alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Katarar

Katarar (grísku: καθαροί hinir hreinu) voru sértrúarflokkur upprunninn á 11. og 12. öld á Ítalíu og í Suður-Frakklandi (Languedoc) sem náði mestri útbreiðslu meðal láglendisbænda þar. Kaþólska kirkjan leit ekki á viðhorf þeirra sem kristin, dæmdi þá villutrúarmenn og lét útrýma þeim á 13. og 14. öld. Af nafni þeirra er dregið uppnefni villutrúarmanna í mörgum tungumálum, eins og t.d. Ketzer á þýsku og kætter á dönsku. 

Þekktastir Katara voru Albigensar og er sá angi þeirra stundum notaður sem samheiti yfir Katara. Þeir eru kenndir við borgina Albi í Suður-Frakklandi. Albigensar voru, líkt og Katarar, á öndverðum meiði við rómversk-kaþólsku kirkjuna og sakramenti hennar. Þeir kenndu róttæka tvíhyggju anda og efnis, en hið síðarnefnda álitu þeir af hinu illa, og fordæmdu styrjaldir, dauðarefsingar og hjónaband. Innósentíus 3. páfi reyndi að vinna bug á katarismanum með trúboði, en þegar það skilaði litlu predikaði hann krossferð gegn Albigensum. Hún leiddi til grimmilegrar styrjaldar sem hófst árið 1209 og lauk ekki með öllu fyrr en tuttugu árum síðar. Þá hafði Katörum nánast verið útrýmt og hefur þessi styrjöld verið nefnd Krossferðin gegn Albigensum.

Kristnar kirkjudeildir
Leirvík (Hjaltlandseyjum)

Leirvík (skoska: Lerwick) er höfuðstaður og stærsti bær Hjaltlandseyja, staðsettur á austurströnd Meginlands með um það bil 7.500 íbúa. Ferjur frá Leirvík sigla reglulega til Kirkjuvogs í Orkneyjum, Aberdeen og Friðareyjar í Skotlandi, Björgvinjar í Noregi, Seyðisfjarðar á Íslandi og Þórshafnar í Færeyjum og auk þess líka til Útskers og Brúsaeyjar. Leirvík er nyrsti bær Bretlands.

Skotland
Hjaltlandseyjar
Biðröð (tölvunarfræði)

Biðröð í tölvunarfræði er hugtak yfir gagnagrindur sem líkja eftir ýmsum tegundum biðraða sem fyrirfinnast í hinum efnislega heimi. 
Í bankanum er fólk þjónustað í þeirri röð sem það kemur inn. Slík biðröð er kölluð FIFO (e. First In First Out), eða fyrstur inn fyrstur út. Þegar staki er bætti í FIFO biðröð er öruggt að það verði fjarlægt á undan öllum stökum sem á eftir koma. 

Á neyðarmóttöku eru sjúklingar afgreiddir eftir því hversu alvarlega þeir eru slasaðir. Þar er almenna reglan fyrstur inn fyrstur afgreiddur, en hægt er að gefa sjúklingum hærri forgang sem þess þurfa. Þetta er einkenni á forgangsbiðröð (e.priority queue). Þar fær hvert stak vægi sem gjarnar er heiltala. Misjafnt er hvort hærri tala gefur hærri eða lægri forgang. Heiltalan 0 getur táknað hvort sem er lægsti eða hæsti forgangur. 

Stafli er tegund af biðröð sem er mikið notuð. Stafli hefur svipaða eiginleika og stafli af diskum sem staflað er hvor ofan á annan. Hvert stak fer efst á staflann, og þegar stak ef fjarlægt af staflanum er það alltaf það stak sem síðast var sett á hann. 

Til eru aðrar útgáfur af biðröðum eins og tvíendaröð (e. double ended queue, deque). Í tvíendaröð er hægt að bæta við og fjarlægja stök á báðum endum biðraðarinnar. Tvíendaröð sameinar eiginleika FIFO biðraðar og hlaða. 

Fleiri tegundir af biðröðum eru til sem ekki verða nefndar hér, en allar hafa þær þá eiginleika að stökin eru skipulögð sem einföld röð og aðeins er hægt að bæta við og fjarlægja stök af endum raðarinnar.

Tölvunarfræði
Edith Hamilton

Edith Hamilton (12. ágúst 1868 í Dresden í Þýskalandi – 31. maí 1963) var fornfræðingur og rithöfundur. Frægustu rit hennar eru The Greek Way (1930) og Mythology (1942). Mythology er enn til á prenti rúmum sex áratugum eftir að hún kom fyrst út og er enn notuð í kennslu.

Edith Hamilton fæddist í Dresden í Þýskalandi en ólst upp hjá foreldrum sínum í í Fort Wayne í Indiana í Bandaríkjunum. Faðir hennar byrjaði að kenna henni latínu þegar hún var sjö ára gömul og bætti fljótlega við frönsku, þýsku og grísku. Hún gekk í skóla í Farmington í Connecticut og í Bryn Mawr College í Pennsylvaníu þaðan sem hún brautskráðist með MA-gráðu árið 1894. Næsta ár urðu Edith og systir hennar, Alice, fyrstu kvenkyns nemendurnir í háskólunum í Leipzig og München.

Þegar Edith sneri aftur til Bandaríkjanna árið 1896 tók hún við stöðu skólastjóra Bryn Mawr School for Girls í Baltimore í Maryland og gegndi þeirri stöðu þar til hún settist í helgan stein árið 1922. Þegar hún látið starfi sínu lausu flutti hún til New York ásamt lífsförunautu sínum Doris Fielding Reid og helgaði sig skrifum um forngríska leikritun. Hún nálgaðist gríska goðafræði alfarið í gegnum forngrískar bókmenntir. The Greek Way kom út árið 1930. Í bókinni bar Hamilton saman lífsstíl Forn-Grikkja og nútímamanna. Bókinni fylgdi hún eftir með The Roman Way sem kom út árið 1932 og bar saman á svipaðan hátt líf Rómverja og nútímamanna. Hún hélt áfram að gefa út bækur um klassíska fornmenningu næstu þrjá áratugina. Árið 1957 var Hamilton gerð að heiðursborgara í Aþenu. Hún var einnig gerð að meðlim í American Academy of Arts and Letters.

Bréfasafn Hamilton er varðveitt á bókasafni Princeton-háskóla. Lífsförunautur hennar Doris Fielding Reid skrifaði ævisögu hennar, Edith Hamilton: An Intimate Biography.

Tilvitnanir 
 „Bókmenntir þjóðar er uppspretta raunverulegrar þekkingar á henni. Þær sýna verðleika þjóðarinnar á þann hátt sem sagnfræðileg umfjöllun er ófær um að gera.“

 „Mér hefur ætíð þótt það undarlegt að í endalausum umræðum okkar um menntun sé svo lítil áhersla lögð á ánægjuna sem hlýst af því að verða menntuð manneskja, hversu áhugavert hún gerir líf okkar.“

Helstu ritverk Edith Hamilton 
 The Greek Way (1930).
 The Roman Way (1932).
 The Prophets of Israel (1936).
 Three Greek Plays (1937).
 Mythology: Timeless Tales of Gods and Heroes (1942).
 The Golden Age of Greek Literature (1943).
 Spokesmen for God (1949).
 Witness to the Truth: Christ and His Interpreters (1949).
 Echo of Greece (1957).
 Ritstj. ásamt Huntington Cairns. Collected Dialogues of Plato, Including the Letters (1961).

Tenglar 

Hamilton, Edith
Robert Maxwell Ogilvie

Robert Maxwell Ogilvie (5. júní 1932 – 7. nóvember 1981 í St. Andrews, Skotlandi)  var skoskur fornfræðingur textafræðingur. Ogilvie sérhæfði sig einkum í latneskum bókmenntum. Ogilvie var prófessor í fornfræði við St. Andrews-háskóla.

Helstu ritverk 
 A commentary on Livy, books 1-5 (1965). 
 De vita Agricolae (1967).
 The Romans and their gods in the age of Augustus (1970).
 Early Rome and the Etruscans (1976).
 The library of Lactantius (1978).
 Roman literature and society (1980).

Heimildir 
 
 Meiggs, Russell, „† Robert Maxwell Ogilvie, 1932–1981“, Proceedings of the British Academy 68: 627-636.

Ogilvie, Robert Maxwell
Ogilvie, Robert Maxwell
Raphael Kühner

Raphael Kuhner (1802 – 1878) var þýskur fornfræðingur.

Kuhner hlaut menntun sína í Göttingen. Frá 1824 til 1863 kenndi hann við framhaldsskóla í Hanover. Hann annaðist útgáfu á Samræðum í Tusculum eftir Cicero (1829, 5. útg. 1874). Hann gaf út ítarlegt rit um gríska málfræði í tveimur bindum (1834-35). Þriðja útgáfa þess kom út aukið og endurbætt í fjórum bindum (1890-1904). Hann samdi einnig ítarlegt rit um latneska málfræði í tveimur bindum (1877-79), sem kom síðar út aukið og endurbætt af Holzweiss og Stegman (1912-14). Málfræðirit hans voru grunnurinn að mörgum öðrum grískum og latneskum málfræðiritum á ýmsum tungumálum.

  
Kuhner, Raphael
Kuhner, Raphael
Lewis Campbell

Lewis Campbell (3. september 1830 – 25. október 1908) var breskur fornfræðingur, fæddur í Edinburgh á Skotlandi.

Campbell var prófessor í grísku og Gifford-lektor við St Andrews-háskóla (1863—1894). Hann var kosinn heiðursfélagi á Balliol College, Oxford árið 1894.

Campbell er best þekktur fyrir umfjöllun sína um Sófókles og Platon.

Helstu ritverk 
 Sophocles (2. útg. 1879).
 Plato, Sophistes og Politicus (1867).
 Theaetetus (2. útg. 1883).
 Plato, Republic (1894). Ásamt Benjamin Jowett.
 Life and Letters of Benjamin Jowett (1897). Ásamt Edwin Abbott Abbott.
 Letters of B. Jowett (1899).
 Life of James Clerk Maxwell (1884). Ásamt W. Garnett.
 A Guide to Greek Tragedy for English Readers (1891).
 Religion in Greek Literature (1898).
 On the Nationalisation of the Old English Universities (1901).
 Verse translations of the plays of Aeschylus (1890).
 Sophocles (1896).
 Tragic Drama in Aeschylus, Sophocles and Shakespeare (1904).
 Paralipomena Sophoclea (1907).

Campbell, Lewis
Campbell, Lewis
Frederic de Forest Allen

Frederic de Forest Allen (1844 – 1897) var bandarískur fornfræðingur frá Oberlin í Ohio.

Allen brautskráðist frá Oberlin College árið 1863 og hélt til Þýskalands. Hann nam við háskólann í Leipzig frá 1868 til 1870 og lauk náminu með doktorsgráðu. Doktorsritgerð hans hét De Dialecto Locrensium (Um lókríska mállýsku).

Að námi sínu loknu varð hann prófessor við háskólann í Austur-Tennessee, háskólann í Cincinnati og Yale College. Hann kenndi klassíska textafræði við Harvard síðustu sautján ár ævi sinnar.

Helstu ritverk  
 Remnants of Early Latin (1880)
 Greek Versification in Inscriptions (1888)
 Æschylus: The Prometheus Bound and the Fragments of the Prometheus Unbound (1897)

Allen, Frederic de Forest
Allen, Frederic de Forest
Boxer (hundur)

Boxer eða böggur er hundategund sem á ættir sínar að rekja til mastiff-hunda sem voru bardagahundar til forna. Hann kom fyrst fram á hundasýningu í München árið 1895 og varð viðurkenndur í Bandaríkjunum árið 1904. Boxer er blíður hundur og oftast barngóður. Hann þarf frekar mikla hreyfingu og þjálfun. Hann er góður varðhundur en á það til að slást við aðra hunda. Rakkar eru 57-63 cm að herðakambi og eru um 30 kg en tíkur 53-59 cm að herðakambi og eru um 25 kg.

Hundategundir
Lögregluhundar
Varðhundar
Fimmliðaháttur

Fimmliðaháttur er forngrískur órímaður bragarháttur. Hann hefur einnig verið nefndur pentametur eða fimmtarbragur á íslensku. 

Braglína fimmliðaháttarins skiptist í tvo hluta með braghvíld á milli. Í hvorum hluta eru tveir réttir þríliðir og eitt sérstakt áhersluatkvæði (stúfur). Fimmliðaháttur myndar distíkon ásamt hexametri en er aldrei sjálfstæður bragarháttur.

Hér er dæmi um atkvæðaskiptingu fimmliðaháttarins: (Ath: S stendur fyrir sterka áherslu, v fyrir veika áherslu):

Ásmundur,/ Einar og / Jón /|/  Ingólfur/, Halldór og / Sveinn.

S v v    / S v v     / S / | / S v v   / S v v       / S.

Þessi línugerð kemur aðeins við sögu í bragarhætti þeim sem kallast distíkon eða elegískur háttur. Heitið distíkon (tvíhenda) stafar af því, að þar standa saman tvær ljóðlínur, sú fyrri daktílskt hexametur og hin síðari pentametur.

Fimmliðahætti má lýsa sem hexameturs-ljóðlínu þar sem áhersluveiku atkvæðin hafa verið stýfð aftan af 3. og 6. braglið og línan síðan sögð vera  tvisvar tveir og hálfur bragliður, samtals fimm bragliðir. Annar stýfði liðurinn (Jón) kemur þá næst á undan rofinu, og hinn (Sveinn) í línulok.
	
Frægasta kvæði, sem ort er á íslensku undir elegískum hætti, er án efa ljóð Jónasar Hallgrímssonar, Ísland.

Ísland! / farsælda- / frón | og/ hagsælda / hrímhvíta / móðir!

SS   /  Svv   / S | v   / Svv    / Svv     /Sv

''Hvar er þín / fornaldar-/ frægð/ | / frelsið og /manndáðin / best?

Svv  / Svv  / S   / | /  Svv    / Svv     / S

Allt er í heiminum hverfult og stund þíns fegursta frama
lýsir sem leiftur um nótt, langt fram á horfinni öld.
Landið var fagurt og frítt og fannhvítir jöklanna tindar,
himinninn heiður og blár, hafið var skínandi bjart.
Þá komu feðurnir frægu og frjálsræðis hetjurnar góðu,
austanum hyldýpis haf, hingað í sælunnar reit.
Reistu sér byggðir og bú í blómguðu dalanna skauti;
jukust að íþrótt og frægð, undu svo glaðir við sitt.
Hátt á eldhrauni upp, þarsem ennþá Öxará rennur
ofaní Almannagjá, alþingið feðranna stóð.
Þar komu Gissur og Geir, Gunnar og Héðinn og Njáll.
Þá riðu hetjur um héröð, og skrautbúin skip fyrir landi
flutu með fríðasta lið, færandi varninginn heim.
Það er svo bágt að standa í stað, og mönnunum munar
annaðhvort afturábak ellegar nokkuð á leið.
Hvað er þá orðið okkart starf í sexhundruð sumur?
Höfum við gengið til góðs götuna frammeftir veg?
Landið er fagurt og frítt, og fannhvítir jöklanna tindar,
himininn heiður og blár, hafið er skínandi bjart.
Enn á eldhrauni upp, þar sem Öxará rennur
ofaní Almannagjá, alþing er horfið á braut.
Nú er hún Snorrabúð stekkur, og lingið á lögbergi helga
blánar af berjum hvert ár, börnum og hröfnum að leik.
Ó þér unglinga fjöld og Íslands fullorðnu synir!
Svona er feðranna frægð fallin í gleymsku og dá!
Island.is

Island.is er opinber vefsíða sem veitir upplýsingar „um þá þjónustu sem í boði er á vegum ríkis og sveitarfélaga“ á Íslandi.

Efni síðunnar er skipt í 12 efnisflokka. Þar er að finna safn orðskýringa og safn eyðublaða á sama stað sem fylla þarf út til umsóknar um ýmislegt hjá opinberum aðilum. Vefgáttin er hönnuð í samvinnu við forsætisráðuneytið og sveitarfélög.

Ritstjórn Ísland.is samanstendur af:
 Fjólu Agnarsdóttur, verkefnastjóra Ísland.is
 Oddnýju Halldórsdóttur, textahöfundi
 Oddrúnu Völu Jónsdóttur, textahöfundi

Tengill
Island.is

Íslenskar vefsíður
Ísland
Idol stjörnuleit

Idol Stjörnuleit er íslenska útgáfan af breska raunveruleikaþættinum Pop Idol. Þættirnir voru vinsælir á Íslandi og ganga út á söngkeppni þar sem áhorfendur velja hvaða keppendur komast áfram. Kynnar eru Sigmar Vilhjálmsson og Jóhannes Ásbjörnsson (Simmi og Jói). Þáttaröðin hóf göngu sína fyrst árið 2003 en alls er búið að sýna fjórar þáttaraðir. Fyrstu dómarar voru Bubbi Mothens, Sigga Beinteins og Þorvaldur Bjarni Þorvaldsson í fyrstu tveimur þáttaröðunum. Í þriðju voru dómarar Páll Óskar, Einar Bárðarson, Sigga Beinteins og Bubbi Morthens en í fjórðu þáttaröðinni voru Björn Jörundur Friðbjörnsson, Jón Ólafsson og Selma Björnsdóttir.

Dómarar og Kynnar

Sigurvegarar

Tengt efni
X factor
American Idol
Pop Idol
Ísland Got Talent

Tenglar 
 Heimasíða keppninnar 

Íslenskir sjónvarpsþættir
Meginland (Hjaltlandseyjum)

Meginland (skoska, enska Meginland, til forna kölluð Hrossey; gelíska: Mòr-thìr) er stærsta og fjölmennasta eyja í Hjaltlandseyjum og er þriðja stærsta eyja í Bretlandseyjum, að 374 km² að stærð. Höfuðstaður Hjaltlandseyja Leirvík er staðsettur á austurströnd Meginlands og þar búa um 7.500 manns. Íbúar eyjarinnar eru um það bil 17.750 manns.

Hjaltlandseyjar
Bjarnarey

Bjarnarey getur átt við:

 Bjarnarey í Vestmannaeyjum
 Bjarnarey í Suðureyjum
 Bjarnarey Svalbarða
 Bjarnarey Vopnafirði

Tengt efni 
 Bjarneyjar á Breiðafirði
Hrafnagilsskóli

Hrafnagilsskóli er grunnskóli starfrækur við Hrafnagil í Eyjafjarðarsveit. Í skólanum eru rúmlega 240 nemendur, sem gerir að einum stærsta skóla starfrækum í dreifbýli á Íslandi. Í kringum hann starfa 49 manns, þar af 27 kennarar. Á skólalóðinni eru íþróttahús, sundlaug, aðalstöðvar Tónlistarskóla Eyjafjarðar auk Bókasafns Eyjafjarðar. Skólastjóri er Karl Frímansson og aðstoðarskólastjóri er Anna Guðmundsdóttir.

Þann 30. maí 2007 hlaut skólinn Íslensku menntaverðlaunin.

Tengt efni 
 Listi yfir íslenska grunnskóla
 Eyjafjarðarsveit

Heimildir

Tengill 
 Vefur Hrafnagilsskóla
 Upplýsingar um skólann á heimasíðu Eyjafjarðarsveitar
 Vefur Tónlistarskóla Eyjafjarðar

Íslenskir grunnskólar
Eyjafjörður
Forsetakosningar á Íslandi

Forsetakosningar á Íslandi eru haldnar á fjögurra ára fresti. Kosningarétt hafa allir íslenskir ríkisborgarar yfir 18 ára aldri sem hafa átt lögheimili á Íslandi. Sitjandi forseti hefur verið sjálfkjörinn nokkrum sinnum þar sem hann hefur ekki fengið mótframboð (1945, 1949, 1956, 1960, 1964, 1972, 1976, 1984, 1992, 2000 og 2008).

 Forsetakosningar á Íslandi 1944 - Sveinn Björnsson var kosinn af Alþingi á Þingvöllum þann 17. júní 1944.
 1945 - Sjálfkjörinn var Sveinn Björnsson
 1949 - Sjálfkjörinn var Sveinn Björnsson
 Forsetakosningar á Íslandi 1952 - Nýr forseti kosinn Ásgeir Ásgeirsson með 32.924 atk eða 46,7%
 1956 - Sjálfkjörinn var Ásgeir Ásgerisson
 1960 - Sjálfkjörinn var Ásgeir Ásgeirsson
 1964 - Sjálfkjörinn var Ásgeir Ásgeirsson
 Forsetakosningar á Íslandi 1968 - Nýr forseti Kosinn Kristján Eldjárn með 67.544 atk eða 65,6%
 1972 - Sjálfkjörinn var Kristján Eldjárn
 1976 - Sjálfkjörinn var Kristján Eldjárn
Forsetakosningar á Íslandi 1980 - Nýr forseti kosin Vigdís Finnbogadóttir með 43.661 atk eða 33,8%
 1984 - Sjálfkjörin var Vigdís Finnbogadóttir
Forsetakosningar á Íslandi 1988 - Sitjandi Forseti endurkjörinn Vigdís Finnbogadóttir með 117.292 atk eða 92,7%
 1992 - Sjálfkjörin var Vigdís Finnbogadóttir 
Forsetakosningar á Íslandi 1996 - Nýr forseti kosinn Ólafur Ragnar Grímsson með 68.370 atk eða 41,4%
 2000 - Sjálfkjörinn var Ólafur Ragnar Grímsson
Forsetakosningar á Íslandi 2004 - Sitjandi forseti var endurkjörinn Ólafur Ragnar Grímsson með 90.662  atk eða 67,5%
 2008 - Sjálfkjörinn var Ólafur Ragnar Grímsson
Forsetakosningar á Íslandi 2012 - Sitjandi forseti var endurkjörinn Ólafur Ragnar Grímsson með 80.036 atk eða 52,78%
Forsetakosningar á Íslandi 2016 - Nýr forseti kosinn Guðni Th. Jóhannesson með 71.356 atk eða 39,1%
Forsetakosningar á Íslandi 2020 - Sitjandi forseti var endurkjörinn Guðni Th. Jóhannesson með 150.913 atk eða 92,2%
 
Næstu kosningar verða líklega 2024

Heimildir
 Hagstofa Íslands
 
 Kosningasaga: Forsetakosningar
Forsetakosningar á Íslandi 2004

Forsetakosningar 2004 voru hinar íslensku forsetakosningar sem fóru fram árið 26. júní 2004.  Ólafur Ragnar Grímsson fékk flest akvæði.

Á kjörskrá voru 213.553 og var kjörsókn óvenju dræm, eða 62,9%.

Heimildir
 Hagstofa Íslands

Forsetakosningar á Íslandi
2004
Sonnetta

Sonnetta er ítalskur bragarháttur sem var mótaður á 13. öld. Stundum hefur sonnettan verið kölluð sónháttur eða sónhenda á íslensku. 

Sonnettan er fjórtán ljóðlínur sem hver um sig er oftast fimm jambar. Ítalska sonnettan, sem kennd er við Petrarca, er í tveimur hlutum. Fyrri hlutinn er átthenda (eða tvær ferhendur), þar sem saman ríma fyrsta, fjórða, fimmta og áttunda lína, og með öðru rími önnur, þriðja, sjötta og sjöunda lína; eða eins og þetta er einatt táknað: abba, abba. Síðari hlutinn er sexhenda (eða tvær þríhendur), og þar ríma saman fyrsta og fjórða lína, önnur og fimmta, og þriðja og sjötta lína, eða: cde, cde. Þó getur rímröð sexhendunnar verið með öðru móti, t.d.: ccd, eed. Í Ítölsku sonnettunni kemur einatt amfíbrakki í stað síðasta jamba línunnar, sem þá verður kvenlína, og hrynjandin eins og: 
	
Þau Jón /og Gunn-/ a gift-/ a sig / á morgun.
vS------/vS------/vS------/vS------/vSv/
	
En bæði á íslensku og öðrum málum er allur gangur á því. Fyrsta íslenska Petrarca-sonnettan, og um leið sú frægasta, er ljóð Jónasar Hallgrímssonar: Ég bið að heilsa. Í átthendunni víkur Jónas frá ítalska forminu með því að ríma: abba, acca; þýðum, rísa, ísa, hlíðum, blíðum, friði, miði, fríðum.

Ég bið að heilsa 
Nú andar suðrið sæla vindum þýðum,
á sjónum allar bárur smáar rísa
og flykkjast heim að fögru landi Ísa,
að fósturjarðar minnar strönd og hlíðum.

Ó! heilsið öllum heima rómi blíðum
um hæð og sund í drottins ást og friði;
kyssi þið, bárur! bát á fiskimiði,
blási þið, vindar! hlýtt á kinnum fríðum.

Vorboðinn ljúfi! fuglinn trúr sem fer
með fjaðrabliki háa vegaleysu
í sumardal að kveða kvæðin þín!

Heilsaðu einkum ef að fyrir ber
engil með húfu og rauðan skúf, í peysu;
þröstur minn góður! það er stúlkan mín.

Tenglar 
 Landnám sonnettunnar á Íslandi; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1994
 Sónhættir; birtist í Veröld 1918

Bragarhættir
Fornyrðislag

Fornyrðislag er forn bragarháttur og einn Edduhátta, elstu bragarhátta íslensks kveðskapar. Líkt hinum Edduháttunum er fornyrðislag órímað og byggist á strangri stuðlasetningu. Annar edduháttur, málaháttur er nauðalíkur fornyrðislagi og virðist sem þeim tveim sé stundum blandað saman. Af fornyrðislagi þróaðist kviðuháttur, en hann er reglulegri en edduhættirnir (sjá t.d. Sonatorrek). Fornyrðislag var endurvakið á Íslandi á 18. og 19. öld fyrir áhrif rómantísku stefnunnar.

Hver braglína fornyrðislags hefur tvö ris en breytilegan fjölda áherslulausra atkvæða. Stuðlasetning tengir saman tvær og tvær línur en rím er ekkert. Línufjöldi var upphaflega breytilegur en varð síðan átta línur. 

Dæmi úr Völuspá:

Hljóðs bið ég allar		
helgar kindir
meiri og minni
mögu Heimdallar.
		
Viltu, að ég, Valföður,
vel fyr telja
forn spjöll fira,
þau er fremst um man.

Einkenni
 þrjú atkvæði í stökum línum og 4 atkvæði í jöfnum línum (hið fæsta).
 ekkert rím.
 átta línur hver vísa.
 fjórir stuðlar ýmist einn eða tveir á móti höfuðstaf.

Mjög erum tregt,
tungu að hræra
eða loftvægi
ljóðpundara;
era nú vænlegt
um Viðurs þýfi
né hógdrægt
úr hugar fylgsni.

Tenglar 
 Kennsluefni um edduhætti

Heimildir 

Bragarhættir
Íslenska
Sigurd Islandsmoen

Sigurd Islandsmoen (fæddur 27. ágúst 1881, látinn 1. júlí 1964) var norskt tónskáld og organisti í Moss.

Islandsmoen ólst upp í Bagn í Sør-Aurdal og fjölskylda hans vanaði mjög tónlist og söng. Hann gekk á kennaraskóla og vann sem kennari á árunum 1904–16, þar af síðustu 6 árin sem tónlistarkennari í Gjøvik. Hann lærði síðan við Norges musikkhøgskole (ísl. Tónlistarháskóli Noregs) og síðar í Leipzig hjá Max Reger. Hann varð organisti eftir nám og starfaði við kirkjuna í Moss (1916–61) og gerði mikið fyrir tónlistarlíf bæjarins. Hann stofnaði Moss korforening og var í samstarfi við Moss orkesterforening.

Tónverk
Islandsmoen er þekktastur fyrir lagið „Det lysnet i skogen“ við texta Jørgen Moe. Að auki samdi hann fræga sálumessu (n.: Rekviem), óperuna „Gudrun Laugar“, tvær sinfóníur, óratóríur, „Israel i fangenskap“ og „Heimat frå Babel“, kóraverkið „Missa solemnis“ og önnur verk, kammertónlist sem og fjöldamörg sönglög.

Norsk tónskáld
Haglabyssa

Haglabyssa er hlaupvítt handskotvopn, sem skýtur mörgum höglum í einu skoti. Er öflug á stuttu færi, en skammdræg. Mest notuð við veiðar á fuglum og smærri spendýrum. Haglabyssur eru einnig notaðar af lögreglum og hermönnum víða um heiminn. 
Í Bandaríkjunum er algengt að fólk eigi haglabyssur eða skammbyssur til að vernda sjálft sig og fjölskyldu sína, en á Íslandi má fólk ekki eiga skotvopn til sjálfsvarnar. 

Tvíhleypa er haglabyssa með tveimur hlaupum, sem halda sínu hvoru skotinu og skjóta má hvort eftir öðru. Eru ýmist með hlaupin samsíða eða undir og yfir hvort öðru. Haglapumpur eru haglabyssur sem hlaðnar eru nokkrum skotum sem skjóta má í röð með því að spenna byssuna eftir hvert skot, en þá kastast jafnframt notaða skothylkið út úr byssunni.

Hálfsjálfvirk er haglabyssa þar sem byssan nýtir ýmist bakslag eða gasþrýsting sem myndast þegar hleypt er af, til þess að kasta út notaða skothylkinu og skipta út fyrir nýtt í hvert sinn sem tekið er í gikkinn. Vert er að hafa í huga að haglabyssa má aðeins geyma tvö aukaskot.

Skotvopn
Ingunnarskóli

Ingunnarskóli er einstaklingsmiðaður grunnskóli í Grafarholti í Reykjavík. Skólinn notast við teymiskennslu í árgangablönduðum hópum.

Skólinn er nefndur eftir Ingunni Arnórsdóttur.

Tenglar 
Vefur skólans

Íslenskir grunnskólar
Grunnskólar í Reykjavík
Bassatromma

Bassatromman er stærsta tromma í trommusetti. Bassatromman framkallar dýpsta tóninn í trommusettinu. 

Oft er sett gat á trommuskinnið framan á trommunni sem notað er td. í að koma fyrir inni í trommunni hlutum eins og teppum til að dempa hljóðið og gatið notast líka sem betri staður fyrir hljóðnema, en ólíkt öðrum trommum er slegið á bassatrommu með fóthamri (en: kicker). 

Í dægurtónlist fylgjast bassalína og sláttur bassatrommu oft að.

Aðrar trommur í hefðbundnu trommusetti eru:
 Hi-hat
 Sneriltromma
 Tom-tom (tromma)

Ásláttarhljóðfæri
Trommur
Háttarökfræði

Háttarökfræði er undirgrein heimspekilegrar og formlegrar rökfræði, sem fjallar um rökleg tengsl staðhæfinga um nauðsyn og möguleika. Háttarökfræði var uppfinning forngríska heimspekingsins Aristótelesar, sem gerði fyrst grein fyrir reglum hennar í ritinu Um túlkun

Í setningunum „Morð Jónasar er möguleiki“, „Jónas var mögulega myrtur“, „Mögulegt er að Jónas hafi verið myrtur“ og „Það gæti verið að Jónas hafi verið myrtur“ er innifalin hugmynd um möguleika. Í háttarökfræði er möguleikinn táknaður með orðunum það er mögulegt að sem skeytt er framan við setninguna Jónas var myrtur.

Á táknmáli rökfræðinnar eru möguleiki og nauðsyn gefin til kynna með eftirfarandi hætti:  stendur fyrir nauðsyn og  stendur fyrir möguleika. Í klassískri háttarökfræði er hægt að skilgreina hvort tveggja með neitun hins:

 (Það er mögulegt að P ef og aðeins ef það er ekki nauðsynlegt að ekki P)
 (Það er nauðsynlegt að P ef og aðeins ef það er ekki mögulegt að ekki P)

Þannig er til dæmis mögulegt að Jónas hafi verð myrtur ef og aðeins ef það er ekki nauðsynlegt að Jónas hafi ekki verið myrtur.

Tengt efni 
 Aristóteles
 Saul Aaron Kripke

Tenglar