alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Zig og Puce

Zig og Puce (franska: Zic et Puce) er heiti á teiknimyndasagnaflokki eftir franska listamanninn Alain Saint-Ogan. Þær hófu göngu sína árið 1925 og áttu eftir að hafa mikil áhrif á þróun fransk-belgísku myndasögunnar.

Söguþráður 
Zic og Puce eru táningspiltar, annar stuttur og þéttur en hinn langur og mjór, sem lenda í ótrúlegum ævintýrum. Atburðarásin berst um fjarlæg lönd og til annarra reikistjarna, lokatakmark þeirra félaganna er þó alltaf að komast til Bandaríkjanna að verða auðkýfingar. Á ferðum sínum á Grænlandi kynnast þeir mörgæsinni Alfreð sem fylgir þeim í seinni ævintýrum.

Útgáfusaga 
Fram á sjötta áratuginn komu átján bækur út um Zig og Puce eftir Saint-Organ. Um miðjan sjöunda áratuginn fékk myndasöguhöfundurinn Greg leyfi til að endurvekja bókaflokkinn og komu út sex sögur til viðbótar.

Áhrif 
Áhrif sagnaflokksins voru margháttuð og er þáttur þeirra á upphafsskeiði fransk-belgísku myndasögunnar talinn mikilvægur. Þannig eru þetta taldar fyrstu frönsku myndasögurnar sem notuðust við talblöðrur, en bandarískir teiknarar höfðu kynnt þær til sögunnar nokkru fyrr.

Mörgæsin Alfreð (sem raunar lítur ekki út eins og nein þekkt mörgæsategund) er einnig talin hafa rutt brautina fyrir þann sið að láta myndasöguhetjur eiga gæludýr með mennska eiginleika. Dæmi um slíkt er Tobbi hundur Tinna; Krílríkur hundur Steinríks, Léttfeti hestur Lukku-Láka og Pési íkorni Svals.

Hergé, höfundur Tinna-bókanna, leit mjög upp til Alains Saint-Organs og hélt á fund hans sem ungur teiknari til að leika ráða.

Vinsældir persónanna voru miklu meiri en áður voru dæmi um varðandi myndasögupersónur í hinum frönskumælandi heimi. Frasar úr bókunum komust inn í almennt málfar og persónurnar komu fyrir í vinsælum dægurlögum og leikritum á sínum tíma.

Myndasögur
Imelda Marcos

Imelda Remedios Visitación Trinidad Romuáldez-Marcos (f. 2. júlí 1929) fædd í Manila á Filippseyjum. Hún var gift Ferdinand Marcos sem var forseti á árunum 1965-1986. Sonur þeirra, Bongbong Marcos, var kjörinn forseti landsins árið 2022.

Tilvísanir 

Filippseyingar
Leiðtogar Kalda stríðsins
Clipperton-eyja

Clipperton-eyja (franska: Île de Clipperton eða Île de la Passion) er óbyggt 9 km² hringrif í austurhluta Kyrrahafs, 1080 km suðvestan við Mexíkó og 2424 km vestan við Níkaragva. Eyjan heyrir undir Frakkland. 

Eyjan heitir eftir enska sjóræningjanum John Clipperton sem barðist við spænsk skip á 18. öld og er sagður hafa komið þangað. Um tíma hafa gúanósafnarar búið á eyjunni og 1914 bjuggu þar um 100 manns. Íbúar voru háðir vistum frá Akapúlkó og þegar átök hörðnuðu í mexíkósku byltingunni hættu sendingar að berast. Árið 1917 voru allir karlmenn eyjarinnar dánir, margir úr skyrbjúg, en sá síðasti var drepinn af konu sem hann hafði nauðgað. Sama ár var eftirlifandi konum og börnum bjargað af bandarísku skipi. Eftir það hefur enginn haft fasta búsetu á Clipperton-eyju. 

Nýlendur í Norður-Ameríku
Franskar nýlendur
Eyjar í Kyrrahafi
Curaçao

Curaçao (papiamentu: Kòrsou) er eyríki í Karíbahafi, undan strönd Venesúela. Það var hluti af Hollensku Vestur-Indíum en fékk sjálfstjórn árið 2010 innan Konungsríkisins Hollands þegar stjórnsýslueiningin Hollensku Antillaeyjar var leyst upp. Íbúar landsins eru um 150 þúsund og búa nær allir í höfuðborginni Willemstad. Hollenska er stjórnsýslumál eyjarinnar en papiamentu, kreólamál sem byggist á portúgölsku og Afríkumálum, er það mál sem mest er talað. Notkun papiamentu í grunnskólum hófst árið 1993 en áður var aðeins kennt á hollensku.

Eyjan var upphaflega byggð Aravökum en þegar Spánverjar komu þangað hnepptu þeir íbúana í þrældóm og fluttu til annarra nýlendna. Hollendingar hófu að setjast að á eyjunni árið 1634 og Hollenska Vestur-Indíafélagið stofnaði Willemstad við náttúrulega höfn á eyjunni. Höfnin varð síðan miðstöð þrælaverslunar Hollendinga á svæðinu. Saltnámur voru á eyjunni á 18. öld. Á þeim tíma var eyjan ýmist undir hollenskri, breskri og franskri stjórn. Eftir Napóleonsstyrjaldirnar 1815 varð eyjan hluti af hollensku nýlendunni Curaçao og hjálendur. Olíulindir uppgötvuðust í Maracaibo-dældinni árið 1914 og olíufyrirtækið Shell reisti olíuhreinsistöð á eyjunni. Eftir það batnaði efnahagur eyjarinnar hratt. Curaçao fékk heimastjórn árið 1954 sem hluti af Hollensku Antillaeyjum en þátttaka eyjarskeggja í stjórn var lítil framan af. Árið 1984 tók Curaçao upp fáni og þjóðsöng og kröfunni um fullt sjálfstæði óx ásmegin. Þann 10. október 2010 fékk landið sjálfstjórn innan Konungsríkisins Hollands, en konungsríkið fer enn með utanríkis- og varnarmál.

Landfræði
Líkt og hinar ABC-eyjarnar og Trinídad og Tóbagó, liggur Curaçao á meginlandsgrunni Suður-Afríku. Eyjan er mjó og hæðótt. Hæsti tindurinn er Christoffelberg-fjall sem er 372 metra hátt í norðvestri. Vogar, víkur og heitar uppsprettur gera eyjuna að einum af mörgum baðmeðferðarstöðum svæðisins. Undan suðausturströnd eyjarinnar liggur hin flatlenda eyja Klein Curaçao.

Stjórnmál
Curaçao er eitt af ríkjum Konungsríkisins Hollands sem er þingræði innan þingbundinnar konungsstjórnar. Hollandskonungur er þjóðhöfðingi og fulltrúi hans á Curaçao er landstjóri Curaçao, en forsætisráðherra Curaçao er stjórnarleiðtogi. Framkvæmdavaldið liggur hjá ríkisstjórn Curaçao en löggjafarvaldið er hjá stéttaþinginu.

Dómsvaldið er sjálfstætt og fangar eru vistaðir í fangelsinu Sentro di Detenshon i Korekshon Kòrsou.

Curaçao nýtur sjálfstæðis í flestum málum fyrir utan þau sem kveðið er á um í stjórnlögum hollenska konungsríkisins.

Tilvísanir

Eyjar í Karíbahafi
Lönd í Norður-Ameríku
Konungsríkið Holland
Black Metal (hljómplata)

Black Metal er önnur breiðskífa ensku þungarokkshljómsveitarinnar Venom.
Hljómplötur hljómsveitarinnar Venom
Þungarokksbreiðskífur árið 1982
Gemlufallsheiði

Gemlufallsheiði er heiði sem liggur á milli Bjarnardals í Önundarfirði og Dýrafjarðar. Heiðin er 283 m há. Gemlufallsheiði er sögustaður í Gísla sögu Súrssonar.

Heiðin er kennd við fyrsta bæjinn sem komið er að þegar farið er niður Dýrafjarðarmegin.

Vestfirðir
Íslenskir fjallvegir
Dynjandisheiði

Dynjandisheiði er heiði sem liggur á milli Dynjandisvogar í Arnarfirði og Barðastrandar. Vegur yfir heiðina er hæst 500 m. Bílvegur var lagður um heiðina 1959 og þá opnaðist í fyrsta skipti akfær vegur til Ísafjarðar og tenging milli Ísafjarðar og Barðastrandar. Heiðin er löng en fremur snjólétt miðað við vestfirskar heiðar og landslag víða flatt.

Áætluð göng 

Á teikniborði Vegagerðarinnar eru göng undir Dynjandisheiði, sem yrðu 10,8 km að lengd í leið a) eða 12,2 km í tvennum göngum í leið b) sem kæmu við í Geirþjófsfirði.

Tengill 
 Vegur um  Dynjandisheiði

Tilvísanir 
Vestfirðir
Íslenskir fjallvegir
Íslensk jarðgöng
Hrafnseyrarheiði

Hrafnseyrarheiði er heiði milli Þingeyrar og Arnarfjarðar. Hún nær 552 metra hæð. Vegurinn yfir Hrafnseyrarheiði er ekki fær að vetrarlagi en hann var áður eina vegatengingin milli suður- og norðurhluta Vestfjarða. 5,6 km löngu Dýrafjarðargöng milli Dýrafjarðar og Arnarfjarðar leystu af hólmi veginn um Hrafnseyrarheiði. Nú er vegurinn milli Patreksfjarðar og Ísafjarðar heilsársvegur um 146 km.

Vestfirðir
Íslenskir fjallvegir
Dýrafjarðargöng

Dýrafjarðargöng eru jarðgöng á milli Arnarfjarðar og Dýrafjarðar á Vestfjörðum sem opnuð voru 2020. Göngin eru frá Mjólká í Arnarfirði að Dýrafjarðarbrú og eru 5,6 km löng. Sú leið mun stytta Vestfjarðaveg um 27,4 km. Einnig er þessum jarðgöngum ætlað að leysa af veginn um Hrafnseyrarheiði. Göngin munu liggja frá Dröngum í Dýrafirði að Rauðsstöðum í Borgarfirði (Arnarfirði).

Opnað var fyrir tilboð í göngin 24. janúar 2017 og skrifað var undir samning um þremur mánuðum síðar þann 20. apríl. Fyrsta skóflustunga var síðan tekin um miðjan maí 2017 og var fyrsta jarðgangasprenging gerð 14. september sama ár. 

Göngin voru formlega opnuð 25. október 2020

Tilvísanir

Tengt efni 
 Jarðgöng á Íslandi

Tenglar 
 Vegagerðin - Verkefnavefur Dýrafjarðarganga 
 Vegagerðin - Kort sem sýnir Dýrafjarðargöng
Íslensk jarðgöng
Vestfirðir
Beint líknardráp

Beint líknardráp er aðferð til að hjálpa sjúklingi deyja af eigin vilja með virðingu og á mannúðlegan hátt. Munurinn á beinu og óbeinu líknardrápi er sá að í óbeinu líknardrápi er bara hætt að meðhöndla banvænan sjúkdóm þar sem í beinu líknardrápi eru teknar virkar aðgerðir til að deyða sjúklinginn. Í langflestum löndum er beint líknardráp ólöglegt (undantekningar eru Belgía og Holland) þar sem óbeint líknardráp er löglegt í fleiri löndum, t.d. á Bretlandi, Spáni, í Danmörku, Finnlandi, Frakklandi og Noregi. Í sumum löndum þar sem beint líknardráp er ólöglegt er heimilt að aðstoða fólk að fremja sjálfsmorð ef það vill, t.d. í Sviss, Svíþjóð og Þýskalandi.

Tengt efni 
 Líknarmeðferð
 Óbeint líknardráp
 Aðstoðað sjálfsmorð

Tenglar 
 Vísindavefurinn: Hver eru rök með og á móti beinu líknardrápi?
 Vísindavefurinn: Hvað er líknardauði og hver er munurinn á líknardrápi og líknar- eða líknandi meðferð?
 Læknablaðið: Líknardráp - siðferðilegur valkostur?

Dauði
Hagnýtt siðfræði
Mannréttindi
2G

2G er skammstöfun sem á við aðra kynslóð farsímatækni (enska: second generation). Fyrstu 2G-farsímakerfi voru byggð á GSM-staðlinum og opnuð í Finnlandi árið 1991 af Radiolinja. Meðal kosta 2G-kerfa miðað við svokölluð 1G-kerfi eru stafræn dulkóðun á öllum samskiptum, aukin hagkvæmni á úthlutun útvarpstíðna, og gagnaþjónusta, en fyrsta dæmið um hana var smáskilaboð (SMS). 2G-tækni gerði farsímafyrirtækjum kleift að bjóða upp á smáskilaboð, myndskilaboð og margmiðlunarskilaboð (MMS). Öll smáskilaboð sem send eru með 2G-farsímakerfi eru stafrænt dulkóðuð sem þýðir að aðeins móttakandi skilaboðanna getur lesið þau.

Útvarpsmerki á 1G-farsímanetum eru hliðræn en á 2G-netum eru öll merki stafræn. Í báðum kerfum er notast við stafræn merki til að tengjast loftnetum við restina af símakerfinu. Nýrri tækni eins og 3G og 4G hefur leyst 2G af hólmi, en 2G-kerfi eru enn notuð víða um heiminn.

Tengt efni 
 3G
 4G

Farsímatækni
Radiolinja

Radiolinja var finnskt farsímanet stofnað 19. september 1988. Þann 27. mars 1991 var fyrsta GSM-símtalið flutt yfir net Radiolinja en það var opnað almenningi 1. júlí sama ár. Þegar Radiolinja hóf starfsemi sína var fyrsta farsímafyrirtæki Finnlands, Telecom Finland (síðar Sonera, í dag hluti af sænska fyrirtækinu TeliaSonera), búið að setja upp fyrstu kynslóðar farsímanet byggt á Norræna farsímakerfinu. Þannig var stofnun Radiolinja líka byrjun samkeppni á farsímanetssviðinu í Evrópu.

Radiolinja leiddi inn margar nýjungar í farsímatækni, meðal annars fyrstu smáskilaboðin (SMS) frá einni manneskju til annarrar, send árið 1993; heimsins fyrsti farsímaþjónustupakki, sem kom á markaðinn árið 1996; og fyrsta margmiðlunarefnið sem rukkað var fyrir í farsímum, hringitónn, sem halinn var niður árið 1998.

Í dag heiti fyrirtækið Elisa, sem er árangur nokkura sameininga við önnur fyrirtæki.

Finnsk fyrirtæki
Telia Company

TeliaSonera AB er sænskt-finnskt farsímanet sem myndað var árið 2002 eftir sameiningu sænska fyrirtækisins Telia við finnska fyrirtækið Sonera. Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru í Stokkhólmi en stundar starfsemi í öðrum norður- og austurevrópskum löndum, Mið-Asíu, Suður-Asíu og á Spáni. Samtals voru áskrifendur fyrirtækisins 182,1 milljón í byrjun ársins 2013. Hlutabréf fyrirtækisins eru skráð í kauphöllunum í Stokkhólmi og Helsinki.

Tenglar 
 Heimasíða fyrirtækins

Finnsk fyrirtæki
Sænsk fyrirtæki
Lokinhamrar

Lokinhamrar er eyðijörð í Lokinhamradal yst í norðanverðum Arnarfirði. Beggja vegna dalsins eru há fjöll og sæbrattar hlíðar. Guðmundur G. Hagalín fæddist og ólst upp á Lokinhömrum og er umhverfi Lokinhamra sögusvið í mörgum ritum hans. Heimildarmyndin Síðasti bóndinn í dalnum frá 2001 fjallar um síðasta ábúanda að Lokinhömrum Sigurjón Jónasson sem brá búi árið 1999 og er honum fylgt eftir um tveggja ára skeið.  Vegur kom ekki til Lokinhamra fyrr en árið 1974 og sveitasími var þar í notkun allt til ársins 1989. Áður en vegurinn Kjaransbraut kom frá Dýrafirði voru forvaðar beggja vegna dalsins á leið í kaupstað og varð á vetrum að sæta sjávarföllum til að komast til Stapadals sem er næsti bær innar í Arnarfirði. Um langt skeið voru eingöngu tveir bæir í Lokinhamradal í byggð en það voru Lokinhamrar og Hrafnabjörg.

Heimildir 
 Morgunblaðið, 270. tölublað (04.10.2004), blaðsíða 1
 Myndir frá Lokinhömrum, Hrafnabjörgum, Stapadal og Kjaransbraut
Hringitónn

Hringitónn er hljóð sem sími gefur frá sér til að tilkynna innhringingu eða smáskilaboð. Í dag eru flestar hringitónar ekki lengur „tónar“ sem slíkar en frekar einhvers konar hágæðamelódía eða lag. Sala á hringitónum hefur verið mjög arðbær í gegnum tíma en hún náði hámarki á miðjum fyrsta áratug 21. aldar. Árið 2006 tilkynnti Og Vodafone 208% aukningu í sölu á hringitónum miðað við árið 2005. Fyrir tilkomu snjallsíma voru margar farsímar með forrit sem gerði manni kleift að semja sína eigin hringitóna.

Heimasímar hringja þegar rafstraumur kemur frá símstöðinni; upphaflega knúði þessi straumur rafbjöllu sem bókstaflega hringdi. Þetta kerfi er enn í noktun víða um heiminn: í Evrópu er sendur á 60–90 volta riðstraumur á 25 hertsa tíðni. Í Norður-Ameríku fer straumurinn út á 90 voltum á 20 hertsa tíðni. Farsímar virka á öðruvísi hátt: þeir hringja þegar farsímanetið sendir símanum tilkynningu um innkomandi símtal.

Hringitónum má skipta í nokkra flokka:
 einraddaða (e. monophonic) — einungis ein nóta í einu er spiluð
 fjölraddaða (e. polyphonic) — nokkrar nótur í einu eru spilaðar. Slíkir hringitónar voru samdir með MIDI-tækni og voru breytilegir eftir tækjum enda þeir byggðu á þeim hljóðfærum sem voru innbyggð í tækinu
 raunar upptökur (e. truetone) — raunverulegar upptökur á tónlist eða öðru hljóði, oftast í MP3- eða AAC-sniði

Heimildir 

Farsímatækni
Surtarbrandsgil

Surtarbrandsgil er friðlýst náttúruvætti á Vestfjörðum. Það er við Surtabrandsgil er í landi Brjánslækjar á Barðarströnd innan landamerkja Vesturbyggðar. Friðlýsta svæðið er 272 ha.

Í Surtabrandsgili eru leifar skóga í um það bil 12 milljóna ára gömlum setlögum. Þar hafa plöntuleifar (laufblöð, aldin, fræ og frjókorn) sest til í frekar grunnu stöðuvatni ásamt kísilþörungum. Flögur úr gilinu eru ljósar af kísilþörungum á annarri hlið en dökkar á hinni. Þær trjátegundir sem mynduðu skóga á þessum stað fyrir 12 milljón árum eru útdauðar en þær eru skyldar núverandi trjátegundum eins og  barrtrjánum  þin, furu, greni, japansrauðvið, og vatnafuru og lauftrjámum  agnbeyki, anganvið, álm, birki, elri, fjórmiðju, hesli, hlyn, magnólíu, platanvið, lyngrós, sætblöðku, topp, túlípantré, valhnotu, víði, vænghnotu, þyrni og ösp. 

Surtarbrandur er myndaður úr plöntuleifum sem hafa kolast og pressast saman undir hraunlögum í jarðlögum sem eru frá síðari hluta nýlífsaldar, einkum míósen-tíma.

Tengt efni 
 Surtarbrandur
 Stálfjallsnáma

Heimildir 
 Surtarbrandsgil 
 Mynd af Surtarbrandsgili

Vestfirðir
Nóatún

Um aðrar merkingar, sjá Nóatún (aðgreining).

Í norrænni goðafræði er Nóatún heimili goðsins Njarðar. Sagt er frá Nóatúni í Snorra-Eddu og Gylfaginningu en þar er það sagt vera „í himlinum“.

Staðir í norrænni goðafræði
Venom

Venom er þungarokkshljómsveit sem stofnuð var árið  1979 í Newcastle í Englandi. Talið er að Venom sé, ásamt Mercyful Fate, Celtic Frost og Bathory, frumkvöðullinn af fyrri kynslóð svartmálms. Hugtakið Black Metal var smíðað af Venom og var nafnið á annarri hljómplötu sveitarinnar sem kom út árið 1982.

Venom var stofnuð undir nafninu "Oberon" af þeim Jeffrey Dunn (gælunafn: Mantas) og Anthony Bray (gælunafn: Abaddon). Seinna gekk Conrad Thomas Lant (gælunafn: Cronos) til liðs við sveitina. Í dag er Cronos sá eini sem eftir er í hljómsveitinni af upprunarlegu meðlimunum. Á upphafsárum sínum breytti hljómsveitin um nafn frá Oberon yfir í Guillotine og svo að lokum yfir í Venom.

Útgefin verk
Welcome to Hell (1981)
Black Metal (1982)
At War with Satan (1984)
 Possessed (1985)
 Calm Before the Storm (1987)
 Prime Evil (1989)
 Temples of Ice (1991)
 The Waste Lands (1992)
 Cast in Stone (1997)
 Resurrection (2000)
 Metal Black (2006)
 Hell (2008)
 Fallen Angels (2011)
 From the Very Depths (2015)
 Storm the Gates (2018)

Enskar hljómsveitir
Enskar þungarokkshljómsveitir
Hakakross

Hakakross (卐 eða 卍, sanskrít: स्वस्तिक) er tákn sem er oftast í formi jafnhliða kross með fjórum fótum beygðum um 90 gráður. Táknið var notað af fornum Keltum, Indverjum og Grikkjum og síðar í búddisma, jaínisma, hindúisma og nasisma. Á mörgum tungumálum heitir slíkur kross svastika en orð þetta á rætur sínar að rekja til orðanna su („góður“), asti („að vera“) og ka („sköpun“) úr sanskrít.

Elstu merkin um notkun táknsins í Indlandi eru frá tíma Indusdalsmenningarinnar í borginni Harappa, þar sem það táknaði Visnjú í hindúisma. Í kinverskum taóisma er hakakrossinn merki um eilífð. Í tibetskum búddisma táknar hann Jörðina. Algengt er að Hindúar teikna hakakrossa á dyr og innganga að húsunum sínum á hátíðum, sem þeir trúa að tákni boð til gyðjunnar Lakshmi. 

Hakakrossinn á sér langa sögu í Evrópu sem nær aftur til fornra tíma. Í nútímanum var hann notaður sem velgengnitákn áður en hann var tekinn upp af Nasistaflokknum í Þýskalandi árið 1920. Þeir notuðu hann sem tákn um aríana. Árið 1933, þegar Adolf Hitler kom að valdastólnum, var hakakrossi snúið um 45 gráður felldur inn í fána Nasistaflokksins. Þess vegna er krossinn útskúfaður í mörgum vestrænum löndum vegna tengslanna við Nasistaflokkinn og önnur hugtök eins og gyðingahatur, almennt hatur, ofbeldi, dauða og morð. Hakakrossinn hefur verið bannaður í Þýskalandi og nokkrum öðrum löndum ef hann er notaður sem nasistatákn. Í dag nota margir nýnasistahópar táknið.

Tenglar 
 Vísindavefurinn: Hver er saga nasistamerkisins eða hakakrossins?

Heimild 
 

Tákn
Welcome to Hell

Welcome to Hell er fyrsta breiðskífa ensku þungarokkshljómsveitarinnar Venom. Platan var gefin árið 1981 af Neat Records.

Hljómplötur hljómsveitarinnar Venom
Þungarokksbreiðskífur árið 1981
Nasistaflokkurinn

Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei (þýska; Þjóðernissósíalíski þýski verkamannaflokkurinn eða Þjóðernisjafnaðarstefnuflokkurinn), betur þekktur sem Nasistaflokkurinn, var stjórnmálaflokkur í Þýskalandi sem var virkur frá 1920 til 1945. Forveri hans, Þýski verkamannaflokkurinn (Deutsche Arbeiterpartei eða DAP), var til frá 1919 til 1920. Orðið nasisti á rætur sínar að rekja til þýska orðsins Nazi, sem er stytting á Nationalsozialist.

Flokkurinn varð til úr hópum þjóðernissinna, rasista og popúlista sem gengu undir nafninu Freikorps. Þessir hópar börðust gegn uppreisnum kommúnista í Þýskalandi eftir lok fyrri heimsstyrjaldarinnar. Hægrisinnaðir stjórnmálamenn og hreyfingar börðust fyrir einhvers konar jafnaðarstefnu eftir lok stríðsins sem hafði áhrif á nasisma. Arthur Moeller van den Bruck sem var virkur í Íhaldsbyltingarhreyfingunni fann upp hugtakið „Þriðja ríkið“ og studdi nýja hugmyndafræði sem sameinaði þjóðernishyggju og jafnaðarstefnu.

Annar meðlimur Íhaldsbyltingarhreyfingunnar, Oswald Spengler, setti fram hugmynd um „prússneska jafnaðarstefnu“ sem var áhrifamikil meðal nasista. Flokkurinn var stofnaður í þeim tilgangi að laða fólk frá kommúnisma að þjóðernishyggju. Í upphafi einbeitti flokkurinn sér að áróðri gegn stórfyrirtækjum, borgarastéttinni og kapítalisma en seinna var dregið úr þeim áherslum til að fá stuðning iðnjöfra. Fyrir fjórða áratuginn hafði stefna flokksins breyst og var meiri áhersla lögð á gyðingahatur og andstöðu við marxisma.

Til að halda ímynduðum hreinleika og styrk „aríanna“ uppi reyndu nasistar að útrýma ákveðnum „úrkynjuðum“ og „andfélagslegum“ hópum eins og gyðingum, samkynhneigðum, rómafólki, svörtu fólki, fötluðum, vottum Jehóva og pólitískum mótherjum. Ofsóknir náðu hámarki með Helförinni þegar þýska ríkið fyrirskipaði kerfisbundin morð á um það bil sex milljón gyðingum og fimm milljónum annarra úr fyrrnefndu hópunum. 

Paul von Hindenburg forseti skipaði Adolf Hitler, leiðtoga flokksins frá árinu 1921, í embætti kanslara Þýskalands árið 1933. Hitler var fljótur að koma á alræði sem nefndist Þriðja ríkið. Í kjölfar ósigurs Þriðja ríkisins undir lok seinni heimsstyrjaldarinnar afnámu Bandamennirnir flokkinn „fullkomlega og endanlega“ og tilkynntu að hann væri ólöglegur.

Heimild

Tilvísanir

Þýskir stjórnmálaflokkar
Seinni heimsstyrjöldin
Nasismi
Fasistaflokkar
At War with Satan

At War with Satan er þriðja breiðskífa ensku þungarokkshljómsveitarinnar Venom. Platan var gefin út árið 1984 af Neat Records.

Hljómplötur hljómsveitarinnar Venom
Þungarokksbreiðskífur árið 1984
Microsoft Lumia

Nokia Lumia er lína snjallsíma og spjaldtölva sem var seld og hönnuð af Microsoft (áður Nokia). Vörulínan kom á markaðinn í nóvember 2011 og var útkoma langtímasamvinnu milli Nokia og Microsoft. Sem slíkt keyra allir Lumia-símar stýrikerfið Windows Phone sem er í samkeppni við iPhone-, Android- og BlackBerry-tæki. Nafnið „Lumia“ er dregið af finnska orðinu lumi, sem þýðir „snjór“.

Þann 3. september 2013 tilkynnti Microsoft að það hafði keypt farsímadeild Nokia. Gengið var frá kaupunum þann 25. apríl 2014. Frá þessum degi heyrði Lumia-línan undir farsímadeild Microsoft. Merkið „Nokia“ verður notað áfram undir eigu Microsoft. Fyrsta spjaldtölvan undir nafninu Lumia var kynnt til sögunnar í október 2013.

Snjallsímar
Microsoft Lumia
Nokia
Microsoft
Bathory

Bathory var sænsk þungarokkshljómsveit stofnuð af þeim Tomas Börje Forsberg (gælunafn: Quorthon), Fredrik Melander og Jonas Åkerlund í Vällingby árið 1983. Bathory var ein af þeim hljómsveitum sem lagði grunninn af því sem seinna varð svartmálmur. Stofnendurnir nefndu hljómsveitina eftir blóðþyrstu ungversku greifynjunni Elizabeth Báthory.

Útgefið efni
 Bathory (1984)
 The Return of the Darkness and Evil (1985)
 Under the Sign of the Black Mark (1987)
 Blood Fire Death (1988)
 Hammerheart (1990)
 Twilight of the Gods (1991)
 Requiem (1994)
 Octagon (1995)
 Blood on Ice (1996) – tekin upp árið 1989
 Destroyer of Worlds (2001)
 Nordland I (2002)
 Nordland II (2003)

Bathory
Sænskar þungarokkshljómsveitir
Bathory (hljómplata)

Bathory er fyrsta breiðskífa sænsku þungarokkshljómsveitarinnar Bathory. Hún var gefin út árið 1984 með aðstoð útgáfufyrirtækisins Tyfon Grammofon.

Bathory
Possessed (hljómplata)

Possessed er fjórða breiðskífa ensku þungarokkshljómsveitarinnar Venom. Gefin út árið 1985 af Neat Records, platan er einnig sú síðasta sem gítarleikarinn Jeffrey Dunn tók þátt í að skapa áður en hann yfirgaf hljómsveitina ári seinna.

Hljómplötur hljómsveitarinnar Venom
Standard & Poor's

Standard & Poor's Financial Services LLC (S&P) er bandarískt fjármálaþjónustufyrirtæki. Það er dótturfyrirtæki McGraw Hill Financial sem gefur út rannsóknir og greiningu á hlutabréfum og skuldabréfum. S&P er þekkt fyrir vísitölurnar sínar eins og S&P 500 og aðrar. Það er eitt aðallánshæfisfyrirtækjanna þriggja ásamt Moody's Investor Service og Fitch Ratings. Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru á Manhattan-eyju í New York-borg.

Fyrirtækið var stofnað í sínu núverandi formi árið 1941 eftir sameiningu við önnur fyrirtæki.

Tenglar 
 Heimasíða Standard & Poor's

Bandarísk fyrirtæki
Symbian

Symbian er stýrikerfi, sem er ekki lengur stutt, fyrir farsíma sem er nú í eigu fyrirtækisins Accenture. Upphaflega þróaði Symbian Ltd. stýrikerfið, sem er afkomandi EPOC stýrikerfsins frá Psion. Symbian keyrir aðeins á ARM-örgjörvum. Núverandi form stýrikerfsins er opið og var þróað af Symbian Foundation árið 2009, þegar það tók við af Symbian OS. Mörg farsímafyrirtæki notuðu Symbian í vörunum sínum, t.d. Samsung, Motorola, Sony Ericsson en mest allra Nokia. Það var vinsælasta farsímafyrirtækið til loka ársins 2010 þegar Android leysti því af hólmi.

Árið 2011 tók Nokia upp Windows Phone í staðinn (sem er nú heldur ekki stutt) fyrir Symbian og útvistaði þróun og stuðningi stýrikerfisins til Accenture.

Stýrikerfi