alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Élisabeth Borne

Élisabeth Borne (f. 18. apríl 1961) er frönsk stjórnmálakona og verkfræðingur sem er núverandi forsætisráðherra Frakklands. Hún var atvinnumálaráðherra í ríkisstjórn forvera síns, Jeans Castex, frá 2020 til 2022. Þann 16. maí 2020 útnefndi Emmanuel Macron Frakklandsforseti Borne nýjan forsætisráðherra eftir að Castex sagði af sér. Borne er önnur konan til að gegna embætti forsætisráðherra Frakklands, á eftir Édith Cresson um þrjátíu árum fyrr.

Ferill hjá hinu opinbera
Borne vann sem framkvæmdastjóri borgarskipulagsmála hjá Parísarborg frá 2008 til 2013. 

Árið 2013 var hún útnefnd sveitarstjóri sýslunnar Vienne og stjórnsýsluhéraðsins Poitou-Charentes, fyrst kvenna. Frá 2014 til 2015 var Borne einkaritari  Ségolène Royal, þáverandi umhverfis-, orku- og sjálfbærnismálaráðherra. 

Borne var síðar framkvæmdastjóri RATP Group, opinbers hlutafélags í almenningssamgangnageiranum sem rekur jarðlestakerfi Frakklands, frá 2015 til 2017.

Stjórnmálaferill
Borne var lengi meðlimur í franska Sósíalistaflokknum en hún kaus Emmanuel Macron í forsetakosningum Frakklands árið 2017 og gekk síðar í flokk Macrons, La République En Marche! (LREM). 

Borne var samgöngumálaráðherra frá 2017 til 2019 í fyrstu og annarri ríkisstjórn Édouards Philippe forsætisráðherra og síðan umhverfisráðherra frá 2019 til 2020. 

Árið 2020 var Élisabeth Borne útnefnd verkalýðs- og atvinnumálaráðherra í ríkisstjórn Jeans Castex forsætisráðherra. Þann 16. maí 2022 var hún síðan útnefnd forsætisráðherra Frakklands eftir afsögn Castex, þremur vikum eftir að Emmanuel Macron náði endurkjöri til forsetaembættisins. Hún er einungis önnur konan til að gegna embættinu, á eftir Édith Cresson. Hún er jafnframt fyrsti forsætisráðherrann sem Macron hefur tilnefnt sem er talin vinstra megin við miðju.

Stuðningsflokkar Macrons töpuðu meirihluta sínum í þingkosningum Frakklands þann 19. júní 2022, aðeins rúmum mánuði eftir að Borne varð forsætisráðherra. Borne bauð Macron afsögn sína í kjölfar kosninganna en Macron afþakkaði hana.

Stjórnmálaskoðanir
Árið 2019 var Borne á móti staðfestingu Frakklands á fríverslunarsamningi Evrópusambandsins við Mercosur.

Tilvísanir

Forsætisráðherrar Frakklands
Franskir verkfræðingar
Drykkjuspil

Drykkjuspil (eða Hýr gleður hug minn) er gamalt vikivakakvæði eftir séra Ólaf Jónsson (um 1560-1627) frá Söndum í Dýrafirði. Gamalt íslenskt þjóðlag hefur varðveist við kvæðið og er það að finna í Íslenskum þjóðlögum Bjarna Þorsteinssonar.

Drykkjuspil hefur verið dansað á vegum Þjóðdansafélags Reykjavíkur í gegnum tíðina.
Nicki Minaj

Onika Tanya Maraj-Petty (f. 8. desember 1982), betur þekkt sem Nicki Minaj, er trínidad­ískur rappari, söngvari og lagahöfundur. Hún fæddist í Port of Spain en ólst upp í Bronx hluta New York borgar. Minaj hlaut fyrst eftirtekt eftir að hafa gefið út þrjár blandspólur á árunum 2007 til 2009. Fyrsta breiðskífan hennar, Pink Friday, var gefin út árið 2010 og komst efst á Billboard 200 hljómplötulistann. Fimma stuttskífa plötunnar, „Super Bass“, náði þriðja sæti á Billboard Hot 100 og varð það hæsta sæti lags eftir kvennkyns rappara á listanum síðan 2002. Lagið fékk demants viðurkenningu frá Recording Industry Association of America.

Útgefið efni

Breiðskífur
 Pink Friday (2010)
 Pink Friday: Roman Reloaded (2012)
 The Pinkprint (2014)
 Queen (2018)

Blandspólur
 Playtime Is Over (2007)
 Sucka Free (2008)
 Beam Me Up Scotty (2009)

Tenglar
 Opinber vefsíða Nicki Minaj
 
 Nicki Minaj á Twitter

Bandarískir rapparar
Bandarískir söngvarar
Trínidadískir tónlistarmenn
Kalush Orchestra

Kalush er úkraínskur hipphopp hópur stofnaður árið 2019. Hann samanstendur af rapparanum Oleh Psiuk, hljóðfæraleikaranum Ihor Didentsjuk og plötusnúðnum DJ MC KylymMen. Didentsjuk er einnig meðlimur raf-þjóðlaga hljómsveitarinnar Go_A. Hópurinn dregur nafnið sitt af Kalusj, heimabæ Oleh Psiuk.

Kalush sér einnig um hliðarverkefnið Kalush Orchestra ásamt þjóðlagalistamönnunum Tymofij Muzytsjuk og Vitalij Duzjyk. Kalush Orchestra keppti fyrir hönd Úkraínu í Eurovision 2022 með laginu „Stefania“. Hópurinn sigraði með 631 stig og setti hann met í að fá úr stigagjöf símakosningar, eða um 93,8% atkvæða.

Kalush var ekki upprunalegi sigurvegari Vidbir, undankeppni Eurovision í Úkraínu. Planað var að Alina Pash myndi keppa með laginu „Shadows of Forgotten Ancestors“ en ákvað hún að draga sig úr keppni eftir fyrri ferðalög til Krímskaga.

Útgefið efni

Hljómplötur
 Hotin (2021)
 Yo-yo (2021)

Smáskífur (Kalush Orchestra)
 „Shtomber Womber“ (2021)
 „Stefania“ (2022)

Úkraínskar hljómsveitir
Þátttakendur í söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva
Kynþáttamörkun

Kynþáttamörkun á við um það þegar kynþáttur og/eða húðlitur er notaður til þess að greina á milli einstaklinga eða hópa fólks og mismunun gagnvart þeim réttlæt á slíkum forsendum. Slík mörkun á fólki byggir oft á ómeðvitaðri hlutdrægni og staðalímyndum. 

Í löggæslu birtist kynþáttamörkun með þeim hætti að einstaklingur eða hópur fólks er grunaður um saknæmt athæfi vegna kynþáttar og/eða húðlits frekar en sönnunargagna.

Tilvísanir

Kynþáttahyggja
Löggæsla
Pardubice

Pardubice (þýska: Pardubitz) er höfuðborg Pardubice svæðisins í mið-Tékklandi. Í Pardubice búa 88.520 manns og íbúaþéttleiki þar er 1.100/km².

Borgir í Tékklandi
Máninn hátt á himni skín

Máninn hátt á himni skín er danskvæði eða vikivaki eftir Jón Ólafsson (1850-1916) ritstjóra og alþingismann. Kvæðið orti Jón einungis 21 árs gamall. Kvæðið var fyrst sungið á gamlárskvöld árið 1871 þegar stúdentar Menntaskólans í Reykjavík gengu fylktu liði í álfabúning að Tjörninni í Reykjavík sem þá var ísilögð. Þar slógu stúdentar í hringdans á Tjörninni austanverðu.

Kvæðið er enn í dag oft sungið á gamlárskvöld og á þrettándanum undir hringdansi við færeyskt/íslenskt þjóðlag. Lagið má finna í Íslenskum þjóðlögum Bjarna Þorsteinssonar.
Kvesal

Kvesal (fræðiheiti: Pharomachrus mocinno) er skærgrænn fugl sem finnst í Mið-Ameríku á svæðinu frá Suður-Mexíkó til Panama.  Hann er þjóðfugl Gvatemala og mynt landsins „quetzal,“ er nefnd eftir honum. Hann er friðlýstur og eru gerðar ráðstafanir til að vernda lífríki hans.

Lýsing 

Kvesalar eru yfirleitt 40cm á hæð en stélfjaðrir karldýrsins eru allt að 105cm. Þar með er heildarlengd karlfuglsins yfirleitt 100-120cm. Þeir vega að meðaltali 160-180 grömm. Kvesalar eru grænir á höfðinu, efri hluta bringunnar og öllu bakinu og ofan á vængjunum. Að neðanverðu eru vængfjaðrirnar svartar með hvítu rákamunstri. Karldýrin eru með skarlatsrauðan kvið og undirgrump en kvendýrin eru móleit. Kollfjaðrir karldýrsins mynda einskonar kamb. Goggurinn er stuttur, en gildvaxinn, mjög boginn að ofan með tenntum jöðrum.

Útbreiðsla og lífríki 

Kvesal er ættaður Mið-Ameríku á svæðinu frá Suður-Mexíkó til Panama. Hann er talinn skiptast í tvær undirtegundir, Gvatemala-afbrigðið (aðaltegund) og Kostaríka-afbrigðið. Hann heldur sér í þéttum regnskógum til fjalla, allt upp í 3000 metra hæð, en flytur sig niður að 1000 metra hæðarlínu á regntímanum.

Lífshættir

Hreiður og varp 

Hreiðrið er grafið inn í trjáboli þar sem viðurinn er mjúkur vegna fúa, venjulega hátt yfir jörð. Karlfuglinn lætur stélfjaðrirnar sínar standa út úr hreiðuropinu svo að þær líti út eins og laufblöð. Kvesalar verpa að jafnaði tvisvar á ári. Karl- og kvenfuglinn liggja á egginu til skiptis. Eggin eru tvö og útungun tekur um 18 daga.

Uppeldi unga 

Hjónin sjá bæði um að mata unganna og hjálpast að við uppeldið. Ungarnir skríða naktir og blindir úr eggjunum. Þeir fá sjón eftir nokkra daga og eru dúnklæddir hálfsmánaðargamlir. Tveimur vikum seinna fara þeir úr hreiðri. Skrautfjaðrir karlfuglsins eru fullvaxnar á þriðja æviári.

Fæða 

Kvesal étur einkum ávexti. Daglegur skammtur getur numið allt að helmingi líkamsþyngdar hans. Hins vegar étur hann einstaka sinnum smávaxin hryggdýr og snigla. Nokkrar tegundir ættarinnar borða einkum fiðrildi og lirfur þeirra.

Tenglar 

Þrúgar
Recording Industry Association of America

The Recording Industry Association of America (eða RIAA) eru atvinnugreinasamtök sem ná um flest stóru hljómplötufélögin og dreifiaðila í Bandaríkjunum. RIAA var stofnað árið 1952, aðallega til að sjá um tæknistaðla fyrir vínylplötur. Síðan þá hefur RIAA verið að þróa nýa tæknistaðla og sér um leyfisveitingu og höfundarlaun. Einnig er það RIAA sem gefur út söluviðurkenningu í Bandaríkjunum fyrir gull og platínuplötur. Að lokum vinna samtökin að því að vernda hugverk listamanna.

Söluviðurkenning
Fyrir hljómplötur er vottun gefin fyrir sölu á:
 500.000 eintök: gullplata
 1.000.000 eintök: platínuplata
 2.000.000 eintök: fjölplatínuplata
 10.000.000 eintök: demantsplata

Sjá einnig
 IFPI

Tenglar
 Vefsíða RIAA

Bandarísk atvinnugreinasamtök
Mandla

Mandla (fræðiheiti: Prunus amygdalus eða prunus dulcis) er fræ úr aldini samnefnds trés af rósaætt sem er upprunið í V-Asíu, aðallega Íran. Möndlutré verður 4-10 metra hátt og blómstrar hvítum blómum. Mandla er samt sem áður oft talin til hnetna.  Möndlur eru prótein- og trefjaríkar og ríkar af kalki og magnesíum. Unnin er olía og mjólk úr þeim. 

Ræktun mandla á sér langa sögu og er möndlutré eitt það fyrsta sem talið að hafa verið ræktað skipulega. Í nútímanum er mesta möndluframleiðaslan í Bandaríkjunum, þ.e. Kaliforníu.

Möndlumaðurinn 
Í Danmörku er haldið ár hvert upp á hátíð Möndlumannsins (d. Mandleman fest). Þá er til siðs að fljúga litlum flugvélum um Danmörku og sturta möndlum yfir allt, skemmtikraftar klæðast Mandelmankostum og að lokum er blásinn upp stór og mikill Möndlumaður sem fólkið dansar í kring um og syngur.

Fræ
Rósaætt
Rauðkengúra

Rauðkengúra (fræðiheiti: Macropus rufus), líka þekkt sem risakengúra, er stærsta pokadýr heims. Rauðkengúran tilheyrir kengúruætt ásamt 4 öðrum.

Tenglar 

Pokadýr
Kengúrur
Vangelis

Evángelos Odysséas Papathanassíou (f. 29. mars 1943 – d. 17. maí 2022), betur þekktur sem Vangelis, var grískt tónskáld sem samdi klassíska, framúrstefnu og raftónlist. Meðal verka hans er tónlist við myndirnar Chariots of Fire og Blade Runner. Hann hlaut Óskarsverðlaun fyrir fyrri tónlist myndarinnar.

Á 9. áratugnum gerði Vangelis plötur með söngvara Yes, Jon Anderson, undir nafninu Jon & Vangelis. Þættirnir Cosmos með Carl Sagan notaðist við tónlist Vangelis. Meira en 50 plötur voru gefnar út af honum.

Plötur

Kvikmyndatónlist
L'Apocalypse des animaux
Ignacio (aka Do You hear the Dogs Barking?)
La Fête sauvage
Opéra sauvage
Chariots of Fire
Blade Runner
Antarctica
1492: Conquest of Paradise
Alexander
Blade Runner Trilogy: 25th Anniversary
El Greco: Original Motion Picture Soundtrack
Chariots of Fire – The Play: Music from the Stage Show

Breiðskífur
Fais que ton rêve soit plus long que la nuit (1972)
Earth (1973)
Heaven and Hell (1975)
Albedo 0.39 (1976)
Spiral (1977)
Beaubourg (1978)
Hypothesis (1978; unofficial)
The Dragon (1978; unofficial)
China (1979)
See You Later (1980)
Soil Festivities (1984)
Mask (1985)
Invisible Connections (1985)
Direct (1988)
The City (1990)
Foros Timis Ston Greco (1995)
Voices (1995)
Oceanic (1996)
El Greco (1998)
Mythodea – Music for the NASA Mission: 2001 Mars Odyssey (2001)
Rosetta (2016)
Nocturne: The Piano Album (2019)
Juno to Jupiter (2021)

Með Jon Anderson
 Short Stories (1980)
 The Friends of Mr. Cairo (1981)
 Private Collection (1983)
 Page of Life (1991)

Grískir tónlistarmenn
Einar Þorsteinsson (f. 1978)

Einar Þorsteinsson (f. 24. desember 1978) er íslenskur sjónvarpsmaður, stjórnmálafræðingur, stjórnmálamaður og oddviti Framsóknarflokksins í borgarstjórn Reykjavíkur.

Einar var meðlimur í Sjálfstæðisflokknum á yngri árum og var um skeið formaður Týs, deildar Ungra sjálfstæðismanna í Kópavogi. Hann vann um árabil sem fréttamaður hjá Ríkisútvarpinu og varð þar einkum kunnur sem stjórnandi Kastljóss. Hann vakti athygli í fréttum og fréttatengdum þáttum fyrir beinskeytt viðtöl sín.

Einar hætti störfum hjá RÚV í janúar 2022 eftir að honum bauðst starf annars staðar. Hann kunngerði í mars sama ár að hann vildi leiða lista Framsóknarflokksins í Reykjavík í sveitarstjórnarkosningunum það ár. Einar var kynntur sem borgarstjóraefni Framsóknar í kosningunum þann 10. mars.

Í kosningunum vann Framsóknarflokkurinn fjóra borgarfulltrúa en hafði ekki haft neinn eftir síðustu kosningar. Gjarnan var því talað um flokkinn sem sigurvegara kosninganna.
Einar tekur við af Degi B. Eggertssyni sem borgarstjóri í byrjun árs 2024.

Einar er giftur Millu Ósk Magnúsdóttur, aðstoðarmanni heilbrigðisráðherra og fyrrum fréttamanni. Þau eignuðust son árið 2022 en fyrir átti Einar tvær dætur frá fyrra hjónabandi.

Tilvísanir

Fulltrúar í borgarstjórn Reykjavíkur
Íslenskir fréttamenn
Íslenskir sjónvarpsmenn
Íslenskir stjórnmálafræðingar
Borgarfulltrúar Framsóknarflokksins
Anthony Albanese

Anthony Norman Albanese (f. 2. mars 1963) er ástralskur stjórnmálamaður og núverandi forsætisráðherra Ástralíu. Hann hefur verið leiðtogi ástralska Verkamannaflokksins frá 30. maí árið 2019 og tók við embætti forsætisráðherra þann 23. maí 2022 eftir sigur Verkamannaflokksins í þingkosningum sama mánuð.

Æviágrip 
Albanese fæddist 2. mars árið 1963 í Darlinghurst-hverfinu í Sydney. Móðir hans var af írskum ættum en faðir hans ítalskur. Hann gekk í skólann St Mary's Cathedral og síðan í Háskólann í Sydney, þar sem hann nam hagfræði. Hann gekk í Verkamannaflokkinn á námsárunum og vann síðan fyrir flokkinn sem rannsóknarfulltrúi.

Stjórnmálaferill
Eftir útskrift úr hagfræðinámi var Albanese kjörinn á ástralska þingið fyrir Grayndler-kjördæmi í Nýja-Suður-Wales í kosningum þann 2. mars 1996. Hann hlaut sæti í ríkisstjórn í fyrsta sinn þann 3. desember 2007 þegar hann varð héraðsþróunar- og byggðamálaráðherra í ríkisstjórn Kevins Rudd eftir kosningasigur Verkamannaflokksins. Julia Gillard hélt honum í ráðuneytinu þegar hún varð forsætisráðherra í júní 2010.

Anthony Albanese bauð sig fram til embættis varaleiðtoga Verkamannaflokksins þann 26. jnú 2013. Hann hlaut 61 atkvæði og sigraði fyrrum flokksleiðtogann Simon Crean, sem hlaut 38 atkvæði. Rudd, sem sneri aftur á forsætisráðherrastól stuttu síðar, gerði Albanese að varaforsætisráðherra í stjórn sinni.

Eftir að Verkamannaflokkurinn galt afhroð í þingkosningum þann 7. september 2013 bauð Albanese sig fram til leiðtoga flokksins. Hann hlaut 59,9 % atkvæða almennra flokksmeðlima í leiðtogakjörinu á móti Bill Shorten en aðeins 36,1 % atkvæða þingmanna flokksins og því var vegið meðaltal 48 %. Bill Shorten varð því nýr flokksleiðtogi en Albanese varð skuggaráðherra ferðamannamála. Eftir ósigur Verkamannaflokksins í þingkosningum ársins 2016 varð Albanese skuggaráðherra innviða- og samgöngumála.

Leiðtogi Verkamannaflokksins 
Eftir að Verkamannaflokkurinn bað annan ósigur í þingkosningum árið 2019 sagði Bill Shorten af sér sem flokksleiðtogi og Albanese var kjörinn nýr leiðtogi án mótframboðs þann 30. maí.

Gróðureldarnir í Ástralíu 2019-2020 og kórónuveirufaraldurinn höfðu mjög neikvæð áhrif á vinsældir forsætisráðherrans Scotts Morrison úr Frjálslynda flokknum en Albanese tókst engu að síður ekki í fyrstu að auka fylgi Verkamannaflokksins. Þess vegna fóru margir stjórnmálaskýrendur að spá því að Albanese myndi víkja úr embætti flokksleiðtoga í byrjun árs 2021. Fylgi Morrisons og Frjálslynda flokksins hélt hins vegar áfram að dragast saman árið 2021 og voru Albanese og Verkamenn komnir með forystu í skoðanakönnunum undir lok ársins.

Forsætisráðherra 
Í maí árið 2022 unnu Verkamenn sigur í þingkosningum Ástralíu og bundu þannig enda á níu ára stjórn Frjálslynda flokksins. Albanese tók því við af Morrison sem forsætisráðherra Ástralíu. Eftir að ljóst var að Verkamannaflokkurinn hefði unnið kosningarnar lýsti Albanese því yfir að hann hygðist leggja aukna áherslu á loftslagsmál eftir „glataðan áratug“ undir stjórn íhaldsmanna.

Tilvísanir

Forsætisráðherrar Ástralíu
Verkamannaflokkurinn (Ástralía)

Ástralski verkamannaflokkurinn (e. Australian Labor Party; gjarnan skammstafað ALP) er ástralskur stjórnmálaflokkur sem kennir sig við jafnaðarstefnu. Flokkurinn er aðili að Framfarabandalaginu og var aðili að Alþjóðasambandi jafnaðarmanna frá 1966 til 2014.

Verkamannaflokkurinn rekur uppruna sinn til verkalýðshreyfinga sem stofnaðar voru á tíunda áratugi 19. aldar í nýlendunum sem urðu síðar að ástralska samveldinu, sér í lagi í Nýja-Suður-Wales og Queensland. Það var í Queensland sem Anderson Dawson, leiðtogi verkalýðshreyfingannaí nýlendunni, stofnaði fyrstu ríkisstjórn jafnaðarmanna í sögunni. Sú stjórn var minnihlutastjórn og entist aðeins í eina viku. Stofnun Verkamannaflokksins er miðuð við 8. maí 1901, en þá fundaði „þingflokkur“ þeirra (þ.e. fulltrúar verkamanna á ástralska þinginu) í fyrsta sinn.

Leiðtogar Verkamannafloksins
Leiðtogar Verkamannaflokksins frá stofnun hans hafa verið:

Tilvísanir

Ástralskir stjórnmálaflokkar
Dórófónn

Dórófónn (enska: halldorophone) er íslenskt rafhljóðfæri sem svipar til sellós. Það var búið til af listamanninum og hönnuðinum Halldóri Úlfarssyni sem byrjaði ferlið upphaflega í Finnlandi. Hljóðfærið leit fyrst dagsins ljós árið 2008. Hljóðfærið var hannað fyrst og fremst í kringum endurgjöf, eða feedback, þannig að titringur strengjanna magnast upp í innbyggðu hljóðkerfi hljóðfærisins. Dórófónninn vakti athygli árið 2020 þegar tónskáldið Hildur Guðnadóttir vann Óskarsverðlaun fyrir framlag sitt til kvikmyndarinnar Joker, en tónlistina samdi hún að hluta til með hljóðfærinu.

Tilvísanir
Hljóðfæri
Li Wenwen

Li Wenwen (kínverska: 李雯雯, Pinyin: Lǐ Wén-Wén; fædd 5. mars 2000) er kínversk lyftingakona, Ólympíumeistari, heimsmeistari og Asíumeistari sem keppir í +87 kg flokki kvenna.

Íþróttaferill 
Árið 2019 keppti hún á heimsmeistaramóti IWF  í Fuzhou, vann silfurverðlaun og setti heimsmet unglinga í í +87 kg flokki.  Síðar árið 2019 keppti hún á Asíska meistaramótinu í lyftingum 2019 í +87 kg flokki. Í réttstöðulyftu setti hún heimsmet með 147 kg lyftu, og vann til gullverðlauna í öllum lyftum.

Hún keppti fyrir hönd Kína á Sumarólympíuleikunum í Tókýó í Japan árið 2020. Hún keppti í +87 kg flokki kvenna og vann til gullverðlauna með nýju Ólympíumeti 320 kg.

Heimildir

Fólk fætt árið 2000
Kínverkir íþróttamenn
Mahmúd Abbas

Mahmúd Abbas (arabíska: محمود عباس) (f. 15. nóvember 1935), einnig þekktur undir nafninu Kunya Abu Mazen (arabíska: ابو مازن), er palestínskur stjórnmálamaður sem hefur verið forseti palestínsku heimastjórnarinnar frá árinu 2005.

Abbas er einn af leiðtogum stjórnmálahreyfingarinnar Fatah. Hann var áður fyrsti forsætisráðherra palestínsku heimastjórnarinnar frá mars til október árið 2003. Hann sagði af sér vegna skorts á stuðningi Ísraela og Bandaríkjamanna og „innlendrar egningar“ gegn stjórn hans. Áður fór Abbas fyrir samningadeild Frelsissamtaka Palestínu (PLO). Hann hefur verið formaður framkvæmdastjórnar PLO frá 11. nóvember 2004, eftir að Yasser Arafat lést. Abbas er talinn meðal hófsamari leiðtoga Palestínu af Ísraelum og Bandaríkjamönnum.

Æviágrip
Mahmúd Abbas er fæddur árið 1935 í Saded í Galíleu, sem þá var hluti af umboðsstjórn Breta í Palestínu. Árið 1948 flúði hann ásamt fjölskyldu sinni til Sýrlands í „áfallinu mikla“ þegar fyrsta stríð Ísraels og Araba braust út.

Abbas hóf afskipti af frelsisbaráttu Palestínumanna seint á sjötta áratugnum með því að fá Palestínumenn sem voru í útlegð í Katar til að ganga til liðs við málstaðinn. Abbas tók þátt í stofnun Frelsissamtaka Palestínu (PLO) ásamt Yasser Arafat árið 1964 og var skipaður yfirmaður alþjóðasamskiptadeildar samtakanna árið 1980. Abbas varð einn helsti fjáröflunarmaður PLO og hann tók jafnframt við stjórn öryggismála samtakanna snemma á áttunda áratugnum.

Abbas var einn af helstu hönnuðum Óslóarsamkomulagsins sem Ísraelar og Palestínumenn undirrituðu árið 1993. Hann sneri heim til Palestínu árið 1995 eftir friðarsamkomulagið og var kjörinn framkvæmdastjóri framkvæmdanefndar PLO næsta ár. Árið 2003 var Abbas valinn fyrsti forsætisráðherra palestínsku heimastjórnarinnar, en hann sagði af sér eftir aðeins fjóra mánuði vegna deilna við Arafat.

Eftir að Arafat lést árið 2004 var Abbas valinn formaður PLO. Hann bauð sig síðan fram til forseta Palestínu næsta ár og vann með um 62,3 prósentum greiddra atkvæða.

Tilvísanir

Forsetar palestínsku heimastjórnarinnar
Cadusii

Cadusii (gríska: Καδούσιοι, Kadoúsioi) var forn írönsk þjóð sem bjó í norðvesturhluta Írans.

Geografi 
Kadúsar (latína: cadusii) bjuggu í Cadusia - fjallahverfi í Media Atropaths á suðvesturströnd Kaspíahafs, á milli breiddargráðu 39° og 37° norður. Héraðið afmarkaðist líklega í norðri af ánni Cyrus (nú Kura í Aserbaídsjan, sögulega þekkt sem Arran og Albanía); í suðurhluta árinnar Mardus (núverandi Sefid Rud), og samsvarar írönskum nútímahéruðum Gilan og Ardabil.

Strabon lýsir þeim sem stríðnu fjallafólki sem barðist að mestu fótgangandi og hæft í stuttum spjótum (pilum). Hugsanlegt er að nafnið Gelae (gilites) - ættkvísl sem tengist cadusii, sé það sem er endurtekið í nútíma Gilan.

Cadusi eru ekki nefndir í neinum kaukasískum heimildum, eða í heimildum frá Mind East; þær eru aðeins þekktar úr grískum og latneskum heimildum.

Tilvísanir 
Saga Írans
San Salvador

Sjá aðgreiningarsíðuna fyrir aðrar merkingar San Salvador.

San Salvador er höfuðborg og stærsta borg El Salvador og samnefndrar sýslu innan landsins. Borgin er stjórnsetur og menningar-, mennta- og efnahagsmiðstöð landsins. Alls búa 2.404.097 manns á stórborgarsvæði San Salvador, sem nær yfir borgina sjálfa og 13 af sveitarfélögum hennar. Á þéttbýlissvæðinu búa 1.600.000 manns.

San Salvador er mikilvæg fjármálamiðstöð Mið-Ameríku. Borgin hýsir ríkisstjórn El Salvador, löggjafarþing El Salvador, hæstarétt El Salvador og fleiri ríkisstofnanir auk híbýla forseta El Salvador. San Salvador er staðsett á salvadorska hálendinu og er umkringd eldfjöllum þar sem jarðskjálftar eru tíðir. Kaþólska erkibiskupdæmið í El Salvador er staðsett í San Salvador ásamt miðstöðvum fleiri kristinna kirkjudeilda, þar á meðal höfuðstöðvum evangelista, mormóna, baptista og hvítasunnukirkjunnar. Í San Salvador er næststærsti söfnuður Gyðinga í Mið-Ameríku og lítill söfnuður múslima.

Ýmsir alþjóðlegir íþrótta-, stjórnmála- og samfélagsviðburðir hafa verið haldnir í San Salvador. Árin 1935 og 2002 voru Miðameríku- og Karíbahafsleikarnir haldnir þar, Mið-Ameríkuleikarnir árin 1977 og 1994 og fegurðarsamkeppnin Ungfrú Alheimur árið 1975. Árið 2008 hélt borgin 18. leiðtogafund spænsku- og portúgölskumælandi ríkja, mikilvægasta þjóðfélagspólitíska viðburð þessara menningarsvæða.

Tilvísanir

Borgir í El Salvador
Höfuðborgir
Kormákur/Hvöt

Kormákur/Hvöt er knattspyrnufélag sem rekið er í samvinnu tveggja félaga í Húnaþingi;  Ungmennafélagið Hvöt (Blönduósi) og Ungmennafélagið Kormákur (Hvammstanga). 

Samstarf á milli Kormáks og Hvatar hefur lengi verið til staðar, en í meistaraflokki hafa liðin teflt fram sameiginlegu liði frá árinu 2012. Liðið spilar í 3. deild karla í knattspyrnu. Þjálfari liðsins sumarið 2022 er Aco Pandurevec.

Liðið leikur í  bleikum treyjum/svörtum buxum (heima) og hvítum treyjum/rauðum buxum (úti).

Heimavellir 
Heimavöllur liðsins er í flestum tilvikum Blönduósvöllur, en einnig eru leikir spilaðir á Kirkjuhvammsvelli á Hvammstanga. Í upphafi samstarfsins fóru flestir leikir fram á Hvammstanga, en með aukinni aðsókn og fjölgunar í aðdáendahópi liðsins hafa þeir færst á Blönduós þar sem aðstaða er betri. Á hverju sumri eru spilaðir heimaleikir á bæjarhátíðum Blönduóss (Húnavaka) og Hvammstanga (Eldur í Húnaþingi), en þá skipta áhorfendur einu hundraði. Vegna veðurfars á Norðurlandi-vestra eru fyrstu heimaleikir sumarsins jafnan spilaðir á Sauðárkróksvelli.

Leikmenn 2022

Nafntogaðir fyrrum leikmenn 
 Hörður Gylfason - fyrirliði, þjálfari og frumkvöðull. Þekktastur fyrir að hafa verið valinn besti markmaður Tommamótsins 1988.
 Albert "Bibbi í Eyjanesi" Jónsson - leikmaður Kormáks þegar liðið fór fyrst á Íslandsmót 1986, lék sinn síðasta leik 30 árum síðar árið 2016.

Ytri tenglar 
Keppnisbúningur félagsins

Heimildir 

Íslensk knattspyrnufélög
Slímhimnubólga

Slímhimnubólga (fræðiheiti: conjunctivitis) er augnsjúkdómur sem einkennist af bólgu í slímhimnunni sem liggur innan á augnlokinu og yfir augnhvítunni. Orsakir slímhimnubólgu eru margar en algengustu orsakirnar eru bakteríusýking, veirusýking og ofnæmi.

Tilvísanir

Augnsjúkdómar