alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Nimr al-Nimr

Nimr Baqir al-Nimr ( Nimr Bāqr an-Nimr; 1959 – 2. januar 2016; eisini romaniserað: Bakir al-Nimr, al-Nemr, al-Namr, al-Nimer, al-Nemer, al-Namer), vanliga nevndur Sjeik Nimr, var ein Shia Sjeikur í al-Awamiyah í Eystara Landsluti í Saudiarabia hvørs handtøka og seinni avrætting skapti diplomatiskar spenningar millum Shia og Sunni stjórnir. Hann var væl umtóktur millum tey ungu og kritiskur móti stjórnini í Saudiarabia, og ynskti frí politisk val í landinum. Hann varð handtikin av savdiskum myndugleikum í 2006, um tað tíðina tá hann segði, at hann varð blivin sligin av Mabahith (loyniløgreglan í Saudiarabia). Í 2009 fanst hann at savdiskum myndugleikum og skjeyt upp, at um rættindini hjá Saudi-Shia fólkum ikki vórðu vird, so skuldi Eystari Landslutur taka loysing. Savdiskir myndugleikar svaraðu aftur við at handtaka al-Nimr og 35 onnur.

Hin 8. juli 2012 skjeyt savdiska løgreglan al-Nimr í beinið og handtók hann í tí, sum løgreglan kallaði ein "útvekslan av skotríðum." Savdiska løgreglan skjeyt inn í eina mongd av fólkum, ið mótmæltu handtøkuna av al-Nimr og drupu tveir menn, Akbar al-Shakhouri og Mohamed al-Felfel. Al-Nimr byrjaði eitt hungursverkfall og sagt varð, at hann varð píndur. Asharq Center for Human Rights stúrdu fyri heilsuni hjá al-Nimr undir hansara hungursverkfalli hin 21. august, og bóðu um altjóða stuðul til tess at loyva atgongd til familju, advokatar og mannarættindastuðulsfólk.

Hin 15. oktober 2014 varð al-Nimr dømdur til deyða av Ser Revsirættinum í Saudiarabia orsakað av at hann skuldi hava eggja til frammanda uppíblanding í Saudiarabia, fyri "ikki at akta teimum ráðandi og fyri at fara í hernað móti trygdarløgregluni". Bróðir hansara, Mohammad al-Nimr, varð handtikin sama dag fyri at senda boð á Twitter um deyðadómin. Al-Nimr varð avrættaður hin 2. januar 2016 ella beint áðrenn 2. januar, saman við 46 øðrum. Avrættanin av honum elvdi til at Iran og Shiitar í øllum Miðeystri umframt vesturlendingar fordømdu gerðina. Savdiska stjórnin segði, at líkið ikki fór at verða útflýggjaður til familjuna.

Keldur 

Føðingar í 1959
Andlát í 2016
Saudiarabi
Kankaanpää

Kankaanpää er ein býur og ein kommuna í Finnlandi. Fólkatalið var 11 831 í 2015.

Ávísingar úteftir
 Kankaanpää kommuna

Býir í Finnlandi
Kommunur í Finnlandi
Arkimedes

Arkimedes (grikskt Ἀρχιμήδης) føddur 287 f.Kr. í Syrakus á Sisilia, deyður 212 f.Kr., var ein støddfrøðingur, alisfrøðingur og uppfinnari í forna Grikkalandi. Sjálvt um bert fáar av skriftum hansara eru varveittar og lítil vitan er um lív hansara, so verður hann mettur sum ein av týdningarmiklastu vísindafólkum í klassisku fornøldini. Umframt at hann hevur gjørt týðandi uppdagingar innan støddfrøði og geometri, hevur hann fingið æruna av at hava gjørt tól og innrætningar, ið vóru langt frammanfyri sína tíð.

Keldur 

3. øld f.Kr.
Grikkaland í fornøld
Grikkar
465 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. - 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr. 410-árini f.Kr.

Árstal: 470 f.Kr. 469 f.Kr. 468 f.Kr. 467 f.Kr. 466 f.Kr. - 465 f.Kr. - 464 f.Kr. 463 f.Kr. 462 f.Kr. 461 f.Kr. 460 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
466 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. - 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr. 410-árini f.Kr.

Árstal: 471 f.Kr. 470 f.Kr. 469 f.Kr. 468 f.Kr. 467 f.Kr. - 466 f.Kr. - 465 f.Kr. 464 f.Kr. 463 f.Kr. 462 f.Kr. 461 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
467 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. - 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr. 410-árini f.Kr.

Árstal: 472 f.Kr. 471 f.Kr. 470 f.Kr. 469 f.Kr. 468 f.Kr. - 467 f.Kr. - 466 f.Kr. 465 f.Kr. 464 f.Kr. 463 f.Kr. 462 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
468 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. - 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr. 410-árini f.Kr.

Árstal: 473 f.Kr. 472 f.Kr. 471 f.Kr. 470 f.Kr. 469 f.Kr. - 468 f.Kr. - 467 f.Kr. 466 f.Kr. 465 f.Kr. 464 f.Kr. 463 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
469 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. - 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr. 410-árini f.Kr.

Árstal: 474 f.Kr. 473 f.Kr. 472 f.Kr. 471 f.Kr. 470 f.Kr. - 469 f.Kr. - 468 f.Kr. 467 f.Kr. 466 f.Kr. 465 f.Kr. 464 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
470 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 475 f.Kr. 474 f.Kr. 473 f.Kr. 472 f.Kr. 471 f.Kr. - 470 f.Kr. - 469 f.Kr. 468 f.Kr. 467 f.Kr. 466 f.Kr. 465 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
471 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 476 f.Kr. 475 f.Kr. 474 f.Kr. 473 f.Kr. 472 f.Kr. - 471 f.Kr. - 470 f.Kr. 469 f.Kr. 468 f.Kr. 467 f.Kr. 466 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
472 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 477 f.Kr. 476 f.Kr. 475 f.Kr. 474 f.Kr. 473 f.Kr. - 472 f.Kr. - 471 f.Kr. 470 f.Kr. 469 f.Kr. 468 f.Kr. 467 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
473 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 478 f.Kr. 477 f.Kr. 476 f.Kr. 475 f.Kr. 474 f.Kr. - 473 f.Kr. - 472 f.Kr. 471 f.Kr. 470 f.Kr. 469 f.Kr. 468 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
474 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 479 f.Kr. 478 f.Kr. 477 f.Kr. 476 f.Kr. 475 f.Kr. - 474 f.Kr. - 473 f.Kr. 472 f.Kr. 471 f.Kr. 470 f.Kr. 469 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
475 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 480 f.Kr. 479 f.Kr. 478 f.Kr. 477 f.Kr. 476 f.Kr. - 475 f.Kr. - 474 f.Kr. 473 f.Kr. 472 f.Kr. 471 f.Kr. 470 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
476 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 481 f.Kr. 480 f.Kr. 479 f.Kr. 478 f.Kr. 477 f.Kr. - 476 f.Kr. - 475 f.Kr. 474 f.Kr. 473 f.Kr. 472 f.Kr. 471 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
477 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 482 f.Kr. 481 f.Kr. 480 f.Kr. 479 f.Kr. 478 f.Kr. - 477 f.Kr. - 476 f.Kr. 475 f.Kr. 474 f.Kr. 473 f.Kr. 472 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
478 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 483 f.Kr. 482 f.Kr. 481 f.Kr. 480 f.Kr. 479 f.Kr. - 478 f.Kr. - 477 f.Kr. 476 f.Kr. 475 f.Kr. 474 f.Kr. 473 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
479 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju:  520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr.

Árstal: 484 f.Kr. 483 f.Kr. 482 f.Kr. 481 f.Kr. 480 f.Kr. - 479 f.Kr. - 478 f.Kr. 477 f.Kr. 476 f.Kr. 475 f.Kr. 474 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
480 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 485 f.Kr. 484 f.Kr. 483 f.Kr. 482 f.Kr. 481 f.Kr. - 480 f.Kr. - 479 f.Kr. 478 f.Kr. 477 f.Kr. 476 f.Kr. 475 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
481 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 486 f.Kr. 485 f.Kr. 484 f.Kr. 483 f.Kr. 482 f.Kr. - 481 f.Kr. - 480 f.Kr. 479 f.Kr. 478 f.Kr. 477 f.Kr. 476 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
482 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 487 f.Kr. 486 f.Kr. 485 f.Kr. 484 f.Kr. 483 f.Kr. - 482 f.Kr. - 481 f.Kr. 480 f.Kr. 479 f.Kr. 478 f.Kr. 477 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
483 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 488 f.Kr. 487 f.Kr. 486 f.Kr. 485 f.Kr. 484 f.Kr. - 483 f.Kr. - 482 f.Kr. 481 f.Kr. 480 f.Kr. 479 f.Kr. 478 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
484 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 489 f.Kr. 488 f.Kr. 487 f.Kr. 486 f.Kr. 485 f.Kr. - 484 f.Kr. - 483 f.Kr. 482 f.Kr. 481 f.Kr. 480 f.Kr. 479 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
485 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 490 f.Kr. 489 f.Kr. 488 f.Kr. 487 f.Kr. 486 f.Kr. - 485 f.Kr. - 484 f.Kr. 483 f.Kr. 482 f.Kr. 481 f.Kr. 480 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
486 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 491 f.Kr. 490 f.Kr. 489 f.Kr. 488 f.Kr. 487 f.Kr. - 486 f.Kr. - 485 f.Kr. 484 f.Kr. 483 f.Kr. 482 f.Kr. 481 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
487 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 492 f.Kr. 491 f.Kr. 490 f.Kr. 489 f.Kr. 488 f.Kr. - 487 f.Kr. - 486 f.Kr. 485 f.Kr. 484 f.Kr. 483 f.Kr. 482 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
488 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 493 f.Kr. 492 f.Kr. 491 f.Kr. 490 f.Kr. 489 f.Kr. - 488 f.Kr. - 487 f.Kr. 486 f.Kr. 485 f.Kr. 484 f.Kr. 483 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
489 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. - 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr.

Árstal: 494 f.Kr. 493 f.Kr. 492 f.Kr. 491 f.Kr. 490 f.Kr. - 489 f.Kr. - 488 f.Kr. 487 f.Kr. 486 f.Kr. 485 f.Kr. 484 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
490 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 495 f.Kr. 494 f.Kr. 493 f.Kr. 492 f.Kr. 491 f.Kr. - 490 f.Kr. - 489 f.Kr. 488 f.Kr. 487 f.Kr. 486 f.Kr. 485 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
500-árini f.Kr.

Øldir: 7. øld f.Kr. - 6. øld f.Kr. - 5. øld f.Kr.

Áratíggju: 550-árini f.Kr. 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. - 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr.

Ár: 509 f.Kr. 508 f.Kr. 507 f.Kr. 506 f.Kr. 505 f.Kr. 504 f.Kr. 503 f.Kr. 502 f.Kr. 501 f.Kr. 500 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát

Slóðir úteftir 

6. øld f.Kr.
Áratíggju
491 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 496 f.Kr. 495 f.Kr. 494 f.Kr. 493 f.Kr. 492 f.Kr. - 491 f.Kr. - 490 f.Kr. 489 f.Kr. 488 f.Kr. 487 f.Kr. 486 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
492 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 497 f.Kr. 496 f.Kr. 495 f.Kr. 494 f.Kr. 493 f.Kr. - 492 f.Kr. - 491 f.Kr. 490 f.Kr. 489 f.Kr. 488 f.Kr. 487 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
493 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 498 f.Kr. 497 f.Kr. 496 f.Kr. 495 f.Kr. 494 f.Kr. - 493 f.Kr. - 492 f.Kr. 491 f.Kr. 490 f.Kr. 489 f.Kr. 488 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
494 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 499 f.Kr. 498 f.Kr. 497 f.Kr. 496 f.Kr. 495 f.Kr. - 494 f.Kr. - 493 f.Kr. 492 f.Kr. 491 f.Kr. 490 f.Kr. 489 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
495 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 500 f.Kr. 499 f.Kr. 498 f.Kr. 497 f.Kr. 496 f.Kr. - 495 f.Kr. - 494 f.Kr. 493 f.Kr. 492 f.Kr. 491 f.Kr. 490 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
496 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 501 f.Kr. 500 f.Kr. 499 f.Kr. 498 f.Kr. 497 f.Kr. - 496 f.Kr. - 495 f.Kr. 494 f.Kr. 493 f.Kr. 492 f.Kr. 491 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
497 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 502 f.Kr. 501 f.Kr. 500 f.Kr. 499 f.Kr. 498 f.Kr. - 497 f.Kr. - 496 f.Kr. 495 f.Kr. 494 f.Kr. 493 f.Kr. 492 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
498 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 503 f.Kr. 502 f.Kr. 501 f.Kr. 500 f.Kr. 499 f.Kr. - 498 f.Kr. - 497 f.Kr. 496 f.Kr. 495 f.Kr. 494 f.Kr. 493 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
499 f.Kr.

Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. 

Áratíggju: 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. - 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr.

Árstal: 504 f.Kr. 503 f.Kr. 502 f.Kr. 501 f.Kr. 500 f.Kr. - 499 f.Kr. - 498 f.Kr. 497 f.Kr. 496 f.Kr. 495 f.Kr. 494 f.Kr.

Hendingar

Føðingar

Andlát 

5. øld f.Kr.
Nairobi

Nairobi Nairobi er verdens værste by i afrika(; ) er høvuðsstaðurin og størsti býur í Kenja. Býurin er m.a. kendur fyri Nairobi National Park, ið er eitt fríðøkið fyri vill djór, mitt inni í býnum. Býurin og økið kring býin eru Región Nairobi (Nairobi County, hvørs guvernørur er Evans Kidero. Býurin hevur gott 3 milliónir íbúgvar og liggur 1700 metrar yvir havinum. Býurin varð stovnaður í 1899 í sambandi við byggingina av jarnbreytini millum strandabýin Mombasa og landið Uganda. Í 1907 gjørdist Nairobi høvuðsstaður í Bretska Eysturafrika, og í 1963, tá ið Kenja gjørdist sjálvstøðug tjóð, gjørdist býurin høvuðsstaður í Kenja.

Landafrøði og veðurlag 
Fyrisitingarliga økið á býnum fevnir um nærum 700 km². Býurin liggur umleið 1 700 metrar yvir havinum.

Nairobi liggur millum býirnir Kampala og Mombasa. Hann liggur nærindis tí Eysturafrikanska Rivudalinum (Great Rift Valley) og minni jarðskjálvtar henda av og á. Ngong Hills liggur móti vestri, Mount Kenya móti norði og Kilimanjaro í ein landssynning. Nairobiáin og hjááir renna gjøgnum landslutin. Parkir í býun eru m.a. Uhuruparkin, Central Park og Nairobi Arboretum.

Hæddarmunurin á  umleið 1 700 metrar yvir havinum gevur Nairobi eitt lýtt veðurlag. Kvøldini kunnu gerast kølig, men aldri køld.

Gongdin í fólkatalinum

Hægstu skýskavarar í Nairobi 
 Times Tower (140 metrar)
 Teleposta Towers (120 metrar)
 Kenyatta International Conference Centre (105 metrar)
 NSSF Building (103 metrar)
 I&M Bank Tower (99,1 metrar)
 Government Office Conference Hall (98 metrar)
 Provincial Headquarters (84,1 metrar)
 Cooperative Bank House (82,9 metrar)
 National Bank House (82 metrar)

Keldur 

Høvuðsstaðir í Afrika
Kenja
Tríveldavinasamgongan og tríveldasamgongan

Ungi keisarin, Wilhelm tann 2., kom til valdi í Týsklandi í 1890 tá Bismarck fór frá. Vilhem tann 2.  legði ein uttanríkispolitik fram, har hann valdi at stegða samarbeiði við Russland. Afturat tí, kemur hann við einum “Weltpolitikki”, ið førdi til at Týsklandi byrjaði at leggja umráðir undir seg, og afturat tí, víðkað um flotan. 
Í 1882 gjørdist Týskland, Eysturríki-Ungarn og Italien samd um, at samstarvast um eina trýveldasamgongu. Ein av orsøkunum var at Týskland lovaði at stuðla Eysturtíki-Ungarn yvir fyri Russland. 
Eftir at samarbeiði millum Týskland og Russland steðgaði, valdi Russland at byrja eitt samstarv við Frakland í 1894. Tá Týsklandi byrjaði at víðkað um flotan og harafturat leggja umráðir úti í heim undir seg – júst sum hini evropæisku stórveldini –, gjørdist onglendingarnir skelkaðir. í hesum sambandi fór Ongland saman við Russland og Frakland í 1907, og ein trívelddavinasamgonga varð grundað.

Tríveldis vinasamgongan 

Tríveldis vinasamgongan var ein sameining ímillum Stóra Bretland, Frakland og Russland, ið var sprottin burturúr the Anglo-French alliance, ið stig fyri stig hevði ment seg, og at enda kom formiliga í rættlag í 1894, og úr Anglo-French Entente Cordial frá 1904. Vinasamgongan kom at enda til lívs eftir Anglo-Russian vinasamgonguni frá 1907

Tríveldisvinasamgongan var eitt aftursvar til tríveldis samgonguna ímillum Týskland, Eysturríki-Ungarn og Italia. Søgufrøðingar kjakast enn tann dag í dag um hvønn leiklut samgongurnar spældu í kveikjanini av fyrra heimsbardaga.

I 1890 gjørdist Vilhelm keisari, og ynskti at føra ein drarvan uttanríkispolitikk. Hann uppgav allan politikkin saman við Russlandi, ið førdi við sær at Russland kom saman við Frankaríki. Hann førdi ein ’Wektpolitik’, i d gjørdi at Týskland byrjaði at kasta seg út í kolonikappingina, og eisini byrjaði hann at byggja ein stóran flota.

Frankaríki leið enn frá krígnum við prusslendingar í 1870-71, og vildu ógvuliga gjarna fáa Alsace og Lorraine aftur frá einum nú einøktum Týsklandi. Stóra Bretland vildi varðveita sína støðu sum tann sterkasta herflotin í heiminum. Russland var enn eitt stórt heimsveldi, men føldi eisini stóra skomm eftir tapinum á Japan, ið var ein lutfalsliga lítið vald.

Tríveldasamgongan - Triplealliancan 

Tríveldasamgongan kemur frá verjusamgonguni millum Týskland og Eysturríki-Ungarn frá 1879, har hesi bæði londini høvdu sett seg saman fyri at standa ímóti álopum frá millum annað Russland og Frakland. Síðani gjørdust Týskland, Eyturríki-Ungarn og Italia samd og settu seg saman í eini Tríveldasamgongu í 1882. Tey skrivaðu undir eitt skjal, har tey lovaðu, at tey skuldu geva hvørjum øðrum hernaðar stuðul í fall skuldi kríggj brostið á.

Tað, sum viðgekk í hesi samgongu var, at Týskland gjørdi av at stuðla Eysturríki-Ungarn framum Russland. Eysturríki-Ungarn og Russland vóru mótstøðumenn í “Europas urolige hjørne” på Balkan.

Tvær samgongur ímóti hvørjum øðrum er ikki nóg nógv til at byrja eitt kríggj, av tí at man áðrenn hevði loyst tílíkar ósemjur, men í 1914 bleiv heimurin kastaður út í tað kríggið, ið higartil hevur verið verst.

Keldur 

Fyrri heimsbardagi
Stuttgart

Stuttgart (; , Swabiskt: Schduagert, ) er høvuðsstaður og størsti býur í Baden-Württemberg í útsynnings Týsklandi. Býurin er 6. størstur í Týsklandi við einum fólkatali á 600 068 (oktober 2014) meðan stórbýarøkið í Stuttgart hevur eitt fólkatal á 5,3 milliónir (2008).

Keldur 

Býir í Týsklandi