alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Nú árið er liðið í aldanna skaut

Nú árið er liðið í aldanna skaut er sálmur eftir séra Valdimar Briem, sem hann orti árið 1886. Hann er gjarnan sunginn við lag eftir Andreas Peter Berggreen.

Nú árið er liðið í aldanna skaut
og aldrei það kemur til baka,
nú gengin er sérhver þess gleði og þraut,
það gjörvallt er runnið á eilífðar braut,
en minning þess víst skal þó vaka.

En hvers er að minnast og hvað er það þá,
sem helst skal í minningu geyma?
Nú allt er á fljúgandi ferð liðið hjá,
það flestallt er horfið í gleymskunnar sjá.
En miskunnsemd Guðs má ei gleyma.

Hún birtist á vori sem vermandi sól,
sem vöxtur í sumarsins blíðum,
í næðingum haustsins sem skjöldur og skjól,
sem skínandi himinn og gleðirík jól
í vetrarins helkuldahríðum.

Hún birtist og reynist sem blessunarlind
á blíðunnar sólfagra degi,
hún birtist sem lækning við böli og synd,
hún birtist þó skærast sem frelsarans mynd,
er lýsir oss lífsins á vegi.

Nú Guði sé lof fyrir gleðilegt ár
og góðar og frjósamar tíðir,
og Guði sé lof, því að grædd urðu sár,
og Guði sé lof, því að dögg urðu tár.
Allt breyttist í blessun um síðir.

Ó, gef þú oss, Drottinn, enn gleðilegt ár
og góðar og blessaðar tíðir,
gef himneska dögg gegnum harmanna tár,
gef himneskan frið fyrir lausnarans sár
og eilífan unað um síðir.

Sálmar
Áramót
Auld lang syne

Auld lang syne er lag eftir Robert Burns, og mætti þýða heiti þess sem löngu liðnar stundir. Lagið er eitt þekktasta þjóðlag enskumælandi landa jafnvel þó það sé ort á skosku. En fyrir vikið hefur það fengið á sig gæluheitið lagið sem enginn kann, þar eð það þekkist vel en ekki ljóðið við lagið.

Auld lang syne þekkist á mörgum öðrum tungumálum, en á íslensku heitir það bræðralagssöngurinn og er kjörsöngur skáta.

Ljóðið 
Should auld acquaintance be forgot,
And never brought to mind?
Should auld acquaintance be forgot,
And auld lang syne?

For auld lang syne, my dear,
For auld lang syne,
We'll tak a cup of kindness yet,
For auld lang syne!

And surely ye'll be your pint-stowp,
And surely I'll be mine,
And we'll tak a cup o kindness yet,
For auld lang syne!

We twa hae run about the braes,
And pou'd the gowans fine,
But we've wander'd monie a weary fit,
Sin auld lang syne.

We twa hae paidl'd in the burn
Frae morning sun till dine,
But seas between us braid hae roar'd
Sin auld lang syne.

And there's a hand my trusty fiere,
And gie's a hand o thine,
And we'll tak a right guid-willie waught,
For auld lang syne

Þjóðlagatónlist
James Hetfield

James Alan Hetfield (fæddur 3. ágúst 1963) er aðalsöngvari og lagahöfundur Metallica. James fæddist í bænum Downey í Kaliforníu. Eiginkona hans er Fransesca Hetfield og eiga þau saman þrjú börn.

Foreldrar Hetfields aðhylltust kristin vísindi. Móðir hans dó árið 1979 og þáði enga læknismeðferð vegna trúar sinnar. The God that failed, lag af samnefndri plötu Metallica er innblásið af því.

Metallica
Hetfield, James
World Trade Center

World Trade Center turnarnir í New York-borg (oft nefndir Tvíburaturnarnir á íslensku) voru sjö byggingar reistar á árunum 1966-1972. Stóru turnarnir tveir hrundu eftir árásir hryðjuverkamanna þann 11. september 2001.

Byggingarnar voru teiknaðar af japansk-bandaríska arkitektinum Minoru Yamasaki með aðstoð frá Antonio Brittiochi. Á árunum 1972 til 1973 voru turnarnir tvær hæstu byggingar heims.

Skýjakljúfar í Bandaríkjunum
Mannvirki í New York
Vilhjálmur Bretaprins

Vilhjálmur, prinsinn af Wales og hertoginn af Cornwall og Cambridge (f. 21. júní 1982) er eldri sonur Karls 3. Bretakonungs og Díönu heitinnar prinsessu.

Vilhjálmur er fyrstur í erfðaröðinni að bresku krúnunni. Hann hefur stundað nám við fjórar menntastofnanir í Bretlandi og lauk m.a. háskólaprófi frá St. Andrews-háskóla árið 2005. Á námsárum sínum við St. Andrews kynntist Vilhjálmur Kate Middleton sem var einnig nemandi í skólanum en þann 29. apríl 2011 voru þau gefin saman í hjónband í Westminster Abbey. Þau hjón eiga þrjú börn Georg prins, Karlottu prinsessu og Lúðvík prins.

Þá hefur Vilhjálmur starfað innan Breska hersins en hann hefur til að mynda starfað sem þyrluflugmaður.

Vilhjálmur hlaut titilinn prins af Wales þann 9. september 2022, daginn eftir að faðir hans varð konungur Bretlands.

Breskir hertogar
Prinsar af Wales
Windsor-ætt
Vík

Vík er landslagsþáttur sem myndar visst útlit á strönd, sjávar- eða stöðuvatni, þar sem vatn teygir sig „inn í landið“. Vík er andhverf odda eða ness.

Alla jafna, er vík talin vera breiðari heldur en hún er löng. Samanborið við fjörð sem er alla jafna talinn vera lengri heldur en hann er breiður.

Landslagsþættir
Vík í Mýrdal

Vík í Mýrdal er þorp í Mýrdalshreppi í Vestur-Skaftafellssýslu og er syðsti þéttbýlisstaður á Íslandi og eina íslenska sjávarþorpið sem ekki hefur höfn. Róið var til fiskjar úr fjörunni fyrr á árum en sjósókn var mjög erfið þar sem engin hafnaraðstaða var og mjög brimasamt. Íbúafjöldi 1. janúar 2015 var 293 en um 500 manns búa í Mýrdalshreppi.

Saga 

Öldum saman var enginn verslunarstaður á Suðurlandi frá Eyrarbakka austur á Papós en árið 1883 tóku bændurnir í Suður-Vík og Norður-Vík í Mýrdal sig saman um að panta varning frá Bretlandi og selja hann heima hjá sér. Þá stóð svo á að í kjölfar mikilla harðinda höfðu fátækir bændur í Skaftafellssýslu fengið peningaúthlutun og gátu nýtt féð til að kaupa varning í stað þess að fara um óravegu með sauðfé og aðra framleiðsluvöru til að leggja inn hjá kaupmönnum og taka út nauðsynjavöru, en slík ferðalög gátu tekið tvær eða þrjár vikur. 

Í framhaldi af þessu var komið upp verslun í Vík, farið var að slátra þar sauðfé og árið 1903 var reist þar tvílyft verslunarhús og annað skömmu síðar. Þorp myndaðist smám saman í kringum verslunina og árið 1905 bjuggu í Vík um 80 manns á þrettán heimilum. Skólahald hófst þar upp úr aldamótunum 1900.

Þjónusta og atvinna 

Víkurkirkja var reist á árunum 1932-1934 en prestur hafði setið í kauptúninu frá 1911. Kirkjan stendur hátt yfir þorpinu og er talin ein af fáum opinberum byggingum sem yrði örugg fyrir hamfaraflóði í kjölfar Kötlugoss.

Læknissetur hefur verið í Vík frá 1915 en fyrstur til að sitja þar þar var raunar Sveinn Pálsson, læknir og náttúrufræðingur, sem þar bjó frá 1809-1833. Nú er heilsugæslustöð í Vík og þar er einnig dvalarheimili aldraðra.

Helstu atvinnuvegir eru verslun og þjónusta, bæði við bændur í Vestur-Skaftafellssýslu og í vaxandi mæli við ferðamenn, en þjóðvegur 1 liggur í gegnum Vík og margir vinsælir ferðamannastaðir eru í nágrenninu. Einnig er smávegis iðnaður í Vík.

Heimildir

Tenglar 
 Vík í Mýrdal 1905; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1940
 Brydes-verslun í Vík; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1999

Mýrdalshreppur
Þéttbýlisstaðir Íslands
Sálmur

Orðið sálmur kemur af latnesku psalmus (að syngja með undirleik af strengjahljóðfæri) sem upphaflega kemur af forngrísku psalmos (að spila á strengjahljóðfæri). Einnig finnst notað orðið hymni, sem sömuleiðis á grískan uppruna (ὕμνος). 

Sálmar aðgreina sig frá öðrum ljóðum með því að ætíð vera af trúarlegum toga. Sálmar eru oftast lofsöngur eða bæn til guðs eða andlegs valds.

Í kristni beinast sálmar oftast til Guðs, oft í persónu Jesú Krists, en einnig (sérstaklega í kaþólskum sið og rétttrúnaðarkirkjunni) til Maríu og ýmissa dýrlinga. Lofsöngur hefur verið mikilvægur hluti flestra kristinna trúarathafna allt frá elstu tímum, annað hvort af söfnuðinum eða af sérstökum kór, á seinni öldum oft með orgelundirleik.

Tómas af Aquino, í sambandi við útskýringar sínar á Sálmunum í Biblíunni, skilgreindi kristinn lofsöng á þennan hátt:  "Hymnus est laus Dei cum cantico; canticum autem exultatio mentis de aeternis habita, prorumpens in vocem." ("Sálmur er hylling til Guðs með söng; söngur er fögnuður hugans yfir eilífum hlutum, sem  brýst fram með röddinni.)

Ekki er vitað með neinni vissu hvernig elsta kristna tónlistin hljómaði vegna þess að engin eiginleg nótnaskrift var til á þeim tímum. Á miðöldum þróaðist hin kristna trúartónlist mjög, nánast eingöngu sem söngur án undirleiks, ekki síst í því formi sem nefnt er gregorssöngur. 

Með siðaskiptum gjörbreyttist kirkjutónlistin bæði hvað varðar söng og undirleik og hlutverk tónlistarinnar í messunni. Marteinn Lúther var ekki einungis leiðtogi mótmælenda heldur einnig afkastamikið sálmaskáld. Sálmur hans Ein feste Burg ist unser Gott (sem á íslensku heitir nú Vor Guð er borg á bjargi traust) er ekki einungis einn af þekktustu sálmum mótmælenda heldur er einnig mikið notaður af Rómversk-kaþólsku kirkjunni.

Fyrsta íslenska sálmabókin var gefin út í Kaupmannahöfn árið 1555: Ein Kristilig handbog. Íslenskuð af Herra Marteini Einarssyni.

Sú nýjasta var gefin út 1972 í Reykjavík: Sálmabók íslensku kirkjunnar. Fleiri endurútgáfur, viðbætir 1991 og endurútgefin með viðbæti að viðbættum nokkrum nýjum sálmum 1997 og 2001.

Sálmalög 
Sálmalag er laglína sem sálmur er sunginn eftir. Margir sálmar eiga sín eigin sálmalög en einnir er til að margir sálmar séu sungnir við sama lagið. Í Sálmabókinni er auðkennt hvaða sálmar eiga eigin lög, Með sínu lagi.

Sálmar

Tengt efni 

 Sálmabók íslensku þjóðkirkjunnar

 Rafsálmar Kirkjunetsins
Brúardrápa Hannesar Hafstein

Brúardrápa Hannesar Hafstein var frumflutt 8. september 1891 við vígslu Ölfusárbrúar.

1.
Þunga sigursöngva
söng hér elfan löngum.
Köld í voðaveldi
vegu sleit hún sveita.
Nú er vort, að syngja sigurljóðin,
sigruð stynja rembilátu flóðin.
Nú eru loks elfar harðstjórn hrundið,
hennar einvald föstum skorðum bundið.

2.
Hátt á bökkum bröttum
byggðir eru og tryggðir
synir stáls og steina,
sterkir mjög að verki;
standa á bergi, studdir magni' og prýði
strengja sér á herðum ramma smíði,
tengja sveit við sveit þótt elfan undir
ófær brjótist fram um kletta' og grundir.

3.
Vakni von og kvikni
varmur neisti' í barmi,
mest er mannverk treystum
móður vorrar góðu.
Tjáir ei við hrepptan hag að búa.
Hér á foldu þarf svo margt að brúa:
jökulár á landi og í lundu, —
lognhyl margan, bæði í sál og grundu.

4.
Sannar afrek unnið:
Andinn sigrar vanda;
tengja traustir strengir
tvístrað láðið áður.
Tengjum þannig tvístruð öfl og megin,
trausti dáð og framkvæmd greiðum veginn.
Andans dáðir fylgi heilum höndum.
Hefjum viðlíkt starf á andans löndum.

5.
Vakni von, og kvikni
varmur neisti' í barmi,
vilji, von og elja
vinnu saman inni.
Þá mun hefjast brú til betri tíða,
brú til vonarlanda frónskra lýða,
brú til frelsis, brú til mennta hæða,
brú til mannfélagsins æðstu gæða.

6.
Heill sé hugur og snilli,
heill sé ráði og dáðum.
Heill sé hendi' og anda,
heiður um foldu breiðist.
Líti sól hver sæmd og nýjar tryggðir,
sveipi gæfan fósturjarðar byggðir.
Blómgist framkvæmd, blessist sviti lýða.
Brúin hefjist fram til nýrra tíða!

Hannes Hafstein
Íslensk kvæði
Kwame Nkrumah

Kwame Nkrumah (21. september 1909 – 27. apríl 1972) var stjórnmálamaður og sjálfstæðishetja frá Gana, oft lýst sem helstu von álfunnar og fylgismaður Stór-Afríkustefnunnar.

Hann fæddist í bænum Nkroful á Gullströndinni þar sem nú er Gana og hét upphaflega Francis Nwia-Kofi Ngonloma. Hann lærði í Achimota í Akkra og síðan í kaþólskum skóla í Amisano. Eftir það varð hann kennari í kaþólskum skóla í Axim. Síðar fór hann til Bandaríkjanna og lauk M.Sc.-prófi í kennslufræði 1942 og ári síðar M.A.-prófi í heimspeki við Pennsylvaníuháskóla.

1945 flutti hann til London til að læra við London School of Economics. Þar hitti hann George Padmore og tók þátt í skipulagningu Stór-Afríkuþingsins 1945. Í framhaldinu varð hann virkur í hreyfingunni sem barðist fyrir sjálfstæði Afríkuríkja.

Hann sneri heim til Gana árið 1947 og gerðist félagi í United Gold Coast Convention sem var undir stjórn Joseph B. Danqauh. Sama ár stofnaði hann ný stjórnmálasamtök Convention People's Party með slagorðið „Sjálfstæði strax“. Hann sagði sig úr UGCC árið 1949 og hóf að skipuleggja fjöldaaðgerðir byggðar á borgaralegri óhlýðni. Bresku nýlenduyfirvöldin handtóku hann 1950. Skömmu síðar ákváðu Bretar að veita nýlendunni sjálfstæði og boðuðu til kosninga til nýs löggjafarþings árið 1951. Nkrumah sat þá enn í fangelsi en hlaut kosningu á þingið. Honum var sleppt og hann tók að sér að leiða bráðabirgðastjórn ásamt breska landstjóranum.

6. mars 1957 lýsti Gana yfir sjálfstæði og Nkrumah var tilnefndur forsætisráðherra. Í fyrstu var þjóðhöfðingi landsins breski konungurinn en var lýst lýðveldi árið 1960. Í kjölfarið fylgdi efnahagsleg niðursveifla og órói í landinu. Meðal annars var reynt að myrða Nkrumah. Eftir þetta urðu stjórnarhættir hans gerræðislegri. Hann lýsti yfir flokksræði 1964 og gerði sjálfan sig að forseta til æviloka. Á sama tíma einangraði hann landið efnahagslega. 

Meðan á heimsókn hans í Peking og Hanoi stóð árið 1966 var honum steypt af stóli í herforingjabyltingu. Eftir þetta gat hann ekki snúið aftur til Gana, en bjó í Gíneu og hélt áfram að vinna að hugsjóninni um sameiningu Afríkumanna. Hann lést árið 1972 í Rúmeníu þar sem hann var að leita sér lækninga.

Tilvísanir

Forsetar Gana
Forsætisráðherrar Gana
Leiðtogar Kalda stríðsins
Vilhjálmur þögli

Vilhjálmur I af Óraníu-Nassá, einnig nefndur Vilhjálmur þögli (24. apríl 1533 – 10. júlí 1584) var af Nassá-ættinni og varð Óraníufursti 1544. Hann var helsti leiðtogi uppreisnar Hollendinga gegn Spánverjum sem hrinti af stað Áttatíu ára stríðinu sem lauk með formlegu sjálfstæði Hollands árið 1648.

Hann var upphaflega stjórnmálamaður við hirð spænska landstjórans en varð brátt óánægður með áhrifaleysi innfæddra aðalsmanna og ofsóknir á hendur mótmælendum. Hann gerðist því þátttakandi í uppreisn Hollendinga og þegar hertoginn af Alba kom til að kveða niður uppreisnarmenn 1567 gerði hann Vilhjálm útlægan og lét gera eigur hans upptækar.

Vilhjálmur kom sér þá upp her, aðallega með þýskum málaliðum, og réðist, ásamt bræðrum sínum Lúðvík af Nassá og Adolf af Nassá, inn í norðurhluta Spænsku Niðurlanda. Þar unnu þeir flestar borgir á sitt band (utan Amsterdam og Middelburg) sem síðan kölluðu saman hollenska ríkisráðið (sem þær höfðu raunar ekki rétt til að gera) og lýstu Vilhjálm ríkisstjóra yfir Hollandi og Sjálandi.

Stríðið hélt áfram og uppreisnarmenn náðu brátt á sitt vald mörgum borgum um allt landið. Nýja landstjóranum hertoganum af Parma, tókst þó að ná suðurhlutanum aftur á sitt vald.

22. júlí 1581 sóru meðlimir ríkisráðsins afneitunareiðinn þar sem þeir lýstu því yfir að Filippus II Spánarkonungur væri ekki lengur konungur þeirra. Frans, hertogi af Anjou átti að verða nýr konungur norðurhluta Niðurlanda, meðal annars til að tryggja stuðning Frakkakonungs. Hertoginn var gríðarlega óvinsæll og héruðin Holland og Sjáland neituðu að viðurkenna hann sem þjóðhöfðingja. Eftir að hafa reynt og mistekist að taka Antwerpen með valdi 18. janúar 1583 hélt hann burt. Staða Vilhjálms hafði veikst mikið við þetta en hann var samt áfram ríkisstjóri.

Vilhjálmur var myrtur af Balthasar Gérard, sem var stuðningsmaður Spánarkonungs og sóttist eftir lausnargjaldinu sem sá hafði sett Vilhjálmi til höfuðs. 

Áttatíu ára stríðið
Ríkisstjórar Hollands
Óraníuættin
Óraníufurstar
Middelburg

Middelburg er lítil borg og sveitarfélag í Suðvestur-Hollandi og höfuðstaður Sjálands á Walcheren-skaganum. Íbúafjöldi er um 46.000. 

Middelburg hefur upphaflega verið reist á 8. öld sem varnarvirki á Walcheren, sem þá var eyja. Fyrst er minnst á borgina sem virki til varnar gegn árásum víkinga. 844 var reist þar klaustur. Borgin fékk kaupstaðarréttindi árið 1217. Á miðöldum var borgin mikilvægur verslunarstaður og útflutningshöfn fyrir vörur frá Flandri til Bretlands.

Á gullöld Hollendinga var borgin mikilvægur áfangastaður fyrir Hollenska Austur-Indíafélagið. 

17. maí 1940 var borgin nær jöfnuð við jörðu með loftárásum Luftwaffe til að brjóta á bak aftur mótstöðu hollenska hersins á Sjálandi. Eftir stríðið var miðbærinn endurbyggður að mestu leyti eins og hann hafði verið fyrir stríð.

Borgir í Hollandi
Ágústudalur

Ágústudalur (ítalska Valle d'Aosta, arpitanska Vâl d’Aoûta, franska Vallée d'Aoste) er sjálfstjórnarhérað í norðvesturhluta Ítalíu með landamæri að Frakklandi (Haute Savoie, Savoie og Rhône-Alpes), Sviss (Vallese) í vestri og norðri og Fjallalandi í austri. Höfuðstaður héraðsins er Ágústa. Íbúar héraðsins eru um 120 þúsund íbúar í 74 sveitarfélögum, en Ágústudalur er aðeins ein sýsla. Sumir íbúar héraðsins tala franskar mállýskur.

Ágústudalur liggur inn á milli Alpafjalla og telur meðal annars hlíðar fjallanna Mont Blanc og Matterhorn. Hæsta fjallið er Gran Paradiso.

Héruð Ítalíu
Il Canto degli Italiani

Il Canto degli Italiani er þjóðsöngur Ítalíu. Söngurinn er oft nefndur Fratelli d'Italia (Ítölsku bræður) eftir fyrstu ljóðlínunni og líka Inno di Mameli (Sálmur Mamelis).

Ljóðið var ort árið 1847 af ítalska skáldinu Goffredo Mameli í miðri sameiningarbaráttunni. Sungið við lag Michele Novaro varð ljóðið gríðarlega vinsælt á tímum sameiningartímabilinu (risorginento). Í kjölfarið á sameiningunni 1861 var ættarsöngur Savojaættarinnar tekinn upp sem þjóðsöngur Ítalíu. Þegar landið varð lýðveldi 1946 var ákveðið til bráðabirgða að Il Canto degli Italiani skyldi verða þjóðsöngur.

Ljóðið 
Ljóð Mamelis er fimm erindi, en venjan er þegar þjóðsöngur Ítalíu er sunginn, að syngja aðeins fyrsta erindið og viðlagið tvisvar. 

Fratelli d'Italia,
l'Italia s'è desta,
dell'elmo di Scipio
s'è cinta la testa.
Dov'è la vittoria?
Le porga la chioma,
che schiava di Roma
Iddio la creò.

VIÐLAG:
Stringiamoci a coorte,
siam pronti alla morte.
Siam pronti alla morte,
l'Italia chiamò.
Stringiamoci a coorte,
siam pronti alla morte.
Siam pronti alla morte,
l'Italia chiamò!

Ítölsk lög
Þjóðsöngvar
Forseti Ítalíu

Forseti Ítalíu er þjóðhöfðingi Ítalíu og fulltrúi einingar þjóðarinnar samkvæmt stjórnarskránni. Hann er kjörinn af sameinuðu þingi Ítalíu (fulltrúadeild og öldungadeild) til sjö ára í senn. Þannig er tryggt að sama þing geti ekki kosið forseta tvö kjörtímabil í röð, þar sem þingið situr að hámarki í fimm ár. Hlutverk forseta er fyrst og fremst táknrænt og yfirleitt er um að ræða stjórnmálamenn sem starfað hafa lengi. Staðgengill forseta í fjarveru hans er forseti öldungadeildarinnar sem einnig getur farið með hlutverk forseta lýðveldisins við sérstakar aðstæður.

Núverandi forseti Ítalíu er Sergio Mattarella sem tók við embætti 3. febrúar 2015.

Tengt efni 
 Listi yfir forseta Ítalíu
 Listi yfir þjóðhöfðingja Ítalíu
 Forseti
Listi yfir forseta Ítalíu

Þetta er listi yfir forseta Ítalíu frá stofnun lýðveldis árið 1946.

 Þjóðhöfðingi til bráðabirgða til 31. desember 1947.
 Sagði af sér.

Tengt efni 
 Forseti Ítalíu
 Listi yfir þjóðhöfðingja Ítalíu
 Listi yfir konunga Ítalíu
 Listi yfir forseta ítalska fulltrúaþingsins
 Listi yfir forseta ítölsku öldungadeildarinnar
 Listi yfir forsætisráðherra Ítalíu
 Öldungadeildarþingmaður til æviloka
 Saga Ítalíu

 
Ítalía forsetar
Antonio Segni

Antonio Segni (2. febrúar 1891 – 1. desember 1972) var forsætisráðherra Ítalíu á árunum 1955 til 1957 og aftur 1959 til 1960.

Hann var kosinn forseti Ítalíu 6. maí 1962 (í níundu umferð) og sór embættiseiðinn 11. maí sama ár. Hann fékk slag 7. ágúst 1964 og sagði af sér í kjölfarið vegna heilsubrests 6. desember.

Segni, Antonio
Segni, Antonio
Utanríkisráðherrar Ítalíu
Uniejów

Uniejów er borg við fljótið Warta í miðhluta Póllands.

Borgir í Póllandi
Der er et yndigt land

Der er et yndigt land er annar tveggja opinberra þjóðsöngva Danmerkur. Adam Oehlenschläger samdi textann 1819. Sé einhver úr konungsfjölskyldunni viðstaddur þar sem þjóðsöngurinn er fluttur, er hins vegar notaður söngurinn Kong Kristian stod ved højen mast, sem er eftir Johannes Ewald frá árinu 1779.

Tengt efni 
Sjá upphafsgerð texta Adam Oehlenschläger frá 1819 á danska Kalliope

Þjóðsöngvar
Danmörk
Du gamla, du fria

Du gamla, du fria, er þjóðsöngur Svíþjóðar samin af Richard Dybeck 1844 við gamalt þjóðlag. Hann samdi þó einungis tvö fyrstu versin af þeirri útgáfu sem notuð er í dag. Árið 1910 bætti Louise Ahlén við þeim tveim síðari. Þetta er þó ekki opinber þjóðsöngur þar sem Svíþjóð hefur engan slíkan.

Texti

Tengt efni 
 Du gamla, du fria (með tónlist)
 Um sænska þjóðsönginn á sweden.se 

Þjóðsöngvar
Svíþjóð
Hoppvikan

Þýsk-austurríska hoppvikan kallast fjórar samtengdar keppnir í skíðastökki sem haldnar eru í Þýskalandi og Austurríki um jóla- og nýársbil. Meðal keppna í vikunni er Nýársskíðastökkið og hefur vikan verið haldin síðan 1952. Við hlið ÓL og HM-keppnanna er Hoppvikan ein af merkustu skíðastökkskeppnunum og er gullið þar mjög eftirsótt. Stigafjöldi úr hverri keppni fyrir sig eru lagðir saman og ráðast úrslitin af samanlögðum stigafjölda.

Stökkpallarnir

Sigurvegarar 

Skíðastökkskeppnir
Tú alfagra land mítt

Tú alfagra land mítt (íslenska: Mitt fagra land) er þjóðsöngur Færeyja. Textann skrifaði lýðháskólakennarinn Símun av Skarði (1872-1942) árið 1906 og lagið er eftir Petur Alberg (1885-1940) árið 1907.

Textinn á færeysku 

 Tú alfagra land mítt

Tú alfagra land mítt,
 mín dýrasta ogn!
 á vetri so randhvítt,
 á sumri við logn,
 tú tekur meg at tær
 so tætt í tín favn.
 Tit oyggjar so mætar,
 Gud signi tað navn,
 sum menn tykkum góvu,
 tá teir tykkum sóu.
 Ja, Gud signi Føroyar, mítt land!

 Hin roðin, sum skínur
 á sumri í líð,
 hin ódnin, sum týnir
 mangt lív vetrartíð,
 og myrkrið, sum fjalir
 mær bjartasta mál,
 og ljósið, sum spælir
 mær sigur í sál:
 alt streingir, ið tóna,
 sum vága og vóna,
 at eg verji Føroyar, mítt land.

 Eg nígi tí niður
 í bøn til tín, Gud:
 Hin heilagi friður
 mær falli í lut!
 Lat sál mína tváa
 sær í tíni dýrd!
 So torir hon vága
 - av Gudi væl skírd -
 at bera tað merkið,
 sum eyðkennir verkið,
 ið varðveitir Føroyar, mítt land!

Þjóðsöngvar
Færeyjar
Útvarpsstjóri

Útvarpsstjóri er yfirmaður íslenska Ríkisútvarpsins, sem stofnað var árið 1930. Fyrsti útvarpsstjóri var Jónas Þorbergsson. Núverandi útvarpsstjóri er Stefán Eiríksson.

Útvarpsstjórar frá upphafi 

 Jónas Þorbergsson (1930-1953)
 Sigurður Þórðarson (settur) (1950-1952)
 Vilhjálmur Þ. Gíslason (1953-1967)
 Andrés Björnsson (1968-1986)
 Markús Örn Antonsson (1985-1991)
 Heimir Steinsson (1991-1996)
 Pétur Guðfinnsson (settur) (1996-1997)
 Markús Örn Antonsson (1998-2005)
 Páll Magnússon (2005-2013)
 Magnús Geir Þórðarson (2014-2019)
Stefán Eiríksson (2020-

Ríkisútvarpið
Íslenskir embættismenn
Útvarpsstjórar RÚV
Jónas Þorbergsson

Jónas Þorbergsson fæddist á Helgastöðum í Reykjadal 22. janúar 1885, og lést þann 6. júní 1968. Hann var alþingismaður fyrir Framsóknarflokkinn árin 1931-1933 og Útvarpsstjóri Ríkisútvarpsins frá stofnun þess árið 1930 til ársins 1953. 

Jónas var einnig ritstjóri Dags á Akureyri árin 1920-1927, og ritstjóri Tímans í Reykjavík árin 1927-1929. Hann samdi einnig bækur af ýmsu tagi og skrifaði mikinn fjölda greina í blöð og tímarit. Jónas Jónasson útvarpsmaður var sonur hans og konu hans, Sigurlaugar Margrétar Jónasdóttur.

Fyrrum Alþingismenn
Íslenskir ritstjórar
Þingmenn Framsóknarflokksins
Útvarpsstjórar RÚV
Huginn og Muninn

Huginn og Muninn voru hrafnar Óðins í norrænni goðafræði. Á hverjum degi flugu þeir um allan heim og tóku eftir öllu sem gerðist. Að kvöldi sneru þeir aftur og settust á axlir Óðins. Krunkuðu þeir þá í eyru hans og sögðu honum frá öllu sem þeir höfðu séð og heyrt þann daginn. Þannig vissi Óðinn um hvaðeina, sem gerðist.

Skepnur í norrænni goðafræði