alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Línuborgin

Línuborgin eða Línan (arabíska: ذا لاين) er fyrirhuguð snjallborg í Sádi-Arabíu í Neom, Tabuk og mun engir bílar verða í borginni og kolefnislosun verður lítil sem engin. Borgin var fyrst kynnt 10. janúar 2021 krónprinsi Saudi Arabíu, Múhameð bin Salman í kynningu sem var send út í ríkissjónvarpinu þar í landi, og búist var við að framkvæmdir hefjist á fyrsta ársfjórðungi 2021.  Þegar framkvæmdum verður lokið verður Línan 170 kílómetrar að lengd, 95% af allri núverandi náttúru innan Neom verður hlíft og er áætlað að íbúar hennar verði 1 milljón. Borgin verður einnig knúin að öllu leyti með endurnýtalegri orku. Línan mun samanstanda af þremur lögum, þar á meðal eitt á yfirborðinu fyrir íbúðarhús og gangandi vegfarendur, eitt neðanjarðar fyrir innviði og annað neðanjarðar til flutninga. Gervigreind mun fylgjast með borginni og nota forspár- og gagnalíkön til að finna leiðir til að bæta daglegt líf borgarbúa.

Stjórnvöld í Sádi-Arabíu fullyrða að þau muni skapa 380.000 störf, ýta undir efnahagslega fjölbreytni og leggja 180 milljarða SAR (48 milljarða Bandaríkjadala) til landsframleiðslu fyrir árið 2030. Borgin er hluti af Vision 2030-verkefninu í Sádi-Arabíu, sem Sádi-Arabía fullyrðir að muni skapa 380.000 störf og að landsframleiðslan muni aukast um 48 milljarða bandaríkjadala. Línan verður fyrsti hluti mikillar þróunar og uppbyggingar í Neom en áætlaður byggingarkostnaður er 100–200 milljarðar Bandaríkjadala (400–700 milljarðar SAR).

Staðsetning 
Línan er staðsett í NEOM og tengir strönd Rauðahafsins við fjöllin norðvestur af Sádi-Arabíu .

Lýsing 
Línan er skipulögð 170 km löng línuleg þéttbýlisþróun. Stjórnvöld í Sádi-Arabíu fullyrða að þau muni skapa 380.000 störf, ýta undir efnahagslega fjölbreytni og leggja 180 milljarða SAR til landsframleiðslu árið 2030. Fyrirhugað er að knýja 100% endurnýjanlega orku og er verkefnið byggt á bæði samfélags- og umhverfisábyrgð.

Veðurfar 
Veðrið í Línuborg er öðruvísi en flest svæði í Sádi-Arabíu og er eitt af þeim svæðum þar sem finna má snjó yfir vetrartímann. Svæðið í kringum fyrirhugaða staðsetningu er vinsælt vegna hafgolunnar og útivistarmöguleika.

Ytri tenglar 
 „Theline“ (kynningarmyndband í heild sinni) 
 https://www.neom.com/whatistheline/home.html  Official website 
 Sádi-Arabía tilkynnir um áætlanir um bíllausa línulega borg sem kallast Línan, 170 kílómetra löng sem hluti af Neom Project

Tilvísanir 

Borgir í Sádi-Arabíu
Lepidothamnus fonkii

Lepidothamnus fonkii er lítill runni frá Argentínu og Síle. Það er eitt af suðlægustu barrtrjám heims.

Tilvísanir

Gagnviðarætt
Lepidothamnus intermedius

Lepidothamnus intermedius er lítið tré (allt að 15m) frá Nýja-Sjálandi.

Tilvísanir

Gagnviðarætt
Lepidothamnus laxifolius

Lepidothamnus laxifolius er lítill runni frá Nýja-Sjálandi. Þar vex hann oft með Halocarpus bidwillii og Podocarpus nivalis. L. laxifolius er eitt af smávöxnustu barrtrjám heims.

Tilvísanir

Gagnviðarætt
Forsetakosningar í Bandaríkjunum 1996

Forsetakosningar í Bandaríkjunum 1996 fóru fram þriðjudaginn 5. nóvember 1996. Bill Clinton sitjandi forseti og Al Gore sitjandi varaforseti unnu sigur á Bob Dole, öldungadeildarþingmanni fyrir Kansas, og Jack Kemp, húsakynna- og þéttbýlisþróunarráðherra Bandaríkjanna.

Niðurstöður

Sjá einnig
 Kosningar í Bandaríkjunum 1996

Tilvísanir 

 
Kosningar í Bandaríkjunum 1996
1996
Blindaður af ást

Blindaður af ást er lag eftir Gísla Þór Ólafsson, gefið út þann 7. júní árið 2011 sem fyrsta smáskífa Gillons disksins Næturgárun (2012). Lagið var frumflutt í Popplandi þann 22. júní og spilað annaðslagið það sumarið. Lag og texti voru samin þann 28. desember 1998. Lagið er mest spilaða Gillonlagið í útvarpi og hefur Gillon hvað oftast spilað það þegar hann spilar opinberlega og oft skeytt við lagið Hringekjan sem er lag við ljóð Geirlaugs Magnússonar og kom út á næstu plötu Gillons, Bláar raddir (2013). 
Lagið var tekið upp í Stúdíó Benmen og flutt af nokkrum meðlimum bandsins Contalgen funeral, en auk Gísla og Sigfúsar (upptökustjórn, trommur, hljómborð og rafmagnsgítar) eru þau Sigurlaug Vordís og Andri Már í bakröddum í laginu.

Í lok ágúst 2019 varð lagið aðgengilegt á Spotify, en þá var diskurinn Næturgárun settur á þá veitu. Í kjölfarið kom út 7" smáskífa með laginu ásamt laginu "Andrés Önd" á b-hliðinni. Áður hafði lagið komið út á heimagerðri smáskífu (geisladiski) og á Youtube og Soundcloud.

Hljóðfæraleikur 
 Andri Már Sigurðsson: Bakraddir
 Gísli Þór Ólafsson: Kassagítar, bassi og söngur 
 Sigfús Arnar Benediktsson: Rafmagnsgítar, trommur, hljómborð og upptökustjórn
 Sigurlaug Vordís Eysteinsdóttir: Bakraddir

Ytri tenglar 
Hér má heyra lagið á Youtube

Íslenskar smáskífur
Næturkossar

Næturkossar er lag með Gillon, gefið út sem smáskífa (heimagerður diskur og á soundcloud) þann 11. desember 2011. Lagið var önnur smáskífa (fyrirrennari) plötunnar Næturgárun (2012). Lagið var samið af þeim bræðrum Gísla Þór Ólafssyni og Óla Þór Ólafssyni, þann 20. janúar árið 2000 og textinn saminn af Gísla sama dag. Sjá má verk eftir Óla Þór á kápum ljóðabóka Gísla Þórs. Í laginu er Sæþór Már Hinriksson í bakröddum. 
Tekið upp í Stúdíó Benmen - upptökustjórn: Sigfús Arnar Benediktsson.

Í lok ágúst 2019 var diskurinn Næturgárun aðgengilegur á Spotify og þetta lag um leið. Áður hafði það komið út á heimagerðri smáskífu og á Youtube og Soundcloud.
Lagið var sett á lagalista á Rás í lok árs 2011 og heyrist annaðslagið í útvarpi.

Hljóðfæraleikur
 Gísli Þór Ólafsson: Söngur, kassagítar, bassi og bakrödd
 Sigfús Arnar Benediktsson: Rafmagnsgítar og trommur
 Sæþór Már Hinriksson: Bakraddir

Ytri tenglar 
Hér má heyra lagið á Youtube

Íslenskar smáskífur
Phyllocladus alpinus

Phyllocladus alpinus er runni eða lítið tré frá Nýja-Sjálandi.

Tilvísanir

Gagnviðarætt
Phyllocladus aspleniifolius

Phyllocladus aspleniifolius er stórt tré frá Tasmaníu.

Tilvísanir

Gagnviðarætt
Phyllocladus hypophyllus

Phyllocladus hypophyllus er tré (að 30m hátt) frá  Brúnei, Indónesíu, Malasíu, Filippseyjum, og Papúa Nýju-Gíneu. .

Tilvísanir

Gagnviðarætt
Geldingadalur (aðgreiningarsíða)

Má ekki rugla saman við Geldingadalir (fleirtala) á Reykjanesinu. 
Geldingadalur er algengt staðarnafn á Íslandi og er uppruni þess rakinn til ákvæðis í Jónsbók sem skyldaði bændur til að halda geldum peningi (geldfé, ær sem ekki mjólka eða gemlingar), aðskildu frá öðru fé. 

Dæmi: 
 Geldingadalur á Hengilssvæðinu upp frá Hveragerði.
 Geldingadalur er dalur undan Tungufelli við Hvammsfjörð.
Hringekjan

Hringekjan er lag eftir Gísla Þór Ólafsson við ljóð Geirlaugs Magnússonar. Lagið var spilað af Contalgen funeral vorið 2011 á lítlilli tónlistarhátíð í  húsi við Aðalgötu á Sauðárkróki. Í sama húsi voru tvær fyrstu plötur Gísla Þórs (Gillon) teknar upp, sem og fyrsta plata Contalgen Funeral, Pretty Red Dress og önnur sólóplata Joe´s Dubius (Andri Már Sigurðsson), Rainy Day in the Park. 
Lagið Hringekjan var samið, ásamt nokkrum öðrum lögum á plötunni Bláar raddir, inn í kompu í Raftahlíð á Sauðárkróki í byrjun árs 1999, er Gísli fór þangað inn með ljóðabók Geirlaugs Magnússonar Þrítengt (1996), kveikti á kassettuupptökutæki og hóf að semja lög við ljóð úr bókinni.
Lagið var frumflutt í útvarpi í júlí 2013 í þættinum "Hið opinbera" sem stýrt var af Ágústi Bogasyni. Lagið komst seinna á lagalista á Rás 2 og var þónokkuð spilað á þeirri stöð.
Lagið má finna á annarri plötu Gísla, Bláar raddir, en kom út þann 23. júlí 2013. Platan var tekin upp í Stúdíó Benmen og var upptökustjórn í höndum Sigfúsar Arnars Benediktssonar.

Í september 2019 varð lagið aðgengilegt á Spotify er diskurinn Bláar raddir var settur þar inn.
Til er tveggja laga smáskífa með laginu, gefin út í örfáum eintökum árið 2020. Á b-hlið er lagið Blindaður af ást, en þegar Gillon spilar opinberlega skeytir hann oft þessum tveimur lögum saman, Hringekjunni og Blindaður af ást.

Hljóðfæraleikur
 Gísli Þór Ólafsson: Söngur, kassagítar og bassi
 Sigfús Arnar Benediktsson: Trommur, rafmagnsgítar, hljómborð og upptökustjórn
 Sigurlaug Vordís Eysteinsdóttir: Bakraddir

Ytri tenglar
Hér má heyra lagið á Youtube

Íslenskar smáskífur
Jóhanna Bergmann Þorvaldsdóttir

Jóhanna Bergmann Þorvaldsdóttir er íslenskur bóndi sem hefur unnið að björgun íslensku geitarinnar frá útdauða með því að rækta geitur á býli sínu, Háafelli í Borgarbyggð.

Starfsferill
Jóhanna Bergmann Þorvaldsdóttir rekur geitabúið Háafell í Borgarbyggð. Áður en hún kom upp býlinu vann hún sem hjúkrunarfræðingur en býlið hafði tilheyrt fjölskyldu hennar í þrjár kynslóðir. Hún hefur alið upp sex börn á bænum.

Frá árinu 2000 hefur Jóhanna ræktað íslenskar geitur á býlinu til þess að bjarga stofninum frá útrýmingu. Vegna starfa Jóhönnu er býlið einnig þekkt sem Geitafjársetur Íslands. Býlið er eina geitaræktarbúið á Íslandi. Árið 2012 skipulagði Jóhanna fjársöfnun á Kickstarter til þess að fjármagna áframhaldandi verndarstarf og bæta vinnuaðstöður á býlinu. Jóhanna útvegaði 20 geitur við upptökur á þættinum „The Laws of Gods and Men“ í fjórðu þáttaröð sjónvarpsþáttanna Game of Thrones. Jóhanna hefur smám saman skapað eftirspurn eftir geitaafurðum á Íslandi.

Árið 2014 stefndi í fjárnám á býlinu. Jóhanna brást við með því að skipuleggja aðra fjáröflunarherferð, í þetta sinn á IndieGoGo, til þess að afla 10 milljóna króna svo hægt yrði að halda rekstri geitabúsins áfram. Ef ekki hefði tekist að afla fjárins hefði geitunum verið slátrað. Frá því að fjáröflunin heppnaðist hefur Jóhanna reynt að gera rekstur býlisins sjálfbæran með því að framleiða eigin geitaost allt árið.

Tilvísanir

Íslenskir bændur
Íslenskir hjúkrunarfræðingar
Íslenskar konur
Phyllocladus toatoa

Phyllocladus toatoa er runni eða lítið tré, að 15m hátt frá Nýja-Sjálandi.

Tilvísanir

Gagnviðarætt
Phyllocladus trichomanoides

Phyllocladus trichomanoides er meðalstórt tré, að 25 m hátt, frá Nýja-Sjálandi.

Tilvísanir

Gymnosperm Database: Phyllocladus trichomanoides

Gagnviðarætt
Prumnopitys andina

Prumnopitys andina er meðalstórt, sígrænt tré úr hlíðum Andesfjalla í S-Ameríku. Viðurin er gulur og af góðum gæðum. Köngulberin eru blá og notuð hrá eða í sultu.

Heimildir 
Donoso, C. 2005. Árboles nativos de Chile. Guía de reconocimiento. Edición 4. Marisa Cuneo Ediciones, Valdivia, Chile. 136p.
Hechenleitner, P., M. Gardner, P. Thomas, C. Echeverría, B. Escobar, P. Brownless y C. Martínez. 2005. Plantas Amenazadas del Centro-Sur de Chile. Distribución, Conservación y Propagación. Universidad Austral de Chile y Real Jardín Botánico de Edimburgo, Valdivia. 188p.
Hoffman, Adriana 1982. Flora silvestre de Chile, Zona Araucana. Edición 4. Fundación Claudio Gay, Santiago. 258p.
Rodríguez, R. y M. Quezada. 1995. Gymnospermae. En C. Marticorena y R. Rodríguez [eds.], Flora de Chile Vol. 1, p 310-337. Universidad de Concepción, Concepción.
Bean. W. Trees and Shrubs Hardy in Great Britain. Vol 1 - 4 and Supplement. Murray 1981.
Huxley. A. 1992. The New RHS Dictionary of Gardening. MacMillan Press 1992

Tilvísanir 

 
 Molloy, B. P. J. & Muñoz-Schick, M. 1999. The correct name for the Chilean conifer Lleuque (Podocarpaceae). New Zealand J. Bot. 37: 189–193. Available online (pdf file).
 Mill, R. R. & Quinn, C. J. 2001. Prumnopitys andina reinstated as the correct name for ‘lleuque’, the Chilean conifer recently renamed P. spicata (Podocarpaceae). Taxon 50: 1143 - 1154. **** Abstract.

Gagnviðarætt
True Beauty

True Beauty (Kóreska: 여신강림; Yeosin-gangnim)  er suður-kóreskur sjónvarpsþáttur.

Suður-kóreskir sjónvarpsþættir
Bítlavinafélagið

Bítlavinafélagið var íslensk hljómsveit sem stofnuð var 1986 og var til 1990. 
Meðlimir hennar voru:
Eyjólfur Kristjánsson (söngur)
Haraldur Þorsteinsson (bassi)
Jón Ólafsson (hljómborð)
Rafn Jónsson (tromma)
Stefán Hjörleifsson (gítar)

Útgefið efni:

Smáskífa: 
 Munið nafnskírteinin (1989)

Stúdíóplötur: 
 Til sölu (1986)
 býr til stemmningu (1987)
 12 íslensk bítlalög (1988)
 Konan sem stelur Mogganum (1989)

Safnplötur: 
 Ennþá til sölu (1987)

Tilvísanir 

Íslenskar hljómsveitir
Ðe lónlí blú bojs

Ðe lónlí blú bojs var íslensk hljómsveit sem stofnuð var 1974 og var til 1976.
Meðlimir hennar voru:
Gunnar Þórðarson (gítar)
Rúnar Júlíusson (bassi)
Engilbert Jensen (söngur)
Björgvin Halldórsson (söngur)
Terry Doe (trommur)

Útgefið efni:

Smáskífa: 

 Ðe Lónlí blú bojs (1974) Diggy liggy lo
 Ðe Lónlí blú bojs (1975) Kærastan kemur til mín

Stúdíóplötur: 

 Stuð stuð stuð (1975)
 Hinn gullni meðalvegur (1975)
 Á ferð (1976)

Safnplötur 
 Vinsælustu lögin (1976)
 25 vinsælustu lögin (1989)
 Komplít (2005)

Tilvísanir 

Íslenskar hljómsveitir
Urthvalafjörður

Urthvalafjörður er lítill fjörður á norðanverðu Snæfellsnesi. Þetta er ytri hluti þess sem nú heitir Kolgrafafjörður, sem taki við framan við miklar grynningar fremst í Kolgrafafirði sem einmitt voru notaðar til að brúa fjörðinn.

Í Eyrbyggjasögu segir: „Vestar hét maður, sonur Þórólfs blöðruskalla. Hann kom til Íslands með föður sinn afgamlan og nam land fyrir utan Urthvalafjörð og bjó á Öndverðareyri.“

Tilvísanir 

Snæfellsnes
Firðir á Íslandi
Stóri-Hrútur

Stóri-Hrútur er 352 metra fjall á Reykjanesskaga. Nálægir staðir eru Fagradalsfjall og Geldingadalir.

Fjöll á Íslandi
Reykjanesskagi
Rímnadómurinn

Rímnadómurinn er grein eftir Jónas Hallgrímsson um Tristansrímur Sigurðar Breiðfjörðs sem birtist í tímaritinu Fjölni árið 1837. Þessi grein er talin fyrsti eiginlegi ritdómurinn á Íslandi og hafði mikið áhrif á viðhorf til rímnakveðskapar. Jónas lýsir yfir í byrjun greinar að íslenskar rímur séu flestallar þjóðinni til skammar og spilli fegurðar- og skáldskapartilfinningu manna

Tilvísanir
C. E. Frijs

Christian Emil Krag-Juel-Vind-Frijs lénsgreifi af Frijsenborg (8. desember 1817 – 12. október 1896) var danskur stórjarðeigandi sem gegndi stöðu forsætisráðherra Danmerkur frá 1865 til 1870. Valdatíð hans var viðburðarík þar sem ýmis mikilvæg löggjöf var samþykkt, s.s. um málefni kirkjunar, dómstóla og járnbrautarsamgöngur, auk þess sem stjórnarskráin var endurskoðuð árið 1866. Um þessar mundir urðu stórjarðeigendur ráðandi stétt í dönskum stjórnmálum og héldu þeirri stöðu uns þingræðið var tekið upp árið 1901. Stjórnin starfaði í skugga niðurlægjandi ósigurs Dana í stríðinu við Prússa árið 1864 og mótaði það utanríkisstefnuna.

Ævi og störf
C. E. Frijs var sonur greifans af Frijsenborg. Hann var sendur til náms við skólann í Sórey, þaðan sem hann lauk lagaprófi árið 1842. Hann tók við rekstri hluta af jarðeignum föður síns undir lok fimmta áratugarins og réðst þegar í mikla uppbyggingu, en seldu jafnframt leiguliðum sínum hluta landsins til sjálfsábúðar. Bakaði sú ráðstöfun honum miklar vinsældir meðal héraðsmanna. Frijs var talinn auðugasti stórbóndi landsins og lét hann reisa sér veglega höll til samræmis við það. Varð það mannvirki fyrirmynd fleiri danskra herragarða.

Frijs hóf snemma afskipti af þjóðmálum, bæði sveitarstjórnarmálum og fyrir hagsmunasamtök stórjarðeigenda. Hann var íhaldssamur í skoðunum en var þó fær um að skilja viðhorf frjálslyndari afla. Hann hafði efasemdir um vaxandi þjóðernishyggju og útþensludrauma sem áttu miklu fylgi að fagna í Danmörku á sjötta áratug nítjándu aldar, en studdi þó með semingi Nóvembersamþykktina árið 1863 um stöðu Slésvíkur sem leiddi til síðara Slésvíkurstríðsins árið eftir.

Afhroð Dana í stríðinu riðlaði öllum valdahlutföllum í dönskum stjórnmálum. Stórlandeigandastéttin ákvað að taka völdin í sínar hendur og varð Frijs sjálfsagður leiðtogi hópsins. Hann tók við embætti forsætisráðherra árið 1865 og var fyrsta verkefni stjórnar hans að leiða til lykta endurskoðun stjórnarskrárinnar.

Auk forsætisráðherraembættisins gegndi Frijs einnig störfum utanríkisráðherra. Í hans hlut kom því að semja við Prússa um framkvæmd friðarsamninganna eftir Slésvíkurstríðið. Utanríkisstefna hans miðaðist einkum að því að halda Dönum hlutlausum í deilum stórveldanna.

Hann sagði sig frá embætti forsætisráðherra árið 1870, langþreyttur á flóknum málamiðlunum innan þings og gagnvart konungsvaldinu. Næstu tíu árin sat hann áfram á þingi en hafnaði öllum óskum um að taka að sér stjórnarmyndanir. Sonur hans, Mogens Frijs, varð síðar einn helsti hugmyndafræðingur danskra íhaldsmanna.

Ítarefni 
 Niels Neergaard, „C.E. Frijs“, í: Christian Blangstrup (ritstj.), Salmonsens Konversationsleksikon, Kaupmannahöfn: J.H. Schultz Forlag 1915-30.
 Niels Neergaard, „C.E. Frijs“, í: Povl Engelstoft & Svend Dahl (ritstj.), Dansk Biografisk Leksikon, Kaupmannahöfn: J.H. Schultz Forlag 1932-44.

Tenglar  
 DBL om Christian Emil Krag-Juel-Vind-Frijs
 Dansk Biografisk Haandleksikon, 1920
 Peter Neerup Buhl: C.E. Frijs – to gange Danmarks redningsmand. Mindeskrift udgivet i 100-året for hans død, 1996. ISBN 87-90183-06-1

Danskir greifar
Forsætisráðherrar Danmerkur
Prumnopitys exigua

Prumnopitys exigua er sígrænt tré frá S-Ameríku. Það hefur aðeins fundist í Bólivíu, en er líklega líka nyrst í Argentínu og syðst í Perú.

Tilvísanir 

Gagnviðarætt
Prumnopitys ferruginea

Prumnopitys ferruginea er sígrænt tré frá Nýja-Sjálandi.

Tilvísanir 

Nature guide to the New Zealand forest, John Dawson and Rob Lucas, Godwit, 2000
The Trees of New Zealand, L. Cockyane, E. Phillips Turner, Government printer, 1943
Trees and shrubs of New Zealand, A.L. Poole and N.M. Adams, Government printer, 1963
Gymnosperm Database: Prumnopitys ferruginea
Photos of tree and foliage with cones

Gagnviðarætt
Prumnopitys ferruginoides

Prumnopitys ferruginoides er sígrænt tré frá Nýju-Kaledóníu.

Tilvísanir 

Gagnviðarætt
Prumnopitys harmsiana

Prumnopitys harmsiana er sígrænt tré frá S-Ameríku.

Tilvísanir 

 Dallimore, W., & Jackson, A. B. (1966). A Handbook of Coniferae and Ginkgoaceae, 4th ed. Arnold, London.

Gagnviðarætt
Gottskálksannáll

Gottskálksannáll er eitt af miðaldahandritunum íslensku. Hann var skrifaður af Gottskálk Jónssyni, prest á Glaumbæ í Skagafirði.

Ólíkt öðrum svipuðum annálum er hann ekki skrifaður um samtímann heldur um tíma sem þá er liðinn fyrir nokkru. Hann var skrifaður á seinni helmingi 16. aldar.

Þrátt fyrir að vera seinni tíðar annálar varpa þeir töluverðu ljósi á atburði 14. aldar ásamt atriðum í kirkjugeiranum einkum frá 1300 til 1394, en sökum þess hve langt var um liðið frá atburðunum þegar þeir eru skrifaðir niður eru nákvæmni og áræðanleiki tekin með fyrirvara.

Áætlað er að því sem greint er frá á tímabilinu 636 - 1394, sé byggt á öðrum annálum sem tapast hafa.

Heimildir 
 Eldbjørg Haug, The Icelandic Annals as Historical Sources, 1997

Tilvísanir 

Saga Íslands
Alfons Sampsted

Alfons Sampsted (fæddur 6. apríl 1998) er íslenskur knattspyrnumaður sem spilar sem varnarmaður fyrir hollenska liðið FC Twente og íslenska karlalandsliðið í knattspyrnu. Alfons hóf ferilinn með Breiðabliki. Hann vann norsku deildinu Eliteserien árin 2020 og þegar Bodø/Glimt vann sína fyrstu úrvalsdeildartitla.

Alfons á flesta leiki með U-21 landsliði Íslands eða 30 leiki. Hann byrjaði leikinn gegn Þjóðverjum í aðallandsliðinu í mars 2021 þegar Birkir Már Sævarsson tók út bann.

Íslenskir knattspyrnumenn
Fólk fætt árið 1998
Kristmannsmálið

Kristmannsmálið er  rannsókn á dánarorsök Kristmanns Jónssonar gullsmíðasveins úr Reykjavík en hann fannst látinn 7. ágúst 1881 skammt hjá Kolviðarhól sem er á svipuðum slóðum og Hellisheiðarvirkjun er núna. Kristmann, Guðmundur Jónsson, Sigurþór Ólafsson og Metta Egilsdóttir höfðu verið í hóp í skemmtireið upp á Kolviðarhól og ætlað upp í Marardal. 

Ólafur Árnason bókbindari sem þá var gestgjafi á Kolviðarhól  var á leið þar um og sá tvo hesta söðlaða rétt fyrir ofan Kolviðarhól og mætti manni og konu sem komu ríðandi úr sömu átt og spurði þau um hestana en þau sögðust ekki þekkja til þeirra og hefðu ekki tíma til að leita þá uppi sem hestana ættu. Ólafur hóf leit og fann tvo menn og var annar þeirra, Guðmundur sofandi og hinn, Kristmann látinn. Var andlit Kristmanns á grúfu í polli við veginn og hattur, svipa og fleiri munir á víð og dreif. 

Grunur vaknaði um að Guðmundur hefði banað Kristmanni í ölæði og var hafin rannsókn á því og Sigurþóri og Mettu stefnt sem vitnum. Lík Kristmanns var krufið af Jónasi Jónassen héraðslækni og taldi hann dánarorsökina vera heilablæðingu sem hefði líklega orðið við fall eða annan áverka á höfuð. Rannsókn málsins þótt ekki vönduð og fór svo að amtmaður skipaði Jón landsritara setudómara í málinu. Jón rannsakaði málið  4. febrúar 1882 til 15. mars sama ár. Var fyrsta verk hans að úrskurða Guðmund, Sigurþór og Mettu öll í varðhald. Málshöfðun á móti þeim fyrir manndráp og falsvitni rann hins vegar út í sandinn og var málið látið niður falla.

Metta Egilsdóttir höfðaði mál gegn Jóni landsritara og vann það og var varðhaldsúrskurður yfir henni dæmdur ómerkur.

Tengill
 Sæmundur Bjarnason,Morðið við Kolviðarhól (Þar sem Hellisheiðarvirkjun er núna)

Tilvísanir 
Íslensk sakamál
Christen Andreas Fonnesbech

Christen Andreas Fonnesbech (7. júlí 1817 – 17. maí 1880) var danskur stórjarðeigandi og lögfræðingur sem gegndi stöðu forsætisráðherra Danmerkur frá 1874 til 1875.

Ævi og störf
C. A. Fonnesbech var sonur klæðskera í Kaupmannahöfn og lauk námi í lögum við Kaupmannahafnarháskóla árið 1840. Hann hugðist gerast embættismaður en eftir að hafa fengið stóran arf frá föður sínum árið 1843 festi hann kaup á stórri landareign á norðvestur Sjálandi sem hann byggði hratt upp og stækkaði á næstu árum.

Hann hóf þátttöku í landsmálum árið 1858 en kaus að standa utan stóru stjórnmálaflokkanna heldur taldist hann til óháðra þingmanna. Ósigur Dana í síðara Slésvíkurstríðinu færðist Fonnesbech nær flokki stórlandeigenda á þinginu. 

Hann varð fjármálaráðherra í ríkisstjórn C. E. Frijs árið 1865 og þótti sinna störfum sínum með prýði. Eftir að stjórn Frijs lét af störfum var hann gerður að innanríkisráðherra í stjórn Holstein-Holsteinborg. Undir ráðuneyti hans heyrðu m.a. ýmis ný tæknikerfi sem þá voru að ryðja sér til rúms í danmörku s.s. járnbrautir og ritsími.

Þegar ríkisstjórn Holstein-Holsteinborg lét af völdum vegna vaxandi væringa milli hægri- og vinstriaflanna á þinginu tók Fonnesbech að sér myndun nýrrar stjórnar eftir að Estrup baðst undan því. Verkefnið var vonlítið og erfitt reyndist að fá öfluga ráðherra til starfa í stjórninni. Stjórninni tókst ekki að miðla málum milli ólíkra fylkinga og hrökklaðist frá eftir tæpt ár. Fonnesbech átti þó áfram sæti á þinginu til dauðadags en lét lítið fyrir sér fara.

Ítarefni 
 Niels Neergaard, "Christen Andreas Fonnesbech", í: Christian Blangstrup (ritstj.), Salmonsens Konversationsleksikon, Kaupmannahöfn: J.H. Schultz Forlag 1915-30.
 Niels Neergaard, "Christen Andreas Fonnesbech", í: Povl Engelstoft & Svend Dahl (ritstj.), Dansk Biografisk Leksikon, Kaupmannahöfn: J.H. Schultz Forlag 1932-44.

Tenglar 
 Fonnesbech í Dansk biografisk leksikon
 Norræna ættfræðibókin: Kristen Andreas Fonnesbech

Forsætisráðherrar Danmerkur