alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
1. áratúsund

Áratúsund: 1. áratúsund f.Kr. – 1. áratúsund – 2. áratúsund

Tøkniligar hendingar 
 Stál verður uppfunnið í India.
 Pappír verður uppfunnið í Kina.
 Humla verður tilsett øl á fyrsta sinni.
 Magnetiskt kumpass verður uppfunnið.

Aðrar hendingar 
 Rómverjarríkið veksur og fellur
 Kristindómurin veður grundlagdur
 Tær stóru fólkavandringarnar í Evropa
 Islam veður grundlagt

Persónar 
 Jesus
 Muhammed
 Augustus, rómverskur keisari
 Attila, leiðarin hjá hunnarnum
 Karlamagnus (Carolus Magnus)

Øldir og áratíggju

Slóðir úteftir 

Ár
Áratúsund
300-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 250-árini 260-árini 270-árini 280-árini 290-árini - 300-árini - 310-árini 320-árini 330-árini 340-árini 350-árini 

Ár: 300 301 302 303 304 305 306 307 308 309

Hendingar

Slóðir úteftir 

300-árini
Áratíggju
310-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 260-árini 270-árini 280-árini 290-árini 300-árini - 310-árini-  320-árini 330-árini 340-árini 350-árini 360-árini 

Ár: 310 311 312 313 314 315 316 317 318 319

Hendingar

Slóðir úteftir 

310-árini
Áratíggju
300



Hendingar

Føðingar

Andlát 

300-árini
310



Hendingar

Føðingar

Andlát 

310-árini
380-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 330-árini 340-árini 350-árini 360-árini 370-árini - 380-árini - 390-árini 400-árini 410-árini 420-árini 430-árini 

Ár: 380 381 382 383 384 385 386 387 388 389

Hendingar

Slóðir úteftir 

380-árini
Áratíggju
380



Hendingar

Føðingar

Andlát 

380-árini
370-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 320-árini 330-árini 340-árini 350-árini 360-árini - 370-árini - 380-árini 390-árini 400-árini 410-árini 420-árini  

Ár: 370 371 372 373 374 375 376 377 378 379

Hendingar

Slóðir úteftir 

370-árini
Áratíggju
370



Hendingar

Føðingar

Andlát 

370-árini
KattenKabinet

KattenKabinet er eitt listasavn í Amsterdam, sum vísir fram listaverk sum avmynda kettur. Savnið hevur eitt nú málningar, standmyndir og onnur verk eftir Pablo Picasso, Rembrandt, Henri de Toulouse-Lautrec, Corneille, Sal Meijer, Théophile Steinlen og Jože Ciuha, umframt onnur listafólk.

Savnið liggur í einum bygningi sum liggur við eina kanak á Herengracht 497, í Gouden Bocht ("Golden Bend") av hesi kanalini. Eigarin býr á aðru hædd við familju síni. Savnið læt upp í 1990. Savnið varð brúkt undir filmingini av filminum Ocean's Twelve í 2004.

Slóðir úteftir 

 Heimasíðan hjá KattenKabinet

Søvn í Amsterdam
Museum Willet-Holthuysen

Museum Willet-Holthuysen er eitt savn í Amsterdam við Herengracht kanalina. Savnið er tað einasta fult møbleraða patrisarahúsið ið liggur við kanalirnar, sum er opið fyri almenninginum. Savnið hevur eina stóra samling av silvuri, tallerkum og bókum frá Niðurlendsku gulløldini. Har er eisini eitt savn við list. Húsið varð bygt umleið 1685 til Jacob Hop, borgarstjóra. Hann var ikki tann seinasti borgarstjórin ið búði í húsinum. Í 1739 var fasadan høvuðsumvæld og broytt til Louis XIV stílin. Seinasti privati eigarin, Frú Willet-Holthuysen, gav húsið til býin Amsterdam í 1895 treytað av, at tað gjørdist eitt savn, og tað hevur tað verið líka síðan.

Slóðir úteftir 

 Heimasíðan hjá Museum Willet-Holthuysen

Søvn í Amsterdam
360-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 310-árini 320-árini 330-árini 340-árini 350-árini - 360-árini - 370-árini 380-árini 390-árini 400-árini 410-árini   

Ár: 360 361 362 363 364 365 366 367 368 369

Hendingar

Slóðir úteftir 

360-árini
Áratíggju
Apple

Apple Inc. er ein risastór amerikonsk KT-fyritøka við høvuðssæti í Cupertino, Kalifornia. Macintosh 128K var ein tann mest umrødda teldan, tá ið hon sá dagsins ljós í 1984. Fá mundu tó vænta, at henda løgna teldan skuldi gerast ein av høvuðsorsøkunum til, at KT-fyritøkan Apple yvirlivdi og er eitt tað kendasta vørumerki í heiminum. Telduframleiðarin Apple telist millum tær fyritøkur í heiminum, sum hava eitt sera sterkt vørumerki. Uml. 2000 lesarar hjá heimasíðuni BrandChannel hava í einari heimsfevnandi atkvøðugreiðslu peikað á Apple sum tað vørumerkið, ið hevur havt størstu ávirkan í heiminum í 2011 . Seinastu tvey árini hevur Google verið sterkasta “brandið”, men nú hevur Apple troðkað Google av ovastu rók. BrandChannel vísir á, at Apple við sínum iPhone, iMac, iPod, iPad og iTunes hevur havt gylt ár, og at fyritøkan hevur verið sera sjónlig í fjølmiðlum, lýsingum og á gøtuni. 

Síðsta ársfjórðing í 2013 hevði Apple eitt yvirskot uppá smáar 72 milliardir krónur . Og tað er meira enn samlaði vinningurin øll árini frá byrjan í 1977 og til fyrsta iPhonin kom í 2007. Tað er serliga iPhone og iPad sum hála tey stóru tølini inn. Hyggja vit eftir øllum heimsins fyritøkum, so sæst, at Apple er bæði nummar 4, 5 og 6 á listanum yvir, hvør hevur verið raskast at vunnið mest pening í einum einstøkum ársfjórðingi. Feløgini sum liggja frammanfyri eru oljufeløg, og í veruleikanum eru tað einans oljufeløg saman við Apple á top 20-listanum .

iPhone 

Tað var ein kollvelting, tá Steve Jobs í einum av sínum víðagitnu framløgum vísti almenninginum eina iPhone fyri fyrstu ferð í 2007. 

Sjálvt um framleiðararnir eru nógvir, eru tó bert 3 stýriskipanir innan smartphones: IOS, sum Apple brúkar, Android, sum ein rúgva av framleiðarum brúkar, og so Windows, ið Nokia og nøkur onnur brúka.

Myndasavn

Keldur 

Amerikanskar fyritøkur
Teldutøkni
360



Hendingar

Føðingar

Andlát 

360-árini
350-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 300-árini 310-árini 320-árini 330-árini 340-árini - 350-árini - 360-árini 370-árini 380-árini 390-árini 400-árini   

Ár: 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359

Hendingar

Slóðir úteftir 

350-árini
Áratíggju
Bergur Rasmussen

Bergur Rasmussen er ein føroyskur  lærari, rithøvundur og týðari, uppvaksin í Havn, búsitandi í Vestmanna. Bergur tók í 1996 prógv á Føroya Læraraskúla. Hann starvast í løtuni í Tórshavnar Kommunuskúla. Bergur er nevndarlimur í Rithøvundafelag Føroya. Bergur útgav sína fyrstu bók í 2008, tað var fantasybókin Sigursteinurin, men áðrenn tað hevði hann týtt fleiri bøkur til føroyskt, eitt nú tríggjar av Harry Potter bókunum.

Útgávur 
2008 - Sigursteinurin, fantasybók, 148 síður

Týðingar 
2007 - Harry Potter og Arvalutir Deyðans, eftir 7, J.K. Rowling, 680 síður, ISBN 978-99918-1-582-4
2005 - Harry Potter og Hálvblóðsprinsurin - 6, J.K. Rowling, 561 síður, ISBN 99918-1-482-5
2003 - Harry Potter og Føniksfylkingin - 5, J.K. Rowling, 812 síður

Keldur 

Føroyskir rithøvundar
Føroyskir lærarar
Føroyskir týðarar
Harry Potter
340-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 290-árini 300-árini 310-árini 320-árini 330-árini - 340-árini - 350-árini 360-árini 370-árini 380-árini 390-árini   

Ár: 340 341 342 343 344 345 346 347 348 349

Hendingar

Slóðir úteftir 

340-árini
Áratíggju
330-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 280-árini 290-árini 300-árini 310-árini 320-árini - 330-árini - 340-árini 350-árini 360-árini 370-árini 380-árini   

Ár: 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339

Hendingar

Slóðir úteftir 

330-árini
Áratíggju
320-árini

Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld

Áratíggju: 270-árini 280-árini 290-árini 300-árini 310-árini - 320-árini - 330-árini 340-árini 350-árini 360-árini 370-árini   

Ár: 320 321 322 323 324 325 326 327 328 329

Hendingar

Slóðir úteftir 

320-árini
Áratíggju
350



Hendingar

Føðingar

Andlát 

350-árini
340



Hendingar

Føðingar

Andlát 

340-árini
330



Hendingar

Føðingar

Andlát 

330-árini
320



Hendingar

Føðingar

Andlát 

320-árini
Pálmasunnudagur

Pálmasunnudagur hevur navn eftir teimum pálma­greinum, ið fólk breiddu á vegin, tá Jesus reið inn í Jerúsalem á einum asna. Í krígstíð reið kongur á rossi, men í friðartíð varð asnin vanliga nýttur. Jesus reið á einum asna; hetta merkti kanska, at hann kom við friði. Hetta er inngangurin til páskavikuna, sum eisini verður nevnd dymbildagavika ella stillavika.

Bíbliusøgan 

Pálmasunnudagur verður hildin til minnis um hesa hending:

"Jesus visti, at tíðin nærkaðist, at hann skuldi doyggj­a. Hann bað lærusveinar sínar fara eftir einum asna og fylinum hjá tí. So reið Jesus inn í Jerúsa­lem. Hetta var tekin um, at hann kom við friði. Ein fjøld av fólki stóð fram við vegnum í Jerúsalem og heiðraði hann sum kong. Í virðing fyri Jesusi tóku tey pálmagreinar av trøunum og løgdu á vegin. Somuleiðis yvirklæði teirra. Tey róptu: – Hosianna, Dávids sonur! Vælsignaður veri tann, ið kemur í Harrans navni! Hosianna í hægsta himli!"

- Úr Matt. 21,1-12.

Hátíð
Kristindómur
Kort

Kort er teknað framseting av parti av yvirflata jarðar. Á kortum verður heimurin teknaður, allur ella í pørtum. Elstu kortini, vit vita um, vóru ógvuliga óneyvar strikumyndir. Tí var ikki lætt at finna eftir teimum. Eitt av teim elstu kortunum, sum vit vita um, er meira enn 8000 ára gamalt. Tað er ein veggjamálningur í Turkalandi, sum vísir eitt býarkort. Í Egyptalandi og Irak eru kort, sum eru 3000 og 4000 ára gomul. Tey vóru ofta teknað á leirplátur. Fyri 2000 árum síðan gjørdu grikkar, sum vóru siglandi fólk og handilsfólk, kort yvir strandaøkini í Miðjarðarhavi. Rómverjar, sum tóku kortkynstrið hjá grikkum til sín, gjørdu landakort, sum vístu, hvussu landið sá út, og hvar vegir vóru. Nú á døgum nýta vit kort til so mangt. Býarkort sýnir til dømis, hvar gøturnar eru, og hvussu tær eita, so lættari er at finna í býnum. Veðurkort, sum vit síggja t.d. í sjónvarpi, sýna, hvussu veðrið verður ymsastaðni. Sjómenn sigla eftir sjókortum; á sjókortum eru m.a. dýpi og frámerki á landi. 

Flestu kort hava málistokk, sum sigur okkum, hvussu nógv støddin í veruleikanum er minkað á kortinum. Hevur tú eitt kort í lut­ fallinum 1:100.000, merkir tað, at ein centimetur á kortinum svarar til 100.000 centimetrar í veruleikanum, t.e. ein kilometur. Eitt kort í einum heimsatlassi kann vera í lutfallinum 1:25 milliónir. Tá er ein centimetur tað sama sum 250 kilometrar. Fyri at vit kunnu skilja tekn, merki og litir, skal eitt kort eisini hava eina teknlýsing. Ymiskt littar linjur vísa ofta á vegir og jarnbreytir. Viðhvørt skilja vit millum vanligar vegir og motorvegir. Vøtn verða vanliga víst við bláum, og skógarøki verða víst við grønum. Hús eru oftast svartir smáir fýrkantar, og kirkjur verða teknaðar við einum krossi. Men tað er kortini týdningarmikið at minnast til, at tað, sum merkir eitt ávíst á einum korti, kann merkja okkurt heilt annað á einum øðrum korti. Á einum korti kann til dømis ein lítil svartur fýrkantur ímynda eini hús; á einum stórum heimskorti kann ein slíkur fýrkantur har aftur ímóti merkja ein býur við fleiri milliónum íbúgvum.

Kortniðurfellingar   

Skal allur heimurin verða teknaður, mugu ávís øki vaksast. Tað verður nevnt kortniðurfelling. Kendastu kortniðurfellingina gjørdi týskarin Gerhard Mercator í 1569 (niðurfelling Mercators). Hon sýnir skapið á meginlondunum rætt, men víddin er avskeplað, til dømis er Evropa ov stórt. Avleiðingin er, at Grønland tykist vera eins stórt og Suðuramerika, hóast Suðuramerika er átta ferðir størri.   

Í 1974 gjørdi Arno Peter eina niðurfelling, sum avskeplar skapið á londunum, men sýnir røttu víddina. Her sært tú t.d., hvussu nógv størri Afrika er enn Evropa.

Fimm ymsar niðurfellingar

Sí eisini 

 Topografisk kort

Landafrøði
Side Effect

Side Effect er ein føroyskur elektroniskur rock tónleikabólkur, sum varð stovnaður í 1999. Teir hava framført á konsertum, festivalum vm. ymsastaðni í Føroyum, eitt nú luttóku teir á Prix Føroyar í 2005 og framførdu á G! Festivalinum í 2006. Sama ár samstarvaðu teir eisini við týska bólkin Eternal Nightmare. 

Í 2014 skal ein av limunum í Side Effect, Brynjolfur á Heygum, gramføra á Roskilde Festival í Danmark.

Brynjolfur er systkinabarn Heiðrik á Heygum, sum eisini er tónleikari.

Limir í bólkinum 
Brynjolfur á Heygum, keyboard
Ludvík Breckman, sangur
Rúni Christiansen, guitar

Keldur 

Føroyskir tónleikabólkar
1999
Stjórnin hjá Jógvani Sundstein II

Seinna stjórnin hjá Jógvani Sundstein  var Føroya landsstýri frá 22. juni 1989 til 15. januar 1991. Í samgonguni vóru Fólkaflokkurin (FF), Tjóðveldisflokkurin (TF) og Sambandsflokkurin (SB), við Jógvan Sundstein (FF) sum løgmanni.

Sí eisini 
 Løgtingsvalið 1988
 Stjórnin hjá Jógvani Sundstein I

Keldur 

Stjórnin hjá Jógvani Sundstein 2
Listar yvir føroyskir politikarar
Jógvani Sundstein 2
1989
1990
1991
Stjórnin hjá Jógvani Sundstein I

Fyrra stjórnin hjá Jógvani Sundstein var [[[Føroya landsstýri]] frá 18. januar 1989 til 22. juni 1989. Stjórnin var ein samgonga millum Fólkaflokkin (FF), Tjóðveldi (TF), Sjálvstýrisflokkin (SF) og Kristiliga Fólkaflokkin (KrF), undir leiðslu av Jógvan Sundstein (FF) løgmanni.

Sí eisini 
 Løgtingsvalið 1988

Keldur 

Stjórnin hjá Jógvani Sundstein 1
Listar yvir føroyskir politikarar
Jógvani Sundstein 1
1989
Swahiliskt mál

Swahiliskt mál ella Kiswahiliskt er eitt Bantu mál og móðurmál hjá Swahili-fólkunum. Nógv av fólkunum ið búgva í regiónini við Stóru vøtnini í Afrika og í øðrum pørtum av landsynningsafrika, eitt nú í londunum Tansania, Kenja, Uganda, Ruanda, Burundi, Mosambik og Fólkaræðiliga Lýðveldinum Kongo tosa swahiliskt. Komoriskt mál, ið verður tosað á Komorosoyggjunum, verður til tíðir mett at vera eitt swahili málføri (dialekt).

Hóast bert umleið 5 milliónir fólk tosað swahili sum sítt móðurmál, so verður tað nýtt sum eitt lingua franca í stórum parti av Landssynningsafrika. Talið av fólkum ið duga at tosa swahiliskt fer uppum 140 milliónir. Swahili er tjóðarmál ella almennt mál í fýra londum: Tansania, Kenja, Uganda og Fólkaræðiliga Lýðveldið Kongo. Swahiliskt er eisini eitt av almennu málunum í Afrikasamveldið.

Nøkur swahilisk orð koma úr arabiskum gjøgnum teir arabiskt talandi muslimsku íbúgvarnir við Swahilistrondina. Í swahiliskum finnast eisini fremmandaorð úr hesum málum: týskum, portugisiskum, enskum, hindi og fronskum, hesi eru komin gjøgnum samband við imperialistar, handilsfólk, trælahandlarar, trúboðarar og onnur tær seinastu fimm øldirnar.

Mállæra

Navnaorð, orðaflokkar 
Eins og í øðrum bantumálum eru navnorð í swahili uppbýtt í flokkar, í swahlisk føll 14: seks flokkar í eintal og fleirtal, ein flokk fyri verbala infinitiv sum verður brúkt sum navnorð, og tað og navnorðið mahali "pláss". 

Orð ið byrja við m- í eintal og wa- í fleirtal benda á animat navnorð, serliga menniskju. Dømi er mtu, 'persónur' (fleirtal watu), og mdudu, 'insekt' (fleirtal wadudu). Ein flokkur við m- í eintal men mi- í fleirtal vísa ofta til plantur, sum til dømis mti 'træð', miti træð (fleirtal). Infinitiv av sagnorðinum byrjar við ku-, til dømis kusoma 'at lesa'. Aðrir flokkar eru verri at flokka. Orð sum í eintal byrja við ki- fáa í fleirtal vi-. Hesi benda ofta á tól (verktoy) og onnur ting. Henda alternering ki-/vi- verða ofta brúkt til lániorð har ki- upprunaliga var ein partur av rótini, sum vitabu "bøkur" úr kitabu "bók" (úr arabiskum kitāb "bók"). Hesin flokkur inniheldur eisini nøvn á málum (sum navnið á málinum Kiswahili), og diminutivir, sum verður sæddur sum ein fráskildur flokkur í eldri støðum av bantumáli. Orð ið byrja við u- eru ofta abstrakt og mangla fleirtal, til dømis utoto 'barndómur'.

Ein fimti flokkur byrjar við n- ella m- ella ongum, og er eins í fleirtal. Ein annar flokkur hevur ji- ella onki prefix í eintal, og ma- í fleirtal. Hesin flokkur verður ofta brúktur til augmentativ. Tá ið navnorðið sjálvt ikki vísir klárt hvønn flokk ið tað hoyrir til, so ger ískoyti hjá orðinum tað. Lýsingarorð og rokniorð fáa vanliga navnaorð-forstavilsi (prefiks), og sagnorð fáa eina aðra røð av forstavilsum.

Keldur 

Mál í Burundi
Mál í Afrika
Húð

Húð (latn cutis, grikskt derma) er tann bleyti vevnaðurin, ið verjir kroppin á menniskjum og øðrum ryggjadjórum. Húðin er ein mekanisk verja móti umhvørvinum og er við til at regulera vætuskipanina og hitaskipanina í kroppinum. Kemisk evni í sveitta og øðrum vætum úr húðini verja eisini móti sjúkuelvandi evnum (patogenum).

Mest týðandi funksjónir hjá húðini eru at:

verja innaru partarnir av kroppinum
reglera kroppshitan
merkja røring, hita og kulda frá umhvørvinum.

Húðløgini

Yvirhúðin 

Tey uttastu løgini á húðina verða nevnd yvirhúðin (epidermis) og er millum 0,05-1,5 mm tjúkk. Við eygnalokini er yvirhúðin tunn, meðan hon er tjúkk undir iljunum og á øðrum pørtum av kroppinum, sum verða útsett fyri trýsti. Hornlagið verður tað ovasta lagið av yvirhúðini nevnt, har eru deyðar húðsellur, sum innihalda tað harða hrnevnið keratin. Hornlagið verjir kroppin móti stoytum og ger húðina næstan heilt vatntætta. Samstundis forðar hornlagið eitt nú bakterium og evnafrøðiligum evnum at koma inn í kroppin. Húðsellurnar í hornlagnum, fyrst og fremt keratinocytir, verða alla tíðina "noydd" burtur og í staðin koma nýggjar sellur. Longst niðri í yvirhúðini eru pigmentsellur, melanocytar sum hava til uppgávu at verja arvaeginleikarnar í sellukjarnanum móti ultraviolettu strálunum frá sólini. Í epidermis finnast enntá Langerhanssellur sum eru partur av immunverjuni.

Leðurhúðin 
Undir yvirhúðini er leðurhúðin (dermis). Hetta lagið er umleið 1-4 mm tjúkkt. Tað er uppbygt av fibrum og hevur nógv blóðkør, nervar og kenslukroppar. Í leðurhúðini eru eisini sveittakertlar og feittkertlar. Í feittkertlunum verður feitt framleitt, ið ger húðina mjúka. Í sveittakertlum verður sveitti framleiddur, sum seinni fer út gjøgnum smáum opnum, porum. Sveitti er av vatni og saltum og er næstan heilt uttan lukt; tað er ikki fyrr enn sveitti kemur í samband við bakteriur, at hann fer at lukta. Um ein vaskar sær ov ofta við sápu kann tað náttúrliga feittlagið á húðini hvørva og húðin gerst turr.

Undirhúðin 
Í undirhúðini (subcutis) verður feitt goymt sum isolerar kroppin frá stoytum og kulda. Yvirvektig fólk hava meira undirhúð enn kløn fólk.

Tað eru eitt nú eggjahvítaevnini kollagen og elastin, ið uppbyggja húðina.

Keldur 

Húð
Kiribati

Kiribati er eitt oyggjaland í Kyrrahavinum. Høvuðsstaðurin eitur Tarawa Teinainano (South Tarawa). Oyggjarnar í Kiribati eru tilsamans støddar sum Streymoy, Suðuroy, Nólsoy og Vágar, ella eitt sindur meiri enn hálvar Føroyar. Men tað er so langt ímillum oyggjarnar í Kiribati, at sjóøkið er líka stórt sum alt India. Í Kiribati búgva umleið 100.000 fólk. Til Mikronesia, sum merkir “tær smáu oyggjarnar”, hoyra londini Guam, Marshalloyggjar, Mikronesiasamveldið, Belau, Nauru og Kiribati.

Í Kiribati eru 33 oyggjar, sum eru spjaddar um eitt øki á 3.500.000 km², sum er 3.800 kilometrar kring Ekvator. Talan er um 32 kolralloyggjar og eina oyggj, Banaba. Navnið verður úttalað /kiribas/, sum er ein mikronesisk broyting av tí fyrrverandi enska navninum fyri tann stóra oyggjabólkin The Gilbert Islands. Umframt Gilbertoyggjarnar so eru aðrar oyggjar í Kiribati, tær flestu av Linjuoyggjunum eru partur av Kiribati, oyggin Banaba og so oyggjabólkurin Føniksoyggjarnar, sum eru nærum óbygdar. 

Í 1892 gjørdist Gilbertoyggjarnar partur av tí bretska protektoratinum saman við Ellice Islands. Gilbertoyggjarnar gjørdist eitt hjáland í 1916 og fingu sjávstýri í 1971.

Almenn mál í Kiribati eru enskt og Kiribatiskt, sum er eitt mikronesiskt mál.

Kyrrahavsoyggjarnar
Oyggjar
Kiribati
Danir

Danir er germansk fólk, ið býr í Danmark. Tey hava somu mentan og tosa danska málið.
Copa del Rey

Copa del Rey ella bara La Copa (almenna heitið er Copa de Su Majestad el Rey, á føroyskum Steypurin hjá Hansara Hátign Konginum), er ein sponsk fótbóltskapping, ið verður hildin eftir reglunum í steypakappingum. Kappingin varð fyrstu ferð hildin í 1902 í sambandi við hátíðarhaldið av krúningini av kong Alfonso XIII. Síðan hevur kappingin verið hildin undir ymiskum heitum á hvørjum ári burtursæð frá einum tíðarskeiði undir tí spanska borgarakrígnum. Til tann spanska landskappingin í fótbólti, La Liga, varð fyriskipað á fyrsta sinni í 1928, var Copa del Rey tann einasta veruliga tjóðarkappingin í fótbólti í Spania.

Steypavinnarar

Keldur 

Fótbóltur í Spania
Steypakappingar í fótbólti
Atlético Madrid

Club Atlético de Madrid, betri kent sum Atlético Madrid, Atlético de Madrid ella bara Atlético, er eitt spanskt fótbóltsfelag úr Madrid, sum spælir í La Liga. Atlético hevur vunnið La Liga tíggju ferðir, har ímillum í 1996, tá teir eisini vunnu steypakappingina; Copa del Rey tíggju ferðir; 1 Supercopa de España og 3 Copa Eva Duarte; í Evropa hava teir vunnið European Cup Winners' Cup í 1962, teir gjørdist nummar tvey í European Cup í 1974, vunnu Europa League í 2010 og í 2012, og vunnu UEFA Super Cup í 2010 og 2012, umframt tað vunnu teir Intercontinental Cup 1974.

Felagið spælir heimadystirnir á Vicente Calderón, sum í løtuni rúmar 54,960 áskoðarum. Í 2015 skal Atletico flyta til nýggja heimavøll teirra, sum er Estadio La Peineta, og fer at rúma 70.000 áskoðarum.

Atletico Madrid var stovnað 26. apríl 1903 sum Athletic Club de Madrid  av trimum baskiskum lesandi, sum búðu í Madrid. Teir sóu hetta nýggja felagið sum eina ungdómsgrein hjá barndómsfelag teirra Athletic Bilbao.

Starvsfólk

Venjarar

Hesir venjararnir vunnu í minsta lagi eitt steyp, meðan teir høvdu ábyrgdina av Atlético Madrid:

Formenn

Núverandi nevnd
 Forseti: Enrique Cerezo Torres.

 Chief Executive Officer : Miguel Ángel Gil Marín. Eigari av felagnum, hann eigur 56% av partabrøvunum. Hann er sonur Jesús Gil.

Heiður

Heimligar kappingar
La Liga
 Vinnari (10): 1939–40, 1940–41, 1949–50, 1950–51, 1965–66, 1969–70, 1972–73, 1976–77, 1995–96, 2013–14
 Nummar tvey (8): 1943–44, 1957–58, 1960–61, 1962–63, 1964–65, 1973–74, 1984–85, 1990–91
Copa del Rey
 Vinnari (10): 1959–60, 1960–61, 1964–65, 1971–72, 1975–76, 1984–85, 1990–91, 1991–92, 1995–96, 2012–13
 Nummar tvey (9): 1921, 1926, 1956, 1963–64, 1974–75, 1986–87, 1998–99, 1999-00, 2009–10
Supercopa de España
 Vinnari (2): 1985, 2014
 Nummar tvey (4): 1991, 1992, 1996, 2013
Copa de Campeones de España (Predecessor to the Supercopa de España)
 Vinnari (1): 1940
Copa Eva Duarte (Predecessor to the Supercopa de España)
 Vinnari (1): 1951
 Nummar tvey (1): 1950
Copa Presidente FEF
 Vinnari (1): 1947
Segunda División
 Vinnari (1): 2001–02
 Nummar tvey (2): 1932–33, 1933–34

Kappingar í Evropa
UEFA Champions League
 Nummar tvey (3): 1973–74, 2013-14, 2015-16
UEFA Europa League
 Vinnari (2): 2009–10, 2011–12
UEFA Cup Winners' Cup
 Vinnari (1): 1961–62
 Nummar tvey (2): 1962–63, 1985–86
UEFA Super Cup
 Vinnari (2): 2010, 2012
 Nummar tvey (1): 2014
UEFA Intertoto Cup
 Nummar tvey (2): 2004, 2007

Alheims kappingar 
Intercontinental Cup
 Vinnari (1): 1974

Regionalar kappingar
Campeonato Regional Centro
 Vinnari (4): 1920–21, 1924–25, 1927–28, 1939–40
Copa Federación Centro
 Vinnari (1): 1941
Iberian Cup
 Vinnari (1): 1991

Annað
Amsterdam Tournament:
Nummar tvey (1): 2007

Kendir fyrrverandi leikarar

Keldur 

Sponsk fótbóltsfeløg
La Liga
290-árini

Øldir: 2. øld - 3. øld - 4. øld

Áratíggju: 240-árini 250-árini 260-árini 270-árini 280-árini - 290-árini - 300-árini 310-árini 320-árini 330-árini 340-árini 

Ár: 290 291 292 293 294 295 296 297 298 299

Hendingar

Slóðir úteftir 

290-árini
Áratíggju
280-árini

Øldir: 2. øld - 3. øld - 4. øld

Áratíggju: 230-árini 240-árini 250-árini 260-árini 270-árini - 280-árini - 290-árini 300-árini 310-árini 320-árini 330-árini 

Ár: 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289

Hendingar

Slóðir úteftir 

280-árini
Áratíggju
290



Hendingar

Føðingar

Andlát 

290-árini
280



Hendingar

Føðingar

Andlát 

280-árini