alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Alexander Van der Bellen

Alexander Van der Bellen (f. 18. janúar 1944), er austurrískur stjórnmálamaður og hagfræðingur sem hlaut kosningu til forseta Austurríkis í desember 2016.

Van der Bellen er fyrrverandi prófessor í hagfræði við háskólann í Vín. Hann tók doktorspróf frá Háskólanum í Innsbruck og er sérfræðingur í opinberri fjársýslu og áætlanagerð. Bellen er meðlimur í austurríska sósíalíska græningjaflokknum og hefur gegnt ýmsum nefndarstörfum fyrir hann. Hann bauð sig fram til forseta 2016 að nafninu til sem óháður en þó með yfirlýstum stuðningi græningjaflokksins.

Van der Bellen vann mjög nauman sigur gegn Norbert Hofer, frambjóðanda austurríska Frelsisflokksins, í forsetakosningum í annarri umferð þann 22. maí árið 2016. Fyrsta júlí, áður en hann tók við embætti, ógilti hæstiréttur Austurríkis kosningarnar og kvað á að þær skildu endurteknar. Þegar kosningarnar voru endurteknar þann 4. desember 2016 vann Van der Bellen í annað skipti með auknum atkvæðamun og tók við embætti forseta í janúar næsta ár.

Van der Bellen styður græn og vinstrisinnuð stefnumál. Hann styður tilvist Evrópusambandsins og aðild Austurríkis að því og hefur mælt fyrir því að Evrópusambandið þróist í sambandsríki.

Van der Bellen var endurkjörinn til annars sex ára kjörtímabils í fyrstu umferð kosninga þann 10. október 2022.

Tilvísanir

Forsetar Austurríkis
Aladdín

Aladdín (arabíska: علاء الدين‎‎, ʻAlāʼ ad-Dīn) er þjóðsaga sem er talin vera af miðausturlenskum uppruna þótt fátt sé í raun vitað um uppruna hennar annað en að Antoine Galland sem þýddi sagnabálkinn Þúsund og eina nótt bætti henni við ritið fyrir frönsku útgáfuna 1710. Hann sagðist hafa heyrt hana frá maróníta frá Sýrlandi í París. Engir upprunalegir textar með sögunni á arabísku hafa fundist utan tveir sem taldir eru falsanir, þ.e. þýðingar úr frönsku á arabísku gerðar eftir útgáfu Gallands.

Sagan segir frá fátækum dreng í Kína sem galdramaður frá Norður-Afríku ginnir til að aðstoða sig við að ná í töfralampa úr helli. Í lampanum er djinni sem gerir Aladdín ríkan og voldugan. Galdramaðurinn svíkur þá lampann út úr eiginkonu Aladdíns og flytur höll hans og alla íbúa hennar til Norður-Afríku. Aladdín kemst þangað með hjálp annars djinna sem býr í hring sem hann ber, nær lampanum og drepur galdramanninn. 

Aladdín og töfralampinn er ein þekktasta sagan úr Þúsund og einni nótt. Sagan var útfærð sem pantómíma af John O'Keefe í Bretlandi 1788 og hélt vinsældum sínum þar í 200 ár. Þar kemur „móðir Aladdíns“ fyrir og ýmsir hlutir úr öðrum sögum Þúsund og einnar nætur. Árið 1906 kom út vinsæll söngleikur eftir James T. Tanner og W. H. Risque, Hinn nýi Alladín. Aladdín kemur fyrir í fyrstu teiknimyndinni í fullri lengd, Ævintýri Achmeds prins, frá 1926. Þekktasta teiknimyndaútgáfan er líklega Disney-myndin Aladdín frá 1992.

Tengt efni
 Eldfærin

Þúsund og ein nótt
Arabískar þjóðsögur
Leitin að Dóru

Leitin að Dóru (enska: Finding Dory) er bandarísk teiknimynd frá árinu 2016.

Bandarískar kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2016
Disney-kvikmyndir
Runni

Runni  er viðarkennd planta eða lágvaxið tré. Munurinn milli trjáa og runna er ekki skýr en oft er talað um runnar séu um 2-5 metrar að hæð. Sumir gera þann greinarmun á trjám og runnum að tré séu, eða geti verið, með einn miðlægan stofn en runnar séu með fleiri stofna og enginn þeirra miðlægur eða ríkjandi. Sama tegund af tré getur verið runni undir erfiðum kringumstæðum en tré við betri skilyrði.  Hægt er að klippa tré til, svosem víðitegundir, þannig að runni skapist. Tilgangurinn getur þá verið limgerði eða skjólbelti.

Runnar á Íslandi
Ýmsir runnar eru í notkun á Íslandi. Víðitegundir eru vinsælar t.d. afbrigði af gulvíði, birki er oft klippt til og tegundir eins og yllir og sýrena eru algengar.

Listi yfir runna
Bersarunni
Birki
Dvergfura
Hafþyrnir
Heggur
Himalajaeinir
Misplar: Gljámispill
Kvistir (Spiraea): Birkikvistur
Reynir: Úlfareynir, Koparreynir, kínareynir
Rifs (Ribes): Hélurrifs, fjallarifs, sólber...
Runnamura
Sitkaelri
Sýrenur
Toppar (Lonicera)
Víðir: Gulvíðir, alaskavíðir, viðja, loðvíðir, myrtuvíðir)
Yllir: Alaskayllir, dúnyllir

Tilvísanir
Tré
Vatnakrabbar

Vatnakrabbar, þekktir á ensku sem crawfish, crawdads, freshwater lobsters, eða mudbugs, á sænsku kräftor eru ferskvatnskrabbadýr sem líkjast litlum humrum, sem þeir eru skyldir. Þeir eru í þrem yfirættum; Astacoidea, Cambaridae, Parastacoidea. Þeir anda með tálknum. Sumar tegundirnar eru í lækjum og ám með fersku vatni, og aðrar eru í mýrum, skurðum og tjörnum. Flestar tegundirnar þola ekki mengað vatn, þó einstaka tegundir svo sem Procambarus clarkii séu harðari af sér. Fæða vatnakrabba er lifandi og dauð dýr og plöntur. Procambarus virginalis er vinsæl tegund sem gæludýr.

Líkamsbygging
Líkami skjaldkrabba (Decapoda), svo sem krabba, humra, eða rækja, er skift upp í 20 hluta sem skiftast gróflega í fram og afturbúk. Framhlutinn skiftist í höfuð og millibúk. Á höfðinu eru augun, tveir langir þreifarar og munnlimirnir. Á millibúknum eru fimm pör útlima. Fyrsta parið er með kröftugar gripklær og nýtist ekki til gangs, heldur til að grípa fæðu, til varnar og til að grafa með. Á afturhlutanum, eða halanum, eru smáir sundfætur og endar hún í sundblöðku. Eggin eru geymd undir halanum. Blóðið er blátt vegna þess að það nýtir hemocyanín til súrefnisflutnings.

Útbreiðsla og flokkun

Það eru þrjár ættir vatnakrabba; tvær á norðurhveli og ein á suðurhveli. Suðurhvelsættin (Gondvana-útbreiðsla) Parastacidae er í Suður Ameríku, Madagaskar og Australasíu. Af hinum tvem ættunum, eru Astacidae í vestur Evrasíu og vestur Norður Ameríku og ættin Cambaridae í austur Asíu og austur Norður Ameríku.

Madagaskar er með einlenda ættkvísl, Astacoides, með sjö tegundum.

Heimildir 

 
Vatnakrabbar
L'Artiste peintre

L'Artiste peintre (ísl: Listmálarinn) eftir belgíska teiknarann Morris og höfundinn Bob de Groot er 71. bókin í bókaflokknum um Lukku Láka. Bókin kom út árið 2001 og hefur ekki verið gefin út á íslensku.

Söguþráður 

Listmálarinn Frederic Remington er á ferð um Villta Vestrið. Yfirvöld fá Lukku Láka til að fylgja honum þar sem ýmsar hættur geta steðjað að á leiðinni. Æðsti draumur Remington er að finna indíánagoðsögnina Hiawatha og fá að mála af honum mynd. Á krá einni lendir Remington í útistöðum við hinn hefnigjarna Curly. Lukku Láki afvopnar bandíttann, en í kjölfar þess veitir Curly þeim kumpánum eftirför til að ná sér niðri á þeim. Eftir viðkomu í róstusömum bæ, Hound Dog City, halda Lukku Láki og Remington út í óbyggðirnar til að finna Hiawatha, en Curly er enn á hælum þeirra.

Fróðleiksmolar 

 Bandaríski listamaðurinn Frederic Sackrider Remington (1861-1909), sem sagan hverfist um, er þekktastur fyrir samtímamyndir sínar af lífinu í Villta Vestrinu. Nokkur af hans frægustu verkum má sjá í bókinni, t.d. Árásina á vagnalestina (Attack on the supply wagons) frá árinu 1905.
 Í umsögnum um bókina á aðdáendasíðu Lukku Láka (bangbangluckyluke.com) fær hún afleita dóma.

Lukku Láki
Myndasögur
Nýja-Akvitanía

Nýja-Akvitanía (franska Nouvelle-Aquitaine) er eitt af 13 héruðum í Frakklandi. Höfuðborg héraðsins er Bordeaux.

Héruð í Frakklandi
Paul Reubens

Paul Rubenfeld (f. 27. ágúst 1952) er bandarískur leikari.

Pee-Wee 
Langþekktastur er Reubens fyrir að leika persónuna Pee Wee í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum.

Tenglar

 

Reubens, Paul
Verkfræðingafélag Íslands

Verkfræðingafélag Íslands eða VFÍ er félag verkfræðinga sem vinna að því að efla þekkingu en einnig á sviði kjaramála. Í lögum félagsins segir, Markmið félagsins er að: 
 Vera öflugur málsvari verkfræðinga, fylgjast með og taka þátt í umræðu um verkfræðileg málefni.
 Gæta hagsmuna og réttinda félagsmanna og stuðla að gæðum í kjörum og starfsumhverfi.
 Standa vörð um starfsheitið og gæði verkfræðimenntunar.
 Stuðla að tækniþróun með samfélagslega ábyrgð, hagsmuni almennings og umhverfis að leiðarljósi.
 Vera vettvangur samskipta félagsmanna inn á við og talsmaður þeirra út á við.

Verkfræðingafélags Íslands sameinaðist Stéttarfélagi verkfræðinga þann 1. júlí 2011 undir heiti VFÍ.

Tengill
 Heimasíða Verkfræðingafélagsins

Íslensk stéttarfélög
Meshuggah

Meshuggah er sænsk þungarokkssveit frá Umeå, Svíþjóð, sem stofnuð var árið 1987. Sveitin er þekkt fyrir framúrstefnulegan stíl með flóknum töktum. Hljómsveitin spilar einhvers konar öfgaþungarokk og blöndu af meðal annars dauðarokki, þrassi og framsækinu þungarokki. Meshuggah vakti fyrst athygli með plötunni Destroy, Erase, Improve (1995) og telst áhrifamikil í þungarokksgeiranum. Gítar- og bassaleikarar hljómsveitarinnar hafa notast við sjö og átta strengja gítara.

Árið 2016 spilaði hljómsveitin á Eistnaflugi í Neskaupstað. Meshuggah þýðir brjálaður á jiddísku.

Meðlimir
Jens Kidman – söngur (1987–), gítar (1987–1992)
Fredrik Thordendal – gítar, bakraddir (1987–), bassi (2001–2004)
Tomas Haake – trommur (1990–)
Mårten Hagström – gítar (1992–)
Dick Lövgren – bassi (2004–)

Fyrrum meðlimir
Niklas Lundgren – trommur (1987–1990)
Peter Nordin – bassi (1987–1995)
Gustaf Hielm – bassi (1995–2001)

Breiðskífur
Contradictions Collapse (1991)
Destroy Erase Improve (1995)
Chaosphere (1998)
Nothing (2002)
Catch Thirtythree (2005)
obZen (2008)
Koloss (2012)
The Violent Sleep Of Reason (2016)
Immutable (2022)

Sænskar hljómsveitir
Sænskar þungarokkshljómsveitir
stofnað 1987
Eistnaflug

Eistnaflug er þungarokkshátíð sem haldin er í kringum fyrstu helgina í júlí í Neskaupstað. Nafnið er orðaleikur af hátíðinni Neistaflug sem haldin er á staðnum um verslunarmannahelgi.

Fyrsta hátíðin var haldin í ágúst árið 2005 og hefur farið stækkandi. Þó áhersla sé lögð á þungarokk hafa einnig spilað annars konar rokkbönd og jafnvel rapp og vinsældapopp (Páll Óskar).

Undanfarin ár hafa erlend þungarokksbönd spilað á hátíðinni og má þar nefna Napalm Death, At The Gates, Enslaved, Rotting Christ, Amorphis, Opeth og Meshuggah. Kvikmyndargerðarmaðurinn kanadíski Sam Dunn heimsótti hátíðina árið 2016 og tók þátt í umræðupanel ásamt því að taka viðtöl við hljómsveitir og fleiri.

Frá 2015 hefur íþróttahöllin í Neskaupstað verið notuð samhliða Egilsbúð en síðarnefndi staðurinn var aðaltónleikastaðurinn fyrstu árin.

Fjöldi hljómsveita sem spiluðu árið 2016 var 77.

Aldurstakmark á hátíðina er 18 ár. Tjaldsvæði er austast í bænum fyrir tónleikagesti.

Tenglar
Eistnaflug heimasíða

Tilvísanir

Íslenskar tónlistarhátíðir
Neskaupstaður
Þungarokk á Íslandi
Sam Dunn

Sam Dunn (f. 20. mars árið 1974) er kanadískur kvikmyndargerðarmaður, mannfræðingur og tónlistarmaður. 

Ásamt Scot McFadyen rekur Dunn kvikmyndafyrirtækið Banger Films. Dunn hefur gert heimildamyndir um þungarokk, undirgreinar þess og stöðu á heimsvísu ásamt mynda um einstaka hljómsveitir eins og t.d. Iron Maiden.

Dunn heimsótti Eistnaflug í Neskaupstað árið 2016 þar sem hann tók viðtal við hljómsveitir og tók þátt í umræðupanel um þungarokk.

Heimildamyndir og þættir
2005	Metal: A Headbanger's Journey
2008	Global Metal
2009	Iron Maiden: Flight 666
2010	Rush: Beyond The Lighted Stage
2011	Metal Evolution (Þættir 1-11, þáttur 12 kom út 2012)
2011	Time Machine 2011: Live in Cleveland (Rush tónleikar)
2011	Motorhead The Wörld Is Ours: Vol 1 - Everywhere Further Than Everyplace Else
2012	En Vivo! (Iron Maiden tónleikar)
2014	Super Duper Alice Cooper
2015	Banger TV (Lock Horns, Overkill)
2015	Rock Icons 
2015	Satan Lives 
2016	We Are Savvy
2016	Hip-Hop Evolution
2017	Long Time Running
2019	ZZ Top: That Little Ol' Band from Texas
2021	"Triumph: Rock & Roll Machine"

Kanadamenn
Þungarokk
Kvikmyndagerðarmenn
The Vintage Caravan

The Vintage Caravan er íslensk rokkhljómsveit sem var stofnuð árið 2006. Tónlistarstíll þeirra er blanda af klassísku rokki, frumþungarokki og framsæknu rokki.

Eftir plötuna Voyage sem kom út 2012 skrifaði sveitin undir samning við þýska þungarokksútgefandann Nuclear Blast sem gaf aftur út plötuna. Hljómsveitin spilaði á Wacken þungarokkshátíðinni árið 2014 eftir að hafa unnið forkeppni á Íslandi, og hátíðunum Roadburn og Hard Rock Hell. Árið 2015 hætti Guðjón í sveitinni á góðum nótum og Stefán Ari Stefánsson tók við trommuskyldum. Sama ár spilaði sveitin sem upphitunarsveit fyrir þungarokksveitina Europe á Skandinavíutúr þeirra.
Haustið 2019 túraði VC um Evrópu með sænsku sveitinni Opeth. VC túrar síðar með Opeth haustið 2021.

Árið 2021 kom út platan Monuments.

Meðlimir
Óskar Logi Ágústsson – söngur og gítar (2006–)
Alexander Örn Númason - bassi, bakraddir (2012–)
Stefán Ari Stefánsson – trommur (2015–)

Fyrrum meðlimur
Guðjón Reynisson – trommur (2006–2015)

Breiðskífur
The Vintage Caravan (2011) (sjálfútgefið)
Voyage (2012) (Sena)
Arrival (2015) (Nuclear Blast)
Gateways (2018) (Nuclear Blast)
Monuments (2021) (Napalm Records)

Tilvísanir
Íslenskar hljómsveitir
Íslenskar þungarokkshljómsveitir
Edyta Górniak

Edyta Anna Górniak (fædd 14. nóvember 1972) er pólsk söngkona, textahöfundur og tónskáld. Hún leikur djass, popp og þjóðlagatónlist. Hún lauk seinni í Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 1994.

Útgefin verk

Breiðskífur 
"Dotyk" (1995)
"Edyta Górniak" (1997)
"Kiss me, feel me" (1997)
"Live '99" (1999)
"Perła" (2002)
"Invisible" (2003)
"E.K.G" (2007)
"Zakochaj się na Święta w kolędach" (2008)
"My" (2012)

Smáskífur 
"To nie ja" (1994)
"Jestem kobietą" (1994)
"Dotknij..." (1995)
"Będę śniła" (1995)
"Pada śnieg" (+ Krzysztof Antkowiak, 1995)
"Kolorowy wiatr" (1995)
"Love Is on the Line" (1995)
"To Atlanta" (1996)
"When You Come Back To Me" (1997)
"Hope For Us" (+ José Carreras, 1997)
"Lustro" (1998)
"Dumka na dwa serca" (+ Mietek Szcześniak, 1998)
"Anything" (1998)
"Stop!" (1999)
"One and One" (1999)
"Linger" (1999)
"Hunting High And Low" (2000)
"Pieśń Julii" (2000)
"To nie ja (remix)" (2000)
"Jak najdalej" (2001)
"Nie proszę o więcej" (2002)
"Słowa jak motyle" (2002)
"Perła" (2002)
"Impossible" (2002)
"As If / Sit Down" (2003)
"The Story So Far" (2003)
"Whatever It Takes" (2003)
"Make It Happen" (2003)
"Nieśmiertelni" (2003)
"Krople chwil" (2004)
"Loving You" (2006)
"List" (2007)
"Dziękuję Ci" (2008)
"To nie tak jak myślisz" (2008)
"Mizerna cicha" (2008)
"Teraz – tu" (2011)
"On the Run" (2011)
"oj... KOTKU" (2011)
"Nie zapomnij" (2012)
"Co tylko chcesz" (2012)
"Consequences" (2012)
"Sens-Is" (2013)
"Your High" (2014)
"Glow On" (2014)
"Oczyszczenie" (2015)
"Grateful" (2016)

Tenglar 
 Edyta Górniak Vefsíða 

Pólskar söngkonur
Guðfinna Jóhanna Guðmundsdóttir

Guðfinna Jóhanna Guðmundsdóttir (f. 14. apríl 1969) er íslenskur lögmaður, stjórnmálamaður og fyrrum borgarfulltrúi í Reykjavík. Hún var kosin í borgarstjórn af lista Framsóknar og flugvallarvina í sveitarstjórnarkosningum árið 2014. 

Íslenskir lögfræðingar
Íslenskir stjórnmálamenn

Íslenskar konur
Borgarfulltrúar Framsóknarflokksins
Striknín

Striknín er mjög eitrað, litlaust, kristallað beiskjuefni sem er notað sem eitur, einkum til að drepa smá hryggdýr svo sem fugla og rottur.

Þegar striknín er tekið inn þarf ekki alltaf stóra skammta og ekki að kyngja því heldur getur upptaka þess átt sér stað í gegnum öndunarveginn eða það jafnvel smogið inn gegnum augun. Striknín veldur svæsnum vöðvakrampa og að lokum dauða vegna súrefninsskorts.

Algengast er að striknín sé framleitt úr fræjum strikníntrésins Striknos nux-vomika.

Eiturefni
National Cycle Network

National Cycle Network er landsnet hjólaleiða í Bretlandi. Það var búið til af sjálfseignarstofnuninni Sustrans með styrk frá National Lottery. Tilgangurinn er að hvetja til hjólreiða og hjólaferðamennsku. Fyrsta leiðin var 8 km hjólaleið sem var lögð á aflagðri járnbraut við Saltford. Hún var tekin í notkun árið 1984. Árið 2014 náðu hjólaleiðirnar yfir 23.700 km. Einungis lítill hluti þeirra eru sérstakar hjólaleiðir og 70% er á almennum vegum en miðast við leiðir þar sem umferð er hæg eða lítil.

Leiðir í kerfinu eru merktar með sérstökum bláum skiltum með hvítum jaðri, mynd af hjóli og númeri. Mörg skilti sýna fjarlægð til næstu áfangastaða. Númer aðalleiða eru á rauðum grunni. Aðalleiðir í kerfinu eru 10 talsins. Leiðir 1-6 eru í Englandi, 7 í Skotlandi, 8 í Wales og 9 á Norður-Írlandi. Aukaleiðir sem skipta tugum eru númeraðar þannig að númer sem byrja á 7 eru í Skotlandi o.s.frv. Innan héraða geta verið styttri leiðir sem hafa sama númer og einhver aðalleið þótt þær séu ótengdar henni. Árið 2009 hófst vinna við að merkja þessar leiðir með þriggja talna númerum.

Tenglar

 Vefur Sustrans

Hjólaleiðir
Danmarks nationale cykelruter

Danmarks nationale cykelruter er landsnet hjólaleiða í Danmörku. Leiðir 1-10 voru teknar í notkun árið 1993. Síðar var leið 12, hringleið við Limafjörð, bætt við. Danska vegagerðin og hjólasamtökin Cyklistforbundet stóðu fyrir verkefninu en framkvæmdir voru í höndum amtanna. Eftir að þau voru lögð niður árið 2007 hefur viðhald leiðanna verið í höndum sveitarfélaga. Auk þessara leiða er þétt net annarra hjólaleiða í Danmörku.

Leiðirnar eru 11 talsins og ná samtals yfir 4.233 km. Þær eru aðallega á almennum vegum þar sem umferð er lítil eða á aðskildum hjólastígum meðfram stærri vegum. Nokkur hluti þeirra er á aflögðum vegum og malarstígum. Númerakerfið er þannig sett upp að sléttar tölur eru leiðir sem liggja austur-vestur en oddatölur leiðir sem liggja norður-suður. Leiðir 10 (á Borgundarhólmi) og 12 (umhverfis Limafjörð) eru hringleiðir. Leiðirnar eru merktar með bláum skiltum með hvítum jaðri, hjóli og númeri leiðarinnar á rauðum grunni.

Tenglar
 Gagnvirkt kort á vef dönsku vegagerðarinnar

Hjólaleiðir
United States Bicycle Route System

United States Bicycle Route System er landsnet hjólaleiða í Bandaríkjunum. Frumkvæði að gerð þess kom frá staðlaráðinu American Association of State Highway and Transportation Officials (AASHTO) árið 1978. Fyrstu tvær leiðirnar (USBRS 1 og 76) voru teknar í notkun árið 1982 en síðan bættust engar við til ársins 2011 þegar átta leiðir bættust við. Árið 2018 voru leiðirnar 38, 24 aðalleiðir og 14 aukaleiðir, samtals 21.081 km langar í 26 fylkjum auk District of Columbia. Fullgert er áætlað að leiðanetið nái yfir 80.000 km. Leiðirnar eru merktar með svörtum eða grænum skiltum sem sýna reiðhjól og númerið á hvítum þríhyrndum grunni. Skiltin eru hliðstæð við merkingar í bandaríska þjóðvegakerfinu.

Leiðirnar liggja aðallega eftir stígum og vegum með lítilli umferð. Þeim er viðhaldið af fylkjum og sveitarfélögum. Þær tengjast neti hjólaleiða innan fylkja sem eru merktar með öðrum hætti. Sumum af þeim leiðum hefur síðar verið breytt í landsnetsleiðir.

Tenglar

 Um landsnetið á vef Adventure Cycling

Hjólaleiðir
Sverigeleden

Sverigeleden eða Svíþjóðarleiðin er landsnet hjólaleiða í Svíþjóð. Leiðin var sett upp af hjólreiðasamtökunum Svenska Cykelsällskapet frá 1984 til 1988. Leiðanetið, sem telur 39 númeraðar leiðir, nær yfir 9.500 km. Aðalleiðin liggur frá Karesuando nyrst í Svíþjóð til Helsingborgar í suðri, 2.620 kílómetrar að lengd. Hún skiptist í 15 númeraða leggi. Leiðirnar liggja um öll héruð Svíþjóðar nema Gotland. Sumar leiðirnar tengjast leiðum í Noregi og Finnlandi. Mest af leiðinni er á malbikuðum vegum með lítilli umferð eða malbikuðum stígum.

Tenglar
 Um Svíþjóðarleiðina á vef Svenska Cykelsällskapet

Hjólaleiðir
LF-routes

LF-routes eða Landelijke Fietsroutes/Lange-afstand Fietsroute eru landsnet hjólaleiða í Hollandi og í Flandri í Belgíu sem deilir 7 fyrstu leiðunum. Leiðirnar eru 29 talsins og ná yfir um það bil 6.000 kílómetra. Langar hjólaleiðir sem tengdu saman farfuglaheimili höfðu verið þróaðar í Belgíu á 7. áratugnum og í Hollandi á 8. áratugnum. Hugmyndin um landsnet hjólaleiða kom fram hjá Hollenska ferðafélaginu árið 1983. Fyrsta LF-leiðin var tekin í notkun árið 1989. Það var LF1, Norðursjávarleiðin, sem liggur frá Den Helder til Boulogne-sur-Mer, 280 km leið. 

Leiðirnar eru merktar með hvítu skilti með grænum jaðri, mynd af hjóli og númeri leiðarinnar með 'LF' fyrir framan. Frá 2007 hafa leiðirnar verið merktar með a eða b eftir því í hvora áttina farið er. Þannig er leiðin frá Den Helder til Boulogne-sur-Mer merkt með LF1a en LF1b í hina áttina.

Leiðirnar LF1 og LF10 eru hluti af EuroVelo-leið 12, Norðursjávarleiðinni.

Tenglar
 Um LF-routes á vef Nederland Fietsland

Hjólaleiðir
Radnetz Deutschland

Radnetz Deutschland er landsnet hjólaleiða í Þýskalandi. Það var sett upp sem tímabundið samstarfsverkefni ríkis og sambandslanda, Landshjólreiðaáætlun, sem hófst 2002 og lauk 2012. Landsnetið telur 12 hjólaleiðir, svokallaðar D-leiðir (D stendur fyrir Deutschland), samtals 11.700 km að lengd. 

Leiðirnar eru merktar með merki sem sýnir teinahjól þar sem annar helmingurinn er númerið á rauðum grunni. Leiðir 1-6 eru austur-vesturleiðir og 7-12 eru norður-suðurleiðir. Margar af þessum leiðum eru hlutar af lengri EuroVelo-leiðum.

Tenglar
 Vefur Radnetz Deutschland

Hjólaleiðir
Nationale Velorouten

Nationale Velorouten eru landsnet hjólaleiða í Sviss. Leiðirnar voru búnar til af sjóðnum Veloland Schweiz í samstarfi opinberra aðila og einkaaðila innan SchweizMobil frá 1998. Leiðirnar eru 9 talsins og samtals 3285 km að lengd. Meirihluti leiðanna eru á malbikuðum vegum en hluti þeirra er á malarvegum. Aðeins ein leið er alveg malbikuð. 

Hjólaleiðir í Sviss eru merktar með dökkrauðum skiltum en númer viðkomandi landsnetsleiðar er þá inni á skiltinu á ljósbláum grunni.

Tenglar
 Leiðirnar á vef Veloland Schweiz

Hjólaleiðir
Gemma Hayes

Gemma Hayes (fæddur 11. Ágúst, 1977) er írsk tónlistarkona. Hún syngur, spilar á gítar, píanó og munnhörpu. Hún er einnig meðlimur í hljómsveitunum The Cake Sale og Printer Clips . Hayes spilar þjóðlagaskotið indie-rokk og jaðarrokk.

Uppvöxtur og  ferill
Hayes ólst upp í Ballyporeen í Tipperarysýslu með foreldrum sínum og sjö öðrum systkinum. Hún var umkringd tónlist frá unga aldri og undir miklum áhrifum frá systkinum sínum og föður sem var að hljómborðsleikari í hljómsveit. Hayes fór í heimavistarskóla í Limerick og notaði tónlist til að sporna við leiðindum. Síðar fór hún til Dublin og stundaði nám í University College Dublin í félagsfræði og sálfræði en hætti námi til að einbeita sér að tónlist ásamt því að vinna hlutastarf í þvottahúsi. Hún flutti um skeið til Los Angeles en sneri svo aftur til Dublin.
Hayes gift er Stuart Musgrave og eignaðist son árið 2014. Hayes hefur hlotið verðlaun sem besti kvenkyns tónlistarmaðurinn á Írlandi.

Breiðskífur  
 Night on My Side (2002)
 The Roads Don't Love You (2005)
 The Hollow of Morning (2008)
 Let It Break (2011)
 Night & Day (2014) (limited release)
 Bones + Longing (2014)
írskar hljómsveitir
Ágsborgarjátningin

Ágsborgarjátningin er frá árinu 1530 og er höfuðjátning lútherstrúarmanna. Hún er margfalt viðameiri en postullega trúarjátningin, níkeujátningin eða aþanasíusarjátningin, og er kaflaskipt. Fyrri hluti hennar er um „Höfuðtrúargreinarnar“: Um guð, erfðasyndina, guðsson, réttlætinguna, embætti kirkjunnar, hina nýju hlýðni, kirkjuna, hvað kirkjan sé, skírnina, máltíð Drottins, skriftirnar, yfirbótina, neyslu sakramentanna, hina kirkjulegu stétt, kirkjusiði, borgaraleg málefni, endurkomu Krists til dóms, frjálsræðið, orsök syndarinnar, trúna og góðu verkin og um dýrlingadýrkun. Síðari hluti er um „Greinar sem telja upp ósiði sem hefur verið breytt“: Um báðar tegundir, hjónaband presta, messuna, skriftirnar, greinarmun fæðu, klausturheit og kirkjuvaldið

Tilvísanir
Lútherstrú
Garry Marshall

Garry Kent Marshall (f. 13. nóvember 1934; d. 19. juli 2016) var bandarískur leikari.

Tenglar

 

Marshall, Garry
Klukkuættkvísl

Klukkur (Campanula) er ættkvísl með 473 tegundum, sem er útbreidd í Evrópu, Asíu og Norður Ameríku. Þetta eru fjölæringar eða sjaldnar; ein eða tvíærar plöntur. Klukkulaga blómin eru yfirleitt í klasa eða axi. Að jafnaði eru þau blá eða fjólulit. 
Einungis tvær tegundir vaxa villtar á Íslandi.

Nytjar og ræktun 
Yfirleitt eru þær ræktaðar til skrauts og eru margar auðræktaðar.

Ætibláklukka var eitt sinn ræktuð víða um Evrópu vegna blaða og róta og er þekkt ævintýri (Rapunzel/ Gullveig/ Ragnmunda) sem tengist þjófnaði á henni.

Skriðklukka hefur verið nytjuð á svipaðan hátt.

Tegundir

Tilvísanir