alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Adolf Kirchhoff

Johann Wilhelm Adolf Kirchhoff (6. janúar 1826 í Berlín – 26. febrúar 1908) var þýskur fornfræðingur og textafræðingur.

Árið 1865 var hann skipaður prófessor í klassískri textafræði við Humboldt-háskólann í Berlín.

Helstu rit

Bækur 
 Die Homerische Odyssee (1859).
 Uber die Entstehungszeit des Herodotischen Geschichtswerkes (2. útg. 1878).
 Thukydides und sein Urkundenmaterial (1895).

Ritstýrðar útgáfur 
Kirchhoff gaf út fræðilegar útgáfur ýmissa fornra höfunda, þ.á m.:
 Plótínos (1856).
 Evripídes (1855 og 1877-1878).
 Æskýlos (1880).
 Hesíodos (Verk og dagar, 1881).
 Xenofon (Um stjórnarskrá Aþenu, 3. útg. 1889).

Verk um áletranir og handritafræði 
 Die Umbrischen Sprachdenkmdler (1851).
 Das Stadtrecht von Bantia (1853).
 Das Gotische Runenalphabet (1852).
 Die Fränkischen Runen (1855).
 Studien zur Geschichte des Griechischen Alphabets (4. útg., 1887).

Hann ritstýrði einnig síðari hluta 4. bindis af Corpus Inscriptionum Graecarum (1859) og 1. bindi af Corpus Inscriptionum Atticarum (1873).

Heimild 
 

Kirchhoff, Johann Wilhelm Adolf
Kirchhoff, Johann Wilhelm Adolf
Hermann Bonitz

Hermann Bonitz (29. júlí 1814 – 25. júlí 1888) var þýskur fornfræðingur og textafræðingur.

Bonitz nam fornfræði í Leipzig undir leisögn Johanns Gottfrieds Jakobs Hermann og í Berlín undir leiðsögn Philipps Augusts Böckh og Karls Lachmann. Hann kenndi fornfræði við Blochmann-stofnunina í Dresden (1836), Friedrich-Wilhelms-Gymnasium (1838) og Graues Kloster (1840) í Berlín. Hann varð prófessor við framhaldsskólann í Stettin (Szczecin) (1842), prófessor við háskólann í Vín (1849). Hann varð meðlimur í keisaralegu akademíunni (1854), og skólastjóri í Graues-Kloster-Gymnasium (1867). Hann settist í helgan stein 1888 og lést sama ár í Berlín.

Bonitz var mjög áhugasamur um æðri menntun og átti mikinn þátt í að móta skólakerfið í Prússlandi eftir 1882. Hann er þó þekktastur fyrir vinnu sína við Platon og Aristóteles. Mikilvægustu verk hans um fornaldarheimspeki eru:

 Disputationes Platonicae Duae (1837); endurútgefin sem Platonische Studien (3. útg., 1886). (Rannsóknir í platonsfræðum)
 Observationes Criticae in Aristotelis Libros Metaphysicos (1842). (Athugasemdir við Frumspeki Aristótelesar)
 Observationes Criticae in Aristotelis quae feruntur Magna Moralia et Ethica Eudemia (1844). (Athugasemdir við rit Aristótelesar Stóru siðfræðina og Siðfræði Evdemosar)
 Alexandri Aphrodisiensis Commentarius in Libros Metaphysicos Aristotelis (1847). (Skýringarrit Alexanders frá Afródísías við Frumspeki Aristótelesar)
 Aristotelis Metaphysica (1848-1849) (Frumspeki Aristótelesar)
 Über die Kategorien des A. (1853) (Um Umsagnir Aristótelesar)
 Aristotelische Studien (1862-1867) (Aristótelískar rannsóknir)
 Index Aristotelicus (1870) (Aristótelísk atriðisorðaskrá)

Önnur mikilvæg verk:
 Über den Ursprung der homerischen Gedichte (5. útg., 1888)
 Beiträge zur Erklärung des Thukydides (1854), 
 Beiträge zur Erklärung des Sophokles (1856-1857)

Heimild 
 

Bonitz, Hermann
Bonitz, Hermann
Takk...

Takk er breiðskífa sem hljómsveitin Sigur Rós gaf út árið 2005.

Lagalisti 

 "Takk..." – 1:57
 "Glósóli – 6:16
 "Hoppípolla" – 4:28
 "Með blóðnasir" – 2:17
 "Sé lest" – 8:40
 "Sæglópur" – 7:38
 "Mílanó" – 10:25
 "Gong" – 5:33
 "Andvari" – 6:40
 "Svo hljótt" – 7:24
 "Heysátan" – 4:09

Íslenskar breiðskífur
Hljómplötur gefnar út árið 2005
Kenneth Dover

Sir Kenneth James Dover (11. mars 1920 – 7. mars 2010) var breskur fornfræðingur. Hann fæddist í London og hlaut menntun sína við St Paul's School. Síðar las hann fornfræði við Balliol College í Oxford. Í seinni heimsstyrjöldinni gegndi hann herþjónustu í stórskotaliði en sneri aftur til Oxford að stríðinu loknu og varð félagi og kennari við Balliol college árið 1948. Árið 1955 var hann skipaður prófessor í grísku við St Andrews háskóla.

Dover varð forseti Corpus Christi College, Oxford árið 1976 og gegndi þeirri stöðu í tíu ár. Á níunda áratug 20. aldar kenndi hann við Cornell University og Stanford University. Árið 1978 var hann kosinn forseti bresku akademíunnar en hann hefur verið meðlimur hennar síðan 1966. Hann var aðlaður árið 1976 fyrir framlag sitt til fornfræðinnar. 

Honum voru veittar heiðursdoktorsnafnbætur við ýmsa háskóla, meðal annarra Oxford-háskóla, háskólann í St Andrews, Birmingham-háskóla, Bristol-háskóla, Lundúnaháskóla, Durham-háskóla, Liverpool-háskóla og Oglethorpe-háskóla.

Dover var þekktur fyrir áhuga sinn á fuglaskoðun.

Helstu ritverk

Bækur 
 The Greeks and their Legacy (1989).
 Ancient Greek Literature (1980, 2. útg. 1997). Ásamt M.L. West, Jasper Griffin og E.L. Bowie
 Greek Homosexuality (1978).
 Aristophanic Comedy (1972).
 Greek Word Order (1960).

Ritstýrðar útgáfur 
 Aristophanes, Clouds (2003).
 Thucydides, Book VI (2001).
 Theocritus, Select Poems (1992).
 Plato, Symposium (1980).

Tenglar 
 Minningargrein í Daily Telegraph 
 Minningargrein í The Guardian
 Minningargrein í The Times
 Minningargrein í The Scotsman

Dover, Kenneth
Michael Ventris

Michael George Francis Ventris (12. júlí 1922 – 6. september 1956) var enskur arkitekt og sjálfmenntaður fornfræðingur, sem ásamt John Chadwick réð línuletur B á árunum 1951-1953. Ventris lést í bílslysi 34 ára að aldri.

Rannsóknir Ventris og Chadwicks birtust í bókinni Documents in Mycenaean Greek (Cambridge: Cambridge University Press, 1956, 2. útg. 1974).
Athugasemdir Ventris voru gefnar út að honum látnum í bókinni Work notes on Minoan language research and other unedited papers (Rome: Edizioni dell'Ateneo, 1988).

Frekari fróðleikur 
 Chadwick, John, The Decipherment of Linear B (Cambridge: Cambridge University Press, 1958, 2. útg. 1990).
 Robinson, Andrew, The Man Who Deciphered Linear B: The Story of Michael Ventris (London: Thames & Hudson Ltd, 2002).
 Tetlow, S., Harris, B., Roques, D. og Meredith, A.G., Michael Ventris Remembered (Stowe School, 1984).

Ventris, Michael
Ventris, Michael
John Chadwick

John Chadwick (21. maí 1920 – 24. nóvember 1998) var enskur fornfræðingur, textafræðingur og málvísindamaður sem er einkum frægur fyrir að hafa ásamt Michael Ventris ráðið línuletur B á árunum 1951-1953. Hann kenndi fornfræði við Cambridge-háskóla frá 1952 og hóf það sama ár samvinnu við Ventris um að ráða línuletur B. Afrakstur rannsókna þeirra birtist í bók þeirra Documents in Mycenean Greek árið 1956. Chadwick samdi aðgengilega og vinsæla bók um samvinnu þeirra Ventris árið 1958, The Decipherment of Linear B. Hann settist í helgan stein árið 1984.

Helstu rit 
 The Decipherment of Linear B (Cambridge: Cambridge University Press, 1958, 2. útg. 1990).
 The Mycenaean World (Cambridge: Cambridge University Press, 1976).
 Ásamt Michael Ventris, Documents in Mycenaean Greek (Cambridge: Cambridge University Press, 1956, 2. útg. 1978).

Chadwick, John
Chadwick, John
Chadwick, John
Chadwick, John
Myles Burnyeat

Myles Fredric Burnyeat (1. januar 1939 – 20. september 2019) var enskur fornfræðingur og heimspekingur.

Burnyeat vvar menntaður við Bryanston School og King’s College, Cambridge. Hann var nemandi Bernards Williams við University College London. Árið 1964 varð hann aðstoðarlektor í heimspeki við UCL og lektor ár síðar. Árið 1978 varð hann lektor í fornfræði við Cambridge-háskóla og félagi á Robinson College. Frá 1984 til 1996 gegndi hann stöðu Laurence-prófessors í fornaldarheimspeki við Cambridge-háskóla. Frá 1996 til 2006 var hann rannsóknarfélagi í heimspeki við All Souls College, Oxford. Hann sneri aftur til Robinson College í Cambridge árið 2006.

Helstu ritverk

Bækur 
 A Map of Metaphysics Zeta 2001
 The Theaetetus of Plato 1990

Ritstjórn 
 Science and Speculation (ritstj.) 1982
 The Sceptical Tradition (ritstj.) 1983
 The Original Sceptics (ritstj.) 1997
 Doubt and Dogmatism (ritstj.) 1980
 Philosophy As It Is (ritstj.) 1979

Burnyeat, Myles
Burnyeat, Myles
Dmítríj Mendelejev

Dmítríj Mendelejev (rússneska: Дми́трий Ива́нович Менделе́ев) (fæddur 8. febrúar 1834, látinn 2. febrúar 1907) var rússneskur efnafræðingur þekktastur fyrir að vera aðalhönnuður að fyrsta uppkasti lotukerfisins. Árið 1869 birti hann kenningar sínar en á sama tíma setti Þjóðverjinn Lothar Meyer fram hugmyndir sínar um kerfi er svipaði mjög til lotukerfis Mendelejevs. Þrátt fyrir framlag Meyers hefur Mendelejev hlotið mestan heiðurinn því hann var ákafari í að koma hugmyndum sínum á framfæri.

Rússneskir efnafræðingar
Galías

Galías er tvímastra, breitt seglskip með hárri  framsiglu og lægri  aftursiglu (öfugt við skonnortu þar sem framsiglan er lægri en hinar). Framsegl eru þrjú, stagfokka, klýfir og jagar, en aftan á framsiglu og aftursiglu eru gaffalsegl með gaffaltoppum. Galíasar tíðkuðust nokkuð í Íslandssiglingum á þilskipaöld. 

Galías var upphaflega herskip sem tíðkaðist á miðöldum, að hálfu leyti róðrarskip og að hálfu leyti seglskip, búið allt að 50 fallbyssum (sbr. galeiða). Seinna voru samskonar skip sem einnig voru nefnd galíasar, notaðir til síldarflutninga milli Íslands og annarra landa svo dæmi sé tekið.

Seglskútur
Jón Eyþórsson

Jón Pétur Eyþórsson (fæddur á Þingeyrum í Húnavatnssýslu 27. janúar 1895, dáinn 6. mars 1968) var íslenskur veðurfræðingur. Stúdent frá Menntaskólanum í Reykjavík 1917. Lauk fyrrihlutaprófi í náttúrufræðum í Kaupmannahöfn 1919 og cand.mag frá Oslóarháskóla 1923. Stundaði nám í veðurfræði við Geofysisk Institutt í Bergen 1921-1926. Fulltrúi á Veðurstofu Íslands frá 1926 og síðar deildarstjóri á veðurstofunni á Reykjavíkurflugvelli 1953-1965. Forseti Ferðafélags Íslands (með hléum) frá 1935 til 1961. Formaður Jöklarannsóknafélags Íslands í mörg ár frá 1950.

Íslenskir veðurfræðingar
Żyrardów

Żyrardów er borg í miðhluta Póllands. Íbúar voru 41.233 árið 2005.

Borgir í Póllandi
Nowe Miasto nad Pilicą

Nowe Miasto nad Pilicą er bær við í miðhluta Póllands. Íbúar voru 3.847 árið 2004.

Borgir í Póllandi
William Watson Goodwin

William Watson Goodwin (9. maí 1831 í Massachusetts – 1912) var bandarískur fornfræðingur.

Goodwin brautskráðist frá Harvard-háskóla árið 1851 og hélt til  náms í Þýskalandi. Hann sneri aftur til Bandaríkjanna og kenndi grísku við Harvard á árunum 1856-1860. Hann varð Eliot-prófessor í grísku við Harvard árið 1860 og gegndi stöðunni til ársins 1901.

Goodwin ritstrýði Samfundarræðu Ísókratesar (1864) og ræðu Demosþenesar Um krúnuna (1901). Hann aðstoðaði við útgáfu 7. útgáfu grísk-ensku orðabókar Liddells og Scotts. Hann endurskoðaði ýmsar þýðingar á verkum Plútarkosar og gaf út grískan texta á leikriti Æskýlosar Agamemnoni (1906) ásamt enskri þýðingu.

Mikilvægasta verk hans var þó ritið Syntax of the Moods and Tenses of the Greek Verb (Setningarfræði hátta og tíða grískra sagna) (1860). Verkið var að hluta til byggt á verkum Madvigs og Krügers en innihélt einnig nýtt efni, meðal annars nýja og róttæka flokkun skilyrðissetninga.

Goodwin gaf einnig út gríska málfræði, Greek Grammar, (1870).

Goodwin, William Watson
Skilyrðislausa skylduboðið

Skilyrðislausa skylduboðið er regla í siðfræði Immanuels Kant. Kant orðaði hana með eftirfarandi hætti:
„Breyttu einungis eftir þeirri lífsreglu sem þú getur jafnframt viljað að verði að almennu lögmáli.“ Kant setti skilyrðislausa skylduboðið fyrst fram í ritinu Grundvöllur að frumspeki siðlegrar breytni (þ. Grundlegung zur Metafysik der Sitten).

Tenglar 
 
 

Siðfræði
Vaktir

Vaktir eða vaktavinna er vinnufyrirkomulag þar sem sólarhringnum er skipt upp í vel afmarkaðar vinnulotur. Bakvakt nefnist vakt þar sem starfmaður er heima, en getur með skömmum fyrirvara mætt til vinnu eftir útkall, t.d. eru menn í hjálparsveitum á bakvöktum. Algengt vaktafyrirkomulag eru þrískiptar vaktir, sem eru þá 8 klukkustunda langar og tvískiptar vaktir sem eru 12 klukkustundir. Á skipum er stundum notast við fjórskiptar vaktir, sem eru þá 6 klukkustunda langar.

Aðrar starfsstéttir sem vinna gjarnan á vöktum eru: læknar, hjúkrunarfólk, lögregla, slökkvilið, veðurfræðingar o.s.frv.

Sjóvaktir
Vaktir á sjó nefndust áður fyrr sjóvaktir og má þar nefna eftirfarandi: 
 baujuvakt er vakt þegar legið er yfir bauju, gat verið mislöng. 
 dagvakt
 hundavakt er næturvakt á skipi (frá kl. 24-4), einnig nefnd hundur eða lágnættisvaka. 
 langavakt er dagvakt á fiskiskútum (7 klst). 
 lágnættisvaka er hundavakt. Stundum var þeim skipt í tvennt Fyrsta lágnættisvaka og Önnur lágnættisvaka. 
 stímvakt er vakt meðan (vél)skip er á siglingu, annaðhvort frá eða að landi.
 stjórnborðsvaka eða stjórnborðsvakt stóð vörð frá klukkan tólf um nóttina til klukkan sex að morgni. 
 stutta vaktin var næturvakt frá klukkan 4-7. 

Sjómenn nefndu (og nefna) það glas, þegar klukkan er á slaginu og vaktirnar eiga að skipta. Þá var oft hrópað á þá sem sváfu en áttu að hefja næstu vakt: Svona upp með þig það er glas! Þessi notkun orðsins er dregin af orðinu stundaglas og átt er við það að sandurinn hafi verið að renna niður og glasinu skuli snúið við.

Í reglugerð um vaktstöður um borð í íslenskum farþegaskipum og flutningaskipum (nr. 599/2001) eru sérstaklega tilgreindar siglingavakt, þilfarsvakt, vélstjóravakt og fjarskiptavakt.

Tenglar
 Reglugerð um vaktstöður á vef Siglingastofnunar

Atvinna
Barkantína

Barkantína er þrímastra seglskip þar sem fokkusiglan er rásiglt en stórsiglan og messansiglan með gaffalseglum og gaffaltoppum. 

Seglskútur
Spritsegl

Spritsegl eða sprytsegl er ferhyrnt segl sem liggur langsum. Fjórða horninu er haldið uppi með spriti / spryti eða stöng sem fest er við mastrið og liggur skáhallt upp með seglinu að veðurklónni (efra horni fjær mastrinu). Hinar vinsælu optimist-jullur eru með spritsegl. 

Gerðir segla
Fridtjof Nansen

Fridtjof Wedel-Jarlsberg Nansen (f. 10. október 1861 - d. 13. maí 1930) var norskur landkönnuður og vísindamaður. Hann fékk friðarverðlaun Nóbels 1922. Á Íslandi er Fridtjof stundum nefndur Friðþjófur Nansen. 

Nansen gegndi ýmsum stöðum um ævina. Var hann m.a. prófessor í dýrafræði og haffræði við Háskólann í Osló og var einn af þeim sem lögðu grunninn að nútíma taugafræði. Hann var einnig um tíma sendiherra Noregs í Bretland og var nefndur sem mögulegur forseti Noregs ef Norðmenn hefðu ekki tekið upp konungsríki þegar þeir slitu sambandi sínu við Svíþjóð 1905.

Ýmsir virðingaraukar 
 Norski herinn nefndi eina tegund freigátna sinna eftir Nansen
 Gígur á tunglinu og annar á mars er nefndur eftir Nansen
 Loftsteinninn 853 Nansenia er nefndur í höfuðið á honum
 Nansenfjall á Suðurskautslandinu er nefnt í höfuðið á honum.
 Götur í a.m.k. 5 löndum er nefndar eftir Nansen.
 Flóttamannaskrifstofa Þjóðabandalagsins frá 1930 til 1939 hét Nansenskrifstofan eftir Nansen.
 Flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna hefur veitt Nansen-verðlaunin fyrir framúrskarandi störf í þágu flóttamanna frá árinu 1954.

Tengt efni 
 Skipið Fram

Tenglar 

 Stofnun Fridtjof Nansen
 Þrenn jól á ísnum; 1. grein í Lesbók Morgunblaðsins 1975
 Þrenn jól á ísnum; 2. grein í Lesbók Morgunblaðsins 1976

Nanses, Fridtjof
Nanses, Fridtjof
Nanses, Fridtjof
Kentári

Kentári (á íslensku oft nefndir mannfákur eða elgfróði; á forngrísku Κένταυρος, Kéntauros) er goðsagnavera í grískri goðafræði sem er maður niður að nafla en hestur að öllu öðru leyti. Í forníslensku þýðingunni á Physiologus er notað orðið finngálkn (eða finngálkan) yfir Kentára.

Heimkynni Kentára voru í hinu hrikalega Þessalíulandi. Var mest allt kyn Kentára ósiðlátt, munaðargjarnt og ofbeldishneigt með víni. Nágrannar þeirra voru Lapiþar, ferlegir risar. 

Foreldrar þeirra eru Ixíón og Nefele (gr. nefos = ský). Það atvikaðist þannig að þegar Ixíon dirfðist að sækjast eftir ástum Heru, sendi Seifur honum ský sem hann hafði gefið mynd og líki Heru í einu og öllu. Ixíón sá engan mun og gat síðan Kentárana við skýmynd þessari.

Frægir Kentárar 
 Fólos var hinn gestrisni og vitri kentári, vinur Heraklesar. Hann beið bana þegar hann missti eitraða ör á fót sér, en Herakles gerði hann ódauðlegan með því að láta hann verða að stjörnumerkinu Kentárinn (Centaurus). 

 Keiron var góður læknir og kennari margra frægra manna eins og Jasonar og Akkillesar. Hann afsalaði sér ódauðleika af fúsum vilja til handa Prómeþeifi. Skín hann síðan á himninum sem stjörnumerki Bogamannsins.

 Nessos var kentári sem Herakles felldi af því að hann hafði ætla að flytja Deijaneiru yfir straumhart fljót. En Nessos greip þá tækifærið og ætlaði að komast undan með hina fögru konu. Lagði Herakles þá ör á streng og særði Nessos til ólífis; gaf Nessos þá Dejaneiru nokkuð af blóði sínu og taldi henni trú um, að það væri hið öruggasta töfralyf til að tryggja sér ástir Heraklesar, ef hann gerðist henni afhuga. Er Herakles tókst seinna ferð á hendur til þess að ná sér í aðra konu, var Dejaneira afbrýðissöm. Sendi hún Heraklesi kyrtil vættan í blóði Nessos. En er Herakles var kominn í kyrtilinn, læsti sig eitur blóðsins um allan líkamann, svo að hann beið hinar hörmulegustu kvalir. Lét hann þá reisa sér bálköst á Ötufjalli og kastaði sér í eldslogana.

Tenglar 

Grískar goðsagnaverur
Robert Falcon Scott

Robert Falcon Scott (f. 6. júní 1868 – d. 29. mars 1912) var foringi í breska konunglega sjóhernum og landkönnuður með mikinn áhuga á Suðurskautslandinu. Í kapphlaupinu um að verða fyrstur á suðurpólinn varð Scott annar á eftir Roald Amundsen. Scott og félagar hans létust allir úr kulda á leið sinni af pólnum og hefur Scott síðan verið nokkurs konar ímynd þeirra fórna sem menn urðu að færa á árdögum landkönnunar á heimskautasvæðunum.

Tenglar 
 Vefsíða um könnun suðurskautslandsins
 Hluti dagbóka Scott á Project Gutenberg
 Hinsti leiðangur Scott á en.wikipedia.

Scott, Robert Falcon
Scott, Robert Falcon
Enskir flotaforingjar
Blindrahundur

Blindrahundur er hundur, sem hefur verið sérstaklega þjálfaður til að leiða og aðstoða blindan einstakling.

Labradorhundar eru oft notaðir sem blindrahundar, því þeir eru mjög fjölhæfir. Það tekur langan tíma að þjálfa þá en þeir verða góðir hjálpahundar, geta til dæmis opnað ólæstar dyr, klætt fólk úr fötunum og komið með síma. Meðal annarra vinsæla blindrahunda eru gullinsækjar og þýskir fjárhundar.

Hundar
Blindrahundar
Drómundur

Drómundar voru stór skip sem notuð voru til siglinga á Miðjarðarhafi á miðöldum.

Þeir koma stundum fyrir í Íslendingasögunum þar sem minnst er á ferðir norræna manna um Miðjarðarhafið. Í Heimskringlu er t.d. þáttur sem nefnist Saga Inga konungs og bræðra hans og þar er minnst á drómund: 

En Rögnvaldur og Erlingur skakki hittu á drómund einn í hafi og lögðu til níu skipum og börðust við þá. En að lyktum lögðu þeir snekkjurnar undir drómundinn. Báru þá heiðnir menn ofan á þá bæði vopn og grjót og grýtur fullar af vellanda biki og viðsmjörvi. Erlingur lá sínu skipi næst þeim og bar fyrir utan það skipið vopnaburðinn heiðinna manna. Þá hjuggu þeir Erlingur raufar á drómundinum, sumar í kafi niðri, sumar uppi á borðunum svo að þeir fóru þar inn. [..]Auðun rauði hét sá maður, stafnbúi Erlings, er fyrst gekk upp á drómundinn. Þeir unnu drómundinn og drápu þar ógrynni manna, tóku þar ófa mikið fé og unnu þar fagran sigur. 

Skip
Ártúnsskóli

Ártúnsskóli er íslenskur skóli sem var stofnaður árið 1987. Ellert Borgar Þorvaldsson var ráðinn skólastjóri og hann stjórnaði skólanum með sóma þar til hann ákvað að hætta 20. desember 2006. Rannveig Andrésdóttir tók við af honum en hún var áður aðstoðarskólastjóri. Árgangarnir eru sjö talsins og flestir nemarnir fara í Árbæjarskóla þegar þeir ljúka skólanum. Það er alltaf eitthvað lífsleikniþema í gangi og þá læra nemendur betur um það. Þemu sem hafa verið eru t.d. Frelsi, Fjölmenning og Hreysti. Í lok Hreystiþemans var sett upp íþróttabraut í íþróttasalnum. Skólinn hefur alltaf verið á móti einelti og gerir hvað sem er til að koma í veg fyrir það. Árið 2006 fékk skólinn íslensku menntaverðlaunin eða Forsetaverðlaunin eins og þau hafa verið kölluð.  Starfsmenn skólans eru 34 talsins. Skipulagðir eru svokallaðir vinabekkir, þar sem eldri og yngri bekkir vinna saman verkefni og mynda vináttutengsl. Stofurnar hafa allar nöfn á bæjum í Árbæjarsafni sem er í nágreninnu.

FUÁ 
FUÁ eða Félag Ungmenna í Ártúnsskóla var stofnað 29. apríl 2005. 5, 6 og 7 bekkur eru í stjórninni en allir aðrir bekkir hafa fulltrúa í FUÁ. Í hverjum bekk er kosið hver verður fulltrúi bekkjar síns. Félag Ungmenna í Ártúnsskóla hefur verið starfandi síðan árið 2005 og máttu þá nemendur bjóða sig fram til að verða kosnir og allir nemendur höfðu kosningarétt. Sumir nemendur kvörtuðu að aðeins vinsælustu krakkarnir fengu atkvæði nemenda og þess vegna fengu þeir aldrei aðgang að félaginu. Sumir kennarar vildu að ekki væri hægt að kjósa nemendur aftur eftir að hafa starfað í stjórninni en tillagan var aldrei samþykkt af skólastjóranum.

Tilgangur félagsins 

Tilgangur félagsins er að:

 Móta dagskrá félagsstarfs nemenda í samráði við námsráðgjafa og skólastjórnendur, 
 styrkja félagsfærni nemenda,
 bæta umhverfi skólans, jafnt utan sem innan,
 efla íþróttir og holla hreyfingu nemenda,
 halda úti heimasíðu með upplýsingum fyrir nemendur, fréttum af starfsemi félagsins og góðum tenglum.

Sönghópur 
Í Sönghópi Ártúnsskóla eru nemendur úr 5., 6 og 7. bekk sem hafa gaman af söng. Hópurinn æfir sig í íþróttasal skólans í hádegisfrímínútum á þriðjudögum. Ellert er með þennan hóp en þegar hann hætti sem skólastjóri hélt hann áfram með sönghópinn. Sönghópurinn gleður gamalt fólk með bæði fallegum rómantískum lögum og líka skemmtilegum lögum. Alltaf endar hann á skólasöngnum. Sönghópurinn syngur inná geisladisk á hverju skólaári. Ellert hætti störfum á miðju skólaári en hélt áfram að stjórna sönghópnum til vors. Eftir það lagðist sönghópurinn niður.

Samverur 
Samverur hafa verið hefð í skólanum frá upphafi. Hvern einasta föstudag koma bekkir saman og syngja eða horfa á leikrit sem einhver bekkur hefur samið. Bókasafnskennararnir hafa tvær þrautir hverja viku og dregið er úr réttum svörum á samverunum. Þegar bekkur sýnir leikrit koma foreldrar alltaf og horfa á börnin sín leika í sprenghlægilegum og fróðlegum atriðum. Fyrrverandi skólastjóri, Ellert Borgar, endaði allar samverur með því að hlusta á það sem að hann kallaði "fallegasta tónverk heimsins", þögnina.

Tenglar 
Vefsíða Skólans

Íslenskir grunnskólar
Ártúnsskóli
Magnús Scheving

Magnús Örn Eyjólfsson Scheving (10. nóvember 1964) er íslenskur íþróttamaður, rithöfundur, leikari, og athafnamaður.

Hann er aðalhöfundur leikritanna og sjónvarpsþáttanna um Latabæ þar sem hann leikur Íþróttaálfinn. Efninu er beint að börnum og er markmið þess að hvetja til heilbrigðs lífernis.

Ferill
Magnús hóf að æfa þolfimi á níunda áratugnum og vann fyrsta íslandsmótið í þolfimi árið 1995. Árið 1993 varð hann Norðurlandameistari, og Evrópumeistari í tvígang árin 1994 og 1995. Hann var valinn íþróttamaður ársins á Íslandi árið 1994. Magnús er forstjóri, skapari, og meðstofnandi Latabæ Entertainment sem framleiðir bækur, myndbönd, leiki og íþróttavörur sem stuðla eiga að heilbrigðum lífstíl barna.

Árið 2006, fékk Magnús viðurkenningu á Edduverðlaununum fyrir Latabæ.

Latibær 

Magnús hefur löngum beitt sér fyrir eflingu almenns heilbrigðis og lagt áherslu á hollt mataræði. Magnús skrifaði barnabókina Áfram Latibær árið 1991.

Baltasar Kormákur setti söguna upp sem leikrit og var það í sýningu 1995–1997. Stefán Karl Stefánsson lék svo titilhlutverkið í framhaldsleikritinu Glanni glæpur í Latabæ sem sýnt var 1999.

Bandaríska barnasjónvarpsstöðin Nickelodeon gerði þætti um Latabæ í fjórum þáttaröðum. Þættirnir kölluðust Lazytown og voru sýndir frá 2004–2007 og 2013 og öðluðust heimsfrægð. Magnús lék líka Íþróttaálfinn í þeim þáttum.

Árið 2014 sagði Magnús skilið við Latabæ eftir margra ára velgengni og eftirlét fimleikamanninum Dýra Kristjánssyni að leika Íþróttaálfinn.

Myndir 
Magnús lék illmennið í kvikmyndinni The Spy Next Door frá 2010.

Einkalíf
Magnús var giftur Ragnheiði Melsteð. Þau skildu árið 2014. Magnús og Ragnheiður eiga tvö börn en hann á aðra dóttur úr fyrra sambandi.

Tenglar 
 Vefur Latabæjar (enska)

Íslenskir þolfimimenn
Hjortspringbáturinn

Hjortspringbáturinn er fórnarbátur frá keltneskri járnöld.

Hann er grafinn úr Hjortspringmýri á dönsku eynni Als 1921-22. Hann er um 19 m langur, um 2 m breiður og getur rúmað um 20 manns og hefur líklega verið knúinn árum. Ekkert járn var notað í hann en fjalir og rengur festar saman með e.k. saumi. Hjortspringbáturinn er einn elsti bátur sem fundist hefur í Norður-Evrópu.

Skip