alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
1896

Árið 1896 (MDCCCXCVI í rómverskum tölum)

Á Íslandi
 17. mars - Sportsfélag Reykjavíkur er stofnað.
 Miklir jarðskjálftar á Suðurlandi, urðu stórkostlegar skemmdir í Árnes- og Rangárvallasýslum. Fjöldi fólks meiddist og tveir hlutu bana. Brýrnar yfir Ölfusá og Þjórsá urðu fyrir skemdum. Meira en 1.300 bæir féllu.

Fædd

 4. janúar - Magnús Guðbrandsson, íslenskur knattspyrnumaður (d. 1991)
 17. febrúar - Pétur Sigurðsson, Háskólaritari og knattspyrnumaður (d. 1971).
7. júlí - Katrín Thoroddsen, læknir og alþingiskona (d. 1970)
24. ágúst - Jón Kaldal, íslenskur ljósmyndari og afreksmaður í frjálsum íþróttum (d. 1981) 

Dáin

 27. nóvember - Grímur Thomsen, íslenskt skáld og rithöfundur (f. 1820)

Erlendis

Fædd
 23. ágúst - Jacques Rueff, franskur hagfræðingur og ráðgjafi de Gaulles, hershöfðingja og Frakklandsforseta (d. 1978).

Dáin
 12. október - C. E. Frijs, danskur forsætisráðherra (f. 1817).

1896
1895

Árið 1895 (MDCCCXCV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd

Dáin

Erlendis 
 8. nóvember - Wilhelm Conrad Röntgen uppgötvar röntgengeislana.

Fædd
 29. apríl - Stanley Rous, enskur forseti FIFA (d. 1986).
 30. október - Gerhard Domagk, þýskur örverufræðingur og nóbelsverðlaunahafi (d. 1964).

Dáin
 28. september - Louis Pasteur, franskur efnafræðingur og örverufræðingur (f. 1822).

1895
1894

Árið 1894 (MDCCCXCIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 26. janúar - Hið íslenska kvenfélag stofnað í Reykjavík.
 30. maí - Þrír Vestmannaeyingar klifu Eldey í fyrsta sinn svo vitað sé.
 13. september - Frídagur verslunarmanna haldinn hátíðlegur í fyrsta sinn í Reykjavík.
 5. nóvember - Ísfélagið við Faxaflóa stofnað og kom það á fót fyrsta alvöru íshúsi Íslendinga.
 14. nóvember - Sjómannafélagið Báran stofnað í Reykjavík og er það yfirlett talið fyrsta íslenska verkalýðsfélagið.
 Þorvaldur Thoroddsen varð heiðursdoktor við Kaupmannahafnarháskóla.

Fædd
 13. maí: Ásgeir Ásgeirsson, 2. forseti Íslands (d. 1972).
 20. júlí - Stefán Jóhann Stefánsson, stjórnmálamaður og forsætisráðherra (d. 1980).

Dáin
 2. janúar - Helgi Hálfdanarson, sálmaskáld og alþingismaður (f. 1826).
 11. mars - Eggert Briem, sýslumaður (f. 1811).

Erlendis 
 12. mars - Coca Cola var selt á flöskum í fyrsta sinn.
 1. ágúst - Stríð braust út milli Kínverja og Japana.
 15. október - Dreyfus-málið. Franski herforinginn Alfred Dreyfus var handtekinn fyrir njósnir.
 1. nóvember - Nikulás 2. tók við keisaradómi í Rússlandi.
 22. desember - Alfred Dreyfus var dæmdur sekur um landráð.
 Rudyard Kipling gaf út Frumskógabókina (Jungle Book).
 Fyrstu lög um lágmarkslaun voru sett á Nýja-Sjálandi.

Fædd
 30. janúar - Boris 3. Búlgaríukonungur (d. 1943).
 10. febrúar - Harold Macmillan, breskur stjórnmálamaður (d. 1986).
 17. apríl - Nikita Krústsjov, aðalritari sovéska kommúnistaflokksins (d. 1971).
 26. apríl - Rudolf Hess, þýskur stjórnmálamaður (d. 1987).
 27. maí - Dashiell Hammett, bandarískur rithöfundur (d. 1961).
 23. júní - Játvarður 8. Bretakonungur (d. 1972).
 25. júlí - Gavrilo Princip, Bosníuserbneskur tilræðismaður (d. 1918).
 26. júlí - Aldous Huxley, enskur rithöfundur (d. 1963).
 14. október - E. E. Cummings, bandarískt skáld (d. 1962).

Dáin
 4. febrúar - Adolpe Sax, belgískur hljóðfærasmiður, fann upp saxófóninn (f. 1814).
 20. mars - Lajos Kossuth, ungverskur stjórnmálamaður (f. 1802).
 7. júní - Hassan 1., konungur Marokkó (f. 1836).
 25. júní - Marie François Sadi Carnot, forseti Frakklands (f. 1837)
 27. júní - Louis Pio, danskur sósíalistaleiðtogi (f. 1841).
 1. nóvember - Alexander 3. Rússakeisari (f. 1845).
 3. desember - Robert Louis Stevenson, skoskur rithöfundur (f. 1850).

1894
1893

Árið 1893 (MDCCCXCIII í rómverskum tölum)

 Ný vegalög voru sett á alþingi og þar var gert ráð fyrir svokölluðum flutningabrautum á helstu leiðum og skyldu þær lagðar þannig, að þær væru færar vögnum (s.s. póstvögnum). Það er þó fyrst á alþingi 1897, að því er hreyft að nota þurfi hina nýju vegi og brýr betur í þágu almenns flutningakerfis.

Á Íslandi 

Fædd

 23. febrúar - Dóra Þórhallsdóttir forsetafrú (d. 1964)

Dáin

Erlendis 

Fædd
 2. ágúst - Ángel Romano úrúgvæskur knattspyrnumaður (d. 1972).

Dáin
 2. febrúar - Carl Christoffer Georg Andræ danskur forsætisráðherra (f. 1812).

1893
1892

Árið 1892 (MDCCCXCII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

Fædd
 19. janúar - Ólafur Thors, stjórnmálamaður (d. 1964)
 26. maí - Héðinn Valdimarsson, stjórnmálamaður og verkalýðsleiðtogi (d. 1948).
 18. ágúst - Loftur Guðmundsson, ljósmyndari og kvikmyndagerðarmaður (d. 1952).
22. ágúst - Nína Sæmundsson, myndhöggvari (d. 1965)

Dáin
 8. september - Sigurður Vigfússon, forngripavörður (f. 1828).
 18. nóvember - Hannes Finsen, landfógeti (f. 1828).

Erlendis 
 1. janúar - Byrjað var að afgreiða innflytjendur til Bandaríkjanna á Ellis-eyju við New York borg.

Fædd
 3. janúar - J. R. R. Tolkien, enskur málvísindamaður og rithöfundur (d. 1973).
 8. febrúar - Ralph Chubb, breskt skáld og listamaður (d. 1960).
 22. febrúar - Edna St. Vincent Milay, bandarískt skáld (d. 1950).
 23. júlí - Haile Selassie, keisari Eþíópíu (d. 1975).
 9. október - Ivo Andrić, júgóslavneskur rithöfundur og Nóbelsverðlaunahafi (d. 1975).
 4. desember - Francisco Franco, spænskur hersöfðingi og einræðisherra (d. 1975).

Dáin
 2. janúar - Arthur Edmund Denis Dillon lávarður, breskur aðalsmaður sem dvaldi í Reykjavík um tíma (f. 1812).
 26. mars - Walt Whitman, bandarískt skáld (f. 1819).
 28. apríl - Ludvig Holstein-Holsteinborg, danskur forsætisráðherra (f. 1815).

1892
1890

Árið 1890 (MDCCCXC í rómverskum tölum)

Á Íslandi

Fædd
 1. desember - Steinþór Guðmundsson, íslenskur kennari og stjórnmálamaður (d. 1973).
 1. desember - Eggert Stefánsson, íslenskur söngvari (d. 1962).

Dáin

Erlendis

 William James gefur út fyrstu kennslubókina í sálfræði, Principles of psychology.
 Otto von Bismarck látinn segja af sér kanslaraembætti í Þýskalandi. Leo von Caprivi tekur við.
 Helgoland-Sansibar-samningurinn milli Bretlands og Þýskalands. Þjóðverjar fá Helgoland frá Bretlandi, en gefa Bretum Sansibar í staðin.
 Meiji-stjórnarskráin í Japan tekur gildi.
 Oklahoma verður skipulagt svæði (verður fylki 1907)
 Idaho og Wyoming verða bandarísk fylki

Fædd
 10. febrúar - Boris Pasternak, rússneskur rithöfundur og Nóbelsverðlaunahafi í bókmenntum (1958)
 19. maí - Ho Chi Minh, víetnamskur stjórnmálamaður
 16. júní - Stan Laurel, enskur gamanleikari (Laurel and Hardy, ísl. Gög og Gokke)
 20. ágúst - H. P. Lovecraft, bandarískur rithöfundur hryllingssagna
 15. september - Agatha Christie, enskur rithöfundur sakamálasagna
 14. október - Dwight D. Eisenhower, Bandaríkjaforseti
 22. nóvember - Charles de Gaulle, forseti Frakklands.

Dáin
 22. febrúar - Carl Bloch, danskur listmálari
 29. júlí - Vincent van Gogh, hollenskur listmálari
 19. október - Richard Francis Burton, breskur landkönnuður og rithöfundur (f. 1821).
 15. desember - Sitting Bull, indíánahöfðingi

1890
1801

Árið 1801 (MDCCCI í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 Landsyfirréttur stofnaður í stað Alþingis, sem lagt hafði verið niður árið áður. Dómstig verða þá þrjú í stað fjögurra áður.
 Manntal tekið á Íslandi, sem og í öðrum hlutum Danaveldis. Landsmenn reynast vera tæplega 48 þúsund.
 Magnús Stephensen gaf út sálmabók sem hét Evangelísk - kristileg Messusöngs- og Sálma Bók en er oftast nefnd Leirgerður.

Fædd
 2. ágúst: Baldvin Einarsson, stjórnmálamaður og þjóðfrelsisfrömuður (d. 1833)

Dáin

Erlendis 
 Manntal tekið í Danaveldi.

Fædd

Dáin
 21. mars - Andrea Luchesi, ítalskt tónskáld (f. 1741).

1801
1800

Árið 1800 (MDCCC í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 Alþingi formlega lagt niður. Árið eftir er Landsyfirréttur stofnaður í þess stað.
 Fyrsta íslenska matreiðslubókin, Einfalt matreiðsluvasakver fyrir heldri manna húsfreyjur, kom út.
Fædd

Dáin
 14. janúar - Magnús Ólafsson, lögmaður sunnan og austan (f. 1728).

Erlendis 

Fædd
 7. janúar - Millard Fillmore, 13. forseti Bandaríkjanna (d. 1874). 
 31. júlí - Friedrich Wöhler, þýskur efnafræðingur (d. 1882).

Dáin

1800
1796

Árið 1796 (MDCCXCVI í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 6. nóvember - Dómkirkjan í Reykjavík vígð.
 5. desember - Skólapiltar í Hólavallarskóla settu á svið leikritið Hrólf eða Slaður og trúgirni eftir Sigurð Pétursson og er það yfirleitt talin fyrsta íslenska leiksýningin.
 Magnús Stephensen hóf að gefa út fréttatímaritið Minnisverð tíðindi.
 Nýtt hús var reist fyrir holdsveikraspítalann á Hallbjarnareyri.

Fædd
 29. september - Hjálmar Jónsson (Bólu-Hjálmar), íslenskt skáld (d. 1875).

Dáin
 4. ágúst - Hannes Finnsson, biskup í Skálholti (f. 1739)
 19. nóvember - Þorkell Fjeldsted, íslenskur lögmaður í Færeyjum og síðar amtmaður og stiftamtmaður í Noregi (f. 1740)
 Margrét Finnsdóttir, biskupsfrú á Hólum, kona Jóns Teitssonar (f. 1734).

Erlendis 
 9. mars - Napóleon Bónaparte giftist fyrri konu sinni, Josephine de Beauharnis, síðar Jósefínu keisaraynju.
 14. maí - Edward Jenner bólusetti átta ára dreng, James Phipps, við kúabólu og var það fyrsta bólusetningin.
 15. maí - Her Napóleons Bónaparte náði Mílanó á sitt vald.
 6.-7. júní - Ragundavatn, 25 kílómetra langt stöðuvatn í Jamtalandi í Svíþjóð, tæmdist á fjórum klukkutímum þegar tilraun til að gera rennu til að fleyta timbri framhjá 35 metra háum fossi sem féll út vatninu mistókst. Flóðbylgja sem talin hafa verið um 300 milljónir rúmmetra af vatni olli mikilli eyðileggingu en þó fórst enginn.
 3. nóvember - Forsetakosningar í Bandaríkjunum. John Adams sigraði Thomas Jefferson.
 6. nóvember (gamli stíll, 17. nóvember samkvæmt gregorísku tímatali) - Katrín mikla Rússakeisaraynja dó og Páll 1. sonur hennar varð keisari.
 Jane Austen skrifaði fyrsta uppkastið að skáldsögu sinni Hroka og hleypidómum. Hún kom þó ekki út fyrr en 1813.

Fædd
 28. júní - Karólína Amalía af Augustenborg, drottning Danmerkur, kona Kristjáns 8. (d. 1881).
 6. júlí - Nikulás 1. Rússakeisari (d. 1855).
 16. júlí - Camille Corot, franskur listmálari (d. 1875).

Dáin
 21. júlí - Robert Burns, skoskt skáld (f. 1759).
 7. október - Thomas Reid, skoskur heimspekingur (f. 1710).
 10. október - Júlíana María, dönsk ekkjudrottning, kona Friðriks 5. (f. 
 6. nóvember/17. nóvember - Katrín mikla, keisaraynja Rússlands (f. 1729).

1796
1783

Árið 1783 (MDCCLXXXIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 8. júní: Upphaf Skaftárelda. Í kjölfar þeirra verða Móðuharðindi.
 20. júlí: Eldmessa séra Jóns Steingrímssonar á Kirkjubæjarklaustri.

Fædd

Dáin

Erlendis 

Fædd
 24. júlí - Símon Bólívar, frelsishetja.

Dáin
 18. september - Leonhard Euler, stærðfræðingur (f. 1707)
 29. október - Jean le Rond d'Alembert, franskur stærðfræðingur, eðlisfræðingur og heimspekingur (f. 1713).

1783
1784

Árið 1784 (MDCCLXXXIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi

 febrúar - Skaftáreldum lýkur.
 Móðuharðindi í algleymingi. Íslendingum fækkar um nálega 4300 á árinu.
 ágúst - Jarðskjálftar á Suðurlandi leggja 93 bæi í rúst, þ.á m. flest hús í Skálholti. Þetta voru einhverjir hinir mestu landskjálftar, sem komið hafa á Íslandi. Voru þeir harðastir í Árnessýslu, en einnig mjög skæðir í Rangárvallasýslu. Þeirra gætti og mjög við Faxaflóa. Margir urðu undir húsum í Árnessýslu og varð að grafa þá uppúr rústunum. Hlutu ýmsír meiðsl, en aðeins þrír týndu lífi, tveir í Árnessýslu og einn í Rangárvallasýslu.  Í Árnessýslu féllu 69 bæir til grunna, 64 gjörspilltust, og alls urðu 372 bæir fyrir stórskaða. 1459 hús féllu algerlega. í landskjálftum þessum. féllu eða skemmdust öll hús í Skálholti, önnur en kirkjan.

Fædd

Dáin

Erlendis

Fædd
 17. nóvember - Ebenezer Henderson, skoskur prestur og Íslandsvinur (d. 1858).

Dáin

1784
1785

Árið 1785 (MDCCLXXXV í rómverskum tölum)

Á Íslandi

 Móðuharðindum lýkur um sumarið.
 Bólusótt berst til landsins síðla árs og leggur um 1500 manns í gröfina næsta árið.
 Íslendingum fækkar um 5 þúsund á árinu.
 Finnur_Jónsson Skálholtsbiskup lætur af embætti um vorið. Hannes Finnsson aðstoðarbiskup tekur við af honum.
 Ákveðið var að flytja Skálholtsskóla til Reykjavíkur og hófst kennsla í Hólavallaskóla ári síðar.

Fædd
 12. október - Grímur Jónsson, amtmaður norðan og vestan (d. 1849).

Dáin
 1. febrúar - Hálfdan Einarsson, skólameistari Hólaskóla (f. 1732).

Erlendis

Fædd
 25. ágúst - Adam Wilhelm Moltke, fyrsti forsætisráðherra Danmerkur (d. 1864).

Dáin

1785
Skálholt

Skálholt er bær og kirkjustaður í Biskupstungum í Árnessýslu. Þar var biskupssetur frá upphafi 1056 og fram á 19. öld og má segja höfuðstaður Íslands í margar aldir. Þar var löngum rekinn skóli. Í Skálholti var stærsta kirkja sem reist hefur verið á Íslandi, kirkja Klængs Þorsteinssonar biskups, og var hún miklu stærri en núverandi kirkja þar, sem reist var 1963.

Fornleifarannsóknir 
aðalgrein: Fornleifarannsóknir að Skálholti
Skálholt er einn merkasti sögustaður landsins, samtvinnaður sögu kristni á Íslandi. Kirkja var reist í Skálholti stuttu eftir kristnitöku og sat þar fyrsti biskup Íslands. Skálholt var höfuðstaður landsins í um 750 ár, miðstöð kirkjustjórnar og mikið fræðasetur. Vitað er að í kringum 1200 bjuggu um 120 manns í Skálholti. Þar hefur því staðið þorp húsa af ýmsum stærðum og gerðum sem mynduðu fyrsta þéttbýlið á Íslandi.

Óvíða er mögulegt að rannsaka með uppgreftri húsakynni af jafnfjölbreyttu tagi og frá jafnmörgum tímabilum, enda er í Skálholti að finna minjar frá öllum öldum Íslandssögunnar. Hér gefst því einstakt tækifæri til að afla upplýsinga um þau tímabil sem lítið er fjallað um í rituðum heimildum.

Þar sem biskupssetrið í Skálholti hefur staðið um aldir fer ekki hjá því að vænta megi mikilla fornleifa í jörðu. Lengi hefur verið vitað að merkilegar minjar væru undir sverði á þessum forna höfuðstað landsins.

Þó að raunverulegar fornleifarannsóknir hæfust ekki í Skálholti fyrr en eftir miðja 20. öld komu þar ýmsir fornfræðingar á 19. öld sem skráðu upplýsingar um fornleifar í Skálholti.

Tilvísanir

Tengt efni 
 Skálholtsbiskupar
 Skálholtskirkjur
 Skólavarðan í Skálholti
 Fornleifarannsóknir að Skálholti

Tenglar 

 Skálholt.is
 Hér var og er Skálholtsstaður; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1973

Dómkirkjur á Íslandi
Bláskógabyggð
Hólar í Hjaltadal

Hólar í Hjaltadal eru bær, kirkjustaður og skólasetur í Hjaltadal í Skagafjarðarsýslu. Þar var settur biskupsstóll árið 1106 þegar Norðlendingar kröfðust þess að fá sinn eigin biskup til mótvægis við biskupinn í Skálholti. Fyrsti biskup á Hólum var Jón Ögmundsson. Hólabiskupsdæmi náði yfir stjórnsýslueininguna Norðlendingafjórðung eða frá Hrútafjarðará að Helkunduheiði og að Skoruvíkurbjargi á Langanesi.

Biskupssetur 
Hólar voru í raun höfuðstaður og helsta menningarsetur Norðurlands frá því í upphafi tólftu aldar til upphafs nítjándu aldar og frá fornu fari hafa Norðlendingar og þó einkum Skagfirðingar talað um að fara „heim að Hólum“. Biskupsstóllinn átti geysimiklar eignir og um siðaskipti var um fjórðungur af öllum jörðum í Norðlendingafjórðungi í eigu stólsins. Á Hólum var löngum rekinn skóli, þó líklega ekki óslitið nema frá því um siðaskipti, og prentsmiðja var starfrækt þar lengi.  Aðalhöfn fyrir Hóla fram að siðaskiptum var Kolbeinsárós (Kolkuós). Þar komu að landi þau skip sem biskupsstóllinn átti í förum á miðöldum. 

Hólabiskupar voru 23 í kaþólskum sið og 13 í lútherskum sið. Margir biskupanna á 14. og 15. öld voru þó erlendir og stóðu stutt við á Hólum eða komu jafnvel aldrei til landsins en dvöldust erlendis og létu fulltrúa sína sinna málefnum biskupsdæmisins. Af atkvæðamestu biskupum í kaþólskum sið má auk Jóns Ögmundssonar nefna Guðmund góða Arason (biskup 1203-1237), Norðmanninn Auðun rauða Þorbergsson (biskup 1313-1322), sem meðal annars reisti Auðunarstofu hina fyrri, og Jón Arason (1524-1550), síðasta biskup á Hólum í kaþólskum sið.

Fyrsti lúterski biskupinn á Hólum var Ólafur Hjaltason en atkvæðamestur lútherskra biskupa þar var Guðbrandur Þorláksson, sem sat staðinn í meira en hálfa öld, eða frá 1571 til 1627 og lét meðal annars þýða og prenta biblíuna sem við hann er kennd og kölluð Guðbrandsbiblía. Gísli Magnússon (biskup 1755-1779) lét reisa steinkirkjuna sem enn stendur á Hólum. Síðasti biskup á Hólum var Sigurður Stefánsson (biskup 1789-1798) en eftir lát hans voru biskupsdæmin tvö sameinuð og Hólastóll lagður niður en skólinn fluttur suður og sameinaður Hólavallaskóla. Eftir að biskupsstóllinn var lagður af og eignir hans seldar voru Hólar prestssetur til 1868 en þá var prestssetrið flutt í Viðvík. Hólar urðu aftur prestssetur 1952 og frá Hólum hefur þar verið vigslubiskupssetur.

Skólasetur 
Skagafjarðarsýsla keypti jörðina 1881 og árið eftir var bændaskóli stofnaður á Hólum, Frá 2003 hefur nám þar verið á háskólastigi og kallast skólinn nú Háskólinn á Hólum. Ýmsar stofnanir eru einnig á Hólum, þar á meðal Sögusetur íslenska hestsins, Guðbrandsstofnun, sem er rannsókna- og fræðastofnun í tengslum við skólann, og fiskeldisstöðin Hólalax. Á Hólum er grunnskóli og leikskóli. Þar er umfangsmikil ferðaþjónusta og á sumrin er rekið þar gistihús og veitingahús. Þar er einnig sundlaug. 

Íbúar á Hólum voru 83 þann 1. janúar 2012.

Tengt efni

 Auðunarstofa
 Guðbrandsbiblía
 Heljardalsheiði
 Hólabiskupar
 Hóladómkirkja
 Kolkuós
 Siðaskiptin á Íslandi
 Hólarannsókn

Tenglar 
 Hólar í Hjaltadal; grein í Tímanum 1956

Kirkjustaðir á Íslandi
Saga Íslands
Skagafjörður
29. febrúar

29. febrúar er hlaupársdagur samkvæmt gregoríska tímatalinu og ber því aðeins upp á hlaupári. Hann er þá 60. dagur ársins og eru 306 dagar eftir af árinu.

Atburðir 
 1720 - Úlrika Leonóra Svíadrottning sagði af sér eftir rúmt ár á hásætinu og maður hennar, Friðrik 1., varð konungur Svíþjóðar.
 1884 - Blaðið Fjallkonan hóf göngu sína og kom út tvisvar eða þrisvar í mánuði til vors 1911.
 1952 - Eyjan Helgoland komst aftur undir stjórn Þjóðverja.
 1960 - Jarðskjálfti reið yfir Agadir í Marokkó.
 1968 - Mikil flóð urðu í Ölfusá með jakaburði, sem olli miklum skemmdum á Selfossi.
 1992 - Reykjavíkurborg hélt upp á það að íbúafjöldinn hefði náð eitt hundrað þúsund manns. Í tilefni af því var öllum 100 ára Reykvíkingum og eldri boðið til veislu í Höfða.
 1996 - Ríkisstjórn Bosníu og Hersegóvínu lýsti því yfir að umsátrinu um Sarajevó væri lokið.
 1996 - Faucett flug 251 hrapaði í Andesfjöllum. Allir 123 um borð fórust.
 2000 - Hlaupársdag bar upp á aldarári í fyrsta sinn frá árinu 1600.
 2004 - Jean-Bertrand Aristide hætti sem forseti Haítí eftir uppþot á eyjunum.
 2004 - Milljónir kjúklinga voru drepnir í Asíu til að hefta útbreiðslu fuglaflensu.
 2007 - Hið íslenska töframannagildi var stofnað.
 2008 - Íbúar Hafnarfjarðar urðu 25.000 talsins í fyrsta sinn.
 2020 – Bandaríkjamenn undirrituðu friðarsamkomulag við Talíbana í von um að binda enda á stríðið í Afganistan.

Fædd 
 1792 - Gioachino Rossini, ítalskt tónskáld (d. 1868).
 1908 - Balthus, pólsk-franskur listmálari (d. 2001).
 1928 - Joss Ackland, breskur leikari.
 1940 - Bartólólemus 1., patríarki í Konstantínópel.
 1956 - Aileen Wuornos, bandarískur raðmorðingi (d. 2002).
 1972 - Pedro Sánchez, forsætisráðherra Spánar.
 1976 - Ja Rule, bandarískur rappari og leikari.
 1984 - Darren Ambrose, enskur knattspyrnumaður.

Dáin 
 468 - Hilarus páfi.
 1868 - Lúðvík 1., konungur Bæjaralands (f. 1819).
 1944 - Pehr Evind Svinhufvud, forseti Finnlands (f. 1861).
 1956 - Elpidio Quirino, forseti Filippseyja (f. 1890).
 1968 - Tore Ørjasæter, norskt ljóðskáld (f. 1886).

Febrúar
1787

Árið 1787 (MDCCLXXXVII í rómverskum tölum)

Á Íslandi

 Um vorið - Vegna ónógra fjárveitinga hætti Hannes Finnsson biskup við að reisa sér hús í Reykjavík og sat áfram í Skálholti. 
 23. júní - Eftir rannsókn á embættisfærslu Skúla Magnússonar landfógeta úrskurðaði kansellíð í Kaupmannahöfn að Skúli mætti halda embættinu.
 Um haustið - Skip kom frá Kaupmannahöfn með efnivið til dómkirkju í Reykjavík og sex iðnaðarmenn til að vinna að smíðinni.
 31. desember - Einokunartímabilinu lauk og 1. janúar 1788 varð verslun frjáls öllum þegnum Danakonungs.
 Kaupmaðurinn Einar Þórólfsson varð fyrsti borgari Reykjavíkurkaupstaðar.
 Lög sett um friðun hreindýra, sem flutt höfðu verið inn á árunum 1784 og 1787.
 Kaupskipið Fortuna strandaði í Eyvindarfirði á Ströndum og fórst öll áhöfnin. Halldór Jakobsson sýslumaður Strandamanna stóð sig svo illa við umsjón með björgun og meðferð strandgóssins að hann var síðar settur úr embætti.
 Suður- og Vesturamti var skipt í tvennt, í Suðuramt og Vesturamt.
 Ólafur Stefánsson varð amtmaður í Vesturamti en Lewetsow,sem verið hafði amtmaður í Suður- og Vesturamti, hélt Suðuramti.
 Ákveðið var með tilskipun Danakonungs að biskupar á Íslandi skyldu vígja hvorn annan en þyrftu ekki lengur að sækja sér vígslu til Danmerkur. Geir Vídalín varð þó eini biskupinn sem hlaut vígslu samkvæmt þessari tilskipun.

Fædd
 18. júní - Gísli Konráðsson fræðimaður.
 20. september - Jón Snorrason, bæjarfulltrúi í Reykjavík (d. 1856).

Dáin
 29. mars - Jón Eiríksson, lögfræðingur og konferensráð í Kaupmannahöfn (f. 1728).
 5. júlí - Árni Þórarinsson, Hólabiskup (f. 1741).

Erlendis
 11. janúar - William Herschel uppgötvaði Títaníu og Oberon, tvö fyrstu tungl reikistjörnunnar Úranusar.
 17. september - Stjórnarskrá Bandaríkjanna var samþykkt á stjórnarskrárþinginu í Fíladelfíu.
 29. október - Óperan Don Giovanni eftir Wolfgang Amadeus Mozart var frumflutt í Prag.
 7. desember - Delaware samþykkti hina nýju stjórnarskrá Bandaríkjanna og varð þar með fyrsta ríkið í sambandinu.

Fædd
 14. júní - Johan Carl Thuerecht von Castenschiold, stiftamtmaður á Íslandi (d. 1844).
 22. nóvember - Rasmus Kristján Rask eða Rasmus Christian Rask, danskur málfræðingur (d. 1832).
 
Dáin
 28. maí - Leopold Mozart, austurrískt tónskáld (f. 1719).
 15. nóvember - Christoph Willibald Gluck, þýskt tónskáld (f. 1714).

1787
1788

Árið 1788 (MDCCLXXXVIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 1. janúar - Við afnám einokunarverslunar um áramót varð verslun á Íslandi frjáls öllum þegnum Danakonungs.
 Séra Jón Steingrímsson samdi yfirlitsritið Fullkomið skrif um Síðueld, sem yfirleitt er kallað Eldritið.
 Páll Hjálmarsson varð síðasti skólameistari Hólaskóla.

Fædd
 Björn Gunnlaugsson, landmælingamaður og höfundur stjörnufræðirita (d. 1876). 

Dáin

Erlendis 
 26. janúar: Fyrsta nýlenda Evrópumanna í Ástralíu stofnuð, fanganýlendan sem síðar hlaut nafnið Sydney. Í dag er haldið upp á þjóðhátíðardag Ástralíu á þessum degi.

Fædd
 22. janúar - Byron lávarður, enskt skáld (d. 1824).
 22. febrúar - Arthur Schopenhauer, þýskur heimspekingur (d. 1860).
 9. október - József Kossics, slóvensku rithöfundur, kaþólsku prestur (d. 26. desember, 1867).

Dáin
 2. ágúst - Thomas Gainsborough, enskur listmálari (f. 1727).
 13. ágúst - Bolle Willum Luxdorph, danskur sagnfræðingur, skáld og embættismaður (f. 1716).
 14. desember - Carl Philipp Emanuel Bach, þýskt tónskáld (fæddur 8. mars, 1714).

1788
1789

Árið 1789 (MDCCLXXXIX í rómverskum tölum)

Á Íslandi 

 8. júní - Jarðskjálfti á Suðurlandi. Skjálftahrinan stóð í viku.
 23. júlí - Hannes Finnsson varð einn biskup í Skálholti þegar faðir hans lést.
 14. ágúst - Danakonungur gaf út tilskipun um að eftirleiðis skyldu íslenskir biskupar vígðir á Íslandi og var það gert í sparnaðarskyni.
 Sigurður Stefánsson varð síðasti biskup á Hólum.
 John Thomas Stanley ferðaðist um Ísland.
 Síðasta aftaka í Skagafirði fór fram á Víðivöllum í Blönduhlíð.
 Magnús Stephensen varð lögmaður norðan lands og vestan.

Fædd

Dáin
 16. janúar - Egill Þórhallason, trúboðsprestur á Grænlandi (f. 1734).
 10. mars - Jón Skúlason varalandfógeti, sonur Skúla Magnússonar landfógeta (f. 1736).
 23. júlí - Finnur Jónsson, biskup í Skálholti (f. 1704).

Erlendis 
 10. janúar - Fyrstu forsetakosningum í Bandaríkjunum lauk en þær höfðu staðið yfir frá 15. desember 1788. George Washington var í raun einn í framboði.
 4. mars - Stjórnarskrá Bandaríkjanna tók formlega gildi.
 28. apríl - Skipverjar á HMS Bounty gera uppreisn gegn yfirmönnum sínum.
 30. apríl - George Washington settur í embætti forseta Bandaríkjanna.
 5. maí - Stéttaþing kom saman í Frakklandi í fyrsta skipti í 175 ár.
 14. júlí - Franska byltingin hófst með árásinni á Bastilluna.
 Október - 7000 konur ganga frá París til Versala, 19 kílómetra leið, til að krefjast aðgerða.

Fædd
 16. mars - Georg Simon Ohm, þýskur eðlisfræðingur (d. 1854).
 21. ágúst - Augustin Louis Cauchy, franskur stærðfræðingur (d. 1857).
 15. september - James Fenimore Cooper, bandarískur rithöfundur (d. 1851).

Dáin
 25. maí - Anders Dahl, sænskur grasafræðingur (f. 1751).
 6. júní - Poul Egede, norsk-danskur trúboði og málvísindamaður (f. 1708).

1789