alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Togvíraklippur

Togvíraklippur eru áhald sem notað er til þess að klippa á togvíra, en það er vírinn sem dregur upp botnvörpu togara. Klippurnar eru íslensk uppfinning og voru fyrst notaðar í þorskastríðunum 1972og 1975 af Landhelgisgæslunni og komu þær breskum sjómönnum alveg í opna skjöldu. Þeir héldu til að byrja með að klippurnar væru eitthvert hátæknilegt tæki, en því fer fjarri, þær eru mjög einfaldar og er til dæmis ekkert hreyfanlegt í þeim.

Tilvísanir

Sjávarútvegur
Þorskastríð
Hannes Finnsson

Hannes Finnsson (8. maí 1739 – 4. ágúst 1796) fæddist í Reykholti í Borgarfirði. Var hann sonur prestshjónanna þar, séra Finns Jónssonar, sem síðar varð biskup í Skálholti, og Guðríðar Gísladóttur.

Hannes útskrifaðist aðeins 16 ára úr Skálholtsskóla vorið 1755 og hélt þegar um sumarið til guðfræðináms við Hafnarháskóla.  Reyndi hann þar að auki að kynnast sem flestum greinum, einkum náttúruvísindum, þjóðhagfræði og stærðfræði, auk norrænna fræða. Náði hann einnig góðri kunnáttu í latínu, grísku, hebresku, frönsku og þýsku. Embættispróf í guðfræði tók hann 1763. Á þeim 12 árum, sem Hannes dvaldist samfleytt í Kaupmannahöfn, kynntist hann mörgum helstu fræðimönnum Danmerkur og velunnurum þeirra. Komst hann í einstaka aðstöðu til grúsks og fræðastarfa og nýtti hann sér það samviskusamlega.

1767 sneri Hannes heim í Skálholt til aðstoðar föður sínum við ýmis fræðistörf og var þar næstu 3 árin. 1770 hélt hann aftur til Kaupmannahafnar og dvaldi þar næstu 7 árin við störf í íslenskum fræðum, m.a. útgáfu á fornritum og þeirri miklu kirkjusögu, sem faðir hans hafði sett saman. Á þessum árum gerði hann ferð til Stokkhólms að skoða handrit og er ferðasagan til á prenti. 

Hannes var vígður aðstoðarbiskup til Skálholts 1777 af Harboe Sjálandsbiskupi. Finnur biskup var farinn að eldast og vildi fá soninn sér til halds og trausts með það fyrir augum, að hann yrði síðar eftirmaður hans. Finnur lét af embætti árið 1785 og var Hannes þá einn biskup. Árið áður höfðu Suðurlandsskjálftar lagt Skálholtsstað meira og minna í rúst og var nú svo komið, að flytja átti biskupsstólinn til Reykjavíkur. Hannes keypti þá Skálholtsstað og fékk að sitja þar áfram sem hann og gerði til æviloka. 
 
Hannes var tvígiftur. Fyrri kona hans var Þórunn Ólafsdóttir Stefánssonar stiftamtmanns en hún dó í bólunni 1786. Tveir synir þeirra dóu ungir. 1789 kvæntist hann Valgerði Jónsdóttur sýslumanns frá Móeiðarhvoli. Fjögur börn þeirra komust öll á legg og er af þeim komin Finsen-ættin (Hannes hafði kallað sig Finsen á Kaupmannahafnarárum sínum).

Á síðustu æviárunum skrifaði Hannes tvö merkustu rit sín: Um mannfækkun af hallærum á Íslandi og Kvöldvökur. 

Hannes dó hinn 4. ágúst 1796 í Skálholti eftir skyndileg veikindi.

Verk
Um mannfækkun af hallærum á Íslandi
Kvöldvökur

Tenglar
 Stocksholms-Rella av Hannes Finnsson utgiven av Arvid Hj. Uggla, biografisk skiss av Jón Helgason. På svenska 1935 av Samfundet Sverige-Island. (Lars Hökerbergs Förlag)

Heimildir 
 Hannesarþing 20.4.1996
 Æfisaga Hannesar Finnssonar á bækur.is

Íslendingar sem gengið hafa í Kaupmannahafnarháskóla
Skálholtsbiskupar
Sænsku konungshjónin

Sænsku konungshjónin eru sænski konungurinn Karl Gústaf XVI og drottninginn Silvia Sommerlath.

Tengt efni 
 Sænska konungsfjölskyldan

Tenglar 
 Vefur sænsku konungsfjölskyldunnar
TI-84 Plus serían

TI-84 er vinsæl forritanleg grafísk reiknivél framleidd af Texas Instruments. Á henni er lítið USB tengi.

Tenglar 

TI-84 Plus (á ensku)

Grafískar reiknivélar
Texas Instruments
Nine Inch Nails

Nine Inch Nails eða NIN eins og nafnið er stytt er bandarísk rokkhljómsveit sem spilar industrial tónlist en einnig róleg lög sem einkennast oft af píanóleik, hún var stofnuð árið 1988 í Cleveland í Ohio af Trent Reznor.

Textar sveitarinnar einkennast oft af sjálfshatri og vonleysi, frá og með breiðskífunni The Fragile hefur þó færst meiri von í textana og tónlistina en sú útgáfa endurspeglaði langa baráttu Reznors við geðhvörf og þunglyndi.

Breiðskífur
Pretty Hate Machine (1989)
The Downward Spiral (1994)
The Fragile (1999)
With Teeth (2005)
Year Zero (2007)
Ghosts I–IV (2008)
The Slip (2008)
Hesitation Marks (2013)
Bad Witch (2018)

Tenglar 

 Vefsíða Nine Inc Nails
 Fréttasíða sem sérhæfir sig í hljómsveitinni
 Lagatextar 

Bandarískar rokkhljómsveitir
Norðurlöndin

Norðurlöndin er samheiti sem notað er yfir fimm lönd í Norður-Evrópu: Ísland, Finnland, Svíþjóð, Noreg og Danmörku. (Stundum er orðið Skandinavía notað í sömu merkingu.) Lönd þessi eru einnig öll aðildarríki að Norðurlandaráði og Norrænu ráðherranefndinni. Einnig eru sjálfstjórnarlöndin Áland, Færeyjar og Grænland aðilar að ráðinu og ráðherranefndinni.

Danmörk, Finnland og Svíþjóð eru nú aðilar að Evrópusambandinu og Ísland og Noregur nátengd með aðild að Evrópska efnahagssvæðinu og Schengen-samstarfinu. Sjálfstjórnarsvæðin Færeyjar og Grænland standa utan Evrópusambandsins.

Saga Norðurlanda 

Saga Norðurlanda hefur verið samtvinnuð frá upphafi, frá því að ríki fóru að myndast á tíundu öld einkenndust samskipti þeirra lengi vel mest af valdabaráttu, styrjöldum og ágreiningi.

Tengt efni 
 Norðurlandaráð
 Halló Norðurlönd
 Helsingforssamningurinn
 Norðurlönd
 Norræna félagið
 Nordjobb
 Saga Norðurlanda
 Eystrasaltsráðið
 Norðurskautsráðið
 Norræna upplýsingaskrifstofan á Akureyri
 Samstarfsráðherra Norðurlanda
 Nordplus
 Norræna menningargáttin
 NordForsk
 Norðurlönd í brennidepli
 Norræna Atlantsnefndin
 Norræna vegabréfasambandið

Norðurlönd
Alþingiskosningar

Alþingiskosningar eru kosningar til íslenska löggjafarþingsins, Alþingis. Alþingiskosningar fara að jafnaði fram á fjögurra ára fresti nema þing sé rofið áður en kjörtímabili lýkur. Kosningarétt hafa allir íslenskir ríkisborgarar yfir 18 ára aldri sem hafa átt lögheimili á Íslandi, hafi maður verið búsettur erlendis lengur en 8 ár þarf þó að sækja sérstaklega um kosningaréttinn. Kjörgengi hafa allir þeir sem hafa kosningarétt og óflekkað mannorð en hæstaréttardómarar eða umboðsmaður Alþingis eru þó ekki kjörgengir né heldur Forseti Íslands.

Kosningarnar eru listakosningar, fulltrúar eru valdir af framboðslistum í samræmi við fjölda atkvæða. Síðan 2003 hefur landinu verið skipt upp í 6 kjördæmi.

Listi yfir Alþingiskosningar

Ráðgjafarþing
 Alþingiskosningar 1844
 Alþingiskosningar 1852
 Alþingiskosningar 1858
 Alþingiskosningar 1864
 Alþingiskosningar 1869

Landshöfðingjatímabilið
 Alþingiskosningar 1874
 Aukakosningar 1875-1879
 Alþingiskosningar 1880
 Aukakosningar 1881-1885
 Alþingiskosningar 1886
 Aukakosningar 1887-1891
 Alþingiskosningar 1892
 Alþingiskosningar 1894
 Aukakosningar 1895-1899
 Alþingiskosningar 1900
 Alþingiskosningar 1902
 Alþingiskosningar 1903
 Aukakosningar 1904
 Alþingiskosningar í kaupstöðum 1904

Heimastjórnartímabilið
 Alþingiskosningar 1908
 Alþingiskosningar 1911
 Alþingiskosningar 1914
 Alþingiskosningar 1916

Konungsríkið Ísland (Fullveldi)
 Alþingiskosningar 1919
 Alþingiskosningar 1923
 Alþingiskosningar 1927
 Alþingiskosningar 1931
 Alþingiskosningar 1933
 Alþingiskosningar 1934
 Alþingiskosningar 1937
 Alþingiskosningar 1942 (júlí)
 Alþingiskosningar 1942 (október)

Lýðveldið
 Alþingiskosningar 1946
 Alþingiskosningar 1949
 Alþingiskosningar 1953
 Alþingiskosningar 1956
 Alþingiskosningar 1959 (júní)
 Alþingiskosningar 1959 (október)
 Alþingiskosningar 1963
 Alþingiskosningar 1967
 Alþingiskosningar 1971
 Alþingiskosningar 1974
 Alþingiskosningar 1978
 Alþingiskosningar 1979
 Alþingiskosningar 1983
 Alþingiskosningar 1987
 Alþingiskosningar 1991
 Alþingiskosningar 1995
 Alþingiskosningar 1999
 Alþingiskosningar 2003
 Alþingiskosningar 2007
 Alþingiskosningar 2009
 Alþingiskosningar 2013
 Alþingiskosningar 2016
 Alþingiskosningar 2017
 Alþingiskosningar 2021

Heimildir
 Eggert Þór Bernharðsson, 
 Hagstofa Íslands

Tengt efni
 Kosningasaga

Alþingiskosningar
Þingkosningar

Þingkosningar eru kosningar þar sem borgarar lýðræðisríkis kjósa sér fulltrúa á þing. Kosningarnar fara fram með reglulegu millibili eins og t.d. fjögurra ára fresti á Íslandi.

Tengt efni 
Alþingiskosningar

Kosningar
Bláberjasulta

Bláberjasulta er sulta gerð úr bláberjum, venjulega samanstendur hún af um 700-1000 grömmum af sykri á móti hverju kílói af bláberjum.  Venjulega er ekki settur hleypir í sultuna því að bláberin sjálf innihalda hleypiefni.

Sultur
Bláber

Bláber eru ávextir ákveðinna lynga af bjöllulyngs-ættkvíslinni, lyngið sem berin vaxa á er kallað bláberjalyng. Berin eru vinsæl til matargerðar hjá mannfólkinu en einnig eru þau í miklu uppáhaldi hjá mörgum dýrum m.a. þröstum. Bláberjalyng á Íslandi er af tegundinni Vaccinium uliginosum, en önnur tegund vex einnig á landinu og kallast hún Aðalbláberjalyng (Vaccinium myrtillus).

Á Íslandi þroskast þau yfirleitt ekki fyrr en seint í ágúst sem flest önnur ber.

Tengt efni 
 Aðalbláber
 Bláberjasulta

Tengill
 Bláber frá Ameríku (Bændablaðið 11. sept. 2020) 

Ber
Lyngætt
Succubus

Succubus er goðsögn frá miðöldum (fleirtala succubi; á latínu succubare eða „að liggja undir“), sem er kvenkyns djöfull sem tælir menn, sérstaklega munka, í draumum eða tælir þá til að hafa mök við sig, og dregur þannig orku úr þeim sem viðheldur hennar eigin lífi, oft þar til að fórnarlambið er örmagna eða deyr.  Þessi goðsögn er talinn hafa orðið til, sem útskýring á blautum draumum.  Lilith og Lilin (úr gyðingdóm), Lilitu (Súmeríska) og Rusalka (Slavneska) eru þekktir succubi djöflar.  Til er karlkyns útgáfa af þessari goðsögn sem kallast Incubus.

Djöflar
Vísir (stærðfræði)

Fyrir aðrar merkingar orðsins „vísir“ má sjá vísi.

Vísir eða vísitala er í stærðfræði tala sem er brjóstvísir (og kallast þá veldisvísir) eða hnévísir, sem brjóstvísir stendur hún með veldisstofn og táknar fjölda skipta veldisstofninn er margfaldaður með sjálfum sér, auk þess sem hann er margfaldaður með tölunni 1. Liðvísir er vísir liðar í runu eða röð. Vísisimengi er mengi vísa allra staka í öðru mengi og er hlutmengi í mengi náttúrlegra talna.

Vísisfall er fall, þar sem breytistærðin er veldisvísir.

Stærðfræði
Mengjafræði

en:Index#Mathematics
ru:Нётеров оператор#Индекс нётерова оператора
Carl Gustav Jacob Jacobi

Carl Gustav Jacob Jacobi (10. desember 1804 – 18. febrúar 1851) var þýskur stærðfræðingur. Hann átti hlut að máli við þróun svokallaðra elliptískra falla, en það er flokkur falla sem kemur fram við andhverfur sérstakra heilda. Með því að beita elliptískum föllum innan talnafræðinnar (number theory) tókst honum að sanna ályktun Fermats um það að sérhverja náttúrulega tölu mætti skrifa sem summu fjögurra eða færri ferningstalna. Hann átti líka þátt í þróun ákveða af fylkjum og í aflfræði.

Tengt efni 
 Jacobi-fylki

Jacobi, Carl Gustav Jacob
Vingjarnlegar tölur

Vingjarnlegar tölur kallast á ensku: „amicable numbers“. Þá er átt við par af heilum pósitífum tölum sem eru þannig, að hvor talan um sig er jöfn summu allra heiltalna, sem ganga upp í hinni tölunni. Þannig eru til dæmis tölurnar 220 og 284 vingjarnlegar tölur, því að þær sem ganga upp í 220 eru 1, 2, 4, 5, 10, 11, 20, 22, 44, 55, 110 með summuna 284, og þær sem ganga upp í 284 eru 1, 2, 4, 71, og 142 með summuna 220. Slík talnapör voru þekkt hjá Pyþagóringum og frá þeim er nafnið komið.

Fermat fann vingjarnlega talnaparið 17296 og 18416. Euler bjó til lista yfir 64 talnapör sem eru vingjarnleg. Árið 1867 fann 16 ára ítalskur drengur næstminnsta talnaparið, sem er 1184 og 1210, en Euler hafði ekki tekið eftir því. Nú eru mörg hundruð slík talnapör þekkt, en ennþá hefur ekki verið sannað hvort fjöldi slíkra para er óendanlegur eða ekki.

Stærðfræði
Fullkomin tala

Fullkomin tala er náttúruleg tala, sem hefur þann eiginleika, að summa allra þátta tölunnar (þó ekki talan sjálf) er jöfn tölunni sjálfri. Minnsta fullkomna talan er 6 en tölur sem ganga upp í hana eru 1, 2 og 3 og summa þeirra er 6, þar af leiðandi er 6 fullkomin tala. Önnur dæmi eru 28 (= 1 + 2 + 4 + 7 + 14) og 496. Það eru jafn margar fullkomnar tölur þekktar og fjöldi Mersenne frumtalna. Ef 2p-1 er frumtala, þá er (2p-1)(2p-1) fullkomin tala. Eingöngu er vitað um sléttar fullkomnar tölur en þó er ekki vitað hvort það séu til fullkomnar oddatölur eða ekki.

Tenglar
Perfect Number Proof - Numberphile á YouTube

Talnafræði
Aðfeldi

Aðfeldi (einnig er kölluð hrópmerking) er aðgerð, framkvæmd á náttúrulegum tölum og núlli, táknuð með n!. Merking táknsins n! er sú, að reiknað er margfeldi allra náttúrlegra talna frá einum til tölunnar n. Þannig fæst 1! = 1; 2! = 12 = 2; 3! = 123 = 6; 4! = 1234 = 24 og svo framvegis. n! er lesið „n hrópmerkt“ eða „aðfeldið af n“. Auk þess er skilgreint að 0! = 1.

Þetta hefur hagnýtt gildi til dæmis þegar athugað er á hve marga vegu er hægt að raða n mismunandi hlutum upp. Dæmi: Hve mörg mismunandi fjögurra stafa „orð“ er hægt að mynda úr bókstöfunum a, b, c og d? Þar sem stafirnir eru 4, þá er þetta hægt á 4! mismunandi vegu, það er að segja að 24 mismunandi 4 stafa orð eru til sem innihalda eingöngu þessa stafi.

Einnig í verkefnum eins og þessu: Á hve marga mismunandi vegu er hægt að velja þrjá menn úr tíu manna hópi? Svarið við þessu er , þar sem n táknar heildarfjöldann (10) og k táknar þann fjölda, sem valinn er úr heildinni (3). Þá fæst að hægt er að velja 3 úr 10 á C =  = 120 mismunandi vegu.

Þegar við kaupum lottó er gott að vita á hve marga vegu er hægt að velja 5 tölur úr 38 talna hópi. Svarið við því er , sem gefur töluna 501.942. Þess vegna eru vinningslíkur (5 réttir) á hverja röð í lottó einungis 1:501.942 eða nokkurn veginn 0,0002%.

Hér í upphafi kom fram að hrópmerking væri skilgreind fyrir n=0. En aðgerðarlýsingin nær ekki yfir það tilvik, því ekki er unnt að hugsa sér margföldun allra heilla talna frá 1 og upp í 0. Hins vegar er skilgreint að 0! = 1, og kemur það mörgum á óvart. En það er rökstutt þannig: 

 fyrir öll heil n frá 1 til óendanlegt.

Deilum í gegnum jöfnuna með n og fáum  sem gildir fyrir öll n frá 1 til óendanlegt 

Setjum nú  og fáum þá  eða augljóslega .

Gammafallið er útvíkkun aðfeldis á tvinntalnasléttuna.

Stærðfræði
Talnafræði
Fléttufræði
Þýska

Þýska (deutsch; ) er tungumál, sem talað er og ritað aðallega í Þýskalandi, Austurríki og Sviss. Þýska tilheyrir germönskum málum, eins og danska, norska, sænska, íslenska, færeyska, enska og hollenska. Germönsk mál flokkast síðan til indó-evrópskrar málaættar og eru fjarskyld málum eins og til dæmis sanskrít.

Einkenni 
Þýska er nokkuð lík íslensku hvað varðar málfræði, m.a. varðandi beygingar á fallorðum. Nafnorðin sjálf hafa oftast sömu beygingarmynd í eintölu, ákvæðisorðin sem stýra fallinu breytast hins vegar. Undantekningar frá þessu eru eignarfallsmyndir karlkyns og hvorugkyns nafnorða, veik og óreglulega beygð nafnorð auk karlkynsorða af erlendum uppruna. Nafnorðin hljóðverpast sum hver í fleirtölu eða bæta við sig endingu. Ólíkt flestum skyldum málum eru öll nafnorð og ávarpsfornöfn rituð með stórum staf og þérun er algeng. Í þýska stafrófinu er bókstafurinn ß („das Eszett“) sem ekki er að finna í öðrum germönskum málum. Setningarfræði í þýsku er ólík þeirri íslensku að því leyti að aðalsagnir sem fylgja hjálparsögnum standa aftast í setningum. Eins standa sagnorð í aukasetningum aftast.

Stafróf 

Þýska stafrófið hefur 30 bókstafi.

Málfræði 
Ákveðinn greinir

Óákveðinn greinir, líkt og í ensku aðeins notaður í eintölu

Spurnarfornöfn

kk. & kvk. eins, aðeins ein fleirtölumynd -wer

 Persónufornöfn
1. persóna

 

2. persóna

3. persóna, þérun er 3.p.ft. með stórum staf

 BEYGING NAFNORÐA

Nafnorðum í þýsku er skipt í 6 flokka eftir beygingu. Kvenkyns nafnorð eru eins í öllum föllum eintölu.
Í fyrsta flokki enda kvenkyns nafnorð á -en í fleirtölu og karlkyns og hvorugkynsnafnorð enda -en og -n í eignarfalli eintölu en karlkyns og hvorugkyns nafnorð enda annars á -s í eignarfalli eintölu í öllum hinum 5 flokkunum. drengur frú og nál

Ath: Þetta þarfnast yfirferðar.

Frekari fróðleikur 
 George O. Curme, A Grammar of the German Language, New York 1922.
 Fausto Cercignani, The Consonants of German: Synchrony and Diachrony, Milan 1979, ISBN 88-205-0185-6.
 W. B. Lockwood, German Today: The Advanced Learner's Guide, Oxford 1987, ISBN 0-19-815850-5.
 Anthony Fox, The Structure of German, Oxford 2005, ISBN 0-19-927399-5.
 Wolfgang Krischke, Was heißt hier Deutsch? – Kleine Geschichte der deutschen Sprache, München 2009, ISBN 978-3-406-59243-0.
 Peter von Polenz, Geschichte der deutschen Sprache, Berlin 2009, ISBN 978-3-11-017507-3.
 Ruth H. Sanders. German: Biography of a Language, Oxford 2010.

Tenglar 

Þýska
Mersenne-frumtölur

Mersenne-frumtala er frumtala á forminu (2p-1), þar sem p er frumtala. Franski munkurinn Marin Mersenne rannsakaði slíkar tölur. Þekktar er 48 Mersenne-frumtölur og stærst þeirra er talan (257.885.161 − 1), sem jafnframt er stærsta þekkta frumtalan (janúar 2013). Ekki eru allar tölur á forminu (2p-1) frumtölur, t.d. er talan (211-1) ekki frumtala.

Stórt verkefni er í gangi á Internetinu um að finna Mersenne-frumtölur, þar sem að þær tölur hafa mikla þýðingu fyrir dulkóðun og ýmsa aðra strjála útreikninga. Verkefnið hefur fundið sjö af tíu stærstu þekktu frumtölum heims, þar af þá stærstu sem var fundin í janúar 2013, en hún er 17425170 tölustafir að lengd.

Tenglar
 Heimasíða GIMPS verkefnisins

Tilvitnanir

Stærðfræði
Galileo Galilei

Galileo Galilei (15. febrúar 1564 – 8. janúar 1642) var ítalskur stærðfræðingur, stjarnfræðingur og eðlisfræðingur. Hann var upphafsmaður þess að samhæfa kenningu og tilraunir í eðlisfræði. Hann leiddi út lögmálið um jafna hröðun fallandi hlutar, s = (1/2)at² og sannreyndi það með tilraunum. Einnig leiddi hann út fleygbogaferil hlutar á flugi í þyngdarsviði. Hann endurbætti sjónaukann og gerði fyrstur manna merkar og framúrskarandi athuganir með sjónauka á stjarnfræðilegum fyrirbærum. Seinna á ævi hans olli stuðningur hans við kenningar Kópernikusar um það að reikistjörnurnar gengju umhverfis sólina árekstri við kirkjuna og sat hann í stofufangelsi vegna þessara kenninga sinna. Hann hefur alla tíð verið gífurlega mikils metinn fræðimaður og sést það best á því að hann hefur verið nefndur „faðir nútíma stjarnfræði“, „faðir nútíma eðlisfræði“ og „faðir vísindanna“.

Uppgötvun sjónaukans 

Á þessum tímapunkti urðu vendingar á ferli Galileó. Vorið 1609 frétti hann að í Hollandi hefði verið fundið upp tæki sem sýndi fjarlæga hluti eins og þeir væru nálægt. Með ítrekuðum tilraunum, uppgötvaði hann hugmyndina á bakvið sjónaukann og gerði sína eiginn og hafði til sölu í gleraugnaverslun. Aðrir uppfinningamenn höfðu gert svipaðar uppfinningar og Galileo, en hann skar sig úr því hann komst fljótt að því hvernig var hægt að bæta tækið og gerði sífellt betri sjónauka. Í ágúst þetta sama ár kynnti hann uppfinningu sína fyrir feneyska öldungaþinginu. Hann fékk að launum æviráðningu sem prófessor við háskólann í Padua og laun hans voru tvöfölduð. Galileo var nú einn af launahæstu prófessorunum við háskólann. Haustið 1609 byrjaði Galíleó að fylgjast með himninum með sjónauka sem stækkuðu allt að 20 sinnum. Í desember dró hann fasa tunglsins eins og sést í gegnum sjónauka, sem sýnir að yfirborð tunglsins er ekki slétt, eins og var talið, en það er gróft og ójafnt. Í janúar 1610 uppgötvaði hann fjögur tungl sem snúast um Júpíter. Galileo komst einnig að því að sjónaukinn sýndi margar stjörnur sem eru ekki sýnilegar með berum augum.  Þessar uppgötvanir voru algjör opinberun og Galíleó gaf út bók, Sidereus Nuncius (The Sidereal Messenger), þar sem hann lýsti þessum uppgötvunum. Hann helgaði bókina Cosimo II de Medici (1590-1621), fyrrum hertoga, sem hann hafði kennt í stærðfræði fyrir nokkrum árum og nefndi hann tunglið Jupiter eftir Medici-fjölskylduna: Sidera Medicea, eða "Medicean Stars. Galileo var verðlaunaður með skipun sem stærðfræðingur og heimspekingur stórhertogans af Toskana, og haustið 1610 sneri hann aftur til lands síns sem þekktur maður. Áður en hann fór frá Padua, hafði hann uppgötvað undursamlegt útlit Satúrnusar og í Flórens uppgötvaði hann að Venus fer í gegnum breytingar stig eins og tunglið gerir.

Tenglar 
 

Galilei, Galileo
Galilei, Galileo
Saga stjörnufræðinnar
Vísindaheimspeki
Vísindaheimspekingar
Safneðlisfræði

Safneðlisfræði er grein innan eðlisfræðinnar þar sem beitt er tölfræði til að vinna með safn smásærra einda og aflfræði þeirra. Hún veitir grundvöll til að tengja smásæja eiginleika einda við stórsæja eiginleika hluta sem eindirnar mynda og veitir þar með tengingu á milli aflfræði (klassískrar og skammtafræðilegrar) og varmafræði, sem fyrir tíma safneðlisfræðinnar var yfirleitt byggð á reynslu lögmálum.

Eðlisfræði
Stærðfræði
Nafnorð í þýsku

Nafnorð í þýsku hafa þau séreinkenni að byrja alltaf á hástaf, hvort sem þau eru sérnöfn eða ekki. Þetta er samkvæmt "Rechtschreibereform" en áður var mjög mismunandi hvaða nafnorð hófust á stórum staf og hver ekki. Eins og í íslensku, þá fallbeygjast þau en hins vegar er greinirinn ekki viðskeyttur í fallbeygingu.

Kyn
Kyn nafnorða (Genus der Substantive, Geschlecht der Hauptwörter) eru ekki alltaf þau sömu og í íslensku og getur reynst erfitt að læra þau, en það eru samt ákveðin grunnatriði sem hægt er að miða við.

Karlkyn:
 Merkir einhvern í karlkyni eins og frændi (Verwandter, Onkel, Vetter, Neffe), faðir (Vater), bróðir (Bruder).
 Endar á -er og táknar geranda.
 Endar á -ig, -ich og -ing.
 Mörg nafnorð sem eru leidd af stofni sagnorða og eru án endingar.

Kvenkyn:
 Merkir einhvern í kvenkyni eins og frænka (Verwandte, Tante, Kusine, Nichte), móðir (Mutter), systir (Schwester). Samt ekki Fräulein (ungfrú) eða Mädchen (stúlka).
 Mörg nafnorð sem enda á -e.
 Endar á -heit, -keit, -schaft, -tät, -ung og -in.

Hvorugkyn:
 Endar á -lein eða -chen.
 Nafnhættir sagnorða notaðir óbreyttir sem nafnorð.

Þegar um er að ræða samsett orð, þá er það síðasta orðið sem ræður kyni.

Fallbeyging
Fallbeyging í þýsku er nokkurn veginn eins og í íslensku, nema að greinirinn er ekki hafður viðskeyttur, heldur er í sér orði. Sjá „Greinir í þýsku“ fyrir nánari upplýsingar um greininn. Nafnorðið er óbreytt í gegnum fallbeygingu nema í eignarfalli í eintölu karlkyni og hvorugkyni og síðan þágufalli fleirtölu.

Nafnorð í eignarfalli eintölu bæta við sig annað hvort -es eða -s. Nafnorð í þágufalli fleirtölu bæta alltaf við sig -n.

Kenniföll nafnorða eru nefnifall eintölu, eignarfall eintölu og nefnifall fleirtölu.

Veik beyging karlkynsorða
Ekki öll karlkynsorð beygjast reglulega og eru til undantekningar frá þeirri reglu.

1) Orð af erlendum stofni sem hafa áherslu á síðasta atkvæði.

2) Flest orð sem enda á -e beygjast veikt og taka þá að sér -en eða -e endingu í öllum föllum, nema nefnifalli eintölu. Dæmi um það eru orðin Junge, Däne, Kunde. Käse tekur þó ekki að sér veika beygingu.

3) Einhver önnur algeng orð. Dæmi: Herr og Bauer.

Óreglulegar beygingar
Mjög fá nafnorð beygjast óreglulega.

Málfræði
Þýska
HIM

HIM var finnsk þungarokkshljómsveit. Frægð sveitarinnar reis í Evrópu með smáskífunni „Join Me In Death“ eða „Join Me“, sem komst á topplista í Þýskalandi árið 2000.

Tónlistarstíll HIM er gjarnan nefndur „love metal“ af söngvara hljómsveitarinnar og mörgum aðdáendum hennar. Tónlistargagnrýnendur flokka þá gjarnan sem „gothic metal“. En tónlistin er oft líka flokkuð með flokkuð  jaðarrokki, jaðarþungarokki, Goth rocki og þungarokki.

Meðlimir  
Ville Valo – söngur (1991/92-1993, 1995-2017)
Mige – bassi (1991/92-1993, 1995-2017)
Linde Lindström – gítar (1995-2017)
Burton – hljómborð (2001-2017)
Jukka Kröger – trommur (2015-2017)

Útgefið efni

Breiðskífur 
Greatest Love Songs Vol. 666 (1997)
Razorblade Romance (2000)
Deep Shadows and Brilliant Highlights (2001)
Love Metal (2003)
Dark Light (2005)
Venus Doom (2007)
Screamworks: Love in Theory and Practice (2010)
Tears on Tape (2013)

Tenglar 
 Heartagram.com
 HimonlineTV 
 HIM-Music 
 HIMzone666 
 HIMzone666.forum 

Finnskar þungarokkshljómsveitir
The O.C.

The O.C. (O.C. stendur fyrir Orange County) er bandarísk drama sjónvarpsþáttaröð (sápuópera) sem er sýnd á Fox sjónvarpsstöðinni.

Leikarar 
 Peter Gallagher leikur Sandy Cohen
 Kelly Rowan leikur Kirsten Cohen
 Benjamin McKenzie leikur Ryan Atwood
 Mischa Barton leikur Marissa Cooper
 Adam Brody leikur Seth Cohen
 Tate Donovan leikur Jimmy Cooper
 Melinda Clarke leikur Julie Cooper Nichol
 Rachel Bilson leikur Summer Roberts
 Alan Dale leikur Caleb Nichol
 Chris Carmack leikur Luke Ward

Tengill 
 Vefsíða þáttaraðana 
 Newport Group  

Bandarískir sjónvarpsþættir