alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Áramótaskaup 2021

Áramótaskaup 2021 er áramótaskaup sem var sýnt á RÚV þann 31. desember 2021. Helsta viðfangsefni skaupsins var Covid-19 og sóttvarnareglur því tengdu, eldgosið við Fagradalsfjall, sjónvarpsþátturinn Katla og Alþingiskosningarnar.

Höfundar skaupsins voru Vilhelm Neto, Bergur Ebbi, Hugleikur Dagsson, Katla Margrét Þorgeirsdóttir, Gagga Jónsdóttir og Lóa Hjálmtýsdóttir. Leikstjóri var Reynir Lyngdal en þetta var fjórða skaupið sem hann leikstýrði. Tökur hófust í nóvember 2021 og enduðu 8. desember sama ára. Republik sá um framleiðsluna. Framleiðendur skaupsins voru Ada Benjamínsdóttir, Hannes Friðbjarnarson og Lárus Jónsson.

Viðfangsefni
Meðal þess sem gert var grín að var:
Þegar samkomutakmörkunum var aflýst og hópsýkingar komu upp strax á eftir.
Fólk sem gerði sér ferð upp að eldgosinu við Fagradalsfjall án þess að vera vel búið.
Fólk sem að þóttist vera sérfræðingar í COVID-19 bóluefnunum.
Flóknar reglur varðandi samkomutakmarkanir og bólusetningarvottorð.
Að Lilja Alfreðsdóttir beytti Disney þrýstingi að bæta við íslenskri talsetningu á streymisveituna Disney+.
Mikill fjöldi af nýjum hlaðvörpum.
Slæm meðferð á leghálssýnum.
Fólk sem skokkar einungis utanvegar og lítur niður til fólks sem skokkar á malbikuðum göngustígum.
Æði sjónvarpsþáttana Squid Game.
Fólk sem leið vel í samkomutakmörkunum og vildi helst ekki hitta neinn í persónu.
Ásakanir á leikmenn Íslenska karlalandsliðiðsins í knattspyrnu um kynferðisáreitni.
Mistök í talningu í alþingiskosningunum 2021.
Samsæriskenningar um að örflögur séu í COVID-19 bóluefninu tegndar 5G. 
Annað sem gert var grín að var grímuskylda, sóttkví, Víðir Reynisson, Sigríður Hagalín Björnsdóttir, áhrifavaldar, kvíðni, kulnun, pappírsrör, Útlendingastofnun, mygla í grunnskólum, þáttaröðin Katla, Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, Framsóknarflokkurinn, Bjarni Benediktsson, Gunnar Smári Egilsson, Katrín Jakobsdóttir, Inga Sæland, Ingólfur Þórarinsson, Birgir Þórarinsson, Jakob Frímann Magnússon, Tómas A. Tómasson, Me too-hreyfingin, Klaustursmálið og heimasíðan OnlyFans.

Lög

Frumsamin lög
Sóttvarnarlagið. Lag: Katla Margrét Þorgeirsdóttir. Texti Katla Margrét Þorgeirsdóttir og Gagga Jónsdóttir.
Næs meðan það entist. Lag: Þormóður Dagsson og Stefán Örn Gullaugsson. Texti: Hugleikur Dagsson.
Held í mér andanum 2. Lag og texti: Hugleikur Dagsson og Vilhelm Neto.
Ef þú hugsar eins og ég (lokalag). Lag og texti Vigdís Hafliðadóttir, Unnsteinn Manuel Stefánsson og Ragnhildur Veigarsdóttir. Flytjendur: Unnsteinn Manuel Stefánsson og Vigdís Hafliðadóttir.

Lög með nýjum texta
Spurningar - Birnir og Páll Óskar
10 Years - Daði og Gagnamagnið
Ain't No Mountain High Enough - Ashford & Simpson

Viðtökur 
Kannanir sýndu að aðeins 45% þjóðarinnar þótti Skaupið gott, það var töluvert slakara en undanfarin ár, en árið áður höfðu 84% sagt að þeim findist Skaupið gott. Á Twitter voru skiptar skoðanir, sumir sögðu að það hafi verið geggjað aðrir lýstu því sem „forgettable“.

Tilvísanir 

Áramótaskaup
2021
Langleggur

Langleggur eða langfætla (fræðiheiti: Mitopus morio) er tegund áttfætla af langleggsætt. Hann er útbreiddur um allt norðurhvel og er alæta. Ungviði mítilsins Leptus beroni (langfætlumítill) situr oft á honum þegar mítillinn er að flytjast búferlum.

Tilvísanir 

Langfætlur
Áttfætlur á Íslandi
Hibatullah Akhundzada

Hibatullah Akhundzada (pastú: ھیبت الله اخوندزاده‎; f. 1961) er afganskur múslimaklerkur sem er þriðji og núverandi leiðtogi Talíbanahreyfingarinnar. Sem leiðtogi Talíbana hefur Akhundzada í reynd verið þjóðhöfðingi Afganistans frá því að Talíbanar lögðu undir sig höfuðborgina Kabúl í ágúst 2021.

Akhundzada tók við sem leiðtogi Talíbana eftir að forveri hans, Akhtar Mansúr, var drepinn í drónaárás Bandaríkjamanna árið 2016. Hann hafði áður verið yfirmaður dómstóla Talíbana og hægri hönd Mansúrs. Hann hefur fremur verið talinn trúarlegur leiðtogi en herforingi.

Eftir að Talíbanar tóku yfir Kabúl og endurheimtu stjórn á Afganistan í ágúst 2021 tilkynnti hreyfingin að Akhundzada væri staddur í Kandahar og myndi brátt koma opinberlega fram. Hann ávarpaði stuðningsmenn sína opinberlega í fyrsta skipti þann 31. október 2021 í Kandahar.

Akhundzada lýsti yfir að sjaríalög yrðu tekin upp í Afganistan á ný eftir fund með dómurum í landinu þann 14. nóvember 2022.

Tilvísanir

Talíbanar
Þjóðhöfðingjar Afganistans
Maurkönguló

Maurkönguló (fræðiheiti: Lariniodes patagiatus) er tegund áttfætla af krossköngulóarætt. Hún er útbreidd um allt norðurhvel. Á Íslandi hefur hún fundist víða um land, en þó sjaldgæf.

Tilvísanir 

Hjólaköngulær
Áttfætlur á Íslandi
Sveipkönguló

Sveipkönguló (fræðiheiti: Larinioides cornutus) er tegund áttfætla af Krossköngulóarætt. Hún er útbreidd um allt norðurhvel. Á Íslandi hefur hún fundist víða um land, helst á láglendi norðanlands.

Tilvísanir 

Hjólaköngulær
Áttfætlur á Íslandi
Mr. Queen

Mr. Queen (Kóreska: 철인왕후; Cheorinwanghu)  er suður-kóreskur sjónvarpsþáttur.

Suður-kóreskir sjónvarpsþættir
Venera 5

Venera 5 var sovéskt geimkönnunarfar á vegum Veneraáætlunarinnar sem snerist um könnun reikistjörnunnar Venus. Venera 5 átti að gera mælingar á lofthjúp Venus. Því var skotið á loft með Molnija-M-eldflaug frá Bajkonurgeimferðamiðstöðinni 5. janúar 1969. Farið komst í námunda við Venus 16. maí sama ár, hægði þá á sér, setti út fallhlíf og hóf sendingar til Jarðar. Farið henti út litlu hylki með skjaldarmerki Sovétríkjanna og andlitsmynd af Vladimír Lenín. Farið sendi boð til Jarðar á 45 sekúndna fresti í 53 mínútur. Síðustu mælingar farsins voru 320°C hiti og 26,1 bara loftþrýstingur. Gögn úr ljósmæli staðfestu að lofthjúpur Venus væri úr koltvísýringi, líkt og komið hafði fram í leiðangri Venera 4.

Könnun Venus
Veneraáætlunin
Mannættkvísl

Mannættkvísl (fræðiheiti: Homo) er ættkvísl fremdardýra sem þróaðist út frá annars útdauðu ættkvíslinni Australopithecus fyrir rúmlega 2 milljón árum. Mannættkvísl nær yfir tegund nútímamanna (Homo sapiens) og nokkrar útdauðar manntegundir, sem ýmist eru taldar forverar eða náskyldar nútímamönnum. Það á sérstaklega við um Homo erectus og Homo neanderthalensis. Elsta tegundin af þessari ættkvísl er talin vera Homo habilis. Ásamt ættkvíslinni Paranthropus er mannættkvísl talin skyldust Australopithecus africanus. Ættkvíslin Australopithecus hafði áður aðgreinst frá ættkvíslinni Pan (simpönsum).

Homo erectus kom fram á sjónarsviðið fyrir tæpum 2 milljónum ára og dreifðist um Afríku (þar sem tegundin nefnist Homo ergaster) og til Evrasíu fyrir um 1,8 milljón árum. Þetta var líklega fyrsta manntegundin sem tók upp veiði og söfnun og lærði að kveikja eld. Homo erectus hafði mikla aðlögunarhæfni og lifði í meira en milljón ár, þar til tegundin þróaðist út í nýjar tegundir fyrir um 500.000 árum.

Nútímamaðurinn Homo sapiens kom fram á sjónarsviðið fyrir um 300 til 200.000 árum, líklega í Afríku, og neanderdalsmaðurinn birtist um svipað leyti í Evrópu og Vestur-Asíu. Homo sapiens dreifðist út frá Afríku í nokkrum bylgjum að talið er, hugsanlega allt frá því fyrir 250.000 árum og örugglega frá því fyrir 130.000 árum. Suðurdreifingin átti sér stað fyrir 70-50.000 árum þegar menn settust að í Evrasíu og Eyjaálfu. Á þessum svæðum blönduðust nútímamenn eldri manntegundum. Neanderdalsmenn dóu út fyrir um 40.000 árum og blendingstegundir gætu hafa lifað af allt þar til fyrir 12.000 árum (Rauðhjartarhellafólkið).

Tenglar
 

Mannættkvísl
Pedro Rodríguez de Campomanes

Pedro Rodrígez y Peréz, greifinn af Campomanes,  (1723-1803) var spænskur stjórnmálamaður, hagfræðingur og sagnfræðingur. Hann fæddist á norður-Spáni, í Eulaila de Sorriba þann 1 júlí 1723 og lést í Madríd höfuðborg Spánar árið 1803. 

Foreldrar hans voru Pedro Rodríguez fæddur árið 1699 og María Pérez Fernández fædd 1690. Báðir foreldrar voru af aðalsættum. Pedro hóf lögfræðinám í Oviedo og lauk því í Sevilla, eftir útskrift flutti hann til Madríd.

Störf og framlög til hagfræðinnar 
Pedro Rodriquez var skipaður fjármálaráðherra Spánar árið 1760 á valdatíma Carlosar III, en var sviptur stöðunni 1791 af Carlosi IV vegna ótta hans við frönsku byltinguna. Hann studdi ýmsar frjálslyndar umbætur sem drógu meðal annars úr völdum kirkjunnar, svo sem bann við trúarlegum prófum í embætti í dóms- og stjórnsýslustörfum. Við störf sín sem fjármálaráðherra hrinti hann í framkvæmd fjölda aðgerða sem miðuðu að því að örva efnahagsstarfsemi og endurreisa spænska hagkerfið. Meðal annars reglugerð um fríverslun árið 1765. Hann létti ennfremur ýmsum sköttum af landbúnaði og verslun sem höfðu staðið vexti þeirra fyrir þrifum. Hann taldi að vöxt og viðgang efnahagskerfis Spánar mætti best tryggja með öflugri landbúnað, og tryggði meðal annars stuðning fyrir fátækustu landbúnaðarsvæðin.

Pedro Rodríguez var einnig áhugamaður um nútímavísindi, landafræði og landbúnað. Árið 1762 gaf hann út rit um landafræði Portúgals sem nýttist síðar við innrás spánverja inn í Portúgal.

Heimildir

Spænskir greifar
Spænskir hagfræðingar
Spænskir sagnfræðingar
Spænskir stjórnmálamenn
Kornlögin

Bresku kornlögin voru lög í Bretlandi sem hindruðu innflutning á korni, á árunum 1815-1846. Í upphafi var lágmarksverð sett á innflutt korn en síðar voru lagðir háir innflutningstollar til að kom í veg fyrir innflutning og vernda þannig breskan landbúnað. Stuðningur við lögin kom úr röðum stórlandeigenda. Andstæðingar laganna voru allur almenningur og verkamenn, sem liðu fyrir hátt kornverð og þar með skertan kaupmátt, og atvinnurekendur sem töldu þau helstu ástæðu hækkandi launakrafna.

Deilur um lögin

Verð á korni hækkaði mikið á Bretlandseyjum á tímum Napóleonsstyrjaldanna sem komu í veg fyrir innflutning. Þegar friður komst á árið 1814 spruttu upp miklar deilur innan Breska þingsins sem og umræða meðal almennings um kröfur landeigendum lágmarksverð á korni. Deilurnar höfðu mikilvæg áhrif á þróun hagfræðinnar, en meðal þátttakenda í deilunni voru tveir mikilvægustu hagfræðingar klassíska skólans, David  Ricardo og Thomas Malthus. 

Malthus studdi lögin, sem hann taldi mikilvægan stuðning við breskan landbúnað, og tryggingu fyrir því að breska þjóðin yrði ekki háð innflutning á korni. Einnig taldi hann að hærri tollar myndu hvetja til meiri fjárfestingar í landbúnaði, sem mundi aftur leiða til aukinnar framleiðslu og framboði, þannig að verð á korni kæmi til með að lækka. 

Ricardo var einn helsti andstæðingur laganna, hann var talsmaður frjálshyggju og benti á að lögin þjónuðu einungis landeigendum. Hann byggði málflutning sinn sérstaklega á kenningu sinni um dreifingu tekna sem hann hafði þróað í höfuðriti sínu, On the Principles of Political Economy and Taxation (1817). Með hærri tollum myndi dreifing tekna breytast landeigendum í hag. Hann taldi kornlögin leiða til stöðnunar breska hagkerfinu.

Afnám kornlaganna árið 1847 var mikilvægt skref í átt að fríverslun.

Afleiðingar
Bent hefur verið á kornlögin sem eina ástæðuna fyrir hallærinu mikla á Írlandi, þar sem um fjórðungur Íra lést úr hungri eða flutti úr landi.

Heimildir
 Corn Laws: https://en.wikipedia.org/wiki/Corn_Laws
 Thomas Malthus: https://www.visindavefur.is/svar.php?id=59467
 Colander, David og Harry Landreth. 1989. History of Economic Theory. 2 útgáfa. Houghton Mifflin Company, Boston. bls 123-124
Saga Bretlands
Saga Írlands
Fátækralögin á Englandi

Við byrjun 17. aldar voru sett á lög sem draga áttu úr efnahagslegri fátækt Englendinga, þessi lög voru síðar nefnd ensku fátækralögin. Saga fátækralaganna er tvískipt; annars vegar er talað um gömlu fátækralögin, sem sett voru á árið 1601, og hins vegar nýju fátækralögin, sem tóku gildi 1834.

Gömlu fátækralögin 

Við siðaskiptin á 16. öld tóku Englendingar upp kristna trú og aðlöguðu skoðanir sínar og gildi samkvæmt henni. Í Biblíunni lásu þeir að hjálpa ætti þeim sem þurfa á hjálp að halda; fæða þá svöngu, klæða þá nöktu og heimsækja þá sjúku. Í kjölfar siðaskiptanna var Enska biskupakirkjan stofnuð og í framhaldi voru gömlu fátækralögin sett á. Markmið gömlu fátækralaganna voru þau að veita félagslegan stöðugleika, draga úr óánægju og þjáningu og koma í veg fyrir óeirðir og uppreisnir.

Lögin tóku gildi árið 1601 og voru tvenns konar styrkir veittir undir þeim; utandyra- og innanhúsarhjálp. Utandyrahjálp var háttað þannig að þeir fátæku voru skildir eftir á heimilum sínum með pening eða nauðsynjavörur eins og mat og klæði. Innanhúsahjálpin fólst í því að veita þeim fátæku húsnæði í ölmusuhúsi, leggja þá veiku inn á sjúkrahús og flytja munaðarlaus börn á munaðarleysingjahæli. Gömlu fátækralögin áttu einnig að veita þeim fátæku vinnu sem höfðu orðið atvinnulausir vegna erfiðra tíma, til dæmis vegna veikinda eða niðursveiflu í atvinnugrein þeirra. Þeir fátæku áttu að vera tilbúnir til að samþykkja hvaða starf eða styrk sem þeim byðist. Þetta var gert til þess að reyna að fækka betlurum sem höfðu verið á reiki um göturnar, sem rændu ferðalanga og ógnuðu samfélaginu. Árlega skipaði sóknarnefnd kirkjunnar umsjónarmenn sem ábyrgðust það að reikna út hversu mikla peninga þyrfti til að hjálpa fátækum og skattlögðu út frá því. Þeir rukkuðu síðan skatt frá eigendum fasteigna og veittu fátækum pening eða mat. 

Lagasetningin sameinaði fyrri löggjafir um fátæka, þar á meðal var fátækt skilgreind og skipt upp í þrjá flokka. Í fyrsta lagi voru það þeir sem vildu vinna en gátu það ekki. Þessi hópur fólks fékk þá hjálp sem það þurfti, hvort sem það voru föt eða auðveld vinna í skiptum fyrir pening. Í öðru lagi voru það þeir sem gátu unnið en kusu að vinna ekki, þessi hópur fólks átti ekki rétt á hjálp af neinum toga. Þriðji og seinasti hópurinn voru þeir sem voru of veikir, gamlir eða ungir til þess að vinna. Þessi hópur átti rétt á mikilli hjálp og líta átti eftir þeim á viðeigandi stofnunum, eins og spítölum og munaðarleysingjahælum.

Lögin voru harðlega gagnrýnd af hagfræðingum klassíska skólans, þar á meðal Adam Smith, því þau komu í veg fyrir frjálsan flutning atvinnulausra verkamanna milli bæja eða landshluta. Thomasi Malthus gagnrýndi lögin einnig harðlega fyrir að auka aðeins á vesæld og fátækt með því að hamla eðlilegu gangverki efnahagslögmálanna.

1832 var skipuð nefnd til að endurskoða lögin. Tveimur árum seinna, árið 1834 voru sett ný lög sem gerbreyttu fátækraaðstoð í Bretlandi og færðu hana til nútímalegra horfs í samræmi við hugmyndir frjálslyndisstefnunnar og lassez faire efnahagsstefnu.

Heimildir
Öskjugosið 1875

Öskjugosið 1875 var eldgos í Öskju sem hófst þann 29. mars árið 1875. Öskjugosið er talið  mesta öskugos á Íslandi á sögulegum tíma og stóð þó ekki aðalgosið nema í nokkra klukkutíma. 17 jarðir á Jökuldal fóru í eyði vegna vikur- og öskufalls og orsakaði harðindakafla á Austurlandi sem varð til þess að fólk fluttist frá Austurlandi til Vesturheims. Svo mjög svarf að fólki í nálægð eldanna að Danir efndu til fjársafnana til þess að koma í veg fyrir alvarlegan skort. Talið er að gosefnin úr Öskjugosinu hafi numið 3—-4.000.000.000 teningsmetrum. 

Eldgosið í Krakatá var sama eðlis og gosið í Öskju 1875, aðeins stórfelldara og ægilegra. Að Skaftáreldum frátöldum er myndun nornahárs í eldgosi hérlendis ekki getið fyrr en í sambandi við Öskjugosið 1875.

1875
Eldgos á Íslandi
Paramount+

Paramount+ er bandarísk streymisveita í eigu Paramount Pictures og CBS sjónvarpsstöðinni. Á veitunni má finna efni frá Paramount, CBS og Nickelodeon. Streymið er ekki aðgengilegt á Íslandi. 

Streymið opnaði upprunalega 28. október 2014 undir merkjum CBS sjónvarpsstöðvarinnar en nafninu var breytt í Paramount+ þann 4. mars 2021.
Streymisveitur
Stofnað 2014
Paramount
Nettröll

Nettröll er „sá eða sú sem vísvitandi móðgar eða ögrar öðrum netnotendum“ (samkvæmt íslenskri nútímamálsorðabók á vefsíðu Árnastofnunar).

Notkun orðsins Nettröll 
Nettröll hafa haft víðtæk áhrif á umræðu hér á landi sem og víðar. Vefmiðillinn Kjarninn greinir frá að í Facebook pistli sem Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, fyrrverandi forsætisráðherra, skrifaði í upphafi árs 2016 hafi hann sagt að „...nettröll eru hvorki þekkt fyrir einbeitingu né yfirvegun“. . 
Í september 2018 birtist grein á vef Blaðamannafélags Íslands þar sem sagt var frá því að yfir 100 fréttir sem birst hafi í Bretlandi byggi á Twitterfærslum frá Rússneskum nettröllum. .

 Slanguryrði
Internetið

Heimildir:
Mikis Þeódórakis

Mikhaíl „Mikis“ Þeódórakis (gríska: Μιχαήλ "Μίκης" Θεοδωράκης, fæddur 29. júlí 1925 – látinn 2. september 2021) var grískt tónskáld sem samdi yfir 1000 verk. Hann var undir áhrifum frá grískri þjóðlagatónlist. Theodorakis samdi tónlist fyrir kvikmyndirnar Grikkinn Zorba (1964), Z (1969) og Serpico (1973).

Þeódórakis var vinstrisinnaður og var tengdur Gríska kommúnistaflokknum. Hann var kosinn á þing 1964, 1981 og 1990 og varð eitt sinn ráðherra. Hann var þekkt rödd og tákn gegn herforingjastjórninni 1967–1974 og var fangelsaður, pyntaður og tónlist hans bönnuð.

Tengill
Rúv - Ofsótta tónskáldið Theodorakis

Grísk tónskáld
Grískir tónlistarmenn
Grískir stjórnmálamenn
Université Panthéon-Sorbonne

Université Panthéon-Sorbonne, þekktur sem Université Paris I, er opinber háskóli í París í Île-de-France í Frakkland. Háskólinn sérhæfir sig á sviði efnahags- og stjórnunar, list- og hugvísinda, lögfræði og stjórnmálafræði.

Frægir útskriftarnemendur 
 Manuel Valls, fransk-spænskur stjórnmálamaður og fyrrum forsætisráðherra Frakklands.

Tenglar 

 Heimasíða skólans

Háskólar í París
Université Sorbonne-Nouvelle

Université Sorbonne-Nouvelle, þekktur sem Université Paris 3, er opinber háskóli í París í Île-de-France í Frakkland. Háskólinn veitir aðallega kennslu í bókstöfum, málvísindum, tungumálum, sviðslistum, samskiptum og Evrópunámi (þverfagleg saga, hagfræði, lögfræði og stjórnmálafræði). Hann er í 50 efstu bestu tungumálaháskólum í heimi og er í 48. sæti QS World University Rankings árið 2021.

Tenglar 

 Heimasíða skólans

Háskólar í París
Polyblastus wahlbergi

Polyblastus wahlbergi er evrópsk tegund af sníkjuvespum sem lifir á sagvespum, þar á meðal birkiþélu.

Tilvísanir

 
Sníkjuvespur
August Emil Holmgren

August Emil Algot Holmgren, (fæddur 10 nóvember 1829 í Västra Ny sókn, Austur-Gautlandi, látinn 30 desember 1888 í Stokkhólmi, var sænskur dýrafræðingur, ekki síst í skordýrafræði. Bræður hans voru Hjalmar (stærðfræðingur), Albert (eðlisfræðingur) og Frithiof Holmgren (eðlisfræðingur).

Holmgren varð kennari í náttúrufræði við Skogsinstitutet þar sem hann fékk tilnefningu til lektors lektor 1871. Hann var skordýrafræðingur hjá Lantbruksinstitutet 1880-1886. Framlag hans þar var verðmætt, sérstaklega innan Ichneumonidae af sníkjuvespum, og með verkum hans varð framgangur sníkjuvespufræða mikill í Svíþjóð. Meðal rita Holmgrens eru: 
De för träd och buskar nyttiga och skadliga insekterna 1867
Om åkerns vanligaste skadeinsekter 1873 
Trädgårdens skadedjur 1880. 
Hymenoptera, species novas descripsit. Kongliga Svenska Fregatten Eugenies resa omkring Jordeni under befäl af C.A. Virgen Aren 1851–53. II Zoologi 1 Insecta pp. 391-442 pl. viii. (1868).
Bidrag till kännedomen om Beeren eilands och Spetsbegrens insekt-fauna. Stockholm: P.A. Norstedt & söner (1869).
Skandinaviens foglar i Handbok i zoologi för landtbrukare, skogshushållare, fiskeriidkare och jägare P.A. Norstedt & söner,  Stockholm (1866).

Heimildir 
 Carlquist, Gunnar (red.) (1932). Svensk uppslagsbok. Malmö: Svensk Uppslagsbok AB:s förlag, band 13 s. 229.
 Olle Franzén: E A Holmgren August Holmgren i Svenskt biografiskt lexikon (1971-1973)
 August E A Holmgren, Svenskt biografiskt lexikon, Svenskt Biografiskt Lexikon-ID: 13744, läs online.

Tilvísanir 

Sænskir líffræðingar
Scambus inanis

Scambus inanis er evrópsk tegund af sníkjuvespum sem lifir á ýmsum meindýrum, þar á meðal birkikembu og Anthonomus pomorum (apple blossom weevil).

Tilvísanir

 
Sníkjuvespur
Chrysocharis gemma

Chrysocharis gemma er evrópsk tegund af sníkjuvespum sem lifir á ýmsum meindýrum, þar á meðal  Phytomyza ilicis (holly leafminer) og birkikembu.

Tilvísanir

 
Sníkjuvespur
Pnigalio longulus

Pnigalio longulus er evrópsk tegund af sníkjuvespum sem lifir á ýmsum meindýrum, þar á meðal birkikembu.

Tilvísanir

 
Sníkjuvespur
Eriocrania

Eriocrania eru smávaxin mölfiðrildi. Flestar tegundirnar lifa í birkiblöðum, en einstaka eru með eik eða hesli sem hýsil. Ein tegund hefur fundist á Íslandi, birkikemba.

Tegundir 
Eriocrania alpinella
Eriocrania breviapex
Eriocrania carpinella
Eriocrania chrysolepidella
Eriocrania cicatricella
Eriocrania komaii
Eriocrania sakhalinella
Eriocrania salopiella
Eriocrania sangii
Eriocrania semipurpurella
Eriocrania sparrmannella
Eriocrania unimaculella

Heimildir

Tenglar 
Eriocrania at funet

Hreisturvængjur
Meindýr
Kappsmál

Kappsmál eru íslenskir skemmtiþættir sýndir á föstudagskvöldi á RÚV. Það hafa verið sýndar þrjár þáttaraðir, allar þáttarðarinar innihalda þrettán þætti. Fyrsta þáttaröðin var sýnd haustið 2019, önnur haustið 2020 og þriðja haustið 2021. Umsjónarmenn eru Bragi Valdimar Skúlason og Björg Magnúsdóttir. Í þáttunum koma fjórir gestir og takast á við þrautir og spurningar tengdar íslenskri tungu. Skot Procuditions sér um framleiðslu Kappsmáls.
Sjónvarpsþættir
Stofnað 2019
Ríkissjónvarpið
Íslenska
Spurningaþættir
Alfa Romeo Giulietta (1977)

Alfa Romeo Giulietta er bíll sem var búinn til á árunum 1977 til 1985 í Alfa Romeo verksmiðjunni í Arese norður af Mílanó og tekur nafn hins goðsagnakennda Alfa Romeo Giulietta frá fimmta áratugnum.

Gallerí
Úrtalningarromsa

Úrtalningarromsur eru þulur sem börn þylja með þeim tilgangi að telja út eitthvað eða eitthvern.

Þulur 
Úllen dúllen doff

Ugla sat á kvisti
Norm Macdonald

Norm Macdonald (17. október 1959 – 14. september 2021) var kanadískur gamanleikari og þekktastur fyrir hlutverk sitt sem Lucky í Dr. Dolittle.

Tenglar

Tilvísanir

Macdonald, Norm
Katerína Sakellaropúlú

Katerína Sakellaropúlú (grískt letur: Κατερίνα Σακελλαροπούλου; f. 30. maí 1956) er grísk stjórnmálakona sem hefur verið forseti Grikklands frá 13. mars 2020. Hún var kjörin af gríska þinginu til að taka við embættinu af Prokopis Pavlopúlos þann 22. janúar 2020. Áður en hún varð forseti lýðveldisins var Sakellaropúlú forseti gríska ríkisráðsins, æðsta stjórnsýsludómstóls Grikklands. Hún er fyrsti kvenforseti Grikklands.

Æviágrip 
Sakellaropúlú er fædd í Þessalóníku. Fjölskylda hennar er frá Stavrúpolí, bæ í héraðinu Xanþí. Hún nam lögfræði við Háskólann í Aþenu og útskrifaðist úr framhaldsnámi í almannarétti við Université Panthéon-Assas. Á miðjum níunda áratugnum hlaut hún aðild að gríska ríkisráðinu og var gerð ráðgjafi þess árið 2000. 

Í október 2015 var hún útnefnd varaforseti ríkisráðsins og í október 2018 varð hún, fyrst kvenna, forseti réttarins eftir einróma atkvæðagreiðslu. Kjör hennar kom í kjölfar þess að þáverandi ríkisstjórn stjórnmálaflokksins Syriza tók tillit til framsýnna viðhorfa hennar í umhverfis- og mannréttindamálum.

Sakellaropúlú hefur verið félagi í sambandi starfsmanna dómstóla ríkisráðsins. Hún var aðalritari sambandsins frá 1985 til 1986, varaforseti þess frá 2006 til 2008 og forseti frá 1993 til 1995 og frá 2000 til 2001.

Hún birtir reglulega greinar í fræðitímaritum. Hún skrifaði einnig í bókina Fjármálakreppa og umhverfisvernd í dómaframkvæmd ríkisráðsins (gríska: Οικονομική κρίση και προστασία του περιβάλλοντος στη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας) árið 2017.

Forseti Grikklands 
Þann 15. janúar 2020 útnefndi forsætisráðherra Grikklands, Kýríakos Mítsotakís, Sakellaropúlú í embætti forseta lýðveldisins. Hún var kjörin forseti þann 22. janúar 2020 með 261 atkvæðum af 300 á gríska þinginu.

Einkahagir 
Sambýlismaður Sakellaropúlú er lögfræðingurinn Pavlos Kotsonis. Hún á eitt barn úr fyrra hjónabandi.

Hún er stuðningsmaður íþróttafélagsins Aris Þessalóníki.

Tilvísanir

Forsetar Grikklands