alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Mihaly Csikszentmihalyi

Mihaly Csikszentmihalyi (f. 29. september 1934 - 20. október 2021) var ungverskur og bandarískur sálfræðingur. Hann var þekktur fyrir kenningar sínar um flæði og jákvæða sálfræði. Hugmynd hans um flæði er að þegar fólk einbeitir sér að krefjandi viðfangsefni sem það ræður við verði til hugarástand sem hann kallar flæði, fólk verður hugfangið, ákaft og ánægt.

Heimildir
 Kristján Kristjánsson. (2011). Jákvæða sálfræðin gengur í skóla. Hamingja, skapgerðarstyrkleikar og lífsleikni. Ráðstefnurit Netlu – Menntakvika 2011. 
 Ingrid Kuhlman, Hvað gerir þig hamingjusama(n)?, Frjáls verslun, 5. tölublað (01.05.2009), Blaðsíða 94-99

Tengill
 Mihaly Csikzentmihalyi og flæði

Bandarískir sálfræðingar
Ungverskir sálfræðingar
Parakeelya papillata

Parakeelya papillata er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya pickeringii

Parakeelya pickeringii er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya pleiopetala

Parakeelya pleiopetala er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya polyandra

Parakeelya polyandra er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya polypetala

Parakeelya polypetala er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya volubilis

Parakeelya volubilis er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya uniflora

Parakeelya uniflora er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya tumida

Parakeelya tumida er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya primuliflora

Parakeelya primuliflora er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya ptychosperma

Parakeelya ptychosperma er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya pumila

Parakeelya pumila er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya quadrivalvis

Parakeelya quadrivalvis er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya remota

Parakeelya remota er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya reticulata

Parakeelya reticulata er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya schistorhiza

Parakeelya schistorhiza er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya spergularina

Parakeelya spergularina er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz. Hún er frá Norður-Ástralíu.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya sphaerophylla

Parakeelya sphaerophylla er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Parakeelya stagnensis

Parakeelya stagnensis er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Skrifstofustjóri Alþingis

Skrifstofustjóri Alþingis er æðsti embættismaður þingsins. Embættið á rætur að rekja til ársins 1593 en þá var talað um alþingisskrifara eða lögþingsskrifara sem „tilskikkaður“ var til embættisins af konungi. Um tíma var einnig notast við orðið landþingsskrifari. Guðmundur Þórðarson var sá fyrsti til að gegna starfinu en hann sinnti því frá 1593-1600. Hlutverk skrifarans var að skrá niður það sem fram fór á þinginu og láta þingmönnum og öðrum í té eftirrit af skjölum og dómum.

Eftir endurreisn Alþingis árið 1845 og fram til ársins 1914 voru starfandi skrifstofustjórar eða skrifarar forseta eins og starfið var yfirleitt nefnt. Þeir störfuðu hins vegar aðeins á meðan þingið sat, yfirleitt annað hvert ár, einn til tvo mánuði í senn. 

Til embættis skrifstofustjóra Alþingis eins og það er í dag, var fyrst stofnað með þingskaparlögum árið 1915 en í 11. og 12. grein núgildandi þingskapa er fjallað um embætti skrifstofustjóra þingsins. Forsætisnefnd þingsins ræður skrifstofustjóra og er hann skipaður til sex ára í senn. Hann stjórnar skrifstofu þingsins og framkvæmdum á vegum þingins og hefur umsjón með fjárreiðum þess og eignum í umboði forseta Alþingis og ræður annað starfsfólk þingsins.  

Skrifstofustjóri þingsins situr fundi forsætisnefndar og er forseta Alþingis og nefndinni innan handar við stjórn þingsins. Skrifstofustjóri eða fulltrúi hans situr þingfundi og er forsetum til aðstoðar jafnframt því að sjá til þess að samþykktir þingsins séu skrásettar.

Skrifstofustjórar Alþingis frá 1915 

 1915-1920 Einar Þorkelsson
 1921-1956 Jón Sigurðsson frá Kaldaðarnesi
 1956-1984 Friðjón Sigurðsson
 1984-2005 Friðrik Ólafsson
 2005-2019 Helgi Bernódusson
 2019-         Ragna Árnadóttir

Tilvísanir 
Alþingi
Embættismenn
Will

Willy Maltaite (30. október 1927 – 18. febrúar 2000), betur þekktur undir pennaheitinu Will, var belgískur teiknari og myndasöguhöfundur. Hann var ásamt teiknurunum Franquin, Morris og Jijé einn af stofnendum teiknimyndablaðsins Svals og einn meðlima fjórmenningaklíkunnar í fransk-belgískri myndasöguhefð sem kennd var við svonefndan Marcinelle-skóla. Á löngum starfsferli samdi hann og teiknaði ýmsar vinsælar teiknimyndaseríur, en hans þekktustu verk eru myndasögurnar Tif et Tondu og Isabelle. Þá skrifaði hann handrit að myndasögum fyrir aðra teiknara, t.d. sögum um Sval og Val fyrir Franquin og Steina sterka fyrir Peyo.

Tenglar 
https://www.lambiek.net/artists/w/will.htm Sótt 27. júní 2019

Belgískir myndasöguhöfundar
Parakeelya strophiolata

Parakeelya strophiolata er plöntutegund sem var lýst af M.A. Hershkovitz.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Salome Þorkelsdóttir

Salome Þorkelsdóttir (f. 3. júlí 1927) er fyrrverandi alþingismaður og fyrrum forseti Alþingis. Salome sat á þingi fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Reykjaneskjördæmi frá 1979-1995.

Salome fæddist í Reykjavík og foreldrar hennar voru hjónin Þorkell Sigurðsson vélstjóri og Anna Þorbjörg Sigurðardóttir húsmóðir. Eignmaður Salome var Jóel Kristinn Jóelsson (1921-2007) garðyrkjubóndi í Mosfellsdal. Salome og Jóel eignuðust þrjú börn.

Nám og störf 
Salome lauk námi frá Kvennaskólanum í Reykjavík árið 1945. Hún vann skrifstofustörf frá 1945-1967 og 1967-1979 og var t.d. aðalgjaldkeri Mosfellshrepps frá 1972-1979. Hún sat í hreppsnefnd Mosfellshrepps frá 1966-1982 og var oddviti hreppsins frá 1981-1982. Hún var formaður Samtaka sveitarfélaga í Reykjaneskjördæmi frá 1975-1979, formaður fulltrúarráðs sjálfstæðisfélaganna í Kjósarsýslu frá 1972-1980 og sat í miðstjórn Sjálfstæðisflokksins frá 1973-1987. 

Salome var kosin á þing árið 1979 og sat á þingi til ársins 1995. Hún gegndi embætti forseta Alþingis frá 1991-1995. Eftir að Salóme lét af þingmennsku var hún m.a. formaður Félags eldri sjálstæðismanna. 

Árið 1993 var Salome sæmd stórriddarakrossi Hinnar íslensku fálkaorðu fyrir störf í opinbera þágu og árið 2007 var hún útnefnd Heiðursborgari Mosfellsbæjar.

Tilvísanir 
Fólk fætt árið 1927
Íslenskar konur
Alþingiskonur
Þingmenn Sjálfstæðisflokksins
Forsetar Alþingis
Handhafar stórriddarakross Hinnar íslensku fálkaorðu
Siggi sixpensari

Siggi sixpensari (e. Andy Capp) er bresk teiknimyndasaga eftir Reg Smythe. Skrýtlurnar birtust fyrst í dagblöðunum The Daily Mirror og The Sunday Mirror þann 5. ágúst 1957, þá einramma en urðu síðar fjórramma, og náðu miklum vinsældum. Þær fjalla um atvinnulausa verkamanninn Sigga sem býr í hafnarbænum Hartlepool á Norður-Englandi og gerir lítið annað en að drekka bjór, spila fótbolta og rífast við eiginkonuna Fló. Siggi sést aldrei öðruvísi en með sixpensarann á höfðinu, meira að segja þegar hann baðar sig. Teiknarinn Smythe lést árið 1998, en aðrir teiknarar tóku þá við keflinu og myndasagan hélt áfram að koma út. Stytta af Sigga var reist í Hartlepool árið 2007.

Skrýtlurnar um Sigga sixpensara birtust um árabil í dagblöðum hér á landi, fyrst í Lesbók Morgunblaðsins frá árinu 1962 og síðar í Vísi.

Myndasögur
Filandia

Filandia er bær í norðurhluta sýslunnar Quindío í Kólumbíu. Filandia er í sýslunni Filandia.

Tenglar 

Borgir í Kólumbíu
Mercosur

Mercosur er efnahagsbandalag nokkurra ríkja í Suður-Ameríku. Í bandalaginu eru núna Argentína, Brasilía, Úrúgvæ og Paragvæ. Venesúela er einnig fullgildur aðili en aðild þess hefur verið óvirk frá 1. desember 2016. Bólivía mun á næstunni verða aðili að Mercosur. Tilgangur Mercosur er að stuðla að frjálsum viðskiptum og frjálsu flæði á vörum, vinnuafli og fjármagni milli ríkjanna. Samþykktum Mercosur hefur oft verið breytt. Eins og er þá er bandalagið tollabandalag og sameiginlegur  markaður.
Opinber tungumál Mercosur eru spænska, portúgalska og frumbyggjamálið gvaraní.

Saga Mercosur

Mercosur var stofnað árið 1991  með samningum í  Asunción og síðan með öðrum samningum árið 1994 í  Ouro Preto. Upphaf Mercosur má rekja til þess að forsetar Argentínu og Brasilíu skrifuðu árið 1988 undir viðskiptasamninga milli sinna ríkja.

Efnahagsbandalög
Suður-Ameríka
Kristín Ástgeirsdóttir

Kristín Ástgeirsdóttir (fædd 3. maí 1951) er íslenskur sagnfræðingur, fyrrum þingkona Kvennalistans og fyrrverandi framkvæmdastýra Jafnréttisstofu. 

Kristín var kjörin á þing fyrir Samtök um kvennalista í Reykjavíkurkjördæmi árið 1991. Hún sat á þingi til ársins 1999 en var utan þingflokka frá 1997 eftir að hluti þingflokks Kvennalista gekk í sameiginlegan þingflokk jafnaðarmanna ásamt þingflokkum Alþýðuflokks og Alþýðubandalags sem varð svo undanfari Samfylkingarinnar.

Kristín fæddist í Vestmannaeyjum og voru foreldrar hennar hjónin Ástgeir Ólafsson (Ási í Bæ) rithöfundur og Friðmey Eyjólfsdóttir hjúkrunarfræðingur.

Nám og störf 
Kristín lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum við Hamrahlíð árið 1971, stundaði háskólanám í Svíþjóð frá 1971-1972 og lauk BA-prófi í sagnfræði og bókmenntum frá Háskóla Íslands árið 1977. Hún stundaði framhaldsnám í sagnfræði við Háskóla Íslands og Kaupmannahafnarháskóla um tíma en lauk síðar meistaraprófi í sagnfræði frá Háskóla Íslands eftir að þingferlinum lauk.

Frá 1980-1981 var Kristín blaðamaður á Þjóðviljanum, hún var starfskona Samtaka um kvennalista frá 1982-1985, kennari í sögu við Kvennaskólann í Reykjavík frá 1985-1991 og stundaði einnig kvennarannsóknir frá 1985-1982. Hún var alþingismaður frá 1991-1999 og starfaði fyrir Sameinuðu þjóðirnar í Kosovo frá 2000-2001, var forstöðumaður Rannsóknarstofu í kvenna- og kynjafræðum (RIKK) frá 2005-2007 og var framkvæmdastýra Jafnréttisstofu frá 2007-2017.

Kristín starfaði innan Rauðsokkahreyfingarinnar frá 1976-1981 og var meðal stofnenda Kvennaframboðsins í Reykjavík árið 1982 og Samtaka um kvennalista ári síðar.

Ritstörf 
Kristín hefur í gegnum árin stundað rannsóknir á sviði kvenna- og kynjasögu og ritað fjölmargar fræðigreinar á því sviði. Meðal annars ritstýrði hún ásamt Arnfríði Guðmundsdóttur bókinni Kvennabarátta og kristin trú sem kom út árið 2009.

Tilvísanir 
Fólk fætt árið 1951
Íslenskar konur
Íslenskir sagnfræðingar
Þingmenn Kvennalistans
Vestmannaeyingar
Íslenskar kvenréttindakonur

Stúdentar úr Menntaskólanum við Hamrahlíð
Rannveig Guðmundsdóttir

Rannveig Guðmundsdóttir (f. 15. september 1940) er fyrrverandi alþingismaður. Rannveig var félagsmálaráðherra frá árinu 1994-1995 og forseti Norðurlandaráðs árið 2005. 

Rannveig fæddist á Ísafirði og foreldrar hennar voru hjónin Guðmundur Kristján Guðmundsson skipstjóri og Sigurjóna Guðmundína Jónasdóttir húsmóðir. Eiginmaður Rannveigar er Sverrir Jónsson tæknifræðingur og eiga þau þrjú börn, Sigurjónu, Eyjólf Orra og Jón Einar. Rannveig er tengdamóðir söngvarans Kristjáns Jóhannssonar.

Nám og störf 
Rannveig lauk landsprófi frá Gagnfræðaskóla Ísafjarðar árið 1956. Hún sótti námskeið í tölvufræðum í Ósló og Reykjavík frá 1970-1972.

Rannveig starfaði hjá Pósti og síma á Ísafirði frá 1956–1962. Hún vann við skrifstofu- og verslunarstörf 1962-1963 og 1967-1968 og hjá tölvudeild Loftleiða frá 1972-1976. Hún var bæjarfulltrúi í Kópavogi frá 1978-1988, þar af forseti bæjarstjórnar í þrjú ár og formaður bæjarráðs í eitt ár. Hún var aðstoðarmaður Jóhönnu Sigurðardóttur félagsmálaráðherra frá 1988-1989. Hún var alþingismaður frá 1989-2007, fyrst sem þingmaður Alþýðuflokksins í Reykjaneskjördæmi en síðar Samfylkingarinnar í Suðvesturkjördæmi. Rannveg gegndi embætti félagsmálaráðherra frá 1994-1995. 

Rannveig sat í félagsmálaráði Kópavogs frá 1978-1986 og var formaður ráðsins frá 1982-1986. Hún var formaður stjórnar Örva, vinnustofu fyrir fatlaða frá 1982–1986, sat í stjórn launanefndar sveitarfélaga frá 1986-1988 og í stjórn Sparisjóðs Kópavogs frá 1981–1988, var formaður húsnæðismálastjórnar frá 1987-1989. Hún var fulltrúi á allsherjarþingi Sameinuðu þjóðanna 1989 og 1996 og sat í sóknarnefnd Digraneskirkju um tíma.

Tilvísun 
Fólk fætt árið 1940
Íslenskar konur
Alþingismenn
Alþingiskonur
Þingmenn Alþýðuflokksins
Þingmenn Samfylkingarinnar
Félagsmálaráðherrar Íslands

Varaformenn Alþýðuflokksins
Claytonia acutifolia

Claytonia acutifolia er plöntutegund sem var lýst af Pall.. Hún vex í norðvestur Norður-Ameríku til Asíu (við heimskautsbaug).

Tilvísanir 

Grýtuætt
Claytonia arctica

Claytonia arctica er plöntutegund sem var lýst af Adam. Hún vex í Alaska og austur Rússlandi.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Lundagrýta

Lundagrýta (fræðiheiti; Claytonia caroliniana er plöntutegund sem var lýst af André Michaux. Hún vex í austurhluta Norður-Ameríku.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Claytonia arenicola

Claytonia arenicola er plöntutegund sem var lýst af Henderson. Hún vex í Bandaríkjunum (Idaho, Montana, Oregon og Washington).

Tilvísanir 

Grýtuætt
Claytonia cordifolia

Claytonia arctica er plöntutegund sem var lýst af Sereno Watson. Hún vex í Norður-Ameríku.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Claytonia arkansana

Claytonia arkansana er plöntutegund sem var lýst af Yatsk., R.Evans & Witsell. Hún vex í Ozark í Arkansas.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Lensugrýta

Lensugrýta (fræðiheiti; Claytonia lanceolata) er plöntutegund sem var lýst af Frederick Traugott Pursh. Hún vex í vesturhluta Norður-Ameríku.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Snægrýta

Snægrýta (fræðiheiti; Claytonia megarhiza) er plöntutegund sem var lýst af Charles Christopher Parry og S. Wats.. Hún vex í vesturhluta Norður-Ameríku.

Tilvísanir 

Grýtuætt
Kvennahlaup ÍSÍ

Kvennahlaup ÍSÍ er almenningshlaup sem haldið hefur verið í júní ár hvert frá árinu 1990. Tilgangur hlaupsins er að stuðla að heilsueflingu meðal kvenna.

Kvennahlaupið var fyrst haldið 30. júní árið 1990 í tengslum við Íþróttahátíð Íþrótta- og Ólympíusambands Íslands (ÍSÍ) og fór það þá fram á 8 stöðum á landinu. Í fyrsta hlaupinu voru um 2500 konur sem tóku þátt en árið 2019 fór hlaupið fram á um 80 stöðum á landinu og voru þátttakendur um það bil 10 þúsund sem er þó nokkuð minna en mörg undanfarin ár. Árið 2008 voru þátttkendur t.d. rúmlega tuttugu þúsund talsins.Fjölmennasti hlaupastaðurinn hefur jafnan verið í Garðabæ. 

Skipuleggjendur hlaupsins hafa lagt áherslu á mikilvægi þess að hver kona geti tekið þátt í hlaupinu á sínum eigin forsendum, valið vegalengd sem hentar og að hlaupið sé viðburður þar sem kynslóðir geti sameinast og átt góða samverustund.

Tilvísanir 
Íþróttir
WOW Cyclothon

"WOW Cyclothon er stærsta götuhjólreiðakeppni á Íslandi og hefur hún verið haldin árlega frá 2012. Hjólað er hringinn í kringum Ísland með boðsveitarformi þar sem liðsfélagar skipta á milli sín kílómetrunum 1358. Einnig er í boði að hjóla í sóló-flokk en þá hjólar einn keppandi alla kílómetrana."

"Keppendur í WOW Cyclothon keppast ekki einungis við að verða fyrstir í mark heldur fer fram keppni í áheitasöfnun þeirra á milli þar sem liðin leitast við að ná sem flestum áheitum til styrktar því málefni sem keppnin styrkir hvert ár."

Flokkar 

Hægt er að keppa í fjórum flokkum. Þeir eru A-flokkur, B-flokkur, Sóló og Hjólakraftur. Í A- og B-flokki er svo keppt í þremur undirflokkum: karla, kvenna og blönduðum flokki.

Heimildir
Rósareynir

Rósareynir (fræðiheiti: Sorbus rosea) er smávaxið tré eða runni af rósaætt. Rósareynir er mjög líkur kasmírreyni en smávaxnari og með meira af rauðu litarefni, aldinin eru fölbleik í fyrstu en dökkna með aldrinum. Blómin eru einnig bleikari en á kasmírreyni.

Heimild
 Rósareynir (Lystigarður Akureyrar)

Reynisætt
Ásta Magnúsdóttir

Ásta Magnúsdóttir (fædd 27. febrúar 1888, dáin 26. maí 1962) varð ein fyrst kvenna til að vera skipuð í opinbert embætti á Íslandi er hún var skipuð ríkisféhirðir árið 1933. Hún gegndi embættinu til ársins 1958 er hún fór á eftirlaun. 

Foreldrar hennar voru hjónin Magnús Ólafsson ljósmyndari á Akranesi og síðar í Reykjavík og Guðrún Jónsdóttir. Ásta ólst upp á Akranesi til 13 ára aldurs en þá fluttist fjölskyldan til Reykjavíkur. Ásta gekk um skeið í Landakotsskóla og stundaði einnig píanóleik „og varð svo fær í þeirri grein að hún gat leikið undir á opinberum tónleikum.“  Ásta var ógift og barnlaus.

Þegar hún var skipuð ríkisféhirðir árið 1933 hafði hún unnið í tengslum við embættið í 23 ár eða frá árinu 1910 er hún hóf störf sem skrifari hjá Valgarð Claessen landsféhirði en síðar varð hún fulltrúi við embættið. Í viðtali við Ástu sem birtist í tímaritinu 19. júní árið 1952 nefndi hún að afskipti kvennasamtaka hefðu ráðið miklu um að hún var skipuð í embættið en nokkur kvenfélög sendu ríkisstjórninni skriflega áskorun um að veita Ástu starfið.

Ásta mun hafa verið fyrsta íslenska konan sem steig um borð í flugvél árið 1919.

Árið 1946 var Ásta sæmd riddarakrossi Hinnar íslensku fálkaorðu og stórriddarakrossi sömu orðu árið 1958.

Tengill 
 Minningargrein Mogganum '62

Tilvísanir 
Fólk fætt árið 1888
Fólk dáið árið 1962
Íslenskar konur
Handhafar riddarakross Hinnar íslensku fálkaorðu
Handhafar stórriddarakross Hinnar íslensku fálkaorðu
FranklinCovey

FranklinCovey er alþjóðlegt þekkingarfyrirtæki á sviði þjálfunar, ráðgjafar og rannsókna um árangur einstaklinga og vinnustaða sem hefur verið starfandi á Íslandi frá árinu 2012. FranklinCovey Co. var stofnað árið 1997 í West Valley City, Utah og er skráð í kauphöllina í New York (NYSE:FC). Guðrún Högnadóttir er eigandi og framkvæmdastjóri FranklinCovey á Íslandi.

Saga 
FranklinCovey varð til við samruna Franklin Quest, sem lagði grunninn að lausnum á sviði tímastjórnunar í anda Benjamin Franklin og Covey Leadership Center sem var stofnað af Stephen Covey. Dr. Covey er höfundur alþjóðlegu metsölubókanna The 7 Habits of Highly Effective People, First Things First og The 8th Habit.

Tenglar
FranklinCovey á Íslandi, heimasíða
FranklinCovey Corporate, opinber vefsíða

Fyrirtæki í kauphöllinni í New York
Donna Strickland

Donna Theo Strickland (f. 27. maí 1959) er kanadískur ljóseðlisfræðingur og sérfræðingur í leysileiftrum. Hún hlaut Nóbelsverðlaunin í eðlisfræði árið 2018 ásamt doktorsleiðbeinanda sínum, Gérard Mourou, fyrir að uppgötva samþjappaða leifturmyndun. Strickland er kennari við Háskólann í Waterloo.

Æviágrip
Donna Strickland útskrifaðist með meistaragráðu í eðlisverkfræði frá McMaster-háskóla árið 1981 og með doktorsgráðu í ljósfræði frá Háskólanum í Rochester árið 1989. Doktorsritgerð hennar bar titilinn „Þróun á ofurskærum leysigeisla og notkun hans við jónun margra ljóseinda“. Leiðbeinandi hennar í doktorsverkefninu var franski eðlisfræðingurinn Gérard Mourou.

Frá 1988 til 1991 vann Strickland sem aðstoðarmaður hjá kanadíska rannsóknarráðinu. Hún vann síðan við leysigeisladeild ríkisrannsóknarstofu Lawrence Livermore frá 1991 til 1992 og síðan sem tæknimaður á tæknistofu fyrir rannsóknir á ljóseindum við Princeton-háskóla. Árið 1997 var hún ráðin sem prófessor við eðlisfræði- og stjarnfræðideild Háskólans í Waterloo. Þar stýrði hún rannsóknarhópi sem fékkst við þróun á leiftursnöggum leysigeislum.

Árið 2018 vann Strickland Nóbelsverðlaunin í eðlisfræði ásamt Gérard Mourou fyrir störf sín í þróun á samþjappaðri leifturmyndun sem hófust með doktorsverkefni hennar. Strickland og Mourou deildu verðlaununum með Arthur Ashkin. Með aðferðinni sem þau þróuðu varð unnt að búa til styttri og orkumeiri leysileiftur en hafði áður verið hægt. Þetta er gert með því að nota raufargler til þess að teygja á stuttum leysileiftrum, magna þau síðan upp og loks stytta þau aftur. Aðferðin sem Strickland og Mourou þróuðu hefur skipt sköpum í mörgum eðlisfræðigreinum, meðal annars í kjarneðlisfræði og öreindafræði. Leysigeislatæknin hefur meðal annars nýst í algengum augnskurðaðgerðum og í meðferðum á dreri í auga.

Strickland er þriðja konan sem hefur hlotið Nóbelsverðlaunin í eðlisfræði, á eftir Marie Curie (1903) og Mariu Goeppert-Mayer (1963).

Tilvísanir

Kanadískir eðlisfræðingar
Nóbelsverðlaunahafar í eðlisfræði
Landspróf

Landspróf (oft nefnt landspróf miðskóla) var samræmt próf sem veitti rétt til inngöngu í mennta- og kennaraskóla á Íslandi á árunum 1946-1976. Eftir það voru samræmdu prófin tekin upp.

Landspróf hóf göngu sína árið 1946 er ný fræðslulög voru sett. Nemendur tóku prófið á 16. ári og voru landsprófsgreinarnar íslenska, danska eða annað Norðurlandamál, enska, landafræði, náttúrufræði, stærðfræði og eðlisfræði. Nemendur þurftu að fá meðaleinkunnina 6 til þess að ná landsprófi og þar með eiga möguleika á skólavist í menntaskóla.

Áður en landspróf kom til sögunnar voru haldin sérstök inntökupróf í menntaskólana tvo sem þá voru starfandi, Menntaskólann á Akureyri og Menntaskólann í Reykjavík og komust einungis 25 nemendur inn í síðarnefnda skólann. Inntökuprófið þótti stembið og höfðu nánast engir möguleika á að komast að nema þau sem áttu efnaða foreldra sem gátu greitt fyrir sérstaka aukatíma. Með nýju fræðslulögunum varð sú breyting að nemendur gagnfræða- og héraðsskóla gátu tekið landspróf í sínum heimaskólum víðsvegar um land og skyldu prófin fara fram samtímis um allt land. Auk þess voru útbúin verkefni til undirbúnings fyrir landspróf í flestum námsgreinum, svo að alls staðar yrðu gerðar sömu kröfur til nemenda. Sérstök nefnd annaðist yfirferð prófanna  hvarvetna að af landinu, svo að sama mat yrði lagt á úrlausnir allra nemenda. 

Fræðslulögin voru sett í tíð nýsköpunarstjórnarinnar, ríkisstjórnar Sjálfstæðisflokks, Sósíalistaflokks og Alþýðuflokks undir forystu Ólafs Thors og gegndi Brynjólfur Bjarnason þingmaður Sósíalistaflokksins embætti menntamálaráðherra. Ekki voru allir sáttir við þessa nýju breytingu. Framsóknarmaðurinn Jónas frá Hriflu taldi nýju lögin vera tilraun kommúnista til að leggja sveitir landsins í eyði því fjöldi þeirra ungmenna sem myndu yfirgefa heimahagana myndi aukast gríðarlega. Bjarni Benediktsson þingmaður Sjálfstæðisflokksins taldi lögin hins vegar fela í sér „góða hugsun“ og greiddi atkvæði með þeim. 

Reyndin varð sú að með tilkomu landsprófs áttu fleiri en áður tök á menntaskólanámi og því má segja að prófið hafi átt sinn þátt í að auka efnahagslegt jafnrétti til náms hér á landi og þau skiluðu fjölbreyttari flóru nemanda inn í skólanna, t.d. börnum efnalítilla foreldra sem síður höfðu tök á að senda börn sín til mennta í því kerfi sem fyrir var.

Tilvísanir 
Menntun
Skólar
Nám
Diem (rafmynt)

Diem, áður þekkt sem Libra, er rafmynt sem áformað var að setja í notkun árið 2020 af samskiptamiðlinum Facebook. Diem mun byggja á blockchain eins og bitcoin. Diem-kerfið er skrifað í forritunarmálinu Rust. Forritunarkóðinn bak við Diem var gefinn út sem opinn hugbúnaður undir Apache-höfundarleyfi 18. júní 2019.

Tengill
 Vefur Diem

Rafmynt
Gjaldmiðlar
Ottó N. Þorláksson

Ottó N. Þorláksson (fæddur 4. nóvember 1871, dáinn 9. ágúst 1966) var íslenskur skipstjóri, verkalýðsfrömuður og fyrsti forseti Alþýðusambands Íslands (ASÍ)

Ottó fæddist í Biskupstungum og ólst að mestu upp hjá föðurfólki sínu fram yfir fermingu en foreldrar hans voru Þorlákur Sigurðsson bóndi á Korpúlfstöðum og Elín Sæmundsdóttir. Ottó byrjaði ungur í sjómennsku, tók skipstjórapróf úr Sjómannaskólanum og fór fljótlega að starfa að verkalýðsmálum. Hann var fyrsti forseti Alþýðusambands Íslands og var einnig fyrsti formaður Alþýðuflokksins um tíma árið 1916.

Tilvísun 
Fólk fætt árið 1871
Fólk dáið árið 1966
Íslenskir skipstjórar
Íslenskir verkalýðsleiðtogar
Formenn Alþýðuflokksins