alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 1999

Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 1997 var 44. skipti sem Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva var haldin, en hún fór fram í International Convention Center í Jerúsalem í Ísrael 29. maí árið 1999. Kynnar keppninnar voru Yigal Ravid, Dafna Dekel og Sigal Shahamon en það var í fyrsta sinn sem þrír kynnar sáu um að kynna keppnina. Sigurvegarinn í keppninni var Charlotte Nilsson, fulltrúi Svíþjóðar með „Take me to your heaven“, sem hlaut 163 stig. Selma Björnsdóttir náði 2. sæti með lagið All out of Luck sem var best árangur Íslands í keppninni.

Þátttakendur

Niðurstöður 
Tegund atkvæðagreiðslu:

12 Stig 
Eftirfarandi lönd gefa 12 stig í ...

1999
1999
Daniel Clowes

Daniel Clowes (fæddur 14. apríl 1961) er bandarískur myndasöguhöfundur. Meðal þekktari verka hans eru myndasögurnar Ghost World og David Boring en eins og flestar af þeim sögum sem hann hefur samið birtust þær upprunalega í tímaritinu Eightball.

Tvær kvikmyndir hafa verið gerðar eftir verkum Clowes, Ghost World og Art School Confidential en þeim var báðum leikstýrt af Terry Zwigoff.

Tilvísanir

Tenglar 

 Æviágrip á vef Fantagraphics

Bandarískir myndasöguhöfundar
Bjargvættirnir

Bjargvættirnir (enska: The Rescuers) er bandarísk teiknimynd framleidd af Walt Disney Productions. Myndin byggir á bókum eftir enska rithöfundarins Margery Sharp, aðallega bókunum The Rescuers og Miss Bianca. Myndin var frumsýnd þann 22. júní 1977.

Kvikmyndin var tuttugasta og þriðja kvikmynd Disney-kvikmyndaversins í fullri lengd. Leikstjórar myndarinnar voru þeir Wolfgang Reitherman, John Lounsbery og Art Stevens. Framleiðandinn var Wolfgang Reitherman. Handritshöfundar voru Larry Clemmons, Vance Gerry, Ken Anderson, Frank Thomas, Burny Mattinson, Fred Lucky, Dick Sebast og Dave Michener. Tónlistin í myndinni er eftir Artie Butler, Sammy Fain, Carol Connors, Ayn Robbins og Shelby Flint. Framhaldsmyndin Benni og Birta í Ástralíu (enska: The Rescuers Down Under) var gefin út árið 1990 í kjölfar velgengni myndarinnar.

Tenglar 

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 1977
Prinsessan og froskurinn

Prinsessan og froskurinn (enska: The Princess and the Frog) er bandarísk teiknimynd framleidd af Walt Disney Pictures. Myndin er byggir að hluta á skáldsögu E. D. Baker The Frog Princess frá árinu 2002 sem aftur nýtir sér þjóðsagnaminnið um froskaprinsinn sem meðal annars kemur fyrir í þjóðsagnasafni Grimmsbræðra. Myndin var frumsýnd þann 11. desember 2009.

Kvikmyndin var fertugasta og níunda kvikmynd Disney-kvikmyndaversins í fullri lengd. Leikstjórar myndarinnar voru þeir Ron Clements og John Musker. Framleiðendur voru Peter Del Vecho og John Lasseter. Handritshöfundar voru Ron Clements, John Musker og Rob Edwards. Tónlistin í myndinni er eftir Randy Newman.

Talsetning

Lög í myndinni

Tenglar

Tílvisanir 

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 2009
Litla hafmeyjan (kvikmynd 1989)

Litla hafmeyjan (enska: The Little Mermaid) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1989. Myndin byggir á samnefndri sögu eftir danska rithöfundinn Hans Christian Andersen.

Sagan fjallar um unga hafmeyju sem gengur að nafninu Ariel. Hún er dóttir Neptúnusar, sem er vel þekktur fyrir að vera konungur sjávarins. Einn dag fékk Ariel klikkaða hugmynd og sagði þá faðir sínum að henni langaði að skoða mennska heiminn. Hann vildi ekki hjálpa henni, svo hún fór í burtu, í leit að hjálp hjá einhverjum. Þá hittir hún Úrsúlu, sem gefur henni eitthvað lyf sem myndi breyta Ariel í mennska stelpu. Ariel tekur lyfið, en í leiðinni, fær Nornin rödd hennar. Litla Hafmeyjan fer á þurrt land, því að hún gat ekki andað undir vatni eins of áður. Um leið er hún fundin en ekki vissi hún að maðurinn sem að fann hana og hjálpaði henni var enginn annar en prinsinn. Þau enda á því að verða mjög ástfanginn af hvort öðru og giftast.

Talsetning

Lög í myndinni

Tenglar

Tilvísanir 

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 1989
Fríða og dýrið (kvikmynd 1991)

Fríða og dýrið (enska: Beauty and the Beast) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1991. Hún byggir á sögunni Fríða og dýrið eftir franska 18. aldar rithöfundinn Jeanne Marie Le Prince de Beaumont sem aftur byggði á lengri skáldsögu eftir Gabrielle-Suzanne Barbot de Villeneuve.

Íslensk talsetning

Lög

Tæknilega

Tilvísanir

Tenglar 

 

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Hringjarinn í Notre-Dame (kvikmynd 1996)

Hringjarinn í Notre-Dame (enska: The Hunchback of Notre-Dame) er bandarísk teiknimynd framleidd af Walt Disney Feature Animation. Myndin byggir á samnefndri skáldsögu eftir franska rithöfundinn Victor Hugo frá 1831. Myndin var frumsýnd þann 22. 7 1996.

Kvikmyndin var þrítugasta og fjórða kvikmynd Disney-kvikmyndaversins í fullri lengd. Leikstjórar myndarinnar voru þeir Gary Trousdale og Kirk Wise. Framleiðandinn var Don Hahn. Handritshöfundar voru Tab Murphy, Irene Mecchi, Bob Tzudiker, Noni White og Jonathan Roberts. Tónlistin í myndinni er eftir Alan Menken og Stephen Schwartz. Árið 2002 var gerð framhaldsmynd, Hringjarinn í Notre Dame 2: leyndarmál bjöllunnar, sem var aðeins dreift á mynddiski.

Íslensk talsetning

Lög í myndinni

Tæknilega

Tilvísanir

Tenglar 

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Káinn

Káinn (skírður Kristján Níels Júlíus Jónsson en nefndur K.N. eða Káinn) (7. apríl 1859 – 25. október 1936) var vestur-íslenskt skáld, aðallega þekkt fyrir kersknar og fyndnar ferskeytlur sínar. Káinn fluttist 18 ára til Kanada og starfaði lengst af í vesturheimi sem landbúnaðarverkamaður en undir lokin sem grafari í sinni sveit. Fyrst í Winnipeg og síðan í Duluth og Norður-Dakóta. Káinn var drykkfelldur, en vinsæll hagyrðingur, enda snöggkvæður og fyndinn. 

Dr. Stefán Einarsson skrifar í Bókmenntasögu sinni, að þekking Káins á íslenskum skáldskap, „ekki síst hinum íslensku meisturum, og beint samband hans við ameríska kímni, gerði hann að kímniskáldi, og átti hann sem slíkur engan sinn líka og það eigi aðeins meðal landa í Vesturheimi, heldur líka á Íslandi.“

Dæmi um lausavísur Káins 
Lesið hef ég lærdómsstef, þótt ljót sé skriftin,
og síst ég efa sannleikskraftinn
að sælla er að gefa en þiggja - á kjaftinn. 

Góður betri, bestur
burtu voru reknir,
illur verri verstur,
voru aftur teknir

Heimild

Tenglar 
 Hið eina skáld á Akureyri; grein í Lögberg-Heimskringlu 1960 

Vestur-Íslendingar
Skapafarði

Skapafarði (fræðiheiti: smegma, umritun á gríska orðinu σμήγμα sem þýðir sápa), einnig nefndur reður- eða limfarði eða óformlega forhúðarostur í tilviki karlmanna. Er samblanda af afflögnuðum þekjuvefsfrumum, húðfitu og raka sem sterk lykt og bragð er af og safnast fyrir undir forhúð karldýra og í sköpum kvendýra. Skapafarði myndast á kynfærum allra spendýra.

Heimild 
 

Læknisfræði
Æxlunarfæri
Teide

Teide er eldfjall á eyjunni Tenerife á Kanaríeyjum, Spáni. Efsti tindur fjallsins er í 3.718 metra yfir sjávarmáli, en Teide er hluti af Parque Nacional del Teide, sem er á Heimsminjaskrá UNESCO. Teide er hæsta fjall Spánar og eitt af stærstu eldfjöllum heims.

Tenerife er eyja byggð um fjallið El Teide sem er að rúmmáli þriðja stærsta eldfjall veraldar. Tenerife þýðir Hvítafjall á máli innfæddra, "tene-" (fjall) "-ife" (hvítur).

Í leiðarbókum Kólumbusar segir 9. ágúst 1492: „Þeir sáu elda mikla stíga frá hábungu Tenerifeeyjar, sem er afar há.“ Kólumbus kom aldrei sjálfur til Tenerife-eyjar, en svo virðist sem hann hafi séð eldfjallið Teide á bakaleiðinni frá La Gomera áður en hann hélt í leiðangurinn yfir Atlantshafið. Aðrar heimildir um eldgosið 1492 hafa þó ekki fundist. Síðasta gos var árið 1909.

Heimildir 

 Parque Nacional del Teide 

Tenerife
Fjöll á Spáni
Eldstöðvar
Heimsminjar
Eldkeilur
Sverðið í steininum

Sverðið í steininum (enska: The Sword in the Stone) er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1963.

Íslensk talsetning

Lög

Tilvísanir

Tenglar 
 

Bandarískar kvikmyndir
Disney-kvikmyndir
Kvikmyndir frumsýndar 1963
Hreðavatn

Hreðavatn er stöðuvatn í neðanverðum Norðurárdal í Borgarbyggð. Við vatnið stendur samnefndur bær. Í grennd Hreðavatns er laxveiðiáin Norðurá og fossarnir Laxfoss og Glanni, Grábrókarhraun og Grábrókargígar. Í vatninu er silungsveiði. Hreðavatnsskáli, byggður (1933), var fjölsóttur gisti- og áningar- og veitingastaður ferðamanna um áratugaskeið. Háskólinn á Bifröst, áður Samvinnuskólinn, með tilheyrandi byggð hefur verið starfræktur í landi Hreðavatns frá 1955.
'Hreða' er hér einkum talið skilt 'hraði' og 'hræða' og 'hríð' og talið merkja ófrið af einhverri sort.

Gróðurfar 
Nokkrir gróðri vaxnir hólmar með kjarrlendi og blómum eru í Hreðavatni og heita þeir Hrísey og Álftahólmi. Í landi Hreðavatns þar sem er eyðibýlið Hreðavatnssel, er sunnan undir Þórisengismúla að finna surtarbrand sem um skeið var unninn þar til eldsneytis. Surtarbrandsnámið gekk ekki sem skyldi og hrundu námagöngin á endanum saman. Þá hafa fundist þar jarðvegsleifar með steingervingum af jurtaleifum, svo sem laufblöðum trjáa, sem gefa til kynna að fyrir nokkuð löngu síðan hafi vaxið á Íslandi gróður, sem nú er helst að finna í sunnanverðri Mið-Evrópu. Í austurhlíðum Þorvaldsdals skammt frá Hreðavatnsseli, eru enn fremur ljóslituð jarðlög, botnlög stöðuvatns sem þar hefur verið fyrir um sjö milljónum ára. Þá hafa í landi Jafnaskarðs verið ræktaðar og gróðursettar innan skógræktargirðingar, ýmsar tegundir barrtrjáa sem dafna þar vel; þ.e. Jafnaskarðsskógur.

Heimildir

Tenglar 
 „Hreðavatn“; grein í Tímanum 1942

Stöðuvötn á Íslandi
Borgarfjörður
Hvalfell

Hvalfell er móbergsstapi (852 m) með grágrýtiskolli, innst í Botnsdal í Hvalfirði. 

Hvalfell hlóðst upp í miklu eldgosi og upp úr jökulhvelinu á einhverju af síðustu jökulskeiðum ísaldar og lokaði um leið Botnsdal sem var áður mun lengri. Þegar jökullinn svo bráðnaði myndaðist stöðuvatn, Hvalvatn á bak við Hvalfell með afrennsli norðan fjallsins sem heitir Botnsá, og rennur hún til vesturs. Hvalvatn er um 160 m djúpt og var lengi dýpsta vatn landsins, eða allt þar til Öskjuvatn myndaðist eftir sprengigos í Dyngjufjöllum árið 1875. Kollur Hvalfells er mosagróinn og hlíðar þess eru mjög brattar og grafnar miklum giljum, en gott útsýni er af kollinum, sem ganga má á frá Stóra-Botni í Botnsdal og upp með gljúfri Botnsár og Glyms að austan eða upp með gljúfrinu að vestan með því að vaða yfir Botnsá fyrir ofan Glym.

Heimildir   
 
  

Vesturland
Hvalfjörður
Fjöll á Íslandi
Hvammur í Norðurárdal

Hvammur í Norðurárdal er bóndabýli og kirkjustaður í Mýrasýslu. Þar var einnig prestssetur til 1911, en nú er kirkjunni þjónað frá Stafholti. 

Í Hvammi var í kaþólskum sið kirkja helguð Maríu guðsmóður, en núverandi kirkja er lítil timburkirkja, forkirkjulaus, byggð árið 1880. Altaristafla kirkjunnar er eftir Þórarinn B. Þorláksson listmálara og kaleikur og patína eftir Eggert Guðmundsson í Sólheimatungu. Þar er einnig skírnarfontur smíðaður af Ríkarði Jónssyni, myndhöggvara. 

Árið 1808 féll mikið snjóflóð á bæinn í Hvammi er braut hann niður og varð syni þáverandi prests, Þórðar Þorsteinssonar (1754-1819), að bana. Eftir það var bærinn færður þangað sem hann er nú.

Heimildir 
 
  

Íslenskir bæir
Kirkjustaðir í Mýrasýslu
Þórarinn B. Þorláksson

Þórarinn Benedikt Þorláksson (14. febrúar 1867 – 10. júlí 1924) var íslenskur listmálari og fyrstur Íslendinga til að nema málaralist erlendis. Hann hélt fyrstu eiginlegu málverkasýningu á Íslandi og var fyrsti listmálarinn sem hlaut opinbera styrki. Þórarinn málaði aðallega landslagsmyndir. Ásamt Ásgrími Jónssyni, Jóhannesi Kjarval og Jóni Stefánssyni er hann talinn til frumkvöðlanna fjögurra í íslenskri myndlist.

Þórarinn var næstyngsta barn foreldra sinna en þau eignuðust fjórtán börn. Faðir Þórarins, sem var prestur á Undirfelli í Vatnsdal, lést þegar Þórarinn var aðeins fimm ára gamall. Þórarinn lærði upphaflega bókbandsiðn og veitti síðan um skeið forstöðu bókbandsstofu Ísafoldar. Árið 1900 fékk hann styrk frá Alþingi til að nema listir í Danmörku. Þórarinn hélt til Kaupmannahafnar, veturinn 1905, og lauk þar málaranámi, fyrstur Íslendinga.  Hann hafði áður fengið nokkra tilsögn í dráttlist hjá frú Þóru Thoroddsen. Þegar hann kom til Íslands  ferðaðist hann um landið og málaði landslagsmyndir og hélt síðar sýningu á verkum sínum í Glasgow sem var hinn fyrsta eiginlega myndlistasýning á Íslandi. 

Þann 30. desember 1913 var Þórarinn skipaður í nefnd sem hanna átti fána Íslands. Hann kenndi teikningu í Iðnskólanum og var forstöðumaður skólns 1916 til 1922. Einnig rak hann bókaverslun og blaðaafgreiðslu. Þórarinn var einn af helstu forgangsmönnum stofnunar Listvinafjelagsins og stóð fyrir byggingu sýningarskála þess á Skólavörðuholtinu.

Þórarinn var kvæntur Sigríði Snæbjarnardóttur. Þau áttu þrjú börn, tvær dætur og einn son. Þórarinn lést af völdum hjartaáfalls í sumarbústað sínum við Laugarvatn.

Tilvísanir

Heimildir 
 Ólafur Kvaran (ed.), Þórarinn B. Þorláksson: Pioneer at the Dawn of a Century, Listasafn Íslands, Reykjavík, 2000.
 Ólafur Kvaran and Karla Kristjánsdóttir (eds), Confronting Nature: Icelandic Art of the 20th Century, National Gallery of Iceland, Reykjavík, 2001.

Tenglar 
 Dánartilkynning í Lögrjéttu
 Hin upphafna kyrrð, umfjöllun um yfirlitssýningu á verkum Þórarins í Lesbók Morgunblaðsins 2000

Íslenskir myndlistarmenn
Nox Medical

Nox Medical er íslenskt sprotafyrirtæki sem hannaði svefngreiningartækið NOX-T3. Fyrirtækið hlaut Vaxtarsprotann árið 2010.

Tenglar 

 Heimasíða Nox Medical

Íslensk sprotafyrirtæki
Mentor

Mentor er íslenskt sprotafyrirtæki sem þróaði samnefnt upplýsingakerfi. Fyrirtækið hefur tvisvar hlotið Vaxtarsprotann, árið 2008 og árið 2009.

Tenglar 

 Mentor

Íslensk sprotafyrirtæki
Vaxtarsprotinn

Vaxtarsprotinn eru íslensk verðlaun sem afhent eru árlega en tilgangur verðlaunanna er að „...vekja athygli á góðum árangri sprotafyrirtækja í örum vexti og skapa þannig aukinn áhuga og skilning á uppbyggingarstarfi þessara fyrirtækja“.

Verðlaunahafar 
 2014 - DataMarket
 2013 - Meniga
 2012 - Valka
 2011 - Handpoint 
 2010 - Nox Medical 
 2009 - Mentor 
 2008 - Mentor 
 2007 - Marorka

Tilvísanir 

Verðlaun
Geitaskarð

Geitaskarð er bær í Langadal í Austur-Húnavatnssýslu, fornt stórbýli og var löngum sýslumannssetur. Bærinn var áður í Engihlíðarhreppi en tilheyrir nú Blönduósbæ. Bærinn stendur undir grösugu skarði sem kallast Skarðskarð og nær yfir á Laxárdal. Geitaskarð á einnig land að Blöndu.

Geitaskarð var meðal helstu höfuðbóla Húnaþings allt frá landnámsöld og þar hafa margir höfðingjar búið. Sýslumenn Húnvetninga bjuggu margir á Geitaskarði og er talið að einir tólf sýslumenn hafi setið þar. Þar er nú rekin ferðaþjónusta.

Heimildir 
 

Austur-Húnavatnssýsla
Íslenskir bæir
Langidalur
Laxárdalur (Skagafirði)

Laxárdalur er dalur sem liggur vestan við Tindastól í Skagafjarðarsýslu og er hann um 14 km langur. Hann liggur út að sjó norðan við Tindastól og heitir þar Sævarlandsvík. Utan við Laxárdal tekur Skaginn við.

Dalurinn liggur nær beint í suður inn með Tindastól en vestan við hann eru lág fell og hálsar. Hann beygir svo til suðvesturs og þrengist. Um dalinn rennur áin Laxá, sem á upptök sín í Hryggjafjalli á Staðarfjöllum. Á Laxárdal voru nokkrir bæir og eru fáeinir enn í byggð en aðrir farnir í eyði. Hvammur í Laxárdal var kirkjustaður og prestssetur og á að hafa verið landnámsjörð Eilífs arnar, sem nam Laxárdal að því er segir í Landnámabók.

Laxárdalur er nú mun fjölfarnari en áður, eftir að vegurinn um Þverárfjall var byggður upp, en hann liggur um Laxárdal og Gönguskörð til Sauðárkróks.

Bæir

í byggð
Sævarland
Þorbjargarstaðir
Hafragil

í eyði
Skefilsstaðir
Hvammur
Skíðastaðir
Hrafnagil

Dalir á Íslandi
Skagafjarðarsýsla
Skagi (Skagafirði)

Skagi eða Skaginn er byggðarlag á austanverðum Skaga, Skagafjarðarmegin, en byggðin vestan á Skaga (Húnaflóamegin) kallast Skagaströnd. Skaginn nær frá Sævarlandsvík, við mynni Laxárdals, og út á Skagatá og er ströndin um 30 km á lengd, tiltölulega bein og láglend, að undanskildum Ketubjörgum.

Upp af ströndinni eru lágir ásar og fell og á milli þeirra mýrar, móar og fjöldi stöðuvatna. Í mörgum þeirra er ágæt silungsveiði. Innsti bærinn á Skaga heitir Skefilsstaðir og var þar áður þingstaður hreppsins, Skefilsstaðahrepps, en nú tilheyrir Skaginn Sveitarfélaginu Skagafirði. Allmargir bæir voru á Skaga en sumir þeirra eru nú komnir í eyði. Ysti bærinn, Hraun, er þó enn í byggð.

Helsta höfnin á Skaga er í Selvík. Þar var áður verstöð og má sjá þar rústir gamalla verbúða. Úr Selvík sigldi floti Kolbeins unga áleiðis til Vestfjarða um Jónsmessu 1244 en mætti skipum Þórðar kakala á miðjum Húnaflóa og hófst þá Flóabardagi, eina sjórrusta Íslandssögunnar.

Margar jarðir á Skaga eru hlunnindajarðir og þar er reki, silungsveiði, selveiði, æðarvarp og fleiri hlunnindi en þar þykir næðingssamt og kalsalegt, enda liggur byggðin opin fyrir norðanvindinum og hvergi skjól af fjöllum. Landslagið er víðast hvar sviplítið en fallegt útsýni er yfir Skagafjörð.

Kirkja sveitarinnar er í Ketu, lítil timburkirkja og er hún friðuð.

Heimildir 
 Hallgrímur Jónasson: Árbók Ferðafélags Íslands. Skagafjörður. Ferðafélag Íslands, 1946.
 Hjalti Pálsson (ritstj.): Byggðasaga Skagafjarðar I. bindi. Skefilsstaðahreppur - Skarðshreppur. Sögufélag Skagfirðinga, 1999. ISBN 978-9979-861-18-8

Skagafjarðarsýsla
Íslenskar sveitir
Innri-Hólmur

Innri-Hólmur er stórbýli, kirkjustaður og fornt höfuðból, skammt frá gangamunna Hvalfjarðarganga. Þar bjó fyrstur Þormóður Bresason er nam Akranes ásamt bróður sínum. Þeir bræður voru kristnir og talið að þeir hafi haft með sér presta eða munka til Íslands. Segir í Landnámu um Innra-Hólma að þar hafi verið reist kirkja nokkuð löngu fyrir kristnitöku. Um aldur kirkju á Innra-Hólmi er annars vitað að þar er sóknarkirkja þegar tíundarlög eru sett árið 1096. Þá er hennar einnig getið í kirknatali Páls biskups Jónssonar frá því um 1200 og þess getið að hún sé helguð Jóhannesi postula. Sú kirkja sem þar stendur enn var reist 1891 að undangengnum deilum eftir að eldri kirkja var þar aflögð og sóknin lögð til Garða. Olli það miklum deilum  og reistu íbúar í Innri-Hólmssókn nýja kirkju sem upphaflega var úr timbri, en hefur nú verið múrhúðuð. Í kirkjunni er að finna altaristöflu eftir Jóhannes Kjarval listmálara.

Heimildir 
 
  

Íslenskir bæir
Kirkjustaðir í Borgarfjarðarsýslu
Hvítárbakki

Hvítárbakki er í Bæjarsveit, á milli Grímsár og Flókadalsár. Þar stofnaði Sigurður Þórólfsson (1869-1929) einn fyrsta lýðháskóla landsins árið 1905. Lýðháskólinn á Hvítárbakka var rekinn að norrænni fyrirmynd til 1920. Héraðsmót voru haldin á Hvítárbakka sem var vinsæll samkomustaður, þar til þau voru flutt að Þjóðólfsholti hjá Ferjukoti.

Heimildir 
 
 

Íslenskir bæir
Skagi (aðgreining)

Skagi getur átt við:

 Skaga, stórt nes sem er umkringt vatni á þremur hliðum.

Í landafræði 
 Akranes (Skipaskaga), oft með ákveðnum greini (þ.e. Skaginn).
 Skaga, stórt nes á Norðurlandi, milli Húnaflóa og Skagafjarðar.
 Skaga, byggðarlag á austurströnd Skaga.
Fjármagnstekjuskattur

Fjármagnstekjuskattur er skattur sem leggst á eignatekjur, þ.e. vaxtatekjur, arð, söluhagnað og leigutekjur. Síðan 1.1.2018 er skatturinn er 22% tekjuskattur.  

Þróun fjármagnstekjuskatts:

 10% frá 1. janúar 1997 til 30. júní 2009
 15% frá 1. júlí til 31. desember 2009
 18% frá 1. janúar 2010 til 31. desember 2010
 20% frá 1. janúar 2011 til 31. desember 2017
 22% frá 1. janúar 2018

Tengt efni 
 Hvað er fjármagnstekjuskattur?; af Rsk.is
Fjármagnstekjuskattur af Rsk.is
Jafnaskarð

Jafnaskarð er bóndabýli í um 100 m hæð  vestan við Hreðavatn í Norðurárdal. Þar hjá, sunnan og vestan vatnsins, er 150 hektara skógur birkis og barrviðar, sem nefnist Jafnaskarðsskógur. Skógurinn var afgirtur og friðaður af Skógrækt ríkisins árið 1941. Í og við Jafnaskarðsskóg eru merktar gönguleiðir og reiðgötur.

Heimildir 
 
 

Íslenskir bæir
Borgarfjörður
Kalmanstunga

Kalmanstunga er stórbýli í Hvítársíðu og efsti og austasti bær í Borgarbyggð, um 50 km frá sjó. Að sögn Landnámu heitir bærinn svo eftir suðureyskum landnámsmanni sem flutti þangað bú sitt frá Katanesi eftir að synir hans drukknuðu í Hvalfirði. 

Kalmanstunga var á árum áður hvoru tveggja í senn, afskekkt sveitabýli umgirt torfærum ám og stórbýli í þjóðbraut þá er fjölfarinn reiðvegur lá norðan úr landi um Stórasand og Arnarvatnsheiði og áfram um Kaldadal suður á Þingvelli. Það var ekki fyrr en á sjötta tug síðustu aldar að Kalmanstunga komst í varanlegt og gott vegasamband, þegar brýr voru gerðar yfir Norðlingafljót og Hvítá. 

Kalmanstunguland er hvað víðáttumest landareign í Mýrasýslu og er þar undir meðal annars allt Hallmundarhraun inn að jöklum. Kirkja var í Kalmanstungu til 1812, en aðeins tveir aðrir bæir áttu þar kirkjusókn. Eftir það átti Kalmanstunga kirkjusókn til Gilsbakka til 1907 þegar sú sókn var sameinuð Reykholtsprestakalli.

Heimildir 
 
 

Íslenskir bæir
Borgarfjörður
Hvítársíða
Kvíahellan

Kvíahellan er aflraunasteinn Snorra prests og bónda á Húsafelli og er hann að finna við kvíarnar framan við gilkjaft ofan við heimatúnið á Húsafelli. Hella þessi, sem er rúmlega 180 kg og mjög óárennileg til átaks þykir vel tæk til þriggja miserfiðra þrauta. Auðveldast þykir þannig að lyfta henni upp á norðurkambinn á syðri kvíadyrunum. Þrautin þyngri er svo að forfæra kvíahelluna upp á stóran stein í miðju norðurveggjar, hvar nafn Snorra bónda mun vera klappað í steininn. Þrautin þyngsta og frækilegasta þótti að taka kvíahelluna upp á brjóst sér og ganga þannig með hana umhverfis kvíarnar og hafa nokkrir náð þeim árangri á síðustu áratugum, þar á meðal aflraunamaðurinn Jón Páll Sigmarsson (1960-1993). Kvíahellan hefur notið vinsælda á aflraunamótum og meðal annars verið notuð til keppni í Laugardalshöll og móti sem kennt er við sterkasta mann heims sem haldið var á Þingvöllum.

Heimildir 
 

Íslenskir bæir
Borgarfjörður
Langavatn (Mýrum)

Langavatn allstórt stöðuvatn í Langavatnsdal á Mýrum, um 214 m yfir sjávarmáli. Það er um 5 ferkílómetrar að stærð og allt að 36 m niður þar sem það er dýpst. Vatnið hefur orðið til fyrir hraun sem stíflað hefur afrennsli dalsins. Í Langavatn rennur Langadalsá að norðan og Beilá að suðaustanverðu. Silungsveiði er í Langavatni og við útfallið þar sem Langá fellur úr vatninu er stífla til vatnsmiðlunar vegna laxaræktar í ánni og vatnakerfi hennar.

Þjóðtrú 
Til er einkennileg saga um hjón ein fjölkunnug sem köstuðu lík menskra manna í Langavatn í Langavatnsdal, sem síðar hafi orðið að nykrum. Atburður þessi á að hafa gerst snemma á 15. öld, og er sögn þessi alveg einstök í íslenskri þjóðtrú.

Tilvísanir

Heimildir 
 
 

Borgarfjörður
Stöðuvötn á Íslandi
Langá

Langá á Mýrum er lindá, sem rennur úr Langavatni í Langavatnsdal. 
Skammt fyrir neðan brúna á þjóðveginum er í ánni Sjávarfoss, þangað sem gætir sjávarfalla og nokkru ofar fossinn Skuggi. Í minni Grenjadals er mikill laxastigi við Sveðjufoss og annar hjá fossinum Skugga og nokkru neðar við brúna er Langárfoss, þekktur laxveiðistaður. Urriðaá fellur í Langá á leirum við ósinn og um 5 km frá upptökum rennur úr Langá Gljúfurá, sem síðan rennur í Norðurá, skammt frá ármótum hennar við Hvítá. Góð laxveiði er í ánni.

Langá hefur líklega forðum haft afrennsli niður Hraundal áður en þar varð eldgos í Rauðukúlum (291 m) sem stíflaði afrennsli niður í dalinn. Ofan hraunsins myndaðist Sandvatn og Langá fékk afrennsli suðaustur úr Hraundal og út í Borgarfjörð fyrir vestan Borgarnes.

Heimildir 
 
 

Borgarfjörður
Ár á Íslandi