alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Costa Concordia

Costa Concordia var eitt ferðamannaskip á 290 metrar, ið varð bygt 2004-2006 á italsku skipasmiðjuni Fincantieri í Genova til Costa Crociere-reiðaríið í Genova.

Skipið varð doypt hin 7. juli 2006 í havnabýnym Civitavecchia. Tað eydnaðist ikki gummuni, ið var tann kekkiska fotomodellin Eva Herzigová, at knúsa champagnufløskuna móti skipssíðuni, ið er eitt ringt tekn hjá teimum, ið trúgva uppá slíka pátrúgv. Jómfrúferðin byrjaði hin 15. juli 2006 í Savona.

Costa Concordia sigldi á land hin 13. januar 2012 tætt við oynna Giglio, í einútnyrðing av Rom, nærindis italsku vesturstrondina. 32 av teimum 4229 fólkunum umborð lótu lív í vanlukkuni.

Skipið varð heysað upp hin  16. september 2013, og hin 23. juli 2014 kundi skipið byrja sína seinastu ferð til  Genova, har ið skipið varð upphøgt. Bjargingin verður mett at hava kostað umleið 4,5 mia. kr.

Rættarligt eftirspæl 
Hin 11. februar 2015 varð kapteinurin, Francesco Schettino, dømdur 16 ára fongsulsrevsing fyri óvilja manndráp, orsakað sínum leikluti í skipsvanlukkuni. Rætturin legði eitt nú dent á, at Schettino varð rýmdur av skipinum, meðan tað enn vóru fleiri hundrað fólk eftir umborð, og at hann hevði noktað at fyriskipa evakueringina, sjálvt um italska bjargingartænastan hevði givið honum boð um at fara umborð á skipið aftur.

Keldur 

Vanlukkur á sjónum
2012
2013
2014
Dansk Melodi Grand Prix 2015

Dansk Melodi Grand Prix 2015 var hin 44. útgávan av Dansk Melodi Grand Prix, sum er ein árlig afturvendandi sangkapping, ið hevur verið fyriskipað síðan 1957 av Danmarks Radio (DR). Vertir vóru Esben Bjerre og Jacob Riising.

Tað gjørdist Anti Social Media, ið vann kappingina við sanginum "The Way You Are".

Luttakarar 
Tá ið freistin var farin fyri at senda sangir inn til Dansk Melodi Grand Prix 2015 hin 8. september 2014, vóru 687 sangir innkomnir til kappingina.

Keldur 

Dansk Melodi Grand Prix
2015 í Danmark
VietJet Air

VietJet Aviation Joint Stock Company, kent sum VIETJET, er eitt vjetnamesiskt flogfelag. VIETJET hevur høvuðssæti í Ho Chi Minh City. VIETJET flýgur bæði við ferðafólki og við farmi til 19 støð kring allan heimin. Flogfelagið varð sett á stovn í 2007 og byrjaði flogruturnar í 2011. Flogfelagið røkir bæði innlendis rutur og flogrutur til onnur lond.

Slóðir
Heimasíðan hjá VietJet Air

Vjetnamesiskar fyritøkur
Samferðsla og flutningur
Kolinda Grabar-Kitarović

Kolinda Grabar-Kitarović (fødd 29. apríl 1968 í Rijeka) er ein kroatiskur diplomatur og politikari (HDZ). Hin 15. februar 2015 gjørdist hon forseti í Kroatia eftir valsigurin 11. januar 2015. Hon gjørdist fyrsti kvinnuligi forsetin í Kroatia, tá ið hon varð svorðin í eið 15. februar 2015. Frá 2005 til 2008 var hon fyrsti uttanríkisráðharrin hjá Kroatia.. 

Kolinda Grabar-Kitarović búði í USA eitt skifti, meðan hon vaks upp. Seinni tók hon prógv frá Los Alamos High School í Los Alamos í New Mexico. Hon hevur mastergrad í altjóða politikki frá universitetinum í Zagreb.

Keldur 

Føðingar í 1968
Kroatiskir politikarar
Kvinnuligir statsleiðarar
Gundadalsvegur

Gundadalsvegur er ein gøta í Havn. Gundadalsvegur eitur eftir Gundadali, har ið gøtan eisini er. Viðarlundin er á syðru síðu og fótbóltvøllirnir í Gundadali á norðaru síðu.

Gøtur í Tórshavn
Toftalíð

Toftalíð er ein gøta í Vági. Toftalíð er eisini ein býarpartur í Vági. Gøtan byrjar sum ein síðugøta til Toftaveg, har eysturi í býnum. Gøtan er ein brekka, ið fer allan vegin niðan til gamla bygdarvegin millum Vág og Nes. Tað ovasta húsið í Toftalíð er ein bóndagarður. Privat sethús liggja báðumegin við gøtuna Toftalíð. Gøtunavnið Toftalíð er frá nýggjari tíð. Vágur fekk gøtunøvn og húsanummur umleið 2006. 

Gamli býarparturin Toftalíð fevnir um eitt størri øki enn gøtan við sama navni og fevndi eitt nú um húsini, ið liggja vestanfyri Marknoyri, har ið Marknoyrarvegur og Toftavegur møtast.

Myndir 

Gøtur í Vági
Vágsvegur

Vágsvegur er høvusgøtan í Vági. Vegurin byrjar har eysturi í býnum við Vendiplássið og fer vestur gjøgnum býin, til gøtan skiftir navn til Eiðisveg vesturi í Bø. Í miðbýnum í Vági, báðumegin Vágsveg, liggja handlar og aðrir vinnu-, skrivstovu- og kommunalir bygningar, vanlig sethús liggja eisini framvið Vágsveg á báðum síðum. Vágs Skipasmiðja liggur eisini við Vágsveg mitt í býnum. Yvirav Skipasmiðjuni liggur handilsdeplin Torgið. Í vestara parti av býnum, eisini við Vágsveg, liggja bygningarnir á Gørðunum, sum Dahl familjan átti í umleið 130, til kreppuna fyri í 1990-árunum. Síðan hevur Alex Vilhelm keypt ognirnar, Handilin á Gørðunum verður enn nevndur Handilin á Gørðunum. Býráðsskrivstovan hjá Vágs kommunu liggur á Vágsvegi 30, beint eystanfyri Vágs skúla og Vágs kirkju. Samkomuhúsið Bethel hjá Brøðrasamkomuni liggur eisini við Vágsveg, har ið Toftavegur møtir Vágsvegi í vestara enda. Yvirav Bethel liggur Heilsumiðstøðin, har ið kommunulæknar, tannlæknar og fótarøktari hava viðtalur. Meinigheitshúsið liggur eisini við Vágsveg, vestanfyri Gamla kirkjugarð, ið eisini liggur við Vágsveg. Ein bensinstøð liggur við Vágsveg, tað er Effo-støðin, ið liggur beint eystanfyri Gamla Kirkjugarð og vestanfyri Heilsumiðstøðina. Vesturi við Sandin er Vágsvegur á norðaru síðu, og har millum Sandin, Vágsveg og býlingin við Kráir liggur Viðarlundin á Sandinum í Vági. Fyrr vóru tríggir peningastovnar í Vági, ið allir lógu framvið Vágsvegi, nú er bert ein av teimum eftir, Suðuroyar Sparikassi, ið liggur í bygninginum, har ið Føroya Banki (ið nú eitur Bank Nordik) var fyrr, millum Litbúðina og Torgið. Í 2015 letur upp nýtt býarbókasavn í miðbýnum í Vági við Vágsveg, yvirav Sparikassanum.

Vágvegur er ein gomul gøta og varð gjørd áðrenn bilar koyrdu. Tá ið bilar byrjaðu at koma, tók kommunan stig til at breiðka Vágsveg, og vóru nøkur hús flutt í tí sambandi.

Myndir 

Gøtur í Vági
Marknoyrarvegur

Marknoyrarvegur er ein gøta í Vági. Gøtan er har eysturi í bygdini og er ein tann fyrsta ein kemur til, tá ið koyrt verður til Vágs frá norðara parti av oynni til syðru helvt av Suðuroy. Fyrst eitur vegurin Nesvegur, og so verður navnið broytt til Marknoyrarvegur á leið við har ið bygdarskeltið er. Ein býlingur í Vági, ið er á leið sama økið ið vegurin er, eitur Marknoyri. Býlingurin er gamal, men fyrr í tíðini vóru bert fá hús har. Vegurin millum Vág og Porkeri var fyrst gjørdur í erva, hann var eisini róptur Nervavegurin. Síðst í 1970-árunum var vegurin til Porkeris gjørdur eftir Marknoyrarvegi og eystureftir, har ið vegurin er í dag. Tað eru mest sethús, ið liggja við Marknoyrarvegin, tó eru nakrir fáir vinnubygningar eisini har. Í eldri tíð var ein handil á Marknoyri og fiskapláss var eisini har hjá Nolsøe familjuni. Handilsbygningurin er til enn og verður í dag róptur Vilt-húsið, eigari er Finn Johannessen. Eitt skifti var ein handil við møblum og brúkslutum í bygninginum og nevndist hann tá Preeti Payal, tað vóru Sarina og Jutta Augustinussen, ið áttu og róku handilin. Tórgerð Suðuroy hevur eisini havt virksemi á Marknoyrarvegi, hon hevði kiosk har í fleiri ár og í nøkur ár hevði hon silvursmiðju, har ið hon stóð fyri framleiðslu av prýðislutum og øðrum av silvuri, tað var í 1980-árunum. Róald og Ása Norðberg høvdu ein handil á Marknoyrarvegi í bygninginum við Vendiplássið einaferð í 1970-árunum. Demich hevði handil á Marknoyri í fleiri ár frá 2001, men handilin stongdi umleið 2013. Fyrr hevur annað virksemi verið í bygninginum, har hevur verið snikkaraverkstaður, og dansifelagið Jómsvíkingar dansaðu eitt skifti føroyskan dans í bygninginum.

Keldur 

Gøtur í Vági
Röyksopp

Röyksopp er ein norsk tónleikaduo, sum varð stovnað av Svein Berge og Torbjørn Brundtland í 1998.

Útgávur

Album 
 Melody A.M. (2001)
 The Understanding (2005)
 Junior (2009)
 Senior (2010)
 Do It Again (EP) við Robyn (2014)
 The Inevitable End (2014)

Útvortis ávísing 
 Röyksopp

Norskir tónleikabólkar
Fasti Gerðarrættur

Fasti Gerðarrættur varð stovnaður 1. apríl 2006 og er fyri sáttmálapartarnar á arbeiðsmarknaðinum í Føroyum. Fasti Gerðarættur hevur skrivstovu á Tinghúsvegi 14 í Havn. Kári á Rógvi var nevndarformaður í Fasta Gerðarættinum frá stovnanini til sín deyða 14. februar 2015. Fyrsta málið varð lagt fyri Fasta Gerðarrættin 30. august 2006, og fyrsti úrskurður var sagdur 30. januar 2007.

Sáttmálapartar 
Í bókstavarað:

Løntakarafeløgini fyri verkafólk og tílíkar fakbólkar (løntakarar á privata arbeiðsmarknaðinum) 
Finansforbundet
Flogskiparafelag Føroya
Føroya Arbeiðarafelag – FA 
Føroya Handverkarafelag
Føroya Prentarafelag
Føroysk Miðlafólk
Havnar Arbeiðskvinnufelag – HAK
Havnar Arbeiðsmannafelag – HAF
Klaksvíkar Arbeiðskvinnufelag
Klaksvíkar Arbeiðsmannafelag
Landsfelag Handverkaranna
S & K
Starvsfólkafelag Føroysku Sparikassanna
Súlan
Yrkisfelagið Trygdin

Manningarfeløgini 
Føroya Fiskimannafelag - FF
Føroya Skipara- & Navigatørfelag - FS&N
Maskinmeistarafelagið – MMF

Løntakarafeløgini fyri starvsfólk og tílíkar fakbólkar 
Almanna- og Heilsurøktarafelag Føroya
Arkitektafelag Føroya
Bioanalytikarafelagið
Búskapar- og Løgfrøðingafelag Føroya – BLF
Dansk Farmaceutforening
Ergoterapeutfelagið
Fakfelag Sjómansskúlalærara í Føroyum
Farmakonomforeningen
Felagið Føroyskir Sjúkrarøktarfrøðingar
Felagið Maskinmeistaralærarar
Foreningen af yngre læger/Hjálparlæknaráð Føroya
Føroya Byggifrøðingafelag
Føroya Lærarafelag – FL
Føroya Musikklærarafelag
Føroya Pedagogfelag – FPF
Føroya Psykiatrifelag
Føroya Tekniska Lærarafelag
Føroya Verkfrøðingafelag
Føroyskir Fysioterapeutar
Heilsuhjálparafelag Føroya
Lærarafelag Handilsskúlans
Ljósmøðrafelag Føroya
Magistarafelagið – MF
Økonomafelag Føroya
Starvsmannafelagið – SMF
Yrkisfelag Studentaskúla- og HF-lærara – YF

Arbeiðsgevarafeløgini 
Føroya Arbeiðsgevarafelag – FAG
Føroya Handverksmeistarafelag
Føroya Prentsmiðjufelag – FPE

Reiðarafeløgini 
Føroya Reiðarafelag – FRF
Reiðarafelagið fyri Farmaskip – RFF

Almennu arbeiðsgevararnir 
Fíggjarmálaráðið – FMR
Kommunala arbeiðsgevarafelagið – KAF

Nevnd og dómarar

Keldur 

Arbeiðsmarknaður
Føroysk fakfeløg
Arbeiðsgevarafeløg
Løgfrøði
Dan Uzan

Dan Uzan (føddur 1977, deyður 15. februar 2015) var ein danskur kurvabóltsleikari, samfelagsfrøðingur, vaktarmaður, ið hoyrdi til jødiska samfelagið í Danmark, og sum bleiv myrður orsakað av sínarai trúgv av einum muslimskum yvirgangsmanni undir yvirgangsálopunum í Keypmannahavn hin 14.  og 15. februar 2015. Skotálopið á synagonguna hendi umleið ein hálvan tíma eftir miðnátt. Seinnapartin dagin fyri fór eitt annað skotálop fram móti Krudttønden í Keypmannahavn, har ein maður doyði og tríggir løgreglumenn vóru særdir. Hann varð útbúgvin samfelagsfrøðingur (cand. polit.). Hann hevur starvast fyri SAS og fyri Tiger-handilsketuna. Foreldur hansara vóru av donskum og ísraelskum uppruna, mamman er donsk, pápin er ísraeli. Dan var næstelstur og vaks upp í Hvidovre. Hann gekk í jødiska skúlanum, Carolineskolen. Hann spældi fótbólt í jødiska felagnum Hakoah, sum málmaður, og luttók í fimm altjóða jødiskum ítróttastevnum, Maccabiadur, og umboðaði Danmark og felagið sum málmaður. Eitt skifti búði hann í Ísrael, har hann lærdi seg hebraiskt.

Lívsleið og deyði

Lívsleið sum ítróttamaður
Dan Uzan var 205 cm høgur. Hann spældi kurvabólt frá 1996 við danska felagnum Hørsholm 79ers. Fyrst spældi hann við ungdómsliðnum, síðan spældi hann í meistaradeildini og frá 2010 spældi hann sum veteranur við Høbas, sum er eitt veteranlið í sama felag.

Uzan hevur eisini spælt fótbólt við jødiska fótbóltsfelagnum Hakoah í fleiri ár, hann var málmaður. Fótbóltsvenjari hansara, Tage Skolnik, ið var venjari hjá Dan Uzan frá 1995 til 2007, minnist hann sum ein góðan vin, ið altíð møtti til venjing.

Myrður í yvirgangsálopi 
Dan Uzan, ið var 37-ára gamal, tá ið hendingin fór fram, stóð sum vaktarmaður uttanfyri eitt mentanarhús, ið var aftanfyri jødisku synagoguna í Krystalgade í Keypmannahavn, tá ið tann mistonkti drápsmaðurin, hin 22 ára gamli Omar Abdel Hamid El-Hussein, skeyt Dan í høvdið. Hann doyði av skotunum. Dan stóð sum sjálvboðin vaktarmaður uttanfyri synagonguna, meðan ein ein veitsla fór fram í einum høli inni í synagoguni, tí ein genta helt sína bat mitzva (svarar nøkulunda til eina konfirmatión). Tveir løgreglumenn vóru eisini raktir av skotum í armar og bein, men vóru ikki í lívsvanda. Dan Uzan varð eftir álopið og deyða sín heiðraður sum ein hetja, tí hann var við til at forða fyri at eitt hópdráp kundi fari fram, um yvirgangsmaðurin slapp inn í synagoguna, har umleið 80 fólk vóru.

Jarðarferðin 
Dan Uzan fór til jarðar hin 18. februar 2015. Fleiri hundrað fólk fylgdu honum til jarðar, millum onnur vóru danski forsætisráðharrin, Helle Thorning-Schmidt og løgmálaráðharrin Mette Frederiksen og fylgdu. Hann varð grivin í Mosaisk Vester Begravelsesplads.

Heiður 
Uzan varð í 2015 heiðraður posthumt av franska ríkinum við heiðursmerkinum Médaille du Courage (dirvismedaljan).
Í desember sama árið, varð hann av danska tíðindablaðnum Berlingske valdur til Ársins dana fyri árið 2015.

Keldur 

Føðingar í 1977
Andlát í 2015
Jødadómur
Kurvabóltur
Fótbóltsleikarar úr Danmark
Cats Don't Dance

Cats Don't Dance er ein amerikanskur teknifilmur frá 1997.

Tey leikandi 
 Scott Bakula sum Danny
 Jasmine Guy sum Sawyer
 Natalie Cole provides Sawayer's singing voice.
 Matthew Herried sum Peabo "Pudge" Pudgemyer
 Ashley Peldon sum Darleen "Darla" Dimple.
 Lindsay Ridgeway provides Darla Dimple's singing voice.
 Kathy Najimy sum Tillie Hippo
 John Rhys-Davies sum Woolie the Mammoth
 Betty Lou Gerson sum Frances Albacore
 Hal Holbrook sum Cranston Goat
 Don Knotts sum T.W. Turtle
 George Kennedy sum L.B. Mammoth
 René Auberjonois sum Flanagan
 Rick Logan provides T.W.'s singing voice.
 Mark Dindal sum Max
 Frank Welker sum Farley Wink
 David Johansen sum Bus Driver
 Dee Bradley Baker sum Kong
 Tony Pope sum Alligator
 Peter Renaday sum Fortæller

Keldur

Slóðir úteftir 

 
 
 
 
 

Amerikanskir animatiónsfilmar
Oscar fyri besta filmin

Oscar fyri besta filmin (enskt: Academy Award for Best Picture) er ein filmvirðisløn, ið verður handað á tí árligu Oscarveitsluni. Vinnarin verður útvaldur millum 10 tilnevndir filmar, fyrr var talan um fimm tilnevndir filmar.

Keldur 

Oscar-virðislønir
Birdman

Birdman or (The Unexpected Virtue of Ignorance) er ein amerikansk dramakomedia frá 2014. Filmurin er skrivaður og leikstjórnaður av Alejandro González Iñárritu. Høvuðsleiklutirnir verða spældir av Michael Keaton, Zach Galifianakis, Edward Norton, Andrea Riseborough, Amy Ryan, Emma Stone og Naomi Watts. Filmurin hevði heimsfrumsýning á Filmfestivalinum í Venedig 2014 og amerikanska biograffrumsýning 17. oktober 2014.

Handling 
Ein fyrrverandi sjónleikari sum einaferð spældi leiklutin sum ein ikonisk hetja, má yvirvinna sítt ego og sínar familjutrupulleikar, meðan hann spælir í einum sjónleiki á Broadway í eini roynd at endurvinna sína mistu sukse.

Listi yvir leiklutir 
 Michael Keaton sum Riggan Thomson
 Zach Galifianakis sum Jake
 Edward Norton sum Mike Shiner
 Andrea Riseborough sum Laura
 Amy Ryan sum Sylvia
 Emma Stone sum Sam Thomson
 Naomi Watts sum Lesley
 Merritt Weaver sum Annie
 Lindsay Duncan sum Tabitha Dickinson
 Jeremy Shamos sum Ralph
 Damian Young soum Gabriel
 Natalie Gold sum Clara

Keldur 

Amerikanskir filmar
Oscar fyri besta filmin
Blakfjesingur

Blakfjesingur (í Suðuroy føroyskur blakkur ella bara blakkur) er eitt seyðaslag sum stavar frá hálendinum í Skotlandi. Í ensktmælta heiminum verður slagið oftast rópt "Scottish Blackface". Í 20. øld vórðu seyðir av hesum slagi innfluttir til Føroya og blandaðir uppí føroyskan seyð, sum so hevur arvað hesi litbrigdini ið verða nevnd blakkur (black). Tað, sum eyðkennir hetta slag er, at tað vanliga hevur ljósan (hvítan) kropp, svart høvd, sum oftast við ljósum múla, og svørt bein. Í upprunaslagnum er alt hornaseyður. Hetta slag sigst vera eitt tað harðbalnasta í øllum Stóra Bretlandi.

Keldur 
Seyðalitir Gudmund Niclasen 2007

Seyðir
Céline Dion

Céline Marie Claudette Dion (fødd 30. mars 1968) er ein kanadisk songkvinna, sangskrivari og sjónleikari. Hon varð fødd í Charlemagne, Quebec. Celina Dion hevur selt meira enn 200 milliónir plátur síðan starvsleið hennara sum sangari byrjaði í byrjanini av áttatitalinum.

Útvortis ávísing 

 Celine Dion official website
 Céline Dion á YouTube
 Céline Dion á Billboard

Kanadiskir sangarar
Vinnarar av Eurovision Song Contest
Føðingar í 1968
Françoise Hardy

Françoise Hardy (fødd 17. januar 1944 í Paris) er ein fronsk songkvinna og sjónleikarinna. Hon umboðaði Monako í Evropeisku tónleikakappingini Eurovision Song Contest í 1963.

Slóðir úteftir 
 Françoise Hardy

Franskar songkvinnur
Luttakarar í Eurovision Song Contest
Føðingar í 1944
Alejandro González Iñárritu

Alejandro González Iñárritu (føddur 15. august 1963 í Mexico City, Meksiko) er ein meksikanskur filmsleikstjóri, filmsrithøvundur, filmsframleiðari, og tónaskald.

Fimm av spælifilmum hansara, hava fingið góðar dómar runt heimin, og fingið fleiri Oscar-tilnevningar. Teir filmarnir eru: Amores perros (2000), 21 Grams (2003), Babel (2006), Biutiful (2010) and Birdman or (The Unexpected Virtue of Ignorance) (2014). Í 2015 vann Alejandro tríggjar Oscar-virðislønir fyri filmin Birdman. Virðislønirnar vóru latnar fyri Besta Filmsleikstjóra, Besta Filmshandrit, og Besta Film.

Filmografi

Spælifilmar 
 Death Trilogy:
 Amores perros (2000)
 21 Grams (2003)
 Babel (2006)
 Biutiful (2010)
 Birdman or (The Unexpected Virtue of Ignorance) (2014)
 The Revenant (2015)

Sjónvarpsverk 
 Detrás del dinero (1995) (TV)
 El Timbre (1996)
 Powder Keg (2001) ("The Hire" røðin fyri BMW)
 11'09"01 September 11 (2002)
 Chacun son cinema (2007) (brotið "ANNA")
 Naran Ja (One Act Orange Dance) (2012)

Virðislønir og tilnevningar

Academy Awards (Oscar-virðislønin)

AACTA International Awards

British Academy Film Awards (BAFTA)

Cannes Film Festival

Directors Guild of America Award

Golden Globe Award

Independent Spirit Awards

Producers Guild of America Award

Venice Film Festival

Útvortis Leinkjur 
Alejandro González Iñárritu á Internet Movie Database

Keldur 

Leysliga umsett frá ensku wikipediasíðunni  Alejandro González Iñárritu  Heintað tann 27. februar 2015.

Føðingar í 1963
Meksikanar
Meksikanskir filmsleikstjórar
Oscar fyri besta filmsleikstjóra
Charlotte

Charlotte er býur í amerikanska stakríkinum North Carolina. 

Í 2018 hevði býurin 872.498 íbúgvar. Við forstøðum vóru tað meiri enn 2,5 milliónir fólk. Hervið er hann størsti býur í norðara parti av stakríkinum.

Søga 
Býurin er uppkallaður eftir Charlotte av Mecklenburg-Strelitz (1744-1818), kona Georg III av Stórabretlandi.

Ávísingar úteftir 
Heimasíða, charmeck.org
Charlotte, wikivoyage.org  (á enskum)

Keldur 

North Carolina
Býir í North Carolina
Norðursámiskt mál

Norðursámiskt er eitt sámiskt mál, ið verður tosað í Svøríki, Finnlandi og Noregi.

 Týðing til norskt

Mál í Noregi
Mál í Svøríki
Mál í Finnlandi
Sámisk mál
Pitesámiskt mál

Pitesámiskt er eitt sámiskt mál, ið verður tosað í Svøríki og Noregi. Einans 25-50 fólk tosa tað, og málið er tí doyggjandi.

Mál í Noregi
Mál í Svøríki
Sámisk mál
Hótt mál
Moderna Museet

Moderna Museet er eitt savn í Stokkhólmi.

Slóðir úteftir 

Heimasíðan hjá Moderna Museet

Søvn í Stokkhólmi
Lulesámiskt mál

Lulesámiskt er eitt sámiskt mál, ið verður tosað í Svøríki og Noregi.

Mál í Noregi
Mál í Svøríki
Sámisk mál
Inarisámiskt mál

Inarisámiskt er eitt sámiskt mál, ið verður tosað í Finnlandi. Einans umleið 300 fólk tosa tað, og málið er tí doyggjandi.

Mál í Finnlandi
Sámisk mál
Hótt mál
Surf's Up

Surf's Up er ein Oscar-tilnevndur amerikanskur animatiónsfilmur frá 2007. Filmurin er telduanimeraður og snýr seg um tann unga pingvinin og surfarin, Cody Maverick úr Frøsericia í Antarktis, ið droymir um at gerast eins góður surfari sum fyrimynd hansara, Big Z.

Røddir í upprunaútgávuni 
 Shia LaBeouf-Cody Maverick
 Jeff Bridges-Zeke 'Big Z' Topanga/Geek
 Zooey Deschanel-Lani Aliikai
 Jon Heder-Chicken Joe
 James Woods-Reggie Belafonte
 Diedrich Bader-Tank 'The Shredder' Evans
 Mario Cantone-Mikey Abromowitz
 Kelly Slater-Kelly
 Rob Machado-Rob
 Sal Masekela-SPEN Announcer
 Ash Brannon-Moviemaker
 Chris Buck-Moviemaker
 Brian Posehn-Glen Maverick
 Dana Belben-Edna Maverick 
 Reed Buck-Arnold
 Reese Elowe-Kate
 Jack P. Ranjo-Smudge
 Matthew W. Taylor-Ivan/Glen's Buddy

Aðrar røddir: 

Bob Bergen  Jillian Bowen  Johanna Braddy  John Cygan  Courtnee Draper  Bill Farmer  Andy Fischer-Price  Teresa Ganzel  Jess Harnell  Jesse Head  Sherry Lynn  Danny Mann  Mickie McGowan  Alec Medlock  Laraine Newman  Jan Rabson  Meagan Smith  Marisa Theodore  Crawford Wilson  Jacob Zachar

Keldur 

Amerikanskir animatiónsfilmar
Favrskov kommuna

Favrskov kommuna (danskt: Favrskov Kommune), er ein kommuna í Región Miðjútland í Danmark.

Keldur 

Kommunur í Danmark
Skríggið

Skríggið (norskt: Skrik) er ein kendur málningur av Edvard Munch. Málningurin finst í fýra útgávum og harafturat sum litografi.

Slóðir úteftir 
Munch Savnið

Málningar
Edvard Munch
Roy Lichtenstein

Roy Fox Lichtenstein (føddur 27. oktober 1923 í New York, deyður 29. september 1997 í New York) var ein amerikanskur listamálari og grafikari. Í 1960-árunum var  hann, saman við  Andy Warhol, Jasper Johns og James Rosenquist og øðrum, undangongumaður innan eitt nýtt slag av list, Pop-Art. Hann fekk eitt nú íblástur frá teknirøðum. Whaam! og Drowning Girl verða ofta søgd at vera hansara kendastu verk, meðan Oh, Jeff...I Love You, Too...But... sigst vera hansara triðkendasta verk.

Listafólk úr USA
Føðingar í 1923
Andlát í 1997
Roy Lichtenstein
Mark Rothko

Mark Rothko (føddur 25. september 1903 í Dvinsk, deyður 25. februar 1970 í New York) var ein amerikanskur listamálari av russiskari, jødaætt. Hann verður oftast sagdur at vera abstrakt impressionistur. Saman við Jackson Pollock og Willem de Kooning, verður hann ofta mettur at verða ein av kendastu amerikonsku amerikonsku listafólkunum frá eftirkrígstíðini.  

Listafólk úr USA
Føðingar í 1903
Andlát í 1970
M-Maybe

M-Maybe er ein kendur pop-art málningur frá 1965 av Roy Lichtenstein. Málningurin hongur í Museum Ludwig í Köln.

Slóðir úteftir 
Lichtenstein Foundation

Málningar
Roy Lichtenstein
Islamiskur Statur

Islamski Staturin stytt  IS, ISIS ella ISIL ( ad-Dawla al-Islamiyya (fi al-Iraq wa al-Sham) (Daesh) er ein sunniislamistisk rørsla, av fleiri londum skýrdur sum yvirgangsfelagsskapur, ið fyrst og fremst er virkin í Irak og Sýria. IS hevur í 2014 stovnað eitt kalifat, eitt Islamskt ríki, í pørtum av Sýria og Irak. Felagsskapurin hevur síðani november 2014 eisini fingið fótafesti í Libya og hevur spakuliga voksið seg fram í landinum, meðan Vesturheimurin, við USA á odda, hevur bumbað stríðsfólkini hjá IS í Sýria og Irak. IS virðir ikki fornaldar virðir og setti í mars 2015 í verk oyðileggingar av fornaldarøkinum Nimrud. IS er eisini kent fyri at burturføra vesturlendingar og hevur hótt við at myrða fólkini. Tá ið teirra krøv ikki verða eftirlíkaði, so avrætta teir hesi fólk, og tað gera teir t.d. við at hálshøggja tey fyri opnum skermi, meðan teir sjálvir hava masku fyri andlitið, so teir ikki skulu kennast aftur. ISIS hevur hertikið eitt øki á stødd við Bretland í Sýria og Irak. IS verður mett sum vandamiklasti yvirgangsfelagsskapur í heiminum í 2015 og framdi tað størsta yvirgangsálopið í París í nýggjari tíð. Leiðarin í felagsskapinum, Abu Bakr al-Baghdadi hevur útnevnt seg sjálvan til kalif, ið er heiti á einum eftirmanni Muhammeds sum oddamaður í muslimska heiminum. IS hevur sett í verk sharia-lógir í teimum økjum, har felagsskapurin hevur valdið. Felagsskapurin er illa umtóktur av mongum kring heimin fyri víðgongda harðskapin, eitt nú hevur IS krossfest fangar, hálshøgt teir og framt fleiri hópdráp á sivilfólk. IS hevur eisini tikið uppaftur trælahald í sínum økjum.
 
Samgongan ímóti IS, sum er undir leiðslu av USA, framdi í august og september í 2014 fleiri bumbuálop móti Islamskum Stati. Danmark luttók við sjey stríðsflogførum í krígnum ímóti bólkinum í Irak. Í oktober 2015 framdi Russland bumbuálop einsamalt í Sýria sum formelt eisini er vent ímóti IS. Higartil hava hesi álop tó ikki verið vend bara ímóti IS men eisini ímóti teimum meira moderatu uppreistrarbólkunum, ið stríðast ímóti forsetanum í Sýria.

Keldur 

Yvirgangsfelagsskapir
Irak
Sýria
Islamisma