alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Strom Thurmond

James Strom Thurmond (f. 5. desember 1902, d. 26. júní 2003) var bandarískur lögfræðingur og stjórnmálamaður.

Thurmond fæddist í bænum Edgefield í South-Carolina fylki í Bandaríkjunum. Hann stundaði nám í lögfræði við Clemson University. Thurmond barðist í seinni heimstyrjöldinni og var síðar kjörinn ríkisstjóri í South-Carolina fylki. Þrátt fyrir að hafa verið framsækinn sem ríkisstjóri, á meðal stefnumála hans var að auka fjárlög til menntunar svartra, sanngjörn laun fyrir konur og að setja þak á húsaleigu, þá var hann á móti mannréttindaáætlun demókrata (Civil Rights Program). Það varð til þess að hann gekk út af flokksþingi flokksins árið 1948. Hann bauð sig fram til forseta fyrir hægri demókrata (Dixiecrats) það ár en tapaði að lokum með miklum atkvæðamun fyrir Harry S. Truman.

Thurmond varð öldungardeildarþingmaður fyrir demókrata árið 1954 og var endurkjörinn árið 1956. Hann skipti síðan yfir í Repúblikanaflokkinn árið 1964 þar sem hann var endurkjörinn næstu áratugina og varð háttsettur innan Repúblikanaflokksins í suðurríkjum Bandaríkjanna.

Thurmond kom að því, ásamt öðrum suður-öldungardeildarþingmönnum, að semja stefnuyfirlýsingu þar sem þeir hvöttu hæstarétt Bandaríkjanna til að snúa við dómnum um að opna skólana í landinu fyrir alla kynþætti. Hann varð þekktur fyrir meira en 24 tíma málþóf 28. ágúst 1957, þar sem hann talaði gegn hinum víðfrægu lögum sem voru samþykkt daginn eftir, þ.e. Mannréttindasáttmálinn (1957 Civil Rights Act).

Thurmond talaði opinberlega gegn því að svartir fengu aðgang að stöðum þar sem hvítir vildu eingöngu fá að vera. Seinna meir áttaði hann sig á því að æ fleiri í hans kjördæmi voru svartir eftir að kosningarétturinn var færður á fleiri hendur. 

Strom Thurmond er elsti maður sem hefur setið á öldungardeildarþingi en hann gegndi embætti til 100 ára aldurs. 

Strom Thurmond lést 26. júní 2003. Það kom í ljós eftir andlát hans að hann hefði eignast dóttur með svartri konu á sínum yngri árum.

Tilvísanir

Bandarískir öldungadeildarþingmenn
Demókratar
Frambjóðendur til embættis forseta Bandaríkjanna 1948
Fylkisstjórar Suður-Karólínu
Repúblikanar
Fjármála- og efnahagsráðherra Íslands

Fjármála- og efnahagsráðherra Íslands er æðsti yfirmaður fjármála- og efnahagsráðuneyti Íslands. Saga fjármálaráðuneytis á Íslandi getur verið rekin til ársins 1904 en í núverandi mynd var ráðuneytið stofnað 1. september 2012. Oddný G. Harðardóttir var fyrsti Fjármála- og efnahagsráðherra Íslands og jafnframt fyrsta konan til að gegna embætti fjármálaráðherra en Bjarni Benediktsson gegnir nú embættinu.

Fjármálaráðherrar Íslands fyrir lýðveldi

 Björn Kristjánsson, Sjálfstæðisflokkurinn eldri (1917)
 Sigurður Eggerz, Sjálfstæðisflokkurinn eldri(1917-1920)
 Magnús Guðmundsson, Sjálfstæðisflokkurinn eldri  (1920-1922)
 Magnús Jónsson,  (1922-1923)
 Klemens Jónsson, Heimastjórnarflokkurinn (1923-1924)
 Jón Þorláksson, Íhaldsflokkurinn (1924-1927)
 Magnús Kristjánsson, Framsóknarflokkurinn (1927-1928)
 Tryggvi Þórhallsson, Framsóknarflokkurinn (1928-1929)
 Einar Árnason, Framsóknarflokkurinn (1928-1931)
 Tryggvi Þórhallsson, Framsóknarflokkurinn (1931)
 Ásgeir Ásgeirsson, Framsóknarflokkurinn (1931-1934)
 Eysteinn Jónsson, Framsóknarflokkurinn (1934-1939)
 Jakob Möller, Sjálfstæðisflokkurinn (1939-1942)

Fjármálaráðherrar Lýðveldisins Íslands

Heimildir

Tengt efni 
 Íslensk stjórnmál
 Forsætisráðherrar á Íslandi
 Utanríkisráðherrar á Íslandi
 Forsetar Lýðveldisins Íslands

Ríkisstjórn Íslands
Fjármálaráðherrar eftir löndum
Listar tengdir íslenskum stjórnmálum
Ráðherraembætti Íslands
Messina

Messina er þriðja stærsta borg Sikileyjar og þréttanda stærsta borg Ítalíu. Íbúar borgarinnar eru 232.000 (2019) og íbúar stórborgarsvæðis Messínu 650.000. Borgin er staðsett við sundið Messínu. Bærinn var nefndur Zancle þar til konungurinn Anaxilas nefndi hana upp á nýtt Messene í höfuðið á samnefndri borg í Grikklandi.

Háskóli Messínu
Háskóli Messínu (Università degli Studi di Messina) var stofnaður 1548 af Ignatius Loyola sem "primum ac prototypum collegium Societatis Jesu", þ.e. fyrsti Jesúítaskólinn og af fyrirmynd Jesúítanna.  Árið 1678 var háskólanum lokað sem refsingu fyrir uppreisn gegn yfirráðum Spánar. 

Háskólinn var endurreistur 1838 af Ferdinand II Sikileyjakonungi. 

Jarðskjálftinn sem lagði Messina í rúst árið 1908, eyðilagði stóran hluta háskólans auk þess sem margir prófessorar og námsmenn dóu. Þegar árið 1909 opnaði lagadeildin aftur og aðrar deildir á næstu árum.

Við háskólinn eru 52 000 nemendur og hann er þriðji stærsti háskólinn á Sikiley.

Í Messínu eru ræðismannsskrifstofur Danmerkur, Þýskalands, Íslands, Noregs, Rússlands og Spánar.

Tilvísanir

Borgir á Sikiley
CBS

CBS (stendur fyrir Columbia Broadcasting System) er bandarísk fjölmiðlasamsteypa stofnuð í Chicago árið 1927 sem útvarpsfyrirtækið „United Independent Broadcasters“. Sama ár komu Columbia Records inn í fyrirtækið sem fjárfestar. Stöðin hóf sjónvarpsrekstur með tilraunastöðinni W2XAB í New York-borg árið 1931. CBS var vinsælasta sjónvarpsstöðin í Bandaríkjunum á 7. og fram á 8. áratug 20. aldar. Dæmi um vinsæla þætti sem stöðin hefur framleitt eru 60 minutes, Gunsmoke, All in the Family, M*A*S*H, Big Brother, The Oprah Winfrey Show, CSI og Survivor.

Bandarískar sjónvarpsstöðvar
Bandarískar fjölmiðlasamsteypur
Ruhollah Khomeini

Ruhollah Mostafavi Moosavi Khomeini (persneska روح‌الله خمینی‎; 24. september 1902 – 3. júní 1989) var íranskur trúarleiðtogi og leiðtogi írönsku byltingarinnar 1979 þar sem Íranskeisara, Múhameð Resa Pahlavi, var steypt af stóli. Eftir byltinguna varð Khomeini æðsti leiðtogi Írans þar til hann lést. Khomeini var líka þekktur sem æðstiklerkur Írans. Stuðningsmenn hans kalla hann ímam Khomeini, en aðrir titla hann oft ayatollah sem vísar til háttsettra sjíaklerka í tólfungaútgáfu sjía íslam. 

Khomeini varð æðstiklerkur (marja'') eftir lát Seyyed Husayn Borujerdi árið 1963. Klerkastéttin hafði þá lengi verið í vörn gagnvart veraldlegri stjórn Rezā Shāh. Khomeini hafnaði „hvítu byltingu“ keisarans, röð umbóta að vestrænni fyrirmynd. Vegna mótmælanna var Khomeini handtekinn um stutt skeið og síðan rekinn í útlegð. Lengst af bjó hann í Nadjaf í Írak. Hann kynti undir vaxandi andstöðu við stjórn keisarans. Eftir lát umbótasinnans Ali Shariati 1977 varð Khomeini óskoraður leiðtogi andspyrnunnar. Eftir flótta keisarans til Egyptalands í janúar 1979 sneri Khomeini aftur til Írans sem andlegur leiðtogi byltingarinnar. Hann barðist gegn bráðabirgðastjórn Shapour Bakhtiar og tók öll völd í febrúar. Í lok mars lýsti hann yfir stofnun íslamsks lýðveldis í Íran. Ný stjórnarskrá gerði hann að æðsta leiðtoga og stofnaði tólf manna klerkaráð með neitunarvald þar sem lög stangast á við íslam. 

Æðstuklerkar Írans
Íranskir byltingarmenn
Leiðtogar Kalda stríðsins
Atvinnuvega- og nýsköpunarráðherra Íslands

Atvinnuvega- og nýsköpunarráðherra Íslands er æðsti yfirmaður atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneyti Íslands. Ráðuneytið varð til við samruna fjögurra málaflokka sem áður höfðu tilheyrt ýmsum öðrum ráðuneytum og var Steingrímur J. Sigfússon fyrsti ráðherra þess. Sitjandi ráðherrar eru Kristján Þór Júlíusson sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra og Þórdís Kolbrún Gylfadóttir atvinnuvega - og nýsköpunarráðherra.

Ráðherrar fyrir sameiningu

Viðskiptaráðherrar 1939-1987

Iðnaðarráðherrar 1963-1987 

Þeir ráðherrar sem eru á listanum fyrir neðan eru einungis þeir sem voru ráðherrar yfir Iðnaðarráðuneytinu, en ekki þeir sem sáu um þá málaflokka fyrir stofnun þess.

Iðnaðar- og viðskiptaráðherrar 1987-2012 
Frá 1988 voru iðnaðar- og viðskiptamál undir sama ráðherra og tilheyrðu sama ráðuneytinu. Árið 2007 var málaflokkunum aftur skipt upp á milli tveggja ráðherra en síðan eftir efnahagshrunið haustið 2008 voru þeir frekar aðskildir. 1. október 2009 tók nýtt Efnahags- og viðskiptaráðuneyti til starfa og fóru  þrír einstaklingar með ráðherraembætti þess áður en viðskiptamálin voru sameinuð í Atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneytið og efnahagsmálin í Fjármála- og efnahagsráðuneytið: Gylfi Magnússon (1. febrúar 2009 - 2. september 2010), Árni Páll Árnason (2. september 2009 - 31. desember 2011) og Steingrímur J. Sigfússon (31. desember 2011 - 4. september 2012).

Sjávarútvegsráðherrar 1963-2007 

Sjávarútvegsráðuneytið var stofnað 1969 en fram að stofnun þess störfuðu Sjávarútvegsráðherrar og sjávarútvegsmálaráðherrar í atvinnumálaráðuneyti. Þar áður fóru Atvinnumálaráðherrar með sjávarútvegsmál sem og önnur atvinnumál.

Landbúnaðarráðherrar 1944-2007 

Landbúnaðarráðuneyti var komið á laggirnar 1970 og var Ingólfur Jónsson fyrsti ráðherra þess, en þó höfðu aðrir gegnt stöðunni fyrir stofnun ráðuneytisins.

Sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherrar 2007-2011

Ráðherrar eftir sameiningu

Heimildir 

Sjávarútvegsráðherrar Íslands
Landbúnaðarráðherrar Íslands
Viðskiptaráðherrar Íslands
Iðnaðarráðherrar Íslands
Íslensk stjórnmál
Listar tengdir íslenskum stjórnmálum
Ráðherraembætti Íslands
Kristjana Friðbjörnsdóttir

Kristjana Friðbjörnsdóttir (fædd 11. janúar 1976 í Reykjavík) er íslenskur barnabókahöfundur. Meðal verka Kristjönu eru þrjár bækur um einkaspæjarann Fjóla Fífils og fjórar um ólátabelginn Ólafíu Arndísi. Kristjana lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum við Sund árið 1996 og B.Ed.-gráðu frá Kennaraháskóla Íslands árið 1999. Hún hefur starfað sem grunnskólakennari og unnið að námsgagnagerð. Kristjana hlaut Vorvinda IBBY árið 2013 fyrir framlag sitt til barnamenningar.

Útgefnar bækur

Fjóli Fífils

 Fjóli Fífils: Skuggaúrið (2007)
 Ritdómur: 
 Ritdómur: 

 Fjóli Fífils: Lausnargjaldið (2008)
 Ritdómur: 
 Ritdómur: 

 Fjóli Fífils: Sverð Napóleons (2009)

Ólafía Arndís
 Flateyjarbréfin (2010)
 Ritdómur: 
 Bókin hlaut Barnabókaverðlaun menntaráðs Reykjavíkurborgar 2011.

 Dagbók Ólafíu Arndísar (2011)
 Ritdómur: 
 Ritdómur: 
 Ritdómur: 

 Reisubók Ólafíu Arndísar (2012)
 Ritdómur: 
 Ritdómur: 
 Bókin var tilnefnd á heiðurslista IBBY 2013.

 Lífsreglur Ólafíu Arndísar (2013)
 Ritdómur:

Freyja og Fróði
 Freyja og Fróði í sundi (2015)
 Freyja og Fróði hjá tannlækni (2015)
 Freyja og Fróði í klippingu (2016)
 Freyja og Fróði geta ekki sofnað (2016)
 Freyja og Fróði fara í búðir (2017)
 Freyja og Fróði eru lasin (2017)
 Freyja og Fróði rífast og sættast (2018)
 Freyja og Fróði eignast gæludýr (2018)

Önnur verk
 Rosalingarnir (2019)

Heimildir 

Íslenskir barnabókahöfundar
Stúdentar úr Menntaskólanum við Sund
Olíukreppan 1979

Olíukreppan 1979 eða önnur olíukreppan kom til vegna minnkandi olíuframleiðslu í Íran eftir Írönsku byltinguna í febrúar 1979. Þótt heimsframleiðsla á olíu hafi aðeins minnkað um ~4% olli það miklu umróti á mörkuðum með þeim afleiðingum að verð hráolíu fór úr $15,85 í $39,50 á tólf mánuðum. Samtök olíuframleiðsluríkja ákváðu í mars að hækka verð um 14,5%. Þau stórgræddu tímabundið á kreppunni. Á endanum varð kreppan til þess að stórauka framboð á olíu frá Alaska, Norðursjó og Sovétríkjunum, sem urðu stærsti olíuframleiðandi heims. Til lengri tíma varð kreppan því til að draga enn úr áhrifum OPEC-ríkjanna, líkt og olíukreppan 1973.

Olíukreppan átti þátt í að hrinda af stað alvarlegri efnahagskreppu í Bandaríkjunum og víðar í upphafi 9. áratugar 20. aldar. 

Orkukreppur
1979
Ár barnsins

Ár barnsins var árið 1979 samkvæmt Sameinuðu þjóðunum þar sem þá voru liðin 20 ár frá undirritun Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna. Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna tók þessa ákvörðun 21. desember 1976. Tilgangurinn var að hvetja ríki til að fullgilda sáttmálann og minna á þau vandamál sem börn glímdu við víða um heim, eins og vannæringu og skort á aðgengi að menntun. 

Ýmsir viðburðir tengdust þessu ári eins og góðgerðatónleikarnir Music for UNICEF haldnir í höfuðstöðvum Sameinuðu þjóðanna 9. janúar. 

Í tilefni af ári barnsins sáu börn alfarið um dagskrá Ríkisútvarpsins á Íslandi 22. nóvember þetta ár.

Ár Sameinuðu þjóðanna
1979
Krínólína

Krínólína eða pilsaglenna er efni eða grind til að þenja út pils og annan kvenklæðnað.

Tenglar 
  Tími krínólína og korseletta, Morgunblaðið (21.01.1995)

Fatagerð
Alþjóðlegir merkisdagar og merkisár

Alþjóðlegir merkisdagar og merkisár eru tilnefndir af ýmsum aðilum til að minnast eða vekja athygli á málefnum sem varða allan heiminn. Margir af þessum viðburðum hafa verið skilgreindir af Allsherjarþingi Sameinuðu þjóðanna og ýmsum stofnunum Sameinuðu þjóðanna.

Merkisdagar

Janúar
 4. janúar - Blindraletursdagurinn
 26. janúar - Tolldagurinn, tilnefndur af Alþjóðatollastofnuninni
 27. janúar - Alþjóðlegur dagur helgaður minningu fórnarlamba helfararinnar
 31. janúar - Alþjóðlegur dagur götubarna

Febrúar
 2. febrúar - Votlendisdagurinn
 4. febrúar - Krabbameinsdagurinn

Mars
 8. mars - Alþjóðlegi kvennadagurinn
 20. mars - Gráspörvadagurinn

Apríl
 23. apríl - Dagur enskrar tungu

Maí
 1. maí - Alþjóðadagur verkafólks

Júní
 8. júní - Dagur hafsins
 14. júní - Bljóðgjafardagurinn

Júlí
 29. júlí - Tígradagurinn

Ágúst
 19. ágúst - Mannúðardagurinn

September
 30. september - Alþjóðadagur guðlasts

Október
 14. október - Staðladagurinn

Nóvember
 20. nóvember - Dagur barnsins

Desember
 10. desember - Mannréttindadagurinn

Merkisvikur
 1.-7. ágúst - Brjóstagjafarvikan

Merkismánuðir
 Október - Mánuður árvekni um brjóstakrabbamein

Merkisár

Fyrir 1950
 1882/1883 - Alþjóðlega heimskautaárið
 1932/1933 - Alþjóðlega heimskautaárið

6. áratugur 20. aldar
 1957/1958 - Ár jarðeðlisfræðinnar
 1959/1960 - Alþjóðlegt ár flóttamanna

7. áratugur 20. aldar

8. áratugur 20. aldar

9. áratugur 20. aldar

10. áratugur 20. aldar

1. áratugur 21. aldar

2. áratugur 21. aldar

Merkisáratugir

Sameinuðu þjóðirnar
Merkisár
Merkisdagar
Dylan og Cole Sprouse

Dylan Thomas Sprouse og Cole Mitchell Sprouse (fæddir 4. ágúst 1992) eru bandarískir leikarar. Þeir eru tvíburar og eru oft kallaðir Dylan og Cole 

Sprouse, The Sprouse brothers (Sprouse bræðurnir) eða „The Sprouse bros“. Fyrsta alvöru kvikmyndin þeirra var Big Daddy, sem þeir deildu hlutverki af ættleiddum syni Sonny Koufax (Adam Sandler). Eftir það voru þeir í aukahlutverkum í sjónvarpi og í DVD myndunum I Saw Mommy Kissing Santa Claus og Just for Kicks. Þeir byrjuðu að leika aðalhlutverk í Disney Channel þættinum The Suite Life Of Zack And Cody 2005, þættirnir gengu mjög vel og fengu góð viðbrögð frá áhorfendum. The Suite Life of Zack & Cody kom aftur 2008 sem The Suite Life on Deck, þar sem þeir sneru aftur hlutverk Zack (Dylan) og Cody (Cole). The Suite Life on Deck varð seinna vinsælasti krakka/unglinga þátturinn 2008 og 2009. Sá þáttur hætti í maí 2011. Þeir voru einnig í The Suite Life Movie sem kom út í mars sama ár. Þeir léku líka frændur í myndinni The Kings of Appletown 2009.

Dylan and Cole voru tveir af ríkustu börnum lifandi 2007 og 2010 þá var þeim borgað mest af öllum Disney Channel leikurum, þeir fengu samtals 40.000 dollara fyrir hvern þátt. Bræðurnir komust inn í New York University 2010. Þeir byrjuðu í skólanum haustið 2011.

Kvikmyndir

Sjónvarp

Bandarískir leikarar
Skjaldarmerki Tékklands

Skjaldarmerki Tékklands samanstendur af fjórum minni skjöldum. Tveir þeirra eru eins, efst til vinstri og neðst til hægri en það er hvíta ljónið í skildi Bæheims. Efst til hægri er hvíti örn Mæri en neðst til vinstri er svarti örn Slesíu. Skjaldarmerkið var innleitt í Tékklandi 1993.

Tákn Tékklands
Skjaldarmerki Evrópuríkja
1812-forleikurinn

1812-forleikurinn er frægur forleikur eftir Tsjaíkovskíj. Verkið fjallar um sigur Rússlands á Frakklandi, í kjölfar Rússlandsherferðar Napóleons í Napóleonsstyrjöldunum.

Forleikurinn var fyrst fluttur í dómkirkju Krists frelsarans í Moskvu þann 20. ágúst 1882.

Forleikir
Tónverk eftir Tsjaíkovskíj
Þráinn NK 70

Þráinn NK 70 var vélbátur sem fórst 5. nóvember 1968 austan við Vestmannaeyjar í aftaka suðaustan veðri og stórsjó og brimi. Með bátnum fórust níu manns og voru átta þeirra frá Vestmannaeyjum. Báturinn var að koma af síldveiðum og á leið til Vestmannaeyja þegar hann fórst fórst í Reynisdýpi út af Vík í Mýrdal. Ekkert fannst af bátnum þrátt fyrir mikla leit á sjó og úr lofti. Báturinn var sænskur eikarbátur sem var endurbyggður á Akureyri um 1960 þá var hann lengdur og settur á nýr framendi og Akureyrarstefni. 
Með Þráni NK 70 fórust þessir menn:

 Grétar Skaftason skipstjóri f. 26.10.1926 
 Helgi Kristinsson stýrimaður f. 12.11.1945
 Guðmundur Gíslason vélstjóri  f. 2.11. 1942
 Gunnlaugur Björnsson vélstjóri  f. 13. 01.19941
 Einar Þorfinnur Magnússon matsveinn f. 27.07.1928
 Marvin Einar Ólason háseti  f. 2.05.1944
 Gunnar Björgvinsson háseti f. 5.9.1950
 Tryggvi Gunnarssonháseti f. 3.07.1949
 Hannes Andresson háseti f. 29.11.1946

Heimildir 
  Morgunblaðið, 251. tölublað (12.11.1968), Blaðsíða 1
 Bátar og Skip Þráinn NK 70
 Þráinn NK 70 við byggju í Neskaupstað 
 Síldarárin í Neskaupstað. Þráinn NK 70 fyrir miðri mynd

Sjóslys við Ísland
1968
Dóra landkönnuður

Dóra landkönnuður er bandarísk teiknimynda þáttaröð sem var frumsýnd á Nikelodeon árið 2000. Þátturinn er á tveimur tungumálum, bandaríska útgáfan er talsett á ensku og spænsku, á meðan íslenska talsetningin er á íslensku og ensku. Sjötta þáttaröð þáttana fékk Peabody verðlaunin 2003 fyrir „framúrskarandi viðleitni við að gera lærdóm að ánægjulegri upplifun fyrir börn sem ekki eru byrjuð að ganga í skóla”.

Tilvísanir 

Bandarískir sjónvarpsþættir
Bláfjöll

Bláfjöll eru fjallgarður á suðvesturhorni Íslands. Þau eru um 20 km suðaustan við Reykjavík á mörkum sveitarfélaganna Ölfuss, Kópavogs og Reykjavíkur. Bláfjöll ná 702 metra hæð í Bláfjallahorni.

Í Bláfjöllum er helsta skíðasvæði Höfuðborgarsvæðisins.

Bláfjöll opnuðu fyrsta árið 1974 með lyftunni sem fékk nafnið "Lilli klifurmús". Kóngsgil er svæðið kallað þar sem byrjað var að skíða í Bláfjöllum. Árið 1978 var suðurgilið opnað og svo var Eldborgargilið opnað árið 1980.

Tengt efni
Bláfjallafólkvangur
Eldborg í Bláfjöllum

Suðvesturland
Fjöll á Íslandi
Flóðsvín

Flóðsvín er stærsta nagdýr í heimi. Það er í ætt við naggrísi. Flóðsvínið á heimkynni í Suður-Ameríku þar sem það leitar í grassléttur og vötn. Það er mjög félagslynt og finnst í hópum sem telja 100 dýr, þó 10-20 dýra hópar séu algengari. Dýrið er veitt vegna kjöts og skinna, úr húð dýrsins fæst feiti sem er notuð í snyrtivörur.

Tilvísanir 

Nagdýr
Sólvindshvolfið

Sólvindshvolfið er það svæði í geimnum sem sólin hefur áhrif á. Mörk sólvindshvolfsins er eins og segulsviðskúla með mörk sem eru langt fyrir utan sporbaug Plútó. Rafgas sem „skýst“ frá sólinni, þekkt sem sólarvindurinn, býr til og viðheldur þessari kúlu gegn ytri þrýstingi miðgeimsins, það er vetnis og helíumgass sem berst um Vetrarbrautina. Sólarvindurinn flæðir út frá sólinni þangað til hann nær jaðarhöggi, þar sem hægist mjög hratt á allri ferð.

Stjörnufræði
Atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneyti Íslands

Atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneyti Íslands er eitt af átta ráðuneytum Stjórnarráðs Íslands. Ráðuneytið varð til við samruna þriggja ráðuneyta og hefur umsjón með viðskipta-, iðnaðar-, landbúnaðar- og sjávarútvegsmálaflokkum. Æðstu yfirmenn þess er atvinnuvega- og nýsköpunarráðherra og æðsti embættismaður er ráðuneytisstjóri. Tveir atvinnuvega- og nýsköpunarráðherrar vinna í ráðuneytinu í dag, Ragnheiður Elín Árnadóttir starfar sem iðnaðar- og viðskiptaráðherra og Sigurður Ingi Jóhannsson er sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra.

Störf

Sjávarútvegs-, landbúnaðar- og byggðarmál 
Í sjávarútvegsmálum hefur ráðuneytið skipulagsvald og hefur eftirlit með fiskeldi, fiskrækt og skeldýrarækt og stuðlar að og styður við rannsóknir og nýsköpun í atvinnugreinum er varða þá málaflokka. Einnig hefur það umsjón með veiði í ám og vötnum og veiðileyfagjöldum, hvalveiðum og nýtingu fiskstofna. Ráðuneytið rekur Byggðastofnun sem sér um framkvæmd og stefnumótun í byggðamálum auk þess að stuðla að atvinnuþróun, sérstaklega á landsbyggðinni. Ráðuneytið hefur eftirlit með landbúnaði á Íslandi og þá sérstaklega aðbúnað, framleiðslu og markaðsmál og þá sérstaklega inn- og útflutning landbúnaðarafurða. Dýravelferð og vottun lífrænnar framleiðslu heyra einnig undir ráðuneytið. Ráðuneytið hefur eftirlit með framleiðslu, vinnslu, inn- og útflutningi og markaðssetningu matvæla og fóðurs.

Iðnaðar- og viðskiptamál

Saga

Uppruni

Viðskiptaráðuneytið 

Á Íslandi var vipskiptaráðuneyti upprunalega stofnað þann 17. apríl 1939 í upphafi síðari heimsstyrjaldarinnar og hafði þá aðallega umsjón með innflutningi og gjaldeyrismálum, enda var slík starfsemi bundin höftum til ársins 1994. Ráðuneytið sá síðar meir um úthlutun Marshallaðstoðarinnar og niðurgreiðslu á landbúnaðarvörum. Viðskiptaráðuneytið sinnti einnig alþjóðlegu efnahagssamstarfi Íslands við OECD, aðild að EFTA, GATT og að lokum EES. Við losun hafta breyttist starfsemi ráðuneytisins í að setja reglur um samkeppnismál, banka- og verðbréfaviðskipti og neytendamál.

Iðnaðarráðuneytið 
Iðnaðarráðuneyti var formlega stofnað 1. janúar 1970 við gildistöku laga nr. 73/1969 sem skipti upp málaflokkum Stjórnarráðs Íslands á reglubundinn hátt sem áður höfðu flakkað á milli ráðuneyta. Mál sem sneru að iðnaði höfðu áður heyrt undir samgöngumálaráðuneytið en frá 1957 var allt sem kom úr ráðuneytinu sem sneri að þessum málaflokki ritað í nafni iðnaðarmálaráðuneytis. Þegar Iðnaðarráðuneytið var loks stofnað var það rekið með sameiginlegu starfsliði og í sama húsi og Viðskiptaráðuneytið og fór einn ráðherra með báða málaflokka frá 1988 til 2007 þegar þeim var skipt upp á milli Össurar Skarphéðinssonar og Björgvins G. Sigurðssonar.

Sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneytið 
Lögum nr. 73/1969 um Stjórnarráð Íslands var breytt þann 13. júní 2007 og voru þá sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneytin sameinuð og tók eitt ráðuneyti til starfa 1. janúar 2008.

Heimildir 

Íslensk ráðuneyti
Mango

Giuseppe Mango (Lagonegro, 6. nóvember 1954 – Policoro, 7. desember 2014) var ítalskur söngvari og lagahöfundur sem gekk undir listamannsnafninu Mango.

Hann er þekktastur fyrir lög á borð við „Oro“ og „Lei verrà“ (1986), „Bella d'Estate“ (1987), „Come Monna Lisa“ (1990), „Mediterraneo“ (1992) og „La Rondine“ (2002).

Mango lést eftir að hafa fengið hjartaáfall á tónleikum.

Plötur 
 1976: La mia ragazza è un gran caldo
 1979: Arlecchino
 1982: È pericoloso sporgersi
 1985: Australia
 1986: Odissea
 1987: Adesso
 1988: Inseguendo l'aquila
 1990: Sirtaki
 1992: Come l'acqua
 1994: Mango
 1997: Credo
 1999: Visto cosi
 2002: Disincanto
 2004: Ti porto in Africa
 2005: Ti amo così
 2007: L'albero delle fate
 2011: La terra degli aquiloni

Tilvísanir

Tenglar 
 Vefsíða

Ítalskir lagahöfundar
Ítalskir söngvarar
Landbúnaðarráðuneyti Íslands

Landbúnaðarráðuneyti Íslands einnig þekkt sem Landbúnaðarráðuneytið var eitt af ráðuneytum Stjórnarráð Íslands frá árinu 1970 þar til það var sameinað Sjávarútvegsráðuneytinu í Sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneytið árið 2007.

Saga 
Stjórnarráð Íslands tók til starfa 1. febrúar 1904 og var því síðar skipt í þrjár deildir: dóms- og kirkjumáladeild, fjármáladeild og atvinnu- og samgöngumáladeild. Landbúnaður heyrði undir þá síðastnefndu en síðar var nafni þess breytt í Atvinnu- og samgöngumálaráðuneytið. Árið 1947 voru málaflokkarnir frekar aðskildir og síðar hafði Atvinnumálaráðuneytið umsjón með honum. 

Þegar lög nr. 73/1969 tóku gildi 1. janúar 1970 var landbúnaðarráðuneytið stofnað með eigin skrifstofu og lögbundið starfssvið. Ráðuneytinu var frá 1987 skipt í fimm starfssvið með sér deildarstjóra. Árið 2007 var ráðuneytið sameinað Sjávarútvegsráðuneyti Íslands og [[Sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneyti Íslands|Sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneytið.

Málaflokkar 
Samkvæmt reglugerð um Stjórnarráð Íslands nr. 3/2004 fór landbúnaðarráðuneyti með mál er varða:

Landbúnað og starfsemi tengda landbúnaði.
Menntun, rannsóknir og eftirlit í landbúnaði.
Landgræðslu og skógrækt.
Jarðir í eigu og umsjá ríkisins, þ.m.t. kirkjujarðir.
Landnotkun í þágu landbúnaðar og önnur jarða- og ábúðarmál.
Áveitur, fyrirhleðslur og framræslu.
Framleiðslu- og markaðsmál í landbúnaði, inn- og útflutning landbúnaðarafurða.
Inn- og útflutning dýra og plantna og erfðaefnis þeirra, varðveislu erfðaauðlinda í landbúnaði og yrkisrétt.
Aðbúnað búfjár og heilbrigði dýra, varnir gegn dýrasjúkdómum, gæði og heilnæmi aðfanga og landbúnaðarafurða.
Veiði í ám og vötnum, eldi vatnadýra og önnur veiðimál.
Lán og stuðning við nýsköpun og starfsemi á sviði landbúnaðar.
Hagrannsóknir og áætlunargerð í landbúnaði.

Heimildir 

Íslensk ráðuneyti
Stjórnarráð Íslands
Landbúnaður