alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Friðrik Erlingsson

Friðrik Erlingsson (f. 4. mars 1962) er íslenskur tónlistarmaður og rithöfundur. Í tónlist var hann meðal annars lagahöfundur og gítarleikari í hljómsveitunum Purrki Pillnikk frá 1981 – 1983 og Sykurmolunum frá 1986 – 1988, á plötunum Einn moli’ á mann, 1986, og Life’s too good, 1988. Auk þess var hann einn af stofnendum Smekkleysu.

Ritstörf
Á ferli sínum sem rit- og handritshöfundur hefur Friðrik bæði komið víða við og unnið til fjölda verðlauna. Fyrsta skáldsaga Friðriks, Benjamín dúfa, hlaut Íslensku barnabókaverðlaunin 1992 og Verðlaun Skólamálaráðs Reykjavíkurborgar 1994. Bókin hefur verið gefin út víða erlendis, meðal annars á Norðurlöndum, Ítalíu, Bandaríkjunum og Bretlandi. Upp úr bókinni skrifaði hann handrit að samnefndri kvikmynd sem frumsýnd var 1995 og hlaut verðlaun víða um heim. 2017 var einnig gerð kvikmynd í Bandaríkjunum byggð á bókinni, Benji the Dove, í leikstjórn Kevin Arbouet. 

Á ferli sínum hefur Friðrik skrifað handrit að ýmsum sjónvarpsþáttum og sjónvarps- og kvikmyndum. Meðal annars handrit að gamanmyndinni Stuttur Frakki árið 1998 og árin 1991-1994 var hann handritshöfundur með Spaugstofumönnum þegar þeir fluttu sig frá sjónvarpinu yfir á Stöð 2 og nefndu sig Gysbræður í þættinum Imbakassinn.

Friðrik fékk sérstök verðlaun Evrópskrar dómnefndar (EBU Prix Géneve Europe / Special Prix de Jury) fyrir handrit að sjónvarpsmyndinni Góða ferð, Sveinn Ólafsson, sem var útgefin 1998 sem skáldsaga með sama nafni. Sú bók var gefin út í Bretlandi árið 2006 undir titlinum Fish in the Sky, af Meadowside Children’s books, sem einnig gaf út skáldsögu Friðriks Bróðir Lúsifer, undir titlinum Boy on the Edge. Candlewick Press hefur gefið báðar bækurnar út í Bandaríkjunum. IBBY tilnefndi Friðrik á heiðurslista sinn árið 2012 fyrir þýðingu hans á Fish in the Sky. 

Upp úr unglingasögu Friðriks, Þór í Heljargreipum, sem kom út árið 2008 og byggð var á norrænni goðafræði, framleiddi teiknimyndagerðin Caoz teiknimynd í fullri lengd, Þór-Hetjur Valhallar, eftir handriti hann sjálfs sem frumsýndi var árið 2010. Var hann tilnefndur til Eddu verðlaunanna 2011 fyrir besta handritið fyrir teiknimyndina. Sjálfstætt framhald sögunnar Þór, leyndarmál guðanna, var gefin út af bókaforlaginu Veröld árið 2010. 

Friðrik hefur einnig fengist við þýðingar og fyrir þýðingu sína á barnabókinni Tsatsiki og Mútta, árið 2001, eftir sænska rithöfundinn Moni Nilsson-Brannström, hlaut hann Barnabókaverðlaun Fræðsluráðs Reykjavíkur.

Eftir hann liggur jafnframt handrit og libretto að óperunni Ragnheiður, sem tilnefnd var til Grímuverðlaunanna 2014 í flokknum Leikrit ársins. Konsertflutningur óperunnar í Skálholti 2013 fékk einnig Íslensku tónlistarverðlaunin 2013 sem Tónlistarviðburður ársins. Í uppfærslu Íslensku óperunnar 2014, hlaut Ragnheiður Grímuna 2014 í flokkunum, Söngvari ársins, sem var Elmar Gilbertsson, Tónlist ársins, sem Gunnar Þórðarson samdi og einnig Sýning ársins.

Auk þess var Friðrik tilnefndur til Norrænu barnabókaverðlaunanna árin 1992 og 1995.

Tenglar
 

Íslenskir tónlistarmenn
Íslenskir rithöfundar
FC Dynamo Kyiv

FC Dynamo Kyïv er knattspyrnufélag frá borginni Kænugarður. Liðið var stofnað 19. maí 1927 og leikur í efstu deild í Úkraínu, Premjer-Liga. Dynamo Kyïv hefur 16 sinnum orðið meistari. Það hefur komist í undanúrslit í Meistaradeild Evrópu og Europa League.

Árangur FCDK

Sigrar 
 Premjer-liga: 16
 1992/1993, 1993/94, 1994/95, 1995/96, 1996/97, 1997/98, 1998/99, 1999/2000, 2000/2001, 2002/2003, 2003/2004, 2006/2007, 2008/2009, 2014/2015, 2015/2016, 2020/21
Úkraínska bikarkeppnin: 12
1993/1994, 1995/1996, 1997/1998, 1998/1999, 1999/2000, 2002/2003, 2004/2005, 2005/2006, 2006/2007, 2013/2014, 2014/2015, 2019/2020
Úkraínski ofurbikarinn: 8
2004, 2006, 2007, 2009, 2011, 2016, 2018, 2019
Evrópukeppni bikarhafa: 2
1975, 1986
UEFA Super Cup: 1
 1975

Tenglar 
 Heimasíða félagsins

Úkraínsk knattspyrnufélög
stofnað 1927
Yes

Yes er framsækin rokkhljómsveit frá Englandi. Hún var stofnuð var árið 1968 af bassaleikaranum Chris Squire og söngvaranum Jon Anderson. Yes voru á hátindi sínum á 8. áratugnum og voru þekktir fyrir langar og flóknar lagasmíðar. Ýmsar mannabreytingar hafa verið á sveitinni en meðal kjarnameðlima hafa verið Jon Anderson og Stewe Howe gítarleikari. Á 9. áratugnum tóku Yes upp meiri poppstíl og áttu slagarann "Owner of a Lonely Heart" frá þeim tíma.

Jon Anderson söngvari Yes spilaði á Íslandi árið 2005 í Háskólabíói  og árið 2014 í Hörpu með Sinfóníuhljómsveit, kór og meðlimum Todmobile.

Breiðskífur
Yes (1969)
Time and a Word (1970)
The Yes Album (1971)
Fragile (1971)
Close to the Edge (1972)
Tales from Topographic Oceans (1973)
Relayer (1974)
Going for the One (1977)
Tormato (1978)
Drama (1980)
90125 (1983)
Big Generator (1987)
Union (1991)
Talk (1994)
Keys to Ascension (1996)
Keys to Ascension 2 (1997)
Open Your Eyes (1997)
The Ladder (1999)
Magnification (2001)
Fly from Here (2011)
Heaven & Earth (2014)
The Quest (2021)

Tilvísanir

Enskar hljómsveitir
Þurrsalerni

Þurrsalerni er salerni sem taka við og umbreyta úrgangi frá mönnum. Slík salerni nota vanalega lítið eða ekkert vatn og geta komið í staðinn fyrir vatnssalerni.
Clutch

Clutch er bandarísk hljómsveit frá Germantown, Maryland, stofnuð árið 1991. Meðlimirnir kynntust í menntaskóla (high school). Í byrjun ferils var hljómsveitin hluti af harðkjarnasenunni en fór að þróast út í stóner rokk með plötunni Elephant riders. Einnig hafa áhrif úr blús verið í seinni tíð hjá sveitinni. Clutch stofnaði árið 2008 eigið útgáfufyrirtæki; Weathermaker. Árið 2015 afrekaði Clutch að komast á toppinn á Billboard rokklistanum í Bandaríkjunum fyrir plötuna Psychic Warfare.

Hljómsveitin hefur hlotið nokkrar vinsældir fyrir lögin Careful With That Mic... (2001), The Mob Goes Wild (2004) og Electric Worry (2007).

Meðlimir
Neil Fallon – söngur, gítar, munnharpa og ásláttarhljóðfæri.
Tim Sult – gítar
Dan Maines – bassi
Jean-Paul Gaster – trommur

Fyrrum meðlimur
Mick Schauer - hljómborð (2005–2008)

Breiðskífur
Transnational Speedway League (1993)
Clutch (1995)
The Elephant Riders (1998)
Jam Room (1999)
Pure Rock Fury (2001)
Blast Tyrant (2004)
Robot Hive/Exodus (2005)
From Beale Street to Oblivion (2007)
Strange Cousins from the West (2009)
Earth Rocker (2013)
Psychic Warfare (2015)
Book of Bad Decisions (2018)
Sunrise On Slaughter Beach (2022)

Tenglar
Heimasíða Clutch

Tilvísanir

Bandarískar hljómsveitir
Bandarískar þungarokkshljómsveitir
Silja Arngrímsdóttir

Silja Arngrímsdóttir er persóna í norsku bókaseríunni Sagan um Ísfólkið eftir Margit Sandemo. Silja birtist fyrst sem aðalpersónan í bókinni Álagafjötrar árið 1982.

Sagan um Ísfólkið
Álagafjötrar (Ísfólkið)

Álagafjötrar er fyrsta bókin í bókaseríunni Sagan um Ísfólkið eftir norka skáldsagnnahöfundinn Margit Sandemo, bókin kom út árið 1982.

Söguþráður
Plágan mikla herjar á í Þrándheimi þar sem við fáum að kynnast tveimur kvensöguhetjum sem verða þýðingarmiklar persónur fyrir Ísfólkið: þær Silja Arngrímsdóttir og Charlotte Maiden. Silja er sautján ára gömul og hefur misst alla ættingja sína í plágunni.

Sagan um Ísfólkið
Adamsreynir

Adamsreynir er reynitegund frá norðvestur Ungverjalandi. Nýlega var hún flutt í ættkvíslina Karpatiosorbus.

Tilvísanir

Reynisætt
Porcupine Tree

Porcupine Tree er bresk hljómsveit sem stofnuð var árið 1987 af Steven Wilson. Hljómsveitin byrjaði sem sólóverkefni Wilsons en árið 1993 vildi hann vinna með hljómsveit og fékk til liðs við sig nokkra tónlistarmenn á bassa, trommur, gítar og hljómborð.
Hljómsveitin var undir áhrifum frá sýrurokki og framsæknu rokki en svo fór hljómsveitin að spila aðgengilegra rokk og á 21. öld voru áhrif meðal annars frá framsæknu þungarokki. Eftir 10. breiðskífu Porcupine Tree ákvað Wilson að einbeita sér að sólóferli og því var ekki útlit að hljómsveitin starfaði áfram.

Sveitin ákvað hins vegar að koma saman með nýja plötu og fylga henni eftir með tónleikaferðalagi 12 árum síðar, 2022.

Meðlimir
Steven Wilson – söngur, gítar, hljómborð og ýmislegt. (1987–2010, 2021-)
Richard Barbieri – hljómborð og píanó (1993–2010, 2021-)
Gavin Harrison – trommur og ásláttarhljóðfæri (2002–2010, 2021-)

Tónleikameðlimur
John Wesley – gítar og bakraddir (2002–2010)

Fyrrum meðlimur
Chris Maitland – trommur og bakraddir (1993–2002)
Colin Edwin – bassi (1993–2010)

Breiðskífur
On the Sunday of Life... (1992)
Up the Downstair (1993)
The Sky Moves Sideways (1995)
Signify (1996)
Stupid Dream (1999)
Lightbulb Sun (2000)
In Absentia (2002)
Deadwing (2005)
Fear of a Blank Planet (2007)
The Incident (2009)
Closure/Continuation (2022)

Enskar hljómsveitir
Stofnað 1987
Steven Wilson

Steven John Wilson er enskur rokktónlistarmaður sem fæddur er Kingston upon Thames í London árið 1967. Hann er hvað þekktastur fyrir hljómsveit sína Porcupine Tree en hefur tekið þátt í ýmsum hljómsveitum og verkefnum. Hann hefur unnið sem upptökustjóri fyrir hljómsveitir eins og Opeth og Orphaned Land og endurhljóðblandað plötur frá m.a. King Crimson, Jethro Tull, , Tears for Fears, Gentle Giant og Yes. Á sólóferli sínum hefur hann búið til framúrstefnutónlist og framsækið rokk en á síðari árum hefur hann farið meira í aðgengilegri og í átt að poppi.

Wilson fékk verðlaun fyrir bestu plötu ársins á Progressive Music Awards verðlaunaafhendingunni árið 2015 fyrir plötuna Hand. Cannot. Erase. Wilson er þekktur fyrir að koma fram á sviði berfættur en honum þykir þægilegra að geta skipt um gítarpedala með tánum.

Sólóplötur
Insurgentes (2008)
Grace for Drowning (2011)
The Raven That Refused to Sing (And Other Stories) (2013)
Hand. Cannot. Erase. (2015)
 4 1/2 (2016)
 To the Bone (2017)
 The Future Bites (2021)
 The Harmony Codex (2023)

Aðrar skífur
 Cover Version (2014) - Ábreiður og frumsamin lög
 Transience (2016) - Safnplata

Tilvísanir

Enskir tónlistarmenn
Fólk fætt árið 1967
Robin Pront

Robin Pront (1986) er flæmskur kvikmindagerðarmaður og leikstjóri.

Feril 
Pront gerði árið 2008 sína fyrstu stuttmynd Plan B með Manou Kersting og Jeroen Perceval í aðalhlutverkum. Árið 2010 leikstýrði hann annari stuttmynd Injury Time með Matthias Schoenaerts og Jeroen Perceval í aðalhlutverkum. Árið 2012 varð Pront þekktur í heimalandinu þegar hann tók þátt í sjónvarpsþáttunum De Slimste Mens ter Wereld- gamansömum spurningaþætti. Árið 2015 bjó hann til sína fyrstu mynd í fullri lengd, D'Ardennen. Kevin Janssens og Jeroen Perceval fara með aðalhlutverk ásamt Veerle Baetens og Jan Bijvoet.

Talning

Stuttar 
 Plan B (2008)
 Injury Time (2010)

Í fullri lengd
 D'Ardennen (2015)
Enniberg

Enniberg er nyrsti punktur Færeyja og er staðsett á eyjunni Viðoy. Það er einnig næsthæsta standberg Evrópu og er 754 metra lóðrétt fall af því (Hornelen í Noregi er hærra). Nátengt Ennibergi er Villingadalsfjall sem er þriðja hæsta fjall Færeyja eða 844 metrar.

Fjöll í Færeyjum
EDHEC Business School

EDHEC Business School er evrópskur verslunarskóli með skólalóðir í París, London, Lille, Nice og Singapúr. Hann er stofnaður 1906. EDHEC var í 25. sæti meðal evrópskra verslunarskóla árið 2015 samkvæmt The Finanical Times. Árið 20105, var meistaranám hans í stjórnun (Master in Management program) í 18. sæti á heimsvísu skv. The Financial Times. Hann er einnig í 84. sæti á heimsvísu fyrir MBA nám hans á Framkvæmdasviði. EDHEC býður einnig upp á doktorsnám (PhD nám), sem og  ýmis meistaranám (Master programmes) í sérhæfðum stjórnsviðum, svo sem: markaðssetningu, fjármálasvið, eða frumkvöðlastarfsemi. Nám hans eru þrí-faggild af hinum alþjóðlegu samtökum AMBA, EQUIS, and AACSB (evrópskar og norður amerískar faggildingarnefndir (samtök) fyrir MBA gráður). Skólinn á yfir 30 000 hollvini (alumni) í verslun og stjórnmálum, svo sem: Delphine Arnault (Deputy CEO Louis Vuitton) og Jean-Jacques Goldman (Söngvari).

Tilvísanir

Ytri tenglar
 Opinber vefsíða

Háskólar í Frakklandi
Kambódíska

Kambodíska (ភាសាខ្មែរ) er mon-khmer mál innan ástróasísku málaættarinnar, talað af um 8 milljónum einkum í Kambodíu þar sem það er opinbert mál enn eilítið ennfremur í Víetnam og Taílandi. Málið er ritað með stafrófi af indverskum uppruna. Elstu textar frá sjötta hundrað talinu.

Ástróasísk mál
La Corde au cou

La Corde au cou (íslenska: Með snöru um hálsinn) eftir franska teiknarann Achde (Hervé Darmenton) og höfundinn Laurent Gerra er 74. bókin í bókaflokknum um Lukku Láka. Bókin kom út árið 2006 og hefur ekki komið út í íslenskri þýðingu.

Söguþráður 

Fangelsin í Villta Vestrinu eru orðin yfirfull og ríkisstjórnin, sem þarf að taka á vandanum, ákveður að Daldónarnir skuli hengdir innan tveggja vikna í stað þess að afplána 387 ára fangelsisdóm sinn. Daldónarnir fyllast skelfingu, en komast að því að samkvæmt gömlum lagabókstaf er eini möguleiki þeirra til að sleppa við hengingu að ganga í hjónaband áður en aftakan fer fram. Þeir skrifa móður sinni bréf í flýti, en henni verður ekkert ágengt í því að finna sonum sínum fjórum konuefni. Öll nótt virðist úti fyrir Daldónana, en á síðustu stundu fær Mamma Dagga höfðingja Flathöfða-indíána, Glaðlynda Örn, til að fallast á að gefa fjórar dætur sínar í hjónaband með bræðrunum gegn því að þeir hjálpi indíánunum að ræna banka. Daldónarnir þykjast hólpnir og Lukku Láki fylgir þeim á verndarsvæði indíánanna. Hjónabandssælan varir þó ekki lengi þegar í ljós kemur að þrjár af fjórum dætrum Glaðlynda Arnar reynast hin mestu sköss.

Fróðleiksmolar 

 Hið franska heiti bókarinnar felur í sér orðaleik sem vísar bæði til hengingarólarinnar og fjötra hjónabandsins.
 Sagan birtist upphaflega í eilítið breyttri útgáfu í TV Magazine, sjónvarpsdagskrá sem fylgdi dagblöðum í Frakklandi. Þar mátti sjá Lukku Láka vefja síðustu sígarettuna fyrir Jobba Daltón á gálganum. Þegar sagan kom út í bókarformi var þessum hluta skipt út fyrir senu þar sem prestur reynir að hughreista Ibba Daltón.
 Í umsögn um bókina á forbiddenplanet.co.uk fengu höfundarnir skömm í hattinn fyrir að bregða upp klisjukenndri mynd af eiginkonum Daldónanna og indíánum almennt.
 Brúðkaupsveisla Daldónanna í indíánaþorpinu er augljóslega skírskotun til bókanna um Ástrík gallvaska.
 Vagneklarnir tveir í bókinni eru tvífarar bandarísku kvikmyndaleikaranna John Wayne og Kirk Douglas. Þá bregður leikkonunni Elizabeth Taylor einnig fyrir.

Lukku Láki
Myndasögur
Hallbera Snorradóttir

Hallbera Snorradóttir var dóttir Snorra Sturlusonar og var ung gift Árna óreiðu Magnússyni í Brautarholti. Hjónaband þeirra reyndist mjög óhamingjusamt og þau skildu eftir aðeins þriggja ára sambúð. Þegar Hallbera fer að nálgast þrítugsaldurinn biður Kolbeinn ungi Arnórsson, höfðingi Skagfirðinga, um hönd hennar, en þá var hann aðeins um tvítugt. Ári eftir brúðkaupið fer Hallbera með manni sínum á Þingvelli og er orðin mjög heilsulaus. Hún var þar í búð hjá föður sínum og fór síðan með honum í Reykholt, því Kolbeinn hafði ekki af henni nokkur afskipti. Þau skildu síðan og eftir það bjó Hallbera hjá móður sinni á Borg, en lifði aðeins í tvö ár eftir að þangað kom.

Sturlungaöld
Villingadalsfjall

Villingadalsfjall er hæsta fjall í Norðeyjum í Færeyjum og þriðja hæsta fjall Færeyja. Það er staðsett á Viðoy og er 841 metrar yfir sjávarmáli. Norðurendi fjallsins kallast Enniberg en það er annað hæsta standberg í Evrópu.

Fjöll í Færeyjum
Standberg

Standberg er lóðréttur eða nær-lóðréttur klettaveggur, oftast við sjó. Það myndast yfirleitt þannig að hafaldan grefur undan berginu.

Á Íslandi eru standberg víða við strendur landsins en einnig má sjá forn standberg frá ísaldarlokum, frá þeim tíma þegar sjór stóð tímabundið talsvert hærra en nú, einkum með suðurströndinni og á Snæfellsnesi. Dæmi um standberg eru Hornbjarg (Kálfatindur) og  Látrabjarg.

Enniberg í Færeyjum er eitt hæsta standbergið í Evrópu og rís yfir 750 metra upp úr Norðursjó. Hæsta lóðrétta standbergið er í Þórsfjalli  á Baffineyju í Kanada eða 1370 metrar.

Tilvísanir

Jarðfræði
Auðarskóli

Auðarskóli er samrekinn grunn- leik- og tónlistarskóli í Dalabyggð. Skólinn er staðsettur við Miðbraut í Búðardal. Í Auðarskóla eru tæplega 100 nemendur í leik- og grunnkóla (2020). Grunnskólinn er þrískiptur; yngsta stig, miðstig og unglingastig. Nemendum er gjarnan kennt í árgangsblönduðum hópum og kennarar vinna saman í teymum. Miðstig er best. 

Íslenskir_grunnskólar
Mordviníska

Mordviníska er þriðja stærsta mál hinnar úrölsku málaættar, eftir vitaskuld ungversku og finnsku, talað af um einni milljón manna í Mordviníu í Rússlandi þar sem það hefur opinbera stöðu. Rituð með kirilísku letri. Helstu mállýskur eru 2, moksja og ersía. Tilheyrir finnó-úgrísku grein úralskra mála.

Tilvísun

Úrölsk tungumál
Fort McMurray

Fort McMurray er borg í sveitarfélaginu Wood Buffalo í norð-austur Alberta fylki í Kanada. Borgin liggur á mótum við Athabascafljótsins og Clearwaterfljótsins og er 435 kílómetra norðaustur af höfuðstaðnum Edmonton. Þar búa rúm 60.000 manns. Athabasca-olíusandarnir umkringja borgina sem hefur verið miðpunktur í olíuiðnaði í fylkinu. 

Uppruna borgarinnar má rekja til Hudsonflóafélagsins sem stofnaði stöð þar fyrir verslun á dýraskinnum árið 1870. Á 4. áratug 20. aldar var farið að vinna olíu úr sandinum á svæðinu. Á 8. áratugnum stórjókst olíuframleiðslan og jafnframt íbúafjöldinn.   

Borgin er umkringd barrskógi: Hvítgreni, nöturösp, balsamösp og næfurbjörk eru helstu tré á svæðinu. En einnig má finna mýralerki og svartgreni í mýrlendi.

Skógareldar árið 2016
Miklir skógareldar brustu út í grennd við borgina í maí 2016. Um 10% húsa borgarinnar eyðilögðust og íbúar frá borginni og nærliggjandi svæðum flúðu aðallega til Edmonton og Calgary. 

Í byrjun júní hófu íbúar bæjarins að snúa aftur, tæpum mánuði eftir að þeir neyddust til að flýja eldana.  Talið er að eldarnir hafi verið af manna völdum.

Heimild

Tilvísanir
Borgir í Alberta
José Manuel Rodrigues

José M. Rodrigues er portúgalskur-hollenska ljósmyndari og listamaður (fæddur á 4 Maí 1951 í Lissabon, heitir José Manuel dos Santos Rodrigues). Hann býr og starfar síðan 1993 í Évora, Portúgal, eftir meira en tuttugu ár í Hollandi.

Vinna 

 Listar yfir sýningar (Grein í ensku Wikipediu)
 Listar yfir rit (Grein í ensku Wikipediu)
 Viðtöl (Grein í ensku Wikipediu)
 Heimildaskrá (Grein í ensku Wikipediu)
 Listi yfir tengla til verka listamannsins (Grein í ensku Wikipediu)

Titla 
 1982: Vrije Creatieve Opdracht Prijs (Free Creative Contract verð) sem veitt er af Amsterdams Fonds voor de Kunst (Amsterdam Fund for the Arts)
 1999: Pessoa Prize (Grein í ensku Wikipediu) (Pessoa Verðlaunin) sem veitt er af blaðið Expresso (Portugal) og Unisys, ásamt skáldinu  Manuel Alegre (Grein í ensku Wikipediu)

Tilvísanir 
 

Listamaður
Ljósmyndari
Hollenskir ljósmyndari 
Hollenskir listamaður
Portúgalska ljósmyndari
Portúgalska listamaður
Mon-khmer mál

Mon-khmer mál mynda stærstu og mikilvægastu grein ástró-asísku málaættarinnar.

Sumir málfræðingar telja víetnömsku til þessa málahóps en aðrir telja hana til taí-ættarinnar. Enn aðrir telja víetnömsku skyldleikalaust mál. Þar sem ekki er hægt að sanna skildleika víetnömsku við önnur mál hefur seinasta tillagan heldur orðið ofan á.

Nikobaríska er ennfremur stundum talin til þessa hóps en eins og með víetnömsku er sú greining vafa undirorpin.

Mál sem óumræðilega tilheyra þessum málaflokki eru því mon, khmer (eða kambódíska), kasí, palaúng, ríang og wa.

Ástró-asísk tungumál
Mon

Mon (einnig nefnt talæjing) er tungumál sem flokkað er til mon-khmer greinar ástró-asísku málaættarinnar, talað af um 700 þúsund manns í Mjanmar og Tælandi. Ritað með burmísku letri. Elstu ritheimildir frá 6. öld e.Kr.

Ástró-asísk tungumál
Sigrún Sigurhjartardóttir

Sigrún Sigurhjartardóttir húsfreyja á Tjörn í Svarfaðardal (f. 2. ágúst 1888, d. 5. febrúar 1959). Hún var dóttir Sigurhjartar Jóhannessonar bónda á Urðum í Svarfaðardal og fyrri konu hans Soffíu Jónsdóttur sem ættuð var frá Litlulaugum í Reykjadal í Suður-Þingeyjarsýslu.
Eftir grunnnám heima í Svarfaðardal stundaði Sigrún nám við Kvennaskólann á Akureyri 1905-1907. Einnig sótti hún nám við hússtjórnardeild Kvennaskólans í Reykjavík veturinn 1910-1911 og lauk námskeiðum í fatasaumi, útsaumi og fleiri kvenlegum menntum.

Eiginmaður Sigrúnar var Þórarinn Kr. Eldjárn bóndi og kennari. Þórarinn og Sigrún tóku við  búsforráðum á Tjörn af föður Þórarins, sr. Kristjáni Eldjárn, árið 1913 og ráku búið til 1959, síðustu árin í sambýli við Hjört son sinn, sem þá tók við allri jörðinni. 

Sigrún og Þórarinn áttu fjögur börn sem upp komust. Þau voru:
Þorbjörg (f. 6. mars 1914), húsfreyja í Reykjavík
Kristján Eldjárn (f. 6. desember 1916, d. 14. september 1982), þjóðminjavörður og forseti Íslands
Hjörtur Friðrik (f. 24. febrúar 1920, d. 1. apríl 1996), bóndi á Tjörn
Petrína Soffía (f. 17. febrúar 1922 d. 9. júlí 2003), húsfreyja á Akureyri
Þau ólu einnig upp fósturson, systurson Sigrúnar, Þórarinn Pétursson (1926-1996).

Sigfús Sigurhjartarson alþingismaður var hálfbróðir Sigrúnar.

Heimildir 
Hjörtur E. Þórarinsson 1977. Sigrún Sigurhjartardóttir, Tjörn. Í: Gísli Kristjánsson (ritstj), Móðir mín húsfreyjan. Bókaútgáfan Skuggsjá, bls. 257-271.

Íslenskar konur
Xhosa

Bantúmál af ngúní-undirflokkinum talað af um 5 milljónum manna í suðausturhluta Suður-Afríku.

Xhosa er það líkt súlú að málin eru að miklu leyti gagnkvæmt skiljanleg. Bæði málin einkennast af gómsmellihljóðum vegna áhrífa frá khoisan-málum.

Nígerkongótungumál
Mackenziefljót

Mackenziefljót er stærsta og lengsta fljót Kanada. Það rennur yfir 1700 kílómetra um afskekkt svæði barrskóga og túndru í Norðvesturhéruðunum. Upptök þess eru í Stóra-Þrælavatni og það rennur til sjávar í Beauforthafi. Vatnasviðið nær yfir 1.800.000 ferkílómetra eða um 20% af Kanada. Mackenziefljót er notað sem samgönguæð á sumrin.

Fljótið er nefnt eftir skoska landkönnuðinum Alexander Mackenzie sem ferðaðist um fljótið árið 1789 í þeirri von að finna leið til Kyrrahafs.

Heimild

Fljót í Kanada
Sadiq Khan

Sadiq Khan (f. 8. október 1970 í Tooting, London) er núverandi borgarstjóri í London. Hann var kjörinn í maí 2016 með 57% atkvæða  og tók við af Boris Johnson. Khan er meðlimur Verkamannaflokksins og er lýst sem sósíaldemókrata.

Khan er af pakistönstum ættum og unnu foreldrar hans verkamannastörf; faðir hans sem strætisvagnabílstjóri og móðir hans sem saumakona. Hann lærði lögfræði og sérhæfði sig í mannréttindum. Khan hefur gegnt þingmennsku í Bretlandi og var meðal annars samgönguráðherra í stjórn Gordon Brown árið 2008. 

Hann er fyrsti músliminn til að gegna borgarstjórastöðu í evrópskri höfuðborg. Við kjör sitt lofaði hann að vera borgarstjóri allra Lundúnabúa og beita sér gegn ójöfnuði. 
Khan hefur kosið með hjónaböndum samkynhneigðra og sótti minningarathöfn um helförina í byrjun borgarstjórnartíðar sinnar.

Tilvísanir

Stjórnmálamenn í breska Verkamannaflokknum
Breskir Pakistanar
Borgarstjórar Lundúna
Jarlhettur

Jarlhettur eru röð tæplega 20 móbergstinda við Eystri-Hagafellsjökul í Langjökli. Þær flokkast sem móbergshryggur og urðu til við sprungugos undir jökli. Lengd þeirra er um 14 kílómetrar. Innsta-Jarlhetta er hæst þeirra eða 1050 metrar en Stóra-Jarlhetta (einnig þekkt sem Tröllhetta), 943 metrar, er mest áberandi úr byggð. 

Atriði úr Oblivion með Tom Cruise var tekin upp á Jarlhettum. Tökulið myndarinnar kallaði tindinn Earl's Peak.

Tilvísanir

Heimild
Ari Trausti Guðmundsson, Pétur Þorleifsson: Íslensk fjöll. Gönguleiðir á 151 tind. Reykjavík (Mál og Menning) 2004.

Fjöll á Íslandi
Kjölur
The Jungle Book (kvikmynd 2016)

The Jungle Book (enska: The Jungle Book) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 2016.

Tenglar 

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2016
Englareynir

Englareynir (Sorbus anglica), , er runni eða tré af rósaætt. Það finnst sjaldan í Írlandi og Bretlandi, en heildarfjöldi breskra trjáa er talinn vera 600 einstaklingar. Hann er talinn vera kominn af alpareyni (Sorbus mougeotii).

Lýsing 
Hann verður meðalstór runni eða lítið tré, með heilum, tenntum blöðum, gljáandi grænum að ofan og gráloðin að neðan. Líkist yfirleitt mjög alpareyni.

Tilvísanir

Reynisætt
Kákasusreynir

Kákasusreynir (Sorbus armenica) er reynitegund.

Tilvísanir

Lauftré
Reynisætt
Fagurreynir

Fagurreynir er tré eða runni ættaður frá Yunnan í Kína.

Tilvísanir

Reynisætt