alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Downingstræti 10

Downingstræti 10 (enska: 10 Downing Street eða í stuttu máli Number 10) er hús í Mið-London sem er höfuðstöðvar ríkisstjórnar Bretlands og opinbert heimili forsætisráðherrans. Húsið stendur við Downingstræti í Westminsterborg og er eitt þekktasta heimili Bretlands og heimsins. Húsið er næstum 300 ára gamalt og í því eru rúmlega eitt hundrað herbergi. Á þriðju hæð er einkaheimili og eldhús í kjallaranum. Á hinum hæðum eru skrifstofur, fundarsalir, setustofur og borðstofur þar sem forsætisráðherran vinnur og tekur gestum og öðrum ráðherrum á móti. Húsagarður liggur á miðri byggingunni og á bak við hana er verönd og garður sem er 2.000 m² að flatarmáli.

Húsið var upprunalega þrjú stök hús. Árið 1732 gaf Georg 2. konungur fyrsta ráðherra Bretlands Robert Walpole húsin að gjöf. Walpole samþykkti gjöfina í þeim skilningi að húsin yrðu í eigu embættis forsætisráðherrans og ekki hans. Walpole lét William Kent arkitekt tengja húsin þrjú saman. Það er þetta hús sem er þekkt í dag sem Downingstræti 10. Þó að húsið væri stórt og nálægt þinghúsinu bjuggu fáir forsætisráðherrar þar í fyrstu. Það kostaði mikið að halda húsinu við og svo varð það niðurnítt. Stakk var nokkrum sinnum upp á að húsið skyldi vera rifið niður. Þrátt fyrir þetta stóðst húsið og varð mjög frægt. Margir mikilvægir atburðir í sögu Bretlands hafa átt sér stað í húsinu. Árið 1985 sagði Margrét Thatcher að húsið væri orðið „einn dýrmætasti gimsteinninn í þjóðararfinum.“

Tilvísanir

Heimildir 

Bresk stjórnmál
Josh Stewart

Josh Stewart (fæddur Joshua Regnall Stewart, 6. febrúar 1977) er bandarískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sín í Criminal Minds, Third Watch og Dirt.

Einkalíf 
Stewart fæddist í Diana, Vestur-Virginíu. Stewart stundaði nám við West Virginia Wesleyan College í eitt ár áður en hann flutti sig yfir til West Virginia háskólann, en þaðan útskrifaðist hann með gráðu í markaðsfræði. Stewart lærði leiklist við T. Schreiber Studio í New York-borg, ásamt því að vera meðlimur að 13th Street Repertory Theatre. Hélt hann áfram að koma fram í leikhúsum í Los Angeles, þar sem hann lék á móti Robert Forster og Brooke Shields í Beacon.
Stewart er giftur Deanna Brigidi og saman eiga þau tvö börn.

Ferill

Sjónvarp 
Fyrsta hlutverk Stewart var sem aukaleikari í þættinum To Green, With Love í Dawson's Creek. Árið 2004 þá fékk hann hlutverk sem lögreglumaðurinn Brendan Finney í Third Watch sem hann lék til ársins 2005. Frá 2007-2008 þá lék hann á móti Courteney Cox Arquette í Dirt. Kom Stewart síðan fram sem gestaleikari í þáttum á borð við ER, CSI: Miami, The Mentalist og Ghost Whisperer. Hefur síðan 2007 verið með stórt gestahlutverk í Criminal Minds sem William LaMontagne Jr., sem barnsfaðir og kærasti Jennifer Jareau.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmyndahlutverk Stewart var árið 2006 í Lenexa, 1 Mile. Síðan þá hefur hann komið fram í kvikmyndum á borð við Jekyll, The Curious Case of Benjamin Button, Law Abiding Citizen og Rehab.

Kvikmyndir og sjónvarp

Tilvísanir

Heimildir

Tenglar 
 
 Josh Stewart á TV.com síðunni 
 Josh Stewart á TVGuide.com síðunni
 Josh Stewart á Criminal Minds wikiasíðunni

Stewart, Josh
Glóbrystingur

Glóbrystingur (Erithacus rubecula) er fugl í grípaættinni.

Tilvísanir

Grípaætt
Heveningham

Heveningham er þorp í Suffolk, Bretlandi. Þar búa 120 manns (2005).

Þorp í Suffolk
Hoeksteen (Barneveld)

Hoeksteen er kirkja í Barneveld í Hollandi.  Í henni er pípuorgel og kirkjubekkirnir rúma 2500 manns í sæti.

Tenglar
www.mouissie.net

Kirkjur í Hollandi
Borgarastríðið í Rúanda

Borgarastríðið í Rúanda hófst árið 1990 og það stóð alveg til 1993. Við dauða Juvénal Habyarimana byrjaði þjóðarmorð í landinu.

Tengt efni 
 Þjóðarmorðið í Rúanda

Saga Rúanda
Borgarastríð
Eðjustraumar

Eðjustraumar eru tegund af gjósku sem myndast í súru gosi, þegar vatssgufan í gosmökk þéttist snögglega og veldur regni blönduðu ösku. Úrkoman getur valdið eðjustraumamyndun í hlíðum eldfjalla. Það getur einnig gerst við blöndun vatns og gjósku við gos undir jökli.

Jarðfræði
Peter Molyneux

Peter Molyneux er breskur tölvuleikjahönnuður. Molyneux var annar stofnanda tölvuleikjafyrirtækisins Bullfrog Productions þegar það var stofnað árið 1987 en hjá Bullfrog vann hann að leikjum eins og Populous, Syndicate, Theme Park og Dungeon Keeper. Molyneux hætti síðan störfum hjá Bullfrog árið 1997 til þess að stofna annað fyrirtæki, Lionhead Studios en á meðal þeirra leikja sem hann hefur unnið að þar eru Black & White og Fable-leikirnir.

Tilvísanir 

Molyneux, Peter
Molyneux, Peter
Aphrodite

Aphrodite er ellefta breiðskífa áströlsku söngkonunnar Kylie Minogue. Hún var gefin út um allan heim í júlí 2010 og var á undan frysta lagið „All the Lovers“. Breiðskífan hefur fengið mestu jákvæða dóma frá gagnrýnendum tónlist á gefa út.

Breiðskífan náði fyrsta sæti í Bretlandi, eins og fyrstu breiðskífu hennar Kylie. Hún var fimmta breiðskífa hana til að ná fyrsta sæti í Bretlandi, og náði einnig Top 10 í yfir fimmtán Evrópulöndum. Hún varð annað hæsta breiðskífa hana á breiðskífalisti í Bandaríkjunum og náði nítján á Billboard 200. Breiðskífan náði öðru sæti í Ástralíu, þriðja sæti í Þýskalandi og Frakklandi, og ellefta sæti á Nýja-Sjálandi á fyrstu viku.

Lagalisti

Tilvísanir

Tenglar 
 Opinber vefsíða Kylie Minogue

Hljómplötur Kylie Minogue
Ástralskar hljómplötur
Hljómplötur gefnar út árið 2010
Preston North End F.C.

Preston North End Football Club  er enskt knattspyrnulið frá Preston í Lancashire á Englandi. Liðið spilar í ensku meistaradeildinni. Það var stofnað árið 1880 og var eitt af 12 stofnliðum ensku deildarinnar árið 1888. Liðið hefur ekki verið í efstu deild síðan 1961.

Titlar 
 Englandsmeistarar 2
 1888–89, 1889–90
 Enski bikarinn 2
 1888–89, 1937–38
 Enska önnur deildin 3
 1903–04, 1912–13, 1950–51

Ensk knattspyrnufélög
Publius Quinctilius Varus

Publius Quinctilius Varus (46 f.Kr. – 9) var rómverskur herforingi, sem þekktur er fyrir að hafa tapaði þremur herdeildum í átökum við Barbara í Germaníu. Í kjölfarið svipti hann sig lífi.
Strabon

Strabon (Strabo eða Strabó) (Στράβων; 63 f.Kr. – 24) var forngrískur landafræðingur, heimspekingur og sagnfræðingur sem bjó í Litlu-Asíu. Hann var uppi á tímum þegar  Rómverska lýðveldið var að umbreytast í Rómverska keisaraveldið. 

Landfræðingar
Heródes Antípas

Heródes Antípas (fyrir 20 f.Kr. – eftir 39 e.Kr.) var sonur Heródesar mikla og var fjórðungshöfðingi Galíleu og Pereu. Eftir að Caligula varð keisari í Róm setti hann Heródes af og dæmdi hann til útlegðar. Hann var fluttur til Gallíu þar sem hét Lugdunum Convenarum, en heitir nú Saint-Bertrand-de-Comminges. Hann dó þar skömmu síðar. Einn sagnfræðingur, Cassius Dio, gaf í skyn að Caligula hefði látið drepa hann, en aðrir sagnfræðingar draga það í efa. 

Persónur í nýja testamentinu
Kai Lun

Kai Lun (蔡倫; 50 – 121) var Kínverji sem fann upp pappír.

Kínverjar
Kristsfræði

Kristsfræði eru þau fræði nefnd sem tekur til kenninga eða kennisetninga sem fjalla um persónu Krists, einkum og sér í lagi samruna mannlegs og guðlegs eðlis hans. 

Guðfræði
Sjötíumannaþýðingin

Sjötíumannaþýðingin (Septuaginta)  er grísk þýðing Hebresku biblíunnar, gerð í Alexandríu í Egyptalandi á 2. öld f.Kr. Hún inniheldur einnig rit sem ekki teljast til helgirita í gyðingdómi sem og rit sem innan kristindóms teljast apókrýf og önnur sem ekki teljast til reglurita þótt þau hafi helgigildi. Sjötíumannaþýðingin er Gamla testamenti grísku rétttrúnaðarkirkjunnar. 

Gyðingdómur
Trúarrit
Biblían
Þýðing
Meta Golding

Meta Golding er bandarísk leikkona sem er þekktust fyrir hlutverk sín í Dark Blue, Day Break og Criminal Minds.

Einkalíf 
Golding er af haítískum uppruna og ólst upp í Bandaríkjunum, Indlandi, Frakklandi, Ítalíu og Haítí. Golding útskrifaðist frá Cornell-háskóla með gráðu í leikhúsfræðum og alþjóðlegumsamskiptum. Golding talar ensku, frönsku og ítölsku.

Ferill

Sjónvarp 
Fyrsta sjónvarpshlutverk Golding var árið 1995 í Loving. Síðan þá hefur hún komið fram sem gestaleikari í þáttum á borð við Malcolm & Eddie, Ally McBeal, Crossing Jordan, Cold Case og JAG. Árið 2006 þá var henni boðið hlutverk í Day Break sem Jennifer Mathis, sem hún lék til ársins 2007. Frá 2008-2009, þá var Golding sérstakur gestaleikari í Criminal Minds sem Jordan Todd. Golding lék í Dark Blue frá 2009-2010, sem Melissa Curtis.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmyndahlutverk Golding var árið 1995 í Converstations. Síðan þá hefur hún komið fram í kvikmyndum á borð við Kiss the Girls, On Edge, Surrogates og The Carrier.

Kvikmyndir og sjónvarp

Tilvísanir

Heimildir

Tenglar 
 
 Meta Golding á TVGuide.com síðunni
 Meta Golding á Criminal Minds wikiasíðunni

Bandarískir leikarar
Nicholas Brendon

Nicholas Brendon (fæddur Nicholas Brendon Schultz, 12. apríl 1971) er bandarískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sín í Vampírubananum Buffy, Kitchen Confidential og Criminal Minds.

Einkalíf 
Brendon er fæddur og uppalinn í Los Angeles í Kaliforníu. Brendon spilaði hafnarbolta og ætlaði sér að verða atvinnumaður fyrir L.A. Dodgers en þurfti að hætta við þegar hann meiddist á handlegg.  Brendon tók upp leiklistina um tvítugt til þess að komast yfir stamið sem hann var með.  Brendon hætti sem leikari eftir aðeins tvö ár því hann þoldi ekki pólitíkina í Hollywood. Ákvað Brendon að fara í nám og læra læknisfræði, sem gekk ekki upp, prófaði hann síðan hin ýmsu störf á borð við aðstoðarmaður pípara, leikskólakennari, þjónn og sem aðstoðarmaður framleiðslustjóra við Dave's World sjónvarpsþáttinn. 
Brendon hefur unnið mikið fyrir Stuttering Foundation of America samtökin og var fyrsta perónan til þess að vera heiðursmaður við Stuttering Foundation of America's Stuttering Awareness vikuna þrjú ár í röð, frá 2000-2003.
Brendon á eineggjatvíbura bróður, Kelly Donovan sem einnig er leikari. Brendon giftist leikkonunni Tressa DiFiglia árið 2001 en þau skildu síðan árið 2006.

Ferill 
Fyrsta hlutverk Brendons var árið 1993 í Married with Children. Árið 1996 þá var Brendon boðið hlutverk í Vampírubaninn Buffy sem Xander Harris, sem hann lék til ársins 2003. Síðan þá hefur hann komið fram sem gestaleikari í þáttum á borð við Without a Trace, Private Practice og Criminal Minds. Brendon hefur komið fram í kvikmyndum á borð við Demon Island, Blood on the Highway og The Portal.

Kvikmyndir og sjónvarp

Verðlaun og tilnefningar 
Academy of Science Fiction, Fantasy & Horror Films
2000: Tilnefndur sem besti leikari í aukahlutverki í þemaseríu fyrir Vampírubaninn Buffy.
1999: Tilnefndur sem besti leikari í þemaseríu fyrir Vampírubaninn Buffy.
1998: Tilnefndur sem besti leikari í þemaseríu fyrir Vampírubaninn Buffy.

Tilvísanir

Heimildir 
 
 
 Heimasíða Nicholas Brendons

Tenglar 
 
 Heimasíða Nicholas Brendons
 Nicholas Brendon á Criminal Minds wikiasíðunni

Brendon, Nicholas
Trithemis arteriosa

Trithemis arteriosa er drekafluga.

Vogvængjur
Tschanigraben

Tschanigraben er þorp í Burgenland, Austurríki. Þar búa 68 manns (2011).

Þorp í Burgenland
Meredith Monroe

Meredith Monroe (fædd Meredith Leigh Monroe, 30. desember 1968) er bandarísk leikkona sem er þekktust fyrir hlutverk sín í Dawson's Creek og Criminal Minds.

Einkalíf 
Monroe fæddist í Houston, Texas en aldist upp í Hinsdale, Illinois. Monroe kom fram í auglýsingum áður en hún tók upp leiklistina. Monroe stundaði nám við Millikin háskólann.

Monroe giftist Steven Kavovit árið 1999.

Ferill

Sjónvarp 
Fyrsta sjónvarpshlutverk Monroe var árið 1997 í Dangerous Minds. Síðan þá hefur hún komið fram sem gestaleikari í þáttum á borð við Sunset Beach, Cracker, Joan of Arcadia, House, Cold Case, CSI: Crime Scene Investigation, Bones, Shark og Private Practice. Árið 1998 þá var Monroe boðið eitt af aðalhlutverkunum í unglingadramanu Dawson´s Creek sem Andie McPhee, sem hún lék til ársins 2003. Monroe hafði stórt gestahlutverk í Criminal Minds sem Haley Hotchner en persóna hennar var drepin í 100 þætti seríunnar.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmyndahlutverk Monroe var árið 1997 í Norille and Trudy. Síðan þá hefur hún komið fram í kvikmyndum á borð við Minority Report, Manhood, Wake og The Lift.

Kvikmyndir og sjónvarp

Tilvísanir

Heimildir

Tenglar 
 
 Heimasíða Meredith Monroe 
 Meredith Monroe á Criminal Minds wikiasíðunni

Monroe, Meredith
Criminal Minds (1. þáttaröð)

Fyrsta þáttaröðin af Criminal Minds var frumsýnd 22. september 2005 og sýndir voru 22 þættir.

Aðalleikarar 
 Mandy Patinkin sem Jason Gideon
 Thomas Gibson sem Aaron Hotchner
 Lola Glaudini sem Elle Greenaway
 Shemar Moore sem Derek Morgan
 Matthew Gray Gubler sem Dr. Spencer Reid
 A.J. Cook sem Jennifer JJ Jareau

Aukaleikarar 
 Kirsten Vangsness sem Penelope Garcia

Þættir

Heimild 
 
 
  Fyrsta þáttaröð Criminal Minds á Criminal Minds wikiasíðunni

Bandarískir sjónvarpsþættir
Markov ákvarðanaferli

Markov ákvarðanaferli er stærðfræðilegt líkan nefnt eftir Andrey Markov sem líkir eftir ákvarðanatöku þegar útkomur aðgerða eru að hluta til slembnar.

Tilvísanir

Tengt efni 
 Markov-keðja

Markov-ferli
Þriggja hringja sleppikerfi

Þriggja hringja sleppikerfi er íhlutur fyrir fallhlíf sem gerir fallhlífastökkvara kleift að losa aðalfallhlíf frá.

Fallhlífastökk
Cantino-himinfletjan

Cantino-himinfletjan er landakort. Kortið heitir í höfuðið á Alberto Cantino sem smyglaði kortinu frá Portúgal til Ítalíu árið 1502.

Landakort
Wangari Maathai

Wangari Muta Mary Jo Maathai (1. apríl 1940 – 25. september 2011) var kenískur líffræðingur og handhafi friðarverðlauna Nóbels.

Æviágrip
Wangari Maathai fæddist árið 1940 í héraðinu Nyeri í Keníu og var úr þjóðarbroti Kíkújúa. Hún nam líffræði í Bandaríkjunum, Þýskalandi og Keníu og varð árið 1971 fyrsta konan í Mið- og Austur-Afríku til að hljóta doktorsgráðu. Frá 1976 til 1977 var hún dósent í dýralækningum og deildarforseti dýralækningadeildar Háskólans í Naíróbí. 

Árið 1977 stofnaði Maathai kvennahreyfingu sem hún kallaði Grænabeltishreyfinguna sem hafði það að markmiði að vinna gegn eyðingu skóga og auka þátttöku alþýðu í stjórnmálum, sérstaklega fátækra kvenna. Samtökin urðu öflug grasrótarhreyfing og höfðu árið 2004 staðið fyrir gróðursetningu á um 30 milljónum trjáa.

Maathari varð jafnframt umdeild í heimalandi sínu vegna starfa sinna og lenti oft í útistöðum við kenísk stjórnvöld. Snemma á tíunda áratugnum vakti hún athygli þegar hún stóð fyrir mótmælum gegn byggingu skýjakljúfs í Frelsisgarðinum (e. Uhuru Park), stærsta almenningsgarði Naíróbí. Eyðilegging garðsins hefði kostað um 200 milljónir Bandaríkjadala sem Maathai taldi að ætti fremur að verja til að bæta menntun, fæðuöryggi og aðgang að heilsugæslu. Maathai sætti ofbeldi, niðurlægingu og barsmíðum fyrir þátt sinn í mótmælunum og þurfti um skeið að flýja land. Þáverandi forseti Keníu, Daniel arap Moi, kallaði hana „brjálaða konu“ og lýsti henni sem ógn við þjóðaröryggi.

Seinna um tíunda áratuginn leiddi Maathari mótmæli gegn því að stjórnvöld seldu einkaaðilum Karuru-skógarsvæðið nærri Naíróbí undir byggingaframkvæmdir. Mótmælin snerust upp í þriggja daga óeirðir í höfuðborginni og vöktu heimsathygli. Í þessum mótmælum var talið að um spillingu væri að ræða í stjórkerfinu og að óeðlilega hefði verið staðið að úthlutun framkvæmdaleyfanna. Mótmælin fólu því í sér baráttu bæði fyrir bættu umhverfi og fyrir siðbót í stjórnkerfinu.

Maathai hlaut fjölda verðlauna og viðurkenninga fyrir störf sín í umhverfismálum og í baráttu gegn fátækt. Hún hlaut meðal annars afrísk leiðtogaverðlaun Sameinuðu þjóðanna árið 1991 og heiðursdoktorsnafnbót við Yale-háskóla árið 2004. Maathai og grasrótarhreyfing hennar áttu þátt í því að fjölflokkalýðræði var innleitt í Keníu árið 1992 og að frjálsar kosningar voru haldnar tíu árum síðar.

Árið 2002 var Maathai kjörin á keníska þingið fyrir Nyeri-hérað með miklum meirihluta atkvæða og árið 2003 varð hún aðstoðarumhverfisráðherra í ríkisstjórn Mwai Kibaki forseta.

Skoðanir Maathai á eyðni voru umtalaðar. Hún hélt því fram að eyðniveiran hefði verið búin til á Vesturlöndum til þess að útrýma svarta kynstofninum og dró í efa að notkun smokka gæti komið í veg fyrir útbreiðslu hennar.

Wangari Maathai lést árið 2011 á sjúkrahúsi í Naíróbí eftir baráttu við krabbamein.

Einkahagir
Wangari Maathai skildi við eiginmann sinn á áttunda áratugnum. Eiginmaður hennar var þá í framboði til þings og skilnaður þeirra varð mjög umtalaður. Sagt er að hann hafi fengið skilnað á þeim forsendum að Wangari væri of menntuð, of sterk, of þrjósk og léti of illa að stjórn.

Tilvísanir

Kenískir líffræðingar
Kenískir stjórnmálamenn
Maathai, Wangari
Christian Slater

Christian Michael Leonard Slater (f. 18. ágúst 1969 í New York, New York) er bandarískur leikari.

Tenglar 

Slater, Christian
Edward Norton

Edward Harrison Norton (fæddur 18. ágúst 1969) er frægur bandarískur leikari sem hefur leikið í mörgum bíómyndum. Hann Edward Norton ólst upp í Kólumbíu með faðir sínum Edward Mower Norton og móður sinni Lydia Robinson. Edward Norton hóf leik feril sinn árið 1996 þegar hann lék í myndinni Primal Fear, þar sem hann fékk sína fyrstu Óskars-tilnefningu og var það eina Óskars-tilnefningin sem myndin Primal Fear fékk. Edward Norton er samt þektastur í myndunum American History X sem kom út árið 1998 og Fight Club sem kom út árið 1999. Önnur Óskars-tilnefningin sem hann fékk var fyrir leik sinn í myndinni American History X og var það sú mynd sem koma honum verulega á kortið. 

Eftir myndina Fight Club hefur hann ekki leikið í brjálaðslega góðum myndum en hann á sínar ágætis mynda safn. Myndirnar sem hann hefur leikið í sem eru taldar vera ágætis myndir eru: Red Dragon (2002), 25th Hour (2002), The Italian Job (2003), Kingdom of Heaven (2005), The Illusionist (2006) og The Painted Veil (2006).

Norton, Edward
Brad Pitt

William Bradley Pitt (f. 18. desember 1963) er bandarískur leikari og kvikmyndaframleiðandi. Hann hefur framleitt myndir eins og The Departed (2006) og 12 years a slave (2013).

Pitt fæddist í Shawnee Oklahoma en fluttist síðar til Missouri. Hann á tvö yngri systkini. Hann var alinn upp í íhaldssamri suður-baptisma-kristni en gerðist síðar trúleysingi eða guðleysingi. Pitt fluttist til Los Angeles og spreytti sig í sápuóperum og aukahlutverkum fyrst en síðar kvikmyndum. Fyrsta alvöru hlutverk hans var í myndinni Thelma and Louise og sló hann fyrst í gegn í myndinni Interview with the Vampire.

Hann var giftur leikkonunni Angelinu Jolie frá 2004 til 2016. Saman eiga þau 6 börn. Árið 2016 skildu Jolie og Pitt vegna óyfirstíganlegs ágreinings. Þau hafa rekið hjálparsamtök saman sem aðstoða stríðshrjáð lönd.  Pitt hefur áður verið með leikkonunum Gwyneth Paltrow og Jennifer Aniston.

Pitt vann Óskarsverðlaun sem besti karlleikari í aukahlutverki árið 2020 fyrir leik sinn í kvikmyndinni Once Upon a Time in Hollywood.

Heimild

Kvikmyndir
Thelma & Louise (1991)
A River Runs Through It (1992)
Kalifornia (1993)
True Romance (1993)
Interview with the Vampire (1994)
Legends of the Fall (1994)
Seven (1994)
12 Monkeys (1995)
Sleepers (1996)
Seven Years in Tibet (1997)
Meet Joe Black (1998)
Fight Club (1999)
Snatch (2000)
The Mexican (2001)
Spy Game (2001)
Ocean's Eleven (2001)
Troy (2004)
Ocean's Twelve (2004)
Mr. & Mrs. Smith (2005)
Babel (2006)
The Assassination of Jesse James by the Coward Robert Ford (2007)
Ocean's Thirteen (2007)
The Curious Case of Benjamin Button (2008)
Inglourious Basterds (2009)
Tree of Life (2011)
Moneyball (2011)
World War Z (2013)
12 Years a Slave (2013)
Fury (2014)
The Big Short (2015)
Allied (2016)
War Machine (2017)
Once Upon a Time in Hollywood (2019)

Tilvísanir

Pitt, Brad
Óskarsverðlaunahafar í flokki besta karlleikara í aukahlutverki
Sigurður Pálsson (skáld)

Sigurður Pálsson (30. júlí 1948 - 19. september 2017) var íslenskur rithöfundur, ljóðskáld, þýðandi og leikskáld. Sigurður hlaut margvíslegar viðurkenningar fyrir störf sín og verk hans hafa verið þýdd á fjölda tungumála. Hann hlaut Íslensku bókmenntaverðlaunin árið 2007.

Ævi 
Sigurður fæddist á Skinnastað í Norður-Þingeyjarsýslu þar sem faðir hans var prestur. Sigurður lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum í Reykjavík árið 1967 og lauk námi í leikhúsfræði og bókmenntum í Sorbonne háskóla í París. Aðalstarf Sigurðar var við ritstörf og þýðingar en hann sinnti einnig ýmsum öðrum störfum, t.d. var hann fréttaritari, leiðsögumaður, kennari og starfaði við sjónvarp og kvikmyndir. Hann kenndi við Leiklistarskóla Íslands 1975–1978 en síðustu æviár sín sinnti hann kennslu við ritlistardeild Háskóla Íslands. 

Hann var forseti Alliance Française um tíma og formaður Rithöfundasambands Íslands frá 1984-1988. 

Eiginkona Sigurðar var Kristín Jóhannesdóttir leikstjóri og eignuðust þau einn son.

Verk Sigurðar

Ljóð 
 Ljóð vega salt (1975)
 Ljóð vega menn (1980)
 Ljóð vega gerð (1982)
 Ljóð námu land (1985)
 Ljóð námu menn (1988)
 Ljóð námu völd (1990)
 Ljóðlínudans (1993)
 Ljóðlínuskip (1995)
 Ljóðlínuspil (1997)
 Ljóðtímaskyn (1999)
 Ljóðtímaleit (2001)
 Ljóðtímavagn (2003)
 Ljóðorkusvið (2006)
 Ljóðorkuþörf (2009)
 Ljóðorkulind (2012)
 Ljóð muna rödd (2016) 
Ljóð muna ferð (2018)

Endurminningarbækur 

 Minnisbók (2007)
 Bernskubók (2011)
 Táningabók (2014)

Skáldsögur 

 Parísarhjól (1998)
 Blár þríhyrningur (2000)
 Næturstaður (2002)

Leikrit 

 Hvað er í kokinu á hvalnum (1975)
 Undir suðvesturhimni (1976)
 Hlaupvídd sex (1977)
 Húsið á hæðinni eða hring eftir hring (1986)
 Hótel Þingvellir (1990)
 Völundarhús (1997)
 Einhver í dyrunum (2000)
 Tattú (2003)
 Utangátta (2008)
 Blinda konan og þjónninn, útvarpsleikrit (2014)
 Segulsvið (2015)

Viðurkenningar 
Sigurður var valinn borgarlistamaður Reykjavíkur á tímabilinu 1987-1990, hann hlaut riddarakross frönsku heiðursorðunnar árið 2007 og íslensku bókmenntaverðlaunin sama ár fyrir bók sína Minnisbók. Hann hlaut Grímuverðlaun árið 2008 fyrir leikrit sitt Utangátta, verðlaun Jónasar Hallgrímssonar á degi íslenskrar tungu árið 2016 og  riddarakross Hinnar íslensku fálkaorðu á nýársdag árið 2017.

Heimildir

Tilvísanir 
Íslensk ljóðskáld

Íslenskir þýðendur
Stúdentar úr Menntaskólanum í Reykjavík
Handhafar riddarakross Hinnar íslensku fálkaorðu
Handhafar íslensku bókmenntaverðlaunanna
Handhafar Grímunnar
Íslenskir rithöfundar
Íslensk leikskáld
Sumarlandið

Sumarlandið er íslensk kvikmynd frá árinu 2010.

Íslenskar kvikmyndir
Vísindakirkjan

Vísindakirkjan (enska: Scientology) er trúarhreyfing sem stofnuð var af L. Ron Hubbard vísindaskáldsagnahöfundi. Vísindakirkjan kom í kjölfar Dianetics sjálfbetrunartæknarinnar sem Hubbard hafði áður skrifað bók um. Kenningar Vísindakirkjunnar hafa lengi verið umdeilanleg „trúarbrögð“. Hubbard stofnaði Vísindakirkjuna í Camden í New Jersey árið 1953.

Vísindakirkjan kennir að menn séu ódauðlegar verur sem hafa gleymt eðli sínu. Markmið trúarinnar er að losa mann við slæmar minningar og atburði þannig að maður geti starfað eftir fullri getu. Þessi aðferð heitir auditing má þýða sem „endurskoðun líkamans“. Átrúendur geta keypt lesefni og fara á endurskoðunarnámskeið til að framkvæma þessa aðferð. Kenningar Vísindakirkjunnar eru viðurkennd trúarbrögð í Bandaríkjunum og sumum öðrum löndum. En víða, til dæmis í Bretlandi, Frakklandi og Þýskalandi, eru þær ekki viðurkennd trúarbrögð.

Dæmi um deilumál í kringum trúna er félagakostnaðurinn. Átrúendur verða að borga fyrir allt lesefni og öll námskeið, auk 200 bandaríkjadala árgjalds. Í hvert sinn sem látið er endurskoða mann þarf að borga 10.000 dali. Annað umdeilt mál er að sumir átrúendur trúa að geðlækningar séu vondar og það verði að leggja þær af.

Heimildir

Tengill 
 

Sértrúarsöfnuðir
Bescheid

Bescheid er þorp í Rínarland-Pfalz, Þýskalandi. Þar búa 411 manns (2006).

Þorp í Rínarland-Pfalz
Rauðhetta

Rauðhetta (þýska: Rotkäppchen, franska: Le Petit Chaperon rouge) er ævintýri sem fyrst kom út á prenti í þjóðsagnasafninu Contes de ma mère l'Oye eftir Charles Perrault árið 1697.

Evrópsk ævintýri
Grigno

Grigno er borg í Trentínó-Suður-Týról, Ítalíu. Þar búa 2.303 manns (2006).

Þorp í Trentínó-Suður-Týról