta kvikmyndin kom út árið 2010 og sú síðasta árið 2022.

Kvikmynd 
 Aulinn ég (2010)
 Aulinn ég 2 (2013)
 Skósveinarnir (2015)
 Aulinn ég 3 (2017)
 Skósveinarnir: Gru rís upp (2022)

Kvikmyndagerð í Bandaríkjunum
Kvikmyndir
Bandarískar kvikmyndir
Köngulóarmaðurinn (kvikmyndasería)

Köngulóarmaðurinn (enska: Spider-Man) er bandarísk kvikmyndasería, fyrsta kvikmyndin kom út árið 2002 og sú síðasta árið 2024.

Kvikmynd 
 Köngulóarmaðurinn (2002)
 Köngulóarmaðurinn 2 (2004)
 Köngulóarmaðurinn 3 (2007)
 The Amazing Spider-Man (2012)
 The Amazing Spider-Man 2 (2014)
 Spider-Man: Homecoming (2017)
 Spider-Man: Into the Spider-Verse (2018)
 Spider-Man: Far From Home (2019)
 Spider-Man: No Way Home (2021)
 Spider-Man: Across the Spider-Verse (2023)
 Spider-Man: Beyond the Spider-Verse (2024)

Kvikmyndagerð í Bandaríkjunum
Kvikmyndir
Bandarískar kvikmyndir
Þorlákur Markússon

Þorlákur Markússon (um 1692 til 14. september 1736) var lögréttumaður í Hegranesþingi frá 1719. Þorlákur varð stúdent frá Hólaskóla 1712. Þorlákur var mikill fróðleiksmaður, lögvitur og læknir góður. Eftir hann liggja ýmis ritverk, Sjávarborgarannáll, ritgerð um erfðir sem geymd er á Konungsbókhlöðunni í Kaupmannahöfn, Íslandslýsing í Lbs 291 fol í Landsbókasafni og lækningabók í JS 359 4to í Landsbókasafni.

Kona Þorláks var Hólmfríður Aradóttir (d. 1745), dóttir Ara Jónssonar prests og skálds í Vatnsfirði. Þau áttu mörg börn: Ólafur Þorláksson á Skútustöðum, Ragnheiður Þorláksdóttir á Víðimýri, Ingiríður Þorláksdóttir í Hvammi í Laxárdal, Sigríður Þorláksdóttir, Sveinn Þorláksson á Sjávarborg, Guðrún Þorláksdóttir, Elín Þorláksdóttir á Másstöðum, Markús Þorláksson á Skriðulandi og Hólmfríður Þorláksdóttir á Knappsstöðum. Í Íslenzkum æviskrám er Þorlákur ranglega sagður faðir Jóns Þorlákssonar á Seylu. 

Þorlákur bjó fyrst að Gröf á Höfðaströnd en síðan að Sjávarborg í Skagafirði frá 1732 til æviloka.

Tilvísanir

lögréttumenn
Íslenskir læknar
Títrun

Títrun ( títrmæling, rúmmál eða mæligreining ) er aðferð við magngreiningu í efnafræði . Þekkt efni þar sem styrkur er óþekktur (sýnislausn) er hvarfað í markvissu efnahvarfi við staðlaða lausn þar sem styrkurinn er nákvæmlega þekktur. Rúmmál staðallausnarinnar sem notuð er er mælt og óþekktur styrkur sýnislausnarinnar er reiknaður út með stoichiometry . 

Aðferðin er líka möguleg með litlum búnaði og er því notuð snemma í grunnþjálfun. Þar sem mælingarniðurstöðurnar eru mjög nákvæmar með bjartsýni títrunaraðferðum og auðvelt er að gera títrunina sjálfvirka, er það mikið notað í efnagreiningu.

Í læknisfræði og lyfjafræði er títrun skilin sem ferli skammtaaðlögunar, sem stillir smám saman skammta lyfs með því að auka eða minnka skammtinn þar til ákjósanlegur árangur næst ( skammtaaðlögun ) . 

Stofnendur títrunar eru Joseph Louis Gay-Lussac, François Antoine Henri Descroizilles, Claude-Louis Berthollet og Louis-Nicolas Vauquelin í Frakklandi seint á 18. og snemma á 19. öld. öld.

Efnafræði
Íslensk þjóðkvæði

Íslensk þjóðkvæði eru kvæði sem hafa notið vinsælda á Íslandi alveg frá því á 15. öld og jafnvel mun lengur. Enginn veit um aldur þessara þjóðkvæða en sum þeirra eru eldforn og gætu sum þeirra hafa verið ort á þjóðveldisöld (sagnakvæði, þulur og barnagælur). Helstu einkenni íslenskra þjóðkvæða eru þau að þau eru höfundalaus, geymdust lengi á vörum manna og komust seint á blað eða bók.

Flokkun íslenskra þjóðkvæða 
Helstu flokkar íslenskra þjóðkvæða eru:

 Barnagælur
 Sagnadansar
 Sagnakvæði
 Vikivakar
 Þulur

Rímur, heimsósómar, heimslystarkvæði, og ævi-og ellikvæði skilgreinast ekki til íslenskra þjóðkvæða þar sem þessir flokkar nutu mun meiri virðingar heldur en þjóðkvæðin. Þá eru höfundar rímna síðari alda t.a.m. yfirleitt þekktir, ólíkt kvæðum sem tilheyra flokkum íslenskra þjóðkvæða.

Íslensk þjóðkvæði
Ternopílfylki

Ternopílfylki (Ternopilschyna, Úkraínska: Тернопільська область, Тернопільщина) er fylki í vesturhluta Úkraínu. Höfuðborgin er Ternopíl. Stærð þess er um 13.823 ferkílómetrar og eru íbúar rúm milljón (2021).

Tengt efni

Tilvísanir

Fylki í Úkraínu
Leikfangasaga (kvikmyndasería)

Leikfangasaga (enska: Toy Story) er bandarísk kvikmyndasería, fyrsta kvikmyndin kom út árið 1995 og sú síðasta árið 2022.

Kvikmynd 
 Leikfangasaga (1995)
 Leikfangasaga 2 (1999)
 Leikfangasaga 3 (2010)
 Leikfangasaga 4 (2019)
 Ljósár (2022)

Kvikmyndagerð í Bandaríkjunum
Kvikmyndir
Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Hótel Transylvanía (kvikmyndasería)

Hótel Transylvanía (enska: Hotel Transylvania) er bandarísk kvikmyndasería, fyrsta kvikmyndin kom út árið 2012 og sú síðasta árið 2022.

Kvikmynd 
 Hótel Transylvanía (2012)
 Hótel Transylvanía 2 (2015)
 Hótel Transylvanía 3: Sumarfríið (2018)
 Hótel Transylvania: Æðisleg umskipting (2022)

Kvikmyndagerð í Bandaríkjunum
Kvikmyndir
Bandarískar kvikmyndir