alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Nálaeinir

Nálaeinir (fræðiheiti: Juniperus rigida) er tegund af einisættkvísl, ættuð frá norður Kína, Kóreu, Japan og suðaustast í Rússlandi (Sakalínfylki og Prímorju), í 10 til 2,200m hæð yfir sjávarmáli. Tegundin hefur einnig villst úr ræktun í Kaliforníu og Alabama. Hún er náskyld Juniperus communis (Eini) og Juniperus conferta, og er sú seinni stundum talin afbrigði eða undirtegund af J. rigida.

Lýsing 

Hann er runni eða lítið tré og vex upp í 6 til 10 m hæð, með stofn ummál að 50 sm. Stingandi nálarnar eru sígrænar, þrjár saman, skærgrænar til gulgrænar, 10 til 23 mm langar og 1 til 1.3 mm breiðar, með staka hvíta loftaugarák ofantil, þversniðið er v-laga. Hann er einkynja, með plöntur annaðhvort karlkyns eða kvenkyns. Könglarnir eru svonefndir berkönglar, grænir og þroskast svo á 18 mánuðum og verða þá dökkfjólubláir eða brúnleitir með breytilega hvíta vaxhúð; þeir eru kúlulaga, 5 til 9 mmí ummál, og eru með þrjá (sjaldan sex) samrunnar hreisturflögur í stakri (sjaldan tvemur) hvirfingu af þremur, hver með stöku fræi (þegar hreisturflögurnar eru sex, eru aðeins þrjár stærstu með fræi). Fræin dreifast þegar fuglar éta berkönglana. Frjókönglarnir eru gulir, 3 til 5 mm langir, og falla skömmu eftir að hafa dreift frjókornunum að vori.

Litningatala er 2n = 22.

Hann er ræktaður sem skrauttré, oft í kring um hof í Japan. Hann er einnig oft ræktaður sem bonsai.

Myndir

Tilvísanir 

Einisætt
Juniperus conferta

Juniperus conferta er tegund af eini (oft talinn afbrigði af J. rigida),  sem vex í Japan og Sakhalin, þar sem hann vex á sandöldum. Conferta er úr latínu; "Con" sem þýðir saman og "ferta" sem merkir sterk. Hann myndar þétta breiðu og er með ferskan grænan lit sem minnir á grasflöt. Hann verður mest 50 sm hár, en að 30m í flatarmál. Nálarnar eru mjög stingandi, nokkuð sem er áberandi hjá mörgum einitegundum. Greinarnar eru rauðbrúnar. Berkönglarnir eru silfurlitir eða blásvartir. Yfirleitt er hann þolinn á jarðveg, en þolir samt illa bleytu.
Hann er oft ræktaður sem bonsai. 
 Klónninn 'Blue Pacifica' er með blágrænar nálar. 
 Klónninn 'Compacta'  er þéttur og fyrirferðarlítill, mest 30 sm hár. 
 Klónninn 'Silver Mist'  er með næstum silfurlitaðar nálar.
 Klónninn 'Emerald Sea' er ljósgrænn og hærri en hinir, og þolir vel kulda.

Tilvísanir

Ytri tenglar 
 Floridata – «Juniperus conferta»

Einisætt
Good Times

Good Times er önnur breiðskífa hljómsveitarinnar Contalgen funeral. Hún var tekin upp live í Stúdíó Benmen á Sauðárkróki á árunum 2014-2016. Upptökustjórn var í höndum Sigfúsar Arnars Benediktssonar.

Platan kom þann 9. desember 2016

Hönnun umslags: Davíð Már Sigurðsson og Óli Arnar Brynjarsson.

Lögin á plötunni
Lög: Contalgen Funeral, textar: Andri Már Sigurðsson

Second-hand Boyfriend
Hole
Killer Duet
Blowing Down the Road
A-Train
Murder People
Rolling Around in the Grave
Where the Cold Wind Blows
Paperbox People
Good Times

Hjóðfæraleikarar 
Andri Már Sigurðsson - söngur, rafmagnsgítar, gítarbanjó og bakraddir
Sigfús Arnar Benediktsson - trommur, gítarar og hljómborð
Sigurlaug Vordís Eysteinsdóttir - söngur og bakraddir
Kristján Vignir Steingrímsson - rafmagnsgítar og bakraddir
Gísli Þór Ólafsson - bassi og bakraddir
Mount Revelstoke-þjóðgarðurinn

Mount Revelstoke-þjóðgarðurinn (enska: Mount Revelstoke National Park) er þjóðgarður í nágrenni borgarinnar Revelstoke í Bresku Kólumbíu. Þjóðgarðurinn er í Selkirk-fjöllum (hluti Klettafjalla) og er 260 ferkílómetrar að stærð.

Þrátt fyrir að vera inni í landi er rakt loftslag á svæðinu og regnskógar. Risalífviður finnst þar og marþöll, tré sem krefjast allnokkurrar úrkomu. Giant Cedars Boardwalk er 500 metra slóð þar sem mikilfengleg tré þessara tegunda má finna. Skógarhreindýr eru á svæðinu en hjörðin er lítil. svart- og brúnbirnir, elgur, sléttuúlfur, klettafjallageit og leðurblökur eru meðal spendýra svæðisins. Austasta útbreiðsla bananasnigils (Ariolimax) er í þjóðgarðinum. Skunk Cabbage Boardwalk er 1,2 km slóð þar sem má skoða botn regnskógarins, votlendi og dýralíf. Columbia-fljót eitt stærsta fljótið sem rennur í Kyrrahaf í N-Ameríku á upptök á þessum slóðum.

Tengill
Listi yfir þjóðgarða í Kanada

Heimild

Kanadískir þjóðgarðar
Þjóðgarðar í Bresku Kólumbíu
Azoreyja-einir

Azoreyja-einir (Juniperus brevifolia), er tegund af eini, einlendur á Azoreyjum (á Corvo, Faial, Flores, Pico, Santa Maria, São Jorge, São Miguel, og Terceira), þar sem hann kemur fyrir í 240 til 800 m hæð yfir sjávarmáli, sjaldan upp að 1,500 m. Hann er náskyldur Juniperus oxycedrus frá Miðjarðarhafssvæðinu og Juniperus cedrus (Kanaríeyja-eini) frá Kanaríeyjum. Honum er ógnað af tapi búsvæðis.

Þetta er runni eða lítið tré sem verður að 6m hátt og með stofn að 50 sm að ummáli. Nálarnar eru sígrænar, þrjár í hvirfingu, gljáandi grænar, 4 til 10 mm langar og  1 til 3 mm breiðar, með tvöfaldri hvítri loftaugarák ofan til. Hann er einkynja, með plöntur annaðhvort karlkyns eða kvenkyns. Berkönglarnir eru grænir óþroskaðir, en 18 mánuðum eftir frjóvgun verða þeir appelsínurauðir með breytilegri bleikri vaxhúð; þeir eru kúlulaga, 6 til 9 mm í ummál, og eru með þrjár til sex samvaxnar hreisturskeljar hver með stöku fræi í hverri. Fræin dreifast þegar fuglar borða berin. Karlreklarnir eru gulir, 2 til 3 mm langir, og falla fljótlega eftir að frjóunum hefur verið dreift snemma vors.

Þetta er viðkvæm tegund í náttúrulegu útbreiðslusvæði sínu vegna hvorutveggja; fellingar fyrir timbur og samkeppni við ágengar innfluttar plöntur.

Tilvísanir

Einisætt
Waterton Lakes-þjóðgarðurinn

Waterton Lakes-þjóðgarðurinn (enska: Waterton Lakes National Park) er þjóðgarður í Klettafjöllum suðvestur-Alberta. Hann var fjórði þjóðgarðurinn sem stofnaður var í Kanada árið 1895 og er 505 ferkílómetrar að stærð. Hæð þjóðgarðsins er u.þ.b. í 1300-3000 metrum. Nafnið er runnið frá breskum náttúrufræðingi og verndarsinna; Charles Waterton. Prince of Wales-hótelið var byggt við Waterton-vatn árið 1926-1927 og er eitt af sögulegum hótelum sem byggð voru af kanadískum járnbrautarfélögum.

Dýralíf og gróður svæðisins ber keim af nálægum þjóðgörðum; hjartardýr, birnir, úlfar, nagdýr og ernir eru dæmi um dýr þar. Waterton-vatn er það dýpsta í Klettafjöllum Kanada.

Þjóðgarðurinn á landamæri að Glacier-þjóðgarðinum í Montana. Þjónusta finnst eingöngu í bænum Waterton.

Tengill
Listi yfir þjóðgarða í Kanada

Heimild

Þjóðgarðar í Alberta
Kanadískir þjóðgarðar
Wham!

Wham! var ensk hljómsveit sem starfaði frá 1981 til 1986. Hún var stofnuð af skólafélögunum George Michael og Andrew Ridgeley. 

Michael og Ridgeley hittust í skóla í Bushey nálægt Watford í Hertfordshire. Þeir stofnuðu fyrst ska-bandið The Executive með skólafélögum en þegar það leystist upp stofnuðu þeir Wham!. Árið 1982 gáfu þeir fyrst út lagið Wham Rap! (Enjoy What You Do) en það lag náði ekki vinsældum. Hins vegar náði lagið Young Guns (Go for It!) vinsældum síðar á árinu, meðal annars þökk sé framkomu í Top of the Pops tónlistarþætti BBC. 

Árið 1983 var sveitin farin að keppast um hylli hlustenda við hljómsveitir Duran Duran og Culture Club. Árið 1984 varð smellurinn Wake Me Up Before You Go-Go í fyrsta sæti víða um heim og  smáskífan Last Christmas/Everything She Wants varð sölumesta smáskífa sem hafði lent í öðru sæti í Bretlandi (varð á eftir Band-Aid laginu Do they know its Christmas time sem George Michael tók þátt í ). Wham! varð fyrsta vestræna popphljómsveitin til að spila í Kína árið 1985 þar sem 15.000 áhorfendur sáu hljómsveitina. 

Lagið Careless Whisper var runnið undan rifjum George Michael og það varð orðið ljósara að Michael hafði stolið senunni meira en Ridgeley. Hann vildi hverfa frá ungmennapoppinu og gera alvörugefnari tónlist.  Wham! hætti árið 1986 á góðum nótum milli þeirra félaga og síðustu tónleikar þeirra voru á Wembley-leikvanginum í júní það ár.

Micheal hélt áfram með sólóferill þar til hann lést árið 2016. Ridgely reyndi fyrir sér í Formúlu 1 kappaskstri í Mónakó og sem lagahöfundur og leikari í Los Angeles. Hann náði þó ekki árangri á þeim sviðum.

Breiðskífur
Fantastic (1983)
Make It Big (1984)
The Final (1986) (safnskífa)
Music from the Edge of Heaven (1986) (safnskífa: Norður-Ameríka og Japan)

Heimild

Wham!
Enskar hljómsveitir
Mini Israel

Mini Israel (מיני ישראל) er garður er staðsettur í Ayalon-dal, nálægt Latrun í Ísrael. Garðurinn er í laginu eins og Davíðstjarnan og hefur 385 módel sem eru til sýnis. Verslunarmiðstöð með sýningarsal er á svæðinu. Garðurinn opnaði árið 2002 og var formlega opnaður þann 7. apríl árið 2003.

Tenglar 

  Mini Israel 

Ísrael
Krav Maga

Krav Maga (hebreska: קרב מגע) er sjálfsvarnaraðferð sem þróuð var fyrir Ísraelsher af ungversk-ísraelska hnefaleikaranum Imi Lichtenfeld í Slóvakíu.

Tenglar 

IKMF IKMF - International Krav Maga Federation lead by Master Avi Moyal 
Israeli Krav Maga Association  (IKMA) founded in 1978 by Krav Maga founder Imi Lichtenfeld.
Israeli Krav Maga Free Web Guide  - The Complete Internet Guide for Israeli Krav Maga.

Ísrael
Carrie Fisher

Carrie Frances Fisher (fædd 21. október árið 1956 í Beverly Hills, Kaliforníu – látin 27. desember, 2016) var bandarísk leikkona. Hún var dóttir söngvarans Eddie Fisher og söngkonunnar Debbie Reynolds. Fisher var þekktust á ferli sínum fyrir hlutverk sitt sem Lea prinsessa í Star Wars-kvikmyndunum. 

Fisher átti í sambandi við tónlistarmanninn Paul Simon frá 1977 til 1983. Einnig átti hún í stuttum samböndum við leikarana Harrison Ford og Dan Akroyd. Fisher eignaðist dóttur fædda árið 1992 með umboðsmanninum Bryan Lourd. Fisher átti í vinasambandi við breska söngvarann James Blunt.

Fisher glímdi við geðhvarfasýki og fíkn lengi. Hún hafði gefið út sjálfsævisögulega bók, Wishful Drinking, árið 2008 og sjálfsævisöguna, The Princess Diarist árið 2016. Fisher lauk tökum á hlutverki sínu í Star Wars: Episode VIII fyrir andlát sitt.

Carrie Fisher lést sextug að aldri árið 2016 nokkrum dögum eftir að hafa fengið hjartaáfall í flugvél.

Bandarískir leikarar
Star Wars
Fólk fætt árið 1956
Fólk dáið árið 2016
Dordingull

Dordingull eða húsakönguló (fræðiheiti: Tegenaria domestica) er ein algengasta tegund köngulóa á Íslandi.
Hann er útbreiddur um Evrópu og Norður-Ameríku.

Tilvísun

Köngulær
Emúi

Emúar (fræðiheiti: Dromaius novaehollandiae) eru stórir ófleygir fuglar í Ástralíu og líkjast um margt strútum í Afríku og eru næststærsta núlifandi tegund fugla eftir þeim. Emúar geta orðið rúmlega 60 kg. Þeir finnast aðeins í Ástralíu og eru eina eftirlifandi tegund Dromaius ættkvíslarinnar. 

Nandúar eru töluvert smærri og fíngerðari en strútar og emúar og finnast aðeins í Suður-Ameríku.

Tilvísanir 

Emúar
Áströlsk dýr
Selfossbíó

Selfossbíó er eitt fullkomnasta kvikmyndahús á Íslandi. Bíóið tók til starfa þann 14. júlí 2013 eftir að því var lokað af Sambíóunum í október 2012. Breytingar voru gerðar á sýningabúnaði og var gömlu filmuvélunum komið fyrir til sýnis í húsinu og við þeirra starfi tók nýr og fullkominn stafrænn sýningabúnaður. Nýtt hljóðkerfi var tekið í notkun og er nú Dolby Digital 7.1 í Selfossbíó.
Stofnað 1993
Selfoss
Kvikmyndahús á Íslandi
Hámeri

Hámeri (fræðiheiti: Lamna nasus) hefur lengi verið veidd í Norður-Atlantshafi og Miðjarðarhafi af ýmsum þjóðum, þeirra á meðal Norðmönnum, Dönum, Færeyingum, Bretum, Frökkum og Spánverjum. Einnig hafa Japanar veitt hámeri í sunnanverðu Indlandshafi.
Hámeri er mest veidd á flotlínu en einnig í flot- og botnvörpur, á handfæri og í net.
Hámeraveiðar hafa lítið verið stundaðar á Íslandsmiðum. Þó fóru þær fram frá Tálknafirði og Patreksfirði á árunum 1959-1962 á 2,5-4 tonna trillum. Veitt var á línu og var veiðisvæðið undan Látrabjargi, Blakk og Kóp á tímabilinu frá því í lok ágúst til loka október.
Í Evrópu eru veidd að minnsta kosti 2 þúsund tonn af hámeri árlega. Það er talin vera ofveiði en hámeri mun vera ofveidd alls staðar þar sem veiðar eru stundaðar.

Tenglar 

Hámeraætt
Ásta Kristín Árnadóttir

Ásta Kristín Árnadóttir (3. júlí 1883 – 4. febrúar 1955) sem jafnan var kölluð Ásta málari var húsamálari og fyrsta íslenska konan til taka próf í iðngrein. Hún fæddist í Narfakoti í Njarðvíkum en fluttist á miðjum aldri til Vesturheims og var þar búsett til dauðadags.

Gylfi Gröndal skrásetti endurminningar Ástu málara eftir frumdrögum hennar sjálfrar og öðrum heimildum og kom það rit út árið 1975.

Æska 
Ásta fæddist að Narfakoti í Ytri-Njarðvíkum í Gullbringusýslu. Hún var dóttir Sigríðar Magnúsdóttur og Árna Pálssonar barnakennara.

Nám og störf 
Ásta hóf nám í málaraiðn sem lærlingur hjá Nikolaj Sófusi Berthelsen og Jóni Reykdal í Reykjavík árið 1903. Hún hélt til Kaupmannahafnar og kláraði sveinspróf í málaraiðn árið 1907 fyrst kvenna í Danmörku og hlaut bronsverðlaun og heiðursskjal fyrir góða frammistöðu. Hún fékk vinnu hjá Nielsen, Schröder & Nansen, sem voru konunglegir hirðmálarar. Ásta fékk einnig tilsögn hjá prófessor Overgaard sem hafði m.a. kennt Einari Jónssyni myndhöggvara og Ásgrími Jónssyni listmálara. Hún kláraði meistarapróf í málaraiðn í Hamborg árið 1910. Eftir það vann Ásta fyrir sér sem málarameistari í Danmörku, á Íslandi og síðast í Bandaríkjunum. Hún stofnaði fyrirtæki í Reykjavík árið 1912 og tók til sín lærlinga. Þar á meðal voru þrjár konur: Katrín Fjeldsted, Anna Havsteen og Margrét Kristgeirsdóttir. 

Ásta sagði sjálf frá því í viðtali við Eimreiðina árið 1911 að hún hafði fyrst hugsað sér að vera sjómaður: „Fyrst datt mér í hug að verða sjómaður. Mínir aflgóðu útlimir og ágæta sjón hefði sjálfsagt gert mig hæfa til þess. En af tilviljun kyntist ég málaraiðninni og fékk meiri og meiri löngun til að verða málari. Og svo réðst ég í málaranám hjá Berthelsen málara í Reykjavík 1. marz 1903, þó allir hæddu mig og göbbuðu fyrir vikið“.

Útskriftarfögnuður 
Eftir að Ásta kláraði meistarapróf í málaraiðn hélt hún aftur til Íslands og var efnt til veislu í Iðnó henni til heiðurs. Voru þar saman komnar 50-60 konur. Erindi héldu Laufey Vilhjálmsdóttir frá Rauðará, Guðrún Björnsdóttir bæjarfulltrúi, Guðrún Jónasson, Theodóra Thoroddsen og Bríet Bjarnhéðinsdóttir. Gunnþórunn Halldórsdóttir flutti kvæði til Ástu frá veislugestum.

Félagsstörf 
Árið 1913 gekk Ásta í Kvenréttindafélag Íslands og var seinna sama ár kosin ritari félagsins.

Einkalíf 
Ásta flutti til Washington-fylkis í Bandaríkjunum árið 1920 og bjó þar til dauðadags. Hún giftist Svisslendingnum Jakob Thöni á gamlársdag árið 1920 og eignuðust þau eina dóttur og einn son. Jakob lést í bílslysi árið 1923. Árið 1925 giftist Ásta seinni eiginmanni sínum, Jóhanni Norman úr Skagafirði, og eignuðust þau tvö börn saman. Fyrir átti Jóhann sjö börn svo alls voru börnin 11 á milli þeirra. Þau bjuggu í Point Roberts í Washington-fylki. Árið 1934 brann hús þeirra hjóna með öllum innanstokksmunum en þau byggðu húsið aftur.

Tilvísanir 

Íslenskir málarar
Íslenskar konur
Bandalag kvenna í Reykjavík

Bandalag kvenna í Reykjavík var stofnað 30. maí 1917 á heimili Hólmfríðar Árnadóttur í Iðnskólanum í Reykjavík. Steinunn H. Bjarnason var fyrsti formaður félagsins. 

Níu félög stóðu að Bandalaginu: Heimilisiðnaðarfélagið, Hið íslenska kvenfélag, Kvenfélagið Hringurinn, Hvítabandið eldri deild, Hvítabandið yngri deild, Kvenfélag Fríkirkjusafnaðarins, Kvenréttindafélag Íslands, Lestrarfélag kvenna og Thorvaldsensfélagið.  

Markmið félagsins var að efla kynningu og samstarf milli aðildafélaganna, stuðla að aukinni menntun kvenna og vinna að velferðar- og fjölskyldumálum. Bandalagið safnaði fé fyrir byggingu Landspítalans til að fagna kosningarétti kvenna árið 1915, Landspítalinn var byggður árið 1930 en á hornsteini hans, sem lagður var af Alexandríu drottningu 15. júní 1926 stendur: „Hús þetta – LANDSSPÍTALINN- var reistur fyrir fje, sem íslenskar konur höfðu safnað og Alþingi veitt á fjárlögum til þess að: LÍKNA OG LÆKNA.“

Bandalag kvenna í Reykjavík er einn eigandi Hallveigarstaða ásamt Kvenfélagasambandi Íslands og Kvenréttindafélagi Íslands.

Tilvísun 

Stofnað 1917
Kvenréttindi á Íslandi
Íslensk kvennasamtök
Sigurður Sævar Magnúsarson

Sigurður Sævar Magnúsarson (fæddur 15. september 1997) er íslenskur myndlistarmaður. 

Sigurður hefur vakið töluverða athygli síðustu ár fyrir viðamiklar sýningar og fjölbreytt verk. Árið 2019 fékk hann inngöngu í Konunglegu listaakademíuna í Haag, Hollandi.

Sigurður heillaðist af myndlist einungis sjö ára gamall er hann fór á sýningu Ólafs Elíassonar (Ólafur Elíasson)
, Frostvirkni (e. frost activity), í Listasafni Reykjavíkur árið 2004. Í september 2007 tók hann ákvörðun um að gerast myndlistarmaður eftir að hafa fengið að gjöf málningu, pensla og striga í 10 ára afmælisgjöf. Með nokkrum sanni má því segja að myndlistin hafi átt hug hans allar götur síðan.  Árið 2011, aðeins þrettán ára að aldri, hélt hann sína fyrstu myndlistarsýningu á menningarnótt í glersal Höfðatorgs í samstarfi við Simma og Jóa, stofnendur Hamborgarafabrikkunnar. Hann hefur síðan þá staðið fyrir og tekið þátt í ýmsum sýningum á Íslandi en hans stærstu sýningar hingað til eru myndlistarsýningarnar ÁHRIF í Perlunni í september 2016 og MEÐBYR í Norðurljósasal Hörpu

Helstu sýningar 

Íslenskir myndlistarmenn
Nafta

Nafta eða nafþa er almennt heiti á eldfimum vökva úr kolvatnsefni. Nafta getur þannig átt við um ýmsa eldfima vökva sem unnir eru úr náttúrugasþéttu eða með eimingu steinolíu, tjöru eða mós. Orðið hefur í gegnum tíðina vísað til alls kyns olíuafurða eins og hráolíu og kerósens. Nafta hefur í gegnum tíðina verið notað sem eldsneyti, sem sótthreinsiefni, í lyfjagerð og ilmvatnsgerð, sem skordýraeitur og sem leysiefni. Heitið kemur upphaflega úr persnesku, نَفْت, naft, sem merkir „væta“. Hugsanlega er það dregið af nafni indóíranska guðsins Apam Napat en Vedaritin lýsa honum sem eldi sem stígur upp af vatninu. Úr persnesku kom heitið inn í grísku (νάφθα) og latínu (naphtha), arabísku (نَفْط), arameísku (ܢܰܦܬܳܐ) og hebresku (נֵפְט). 

Orðið kemur fyrir í samsettu orðunum naftalín og napalm (nafta og palmitínsýra). 

Naftalenar
Juist

Juist er eyja og sveitarfélag í Aurich-umdæmi, Neðra-Saxlandi í Þýskalandi. Eyjan er ein af þeim sjö Austurfrísnesku eyjum sem eru byggðar. Nærliggjandi eyjar eru Borkum í vestri, Memmert í suðvestri og Nordeney í austri. Eyjan er 17 km að lengd og 500 til 1000 metrar á breidd. Tvö þorp eru á eyjunni, Juist og Loog.

Vélknúin ökutæki eru að mestu bönnuð á eyjunni. Aðeins slökkvilið eyjarinnar, þýski rauði krossinn og læknar hafa leyfi til að nota bifreiðar. Traktorar eru háðir sérstökum leyfum. 

Austurfrísnesku eyjarnar
Neðra-Saxland
Hírosíma

Hírosíma (広島市 Hiroshima-shi) er borg í Japan. Hírosíma er fyrsta borgin sem orðið hefur fyrir kjarnorkuárás en Bandaríkjamenn sprengdu kjarnorkusprengju yfir henni undir lok síðari heimsstyrjaldar þann 6. ágúst 1945 og drápu með því allt að 180.000 manns. Merking nafnsins er í raun breiða (híró) eyja (síma).

Japanskar borgir
Flauelsbyltingin

Flauelsbyltingin (tékkneska: sametová revoluce) er heiti á röð friðsamlegra mótmæla sem leiddu til afnáms flokksræðis kommúnista í Tékkóslóvakíu árið 1989. Mótmælin hófust í Bratislava 16. nóvember á minningarathöfn um háskólanemann Jan Opletal sem hafði verið drepinn af nasistum 50 árum fyrr. Daginn eftir var alþjóðadagur stúdenta haldinn hátíðlegur sem endaði með því að þúsundir mótmælenda héldu inn í miðborg Prag. Óeirðalögregla brást við um kvöldið og dreifði hópnum. Fljótlega tók orðrómur að berast um að einhverjir mótmælendur hefðu verið drepnir af lögreglu. 17. nóvember markar formlega upphaf mótmælanna. Næstu daga breiddust mótmælin út og almennt verkfall hófst. Mótmælendur hringluðu lyklakippum sem tákni um að þeir vildu losna við stjórn kommúnista. 29. nóvember ákvað sambandsþing Tékkóslóvakíu að afnema setningu í stjórnarskrá Tékkóslóvakíu sem kvað á um leiðtogahlutverk kommúnistaflokksins. Þar með lauk flokksræði kommúnistaflokksins í Tékkóslóvakíu formlega. Í desember var Václav Havel kjörinn forseti landsins og í júní árið eftir voru fyrstu frjálsu þingkosningarnar haldnar.

Byltingar
Saga Tékkóslóvakíu
Saga Tékklands
Saga Slóvakíu
1989
Búrfell í Svarfaðardal

Búrfell í Svarfaðardal er gömul bújörð í Urðasókn og stendur undir þverbröttum hlíðum Búrfellshyrnu. Bærinn er í um 16 km fjarlægð frá Dalvík og stendur sunnan Svarfaðardalsár milli bæjanna Mela og Hæringsstaða. Í Búrfelli er stórt kúabú.

Utan og ofan við Búrfell er Búrfellsdalur, lítill afdalur, og í botni hans  er Búrfellsjökull, sem er þekktur meðal jöklafræðinga því hann er svokallaður hlaupjökull og hleypur fram á nokkurra áratuga fresti.

Íslenskir bæir
Dalvíkurbyggð
Svarfaðardalur
Jón Trausti Reynisson

Jón Trausti Reynisson (f. 11. apríl 1980) er íslenskur blaðamaður og ritstjóri. Hann er einn af stofnendum Stundarinnar, þar sem hann starfar sem framkvæmdastjóri og ritstjóri ásamt Ingibjörgu Dögg Kjartansdóttur.

Íslenskir blaðamenn
Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir

Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir (f. 6. nóvember 1979) er íslenskur blaðamaður og ritstjóri. Hún er ein af stofnendum Stundarinnar, þar sem hún starfar sem ritstjóri ásamt Jóni Trausta Reynissyni.

Íslenskir blaðamenn
Íslenskar konur
Íslenskir ritstjórar
Eddie Vedder

Eddie Vedder (fæddur 23. desember árið 1964 sem Edward Louis Severson í Chicago, Illinois) er bandarískur tónlistarmaður. Hann er söngari og einn af þremur gítarleikurum rokk-hljómsveitarinnar Pearl Jam. 

Vedder fæddist í Chicago en fluttist síðar með fjölskyldu sinni til San Diego. Vedder tók upp nafn móður sinnar þegar hann uppgötvaði að stjúpfaðir hans var ekki kynfaðir hans. Vedder spilaði með nokkrum hljómsveitum í San Diego. Hann kynntist fyrrum trommara Red Hot Chili Peppers, Jack Irons, sem benti honum á hljómsveit í Seattle sem vantaði söngvara. Vedder og hljómsveitin skiptust á segulbandsspólum og úr varð að Vedder fór í prufu hjá hljómsveitinni sem bauð honum að verða söngvari hennar. Hljómssveitin Pearl Jam var stofnuð árið 1990. Fyrsta plata þeirra, Ten, varð vinsæl í gruggrokk-bylgjunni sem reið yfir Seattle í byrjun 10. áratugarins.

Árið 2007 gaf Vedder út sína fyrstu sólóplötu sem var tónlist úr myndinni Into the Wild. Vedder er áhugamaður um brimbrettabrun. Hann á tvær dætur með konu sinni.

Sólóskífur
Into the Wild (2007)
Ukulele Songs (2011)
Flag Day (2021) með Glen Hansard og Cat Power 
Earthling (2022)

Bandarískir tónlistarmenn
Fólk fætt árið 1964