alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Pinus latteri

Pinus latteri er furutegund ættuð frá Meginlandi suðaustur Asíu. Hún vex í fjöllum suðaustur Búrma, norður Taílands, Laos, Kambódíu, Víetnam og á kínversku eynni Hainan.

Hún vex yfirleitt til fjalla, milli 4.00–1.000 m, en finnst stundum niður að 100 m og upp til 1.200 m.

Lýsing
Pinus latteri er meðalstórt til stórt tré, að 25–45 m hátt og bol að 1.5 m í þvermál. Börkurinn er gulrauður, þykkur og með djúpum sprungum neðst á stofni, og þunnur og flagnandi ofar. Barrnálarnar eru í pörum, 15–27 sm langar og um 1,5 mm þykkar, græn til gulgræn. Könglarnir eru mjókeilulaga, 6–14 sm langir og 4 sm breiðir neðst óopnaðir, grænir í fyrstu, við þroska gljáandi rauðbrúnir. Þegar þeir opnast verða þeir 6–8 sm breiðer, oft nokkru eftir þroska eða eftir hitun í skógareldum, til að losa fræin. Fræin eru 7–8 mm löng, með 20–25 mm væng, og er dreift með vindi.

Flokkun
Pinus latteri, er náskyld Pinus merkusii, sem vex sunnar í suðaustur Asíu, í Súmötru og Filippseyjum; sumir grasafræðingar telja þær reyndar sömu tegundina (undir nafninu P. merkusii, sem var lýst fyrst), en hún er frábrugðin með styttri og mjórri barrnálum (15–20 sm löng og 1 mm breið), minni könglar með minni köngulskeljum, könglarnir opnast við þroska, og fræin helmingi léttari.

Tilvísanir

Furur
Barrtré
2. deild kvenna í knattspyrnu 1992

Leikar í 2. deild kvenna í knattspyrnu hófust í 11. sinn árið 1992.

A riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

B riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

C riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

Úrslit

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

Heimild 
 Mótalisti KSÍ. Skoðað 6. nóvember 2018.

Tilvísanir og heimildir 

 

1. deild kvenna í knattspyrnu á Íslandi
Knattspyrna á Íslandi
Hungursneyðin í Sovét-Úkraínu

Hungursneyðin í Sovét-Úkraínu eða Holodomór (hið upphaflega úkraínska heiti, dregið frá moryty holodom („myrt með hungri“)) var hungursneyð af mannavöldum í Sovét-Úkraínu árin 1932 og 1933 sem dró milljónir Úkraínumanna til dauða. Á þessum árum geisaði hungursneyð á þeim svæðum Sovétríkjanna sem framleiddu korn. Ástæður þess voru líklega blanda margra þátta: dræmrar uppskeru vegna þurrka, aukinnar eftirspurnar vegna iðnvæðingar, vegna lélegs skipulags á samyrkjubúskap, útflutnings á korni, og vegna stjórnarstefnu ríkisins.

Ástandið dró á milli 3,3 til 7,5 milljónir Úkraínumanna til dauða.

Sumir telja að hungursneyðin hafi verið skipulögð af Jósef Stalín leiðtoga Sovétríkjanna til að útrýma sjálfstæðishreyfingu Úkraínumanna. Undir miðstýringu Stalíns voru hvers kyns framleiðendum, korn-framleiðendum þar með töldum, settir kvótar á framleiðslu sína. Korn-framleiðendum voru settir háir framleiðslukvótar þrátt fyrir lélega uppskeru og leiddi það til hungusneyðar sem var leyft að versna. Ríkisstjórnin afþakkaði mataraðstoð erlendis frá og fólki var ekki leyft að flytja milli landsvæða. Vegna þessara þátta er hungusneyðin stundum nefnd þjóðarmorð, en það er umdeilt. Í dag viðurkennir ríkisstjórn Úkraínu ásamt 15 öðrum ríkjum hungursneyðina sem þjóðarmorð. Með notkun orðsins Holodomór er reynt að undirstrika manngerða hluta hungursneyðarinnar.

Tilvitnanir 

Hungursneyðir
Saga Sovétríkjanna
Saga Úkraínu
Samyrkjubúskapur

Samyrkjubúskapur er fyrirkomulag í landbúnaði þar sem  bændur reka leigujarðir sínar í sameiningu. Í ýmsum ríkjum kommúnismans (Sovétríkjunum, Kína, og Víetnam svo dæmi séu tekin) voru samyrkjubú bæði rekin af hinu opinbera og af samvinnufélögum.

Fyrir útbreiðslu eignarréttar á síðustu öldum var samyrkjubúskapur algengt fyrirkomulag í landbúnaði, bú voru þá rekin í sameiningu af fjölskyldum eða ættbálkum.

Ríkisstjórn Sovétríkjanna kom á fót samyrkjubúskap smám saman á milli 1927 og 1933 sem hluta af fyrstu fimm ára áætluninni. Samkvæmt Jósef Stalín leiðtoga Sovétríkjanna var ætlunin að frelsa hina fátæku kotbændur undan oki jarðareigandanna (kúlakkanna) og að auka framleiðni með meiri miðstýringu. Til að koma áætlun sinni í framkvæmd voru fjölmargir bændur myrtir og bændur fluttir í stórum stíl til Síberíu. Áður var Úkraínu-sléttan eitt frjósamasta svæði Evrópu, en þvingaður samyrkjubúskapurinn og klúðursleg stjórnsýsla leiddi til snarminnkaðrar framleiðslu á korni og fjöldi búfés minnkaði um helming. Minnkuð framleiðni var að hluta til vegna erfiðra þurrka á svæðinu, en allt leiddi þetta til hungursneyðar árin 1932–33 þar sem 11 milljón létust. Einna verst varð hungursneyðin í Úkraínu. Landbúnaðarframleiðni náði aftur fyrri hæðum um 1940.

Maó Zedong reyndi árin 1958–60 að iðnvæða Kína með áætlun sem nefndist stóra stökkið. Áætlunin var svipuð og hjá Stalín, en hún misheppnaðist hrapallega. Í ofanálag urðu svæsnir þurrkar á svæðinu og leiddi þetta allt til hungursneyðar og hörmunga. Eftir andlát Maós 1976 voru umbætur gerðar á samyrkjubúskaps­fyrirkomulaginu.

Tilvitnanir
Pinus merkusii

Pinus merkusii, er furutegund ættuð frá eyjum suðaustur Asíu, aðallega í Indónesíu í fjöllum norður Súmötru, og á mið Súmötru á Kerincifjalli og Talangfjalli, og í Filippseyjum á Mindoro og í Zambales fjöllum á vestur Luzon.

Hóparnir á mið Súmötru, milli 1° 40' og 2° 06' S breiddargráðu, er eina náttúrulega útbreiðsla nokkurrar tegundar af Pinaceae sunnan miðbaugs. Hún er yfirleitt í hóflegri hæð, aðallega í 400 – 1500 metrum, en einstaka sinnum í 90 m og upp í 2000 m.

Lýsing
Pinus merkusii er meðalstórt til stórt tré, að 25 - 45 m.hátt og með stofnþvermál að 1 m. Börkurinn er gulrauður, þykkur og með djúpum sprungum neðarlega á stofni, og þunnur og flagnandi uppi í krónunni. Barrnálarnar eru tvær saman, mjög grannar, 15–20 sm langar og minna en 1 mm breiðar, grænar til gulgrænar.

Könglarnir eru mjósívalir, 5–8 sm langir og 2 sm breiðir neðst þegar þeir eru lokaðir, grænir í fyrstu, og við þroska gljáandi rauðbrúnir. Þegar þeir opnast 4 til 5 sm breiðir. Fræin eru 5–6 mm löng, með 15–20 mm væng, og er dreift með vindi.

Skyldar tegundir
Pinus merkusii, er náskyld Pinus latteri, sem vex norðarí suðaustur Asíu, frá Myanmar til Víetnam; sumir grasafræðingar telja þær reyndar sömu tegundina (undir nafninu P. merkusii, sem var lýst fyrst), en Pinus latteri er með lengri og breiðari barrnálum (18–27 sm langar og meir en 1 mm breiðar) og stærri könglum með þykkari hreisturskel, könglarnir haldast oft lokaðir nokkurn tíma eftir þroska.

Tilvísanir

 Listed as Vulnerable (VU B1+2cde v2.3)

Furur
Barrtré
Hrappsstaðakot

Hrappsstaðakot er bær í Svarfaðardað skammt frá Dalvík.
Bærinn var byggður út úr landi Hrappsstaða á 18. öld. Til að byrja með var þar stopul byggð en eftir 1823 hefur verið samfelld búseta í Hrappsstaðakoti.

Heimildir 
 

Svarfaðardalur
Dalvíkurbyggð
Íslenskir bæir
Hrappsstaðir í Svarfaðardal

Hrappsstaðir er bær í Svarfaðardal skammt frá Dalvík. Hann stendur á hæð ofan þjóðvegarins. Ofan bæjar eru grónar hlíðar Böggvisstaðafjalls. Niður af bænum eru flatlendar mýrar og flæðilönd á bökkum Svarfaðardalsár. Bærinn er sums staðar nefndur Hrafnsstaðir og ekki er vitað hvort nafnið er upprunalegra. Hans er fyrst getið í Svarfdæla sögu og er víða nefndur í gömlum heimildum. Þar var bænhús í kaþólskum sið. Á Hrappsstöðum er stundaður hefðbundinn blandaður búskapur.

Heimildir 
 

Svarfaðardalur
Dalvíkurbyggð
Íslenskir bæir
Böggvisstaðir

Böggvisstaðir er bær í Svarfaðardal skammt frá Dalvík.

Böggvisstaðir eru gömul bújörð og góð. Gott beitarland var í Böggvisstaðafjalli. Jörðin átti land að sjó og við ströndina var ágæt höfn og rekaviðarfjara. Þar myndaðist vísir að þéttbýli í lok 19. aldar sem kallaðist Böggvisstaðasandur en seinna Dalvík. Dalvíkurbær keypti jörðina af Ríkissjóði árið 1947 enda er meginhluti kaupstaðarins í Böggvisstaðalandi. Um tíma var allmikið loðdýrabú á Böggvisstöðum.

Tengt efni 
 Guðjón Baldvinsson

Heimildir 
 

Svarfaðardalur
Dalvíkurbyggð
Íslenskir bæir
PewDiePie

Felix Arvid Ulf Kjellberg (f. 24. október 1989) eða PewDiePie er sænskur grínisti, gagnrýnandi og YouTube-stjarna þar sem hann er hvað þekktastur fyrir að spila Minecraft. 

Árið 2010 stofnaði hann sína eigin YouTube-rás sem varð fljótt afar vinsæl. Frá árslokum 2013 og til ársloka 2018 hafði hann flesta áskrifendur að sinni rás á síðunni. Árið 2016 útnefndi Time Magazine hann sem einn 100 áhrifamestu manneskja í heimi.

Árið 2019 byrjaði keppni sem hét PewDiePie vs T series þar sem var keppt um hver yrði fyrsta [youtube-stjarnan til að fá 100 milljón áskrifenda. T series vann keppnina. Í baráttunni samdi Pewdiepie tvo lög: Bitch lasagna og Congratulations.

Sænskir listamenn
YouTube
Minecraft
Kiljan (bókmenntaþættir)

Kiljan er íslenskur sjónvarpsþáttur sem fjallar um bækur og bókmenntir. Þátturinn hefur verið á dagskrá Ríkissjónvarpsins og er í umsjón Egils Helgasonar.
Íslenskir sjónvarpsþættir
Bókmenntarýni
Midge Ure

James "Midge" Ure  (fæddur 10. október 1953) er skoskur tónlistarmaður. Hann er þekktastur fyrir að vera söngvari Ultravox og sem meðhöfundur Do they know it's christmas? með Bob Geldof árið 1984 sem er mest selda smáskífa Bretlands. Saman skipulögðu þeir styrktartónleikana Live Aid árið 1985 og Live 8 árið 2005.

Ure var í ýmsum hljómsveitum í byrjun ferils. Honum var var boðið að gerast söngvari Sex Pistols árið 1975 en hann hafnaði því. Árið 1977 gekk Ure í hljómsveitina Rich Kids með  Glen Matlock, fyrrum meðlimi Sex Pistols. Stuttu síðar gekk hann í synthpop-bandið Visage og árið 1979 gekk hann í hljómsveitina Ultravox og var þar til 1988. Ure hefur átt sólóferil og átti toppsmáskífuna If I Was í Bretlandi. Hann átti endurkomu með Ultravox frá 2008.

Árið 2018 kom Ure fram í Hörpu með Todmobile.
Nafnið Midge er orðaleikur með nafn hans Jim sem er Mij öfugt.

Sólóskífur
The Gift (1985)	
Answers to Nothing (1988)
Pure (1991)
Breathe (1996)
Move Me (2000)
"10" (2008)
Fragile (2014)
Orchestrated (2017)

Heimild

 

Skoskir tónlistarmenn
2. deild kvenna í knattspyrnu 1993

Leikar í 1. deild kvenna í knattspyrnu hófust í 12. sinn árið 1993.

A riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

B riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

C riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

Úrslit

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Heimild 
 Mótalisti KSÍ. Skoðað 8. nóvember 2018.

Tilvísanir og heimildir 

 

1. deild kvenna í knattspyrnu á Íslandi
Knattspyrna á Íslandi
2. deild kvenna í knattspyrnu 1994

Leikar í 2. deild kvenna í knattspyrnu hófust í 13. sinn árið 1994.

A riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

B riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

C riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

Úrslit

Úrslitakeppni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Heimild 
 Mótalisti KSÍ. Skoðað 8. nóvember 2018.

Tilvísanir og heimildir 

 

1. deild kvenna í knattspyrnu á Íslandi
Knattspyrna á Íslandi
Arnór Sigurðsson

Arnór Sigurðsson (fæddur 15. maí 1999) er íslenskur knattspyrnumaður sem spilar fyrir IFK Norrköping sem miðjumaður. Einnig spilar hann fyrir íslenska landsliðið.
Arnór er alinn upp hjá ÍA. Árið 2017 hélt hann til IFK Norrköping í Svíþjóð en ári síðar hélt hann til CSKA Moskvu og gerði 5 ára samning við liðið. Hann skoraði gegn AS Roma og Real Madrid í Meistaradeild Evrópu veturinn 2018 og varð þriðji Íslendingurinn til að skora í þeirri deild.
Hann sneri aftur til Norrköping árið 2022 og var valinn leikmaður tímabilsins af aðdáendum það ár.

Arnór skoraði fyrsta landsliðsmark sitt í 2-0 sigri gegn Andorra haustið 2019.

Íslenskir knattspyrnumenn
fólk fætt árið 1999
1. deild kvenna í knattspyrnu 1995

Leikar í 1. deild kvenna í knattspyrnu hófust í 14. sinn árið 1995.

A riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

B riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

C riðill

Liðin

Staðan í deildinni

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Töfluyfirlit

Markahæstu leikmenn

Úrslitakeppnin

Stigatafla 

 Útskýringar: L = Leikir spilaðir, U = Leikir sigraðir, J = Leikir sem lauk með jafntefli, T = Tapaðir leikir, Sk = Mörk skorðuð, Fe = Mörk fengin á sig, Mm = Markamunur

Aukakeppni

Heimild 
 Mótalisti KSÍ. Skoðað 9. nóvember 2018.

Tilvísanir og heimildir 

 

1. deild kvenna í knattspyrnu á Íslandi
Knattspyrna á Íslandi
Yuval Noah Harari

Yuval Noah Harari  (f. 24 febrúar 1976) er ísraelskur sagnfræðingur og prófessor við sagnfræðideild Hebrew University í Jerúsalem. Hann er höfundur nokkurra alþjóðlegra metsölubóka en titlar þeirra eru á ensku Sapiens: A Brief History of Humankind (2014), Homo Deus: A Brief History of Tomorrow (2016) og  21 Lessons for the 21st Century (2018). Ritsmíðar hans fjalla um frjálsan vilja, meðvitund og greind. Hann lýsir í fyrstu ritverkum sínu vitsmunabyltingu sem átti sér stað fyrir 50 þúsund árum þegar Homo sapiens tók við af  Neanderthalmanninum, þróaði talmál og skipulögð samfélög og  tileinkaði sér gegnum landbúnaðarbyltingu og síðar  vísindabyltingu  aðferðafræði og rökhugsun sem gerðu mannkyni kleift að ná nær fullkomnum yfirráðum yfir umhverfi sínu.

Tenglar

  Harari og saga hins vitiborna manns (Stefán Snævarr)
 Manneskjan sem hið skáldlega dýr
 Tech C.E.O.s Are in Love With Their Principal Doomsayer, Nellie Bowles, Nytimes, Nov. 9, 2018

Ísraelskir rithöfundar
Ísraelskir sagnfræðingar
Þróun mannsins
Christophine Bjarnhéðinsson

Christophine Bjarnhéðinsson, (fædd Jürgensen), var fyrsta menntaða hjúkrunarkonan sem starfaði á Íslandi. Hún tók við starfi yfirhjúkrunarkonu við Holdsveikraspítalann í Laugarnesi árið 1898 og starfaði þar til hún giftist Sæmundi Bjarnhéðinssyni yfirlækni.

Christophine kenndi heimahjúkrun og beitti sér fyrir að skipuleggja og byggja upp heimahjúkrun í Reykjavík. Hún vann að stofnun Hjúkrunarfélagsins Líknar árið 1915 og var formaður félagsins til ársins 1931. Christophine er einn af sex stofnfélögum Félags íslenskra hjúkrunarkvenna árið 1919 og var formaður á árinum 1922-1924. 

Christophine lauk þriggja ára hjúkrunarnámi frá Fredriksbergs hospital og Kommunehospitalet í Kaupmannahöfn.

Heimildir 
 Lýður Björnsson, Saga Hjúkrunarskóla Íslands 1931-1986. (Reykjavík, 1990) s. 13

Íslenskir hjúkrunarfræðingar
Hjúkrunarfélagið Líkn

Hjúkrunarfélagið Líkn var stofnað árið 1915 í Reykjavík með það markmið að efla heimahjúkrun. Christophine Bjarnhéðinsson var einn af hvatamönnum stofnunarinnar og var formaður frá stofnun og til ársins 1931.

Heimildir 
 Margrét Guðmundsdóttir, Verðir heilbrigðinnar. Hjúkrunarfélagið Líkn 1915-1935. Söguspegill. Afmælisrit Árbæjarsafns. Ritstjóri Helgi M. Sigurðsson. (Reykjavík,1992). bls. 258-279.

Stofnað 1915
Hjúkrun
Hjúkrunarfélag Reykjavíkur

Hjúkrunarfélag Reykjavíkur var stofnað árið 1902 að frumkvæði Oddfellowreglunnar. Stofnendur voru 145. Jón Helgason, síðar biskup, var formaður félagsins frá stofnun þess og til ársins 1927. Formaðurinn tók á móti beiðni um hjúkrunarhjálp og skipulagði starfið. Læknar tóku virkan þátt í félaginu og á vegum þess störfuðu hjúkrunar- eða vaktkonur við hjúkrun í heimahúsum. Bæði Guðný Guðmundsdóttir og Kristín Hallgrímsdóttir störfuðu á vegum félagins en þær eru meðal þeirra fimm kvenna sem vitað er að hafi fyrstar íslenskra kvenna stundað nám í hjúkrun erlendis á árunum 1897-1904.

Heimildir 
Lýður Björnsson, Saga Hjúkrunarskóla Íslands 1931-1986. (Reykjavík, 1990)

Stofnað 1902
Hjúkrun
Hjúkrunarskóli Íslands

Hjúkrunarskóli Íslands var íslenskur skóli sem tók til starfa árið 1933 og lagðist af árið 1986. 

Á árunum 1910-1920 lagði á annan tug kvenna leið sína til útlanda til þess að nema hjúkrun. Félag íslenskra hjúkrunarkvenna var stofnað árið 1919 í þeim tilgangi að auðvelda nám í hjúkrun. Félagið beitti sér fyrir því og skipulagði tveggja ára undirbúningsnám í hjúkrun í samstarfi við þau sjúkrahús sem höfðu á að skipa menntuðum yfirhjúkrunarkonum og átján mánaða viðbótarnám í Danmörku og Noregi þar sem nemarnir voru í 8 mánuði á lyflækningadeild, 8 mánuði á handlækningadeild og 2 mánuði á fæðingardeild. Undirbúningsnámið fór fram að Vífilsstöðum, Laugarnesi og Kleppi, í Farsóttarsjúkrahúsinu í Reykjavík og á sjúkrahúsunum á Akureyri, Ísafirði og í Vestmannaeyjum. Skortur var á hjúkrunarkonum og félagið lagði áherslu á að úr honum yrði bætt áður en Landspítalinn tæki starfa og stefnt var að því að þá yrði námið flutt heim að fullu. 

Nám í hjúkrunarfræði við Háskóla Íslands hófst árið 1973 en fram til ársins 1986 var einnig nám í hjúkrun við Hjúkrunarskóla Íslands .

Heimildir 
Lýður Björnsson: Saga Hjúkrunarskóla Íslands 1931-1986. (Reykjavík, 1990)

Tilvísanir 

Stofnað 1931
Hjúkrun
Þóra J. Einarsson

Þóra Jónsdóttir Einarsson (6. júní 1876 - 24. apríl 1953) frá Vallanesi á Fljótsdalshéraði var fyrst íslenskra kvenna sem vitað er um að hafi lokið prófi í hjúkrun. Tvítug flutti Þóra til Reykjavíkur og gekk á kvennaskóla frú Þóru Melsted en snéri sér að námi loknu að hjúkrun. Hún starfaði á Gamla spítalanum svokallaða, síðar Farsótt í Þingholtunum, í nokkur ár en fór þá til Skotlands og lauk prófi frá Royal Infirmary sjúkrahúsið  í Edinborg í október 1903 með lofsamlegum vitnisburði. Að loknu námi starfaði Þóra við hjúkrun í Bretlandi en var árið 1907 ráðin yfirhjúkrunarkona að Kleppspítala þar sem hún starfaði í 3 ár. Árið 1909 setti hún á stofn og rak eigið hjúkrunarheimili en flutti til Ísafjarðar árið 1911 og geriðist forstöðukona Sjúkrahúss Ísafjarðar í Mánagötu og þar með fyrsta lærða hjúkrunarkonan til að starfa á almennu sjúkrahúsi hér á landi. Þóra sagði starfinu lausu árið 1917. Þóra stundaði verslunar- og veitingastörf og rak í mörg ár matsölu og kaffistofu, Kaffi Ísafjörð að Silfurgötu 3. Hún var einn af stofnendum Verkakvennafélags Ísafjarðar árið 1917 og fyrsti formaður þess. 

Þóra giftist árið 1920, Bjarna Hávarðarsyni skipstjóra, og ólu þau upp tvö fósturbörn þau Jóhönnu Vilhjálmsdóttur og Einar Jónsson.

Heimildir 
Félag íslenskra hjúkrunarkvenna. Yfirlit 1919-1944. Hjúkrunarkvennablaðið, 3. tbl. 1944, s. 7-16.

Geðhjúkrun í 100 ár. Samantekt úr bók Óttar Guðmundssonar "Kleppur í 100 ár" Tímarit hjúkrunarfræðinga 5. tbl. 84. árg. 2008. s. 24-30. 

Matthías Bjarnason, Þóra J. Einarsson. Nokkur minningarorð. Vesturland. 30. árg. 1953. s. 2. 

Sigurður Pétursson, Þóra J. Einarsson og Verkakvennafélag ísafjarðar. Ársrit Sögufélags Ísfirðinga. 54. og 55 árg. 2014-2015. Ritstjórar Jón Þ. Þór og Veturliði Óskarsson.

Stöðugt í okkar umsjá. Kleppsspítali 100 ára. Viðtal tekið af Orra Páli Ormarssyni. Morgunblaðið. 27. maí 2007. s.  

Þóra J. Einarsson sjötug. Vesturland. 23. árg. 1946. s. 4. 

Þórunn Magnúsdóttir. Þörfin knýr. Upphaf verkakvennahreyfingar á Íslandi. 1991
Íslenskir hjúkrunarfræðingar
Fólk fætt árið 1876
Fólk dáið árið 1953
Íslenskar konur
Íslenskir verkalýðsleiðtogar
Fiskarnir (stjörnumerki)

Fiskarnir er stórt en fremur dauft stjörnumerki á norðurhveli himins. Það liggur á milli Vatnsberans í vestri og Hrútsins í austri. Stjörnumerkið á sér langa sögu og er í hópi þeirra 48 stjörnumerkja sem gríski stjörnufræðingurinn Ptólmæos lýsti í riti sínu Almagest frá 2. öld e.Kr. Merkið státar ekki af neinni bjartri eða nafntogaðri stjörnu en hefur margt sér til ágætis að öðru leyti.

Sólbrautin eða sólbaugurinn liggur í gegn um Fiskana. Þeir eru því eitt af stjörnumerkjum dýrahringsins. Sólin er innan marka Fiskanna frá 11. mars til 18. apríl. Fiskamerkið teygir sig suður fyrir miðbaug. Vorpunktur himins er í stjörnumerkinu en það er sá staður þar sem sólin sker miðbaug himins þegar hún gengur til norðurs. Hann markar vorjafndægur.

Þar sem Fiskarnir eru að langmestu leyti fyrir ofan miðbaug himins sjást þeir vel að kvöldlagi frá Íslandi stærstan hluta vetrar (frá september fram í febrúar).

Tákn Fiskamerkisins er tveir fiskar sem synda hvor í sína áttina, en eru eigi að síður tengdir saman með bandi. Táknmynd þess er ♓.

Stjörnuspeki 
Fiskarnir spanna tímabilið 19. febrúar til 20. mars. Samkvæmt stjörnufræðivef Gunnlaugs Guðmundssonar er sá sem fæddur er í Fiskamerkinu, fiskurinn, mikil tilfinningavera í eðli sínu. Hann er fæddur í breytilegu vatnsmerki og getur því tjáð sig á margslunginn hátt. Fiskamerkið er síðasta merkið í dýrahringnum og um fiskinn er oft sagt að hann hafi öll önnur merki fólgin í skapgerð sinni. Fiskurinn er því oftast bæði víðsýnn og margbrotinn, á auðvelt með að skilja ólíkt fólk og setja sig í annarra spor. Hann hefur mikla aðlögunarhæfni og ræður einnig miklu um eigið líf. Hann er stórhuga og oft fjölhæfur, en getur átt erfitt með að takmarka sig og einbeita sér.

Tenglar 
 Stjörnufræðivefurinn: Fiskarnir
 http://stjornuspeki.is/show.pl?id=SIGN,12 : Stjörnuspekivegur Gunnlaugs Guðmundssonar]

Stjörnumerki
Stjörnufræði
Stjörnuspeki