alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Martinique

Martinique (frönsk antilleyska: Matinik eða Matnik; kalinago: Madinina eða Madiana) er eyja í austanverðu Karíbahafi. Eyjan er hluti af Litlu-Antillaeyjum í Vestur Indíum, norðan við Sankti Lúsíu og sunnan við Dóminíku. Eyjan er eitt af handanhafshéruðum Frakklands. 

Eyjan varð frönsk nýlenda árið 1635. Frakkar ráku frumbyggja eyjarinnar burt árið 1660 og fluttu inn þræla frá Afríku til að vinna þar á plantekrum. Joséphine de Beauharnais, kona Napóleons fæddist á Martinique árið 1763. Hún var dóttir franskra plantekrueigenda. Upphaflega var höfuðborg eyjarinnar Saint-Pierre en bærinn eyðilagðist þegar eldfjallið Mont Pelée gaus 1902 með þeim afleiðingum að 30.000 íbúar létust. Eftir það var höfuðborgin flutt til Fort-de-France. 

Líkt og önnur héruð Frakklands er Martinique hluti af Evrópusambandinu og notar evru sem gjaldmiðil. Margir íbúar tala franska antilleysku þótt franska sé opinbert tungumál.

Heiti
Heiti eyjunnar á frönsku, Martinique, er dregið af taínósku heiti hennar, Madiana/Madinina, sem merkir „blómaeyja“, eða Matinino, „kvennaeyja“, samkvæmt Kólumbusi sem sigldi til eyjarinnar árið 1502. Samkvæmt sagnfræðingnum Sydney Daney nefndu Karíbar eyjuna Jouanacaëra eða Wanakaera sem merkir „kembueyja“.

Stjórnmál

Stjórnsýslueiningar

Martinique skiptist í fjögur sýsluhverfi (arrondissements) og 34 sveitarfélög (communes). 45 kantónur voru lagðar niður árið 2015. Hverfin eru:
 Fort-de-France er eina lögsagnarumdæmið á Martinique. Það nær yfir miðhluta eyjarinnar. Þar eru fjögur sveitarfélög og (áður) 16 kantónur. Árið 2013 var íbúafjöldi þar 161.021. Fyrir utan höfuðborgina eru þar bæirnir Saint-Joseph og Schœlcher.
 La Trinité er eitt af þremur undirumdæmum á eyjunni og nær yfir norðausturhlutann. Þar eru 10 sveitarfélög og 11 kantónur. Árið 2013 voru íbúar 81.475. La Trinité nær yfir bæina La Trinité, Ajoupa-Bouillon, Basse-Pointe, Le Gros-Morne, Le Lorrain, Macouba, Le Marigot, Le Robert og Sainte-Marie.
 Le Marin, annað undirumdæmið á Martinique, nær yfir suðurhluta eyjarinnar. Þar eru 12 sveitarfélög og (áður) 13 kantónur. Árið 2013 voru íbúar 119.653. Umdæmið nær yfir bæina Le Marin, Les Anses d'Arlet, Le Diamant, Ducos, Le François, Rivière-Pilote, Rivière-Salée, Sainte-Anne, Sainte-Luce, Saint-Esprit, Les Trois-Îlets og Le Vauclin.
 Saint-Pierre er þriðja undirumdæmið. Þar eru 8 sveitarfélög og (áður) 5 kantónur, á norðvesturhluta eyjarinnar. Árið 2013 voru íbúar 23.402. Ásamt Saint-Pierre eru þar bæirnir Le Carbet, Case-Pilote-Bellefontaine, Le Morne-Rouge og Le Prêcheur.

Tilvísanir

Franskar nýlendur
Frönsk yfirráðasvæði
Kókoseyjar

Kókoseyjar (eða Keeling-eyjar) eru eyjaklasi í Indlandshafi, suðvestan við Jólaeyju og miðja vegu milli Ástralíu og Srí Lanka. Eyjarnar eru undir yfirráðum Ástralíu. Í eyjaklasanum eru tvær baugeyjar með samtals 27 kóraleyjum. Tvær þeirra, Vesturey og Heimaey, eru byggðar. Um 600 manns búa á eyjunum.

Eyjarnar voru upphaflega nefndar eftir skipstjóranum William Keeling sem uppgötvaði þær árið 1609. Þær voru óbyggðar fram á 19. öld þegar enskur ævintýramaður, Alexander Hare, settist þar að með fjörutíu konum. Skoskur skipstjóri, John Clunies-Ross, settist þar að skömmu síðar og hrakti Hare frá eyjunum. Bretar lögðu eyjarnar formlega undir sig árið 1857 en Viktoría Bretadrottning gaf afkomendum Clunies-Ross eyjarnar til eilífrar eignar árið 1886. Árið 1901 var sett upp símskeytastöð með neðansjávartengingum við aðrar eyjar á Indlandshafi. Stöðin reyndist mikilvæg í fyrri og síðari heimsstyrjöld. Eftir stríðið var eyjunum fyrst stjórnað frá Singapúr en Ástralía tók við stjórn þeirra árið 1955. Ástralska stjórnin neyddi Clunies-Ross-fjölskylduna til að selja eyjarnar árið 1978. 

Afkomendur upprunalegu landnemanna eru kallaðir Kókosmalajar. Þeir eru um 5000 talsins og búa flestir í Malasíu en um 400 búa enn á eyjunum. Þeir tala Basa Pulu Kokos sem er afbrigði af malasísku með enskum og skoskum tökuorðum og aðhyllast súnní íslamstrú.

Heiti
Eyjarnar hafa verið kallaðar Kókoseyjar frá 1622, Keeling-eyjar frá 1703, Kókos-Keeling-eyjar af James Horsburgh 1805, og Keeling-Kókoseyjar á 19. öld. „Kókos-“ vísar til kókospálma sem vaxa á eyjunum, en „Keeling-“ er vísun í William Keeling sem uppgötvaði eyjarnar árið 1609.

John Clunies-Ross, sem sigldi þangað á kaupskipinu Borneo árið 1825, kallaði eyjarnar Borneókóraleyjar, en notaði „Keeling“-nafnið aðeins um eina eyjuna, North Keeling, og „Kókoseyjar“ aðeins um South Keeling. Rithátturinn „Kókos(Keeling)-eyjar“ kom fyrst fyrir árið 1916, og varð opinber með Kókos(Keeling)-eyjalögunum 1955.

Malasíska heitið er Pulu Kokos (Keeling). Á skiltum á eyjunum eru líka malasískar þýðingar.

Efnahagslíf
Íbúar á eyjunum eru um 600 talsins. Ferðaþjónusta er enn lítil en fer vaxandi og byggist á strandferðamennsku og afþreyingu. Árið 2016 nefndi rithöfundurinn Brad Farmer, höfundur bókarinnar 101 Best Beaches 2017, eina strönd á Direction Island „bestu strönd Ástralíu“.

Matvælaframleiðsla felst aðallega í lítilsháttar garðrækt og fiskveiðum, en mest af matvælum og öðrum nauðsynjum er flutt inn frá Ástralíu og fleiri stöðum.

Fyrirtækið Cocos Islands Cooperative Society Ltd. ræður verkafólk í byggingarvinnu, uppskipun og siglingu léttabáta. Aðrir vinna við ferðaþjónustu. Atvinnuleysi var 6,7% árið 2011.

Tilvísanir

Ástralía
Keren Ann

Keren Ann (fædd Keren Ann Zeidel 10. mars 1974 í Cesarea í Ísrael) er söngvari sem aðhefst aðallega í París í Frakklandi.  Fyrstu tvær plöturnar hennar voru sungnar á frönsku, sú þriðja á ensku og sú fjórða á ensku og frönsku. Hún er kominn af rússneskum gyðingaættum í gegnum föður sinn en af javönskum og hollenskum í gegnum móður sína. Hún bjó í Hollandi um tíma að 11 ára aldri, en þá flutti fjölskylda hennar til Frakklands, en hún hélt borgararéttindum sínum í Hollandi.

Útgefnir diskar 
 2000: La biographie de Luka Philipsen
 2002: La disparition
 2003: Not Going Anywhere
 2003: Lady & Bird (eftir Keren Ann og B. Johannsson)
 2004: Nolita

Tengill 
 Vefsíða Keren Ann

Franskir tónlistarmenn
Spegilfruma

Spegilfrumur eru taugafrumur í heilanum sem „spegla“ vissa hegðan, bæði þegar einstaklingur framkvæmir vissa athöfn og einnig þegar hann tekur eftir sömu athöfn hjá öðrum einstaklingi.  Spegilfrumurnar eru aðallega á svæðum sem notuð eru til að vinna úr tungumáli hjá manninum og eru af mörgum taldar lykillinn að skilningi einstaklings á aðgerðum annarra og til að læra með því að herma eftir. Giacomo Rizzolatti ásamt Leonardo Fogassi og Vittorio Gallese í Parmaháskóla á Ítalíu uppgötvaði spegilfrumurnar fyrir tilviljun á 9. og 10. áratug 20. aldar. 

Spegilfrumur er að finna í Broca-svæði mannsheilans sem er aðalmiðstöð heilans við upptöku tungumáls en þær er einnig að finna í neðra hvirfilblaði (inferior parietal cortex).  Talið er að spegilfrumurnar þróist ekki rétt í einhverfum börnum og vísbendingar eru um að starfsemi spegilfruma skerðist hjá þeim sem hafa orðið fyrir málstoli.

Taugavísindi
Sálfræði
Hvítur dvergur

Hvítur dvergur er geimfyrirbæri, sem myndast vegna þyngdarhruns sólstjarna og má kalla kulnaða sólstjörnu. Þessar sólstjörnur skortir massann til þess að leysa úr læðingi nægan hita fyrir kjarnasamruna kolefnis. Eftir að stjörnurnar breytast í rauðan risa, á meðan vetnisbruna stendur, losa þær sig við ytri lög sín og mynda hringþoka. Eftir verður hreyfingarlaus þéttur kjarni sem samanstendur aðallega af kolefni og súrefni.

Þessi afgangs kjarni þrýtur orku og mun smám saman geisla frá sér rytju orkunnar og kólna. Við þyngdarhrun verður kjarninn afar þéttur og er þetta eitt þéttasta form efnis sem þekkist (109kg.m-3) að undanskildum nifteindastjörnum. Massinn jafngildir um helming massa Sólar og stærðin er rúmleg stærð jarðar. Verði kjarninn þyngri en sem samsvarar 1.4 sólmössum springur sem gerð Ia sprengistjarna. Stjörnuflokkur hvítra dverga er D.

Tenglar 
Hvítir dvergar

Stjarnfræðileg fyrirbæri
Hvítir dvergar
Þróun sólstjarna
Brjóstvísir

Brjóstvísir (eða uppskrift eða hávísir) er í prentlist tala, tákn eða texti sem er hægra eða vinstra megin við annað tákn og birtist ofar á línunni.

Notkun 
Brjóstvísar eru notaðir í stærðfræðiformúlum sem veldisvísar, í kjarneðlisfræði til að gefa til kynna massatölu frumeindakjarna og í prentlist til að gefa til kynna neðarmálsgrein.

Brjóstvísar í Unicode 
Í Unicode eru fjölmörg tákn fyrir brjóstvísa, s.s. ⁰¹²³⁴⁵⁶⁷⁸⁹ fyrir veldisvísa ásamt öðrum táknum eins og ⁺⁻⁼⁽⁾ⁿ og ⁱ.

Tengt efni 

 Hnévísir

Prentlist
Hnévísir

Hnévísir (einnig undirskrift eða lágvísir) er í prentlist tala, tákn eða texti sem er hægra eða vinstra megin við annað tákn og birtist neðar á línunni.

Notkun 
Hnévísar eru notaðir í efnaformúlum til að gefa til kynna fjölda atóma, t.d. er efnaformúlan fyrir vatn H2O sem þýðir að vatnssameind er sett saman úr tveimur vetnisatómum og einu súrefnisatómi.

Hnévísar í Unicode 
Í Unicode eru fjölmörg tákn fyrir hnévísa, s.s. ₀₁₂₃₄₅₆₇₈₉ fyrir tölurnar 0-9 ásamt öðrum táknum eins og ₊₋₌₍ og ₎.

Tengt efni 

 Brjóstvísir

Prentlist

de:Subskript
en:Subscript
fr:Indice (typographie)
he:אינדקס
ja:索引
pl:Indeksowanie
zh:下标
zh-min-nan:Ín-tit
Mælskufræði

Mælskufræði (fræðiheiti: rhetorica) var fræðigrein í miðaldaskólum ásamt málfræði og rökfræði og flokkast sem ein hinna þriggja frjálsu lista sem nefndar voru einu nafni þrívegurinn (trivium). Ein af undirstöðum mælskufræðinnar er að gera sér grein fyrir stílbrögðunum sem notast er við þegar lagt er út af einhverju af mælsku. Í fornöld og á miðöldum var mælskufræði nauðsynlegur undirbúningur öllum þeim sem vildu gerast málafærslumenn. 

Mælskufræði var grundvallargrein til forna og á miðöldum, og var listin að koma fyrir sig orði og sinna málflutningi fyrir rétti, á þjóðarsamkomum (stjórnmálaumræðum) og til að halda lofræður. Höfuðáherslan var lögð á að orða ræðu sína á þann veg að áheyrendur snerust á sveif með málflytjanda. Elsta gerð mælskufræðinnar er kennsla í réttarræðum, málflutningi. Þessi grein hefst á Sikiley á 5. öld og berst síðan til Aþenu og Rómar. Elsta gríska ritið um mælskufræði sem varðveitt er í heilu lagi er Mælskufræðin eftir Aristóteles, samin á síðari hluta 4. aldar f.Kr. en fyrsta latneska kennslubókin í mælskufræði var „Rhetorica ad Herennium“ sem var samin um 80 f.Kr. og var lengi ranglega eignuð Cicero.

Tengt efni 
 Fjórvegur
 Þrívegur
Retorísk spurning

Retorísk spurning (stundum ræðuspurning) kallast stílbragð í mælskufræði sem er lagt fram sem spurning, retorískar spurningar eru notaðar þegar spyrjandinn býst ekki við svari heldur þegar hann vill koma einhverjum upplýsingum til skila (ekki er til dæmis búist við svari við ræðuspurningunni „hví ég Guð?“). Þessar upplýsingar geta verið dulbúnar skipanir („Hversu oft þarf ég að segja þér að taka til í herberginu þínu?“), bónir („Geturðu rétt mér kústinn?“), til að tjá yfirburði spyrjandans í samræðum eða til að ýja að því að aðspurður stígur ekki i vitið („Hversu oft þarf ég að útskýra þetta fyrir þér?“).

Dæmi um retorískar spurningar
Titill lagsins Hver á sér fegra föðurland
Ertu eitthvað heimsk?
Skilurðu ekki mannamál?
Hver er tilgangurinn með ræðuspurningum?
Hver veit?
Hvernig væri hægt að hjálpa mér ef ég vissi ekki hvar þessi bygging er þrátt fyrir að hafa fundið hana alveg sjálf(ur) á google maps?

Mælskufræði
Rökleysa

Rökleysa (latína: non sequitur sem þýðir ‚það fylgir ekki‘) í formlegri rökfræði er röksemd þar sem ályktunina leiðir ekki af forsendunni. Ályktunin getur þó verið sönn en röksemdin er þrátt fyrir það rökvilla. Allar formlegar rökvillur eru ákveðnar gerðir rökleysu.

Dæmi um rökleysur 
Sérhver röksemd sem tekur á sig eftirfarandi mynd er dæmi um rökleysu:

 Ef A þá B (t.d. „ef ég er köttur er ég spendýr“)
 B (t.d. „ég er spendýr“)
 Af því leiðir A (t.d. „þar af leiðandi er ég köttur“)

Eða andhverfa þessarar rökfærslu:

 Ef A þá B (t.d. „ef ég er köttur er ég spendýr“)
 Ekki A (t.d. ég er ekki köttur)
 Af því leiðir að B er ósatt (t.d. „þar af leiðandi er ég ekki spendýr“)

Fyrra dæmið heitir játun bakliðar en seinna dæmið heitir neitun forliðar. Rökleysur sem þessar stafa af því að fólk ruglast í meðferð á gildum ályktunarreglum eins og jákvæðri játunarreglu og neikvæðri neitunarreglu

Tengt efni 
 Jákvæð játunarregla
 Jákvæð neitunarregla
 Neikvæð játunarregla
 Neikvæð neitunarregla

Rökvillur
Mælskufræði
Adsman

Adsman (arabíska: عجمان, alþjóðlega hljóðstafrófið: /ʕʤma:n/) er það minnsta af Sameinuðu arabísku furstadæmunum við mynni Persaflóa. Landsvæði furstadæmisins er aðeins 260 km², eða svæðið kringum borgina og tvær hjálendur, Masfut og Manama, í Hadsarfjöllunum þar sem er stundaður landbúnaður. Íbúafjöldi Adsman er áætlaður um 270 þúsund (2004) og þar af búa flestir í höfuðborginni Adsman. Furstadæmið hefur vaxið bæði að stærð og í efnahagslegu tilliti sökum nálægðarinnar við Dúbæ.

Adsman er þekkt fyrir skipasmíðar. einkum smíðar hefðbundinna arabískra seglskipa (dhow). Borgin er staðsett við náttúrulega vík þar sem slippirnir eru. 

Adsman er undir stjórn fursta af Al Nuaimi-ættinni. Núverandi fursti er Humaid bin Rashid Al Nuaimi (frá 1981) sem stjórnar landinu ásamt krónprinsinum Anmar bin Humaid Al Nuaimi. Efnahagur furstadæmisins hefur vaxið mikið undanfarin ár og byggir nú á framleiðslu neysluvara, fiskveiðum, frísvæðum og flutningum auk hefðbundinna skipasmíða.

Furstar í Adsman frá 1820 
 Rashid I (1820-1838)
 Humaid I (1838-1841)
 Abdul Aziz I (1841-1848)
 Humaid I (1848-1872)
 Rashid II (1872-1891)
 Humaid II (1891-1900)
 Abdul Aziz II (1900-1908)
 Humaid III (1908-1928)
 Rashid III (1928-1981)
 Humaid IV (frá 1981)
 Krónprins: Ammar bin Humaid Al Nuaimi

Borgir í Sameinuðu arabísku furstadæmunum
Furstadæmi
Dúbaí

Dúbaí (arabíska:دبيّ, alþjóðlega hljóðstafrófið: /ðʊ-'bɪ/) er heiti á furstadæmi í Sameinuðu arabísku furstadæmunum og stærstu borg þess. Flatarmál furstadæmisins er 4.114 km² en heildarflatarmál ríkisins er um 83.600 km². Íbúar furstadæmisins eru 1.141.959 og þar af búa 1.137.376 í borginni. Dúbaí er einn dýrasti staður í heimi að búa á. Meðalverð íbúða er 250 milljónir íslenskra króna en meðalverðið í landinu öllu er aðeins 20-25 milljónir íslenskra króna. Sett hafa verið upp ýmis sérhæfð frísvæði í borginni, eins og Dubai Internet City fyrir fyrirtæki í upplýsingatækni. Borgin er þekkt fyrir manngerðar eyjar, eins og Pálmaeyjarnar og Heiminn. 

Borgir í Sameinuðu arabísku furstadæmunum
Furstadæmi
Ómanflói

Ómanflói er sund sem tengir Arabíuhaf við Persaflóa (um Hormússund). Lönd sem eiga strönd að flóanum eru Íran, Sameinuðu arabísku furstadæmin og Óman.

Indlandshaf
Landafræði Óman
Landafræði Sameinuðu arabísku furstadæmanna
Landafræði Íran
Hormússund

Hormússund (stundum einnig skrifað Hormuzsund eða Hormuz-sund) er mjótt sund milli Persaflóa og Ómanflóa. Norðan við sundið er Íran en sunnan megin eru Sameinuðu arabísku furstadæmin og hjálenda Óman.

Tenglar 
 Hormuz-sund - mikilvægasta en þrengsta olíusiglingaleiðin; grein í Morgunblaðinu 1980
 Funda um Hormuzstund; frétt í Morgunblaðinu 1979

Indlandshaf
Landafræði Sameinuðu arabísku furstadæmanna
Landafræði Íran
Landafræði Óman
Sund (landslagsþáttur)
Help!

Help! er nafnið á fimmtu plötu Bítlanna (e. The Beatles). Hún kom út þann 6. ágúst 1965 í Englandi en þann 13. ágúst í Bandaríkjunum. Eins og fyrri plötur Bítlanna var hún tekin upp í Abbey Road stúdíóinu í London undir stjórn George Martins og var umslagið hannað af Robert Freeman. Fyrstu sjö lögin á plötunni, öll lögin á fyrri hlið upprunalegu vínylplötunnar voru líka í kvikmyndinni Help!, sem hafði verið frumsýnd stuttu áður. Þessi plata byrjar á laginu „Help!“ eftir John Lennon. Meirihluti laganna á plötunni er eftir Lennon/McCartney.

Lagalisti 
 „Help!“ (Lennon/McCartney)
 „The Night Before“ (Lennon/McCartney)
 „You've Got To Hide Your Love Away“ (Lennon/McCartney)
 „I Need You“ (Harrison)
 „Another Girl“ (Lennon/McCartney)
 „You're Going To Lose That Girl“ (Lennon/McCartney)
 „Ticket To Ride“ (Lennon/McCartney)
 „Act Naturally“ (Morrison/Russell)
 „It's Only Love“ (Lennon/McCartney)
 „You Like Me Too Much“ (Harrison)
 „Tell Me What You See“ (Lennon/McCartney)
 „I've Just Seen A Face“ (Lennon/McCartney)
 „Yesterday“ (Lennon/McCartney)
 „Dizzy Miss Lizzy“ (Williams)

Bítlarnir
Navassaeyja

Navassaeyja er lítil óbyggð eyja í Karíbahafi, hún er ein af smáeyjum Bandaríkjanna og sú eina þeirra sem ekki er í Kyrrahafinu. Ríkisstjórn Bandaríkjanna gerir tilkall til yfirráða yfir eyjunni og bandaríska fiska- og dýralífsstofnunin hefur umsjón með henni. Kalifornískur athafnamaður að nafni Bill Warren gerir einnig tilkall til eyjunnar, samkvæmt bandarísku Gúanóeyjalögunum. Haítí gerir einnig tilkall til eyjunnar.

Landafræði 
Navassaeyja er u.þ.b. 5,2 km² að flatarmáli. Hún er í Jamaíkasundi, um 160 km suður af bandarísku herstöðinni við Guantanamo-flóa á Kúbu og fremur skammt frá strönd Haítí eða u.þ.b. ¼ leiðarinnar frá Haítí til Jamaíka um áðurnefnt sund. Hnit hennar eru 18° 24′0″N og 75° 0′30″V.

Landslag eyjunnar einkennist fyrst og fremst af berum klettum, en þó er nægilegt graslendi fyrir geitahjarðir.

 Fabio Spadi (2001), Navassa: Legal Nightmares in a Biological Heaven? , Boundary & Security Bulletin

Hjálendur Bandaríkjanna
Eyjar í Karíbahafi
Umdeild landsvæði
Wikivitnun

Wikivitnun (á ensku Wikiquote) er samstarfsverkefni sem svipar til Wikipediu. Verkefnið hefur það markmið að safna saman tilvitnunum.

Tengill 
 Íslenska Wikivitnun

Wiki
Vefsíður
Marblettur

Marblettur eða mar verður vegna blæðingar út í húðvef, oftast af völdum höggs. Fólk sem skortir ýmiss næringarefni sem eru mikilvæg fyrir styrkingu húðar og æða fá oftar marbletti, fái maður oft marbletti við létt högg er vissara að athuga matarræðið. Sogblettur er dæmi um marblett.

Meiðsli
Munnmök

Munnmök nefnast þær kynlífsathafnir þegar munnur, varir og tunga eru notuð til að örva kynfæri.

Tengt efni 
 69

Tenglar 
 „Munnmök og kynsjúkdómar“; grein í Morgunblaðinu 2002

Kynlíf
Bjarni Þórir Þórðarson

Bjarni Þórir Þórðarson (30. desember 1966 - 5. október 2005 við Thisted í Danmörku), þekktastur undir nafninu Bjarni móhíkani, var íslenskur tónlistarmaður þekktastur fyrir að hafa komið fram í kvikmyndinni Rokk í Reykjavík ásamt hljómsveitinni Sjálfsfróun.

Bjarni lést aðfaranótt 5. október 2005 í bílslysi við bæinn Thisted í Danmörku.

Heimildir

Tenglar 

 Glatkistan

Íslenskir tónlistarmenn
Anne Rice

Anne Rice (f. Howard Allen O'Brien  4. október 1941 – 12. desember 2021) var höfundur hryllings– og ævintýrabókmennta sem snúast gjarnan um vampírur, múmíur og nornir. Hún var gift ljóðaskáldinu Stan Rice. Hún átti tvö börn, Christopher og Michelle Rice, en Michelle lést úr hvítblæði 1972. Christopher, sonur hennar, er þekktur fyrir að vera samkynhneigður skáldsagnahöfundur.

Bækur

The Vampire Chronicles 
 Interview with the Vampire (1976)
 The Vampire Lestat (1985)
 The Queen of the Damned (1988)
 The Tale of the Body Thief (1992)
 Memnoch The Devil (1995)
 The Vampire Armand (1998)
 Merrick (2000)
 Blood and Gold (2001)
 Blackwood Farm (2002)
 Blood Canticle (2003)

New Tales of the Vampires 
(Aðrar vampíru sögur sem eru ekki hluti af seríunni að ofan, en tilheyra sömu tilbúnu veröld)
 Pandora (1998)
 Vittorio the Vampire (1999)

Lives of The Mayfair Witches 
 The Witching Hour (1990)
 Lasher (1993)
 Taltos (1994)

Stakar skáldsögur eftir Anne Rice 
 The Feast of All Saints (1979)
 Cry to Heaven (1982)
 The Mummy, eða Ramses the Damned (1989)
 Servant of the Bones (1996)
 Violin (1997)
 Christ the Lord: Out of Egypt 2005)

Stutt skáldverk 
 October 4th, 1948
 Nicholas and Jean
 The Master of Rampling Gate (Vampíru saga)

Verk skrifuð undir dulnefninu Anne Rampling 
 Exit to Eden (1985)
 Belinda (1986)

Erótískar bókmenntir skrifaðar undir dulnefninu A. N. Roquelaure 
 The Claiming of Sleeping Beauty (1983)
 Beauty's Punishment (1984)
 Beauty's Release (1985)

Tilvísanir

Rice, Anne
Rice, Anne
Vestri

Vestri eða kúrekamynd er kvikmyndategund og bókmenntategund sem upphaflega kemur frá Bandaríkjunum og segir sögur sem gerast í Villta Vestrinu (og stundum í Mexíkó, Kanada eða óbyggðum Ástralíu á sama tímabili) á síðari helmingi 19. aldar. Kvikmyndir af þessu tagi fjalla oft um einfara, sem venjulega er andhetja; kúreki eða byssumaður, sem ferðast um á hesti. Stundum verður hesturinn önnur aðalpersóna myndarinnar.

Fyrsti vestrinn er talinn vera Lestarránið mikla frá 1903 sem er aðeins tólf mínútna löng þögul mynd.

 
Kvikmyndategundir
Gata

Gata er hugtak sem á vanalega við hluta lands í almenningseign sem gerir fólki kleift að ferðast á milli staða. Götur eru yfirleitt í þorpum, bæjum og borgum. Þær eru oftast malbikaðar, en geta verið mun einfaldari, til dæmis lagðar möl, eða einfaldlega moldarstígar.

Götur eru að mörgu leyti eins og vegir, en þó er margt sem greinir þar í sundur. Dæmi um götur eru göngugötur og sund, sem bílar geta ekki eða illa ferðast um. Aftur á móti er til dæmis þjóðvegurinn vegur, en ekki gata.

Tengt efni 
 Íslenskar götur

Vegir
Hernán Cortés

Hernán(do) Cortés (1485 – 2. desember 1547) var spænskur landvinningamaður sem lagði Mexíkó undir Spán.  Hann ákvað ungur að reyna fyrir sér í Nýja heiminum og kom þangað fyrst árið 1506. Hann tók þátt í að leggja Kúbu og Hispaníólu undir Spán og hlaut að launum fyrir það stóra landareign, þræla og aðalstign sem markgreifi af Oaxaca-dalnum.

Ferðir Francisco Hernández de Córdoba og Juan de Grijalva til Júkatanskaga sannfærðu Cortés um að þar væri gnægð gulls að hafa, svo hann seldi eignir sínar fyrir skip og vistir til að leggja í leiðangur til meginlandsins. 1519 lagði hann upp frá Kúbu í óþökk landstjórans Diego Velázquez de Cuéllar með ellefu skip, 500 menn og fimmtán hesta. Þegar hann kom til Júkatan stofnaði hann staðinn Veracruz og lýsti landið eign Karls 1. Spánarkonungs. Brátt komu til hans sendimenn frá Montesúma II, keisara Asteka í borginni Tenochtitlán, með gjafir og gull sem þeir vonuðu að myndi halda Spánverjunum burtu, en hafði þveröfug áhrif.

Cortés ákvað að reyna að byggja upp veldi í Mexíkó, í stað þess að ræna því sem hann gat og snúa aftur til Kúbu. Hann lét því sökkva öllum skipum leiðangursins, nema einum bát sem átti að halda uppi samskiptum við Spán, og hélt með menn sína inn í landið. Hópurinn kom til hinnar fljótandi borgar Asteka 8. nóvember 1519 og Montesúma bauð þá velkomna. En Cortés gerði kröfur um meira gull, og að musterum Asteka yrði breytt í helgidóma heilagrar Maríu. Hann tók Montesúma höndum sem tryggingu gegn uppreisn. Hann fékk þá boð um að Velázquez landstjóri hefði sent menn til að taka hann höndum fyrir óhlýðni. Hann hélt því með hluta liðs síns aftur til strandar og sigraði Kúbverjana. 

Þegar Cortés kom aftur til Tenochtitlán komst hann að því að menn hans höfðu drepið nær alla höfðingja Asteka, og að þeir sem eftir lifðu höfðu kjörið nýjan keisara, Cuitláhuac. 1. júlí 1520 reyndi Cortés að laumast með menn sína og hesta burt frá borginni í skjóli nætur. Ráðagerðin mistókst og endaði með stórorrustu þar sem yfir 400 Spánverjar voru drepnir og Cortés sjálfur slapp naumlega.

Eftir þetta lét Cortés smíða tólf brigantínur til að setjast um borgina úr efnivið úr skipunum sem þeir höfðu sökkt við ströndina. Þegar umsátrið hófst lagðist bólusótt bæði á Spánverjana og íbúa borgarinnar. Veikin braut aftur baráttuþrek Astekanna og síðasti keisari þeirra Cuauhtémoc gafst upp fyrir Cortés 13. ágúst 1521. 

Cortés var gerður að landstjóra yfir Nýja Spáni. Sem slíkur reyndi hann að halda uppi reglu og barðist gegn stofnun plantekra, þar sem hann hafði séð hvaða skaða slíkur efnahagur olli á Kúbu og Hispaníólu. Hann sneri að lokum aftur til Evrópu þar sem hann lést í Castilleja de la Cuesta í héraðinu Sevilla á Spáni, vellauðugur maður.

Tenglar 

Cortés, Hernán
Spænskir markgreifar
Cortés, Hernán
...which was the son of

...which was the son of (2000) er a cappella tónverk fyrir blandaðan kór.  Verkið er samið af eistneska tónskáldinu Arvo Pärt í tilefni af alþjóðlega kórverkefninu Raddir Evrópu.  Textinn við verkið er upptalning á ættartölu Jesú, rakin frá honum til Guðs.  Verkið er tileinkað Þorgerði Ingólfsdóttur en hún var aðalstjórnandi Radda Evrópu.

Tónverk
Hispaníóla

Hispaníóla (spænska: La Española) er önnur stærsta eyjan í Stóru-Antillaeyum. Kristófer Kólumbus kom þangað 1492 og stofnaði þar fyrstu spænsku nýlenduna í Nýja heiminum ári síðar.

Eyjan skiptist milli landanna Haítí og Dóminíska lýðveldisins.

Eyjar í Karíbahafi