alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Bryndís Haraldsdóttir

Bryndís Haraldsdóttir (f. 29. desember 1976) er íslenskur stjórnmálamaður. Hún er alþingismaður fyrir fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Suðvesturkjördæmi og var kjörin á þing árið 2016.

Ævi 
Bryndís er fædd í Reykjavík og foreldrar hennar eru Haraldur Örn Pálsson (f. 1956) vaktmaður og Hafdís Rúnarsdóttir (f. 1956) ljósmóðir. Fósturfaðir Bryndísar er Karl Friðriksson (f. 1955) framkvæmdastjóri. Bryndís lauk stúdentsprófi frá Verslunarskóla Íslands árið 1997, diplóma í iðnrekstrarfræði frá Tækniskóla Íslands árið 2000, B.Sc.-prófi í alþjóðamarkaðsfræði frá Tækniskóla Íslands árið 2001 og hefur stundað framhaldsnám í opinberri stjórnsýslu við Háskóla Íslands.

Hún var verkefnisstjóri hjá Impru nýsköpunarmiðstöð frá 2003-2007 og fjármálastjóri hjá Góðum mönnum rafverktökum frá 2007-2012. Hún stofnaði og rak útgáfufyrirtækið Góðan dag frá 2008-2010 og var bæjarfulltrúi í Mosfellsbæ frá 2010-2018, þar af var hún forseti bæjarstjórnar frá 2012-2014 og formaður bæjarráðs frá 2014-2017. Frá 2014-2016 var hún stjórnarformaður Strætó bs. 2012–2018. Hún hefur verið alþingismaður fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Suðvesturkjördæmi frá árinu 2016.

Maki Bryndísar er Örnólfur Örnólfsson (f. 1974) rafvirkjameistari og eiga þau þrjú börn.

Þingstörf 
Bryndís er 6. varaforseti Alþingis og hefur setið í allsherjar- og menntamálanefnd, umhverfis-og samgöngunefnd, utanríkismálanefnd og efnahags- og viðskiptanefnd þingsins. Hún á sæti í Íslandsdeild ÖSE og Vestnorrænaráðinu, hefur leitt þverpólitíska nefnd um endurskoðun Norðurslóðastefnu Íslands, setið í framtíðarnefnd forsætisráðherra og í starfshópi um mælikvarða fyrir hagsæld og lífsgæði.

Tilvísun 

Þingmenn Sjálfstæðisflokksins
Fólk fætt árið 1976
Alþingiskonur
Stúdentar úr Verslunarskóla Íslands
Óli Björn Kárason

Óli Björn Kárason er íslenskur stjórnmálamaður. Óli Björn var kjörinn á Alþingi árið 2016 og situr fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Suðvesturkjördæmi.

Þingmenn Sjálfstæðisflokksins
Þórhildur Sunna Ævarsdóttir

Þórhildur Sunna Ævarsdóttir (f. 6. maí 1987) er íslenskur stjórnmálamaður og mannréttindalögfræðingur . Þórhildur var kjörin á Alþingi árið 2016 og situr á þingi fyrir Pírata í Reykjavíkurkjördæmi suður.

Þórhildur útskrifaðist með mastersgráðu í mannréttindum og alþjóðlegum refsirétti frá Háskólanum í Utrecht árið 2013. Árið 2014 starfaði hún sem starfsnemi hjá Alþjóðlega stríðsglæpadómstólnum fyrir fyrrum Júgóslavíu.

Þann 25. febrúar árið 2018 lét Þórhildur þau orð falla í viðtali í sjónvarpsþættunum Silfrinu að „rökstuddur grunur“ væri á að Ásmundur Friðriksson, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, hefði dregið sér fé úr almannasjóðum í formi akstursgreiðsla til þingmanna. Tilefni ummæla Þórhildar var það að Ásmundur hafði frá árinu 2013 fengið tæpar 23,5 milljónir íslenskra króna endurgreiddar á Alþingi fyrir aksturskostnað, þar á meðal fyrir akstursferðir á vegum sjónvarpsstöðvarinnar ÍNN. Ásmundur kvartaði í kjölfarið yfir Þórhildi til siðanefndar Alþingis, sem komst þann 17. júní 2018 að þeirri niðurstöðu að Þórhildur hefði brotið gegn siðareglum með því að skaða ímynd þingsins með órökstuddum aðdróttunum um refsiverða háttsemi þingmanna. Forsætisnefnd staðfesti þá ályktun þann 26. júní 2019.

Í desember 2019 sendi Ásmundur bréf til Lili­ane Maury Pasqu­i­er, forseta Evrópuráðsþingsins, þar sem hann benti á brot Þórhildar gegn siðareglum Alþingis og lagði til að Þórhildur yrði svipt réttindum sínum á Evropuráðsþinginu. Í svari sínu til Ásmundar sagðist Pasquier ekkert munu aðhafast þar sem ekkert við atferli Þórhildar benti til spill­ing­ar eða brota á regl­um Evr­ópuráðsþings­ins.

Tilvísanir

Þingmenn Pírata
Íslenskir píratar
Íslenskar konur
Íslenskir lögfræðingar
Alþingismenn
Theodóra S. Þorsteinsdóttir

Theodóra Sigurlaug Þorsteinsdóttir er íslenskur stjórnmálamaður. Theódóra var alþingismaður frá 2016-2017 og sat á þingi fyrir Bjarta framtíð í Suðvesturkjördæmi.

Þingmenn Bjartrar framtíðar
Íslenskar konur
Jón Steindór Valdimarsson

Jón Steindór Valdimarsson (f. 27. júní 1958) er íslenskur lögfræðingur og fyrrverandi alþingismaður Viðreisnar. Áður en Jón Steindór tók sæti á þingi starfaði hann meðal annars sem framkvæmdastjóri Samtaka iðnaðarins.

Ævi og störf 
Jón Steindór fæddist á Akureyri og foreldrar hans eru Valdimar Pálsson (1931-1983) bólstrari og Sigurveig Jónsdóttir (1931-2008) leikkona. 

Hann lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum á Akureyri árið 1978, embættisprófi í lögfræði Háskóla Íslands árið 1985 og MPM námi frá tækni- og verkfræðideild Háskólans í Reykjavík árið 2013.

Hann var lögfræðingur hjá fjármálaráðuneytinu árið 1985, staðgengill framkvæmdastjóra Vinnumálasambands samvinnufélaganna 1985-1988, aðstoðarframkvæmdastjóri og síðar framkvæmdastjóri Samtaka iðnaðarins frá 1988-2010. Hann var framkvæmdastjóri Evris Foundation ses. frá 2014-2015, framkvæmdastjóri Nordberg Innovation frá 2015-2016 og framkvæmdastjóri TravAble ehf. árið 2016.

Hann var kjörinn á Alþingi árið 2016 fyrir Viðreisn í Suðvesturkjördæmi. Jón Steindór var formaður samtakanna Já Ísland! frá 2009 - 2016 en samtökin berjast fyrir inngöngu Íslands í Evrópusambandið.

Tilvísun 
Þingmenn Viðreisnar
Fólk fætt árið 1958
Íslenskir lögfræðingar

Fyrrum Alþingismenn
Stúdentar úr Menntaskólanum á Akureyri
Vöðvasullur

Vöðvasullur er lirfustig bandormsins Taenia ovis. Hann lifir í hundum og refum. Vöðvasullur hefur fundist í sauðfé á Íslandi.

Heimildir 
 Sheep measles (Taenia ovis)
 Taenia ovis Tapeworm 
dýrasjúkdómar
Undertale

Undertale er tölvuleikur þróað sjálfstætt af Toby Fox fyrir Microsoft Windows og OS X. Undertale var fyrsta tilkynnti í miðju 2013 og út á September 15, 2015.

Toby Fox hefur þróað leikinn alveg sjálfstætt, þar á meðal hvernig á að skrifa og tónskáld tónlistina, með list bæta búið með öðrum listamenn. Leikurinn var innblásin af Mother, röð af RPG Mario & Luigi röð af leikjum kúlu helvíti Touhou Project og gamanleikur sýna breska Mr. Bean. Undertale hafði upphaflega ætlaði að síðustu tvær klukkustundir og áætlað var að ráðast á miðjan 2014, en þróun hennar var frestað í meira en þrjú ár.

Samsæri 
Undertale byrjar að segja um fortíðina, þar sem skrímsli og menn bjuggu á jörðinni. Eftir stríð, skrímsli voru sigraðir og lokað undir fjallinu. Leikurinn, þá aftur til staðar og mun leggja áherslu á sögu barn sem féll í fjallinu þar sem skrímsli nú lifandi.

Tilvísanir 

Tölvuleikur
Þorsteinn Víglundsson (þingmaður)

Þorsteinn Víglundsson (f. 22. nóvember 1969) er fyrrum framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins og þingmaður fyrir Viðreisn, kjörinn árið 2016 og endurkjörinn árið 2017. Hann var skipaður félags- og jafnréttismálaráðherra árið 2017 þar til í nóvember sama ár.

Þorsteinn sagði af sér þingmennsku þann 8. apríl 2020 eftir að hann var ráðinn forstjóri Eignarhaldsfélagsins Hornsteins ehf. og lét af þingmennsku þann 16. apríl.

Tilvísanir

Félagsmálaráðherrar Íslands
Þingmenn Viðreisnar
Erkibiskup Uppsala

Erkibiskup Uppsala er erkibiskup Svíþjóðar. Embættið var búið til af Alexander 3. páfa sem skipaði Stefán fyrsta erkibiskupinn árið 1164. Árið 1531 skipaði Gústaf 1. Vasa Laurentius Petri erkibiskup og gerði þar með sænsku kirkjuna formlega að mótmælendakirkju. Árið 2000 var búið til embætti biskups Uppsala til hliðar við erkibiskupsembættið. Núverandi erkibiskup er Antje Jackelén.

 
Sænska kirkjan
Samtök um bíllausan lífsstíl

Samtök um bíllausan lífsstíl eru íslensk félagasamtök sem vinna að því að gera bíllausan lífsstíl á höfuðborgarsvæðinu að vænlegum kosti. Stofnfundur samtakanna var 17. september 2008, en höfðu áður starfað óformlega um nokkurra mánuða skeið á Facebook. 

Meðal þess sem samtökin leggja áherslu á er: 
 að lagðir séu göngustígar og hjólabrautir með sambærilegum metnaði og götur fyrir bíla
 að umferðaræðar verði skipulagðar sem breiðstræti ekki síður en hraðbrautir þar sem við á,
 að almenningssamgöngur fái sérakreinar á stofnæðum þar sem hætta er á biðraðamyndun og töfum.
Stjórn samtakanna 2016-2017 skipa:
 Björn Teitsson, formaður
 Orri Gunnarsson
 Arnór Bogason 
 Magnús Jensson
 Ásbjörn Ólafsson
 Rúna Vala Þorgrímsdóttir

Tenglar 
 Samtök um bíllausan lífsstíl

Heimild 

Íslensk félagasamtök
Hjólreiðar
Samgöngur á Íslandi
Stofnað 2008
Pólabíska

Pólabíska (Slüvensťă rec) er útdautt vestur-slavneskt tunugmál sem talað var í norð-austanverðu Þýskalandi fram til um 1700. Nógu ólíkt pólsku og tékknesku til að teljast sjálfstætt mál.

Slavnesk tungumál
Útdauð tungumál
Sögur úr Andabæ

Sögur úr Andabæ (enska: DuckTales) er bandarísk sjónvarpsþáttaröð fyrir börn framleidd af Walt Disney Television Animation. Þættirnir eru alls 100 og voru sýndir 18. september 1987 - 28. nóvember 1990. Teiknimyndin Sögur úr Andabæ: Leyndarmál týnda lampans eða DuckTales the Movie: Treasure of the Lost Lamp (opnunardagur: 3. ágúst 1990) kom einnig út á þessu tímabili.

Söguhetjur Andasagna eru íbúar Andabæjar: m.a. Jóakim Aðalönd og bræðurnir Ripp, Rapp og Rupp. Loftur Þotönd úr Andasögum átti eftir að verða mikilvæg sögupersóna í yngri sjónvarpsþáttaröðinni Darkwing Duck.

Bandarískir teiknaðir sjónvarpsþættir
Disney Channel sjónvarpsþættir
Drekinn hans Péturs

Drekinn hans Péturs er titill tveggja Disney mynda:

 Drekinn hans Péturs (teiknimynd)
 Drekinn hans Péturs (kvikmynd 2016)
Safnljóð 2006-2016

Safnljóð 2006-2016 inniheldur úrval ljóða og texta Gísla Þórs Ólafssonar, en hann átti 10 ára útgáfuafmæli á árinu 2016. Eftir hann hafa komið út 11 verk; 7 ljóðabækur og 4 hljómplötur. Gísli er einnig bassaleikari í bandinu Contalgen Funeral auk þess sem hann treður upp undir flytjandanafninu Gillon.

Bókin kom út þann 17. nóvember 2016.

Mynd á kápu gerði Óli Þór Ólafsson.
Seljahnúta

Seljahnúta (fræðiheiti Astragalus alpinus) er fjölær jurt af ertublómaætt.

Heimild 
 Seljahnúta (Listigarður Akureyrar)

Ertublómaætt
Fuglaertur

Fuglaertur (fræðiheiti Lathyrus pratensis) er jurt af ertublómaætt. Þær  vaxa oft í þéttum breiðum.  Fuglaertur eru fremur hávaxin jurt (30-59 sm) með vafþráðum og gulum blómum. Jurtin vex í mólendi, graslendi, skóglendi eða kjarri. Fuglaertur blómgast í júlí til ágúst.

Heimildir 

 Fuglaertur (Flóra Íslands)
 Lathyrus pratensis (Lystigarður Akureyrar)
 Fuglaertur (Náttúrufræðistofnun Íslands)

Ertublómaætt
Gullkollur

Gullkollur  (fræðiheiti Anthyllis vulneraria) er jurt af ertublómaætt. Talið er að Gullkollur hafi verið fluttur til Íslands sem fóðurjurt í Selvog og þaðan breiðst út.

Lýsing 
Hann er tví eða fjölær jurt með gul (sjaldan rauðgul eða rauð) blóm. Hann nær allt að 20 sm hæð.

Útbreiðsla 
Gullkollur er útbreiddur í Evrópu, Litluasíu og Norður Afríku, á sólríkum stöðum í þurrum og kalkríkum jarðvegi.

Undirtegundir 
Gullkollur er með nokkrar undirtegundir sem eru bundnar  mismunandi hlutum útbreiðslusvæðisins:
 Íslenskur gullkollur(Anthyllis vulneraria ssp. borealis)
 Aðaltegundin (Anthyllis vulneraria ssp. carpathica)
 Danskur gullkollur (Anthyllis vulneraria ssp. danica)
 Finnskur gullkollur (Anthyllis vulneraria ssp. fennica)
 Laplands gullkollur (Anthyllis vulneraria ssp. lapponica)
 Rauðblóma gullkollur (Anthyllis vulneraria ssp. praepropera)
 Lítill gullkollur(Anthyllis vulneraria ssp. vulneraria)

Myndir

Heimildir 
 Gullkollur (Flóra Íslands)
 Gullkollur (Náttúrufræðistofnun Íslands)
 Den virtuella floran

Ertublómaætt
Jakobsfífill

Jakobsfífill (fræðiheiti Erigeron borealis og Erigeron alpiniformis) er jurt af körfublómaætt sem vex í grasríku mólendi og brekkum á láglendi og upp í 800 m hæð. Jakobsfífill er af sömu ættkvísl (Erigeron) og snækobbi og fjallakobbi en þær tegundir vaxa hátt til fjalla.

Heimildir 
 Jakobsfífill (Flóra Íslands)
 Jakobsfífill (Náttúrufræðistofnun Íslands)
 Jakobsfífill (Námsgagnastofnun)

körfublómaætt
Fjallakobbi

Fjallakobbi (fræðiheiti Erigeron uniflorus) er  blómplanta af körfublómaætt sem vex hátt til fjalla. Fjallakobbi er af sömu ættkvísl (Erigeron) og snækobbi sem einnig vex hátt til fjalla og jakobsfífill sem vex á láglendi.

Heimild 
 Fjallakobbi (Flóra Íslands)

körfublómaætt
Snækobbi

Snækobbi ( fræðiheiti Erigeron humilis) er blómplanta af körfublómaætt sem vex hátt til fjalla. Hún er sjaldgæf á Íslandi. Snækobbi er af sömu ættkvísl (Erigeron) og fjallakobbi sem einnig vex hátt til fjalla og jakobsfífill sem vex á láglendi.

Heimild 
  Snækobbi (Flóra Íslands)
körfublómaætt
Ástralía (heimsálfa)

Ástralía, líka kölluð Sahúl, Ástralínea eða Meganesía, til aðgreiningar frá meginlandinu Ástralíu, er heimsálfa sem nær yfir Ástralíu, Tasmaníu, Nýju-Gíneu, Seram, hugsanlega Tímor, og nærliggjandi eyjar. Rökin fyrir því að telja þessi lönd til sérstakrar heimsálfu eru þau að þau liggja öll á sama landgrunni. Höfin sem liggja milli þeirra, Arafurahaf, Torressund og Basssund, eru öll grunn og þau hafa tengst á þurru landi þegar sjávarstaða var lægri við hámark síðasta jökulskeiðs fyrir um 20.000 árum. Þegar sjávarmál tók að hækka skipti það þessu meginlandi í þurrt láglent meginlandið Ástralíu og fjallaeyjarnar tvær, Tasmaníu og Nýju-Gíneu. Lífríki landanna er þar að auki skylt. 

Nýja-Sjáland er ekki hluti af þessari heimsálfu heldur er leifar sokkna meginlandsins Sjálandíu. Bæði Ástralía og Nýja-Sjáland eru skilgreind sem hlutar stærri heimsálfanna Ástralasíu og Eyjaálfu. Algengast er að nota hugtakið Eyjaálfa þegar heimsálfurnar eru taldar upp þótt hún nái yfir mörg aðskilin landgrunn í Kyrrahafi. 

Ástralía er minnsta og láglendasta byggða heimsálfan. 8,5 milljón ferkílómetra eru þurrlendi og 2,5 milljón ferkílómetrar eru hafsvæðið yfir Sahúlgrunni. Helmingurinn af því er innan við 50 metrar á dýpt. Í jarðsögulegu samhengi var samfellda meginlandið kallað Ástralasía en á 8. áratugnum var farið að nota heitið Stór-Ástralía. Heitið Sahúl (dregið af landgrunninu) var tekið upp á ráðstefnu árið 1975. Árið 1984 stakk W. Filewood upp á heitinu Meganesía („Stórey“). Richard Dawkins stakk upp á heitinu Ástralínea árið 2004. Það hefur líka verið kallað Ástralía-Nýja-Gínea. 

Heimsálfur
Landfræði Ástralíu
Landfræði Nýju-Gíneu
Eyjaálfa
Kasakstanía

Kasakstanía, einnig þekkt sem Kasakstanbálkurinn, er lítið jarðsögulegt svæði í Mið-Asíu. Það inniheldur svæðið norðan og austan við Aralvatn, sunnan við síberíska meginlandskjarnann og vestan við Altajfjöll og Balkasvatn. Kasakstanía nær yfir stærstan hluta ríkisins Kasakstan og er alls 1,3 milljónir ferkílómetrar að stærð. Dsungaría í Xinjiang í Kína er líka hluti af Kasakstaníu, þó það svæði sé stundum nefnt Junggarbálkurinn.

Talið er að Kasakstanía sé aðallega blanda af eldfjallaeyjum frá fornlífsöld og litlum meginlandsjarðmyndunum sem runnu saman á Ordóvisíumtímabilinu og mynduðu sérstakt meginland. Á Kola- og Permtímabilinu rakst Síberíuflekinn á Kasakstaníu og myndaði Altajfjöll. Síðar rakst meginlandið Baltíka á þennan landmassa þegar Úralfjöll mynduðust og undirstaðan undir það sem í dag er Evrasía.

Kasakstanía er að mestu flatlendi. Einu fjöllin eru Tarbagatajfjöll í austri við Karaganda sem ná 1.565 metra hæð. Stærstur hluti Kasakstaníu er þurr og nánast ekkert vatn rennur frá svæðinu til hafs. Þar eru þó stór beitarlönd þar sem svæðið er grasi vaxið. Kasakstanía var of þurr fyrir jökulmyndun á Ísöld. Í Kasakstaníu er að finna allt að fjórðung af staðfestum úranforða heimsins og þar eru líka nokkrar af stærstu námum blýs, sinks og antímons í heiminum. Á suðurjaðri svæðisins, í Turandældinni, eru stórar jarðgaslindir.

Landfræði Kasakstan
Mið-Asía
Augusta Svendsen

Augusta Svendsen (Arnórína Ágústa Snorradóttir Svendesen) (9. febrúar 1835- 19. maí 1924) var kaupkona í Reykjavík. Hún fæddist 1835 í Keflavík og lést árið 1924 í Reykjavík. Foreldrar hennar voru Kristín Gunnarsdóttir og séra Snorri Sæmundsson. Ágústa Svendsen er talin fyrsta kaupkonan í Reykjavík en hún rak verslun í Reykjavík frá árinu 1887. 

Hún kom til Íslands frá Kaupmannahöfn árið 1886 með dóttur sinni Henriettu Louise sem gift var Birni Jenssyni kennara við Reykjavíkurskóla. Ágústa hóf verslunarrekstur í þakherbergi við Bankastræti en árið 1903 keypti hún Aðalstræti 12. Hún rak þar verslun á fyrstu hæð en dóttir hennar bjó með fjölskyldu sinni í húsinu.

Augústa giftist Hendrik Henckel Svendsen en hann rak verslun á Djúpavogi. Hann dó 1862 og varð þá verslunin gjaldþrota. Ágústa var þá í Kaupmannahöfn með börnin. Tvö af börnum hennar fóru þá í fóstur en Ágústa fór með eldri dóttur sína Louise til Ísafjarðar til Lárusar Snorrasonar bróður síns, sem var kaupmaður þar. 

Ágústa kenndi hannyrðir og stofnaði skóla fyrir stúlkur ásamt Sigríði konu Ásgeirs Ásgeirssonar, kaupmanns á Ísafirði. Ágústa fór seinna með Lárusi bróður sínum til Kaupmannahafnar. Hún setti þar á stofn matsölu en flutti aftur til Íslands með dóttur sinni. Þegar tengdasonur Ágústu lést árið 1904 voru barnabörn hennar  á aldrinum þriggja til sextán ára. Ágústa tók þá að sér að sjá um heimilið þótt hún væri þá um sjötugt.

Heimildir 
 Augusta Svendsen (Kvennasögusafn Íslands)
 Bréfasafn Augustu Svendsen (Morgunblaðið 2. desember 2001)
Björg Einarsdóttir: Úr ævi og starfi íslenskra kvenna, I. bindi, bls. 22-39.
 Ragnheiður Ó. Björnsson, Einstæð menningarmiðstöð - Verslun Águstu Svendsen (Grein í tímaritinu Heima er best).
Sigríður Th. Erlendsdóttir, „Reykvískar konur í atvinnulífinu 1880-1914“, Reykjavík miðstöð þjóðlífi, Ritstjóri Kristín Ástgeirsdóttir (Reykjavík: Sögufélag 1977), bls. 41-61.
Vilhjálmur Þ. Gíslason, „Upphaf sérverslunar í Reykjavík “, Reykjavík í 1100 ár,  Helgi Þorláksson sá um útgáfuna (Reykjavík: Sögufélag 1974), bls. 190-203.

Íslenskir kaupmenn
Hannyrðir
Fun and Fancy Free

Fun and Fancy Free (enska: Fun and Fancy Free) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1947.

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 1947
The Three Caballeros

The Three Caballeros (enska: The Three Caballeros) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1944.

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 1944
Gufuskipafélagið Thore

Gufuskipafélagið Thore  eða Thore-félagið er skipafélag sem  Þórarinn E. Tulinius stofnaði  vorið 1903 utan um skiparekstur sinn og var hann aðalhluthafi og framkvæmdastjóri félagsins. Fyrir stofnun félagsins var Sameinaða gufuskipafélagið nær einrátt um ferðir til Íslands og lækkuðu farmgjöld og fargjöld við þessa samkeppni. Thore-félagið tók við rekstri skipa Þórarins en það voru skipin e/s Perwie og e/s Mjölnir. Félagið keypti til viðbótar skipin e/s Kong Inge og e/s Scotland en var einnig með 3-4 leiguskip í siglingum. Árið 1904 missti Thore-félagið tvö skip þegar Scotland strandaði og eyðilagðist við Færeyjar og Kong Inge strandaði við Bakkafjörð. Í stað Scotland keypti félagið 13 ára gamalt gufuskip Kong Tryggve en það kom til Íslands 1904. Árið 1906 og 1907 bættust við tvo skip e/s Kong Helge og  e/s Sterling. Skipið Sterling var með rými fyrir 86 farþega á tveimur farrýmum, var 1030 rúmlestir og smíðað 1890. Það var raflýst og með 800 ha gufuvél og gekk 10-11 sjómílur á klukkustund. Sterling var aðallega í ferðum milli Kaupmannahafnar og Reykjavíkur en varð árið 1917 fyrsta strandferðaskip íslenska ríkisins. Kong Inge (uppgert skip eftir strandið 1904) strandaði og eyðilagðist við Flatey á Skjálfanda í febrúar 1906. Kong Tryggve fórst í hafís undan Langanesi í mars 1907 en skipið var þá á leið milli Húsavíkur og Seyðisfjarðar. Thore-félagið keypti svo e/s Ingolf árið 1907 en það skip hvarf í Norðursjó með allri áhöfn í desember 1914.

Árið 1907 voru flutningstekjur Thore-félagsins 727 þúsund kr. og skip á vegum þess fóru 55 millilandaferðir. Árið 1909 fól Alþingi Birni Jónssyni ráðherra að semja við Thore-félagið til 10 ára um siglingar og strandferðir. Félagið fékk 60 þús. árlegan ríkisstyrk gegn því að halda uppi að minnsta kosti 20 ferðum milli Kaupmannahafnar og Íslands, fjórum frá Hamborg og Leith og strandferðum kringum landið.  Thore-félagið keypti skipin Austra og Vestra til strandferða en þau skip voru eins og rúmuðu hvort um sig 72 farþega á tveimur farrýmum. Auk þeirra var skipið Perwie í strandferðum. Árið 1910 keypti félagið e/s Ask og var þá með fimm skip í millilandasiglingum en þar voru Sterling, Kong Helge, Ingolf, Mjölnir og Askur.

Hallarekstur varð á strandsiglingum og var Thorefélagið leyst frá samningum frá 1909 að eigin ósk. Strandsiglingaskipin Austri og Vestri voru seld haustið 1912. Árið 1914 þegar Heimsstyrjöldin fyrri hófst lögðust ferðir Thore-félagsins til Íslands niður. Þá átti félagið fjögur skip Sterling, Heklu (sem áður hét Askur), Kong Helge og Mjölnir.

Heimild 
 Guðmundur Sæmundsson, Ágrip af sögu Thore-félagsins, Sjómannadagsblaðið

skipafélög
Javíska

Javaíska er ástrónesískt tungumál ritað með að uppruna indversku stafrófi talað af um 100 milljón manns eða 42% af íbúum Indónesíu. Er töluð um mestan part Jövu nema þá helst vestast þar sem töluð er súndaníska og meðfram norðurströndinni þar töluð er madúríska. Helstu skyld tungumál eru á nálægum eyjum: Sundaníska, madúríska og balíska. Talað er um 3 mállýskur: mið, austur og vestur. Elstu textar frá 8. öld, þýðingar á indversku helgiljóðabálkunum Mahabarata & Ramajana.

Tungumál í Indónesíu
Kreppa (á)

Kreppa er á sem kemur undan Brúarjökli og sameinast Kverká nokkru norðar og rennur síðan í Jökulsá á Fjöllum. Hún er vatnsmikil og erfið yfirferðar vegna sandbleytu. Nafnið Kreppa er ekki upphaflegt nafn á ánni. Pétur Brynjólfsson sem fór um svæðið 1794 kallaði núverandi Kverkhnúka Dyngjufjöll og Kreppu Dyngjufjallaá. Nafnið Kreppa er talið stafa af bugðum árinnar fyrir norðan Fagradalsfjall eða þrengslum í ánni.

Jón Helgason yrkir um landslag við Kreppu í ljóðabók sinni Áföngum:
Liggur við Kreppu lítil rúst,
leiðirnar ekki greiðar;
kyrja þar dimman kvæðasón
Kverkfjallavættir reiðar;
fríð var í draumum fjallaþjófs
farsældin norðan heiðar,
þegar hann sá eitt samfellt hjarn
sunnan til Herðubreiðar.

Fagradalsgriðland  afmarkast af Kreppu að vestan. Fagradalsgriðland nær yfir Fagradalsfjall og dalina umhverfis það, austan Kreppu, sem rennur í hálfhring umhverfis fjallið. 

Hugmyndir hafa verið um að virkja Jökulsá á Fjöllum og Kreppu með Jökulsá á Dal.

Heimild

Tilvísanir 

Jökulár á Íslandi  Vatnajökulsþjóðgarður
Boise

Boise er fylkishöfuðborg og stærsta borg Idahofylkis. Nafnið kemur úr frönsku; rivière boisée (viðará). Borgin er í suðvesturhluta fylkisins nálægt landamærum Oregon. Íbúar voru um 240.000 árið 2020.

Borgir í Idaho
Fagradalsfjall (Brúaröræfum)

Fagradalsfjall á Brúaröræfum er 1022 m fjall að mestu úr þursabergi. Það er stærsta fjallið á Brúaröræfum.
Fagradalsgriðland nær yfir Fagradalsfjall  og dalina umhverfis það, austan Kreppu, sem rennur í hálfhring umhverfis fjallið.

Fjöll á Íslandi
Brúaröræfi

Brúaröræfi eru víðáttumikil öræfi sem eru ásamt Krepputungu og Möðrudalsöræfum á milli Jökulsár á Dal og Jökulsá á Fjöllum. Brúaröræfi eru sunnantil á þessu svæði en Krepputunga og Möðrudalsöræfi norðan megin. 

A Brúaröræfum er mikil háslétta sem liggur milli Snæfells í austri og Kverkfjalla í vestri. Inn á þessa hásléttu gengur Brúarjökull sem er stærsti skriðjökull Íslands. Frá jöklinum falla nokkrar stórár til norðurs en stærstar þeirra eru Kreppa, Kverká og Jökulsá á Dal. Bergrunnur Brúaröræfa er myndaður úr basaltlögum og móbergi.Landið er að mestu ógrónir melar, sandar og úfin hraun en gróðurvinjar eru í Hvannalindum, Grágæsadal, Fagradal og Háumýrum. Mest gróska er í Fagradal.

Heimild 
 Náttúrumæraskrá Fljótsdalshéraðs 

Hálendi Íslands
Meiðsl

Meiðsl á við skaða sem líkaminn hlýtur við einhvers konar óhapp, fall eða högg. Meiriháttar meiðsl getur leitt af sér fötlun eða jafnvel dauða. Meiðsl eru orsök 9% dauða í heiminum og eru sjötta algengasta dánarorsökin. 

Nokkur algeng meiðsl eru til dæmis beinbrot, tognun, sár og marblettur.

Tengt efni 
 Innvortis blæðingar
 Íþróttameiðsl

Meiðsl
Grágæsadalur

Grágæsadalur er gróðurvin á Brúaröræfum. Dalurinn er 640-650 metrar yfir sjáfamáli.

Hálendi Íslands
Dalir á Íslandi