alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
HDMS Absalon (L16)

Stuðulsskipið Absalon ella HDMS Absalon (L16) er eitt skip av Absalon-klassanum ið hoyrir til donsku Sjóverjuna. Stuðulsskipið Absalon er uppkallað eftir Absalon biskupi 1128-1201, ið førdi danska herflotan til herferðir móti vendarunum. Absalon var bróðir Esbern Snare.

Til Libya í 2016 
17. august 2016 sigldi Absalon frá Flådestation Frederikshavn og setti kós móti Libya. Endamálið við ferðina var at verja eitt fraktskip, ið skuldi føra restirnar av evnafrøðiliga vápnaskránni hjá Libya til Týsklands, har tað skal oyðileggjast. Absalon fór avstað tveir dagar áðrenn endaligu góðkenningina úr Fólkatinginum 19. august. Allir politiskir flokkar í Fólkatinginum atkvøddu fyri uppskotinum um at lata Absalon og eitt annað danskt skip sigla til Libya eftir kemisku vápnunum.

Keldur 

Skip
Norsk-svensk míl

Ein norsk míl og ein svensk míl eru 10 000 metrar. Eindin varð eisini brúkt í gomlum útgávum av metrisku skipanini sum 1 myriametur, men nú eru tað bert norðmenn, sviar og svensktalandi finnar, sum í týðandi mun brúka eindina. Á enskum verður eindin við hvørt nevnd skandinavisk míl, men danir hava ongantíð brúkt hana.

Í Noregi og Svøríki var ein míl upprunaliga 36 000 føtur. Londini høvdu ymisk fótamát, so ein norsk míl var 11 295 m, og ein svensk míl var 10 688 m. Eftir at metrisku mátini vórðu viðtikin (í Noregi við lóg frá 22. mai 1875 við gildi frá 1. juli 1882, og í Svøríki við lóg 22. november 1878 við gildi frá 1. januar 1889), vórðu eindirnar míl broyttar við lóg í 1889 til at vera eksakt 10 000 metrar.
Í Finnlandi varð tilsvarandi eindin peninkulma í 1887 broytt til 10 000 metrar; men finsktalandi finnar brúka ikki ta eindina nógv longur.

Norsk-svenska eindin verður mest brúkt í dagligari talu um strekki, sum eru longri enn 10 kilometrar. Eindin verður ikki brúkt á vegaskeltum; men eindin verður kortini brúkt eitt sindur í almennum viðurskiftum, t.d. í reglugerðurm frá svenska Skatteverket. Eisini er vanligt at uppgeva brennievnisnýtsluna á bilum í litrum pr. míl, sum er sama eind sum desilitrar pr. kilometur.

Sí eisini 
 Míl
 Millumtjóða eindarskipanin

Referensur

Mátieindir
Undankapping til EM í fótbólti 2016 Bólkur F

Bólkur F í Kvalifisering til EM í fótbólti 2016 kappingina er ein av nýggju bólkum, ið avgerð, hvørji lið koma víðari til endaumfari í EM í fótbólti 2016. Í bólki F eru seks lið: , , , , , and , ið spæla móti hvørjum øðrum heima og úti í einari round-robin formati.

Støða

Dystir 

Dystirnir vóru kunngjørdir av UEFA sama dag, sum lutakastið fór fram hin 23. februar 2014 í Nice. Times are CET/CEST, as listed by UEFA (local times are in parentheses).

Málskjúttar 

 5 mál
  Kyle Lafferty

 2 mál

  Riku Riski
  Paul Papp
  Bogdan Stancu

 1 mál

  Jóan Símun Edmundsson
  Hallur Hansson
  Christian Holst
  Brandur Olsen
  Roman Eremenko
  Jarkko Hurme
  Berat Sadik
  Nikolaos Karelis
  Sokratis Papastathopoulos
  Balázs Dzsudzsák
  Zoltán Gera
  Tamás Priskin
  Zoltán Stieber
  Ádám Szalai
  Gareth McAuley
  Niall McGinn
  Jamie Ward
  Claudiu Keșerü
  Ciprian Marica
  Raul Rusescu

Notur

Keldur 

EM í fótbólti
Ensk míl

Ein ensk míl ella millumtjóða míl (á enskum international mile, ofta skeivt umsett til altjóða míl) er 1 609,344 metrar. Ein amerikonsk míl (U.S.Survey mile) er næstan tað sama, 1 609,34722 metrar ella 2 millióntapartar longri enn ein ensk míl.

Enska mílin verður við hvørt nevnd mile, úttalað meil, eftir enska heitinum.

Mátieindir
Pund (vekteind)

Í 1839 var vekteindin eitt pund ásett við danskari lóg til at vera eksakt 500 gramm. Áðrenn tað varð orðið nýtt sum stytt heiti fyri skálpund. Ymiskar keldur upplýsa ymiskt um skálpund, men Den danske ordbog skrivar áleið 498 gramm, og Store norske leksikon skrivar 498,1 gramm. Harafturat skrivar Store norske leksikon, at í Danmark og Noregi hava verið nýtt pund, sum hava ligið millum 467,7 g og 505 g.

Orðið pund kemur av latínska orðinum pondus, sum merkir vekt, og er nær skilt við latínska orðið pendere, at viga.

Eitt enskt pund ella millumtjóða pund er eksakt 0,453 592 37 kilogramm og verður ofta avrundað til 454 gramm. Tað verður ofta stytt lb ella ℔.

Vekteindin pund verður eisini nevnd libra, stytt lb. Sera nógv ymisk pund hava verið upp ígjøgnum tíðirnar, m.a. hevur eitt pund í Fraklandi verið millum 367,1 gramm og 552 gramm, til tað í 1812 bleiv fastsett til 500 gramm. Eina stutta tíð áðrenn 1812 var libre enntá nýtt sum heiti fyri tí nýggja kilogramminum!

Pundið fór úr gildi sum lóglig vekteind við keyp og sølu longu í 1840 í Fraklandi og í 1907 í danska ríkinum, men tað verður enn brúkt í dagligari talu.

Størri og minni vekteindir vóru fyrr gjørdar við binerari umrokning, við meturskipanini kom desimala umrokningin. Nakrar gamlar danskar eindir eru sum víst niðanfyri.

Størri og minni eindir út frá skálpundi vóru:

Størri og minni eindir út frá nýggja pundinum vóru:

 1 sentnari = 100 pund

 1 kvintin =  pund

 1 ort =  pund

Legg til merkis, at heitini kvintin og ort blivu endurnýtt í desimalu umrokningini við nýggjum týdningi. Hesar eindirnar fóru tó úr gildi í 1907 við metrisku skipanini.
Í listanum síggja vit, at eitt gran er  gramm ella 3,8 milligramm. Í dag hevur orðið skift týdning til "evarska lítið sindur av onkrum".

Referansur 

Gamlar mátieindir
Pund

Pund (vekteind), ensk vekteind og gomul donsk vekteind
 Pund (mynteind), ensk mynteind

Fleiri týdningar
Pottur (rúmeind)

Ein pottur er gamalt norðurlendskt rúmmál, sum hevur haft ymiskar støddir, men í 1912 bleiv tað við lóg sett til 0,966 litrar..

Størri og minni eindir eru gjørdar við binerari umrokning.

 1 korntunna = 144 pottar
 1 smørtunna = 136 pottar
 1 kanna = 2 pottar
 1 pegil =  pottur

Referansur 

Gamlar mátieindir
Pottur

Pottur (ílat), ílat
 Pottur (rúmeind), gomul rúmeind

Fleiri týdningar
Kvalifisering til EM í fótbólti 2016, bólkur A



Støða

Dystir

Málskjúttar 

5 mál

 Gylfi Sigurðsson

4 mál

 Bořek Dočkal
 Klaas-Jan Huntelaar
 Burak Yılmaz

3 mál

 Yuriy Logvinenko

2 mál

 Václav Pilař
 Milan Škoda
 Birkir Bjarnason
 Aron Gunnarsson
 Kolbeinn Sigþórsson
 Valērijs Šabala
 Arjen Robben
 Robin van Persie
 Arda Turan

1 mál

 Vladimír Darida
 Pavel Kadeřábek
 Ladislav Krejčí
 David Lafata
 David Limberský
 Tomáš Necid
 Tomáš Sivok
 Jón Daði Böðvarsson
 Rúrik Gíslason
 Eiður Guðjohnsen
 Ragnar Sigurðsson
 Rinat Abdulin
 Samat Smakov
 Aleksejs Višņakovs
 Artūrs Zjuzins
 Ibrahim Afellay
 Jeffrey Bruma
 Stefan de Vrij
 Luciano Narsingh
 Georginio Wijnaldum
 Serdar Aziz
 Umut Bulut
 Selçuk İnan
 Bilal Kısa
 Oğuzhan Özyakup

 1 sjálvmál
  Jón Daði Böðvarsson (í dysti móti Kekkia)

Keldur 

EM í fótbólti
Sølvi Vatnhamar

Sølvi Vatnhamar (føddur 5. mai 1986 í Føroyum) er ein føroyskur fótbóltsleikari, sum í løtuni spælir fyri Víking og Føroyar. Hann er útbúgvin og starvast sum byggifrøðingur.

Lívsleið innan fótbólt 
Sølvi vaks upp í fótbóltsfelagnum LÍF úr Leirvík. Tá ið LÍF og GÍ løgdu saman í 2008 til Víking, fór hann at spæla fyri Víking og hevur spælt har síðan. Hann búði niðri í Danmark í nøkur ár, meðan hann las og spældi ikki á høgum støði tá.

Altjóða fótbóltur 
Hin 13. juni 2015 leikti hann sín 5. landsdyst á føroyska A-landsliðnum, sum var ímóti Grikkalandi á Tórsvølli. Í dystinum legði Sølvi upp til bæði málini, ið Hallur Hansson og Brandur Olsen skoraðu, við avleveringum úr høgru síðu innfyri.

Altjóða mál
Mál og úrslit hjá Føroyum vísast fyrst.

Heiður 
 2016 - Ársins leikari í føroyskum mansfótbólti.

Keldur 

Føroyskir landsliðsleikarar
Føðingar í 1986
Víkinga leikarar
Amelia Earhart

Amelia Mary Earhart (/ˈɛərhɑrt/; fødd 24. juli 1897 – horvin 2. juli 1937) var ein amerikanskur flogferðslu slóðbrótari og rithøvundur. Amelia varð fyrsta kvinna, ið fleyg einsamøll yvir Atlantshavið. Hon hevur sett fleiri met, skrivaði metsølubøkur um royndir sínar innan flogferðslu, og var vegleiðandi stovnari av felagskapinum The Ninety-Niners, ið var ein felagskapur fyri kvinnuligar flogskiparar. Amelia var gestaundirvísari á Purdue háskúlanum í 1935 í flogferðsludeildini. Har vegleiddi hon kvinnum, ið vóru áhugaðar í ídnaðinum, og hugtók onnur við kærleika sínum til sama fak. Amelia var limur í politiska flokkinum National Women's Party, og var dyggur stuðul í javnarættindastríðinum.

Í 1937, hvarv Amelia yvir Kyrrahavinum. Hetta hendi ímeðan hon royndi at flúgva runt heimin. Amelia var einsamøll umborð í Lockheed 10 Electra flogfari sínum, ið Purdue háskúlin hevði fíggjað.

Keldur 

Føðingar í 1897
Andlát í 1937
Horvið Fólk
Kvinnuligir rithøvundar
Sonni Ragnar Nattestad

Sonni Ragnar Nattestad (føddur 5. august 1994 í Tórshavn) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir fyri írska felagið Dundalk og fyri føroyska landsliðið sum verjuleikari.

Lívsleið

Feløg 
Sonni Ragnar spældi fyri MB og 07 Vestur fyrstu ungdómsárini, síðan gekk leiðin til Danmarkar, har hann fekk sáttmála við FC Midtjylland í Superliguni frá 2013-15. Hann spældi 4 dystir í Superliguni fyri FC Midtjylland, men hetta tíðarskeiðið var hann tvær ferðir útlántur til onnur donsk feløg, fyrst til AC Horsens, har hann spældi 13 dystir og skoraði tvey mál og síðan til Vejle BK. Í 2016 fekk hann sáttmála við íslendska felagið FH Hafnarfjordur og síðan varð hann læntur út til Fylkir, har hann spældi 8 dystir. Í desember 2016 skrivaði hann undir ein trýára sáttmála við norska felagið Molde FK.

Í 2020 spældi hann við B36, eftir at hann hevði spælt við donsku Superliga feløgunum FC Fredericia í 2019 og AC Horsens í 2018.

Í januar 2021 undirskrivaði hann sáttmála við Dundalk F.C., ið spælir í bestu írsku deildini, League of Ireland Premier Division.

Landsliðsmál 
Mál og úrslit hjá Føroyum verða víst fyrst.

Keldur 

Føroyskir fótbóltsspælarar
Føroyskir landsliðsleikarar
Føðingar í 1994
Róaldur Jakobsen

Róaldur Jakobsen (fødur 23. januar 1991) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir fyri B36 og Føroyar sum miðvallaleikari.

Lívsleið innan fótbólt
Hann hevur spælt vaksnamannafótbólt við B36 síðan 2007.

Hann spældi sín fysta landsdyst fyri føroyska A-landsliðið í 2014.

Altjóða mál
Mál og úrslit hjá Føroyum verða víst fyrst.

Keldur 

B36 leikarar
Føroyskir landsliðsleikarar
Havnafólk
Føðingar í 1991
Charles Lindbergh

Charles Augustus Lindbergh (4. februar 1902 – 26. august 1974), eyknevni: Slim, Lucky Lindy, og The Lone Eagle, var ein amerikanskur flogskipari, rithøvundur, uppfinnari, rannsóknarfari og aktivistur.

Charles gjørdist kendur, tá hann tann 20. - 21. mai 1927 fleyg einsamallur í flogfari sínum, Spirit of St. Louis, tvørtur yvir Atlantshavið.

Hann fleyg 5 800 kilometrar frá New York City í USA til París í Fraklandi, flogferðin tók 33 og ein hálvan tíma, og var hetta fyrstu ferð, nakar hevði megnað slíkt avrik. Charles var tá 25 ára gamal og starvaðist sum postmaður í amerikanska fogherinum. Sum viðurkenning fyri hetta søguliga avrik varð hann heiðraður við Medal of Honor, ið er hægsta viðurkenning innan amerikanska herin.
Í síðstu helvt av 1920-árunum og fyrru helvt av 1930-árunum nýtti Charles navnafrægd sína til at upplýsa um flogferðslu, bæði almenna og hernaðarliga posttænastu í Norður- og Suðuramerika. 

Í mars vóru Charles og kona hansara Anne úti fyri tí harmleika, at ungi sonur teirra, Charles Lindbergh Jr., varð rændur og myrdur. Hendingin varð kallað "Brotsverk aldarinnar" ("Crime of the Century"). Hendingin hevði eisini við sær, at familjan Lindbergh í loyndum flutti til Evropa, har tey føldu seg tryggari enn í miðlarákinum í USA. Familjan flutti aftur til USA í apríl 1939.

Áðrenn USA fór upp í Seinna heimsbardaga, hevði Charles verið dyggur fortalari fyri at halda landið uttanfyri alheims ósemjur, júst sum pápi hansara, ið var tingmaður, hevði gjørt í Fyrra heimsbardaga. Sjálvt um Charles var ímóti krígnum, stuðlaði hann fullt undir hernaðarliga stríðið eftir Pearl Harbour og virkaði sum borgarligur vegleiðari hjá herinum ígjøgnum Franklin D. Roosevelt, forseta USA. Forsetin hevði noktað at loyva Charles aftur uppí herin, har hann hevði sagt frá starvinum í apríl 1941.

Í seinni árum sínum gjørdist Charles prísvinnandi rithøvundur, rannsóknarfari, uppfinnari og umhvørvisverndarfólk.

Charles Lingbergh á vitjan í Føroyum 
Í 1933 lendi flogfarið hjá Charles á Trongisvágsfirði, tað vóru stórtíðindi tá í tíðini. Kona hansara, Anne Morrow, var við honum á ferðini, og var hon annarpilotur. Tey høvdu stutta tíð frammanundan mist son sín eftir at hann varð rændur og myrdur, so tey høvdu ikki hug at vera við í veitslulag. Tey ótu døgurða hjá Guðmundi Mortensen og hildu leið sína víðari dagin eftir. Tvøroyrar Bygda- og Sjóvinnusavn hevur myndir frá hendingini.

Keldur 

Føðingar í 1902
Andlát í 1974
Amerikanskir rithøvundar
Atli Gregersen

Atli Gregersen (føddur 15. juni 1982) er ein Føroyskur altjóða fótbóltsleikari, ið spælir sum verjuleikari fyri Víking og føroyska fótbóltslandsliðið.

Fótbóltslívsleið

Lívsleið í feløgum
Gregersen spældi í sínum ungu árum fótbólt bæði í Føroyum og Danmark við Randers FC, Lyngby BK, GÍ, IF Skjold, BK Frem og Víking. Hann fekk sáttmála við skotska felagið Ross County í juni 2010, til hann fór frá felagnum í februar 2011, hevði hann bert spælt ein dyst fyri felagið í steypakappingini (League Cup).

Altjóða lívsleið
Gregersen leikti sín fyrsta A-landsdyst í 2009, og í mars 2015 var hann fyri fyrstu ferð liðskipari á føroyska fótbóltslandsliðnum í einum UEFA Euro 2016 kvalifikatiónsdysti móti Rumenia, har Føroyar tapti 1-0.

Keldur 

Føroyskir fótbóltsspælarar
Føroyskir landsliðsleikarar
Víkinga leikarar
Føðingar í 1982
Tórður Thomsen

Tórður Thomsen (føddur 11. juni 1986) er ein føroyskur fótbóltsleikari sum spælir fyri Føroyar og B36 sum málmaður.

Fótbóltslívsleið 
Tórður byrjaði sína fótbóltslívsleið í Runavík, har hann spældi við NSÍ í 2003 við 2. deild til hann í 2005 fór til ÍF sum málmaður. Seinni hevur hann spælt fyri ÍF, B68 og AB.

Hann spældi fyri føroyska A-landsliðið í 2010.

Í 2012, undirskrivaði hann sáttmála við danska felagið S.C. Egedal.
Í 2013 flutti hann heim aftur til Føroya, har hann fekk sáttmála við B36.

Keldur 

Føroyskir fótbóltsspælarar
Føðingar í 1986
Føroyskir landsliðsleikarar
HB leikarar
B36 leikarar
B68 leikarar
AB leikarar
ÍF leikarar
Pól Jóhannus Justinussen

Pól Jóhannus Justinussen (føddur 13. januar 1989) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir við føroyska landsliðnum og NSÍ sum verjuleikari og vongspælari. Hann hevur fyrr spælt fyri Valur í Íslandi og fyri B68, EB/Streymur og GÍ.

Hann spældi sín fyrsta landsdyst fyri føroyska A-landsliðið í 2010. Í februar 2012 undirskrivaði hann sáttmála við danska superligafelagið AaB fram til endan av donsku fótbóltssesongini í juni, eftir at hava verið til royndarvenjing tvær ferðir í mánaðunum undan at sáttmálin varð undirskrivaður.

Keldur

Slóðir 

profilurin hjá P.J. Justinussen á Faroesoccer.com

Føroyskir fótbóltsspælarar
Føðingar í 1989
Føroyskir landsliðsleikarar
EB/Streymur leikarar
B68 leikarar
NSÍ leikarar
John F. Kennedy Jr.

John Fitzgerald Kennedy Jr. (25. november 1960 – 16. juli 1999), ofta nevndur JFK Jr. ella John-John í miðlunum, var ein amerikanskur løgfrøðingur, tíðindafólk og blaðútgevi. 

Hann var einasti yvirlivandi sonur John F. Kennedy, fyrrverandi forseta USA, og Jacqueline Bouvier Kennedy og var yngri bróður Caroline Kennedy. Pápi hansara var myrdur beint áðrenn triðja føðingardag hansara.

Frá barnsbeini av og upp í vaksnamannaárini var John nógv í miðlunum, og var víðagitin í sosiala lívinum á Manhattan í New York City. Hann hevði tikið útbúgving sum løgfrøðingur, og tá hann hevði starvast í ídnaðinum 4 ár í 1995, nýtti hann politisku- og stjørnufrægdina til at útgeva blaðið George magazine.

John læt lív í eini flogvanlukku í 1999, saman við konu síni Carolyn og systur hennara Lauren, tá tey vóru ávegis til eitt familjubrúdleyp. John var vandur flogmaður, og fleyg sjálvur lítla flogfarið til Martha's Vineyard, har brúdleypið fór fram.

Keldur

Slóðir úteftir 
 John F. Kennedy Jr. á Internet Movie Database
 John F. Kennedy Jr. á Notable Names Database
 John F. Kennedy Jr. á Find a Grave

Føðingar í 1960
Andlát í 1999
Vinnulívsfólk úr USA
Tíðindafólk
Kaj Leo í Bartalsstovu

Kaj Leo í Bartalsstovu (føddur 23. juni 1991) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir sum miðvallaleikari fyri føroyska landsliðið og íslendska felagið ÍBV. Í 2016 spældi hann við rumenska Liga 1 felagnum Dinamo București frá februar til mai 2016 og síðan við FH Hafnarfjörður seinnu helvt av árinum.

Fótbóltsyrkisleið 
Kaj Leo byrjaði sína yrkisleið sum fótbóltsleikari í Víkingini í 2008, og spældi við felagnum til 2013, tá hevði hann spælt 102 landskappingardystir við besta liðnum hjá Víkingi. Í 2014 gjørdi hann sáttmála við norska felagið Levanger FK, ið spælir í 1. deild í Noregi. 

Síðst í januar 2016 fór hann til Rumenia fyri samráðast um sáttmála við felagið Dinamo București. Sáttmalin varð undirskrivaður 1. februar 2016 og var fyri 1,5 ár. Kaj Leo gjørdist harvið fyrsti føroyingur, ið hevur spælt yrkisfótbólt í Rumenia.
 Hann spældi sín fyrsta dyst fyri Dinamo Bukarest 14. februar 2016 í einum 1-0 sigri móti FC Botosani. Hann varð skiftur inn eftir 56 minuttir.

Keldur 

Víkinga leikarar
Føroyskir fótbóltsspælarar
Føroyskir landsliðsleikarar
Føðingar í 1991
Lucille Ball

Lucille Désirée Ball (6. august 1911 – 26. apríl 1989) var ein amerikonsk sjónleikarinna, skemtari og modell. Hon hevði høvuðsleiklutin í skemtirøðunum I Love Lucy, The Lucy–Desi Comedy Hour, The Lucy Show, Here's Lucy, og Life with Lucy.

Starvsleið Lucy í stjørnuheiminum byrjaði í 1929, tá hon fekk starv sum modell. Stutt eftir tað byrjaði hon at framføra sjónleika í Broadway sjónleikarahúsinum undir pallnavninum Diane Belmont og Dianne Belmont. Lucy hevði nógvar smáar leiklutir í filmum í 1930- og 1940-árunum, har hon hevði sáttmála við RKO Radio Pictures, ið nýtti hana sum kórgentu, og til líknandi smáar leiklutir. Ímeðan Lucy starvaðist hjá RKO møtti hon kubanska tónleikaranum Desi Arnez. Lucy og Desi giftust í loyndum tann 30. november 1940.

Í 1950-árunum gjørdist Lucy sjónvarpsstjørna. Í 1951 skaptu Lucy og Desi skemtirøðina I Love Lucy, ein sjónvarpsrøð, ið kom til at verða ein av mest elskaðu sjónvarpsrøðum  í USA nakrantíð. Tann 17. juli sama ár føddi Lucy fyrsta barn hennara og Desi; eina dóttir, ið fekk navnið Lucie Désirée Arnaz. Hálvt annað  ár seinni kom næsta barn teirra í heimin; ein son, ið fekk navnið Desiderio Alberto Arnaz IV, oftast kallaður Desi Arnaz Jr. Lucy og Desi høvdu verið gift í 20 ár tá tey skildu í 1960.

Í 1962 gjørdis Lucy fyrsta kvinna til at reka eitt sjónvarpsstudio. Studioið fekk navnið Desilu, og framleiddi fleiri vælumtóktar og víðakendar sjónvarpsrøðir. Harímillum kann nevnast Mission: Impossible og Star Trek. Lucy fram við at traðka fram í sjónvarpi og filmum alt sítt lív, men gjørdist tó aldrin líka vælumtókt sum í 1950-árunum.

Í seinni árunum var Lucy tilnevnd og heiðrað við fleiri virðislønum. Hon var tilnevnd til Emmy virðislønina trettan ferðir, og vann fýra ferðir.  Í 1977 gjørdist hon ein av fyrstu vinnaranum av Women in Film Crystal Award. Hon fekk Golden Globe Cecil B. DeMille virðisløn í 1979, lívsverks heiðursløn frá Kennedy Center Honors í 1986, og Governers virðisløn frá the Academy of Television Arts & Sciences í 1989.

Lucy doyði 77 ára gomul tann 26. apríl 1989. Lucy hevði fingið hjartatilburð nakrar dagar áðrenn, ið var atvold til æðraslit á meginlívæðrini. Tá hevði hon fingið nýggja meginlívæðr frá einum 27 ára gomlum manni, ið hevði latið lív í eini motorsúkkluvanlukku. Lucy kom fyri seg, men nakrar dagar seinni vaknaði hon við ryggpínu, og misti vit stutt aftaná. Roynt var at fáa lív í hana aftur, men uttan eydnu. Tá hon var flutt á sjúkrahús, vísti tað seg at meginlívæðrin var brotin aftur, og hesu ferð í búkinum. Lucy læt eftir seg børn síni, barnabørn og mann sín, stand-up skemtarin Gary Morton, ið hon hevði verið gift við síðstu 27 árini.

Keldur

Slóðir úteftir 
 Lucille Ball á Internet Broadway Database
 Lucille Ball á Internet Movie Database
 Lucille Ball á AllMovie
 Lucille Ball á TVGuide.com
 Lucille Ball á Find a Grave
 Lucille Ball á Encyclopaedia Britannica

Føðingar í 1911
Andlát í 1989
Amerikanskir sjónleikarar
Amerikanskar songkvinnur
Amerikanskir skemtarar
Modellir
Langi og stutti talstigin fyri stór tøl

Langi og stutti talstigin fyri stór tøl (franskt: Échelles longue et courte) er heiti á teimum báðum mátunum, sum nøvnini á stórum tølum verða gjørd uppá. Franski støddfrøðingurin Geneviève Guitel brúkti heitið fyrstu ferð í 1975. Í Norðurlondum og Meginlandsevropa verður langi stigin brúktur mest, men í ensktalandi londum verður tann stutti stigin brúktur mest.

Talorðini milliard, billiard o.s.fr. eru altso ikki við á tí stutta stiganum. Felags talorðini millión, billión o.s.fr. hava ymiska merking á báðum stigunum. Merkingin kann setast logiskt upp í eina talvu:

Referansur

Ávísingar úteftir 

 Long and short scales, enska netsíðan Language and numbers
 Resolusjón 12 um m.a. terra, giga o.s.fr. sum eindir, frá 11. fundi (1960) hjá BIPM

Tøl
Binert prefiks

IEC og ISO hava ásett hesi bineru prefiksini at nýta til stór tøl. Tey eru ásett í standardunum IEC 60027-2 A.2 og ISO/IEC 80000 og eru avleidd frá teimum tilsvarandi desimalu SI-prefiksunum.

Samanbering

Ávísingar úteftir 
 Prefixes for binary multiples

Mátieindir
Teldutøkni
Meginlandsevropa

Heitið Meginlandsevropa (Kontinentalevropa) verður brúkt eitt sindur ymiskt.

Evropa
Eindarlistin

Eindarlistin (á donskum: Enhedslisten – De Rød-Grønne), í Danmkark oftast umrøddur sum Enhedslisten, er ein danskur sosialistiskur og grønur politiskur flokkur, ið er tann mest vinstrahalli flokkurin í Fólkatinginum.

Fólkatingslimir og orðførarar

Fólkatingslimir 2015- 
Vald á fólkatingsvalinum 2015.
 Johanne Schmidt-Nielsen
 Maria Gjerding
 Pelle Dragsted
 Jakob Sølvhøj
 Eva Flyvholm
 Søren Søndergaard
 Rune Lund
 Christian Juhl
 Nikolaj Villumsen
 Finn Sørensen
 Pernille Skipper
 Stine Brix
 Henning Hyllested
 Søren Egge Rasmussen

Fólkatingslimir 2011-2015

Úrslit á fólkatingsvali

Keldur 

Politiskir flokkar í Danmark
Celsiusstigin

Celsiusstigin verður nýttur í flest øllum londum í heiminum. Nøkur fá lond eru kortini enn, sum brúka fahrenheitstigan. Til vísindalig endamál verður hiti máldur í kelvin.

Hiti ella temperaturur er mál fyri, hvussu heitt okkurt er. Hiti, sum er givin upp í °C, er máldur eftir celsiusstiganum. Vatn frystir við 0 °C og kókar við 100 °C, tá trýstið er 1 atmosfera. Celsiusstigin er kortini ikki defineraður út frá hesum fyribrigdum longur, hann er defineraður út frá kelvinstiganum.

Stigin er nevndur eftir svenska vísindamanninum Anders Celsius (1701–1744). Celsius gjørdi ein stiga í 1742, har hann setti frystipunktið á vatni til 100 stig og kókipunktið til 0 stig. Óheftir av hvørjum øðrum broyttu franski alisfrøðingurin Jean-Pierre Christin (1683–1755) og svenski plantufrøðingurin Carl von Linné (1707–1778) stigan til tann, vit kenna í dag. Hetta var í ávikavist 1743 og 1744.

Í millumtjóða eindarskipanini SI verður celsiusstigin brúktur um temperatur í mun til frystipunktið á vatni, t = T − T0, har T0 = 273,15 K. Eindin eitur "stig Celsius", og symbolið er °C. Tíverri tosa summi um hitastig og kuldastig, alt eftir um temperatururin er omanfyri ella niðanfyri frostmarkið, men hetta er óheppið! Talan er ikki um ymiskar mátieindir omanfyri og niðanfri frostmarkið!

Í nógv ár var °C nevnt "degrees Centigrade" á enskum, men almenna heitið í dag er "degrees Celsius", so sum mælt er til í SI-reglunum. Veðurtíðindini frá BBC skiftu frá Centigrade til Celsius í 1985.

Stigaumrokning 
Soleiðis rokna vit stig Celsius um til kelvin: TK = TC + 273,15.

Soleiðis rokna vit kelvin um til stig Celsius: TC = TK − 273,15.

Soleiðis rokna vit stig Fahrenheit um til stig Celsius: TC = (TF − 32)/1,8. 

Soleiðis rokna vit stig Celsius um til stig Fahrenheit: TF = TC × 1,8 + 32.

Umrokning til eldri eindir er í greinini hitastigar.
Stigaumroknarar eru eisini á internetinum.

Keldur 

Mátieindir
SI-mátieindir