alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Talídómíð

Talídómíð, selt undir nöfnum eins og Conterga, Thalomid og fleiri er lyf sem notað er við meðhöndlun nokkurra gerða krabbameina, við höfnun í tengslum við beinmergsskipti og stofnfrumumeðferð og við ýmsa húðsjúkdóma þar á meðal aukaverkanir vegna holdsveiki. Það er einnig stundum notað við meðhöndlun HIV á síðari stigum. Lyfið er inntökulyf. Lyfið getur valdið fósturskaða. Talídómíð var fyrst sett á markað árið 1957 í Vestur-Þýskalandi og var þá selt án lyfseðils. Það var markaðssett sem kvíðastillandi og róandi lyf, gott við svefntruflunum og morgunógleði. Það var í fyrstu talið skaðlaust til inntöku á meðgöngu en annað kom í ljós. Lyfið var skaðlegt fyrir fóstur og er talið að yfir 10.000 ungbörn hafi orðið fyrir fósturskaða af völdum talídómíðs og af þeim hafi stór hluti  dáið á fyrsta ári. Þau börn sem lifðu urðu fyrir skaða í útlimum, augum, þvagfærakerfi og hjarta. Lyfið var tekið af markaði í Evrópu árið 1961. Fósturskaðar af völdum talídómíð urðu til þess að lyfjaeftirlit var hert í mörgum ríkjum.

Talídómíð var samþykkt sem krabbameinslyf í Bandaríkjunum árið 1998. Það er á lista WHO yfir mikilvæg lyf.

Þýskur barnalæknir Widukind Lenz rannsakaði fósturskemmdir af völdum talídómíðs og benti árið 1962  á að talídómíð gæti valdið fósturskemmdum ef konur tækju lyfið á 4.-8. viku meðgöngu og birti seinna ítarlegri rannsóknir um helstu einkenni um fósturskaða af völdum talídómíðs. Þekktustu einkenni talídómíðbarna eru handleggir eða fótleggir sem eru vanmótaðir (selshreyfar), Talið er að milli 8000 og 12000 börn sem urðu fyrir fósturskaða af völdum talídómíð hafi komist af barnsaldri. Það hefur komið í ljós í rannsóknum að talídómíð snemma á meðgöngu tengist einnig uppkomu einhverfu.

Árið 1964 kom í ljós að talídómíð hafði áhrif á húðhnútabólgu í holdsveiki og skömmu seinna var bent á virkni þess á ýmsa illvíga sjúkdóma m.a. bólgusjúkdóma eins og svæðisþarmabólgu (Chrohmsjúkdóm) og sem lyf við mergæxli (multible myeloma). Talídómíð sem áður var lyf hörmunga og fósturskaða er þannig mörgum áratugum seinna stundum lyf sem hjálpar sárþjáðum og langt leiddum sjúklingum.

Tilvísanir

Lyf
Charlotte Amalie (Bandarísku Jómfrúaeyjum)

Charlotte Amalie er um 14 þúsund manna bær á eyjunni Saint Thomas og höfuðborg Bandarísku Jómfrúaeyja. Bærinn stendur við náttúrulega djúpa höfn í skjóli frá Hassel-eyju. Þar hefur lengi verið byggð en árið 1666 var formlega stofnaður bær sem nefndist Taphus („ölhús“) á dönsku. Danska Vestur-Indíafélagið tók við stjórn bæjarins 1671 og 1691 var hann nefndur Charlotte Amalie eftir drottningunni Charlotte Amalie af Hessen-Kassel. Nú er bærinn vinsæll viðkomustaður skemmtiferðaskipa.

Bandarísku Jómfrúaeyjar
Adamstown

Adamstown er höfuðstaður bresku hjálendunnar Pitcairn. Íbúar eru um 40, sem eru allir íbúar hjálendunnar. Byggðin var stofnuð af uppreisnarmönnum af skipinu HMS Bounty og tahítískum fylgdarmönnum þeirra árið 1790. Bærinn er nefndur eftir John Adams, síðasta uppreisnarmanninum sem lifði af.

Pitcairn
Road Town

Road Town er bær á eyjunni Tortóla og höfuðstaður Bresku Jómfrúaeyja. Elsta byggingin í bænum er frá 1774. Íbúar eru um 15 þúsund.

Bresku Jómfrúaeyjar
Kingstown

Kingstown er bær á eyjunni Sankti Vinsent og höfuðstaður Sankti Vinsent og Grenadína. Bærinn er líka stærsta byggðin í eyjaklasanum með um 13 þúsund íbúa.

Sankti Vinsent og Grenadínur
George Town

George Town er bær á eyjunni Grand Cayman í Karíbahafi og höfuðstaður Cayman-eyja. Íbúar eru rúmlega 34 þúsund og bærinn er því sá fjölmennasti af öllum bæjum breskra handanhafshéraða.

Cayman-eyjar
Saint John's

Saint John's er bær á eyjunni Antígva í Karíbahafi og höfuðstaður Antígva og Barbúda. Íbúar eru rúmlega 22 þúsund.

Antígva og Barbúda
Philipsburg

Philipsburg er bær á eyjunni Saint Martin í Karíbahafi og höfuðstaður hollensku hjálendunnar Sint Maarten. Bærinn stendur á eiði milli sjávar og salttjarnar. Íbúar eru tæplega 1.900 talsins.

Sint Maarten
Willemstad

Willemstad er höfuðborg Curaçao í suðurhluta Karíbahafs. Borgin var jafnframt höfuðborg Hollensku Antillaeyja áður en þær leystust upp árið 2010. Íbúar eru rúmlega 136 þúsund.

Curaçao
Oranjestad

Oranjestad er höfuðstaður eyjunnar Arúba í Karíbahafi. Íbúar eru tæplega 30 þúsund.

Arúba
Alofi

Alofí er höfuðborg eyríkisins Niue í Kyrrahafi með tæplega 600 íbúa árið 2017. Alofi er næstfámennasta höfuðborg heims, á eftir Ngerulmud, höfuðborg Palaú.

Niue
Basseterre

Basseterre er borg á suðvesturströnd eyjunnar Sankti Kristófer í Karíbahafi og höfuðborg eyríkisins Sankti Kristófer og Nevis. Íbúar eru um 14 þúsund.

Sankti Kristófer og Nevis
São Tomé

São Tomé er höfuðborg eyríkisins Saó Tóme og Prinsípe í Atlantshafi. Íbúar eru rúmlega 70 þúsund.

Saó Tóme og Prinsípe
Jaren

Jaren er de facto höfuðstaður eyríkisins Naúrú í Kyrrahafi. Íbúar eru rúmlega 700 talsins.

Naúrú
Viktoría (Seychelleseyjum)

Viktoría er borg á norðausturströnd eyjunnar Mahé í Indlandshafi og höfuðborg Seychelles-eyja. Íbúar eru um 26 þúsund.

Seychelles-eyjar
Norður-Nikósía

Norður-Nikósía er höfuðborg og stærsta borg tyrkneska lýðveldisins á Norður-Kýpur. Borgin er norðurhluti borgarinnar Nikósíu á Kýpur sem var skipt milli tyrknesku- og grískumælandi samfélaga í kjölfar þjóðernisátaka árið 1963. Eftir tilraunir grísku herforingjastjórnarinnar til að sameina eyjuna Grikklandi 1974 réðist Tyrklandsher inn í eyjuna og alþjóðasamfélagið lítur svo á að norðurhlutinn sé hernuminn. Íbúar Norður-Nikósíu eru rúmlega 60 þúsund en rúm 80 þúsund búa á stórborgarsvæðinu.

Tyrkneska lýðveldið á Norður-Kýpur
Tskinval

Tskinval er höfuðborg de facto sjálfstæða ríkisins Suður-Ossetíu innan landamæra Georgíu. Íbúar eru rúmlega 32 þúsund.

Suður-Ossetía
Saint-Pierre

Saint-Pierre er höfuðstaður frönsku hjálendunnar Sankti Pierre og Miquelon við Nýfundnaland í Kanada. Íbúar eru rúmlega 5000 talsins.

Sankti Pierre og Miquelon
Saípan

Saípan er stærsta eyja Norður-Maríanaeyja með tæplega 50.000 íbúa. Saípan er oftast skráð höfuðborg eyjanna, en löggjafi og ríkisstjórn eru staðsett í Capitol Hill meðan dómsvaldið er í þorpinu Susupe á eyjunni.

Norður-Maríanaeyjar
West Island

West Island er höfuðstaður Kókoseyja sem eru áströlsk hjálenda í Indlandshafi. Íbúar eru aðeins um 120. Þar er flugvöllur sem reistur var af Bandamönnum í síðari heimsstyrjöld.

Kókoseyjar
Saint-Denis

Saint-Denis er höfuðstaður frönsku handanhafssýslunnar Réunion í Indlandshafi. Íbúar eru rúmlega 150 þúsund.

Réunion
Papeete

Papeete er borg á eyjunni Tahítí og höfuðborg Frönsku Pólýnesíu í Kyrrahafi. Íbúar eru um 27 þúsund.

Franska Pólýnesía
Nouméa

Nouméa er borg á eyjunni Grande Terre í Kyrrahafi og höfuðborg frönsku hjálendunnar Nýju-Kaledóníu. Íbúar eru rúmlega 94 þúsund.

Nýja-Kaledónía
Atafu

Atafu er hringrif sem er hluti af Tókelá. Hringrifið myndar 52 smáeyjar, þar sem um 500 manns búa. Atafu er fjölmennasta rifið í Tókelá og er stundum nefnt sem höfuðstaður eyjanna, þótt í raun sé sérstakt stjórnarsetur á hverju hringrifinu fyrir sig og engin formleg höfuðborg.

Tókelá
Mir Shamsuddin Adib-Soltani

Mir Shamsuddin Adib-Soltani (fæddur 11. maí 1931) er íranskur heimspekingur og þýðandi. Hann er þekktur fyrir að þýða nokkrar klassískar heimspekibækur á persnesku. Adib-Soltani er sigurvegari Farabi International Award.

Tilvísanir

Íranskir heimspekingar
Lúxor

Lúxor (arabíska: الأقصر  al'uqsur sem þýðir hallirnar) er borg í suður-Egyptalandi. Íbúar eru um 422.000 (2021). Þar eru rústir fornegypsku borgarinnar Þebu. Lúxor er ein elsta byggða borg heims. Hún er ein þurrasta borg heims (1 mm ársúrkoma) og fer hitinn á sumrin vanalega yfir 40 gráður á daginn. 

Borgir í Egyptalandi
Öxl (Snæfellsnes)

Öxl er sveitabær í Breiðavík á Snæfellsnesi. 

Bærinn er þekktur fyrir að vera heimili eina raðmorðingja Íslands Axlar-Björn sem var uppi seint á 16. öld.

Snæfellsnes
Slípirokkur

Slípirokkur, er rafknúið verkfæri með skífu sem snýst og bæði notað til að skera í hin ýmsu efni en einnig til þess að slípa og brýna. 
Verkfæri
Bakkasög

Bakkasög er handverkfæri og handsög sem er með stífu rifi eða styrkingu á efri brún sagarblaðs, eða á móts við skurðarbrún.

Bakkasagir eru venjulega notaðar við smíðavinnu þar sem nákvæmni krefst, til að mynda við sögun á smáum stykkjum og listum eða öðrum smáhlutum en einnig við samsetningar eða samskeyti eins og við geirneglingu.

Vegna rifsins, eða styrkingarinnar, er sú dýpt sem bakkasagir geta sagað takmörkuð.

Sagir
Handverkfæri
Shin Kyuk-ho

Shin Kyuk-ho (4. október 1921 - 19. janúar 2020) var Suður-kóreskur - japanskur kaupsýslumaður þekktur fyrir að stofna Lotte Corporation.

Tilvísanir 

Fólk fætt árið 1921
Suður-Kóreumenn
Alda Villiljós

Alda Villiljós er íslenskur kynsegin aktívisti og listamanneskja.

Íslenskir listamenn
Daníel E. Arnarsson

Daníel E. Arnarsson (fæddur 28. febrúar 1990) er framkvæmdastjóri Samtakanna '78 og varaþingmaður Vinstrihreyfingarinnar – græns framboðs í Reykjavíkurkjördæmi suður.
Erla Hulda Halldórsdóttir

Erla Hulda Halldórsdóttir (1966) er prófessor í sagnfræði við Sagnfræði- og heimspekideild Háskóla Íslands. Hún hefur sérhæft sig í kvenna- og kynjasögu og varði árið 2011 doktorsritgerð sína, Nútímans konur. Menntun kvenna og mótun kyngervis á Íslandi 1850-1903.
Fólk fætt árið 1966
Íslenskir sagnfræðingar
Prófessorar við Háskóla Íslands
Íslenskar konur
Tarana Burke

Tarana Burke (fædd 12. september 1973) er bandarískur aðgerðarsinni frá The Bronx, New York, sem stofnaði Me Too hreyfinguna. Árið 2006 byrjaði Burke að nota metoo til að hjálpa öðrum konum með svipaða reynslu að standa upp fyrir sjálfri sér. Rúmum áratug síðar, árið 2017, varð #MeToo að myllumerki sem fór eins og eldur um sinu um netheima, þegar Alyssa Milano og aðrar konur byrjuðu að nota það til að tísta um Harvey Weinstein kynferðisofbeldismálin. Orðasambandið og myllumerkið þróaðist fljótt í víðtæka hreyfingu sem síðar meir varð alþjóðleg.

Time útnefndi Burke ásamt hóps annarra þekktra aðgerðasinna sem kölluð eru „The Silence Breakers“, sem manneskja ársins hjá Time 2017. Burke heldur fyrirlestra víðsvegar um Bandaríkin og er nú framkvæmdarstjóri Girls for Gender Equity í Brooklyn.

Ferill 
Eftir að hafa unnið með þolendum kynferðisofbeldis, þróaði Burke samtökin „Just Be“ árið 2003, sem var fyrir svartar stúlkur á aldrinum 12 til 18 ára.    Árið 2006 stofnaði Burke Me Too hreyfinguna og byrjaði að nota frasann „Me Too“ til að vekja athygli á hvernig kynferðisleg misnotkun og ofbeldi gegnsýra samfélagið.

Aktívismi

Girls for Gender Equity 
Burke er framkvæmdastjóri hjá Girls for Gender Equity í Brooklyn, sem leitast við að hjálpa ungum lituðum konum að auka heildarþroska þeirra í gegnum ýmis forrit og námskeið.

Just Be Inc. 
Árið 1997 hitti Burke stúlku að nafni Heaven í Alabama sem sagði henni frá kynferðislegu ofbeldi af hálfu kærasta móður sinnar. Hún segist ekki hafa vitað hvað hún ætti að segja og aldrei séð stúlkuna aftur. Hún segist hafa óskað þess að hún hefði sagt „ég líka“ (e. me too). Burke hefur sagt að hún hafi trúað því að stúlkur þyrftu „öðruvísi athygli“ en karlkyns jafnaldrar þeirra.  Þetta og önnur atvik urðu til þess að Burke stofnaði Just Be Inc., samtök sem stuðla að vellíðan ungra kvenkyns minnihlutahópa á aldrinum 12–18 ára. Árið 2006 gerði hún Myspace-síðu. Just Be Inc. fékk sinn fyrsta styrk árið 2007.

Me Too hreyfingin 

Árið 2006 stofnaði Burke Me Too hreyfinguna og byrjaði að nota setninguna „Me Too“ til að vekja athygli á útbreiðslu kynferðisofbeldis og ofbeldis í samfélaginu. 

Orðasambandið „Me Too“ þróaðist í víðtækari hreyfingu í kjölfar þess að #MeToo var notað árið 2017 sem myllumerki í kjölfar ásakananna á hendur Harvey Weinstein um kynferðisofbeldi . Í október 2017 hvatti leikkonan Alyssa Milano konur til að segja „Me Too“ ef þær hafa orðið fyrir kynferðislegri áreitni eða ofbeldi og myllumerkið varð vinsælt. Milano veitti fyrri notkun Burke viðurkenningu  á orðasambandinu á Twitter og skrifaði „Mér var nýlega gert kunnugt um fyrri #MeToo hreyfingu og upprunasagan er til jafns sárbiturt og hvetjandi“. Burke hefur stutt #MeToo myllumerkið.

Tilvísanir

Bandarískir aðgerðasinnar
Bandarískir femínistar
Fólk fætt árið 1973
Juðari

Juðari er verkfæri sem notað er til að slétta yfirborð með því að slípa með sandpappír. Juðarar, sem stundum eru kallaðir slípivélar, eru yfirleitt knúnir rafmagni en margar mismunandi gerðir eru þó til.
Sandpappír er festur á juðarann sem svo alla jafna færir pappírinn fram og aftur eða snýr honum í hringi og pússar þannig flötinn sléttan. Sandpappírinn getur verið með mismunandi grófleika, grófur pappír er lág tala (t.d. 60) og fínni pappír hærri tala (t.d. 400).

Verkfæri
Hjaltlandseyjahestur

Hjaltlandseyjahestur er ræktunarafbrigði af smáhestakyni og á uppruna sinn að rekja til Hjaltlandseyja. Þeir eru smávaxnir, harðgerðir og sterkir. Nokkur smáhestakyn hafa verið ræktuð út frá Hjaltlandseyjahestum. Uppruni þeirra sjálfra er óviss, en talið er líklegt að þeir séu blanda keltneskra og norrænna smáhestakynja.

Heimildir 

Hestar
Sigð

Sigð er bogalaga verkfæri notað í landbúnaði, oft við uppskeru. 

Sigð er eggjárn sem samanstendur af hálfhringlaga stálblaði og stuttu handfangi. Hún er venjulega notuð við skurð á grasi eða korni og er henni þá sveiflað með annarri hendi þannig að blaðið skeri gróðurinn.

Hamar og sigð er verkalýðstákn sem tekið var upp á tímum Rússnesku byltingarinnar. Hamarinn táknaði verkamenn og sigðin bændur.

Verkfæri
Altmark

Altmark var áður svæði í Brandenborg, Þýskalandi. Það samanstóð af vesturhluta Brandenborg og norðurhluta Saxlands-Anhalt.

Þýskaland
WWE

World Wrestling Entertainment, Inc. (Skammstafað sem WWE) er bandarískt atvinnuglímufyrirtæki og afþreyingarfyrirtæki. WWE hefur einnig tekið þátt í öðrum sviðum, þar á meðal kvikmyndum, amerískum fótbolta og fleira. Fyrirtækið tekur að auki þátt í að veita fyrirtækjum leyfi fyrir hugverkum sínum til að framleiða tölvuleiki og ofurhetjukallar. Fyrirtækið var stofnað þann 7. janúar 1953 sem Capitol Wrestling Corporation. Það er stærsta atvinnuglímufyrirtæki í heimi með starfsfólki sínu skipt í tvo aðalferðahópa og tvo þroskahópa. WWE er í boði fyrir 1 milljarð heimila um allan heim á 30 tungumálum. Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru staðsettar í Stamford, Connecticut með skrifstofur í New York, Los Angeles, Mexíkóborg, Mumbai, Sjanghæ, Singapúr, Dúbaí og München.

Saga fyrirtækisins 

Ekki er vitað hver stofnandinn var, sumar heimildir segja að það hafi verið Vincent J. McMahon á meðan aðrar heimildir segja að faðir hans McMahon, Jess McMahon, hafi verið stofnandi Capitol Wrestling Corporation. Fyrirtækið gekk síðar til liðs í National Wrestling Alliance (Skammstafað sem NWA) og hinn frægi New York verkefnisstjóri Toots Mondt gekk fljótlega til liðs við fyrirtækið. Vincent J. McMahon og Toots Mondt voru mjög farsælir og stjórnuðu fljótlega um það bil 70% af bókunarvaldi NWA. Árið 1963 lentu McMahon og Mondt í rifrildi við NWA vegna þess að Buddy Rogers var bókaður til að halda NWA World Heavyweight Championship. World Wide Wrestling Federation var endurnefnt í World Wrestling Federation (Skammstafað sem WWF) árið 1979.

Sonur Vincent J. McMahon, Vincent K. McMahon, og eiginkona hans Linda, stofnuðu Titan Sports, Inc. árið 1980 í South Yarmouth, Massachusetts og notuðu vörumerki fyrir upphafsstafina „WWF“.

Árið 1982 keypti McMahon Capitol Sports móðurfyrirtæki WWF af föður sínum. Þegar McMahon tók við fyrirtækinu vann hann strax að því að fá WWF í sjónvarpi um öll Bandaríkin. Þetta vakti reiði annarra forvígismanna og truflaði rótgróin mörk mismunandi glímufyrirtæki Að auki notaði fyrirtækið tekjur af auglýsingum, sjónvarpssamningum og segulbandssölu til að tryggja hæfileika frá samkeppnisaðilum.

Capitol Sports stjórnaði þegar mestu norðaustursvæðinu, en McMahon vildi að WWF væri landsglímufyrirtæki, eitthvað sem NWA samþykkti ekki. Skömmu síðar yfirgaf hann fyrirtæki sitt frá NWA, líkt og American Wresting Alliance, sem stjórnaði Norður-Miðvesturríkjum Bandaríkjanna. Til að verða landsfyrirtæki þurfti WWF að vera stærra en nokkurt NWA fyrirtæki sem til var.

Tilvísanir  

Bandarísk fjölmiðlafyrirtæki
Fyrirtæki í kauphöllinni í New York
Stofnað 1953
Bandarísk atvinnuglímufyrirtæki
Bandarísk afþreyingarfyrirtæki
Riddarastjarna

Riddarastjarna (fræðiheiti: Hippeastrum) er ættkvísl lauka sem eru vinsælir sem stofublóm. Nafnið er vanalega notað yfir hóp blendinga ættkvíslarinnar. Tegundirnar eru taldar vera um 90 og eru allar frá Suður-Ameríku. Skyld ættkvísl frá Suður-Afríku: Amaryllis hefur stundum gengið undir sama nafni og hafa þær bara nýlega verið aðgreindar.

Tilvísanir 

 Umfjöllun í Bændablaðinu

Neðanmálsgreinar 

Hjarðliljuætt
Stofuplöntur
Hvolpasveitin

Hvolpasveitin () er kanadískur CGI-teiknaður sjónvarpsþáttur um hóp björgunarhunda.

Teiknimyndir
Bandarískir grínþættir
Donbas

Donbas eða Donbass er sögulegt, menningarlegt og efnahagslegt svæði í suðaustur-Úkraínu. Nafnið vísar til Donetsk lægðarinnar 
(á umritaðri úkraínsku: Donetskyi vuhilnyi basein) sem er mikilvægt kolavinnslusvæði. Það samanstendur af héruðunum Donetsk og Lúhansk. Frá 2014 hafa risið upp aðskilnaðarhreyfingar rússneskumælandi íbúa í hluta héraðana. Árið 2022 réðst svo Rússland inn í héruðin í stríði sínu gegn Úkraínu. Borgin Maríúpol og fleiri borgir voru þá lagðar í rúst.

Úkraína
Samuel Schwarz

Samuel Schwarz (12. febrúar 1880 – 10. júní 1953) var pólsk-portúgalskur verkfræðingur og sagnfræðingur um útbreiðslu gyðinga í Portúgal og Spáni.

Fólk fætt árið 1880
Súmy

Súmy er borg í norðaustur-Úkraínu og höfuðborg Súmy-oblast . Íbúar voru um 260.000 árið 2021.

Í innrás Rússa í Úkraínu 2022 héldu Rússar borginni í rúman mánuð en hörfuðu í byrjun apríl. 

Borgir í Úkraínu
Kommúnistaflokkur rússneska sambandsríkisins

Kommúnistaflokkur rússneska sambandsríkisins (rússneska: Коммунистическая Партия Российской Федерации; Kommúnístítsjeskaja Partíja Rossíjskoj Federatsíí; skammstafað KPRF) er rússneskur stjórnmálaflokkur.

Flokkurinn var stofnaður eftir að Kommúnistaflokkur rússneska sovétlýðveldisins var bannaður og gerir tilkall til arfleifðar Kommúnistaflokks Sovétríkjanna og Bolsévikanna. Flokkurinn telur sig þó rússneskan í eðli sínu og leggur áherslu á rússneska ættjarðarást og þjóðernishyggju auk marx-lenínisma, sem er opinber hugmyndafræði flokksins.

KPRF hefur frá stofnun sinni verið stærsti stjórnarandstöðuflokkur Rússlands. Gennadíj Zjúganov hefur verið leiðtogi flokksins frá því hann var stofnaður árið 1993. Í þingkosningum ársins 2021 hlaut flokkurinn 19% atkvæða og 57 sæti á rússnesku dúmunni.

Stjórnmálaleg hugmyndafræði
Helsta stefnumál KPRF er að leggja grunn að nýjum, nútímalegum sósíalisma í Rússlandi. Flokkurinn dásamar arfleifð Sovétríkjanna en hefur í seinni tíð dregið nokkuð úr fortíðarþrá sinni í viðleitni til að höfða meira til yngri Rússa. Flokkurinn telur að rússneska þjóðin hneigist í eðli sínu til sósíalisma vegna anda sameignarstefnu sem sé Rússum eðlislægur. 

Flokkurinn vill þjóðnýta náttúruauðlindir, jarðeignir og þungaiðnað Rússlands og stofna til stuðningskerfa fyrir stórar fjölskyldur og fátæka. Þá vill Kommúnistaflokkurinn afnema flata skattlagningu sem er við lýði í Rússlandi og innleiða þrepaskatt. Flokkurinn hefur jafnframt lagt áherslu á að bæta heilsu- og menntakerfið í Rússlandi. 

Ólíkt kommúnistaflokkum í mörgum öðrum ríkjum er Kommúnistaflokkur rússneska sambandsríkisins íhaldssamur í samfélagsmálum. Flokkurinn er meðal annars gagnrýninn á hinsegin fólk og studdi árið 2013 ásamt öðrum stjórnmálaflokkum lög sem bönnuðu „áróður samkynhneigðra.“ Þrátt fyrir að sovéski kommúnistaflokkurinn hafi verið fylgjandi opinberu trúleysi hefur KPRF jákvæða sýn á rússnesku rétttrúnaðarkirkjuna. KPRF aðhyllist jafnframt rússneska þjóðernishyggju, sem gerir hann nokkuð frábrugðinn vestur-evrópskum kommúnistaflokkum, sem flestir eru alþjóðasinnaðir.

Í utanríkismálum er Kommúnistaflokkurinn afar gagnrýninn á Bandaríkin og hefur kallað eftir því að Rússar verji meira fé til hernaðarmála til að verjast ágangi Bandaríkjamanna. Flokkurinn var meðal þeirra sem hvöttu til þess að Rússar viðurkenndu sjálfstæði Alþýðulýðveldanna Donetsk og Lúhansk, sem klufu sig frá Úkraínu árið 2014. Þetta var loks gert árið 2022 í aðdraganda innrásar Rússa í Úkraínu.

Tilvísanir

Rússneska sambandsríkið
Rússneskir stjórnmálaflokkar
Bridgerton

Bridgerton er bandarísk þáttaröð sem var búin til af Chris Van Dusen og framleidd af Shonda Rhimes fyrir Netflix. Þættirnir byggja á skáldsögum Juliu Quinn sem fjalla um Bridgerton fjölskylduna og gerast á georgíska tímabilinu í London.

Fyrstu seríunni af Bridgerton var streymt á Netflix á jóladag, 25. desember 2020 og náði strax gríðarlega miklum vinsældum. Þættirnir fengu mesta áhorf sem nokkur Netflix sería hafði fengið til þessa á frumsýningardegi en áhorf náði til a.m.k. 82 milljóna heimila. Önnur serían var frumsýnd 25. mars 2022 og fékk einnig gríðar mikið áhorf og náði fyrsta sæti yfir áhorf í 92 löndum á fyrstu þremur dögunum frá frumsýningu. 

Í apríl 2021 tilkynnti höfundur þáttana Chris Van Dusen að búið væri að samþykja gerð þriðju og fjórðu seríu af þáttunum

Söguþráður 
Þættirnir gerast á valdatíð Georgs 3. á Englandi og fjalla um Bridgerton systkinin - Anthony, Benedict, Colin, Daphne, Eloise, Francesca, Gregory og Hyacinth - þar sem þau fóta sig innan yfirstéttarinnar í London í leit að ást. Sögumaður þáttana er engin önnur en Julie Andrews sem ljáir hinni nafnlausu slúðurkerlingu Lady Whistledown rödd sýna.

Bækurnar eftir Juliu Quinn fjalla hver og ein um hvert Bridgerton systkinið á fætur öðru og gerir þáttaröðin það sama. Fyrsta serían byggir á fyrstu bókinni í flokknumThe Duke and I fjallar um Daphne. Önnur sería segir svo frá elsta syninum Anthony og byggir á bókinni The Vicount who loved me.

Persónur og leikendur 

 Adjoa Andoh: Lafði Danbury
 Lorraine Ashbourne: Mrs. Varley
 Ruth Gemmell: Lafði Violet Bridgerton
 Jonathan Bailey: Anthony Bridgerton, Greifi
 Luke Thompson: Benedict Bridgerton
 Luke Newton: Colin Bridgerton
 Phoebe Dynevor: Daphne Bridgerton
 Claudia Jessie: Eloise Bridgerton
 Ruby Stokes: Francesca Bridgerton
 Will Tilston: Gregory Bridgerton
 Florence Hunt: Hyacinth Bridgerton
 Ruby Barker: Marina Thompson 
 Sabrina Bartlett: Siena Rosso 
 Harriet Cains: Philippa Featherington
 Bessie Carter: Prudence Featherington
 Nicola Coughlan: Penelope Featherington
 Polly Walker: Lafði Portia Featherington
 Ben Miller: Archibald Featherington lávarður
 Regé-Jean Page: Simon Basset, hertoginn af Hastings 
 Golda Rosheuvel: Charlotte Drottning
 Julie Andrews: Lady Whistledown
 Simone Ashley: Kathani "Kate" Sharma
 Charithra Chandran: Edwina Sharma 
 Shelley Conn:  Lafði Mary Sheffield Sharma 
 Rupert Young: Jack Featherington lávarður 
 Martins Imhangbe: Will Mondrich 
 Calam Lynch: Theo Sharpe 
Sjónvarpsþættir
Sjónvarpsþættir sýndir árið 2020
Þinghúsið í Canberra

Þingishúsið () er fundarstaður ástralska þingsins og aðsetur áströlsku ríkisstjórnarinnar. Það er staðsett í Capital Hill, úthverfi Canberra.

Sjá einnig
 Alþinghúsið (í Ástralíu)
 Alþinghúsið (Adelaide)
 Alþinghúsið (Brisbane)
 Alþinghúsið (Darwin)
 Alþinghúsið (Hobart)
 Alþinghúsið (Melbourne)
 Alþinghúsið (Perth)
 Alþinghúsið (Sydney)

Ástralía
Billie Eilish

Billie Eilish Pirate Baird O'Connell (f. 18. desember 2001) er bandarísk söngkona og lagahöfundur. Hún hlaut fyrst eftirtekt þegar hún gaf út fyrstu smáskífuna sína „Ocean Eyes“, árið 2015. Lagið var samið og framleitt af bróður hennar, Finneas O'Connell, sem hún skrifar oft lög með.

Fyrsta breiðskífa Eilish var gefin út árið 2019 og var nefnd When We All Fall Asleep, Where Do We Go? Hún náði fyrsta sæti á hljómplötulistunum Billboard 200 og UK Albums Chart, og var ein mest selda plata það ár. Á henni má finna lagið „Bad Guy“ sem komst í fyrsta sæti á Billboard Hot 100 listanum. Árið eftir var Eilish einn af höfundum lagsins „No Time to Die“ sem var notað í samnefndu James Bond myndinni. Lagið hlaut Óskarsverðlaun fyrir besta frumsamda lagið árið 2022. Önnur breiðskífan hennar, Happier Than Ever, var gefin út árið 2021 og náði fyrsta sæti í 25 löndum.

Útgefið efni

Breiðskífur
 When We All Fall Asleep, Where Do We Go? (2019)
 Happier Than Ever (2021)

Stuttskífur
 Don't Smile at Me (2017)
 Guitar Songs (2022)

Tónleikaplötur
 Live at Third Man Records (2019)

Tenglar
 Opinber vefsíða Billie Eilish

Bandarískir söngvarar