alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Logri

Logri (einnig nefndur lógariþmi, lógaritmi, sjaldnar lygri) fyrir ákveðna tölu x er það veldi sem þarf að hefja grunntölu lografallsins a í til að fá upprunalega töluna út. Lografallið er andhverfa veldisfallsins með jákvæðan veldisstofn a sem uppfyllir eftirfarandi aljöfnu:

Sem dæmi má nefna að logri tölunnar 1000 með grunntölu 10 er 3, þar sem 10³ = 10 × 10 × 10 = 1000:

 

Aðferðin við að finna logra, með grunn a, tölunnar x er jafngilt því að finna hvert veldi tölunnar a þarf að vera til að fá út x.

Náttúrlegur logri, táknað með ln, er reiknaður með grunntölunni e en tugalogri (venjulegur lygri), með grunntölunni 10.

Aljöfnur logra 
Til eru mikilvægar aljöfnur sem tengja logra saman:

Margfeldi, kvóti, veldi og rót 
Logri af margfeldi er jafn summu logra þeirra talna sem eru margfaldaðar saman, logri kvóta er jafn mismuni logra deilistofns kvótans og logra deili kvótans, logri af n-ta veldi tölu er n margfaldað með logra tölunnar sjálfrar og logri n-tu rótar tölu er logri tölunnar deilt með n, eftirfarandi gildir fyrir allar tegundir lografalla.

Umreikningur milli grunntalna 
Ef reikna skal lografall af x með grunntöluna k logk(x) yfir á grunntöluna b nægir að deila í það með logk(x):

 </cite>

Þar sem reiknivélar reikna oftast logra með grunntölu 10 eða e getur verið hentugt að snara þeim yfir á grunntölu b að eigin vali, en það er gert með:

Eiginleikar lograns 
Aðeins er hægt að taka logra af jákvæðri tölu því grunnur lograns er alltaf jákvæð tala og sama í hvaða veldi þú setur jákvæða tölu, aldrei er hægt að fá neikvæða tölu út.

Áður en tölvur komu til var logri með grunntölu a reiknaður með því að leggja saman óendanlegar raðir með ákveðinni nákvæmni. Þetta gerði reikning með logra afskaplega langann og leiðinlegan svo brugðið var á það ráð að búa til langar töflur sem innihéldu útreiknuð gildi fyrir algengustu grunntölurnar. Vegna reiknireglna 1 og 3 hér að ofan þurfti aðeins að reikna þannig töflur upp að fyrsta tugi. Tökum dæmi: til að reikna út log(123) var það skrifað sem 

þar sem log10(100) = 2 og því þurfti aðeins að leita eftir log10(1.23) í töflunni.

Lograkvarðar 
 Bel-kvarði (algengasta eining desíbel)
 Birtustig
 Richterskvarði

Algebra
Fallafræði
Silfurkórinn - Hvít jól

Silfurkórinn - Hvít jól  er 33 snúninga LP hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1977. Á henni syngur Silfurkórinn syrpur af jólalögum.

Lagalisti
Syrpa 1, 4,44 mín. 1. Ég sá mömmu kyssa jólasvein - T.  Connor — Hinrik  Bjarnason 2. Krakkar mínir komið þið sæl - H. Helgason — Þorsteinn Ö. Stephensen 3. Jólin koma - Splelman/Torre — Ómar Ragnarsaon 4. Bráðum koma jólin - Franskt þjóðlag — Friðrik G. Þórleifsson 5. Ó, Grýla - D. Barbour — Ómar Ragnarsson 
Syrpa 2, 4.40 mín. 1. Jólin allsstaðar - Jón Sigurðsson — Jóhanna G. Erlingsson 2. Grenitré - Grieg — Friðrik G. Þórleifsson 3. Yfir fannhvíta jörð - Mlller/Wells — Ólafur Gaukur 4. Jólin eru að koma - Lag og ljóð: Elín Eiríksdóttir 5. Nóttin var sú ágæt ein - Höfundur texta: Einar Sigurðsson, Höfundur lags: Sigvaldi Kaldalóns
Syrpa 3, 3,57 mín. 1. Jólin, jólin - Per Asplin — Ólafur Gaukur 2. Það á að gefa börnum brauð - Jórunn Viðar — þjóðvísa 3. Pabbi, komdu heim um jólin - B. & F. Denoff — Ólafur Gaukur 4. Góða veislu gjöra skal - Færeyskt þjóðlag — þjóðvísa 5. Loksins komin jólin - H. Simeone — Jóhanna G. ErlingssonSyrpa 4, 5,40 mín. 1. Óskin um gleðileg jól - Tormé/Wells — Ólafur Gaukur 2. Höldum heilög jól - Franskt þjóðlag — Friðrik G. Þórleifsson 3. Eitt lítið grenitré - Miller/Wells — Ólafur Gaukur 4. Klukkurnar klingja - Widman — Ólafur Gaukur 5. Skín og skín - Mlller/O'Malley —  Ólafur  GaukurSyrpa 5, 4,24 mín. 1. Aðfangadagskvöld - S. Foster — Ragnar Jóhannesson 2. Gáttaþefur gægist hér inn - Gillespie/Coots — Ómar Ragnarsson 3. Snæfinnur snjókarl - Nelson/Rollins — Hinrik Bjarnason 4. Jólasveinn taktu í húfuna á þér - J. Smith — Ómar Ragnarsson 5. Jólaklukkur - Amerískt  þjóðlag — Loftur Guðmundsson 
Syrpa 6, 5,10 mín. 1. Hvít jól - Irving Berlin — Stefán Jónsson 2. Ég set góðgæti í skóginn - G. McLellan — Ómar Ragnarsson 3.	Hátíð í bæ - Bernhard — Ólafur Gaukur 4. Jólainnkaupin - G. Anderson/B. Owens — Ólafur Gaukur 5.Litla jólabarn - Worsing/Andreasen/Brandstrup — Ómar RagnarssonSyrpa 7, 5,00 mín. 1. Bráðum koma blessuð jólin - W. F. Bradbury — Jóhannes úr Kötlum 2. Jól yfir borg og bæ - Austurrískt þjóðlag — Friðrik G. Þórleifsson 3. Hin fyrstu jól - Ingibjörg Þorbergs — Kristján frá Djúpalæk 4. Hátíð fer að höndum ein - Íslenskt þjóðlag — þjóðvísa 5. Jólasnjór - Livingstone/Evans — Jóhanna G. ErlingssonSyrpa 8, 4,42 mln. 1. Jólasveinninn minn - Autry/Haldeman — Ómar Ragnarsson 2. Glitra ljósin - L. F. Busch — Ólafur Gaukur 3. Gefðu mér gott í skóginn - J. Marks — Ómar Ragnarsson 4. Meiri snjó -  Styne/Cahn — Ólafur Gaukur 5. Það heyrast jólabjöllur - Leroy Anderson — Ólafur Gaukur''

Textabrot af bakhlið plötuumslags

Söngvarar í Silfurkórnum: 
Albert Pálsson, Alfred W. Gunnarsson, Ásthildur Jónsdóttir, Eiríkur Helgason, Elín Sigmarsdóttir, Guðrún Andrésdóttir, Halldór Torfason, Hannes Sigurgeirsson, Ingibjörg R. Guðjónsdóttir, Jóhanna Sveinsdóttir, Kjartan Jóhannsson, Kristín Þórisdóttir, Linda Leifsdóttir, Magnús Magnússon, María Pálmadóttir, Sigríður Sigurðardóttir, Sigrún Hákonardóttir, Sigrún Magnúsdóttir, Sigtryggur Jónsson og Viðar Gunnarsson.
SG-hljómplötur
Hljómplötur gefnar út árið 1977
Ögur

Ögur er stórbýli og kirkjustaður í Ögurvík í Ísafjarðardjúpi. Þar var þingstaður Ögurhrepps og frá 15. til 17. aldar bjó þar hvert stórmennið á fætur öðru. Má þar helst nefna Björn Guðnason sýslumann, Magnús Jónsson (prúða) sýslumann og síðar Ara son hans, Björn Markússon og Erlend Ólafsson málafylgjumann.

Fyrsta rafstöð á sveitaheimili við Djúp var reist í Ögri 1928. Í Ögurnesi var verstöð og þurrabúðir héldust þar allt fram á 20. öld. Þá var þar lengi landssíma- og póstafgreiðsla, sem og læknissetur frá 1932 til 1951. Þar er einnig Ögurkirkja, reist 1859.

Heimild 
 

Kirkjustaðir í Vestur-Ísafjarðarsýslu
Ísafjarðarbær
Jónas Þórir - Sveitin milli sanda

Jónas Þórir - Sveitin milli sanda  er 33 snúninga LP hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1978. Á henni leikur Jónas Þórir íslensk dægurlög. Jónas Þórir leikur á Baldwin-orgel, Baldwin syntha-sound og Yamaha flygil. Kristján Þórarinsson leikur á rafmagns- og kassagítara. Guðjón B. Hilmarsson leikur á trommur. Sigurður Árnason leikur á rafmagnsbassa í Gvendur á eyrinni. Jónas Þórir Dagbjartsson leikur á fiðlu í Stúlkan mín og Ég leitaði blárra blóma. Upptakan fór fram hjá Tóntækni h.f. síðari hluta ársins 1977. Upptöku annaðist Sigurður Árnason. Ljósmynd á framhlið: Jóhannes Long

Lagalisti
Sveitin milli sanda - Lag: Magnús Blöndal Jóhannsson
Gvendur á eyrinni - Lag: Rúnar Gunnarsson
Ég bið að heilsa - Lag: Ingi T. Lárusson 
Kontóristinn - Lag: Magnús Eiríksson
Dagný - Lag: Sigfús  Halldórsson
Stúlkan mín - Lag: Jón Múli Árnason 
Losti - Lag: Jónas Þórir Þórisson
Hótel Jörð - Lag: Heimir Sindrason
Nú liggur vel á mér - Lag: Óðinn G. Þórarinsson 
Ó, þú - Lag: Magnús  Eiríksson
Minning um mann - Lag: Gylfi Ægisson
Ljósbrá/Kvöldljóð - Lag: Eiríkur Bjarnason/Jónas Jónasson
Ég leitaði blárra blóma - Lag: Gylfi Þ. Gíslason
Án þín - Lag: Jón Múli Árnason

Textabrot af bakhlið plötuumslags 
 

 

SG-hljómplötur
Hljómplötur gefnar út árið 1978
Dilkur

Dilkur er lamb (þá dilklamb) og jafnvel folald eða kálfur sem sýgur móður sína, en dilkur er þó langsamlega oftast haft um dilklamb, það er lamb að hausti.

Orðið sjálft

Merkingar
Orðið dilkur getur merkt nokkra hluti:
lamb, folald eða kálfur sem sýgur móður sína 

Afgirtur hluti eða hólf fjárréttar (samanber að draga fé í dilka og að draga í dilka), en þessi merking er dregin af því hvernig þetta líkist á sem leiðir dilk (þ.e.a.s. hvernig lítið réttarhólf er miðað við stærri hluta réttarinnar)

Móðir dilka er oft nefnd dilksuga þar sem hún er sogin af dilk.

Dilkar í Grágás 
Í Grágás kemur vel fram merking orðsins, þ.e. afkvæmi tamins húsdýrs, það sem sýgur móður sína: 

Eigi varðar manni við lög, þótt ær leiði dilka ómerkta, og skal þar móðir bera vitni hverr á; og svo skal hið sama, þótt kýr eða gyltur eða geitur leiði dilka.

Orðsifjar 
Orðið „dilkur“ er gamalt í málinu og merkti það upprunalega ungviði búfjár (og ekki skipti máli hvort um var að ræða afkvæmi sauðfjár, hrossa, svína eða nautgripa) sem gengur með móður sinni  og á orðsifjafræði orðsins „dilkur“ á rætur sínar að rekja til latínu. Margar samsvaranir eru til í gannmálum og hin ævaforna rót di- sem fyrirfinnst í orðinu dilkur geymir merkinguna „að sjúga“; samanber danska orðið die, sænska orðið dia (að vera á brjósti). Orðið er skylt latnesku sögninni felare (sem þýðir að „sjúga“), femina (sem þýðir „kona“) og einkum orðinu filius og filia (sem þýða „sonur“ og „dóttir“ í þessari röð) eða eiginlega brjóstmylkingar.

Orðasambönd
 Draga dilk á eftir sér
 Orðasambandið að eitthvað „dragi dilk á eftir sér“ er alltaf notað í neikvæðri merkingu (oft notað með orðinu ‚illan‘ fyrir fram orðið ‚dilkur‘; að „draga illan dilk á eftir sér“) og merkir það að eitthvað hafi eitthvað slæmt í för með sér eða að eitthvað hafi slæmar afleiðingar. Hefur þetta máltæki verið þekkt í tungumálinu allt frá því á 18. öld. Þetta orðasamband er að öllum líkindum komið úr sveitamáli, og þar sem dilkur er lamb sem sýgur móður sína þá er illur dilkur smávægilegt eða óásjálegur dilkur sem fylgir mömmu sinni.

 Draga í dilka
 Orðasambandið „að draga í dilka“ er notað þegar verið er að flokka fólk eftir hlutum eins og kynþætti eða skoðunum. Það er fengið úr réttunum þar sem féð er dregið úr fjöldanum og flokkað (eins og að flokka fólk í ákveðina hópa).

Neðanmálsgrein

Tenglar

Listi af orðasamböndum í íslensku sem innihalda orðið dilkur. 
Heimasíða Árnastofnunar dilkur

Landbúnaður
Hugtök
Veldisfall

Veldisfall eða vísisfall er fall, þar sem breytistærðin kemur fyrir sem veldi grunntölu.

Skilgreining
Veldisfall f, með grunntöluna a, er skilgreint þannig:

þar sem c er stuðull og x breyta með rauntalnaásinn sem formengi. Ef x = 0 tekur fallið gildið c. Ef grunntalan er e er talað um veldisfallið eða vísisfallið ex. Þá gildir:

x = e ln x,
sem sýnir að veldisfallið er andhverfa lograns.

Umritun

Tvinntölur 
Sérhverja tvinntölu z má rita með sniðinu: z = r e i φ,
þar sem r táknar lengdina, i  er þvereining en φ er hornið sem z myndar við raunás. 

Stærðfræði
Algebra
Ungmennafélagið Hvöt (Grímsnesi)

Ungmennafélagið Hvöt í Grímsnesi var stofnað 22. desember 1907. Það er aðildarfélag að Héraðssambandinu Skarphéðni á Suðurlandi og jafnframt elsta félag þess.

Fyrsti formaður félagsins var Páll Bjarnason en í stjórninni voru einnig þeir Björgvin Magnússon frá Klausturhólum (ritari) og Jón Gunnlaugsson frá Kiðjabergi (gjaldkeri).

Íþróttafélög á Suðurlandi
Ungmennafélagið Hvöt (Tungusveit)

Ungmennafélagið Hvöt er ungmennafélag í Tungusveit. Það gaf út blaðið Hvöt á árunum 1931 til 1944 en lestrarfundir héldust allt til ársins 1956.

Neðanmálsgreinar 

Ungmennafélög
Strandir
Edwin Hubble

Edwin Hubble (20. nóvember 1889 – 28. september 1953) var bandarískur stjörnufræðingur. Hubble-geimsjónaukinn er nefndur eftir honum.

Tengt efni 
 Lögmál Hubbles

Tenglar 
 

Hubble, Edwin
E (stærðfræðilegur fasti)

e er í stærðfræði mikilvægur torræður fasti og grunntala náttúrlega lograns. Er stundum nefndur Eulersfasti til heiðurs Leonhard Euler. 

Reikna má gildi fastans með veldaröðinni

sem með 20 aukastöfum er: 2,71828 18284 59045 23536...

Tvinntölur og samsemd Eulers 

e er merkilegt fyrir tvinntölur því að veldi við veldisstofn e og þvertala fyrir veldisvísin liggja á einingahringi tvinnsléttun, hringurinn með geisla 1 sem rennur um 1, i, -1, og -i.

Stærðfræði
Algebra
Grunntala

Grunntala eða stofn er sú tala, sem hafin er í veldi, t.d. ef talan a er grunntala  og n veldisvísir þá er það ritað a n. Talnakerfi nota ákveðna grunntölu, t.d. er talan 10 grunntala tugakerfis, en 2 er grunntala tvíundarkerfis. 

Eulersfasti, e er grunntala veldisfallsins og náttúrlega lograns.

Algebra
Tölur
Vínlandskortið

Vínlandskortið er landakort sem fannst árið 1957. Kortið er um 35 cm á breidd og 48 cm á hæð og er það skrifað á bókfell, sem talið er fullvíst að sé frá 15. öld. Kortið sjálft var hins vegar talið falsað af sumum sérfræðingum m.a. vegna rannsókna á efnainnihaldi bleksins. 

Vínlandskortið fannst bundið inn í handritið Historia Tartarorum um sögu Tartara. Það handrit er talið ófalsað og fjallar um sögu og siði Mongóla og virðist vera eldri útgáfa af minningum Ítalans Giovanni da Pian del Carpine. Carpine skrifaði seinna aðra lengri sögu af ferðum sínum. 

Vínlandskortið fannst árið 1957 (þremur árum áður en minjar um norræna menn fundust í L'Anse aux Meadows) og var boðið Yale háskólanum til kaups, en háskólinn hafði ekki bolmagn til kaupanna. Paul Mellon keypti þá kortið og ánafnaði til Yale eftir að tveir safnstjórar við British Museum og einn bókasafnsfræðingur við Yale höfðu úrskurðað um trúverðugleika þess. Rannsókn þeirra á kortinu varð að vera leynileg að ósk Mellons og höfðu þremenningarnir því ekki möguleika á að kalla til sérfræðinga. 

Árið 2021 kom í ljós að kortið er falsað.

Heimildir 

 Lifandi vísindi:Gömul kort af öðrum heimi
 The Vinland Map: Medieval or Modern? 
 MBl. 24. feb. 2004 Vínlandskortið ófalsað? 
 Mbl. 16. ágúst 2002 Segja jesúíta höfund Vínlandskortsins
 Mbl. 16. ágúst 2002 "Þetta er stórkostleg fölsun!"

Tilvísanir
Heimskort
Könnun Norður-Ameríku
Falsanir
Laugardælakirkja

Laugardælakirkja er kirkja að Laugardælum í Flóahreppi (til 2006 Hraungerðishreppi). Hún var vígð 1965. Kirkjan er steinsteypt og alls 300 fermetrar að flatarmáli. Í henni er pípuorgel og kirkjubekkirnir rúma 70 manns í sæti.

Bjarni Pálsson, byggingarfulltrúi á Selfossi, teiknaði kirkjuna, en hann teiknaði einnig Selfosskirkju. Sigfús Kristinsson byggingameistari sá um smíði kirkjunnar.

Kaþólskar kirkjur að Laugardælum voru helgaðar Guði, Maríu mey og heilagri Agötu. Kirkjan tilheyrir Selfossprestakalli.

Bobby Fischer, fyrrverandi heimsmeistari í skák, var jarðsettur í Laugardælakirkjugarði þann 21. janúar 2008.

Tilvísanir

Tenglar
Laugardælakirkja á kirkjukort.net 

Kirkjur á Íslandi
Flóahreppur
Giorgos Seferis

Giorgos Seferis (gríska: Γιώργος Σεφέρης) (13. mars 1900 – 20. september 1971) var grískt ljóðskáld sem starfaði einnig sem sendiherra Grikklands. Hann var sendiherra í Bretlandi á árunum 1957-1962. Árið 1963 hlaut Nóbelsverðlaunin í bókmenntum. Seferis, sem var dulnefni, var eilítil umbreyting á ættarnafni hans, Seferiadis (Σεφεριάδης).

Tenglar 
 Giorgos Seferis - nóbelsverðlaunahöfundur 1963; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1963
 Gíorgos Sefaris; fáein ljóð; birtust í Lesbók Morgunblaðsins 1963
 Goðsaga; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1967
 Vegna þess að svo mikið; ljóð eftir Seferis; birtist í Lesbók Morgunblaðsins 1986
 Marmarahöfuðið og hlutskipti Ódysseifs - að Seferis látnum; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1971
 Hvaðan fá diplomatar innblástur til skáldskapar?; grein í Morgunblaðinu 1963 

Seferis, Giorgos
Handhafar bókmenntaverðlauna Nóbels
J. J. A. Worsaae

J. J. A. Worsaae – (eða Jens Jacob Asmussen Worsaae) – (14. mars 1821 – 15. ágúst 1885), danskur fornleifafræðingur, sagnfræðingur og safnamaður. Einn af fremstu fornleifafræðingum Dana.

Æviágrip (brot) 
Hann fæddist í Vejle á Jótlandi, og fékk strax á ungaaldri áhuga á sögu og fornleifafræði.

Worsaae vann mikinn vísindalegan sigur þegar hann, 23 ára, gekk á hólm við Finn Magnússon, einn þekktasta fornfræðing eldri kynslóðarinnar, og sýndi fram á að túlkun hans á „rúnum“, sem kenndar voru við Rúnamó í Blekinge í Svíþjóð, ætti ekki við rök að styðjast. „Risturnar“ í Rúnamó höfðu oft verið rannsakaðar, án árangurs. Loks hafði Finni Magnússyni tekist að lesa úr þeim vísu undir fornyrðislagi, og byggði hann verk sitt á teikningu sem jarðfræðingurinn Johan Georg Forchhammer hafði gert. Um þetta birti Finnur mikið rit: Runamo og runerne (1841), sem fjallar reyndar um margt fleira en Rúnamó. 

Worsaae fór nokkrar rannsóknarferðir á staðinn og lét gera nákvæmar teikningar af ristunum, sem voru gjörólíkar teikningunum sem Finnur hafði farið eftir. Þar með var ljóst að forsendan fyrir túlkun Finns var brostin, og risturnar augljós náttúrusmíð. Worsaae birti þessar niðurstöður í ritinu Runamo og Braavalleslaget (1844), sem er mjög læsilegt. Þrátt fyrir hina hörðu fræðilegu gagnrýni, tókst Worsaae að setja efnið fram með fullri virðingu fyrir hinum velmetnu fræðimönnum sem hann réðist á, auk þess sem efnið var svo vel fram sett að hann vann flesta strax á sitt band. 

Árið 2006 kom út aðgengilegt rit um þetta efni eftir Rud Kjems: Runamo. Skriften der kom og gik. 

Hinn 22. desember 1847, þegar Worsaae var aðeins 26 ára, var honum falin umsjón með þjóðminjavörslunni í Danmörku. Þetta var ný staða við hliðina á Christian Jürgensen Thomsen, sem var forstöðumaður Oldnordisk Museum. Worsaae var einnig skipaður í Fornminjanefndina, sem var reyndar lögð niður 1849, og eftir það höfðu þeir Thomsen og Worsaae umsjón með öllum fornminjum í Danmörku. 

Worsaae ritaði fjölda bóka og greina um fræði sín. Meðal þeirra má nefna:
 Minder om de Danske og Nordmændene i England, Skotland og Irland (1851)
 Den danske Erobring af England og Normandiet (1863)

Heimildir 
 Danska Wikipedian, 30. desember 2007.
 J.J.A. Worsaae, Af en Oldgranskers Breve. 1848-1885, útgefandi Victor Hermansen, København 1938
 J.J.A. Worsaae, Breve. 1840-1885, útgefandi Ad. Clement, København 1930
 J.J.A. Worsaae, En Oldgranskers Erindringer 1821-1847, útgefandi Victor Hermansen, København 1934
 Petersen, Carl S., Stenalder – Bronzealder – Jernalder: Bidrag til nordisk Arkæologis Litterærhistorie 1776-1865 (1938)

Worsaae, Jens Jacob Asmussen
Worsaae, Jens Jacob Asmussen
Konungur ljónanna

Konungur ljónanna (enska: The Lion King) er bandarísk teiknimynd framleidd af Walt Disney Pictures. Myndin var frumsýnd þann 15. júní 1994.

Kvikmyndin var þrítugasta og önnur kvikmynd Disney-teiknimyndaversins í fullri lengd. Leikstjórar myndarinnar voru þeir Roger Allers og Rob Minkoff. Framleiðandinn er Don Hahn. Handritshöfundar voru Irene Mecchi, Jonathan Roberts og Linda Woolverton. Tónlistin í myndinni er eftir Tim Rice og Elton John. Árið 1998 og 2004 voru gerðar framhaldsmyndir, Konungur ljónanna 2 og Konungur ljónanna 3, sem var aðeins dreift á mynddiski.

Íslensk talsetning

Lög í myndinni 

<noinclude>

Tæknilega

Tilvísanir

Tenglar 

Bandarískar teiknimyndir
Disney-kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 1994
Skrudda (bókaútgáfa)

Skrudda er bókaútgáfa, sem var stofnuð af Ívari Gissurarsyni og Steingrími Steinþórssyni árið  2003.

Tenglar 
 Heimasíða Skruddu

Íslensk útgáfufyrirtæki
Stofnað 2003
Flugmóðurskip

Flugmóðurskip er herskip sem er hannað fyrir flugtak og oftast einnig lendingu herflugvéla. Flugmóðurskip virkar þannig eins og fljótandi flugbraut og gerir það mögulegt fyrir sjóher að styðja aðgerðir flughers langt frá höfuðstöðvum. Fyrstu flugmóðurskipin voru litlir viðarprammar sem fluttu mannaða loftbelgi sem voru notaðir til eftirlits úr lofti. Nútímaflugmóðurskip eru hins vegar risastór kjarnorkuknúin skip sem bera tugi flugvéla og þyrla. 

Herskip
Suður-Kákasus

Suður-Kákasus er suðurhluti heimshlutans Kákasus, milli Evrópu og Asíu, sem nær frá Kákasusfjöllum í norðri að landamærum Tyrklands og Írans í suðri, og frá Svartahafi í vestri að Kaspíahafi í austri. Svæðið er kallað Закавказье (Sakavkasje) á rússnesku sem merkir „sunnan Kákasusfjalla“. Innan svæðisins er öll Armenía og meirihluti Georgíu og Aserbaídsjans. 

Í þessum heimshluta eru umdeildu héruðin Abkasía og Suður-Ossetía í Georgíu, og Nagornó-Karabak í Aserbaídsjan.

Kákasus
Flóttamaður

Flóttamaður er samkvæmt Flóttamannasamningi Sameinuðu þjóðanna frá 1951 sá sem:

Flóttamannahugtakið hefur verið víkkað út með starfsreglum samningsins frá 1967 til að ná einnig yfir þá sem flýja heimaland sitt vegna stríðsátaka eða annars ofbeldis. Sá sem sækist eftir hæli sem flóttamaður er skilgreindur sem hælisleitandi. 

Hugtakið var skilgreint vegna þess fjölda fólks sem flúði Austur-Evrópu í kjölfar Síðari heimsstyrjaldar. Sú alþjóðastofnun sem helst kemur að málefnum flóttamanna er Flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna sem taldi 28,4 milljónir flóttamanna í heiminum í upphafi árs 2006. Það var þá það minnsta sem verið hafði frá 1980.

Samkvæmt flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna var fjöldi flóttamanna í lok árs 2014 59,5 milljónir sem er hæsta tala þeirra síðan í síðari heimstyrjöld. Flóttamannavandinn í Evrópu svokallaði varð vegna mikillar fjölgunar flóttamanna árið 2015 á heimsvísu.

Tilvísanir 

Fólksflutningar
Flóttamenn
Józef Piłsudski

Józef Klemens Piłsudski (5. desember 1867 – 12. maí 1935) var pólskur stjórnmálamaður, hermarskálkur, ríkisstjóri (1918 - 1922) og einræðisherra (1926 - 1935) yfir öðru pólska lýðveldinu auk þess að vera yfir her landsins. Hann var af aðalsfjölskyldu með rætur aftur til Stórfurstadæmisins Litháens og Pólsk-litháíska samveldisins. Frá miðri Fyrri heimsstyrjöld til dauðadags hafði hann mikil áhrif á ríkisstjórn Póllands og utanríkisstefnu. Hann var lykilmaður í því að Pólland fékk sjálfstæði árið 1918, 123 árum eftir að Pólsk-litháíska samveldið var þurrkað út af landakortum.

Hann var upphaflega meðlimur í pólska sósíalistaflokknum og leit á Rússneska keisaradæmið sem helstu fyrirstöðuna fyrir endurreisn Pólsk-litháíska samveldisins. Hann bjó til Pólsku sveitirnar sem börðust með Austurrísk-ungverska keisaradæminu og Þýska keisaradæminu til að tryggja ósigur Rússlands. Seinna meir dró hann stuðning sinn við Miðveldin til baka og hóf samstarf við Bandamenn. Eftir heimsstyrjöldina stjórnaði hann her Pólverja í Pólsk-sovéska stríðinu 1919 til 1921 og frá nóvember 1918, þegar Pólland fékk sjálfstæði, til 1922 var hann ríkisstjóri. 

1923 náðu höfuðandstæðingar Piłsudskis í lýðræðislega þjóðernisflokknum undirtökunum í ríkisstjórn Póllands og hann dró sig í hlé. Eftir Maíbyltinguna 1926 sneri hann aftur og varð í reynd einræðisherra. Til dauðadags hafði hann fyrst og fremst afskipti af málefnum hersins og utanríkismálum, en hugðist jafnframt minnka áhrif stjórnmálamanna (sem hann taldi spillta) og styrkja herinn. Meðferð hans á pólitískum andstæðingum vakti harða gagnrýni frá helstu bandalagslöndum Póllands. 

Eftir lát hans tók Edward Rydz-Śmigły við, í samræmi við hinstu óskir Piłsudskis, og stjórnin varð enn gerræðislegri.

Þjóðhöfðingjar Póllands
Forsætisráðherrar Póllands
Herforingjar í fyrri heimsstyrjöldinni
Pólskir herforingjar
L'Anse aux Meadows

L'Anse aux Meadows er staður á norðurodda eyjunnar Nýfundnalands í Kanada. Þar fundust um 1960 minjar norrænnar byggðar frá víkingatíma. Norsku fornleifafræðingarnir Helge Ingstad og Anne Stine Ingstad grófu rústirnar upp, og rituðu tveggja binda verk um niðurstöðurnar. Ekki er hægt að fullyrða hvort staðurinn er Vínland, sem sagt er frá í fornritum. 

L'Anse aux Meadows er eini staðurinn í Norður-Ameríku, utan Grænlands, þar sem víkingaminjar af þessu tagi hafa fundist. Eru þær vitnisburður um ferðir og búsetu Evrópubúa í Nýja heiminum mörg hundruð árum fyrir ferðir Kristófers Kólumbusar.

L'Anse aux Meadows er á heimsminjaskrá UNESCO.

Kanada
Víkingar
Nýfundnaland og Labrador
Nýfundnaland