alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Bill Cosby

William Henry "Bill" Cosby, Jr. (f. 12. júlí 1937) er bandarískur leikari og skemmtikraftur. Hann hóf feril sinn sem uppistandari víðsvegar um Bandaríkin snemma á 7. áratug 20. aldar, kom fram í The Tonight Show sumarið 1963 og fékk í kjölfarið útgáfusamning hjá Warner Bros. Records. Árið eftir fékk hann annað aðalhlutverkið í njósnaþáttunum I Spy hjá NBC. Hann lék í eigin grínþáttaröð The Bill Cosby Show 1969 – 1971. Árið 1972 hóf teiknimyndaþáttaröðin Fat Albert and the Cosby Kids göngu sína hjá CBS. Cosby notaði þættina sem hluta af doktorsritgerð sinni í kennslufræði. Þekktasta sjónvarpsþáttaröð Cosbys, The Cosby Show, hóf göngu sína á NBC árið 1984 og gekk til 1992. Þetta voru vikulegir grínþættir sem fjölluðu um læknisfjölskyldu í Brooklyn í New York-borg. 

Cosby hefur verið sakaður um kynferðislega misbeitingu fjölda barna. Einnig hafa yfir 50 konur sakað hann um nauðgun með eða án lyfjagjafar. Í september árið 2018 var Cosby dæmdur í minnst þriggja ára fangelsi fyrir þrjár ákærur um kynferðisafbrot. Í júní árið 2021 sneri hæstiréttur í Pennsylvaníu hins vegar við þeim dómi vegna samkomulags sem Cosby hafði gert við fyrrverandi saksóknara.

Tenglar

Tilvísanir

Bandarískir kynferðisafbrotamenn
Bandarískir leikarar
Bandarískir uppistandarar
Buster Keaton

Joseph Frank „Buster“ Keaton (4. október 1895 – 1. febrúar 1966) var bandarískur leikari og kvikmyndagerðarmaður. Hann er þekktastur fyrir gamanleik sinn frá tíma þöglu myndanna frá 1920 – 1929 þar sem hann blandaði líkamlegum gamanleik við svipbrigðalaust andlit og var kallaður fyrir það „The Great Stone Face“. Oftast var hann klæddur í betri föt með flatan stráhatt („pork pie hat“) á höfði. Hann hélt áfram að leika og leikstýra eftir að blómaskeiði þöglu myndanna lauk og kom fram í kvikmyndum allt til dauðadags. Hann lést úr lungnakrabbameini. 

Bandarískir leikarar
Clark Gable

William Clark Gable (1. febrúar, 1901 – 16. nóvember, 1960) var bandarískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sitt sem Rhett Butler í kvikmyndinni Á hverfanda hveli (Gone With the Wind) frá 1939. Hann vann Óskarsverðlaun einu sinni, fyrir hlutverk sitt í rómantísku gamanmyndinni Það gerðist um nótt (It Happened One Night) frá 1934. Meðal annarra þekktra mynda hans má nefna Uppreisnin á Bounty (The Mutiny on the Bounty - 1935) og Það hófst í Napólí (It Started in Naples - 1960). Síðasta kvikmyndin sem hann lék í var Gallagripir (The Misfits - 1961) en það var líka síðasta kvikmynd Marilyn Monroe. Hann lést úr kransæðastíflu aðeins 59 ára að aldri.

Bandarískir leikarar
Óskarsverðlaunahafar í flokki besta karlleikara í aðalhlutverki
Alberto Sordi

Alberto Sordi (15. júní 1920 – 24. febrúar 2003) var ítalskur leikari og leikstjóri sem er þekktastur fyrir hlutverk sín í ítölskum gamanmyndum á blómaskeiði þeirra á 6. og 7. áratug 20. aldar, ásamt Vittorio Gassman, Nino Manfredi, Ugo Tognazzi og Marcello Mastroianni. Hann sló fyrst í gegn í kvikmyndunum Hvíti furstinn (Lo sceicco bianco - 1952) og Slæpingi (I vitelloni - 1953) eftir Federico Fellini. Hann þróaði þar persónu ungs sjálfhverfs slæpingja af lágum stigum, en í síðari gamanmyndum varð hann einkum þekktur fyrir hlutverk hins dæmigerða Ítala, sem henti gaman að smáborgaraskap og staðalmyndum. Meðal annarra þekktra mynda hans eru Hermenn á heimleið (Tutti a casa - 1960), Fumo di Londra (1966) og Un borghese piccolo piccolo (1977). 

Í tilefni af aldarafmæli fæðingar rómverska leikarans var kvikmyndin Permette? Alberto Sordi sýnd.

Ítalskir leikarar
Ítalskir kvikmyndaleikstjórar
Ítalskir söngvarar
Mary Pickford

Mary Pickford (8. apríl 1892 – 29. maí 1979) var kanadísk leikkona og athafnakona, einn af stofnendum United Artists og Bandarísku kvikmyndaakademíunnar. Hún átti sitt blómaskeið sem leikkona á tímum þöglu myndanna en vinsældir hennar dalaði þegar talmyndirnar litu dagsins ljós undir lok 3. áratugar 20. aldar. Skömmu síðar skildi hún við eiginmann sinn og viðskiptafélaga, leikarann Douglas Fairbanks. Hún hætti alfarið kvikmyndaleik árið 1933 en hélt áfram að framleiða kvikmyndir fyrir United Artists. Hún seldi hlut sinn í fyrirtækinu 1956.

Bandarískir leikarar

Óskarsverðlaunahafar í flokki bestu leikkonu í aðalhlutverki
Odesa

Odesa (úkraínska: Одеса, Odessa á rússnesku eða Одесса) er hafnarborg í Úkraínu á norðvesturströnd Svartahafs. Borgin er fjórða stærsta borg Úkraínu með um milljón íbúa (2020). Borgin var upphaflega stofnuð af kan Krímtatara, Hacı 1. Giray, árið 1240. Hún komst í hendur Tyrkjaveldis árið 1529 en Rússar náðu borginni á sitt vald árið 1792. Frá 1819 til 1858 var Odesa fríhöfn. Á Sovéttímanum var borgin mikilvægasta hafnarborg Sovétríkjanna og stór flotastöð.

Loftárásir voru gerðar á borgina í innrás Rússa í Úkraínu 2022.

Tengt efni 
 Odesafylki

Borgir í Úkraínu
Gallon

Gallon er rúmmálseining sem er aðallega notuð í enskumælandi löndum. Mælieiningin hefur verið skilgreind með ólíkum hætti í gegnum söguna. Nú til dags eru þrjár skilgreiningar algengastar: breskt gallon (≈ 4,546 L), bandarískt gallon (≈ 3,79 L) og bandarískt þurrgallon (≈ 4,40 L).

Rúmmálseiningar
Sólúr

Sólúr eða sólskífa er mælitæki sem sýnir tíma dags eftir stöðu sólar á himninum. Algengasta útgáfa sólúrs er lárétt skífa með nál sem hallar inn yfir skífuna. Skugginn sem nálin varpar á skífuna er þá eins og vísir sem sýnir tíma dags. Sólúr eru algengar skreytingar á húsum og í görðum.

Tímamælar
Ódessa (aðgreining)

Ódessa getur átt við:

 Ódesa í Úkraínu

Í Bandaríkjunum 
 Odessa (Delaware)
 Odessa (Flórída)
 Odessa (Kalifornía)
 Odessa (Minnesota)
 Odessa (Missouri)
 Odessa (Nebraska)
 Odessa (New York)
 Odessa (Texas)
 Odessa (Washington)

Í Kanada 
 Odessa (Ontario)
 Odessa Lake í Ontario
 Odessa (Saskatchewan)
Carlos Saura

Carlos Saura (f. 4. janúar 1932) er spænskur kvikmyndagerðarmaður sem er einkum þekktur fyrir kvikmyndir þar sem flamenco-dans leikur stórt hlutverk, til dæmis í „flamenco-þríleiknum“ Blóðbrullaup (Bodas de Sangre – 1981), Carmen (1983) og Ástartöfrar (El amor brujo – 1986). 

Spænskir leikstjórar
Lauge Koch

Svend Lauge Koch (1892 – 1964) var danskur jarðfræðingur og heimskautakönnuður. 

Hann er þekktastur fyrir leiðangur sinn norður fyrir Grænland á árunum 1920 til 1923 þar sem hann meðal annars varð fyrstur manna til að stíga fæti sínum á og rannsaka eyjuna Eyja kaffiklúbbsins sem í dag er talinn vera nyrsta fastaland jarðar.

Þessi leiðangur sem hann fór ásamt þremur grænlendingum, var erfið 200 daga sleðaferð meðfram norðurströnd Grænlands. Afrakstur þessa leiðangurs var meðal annars Atlas af Norður-Grænlandi alls 24 kort í mælikvarða 1:300.000.

Heimild 
 Lauge Koch (1892-1964)  The Arctic Institute of North America, desember 1964, bls. 290-292 (skoðað 22. júlí 2112)

Danskir landkönnuðir
Eyja kaffiklúbbsins

Eyja kaffiklúbbsins, á grænlensku Inuit Qeqertaat, er lítil grænlensk eyja sem almennt er talin vera nyrsta fastaland jarðar.

Eyjan var uppgötvuð árið 1900 af bandaríska landkönnuðnum Robert E. Peary. Það var þó ekki fyrr en í leiðangri danska landkönnuðarins Lauge Koch milli 1921 og 1923 sem stigið var fæti á eyjuna og hún kortlögð. Það gerði Lauge Koch ásamt þremur grænlenskum Inuítum sem fóru á hundasleðum um Norður-Grænland til að kortleggja svæðið. Nafn sitt fékk eyjan eftir óformlegum kaffiklúbbi við Steinafræðisafnið í Kaupmannahöfn (Mineralogisk Museum) sem er hluti af Kaupmannahafnarháskóla.

Eyja kaffiklúbbsins er um eins kílómetra löng á 83°40′ norður og 29°50′ vestur, 713,5 kílómetra frá Norðurpólnum. Hún liggur norður af Frederick E. Hyde firði og 37 kílómetra austur af Kap Morris Jesup sem er nyrsti oddi Grænlands og var fram til 1969 talinn nyrsta fastaland heims. Það var síðan kanadískur leiðangur árið 1969 sem mældi það að nyrsti oddi hennar væri 750 metrum norðar en Cape Morris Jesup.

Hún er því almennt talinn nyrsta fastaland í heimi, ef horft er framhjá sandrifinu Oodaaq sem liggur lítið eitt norðar, norð-vestur af Eyju kaffiklúbbsins og fleirum áþekkum sand-og malarrifjum sem fundist hafa síðan 1969 en flest eru þau hverful. Ís færir þau í kaf eða eyðir þeim og ný myndast, ólíkt Eyju kaffiklúbbsins sem er stærri en svo að ís eða sjógangur nái að granda henni.

Heimildir

Tenglar 
 Lauge Koch (1892-1964)  The Arctic Institute of North America, desember 1964, bls. 290-292 (skoðað 22. júlí 2112)

Grænlenskar eyjar
Radio Studio 54 Network

Radio Studio 54 Network er Ítalska útvarpsstöð sem hóf útsendingar 6. júní 1985, höfuðstöðvar þess eru í Locri, Calabria.

Hátalarar 

 Luciano Procopio 
 Rossella Laface
 Enzo DiChiera
 Marika Torcivia
 Demetrio Malgeri
 Franco Siciliano
 Paolo Sia
 Mara Rechichi

Forritun 

 54 News, l'informazione in tempo reale, dalle 7 alle 21.00, ogni punto ora.
 Soundtracks - il cinema alla radio, alle 8.40, 15.10, 23.
 Promodisco, alle 12.40, alle 17.40 ed alle 19.40.
 History Time með Luciano Procopio, alle 13.30, 23.30 e alle 5.10
 Area 54 - All days, alle 14,30 e alle 21.30.
 Pezzi da 90, alle 22.
 Rock Italia, alle 8.40, 9.45, 21.20, 23.45.
 Italia in Prima Pagina, informazione ed approfondimenti, dalle 6 alle 10.00.
 Rock Collection, alle 14 ed alle 21.
 54 Disco Hit, alle 7.30, 13, 18 ed alle 22.
 Rock a Mezzanotte, dopo le 24.00.
 Action Parade, alle 9.45 ed alle 22.20.
 The Ultimate Ipod Collection, alle 10.20 ed alle 2.20.
 Edizione Limitata, alle 20.40 ed alle 3.40.
 Concerto Impossibile, alle 3.20 e alle 20.40.
 Emozioni, dalle 23.30.
 Dejà vu með Francesco D'Augello, alle 12.30.
 Celebrity, alle 10.10 e alle 21.30.
 Storie, alle 14.00 e alle 18.40.

Tenglar 
 Opinber Vefsíða
 Webcast Studio 54 Network
 Fanclub Facebook
 Facebook Studio 54 Network

Ítölsk útvarpsþættir
New Line Cinema

New Line Film Productions Inc. oftast kallað New Line Cinema er bandarískur kvikmyndaframleiðandi stofnaður árið 1967. Fyrirtækið varð dótturfyrirtæki Time Warner árið 1996. Það var sameinað Warner Bros. árið 2008 eftir vonbrigði með fjárhagslega útkomu kvikmyndarinnar Gyllti áttavitinn.

Tilvísanir 

Bandarísk kvikmyndaver
Bandarískir kvikmyndaframleiðendur
Bandarískir kvikmyndadreifingaraðilar
Time Warner
HBO

HBO (stendur fyrir Home Box Office) er bandarísk kapalsjónvarpsstöð í eigu Time Warner. Stöðin var stofnuð á Neðri Manhattan í New York-borg árið 1972. Þetta var fyrsta bandaríska sjónvarpsstöðin sem nýtti sér gervihnetti til dreifingar á útsendingum 1975. Stöðin hefur framleitt eigið efni, samhliða dreifingu á efni frá öðrum. Meðal þáttaraða sem hún hefur tekið þátt í að framleiða eru Tales From the Crypt (1972), The Larry Sanders Show (1992), Beðmál í borginni (1998), Soprano-fjölskyldan (1999) og Game of Thrones (2011). 

Bandarískar sjónvarpsstöðvar
Time Warner
Turner Broadcasting System

Turner Broadcasting System, Inc (stundum kallað TBS Networks eða TBS Inc) er fyrirtæki sem rekur nokkrar kapalsjónvarpsstöðvar sem Ted Turner eignaðist eða stofnaði frá upphafi 8. áratugarins. Fyrirtækið sameinaðist Time Warner 1996 og er nú dótturfyrirtæki þess. Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru í CNN Center í Atlanta. Meðal stöðva í eigu fyrirtækisins eru CNN, HLN, TBS, TNT, Cartoon Network, Boomerang, truTV og Turner Classic Movies.

Bandarískar fjölmiðlasamsteypur
Bandarískar sjónvarpsstöðvar
Tour de France 2012

Tour de France 2012 var í 99. skiptið sem Tour de France hjólreiðakeppnin hefur verið haldin. Keppnin fór fram dagana 30. júní til 22. júlí 2012. Hjólað var 3.496,9 kílómetra leið í tuttugu áföngum. Sigurvegari keppninnar var Bradley Wiggins en hann var fyrsti Bretinn til að vinna titilinn. Fyrir sigurinn fékk hann gulu treyjuna. Tími hans var 87 klukkustundir, 34 mínútur og 47 sekúndur og meðalhraði hans því tæplega 40 kílómetrar á klukkustund.

Heimildir
Malmö Arena

Malmö Arena er fjölnota tónleika- og íþróttahöll í Malmö í Svíþjóð. Höllin tekur allt að 13.000 gesti í sæti á íþróttaviðburðum en 15.000 á tónleika. Malmö Arena er heimavöllur sænska íshokkíliðsins Malmö Redhawks og hýsti hún einnig Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2013.

Tenglar 

 Opinber vefsíða
Tónlistarhús í Svíþjóð
Malmö
St James' Park

St James' Park er heimavöllur enska knattspyrnuliðsins Newcastle United. Pláss er fyrir allt að 52.339 áhorfendur í sæti. St James' Park hefur verið heimavöllur Newcastle United frá 1892.

Ensk íþróttamannvirki
Copper Box

Copper Box eða Koparkassinn er fjölnota íþróttahús í Ólympíuþorpinu í Stratford, London, reist fyrir Sumarólympíuleikana 2012. Undankeppnir í handbolta og nútíma fimmtarþraut (skylmingum) munu fara fram í húsinu. Það tekur 7.000 í sæti. 

Eftir leikana er ætlunin að húsið verði fjölnota íþróttahús. Það er eini innanhússleikvangurinn sem verður áfram í Ólympíugarðinum eftir leikana.

Sumarólympíuleikarnir 2012
Íþróttavellir í London
Dorney Lake

Dorney Lake (einnig kallað Eton College Rowing Centre eða Eton Dorney) er manngert stöðuvatn hannað fyrir kappróðra við þorpið Dorney í Buckinghamshire, nálægt bæjunum Windsor og Eton. Vatnið var gert af menntaskólanum Eton College sem á það og rekur. 

Sumarólympíuleikarnir 2012
Stöðuvötn á Englandi
Manngerð vötn
Led Zeppelin II

{{Breiðskífa
| Nafn               = Led Zeppelin II
| Gerð               = Breiðskífa
| Tónlistarmaður     = Led Zeppelin
| Forsíða            =
| Bakgrunnur         = orange
| Gefin út           = 22. október 1969
| Tónlistarstefna    = Rokk
| Útgáfufyrirtæki    = Atlantic Records
| Síðasta breiðskífa =Led Zeppelin  (1969)
| Þessi breiðskífa   =Led Zeppelin II  (1969)
| Næsta breiðskífa   =Led Zeppelin III(1970)
| }}Led Zeppelin II'' er önnur breiðskífa bresku rokk-hljómsveitarinnar Led Zeppelin. Hljómplatan var gefin út af Atlantic Records 22. október 1969. Hún var tekin upp í janúar til ágúst sama ár. Platan seldist mjög vel en hún náði bæði efst á metsölulista Bretlands og Bandaríkjanna.

Lagalisti

Heimildir 
 

Breskar breiðskífur
Hljómplötur gefnar út árið 1969
Kynþroski

Kynþroski er sá aldur eða stigi þegar lífvera getur fjölgað sér. Það er stundum notað sem samheiti við fullorðinsár, þótt það tvennt fari ekki alltaf saman. Hjá mönnum er kynþroskaaldur kallað gelgjuskeið.

Flestar fjölfruma lífverur eru ekki færar um að fjölgað sér við fæðingu. Mismunandi eftir tegundum getur það þó verið dagar, vikur eða ár þar til líkamar þeirra eru færir það.

Heimildir 
 

Æxlun
Gæludýr

Gæludýr er heimilisdýr sem haldið er fólki til félagsskapar og ánægju, öfugt við búfjárrækt, tilraunadýr, vinnudýr eða keppnisdýr, sem alin eru í hagnaðarskyni. Vinsælustu gæludýrin eru þau sem þekkt eru fyrir aðlaðandi útlit, hollustu eða fjörugan persónuleika sinn. Ættbók er einnig oft mikilvægur þáttur hjá fólki við val á gæludýri og tryggir að um hreinræktað afbrigði sé að ræða.

Helstu og vinsælustu gæludýrin eru til dæmis hundar, kettir, skrautfiskar, ýmsir fuglar eins og páfagaukar og finkur, einnig nagdýr eins og mýs, hamstrar, naggrísir og fleiri. Einnig þekkist að skriðdýr séu haldin sem gæludýr, meðal annars ýmiss konar snákar, skjaldbökur og eðlur.

Gæludýr
Led Zeppelin III

{{Breiðskífa
| Nafn               = Led Zeppelin III
| Gerð               = Breiðskífa
| Tónlistarmaður     = Led Zeppelin
| Forsíða            =
| Bakgrunnur         = orange
| Gefin út           = 5. október 1970
| Tónlistarstefna    = Rokk
| Útgáfufyrirtæki    = Atlantic Records
| Síðasta breiðskífa =Led Zeppelin II  (1969)
| Þessi breiðskífa   =Led Zeppelin III  (1970)
| Næsta breiðskífa   =Led Zeppelin IV(1971)
| }}Led Zeppelin III'' er þriðja breiðskífa bresku rokk-hljómsveitarinnar Led Zeppelin. Hljómplatan var gefin úr 5. október 1970 af útgáfufyrirtækinu Atlantic Records. Lögin á plötunni voru að mestu leyti samin á bóndabæ í Wales sem kallast „Bron-Yr-Aur“ á tímabilinu janúar til júlí árið 1970.

Lagalisti

Heimildir 
 

Breskar breiðskífur
Hljómplötur gefnar út árið 1970
Morgan Freeman

Morgan Freeman (fæddur 1. júní 1937 í Memphis í Tennessee) er bandarískur kvikmyndaleikari. Hann er frægur fyrir leik sinn í kvikmyndum á borð við Driving Miss Daisy, The Shawshank Redemption, Unforgiven, Seven, Bruce Almighty, Million Dollar Baby og Invictus.

Tenglar 

Freeman, Morgan
Óskarsverðlaunahafar í flokki besta karlleikara í aukahlutverki
Dustin Hoffman

Dustin Hoffman (fæddur 8. ágúst 1937) er bandarískur kvikmyndaleikari. Hann er fægur fyrir leik sinn í kvikmyndum á borð við The Graduate, Marathon Man, Midnight Cowboy, Little Big Man, Tootsie og Rain Man. Hoffman hefur unnið til ýmissa verðlauna, þar á meðal tvennra Óskarsverðlauna (fyrir leik sinn í Kramer vs. Kramer og Rain Man), fimm Golden Globe-verðlauna, fernra BAFTA-verðlauna, þriggja Drama Desk-verðlauna, Genie-verðlauna og Emmy-verðlauna. Dustin Hoffman hlaut AFI Life Achievement-verðlaunin árið 1999.

Hoffman, Dustin
Óskarsverðlaunahafar í flokki besta karlleikara í aðalhlutverki
Robert Duvall

Robert Selden Duvall (fæddur 5. janúar 1931) er bandarískur kvikmyndaleikari. Hann er þekktur fyrir hlutverk sín í kvikmyndum á borð við The Godfather, Apocalypse Now, Phenomenon, A Civil Action og True Grit.

Tenglar 

Duvall, Robert
Óskarsverðlaunahafar í flokki besta karlleikara í aðalhlutverki
Gene Hackman

Eugene Allen Hackman, þekktur sem Gene Hackman, (fæddur 30. janúar 1930) er bandarískur kvikmyndaleikari. Hann er þekktur fyrir hlutverk sín í kvikmyndum á borð við Mississippi Burning, Unforgiven, The Firm, Crimson Tide, Get Shortie, The Birdcage, Enemy of the State og The Royal Tenenbaums.

Hackman, Gene

Óskarsverðlaunahafar í flokki besta karlleikara í aðalhlutverki
Óskarsverðlaunahafar í flokki besta karlleikara í aukahlutverki
Led Zeppelin IV

{{Breiðskífa
| Nafn               = Led Zeppelin IV
| Gerð               = Breiðskífa
| Tónlistarmaður     = Led Zeppelin
| Forsíða            =
| Bakgrunnur         = orange
| Gefin út           = 8. nóvember 1971
| Tónlistarstefna    = Rokk
| Útgáfufyrirtæki    = Atlantic Records
| Síðasta breiðskífa =Led Zeppelin III  (1970)
| Þessi breiðskífa   =Led Zeppelin IV  (1971)
| Næsta breiðskífa   =Houses of the Holy(1973)
| }}Led Zeppelin IV er fjórða breiðskífa ensku hljómsveitarinnar Led Zeppelin. Platan var gefin út 8. nóvember 1971 af Atlantic Records. Á plötuumslaginu er ekki prentað nafn plötunnar en hún er oftast kölluð Led Zeppelin IV''. Hljómplata fékk mikið lof gagnrýnenda og seldist í 32 milljón eintökum.

Lagalisti

Heimildir 
 

Breskar breiðskífur
Hljómplötur gefnar út árið 1971
Houses of the Holy

{{Breiðskífa
| Nafn               = Houses of the Holy
| Gerð               = Breiðskífa
| Tónlistarmaður     = Led Zeppelin
| Forsíða            =
| Bakgrunnur         = orange
| Gefin út           = 28. mars 1973
| Tónlistarstefna    = Rokk
| Útgáfufyrirtæki    = Atlantic Records
| Síðasta breiðskífa =Led Zeppelin IV  (1971)
| Þessi breiðskífa   =Houses of the Holy  (1973)
| Næsta breiðskífa   =Physical Graffiti(1975)
| }}Houses of the Holy'' er fimmta breiðskífa bresku hljómsveitarinnar Led Zeppelin. Hljómplatan var gefin út af Atlantic Records 28. mars 1973.

Lagalisti

Heimildir 
 

Breskar breiðskífur
Hljómplötur gefnar út árið 1973
Katharine Hepburn

Katharine Houghton Hepburn (12. maí, 1907 – 29. júní, 2003) var bandarísk leikkona sem var þekktust fyrir að leika skapmiklar konur. Hún hóf feril sinn á Broadway og sló í gegn í Hollywood eftir 1932. Hún fékk Óskarsverðlaun fyrir sína þriðju kvikmynd, Morning Glory (1933), sem besta leikkona í aðalhlutverki. Næstu áratugi fékk hún oft tilnefningu, meðal annars fyrir kvikmyndirnar Kenjótt kona (The Philadelphia Story) þar sem hún lék á móti Cary Grant, og Drottning Afríku (The African Queen) þar sem hún lék á móti Humphrey Bogart. Árið 1968 vann hún aftur verðlaunin fyrir hlutverk í kvikmyndinni Gestur til miðdegisverðar (Guess Who's Coming to Dinner) þar sem hún lék á móti Spencer Tracy. Þau léku saman í níu kvikmyndum og áttu í áralöngu ástarsambandi sem stóð þar til Tracy lést 1967, aðeins nokkrum dögum eftir tökur myndarinnar. Árið eftir deildi hún verðlaununum með Barbra Streisand fyrir kvikmyndina Vetrarljón (The Lion in Winter). Hún vann verðlaunin aftur 1982 fyrir hlutverk sitt í Síðsumar (On Golden Pond). Næstu ár tók hún þátt í sjónvarsmyndum en hætti að leika 1994. 

Bandarískir leikarar

Óskarsverðlaunahafar í flokki bestu leikkonu í aðalhlutverki
Bandarískir húmanistar
Cary Grant

Archibald Alexander Leach, betur þekktur sem Cary Grant, (18. janúar 1904 – 29. nóvember 1986) var enskur leikari, fæddur í Bristol, sem hélt ungur til Bandaríkjanna og hóf þar feril sem vaudeville-skemmtikraftur og síðan í söngleikjum á Broadway. Hollywood-ferill hans hófst hjá Paramount Pictures 1932 þar sem hann lék í fjölda kvikmynda næstu ár. Í einni af hans fyrstu kvikmyndum lék hann eitt aðalkarlhlutverkið á móti Marlene Dietrich í Móðurást (The Blonde Venus). Eftir nokkrar myndir sem gengu illa fór hann yfir til Columbia Pictures 1936. Þar náði hann hátindi frægðar sinnar í rómantískum gamanmyndum á borð við Hann, hún og leópardinn (Bringing Up Baby - 1938) og Kenjótt kona (The Philadelphia Story - 1940) þar sem hann lék á móti Katharine Hepburn. Árið 1941 lék hann í Illur grunur eftir Alfred Hitchcock, en alls lék hann í fjórum spennumyndum eftir Hitchcock.

Um miðjan 6. áratuginn stofnaði hann sitt eigið fyrirtæki og framleiddi nokkrar kvikmyndir sem Universal dreifði. Hann var þannig með fyrstu Hollywood-stjörnunum sem fór út úr kvikmyndaverunum, sem annars stjórnuðu öllu sem tengdist ferli leikara á þeirra snærum. 1966 dró hann sig í hlé þegar hann eignaðist barn með eiginkonu sinni Dyan Cannon sem var 33 árum yngri en hann. Hann lést úr heilablæðingu.

Bandarískir leikarar
Enskir leikarar
Physical Graffiti

Physical Graffiti er sjötta breiðskífa bresku hljómsveitarinnar Led Zeppelin. Hljómplatan var gefin út 24. febrúar 1975 af Swan Song.  Platan var tvöföld. Tökur á plötunni töfðust nokkuð vegna þess að bassa-/hljómborðsleikarinn John Paul Jones íhugaði að fara frá hljómsveitinni.

Lagalisti

Heimildir 
 

Breskar breiðskífur
Hljómplötur gefnar út árið 1975
Jeremy Irons

Jeremy John Irons (f. 19. september 1948) er enskur leikari sem lærði leiklist í Bristol Old Vic Theatre School og hóf feril sinn í leikhúsi í London. Fyrsta stóra kvikmyndahlutverk sitt lék hann 1981 í Kona franska liðsforingjans (The French Lieutenant's Woman) á móti Meryl Streep. Hann vakti einnig athygli fyrir hlutverk sitt í Tvíburarnir (Dead Ringers - 1988) og fékk Óskarsverðlaun fyrir hlutverk sitt í Sýknaður (Reversal of Fortune - 1990). Hann hefur leikið í fjölda sjónvarpsþátta og vann bæði Emmy-verðlaun og Golden Globe-verðlaun fyrir hlutverk sitt í þáttaröðinni Elísabet 1. þar sem hann lék á móti Helen Mirren.

Tenglar 

Enskir leikarar
Óskarsverðlaunahafar í flokki besta karlleikara í aðalhlutverki
Ásta Laufey Jóhannesdóttir

Ásta Laufey Jóhannesdóttir (14. ágúst 1906 – 1. nóvember 1991) var reykvísk íþróttakona og afreksmanneskja á sviði sundíþróttarinnar.

Ævi og störf 
Ásta var fædd og uppalin í Reykjavík, dóttir Jóhannesar Magnússonar kaupmanns og Dóróteu Þórarinsdóttur. Hún iðkaði sund með Sundfélaginu Ægi. Þann 4. ágúst 1928, þreytti hún fyrst kvenna Viðeyjarsund milli Viðeyjar og Reykjavíkur. Áður höfðu Erlingur Pálsson og Benedikt G. Waage unnið slíkt afrek.

Heimildir 
 http://timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=5407942

Íslenskir sundmenn

Íslenskar konur
Greta Garbo

Greta Garbo (Greta Lovisa Gustafsson, 18. september 1905 – 15. apríl 1990) var sænsk leikkona. Hún hóf kvikmyndaferil sinn í myndinni Gösta Berling eftir sænska leikstjórann Mauritz Stiller og vakti þá athygli Louis B. Mayer hjá Metro Goldwyn Mayer sem fékk hana til Bandaríkjanna. Næstu ár lék hún í þöglum myndum hjá fyrirtækinu. Fyrir hlutverk sitt í sinni fyrstu talmynd, Anna Christie (1930), var hún tilnefnd til Óskarsverðlauna. Næstu ár lék hún meðal annars í Mata Hari (1931) á móti Ramón Novarro og Grand Hotel þar sem hún mælti hina fleygu setningu „I want to be alone, I just want to be alone“. Þessi orð voru gerð að einkunnarorðum hennar af fjölmiðlum þar sem hún hafnaði öllum viðtölum og uppákomum og stóð vörð um einkalíf sitt. Eftir neikvæða dóma fyrir kvikmyndina Tvíburasystur (Two-Faced Woman - 1941) dró hún sig í hlé frá kvikmyndaleik. Hún einangraði sig þó ekki, heldur umgekkst stóran hóp vina og kunningja. Árið 1951 varð hún bandarískur ríkisborgari og 1953 keypti hún íbúð á Manhattan þar sem hún bjó til æviloka. 

Sænskir leikarar