alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
FARC

FARC (spænska: Fuerzas Armadas Revolucionarias de Colombia) er kólumbísk skæruliðahreyfing sem stofnuð var árið 1964 sem marxísk-lenínísk hreyfing.
FARC og kólumbísk stjórnvöld hafa verið í vopnaðri baráttu frá þeim tíma. Samtökin hafa fjármagnað sig meðal annars með sölu og ræktun á vímuefnum og mannránum sem krefjast lausnargjalds. FARC hefur verið skilgreint sem hryðjuverkasamtök af stjórnvöldum Kólumbíu, Bandaríkjanna, Kanada, Chile, Nýja Sjálandi og Evrópusambandinu.

Í júní árið 2016 skrifaði FARC undir vopnahlé við forseta Kólumbíu Juan Manuel Santos. Friðarsamningar voru gerðir og þjóðaratkvæðagreiðsla fyrirhuguð. Sama ár tók Evrópusambandið samtökin af lista hryðjuverkasamtaka.  

Í október 2016 hafnaði kólumbíska þjóðin friðarsamningunum með naumum mun. 50,24% voru á móti honum. Kólumbíska ríkisstjórnin skrifaði undir endurbætta friðarsamninga í nóvember 2016 og fékk leyfi fyrir þeim á kólumbíska þinginu án þess að leggja þá í þjóðaratkvæðagreiðslu. 

Í lok ágúst árið 2019 lýsti einn fyrrum skæruliðsleiðtoga samtakanna, Ivan Marquez, því yfir að hann og nokkrir aðrir fyrirliðar hreyfingarinnar myndu aftur hefja vopnaða baráttu. Hann telji að Kólumbíska ríkið hafi ekki virt friðarsáttmálann sem gerður var árið 2016, og muni sameina og leiða hóp andófsmanna sem deili þeim ergjum.  

Í 50 ára átökum hafa 260.000 manns látið lífið.

Tilvísanir

Kólumbía
Skæruliðahreyfingar
Stofnað 1964
Rainbow

Rainbow ( eða Ritchie Blackmore's Rainbow) er hljómsveit sem stofnuð var af gítarleikara Deep Purple Ritchie Blackmore árið 1975. Blackmore hafði yfirgefið Purple og vildi stofna nýja hljómsveit. Hann hafði túrað með bandaríska rokkbandinu Elf og hreifst af söngvara þeirra Ronnie James Dio. Dio samþykkti að taka þátt í hljómsveit en einungis ef hljómsveitarmeðlimir Elf fengu að vera með. Blackmore samþykkti en rak meðlimina (utan Dio) eftir fyrstu plötu Rainbow. Dio hélt áfram í hljómsveitinni til 1979 en hann fór síðar í Black Sabbath. Hann var ekki sáttur við tónlistarstefnuna sem Blackmore vildi snúa sér að en hún var meira í átt við popptónlist.

Rainbow hélt áfram með ýmsum söngvurum og hléum og kom saman síðast saman árið 2016 til að spila á sumartónleikahátíðum.

Núverandi meðlimir
Ritchie Blackmore – gítar (1975–1984, 1993–1997, 2015-)
Jens Johansson – hljómborð (2015–)
David Keith – trommur (2015–)
Bob Nouveau – bassi (2015–)
Ronnie Romero – söngur (2015–)

Breiðskífur
Ritchie Blackmore's Rainbow (1975)
Rising (1976)
Long Live Rock 'n' Roll (1978)
Down to Earth (1979)
Difficult to Cure (1981)
Straight Between the Eyes (1982)
Bent Out of Shape (1983)
Stranger in Us All (1995)

Enskar hljómsveitir
Enskar þungarokkshljómsveitir
Mount Shasta

Mount Shasta er eldkeila í norður-Kaliforníu og hluti af Fossafjöllum. Fjallið er 4322 metrar á hæð og er sú eldkeila Fossafjalla sem hefur mest rúmmál. Fjallið er talið gjósa á 600-800 ára fresti.

Heimild

Fossafjöll
Fjöll í Kaliforníu
Lassen Peak

Lassen Peak (3189 metrar) er syðst eldfjalla í Fossafjöllum og er staðsett í norður-Kaliforníu. Fjallið gaus nokkrum sinnum frá 1914 til 1917 og voru það einu eldgos á 20. öld í Bandaríkjunum ásamt Mount St. Helens eldgosinu árið 1980. Nafnið er nefnt eftir dönskum járnsmið Peter Lassen. Umhverfis fjallið er þjóðgarðurinn Lassen Volcanic National Park.

Fossafjöll
Fjöll í Kaliforníu
Grátmúrstorg

Grátmúrstorg er torg í gyðingahluta gamla borgarhluta Jerúsalem. Á torginu eru meðal annars: Grátmúrinn, Jerusalem Archaeological Park og Mykjuhliðið. Það var stækkað eftir Sex daga stríðið.

Gallery

Tenglar

Tilvísun

Jerúsalem
Grátmúrinn

Grátmúrinn (hebreska: Kotel Ma’aravi = Vesturmúrinn) er forn múrveggur í gömlu borginni í Jerúsalem. Hann er 48 metra langur og 18 metra hár og stendur á undirstöðum gamla musteris Gyðinga. Gyðingar biðja þar til að minnast tortímingar musterisins og skilja gjarnan eftir miða með bænum sínum og óskum í rifum múrsins.  Veggurinn er heilagur í augum trúaðra Gyðinga.

Tilvísanir

Jerúsalem
Gyðingdómur
Múrar
Hnýfilmosaætt

Hnýfilmosaætt (fræðiheiti Anthocerotaceae) er ætt mosa.

Lýsing 
Kynliður flatt, grænt, kvíslgreint þal án vefjaskíptingar sem verður oft stjörnulaga. Rætlingar á neðra borði. Varafrumur á neðra borði og stundum einnig á efra borði. Undir þeim eru hol sem oftast eru fyllt af bláþörungum af ættkvíslinni Nostoc. Egghirslur stakar í yfirborði þals. Eftir fijóvgun vex þalið umhverfis egghlrsluhálsinn og myndar sívalning utan um neðsta hluta gróhirslunnar. Fijóhirslur oftast nokkrar saman í holum í þalinu. í hverri frumu er ein stór, græn plata í stað grænukorna. Engir olíudropar. Fótur stór, kúlulaga eða lauklaga, er inni í þali kynliðarins.

Gróhirsla upprétt, græn eða grænbiún, Iöng og mjó, homlaga, vex lengi neðan frá, nær snemma langt upp úr kynliðnum. Í miðju gróhirslu er miðsúla sem ekki nær alveg upp í gegnum gróhirsluna. í kringum hana er gróiýmið. Þar myndast gró og gormfrumur. Gormfrumur oftast úr fleiri en einni frumu. Eiginlegir gormar eru ekki í þeim. Gormfrumur gjörólíkar gróunum. Gró gulleit eða svartleit. Gróin eru ekki kúlulaga. Öðrum megin eru þau kúpt en hinum megin líkjast þau þrihyrndum píramíða. Séu f)ögur gró sett saman mynda þau kúlu. Yst í gróhirslunni er 4-5 frumna þykkur veggur. í ysta laginu eru frumur með grænum plötum og varafrumur.

Ættkvíslir 
Til Hnýfilmosaætta teljast 3 ættkvíslir með samtals allt að 100 tegundir:
Anthoceros (um 83 tegundir)
Folioceros (17 tegundir)
Sphaerosporoceros (2 tegundir)

Tegundir á Íslandi 
Á Íslandi er bara 1 tegund af þessum mosum — Hverahnýfill (Phaeoceros carolinianus (Michx) Prosk.).

Myndasafn

Tilvísanir

Heimildir 
 Bergþór Jöhannsson 2003. Íslenskir mosar: Skrár og viðbætur. 138 s.
 Bergþór Jóhannsson 1999. Íslenskir mosar. Hornmosar og 14 ættir soppmosa. 108 s.

Tengt efni 
 Mosar

Tenglar 
Amblystegiaceae. Montana Field Guide.
Íslenskir mosar — Skrár og viðbætur

Hnýfilmosaætt
Mosar
Mosi
Undirskipting (flokkunarfræði)

Undirskipting er flokkur í vísindalegri flokkun jurta sem jafngildir undirfylkingu hjá dýrum.

Vísindaleg flokkun
Undirríki (flokkunarfræði)

Undirríki er flokkur í vísindalegri flokkun jurta og dýra.

Vísindaleg flokkun
Anna Lindh

Ylva Anna Maria Lindh (19. júní 1957 – 11. september 2003) var sænskur sósíaldemókratískur stjórnmálamaður, leiðtogi ungra sósíaldemókrata frá 1984 til 1990 og þingmaður frá 1982 til 1985 og 1998 til 2003. Hún tók við stöðu umhverfisráðherra 1994 sem hún gegndi þar til hún varð utanríkisráðherra 1998. Gjarnan hafði verið litið á Lindh sem rísandi stjörnu í sænskum stjórnmálum og sem hugsanlegan arftaka Görans Persson á formannsstóli Jafnaðarmannaflokksins.

10. september 2003 varð hún fyrir hnífárás og lést degi síðar. Í fjölmiðlum var mikið talað um að gerandinn hefði verið veikur á geði og hann hafði vissulega verið á geðdeild, en réttargeðlæknar og hæstiréttur komust að þeirri niðurstöðu að hann hefði verið sakhæfur og í blaðaviðtölum hefur morðinginn, Mijailo Mijailovic, viðurkennt að hann hafi ekki verið veikur á geði þegar hann framdi verknaðinn. Hann hafi einungis talið vist á réttargeðdeid ákjósanlegri en fangelsi. Ástæður morðins sagði hann vera að hann hataði stjórnmálamenn og kenndi þeim um það sem hann væri óánægður með í lífu sínu. Að akkúrat Anna Lindh hafi orðið fyrir valinu hafi hins vegar verið tilviljun og hann hefði deginum áður ætlað að myrða annan stjórnmálamann úr öðrum stjórnmálaflokki.

Tilvísanir

Sænskir stjórnmálamenn
Anna Kinberg Batra

Anna Maria Kinberg Batra (f. 14. apríl 1970) er sænskur stjórnmálamaður og fyrrverandi formaður hægri flokksins. Hún tók við formannskeflinu í janúar 2015.

Hún hefur setið á þingi frá 2006 og komið úr kjördæmi Stokkhólms.

Níunda desember 2014 tilnefndi nefnd flokksins hana til að taka við af Reinfeldt sem flokksleiðtogi og hlaut hún kosningu til embættis janúar tíunda 2015 á landsþingi flokksins.

Hún er menntaður hagfræðingur. Þegar hún var aðeins fjögurra ára flutti fjölskyldan til Rotterdam þar sem faðir hennar tók við starfi fyrir bankann Merrill Lynch og bjuggu þau þar í 10 þar til þau snéru til baka til Svíþjóðar og talar hún því hikstalausa hollensku.

Sænskir stjórnmálamenn
Caselle Landi

Caselle Landi er bær í Langbarðalandi. Íbúar borgarinnar eru um  1.551. (2017)

Myndir 

Borgir á Ítalíu
Langbarðaland
Gateshead

Gateshead er borg í Tyne and Wear í Norðymbralandi í norðausturhluta Englands. Borgin stendur við suðurbakka árinnar Tyne gegnt Newcastle upon Tyne. Hún er hluti af Durham-sýslu. Íbúar eru um 120 þúsund.

Borgir á Englandi
Poyle

Poyle er iðnaðar- og landbúnaðarsvæði innan sveitarfélagsins Slough í Suður-Englandi rétt hjá þorpinu Colnbrook og rétt hjá Heathrow-flugvelli. Í Poyle er flokkunarstöð FedEx fyrir sendingar sem fara um flugvöllinn.

Slough
Þorp í Berkshire
Slough

Slough er borg í Berkshire í Englandi um 34 km vestan við London og 32 km norðaustan við Reading. Borgin var áður hluti af Buckinghamshire. Þjóðvegurinn A4 og járnbrautarlínan Great Western Main Line liggja í gegnum borgina. Borgin er mesta fjölmenningarborg Bretlands og jafnframt með hæst hlutfall félaga í trúfélögum. Í Slough er stærsta iðnaðarsvæði Bretlands í einkaeigu, Slough Trading Estate, þar sem um 400 fyrirtæki eru staðsett. Borgin nýtur nálægðar við Heathrow-flugvöll. Íbúar eru um 161 þúsund (2011).

Borgir á Englandi
Kruså

Kruså er bær sem liggur við landamæri Danmerkur og Þýskalands á Suður-Jótlandi. Íbúar eru um 1600 talsins (2018). 

Bæir í Danmörku
Herleiðin

Herleiðin eða Uxaleiðin (danska: Hærvejen, þýska: Ochsenweg) er vegur sem liggur eftir endilöngu Jótlandi í Danmörku. Hluti leiðarinnar í Slésvík nefndist Herleiðin (Heerweg) og vísar til þess að hægt var að flytja her eftir leiðinni. Um 1930 var farið að nota heitið yfir alla leiðina en bæði hún og hlutar hennar hafa heitið ýmsum nöfnum í gegnum tíðina. Vegurinn er þekktur frá miðöldum en er hugsanlega miklu eldri. Hann fylgir nokkurn veginn eftir vatnaskilunum á Jótlandshryggnum. Þar af leiðandi eru fáar ár og mýrar sem þarf að fara yfir á leiðinni.

Frá 8. áratug 20. aldar hefur verið vinsælt að ganga, hjóla og ríða Herleiðina. Gerðar hafa verið tilraunir til að markaðssetja leiðina með tengingu við gömlu pílagrímaleiðirnar í norður til Niðarósdómkirkju í Noregi og suður til Santiago de Compostela.

Tenglar
 Vefur Herleiðarinnar

Vegir í Danmörku
EV5 Via Romea Francigena

EV5 Via Romea Francigena er 3.900 km löng EuroVelo-hjólaleið sem liggur frá London til Rómar og endar í ítölsku hafnarborginni Brindisi. Leiðin liggur um England, Frakkland, Belgíu, Lúxemborg, Frakkland aftur, Sviss og Ítalíu. Nafnið þýðir „vegurinn til Rómar frá Frakklandi“ og er dregið af gamalli leið frá Frakklandi til Rómar yfir Alpafjöll. Til er gömul pílagrímaleið frá Kantaraborg til Rómar sem nefnist Via Francigena og er vinsæl gönguleið. Sigríkur alvarlegi erkibiskup af Kantaraborg lýsti þessari leið á 11. öld.

Leiðin
 England: Í Englandi fylgir leiðin 182 km hjólaleið sem er hluti af National Cycle Network-leið 1 frá Greenwich, um Rochester, Kantaraborg og Sandwich til Dover þaðan sem ferja fer til Frakklands.
 Frakkland: Frá Calais liggur leiðin um Béthune og Lille til Roubaix og síðan yfir landamærin til Belgíu.
 Belgía: Í Belgíu fylgir leiðin flæmsku LF-leiðinni nr. 6 frá landamærunum að Brussel og síðan til Namur og Martelange.
 Lúxemborg: Leiðin gegnum Lúxemborg er 107 km að lengd og liggur á hjólastígum gegnum Strassen, Lúxemborg, Hesperange og Schengen að frönsku landamærunum.
 Frakkland: Leiðin fylgir skipaskurðum um héruðin Lorraine og Elsass. Hún liggur 65 km eftir Canal des houillères de la Sarre frá Sarreguemines til Gondrexange, 75 km eftir Canal de la Marne au Rhin frá Gondrexange til Strassborgar, 30 km eftir Canal de la Bruche frá Strassborg til Soultz-les-Bains, eftir Elsassvínleiðinni frá Soultz-les-Bains til Cernay og að síðustu 50 km í gegnum Ochsenfeld um bæina Battenheim, Baldersheim, Mulhouse, Kembs og Saint-Louis.
 Sviss: Leiðin fylgir Nationale Velorouten-leið 3 frá Basel um Júrafjöll, Aarau, Luzern, Vierwaldstättersee, Andermatt, Gotthardskarð, Bellinzona, Monte Ceneri-skarð, Luganovatn, Mendrisio og Chiasso.
 Ítalía:  Leiðin fylgir fyrirhugaðri BicItalia-leið 3 (Ciclovia dei Pellegrini) sem fylgir gömlu pílagrímaleiðinni og fer um borgirnar Mílanó, Pavía, Fidenza, Piacenza, Parma, Berceto, Aulla, Flórens, Siena, Bolsena til Rómar, og síðan um Fiuggi, Cassino, Benevento, Candela, Gravina in Puglia, og Tarantó til Brindisi.

Myndir

Tenglar
 Vefur leiðarinnar

EuroVelo
BicItalia

BicItalia er fyrirhugað landsnet hjólaleiða á Ítalíu sem ítölsku hjólreiðasamtökin Federazione italiana amici della bicicletta hafa lagt drög að. Fullgert er áætlað að netið nái yfir 20.000 km á 20 langleiðum.  

Flestar leiðirnar eru 300-1000 km langar og liggja þvers og kruss um landið. Leið 1 er áætlað að liggi 3000 km suður eftir Appennínaskaganum endilöngum frá Brennerskarði í norðri að Sýrakúsu á Sikiley í suðri og leið 2 liggur 1300 km frá Ventimiglia við landamæri Frakklands í vestri að Tríeste við landamæri Slóveníu í austri. Nokkrar af leiðunum eru hluti af EuroVelo-hjólaleiðum eins og EV5 Via Romea Francigena frá London til Brindisi, EV7 Sólarleiðinni frá Nordkapp til Möltu og EV8 Miðjarðarhafsleiðinni frá Cádiz til Kýpur.

Tenglar
 Vefur verkefnisins

Hjólaleiðir
Vegir á Ítalíu
EV12 Norðursjávarleiðin

EV12 Norðursjávarleiðin er EuroVelo-hjólaleið sem liggur í hring 5.942 km meðfram strönd Norðursjávar um England, Skotland, Noreg, Svíþjóð, Danmörku, Þýskaland, Holland og Belgíu.

Leiðin var formlega opnuð árið 2001 sem samstarfsverkefni 68 aðila í 8 löndum. Árið 2003 fékk hún viðurkenningu frá Guinness World Records sem heimsins lengsta hjólaleið.

Leiðin
 England: Leiðin liggur frá Harwich-höfn í Parkeston og eftir National Cycle Route nr. 51 til Colchester þar sem tekur við leið nr. 1 að landamærum Skotlands.
 Skotland: Leiðin fylgir National Cycle Route nr. 1 frá ensku landamærunum að Thurso á norðausturodda meginlandsins. Þar tekur við ferja frá Scrabster til Straumness á Orkneyjum og þaðan til Hjaltlandseyja. 
 Noregur: Leiðin hefst í Björgvin og fer um Haugesund, Stafangur, Kristjánssand, Arendal, Larvik, Sandefjord, Túnsberg, Fredrikstad og Sarpsborg að sænsku landamærunum við Svinesund.
 Svíþjóð: Leiðin liggur um sænsku héruðin Halland og Vestur-Gautland frá Svinesund um Bohuslän til Gautaborgar. Þaðan fylgir hún hjólaleiðunum Ginstleden og Cykelspåret Väst til Varbergs þar sem ferja gengur til Grenå í Danmörku.
 Danmörk: Leiðin liggur eftir leiðum 5 og 1 í Danmarks nationale cykelruter-leiðanetinu frá Grenå til Skagen og síðan eftir leið 1 suður eftir Jótlandi til Rudbøl.
 Þýskaland: Leiðin fylgir Radnetz Deutschland-leið D1 (Nordseeküstenroute) 907 km meðfram strönd Norðursjávar við Vaðhafið.
 Holland: Leiðin liggur eftir LF-routes-hjólaleiðum 10 og 1 frá Nieuweschans til Sluis við belgísku landamærin.
 Belgía: Leiðin fylgir áfram LF1 frá Knokke um Oostende og Nieuwpoort til De Panne.

Myndir

Tenglar
 Vefur leiðarinnar

EuroVelo
EV15 Rínarleiðin

EV15 Rínarleiðin er 1.230 km löng EuroVelo-hjólaleið meðfram Rínarfljóti frá upptökunum við Andermatt í Sviss að ósum árinnar við Hoek van Holland í Hollandi. Leiðin liggur um fjögur lönd, Sviss, Frakkland, Þýskaland og Holland.

Leiðin
 Sviss: Leiðin liggur 390 km um Andermatt, Disentis, Chur, Rorschach, Schaffhausen, Zurzach og Basel.
 Frakkland: Leiðin liggur um Huningue, Ottmarsheim, Neuf-Brisach, Marckolsheim, Erstein, Eschau, Strassborg, La Wantzenau, Gambsheim, Drusenheim, Sessenheim, Rœschwoog, Seltz, Munchhausen, Mothern og Lauterbourg.
 Þýskaland: Önnur leið til Karlsruhe liggur eftir eystri bakka árinnar Þýskalandsmegin. Frá Karlsruhe liggur leiðin um Speyer, Ludwigshafen, Mannheim, Worms, Oppenheim, Mainz, Wiesbaden, Bingen, Rüdesheim, Boppard, Koblenz, Andernach, Bonn, Köln, Düsseldorf, Duisburg, Xanten og Emmerich am Rhein.
 Holland: Leiðin liggur um nokkrar LF-leiðir og fer í gegnum Millingen aan de Rijn, Arnhem, Utrecht, Rotterdam og Hoek van Holland.

Myndir

Tenglar
 Vefur leiðarinnar.

EuroVelo
Delphinium brachycentrum

Delphinium brachycentrum er tegund af sóleyjaætt. Delphinium brachycentrum er í ættkvíslinni riddarasporar.

Undirtegundir 

tegundin skiftist í eftirfarandi undirtegundir:

 D. b. beringii
 D. b. brachycentrum
 D. b. maydellianum

Myndir

Tilvísanir

Ytri tenglar
Flokkur fólksins

Flokkur fólksins er íslenskur stjórnmálaflokkur sem bauð fram í fyrsta sinn til Alþingiskosninganna 2016. Inga Sæland er fyrsti formaður flokksins. Flokkurinn hlaut 3,5% atkvæða í kosningunum 2016, engan þingmann, en nóg til að fá ríkisstyrk. Síðla sumars árið 2017 mældist flokkurinn með 8,4% og tæplega 11% fylgi í könnunum. Flokkurinn fundaði í fullum sal í Háskólabíói og fór í mál við ríkið fyrir hönd eldri borgara. Í kosningunum 2017 náði flokkurinn hins vegar fjórum mönnum á þing og hlaut 6,9% atkvæða.

Inga Sæland ætlaði að leiða lista flokksins í Reykjavík í borgarstjórnarkosningnum 2018, en þegar boðað var til Alþingiskosninga haustið 2017 bauð hún sig fram í þeim. Kolbrún Baldursdóttir leiddi lista Flokks fólksins og var hún kjörin í borgarstjórn, þar sem flokkurinn hlaut alls 4,3% greiddra atkvæða. Kolbrún er því fyrsti fulltrúi flokksins í sveitarstjórn á Íslandi, en flokkurinn bauð ekki fram annars staðar en í Reykjavík vorið 2018. 

Í kjölfar Klaustursupptakanna sem birtar voru í lok ársins 2018 voru tveir af þingmönnum flokksins, Karl Gauti Hjaltason og Ólafur Ísleifsson, reknir úr flokknum vegna „alvarlegs trúnaðarbrests“. Flokkurinn taldi eftir það aðeins tvo þingmenn til sín, Ingu Sæland og Guðmund Inga Kristinsson.

Flokkurinn hlaut svo 8,8% atkvæða í Alþingiskosningum 2021 og fékk sex þingmenn kjörna. Ásthildi Lóu Þórsdóttur, Eyjólf Ármannsson, Guðmund Inga Kristinsson, Ingu Sæland, Jakob Frímann Magnússon og Tómas A. Tómasson.

Tilvísanir

Tengill 
 Heimasíða Flokks fólksins

Íslenskir stjórnmálaflokkar
Benedikt Jóhannesson

Benedikt Jóhannesson (f. 4. maí 1955) er stofnandi og fyrrverandi formaður stjórnmálaflokksins Viðreisnar. Benedikt er með doktorsgráðu í tölfræði og stærðfræði og hefur rekið ráðgjafarfyrirtækið Talnakönnun og útgáfufélagið Heimur. Áður en Benedikt stofnaði Viðreisn var hann félagi í Sjálfstæðisflokknum, en sagði sig úr honum árið 2014 vegna ágreinings um afstöðu til Evrópusambandsaðildar, sem Benedikt hafði stutt. Benedikt var kjörinn fyrsti formaður Viðreisnar á stofnfundi flokksins þann 24. maí 2016. Benedikt skipaði fyrsta sæti á lista Viðreisnar í Alþingiskosningunum 2016 í Norðausturkjördæmi. Benedikt var skipaður fjármálaráðherra árið 2017 og var veitt lausn frá því embætti sama ár.

Árið 2021 ætlaði Benedikt að bjóða sig fram í 1. sæti Viðreisnar á Suðvesturhorninu fyrir Alþingiskosningar 2021. Honum var boðið heiðurssæti af uppstillingarnefnd sem hann þáði ekki. Í kjölfarið vildi hann afsökunarbeiðni en fékk ekki. Hann var því ekki á framboðslista flokksins.

Tilvísanir 

Þingmenn Viðreisnar
Fjármálaráðherrar Íslands
Fyrrum Alþingismenn
Edda Heiðrún Backman

Edda Heiðrún Backman (27. nóvember 1957 - 1. október 2016) var íslensk leikkona, leikstjóri og myndlistakona.

Edda Heiðrún fæddist á Akranesi og voru for­eldr­ar henn­ar Jó­hanna Dag­fríður Arn­munds­dótt­ir og Hall­dór Sig­urður Backm­an. Edda eignaðist tvö börn leikarann Arnmund Ernst Backman og mynlistarnemann Unni Birnu Björnsdóttur.

Starfsferill 
Hún útskrifaðist sem stúdent frá Menntaskólanum við Sund 1978 og sem leikari frá Leik­list­ar­skóla Íslands 1983. Hún starfaði sem leikari við Þjóðleikhúsið og Borgarleikhúsið og lék auk þess í fjölda kvikmynda og sjónvarpsþátta allt til 2004 þegar hún greindist með MND-sjúkdóminn. Eftir það sneri hún sér að leikstjórn og rak einnig verslunina Súkkulaði og rósir á Hverfisgötu í Reykjavík á meðan heilsan leyfði. 

Síðustu árin var hreyfigeta hennar mjög skert en hún hóf þá að mála listaverk með því að halda pensli í munni.

Hún var baráttukona fyrir réttindum fatlaðra og umhverfisvernd og stofnaði Rödd náttúrunnar 2016.

Viðurkenningar 
Edda Heiðrún hlaut fjölda viður­kenn­inga fyr­ir list sína. Hún var sæmd riddarakrossi Hinnar íslensku fálkaorðu árið 2005, hún hlaut Íslensku sviðslist­ar­verðlaun­in þrisvar sinnum, þar meðtalinn heiður­sverðlaun Grím­unn­ar árið 2015. Hún hlaut Íslensku kvik­mynda­verðlaun­in, Edd­una árið 2003, var útnefnd borg­ar­listamaður Reykja­vík­ur árið 2006 og árið 2008 heiðraði Alþingi Eddu Heiðrúnu með því að samþykkja hana í hóp heiðurslista­manna.

Heimildir

Tenglar 

 Glatkistan
Íslenskir leikarar
Íslenskir leikstjórar
Íslenskar konur

Stúdentar úr Menntaskólanum við Sund
Handhafar Grímunnar
Handhafar Edduverðlaunanna
Handhafar riddarakross Hinnar íslensku fálkaorðu
Delphinium

Riddarasporaættkvísl (Delphinium) er ættkvísl í Sóleyjaætt með um 300 tegundir frá Evrópu, Afrika, Asíu og Norður Ameríku. Nokkrar tegundir eru ræktaðar sem skrautjurtir í görðum á Íslandi. Tegundirnar eru eitraðar .

Tilvísanir

Ytri tenglar 
Flora of China - Delphinium
Flora of North America - Delphinium
Greifaspori

Greifaspori (Delphinium grandiflorum) er jurt af sóleyjaætt sem var lýst af Carl von Linné. Greifaspori er í ættkvíslinni riddarasporar.

Undirtegundir 

Tegundin skiftist í eftirfarandi undirtegundir:

 D. g. deinocarpum
 D. g. fangshanense
 D. g. gilgianum
 D. g. leiocarpum
 D. g. mosoynense

Tilvísanir

Ytri tenglar
Guðlaugur Jón Bjarnason

Guðlaugur Jón Bjarnason myndlistarmaður er fæddur 1949 á Selfossi. Hann nam fyrst myndlist í Myndlista- og handíðaskóla Reykjavíkur. Síðar lauk hann námi við myndhöggvaradeild MHÍ 1988 og steinhöggvaranámskeiði á Gotlandi sama ár. Hann var þáttakandi í sumarakademíunni í Salzburg í Austurríki 1989 og um haustið hélt hann til Edinborgar.  Þar lauk hann Diploma of fine Art í Sculpture Scool of Edinburgh árið 1990. Síðar sama ár settist hann í  Kunstakademie Dusseldorf og útskrifaðist þaðan sem Meisterschuler hjá Magdalena Jetelova 1994. Árið 1995 settist hann að í Berlín og bjó þar til ársins 2012 er hann snéri á ný til Íslands og hefur búið í Reykjavík síðan.

Guðlaugur hefur hefur ástundað málaralist, höggmyndalist, ljósmyndun og innsetningar ýmiskonar. Hann hefur haldið fjölda sýningar hérlendis og erlendis og tekið þátt í samsýningum og ýmsum verkefnum og listrænum uppákomum í Skotlandi, Póllandi, Svíþjóð og Þýskalandi.

Síðustu sýningar:
 2013 Í tilefni daganna (vatnslitamyndir, teikningar og ljósmyndabók). Samfylkingarhúsið í Hafnarfirði
 2014 Ísperlur (ljósmyndasýning). Listhús Ófeigs
 2015 Sjómóar (málverk). Listhús Ófeigs
 2015 Berlín - Krýsuvík (ljósmyndir og litlir skúlptúrar). Anarkía listhús
 2016 Tíminn í vatninu (málverk). Listhús Ófeigs
 2016 Hafsaugafjöll (málverk). Anarkía listhús
 2017 Ástarlandslag (málverk). Artgallery Gátt
 2018 Ferningaferli (málverk). Artgallery Gátt

Íslenskir myndlistarmenn
Gráelri

Gráelri (Alnus incana) er meðalstórt tré af birkiætt. Það verður 15-20 metra hæst og vaxtalag er frá margstofna tré eða runna til einstofna trés með keilulaga krónu. Tréð hefur svepprót eins og önnur elri.

Undirtegundir
Undirtegundir eru 4-6 talsins. Sumir líta á einstakar undirtegundir sem sér tegund. 

Alnus incana subsp. incana: Gráelri. — Norður-Evrópa, í fjöllum mið- og suður-Evrópu og norðaustur-Asíu.
Alnus incana subsp. hirsuta: Hæruölur - Í fjöllum mið- og norðaustur Asíu.
Alnus incana subsp. kolaensis — Norðaustur-Evrópa.
Alnus incana subsp. oblongifolia - Suðvestur-Bandaríkin og norður-Mexíkó. 
Alnus incana subsp. rugosa: Vætuölur - Kanada og norðausturhluti Bandaríkjanna.
Alnus incana subsp. tenuifolia: Blæelri - Vesturhluti Norður-Ameríku.

Á Íslandi
Gráelri verður allt að 15 metrar á Íslandi. Það blómstrar reklum snemma vors og blóm skemmast oft í vorfrostum sem dregur úr frætekju. Þrátt fyrir það er kal á sprotum sjaldgæft. Norsk og finnsk kvæmi eru vel aðlöguð íslenskum aðstæðum. Blæelri hefur einnig verið reynt á Íslandi. Reynsla er lítil en blæelri er hraðvaxnara en evrópska systurtegund sín.

Tilvísanir

Birkiætt
Elri
Niturbindandi tré og runnar