alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Upp er boðið Ísaland

Upp er boðið Ísaland: einokunarverslun og íslenskt samfélag 1602 - 1787 er bók eftir Gísla Gunnarsson sagnfræðing. Bókin kom út árið 1987 og byggir á doktorsritgerð Gísla við Háskólann í Lundi í Svíþjóð.

Bókin skiptist í eftirtalda 12 kafla:
 Inngangur
 Stoðir gamla samfélagsins
 Arðsemi einokunarverslunarinnar og verðbreytingar
 Konungsvald og verslun fram til 1733
 Hafnir, skip og utanríkisviðskipti
 Íslenska verslunarfélagið 1733-1742
 Verslunarfélag hörmangara 1743-1759
 Íslandsverslunin 1759 -1774
 Velgengni verslunarinnar og hrun 1774-1787
 Tekjur konungs og kaupmanna af Íslandi og Íslandsverslun
 Framfaraviðleitni, verslunardeilur og sagnritun
 Einokunarverslunin og gamlir íslenskir samfélagshættir: kvistir á sama meiði

Heimildir 
 Gísli Gunnarsson, Upp er boðið Ísaland: einokunarverslun og íslenskt samfélag 1602-1787, Reykjavík, Örn og Örlygur, 1987.''
 Björn Stefánsson, Forsendur og fyrirstaða nýsköpunar á 17. og 18. öld, Saga, 1. tölublað (01.01.1988), Blaðsíða 131

Tengill 
 Monopoly trade and economic stagnation : studies in the foreign trade of Iceland 1602-1787, doktorsritgerð Gísla Gunnarssonar á ensku

Einokunarverslun Dana
Ömmuskeyti

Ömmuskeyti var orð sem notað var yfir loftskeytasendingar á dulmáli um ferðir varðskipa. Á árunum 1936-1938 voru átta Íslendingar dæmdir fyrir að senda loftskeyti í útlenda togara með upplýsingum um ferðir íslenskra og útlendra togara við landið. Málið var nefnt Ömmuskeytin eða Ömmumálið. 

Á millistríðsárunum var landhelgissamningur Breta og Dana frá 24. júni 1901  um landhelgi við Ísland og Færeyjar í gildi en samkvæmt honum var landhelgin þrjár sjómílur. Innan landhelgi máttu útlendingar ekki stunda botnfiskveiðar nema Danir og Færeyingar sem höfðu sömu réttindi og Íslendingar.  Allar botnvörpuveiðar innan landhelgi voru bannaðar bæði Íslendingum og útlendingum. Utan landhelgi var sjósókn alveg stjórn- og eftirlitslaus og á millistríðsárunum jókst sóknin mikið.

Heimildir 
 Jón Þ. Þór, "Ömmuskeytin", Saga, 1. tölublað (01.01.1995), Blaðsíða 139
 Loftskeytamenn og fjarskiptin, Ekki úr lausu lofti gripið, Morgunblaðið, 31. tölublað (07.02.1988), Blaðsíða 36
Reykjavík Radíó

Reykjavík Radíó, Reykjavíkurradíó   eða Loftskeytastöð Reykjavíkur var loftskeytastöð til almenningsnota. Hún var opnuð 17. júní 1918. Loftskeytastöðin í Reykjavík átti upphaflega að vera til vara fyrir sæsímann ef sæsímastrengurinn slitnaði en skipaþjónusta varð aðalhlutverk hennar. Stöðin var í fyrstu aðeins opin hluta úr sólarhring og var einn starfmaður Friðbjörn Aðalsteinsson. Árið 1919 er Íslandi úthlutað kennistöfunum TF (eitt langt, tvö stutt, eitt langt og eitt stutt) á Morse-kóða.  Kallmerki stöðvarinnar var í fyrstu OXR en fékk síðan heitið TFA. Loftskeytastöðvar voru settar upp á fleiri stöðum en árið 1999 hætta íslensku loftskeytastöðvarnar að nota Morse-kóða og árið 2005 var seinustu loftskeytastöð utan Reykjavíkur lokað og öllum loftskeytastöðvum fjarstýrt frá Reykjavík.

Heimildir 
 Loftskeytamenn og fjarskiptin, Ekki úr lausu lofti gripið, Morgunblaðið, 31. tölublað (07.02.1988), Blaðsíða 36
 Loftskeyti í 90 ár, Morgunblaðið, 164. tölublað (17.06.2008), Blaðsíða 4

Íslenskar loftskeytastöðvar
Stuðlabergsslysið

Stuðlabergsslysið er sjóslys sem varð að kvöldi 17. febrúar eða aðfaranótt 18. febrúar 1962. Síldarbátur frá Seyðisfirði Stuðlaberg NS 102 með 11 manna áhöfn fórst þá út af Stafnesi að talið er og rak brak úr bátnum á fjörur milli Garðskaga og Sandgerðis. Meðal þess sem rak á land var bjarghringur með nafni bátsins sem fannst hjá Þóroddstöðum. Stuðlaberg var á síldveiðum fyrir Suðurlandi. Síðast heyrðist í bátnum þar sem hann var staddur út af Selvogi á leið til Keflavíkur til löndunar og voru mörg skip á þeirri siglingaleið. Stuðlaberg kom hins vegar aldrei til Keflavíkur og var talið þar að báturinn hefði haldið til Hafnarfjarðar þar sem hann hafði áður landað. Vegna þessa varð bátsins ekki saknað fyrr en 21. febrúar er Slysavarnafélagi Íslands var gert viðvart. Eins og áður segir rak talsvert brak úr bátnum á fjörur milli Hafna og Garðskaga og fannst lík eins skipverja rekið undan bænum Fuglavík. Stuðlaberg NS 102 var 152 lesta stálbátur sem gerður var út frá Suðurnesjum.

Þeir sem fórust með Stuðlabergi voru:

 Jón Hildiberg Jörundsson, skipstjóri, Keflavík
 Pétur Þorfinnsson, stýrimaður, Reykjavík
 Kristján Jörundsson, 1. vélstjóri, Ytri-Njarðvík
 Karl Jónsson, 2. vélstjóri, Reykjavík
Birgir Guðmundsson, Matsveinn, Reykjavík
 Stefán Elíasson, háseti, Hafnarfirði
 Guðmundur Ólason, háseti, Reykjavík
 Gunnar Valsberg Laxfoss Hávarðsson, háseti, Keflavík
 Örn Ólafsson, háseti, Hafnarfirði
 Kristmundur Benjamínsson, háseti, Keflavík
 Ingimundur Sigmarsson, háseti, Seyðisfirði

Heimildir 
 Sjómannablaðið Víkingur, 3. Tölublað (01.03.1962), Blaðsíða 46
 Geir Gunnarsson, ræða í Alþingi um sjóslys, 1962

Sjóslys við Ísland
1962
Selvogur

Selvogur er vogur og samnefnd byggð á Suðurstrandavegi milli Þorlákshafnar og Grindavíkur. Þar var lengi mjög einangrað byggðalag og komst rafmagn ekki á í sveitina fyrr en eftir 1970 og lá eingöngu malarvegur þangað. Fyrr á öldum var töluverð byggð þar og var stundað útræði þar á vetrum. Kirkja Selvogsbúa var Strandakirkja og var prestsetrið í Vogsósum en brauðið var lagt niður árið 1907. Séra Eiríkur Magnússon tók við Strönd í Selvogi árið 1677 og flutti að Vogsósum. Á þeim tíma voru 42 búendur í Selvogi og sjö búendur á höfuðbólinu Strönd. Herdísarvík var áður stórbýli í Selvogi en er núna í eyði. Þar var fyrrum kunn verstöð með fjölda sjóbúða. Einar Benediktsson bjó í Herdísarvík og hann ánafnaði Háskóla Íslands jörðina.

Heimild 
 Áhugaverðir staðir við Suðurstrandaveg 

Reykjanesskagi
Tvö tungl

Tvö tungl er sjötta ljóðabók Gyrðis Elíassonar, gefin út af Máli og menningu árið 1989. Mynd á Kápu gerði Sigurlaugur Elíasson.

Íslenskar ljóðabækur
Bókaárið 1989
N er aðeins bókstafur

N er aðeins bókstafur er fjórtánda ljóðabók Geirlaugs Magnússonar. Bókin kom út árið 2003 hjá Lafleur útgáfunni.

Íslenskar ljóðabækur
Bókaárið 2003
Strandarkirkja

Strandarkirkja er kirkja við Engilvík á Suðurstrandavegi. Kirkjan var kirkja íbúa í Selvogi og bjó prestur í Vogsósum uns brauðið var lagt niður árið 1907. Strandakirkja er þjóðfræg vegna áheita og helgisagna. Strandarkirkja stendur við skerjótta  og hafnlausa Suðurstöndina. Þar hjá er viti. Í kirknatali Páls Jónssonar biskups í Skálholti sem er að stofni til frá um 1200 er kirkjan á Strönd nefnd. Sennilegt er að lending í víkinni hafi verið um Strandarsund sem er suður og austur af kirkjunni. Núverandi kirkja var reist 1888 og endurvígð eftir endurbætur 14. júlí 1968 og endurbætt frekar og endurvígð aftur 13. október 1996.

Helgisagnir um Strandarkirkju 
Elsta helgisögnin um Strandarkirkju er að Gissur hvíti hafi gert kirkju þar á 10. og 11. öld úr kirkjuvið sem Ólafur Tryggvason Noregskonungur sendi hann með frá Noregi. Önnur sögn er að Árni nokkur formaður hafi reist kirkjuna úr smíðavið sem hann kom með frá Noregi. Þriðja helgisögnin er um ungan bónda frá uppsveitum Árnessýslu sem fer til Noregs að sækja smíðavið í hús sín en lendir í sjávarháska og hafvillum og dimmviðri og veit ekki hvar skipið er. Hann ákveður í örvæntingu sinni að gefa allan smíðaviðinn til kirkjubyggingar á þeim stað þar sem hann næði landi heilu og höldnu. Þá sá hann ljósengil framundan stefni skipsins og verður sá engill stefnumið sem hann stýrir eftir. Hann lendir í sandvík milli sjávarklappa og þá hvarf engillinn. Skipsmenn sáu í birtingu morguninn eftir að þeir höfðu verið leiddir eftir bugðóttu lendingarsundi milli boðaskerja á úthafsbrimströnd. Var hin fyrsta Strandakirkja reist úr viðnum sem kom úr skipinu.

Vorið 1950 var reistur minnisvarði um kraftaverkið í Engilsvík norðvestan við kirkjuna. Minnisvarðinn sem er standmynd á stalli sem sýnir hvítklædda konu sem heldur á skínandi krossmarki er eftir Gunnfríði Jónsdóttur myndhöggvara og nefnist Landsýn. Árið 1994 var vígt minnismerki um látna sjómenn.

Messað er í Strandarkirkju um tíu sinnum á ári.

Heimild 
 Strandakirkja 

Kirkjur á Íslandi
Gunnfríður Jónsdóttir

Gunnfríður Jónsdóttir (26. desember 1889 - 15. maí 1968) var íslenskur myndhöggvari. Hún var frá Kirkjubæ í Húnavatnssýslu og voru foreldrar hennar Halldóra Einarsdóttir Andréssonar og Jón Jónsson. Gunnfríður fékk drep í fót átta ára gömul og útvortis berkla. Hún fór 19 ára í Kvennaskólann á Blönduósi. Hún lærði síðar kjólasaum og var fjögur ár í Reykjavík en fór til Stokkhólms 1919. Þar saumaði hún fyrir efnafjölskyldur og fékk hátt kaup og var þar í fimm ár og fór þaðan til Kaupmannahafnar, Berlínar og París. 

Gunnfríður giftist Ásmundi Sveinssyni myndhöggvara árið 1924 og vann fyrir þeim báðum þar til hann lauk námi. Hún vann fyrst sem saumakona.  

Hún kynntist Ásmundi í Reykjavík en þau urðu samskipa til Kaupmannahafnar árið 1919 og dvaldi Gunnfríður þar í áratug. Hér heima bjó hún og starfaði á Freyjugötu 41 en þar er í dag Ásmundarsalur. Gunnfríður lést árið 1968 og var jarðsett í kirkjugarði Strandakirkju. 

Gunnfríður gerði sína fyrstu höggmynd um fertugt en það var styttan "Dreymandi drengur". Hún gerði einnig brjóstmynd af Sigurjóni Péturssyni í Álafossi en sú mynd stendur í brekkunni ofan við sundlaugina á Álafossi. 

Meðal verka hennar er minnisvarði við Strandakirkju um kraftaverkið í Engisvík en það er höggmynd úr ljósu graníti sem sýnir hvítklædda konu benda sjómönnum í sjávarháska inn í Engilsvík.

Heimildir 
 Síldarstúlkur, Vísir, 224. Tölublað (11.12.1961), Blaðsíða 10
 Guð hjálpar þeim sem hjálpa sér sjálfir,Vikan, 51. Tölublað (22.12.1960), Blaðsíða 16
 Þeir komast stundum langt sem ná ekki að gleyma draumum sínum, Tíminn, 282. Tölublað - Jólin 1964 (22.12.1964), Blaðsíða 3

Íslenskir myndlistarmenn
íslenskar konur

Íslenskir myndhöggvarar
Elsa E. Guðjónsson

Elsa E. Guðjónsson  (21. mars 1924 - 28. nóvember 2010) var lengi deildarstjóri textíl- og búningafræðideildar Þjóðminjasafns Íslands. 

Hún fæddist Elsa Ída Schepler Eiríksson. Móðir hennar var Elly Margrethe Eiríksson, fædd Schepler en hún fædd 1896 í Kaupmannahöfn. Langamma Elsu  var Karen Marie Schepler sem stofnaði árið 1886 fyrirtækið Mælkeforsyningen Ravnsborg í Nørrebro í Kaupmannahöfn sem synir hennar tveir tóku yfir og var annar þeirra Carl Schepler faðir Elly Margrethe. Það fyrirtæki varð seinna að Irma, keðju matvöruverslana. Faðir Elsu var Halldór Guðmundur Marías Eiríksson fæddur 1889 á Hrauni á Ingjaldssandi í Önundarfirði. Elsa giftist Þóri Guðjónssyni fiskifræðing og fyrrum veiðimálastjóra.    

Að loknu stúdentsprófi frá Menntaskólanum í Reykjavík fór Elsa til framhaldsnáms í Bandaríkjunum og lauk BA-prófi í textíl- og búningafræðum, list og listasögu frá Háskólanum í Seattle árið 1945 og síðar meistaraprófi í sömu greinum auk miðaldasögu árið 1961.

Heimild 

 Flateyri.is Minningargrein

Íslenskar konur
Fólk fætt árið 1924
Fólk dáið árið 2010
Stúdentar úr Menntaskólanum í Reykjavík
Fonograf

Fonograf, málvélakefli eða hljóðriti er tæki sem notað var til að taka upp hljóð á vaxrúllu, varðveita það og spila seinna. Seinna var farið að móta hljómplötur í vax með nál sem látin var tifa eftir hljóðbylgjum sem  bárust um trekt og síðar steyptar í harða lakkblöndu. Fonograf var undanfari plötuspilara og upptökutækja.

Í ársbyrjun 1889 er þessi klausa um fonograf í Skírni:„Hinn nafnkunni Edison hefur árið 1888 fundið tvær vélar Fonograf (hljóðrita) og Lingua-graf (tungurita). Hljóðritinn tekur við hverju hljóði sem er, mannsrödd, barnsgráti, söng o. s. frv. Hann getur tekið við heilum söngleik og heilli ræðu. Svo er honum lokað og geymist hljóðið þá í honum. Þegar honum er lokið upp, þá heyrist aptur sama hljóðið, ræða, söngur o. s. frv. Ræða Gladstones i Birmingham 5. nóvember 1888 var öll fonograferuð (hljóðrituð). Vísindamenn lofa þessa vél ákaflega mikið og segja, að þess muni ekki langt að bíða, að menn fari að sendast á fonogram (hljóðrit) í stað bréfa, því hljóðgeymirinn innan úr hljóðritanum er miklu minni fyrirferðar en bréf og hann má senda manna á milli, Með þessari vél má stela söng og söngleikjum o. s. frv. og eru menn byrjaðir á því í Ameríku. Margir spá að þessi vél muni valda eins miklum breytingum á viðskiptum manna, eins og fréttaþráðurinn. Tunguritinn er vél á gufuvagninum á járnbrautarlest sem kallar upp hátt nöfn járnbrautarstöðvanna og ýmislegt annað sem farþegar þurfa að heyra. Edison hefur góðar vonir um að þessi vél geti afstýrt járnbrautaslysum. Hún hefur mannsmál, en röddin er tröllaleg.“

Heimildir 
  Skírnir, Megintexti (01.01.1889), Blaðsíða 22
 Málvélar og málanám, Skólablaðið, 6. tbl. 5. árg. 1911

Geymslumiðlar
Tónlist
Íhaldsflokkurinn (aðgreiningarsíða)

Íhaldsflokkurinn getur átt við:
 Íhaldsflokkinn, íslenskan stjórnmálaflokk sem stofnaður var 1924 og lagður niður 1929.
 Íhaldsflokkinn, íslenska stjórnmálahreyfingu sem stofnuð var 2015.
 Íhaldsflokkinn, breskan stjórnmálaflokk.

Aðgreiningarsíður
Otto Wathne

Otto Wathne var kaupmaður og útgerðarmaður á Seyðisfirði. Hann var ættaður frá Noregi en kom til Íslands fyrst árið 1869 og hóf síldveiðar á Seyðisfirði og byggði hús sem kallað var Vatnabugt á á Búðareyri. Útgerðin heppnaðist ekki og Otto fór til Englands og tók stýrimannapróf þar en kom aftur þegar síldveiðar Norðmanna hér við land hófust af krafti.

Heimildir 
 Minningargrein Austri, 30. tölublað (29.10.1898)
 Bryggjuhúsin á Seyðisfirði 

Seyðisfjörður
Eyrarfjall (Kjós)

Eyrarfjall í Kjós er 456 m fjall upp af Hvalfirði í Kjós. Eyrardalsvegur (vegur 460) liggur kringum Eyrarfjall og Sandfell að sunnan og austan eftir Miðdal og Elífsdal. Vestan og norðan megin við fjallið liggur Hvalfjarðarvegur (Vegur 47) og norðan við fjallið er Hvalfjarðareyri.

Heimildir 
 Eyrarfjall 

Hvalfjörður
Fjöll á Íslandi
Hvalfjarðareyri

Hvalfjarðareyri er eyri í Hvalfirði norðan við Eyrarfjall. Það er einn aðalfundarstaður baggalúta á suðvesturhorni Íslands.

Heimild 
 Ísór 39. Hvalfjarðareyri - eyri, baggalútar, geislasteinar og berggangar 

Eyrar á Íslandi
Hvalfjörður
Ásgarðsskóli

Ásgarðsskóli er fyrrum grunnskóli í Kjósarhreppi. Kennsla lagðist af í Ásgarðsskóla árið 2003 vegna fækkunar barna í hreppnum og sækja nú börn á grunnskóla aldi nám í Klébergsskóla á Kjalarnesi.

Grunnskólar á Íslandi
Kjósarhreppur
Ditlev Thomsen

Ditlev (skírður Dethlef) Thomsen (1805-1857) eldri var kaupmaður í Reykjavík. Hann fæddist 25. nóvember 1805 í Bov á Suður-Jótlandi og fluttist 1826 til Íslands. Hann var fyrst  verslunarstjóri á vegum Flensborgar-kaupmenns  í Keflavík. Hann hlaut borgararéttindi í Reykjavík sem verslunarstjóri 15. október 1829 en borgarabréf sem kaupmaður 29. júlí 1837. Ditlev Thomsen byrjaði með verslun í Sívertsenshúsi við Hafnarstræti 22. Árið  1844 reisti hann verslunarhús við Lækjartorg sem síðar var stækkað. Þar voru um tíma mikil umsvif og var verslunin kölluð Thomsens-magasín. Það var seinna Hótel Hekla. 

Ditlev Thomsen átti í  deilum um veiðirétt í Elliðaánum, en konungur hafði selt honum þau hlunnindi árið 1853.
Hann fórst með póstskipinu "Søløven" við Þrælavík vestur af Lóndröngum þann 27. nóvember 1857 .

Tengt efni 
 Thomsens-magasín

Heimild 
 Pétur Pétursson, Glaðst á góðum degi, Morgunblaðið 2. ágúst 2003
 2600 laxar úr Elliðaárnum 1891 Morgunblaðið, 166. tölublað (26.07.1987), Blaðsíða 56

Tilvísanir

Danskir kaupmenn
Íslenskir kaupmenn
Saga Reykjavíkur
1007

Árið 1007 (MVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1007
1001-1010
1008

Árið 1008 (MVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1008
1001-1010
1017

Árið 1017 (MXVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1017
1011-1020
1018

Árið 1018 (MXVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1018
1011-1020
1019

Árið 1019 (MXIX í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1019
1011-1020
1032

Árið 1032 (MXXXII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1032
1031-1040
1033

Árið 1033 (MXXXIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1033
1031-1040
1035

Árið 1035 (MXXXV í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1035
1031-1040
1036

Árið 1036 (MXXXVI í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1036
1031-1040
1037

Árið 1037 (MXXXVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1037
1031-1040
1038

Árið 1038 (MXXXVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1038
1031-1040
1039

Árið 1039 (MXXXIX í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1039
1031-1040
1046

Árið 1046 (MXLVI í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1046
1041-1050
1048

Árið 1048 (MXLVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1048
1041-1050
1049

Árið 1049 (MXLIX í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1049
1041-1050
1050

Árið 1050 (ML í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1050
1041-1050
1051

Árið 1051 (MLI í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1051
1051-1060
1058

Árið 1058 (MLVIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1058
1051-1060
1059

Árið 1059 (MLIX í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1059
1051-1060
1060

Árið 1060 (MLX í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1060
1051-1060
1061

Árið 1061 (MLXI í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1061
1061-1070
1062

Árið 1062 (MLXII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1062
1061-1070
1063

Árið 1063 (MLXIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1063
1061-1070
1064

Árið 1064 (MLXIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1064
1061-1070
1065

Árið 1065 (MLXV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1065
1061-1070
1067

Árið 1067 (MLXVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1067
1061-1070
1068

Árið 1068 (MLXVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1068
1061-1070
1070

Árið 1070 (MLXX í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin  

1070
1061-1070
1076

Árið 1076 (MLXXVI í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin   

1076
1071-1080
1077

Árið 1077 (MLXXVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin   

1077
1071-1080
1078

Árið 1078 (MLXXVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin   

1078
1071-1080
1079

Árið 1079 (MLXXIX í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin   

1079
1071-1080
1081

Árið 1081 (MLXXXI í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1081
1081-1090
1082

Árið 1082 (MLXXXII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1082
1081-1090
1083

Árið 1083 (MLXXXIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1083
1081-1090
1084

Árið 1084 (MLXXXIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1084
1081-1090
1085

Árið 1085 (MLXXXV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1085
1081-1090
1091

Árið 1091 (MXCI í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1091
1091-1100
1093

Árið 1093 (MXCIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1093
1091-1100
1094

Árið 1094 (MXCIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1094
1091-1100
1095

Árið 1095 (MXCV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd

Dáin

1095
1091-1100
1097

Árið 1097 (MXCVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1097
1091-1100
1098

Árið 1098 (MXCVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

1098
1091-1100
901

Árið 901 (CMI í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

901
901-910
902

Árið 902 (CMII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

902
901-910
903

Árið 903 (CMIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

903
901-910
905

905 (CMV í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

905
901-910
906

906 (CMVI í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

906
901-910
907

907 (CMVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

907
901-910
908

908 (CMVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

908
901-910
909

909 (CMIX í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

909
901-910
910

910 (CMX í rómverskum tölum)

Atburðir

Fædd

Dáin 

910
901-910
Farnavaz 1. Íberíukonungur

Farnavaz 1. (georgíska: ფარნავაზ I) (326 – 234 f.Kr.) var konungur Íberíu árin 299 – 234 f.Kr..

Tilvísanir
Rapp, Stephen H. (2003), Studies In Medieval Georgian Historiography: Early Texts And Eurasian Contexts. Peeters Bvba ISBN 90-429-1318-5.
Toumanoff, Cyril (1963), Studies in Christian Caucasian History. Georgetown University Press.
Suny, Ronald Grigor (1994), The Making of the Georgian Nation (2nd edition). Indiana University Press, ISBN 0-253-20915-3.

Georgía
Fahrenheit 451

Farhenheit 451 er vísindaskáldsaga eftir Ray Bradbury. Hún er framtíðarhryllir (dystrópía) og gerist í heimi þar sem eldur er ekki hættulegur heimilum og slökkviliðsmenn vinna við að kveikja elda, ekki slökkva elda. Í þessum heimi hafa bækur verið bannaðar og slökkviliðsmenn fara á heimili fólks og leita að bókum til að brenna. Sagan hefur verið kvikmynduð og var leikstjóri kvikmyndar François Truffaut. Sagan hefur einnig komið út sem teiknimyndasaga og sem rafbók en höfundur var lengi vel andstæðingur Internetsins og vildi ekki að rit sín væru aðgengileg á vefnum. Bókin kom út í íslenskri þýðingu 1968. Heimildarmynd Michael Moore Farhenheit 9/11 vísar í þessa sögu en upphaflegu titillinn er fengin vegna þess að það er hitastigið sem bækur byrja að brenna. Michael Moore segir að sinn titill vísi til atburðar sem varð til að frelsið brynni upp.

Aðalpersóna sögunnar er  Guy Montag sem er óánægður slökkviliðsmaður. Sjónvarpsskjárinn er miðpunktur heimilisins og bækur eru bannaðar svo fólk situr við skjáinn þar sem ríkið útvarpar þáttum.

Vísindaskáldsögur
912

912 (CMXII í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

912
911-920
913

913 (CMXIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

913
911-920
914

914 (CMXIV í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

914
911-920
915

915 (CMXV í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

915
911-920
916

916 (CMXVI í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

916
911-920
917

917 (CMXVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

917
911-920
918

918 (CMXVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

918
911-920
919

919 (CMXIX í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

919
911-920
920

920 (CMXX í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

920
911-920
Karen Silkwood

Karen Gay Silkwood (19. febrúar 1946 – 13. nóvember 1974) var bandarískur efnasérfræðingur og baráttumaður í verkalýðshreyfingu. Hún er þekkt fyrir að hafa vakið athygli á heilsufars og öryggismálum starfsfólks í kjarnorkuveri. 

Dularfullur dauðdagi hennar varð til þess að höfðað var mál á hendur efnafyrirtækinu  Kerr-McGee en hún vann í  Kerr-McGee Cimarron Fuel Fabrication Site nálægt Crescent í Oklahoma fylki.

Gerð var kvikmyndin Silkwood árið 1983 um líf hennar og baráttu og lék Meryl Streep Karen Gay.

Bandarískir efnafræðingar
Bandarískir verkalýðsleiðtogar
Bandarískir aðgerðasinnar
921

921 (CMXXI í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

921
921-930
922

922 (CMXXII í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

922
921-930
923

923 (CMXXIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

923
921-930
924

924 (CMXXIV í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

924
921-930
925

925 (CMXXV í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

925
921-930
926

926 (CMXXVI í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

926
921-930
927

927 (CMXXVII í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir
 England er stofnsett sem sameiginlegt ríki.

Fædd

Dáin

927
921-930
928

928 (CMXXVIII í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

928
921-930
929

929 (CMXXIX í rómverskum tölum)

Atburðir

Ódagsettir atburðir

Fædd

Dáin

929
921-930