alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Pinus foisyi

Pinus foisyi er útdauð barrtrjártegund í þallarætt einvörðungu þekkt frá síð Míósen jarðlögum í Washington (Yakima Basalt Formation).  Tegundinni var lýst eftir steingervingi af köngli ásamt bút af viði, nálum og karlreklum.

Tilvísanir

Útdauðar tegundir
Furur
Barrtré
Cáceres

Cáceres er borg í sjálfsstjórnarsvæðinu Extremadúra og höfuðstaður Cáceres-héraðs, Spáni. Borgin hefur um 96.000 íbúa (2014) og er á lista heimsminja UNESCO vegna miðaldaveggja sinna. Einnig er þar blanda af byggingarlist frá ýmsum tímum og stílum: Rómverjum, Márum og gotneskur- og endurreisnarstíll.

Heimild

 

Borgir í Extremadúra
Castellón de la Plana

Castellón de la Plana (katalónska: Castelló de la Plana) eða Castellón / Castelló er höfuðborg Castellón-héraðs í sjálfstjórnarsvæðinu Valensía á austur-Spáni. Íbúar  í Castellón  voru 170,888  árið 2018 og var borgin fjórða fjölmennasta borgin í Valensíu eftir Valènciu, Alicante og Elche. 

Fyrsta þekkta bygging Castellón var márískur kastali en bærinn sjálfur var stofnaður árið 1251 eftir að Márar véku.

Heimild

 

Borgir í Valensía
Ciudad Real

Ciudad Real er borg í Kastilíu og La Mancha, Spáni, og höfuðborg samnefnds héraðs. Íbúar eru um 75.000 (2018).

Alfonsó X konungur Kastilíu stofnaði borgina á 13. öld og nafn hennar þýðir konunglega borgin.

Heimild

 

Borgir í Kastilíu-La Mancha
Cuenca

Cuenca er borg í Kastilíu-La Mancha, Spáni og höfuðstaður samnefnds héraðs. Íbúar eru um 55.000 (2017).

Borgin stendur á hæðum nálægt giljum Júcar og Huécar fljótanna. Gamli bær Cuenca er á heimsminjalista UNESCO.

Heimild

 

Borgir í Kastilíu-La Mancha
James Harden

James Harden er bandarískur körfuknattleiksmaður sem spilar fyrir Philadelphia 76ers í NBA-deildinni. 

Harden var valinn í 3. vali árið 2009 af Oklahoma City Thunder frá Arizona State háskólanum. Árið 2012 komst hann með liðinu í NBA úrslit en tapaði fyrir Miami Heat. Harden var valinn valinn MVP árin 2018 og 2019; besti leikmaður deildarinnar og varð þriðji Houston leikmaðurinn til að verða það (á eftir Moses Malone og Hakeem Olajuwon). 

Í byrjun árs 2019 skoraði hann meira en 30 stig í meira en 32 leikjum í röð, en aðeins Wilt Chamberlain hefur lengri óslitna leikjaröð. Einnig varð hann fyrsti leikmaðurinn til að skora meira en 30 stig gegn hinum 29 liðunum í deildinni. Í byrjun árs 2020 náði hann yfir 20.000 stigum og varð meðal topp 50 stigahæstu leikmönnum NBA frá upphafi. Hann er nú í 28. sæti og er í 3. sæti yfir flestar þriggja stiga körfur frá upphafi. Tíu sinnum hefur Harden verið valinn í All Star liðið.

Í upphafi árs 2021 fór hann til Brooklyn Nets og hitti þar fyrir Kevin Durant sem spilaði með honum í Oklahoma. Ári síðar hélt hann til Philadelphia 76ers.

Harden hefur unnið gull með bandaríska landsliðinu: Árið 2012 á Ólympíuleikunum og 2014 á FIBA-heimsleikunum.

Heimild

 

Bandarískir körfuknattleiksmenn
Fólk fætt árið 1989
Guadalajara (Spánn)

Guadalajara getur líka átt við borgina í Mexíkó.
Guadalajara er borg í Kastilíu-La Mancha og höfuðstaður samnefnds héraðs á Spáni. Borgin er 60 kílómetra norðaustur af Madríd og voru íbúar um 84.000 árið 2017.

Nafn borgarinnar var Wādī-al-Ḥajāra á tímum Mára sem þýðir steinadalur. Spænska borgarastríðið lék borgina illa og margar merkar minjar eyðilögðust.

Heimild

 

Borgir í Kastilíu-La Mancha
Pinus leiophylla

Pinus leiophylla   furutegund sem vex aðallega í Mexíkó, með minniháttar útbreiðslu í Bandaríkjunum (suðaustur Arizona og suðvestur New Mexico). Í Mexíkó er útbreiðslan eftir Sierra Madre Occidental og Sierra Madre del Sur frá Chihuahua til Oaxaca, á milli 1600 og 3000 m hæðar. Hún þarf 600 til 1000 mm úrkomu á ári, aðallega á sumrin. Hún þolir frost að vetrum.

Lýsing
Pinus leiophylla verður 20 til 30 m há með stofnþvermál að 23 til 80 sm. Barrnálarnar eru þrjár til fimm saman, 5 til 10 sm langar (sjaldan 15 sm langar), og gljáandi skærgrænar til gulgrænar. Könglarnir eru egglaga, 4 til 7 sm langir (sjaldan að 8 sm) á 1 til 2 sm löngum stilk; Þeir eru óvenju lengi að þroskast: 30 til 32 mánuði, eða ári lengur en flestar aðrar furur. Börkurinn er grábrúnn og sprunginn.

Undirtegundir
Það eru tvær undirtegundir (sem eru taldar af sumum grasafræðingum vera sjálfstæðar tegundir, af enn öðrum afbrigði):
Pinus leiophylla subsp. leiophylla. Barrnálarnar grannar (0,5–0,9 mm), fimm saman. Hún vex í suðurhluta svæðisins, frá Oaxaca til Durango, er ekki frostþolin, og vex þar sem er tiltölulega mikil úrkoma.
Pinus leiophylla subsp. chihuahuana. Barrnálarnar gildari (0,9–1,3 mm), þrjár saman. Hún vex á norðurhluta svæðisins, frá Durango til Arizona, þolir frost niður í -10 °C til -15 °C, og mjög þurrt loftslag. Munurinn á nálunum er aðlögun að erfiðari skylirðum. Samnefni: Pinus chihuahuana, Pinus leiophylla var. chihuahuana.

Búsvæði og vistfræði
Þessi tegund vex oft með öðrum furum og eini, í Arizona oftast með P. engelmannii og Juniperus deppeana, en vex einnig í hreinum lundum eða skógum. Búsvæðinu hættir við villieldum, og tegundin er með eiginleika sem nýtast henni vel til að þola það; ef krónan eyðileggst í eldi getur bolurinn, sem er varinn með þykkum berki, myndað nýjar greinar sem nýja krónu. Einu aðrar furutegundirnar sem geta þetta eru bikfura (P. rigida) og Kanaríeyjafura (P. canariensis). Þar sem engin þessara tegunda er sérstakleg skyld hinum hefur þessi eiginleiki komið fram sjálfstætt hjá hverri, dæmi um samleitna þróun.

Ræktun og nytjar
Viður Pinus leiophylla er harður, þéttur og sterkur. Hann er notaður í byggingar, eldivið og þverbitar lestarspora. Í Suður-Afríku og Ástralíu (Queensland) er mikið plantað af tegundinni. Henni er einnig plantað í Kenía, Malaví, Simbabve og Sambía hátt yfir sjó.

Tilvísanir

Tenglar
County Distribution in Arizona , from plants.usda.gov
County Distribution in New Mexico , from plants.usda.gov
Interactive Distribution Map of Pinus leiophylla , from plantmaps.com

Furur
Barrtré
Huesca

Huesca er borg í Aragon-sjálfsstjórnarsvæðinu á norðaustur-Spáni og höfuðstaður samnefnds héraðs. 
Íbúar voru 52.000 árið 2016. Helsta kennileiti borgarinnar er dómkirkja hennar sem byggð var á 13. öld. 
Aðalhátíð borgarinnar er Fiestas de San Lorenzo 9.-15. ágúst.

Heimild

 

Borgir í Aragón
Pinus muricata

Pinus muricata er furutegund sem er með mjög takmarkaða útbreiðslu: aðallega í Kaliforníu, þar á meðal nokkrum útsjávareyjum (Channel Islands í Kaliforníu), og nokkrum stöðum í Baja California, Mexíkó. Hún vex alltaf á eða við ströndina.

Lýsing
Pinus muricata verður 15–25 m, sjaldan að 34 m, með stofnþvermál að 1,2 m. Hún er yfirleitt minni og kræklóttari næst ströndinni. Hún er þurrkþolin og vex í þurrum grýttum jarðvegi.

Barrnálarnar eru tvær saman, grænar til blágrænar, og 8 til 16 sm langar. Könglarnir eruu 1 til 5 saman. Þeir sveigjast kröftuglega niður á greinina, 5–10 sm langir; köngulskeljarnar eru stífar, þunnar þar sem þær snúa að greininni, en mikið þykkari þar sem þær snúa frá og með kröftugum 5–12 mm gaddi; hvorutveggja dregur úr ásókn íkorna og skemmdum vegna elds á þeim. Könglarnir haldast opnir í mörg ár þar til eldur eða mikill hiti lætur þá opnast og losa fræin.

Afbrigði

Það eru tvö form á Pinus muricata: 
 suðlægt form með skærgrænum nálum.
 norðlægt form með dökk blágrænum nálum.

Efnainnihald trjákvoðunnar er einnig mismunandi. Línan á milli þessarra tveggja afbrigða er mjög skörp, 8km sunnan við mörk Mendocino County og Sonoma County, Kaliforníu. Tilraunir til að blanda saman þessum tvemur afbrigðum hafa alfarið mistekist, sem bendir til að skyldleiki þeirra sé minni heldur en þessi tvö litlu einkenni bendi til.

Tilvísanir

Viðbótarlesning
 
 C. Michael Hogan (2008) "Western poison-oak: Toxicodendron diversilobum", GlobalTwitcher, ed. Nicklas Strömberg
 Willis Linn Jepson (1909) The Trees of California, published by Cunningham, Curtis & Welch, 228 pages
 George B. Sudworth  (1908) "Forest Trees of the Pacific Coast" published by U.S. Dept. of Agriculture Forest Service; p65
 Earle, Christopher J., ed. (2018). "Pinus muricata". The Gymnosperm Database.
 "Pinus muricata". Calflora: Information on California plants for education, research and conservation, with data contributed by public and private institutions and individuals, including the Consortium of California Herbaria. Berkeley, California: The Calflora Database – via www.calflora.org.

Furur
Barrtré
Ourense

Ourense (spænska Orense ) er borg á norðvestur-Spáni í sjálfsstjórnarsvæðinu Galisíu og auk þess höfuðborg samnefnds héraðs. Íbúar eru um 105.233 (2018).

Nokkur fljót liggja í gegnum borgina: Miño (stærst fljótanna, skrifað Minho á portúgölsku), Barbaña, Loña og Barbañica. Ponte Vella er þekkt rómversk brú yfir Miño. Ourense er einnig þekkt fyrir dómkirkjuna sína og jarðhita.

Heimild

Borgir í Galisíu
Jaén (borg í Andalúsíu)

Jaén er borg í Andalúsíu á suður-Spáni og höfuðborg samnefnds héraðs. Íbúar voru um 117.000 árið 2012. Jaén er kölluð höfuðborg ólífuolíunnar en mikil framleiðsla er á henni í héraðinu.

Heimild

Borgir í Andalúsíu
Flæðafura

Flæðafura (fræðiheiti: Pinus elliottii) er furutegund sem finnst í suðausturhluta Bandaríkjanna.

Útbreiðsla og búsvæði
Hún finnst frá Suður-Karólína vestur til suðaustur Louisiana, og suður til Florida Keys í Florida . Hún vex í sendnum heittempruðum strandskógum og blautum flatwoods.

Lýsing
Pinus elliottii er hraðvaxta, en fremur skammlíf miðað við aðrar furur (að 200 ára). Hún verður 18 til 30 m há með 0,6 til 0,8 m þykkan stofn. Barrnálarnar eru mjög grannar, tvær eða þrjár saman, og 18 til 24 sm langar. Könglarnir eru gljáandi rauðbrúnir, 5 til 15 sm langir með stuttum (2-3mm löngum), gildum gaddi á hverri köngulskel. Hún er þekkt fyrir keilulaga vöxtinn.

Hægt er að greina hana frá hinni skyldu Pinus taeda á nokkuð lengri, gljáandi barri og stærri rauðbrúnum könglum, og frá fenjafuru (Pinus palustris) á styttri, grennri nálum og minni könglum með grennri köngulskeljum.

Flokkun
Tvemur afbrigðum af Pinus elliotii hefur verið lýst. Hinsvergar, nýlegar erfðarannsóknir benda til að afbrigðin séu ekki skyldari hvort öðru en öðrum furutegundum í suðaustur Bandaríkjunum. Ef svo er verða þau gerð að sjálfstæðum tegundum. Þessi greining hefur enn ekki verið almennt viðurkennd.

Tessi tvö afbrigði eru:

P. elliottii var. elliottii (dæmigerð) útbreiðsla frá South Carolina til Louisiana, og suður til mið Florida. Barrnálarnar eru 2 eða 3 saman, yfirleitt 3, og könglarnir eru stærri, 7 - 15 sm.
P. elliottii var. densa vex í suður Flórída og Florida Keys, þar á meðal í Everglades.  Barrnálarnar næstum alltaf tvær saman. Könglarnir minni, 5 til 12 sm langir. Ólíkt hinu afbrigðinu er P. elliottii var. densa með "gras stig", svipað og Pinus engelmannii.

Tilvísanir

Furur
Barrtré
Pinus johndayensis

Pinus johndayensis er útdauð barrtrjártegund í þallarætt. Tegundin þekkist frá Ólígósen-jarðlögum .

Tilvísanir

Furur
Barrtré
Útdauðar tegundir
Pinus peregrinus

Pinus peregrinus er útdauð barrtrjártegund í þallarætt. Tegundin þekkist frá jarðlögum eósentímabils í Golden Valley Formation, Norður-Dakóta, USA

Tilvísanir

Furur
Barrtré
Útdauðar tegundir
New Providence

New Providence er fjölmennust Bahamaeyja og á henni liggur höfuðborg þeirra, Nassá. Um það bil 70% íbúa Bahamaeyja búa á þessari eyju, eða 274.400 manns (2016). 

Eyjan kom fyrst undir stjórn Spánverja er Kristófer Kólumbus uppgötvaði Nýja heiminn, en spænsk yfirvöld höfðu lítinn áhuga á að byggja eyjuna upp. Upprunalega bar Nassá, stærsta borg eyjunnar, heitið Charles-town, en Spánverjar brenndu hana til kaldra kola árið 1684. Árið 1695 gerði Nicholas Trott skipulag fyrir borgina og endurnefndi hana Nassá. Nafnið er til heiðurs Nassáættinni, gamalli evrópskri aðalsætt sem Vilhjálmur 3. Englandskonungur var meðlimur í.

Hinar þrjár greinar ríkisstjórnar Bahamaeyja eru með aðsetur á New Providence. Eyjan er jafnframt miðstöð viðskipta og verslunar í Bahamaeyjum. Um það bil 400 bankar eru með skrifstofur á eyjunni. Ásamt höfn er mikið um hótel á eyjunni og er hún vel sótt af ferðamönnum.

Heimild 
 

Bahamaeyjar
Nassá

Nassá (enska: Nassau) er höfuðborg og helsta viðskiptamiðstöð Bahamaeyja. Árið 2016 voru íbúar hennar taldir 274.400 eða um 70% íbúa Bahamaeyja. Lynden Pindling-alþjóðaflugvöllurinn, aðalflugvöllur eyjanna, liggur um það bil 16 km vestan miðborgar Nassá. Þaðan er m.a. flogið til Kanada, Karíbahafseyja, Bandaríkjanna og Bretlands. Nassá liggur á eyjunni New Providence. Þinghús Bahamaeyja hefur aðsetur í borginni ásamt ráðuneytum. Fyrr á tímum var Nassá þekkt sem athvarf sjóræningja. Borgin er nefnd til heiðurs Vilhjálmi 3. Englandskonungi, sem var í Nassáættinni, evrópskri aðalsætt sem dregur nafn sitt af borginni Nassá í Þýskalandi.

Nassá tók mikinn vaxtarkipp á seinni hluta 18. aldar er þúsundir trúfastra stuðningsmanna bresku krúnunnar flýðu þangað í kjölfar Bandaríska frelsisstríðsins, ásamt þrælum sínum. Margir þeirra settust að í Nassá og urðu fljótt fjölmennari en fyrstu íbúarnir. 

Eftir því sem íbúum Nassá fjölgaði stækkaði borgarlandið og í dag nær borgin yfir mestan hluta eyjunnar New Providence og næstu eyju, Paradise Island. Fyrir seinni heimsstyrjöldina voru eyjarnar þó að mestu leyti óbyggt kjarrlendi. Innflytjendur frá Bandaríkjunum sem flúðu Bandaríska frelsisstríðið stofnuðu nokkrar plantekrur og fluttu inn þræla til að vinna á þeim.

Þegar Bretar afnámu viðskipti með þræla árið 1807 fluttu þeir þúsundir frelsaðra Afríkumanna til New Providence og annarra eyja. Einnig máttu frelsaðir bandarískir þrælar setjast að á eyjunni. Í upphafi bjuggu flestir Afríkumennnirnir í suðurhverfum Nassá en hvítir Evrópubúar á norðurströndum eyjunnar.

Heimild  

 

Bahamaeyjar
Höfuðborgir
Forseti (norræn goðafræði)

Forseti er einn af ásum í norrænni goðafræði. Miðað við lýsingar af honum virðist hann hafa verið guð réttlætis og sátta. Hann er sagður sonur Baldurs og Nönnu og býr í Glitni. Aðeins er fjallað um Forseta í Gylfaginningu, en þar segir um hann:

Litlar upplýsingar eru annars til um Forseta og ekki er minnst á hann í öðrum rituðum heimildum. Á Óðinsey (norska: Onsøy) í Noregi er hins vegar lundur sem ber nafnið Forsetalundur, sem kann að þýða að norrænir menn hafi tilbeðið Forseta á eyjunni.

Frísaguðinn Fosite
Í sagnariti Alcuins frá Jórvík um ævi kristniboðans Willibrords stendur að Willibrord hafi á 7. öld heimsótt eyju á milli Fríslands og Danmerkur sem var helguð guði að nafni Fosite og því kölluð Fositesland. Hugsanlegt er að Fosite sé sami guð og norrænir menn kölluðu Forseta. Á eyjunni var heilög lind sem menn urðu að ausa vatni úr án þess að mæla orð af vörum til þess að trufla ekki heilagleikann. Willebrord vanhelgaði vísvitandi þessa lind með því að skíra fólk í henni og með því að slátra kú yfir henni. Adam frá Brimum vísar í sömu sögu í ritum sínum og tekur þar fram að eyjan umrædda sé Helgoland. Sé svo er trúverðugt að bæði Frísar og norrænir menn hafi þekkt guðinn og tilbeðið hann.

Til er goðsögn frá síðmiðöldum sem segir frá ritun frísneskra laga. Sagt er að Karlamagnús hafi viljað safna saman lagabókum allra þegna sinna og hafi því kallað tólf lögsögumenn Frísa á sinn fund og beðið þá að þylja upp lög þjóðar sinnar. Þeim tókst ekki að þylja þau eftir nokkra daga og Karlamagnús gaf þeim því val á milli dauða, þrældóms eða að vera látnir reika um hafið á áralausum bát. Þeir kusu síðasta kostinn og báðu til guðanna um hjálp. Birtist þá maður með gullna öxi á herðum sér og reri bátnum að landi með henni. Þar kastaði hann exinni á land og lind birtist þar sem hún lenti á jörðinni. Síðan kenndi hann þeim lögin og hvarf. Sagan hefur verið túlkað sem svo að ókunni maðurinn sé Fosite/Forseti og að lindin sé heilaga lindin á Fositeslandi/Helgolandi.

Aðrir fræðimenn draga í efa að Forseti sé ókunni maðurinn í sögunni þar sem öxin er vanalega tengd við Þór en ekki við Forseta.

Tilvísanir

Æsir
Íslenskar mállýskur

Mállýskur eru ekki áberandi í íslensku, Ísland er talið nær mállýskulaust og skiptist ekki greinilega upp í mállýskusvæði. Hins vegar eru til nokkur svæðisbundin framburðarafbrigði.

Svæðisbundin framburðarafbrigði 

 Harðmæli þekkist á Norðurlandi, einkum í Eyjafirði og Þingeyjarsveit. Þegar lokhljóðin p, t, og k koma fyrir í miðju orði eða í lok orðs eru þau borin fram með fráblæstri. Orðið vita er þá borið fram „vitha“  en ekki „vida“  eins og flestir aðrir landsmenn gera, það kallast linmæli. Harðmæli gerir þó ekki þessi lokhljóð fráblásin ef þau koma á eftir órödduðum hljóðum, allir bera spila fram sem „sbila“  en enginn „sphila“ .
 Raddaður framburður þekkist á austanverðu Norðurlandi og norðanverðu Austurlandi. Þá er bolti borið fram sem „bol-ti“  en ekki „bohldi“  og seinka borið fram sem „sein-ka“  en ekki „seihn-ga“ .
 hv-framburður þekkist á Suðurlandi. Flestir Íslendingar bera hvar fram sem „kvar“ , en í hv-framburði er orðið borið fram „h(v)ar“ (,  eða ).
 bð-, gð-framburður þekkist á austanverðu Norðurlandi. Þar kemur fram lokhljóð á undan [ð], hafði er þá borið fram „habði“.
 ngl-framburður þekkist á Norðurlandi. Þar er borið fram lokhljóð í [ngl], líkt og stafsetningin bendir til. Orð eins og dingla er þá borið fram „dín-gla“  en ekki „dínla“ .
 rn-, rl-framburður þekkist í Austur-Skaftafellssýslu. Í stað þess að bera barnið fram sem „bardnið“ eða „badnið“, og karlinn fram sem „kardlin“ eða „kadlin“, þá kemur ekkert lokhljóð fyrir og framburðurinn verður „bar-nið“  og „kar-lin“ .
 Vestfirskur einhljóðaframburður kemur fyrir á Vestfjörðum og notar einhljóð en ekki tvíhljóð á undan sumum nefhljóðum. Orðið banki borið fram sem „ban-ki“  en ekki „bánki“ , orðið lengur er borið fram sem „le-ngur“  en ekki „leingur“ .
 Skaftfellskur einhljóðaframburður er það einkenni á framburði, að stafirnir a, e, i, o, u, og ö eru bornir fram sem einhljóð á undan „gi“ (t.d. er orðið „lögin“ borið fram sem „lö-jin“  frekar en „lau-jin“ , og „snagi“ er borið fram sem „sdna-ji“  en ekki „sdnæ-ji“ ). En þessi framburður er á undanhaldi.

Annar framburðarmunur 

 Flámæli var framburðarbreyting sem varð útbreidd á fyrri hluta 20. aldar á Íslandi, sér í lagi á Vesturlandi og Suðurlandi. Sérhljóðin i og u lækkuðu í framburði svo að vinur hljómaði eins og venör og skyr hljómaði eins og sker, á meðan sérhljóðin e og u hækkuðu í framburði svo að spölur hljómaði eins og spulur.
 Tvinnhljóðun er nokkuð ný. Þar kemur fram blísturshljóð í orðum eins og tjald og það borið fram sem „tsjald“ .

Tenglar 

Yfirlitsgrein um íslenskar mállýskur. Höskuldur Þráinsson og Kristján Árnason.

Tilvísanir 

Íslenska
ABC

ABC getur átt við:

Landafræði 
 ABC-eyjar:
 ABC-eyjar (Karíbahafi), Arúba, Bonaire og Curaçao
 ABC-eyjar (Alaska), Admiralty-eyju, Baranof-eyju og Chichagof-eyja undan strönd Alaska
 ABC-ríkin, Argentínu, Brasilíu og Chile

Fyrirtæki 
 American Broadcasting Company
 Australian Broadcasting Company
American Broadcasting Company

American Broadcasting Company (ABC) er bandarískt net sjónvarpsstöðva og mikilvæg eign Disney–ABC Television Group, dótturfélags Disney Media Networks, fyrirtækis sem er sjálft í eign The Walt Disney Company. Höfuðstöðvar stöðvarinnar eru í Columbus Avenue í Manhattan í New York-borg. Stöðin er jafnframt með framleiðsluaðstöðu annars staðar í New York-borg, í Los Angeles og í Burbank í Kaliforníu. 

Við sölu ABC Radio til Citadel Broadcasting árið 2007 hefur ABC einbett sér að sjónvarpsútsendingum. Hún er fimmta elsta sjónvarpsstöð í heimi og er elsta hinna stóru þriggja bandarískra sjónvarpsstöðva. 

ABC var stofnað sem útvarpsstöð þann 12. október 1943. Árið 1948 útvíkkaði fyrirtækið starfsemi sína og fetaði í fótspor farsældra sjónvarpsstöðva svo sem CBS og NBC. Á miðjum sjötta áratugnum sameinaðist ABC við United Paramount Theatres, bíókeðju sem hafði áður verið dótturfélag Paramount Pictures. Eftir kaup á 80% hluta í íþróttastöðinni ESPN sameinaðist móðurfélag ABC, American Broadcasting Companies, Inc., við Capital Cities Communications, eiganda nokkura blaða, útvarps- og sjónvarpsstöðva. Árið 1996 keypti The Walt Disney Company flestar eignir ABC.

ABC er net sjónvarpsstöðva sem samanstendur af átta stöðvum í eigu fyrirtækisins og 232 „systurstöðvum“ í Bandaríkjunum. ABC News er fréttaþjónusta fyrirtækisins.

Heimild 
 

Bandarískar sjónvarpsstöðvar
Palencia

Palencia er borg í Kastilíu-León á norðvestur-Spáni og höfuðborg samnefnds héraðs. Íbúar eru um 79.000 (2017). Upphaf borgarinnar má rekja til keltneskra ættbálka. Palencia liggur á hásléttunni Meseta Central í 749 metra hæð í Carrión-árdalnum. Þverá hennar Pisuerga, liggur um borgina. Sumur er þurr en vetur úrkomusamir. Á veturna getur fryst og snjóað. Cristo del Otero, fjórða stærst kristsstytta í heimi er á hæð yfir borginni.

Heimild

 

Borgir í Kastilíu og León
Pontevedra

Pontevedra er borg í Galisíu á Spáni og höfuðborg samnefnds héraðs. Íbúar eru um 83.000 (2014).

Borgin er við flóann Ría de Pontevedra og óshólma Lérez-fljóts. Hún er þekkt fyrir að vera umhverfisvæn, græn og að úrbætur samgangna fyrir gangandi hjólandi og fatlaða. Hún var fyrsta borgin á Spáni til að hafa 30 km lágmarkshraða í miðbænum.

Heimild

Borgir í Galisíu
Soria

Soria er borg í Kastilíu-León við Douro-fljót og höfuðborg samnefnds héraðs. 
Íbúar eru um 39.000 (2017). Borgin er 180 km norðaustur af Madríd og í yfir 1000 metra hæð yfir sjávarmáli. Meðalhiti um 3 gráður í janúar og eru frostdagar 90 yfir árið.

Heimild

 

Borgir í Kastilíu og León
Teruel

Teruel er borg í Aragon á austur-Spáni og höfuðborg Teruel-héraðs. Íbúar voru tæpir 36.000 árið 2014.
Borgin er þekkt fyrir mudéjar-stíl sinn, þ.e. byggingarlist Mára. Teruel er í 915 metra hæð sem gerir veturna svala.

Í spænska borgarastríðinu var mikil orrusta í Teruel sem 140.000 týndu lífi.

Heimild

 

Borgir í Aragón
Zamora

Zamora er borg í Kastilía-León á Spáni og höfuðborg Zamora-héraðs. Íbúar voru um 62.000 árið 2018. Borgin er á klettóttri hæð við Duero-fljót 
, nálægt landamærum Portúgals. Hún er þekkt fyrir romanesque-byggingarlist.

Heimild

 

Borgir í Kastilíu og León