alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Michael Kelly

Michael Kelly (fæddur Michael Joseph Kelly, 22. maí 1969) er bandarískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sín í Kojak og Criminal Minds: Suspect Behavior.

Einkalíf 
Kelly fæddist í Philadelphia í Pennsylvaníu en ólst upp í Lawrenceville í Georgíu. Kelly ætlaði sér að stunda lögfræði við Coastal  í Carolina háskólann í Suður-Karólínu en eftir að hafa tekið námskeið í leiklist þá skipti hann um fag.

Ferill

Leikhús 
Kelly hefur kom fram í leikritunum Major Crimes og Miss Julie. Kom hann einnig fram í In Search of Strindberg í Stokkhólmi, Svíþjóð.

Sjónvarp 
Fyrsta sjónvarpshlutverk Kelly var árið 1994 í Lifestories: Families in Crisis. Árið 2000 þá var Kelly boðið hlutverk í Level 9 sem Wilbert 'Tibbs' Thibodeaux, en aðeins 12 þættir voru framleiddir. Kelly lék rannsóknarfulltrúann Bobby Crocker í Kojak árið 2005. Hefur kom fram sem gestaleikari í þáttum á borð við Fringe, The Sopranos, CSI: Miami, Law & Order og The Good Wife. Árið 2010 þá var Kelly boðið hlutverk í Criminal Minds: Suspect Behavior sem Jonathan 'Prophet' Simms en aðeins 13 þættir voru framleiddir.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmyndahlutverk Kelly var árið 1998 í Origin of the Species. Hefur hann síðan þá kom fram í kvikmyndum á borð við Man on the Moon, Dawn of the Dead, Broken English, Changeling, Law Abiding Citizen og The Adjustment Bureau.

Kvikmyndir og sjónvarp

Tilvísanir

Heimildir

Tenglar 
 
 Michael Kelly á Filmreference.com síðunni
 Michael Kelly á Criminal Minds: Suspect Behavior heimasíðunni á CBS sjónvarpsstöðinni

Kelly, Michael
Île-de-France

Île-de-France (/ il də fʁɑ̃s /) er franskt stjórnsýslusvæði  í Frakklandi. Það er fjölmennasta hérað landsins með 13 milljónir íbúa árið 2020 og það þéttbýlasta (1010,9 íbúar á ferkílómetra árið 2017) í Frakklandi. Höfuðborgin París er þar.

Héruð í Frakklandi
Beau Garrett

Beau Garrett (fædd Beau Jesse Garrett, 28. desember 1982) er bandarísk leikkona og módel sem er þekktust fyrir hlutverk sín í Tron: Legacy og Criminal Minds: Suspect Behavior.

Einkalíf 
Garrett fæddist í Beverly Hills, Kaliforníu en ólst upp í Topanga Canyon í Kaliforníu.
Garrett byrjaði módelferil sinn hjá Guess á seinni hluta níunda áratugsins og er talsmaður fyrir Revlon.

Ferill

Sjónvarp 
Fyrsta sjónvarpshlutverk Kelly var árið 2004 í North Shore og komið síðan fram sem gestaleikari í þáttum á borð við Entourage, Wildfire og House. Árið 2010 þá var Garrett boðið hlutverk í Criminal Minds: Suspect Behavior sem Gina LaSalle, en aðeins 13 þættir voru framleiddir.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmyndahlutverk Garrett var árið 2006 í Turistas. Hefur hún síðan þá kom fram í kvikmyndum á borð við 4: Rise of the Silver Surfer, Poolside og Tron: Legacy.

Kvikmyndir og sjónvarp

Tilvísanir

Heimildir

Tenglar 
 
 Beau Garrett á Criminal Minds: Suspect Behavior heimasíðunni á CBS sjónvarpsstöðinni

Garrett, Beau
Matt Ryan

Matt Ryan (fæddur Matthew Ryan, 11. apríl 1981) er welskur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sitt í Criminal Minds: Suspect Behavior.

Einkalíf 
Ryan fæddist í Swansea, Wales og stundaði nám við Bristol Old Vic Theatre School í Bristol, Englandi. Ryan gerðist meðlimur Royal Shakespeare Company árið 2004.

Ferill

Sjónvarp 
Fyrsta sjónvarpshlutverk Ryan var árið 2000 í Nuts and Bolts. Hefur hann síðan þá komið fram sem gestaleikari í þáttum á borð við The Tudors, Torchwood og Collision. Árið 2010 þá var Ryan boðið hlutverk í Criminal Minds: Suspect Behavior sem Mick Rowson en aðeins þrettán þættir voru framleiddir.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmyndahlutverk Ryan var árið 2002 í Pocket Money. Hefur hann síðan þá komið fram í kvikmyndum á borð við Miss Pettigrew Lives for a Day, Layer Cake og Flypaper.

Kvikmyndir og sjónvarp

Tilvísanir

Heimildir 
 
 
 Matt Ryan á Criminal Minds: Suspect Behavior heimasíðunni á CBS sjónvarpsstöðinni

Tenglar 
 
 Matt Ryan á Criminal Minds: Suspect Behavior heimasíðunni á CBS sjónvarpsstöðinni

Ryan, Matt
Karmelfjall

Karmelfjall (stundum kallað Fjall Drottins) er fjallgarður í Norður-Ísrael sem teygir sig frá Miðjarðarhafinu til suðausturs.

Tenglar 
 „Frá Karmelfjalli til Síonsborgar“; grein í Morgunblaðinu 1965

Landafræði Ísrael
San Teódóros

San Teódóros er skáldað Mið-Ameríkuland sem kemur fyrir í nokkrum Tinnabókum eftir Hergé. Ekkert eitt land er fyrirmynd San Teódóros en í því má finna vísanir í Bólivíu, El Salvador og Mexíkó. Landinu var fyrst lýst í myndasögunni Skurðgoðið með skarð í eyra sem birtist sem framhaldssaga í Le Petit Vingtième frá 1935 til 1937.

San Teódóros er sagt stofnað af José Olivaro hershöfðingja (hugsanleg vísun í Simón Bolívar og José de San Martín). Landið er bananalýðveldi undir herforingjastjórn þar sem ólíkar herforingjaklíkur fremja regluleg valdarán ýmist undir forystu vinar Tinna Alkasars eða Tapíóka, erkióvinar hans.

Tinnabækur þar sem San Teódóros kemur fyrir 
 Skurðgoðið með skarð í eyra
 Sjö kraftmiklar kristallskúlur
 Kolafarmurinn
 Tinni og Pikkarónarnir

Skálduð ríki
Ævintýri Tinna
Ævintýri Tinna (sjónvarpsþættir)

Ævintýri Tinna eru fransk-kanadískir teiknimyndaþættir fyrir sjónvarp sem byggja á bókaflokknum Ævintýri Tinna eftir Hergé. Þættirnir voru frumsýndir árin 1991 og 1992. Þeir byggja náið á bókunum og nota jafnvel óbreytta myndaramma beint úr sögunum, en eldri sjónvarpsþættir byggðir á Tinnabókunum sem belgíska fyrirtækið Belvision gerði á 6. áratugnum, byggðu mjög lauslega á sögum Hergés.

Þættir
Þættirnir eru 39 talsins:

1. þáttaröð
 Krabbinn með gylltu klærnar (2 þættir)
 Leyndardómur Einhyrningsins (2 þættir)
 Fjársjóður Rögnvaldar rauða
 Vindlar faraós (2 þættir)
 Blái lótusinn (2 þættir)
 Svaðilför í Surtsey (2 þættir)
 Leynivopnið (2 þættir)

2. þáttaröð
 Dularfulla stjarnan
 Skurðgoðið með skarð í eyra (2 þættir)
 Veldissproti Ottókars konungs (2 þættir)
 Tinni í Tíbet (2 þættir)
 Tinni og Pikkarónarnir (2 þættir)
 Svarta gullið (2 þættir)
 Flugrás 714 til Sidney (2 þættir)

3. þáttaröð
 Kolafarmurinn (2 þættir)
 Sjö kraftmiklar krystallskúlur (2 þættir)
 Fangarnir í sólhofinu (2 þættir)
 Vandræði Valíu Veinólínó (2 þættir)
 Eldflaugastöðin (2 þættir)
 Í myrkum mánafjöllum (2 þættir)
 Tinni í Ameríku

Bókunum Tinni í Sovétríkjunum, Tinni í Kongó og Tinni og hákarlavatnið var sleppt af ýmsum ástæðum.

Útgáfur og raddsetning

Ísland
Þættirnir voru þýddir af Ólöfu Pétursdóttur og raddsettir af Felix Bergssyni og Þorsteini Bachmann. Þeir voru sýndir í Ríkissjónvarpinu frá 1993 til 1996. Árið 2006 voru þættirnir endurútgefnir á DVD af fyrirtækinu Bergvík.

Ævintýri Tinna
Franskir sjónarpsþættir
Kanadískir sjónvarpsþættir
Teiknimyndaþættir
Lifrarbræðsla

Lifrarbræðsla er staður þar sem lifur úr fiski er brædd í lýsi. Úrgangur við lifrarbræðslu er grotti eða grútur. Lifrarbræðsla fór oft fram í skúrum og húsum í eigu útgerðarmanna og var staðsett nálægt sjó. Mengun þótti af stafa af bræðslunni. Árið 1915 voru þrjár lifrarbræðslur starfræktar í Reykjavík en sú fjórða fékk ekki starfsleyfi nema í Fossvogi: „Þorst. Jónsson vildi fá leyfi til að hafa lifrarbræðslu í Austurkoti í Kaplaskjóli, en fasteignanefnd þótti sem þá færi helst til mikið að kreppa að Reykjavíkurbæ, ef grútnum ætti að veita að honum úr öllum höfuðáttum, en nú er lifrarbræðsla í norðri, austri og suðri og því varla andandi í bænum nema í vestanátt, lagði nefndin því til, að beiðni þessari yrði synjað.“ Bæjaryfirvöld reyndu að koma öllum bræðslum fyrir saman í Fossvogi en það gekk ekki eftir því ekki mátti úthluta landi þar til einstakra manna. Grútarbræðslur voru þá í Örfirisey, á Þormóðsstöðum og inni í Vatnagörðum. Lifrarsamlag var stofnað í Vestmanneyjum árið 1932 og tók yfir starfsemi þeirra sex bræðslna sem þar voru starfræktar.

Óskar Halldórsson hóf árið 1916  lifrarbræðslu í Herdísarvík og Selvogi og eftir 2 ár voru lifrarbræðslur hans 12 víðs vegar um Ísland. Haustið 1916 var Óskar Halldórsson með lifrarbræðslu á Naustum við Ísafjörð. Að lokinni vertíð fyrir vestan, fylgdi Óskar Ísafjarðarbátunum til Sandgerðis og á vertíðinni þar keypti hann lifur af þeim. Aðstöðu hafði Óskar á Borgarkletti við Sandgerði, sem er eyja í Bæjarskerseyri og syðst í Sandgerðishverfi.

Tilvísanir 

Fiskafurðir
Þormóðsstaðir

Þormóðsstaðir var býli sem byggt var úr landi Skildinganess. Það var nálægt Lambhól og Görðunum. Fiskveiðifélagið Alliance átti Þormóðsstaði. Þar var rekið kúabú og á 2. og 3. áratug 20. aldar var rekin þar fiskverkun og lifrarbræðsla. Lifur var seinna brædd út á sjó í togurum Alliance  og lifrarbræðslan í landi lagðist af en saltfiskverkun var rekin áfram. Þormóðsstaðir tilheyrðu Seltjarnarneshreppi til 1932 en voru þá ásamt Skildinganesi lagðir undir Reykjavík. Lifrarbræðslumaður Alliance byggði  hús á Þormóðsstöðum árið 1925 en það er húsið Túnsberg sem nú stendur nú við Starhaga 5. Það var skráð á Þormóðsstaðaveg alveg til ársins 1994.

Heimild 
 Starhagi 5, Túnsberg (Mbl. 12. febrúar 2002)

Saga Reykjavíkur
Seltjarnarneshreppur

Seltjarnarneshreppur hinn forni náði frá Gróttu, sem þá var breitt nes en ekki eyja, að Elliðaám og austur með þeim til fjalla. Hreppurinn náði þvert yfir nesið, frá Kollafirði suður í Skerjafjörð. Jörðin Kópavogur var í Seltjarnarneshreppi og það var Reykjavík vitaskuld einnig. Nú eru bæjarmörk Seltjarnarness og Reykjavíkur um Eiðisvík að norðan og Lambastaðamýri að sunnan.

Fyrrum sveitarfélög Íslands
Seltjarnarnes
Skuldakreppan í Evrópu

Skuldakreppan í Evrópu á við efnahagskreppu í Evrópu sem hófst í byrjun ársins 2010. Kreppan varð til þegar Grikkland, Írland og Portúgal fóru í björgunaraðgerð og verulega var dregið úr greiðslugetu þessara landa. Fjármálaráðherrar Evrópusambandsins skrifuðu undir 750 milljarða evra björgunarsamning þann 9. maí 2010 og stofnuðu björgunarsjóð Evrópu (e. EFSF). Annar björgunarsamningur var samþykktur október 2011 til að hindra fall hagkerfa aðila Evrópusambandsins. Í þessum samningi var samþykkt að sleppa helmingi skulda Grikklands og björgunarsjóðurinn var stækkaður upp í níu milljarða evra. Stungið var upp á að ríkisfjárlagasamband yrði stofnað á milli landa á evrusvæðinu.

Tengt efni 
 Efnahagskreppan á Íslandi 2008–2010

Efnahagur Evrópu
Saga Evrópu
Efnahagskreppur
Evrusvæðið

Evrusvæðið á við hóp nítján evrópskra landa sem eru í efnahags- og gjaldmiðilssambandi. Öll löndin eru í Evrópusambandinu og nota evruna (€) sem gjaldmiðil. Eins og er samstendur evrusvæðið af Austurríki, Belgíu, Eistlandi, Finnlandi, Frakklandi, Grikklandi, Hollandi, Írlandi, Ítalíu, Kýpur, Lettlandi, Litháen, Lúxemborg, Möltu, Portúgal, Slóvakíu, Slóveníu, Spáni og Þýskalandi. Flest aðildarríki Evrópusambandsins eru skuldbundin til að taka upp evruna sem gjaldmiðill í framtíðinni. Aldrei hefur ríki gengið úr evrusvæðinu og það er engin leið að framkvæma þetta.

Seðlabanki Evrópu sér um peningamálastefnu svæðisins en honum er stjórnað af stjórnarformanni og nokkrum nefndum, sem samanstanda af seðlabankastjórum aðildarríkjanna. Evrusvæðið er ekki ríkisfjárlagasamband en efnt er til þess að stofna slíkt samband í ljósi skuldakreppunar.

Nokkur lönd sem ekki eru í Evrópusambandinu nota evruna sem gjaldmiðill, t.d. San Marínó, sem hefur gert samning við evrusvæðið um notkun gjaldmiðilsins og gefur út sínar eigin myntir. Önnur lönd, eins og Svartfjallaland, hafa tekið upp evruna en gefa ekki út sínar eigin myntir. Þessi lönd eru ekki aðildarríki evrusvæðisins og hafa ekkert umboð hjá Seðlabanka Evrópu.

Evrusvæðið
Efnahagur Evrópu
Michael Bublé

Michael Steven Bublé (fæddur 9. september 1975), oftast nefndur Michael Bublé, er kanadískur söngvari og leikari. Hann hefur unnið til fjölda verðlauna, þar á meðal þrenna Grammy-verðlauna. Fyrsta platan hans, It's Time, náði topp tíu í bæði Kanada og Bretlandi. Platan kom út 2005 og naut mikilla vinsælda um allann heim. Önnur plata hans, Call Me Irresponsible kom út 2007 og naut hún enn meiri velgengi. Hún náði topp sætinu á flestum stærstu plötulistum heims. Michael Bublé hefur selt meira en 30 milljónir plötur um allan heim.

Saga 
Michael Bublé fæddist í Burnaby, Bresku Kólumbíu, Kanada. Foreldrar hans Lewis og Amber Bublé eignuðust tvær dætur auk Michael, þær Crystal og Brandee. Í viðtali við Oprah er haft eftir Michael segja að hann hafi dreymt um að verða frægur söngvari síðan hann var tveggja ára.

Tónlistarferill 
Bublé var að spila í fyrirtækjapartíi þegar Michael McSweeney, aðstoðarmaður Brian Mulroney, fyrrum forsetisráðherra Kanada, sá Bublé syngja og fékk eintak af disk Bublé. McSweeney sýndi forsetisráðherranum diskinn og var Bublé boðið að syngja í brúðkaupi dóttur forsetisráðherrans. Í brúðkaupinu var Bublé kynntur fyrir David Foster, margverðlaunuðum Grammy verðlauna hafa. Foster starfar sem útgefandi og hefur unnið með tónlistarmönnum á borð við Madonna, Whitney Houston, Michael Jackson, Kenny G, Josh Groban, Andrea Bocelli, Céline Dion, Cher og Barbra Streisand.

Bublé, Michael
Bublé, Michael
Röst

Röst (ru: верста, versta) er úrelt rússnesk mælieining fyrir fjarlægð sem jafngildir 1,0668 kílómetrum.

Mælieiningar
Versalahöll

Versalahöll er kastali í Versölum, Frakklandi.

Kastalar í Frakklandi
Urbana (Missouri)

Urbana er þorp í Missouri í Bandaríkjunum. Þar búa 428 manns (2009).

Þorp í Missouri
Kodak Theatre

Dolby Theatre er kvikmyndahús í Hollywood í Bandaríkjunum.

Los Angeles
Hollywoodskiltið

Hollywoodskiltið er frægt kennileiti í Hollywood-hæðum sem er hverfi í Los Angeles. Hæðirnar eru hluti af hlíðum Lee-fjalls (Mount Lee) sem er hluti af Santa Monica-fjallgarðinum. Sérhver stafur er 14 metra hár og lengd skiltisins í heild sinni er um 110 metrar. 

Los Angeles
Mynt

Mynt er skífa úr málmi sem hefur fjárhagslegt virði, þannig að hægt er að nota hana sem greiðslumáta.

Fyrstu myntirnar voru gerðar úr náttúrulegri blöndu af gulli og silfri sem heitir elektrum. Virði myntar réðst af þyngdinni á henni en hún hafði líka svokallað raunvirði, það er virði á efninu sem hún var gerð úr. Síðar voru myntir gerðar úr hreinu gulli eða silfri. Í dag hafa myntir ekki talsvert raunvirði en eru þess í stað tákn á virðinu. 

Sumir hafa áhuga á að safna myntum en fræðigreinin sem fjallar um myntir heitir myntfræði.

Tengt efni 
 Íslensk króna
 Peningaseðill

Peningar
Greiðslumátar
Goddastaðir

Goddastaðir er sveitabær í Laxárdal í Dalasýslu sem kemur við sögu í Laxdælu. Þórður goddi bjó á Goddastöðum. Hann fóstraði Ólaf páa Höskuldsson frá sjö ára aldri og bjó Ólafur þar uns hann flutti í Hjarðarholt. Bærinn er enn í byggð og er þar rekið sauðfjárbú. Jóhannes úr Kötlum fæddist einnig á Goddastöðum. Katlarnir sem hann hann kenndi sig við eru þarna fyrir vestan.

Til er orðtækið „Nú er stand á Goddastöðum!“, haft um það þegar mikið gengur á eða mörg óhöpp ríða yfir samtímis, og er það sagt þannig til komið að húsfreyjan á bænum hafi eitt sinn heilsað gesti með orðunum: „Það er stand á Goddastöðum núna; drepinn eldurinn, kolyst í pottinum, og Loftur dauður inni í rúmi!"

Tenglar
Riddaraþokan

Riddaraþokan (Hesthöfuðþokan eða Barnard 33) er skuggaþoka (gleypiþoka) í stjörnumerkinu Óríon og er í um 1.500 ljósára fjarlægð frá jörðinni.

Tenglar 
 „Riddaraþokan“; grein af Sjörnufræði.is

Stjörnufræði
Richard Schiff

Richard Schiff (fæddur 27. maí 1955) er bandarískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sitt sem Toby Ziegler í The West Wing.

Einkalíf 
Schiff fæddist í Bethesda, Maryland. Schiff byrjaði háskólanám við City College of New York (CCNY) árið 1973 en hætti vegna áhugaleysis. Fluttist hann til Colorado þar sem hann bjó í tvö ár áður en hann fluttist aftur til New York og hóf nám við City College of New York (CCNY) í leiklistardeildinni. Schiff líkaði ekki leikaranámið og lærði leikstjórn í staðinn. Hann tók upp leiklistina um miðjan áttunda áratuginn eftir að hafa komist yfir sviðsskrekkinn.

Schiff giftist leikkonunni Sheila Kelly árið 1996 og saman eiga þau tvö börn.

Ferill

Leikhús 
Schiff leikstýrði leikritinu Antígónu árið 1983 með hinni nýútskrifuðu Angelu Bassett. Í byrjun ársins 2006 þá kom Schiff fram í leikritinu Underneath the Lintel eftir Glen Berger við George Street Playhouse í New Brunswick, New Jersey. Í febrúar 2007 kom hann fram í West End uppfærslunni af Underneath the Lintel  við Duchess Theatre í London, Englandi. Schiff lék í útvarpsútgáfunni af Underneath the Lintel sem var útvarpað á BBC Radio 4 þann 5. janúar 2008. Schiff lék í leikritinu Talley's Folly við McCarter Theatre Center í Princeton, New Jersey haustið 2008.

Sjónvarp 
Fyrsta sjónvarpshlutverk Schiff var árið 1989 í sjónvarpsmyndinni Trenchcoat in Paradise og hefur hann komið fram sem gestaleikari í þáttum á borð við  L.A. Law, Murphy Brown, Chicago Hope, NYPD Blue, Ally McBeal, Burn Notice, Monk, White Collar og Up All Night. Árið 1999 þá var Schiff boðið eitt af aðalhlutverkunum í The West Wing sem Toby Ziegler, sem hann lék til ársins 2006. Schiff kom fram sem gestaleikari í Criminal Minds: Suspect Behavior sem Jack Fickler yfirmaður alríkislögreglunnar en aðeins þrettán þættir voru framleiddir.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmyndahlutverk Schiff var árið 1987 í Arena Brains. Hefur hann síðan þá komið fram í kvikmyndum á borð við Young Guns II, Malcolm X, Speed, Se7en, Volcano, The Lost World: Jurassic Park, Deep Impact, I am Sam, Ray og Johnny English Reborn.

Kvikmyndir og sjónvarp

Tilvísanir

Heimildir

Tenglar 

 
 Richard Schiff á The West Wing wikiasíðunni

Schiff, Richard
Víkurskarð

Víkurskarð er kafli á þjóðvegi 1 á milli Akureyrar og Húsavíkur sem liggur í um 325 m. hæð yfir sjávarmáli. Oft er ófært um Víkurskarð þegar snjóar mikið. Búið er að grafa jarðgöng, Vaðlaheiðargöng, sem þýðir að ekki þarf að keyra Víkurskarð til þess að ferðast í austurátt frá Akureyri.

Vegurinn um Víkurskarð var tekinn í notkun 1983 þótt vegagerðinni væri ekki að fullu lokið fyrr en 1986. Hann leysti af hólmi veginn yfir Vaðlaheiði, sem þekktur var fyrir fjölmargar beygjur og sveigjur og lá hæst í um 520 metra hæð. Þótti því Víkurskarðsvegurinn mikil samgöngubót á sínum tíma.

Tenglar 
 Víkurskarð - Umferðarkönnun 21., 23. júlí, 13. og 15. október 2005
 Laumast inn í Vaðlaheiðargöng, grein FÍB

Vegir á Íslandi
Suður-Þingeyjarsýsla
Lacuna Coil

Lacuna Coil er ítalísk þungarokkhljómsveit stofnuð í Mílanó árið 1994.

Meðlimir hennar eru Cristina Scabbia (söngkona), Andrea Ferro (söngvari), Cristiano Migliore (bassagítar), Marco Biazzi (gítar), Marco Coti Zelati (bassagítar) og Cristiano Mozzati (trommur). „Lacuna Coil“ er ein frægasta þungarokkhljómsveit Ítalíu.

Útgefið efni 
 In a Reverie (1999)
 Unleashed Memories (2001)
 Comalies (2003)
 Karmacode (2006)
 Shallow Life (2009)
 Dark Adrenaline (2012)
 Broken Crown Halo (2014)

Tenglar 
 Heimasíða

Ítalskar hljómsveitir

Ítalskar þungarokkshljómsveitir
Truro

Truro (IPA: , kornbreska: Truru) er borg í sýslunni Cornwall á Englandi. Borgin er miðstöð sveitarstjórnar, þjónustu og verslunar í Cornwall en íbúarnir voru 17.431 árið 2001. Með úthverfunum voru íbúar 19.134 manns árið 2010. Truro er eina borgin í sýslunni og er syðsta borg Bretlands. Á ensku heitir fólk frá borginni Truronians.

Truro hefur löngu verið mikilvæg miðstöð verslunar í Cornwall og borgin óx úr höfninni sinni. Síðan varð borgin þekkt fyrir tinnámuna sína. Dómkirkjan í Truro er líka vel þekkt en henni var lokið árið 1910. Margar götur í borginni eru lagðar brústeinum og það eru mörg opin svæði og dæmi um georgískan arkitektúr. Konunglega minjasafnið í Cornwall er staðsett í Truro.

Borgir á Bretlandi
Borgir á Englandi
Georgískur arkitektúr

Georgískur arkitektúr er á Bretlandi og í öðrum enskumælandi löndum nafn á byggingarstíl sem vinsæll var á tímabilinu 1720 til 1830, það er að segja á ríkisárum konunganna Georgs 1. til Georg 4. Stíllinn fylgdi enska barokkinu. Hugtakið felur í raun í sér nokkur tímabil í röð, eins og palladíanskan arkitektúr, rókokó og nýklassík.

Georgískur arkitektúr einkennist af hlutföllum og jafnvægi; sambandinu á milli hæðar og breiddar á byggingarhlutum, sem réðst af ákveðnum stærðfræðilegum hlutföllum, og áhersla er lögð á samhverfu og farið er eftir klassískum reglum. Raðir af húsum voru byggðar með svipuðum framhliðum sem snúast að götunni. Georgískur arkitektúr tilheyrir klassíska stílnum og felur í sér skreytingaþætti frá Grikklandi hinu forna og Rómaveldinu.

Heimild 
 

Byggingarstílar
Ozzfest

Ozzfest er þungarokkshátíð sem skipulögð hefur verið frá árinu 1996. Fyrst var hún í Bandaríkjunum en hún hefur einnig verið í Evrópu síðar meir. Hátíðin var stofnuð af Ozzy Osbourne og konu hans Sharon Osbourne.
 
Meðal hljómsveita sem spilað hafa margsinnis á hátíðinni eru: Ozzy Osbourne, Black Sabbath, Slipknot, Slayer,  Pantera, Black Label Society, Marilyn Manson, Fear Factory, Rob Zombie, Incubus, Linkin Park, System of a Down og Hatebreed.

Tónlistarhátíðir
Century Media

Century Media Records er þýsk tónlistarútgáfa sem sérhæfir sig í þungarokki. Hún var stofnuð í Dortmund árið 1988 en Sony Music keypti hana árið 2015 fyrir 17 milljón bandaríkjadali. Meðal hljómsveita sem hófu ferilinn hjá útgáfunni eru Devin Townsend, Nevermore og Iced Earth.

Tónlistarútgáfa
Urbana (New York-fylki)

Urbana er borg í New York-fylki. Þar búa 2.546 manns (2000).

Borgir í New York-fylkis
Urbana (Maryland)

Urbana er borg í Maryland í Bandaríkjunum. Þar búa 9.175 manns (2010).

Borgir í Maryland
Þvottavél

Þvottavél er heimilistæki notað til að þvo föt og aðrar vefnaðarvörur, eins og handklæði og sængurfatnað. 

Í þvottavél er tromla, annaðhvort lárétt eða lóðrétt, og er þvotturinn settur inn í hana. Í eldri þvottavélum voru lóðréttar tromlur algengari og er þá þvotturinn settur í tromluna um lúgu sem er ofan á vélinni en ekki á framhliðinni eins og nú er algengast. Þegar lúgunni er lokað og vélin sett í gang hálffyllist tromlan af vatni, ásamt þvottaefni sem sett hefur verið í þar til gert hólf, og snýst fram og tilbaka. Vatnið hitnar upp í það hitastig sem stillt hefur verið á stjórnborðinu. Eftir nokkra stund dælir vélin vatninu úr tromlunni og fyllir hana svo á ný af vatni, án þvottaefnis, og skolast þá þvottaefnið sem situr eftir í tauinu í burtu. Oftast skolar vélin þvottinn nokkrum sinnum í röð og í síðustu skolun er stundum bætt mýkingarefni í vatnið. Að lokum dælir vélin öllu vatni úr tromlunni og fer að vinda þvottinn samkvæmt stillingunum. Tromlan snýst mjög hratt til að þrýsta vatninu úr tauinu.

James Klingeberg fann upp fyrstu þvottavélina með tromlu sem snýr þvottinum árið 1951. Árið 1958 fann Hamilton Smith upp þvottavél sem hringsnerist. William Blackstone uppfinningamaður fann upp eina fyrstu þvottavélina sem einföld var í notkun árið 1974 en fyrsta rafmagnsþvottavélin var sett á markaðinn árið 1908.

Heimild 

 

Þvottur
Heimilistæki
Dasít

Dasít er ísúr bergtegund og er sjaldgæf á Íslandi.

Lýsing 
Dulkornótt og dökk eða gráleit á litinn. Kísilmagnið er á bilinu 52-67%. Dílar fáir en þó aðallega feldspatar. Grunnmassi er glerkenndur með smásæjum kristöllum

Steindir 
Helstu steindir eru
 Feldspat
 Pýroxen
 Magnetít
 Kvars

Útbreiðsla 
Dasít er mjög sjaldgæft á Íslandi en hefur fundist með öðru djúpbergi í Lýsuhóli á Snæfellsnesi. Finnst í miklu magni í rótum fellingafjalla í Skotlandi, Mið-Evrópu og Noregi.

Heimildir 
 Kristján Sæmundsson og Einar Gunnlaugsson (1999) Íslenska steinabókin. ISBN 9979-3-1856-2
 Þorleifur Einarsson (1994) Myndun og mótun lands: Jarðfræði. ISBN 9979-3-0263-1

Bergtegundir
Koparkís

Kopakís eða kalkópýrít tilheyrir hópi málmsteina.

Lýsing 
Gulleitur að lit og myndar áttflötunga. 

 Efnasamsetning: CuFeS2
 Kristalgerð: Tetragónal
 Harka: 3½-4
 Eðlisþyngd: 4,2
 Kleyfni: Ógreinileg

Myndun og útbreiðsla 
Myndast úr kvikuvessum og finnst aðallega í æðum nærri jöðrum innskota og hefur helst fundist við Össurá í Lóni.

Heimild 
 Kristján Sæmundsson og Einar Gunnlaugsson (1999) Íslenska steinabókin. ISBN 9979-3-1856-2

Málmsteinar
Zinkblendi

Zinkblendi er algengasta tegund zinksteinda og tilheyrir hópi málmsteina.

Lýsing 
Myndar gulleitar og brúnar hálfgegnsæjar flögur. Hefur fitu-eða málmgljáa og er zinkblendi algengast á bilinu 0,5-1 cm á stærð.

 Efnasamsetning: ZnS
 Kristalgerð: Kúbísk
 Harka: 3½-4
 Eðlisþyngd: 3,4-4,1
 Kleyfni: Góð

Myndun og útbreiðsla 
Myndast úr kvikuvessum og finnst aðallega í stórum innskotum.

Heimild 
 Kristján Sæmundsson og Einar Gunnlaugsson (1999) Íslenska steinabókin. ISBN 9979-3-1856-2

Málmsteinar