alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Sveigakot

Sveigakot er fornleifagröftur um 6 kílómetra suður af Mývatni í landi Grænavatns, í Þingeyjarsveit. Þar hófust fornleifarannsóknir 1998 og ári síðar fornleifauppgröftur.

Umhverfi 
Nafnið Sveigakot kemur fyrir í örnefnalýsingu Grænavatns og vísar til rústa þar sem talið er að bær hefði verið áður.  Staðurinn er á rýru landi rétt austan við Kraká, en graslendi er nokkuð í kring og myndar sveiga í landslaginu. Talið að staðurinn dragi nafn sitt af þessum sveigum og þar sem gróður á þessu svæði hefur minnkað mjög frá landnámi er nafnið Sveigakot ekki endilega nafnið á þeim bæ sem þarna stóð, enda er nafnið ekki þekkt úr neinum eldri heimildum. Grænavatns er hinsvegar getið í Landnámabók sem eins af fyrstu býlum á þessu svæði við landnám og þar bjó landnámsmaðurinn Þorkell hávi.

Rannsóknir og  uppgröftur  
Athuganir hófust á svæðinu árið 1998, þá var safnað saman dýrabeinum sem sýnileg voru á yfirborðinu og komið höfðu í ljós vegna jarðvegseyðingar. Árið eftir var grafið á þeim stað sem beinin fundust og þar reyndist öskuhaugur undir. Sama ár var einnig grafið þar sem virtust vera rústir bæjarhúsa. Við þessar rannsóknir kom í ljós að minjarnar væru frá víkingaöld.  Verkefninu lauk árið 2006 þegar allar minjar á svæðinu höfðu verið kannaðar. Alls voru um 700 m2 grafnir upp í Sveigakoti.

Ályktanir 
Það sem gerir Sveigakot að sérstökum fornleifauppgreftri er að þar er öskulag sem líklega hefur fallið um 950. Þetta gerir að verkum að hægt er að tímasetja fyrstu byggingarnar í Sveigakoti með meiri vissu en annarsstaðar til fyrstu áratuga landáms hér á landi. Elstu útihúsin voru fjós 11x4 metrar að stærð en mannabústaður frá þessum tíma var einungis niðurgrafið hús 5x4 metrar að stærð. Fjósið er talið það elsta sem fundist hefur á Íslandi. Þeir gripir og mannvistarleifar sem fundist hafa í Sveigakoti gefa til kynna venjulegt heimilishald þess tíma. En þó er óvenjulegt hversu lengi heimilisfólk virðist hafa búið í jarðhúsum, það er  smáum niðurgröfnum  húsum. Það er ekki fyrr en á síðari hluta tíundu aldar sem byggður var skáli eins og algengastur var á tíma fyrstu byggðar á Íslandi. Seinni íverustaðir eru meðal annnars skáli sem hefur verið í notkun eitthvað fram á 12. öld, en þá virðist búskapur leggjast af í Sveigakoti og fólkið flytjast á brott.

Tilvísanir 	

Mývatnssveit
Fornleifauppgröftur á Íslandi
Set Fire to the Rain

„Set Fire to the Rain“ (íslenska: Kveikti í rigningunni) er lag eftir bresku söngkonuna Adele. Lagið var gefið út á annarri hljómplötu hennar 21. Fraser T. Smith sá um upptökustjórn og skrifaði lagið í samstarfi með Adele. Lagið er kraftballaða og var önnur smáskífa plötunnar 21 í Evrópu. Á Bretlandi var það gefið út sem þriðja smáskífa plötunnar. Þar náði lagið 11. sæti á topplistanum. Í Belgíu, Hollandi og Póllandi náði lagið fyrsta sæti á topplistum þessarra landa. Í Austurríki, Danmörku, Finnlandi, Frakklandi, Írlandi, á Ítálíu, í Noregi, Nýja-Sjálandi, Sviss og Þýskalandi hefur lagið verið meðal tíu efstu laga topplistans.

Adele
Rita Hayworth

Rita Hayworth (fædd Margarita Carmen Cansino; 17. október 1918 – 14. maí 1987) var bandarísk leikkona. Á ferlinum lék hún í 60 kvikmyndum og hún er þekttust fyrir helstu hlutverk sitt í Gilda.

Kvikmyndir 

 Cruz Diablo (1934)
 Dante's Inferno (1935)
 Under the Pampas Moon (1935)
 Charlie Chan in Egypt (1935)
 Paddy O'Day (1935)
 Human Cargo (1936)
 Meet Nero Wolfe (1936)
 Rebellion (1936)
 Old Louisiana (1937)
 Hit the Saddle (1937)
 Trouble in Texas (1937)
 Criminals of the Air (1937)
 Girls Can Play (1937)
 The Game That Kills (1937)
 Paid to Dance (1937)
 The Shadow (1937)
 Who Killed Gail Preston? (1938)
 Special Inspector (1938)
 There's Always a Woman (1938)
 Convicted (1938)
 Juvenile Court (1938)
 The Renegade Ranger (1938)
 Homicide Bureau (1939)
 The Lone Wolf Spy Hunt (1939)
 Only Angels Have Wings (1939)
 Music in My Heart (1940)
 Blondie on a Budget (1940)
 Susan and God (1940)
 The Lady in Question (1940)
 Angels Over Broadway (1940)
 The Strawberry Blonde (1941)
 Affectionately Yours (1941)
 Blood and Sand (1941)
 You'll Never Get Rich (1941)
 Tales of Manhattan (1942)
 My Gal Sal (1942)
 You Were Never Lovelier (1942)
 Cover Girl (1944)
 Tonight and Every Night (1945)
 Gilda (1946)
 Down to Earth (1947)
 The Lady from Shanghai (1947)
 The Loves of Carmen (1948)
 Affair in Trinidad (1952)
 Salome (1953)
 Miss Sadie Thompson (1953)
 Fire Down Below (1957)
 Pal Joey (1957)
 Separate Tables (1958)
 They Came to Cordura (1959)
 The Story on Page One (1959)
 The Happy Thieves (1962)
 Circus World (1964)
 The Money Trap (1965)
 The Poppy Is Also a Flower (1966)
 L'Avventuriero (1967)
 I Bastardi (1968)
 Road to Salina (1970)
 The Naked Zoo (1971)
 The Wrath of God  (1972)

Bókmenntir 
 John Kobal: Rita Hayworth: The Time, The Place and the Woman. W.W. Norton, New York 1977, ISBN 0-393-07526-5
 Joe Morella, Edward Z. Epstein: Rita. The Life of Rita Hayworth. Allen, London 1983, ISBN 0-385-29265-1
 Gerald Peary: Rita Hayworth: A Pyramid Illustrated History of the Movies. Harcourt, 1976, ISBN 0-515-04116-5
 Gene Ringgold: The Films of Rita Hayworth. Citadel Press, Secaucus, NJ 1974, ISBN 0-8065-0439-0
 Caren Roberts-Frenzel: Rita Hayworth: A Photographic Retrospective. Abrams, New York 2001, ISBN 0-8109-1434-4
 James Hill: Rita Hayworth: A Memoir. Robson, 1983, ISBN 0-671-43273-7
 Adrienne L. MacLean: Being Rita Hayworth. Labor, Identity and Hollwood Stardom. Rutgers University Press, New Brunswick 2004, ISBN 0-8135-3389-9
 Neil Grant: Rita Hayworth in Her Own Words. Hamlyn, London 1992, ISBN 0-600-57459-8

Tenglar 

 
 Rita Hayworth: The Love Goddess 

Bandarískir leikarar
Thomas Funck

Thomas Funck (26. október 1919 – 30. desember 2010) var sænskur rithöfundur. Hann er einna þekktastur fyrir sögur sínar um Kalle Stropp og Grodan Boll.

Teiknimyndir byggðar á sögum Funck 
 Kalle Stropp, Grodan Boll och deras Vänner
 Kalle Stropp Och Grodan Boll Räddar Hönan
 Kalle Stropp och Grodan Boll på svindlande äventyr

Funck, Thomas
Pési rófulausi

Pési rófulausi er sænsk teiknimynd frá 1981. Myndin fjallar um köttinn Pésa sem missir rófuna þegar rotta bítur hana af. Hann fæðist á búgarði í Svíþjóð en eigandi búgarðsins er gráðugur og vill drekkja honum. Íbúi á svæðinu felur Pésa í bíl fjölskyldu sem er í sumarbústað á svæðinu. Fjölskyldan býr í Uppsölum og tekur köttinn að sér.

Tenglar 
 

Pési rófulausi
Kvikmyndir frumsýndar 1981
Sænskar teiknimyndir
Ducati 748

Ducati 748 er mótorhjól sem framleitt var af ítalska fyrirtækinu Ducati frá 1994 til 2002. Ducati 749 tók við af því.

Mótorhjól
Skylmingaþræll

Skylmingaþræll var þræll til forna sem látinn var berjast við dýr og aðra þræla öðru fólki til skemmtunar. Siðurinn átti uppruna sinn hjá Etrúrum og tóku Rómverjar hann síðan upp eftir þeim. Sýningar sem þessar voru upphaflega til þess ætlaðar að heiðra minningu látinna manna en fljótlega þróuðust þær þó yfir í að vera skemmtiefni fyrir alþýðuna, líkt og hnefaleikar nútímans.

 
Rómaveldi
Guido frá Ravenna

Guido frá Ravenna (? – 1169) var ítalskur kortagerðarmaður.

Ítalir
Snorri Kálfsson

Snorri Kálfsson var goðorðsmaður á Mel í Miðfirði.

Íslendingar
Wembley

Wembley er hverfi í Norðvestur-London sem liggur í borgarhlutanum Brent. Í hverfinu eru frægu íþróttamannvirkin Wembley-leikvangur og Wembley Arena. Áður fyrr var hverfið í sýslunni Middlesex.

Hverfi í London
Fjórhjól

Fjórhjól er vélknúið farartæki.

Mótorhjól
Alexander Nevskíj

Alexander Nevskíj (1220 – 1263) var rússnesk þjóðhetja og dýrlingur. Hann var stórfursti í Kænugarðsríki og svo stórfursti í Vladimír-borg um miðja 13. öld. Hann var annar sonur Yaroslavs Vsevolodich, stórfursta í Vladimír-borg.

Nevskíj 
Alexander hefur verið kallaður „Nevskíj“ vegna þess að hann sigraði Svía í orrustunni við ána Nevu árið 1240 . Gælunafnið var fyrst skrásett í handriti frá 15. öld en þar er Alexander líka kallaður „Hugrakkur“ og telja fræðimenn að það geti lika þýtt að hann hafi verið skapmikill.

Andlát 

Alexander Nevskíj lést þann 14. nóvember árið 1263. Hann var fyrst grafinní klaustri í Vladimir en árið 1724 voru leyfar hans færðar í Alexander Nevskíj klaustrið í Sankti Pétursborg.

Dýrlingar rétttrúnaðarkirkjunnar
Furstar af Hólmgarði
Rúriksætt
Stórfurstar af Kænugarði
Stórfurstar af Vladímír
Tesco

Tesco plc () er bresk mat- og heimilisvöruverslun sem rekur starfsemi um heim allan. Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru í Cheshunt í Englandi. Tesco er þriðji stærsti smásalinn í heiminum eftir tekjum (eftir Wal-Mart og Carrefour) og annar stærsti eftir ágóða (eftir Wal-Mart). Tesco rekur verslanir í 14 löndum í Asíu, Evrópu og Norður-Ameríku og er stærsta matvöruverslun í Bretlandi (þar hefur fyrirtækið 30% markaðshlutdeild), Malasíu, Írlandi og Tælandi.

Tesco var stofnað árið 1919 af Sir Jack Cohen og var í upphafi hópur sex sölubása. Nafnið Tesco var fyrst notað árið 1924 eftir að Cohen keypti kassa af tei frá T. E. Stockwell og sett upphafsstafi þessa nafns saman með fyrsta tvo stafi nafns síns og fékk Tesco. Fyrsta verslun undir þessu nafni var opnuð árið 1929 í Burnt Oak, Edgware í sýslunni Middlesex. Fyrirtækið stækkaði talsvert eftir það og frá og með árinu 1939 voru yfir 100 Tesco-verslanir í rekstri um landið allt. Tesco var upprunalega matvöruverslun en í dag selja þeir bækur, föt, heimilistæki, húsgögn, bensín, hugbúnað, fjármálaþjónustu, fjarskiptaþjónustu, DVD-leigu og tónlistarniðurhöl.

Verslað er með hluta í Tesco í kauphöllini í London og fyrirtækið er ásamt þeim á hlutabréfavísitölunni FTSE 100.

Breskar matvöruverslanir
Breskar verslunarkeðjur
Matvöruverslun

Matvöruverslun er verslun sem selur mat. Stór matvöruverslun sem selur til dæmis heimilsvörur og föt auk matvara heitir stórmarkaður. Lítil matvöruverslun sem hefur ekki eins mikið vöruval og stórmarkaður heitir hverfisverslun eða dagvöruverslun. Matvöruverslun sem selur sér- eða lúxusmatvörur heitir sælkeraverslun. Í dag eru flestar matvöruverslanir keðjur en sjálfstæðar matvöruverslanir eru ennþá að finna.

Ásamt íslenskum matvöruverslunum eru Bónus, Hagkaup, Krónan, Samkaup og Nettó. Dæmi um íslenska hverfisverslun er 10-11.

Tengt efni 
 Hverfisverslun
 Stórmarkaður

Matvöruverslanir
Verslanir
Verslunarkeðja

Verslunarkeðja er hópur smásöluverslana sem rekinn er undir einu merki. Verslanir í keðju eru reknar á staðlaðan hátt og hópur stjórnanda í aðalskrifstofu sér um þetta. Slíkar verslanir má vera reknar undir sérleyfi eða vera í eigu fyrirtækisins sem á merkið. Stærsta verslunarkeðjan í heimi er bandaríska mat- og heimilsvöruverslun Wal-Mart. Verslunarkeðjur er að finna í mörgum smásölumörkuðum, nokkur dæmi um þær eru Bónus, Hagkaup, Byko, Blómaval og alþjóðleg fyirtæki eins og Pizza Hut og Body Shop.

Verslunarkeðjur
Smásala
Abbadís

Abbadís er í kristni kona sem er yfir nunnum, oftast í nunnuklaustri.

Lýsing 
Í kaþólsku kirkjunni eru abbadísir kosnar á sama hátt og hafa sömu réttindi eins og ábótar. Abbadísir eru valdar með leynilegri kosningu. Eftir að abbadís hefur verið samþykkt af páfastóli, er hún vígð í embættið af biskupi.

Tilvísanir 

Kaþólska kirkjan
Klaustur
Sérleyfi

Sérleyfi er hugtak í viðskiptum þar sem fyrirtæki notar farsælt viðskiptamódel annars fyrirtækis. Fyrirtæki sem gefur sérleyfi heitir sérleyfisgjafi og gerir það í stað þess að byggja upp sína eigin verslunarkeðju í því skyni að dreifa og selja vörur. Með því að gefa sérleyfi forðast fyrirtæki ábyrgð fyrir verslanirnar. Fyrirtæki sem skrifar undir sérleyfissamning við sérleyfisgjafa heitir sérleyfishafi. Oft skrifar undir sérleyfisgjafi samninga við marga sérleyfishafa til að byggja upp sérleyfisnet.

Velgengni sérleyfisgjafa ræðst af velgengni sérleyfishafa. Sérleyfisnet má samanstanda af nokkrum öðrum fyrirtækjum sem gefa smærri fyrirtækjum sérleyfi. Dæmi um alþjóðleg fyrirtæki sem notar sérleyfismódel eru Subway og McDonald's.

Yfirlit 
Í flestum tilfellum sér sérleyfisgjafinn um merki fyrirtækis og markaðssetningu. Hann getur meðal annars gefið sérleyfishöfum fjármagn til að hjálpa með að opna nýja verslun, kaupa tækjabúnað og svo framvegis. Oft eru sérleyfiskeðjur skyndibitastaðir, veitingahús eða smásöluverslanir. Sérleyfisgjafi má gefa sérleyfishafa frelsi til að sniða vörur eða þjónustur fyrirtækis að þörfum fólks á ákveðnu svæði eða hann má ákveða strangar reglur um reksturinn. Skrifað er undir sérleyfissamning milli sérleyfisgjafa og sérleyfishafa, sem gildir í ákveðinn tíma.

Einn sérleyfishafi má reka nokkrar verslanir á einu svæði fyrir hönd sérleyfisgjafans. Sérleyfisgjafi rukkar sérleyfishalda fyrir leyfi að nota merkið og að veita þjálfun, þessi gjöld eru oftast prósentur af sölum eða tekjum.

Tengt efni 
 Framleiðsluleyfi
 Verslunarkeðja

Sérleyfi
Markaðssetning
Subway

Subway er bandarískur skyndibitastaður sem selur báta og salöt. Fyrirtækið er í eigu Doctor's Associates, Inc og notar sérleyfismódel. Staðir Subway eru 35.519  samtals í yfir 98 löndum og fyrirtækið er stærsta skyndibitakeðja í heiminum.

Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru í Milford í Connecticut-fylki en fyrsti staðurinn var í Bridgeport, stærstu borg Connecticut. Subway hefur m.a. skrifstofur í Amsterdam, Brisbane og Miami og í Líbanon, Singapúr og Indlandi. Veitingastaðir Subway á Íslandi eru 21 en sá fyrsti var opnaður þar árið 1994 í Faxafeni.

Staðsetning Subway á Íslandi 
 [N1] - Fossvogi,
 [N1] - Ártúnshöfða,  
 Borgartún,
 Faxafen,
 Bankastræti
 Hafnarfjörður,
 Hamraborg 11,
 Hringbraut,
 Keflavík,
 Kringlan,
 Mjóddin,
 Mosfellsbær,
 Selfoss,
 Spöngin,
 Smáralind,
 Akranes,
 Glerártorg, Akureyri
 Miðbær, Akureyri
 Fitjar 2, Njarðvík, 
 Bárustígur 1, Vestmannaeyjar.

ofl.

Tenglar 
 Subway á Íslandi
 Opinber vefsíða Subway

Heimildir 

Bandarískar skyndibitakeðjur
Stofnað 1965
NCIS: Los Angeles (2. þáttaröð)

Önnur þáttaröðin af NCIS: Los Angeles var frumsýnd 21.september 2010 og sýndir voru 24 þættir. 

Tveir nýjir leikarar bætast í hópinn: Eric Christian Olsen sem NCIS/LAPD tengliliðurinn Marty Deeks og Renée Felice Smith sem tölvusérfræðingurinn Nell Jones.

Aðalleikarar 
Chris O´Donnell sem G. Callen
LL Cool J sem Sam Hanna
Daniela Ruah sem Kensi Blye
Eric Christian Olsen sem Marty Deeks
Barrett Foa sem Eric Beale
Renée Felice Smith sem Nell Jones (Þættir 11-24)
Linda Hunt sem Hetty Lange

Aukaleikarar 
Rocky Carroll sem Leon Vance 
Peter Cambor sem Nate Getz (Þættir 1,3,14,18)
Claire Forlani sem Lauren Hunter (Þættir 23-24)

Þættir

Heimild
 
 
 Önnur þáttaröðin af NCIS: Los Angeles á NCIS: Los Angeles Database wikiasíðunni
 Önnur þáttaröðin á NCIS: Los Angeles heimasíðunni á CBS sjónvarpsstöðinni 

Bandarískir sjónvarpsþættir
At-merki

At-merki, á-merki, hjá-merki eða vistmerki ( @ ) er greinarmerki sem áður var notað um verð í þýðingunni á, til dæmis „10 stk. @ 100 kr. = 1000 kr.“ Undanfarin ár hefur notkunin breyst og núna er merkið mest notað í netföngum (þá má það vera kallað at- eða hjá-merkið; „at“ þýðir hjá á ensku). Táknið er líka notað á vefsíðum eins og Twitter til að vísa til notandanafns einhvers. Á flestum lyklaborðum er táknið að finna á Q-lyklinum.

Greinarmerki
Thunderbolt (tengi)

Thunderbolt (áður fyrr nefnt Light Peak) er tengi til að tengja jaðartæki við tölvu. Tengið getur annaðhvort notað koparsnúru eða ljósleiðara. Örgjörvafyrirtækið Intel þróaði Thunderbolt-tengið í samstarfi við Apple. Fyrsta tölvan með innbyggðu Thunderbolt-tengi var MacBook Pro frá Apple sem sett var á markað 24. febrúar 2011. Tengið lítur alveg eins út og Mini DisplayPort sem var innbyggt í Apple-tölvum áður en Thunderbolt var kynnt til sögunnar. Apple skrásetti vörumerkið en Intel á einkaleyfi á tenginu og þess vegna var vörumerkið afhent Intel. Nafnið „Thunderbolt“ þýðir þrumufleygur.

Thunderbolt er samsetning af PCI Express og DisplayPort í nýju serialtengi sem getur flutt gögn lengra og í gegnum ódýrari snúrur. Vegna þess að margar tölvur eru með PCI Express tengi innbyggðu er einfalt að bæta Thunderbolt-tengi við þær. Kubbarnir sem keyra Thunderbolt-tengi setja saman gögn frá þessum tveimur tengjum og skipta þau aftur í tvennt fyrir notkun í tækjum. Þetta þýðir að hægt er að nota Thunderbolt-tengið með DisplayPort-tækjum.

Ætlað var að Thunderbolt gæti flutt gögn í gegnum ljósleiðara og þess vegna var þessi tækni nefnd Light Peak. Hins vegar kom það í ljós að hægt var að nota koparsnúrur með sömu bandbreiddinni (10 Gbit/s) á ódýrari verði. Ætlað er að kynna Thunderbolt-tengi sem notar ljósleiðara í framtíðinni.

Hægt er að tengja allt að sjö tæki í gegnum eitt tengi með Thunderbolt og mega tvö þeirra vera háskerpuskjáir. Apple selur millistykki sem breyta Thunderbolt-tengi í DVI, VGA og HDMI, þannig er hægt að nota það með mörgum núverandi tækjum.

Heimild 
 

Tengibrautir
Apple
Arnolfo di Cambio

Arnolfo di Cambio (1232 – 1310) var ítalskur myndhöggvari.

di Cambio, Arnolfo
Sigrún Eva Ármannsdóttir (fyrirsæta)

Sigrún Eva Ármannsdóttir (f. 1993 á Akranesi) er íslensk fyrirsæta. Sigrún Eva varð Ungfrú Ísland árið 2011.

Íslenskar fyrirsætur
HTC Thunderbolt

HTC Thunderbolt er farsími. Hann var fyrst kynntur á Consumer Electronics Show (CES) sýningunni 6. janúar 2011. Auk þess að vera G3 sími og með stuðningi við þráðlaust net, styður hann G4 staðalin.

Farsímar
Magnús Guðmundsson (allsherjargoði)

Magnús Guðmundsson (? – 1234) var allsherjargoði.

Íslenskir allsherjargoðar
Aleg

Aleg er borg í suðvesturhluta Máritaníu. Mannfjöldi var um það bil 12 þúsund árið 2000. Aleg er fæðingarbær Sidi Ould Cheikh Abdallahi, en hann er fyrrverandi forseti Máritaníu.

Borgir í Máritaníu
Utrecht (fylki)

Utrecht er minnsta hérað Hollands með aðeins 1.560 km2. Það var í margar aldir stjórnað af furstabiskupum úr borginni Utrecht. Rætt er á hollenska þinginu um að leysa héraðið upp og sameina það Norður-Hollandi og Flevoland í eitt stórt hérað.

Lega og lýsing 
Utrecht er nokkuð miðsvæðis í Hollandi. Fyrir norðvestan er Norður-Holland, fyrir suðvestan er Suður-Holland, en fyrir sunnan og austan er Gelderland. Nyrsti hluti Utrecht nemur við stöðuvatnið Eemmeer, sem tengist Ijsselmeer. Syðst er Rínarfljót (bæði Lek og Oude Rijn). Mikill skipaskurður gengur mitt í gegnum héraðið (og borgina Utrecht), sem tengir Rín við Amsterdam. Héraðið er aðeins 1.560 km2 að stærð og er þar með minnsta hérað Hollands. Íbúar eru 1,4 milljónir. Höfuðborgin heitir sömuleiðis Utrecht.

Skjaldarmerki og fáni 
Skjaldarmerki Utrecht er mjög flókið. Skjöldurinn er fimmskiptur. Tvisvar kemur rauða ljón Hollands fyrir og tvisvar kemur hvíti krossinn á rauðum grunni fyrir, en það var merki furstabiskupanna af Utrecht. Fyrir miðju er skjöldur borgarinnar Utrecht. Öll merkin eru þegar til á fyrri öldum en skjaldarmerkið eins og það lítur út í dag var tekið upp 14. apríl 1858.

Fáninn er líkur fána Póllands, það er að segja hvít rönd að ofan og rauð rönd að neðan. En efst til vinstri er hvíti kross biskupanna af Utrecht. Litirnir eru teknir úr skjaldarmerkinu. Fáninn var tekinn upp 15. janúar 1952.

Orðsifjar 
Héraðið heitir eftir borginni Utrecht, en hún hét Traiectum ad Rhenum á tímum Rómverja. Það merkir ferjustaður eða vað yfir Rín. Úr Traiectum verður seinna Uit Trekt (frá Trekt) og loks Utrecht.

Söguágrip 
Í borginni Utrecht var biskupssetur stofnað árið 722 af heilögum Willibrord. Í gegnum miðaldirnar var svæðinu í kringum Utrecht stjórnað af biskupum, sem fóru með völd fyrir keisara þýska ríkisins. Völd þeirra spönnuðu stærra svæði, en megnið af héraðunum Overijssel og Drenthe voru á yfirráðasvæði þeirra. Árið 1527 seldu biskuparnir Karli V keisara yfirráðin, en hann var af Habsborgarætt. Þegar Hollendingar hófu uppreisn sína gegn Spáni (spænsku Habsborgaralínunni), gengu íbúar Utrecht til liðs við Hollendinga 1579 og hrundu af sér erlendu yfirráðin. Utrecht var stofnhérað í sjálfstæðu Hollandi og hefur ætíð verið minnsta héraðið. Eftir heimstyrjöldina síðari hefur Utrecht verið stækkað örlítið á kostnað svæða í Suður-Hollandi. Uppi eru hugmyndir um það að sameina Utrecht, Norður-Holland og Flevoland í eitt stórt hérað, sem fengi heitið Randstad.

Borgir 
Stærstu borgir í Utrecht. (2021)

Heimildir 
 

Fylki í Hollandi
Thomas Gibson

Thomas Gibson (fæddur Thomas Ellis Gibson, 3. júlí 1962) er bandarískur leikari sem er þekktastur fyrir hlutverk sín í Chicago Hope, Dharma & Greg og Criminal Minds.

Einkalíf 
Gibson er fæddur og uppalinn í Charleston í Suður-Karólínu. Leiklistarferill Gibsons byrjaði þegar hann var níu ára í Little Theater School áður en hann gerðist meðlimur Young Charleston Theater Company og The Footlight Players. Gibson stundaði nám við Charleston háskólann, ásamt því að vera nemi við Alabama Shakespeare Festival. Gibson yfirgaf háskólann eftir aðeins hálft annað ár, eftir að hafa fengið skólastyrk til þess að stunda nám við Julliard skólann og útskrifaðist þaðan með B.A.-gráðu árið 1985.

Gibson giftist Christine Gibson árið 1993 og saman eiga þau þrjú börn en þau búa í San Antonio í Texas.

Ferill

Leikhús 
Gibson kom fyrst fram í leikritinu A Map of the World hjá New York Shakespeare Festival. Gibson kom einnig fram í hlutverkum við Circle in the Square og Joseph Papps Shakespeare in the Park. Kom hann fram á Broadway með hléum næstu tíu árin í mismunandi hlutverkum.

Sjónvarp 
Fyrsta hlutverk Gibsons í sjónvarpi var árið 1987 í þættinum Leg Work. Kom hann síðan fram í litlum hlutverkum í sjónvarpsþáttum á borð við As the World Turns, Caroline in the City, The Real Adventures of Johnny Quest og A Will of Their Own. Árið 1994 þá var Gibson boðið hlutverk í Chicago Hope sem Dr. Daniel Nyland sem hann lék til ársins 1998. Síðan árið 1997 þá fékk hann aðalhlutverkið í Dharma & Greg sem Greg Montgomery sem hann lék til ársins 2002. Gibson hefur síðan 2005 leikið eitt af aðalhlutverkunum í Criminal Minds sem Aaron Hotchner.

Kvikmyndir 
Fyrsta kvikmynd Gibsons var í Far and Away á móti Tom Cruise og Nicole Kidman árið 1992. Síðan þá hefur hann komið fram í kvikmyndum á borð við Barcelona, Men of War, Eyes Wide Shut þar sem hann lék aftur á móti Tom Cruise og Nicole Kidman, The Flinstones in Viva Rock Vegas, Jack the Dog og Come Away Home.

Kvikmyndir og sjónvarp

Leikstjóri 
2001: Dharma & Greg - 2 þættir

Verðlaun og tilnefningar 
Golden Globe
 2000: Tilnefndur sem besti leikari í gaman/söngleikja seríu fyrir Dharma & Greg.
 1999: Tilnefndur sem besti leikari í gaman/söngleikja seríu fyrir Dharma & Greg.

Satellite-verðlaunin
 2000: Tilnefndur sem besti leikari í grín/söngleikja seríu fyrir Dharma & Greg.

Screen Actors Guild-verðlaunin
 1997: Tilnefndur fyrir besta leikaralið í dramaseríu fyrir Chicago Hope.
 1996: Tilnefndur fyrir besta leikaralið í dramaseríu fyrir Chicago Hope.
 1995: Tilnefndur fyrir besta leikaralið í dramaseríu fyrir Chicago Hope.

Viewers for Quality Television-verðlaunin
 1998: Tilnefndur sem besti leikari í gamanseríu fyrir Dharma & Greg.

Tilvísanir

Heimildir 
 
 
 http://www.cbs.com/shows/criminal_minds/cast/406/?pg=1  Thomas Gibson á Criminal Minds heimasíðunni á CBS sjónvarpsstöðinni
 http://www.tcm.com/tcmdb/person/70930%7C0/Thomas-Gibson/ Thomas Gibson á Turner Classic Movies heimasíðunni

Tenglar 
 
 Heimasíða Thomas Gibson 
 Thomas Gibson á Criminal Minds heimasíðunni á CBS sjónvarpsstöðinni 
 Thomas Gibson á Criminal Minds wikiasíðunni

Gibson, Thomas
Lehman Brothers

Lehman Brothers var bandarískur fjárfestingabanki sem varð gjaldþrota 15. september 2008. Þetta var stærsta gjaldþrot í sögu Bandaríkjanna en útistandandi skuld fyrirtækisins nam 613 milljörðum Bandaríkjadölum. Stuttu áður var Lehman Brothers talinn fjórði stærsti fjárfestingarbankinn í Bandaríkjunum á eftir Goldman Sachs, Morgan Stanley og Merrill Lynch.

Fall Lehman Brothers setti af stað atburðarás sem leiddi til bankahruns á Íslandi. Stjórnendur íslenska bankans Glitnis sáu sig nauðbeygða til þess að falast eftir neyðarláni hjá Seðlabanka Íslands, sem ákvað að láta Glitni fara í þrot, tveimur vikum eftir fall Lehman Brothers.

Tilvísanir 

Bandarísk fyrirtæki