alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Alþingiskosningar 1942 (júlí)

Alþingiskosningar 1942 (júlí) voru fyrri Alþingiskosningarnar sem haldnar voru árið 1942. Þær fóru fram 5. júli það ár. Hermann Jónasson baðst lausnar fyrir sig og ráðuneyti sitt 16. maí í kjölfar samþykktar frumvarps stjórnarskrárnefndar á Alþingi 8. maí um að þingmönnum í Reykjavík yrði fjölgað og hlutbundnar kosningar yrðu í tvímenningskjördæmum, sem nefnt var Eiðrofsmálið. Ólafur Thors myndaði stjórn 16. maí skipaða ráðherrum Sjálfstæðisflokks sem starfaði sá um að framfylgja stjórnarskrárbreytingunni. Í þessum kosningum buðu Sosíalistar fram og fengu þeir fleiri atkvæði en Alþýðuflokksmenn.

Niðurstöður
Niðurstöður kosninganna voru þessar:

Tengt efni
Kosningasaga

Alþingiskosningar
1942
Synir Hórusar

Synir Hórusar eru fjórir guðir í fornegypskum trúarbrögðum sem voru persónugervingar fjögurra kanóposkrukka sem geymdu innyfli hins látna í múmíugerð. Þeir koma upphaflega fyrir í Pýramídaritunum sem vinir konungsins sem aðstoða hann við himnaför sína. Upphaflega var Ísis, upprunaleg eiginkona Hórusar, talin móðir þeirra en hver þeirra átti sína verndargyðju. 

Synir Hórusar eru:
 Imset, með mannshöfuð, geymir lifrina og hefur verndargyðjuna Ísisi.
 Hapi, með höfuð bavíana, geymir lungun og hefur verndargyðjuna Nefþys
 Dúamútef, með höfuð sjakala, geymir magann og hefur verndargyðjuna Neiþ
 Kebeksenúef, með höfuð fálka, geymir garnirnar og hefur verndargyðjuna Serket.

Fornegypskir guðir
Smeyginn

Smeyginn er dreki í bókinni Hobbitinn eftir J.R.R. Tolkien. Í bókinni er hann staðsettur í fjallinu eina og dvergarnir 13 vilja endurheimta heimilið sitt og gullið sem er í fjallinu. Dvergarnir fara ásamt Bilbó Bagga og vitkanum Gandalfi í þetta ævintýri. 

Ekki er vitað mikið um Smeyginn fyrir bókina. Hann réðst á Dal og braut svo hliðið af fjallinu þar sem dvergar voru búsettir. Þar tók hann yfir fjallið. Dvergakóngurinn Þrór var Konungur undir fjallinu, faðir Þráins og afi Þorins, seginn í Fimmherjaorrustunni fyrir utan Fjallið eina og langafi Fjalars og Kjalars. Þeir þrír voru meðal þeirra þrettán dverga sem fóru að fjallinu til að endurheimta það. Þrór var veginn í Moríu þegar dvergar ætluðu að sölsa það undir sig eftir að drekinn tók fjallið. Hann var afhöfðaður af orkanum Azog.

Hobbitinn
DRM

DRM er skammstöfun á Digital Rights Management er stafræn réttindavernd og aðgangsstýring á rafrænu efni gerð til að gæta hagsmuna höfundarrétthafa og söluaðila efnis og stýra hvernig efni er notað eftir að sala hefur átt sér stað. DRM er hvers konar tækni sem hindrar notanda í að nota stafrænt efni á hátt sem framleiðandi telur óæskilega eða hefur ekki gert ráð fyrir. Stórfyrirtæki eins og Amazon, AT&T, AOL, Apple Inc., Google, BBC, Microsoft, Electronic Arts og Sony nota DRM. Árið 1998 voru lög sem kallast Digital Millennium Copyright Act (DMCA) samþykkt í Bandaríkjum Norður-Ameríku en þau lög gerðu það saknæmt ef aðrir veittu aðgang að tækni sem hefði þann tilgang að brjóta afritunarvarnir.

DRM er umdeild og telja sumir slíka tækni nauðsynlega til að gæta hagsmuna höfundarrétthafa og listamanna og tryggja tekjur af sölu stafrænna verka en aðrir mótmæla því og segja að það sé ósannað að DRM hjálpi höfundarrétthöfum en valdi hins vegar ómældum óþægindum hjá löglegum kaupendum efnis og DRM sé tæki stórfyrirtækja til að hindra samkeppni og nýsköpun og hætta sé á að afritunarvarið efni verði að eilífu óaðgengilegt ef þjónustuaðili hættir. DRM-læsing geti einnig hindrað notendur í að gefa fullkomlega löglega hluti eins og að taka afrit af geisladiskum, lána efni og fá efni að láni í bókasöfnum og fá aðgang að efni sem ekki er höfundarréttur á. Frjálsa hugbúnaðarstofnunin Free Software Foundation (FSF) hefur barist gegn slíkri aðgangsstýringu í baráttuherferðinni Defective by Design campaign og heldur því fram að það sé rangt að nota orð eins og réttindi um það sem er meira takmörkun á notkung og DRM standi fremur fyrir „digital restrictions management“ og höfundarrétthafar séu að takmarka notkun á efni á vegu sem falla ekki undir núgildandi höfundarréttarlög og ættu ekki að vera í framtíðarlagasetningu. Stofnanirnar The Electronic Frontier Foundation (EFF) og FSF telja að notkun á DRM kerfum sé liður í að hindra samkeppni.

Tenglar 
 Rafbækur og almenningsbókasöfn
 Sjóræningjar. Frumkvöðlar eða sníkjudýr?
 Höfundaréttur hugbúnaðar á Íslandi : eru tölvuleikir höfundaréttarvarðir?

Hugverkaréttur
Framfaraatvinnuleysi

Framfaraatvinnuleysi, stundum kallað tæknilegt atvinnuleysi, er atvinnuleysi vegna tækniframfara, það er störf verða úrelt til dæmis loftskeytamaður, skrifvélavirki eða faglærð störf verða ófaglærð og öfugt. 

Framfaraatvinnuleysi verður oft þegar sjálfvirkar vélar eða vélmenni taka yfir störf eða nýtni eykst með þeim afleiðingum að þörf fyrir starfsmenn minnkar, til dæmis í landbúnaði þegar traktorar, mjaltaþjónar og eftirlitstækni komu á markaðinn, í verksmiðum með tölvustýrðum vélum og í þjónustuiðnaði með hraðbönkum, netbönkum og snjallforritum.

Heimildir 

 http://www.wisegeek.com/what-is-technological-unemployment.htm
 http://news.firedoglake.com/2013/03/27/technological-unemployment-to-hit-service-sector/ 
 http://dictionary.reference.com/browse/technological+unemployment 
 http://www.economist.com/blogs/freeexchange/2011/11/technological-unemployment
 http://www.converge.org.nz/pirm/nutech.htm 
 http://www.economicshelp.org/dictionary/t/technological-unemployment.html 

Hagfræði
Atvinna
Petrópolis

Petrópolis er borg í fylkinu Rio de Janeiro í Brasilíu. Petrópolis er um  68 km frá borginni Rio de Janeiro. Borgin er vinsæll sumardvalarstaður og var fyrr á tímum sumardvalarstaður Pedro 2. Brasilíukeisara og dregur af honum nafn sitt. Sumarhöll hans er núna safn.

Tilvísanir 

Borgir í Brasilíu
Robben-eyja

Robben-eyja er eyja í Table-flóa, 6,9 km vestur af Bloubergstrand, Höfðaborg í Suður-Afríku. Hún er 3,3 km löng frá norðri til suðurs, 1,9 km breið og um 5,07 km².

Nelson Mandela sat í fangelsi á eyjunni í 18 af þeim 27 árum sem hann sat í fangelsi fyrir hryðjuverk. Kgalema Motlanthe sem einnig var forseti Suður-Afríku sat inni í 10 ár sem pólitískur fangi á eyjunni og eins fyrrverandi forsetinn Jacob Zuma.

Tilvísanir 	

Suður-Afríka
Ingvarir

Ingvarir er bær í Svarfaðardal. Hann er á Vesturkjálka vestan Svarfaðardalsár um 4 km innan við Dalvík. Næsti bær er kirkjustaðurinn Tjörn. Líklega hefur verið búið á Ingvörum frá því snemma á öldum. Bæjarins er getið í Svarfdæla sögu. Í fornum bréfum er bærinn jafnan nefndur Ingvarastaðir. Í manntalinu 1703 voru ábúendur fimm: Jón Tómasson (58), Sigríður Jónsdóttir (57) og þrjár dætur þeirra.

Núverandi ábúendur á Ingvörum eru Ottó Freyr Ottósson skipstjóri og Sylvía Ósk Ómarsdóttir bóndi ásamt sonum sínum Bessa Mar og Orra Sæ.  

Dalvíkurbyggð
Svarfaðardalur
Íslenskir bæir
Upsir

Upsir er bær í Svarfaðardal og stendur í útjaðri Dalvíkur utan við Brimnesá. Ofan við bæinn er Upsafjall. Upsir eru landnámsjörð. Karl Steinröðarson reisti bú sitt þar var en hann nam Upsaströnd frá Upsum til Míganda. Svarfdæla saga greinir öðru vísi frá, þar er sagt að Karl rauði Þorsteinsson hafi búið á Upsum, einnig Karl hinn ungi sonur hans og síðan Þorgrímur sonur Ljótólfs goða á Hofi. Upsir er gamall kirkjustaður og líklega hefur kirkja verið reist þar fljótlega eftir kristnitöku. Fyrstu heimildir um hana eru í Prestssögu Guðmundar Arasonar, en hann var prestur á Upsum skamma hríð 1196. Upsakirkja var lögð af er Dalvíkurkirkja var reist og síðan var hún rifin að mestu. Gamla forkirkjan stendur þó enn í kirkjugarðinum miðjum og kallast Upsakapella.
Bjarni Pálsson (1719-1779) fyrsti landlæknir Íslands, var fæddur að Upsum. Bróðir Bjarna var Gunnar Pálsson (f. 1714) prófastur og síðar skólameistari á Hólum. Hann var ekki síður þekktur sem sálmaskáld. Faðir þeirra bræðra var séra Páll Bjarnason prestur á Upsum, landsþekkt skáld á sinni tíð.

Síðasti prestur á Upsum var sr. Baldvin Þorsteinsson (1781-1858) en hann var bróðir sr. Kristjáns á Tjörn, sr. Stefáns á Völlum og sr. Hallgríms á Hrauni. Í tíð Baldvins varð Guðrún Bjarnadóttir, vinnukona á bænum, fyrir byssuskoti og lést. Hans, sonur sr. Baldvins, var bendlaður við málið og ákærður fyrir manndráp en síknaður því ljóst þótti að um voðaskot hefði verið að ræða. Málið loddi þó við Hans alla æfi. Vinnukonan gekk aftur og fylgdi þeim Upsamönnum lengi og var kölluð Upsa-Gunna. Hans bjó um tíma á Upsum.

Oft var margbýlt á Upsum og þaðan var löngum útræði mikið frá Upsaströnd. Hjáleigur voru margar í landi upsa, t.d. Háagerði, Efstakot, Miðkot og Lækjarbakki. Hús og bæir með þessum nöfnum eru enn til á Dalvík en bærinn á Upsum er horfinn með öllu og eina húsið sem enn stendur þar sem bæjarþorpið var forðum er Upsakapella.

Á öndverðri 20. öld bjuggu Arnór Björnsson og Þóra Sigurðardóttir lengi á Upsum. Sonur þeirra var Víkingur Heiðar Arnórsson, læknir og prófessor í Reykjavík. Dóttursonur hans er Víkingur Heiðar Ólafsson píanóleikari.

Heimildir 
 
 

Dalvíkurbyggð
Svarfaðardalur
Íslenskir bæir
Kirkjustaðir í Eyjafjarðarsýslu
Meirihlutastjórn

Meirihlutastjórn er ríkisstjórn í þingræðislandi sem hefur öruggan þingmeirihluta á bak við sig. Meirihlutastjórn myndast þar sem stjórnmálaflokkar sem hafa til samans meiri en helming þingmanna á þingi koma sér saman um að mynda stjórn eða að einn flokkur nær slíkum meirihluta.

Stjórnmálafræði
Malajaeyjar

Malajaeyjar eru um 20.000 eyja eyjaklasi á milli meginlandshluta Suðaustur-Asíu og Ástralíu á mörkum Indlandshafs og Kyrrahafs. Nafnið er dregið af malöjum sem töluðu malajamál og stofnuðu nokkur stór sjó- og verslunarveldi á eyjunum frá miðöldum til árnýaldar. Á 17. og 18. öld lögðu Evrópuveldin eyjarnar undir sig og nefndu þær Austur-Indíur. Austur-Indíur er þó líka notað í víðari merkingu yfir alla Suðaustur-Asíu. Jövubúar notuðu áður orðið Nusantara yfir eyjarnar en nú er orðið aðeins notað yfir þær eyjar sem tilheyra Indónesíu.

Helstu eyjar Malajaeyjaklasans eru:
 Indónesía
 Sundaeyjar
 Stóru-Sundaeyjar
 Litlu-Sundaeyjar
 Mólúkkaeyjar
 Filippseyjar
 Nýja Gínea og nálægar eyjar (þegar hún er talin með)

Stærstu eyjarnar eru Nýja Gínea, Borneó, Súmatra, Súlavesí, Java og Luzon.

Eyjar í Suðaustur-Asíu
Malakkasund

Malakkasund er mjótt og grunnt 805km langt sund milli Malakkaskaga og Súmötru í Suðaustur-Asíu. Það heitir eftir Soldánsdæminu Malakka sem réði yfir sundinu á 15. öld. Sundið er ein af mikilvægustu siglingaleiðum heims á leiðinni milli Indlandshafs og Kyrrahafs. Sundið er 1,5 sjómíla að breidd þar sem það er mjóst, en aðeins 25 m á dýpt þar sem það er grynnst. Það er því of grunnt til að sum af stærstu flutningaskipum heims geti siglt um það.

Landafræði Indónesíu
Landafræði Malasíu
Landafræði Singapúr
Alþjóðlegar siglingaleiðir
Rotuma

Rotuma er sjálfstjórnarhérað innan Fídjieyja. Eyjan og nærliggjandi smáeyjar eru eldfjallaeyjar 646km norðan við Fídjieyjaklasann. Stærsta eyjan, Rotuma, er 13km löng og 4km breið og skiptist í sjö svæði, hvert með sín þorp. Rúmlega 2000 manns bjuggu á eyjunni árið 2007.

Fídjí
Eldfjöll á Fídjieyjum
Guarana

Guarana (fræðiheiti: Paullinia cupana) er klifurjurt sem er hlynur af sápuberjaætt (Sapindaceae) sem er upprunalega frá Amazonsvæðinu og er algeng í Brasilíu. Guarana-jurtin er með stór laufblöð og er þekktust fyrir ávexti sína sem eru á stærð við kaffibaunir. Guarana-baunir  innihalda tvöfalt meira koffín en kaffibaunir. Guarana-ávextir eru brúnir eða rauðleitir og innihalda svört fræ með hvítu fræhulstri og líkjast augnsteinum.

Guarana er notað í sæta drykki, gosdrykki og orkudrykki eða gleypt í hylkjum. Stærsti hluti af koffínneyslu í Suður-Ameríku kemur úr guarana. Brasilía er þriðji stærsti neytandi gosdrykkja í heiminum og þar er framleiddir margir drykkir úr guarana.

Guarana hefur frá alda öðli verið notað af frumbyggjum í Amazon og Paraguay. Samkvæmt þjóðtrú á Guð að hafa drepið barn og í sárabætur að hafa tekið vinstra augað úr barninu og sáð því í skóginn og þannig varð til guarana villiafbrigði. Guðinn sáði hægra auga barnsins í þorpið og þannig varð til ræktaða afbrigðið af guarana. Fræin úr Guarana eru þurrkuð og möluð. Fræin eru notuð meðal annars í guarana-brauð.

Tenglar 

 Guarana í  USDA database 

Sápuberjaætt
Joachim Henriksen Lafrentz

Joachim Henriksen Lafrenz (d. 17. janúar 1744) var danskur embættismaður sem var amtmaður á Íslandi frá 1733 til 1744 og dvaldi á Bessastöðum alla sína embættistíð, að frátöldum þremur vetrum sem hann var í Kaupmannahöfn í embættiserindum.

Lafrenz var sonur Henrik Lafrenz í Næstved. Hann varð stúdent frá Herlufsholm 1693. Síðar gekk hann í utanríkisþjónustuna og varð árið 1724 sendiráðsritari við danska sendiráðið í París þar sem hann var til 1731. Hann þótti þó klaufskur og fljótfær og kom sér hvað eftir annað í vandræði. Þann 16. október 1733 var hann svo gerður að amtmanni á Íslandi og kom til landsins árið eftir. 1737 hlaut hann jústitsráðsnafnbót. Lafrenz og Ludvig Holberg voru kunningjar og talið er að Holberg sé að einhverju leyti að skjóta á Lafrenz þegar hann talar í einum pistla sinna um tvo víðförla menn sem gátu talað frönsku af þvílíkri list að engin leið var að þekkja þá frá innfæddum Parísarbúum.

Lafrenz lenti brátt í deilum við Skúla Magnússon, sem gekk hart eftir loforði sem honum hafði verið gefið um að fá næsta sýslumannsembætti sem losnaði ef hann tæki fyrst að sér sýslumannsstörf í Skaftafellssýslu. Árið 1735 drukknaði Jens Spendrup, sýslumaður Skagfirðinga, og Skúli vildi fá embættið en amtmaður ætlaði öðrum manni það. Þeir sigldu báðir til Kaupmannahafnar haustið 1736 og reyndi Lafrenz að koma í veg fyrir að Skúla yrði veitt sýslan en vildi í staðinn styðja hann til lögmannsembættis, sem var tignara embætti en mun tekjuminna. En Skúli hélt fast við sitt og hafði betur, þótt amtmaður skrifaði stjórninni mjög harðort bréf. Magnús Ketilsson, frændi Skúla, sagði seinna að Lafrenz hefði „notað þrumustíl“ í bréfinu. Þegar frá leið var samkomulag þeirra Skúla og amtmanns þó allgott.

Lafrenz amtmaður var heilsuveill síðustu árin. Hann dó á Bessastöðum í ársbyrjun 1744 og var grafinn þar. Hann hafði átt í deilum við Bjarna Halldórsson sýslumann á Þingeyrum, sem var þá staddur erlendis, en þegar hann kom heim reið hann að Bessastöðum og stefndi amtmanni dauðum í gröfinni. Lafrenz átti líka í deilum við Jón Árnason biskup.

Heimildir 

  Dansk biografisk leksikon.
  Lesbók Morgunblaðsins, 11. nóvember 1945.

Amtmenn á Íslandi
Trúðfiskur

Trúðfiskur (Fræðiheiti: Amphiprion percula) er mjög vinsæll skrautfiskur. Trúðfiskurinn tilheyrir ásamt um 25 öðrum tegundum, ættkvíslinni Amphiprion eða trúðfiskar og finnast langflestir þeirra í hitabeltissjó. Hann lifir samlífi með sæfíflum.

Heimkynni 
Trúðfiskar búa aðalega í sjó sem er frekar heitur. Eins og sést á myndinni hér til vinstri þá lifir Trúðfiskurinn mest í Indlandshafi, við austurströnd Afríku, í kringum Ástralíu og austan við Asíu.

Trúðfiskurinn og sæfíflar 
Trúðfiskurinn lifir í samlífi með eitruðum sæfíflum sem þó ekki skaða hann og er ekki að fullu vitað hví sæfíflarnir láta trúfiskana óáreitta. Ein kenningin er sú að þeir gefi frá sér efni sem sæfíflunum geðjist ekki að, önnur að um samlífi sé að ræða af praktískum ástæðum, það er að trúðfiskarnir laði að aðra fiska sem sæfíflarnir geti síðan drepið og étið. Enn önnur kenning er sú að bæði trúðfiskurinn og sæfífillinn þurfi á hvor öðrum að halda, trúðfiskurinn fær skjól frá ránfiskum og með því að vera alltaf að synda í gegnum sæfífilinn, þá hreinsar fiskurinn sæfífilinn og þannig á hann auðveldara með það að fá súrefni.

Útlit  
Hinn venjulegi trúðfiskur er appelsínugulur með þrjár breiðar hvítar rendur. Hann er frekar lítill og verður mjög sjaldan 8 cm á lengd og örsjaldan verður hann stærri.

Lifnaðarhættir trúðfiska 
Trúðfiskurinn er ólíkur öðrum fiskum að því leiti að þeir lifa í eins og lítilli „fjölskyldu“, tveir kynþroska fiskar og tveir til þrír ókynþroska fiskar. Stærsti fiskurinn í „fjölskyldunni“ er kvenkyns og því í raun eins og „mamman“. Sá næst stærsti er karlkyns og er því eins og „pabbinn“ og þessir ókynþroska fiskar eru líkt og börnin og kynlausir í raun. En ef að mamman deyr, þá breytist pabbinn í mömmu og stærsti ókynþroska fiskurinn verður að pabba. Því mætti segja að í teiknimyndinni Leitin að Nemo er pabbinn í raun ekki „pabbinn“ heldur „mamman“ og Nemo í raun ekki „barnið“ heldur pabbinn. Það verða oft mikil átök í fjölskyldum út af þessu og það getur bitnað á ókynþroska fiskunum. Þetta hins vegar virðist allt breytast ef þeir eru í búrum því þar lifa þeir sáttir við hver annan. Enda eru þeir eru mjög vinsælir í fiskabúrum um allan heim.

Æxlun 
Trúðfiskurinn leggur eggin á flatt yfirborð nálægt sæfíflinum sem hún býr í þegar að það er fullt tungl. Hver fiskur leggur nokkur hundruð til þúsunda eggja í einu. Pabbinn passar þá eggin í sex til tíu daga eða þangað til eggin klegjast út. Þau opnast um tveimur klukkustundum eftir að það dimmir.

Fæða 
Trúðfiskar lifa aðalega á dýrasvifi í sjónum eða svifi sem að hefur laggst á sæfífilinn. Einnig lifa sumir trúðfiskar á næringarefnum sem þeir fá frá þörungum. Þeir trúðfiskar sem búa í fiskabúrum fá hins vegar sértilgerðan mat í flögum sem að eigendur þeirra gefa þeim.

Tengt efni 
Trúðfiskur lék hlutverk í myndinni Leitin að Nemó.

Heimildir 
 Jón Már Halldórsson. „Getur þú sagt mér allt um trúðfiska?“. Vísindavefurinn 4.5.2006. http://visindavefur.is/?id=5862. (Skoðað 14.5.2013).

Tenglar 
 

Borrar
Skrautfiskar
Flugher

Flugher er her sem fæst við flughernað, það er flugorrustur, sprengjuárásir og loftflutninga hergagna. Flugtæki sem flugherir nota eru til dæmis orrustuflugvélar, sprengjuflugvélar, herþyrlur, herflutningavélar og njósnavélar. 

Flugherir
David Moyes

David William Moyes (fæddur 1963) er  skoskur knattspyrnustjóri og fyrverandi leikmaður, sem lék meðal annars með ÍBV. Hann stýrði þar áður Manchester United eftir að hafa tekið við starfi Sir Alex Ferguson. Hann hefur einnig verið knattspyrnustjóri hjá Preston North End F.C., West Ham United og Everton. 

Skoskir knattspyrnumenn
Skoskir knattspyrnustjórar
Yngveldur fagurkinn

Yngveldur fagurkinn Ásgeirsdóttir er helsta kvenhetja Svarfdæla sögu. Hún var dóttir Ásgeirs rauðfelds bónda í Brekku í Svarfaðardal og Þórhildar konu hans sem var systir Miðfjarðar-Skeggja. Bræður Yngveldar voru Þorleifur jarlsskáld og Ólafur völubrjótur. Yngveldur var kvenna fegurst. Hún var ástkona Ljótólfs goða á Hofi en var síðar neydd til að giftast berserknum og skáldinu Klaufa Hafþórssyni. Bræður hennar vógu hann, eftir það giftist hún Skíða ráðsmanni Ljótólfs og átti með honum þrjá syni. Þau bjuggu í Skíðadal. Örlög Yngveldar voru dapurleg. Hún var ofsótt af níðingum, synir hennar voru vegnir og sjálf var hún seld í þrældóm en komst þó aftur heim í Svarfaðardal buguð af harðræði og andaðist þar.

Yngveldar er getið í Landnámu en þar er hún nefnd Yngveldur rauðkinn og hefur að líkindum verið rauðhærð eins og faðir hennar Ásgeir rauðfeldur.

Yngveldur hefur verið mönnum hugstæð. Sigurjón Jónsson ritaði um hana tveggja binda skáldsögu og hún kemur fyrir í sögu Þórarins Eldjárns Hér liggur skáld. Guðmundur Friðjónsson frá Sandi orti um hana langt kvæði. Ingibjörg Hjartardóttir og Hjörleifur Hjartarson skrifuðu leikrit upp úr Svarfdæla sögu sem fjallar um Yngveldi og Klaufa. Það var frumsýnt hjá Leikfélagi Dalvíkur 2004. Úr leikritinu er söngurinn Mál er í meyjar hvílu, eftir Klaufa Hafþórsson við lag Guðmundar Óla Gunnarssonar. Hann fjallar um þrá Klaufa til Yngveldar. Karlakór Dalvíkur hefur flutt lagið og hljóðritað. Yngveldur er ekki einungis þekkt á Íslandi. Árið 1860 kom út í Stuttgart skáldsaga um Yngveldi eftir þýskan rithöfund Zedlitz að nafni, Ingvelde Schönwang. 

Dalvíkingar heiðruðu minningu Yngveldar árið 2014 með því að skíra eitt aðaltorg bæjarins eftir henni, Yngvildartorg.

Dalvíkurbyggð
Svarfaðardalur
Persónur Íslendingasagna
Svarfdæla saga
Phillip P. Keene

Phillip P. Keene (fæddur 5. september) er bandarískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sín í The Closer og Major Crimes.

Einkalíf 
Keene lærði sögu og listasögu við Kaliforníuháskólann í Los Angeles og talar spænsku og þýsku. Keene tók leiklistartíma hjá Howard Fine, Heidi Davis, Margie Haber og Tony Sepulveda.

Keene er samkynhneigður og hefur síðan 2013 verið giftur James Duff höfundinum að The Closer.

Ferill

Sjónvarp 
Fyrsta sjónvarpshlutverk Keenes var árið 2004 í sjónvarpsþættinum The D.A.. 

Keene hefur síðan 2005 leikið eftirlitsmyndavélamanninn Buzz Watson í The Closer til ársins 2012 og síðan í Major Crimes frá 2012.

Kvikmyndir 
Keene hefur til þessa leikið í tveimur kvikmyndum The Truth is Underrated og I am Death.

Kvikmyndir og sjónvarp

Verðlaun og tilnefningar 
Screen Actors Guild-verðlaun
 2011: Tilnefndur sem besti leikhópur í dramaseríu fyrir The Closer.
 2010: Tilnefndur sem besti leikhópur í dramaseríu fyrir The Closer.
 2009: Tilnefndur sem besti leikhópur í dramaseríu fyrir The Closer.
 2008: Tilnefndur sem besti leikhópur í dramaseríu fyrir The Closer.

Tilvísanir

Heimildir

Tenglar 
 
 Phillip P. Keene á TVGUIDE.com síðunni
 Ferill Philipp P. Keene á The Closer heimasíðunni á TNT sjónvarpsstöðinni 

Keene,Phillip P.
Carl Milles

Carl Milles (1875 – 1955) var sænskur myndhöggvari.

Höggmyndalist

Sænskir myndhöggvarar
Léraður

Léraður er tré sem stendur á þaki Valhallar og geitin Heiðrún étur af. Frá Heiðrúnu fá einherjar mjöðinn sem þeir drekka. Einnig bítur hjörturinn Eikþyrnir af tréinu.

Tilvísanir 	

Staðir í norrænni goðafræði
Stafsetningarvilla

Stafsetningarvilla á sér stað þegar orð er ritað á annan hátt en er almennt viðurkennt af meirihluta mælenda tungumálsins.

Tengt efni 
 Lesblinda
 Listi yfir íslenskar stafsetningar– og málfræðivillur
 Réttritun

Stafsetning
Réttritun
Eldaskildagi

Eldaskildagi er 10. maí ár hvert. Hann var sá dagur á Íslandi þar sem landeigendum og prestum var skilað fé sem leiguliðar eða sóknarbörn höfðu haft í eldi fyrir þá um veturinn. Eins voru aðrar greiðslur oft miðaðar við þennan dag.

Elstu heimildir um daginn og svokölluð prestlömb eru frá öndverðri 18. öld en sennilegt er að dagurinn sé eldri.

Tenglar 
 Eldaskildagi Morgunblaðið 10.05.1995 (skoðað 12.05.2012)

Heimildir 
 

Dagatal
Ingólfur Arnarson (togari)

Ingólfur Arnarson var nýsköpunartogari smíðaður í Bretlandi og keyptur af nýsköpunarráði. Hann var nefndur í höfuðið á Ingólfi Arnarsyni sem talið er að hafi verið fyrsti landnámsmaður Íslands. Hann var seldur sem brotajárn til Spánar árið 1974.

Mikil athöfn var haldin í Reykjavík þegar Ingólfur Arnarson kom í fyrsta sinn að bryggju, 17. febrúar 1947. Við það tækifæri tóku Jóhann Þ. Jósefsson, sjávarútvegsmálaráðherra, Gunnar Thoroddsen, borgarstjóri, Gísli Jónsson alþingismaður og Guðmundur Ásbjörnsson forseti bæjarstjórnar til máls.

Tenglar 
 „Ingólfur Arnarson, fyrsti nýsköpunartogarinn kveður“, Réttur, 4. hefti - Megintexti (01.10.1974)
 „Ingólfur Arnarson“, Frjáls verslun, 1.-2. tölublað - Megintexti (01.02.1947), Blaðsíða 23

Íslensk skip
Osric Chau

Osric Chau (fæddur  20. júlí 1986) er kanadískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sín í Supernatural og 2012.

Einkalíf 
Chau fæddist í Vancouver, Kanada. Byrjaði átta ára gamall að taka leiklistartíma og hefur stundað sjálfsvarnaríþróttir síðan hann var þrettán ára. Chau var meðlimur kanadíska Wu Shu landsliðsins.

Ferill

Sjónvarp 
Fyrsta sjónvarpshlutverk Chau var árið 2002 í sjónvarpsþættinum Cold Squads. Hefur hann síðan þá komið fram sem gestaleikari í sjónvarpsþáttum- og myndum á borð við The Troop, Kung Fu Killer, Mister French Taste og Dragon Boys.

Chau hefur síðan 2012 verið með stórt gestahlutverk sem Kevin Tran í Supernatural.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmyndahlutverk Chau var árið 2009 í Rasa. Hefur hann síðan þá komið fram í kvikmyndum á borð við Gardenesque, I Know a Woman's Heart, Must Come Down og The Man with the Iron Fists.

Kvikmyndir og sjónvarp

Tilvísanir

Heimildir 
 
 
 Heimasíða Osric Chau

Tenglar 

Heimasíða Osric Chau 

Chau, Osric