alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Myndbandsdómgæsla

Myndbandsdómgæsla, skjádómgæsla, vídeódómgæsla eða VAR (enska: video assistant referee, stytting: VAR) er þegar dómarar notast við myndbönd af atvikum og heyrnartól og hljóðnema í hópíþróttum til að komast að niðurstöðu í dómum er varða leikinn.

Knattspyrna 
Tilraunir með VAR voru gerðar einna fyrst í efstu deild Hollands, Eredivisie, árið 2014. Sepp Blatter fyrrum stjóri FIFA var mótfallinn VAR en arftaki hans Gianni Infantino sem tók við árið 2016 var þeim mun jákvæðari.

Innleiðsla
Myndbandsdómgæsla var fyrst notuð í efstu deild í Ástralíu árið 2017. Sama ár var hún notuð í Bundesliga í Þýskalandi, Serie A á Ítalíu, MLS í Bandaríkjunum og árið eftir í La Liga á Spáni. Á Englandi hefur hún verið notuð frá árinu 2017 í bikarkeppnum en ákveðið var að nota VAR í ensku úrvalsdeildinni fyrst tímabilið 2019-2020. Skjádómgæsla verður einnig innleidd í Meistaradeild Evrópu sama tímabil. . 

VAR var notað á HM 2018 í Rússlandi í fyrsta sinn á heimsmeistararamóti.

Á Íslandi
Myndbandsdómgæsla var fyrst notuð í umspilsleik Íslands og Rúmeníu (fyrir EM 2021) í október 2020.

Notkun
VAR er notað í þessum tilvikum:
Mörk og hvort brot hafi verið í undanfara þeirra, svo sem rangstaða eða líkamlegt brot.
Vítaspyrna. Hvort brot feli í sér víti.
Rautt spjald. (Aðrar villur er ekki hægt að skoða og ekki annað gult spjald á leikmann)
Röng kennsl borin á leikmann þegar gefið er spjald. Hvort leikmaðurinn sé sá sem í raun framdi brotið sem felur í sér gult eða rautt spjald.

Bæði aðaldómari leiks og VAR dómarar í skjáherbergi geta átt frumkvæði að samskiptum til að fara yfir atvik. Dómari getur þá farið yfir atvikið á skjá ef þess þarf. Hann gefur þá merki og teiknar eins konar ramma/skjá með höndum.

Handbolti

Á Íslandi
Haustið 2018 var samþykkt að; dómarar leikja geta nýtt sér myndbandsupptökur til lokaákvörðunar um dóma í leikjum sem eru í beinni sjónvarpsútsendingu sé slíkt í boði. Þá eru atvikin meðal annars: Hvort bolti fer yfir marklínu, hvort tími sé runninn út, óíþróttamannsleg atvik, hvort leikmanni skuli refsað og hvort skipting sé röng.

Körfubolti 
Í NBA hefur myndbandsdómgæsla verið notuð í lok leikja til að skera úr um vafaatvik. Aðallega í lok leikja. Hægt er að notast við takmarkaðan fjölda atvika.

Heimild

 

Knattspyrna
Valkostur fyrir Svíþjóð

Alternativ för Sverige (íslenska: Valkostur fyrir Svíþjóð) er sænskur stjórnmálaflokkur. Í forsvari er Gustav Kasselstrand hagfræðingur. Flokkurinn hefur svipað nefndan flokk í Þýskalandi að fyrirmynd. Flokkurinn klofnaði frá Svíþjóðardemókrötum, meðal annars vegna deilna um kynþáttahyggju, hegðunarvandamál og tengsl við hægriöfgahreyfingar.

Árið 2018 bauð hreyfingin ekki fram til sveitarstjórna heldur einungis til þings þar sem þeir urðu næst stærsti flokkur án hlutdeildar á eftir Femínistaflokknum með tæpan þriðjung úr prósenti atkvæði eða 0,31%.

Merki flokksins er fáni landsins í hjartalöguðu formi.

Tilvísanir

Sænskir stjórnmálaflokkar
Eggert Eiríksson Briem

Eggert Eiríksson Briem (1879–1939) búfræðingur var bóndi í Viðey. Hann var sonur Eiríks Briem biskupsritara, prests, kennara og alþingismanns. Eggert var kvæntur Katrínu Thorsteinsson, dóttur Pétur J. Thorsteinssonar á Bíldudal. Þau hófu búskap í Viðey við  Reykjavík árið 1903.  Eggert byggði í Viðey 48 kúa fjós og heyhlöðu fyrir 3000 hestburði á fyrstu búskaparárum sínum. Hann lét flytja mjólk á hverjum degi á bátum yfir sundið til Reykjavíkur og síðan á hestvögnum niður í Aðalstræti. Eggert  var fyrstur manna til að setja upp mjólkurbúð en búðin hans var í Uppsalakjallaranum í Aðalstræti. Hann seldi jörðina eftir aðeins fjögurra ára búsetu til Milljónafélagsins sem þá hóf þegar mikla uppbyggingu  í búskap en einnig í útgerð á Sundbakka gegnt Gufunesi.

Heimildir 
  Jónas Magnússon Stardal, Búskapur Eggerts Briem í Viðey; 1. grein í Lesbók Morgunblaðsins 1963
 Jónas Magnússon Stardal, Mjaltir og mjólkurflutningar; 2. grein í Lesbók Morgunblaðsins, 9. tölublað (10.03.1963), bls. 11
 Jónas Magnússon Stardal,  Vorverkin og önnur útivinna; 3. grein í Lesbók Morgunblaðsins, 10. tölublað (17.03.1963), Bls. 11 

Íslenskir bændur
Coreca

Coreca er ítalskt þorp með um 700 íbúa í Kalabríu. Þorpið er staðsett í sýslunni Cosenza, við Tyrrenahaf.

Kalabría
Milena Miconi

Milena Miconi (f. 15. desember 1971) er ítölsk leikkona.

Tenglar 

 

Miconi, Milena
Fanny Cadeo

Fanny Cadeo (f. 11. september 1970) er ítölsk leikkona.

Tenglar 

 Opinber vefsíða Fanny Cadeo 
 

Cadeo, Fanny
Sabrina Ferilli

Sabrina Ferilli (f. 28. júní 1964) er ítölsk leikkona.

Tenglar 

 Opinber vefsíða Sabrina Ferilli 
 

Sabrina Ferilli, Sabrina Ferilli
Mótmælin á Torgi hins himneska friðar

Mótmælin á Torgi hins himneska friðar, oft kölluð 4. júní-atvikið (六四事件) á meginlandi Kína, voru stúdentamótmæli sem áttu sér stað í Peking, höfuðborg Alþýðulýðveldisins Kína, árið 1989. Mótmælin voru kæfð niður eftir að Li Peng forsætisráðherra alþýðulýðveldisins lýsti yfir herlögum. Kínverskir hermenn vopnaðir sjálfvirkum rifflum og skriðdrekum skutu á mótmælendur sem reyndu að loka leið þeirra á Torg hins himneska friðar í hinum svokölluðu Tianamen-fjöldamorðum. Óvíst er hve margir létust en talningar á hinum dauðu hafa verið á bilinu 180 upp í 10.454. 

Þegar mótmælin brutust út var Kína að ganga í gegnum stórtækar og skyndilegar efnahags- og samfélagsbreytingar í kjölfar dauða Maó Zedong og mikil spenna ríkti meðal Kínverja um framtíð landsins. Efnahagsumbætur níunda áratugarins höfðu leitt til sköpunar markaðshagkerfis sem hagnaðist mörgum Kínverjum en var öðrum til miska. Jafnframt var farið að bera á gagnrýni á flokksræði kínverska kommúnistaflokksins. Fjölmargir Kínverjar kvörtuðu yfir verðbólgu, lélegum undirbúningi háskólanáms fyrir vinnu í nýja hagkerfinu og takmörkunum á þátttöku í stjórnmálum. Kínverskir stúdentar kröfðust lýðræðis, prentfrelsis og tjáningarfrelsis. Stúdentahreyfingarnar voru þó aðeins lauslega skipulagðar og markmið þeirra voru margbreytileg. Á hápunkti mótmælanna safnaðist um ein milljón Kínverja saman á torginu.

Mótmælin leiddu í ljós ágreining meðal kínverskra valdsmanna þar sem ekki voru allir sammála um það hvort rétt væri að leita sátta við mótmælendurna eða bæla mótmælin niður. Í maí leiddi hungurverkfall stúdentanna til þess að stuðningur við mótmælin stórjókst og mótmælin breiddust út til um 400 borga. Deng Xiaoping, leiðtogi alþýðulýðveldisins, komst að endingu að þeirri niðurstöðu að mótmælin væru ógn við stjórnvöldin og ákvað að beita valdi til að kveða þau niður. Ríkisráð alþýðulýðveldisins lýsti yfir herlögum þann 20. maí og sendi um 300.000 hermenn til Peking. Hermennirnir skutu á mótmælendurna með sjálfvirkum skotvopnum og drápu marga þeirra.

Kínversk stjórnvöld voru fordæmd víða um heim fyrir að beita ofbeldi gegn mótmælendunum. Vesturveldin beittu refsiaðgerðum og viðskiptabönnum á kínversk fyrirtæki og embættismenn. Kínverska stjórnin brást við með því að hella sér yfir mótmælendurna og sakaði vesturveldin um að skipta sér að innanríkismálum Kína. Kínversk stjórnvöld handtóku fjölda mótmælenda, bældu niður mótmæli víðs vegar um landið, ráku burt erlenda blaðamenn, ritskoðuðu umfjöllun um atburðina í innlendum fjölmiðlum, styrktu lögregluna og öryggissveitir innan landsins og hreinsuðu burt embættismenn sem grunaðir voru um samúð með mótmælendunum. Hreinsanirnar sem fylgdu í kjölfar mótmælanna hægðu tímabundið á frjálslyndisvæðingu níunda áratugarins. Mótmælin mörkuðu tímamót í stjórnmálasögu Kína og settu greinileg mörk á tjáningarfrelsi um stjórnmál í landinu allt fram á 21. öld. Minningin um atburðina er nátengd gagnrýni á yfirráð kommúnistaflokksins í landinu og enn er umfjöllun um þá mjög viðkvæmt málefni sem er stranglega ritskoðað í Kína.

Tenglar

Tilvísanir

1989
Kalda stríðið
Mótmæli í Kína
Saga Kína
Rauðinúpur

Rauðinúpur er 73  m hátt bjarg með stóra gígskál á  Melrakkasléttu. Þar er mikið fuglalíf í rauðu bergi og  tegungir eins og lundi og hafsúla. Á Rauðanúpi er viti og endurvarpsstöð sjónvarps. Við norðausturhorn hans er drangurinn Karlinn sem er nærri jafnhár núpnum. Drangurinn hefur til margra ára verið nefndur Jón Trausti eftir rithöfundinum Guðmundi Magnússyni sem tók sér skáldanafnið Jón Trausti. Hann  dvaldi unglingsár sín í bænum Núpskötlu sem er austan Rauðanúps á eiði milli Kötluvatns og sjávar.

Heimild
 Vestur Slétta (vefur Norðurþings)

Norðurþing
Bjarkarætt

Bjarkarætt (fræðiheiti: Betulaceae) er með sex ættkvíslir lauffellandi trjáa og runna, þar með talinna birki, elri, hesli, agnbeyki, Ostryopsis og Ostrya með samtals 167 tegundir. Þær eru að mestu ættaðar frá tempruðu belti norðurhvels, með fáeinar tegundir sem ná til suðurhvels í Andesfjöllum í Suður-Ameríku. Dæmigerð blóm eru reklar og koma þeir oft fyrir laufgun.

Þróunarsaga

Bjarkarættin er talin hafa komið fram við lok Krítartímabilsins (um 70 milljónum ára síðan) í mið Kína. Þetta svæði hefur á þessum tíma haft Miðjarðarhafsloftslag vegna nálægðar við Tethyshaf, sem þakti hluta af því sem nú er Tíbet og Xinjiang fram til fyrri hluta tertíertímabilsins. 

Þessi kenning um uppruna ættarinnar er studd með að allar sex ættkvíslirnar og 52 tegundir eru þaðan og margar tegundirnar einlendar. Allar sex núverandi ættkvíslirnar eru taldar hafa verið fullaðskildar í Ólígósen og allar ættkvíslir í ættinni (að undanskilinni Ostryopsis) eru með stengervinga sem ná að minnsta kosti 20 milljón ár frá nútíma.

Samkvæmt sameindaerfðafræði eru nánustu ættingjar bjarkarættar í járnviðarætt (Casuarinaceae).

Undirættir og ættkvíslir

Núlifandi tegundir
Betuloideae
Elri (Alnus) Mill. 1754
Birki (Betula) L. 1753
Coryloideae
Agnbeyki (Carpinus) L. 1753
Hesli (Corylus) L. 1753
Ostrya Scop. 1760
Ostryopsis Decne. 1873

Steingervingar
†Asterocarpinus
†Coryloides
†Cranea
†Kardiasperma
†Palaeocarpinus

Sameindaerfðafrði
Nútíma sameindaerfðafræði bendir til eftirfarandi ættartengsla:

Tilvísanir 

Birkiætt
Agnbeykisættkvísl

Agnbeykisættkvísl (fræðiheiti:  Carpinus) er ættkvísl trjáa í birkiætt (Betulaceae). Tegundirnar 30–40 eru um megnið af tempruðum svæðum norðurhvels.

Útbreiðsla 
Tegundirnar 30–40 eru flestar í Austur-Asíu, sérstaklega Kína. Einungis tvær tegundir koma fyrir í Evrópu, ein í austur Norður-Ameríku og ein í Mið-Ameríku. Carpinus betulus finnst í Evrópu, Tyrklandi og Úkraínu.

Tegundir
Viðurkenndar
Carpinus betulus L. — Agnbeyki - útbreitt um mestalla Evrópu; Tyrkland, Íran, Kákasus; slæðingur sumsstaðar í Bandaríkjunum.
Carpinus caroliniana Walter  —   - Quebec, Ontario, Austurhluti Bandaríkjanna
Carpinus chuniana Hu - Guangdong, Guizhou, Hubei
Carpinus cordata Blume —   - Primorye, Kína, Kórea, Japan
Carpinus dayongiana K.W.Liu & Q.Z.Lin - Hunan
Carpinus eximia Nakai - Kórea
Carpinus faginea Lindl. - Nepal, Himalajafjöllum í Norður-Indlandi
Carpinus fangiana Hu  - Sichuan, Guangxi
Carpinus hebestroma Yamam. - Tævan
Carpinus henryana (H.J.P.Winkl.) H.J.P.Winkl. - suður Kína
Carpinus japonica Blume —   - Japan
Carpinus kawakamii Hayata - Tævan, suðaustur Kína
Carpinus kweichowensis Hu - Guizhou, Yunnan
Carpinus langaoensis  Z. Qiang Lu & J. Quan Liu - Shaanxi, Kína
Carpinus laxiflora  (Siebold & Zucc.) Blume —  Japan, Kórea
Carpinus lipoensis Y.K.Li - Guizhou
Carpinus londoniana H.J.P.Winkl. - suður Kína, norður Indókína
Carpinus luochengensis J.Y.Liang - Guangxi
Carpinus mengshanensis S.B.Liang & F.Z.Zhao - Shandong
Carpinus microphylla Z.C.Chen ex Y.S.Wang & J.P.Huang - Guangxi
Carpinus mollicoma Hu - Tíbet, Sichuan, Yunnan
Carpinus monbeigiana Hand.-Mazz. - Tíbet, Yunnan
Carpinus omeiensis Hu & W.P.Fang - Sichuan, Guizhou
Carpinus orientalis Mill. —  - Hungary, Balkanskaga, Ítalía, Krímskaga, Turkey, Íran, Kákasus
Carpinus paohsingensis W.Y.Hsia - Kína
Carpinus polyneura Franch. - suður Kína
Carpinus pubescens Burkill - Kína, Vietnam
Carpinus purpurinervis Hu - Guizhou, Guangxi
Carpinus putoensis W.C.Cheng — Zhejiang
Carpinus rankanensis Hayata - Tævan
Carpinus rupestris A.Camus - Yunnan, Guangxi, Guizhou
Carpinus shensiensis Hu - Gansu, Shaanxi
Carpinus shimenensis C.J.Qi - Hunan
 †Carpinus tengshongensis W.C.Cheng  - Zhejiang, en líklega útdauð
Carpinus tropicalis (Donn.Sm.) Lundell - Mexíkó, Mið-Ameríka
Carpinus tsaiana Hu - Yunnan, Guizhou
 Carpinus tschonoskii Maxim. —  - Kína, Kórea, Japan
 Carpinus turczaninowii Hance —  - Kína, Kórea, Japan
Carpinus viminea Wall. ex Lindl. - Kína, Kórea, Himalajafjöll, norður Indókína

Tilvísanir

Ytri tenglar 
 

Birkiætt
Agnbeyki

Agnbeyki (fræðiheiti: Carpinus betulus), er tré sem vex í vestur Asíu og mið, austur og suður Evrópu, þar á meðal suður Englandi. Það þarf hlýtt loftslag til að þrífast, og finnst í að 600m yfir sjávarmáli á útbreiðslusvæðinu. Þar vex það í bland við eik og sumsstaðar beyki.

Myndir

Tilvísanir

Ytri tenglar 
Den virtuella floran: Carpinus betulus distribution
Carpinus betulus - information, genetic conservation units and related resources. European Forest Genetic Resources Programme (EUFORGEN)

Birkiætt
Tré
Ostrya

Ostrya er ættkvísl átta til tíu tegunda lauffellandi trjáa í bjarkarætt (Betulaceae). Viðurinn er mjög harður; nafnið Ostrya er dregið af gríska orðinu ostrua „líkt beini“ sem er tilvísun í viðinn.

Tegundir 
 Ostrya carpinifolia Scop. - Miðjarðarhafssvæði Suður-Evrópu, Miðausturlönd, Tyrkland, Líbanon, Kákasus
 Ostrya chisosensis Correll - einlend í Big Bend þjóðgarðinum í Texas
 Ostrya japonica Sarg. -  Japan, Kórea, Norður-Kína
 Ostrya knowltonii Coville - Utah, Arizona, Nýja-Mexíkó, Texas
 Ostrya multinervis Rehd. - Mið-Kína
 Ostrya rehderiana Chun - Zhejiang hérað í Kína
Ostrya trichocarpa D.Fang & Y.S.Wang - Guangxi hérað í Kína
 Ostrya virginiana (Mill.) K. Koch - Austur-Bandaríkin, Austur-Kanada, Mexíkó, Gvatemala, El Salvador, Hondúras
 Ostrya yunnanensis W.K.Hu - Yunnan hérað í Kína
 †Ostrya oregoniana (steingervingur)
 †Ostrya scholzii (steingervingur)

Tilvísanir 

Rushforth, K. 1985. Ostrya. The Plantsman 7: 208-212.
Flora of China: Ostrya
Flora Europaea: Ostrya

Birkiætt
Ostryopsis

Ostryopsis er lítil ættkvísl lauffellandi runna í bjarkarætt (Betulaceae). 

Ættkvíslin er aðeins í Kína. Þetta eru runnar sem verða 3 til 5 m á hæð, með stakstæðum, tvítenntum heslilíkum blöðum 2–7 sm löngum. Blómin koma að vori, með aðskildum kven og karlreklum. Fræin myndast í klösum, 3 til 5 sm löngum með 6 til 10 fræjum; hvert fræ er lítil hneta um 4–6 mm löng.

Tegundir 
Ostryopsis davidiana Decne. - útbreidd frá Sichuan til Liaoning
Ostryopsis intermedia B.Tian & J.Q.Liu - Yunnan
Ostryopsis nobilis Balf.f. & W.W.Sm. - Sichuan, Yunnan

Tilvísanir 

Birkiætt
Porsætt

Porsætt (fræðiheiti: Myricaceae) er lítil ætt runna og smárra trjáa í beykibálki (Fagales). Það eru þrjár ættkvíslir í ætttinni, þó að sumir grasafræðingar vilji aðskilja margar tegundir úr Myrica í fjórðu ættkvíslina: Morella. Um 55 tegundir eru almennt viðurkenndar í Myrica, ein í Canacomyrica, og ein í Comptonia.

 Canacomyrica Guillaumin 1940
 Comptonia L'Hér. ex Aiton 1789
 Myrica L. 1753 (ásamt: Morella Lour. 1790)

Flokkun 
Nútíma sameindaerfðafræði bendir til eftirfarandi flokkunar:

Tilvísanir 

Birkiætt
Hesli

Hesli (fræðiheiti: Corylus) er ættkvísl lauffellandi trjáa og stórra runna ættuðum frá tempruðum svæðum norðurhvels. Ættkvíslin er vananlega sett í bjarkarætt (Betulaceae), þó að sumir grasafræðingar vilji setja þau í sér ætt (ásamt agnbeyki, Ostrya og Ostryopsis) í aðskilda ætt Corylaceae.

Tegundir
Corylus er með 14 til 18 tegundir. Ágreiningur er um útbreiðslu tegunda í austur Asíu, en WCSP og Flora of China eru ekki sammála um hvaða tegundir eru viðurkenndar; innan þess svæðis verða hér aðeins nefndar tegundir sem eru viðurkenndar af báðum heimildum. Tegundirnar eru eftirfarandi:
 Corylus americana— Runnahesli, austur Norður-Ameríka
 Corylus avellana— Hesliviður/Evrópuhesli, Evrópa og vestur-Asía
 Corylus heterophylla—  Asía
 Corylus yunnanensis— Yunnanhesli, mið og suður Kína.
 Corylus colchica—  Kákasus
 Corylus cornuta— , Norður-Ameríka
 Corylus maxima— Stórhesli, suðaustur Evrópa og suðaustur Asía
 Corylus sieboldiana—  norðaustur- Asía og Japan (syn. C. mandshurica)
 Corylus chinensis—Skinhesli, vestur-Kína
 Corylus colurna—Tyrkjahesli, suðaustur-Evrópa og Litla-Asía
 Corylus fargesii—  vestur Kína
 Corylus jacquemontii—  Himalaya
 Corylus wangii— suðvestur-Kína
 Corylus ferox—Himalajahesli, Himalaya, Tíbet og suðvestur-Kína (syn. C. tibetica).

Allnokkrir blendingar eru til, og geta myndast á milli mismunandi deilda í ættkvíslinni,t.d. Corylus × colurnoides (C. avellana × C. colurna).

Myndir

Tilvísanir

Ytri tenglar
 

Birkiætt
Nothofagaceae

Lenjuætt (fræðiheiti: Nothofagaceae) er lítil ætt í beykibálki með útbreiðslu á suðurhveli. Hún inniheldur nú eina ættkvísl (Nothofagus) með 35 tegundir, en vilja sumir grasafræðingar skifta henni upp í fjórar. Í eldri flokkunum Cronquists system var ættin sett undir beykiætt (Fagaceae).

Tilvísanir

Beykibálkur
Joseph McCarthy

Joseph Raymond McCarthy (14. nóvember 1908 – 2. maí 1957) var bandarískur stjórnmálamaður sem var öldungadeildarþingmaður Repúblikana fyrir Wisconsin frá 1947 til dauðadags. Á sjötta áratugnum, þegar spennan jókst í kalda stríðinu og stór hluti bandarískrar alþýðu óttaðist vélabrögð kommúnista innan Bandaríkjanna, var McCarthy einn sýnilegasti talsmaður öfgakenndrar baráttu gegn kommúnismanum. McCarthy vakti athygli með yfirlýsingum sínum um að fjöldi kommúnista og útsendara Sovétríkjanna hefðu tekið sér bólfestu í ríkisstjórn, háskólum, kvikmyndaiðnaði og öðrum afkimum bandarísks samfélags. Að endingu leiddu ærumeiðingarherferðir hans til þess að hann var vítaður fyrir óþinglega framkomu af öldungadeildinni. Hugtakið McCarthyismi var fundið upp árið 1950 og notað til að vísa til ofstækisfullrar framkomu andkommúnista. Í dag er hugtakið enn notað og vísar yfirleitt til lýðskrums, glannalegra og illa ígrundaðra ásakana og persónuárása á þjóðrækni pólitískra andstæðinga.

McCarthy fæddist í bænum Grand Chute í Wisconsin og gekk í bandaríska sjóherinn árið 1942. Hann gat sér góðan orðstír í seinni heimsstyrjöldinni og var orðinn majór undir lok stríðsins. McCarthy var kjörinn á öldungadeild Bandaríkjaþings árið 1946. Hann vakti litla athygli fyrstu þrjú árin sín á þingi en hann varð skyndilega þjóðþekktur í febrúar árið 1950 þegar hann lýsti því yfir í ræðu að hann hefði undir höndum lista af „meðlimum Kommúnistaflokksins og meðlimum í njósnarahring“ sem störfuðu í innanríkisráðuneyti Bandaríkjastjórnar. 

Næstu árin hélt McCarthy áfram að lýsa því yfir að kommúnistar hefðu tekið yfir innanríkisráðuneytið, ríkisstjórn Harry S. Truman, bandaríska ríkismiðla og bandaríska herinn. Hann vændi einnig ýmsa stjórnmálamenn innan og utan ríkisstjórnarinnar um að vera kommúnistar, hliðhollir kommúnistum, ótrúir Bandaríkjunum eða um kynferðisafbrot. Á þessum tíma lágu samkynhneigðir menn undir höggi í opinberum stöðum í Bandaríkjunum, ekki einungis því samkynhneigð var ólögleg, heldur þar sem talið var að samkynhneigðir væru berskjaldaðir fyrir fjárkúgun af hálfu erlendra útsendara.

Árið 1954 fór McCarthy fyrir yfirheyrslum til að uppræta kommúnista innan hersins. Þessar yfirheyrslur, sem fengu mikla fjölmiðlaumfjöllun, auk sjálfsmorðs Lesters C. Hunt, öldungadeildarþingmanns Wyoming, sem McCarthy hafði áður átt í deilum við, leiddu til þess að stuðningur við McCarthy skrapp saman og vinsældir hans döluðu. Þann 2. desember 1954 kaus öldungadeildin að bóka vítur á hendur McCarthy fyrir óþinglega framkomu með 67 atkvæðum gegn 22. McCarthy hafði glatað mestöllum áhrifum sínum en hann hélt áfram að tala gegn kommúnisma og sósíalisma þar til hann lést, aðeins 48 ára, í sjúkrahúsi í Maryland þann 2. maí 1957. Á dánarvottorði hans stóð að hann hefði látist úr lifrarbólgu. Ekki hafði áður verið tilkynnt að McCarthy ætti við alvarleg veikindi að stríða. Sumir ævisöguritarar McCarthy telja að lifrarbólgan hafi versnað eða orðið til vegna áfengissýki.

Tilvísanir

Bandarískir öldungadeildarþingmenn
Leiðtogar Kalda stríðsins
Repúblikanar
Túniski þjóðarsamræðukvartettinn

Túniski þjóðarsamræðukvartettinn (arabíska: الرباعي التونسي للحوار الوطني‎, franska: Quartet du dialogue national) eða Túniskvartettinn er hópur fjögurra samtaka sem unnu saman að því að stofna til lýðræðislegs fjölflokkakerfis í Túnis eftir túnisku byltinguna árið 2011. Eftir byltinguna var alls óvíst að lýðræði gæti orðið til í landinu og landið rambaði á barmi borgarastyrjaldar líkt og mörg önnur lönd sem höfðu farið í gegnum byltingu í arabíska vorinu. Þjóðarsamræðukvartettinn átti drjúgan þátt í því að stýra landinu í átt að lýðræði eftir byltinguna og er túniska byltingin fyrir vikið gjarnan talin sú farsælasta sem braust út í arabíska vorinu.

Kvartettinn var stofnaður sumarið 2013 og vann til friðarverðlauna Nóbels árið 2015. Nóbelsverðlaunanefndin sagði kvartettinn hafa „komið á friðsamlegu, pólitísku ferli þegar landið var á barmi borgarastyrjaldar. Þannig hafi tekist að koma á stjórnkerfi í landinu sem tryggi mannréttindi allra borgaranna, burtséð frá kyni, stjórnmála- eða trúarskoðunum.“

Þjóðarsamræðukvartettinn telur til sín eftirfarandi stofnanir:
 Verkalýðshreyfingu Túnis (UGTT eða Union Générale Tunisienne du Travail)
 Iðnaðar-, viðskipta og handiðnahreyfingu Túnis (UTICA eða Union Tunisienne de l’Industrie, du Commerce et de l’Artisanat)
 Mannréttindabandalag Túnis (LTDH eða La Ligue Tunisienne pour la Défense des Droits de l’Homme)
 Lögmannaráð Túnis (Ordre National des Avocats de Tunisie)

Tilvísanir

Handhafar friðarverðlauna Nóbels
Túnisk stjórnmál
Stofnað 2013
Korkeik

Korkeik (fræðiheiti: Quercus suber), er meðalstórt, sígrænt tré. Það er aðaluppspretta korks í víntappa auk annarra nota. Það er ættað frá suðvestur Evrópu og norðvestur Afríku. Á miðjarðarhafssvæðinu er það ævaforn tegund meðsteingerfinga sem ná allt aftur til Tertíer.

Það verður allt að 20 m hátt, en er yfirleitt mun lægra í náttúrulegu umhverfi. 

Korkeik myndar stundum blending við Quercus cerris, en báðar vaxa saman villtar í suðvestur Evrópu og í ræktun. Blendingurinn er þekktur sem "Lucombe oak" eða Quercus × hispanica. Korkur er einnig frameliddur í austur Asíu af náskyldri tegund: Kínakorkeik (Quercus variabilis).

Tilvísanir

Ytri tenglar
 Quercus suber. Plants of the World Online. Kew Science.
 Cork Oak. World Wildlife Foundation Priority Species.
 Cork Industry Federation. 2014.
 PlanetCork.org. Educating primary school children in sustainable development. Cork Industry Federation. 2009.
 Cork Oak (Quercus suber). European Forest Genetic Resources Programme (EUFORGEN).

Viðbótarlesning
 Aronson J., Pereira J.S., Pausas J.G. (eds). (2009). Cork Oak Woodlands on the Edge: Conservation, Adaptive Management, and Restoration. Island Press, Washington DC. 315 pp.

Beykiætt
Kínakorkeik

Kínakorkeik (fræðiheiti: Quercus variabilis), er meðalstórt, sígrænt tré. Það vex á stóru svæði í austur Asíu, í suður-, mið- og austur Kína, Taiwan, Japan, og Kóreu. Hún er ræktuð í Kína í litlum mæli fyrir kork, en uppskeran er minni en af korkeik (Quercus suber). Sveppategundin Ganoderma lucidum (Reishi), er oft ræktuð á viði af Q. variabilis.

Tilvísanir

Ytri tenglar
 line drawing, Flora of China Illustrations vol. 4, fig. 359, 2 
 line drawing, Manual of Vascular Plants of the Lower Yangtze Valley China Illustration fig. 57 

Beykiætt
Ljósnemi

Ljósnemi eða fótósella er búnaður sem skynjar ljós eða annars konar rafsegulgeislun og breytir í rafboð.

Tengill
 Hurð sem opnast og lokast sjálf, Lögberg, 37. tölublað (16.09.1954), Bls. 3

Rafmagnsfræði
Jafnríkjandi

Jafnríki, á við um samsætur (allel) á geni sem hafa báðar áhrif á svipfarseiginleika. Þær eru hvorki ríkjandi né víkjandi. Algengasta dæmið eru ABO blóðflokkarnir. A og B samsæturnar eru jafnríkjandi, en báðar eru ríkjandi yfir O gerðina. Einnig er þekktar samsætur á roan geninu í nautgripum4. Annað allelið gefur dökkan lit og hitt hvítan. Arfblendnir nautgripir eru dökkir með hvíta díla.

Heimildir