Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla 1990

Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla 1990 var í 14. sinn sem mótið var haldið. Þetta árið var það í Ítalíu frá 8. til 29. Júní. 116 landslið tóku þátt, útsláttarkeppnin byrjaði í April 1988. 22 lið komust áfram í riðlinum, einnig komst Ítalía áfram þar sem að þeir voru að halda keppnina og einnig komst verjandi bikarsins Argentína. 
Vestur þýskaland vann HM 1990, þriðja skiptið sem þeir unnu HM. Þeir unnu Argentínu 1-0 í úrslitaleik. Italía endaði í 3 sæti, og England í fjórða, bæði liðin töpuðu í vítaspyrnukeppni.
HM 1990 er talið vera eitt slakasta HM fyrr og síðar. Það var aðeins skorað 2.21 mörk í leik að meðaltali – stendur þetta met ennþá  – og einnig voru gefin 16 rauð spjöld sem er einnig met.
Topp Markaskorari og besti leikmaðurinn á HM var Salvatore schillaci sem er frá Ítalíu.
Efnilegasti leikmaðurinn var Robert Prosinečki frá júgóslavíu.

Val á gestgjöfum 
Átta Evrópuþjóðir: Austurríki, England, Frakkland, Grikkland, Ítalía, Júgóslavía, Sovétríkin og Vestur-Þýskaland, auk Íran frá Asíu lýstu áhuga sínum á að halda HM 1990. Þegar kom að ákvörðun á FIFA-þinginu 1984 höfðu þau öll nema Ítalía og Sovétríkin dregið umsókn sína til baka. Ítalir höfðu betur í kosningu með 11 atkvæðum gegn 5. Ítalir urðu þar með önnur þjóðin á eftir Mexíkó til að fá úthlutað HM öðru sinni.

Undankeppni 
114 lið skráðu sig til keppni auk gestgjafanna og ríkjandi heimsmeistara sem fengu sjálfkrafa sæti í úrslitum. Tveimur sterkum knattspyrnuþjóðum var vikið úr keppni. Mexíkó var meinuð þátttaka fyrir að hafa teflt fram of gömlum leikmönnum í unglingalandsliði. Mexíkóar töldu margir refsinguna óhóflega og hafa þann helsta tilgang að tryggja Bandaríkjamönnum sæti í úrslitakeppninni til að undirbúa þá undir gestgjafahlutverkið fjórum árum síðar. Hitt liðið sem sæta mátti keppnisbanni var Síle, en markvörður landsliðs þeirra varð uppvís að því í undankeppnisleik gegn Brasilíu að sviðsetja alvarleg meiðsli sín eftir að flugeldi var kastað nærri honum.

Frökkum mistókst að komast í úrslitakeppnina og sama gilti um Pólverja í fyrsta sinn síðan á HM 1970. Kólumbía varð síðasta liðið til að tryggja sér sæti í úrslitunum eftir sigur í umspili gegn Ísraelum, sem raunar höfðu tekið þátt í Eyjaálfuforkeppninni.

Þátttökulið 
24 þjóðir mættu til leiks frá fimm heimsálfum.

  Suður-Kórea
  Sameinuðu arabísku furstadæmin
  Egyptaland
  Kamerún
  Kosta Ríka
  Bandaríkin

  Argentína (meistarar)
  Brasilía 
  Kólumbía
  Úrúgvæ

  Austurríki
  Belgía
  England
  Holland
  Írland
  Ítalía  (gestgjafar)
  Júgóslavía

  Rúmenía
  Skotland
  Sovétríkin
  Spánn 
  Svíþjóð 
  Tékkóslóvakía
  Vestur-Þýskaland

Leikvangar

Keppnin

Riðlakeppnin 
Keppt var í sex riðlum, hverjum með fjórum keppnisliðum. Tvö efstu liðin fóru í 16-liða úrslit, auk þeirra fjögurra liða í þriðja sæti sem bestum árangri náðu.

Riðill 1 
Ítalir unnu riðilinn á fullu húsi stiga. Varamaðurinn Salvatore Schillaci skoraði sigurmark þeirra í fyrsta leiknum, sem jafnframt var aðeins hans annar landsleikur. Schillaci reyndist ein af stjörnum keppninnar. Tékkóslóvakía byrjaði með látum og fylgdi Ítölum upp úr riðlinum.

9. júní -   Ólympíuleikvangurinn, Róm
  Ítalía  1 : 0   Austurríki

10. júní - Stadio Comunale, Flórens
  Bandaríkin 1 : 5   Tékkóslóvakía                                                                                

14. júní - Ólympíuleikvangurinn, Róm
  Ítalía  1 : 0   Bandaríkin                                                                                      

15. júní -    Stadio Comunale, Flórens
  Austurríki  0 : 1   Tékkóslóvakía                                                                              

19. júní -    Ólympíuleikvangurinn, Róm
  Ítalía  2 : 0   Tékkóslóvakía                                                                                    

19. júní -    Stadio Comunale, Flórens
  Austurríki 2 : 1   Bandaríkin

Riðill 2 
Einhver óvæntustu úrslit í sögu HM litu dagsins ljós í opnunarleiknum þar sem Kamerún vann sigur á heimsmeisturum Argentínumanna. 
Afríkuliðið hélt sínu striki og endaði á toppi riðilsins þrátt fyrir stórtap í lokaleiknum. Heimsmeistararnir máttu sætta sig við að skríða í 16-liða úrslitin út á þriðja sætið.

8. júní -   San Siro, Mílanó
  Argentína  0 : 1   Kamerún

9. júní - Stadio San Nicola, Bari
  Sovétríkin 0 : 2   Rúmenía                                                                                

13. júní - Stadio San Paolo, Napólí
  Argentína  2 : 0   Sovétríkin                                                                                      

14. júní -    Stadio San Nicola, Bari
  Kamerún  2 : 1   Rúmenía                                                                              

18. júní -    Stadio San Paolo, Napólí
  Argentína  1 : 1   Rúmenía                                                                                    

18. júní -    Stadio San Nicola, Bari
  Kamerún 0 : 4   Sovétríkin

Riðill 3 
Svíar og Skotar ollu stuðningsmönnum sínum vonbrigðum og sátu eftir. Óþekkt lið Kosta Ríka kom mjög á óvart og náði öðru sætinu á eftir Brasilíumönnum.

10. júní -   Stadio delle Alpi, Tórínó
  Brasilía  2 : 1   Svíþjóð

11. júní - Stadio Luigi Ferraris, Genúa
  Kosta Ríka 1 : 0   Skotland                                                                                

16. júní - Stadio delle Alpi, Tórínó
  Brasilía  1 : 0   Kosta Ríka

16. júní -    Stadio Luigi Ferraris, Genúa
  Svíþjóð  1 : 2   Skotland                                                                              

20. júní -    Stadio delle Alpi, Tórínó
  Brasilía  1 : 0   Skotland                               

20. júní -    Stadio Luigi Ferraris, Genúa
  Svíþjóð 1 : 2   Kosta Ríka

Riðill 4 
Flest mörkin voru skoruð í 4. riðli og átti slakur varnarleikur Sameinuðu arabísku furstadæmanna þar stóran hlut að máli. Vestur-Þjóðverjar unnu stórsigur á Júgóslövum í fyrsta leiknum, 4:1 og enduðu á toppnum. Kólumbíumenn fylgdu Evrópuþjóðunum í 16-liða úrslit.

9. júní -   Stadio Renato Dall'Ara, Bologna
  Sameinuðu arabísku furstadæmin  0 : 2   Kólumbía

10. júní - San Siro, Mílanó
  Vestur-Þýskaland 4 : 1   Júgóslavía                                                                                

14. júní - Stadio Renato Dall'Ara, Bologna
  Júgóslavía  1 : 0   Sameinuðu arabísku furstadæmin                                                                                      

15. júní -    San Siro, Mílanó
  Vestur-Þýskaland  5 : 1   Spánn                                                                              

19. júní -    San Siro, Mílanó
  Vestur-Þýskaland  1 : 1   Kólumbía                              

19. júní -    Stadio Renato Dall'Ara, Bologna
  Júgóslavía 4 : 1   Sameinuðu arabísku furstadæmin

Riðill 5 
Spánn og Belgía tylltu sér á topp 5. riðils. Úrúgvæ fylgdi þeim í 16-liða úrslit eftir að skora mark á lokamínútunni gegn Suður-Kóreu sem rak lestina.

12. júní -   Stadio Marc'Antonio Bentegodi, Veróna
  Belgía  2 : 0   Suður-Kórea

13. júní - Stadio Friuli, Udine
  Úrúgvæ 0 : 0   Spánn                                                                                

17. júní - Stadio Marc'Antonio Bentegodi, Veróna
  Belgía  3 : 1   Úrúgvæ                                                                                      

17. júní -    Stadio Friuli, Udine
  Suður-Kórea  1 : 3   Spánn                                                                              

21. júní -    Stadio Marc'Antonio Bentegodi, Veróna
  Belgía  1 : 2   Spánn                                                                                    

21. júní -    Stadio Friuli, Udine
  Suður-Kórea 0 : 1   Úrúgvæ

Riðill 6 
Markaþurrð einkenndi 6. riðilinn. England, Írland og Holland höfðu öll verið saman í riðli á EM 1992 og mættust á ný í riðlakeppninni. Þar sem Holland og Írland luku keppni með sama stigafjölda og markatölu þurfti að varpa hlutkesti um hvort liðið hlyti annað sætið og hvort það þriðja.

11. júní -   Stadio Sant'Elia, Cagliari
  England  1 : 1   Írland

12. júní - Stadio La Favorita, Palermo
  Holland 1 : 1   Egyptaland                                                                                

16. júní - Stadio Sant'Elia, Cagliari
  England  0 : 0   Holland                                                                                      

17. júní -    Stadio La Favorita, Palermo
  Írland  0 : 0   Egyptaland                                                                              

21. júní -    Stadio Sant'Elia, Cagliari
  England  1 : 0   Egyptaland                                                                                    

21. júní -    Stadio La Favorita, Palermo
  Írland 1 : 1   Holland

Útsláttarkeppnin 
Tvö til þrjú efstu liðin úr hverjum forriðli fóru áfram í 16-liða úrslit sem leikin voru með útsláttarfyrirkomulagi.

16-liða úrslit 
Mark Claudio Canniggia tíu mínútum fyrir leikslok, eftir sendingu Diego Maradona skildi að Argentínumenn og Brasilíu. Brasilíumenn sökuðu leikmenn Argentínu eftir leikinn um að hafa gefið varnarmanni þeirra sljóvgandi lyf. Leikmennirnir Rudi Völler og  Frank Rijkaard voru báðir reknir af velli í sigrði Vestur-Þjóðverja á Hollendingum í miklum hitaleik. Ljót mistök kólumbíska markvarðarins René Higuita komu Kamerún í fjórðungsúrslit, fyrstu Afríkuliða. Írar sem ekki unnu leik í riðlakeppninni héldu sínu striki og komust áfram eftir sigur á Rúmenum í vítaspyrnukeppni. Engu mátti muna að grípa þyrfti til enn einnar vítakeppninnar í leik Englendinga og Belga, en David Platt skoraði sigurmark á lokamínútunni.

23. júní - Stadio San Paolo, Napólí, áh. 50.026
  Kamerún 2 :  Kólumbía 1 (e.framl.)

23. júní - Stadio San Nicola, Bari, áh. 47.673
  Tékkóslóvakía 4 :  Kosta Ríka 1

24. júní - Stadio delle Alpi, Tórínó, áh. 61.381
  Brasilía 0 :  Argentína 1

24. júní - San Siro, Mílanó, áh. 74.559
  Vestur-Þýskaland 2 :  Holland 1

25. júní - Stadio Luigi Ferraris, Genúa, áh. 31.818
  Írland 0 :  Rúmenía 0 (5:4 e. vítak.)

25. júní - Stadio Olimpico, Róm, áh. 73.303
  Ítalía 2 :  Úrúgvæ 0

26. júní - Stadio Marc'Antonio Bentegodi, Veróna, áh. 35.500
  Spánn 1 :  Júgóslavía 2 (e.framl.)

26. júní - Stadio Renato Dall'Ara, Bologna, áh. 34.520
  England 1 :  Belgía 0 (e.framl.)

Fjórðungsúrslit 
Viðureign Argentínu og Júgóslavíu lauk með vítakeppni þar sem Argentínumenn unnu þrátt fyrir að Maradona hefði misnotað sína spyrnu. HM-ævintýri írska landsliðsins lauk með 1:0 tapi gegn heimamönnum Ítala. Þjóðverjar og Englendingar voru tvö síðustu liðin í undanúrslitin, þeir síðarnefndu eftir nauman sigur á Kamerún í framlengingu.

30. júní - Stadio Comunale, Flórens, áh. 38.971
  Argentína 0 :  Júgóslavía 0 (3:2 e. framl og vítak.)

30. júní - Stadio Olimpico, Róm, áh. 73.303
  Írland 0 :  Ítalía 1

1. júlí - San Siro, Mílanó, áh. 73.347
  Tékkóslavakía 0 :  Vestur-Þýskaland 1

1. júlí - Stadio San Paolo, Napólí, áh. 55.205
  Kamerún 2 :  England 3 (e. framl)

Undanúrslit 
Báðar undanúrslitaviðureignirnar enduðu með vítakeppni eftir 1:1 jafntefli. Heimamenn og Englendingar máttu bíta í það súra epli að missa af úrslitaleiknum.

3. júlí - Stadio San Paolo, Napólí, áh. 59.978
  Argentína 1 :  Ítalía 1 (4:3 e. vítak.)

4. júlí - Stadio delle Alpi, Tórínó, áh. 62.628
  Vestur-Þýskaland 1 :  England 1 (4:3 e. vítak.)

Bronsleikur 
Ítalir náðu 3. sætinu eftir sigur á Englendingum. Toto Schillaci tryggði sér markakóngstitilinn með sínu sjötta marki úr vítaspyrnu undir lok leiksins.

7. júlí - Stadio San Nicola, Bari, áh. 51.426
  Ítalía 2 :  England 1

Úrslitaleikur 
Úrslitaleikur HM 1990 er almennt talinn einn sá lakasti í sögu HM. Þegar um hálftími var eftir af leiknum varð Argentínumaðurinn Pedro Monzon fyrstur allra til að láta reka sig af velli í úrslitum. Argentínumenn sem neyddust til að tefla fram talsvert veiktu liði vegna meiðsla og leikbanna reyndu lítið að sækja en vörðust af mikilli hörku. Þegar fimm mínútur voru eftir var dæmd vítaspyrna fyrir brot á Rudi Völler sem Andreas Brehme nýtti vel. Með sigrinum varð Franz Beckenbauer fyrstur allra til að sigra á HM bæði sem leikmaður og þjálfari.

8. júlí -  Stadio Olimpico, Róm, áh. 73.603
  Vestur-Þýskaland 1 :  Argentína 0

Markahæstu leikmenn 
Salvatore Schillaci hreppti gullskó FIFA með sex mörk skoruð. Alls skiptu 75 leikmenn á milli sín 115 mörkum, ekkert þeirra var sjálfsmark.

6 mörk
  Salvatore Schillaci
5 mörk
  Tomáš Skuhravý
4 mörk
  Roger Milla
  Gary Lineker
  Míchel
  Lothar Matthäus
3 mörk
  Andreas Brehme
  Jürgen Klinsmann
  Andreas Brehme
  Rudi Völler

Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla
1990