alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Funnings sóknar kommuna

Funnings sóknar kommuna, fyrrverandi kommuna í Føroyum

Søga

Funnings sóknar kommuna varð stovnað 1. oktober 1906, tá Funnings sókn tók seg úr Eysturoyar prestagjalds kommunu. Kommunan fevndi um bygdirnar Funningur og Gjógv.

Tá Gjógv gjørdi av at fara úr kommununi, syndraðist hon, og hon varð endaliga tikin úr gildi hin 1. januar 1948. Í hennara stað komu Funnings kommuna og Gjáar kommuna.

Borgarstjórar/Bygdaráðsformenn
1906-1908: Peter Petersen, Funningur
1909-1918: Petur Christian Joensen, Gjógv
1918-1921: Hans Johannesen, Funningur
1922-1930: Johan Kallsoy, Gjógv
1931-1934: Jacob Sofus Jacobsen, Gjógv
1935-1938: Sofus Debes, Gjógv
1939, 1941: Daniel Klein, Gjógv
1940, 1942: Petur A. Petersen, Funningur
1943-1946: Petur S. Dahl, Funningur
1947: Leivur Klein, Gjógv

Kommunur í Føroyum
Eysturoy
Landsfelagið fyri fólk við autismu

Landsfelagið fyri fólk við autismu, vanliga stytt LFA, er eitt av feløgunum í MBF. LFA er eisini limur í danska felagnum, Landsforeningen Autisme. Endamál felagsins er at stuðla teimum, ið hava autismu, og teirra avvarðandi, og at upplýsa um brekið autismu. Adressa felagsins er hjá formanninum, sí heimasíðuna hjá LFA ella Landsforeningen Autisme. 

Felagsskapir
Ubuntu

Ubuntu er ein ókeypis stýriskipan. Standard koyrur Ubuntu við gnome, men fleiri Ubuntu variantar eru til, eitt nú: Kubuntu sum brúkar KDE, Xubuntu sum brúkar XFCE, Fluxbuntu sum brúkar Fluxbox.

Tey kunnu tað sama sum eitt nú Microsoft Windows ella Macintosh. Og hetta er ókeypis uttan brot á upphavs rættin.

Eisini er tað open Source, og Linux basera.

Útvortis ávísing 

 www.ubuntu.com

Teldufrøði
Navnorð

Navnorð eru ein bólkur av orðum, ið lýsa nøvn á ítøkiligum lutum (t.d. stólur, bilur, genta, drongur), fyribrigdum (vestfall, eystfall, mysing, mánalýsi) og hugtøkum (sorg, gleði, longsul) umframt sernøvn (Petur, Sólvá, Enniberg, Sørvágur).

Navnorð verða býtt í felagsnøvn og sernøvn og eru antin kvennkyn, kallkyn ella hvørkikyn.

Hygg eisini at
 Føroyskt mál - Navnorð

Slóðir úteftir 
 Navnorð á síðu 12 í bókini Stutt Mállæra (Anna Maria Reinert Jensen og Harry Davidsen), snar.fo
 Navnorð á síðu 50 í bókini Mállæra (Paulivar Andreasen og Árni Dahl), Føroya Skúlabókagrunnur

Orðaflokkar
ISO

ISO er stytting fyri International Organization for Standardization, ið ásetur millumtjóða standardar á alskyns økjum.

Ávísingar úteftir 
 iso.org

Feløg
Trúarjáttan

Ein trúarjáttan er ein tekstur, ið orðar grundleggjandi læruna í eini trúgv.

Í kristindóminum 
Í kristindóminum eru fleiri trúarjáttanir. Tær elstu og vanligastu eru apostólska trúarjáttanin og nikæno-konstantinopolitanska trúarjáttanin. Afturat teimum hevur føroyska fólkakirkjan eisini athanasiansku trúarjáttanina og augsburgsku trúarjáttanina. Eisini Luthers Lítla katekismus verður roknað sum ein av teimum 5 trúarjáttanunum í luthersku kirkjuni. 

Bæði í fólkakirkjuni og í katólsku kirkjuni er apostolska trúarjáttanin tann vanligasta í sambandi við dópin. Í fólkakirkjuni er hon eisini tann vanligasta í gudstænastuni. Í katólsku messuni verður hinvegin Nikæno-konstantinopolitanska trúarjáttanin meira brúkt.

Í Islam 
Í islam verður trúarjáttanin, shahadah, roknað sum ein av teimum fimm súlunum.
KT-depilin

KT-depilin er ein stovnur undir Mentamálaráðnum, ið veitir føroyska skúlaverkinum tænastur á KT-økinum. KT-depilin umsitur teldupostadressur hjá næmingum og lærarum ígjøgnum FirstClass skipanina og bjóðar heimasíðupláss til skúlar. Eisini skipar KT-depilin fyri KT-kortinum fyri føroyskar lærarar og fyri KT-varðaútbúgvingini.

Útvortis ávísing 

Heimasíða KT-depilsins

Skúlar í Føroyum
Teldutøkni
Kappróður

At rógva kapp er elligomul ítróttagrein. Frá gamlari tíð hevur verið vanligt, at bátar hava róð kapp, eitt nú á grindaferð ella aftur av útróðri. Tað hevur tó ikki verið undir skipaðum viðurskiftum, men meira tilvildarliga, tá tað bar so á, at bátar fóru somu leið samstundis. 

Seinni, serliga eftir at føroyski róðrarbáturin hevði mist sín týdning sum álitið í útróðri, varð farið undir at skipa fyri kappróðri á Ólavsøku og til aðrar stevnur. Fyrstu árini var tað mest við teimum bátum, ið vóru til taks, men seinnu árini hava menn latið smíðað bátar til kappróður. Kendastu bátasmiðirnir á hesum øki eru Niklas í Koltri og seinni Sámal Hansen. 

Kappingarnar verða nú skipaðar undir Róðrarsambandi Føroya, RSF, sum er eitt av sersambondunum í Ítróttasambandi Føroya, ÍSF. 

Tá róð verður, eru nógvar serstakar orðingar, ið verða nýttar. Til dømis tá tann, ið rør, ikki fær árina niðurí, ella at árin gleppur burtur úr sjónum. Hetta verður á føroyskum rópt: "at fara ov stutt niður í búkin". 

Nevnast kunnu tey ensku og donsku heitini, sum eru ávikavist: "to catch a crab" og "at fange en ugle".

Slóðir úteftir 

 Róðrarfelagið Knørrur

Greinir 

 Færøsk rosport. Í: Morten Larsen: Roning. Mellemgaard 2007.

Ítróttur
Kappróður
Minningardagur teirra sjólátnu

Minningardagur teirra sjólátnu er 1. november, Alhalgunadag. Í Føroyum verður dagurin hildin við, at í nógvum bygdum er minningarhald við minnisvarðarnar yvir sjólátin, og minnisgudstænastur eru í summum kirkjum.
Eftir 2. heimsbardaga var umrøtt at áseta ein almennan flaggdag til minnis um teir, sum vóru farnir á sjónum, og 15. mars 1949 var samtykt, at halda allahalgannadag, 1. november, sum minningardag teirra sjólátnu. Tá eigur Merkið at vera á hálvari stong.

Merkisdagar
Allahalgannadagur

Allahalgannadagur er 1. november, og verður í Føroyum eisini hildin sum minningardagur teirra sjólátnu.
Í 2006 vórðu eisini guðstænastur hildnar fyri deyð børn í árinum. Onkuntíð verður dagurin eisini nevndur Alhalgunadagur.

Merkisdagar
Bókadeild Føroya Lærarafelags

Bókadeild Føroya Lærarafelags, ofta stytt BFL, varð stovnað í 1956. BFL hevur givið nógvar bøkur út, serliga til børn og ung. Hetta virksemið hevur verið skipað gjøgnum barnabókaklubba og ungdómsbókaklubba. Bókadeild Føroya Lærarafelags er helst virknasta forlag í landinum. Føroya Lærarafelag eigur Bókadeild Føroya Lærarafelags. Í 1985 setti forlagið Ingrið Sondum í starv sum leiðara, sum burturav fekst við bókaútgávu. Í 1997 varð Niels Jákup Thomsen settur sum leiðari á Bókadeildini. 

Hvørji jól, síðan forlagið varð sett á stovn, er "Mín jólabók" komin út. Tær fyrstu jólabøkurnar høvdu bleytar permur, men síðan 2004 er jólabókin vorðin sum stór myndabók í litum við stívari permu. Innihaldsliga er hon broytt munandi við adventssøgu og ítrivi til børnini.

Ávísingar úteftir 

 www.bfl.fo

Føroysk forløg
Samheiti

Samheiti eru orð, ið merkja tað sama ella nøkulunda tað sama, til dømis alda og bylgja; (da: synonym). 
Á føroyskum finst "Føroysk samheitaorðabók" eftir Henning Thomsen (Forlagið Stiðin, 2000)

Málfrøði
Henning Thomsen

Henning Thomsen, f. 1933, er orðabókarithøvundur. Hann hevur gjørt Føroysku samheitaorðabókina (Forlagið Stiðin, 2000). Henning Thomsen hevur eisini í mong ár gjørt føroyskar krossorðagátur, sum hava staðið í føroyskum dagbløðum.

Føroyskir rithøvundar
Kongsjørð

Kongsjørð ella kongs er jørð, ið er almenn ogn. Tað er fyri tað mesta jørð, ið kirkjan átti í katólskari tíð, sum við trúbótini verður løgd undir kong. Kongsjørð er um alt landið, men misjavnt er, hvussu stórur partur er ogn og hvussu stórur partur er kongs. Eitt nú er mest sum øll jørð kongs í Suðurstreymoy og Suðureysturoy, meðan lítið er av kongsjørð norðast i Eysturoynni. Ein kongsbóndi leigar kongsjørðina frá almennu myndugleikunum, vanliga ein hagapart uttangarðs við tilhoyrandi bø innangarðs, og slíkt leigumál verður kalla eitt festi. Vanliga hevur festið gingið í arv frá faðir til elsta son, men seinnu árini er eisini vanligt, at døtur ella yngri synir festa, og um onki av børnunum hevur áhuga at festa, kann festarin siga festið frá sær. Kongsið, sum kongsjørðin eisini verður kallað, verður í dag umsitin av Búnaðarstovuni.

Jørð, ið ikki er kongs, verður kallað óðalsjørð

Føroyar
Jørð

Jørð hevur á føroyskum tveir høvuðstýdningar:
 Planetin jørðin
 Ognar- ella nýtslurættindi til ávísan part av eini oyggj, vanliga avmarkað til ein hagapart og býtt upp í innangarðs jørð og uttangarðs jørð. Jørð verður máld í mørkum og gyllin. Ymiskt er um landið, hvussu nógv seyðafrælsi eru á hvørji mørk. Jørð, ið er privat ogn, verður kallað óðal ella óðalsjørð. Jørð, ið er landsins ogn, verður kallað kongs ella kongsjørð

Fleiri týdningar
Mørk

Mørk (fleirtal: merkur) er gomul mátieind við fleiri týdningum:

 vekteind: 1 mørk =  pund =  kg = 250 gramm
 mynteind í miðøld
 jarðarmát: 1 mørk er 16 gyllin á 20 skinn (= 320 skinn). Í Føroyum eru umleið 2400 merkur í jørð, lutað sundur á markatalsbygdir. 1 mørk er í miðal 0,64 km2, men sera stórur munur er frá oyggj til oyggj.

Gamlar mátieindir
Trettandi

Trettandi ella trettandadagur er heiti fyri dagin 6. januar - 13. dagin eftir jóladag (jóladagur íroknaður). Á trettanda var fyrr vanliga dansað í ávísum bygdum. Bygd, har dansað var á trettanda, varð kallað trettandabygd.

Vanligt hevur verið at taka veðragjólingar inn aftur á trettanda, 6. januar. Tá er brundtíðin at enda (síðan 6. desember, á niklasarmessu). 

Í søgnini um kópakonuna, sum er kend bæði úr Mikladali og úr Skálavík, koma kóparnir upp á helluna at dansa á trettandunátt og lata seg úr haminum; tá líkjast teir menniskjum. 

Í kirkjuárinum verða 5 sunnudagar eftir trettanda (hendinga ár 6 sunnudagar) nevndir 1. sunnudagur eftir trettanda, 2. sunnudagur eftir trettanda o.s.fr. Kirkjuliga hevur dagurin verðið hildin til minnis um teir tríggjar vísmenninar, sum leitaðu eftir nýfødda jødakonginum, so sum Matteus 2:1-12 greiðir frá. Í frumkirkjuni hevur dagurin helst eisini verið hátíðarhildin sum føðingardagur Jesusar, men í fjórðu øld varð gjørt av, at 25. desember var rætti dagurin at hátíðarhalda Jesu føðing. Trettandi verður eisini kallaður "gomlujól". Hetta sipar tó helst til skiftið frá julianska kalendaranum til gregorianska kalendaran í ár 1700. Í ortodoksu kirkjuni er enn vanligt at halda jól 6. januar. 

Hátíð
Merkisdagar
Tjúgunda halgi

Er 13. januar, tað er 20. jóladagur - eina viku eftir trettanda. Henda dag verða jólini roknað at enda.

Merkisdagar
Brøðramessa

Brøðramessa er 20. januar.

Merkisdagar
Pálsmessa

Pálsmessa er 25. januar. Pálsmessa er hildin til minnis um, at Paulus ápostul vendi um til kristindómin henda dag á ferðini til Damaskus. Tað hevur helst verið umleið ár 35 ella eitt sindur fyrr.

Sagt verður, at súla og lomvigi koma at landi á pálsmessu. Súludagur hevur verið hátíðardagur í Mykinesi, og fyrr var dansað henda dag í Mykinesi.

Merkisdagar
Kyndilsmessuknútur

Kyndilsmessuknútur er 19. januar.

Merkisdagar
Kyndilsmessa

Kyndilsmessa er 2. februar. Kyndilsmessa var upprunaliga ein Mariumessa til minnis um at Maria vitjaði í halgidóminum 40 dagar aftan á føðingina, sum siður var hjá jødiskum konum tá í tíðini. Kyndilsmessa er sostatt 40. dagurin eftir jóladag (tá jóladagur er íroknaður). Henni og Jesusbarninum til minnis og heiðurs vóru kertuljós og kyndlar tendrað í kirkjunum, og av tí kemur navnið missa candelarum. Orðið candela kemur úr latíni og merkir voksljós.

Í Føroyum var fyrr vanliga vitjað millum bygdir ávísu høgtíðirnar á vetri. Tær bygdir, har vitjað varð á Kyndilsmessu, verða kallaðar kyndilsmessubygdir. 

Merkisdagar
Shahadah

Shahadah er trúarjáttanin í islam, ein av teimum fimm súlunum í islam. Trúarjáttanin er soljóðandi: "Tað er ongin gud uttan Allah (Gud), og Muhammed er profetur hansara."

Islam
Islam

Islam (arábiskt الإسلام‎, al-ʾIslām) er ein Ábrahamsk trúgv, ið umleið 21 % heimsins íbúgvum fylgja. Tey, ið hoyra til Islam, eita muslimar. Miðdepilin í trúnni er tær fimm súlurnar: trúarjáttanin, bønin, fastan, olmussan og pílgrímsferðin. Heilaga skrift muslima er Koranin, ið er eitt savn við teimum opinberingum, sum Muhammed profetur fekk í árunum 610 til 632 í Mekka og Medina í Saudi-Arabia. Muslimar eru í 2 høvuðsbólkum, Sunni Islam (umleið 90 %) og Shia Islam (uml. 10 %), aðrar smærri rørslur eru eisini til, t.d. sufisma og Ahmadiyya.

Islam er eitt arábiskt navnorð, ið er kemur frá semitisku 'hjáljóðs-rótini' s-l-m ið formar ein bólk av orðum ið sipa (serliga) til "fullkomleika", "tryggleika" og "frið", ("friður" eitur t.d. salam á arábiskum). Í átrúnaðarligum høpi verður islam umsett til at merkja "at leggja seg undir" ella "geva seg til". Islam er ein átrúnaður, ið byggir upp á Guðs vilja og er borin fram gjøgnum nógv ár av profetum. Í dag er islam ein ordiliga stórur átrúnaður og er í yvir 50 londum. Tey, ið trúgva á islam, eru muslimar, og teir flestu muslimarnir búgva í beltinum frá Marokko til Pakistan. Eisini eru nógvir muslimar í Vesturafrika og Landsynningsásia. Indonesia er tað landið í heiminum, sum hevur flest muslimar. 

Muslimar halda gudstænastu í einari mosku. 

 
Átrúnaður
Syftunsøka

Syftunsøka er 2. juli. Syftunsøka verður hildin til minnis um  biskupin Swinthun í Winchester í Onglandi. Hann doyði ár 862 og varð 15. juli 971 skýrdur halgimenni.

Merkisdagar
Blásiusmessa

Blásiusmessa er 3. februar og hevur navn eftir Sankta Blásiusi. Tað sigst, at sum veðrið er á Blásiusmessu, soleiðis verður tað teir næstu 40 dagarnar. Dagurin var eisini róptur blámessa, og var blámessudagur stillur og klárur, boðaði tað fyri einum brúsandi vári, varð sagt. 

Merkisdagar
Kongadagur

Kongadagur er 11. februar. Hesa náttina í 1659 søktu svensk herlið at Keypmannahavn, men atsóknin miseydnaðist. Navnið kongadagur sipar til  kongarnar, sum stóðu á odda í stríðnum, danska Fríðrik III og  svenska Karl X Gustav. Ringasta árstíðin til veður sigst vera millum konganna, tað er frá trettanda (á donskum: hellig tre konger/teir tríggir heilagu kongarnir) og til kongadagin.

Merkisdagar
Pætursmessa

Pætursmessa er 22. februar. Pætursmessa verður roknað sum fyrsti várdagur. Navnið Pætursmessa eitur eftir Pæturi ápostli, ið umframt Pætursmessu eisini hevur ein annan minningardag, Pæturssøku.

Merkisdagar
Charles Darwin

Charles Darwin (12. februar 1809 – 19. apríl 1882) var ein bretskur lívfrøðingur. Tað var á síni rannsóknarferð við "Beagle", at Darwin fekk hugskotið til arvalæru sína (menningarlæruna). "Beagle" vitjaði Galapagosoyggjarnar, og har sá Darwin, at sami upprunaligi fuglurin - finkan - gjøgnum tíðina var vorðin til eini tjúgu ymisk sløg av fuglum, hvør við sínum serligu eginleikum. Tað gingu tó útvið tjúgu ár eftir at Darwin kom aftur av ferðini, áðrenn úrslitini og niðurstøðurnar, hann gjørdi sær, komu út í bók. Men tað er ikki at taka munnin ov fullan at siga, at bókin "The Origin of Species" gjørdist ein hin mest týðandi bókin í heiminum, og enn tann dag í dag verður arvalæran dúgliga umrødd millum leikfólk.

Hygg eisini at 
 Evolutión

Keldur

Slóðir úteftir

Ávísing úteftir 
 Charles R. Darwin 200 ár

Bretar
Lívfrøðingar
Føðingar í 1809
Andlát í 1882
Veðurlambsmessa

Veðurlamsbmessa er 23. november.

Merkisdagar
Klæmintsmessa

Klæmintsmessa, 23. november, er til minnis um Klæmint I Páva. 

Eisini verður dagurin róptur fyrsti vetrardagur, tá ið vetrarfjórðingsárið byrjar. Latínska navnið Clemens merkir hin mildi.

Merkisdagar
1. vetrardagur

1. vetrardagur verður roknaður at vera 23. november.

Merkisdagar
Fyrsti várdagur

Fyrsti várdagur verður roknaður at vera 22. februar.

Merkisdagar
Leypár

Leypár er kalendaraár, sum er 1 dag longri enn hini árini; tað verður eisini nevnt skotár. Eyka dagurin verður settur inn í februar, sum tá hevur 29 dagar. Tá leypár er, verður 24. februar nevndur leypársmessa.

Eitt leypár er sostatt eitt ár við 366 døgum í gregorianska kalendaranum í mun til teir vanligu 365 dagarnar. 

Eitt ár er leypár, um árstalið kann býtast við 4, men ikki við 100; tá árstalið kann býtast við 400, er tað kortini leypár. Soleiðis var ár 1900 ikki leypár, meðan 2000 var. Eftir hesari reglu vera 97 leypár fyri hvørji 400 ár, og árið verður í miðal 365 dagar ella 365,2425 dagar, meðan miðalsólárið er 365,2422 dagar. Tað er so mikið neyvt, at tað ganga 3571 ár, áðrenn kalendarin er eitt samdøgur skeivur.

Endamál 

Leypárið er sett inn fyri at tryggja, at kalendarin liggur fastur í mun til árstíðirnar. Við fastari longd á árinum uppá 365 dagar hevði várjavndøgur flutt seg næstan ein dag hvørji fýra ár. Eftir 400 árum hevði kalendarin verið fluttur 97 dagar í mun til sólarárið. Eftir 730 árum hevði kalendarin verið fluttur so mikið í mun til árstíðirnar, at várið hevði verið í september og heystið í mars. Leypár var longu ásett í julianska kalendaranum frá ár 46 f.Kr.

Tíð
Oddvør Johansen

Oddvør Johansen f. 30. oktober 1941 í Havn er føroyskur rithøvundur og organistur, síðan 2007 hevur hon starvast sum organistur í Hoyvíkar kirkju. Hon er dóttir Verland Johansen, urgusmiður, ið hevur smíðað 20 orgul, ið standa í føroyskum kirkjum, og Ebbu Restorff úr Havn. Oddvør hevur fingið tríggjar føroyskar bókmentavirðislønir fyri ávikavist eina barnabók og tvær skaldsøgur. Hon er higartil (2013) fyrsta og einasta føroyska kvinnan, ið er tilnevnd Bókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins, tað var fyri skaldsøguna Í morgin er aftur ein dagur, sum var tilnevnd í 2001. Hon vann ikki heiðurslønina.

Pápin var hondverkari, mamman heimaarbeiðandi. Oddvør gekk 9 ár í skúla, var síðani arbeiðskona í eitt ár, fyri síðani at fara á musikkháskúla í Svøríki í eitt ár. Giftist blaðung og nam sær meiri kunnleika í orgulspæli uttanlands. Adopteraði tvey børn, men fór eftir hjúnaskilnað á konservatoriið í Keypmannahavn at læra orgulspæl. Giftist uppaftur og búði trettan ár í Danmark, har hon átti tvey børn. Hevur síðan 1987 búð í Føroyum.

Útgávur 

 1982 Lívsins summar (skaldsøga)
 1983 Hundalív í Grindavági (barnabók)
 1988 Skip í eygsjón (barnaskaldsøga)
 1990 Bella Katrina (stuttsøgusavn)
 1993 Ein mamma er ein mamma (skaldsøga)
 1995 Á káta horninum (savn)
 1998 Í morgin er aftur ein dagur (skaldsøga)
2009 Tider skal komme - týtt til nýnorskt hevur Lars Moa
 2001 Tá ið eg havi málað summarhúsið (skaldsøga)
 2004 Sebastianshús (skaldsøga)
 2006 Úr køksvindeyganum (stuttsøgur og hugleiðingar)
 2015 - Svanarnir syngja (stuttsøgur, endurminningar og hugleiðingar)

Bókmentavirðislønir 

 1983 Mentanarvirðisløn M. A. Jacobsens fyri skaldsøguna Lívsins Summar. 
 1988 Barnabókavirðisløn Tórshavnar býráðs fyri bókina Skip í Eygsjón
 2001 Tilnevnd Bókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins sum fyrsta og higartil einasta føroyska kvinnan. (Vann ikki)
 2002 Mentanarvirðisløn M. A. Jacobsens fyri skaldsøguna Tá ið eg havi málað summarhúsið.

Keldur 

 Bokasolan.fo. 
 BFL.fo, Bókadeild Føroya Lærarafelags.

Slóðir úteftir 

 Rit.fo, Rithøvundafelag Føroya, Oddvør Johansen, vangamynd.

Føroyskir rithøvundar
Føroyskir skaldsøguhøvundar
Føðingar í 1941
Føroyskir kvinnuligir rithøvundar
Føroyskir barnabókahøvundar
Grækarismessa

Grækarismessa er 12. mars. Grækarismessa hevur navn eftir Grækaris Mikla páva, sum doyði 12. mars í 604. Á grækarismessu siga vit, at tjøldrini koma, hóast tey ofta kunnu vera at síggja væl fyrr. Á grækarismessu er nú vanligt at skipa fyri grækarismessuhaldi við tónleiki og røðum, har tjóðfuglur okkara, tjaldrið, og várið verða fagnað. Grækarismessudagur er almennur flaggdagur.

Merkisdagar
Grækarismessuhald

Grækarismessuhald er hátíðarhald á grækarismessu, 12. mars, við røðum og tónleiki, har tjaldrið og várið verða fagnað.
Siðurin at halda grækarismessu, ella tjaldursdagin, er ikki gamal. Siður hevði tikið seg upp millum Sigmund Brestissonar skótarnar í Havn í 1930 árunum. . Skótarnir møttust at fagna fuglunum og høvdu bál í Varðaholuni í Havn. 

Fyrsta almenna Grækarismessuhald vit vita um, var í Havn í 1943, tá Sverri Patursson helt røðu. Sverri hevði heitt á SSB skótarnar í Havn um at skipað fyri og hava skótarnir síðan skipað fyri Grækarismessuhaldinum í Havn á hvørjum ári.

Grækarismessurøða 
Grækarismessurøða er røða, ið verður hildin til grækarismessuhald. Grækarismessurøður eru vanliga at síggja í føroyskum bløðum dagarnar eftir grækarismessu.

Kelda

Grækarismessurøðan hjá Anniku W. Joensen, 2003

Føroyskir festivalar
Andrasarmessa

Andrasarmessa er 30. november. Tað er minningardagur fyri lærusveininum Andriasi í Nýggja Testamenti, sum sambært frásagnum fór sum ápostul til Grikkalands og Svartahavsleiðirnar. Hann varð krossfestur á krossi, ið varð festur saman á skák, og ein tílíkur krossur kallast Andrasarkrossur. Á Kirkjubøstólunum er Andras avmyndaður við tílíkum krossi. Hann hevur verið høgt mettur sum halgimenni í Russlandi, og minningardagur hansara hevur eftir øllum at døma eisini verið hildin í Føroyum.

Merkisdagar
Harry Potter

Harry Potter eitur ein røð av sveimbókmentum, sum bretski rithøvundin J.K. Rowling hevur skrivað. Tær snúgva seg um tannáringin Harry Potter, sum dugir at ganda. Tær ganga mest fyri seg á Hogwarts (skúlanum fyri gandakynstur og galdralist), sum er ein skúli fyri ungar gandakallar og ungar heksir. Tær eru mest um bardagan millum Harry og tann ónda gandakallin Voldemort, sum drap foreldrini hjá Harry sum lið í ætlanini at yvirtaka gandaheimin. 

Filmar eru givnir út um allar bøkurnar. Bøkurnar um Harry Potter hava fingið status sum ongar aðrar barnabøkur, fleiri enn 300 miljónir eintøk seld. Bøkurnar um Harry Potter eru týddar til føroyskt av Gunnari Hoydal (I-III), Maluni Háberg (IV) og Bergi Rasmussen (V-VII).

Harry Potter bøkurnar 

 Harry Potter og vitramannasteinurin
 Harry Potter og kamarið við loynidómum
 Harry Potter og fangin úr Azkaban
 Harry Potter og eldbikarið
 Harry Potter og Føniksfylkingin
 Harry Potter og Hálvblóðsprinsurin
 Harry Potter og arvalutir Deyðans

Harry Potter filmarnir 

Harry Potter bøkurnar eru eisini filmatiseraðar. 

 2001 Harry Potter og Vitramannasteinurin (Upprunaheiti: "Harry Potter and the Philosopher's Stone", í USA undir titlinum "Harry Potter and the Sorcerer's Stone")
 2002 Harry Potter og Kamarið Við Loynidómum (Upprunaheiti: "Harry Potter and the Chamber of Secrets")
 2004 Harry Potter og Fangin Úr Azkaban (Upprunaheiti: "Harry Potter and the Prisoner of Azkaban")
 2005 Harry Potter og Eldbikarið (Upprunaheiti: "Harry Potter and the Goblet of Fire")
 2007 Harry Potter og Føniksfylkingin (Upprunaheiti: "Harry Potter and the Order of the Phoenix")
 2009 Harry Potter og Hálvblóðsprinsurin (Upprunaheiti: "Harry Potter and the Half-blood Prince")
 2010 Harry Potter og Arvalutir Deyðans 1 partur (Upprunaheiti: "Harry Potter and the Deathly Hallows part 1")
 2011 Harry Potter og Arvalutir Deyðans 2 partur (Upprunaheiti: "Harry Potter and the Deathly Hallows part 2")

Harry Potter
Hugflog
Bókmentir
Uppspunnin fólk
Uni Arge

Uni Jógvansson Arge (f. 20. januar 1971) er føroyskur blaðmaður, fyrrverandi fótbóltsleikari og landsliðsleikari, hondbóltsleikari, tónleikari, tónasmiður, sangari og rithøvundur. Uni leikti 105 dystir fyri Kyndil og skeyt 693 mál. Hann er næstformaður í Kyndli. Tá hann spældi fótbólt, so leikti hann øll árini í Føroyum við HB. Hann hevur eisini spælt uttanlands, 1998-99 spældi hann við íslendska felagnum Leiftur, frá 1999 til 2000 spældi hann við danska felagnum Aarhus Fremad, og í 2000 spældi hann við íslendska felagnum ÍA Akraness.

A-landsliðs leikari í fótbólti 
Uni Arge hevur spælt 37 A-landsdystir fyri Føroyar í tíðarskeiðnum 1992-2002. Uni skoraði 8 mál fyri Føroyar í 37 landsdystum.

Altjóða mál
Mál og úrslit hjá Føroyum verða víst fyrst.

Útgávur

Tónleikaútgávur 

Í oktober 2007 gav Uni út fløguna "Mitt í sjónum". 
Í 2009 gav hann út fløguna Meldurtíð.

Bókaútgávur 
 2004 - Komin er nú onnur øld - Forlagið Tjarnardeild gav út.
 2011 - Framtíðin kallar - Forlagið Sprotin gav út.
 2014 - Føroyar framá - ÍSF 75 ár

Keldur 

Arge, Uni
Arge, Uni
Arge, Uni
Føroyskir guitarleikarar
Føroyskir mannligir sangarar
Føðingar í 1971
HB leikarar
Føroyskir hondbóltsleikarar
Føroyskir rithøvundar
Tíðindafólk
Føroyskir sangskrivarar
Havnafólk