Sandra Mason

Dame Sandra Prunella Mason (f. 17. janúar 1949) er barbadosk stjórnmálakona og lögfræðingur sem er fyrsti og núverandi forseti Barbados. Hún var áður áttundi og síðasti landstjóri Barbados á meðan landið heyrði undir bresku krúnuna. Mason tók við sem forseti landsins þann 30. nóvember 2021 þegar landið lagði niður konungdæmið og varð lýðveldi. 

Mason er fyrrum lögmaður sem hefur setið við hæstarétt Sankti Lúsíu og við áfrýjunardómstól á Barbados. Hún var fyrsta konan sem hlaut lögmannsréttindi í landinu. Hún var formaður nefndar CARICOM sem hafði það hlutverk að meta efnahagslega samþættingu meðal aðildarríkja samtakanna. Mason var fyrsti sýslumaðurinn sem var skipaður sendiherra í Barbados og var fyrst kvenna til að sitja við áfrýjunardómstól landsins. Hún var jafnframt fyrsti Barbadosinn sem var útnefnd í gerðardóm ritararáðs breska samveldisins. Árið 2017 var Mason útnefnd áttundi landstjóri Barbados og tók við embætti þann 8. janúar 2018. Samhliða útnefningunni hlaut Mason riddaranafnbót með stórriddarakrossi í Orðu heilags Mikaels og heilags Georgs. Sem landstjóri Barbados varð Mason jafnframt stórmeistari Þjóðhetjuorðu Barbados, Heiðursorðu Barbados og Frelsisorðu Barbados.

Uppvöxtur og menntun
Sandra Prunella Mason fæddist þann 17. janúar 1949 í Saint Philip, Barbados. Hún gekk í grunnskóla Heilagrar Katrínar þar til hún varð níu ára og gekk síðan í Drottningarháskólann á Barbados. Hún hóf störf sem kennari við Gagnfræðaskóla Margrétar prinsessu árið 1968. Næsta ár hlaut hún vinnu hjá Barclays-bankanum sem afgreiðslukona. Hún innritaðist í Vestur-Indíaháskólann í Cave Hill og útskrifaðist þaðan með BA-gráðu í lögfræði. Mason var meðal fyrstu stúdentanna frá lagadeild háskólans og lauk námi þar árið 1973.

Árið 1975 hlaut Mason laganámsvottorð frá Hugh Wooding-lagaskólanum í Trínidad og Tóbagó og varð fyrsti barbadoski kvenlögfræðingurinn sem útskrifaðist frá skólanum. Hún hlaut lögmannsréttindi þann 10. nóvember sama ár og varð fyrsti kvenmeðlimur Lögfræðingafélags Barbados. Mason er félagi í Alþjóðasamtökum Soroptimista og verndari landsdeildar samtakanna á Barbados.

Lögfræðistörf
Frá árinu 1975 vann Mason hjá sjóðsstjórn Barclays-banka og gegndi ýmsum störfum hjá fyrirtækinu til ársins 1977.

Árið 1978 byrjaði Mason að vinna sem sýslumaður við ungmenna- og fjölskyldudómstól og varð um leið leiðbeinandi í fjölskyldurétti við Vestur-Indíaháskólann. Hún hætti kennslustörfum árið 1983 og einbeitti sér að sýslumannsembættinu. Árið 1988 lauk Mason námskeiði í dómstólasýslu við Konunglegu stjórnsýslustofnunina í London. Hún sat í Barnaréttarnefnd Sameinuðu þjóðanna frá stofnun hennar árið 1991 til ársins 1999 og var á þeim tíma varaformaður hennar frá 1993 til 1995 og formaður frá 1997 til 1999. 

Frá 1991 til 1992 var Mason formaður og önnur tveggja kvenna sem voru útnefndar í þrettán manna nefnd sem hafði það hlutverk að meta efnahagslega samþættingu aðildarríkja CARICOM. Hún hætti störfum við fjölskyldudómstólinn árið 1992 til að taka við embætti sendiherra Barbados í Venesúela. Hún var fyrsti barbadoski kvensýslumaðurinn sem gegndi því embætti. Þegar hún sneri aftur til Barbados árið 1994 var hún útnefnd yfirsýslumaður og síðan skrásetjari við hæstarétt landsins árið 1997.

Árið 2000 lauk Mason námi í sáttamiðlun við lagadeild Windsor-háskóla í Windsor í Ontario í Kanada. Hún lauk síðan áfanga við Lagastofnun breska samveldisins í Halifax í Nova Scotia árið 2001 og framhaldsnámskeiði í sáttamiðlun við Vestur-Indíaháskólann. Hún vann sem skrásetjari barbadoska hæstaréttarins til ársins 2005 en var þá útnefnd í drottningarráð lögmannasambandsins. Árið 2008 sór Mason embættiseið sem dómari við áfrýjunardómstól og varð fyrst kvenna til að gegna þeirri stöðu í landinu. Mason gegndi embætti landstjóra Barbados til bráðabirgða í þrjá daga árið 2012 og næsta ár varð hún fyrsti Barbadosinn sem tók sæti í áfrýjunardómstól ritararáðs breska samveldisins (e. Commonwealth Secretariat Arbitral Tribunal eða CSAT). Áfrýjunardómstóllinn leysir úr samningsdeilum meðal aðildarríkja breska samveldisins. Eftir útnefningu hennar í embættið nefndi fréttamiðillinn Loop News Mason meðal tíu voldugustu kvenna á Barbados.

Landstjóri Barbados
Árið 2017 var Mason útnefnd áttundi landstjóri Barbados. Hún tók við embættinu þann 8. janúar næsta ár. Samhliða útnefningu hennar hlaut Mason einnig riddaranafnbót með stórkrossi í Orðu Heilags Mikaels og Heilags Georgs.

Í „krúnuræðu“ sem Mason hélt til að kynna stefnu ríkisstjórnar Miu Mottley forsætisráðherra árið 2020 tilkynnti hún að Barbados hygðist gerast lýðveldi og víkja Elísabetu 2. Bretadrottningu úr embætti þjóðhöfðingja. Þaðan af var ráðgert að Mason yrði útnefnd frambjóðandi í embætti fyrsta forseta Barbados, verði kjörin af báðum þingdeildum landsins og taki við embætti þann 30. nóvember 2021.

Forseti Barbados
Þann 12. október 2021 útnefndu forsætisráðherrann og leiðtogi stjórnarandstöðunnar Mason sameiginlega sem frambjóðanda til embættis fyrsta forseta Barbados. Mason var kjörin forseti af báðum deildum barbadoska þingsins þann 20. október. Hún tók embættinu þann 30. nóvember 2021. Mason sór embættiseið sem fyrsti forseti Barbados við hátíðlega athöfn í Bridgetown og Karl Bretaprins, sem var viðstaddur sem fulltrúi Elísabetar drottningar, óskaði nýja lýðveldinu velfarnaðar.

Tilvísanir

Forsetar Barbados
Landstjórar Barbados