# Journal officiel C 68/2008

| | ISSN 1725-2431 |
| --- | --- |
| Journal officiel
  de l'Union européenne | C 68 |
| | |
| Édition de langue française | Communications et informations | 51e année13 mars 2008 |

ISSN 1725-2431

Journal officiel

de l'Union européenne

C 68

Édition de langue française

Communications et informations

51e année13 mars 2008

---

| Numéro d'information | Sommaire | page |
| --- | --- | --- |
| | IV   Informations |
| | INFORMATIONS PROVENANT DES INSTITUTIONS ET ORGANES DE L’UNION EUROPÉENNE |
| | Commission |
| 2008/C 068/01 | Taux de change de l'euro | 1 |
| 2008/C 068/02 | Retrait de propositions de la Commission qui ne revêtent plus un caractère d'actualité | 2 |
| 2008/C 068/03 | Communication de la Commission relative à l'application de l'article 4 du règlement (CE) no 552/2004 du Parlement européen et du Conseil concernant l'interopérabilité du réseau européen de gestion du trafic aérien (
  1
  ) | 5 |
| | INFORMATIONS PROVENANT DES ÉTATS MEMBRES |
| 2008/C 068/04 | Renseignements communiqués par les États membres sur les aides d'État accordées conformément au règlement (CE) no 2204/2002 de la Commission concernant l'application des articles 87 et 88 du traité CE aux aides d'État à l'emploi (
  1
  ) | 6 |
| 2008/C 068/05 | Renseignements communiqués par les États membres sur les aides d'État accordées conformément au règlement (CE) no 68/2001 de la Commission concernant l'application des articles 87 et 88 du traité CE aux aides à la formation (
  1
  ) | 7 |
| 2008/C 068/06 | Communication de la Commission conformément à la procédure prévue à l'article 4, paragraphe 1, point a), du règlement (CEE) no 2408/92 du Conseil — Modification des obligations de service public imposées pour la prestation de services aériens réguliers déterminés en Espagne (
  1
  ) | 9 |

Numéro d'information

Sommaire

page

IV   Informations

INFORMATIONS PROVENANT DES INSTITUTIONS ET ORGANES DE L’UNION EUROPÉENNE

Commission

2008/C 068/01

Taux de change de l'euro

1

2008/C 068/02

Retrait de propositions de la Commission qui ne revêtent plus un caractère d'actualité

2

2008/C 068/03

Communication de la Commission relative à l'application de l'article 4 du règlement (CE) no 552/2004 du Parlement européen et du Conseil concernant l'interopérabilité du réseau européen de gestion du trafic aérien (
  1
  )

o

1

5

INFORMATIONS PROVENANT DES ÉTATS MEMBRES

2008/C 068/04

Renseignements communiqués par les États membres sur les aides d'État accordées conformément au règlement (CE) no 2204/2002 de la Commission concernant l'application des articles 87 et 88 du traité CE aux aides d'État à l'emploi (
  1
  )

o

1

6

2008/C 068/05

Renseignements communiqués par les États membres sur les aides d'État accordées conformément au règlement (CE) no 68/2001 de la Commission concernant l'application des articles 87 et 88 du traité CE aux aides à la formation (
  1
  )

o

1

7

2008/C 068/06

Communication de la Commission conformément à la procédure prévue à l'article 4, paragraphe 1, point a), du règlement (CEE) no 2408/92 du Conseil — Modification des obligations de service public imposées pour la prestation de services aériens réguliers déterminés en Espagne (
  1
  )

o

1

9

| | V   Avis |
| --- | --- |
| | PROCÉDURES ADMINISTRATIVES |
| | Commission |
| 2008/C 068/07 | MEDIA 2007 — Développement, distribution, promotion et formation — Appel de propositions — EACEA/04/08 — Formation | 10 |
| 2008/C 068/08 | Appel de propositions d'actions dans le domaine de l'énergie dans le cadre du programme Énergie intelligente — Europe(Décision no 1639/2006/CE du Parlement européen et du Conseil — JO L 310 du 9.11.2006, p. 15) | 12 |
| 2008/C 068/09 | Appel de propositions — EACEA/34/07 [Prolongement du délai et modification des exigences en matière de composition de partenariat pour le lot 12 (Asie 1)] — Fenêtre de coopération extérieure Erasmus Mundus — Mise en œuvre d'actions de mobilité au cours de l'année universitaire 2008/2009 | 13 |
| | PROCÉDURES RELATIVES À LA MISE EN ŒUVRE DE LA POLITIQUE DE CONCURRENCE |
| | Commission |
| 2008/C 068/10 | Aide d'État — Pays-Bas — Aide d'État C 4/08 (ex N 97/07) — Investissement de la municipalité de Rotterdam dans le complexe Ahoy — Invitation à présenter des observations en application de l'article 88, paragraphe 2, du traité CE (
  1
  ) | 14 |
| 2008/C 068/11 | Notification préalable d'une concentration (Affaire COMP/M.5081 — Autogrill/Aldeasa) — Cas susceptible d'être traité selon la procédure simplifiée (
  1
  ) | 23 |
| 2008/C 068/12 | Notification préalable d'une concentration (Affaire COMP/M.5008 — Vivendi/Activision) (
  1
  ) | 24 |

V   Avis

PROCÉDURES ADMINISTRATIVES

Commission

2008/C 068/07

MEDIA 2007 — Développement, distribution, promotion et formation — Appel de propositions — EACEA/04/08 — Formation

10

2008/C 068/08

Appel de propositions d'actions dans le domaine de l'énergie dans le cadre du programme Énergie intelligente — Europe(Décision no 1639/2006/CE du Parlement européen et du Conseil — JO L 310 du 9.11.2006, p. 15)

(Décision no

12

2008/C 068/09

Appel de propositions — EACEA/34/07 [Prolongement du délai et modification des exigences en matière de composition de partenariat pour le lot 12 (Asie 1)] — Fenêtre de coopération extérieure Erasmus Mundus — Mise en œuvre d'actions de mobilité au cours de l'année universitaire 2008/2009

13

PROCÉDURES RELATIVES À LA MISE EN ŒUVRE DE LA POLITIQUE DE CONCURRENCE

Commission

2008/C 068/10

Aide d'État — Pays-Bas — Aide d'État C 4/08 (ex N 97/07) — Investissement de la municipalité de Rotterdam dans le complexe Ahoy — Invitation à présenter des observations en application de l'article 88, paragraphe 2, du traité CE (
  1
  )

1

14

2008/C 068/11

Notification préalable d'une concentration (Affaire COMP/M.5081 — Autogrill/Aldeasa) — Cas susceptible d'être traité selon la procédure simplifiée (
  1
  )

1

23

2008/C 068/12

Notification préalable d'une concentration (Affaire COMP/M.5008 — Vivendi/Activision) (
  1
  )

1

24

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE |

---

(1)   Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE

1

| FR | |
| --- | --- |

FR

---

IV Informations

INFORMATIONS PROVENANT DES INSTITUTIONS ET ORGANES DE L’UNION EUROPÉENNE

Commission

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/1 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/1

---

Taux de change de l'euro (1)

12 mars 2008

(2008/C 68/01)

1 euro=

| | Monnaie | Taux de change |
| --- | --- | --- |
| USD | dollar des États-Unis | 1,5477 |
| JPY | yen japonais | 158,45 |
| DKK | couronne danoise | 7,4556 |
| GBP | livre sterling | 0,76660 |
| SEK | couronne suédoise | 9,3978 |
| CHF | franc suisse | 1,5817 |
| ISK | couronne islandaise | 106,32 |
| NOK | couronne norvégienne | 7,8905 |
| BGN | lev bulgare | 1,9558 |
| CZK | couronne tchèque | 25,066 |
| EEK | couronne estonienne | 15,6466 |
| HUF | forint hongrois | 259,30 |
| LTL | litas lituanien | 3,4528 |
| LVL | lats letton | 0,6970 |
| PLN | zloty polonais | 3,5371 |
| RON | leu roumain | 3,6940 |
| SKK | couronne slovaque | 32,320 |
| TRY | lire turque | 1,8910 |
| AUD | dollar australien | 1,6654 |
| CAD | dollar canadien | 1,5302 |
| HKD | dollar de Hong Kong | 12,0544 |
| NZD | dollar néo-zélandais | 1,9273 |
| SGD | dollar de Singapour | 2,1424 |
| KRW | won sud-coréen | 1 497,40 |
| ZAR | rand sud-africain | 12,1098 |
| CNY | yuan ren-min-bi chinois | 10,9902 |
| HRK | kuna croate | 7,2663 |
| IDR | rupiah indonésien | 14 176,93 |
| MYR | ringgit malais | 4,9279 |
| PHP | peso philippin | 63,843 |
| RUB | rouble russe | 36,7690 |
| THB | baht thaïlandais | 48,830 |
| BRL | real brésilien | 2,6151 |
| MXN | peso mexicain | 16,6966 |

Monnaie

Taux de change

USD

dollar des États-Unis

1,5477

JPY

yen japonais

158,45

DKK

couronne danoise

7,4556

GBP

livre sterling

0,76660

SEK

couronne suédoise

9,3978

CHF

franc suisse

1,5817

ISK

couronne islandaise

106,32

NOK

couronne norvégienne

7,8905

BGN

lev bulgare

1,9558

CZK

couronne tchèque

25,066

EEK

couronne estonienne

15,6466

HUF

forint hongrois

259,30

LTL

litas lituanien

3,4528

LVL

lats letton

0,6970

PLN

zloty polonais

3,5371

RON

leu roumain

3,6940

SKK

couronne slovaque

32,320

TRY

lire turque

1,8910

AUD

dollar australien

1,6654

CAD

dollar canadien

1,5302

HKD

dollar de Hong Kong

12,0544

NZD

dollar néo-zélandais

1,9273

SGD

dollar de Singapour

2,1424

KRW

won sud-coréen

1 497,40

ZAR

rand sud-africain

12,1098

CNY

yuan ren-min-bi chinois

10,9902

HRK

kuna croate

7,2663

IDR

rupiah indonésien

14 176,93

MYR

ringgit malais

4,9279

PHP

peso philippin

63,843

RUB

rouble russe

36,7690

THB

baht thaïlandais

48,830

BRL

real brésilien

2,6151

MXN

peso mexicain

16,6966

---

(1)

Source: taux de change de référence publié par la Banque centrale européenne.

---

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/2 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/2

---

RETRAIT DE PROPOSITIONS DE LA COMMISSION QUI NE REVÊTENT PLUS UN CARACTÈRE D'ACTUALITÉ

(2008/C 68/02)

Liste des propositions retirées

| Document | Procédure interinstitutionnelle | Intitulé | Publication JO (1) |
| --- | --- | --- | --- |
| Agriculture |
| COM(91) 328 | — | Proposition de règlement du Conseil modifiant le règlement (CEE) no 827/68 du Conseil portant organisation commune des marchés pour certains produits énumérés à l'annexe 2 du traité | JO C 263 du 9.10.1991, p. 5 |
| COM(1999) 487/2 | 1999/0205/COD | Proposition de règlement du Conseil et du Parlement européen modifiant le règlement (CE) no 820/97 du Conseil établissant un système d'identification et d'enregistrement des bovins et relatif à l'étiquetage de la viande bovine et des produits à base de viande bovine | JO C 376E du 28.12.1999, p. 52 |
| COM(2000) 868 | 2000/0349/CNS | Proposition de règlement du Conseil relatif au recours au régime du perfectionnement actif pour la gestion de certains marchés agricoles | JO C 120E du 24.4.2001, p. 193 |
| Élargissement |
| COM(1999) 677 | — | Proposition de décision du Conseil relative à la position que la Communauté doit adopter au sein du Conseil d'association institué par l'accord européen entre les Communautés européennes et leurs États membres, d'une part, et la république de Bulgarie, d'autre part, concernant l'adoption de dispositions en vue de la coordination des régimes de sécurité sociale | — |
| COM(1999) 683 | — | Proposition de décision du Conseil relative à la position que la Communauté doit adopter au sein du Conseil d'association institué par l'accord européen entre les Communautés européennes et leurs États membres, d'une part, et la république de Roumanie, d'autre part, concernant l'adoption de dispositions en vue de la coordination des régimes de sécurité sociale | — |
| SEC(2002) 495/4 | 2002/0215/CNS | Proposition de décision du Conseil et de la Commission CE/CECA sur la conclusion d'un protocole additionnel à l'accord européen établissant une association entre les Communautés européennes et leurs États membres, d'une part, et la république de Roumanie, d'autre part, concernant une prorogation de la période prévue à l'article 9, paragraphe 4, du protocole no 2 de l'accord européen avec la Roumanie | — |
| Environnement |
| COM(2001) 139 | 2001/0076/COD | Proposition de directive du Parlement européen et du Conseil relative à la protection de l'environnement par le droit pénal | JO C 180E du 26.6.2001, p. 238 |
| COM(2004) 606 | — | Proposition de décision du Conseil modifiant la directive 2002/95/CE du Parlement européen et du Conseil aux fins de la fixation de valeurs maximales de concentration de certaines substances dangereuses dans les équipements électriques et électroniques | — |
| COM(2005) 241 | — | Proposition de décision du Conseil modifiant, aux fins de son adaptation au progrès technique, l'annexe de la directive 2002/95/CE du Parlement européen et du Conseil relative à la limitation de l'utilisation de certaines substances dangereuses dans les équipements électriques et électroniques | — |
| Pêche |
| COM(2005) 238 | 2005/0110/CNS | Proposition de règlement du Conseil modifiant le règlement (CE) no 3317/94 en ce qui concerne la transmission des demandes de licences de pêche aux pays tiers | — |
| COM(2005) 693 | 2005/0276/CNS | Proposition de règlement du Conseil relatif à la conclusion de l'accord entre la Communauté européenne et la République unie de Tanzanie concernant la pêche dans la zone de pêche de la Tanzanie | — |
| Justice, liberté et sécurité |
| COM(2003) 253 | — | Proposition de position commune du Conseil relative à la notification au Conseil de l'Europe, en application de l'article 28, paragraphe 3, de la convention d'extradition du 13 décembre 1957, de l'application par les États membres, dans leurs rapports mutuels, du mandat d'arrêt européen | — |
| Relations extérieures |
| COM(1994) 91 | — | Proposition de règlement du Conseil empêchant la fourniture de certains biens et services à la Libye et réduisant l'utilisation de fonds ou autres ressources financières détenus ou contrôlés par la Libye | — |
| COM(1999) 561 | 1999/0223/AVC | Proposition de règlement du Conseil modifiant le règlement (CE) no 2894/94 relatif à certaines modalités d'application de l'accord sur l'Espace économique européen | JO C 56E du 29.2.2000, p. 6 |
| COM(1999) 600 | — | Proposition de décision du Conseil sur la position de la Communauté au sein du Conseil de coopération UE-Mercosur concernant le règlement intérieur du Conseil de coopération | — |
| COM(2003) 214 | — | Proposition de règlement du Conseil modifiant pour la troisième fois le règlement (CE) no 2465/1996 du Conseil concernant l'interruption des relations économiques et financières entre la Communauté européenne et l'Iraq | — |
| Recherche |
| COM(2003) 390 | 2003/0151/CNS | Proposition de décision du Conseil modifiant la décision 2002/834/CE arrêtant un programme spécifique de recherche, de développement technologique et de démonstration: «Intégrer et renforcer l'espace européen de la recherche» (2002-2006) | — |
| Codification |
| COM(2003) 467 | 2003/0181/COD | Proposition de directive du Parlement europeén et du Conseil relative au rapprochement des législations des États membres concernant les solvants d'extraction utilisés dans la fabrication des denrées alimentaires et de leurs ingrédients (version codifiée) | — |
| COM(2003) 352 | 2003/0129/AVC | Proposition modifiée de règlement du Conseil instituant le Fonds de cohésion (version codifiée) | — |
| COM(2004) 290 | 2004/0090/COD | Proposition de directive du Parlement et du Conseil relative aux denrées alimentaires destinées à une alimentation particulière (version codifiée) | — |
| COM(2004) 32 | 2004/0009/CNS | Proposition de règlement du Conseil concernant les taux de conversion entre l'euro et les monnaies des États membres adoptant l'euro (version codifiée) | — |
| COM(2004) 77 | 2004/0024/CNS | Proposition de règlement du Conseil relatif à des mesures d'accompagnement financières et techniques (MEDA) à la réforme des structures économiques et sociales dans le cadre du partenariat euro-méditerranéen (version codifiée) | — |
| COM(2004) 326 | 2004/0100/CNS | Proposition de directive du Conseil établissant des mesures communautaires minimales de contrôle de certaines maladies des mollusques bivalves (version codifiée) | — |
| Commerce |
| COM(1992) 502 | — | Proposition de décision du Conseil relative aux procédures de consultation et d'information dans les domaines des crédits à l'exportation, de l'assurance crédit, des garanties de crédits et des crédits financiers bénéficiant d'un soutien public | JO C 344 du 29.12.1992, p. 12 |
| COM(2002) 112 | 2002/0055/ACC | Proposition de décision du Conseil approuvant le protocole (2001) portant modification de l'annexe de l'accord relatif au commerce des aéronefs civils | JO C 151E du 25.6.2002, p. 236 |
| COM(2002) 285 | 2002/0121/ACC | Proposition de règlement du Conseil instituant des droits de douane supplémentaires sur les importations de certains produits originaires des États-Unis d'Amérique | JO C 227E du 24.9.2002, p. 347 |
| Transports |
| COM(2003) 833/2 | 2003/0319/CNS | Proposition de décision du Conseil relative à la conclusion d'un accord sous forme d'échange de lettres entre la Communauté européenne et la république de Croatie concernant le système intérimaire de points applicable aux poids lourds qui traversent l'Autriche | — |
| COM(2003) 835/2 | 2003/0320/CNS | Proposition de décision du Conseil relative à la conclusion d'un accord sous forme d'échange de lettres entre la Communauté européenne et la République de Slovénie concernant le système intérimaire de points applicable aux poids lourds qui traversent l'Autriche du 1er janvier 2004 au 30 avril 2004 | — |
| COM(2003) 836/2 | 2003/0322/CNS | Proposition de décision du Conseil relative à la conclusion d'un arrangement administratif sous forme d'échange de lettres entre la Communauté européenne et la Confédération suisse concernant le système intérimaire de points applicable aux poids lourds qui traversent l'Autriche | — |
| COM(2003) 837/2 | 2003/0323/CNS | Proposition de décision du Conseil relative à la conclusion d'un accord sous forme d'échange de lettres entre la Communauté européenne et l'ancienne République yougoslave de Macédoine concernant le système intérimaire de points applicable aux poids lourds qui traversent l'Autriche | — |

Document

Procédure interinstitutionnelle

Intitulé

Publication JO (1)

Agriculture

COM(91) 328

—

Proposition de règlement du Conseil modifiant le règlement (CEE) no 827/68 du Conseil portant organisation commune des marchés pour certains produits énumérés à l'annexe 2 du traité

JO C 263 du 9.10.1991, p. 5

COM(1999) 487/2

1999/0205/COD

Proposition de règlement du Conseil et du Parlement européen modifiant le règlement (CE) no 820/97 du Conseil établissant un système d'identification et d'enregistrement des bovins et relatif à l'étiquetage de la viande bovine et des produits à base de viande bovine

JO C 376E du 28.12.1999, p. 52

COM(2000) 868

2000/0349/CNS

Proposition de règlement du Conseil relatif au recours au régime du perfectionnement actif pour la gestion de certains marchés agricoles

JO C 120E du 24.4.2001, p. 193

Élargissement

COM(1999) 677

—

Proposition de décision du Conseil relative à la position que la Communauté doit adopter au sein du Conseil d'association institué par l'accord européen entre les Communautés européennes et leurs États membres, d'une part, et la république de Bulgarie, d'autre part, concernant l'adoption de dispositions en vue de la coordination des régimes de sécurité sociale

—

COM(1999) 683

—

Proposition de décision du Conseil relative à la position que la Communauté doit adopter au sein du Conseil d'association institué par l'accord européen entre les Communautés européennes et leurs États membres, d'une part, et la république de Roumanie, d'autre part, concernant l'adoption de dispositions en vue de la coordination des régimes de sécurité sociale

—

SEC(2002) 495/4

2002/0215/CNS

Proposition de décision du Conseil et de la Commission CE/CECA sur la conclusion d'un protocole additionnel à l'accord européen établissant une association entre les Communautés européennes et leurs États membres, d'une part, et la république de Roumanie, d'autre part, concernant une prorogation de la période prévue à l'article 9, paragraphe 4, du protocole no 2 de l'accord européen avec la Roumanie

—

Environnement

COM(2001) 139

2001/0076/COD

Proposition de directive du Parlement européen et du Conseil relative à la protection de l'environnement par le droit pénal

JO C 180E du 26.6.2001, p. 238

COM(2004) 606

—

Proposition de décision du Conseil modifiant la directive 2002/95/CE du Parlement européen et du Conseil aux fins de la fixation de valeurs maximales de concentration de certaines substances dangereuses dans les équipements électriques et électroniques

—

COM(2005) 241

—

Proposition de décision du Conseil modifiant, aux fins de son adaptation au progrès technique, l'annexe de la directive 2002/95/CE du Parlement européen et du Conseil relative à la limitation de l'utilisation de certaines substances dangereuses dans les équipements électriques et électroniques

—

Pêche

COM(2005) 238

2005/0110/CNS

Proposition de règlement du Conseil modifiant le règlement (CE) no 3317/94 en ce qui concerne la transmission des demandes de licences de pêche aux pays tiers

—

COM(2005) 693

2005/0276/CNS

Proposition de règlement du Conseil relatif à la conclusion de l'accord entre la Communauté européenne et la République unie de Tanzanie concernant la pêche dans la zone de pêche de la Tanzanie

—

Justice, liberté et sécurité

COM(2003) 253

—

Proposition de position commune du Conseil relative à la notification au Conseil de l'Europe, en application de l'article 28, paragraphe 3, de la convention d'extradition du 13 décembre 1957, de l'application par les États membres, dans leurs rapports mutuels, du mandat d'arrêt européen

—

Relations extérieures

COM(1994) 91

—

Proposition de règlement du Conseil empêchant la fourniture de certains biens et services à la Libye et réduisant l'utilisation de fonds ou autres ressources financières détenus ou contrôlés par la Libye

—

COM(1999) 561

1999/0223/AVC

Proposition de règlement du Conseil modifiant le règlement (CE) no 2894/94 relatif à certaines modalités d'application de l'accord sur l'Espace économique européen

JO C 56E du 29.2.2000, p. 6

COM(1999) 600

—

Proposition de décision du Conseil sur la position de la Communauté au sein du Conseil de coopération UE-Mercosur concernant le règlement intérieur du Conseil de coopération

—

COM(2003) 214

—

Proposition de règlement du Conseil modifiant pour la troisième fois le règlement (CE) no 2465/1996 du Conseil concernant l'interruption des relations économiques et financières entre la Communauté européenne et l'Iraq

—

Recherche

COM(2003) 390

2003/0151/CNS

Proposition de décision du Conseil modifiant la décision 2002/834/CE arrêtant un programme spécifique de recherche, de développement technologique et de démonstration: «Intégrer et renforcer l'espace européen de la recherche» (2002-2006)

—

Codification

COM(2003) 467

2003/0181/COD

Proposition de directive du Parlement europeén et du Conseil relative au rapprochement des législations des États membres concernant les solvants d'extraction utilisés dans la fabrication des denrées alimentaires et de leurs ingrédients (version codifiée)

—

COM(2003) 352

2003/0129/AVC

Proposition modifiée de règlement du Conseil instituant le Fonds de cohésion (version codifiée)

—

COM(2004) 290

2004/0090/COD

Proposition de directive du Parlement et du Conseil relative aux denrées alimentaires destinées à une alimentation particulière (version codifiée)

—

COM(2004) 32

2004/0009/CNS

Proposition de règlement du Conseil concernant les taux de conversion entre l'euro et les monnaies des États membres adoptant l'euro (version codifiée)

—

COM(2004) 77

2004/0024/CNS

Proposition de règlement du Conseil relatif à des mesures d'accompagnement financières et techniques (MEDA) à la réforme des structures économiques et sociales dans le cadre du partenariat euro-méditerranéen (version codifiée)

—

COM(2004) 326

2004/0100/CNS

Proposition de directive du Conseil établissant des mesures communautaires minimales de contrôle de certaines maladies des mollusques bivalves (version codifiée)

—

Commerce

COM(1992) 502

—

Proposition de décision du Conseil relative aux procédures de consultation et d'information dans les domaines des crédits à l'exportation, de l'assurance crédit, des garanties de crédits et des crédits financiers bénéficiant d'un soutien public

JO C 344 du 29.12.1992, p. 12

COM(2002) 112

2002/0055/ACC

Proposition de décision du Conseil approuvant le protocole (2001) portant modification de l'annexe de l'accord relatif au commerce des aéronefs civils

JO C 151E du 25.6.2002, p. 236

COM(2002) 285

2002/0121/ACC

Proposition de règlement du Conseil instituant des droits de douane supplémentaires sur les importations de certains produits originaires des États-Unis d'Amérique

JO C 227E du 24.9.2002, p. 347

Transports

COM(2003) 833/2

2003/0319/CNS

Proposition de décision du Conseil relative à la conclusion d'un accord sous forme d'échange de lettres entre la Communauté européenne et la république de Croatie concernant le système intérimaire de points applicable aux poids lourds qui traversent l'Autriche

—

COM(2003) 835/2

2003/0320/CNS

Proposition de décision du Conseil relative à la conclusion d'un accord sous forme d'échange de lettres entre la Communauté européenne et la République de Slovénie concernant le système intérimaire de points applicable aux poids lourds qui traversent l'Autriche du 1er janvier 2004 au 30 avril 2004

—

COM(2003) 836/2

2003/0322/CNS

Proposition de décision du Conseil relative à la conclusion d'un arrangement administratif sous forme d'échange de lettres entre la Communauté européenne et la Confédération suisse concernant le système intérimaire de points applicable aux poids lourds qui traversent l'Autriche

—

COM(2003) 837/2

2003/0323/CNS

Proposition de décision du Conseil relative à la conclusion d'un accord sous forme d'échange de lettres entre la Communauté européenne et l'ancienne République yougoslave de Macédoine concernant le système intérimaire de points applicable aux poids lourds qui traversent l'Autriche

—

---

(1)  Pour certaines propositions, les données concernant la publication au Journal officiel ne sont pas disponibles.

---

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/5 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/5

---

Communication de la Commission relative à l'application de l'article 4 du règlement (CE) no 552/2004 du Parlement européen et du Conseil concernant l'interopérabilité du réseau européen de gestion du trafic aérien (1)

(Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE)

(Publication des titres et références des spécifications communautaires conformément au règlement)

(2008/C 68/03)

| Organisation | Référence | Numéro de version | Titre des spécifications communautaires | Date de la version |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Eurocontrol (2) | Spec-0107 | 3.0 | Spécification Eurocontrol relative à la présentation des échanges de données ATS (ADEXP) (3) | 20.10.2007 |

Organisation

Référence

Numéro de version

Titre des spécifications communautaires

Date de la version

Eurocontrol (2)

Spec-0107

3.0

Spécification Eurocontrol relative à la présentation des échanges de données ATS (ADEXP) (3)

20.10.2007

---

(1)  JO L 96 du 31.3.2004, p.26.

(2)  Organisation européenne pour la sécurité de la navigation aérienne, rue de la Fusée 96, B-1130 Bruxelles, tél. (32-2) 729 90 11, fax (32-2) 729 51 90

(3)  http://www.eurocontrol.int/ses/public/standard_page/sk_community_specs_completed.html

---

INFORMATIONS PROVENANT DES ÉTATS MEMBRES

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/6 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/6

---

Renseignements communiqués par les États membres sur les aides d'État accordées conformément au règlement (CE) no 2204/2002 de la Commission concernant l'application des articles 87 et 88 du traité CE aux aides d'État à l'emploi

(Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE)

(2008/C 68/04)

| Aide no | XE 8/08 |
| --- | --- |
| État membre | Estonie |
| Région | Eesti |
| Intitulé du régime d'aides | Puuetega töötajate tööhõive |
| Base juridique | Sotsiaalministri 10.12.2007. a käskkirjaga nr 225 kinnitatud raamprogramm „Kvalifitseeritud tööjõu pakkumise suurendamine 2007-2013” |
| Budget | Dépenses annuelles prévues: 0,09391 Mio EUR |
| Intensité maximale des aides | En conformité avec l'article 4, paragraphes 2 à 5, et les articles 5 et 6 du règlement |
| Date de mise en œuvre | 10.12.2007 |
| Durée du régime d'aides | 31.12.2008 |
| Objectif de l'aide | Art. 6 Emploi de travailleurs handicapés |
| Secteurs économiques | Tous les secteurs communautaires (1) pouvant bénéficier des aides à l'emploi |
| Nom et adresse de l'autorité chargée de l'octroi | Tööturuamet |
| Ehitajate tee 114 |
| EE-15156 Tallinn |

Aide no

XE 8/08

État membre

Estonie

Région

Eesti

Intitulé du régime d'aides

Puuetega töötajate tööhõive

Base juridique

Sotsiaalministri 10.12.2007. a käskkirjaga nr 225 kinnitatud raamprogramm „Kvalifitseeritud tööjõu pakkumise suurendamine 2007-2013”

Budget

Dépenses annuelles prévues: 0,09391 Mio EUR

Intensité maximale des aides

En conformité avec l'article 4, paragraphes 2 à 5, et les articles 5 et 6 du règlement

Date de mise en œuvre

10.12.2007

Durée du régime d'aides

31.12.2008

Objectif de l'aide

Art. 6 Emploi de travailleurs handicapés

Secteurs économiques

Tous les secteurs communautaires (1) pouvant bénéficier des aides à l'emploi

Nom et adresse de l'autorité chargée de l'octroi

Tööturuamet

Ehitajate tee 114

EE-15156 Tallinn

Autres informations

Le régime d'aides est cofinancé au titre du Fonds social européen

---

(1)  À l'exception du secteur de la construction navale et des autres secteurs faisant l'objet de règles spécifiques dans les règlements ou directives régissant l'ensemble des aides d'État dont ils bénéficient respectivement.

---

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/7 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/7

---

Renseignements communiqués par les États membres sur les aides d'État accordées conformément au règlement (CE) no 68/2001 de la Commission concernant l'application des articles 87 et 88 du traité CE aux aides à la formation

(Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE)

(2008/C 68/05)

| Aide no | XT 24/08 |
| --- | --- |
| État membre | Italie |
| Région | Abruzzo |
| Intitulé du régime d'aides ou nom de l'entreprise bénéficiaire de l'aide individuelle | Misura D1 — Formazione continua
  Macroprogetto Adattabilità — Intervento A2D «Progetti regionali di formazione continua per imprese medie e grandi» |
| Base juridique | Deliberazione della Giunta regionale n. 685 del 9.7.2007 POR Abruzzo 2000/2006 — Regolamento (CE) n. 68/2001 (pubblicata sul BURA n. 63 speciale del 3.8.2007) |
| Type de la mesure | Régime |
| Budget | Dépenses annuelles prévues: 0,7 Mio EUR |
| Intensité maximale des aides | En conformité avec l'article 4, paragraphes 2 à 7, du règlement |
| Date de mise en œuvre | 9.7.2007 |
| Durée | 30.6.2008 |
| Objectif | Formation générale; Formation spécifique |
| Secteurs économiques | Tous les secteurs pouvant bénéficier d'aides à la formation |
| Nom et adresse de l'autorité chargée de l'octroi | Regione Abruzzo |
| Direzione Politiche attive del lavoro |
| Sistema integrato regionale di formazione ed istruzione |
| Via Raffaello, 137 |
| I-65124 Pescara |

Aide no

XT 24/08

État membre

Italie

Région

Abruzzo

Intitulé du régime d'aides ou nom de l'entreprise bénéficiaire de l'aide individuelle

Misura D1 — Formazione continua

Macroprogetto Adattabilità — Intervento A2D «Progetti regionali di formazione continua per imprese medie e grandi»

Base juridique

Deliberazione della Giunta regionale n. 685 del 9.7.2007 POR Abruzzo 2000/2006 — Regolamento (CE) n. 68/2001 (pubblicata sul BURA n. 63 speciale del 3.8.2007)

Type de la mesure

Régime

Budget

Dépenses annuelles prévues: 0,7 Mio EUR

Intensité maximale des aides

En conformité avec l'article 4, paragraphes 2 à 7, du règlement

Date de mise en œuvre

9.7.2007

Durée

30.6.2008

Objectif

Formation générale; Formation spécifique

Secteurs économiques

Tous les secteurs pouvant bénéficier d'aides à la formation

Nom et adresse de l'autorité chargée de l'octroi

Regione Abruzzo

Direzione Politiche attive del lavoro

Sistema integrato regionale di formazione ed istruzione

Via Raffaello, 137

I-65124 Pescara

| Aide no | XT 25/08 |
| --- | --- |
| État membre | Italie |
| Région | Regione Emilia-Romagna |
| Intitulé du régime d'aides ou nom de l'entreprise bénéficiaire de l'aide individuelle | Contribuzioni ad iniziative per la formazione nelle aziende agricole della provincia di Reggio Emilia |
| Base juridique | Determinazione del Presidente n. 1 del 31.1.2008 ratificata con delibera della Giunta camerale n. 3 del 6.2.2008 |
| Type de la mesure | Régime |
| Budget | Dépenses annuelles prévues: 0,05 Mio EUR |
| Intensité maximale des aides | En conformité avec l'article 4, paragraphes 2 à 7, du règlement |
| Date de mise en œuvre | 1.3.2008 |
| Durée | 30.6.2008 |
| Objectif | Formation générale |
| Secteurs économiques | Agriculture |
| Nom et adresse de l'autorité chargée de l'octroi | Camera di Commercio, Industria, Artigianato e Agricoltura di Reggio Emilia |
| Piazza della Vittoria |
| I-42100 Reggio Emilia |

Aide no

XT 25/08

État membre

Italie

Région

Regione Emilia-Romagna

Intitulé du régime d'aides ou nom de l'entreprise bénéficiaire de l'aide individuelle

Contribuzioni ad iniziative per la formazione nelle aziende agricole della provincia di Reggio Emilia

Base juridique

Determinazione del Presidente n. 1 del 31.1.2008 ratificata con delibera della Giunta camerale n. 3 del 6.2.2008

Type de la mesure

Régime

Budget

Dépenses annuelles prévues: 0,05 Mio EUR

Intensité maximale des aides

En conformité avec l'article 4, paragraphes 2 à 7, du règlement

Date de mise en œuvre

1.3.2008

Durée

30.6.2008

Objectif

Formation générale

Secteurs économiques

Agriculture

Nom et adresse de l'autorité chargée de l'octroi

Camera di Commercio, Industria, Artigianato e Agricoltura di Reggio Emilia

Piazza della Vittoria

I-42100 Reggio Emilia

| Aide no | XT 26/08 |
| --- | --- |
| État membre | Allemagne |
| Région | Bremen |
| Intitulé du régime d'aides ou nom de l'entreprise bénéficiaire de l'aide individuelle | Richtlinie „Förderung der Forschung und Entwicklung in betrieblichen Innovationsprojekten in kleinen und mittleren Unternehmen“ |
| Base juridique | §§ 23, 44 der Haushaltsordnung der Freien Hansestadt Bremen (LHO) |
| Type de la mesure | Régime |
| Budget | Dépenses annuelles prévues: 0,5 Mio EUR |
| Intensité maximale des aides | En conformité avec l'article 4, paragraphes 2 à 7, du règlement |
| Date de mise en œuvre | 1.2.2008 |
| Durée | 31.12.2009 |
| Objectif | Formation spécifique |
| Secteurs économiques | Tous les secteurs pouvant bénéficier d'aides à la formation |
| Nom et adresse de l'autorité chargée de l'octroi | Bremen:





  BIG Bremer Investitionsgesellschaft mbH |
| Kontorhaus am Markt |
| Langenstr. 2-4 |
| D-28195 Bremen |

Aide no

XT 26/08

État membre

Allemagne

Région

Bremen

Intitulé du régime d'aides ou nom de l'entreprise bénéficiaire de l'aide individuelle

Richtlinie „Förderung der Forschung und Entwicklung in betrieblichen Innovationsprojekten in kleinen und mittleren Unternehmen“

Base juridique

§§ 23, 44 der Haushaltsordnung der Freien Hansestadt Bremen (LHO)

Type de la mesure

Régime

Budget

Dépenses annuelles prévues: 0,5 Mio EUR

Intensité maximale des aides

En conformité avec l'article 4, paragraphes 2 à 7, du règlement

Date de mise en œuvre

1.2.2008

Durée

31.12.2009

Objectif

Formation spécifique

Secteurs économiques

Tous les secteurs pouvant bénéficier d'aides à la formation

Nom et adresse de l'autorité chargée de l'octroi

Bremen:

BIG Bremer Investitionsgesellschaft mbH

Kontorhaus am Markt

Langenstr. 2-4

D-28195 Bremen

Bremerhaven:

| BIS Bremerhavener Gesellschaft für Investitionsförderung und Stadtentwicklung mbH |
| --- |
| Am Alten Hafen 118 |
| D-27568 Bremerhaven |

BIS Bremerhavener Gesellschaft für Investitionsförderung und Stadtentwicklung mbH

Am Alten Hafen 118

D-27568 Bremerhaven

---

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/9 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/9

---

Communication de la Commission conformément à la procédure prévue à l'article 4, paragraphe 1, point a), du règlement (CEE) no 2408/92 du Conseil — Modification des obligations de service public imposées pour la prestation de services aériens réguliers déterminés en Espagne

(Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE)

(2008/C 68/06)

Le gouvernement espagnol a décidé d'appliquer les dispositions de l'article 4, paragraphe 1, point a), du règlement (CEE) no 2408/92 et de modifier les obligations de service public imposées pour la prestation de services aériens réguliers dans les îles Baléares, tels que publiées au JO C 307 du 17.12.2003 et modifiées au JO C 95 du 22.4.2006 et au JO C 53 du 8.3.2007.

Le tarif maximal applicable à chaque liaison pour le trajet aller s'établit comme suit:

| a) | Majorque — Ibiza: 88 EUR |
| --- | --- |

a)

Majorque — Ibiza: 88 EUR

| b) | Majorque — Minorque: 88 EUR |
| --- | --- |

b)

Majorque — Minorque: 88 EUR

| c) | Minorque — Ibiza: 121 EUR. |
| --- | --- |

c)

Minorque — Ibiza: 121 EUR.

Les autres exigences en matière d'obligations de service public publiées au JO C 307 du 17.12.2003 demeurent inchangées.

---

V Avis

PROCÉDURES ADMINISTRATIVES

Commission

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/10 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/10

---

MEDIA 2007 — DÉVELOPPEMENT, DISTRIBUTION, PROMOTION ET FORMATION

Appel de propositions — EACEA/04/08

Formation

(2008/C 68/07)

1.   Objectifs et description

Le présent appel de propositions repose sur la décision no 1718/2006/CE du Parlement européen et du Conseil établissant un programme pluriannuel unique pour les actions communautaires dans le domaine de l'audiovisuel pour la période 2007-2013.

Parmi les actions à mettre en œuvre en application de ladite décision figure l'amélioration de la formation professionnelle des professionnels de l'audiovisuel afin de leur donner les connaissances et les compétences nécessaires dans le but de créer des produits compétitifs sur le marché européen et les autres marchés, notamment dans les domaines suivants:

| — | l'application des nouvelles technologies, et en particulier les technologies numériques, pour la production et la distribution de programmes audiovisuels, |
| --- | --- |

—

l'application des nouvelles technologies, et en particulier les technologies numériques, pour la production et la distribution de programmes audiovisuels,

| — | la gestion économique, financière et commerciale, y compris le cadre juridique, |
| --- | --- |

—

la gestion économique, financière et commerciale, y compris le cadre juridique,

| — | les techniques d'écriture de scénarios. |
| --- | --- |

—

les techniques d'écriture de scénarios.

2.   Candidats éligibles

Les demandeurs doivent être établis dans l'un des pays suivants:

| — | les 27 pays de l'Union européenne, |
| --- | --- |

—

les 27 pays de l'Union européenne,

| — | les pays de l'AELE et la Suisse, |
| --- | --- |

—

les pays de l'AELE et la Suisse,

| — | la Croatie, sous réserve de la conclusion d'un accord de coopération avec ce pays dans le cadre du programme MEDIA. |
| --- | --- |

—

la Croatie, sous réserve de la conclusion d'un accord de coopération avec ce pays dans le cadre du programme MEDIA.

Le présent avis s'adresse aux candidats appartenant à l'une des catégories ci-dessous dont les activités contribuent aux actions précitées:

| — | écoles de cinéma et de télévision, |
| --- | --- |

—

écoles de cinéma et de télévision,

| — | universités, |
| --- | --- |

—

universités,

| — | établissements de formation professionnelle spécialisés, |
| --- | --- |

—

établissements de formation professionnelle spécialisés,

| — | entreprises privées de l'industrie audiovisuelle, |
| --- | --- |

—

entreprises privées de l'industrie audiovisuelle,

| — | organisations/associations professionnelles spécialisées de l'industrie audiovisuelle. |
| --- | --- |

—

organisations/associations professionnelles spécialisées de l'industrie audiovisuelle.

3.   Budget et durée des projets

Le budget maximal disponible au titre du présent appel de propositions s'élève à 6 200 000 EUR.

L'aide financière de la Commission ne peut excéder 50 %/60 % du total des coûts éligibles.

La contribution financière est accordée sous forme de subvention.

4.   Délai

Les demandes devront être envoyées à l'Agence exécutive (EACEA) au plus tard le 13 mai 2008.

5.   Informations complètes

Le texte complet de l'appel de propositions, ainsi que les formulaires de candidature, se trouve à:

http://ec.europa.eu/media

Les demandes doivent obligatoirement respecter les provisions du texte complet et être soumises à l'aide du formulaire prévu.

---

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/12 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/12

---

Appel de propositions d'actions dans le domaine de l'énergie dans le cadre du programme «Énergie intelligente — Europe»

(Décision no 1639/2006/CE du Parlement européen et du Conseil — JO L 310 du 9.11.2006, p. 15)

(2008/C 68/08)

L'Agence exécutive pour la compétitivité et l'innovation (EACI) lance un appel de propositions dans le cadre du programme de travail 2008 «Énergie intelligente — Europe». La date de clôture de l'appel est le 26 juin 2008 pour tous les types d'actions.

Des informations sur les modalités de l'appel ainsi qu'un guide du soumissionnaire sont disponibles à l'adresse Internet:

http://ec.europa.eu/energy/intelligent/call_for_proposals/index_en.htm

Le bureau d'informations du programme «Énergie intelligente — Europe» est joignable par courrier électronique à l'adresse:

http://ec.europa.eu/energy/intelligent/contact/index_en.htm

---

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/13 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/13

---

Appel de propositions — EACEA/34/07 [Prolongement du délai et modification des exigences en matière de composition de partenariat pour le lot 12 (Asie 1)]

Fenêtre de coopération extérieure Erasmus Mundus

Mise en œuvre d'actions de mobilité au cours de l'année universitaire 2008/2009

(2008/C 68/09)

LOT 12: Afghanistan, Bhoutan, Népal, Pakistan et pays facultatifs (Sri Lanka, Inde, Indonésie, Malaisie, Philippines, Thaïlande, Chine, Corée du Nord, Myanmar/Birmanie et Maldives).

Nouveau délai

Le nouveau délai de soumission des propositions pour le lot 12 a été prolongé jusqu'au 15 avril 2008.

Composition du partenariat

En ce qui concerne la participation d'établissements de pays tiers, la composition du partenariat doit comprendre au moins une université située dans l'un des quatre pays suivants: Afghanistan, Bhoutan, Népal et Pakistan. La priorité sera accordée aux partenariats comprenant au moins deux universités situées dans les quatre pays ciblés initialement dans le lot (Afghanistan, Bhoutan, Népal et Pakistan).

Nombre minimal de flux de mobilité individuelle

Le nombre minimal total de flux de mobilité individuelle pour le lot 295 doit être respecté. Le nombre minimal de flux de mobilité individuelle pour chacun des pays ciblés indiqués dans le lot (Afghanistan, Bhoutan, Népal et Pakistan) doit être respecté, au cas où un établissement d'enseignement supérieur de l'un de ces pays serait inclus dans le partenariat.

Toutes les autres exigences figurant dans l'appel EACEA/34/07 (JO C 291 du 5.12.2007, p. 12) demeurent applicables.

| Lot géographique | Pays tiers | Nombre minimal de flux de mobilité individuelle | Subvention maximale estimée |
| --- | --- | --- | --- |
| Lot 12 (Asie 1) | Afghanistan | 50 | 9 Mio EUR |
| Bhoutan | 20 |
| Népal | 35 |
| Pakistan | 90 |
| Pays facultatifs | |
| Avec la mobilité facultative | Total 295 |
| Pays facultatifs (Sri Lanka, Inde, Indonésie, Malaisie, Philippines, Thaïlande, Chine, Corée du Nord, Myanmar/Birmanie et Maldives) |

Lot géographique

Pays tiers

Nombre minimal de flux de mobilité individuelle

Subvention maximale estimée

Lot 12 (Asie 1)

Afghanistan

50

9 Mio EUR

Bhoutan

20

Népal

35

Pakistan

90

Pays facultatifs

Avec la mobilité facultative

Total 295

Pays facultatifs (Sri Lanka, Inde, Indonésie, Malaisie, Philippines, Thaïlande, Chine, Corée du Nord, Myanmar/Birmanie et Maldives)

Informations complémentaires

Pour plus d'informations concernant le programme, l'appel de propositions EACEA/34/07 et le formulaire de demande, consulter le site web suivant:

http://eacea.ec.europa.eu/extcoop/call/index.htm

Les demandes doivent être conformes aux exigences figurant dans le texte complet et être soumises à l'aide du formulaire fourni.

---

PROCÉDURES RELATIVES À LA MISE EN ŒUVRE DE LA POLITIQUE DE CONCURRENCE

Commission

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/14 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/14

---

AIDE D'ÉTAT — PAYS-BAS

Aide d'État C 4/08 (ex N 97/07) — Investissement de la municipalité de Rotterdam dans le complexe Ahoy

Invitation à présenter des observations en application de l'article 88, paragraphe 2, du traité CE

(Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE)

(2008/C 68/10)

Par la lettre du 30 janvier 2008, reproduite dans la langue faisant foi dans les pages qui suivent le présent résumé, la Commission a notifié aux Pays-Bas sa décision d'ouvrir la procédure prévue à l'article 88, paragraphe 2, du traité CE concernant la mesure susmentionnée.

Les parties intéressées peuvent présenter leurs observations sur les mesures à l'égard desquelles la Commission ouvre la procédure, dans un délai d'un mois à compter de la date de publication du présent résumé et de la lettre qui suit, à l'adresse suivante:

| Commission européenne |
| --- |
| Direction générale de la concurrence |
| Greffe des aides d'État |
| B-1049 Bruxelles |
| Fax (32-2) 296 12 42 |

Commission européenne

Direction générale de la concurrence

Greffe des aides d'État

B-1049 Bruxelles

Fax (32-2) 296 12 42

Ces observations seront communiquées aux Pays-Bas. Le traitement confidentiel de l'identité de la partie intéressée qui présente les observations peut être demandé par écrit, en spécifiant les motifs de la demande.

RÉSUMÉ

PROCÉDURE

Par lettre du 22 février 2007, les autorités néerlandaises ont notifié la mesure en cause à la Commission pour des raisons de sécurité juridique. Elles lui ont demandé de confirmer que l'investissement de la municipalité de Rotterdam dans la rénovation et la modernisation/expansion du complexe Ahoy ne constitue pas une aide d'État. La Commission leur a demandé à plusieurs reprises des renseignements complémentaires. En 2007, elle a reçu une plainte commune de Mojo Concerts B.V. et d'Amsterdam Music Dome Exploitatie B.V. concernant le projet d'investissement. Les deux plaignants font valoir que l'investissement prévu par la municipalité de Rotterdam contient une aide d'État illégale. Ils prétendent en outre que la vente de Ahoy Rotterdam N.V. et la location du complexe Ahoy à l'opérateur privé, deux opérations effectuées par la municipalité de Rotterdam en 2006, comportaient elles aussi l'octroi d'aides d'État illégales.

DESCRIPTION DE LA MESURE

La municipalité de Rotterdam a l'intention d'investir jusqu'à 42 Mio EUR dans la rénovation et le développement du palais des sports, faisant partie du complexe Ahoy. Elle est propriétaire du complexe Ahoy, dont l'exploitation a été privatisée par rachat de l'entreprise en 2006 et qu'elle a donné en location à l'opérateur (privé).

La direction a considéré que cet investissement était nécessaire pour maintenir la valeur du complexe, mais qu'il ne produirait pas de revenu supplémentaire pour l'opérateur. Par conséquent, lors des négociations avec la municipalité, elle a fait valoir que l'investissement ne devrait pas être pris en compte dans la fixation du prix des actions de Ahoy Rotterdam N.V. ou de la location du complexe Ahoy. La municipalité de Rotterdam a accepté cet argument et n'a pas demandé d'ajustement du prix des actions de Ahoy Rotterdam N.V. ou de la location du complexe Ahoy. Elle a néanmoins décidé d'inclure dans le contrat de location un mécanisme de partage de la valeur ajoutée afin de faire en sorte qu'après achèvement de l'investissement prévu, s'il devait s'avérer que celui-ci apporte une plus-value de valeur à l'opérateur, le prix de location corresponde effectivement aux conditions du marché. Ce dispositif est basé sur la marge annuelle brute réalisée par l'opérateur, diminuée du prix de location du complexe Ahoy payé à la municipalité. Lorsque cette valeur dépasse un seuil stipulé de 16,5 Mio EUR, l'excédent est partagé entre l'opérateur et la municipalité selon une formule préétablie qui augmente le prix de location payé par l'opérateur à la municipalité jusqu'à un maximum de 100 %.

APPRÉCIATION DE LA MESURE

Après une première évaluation préliminaire de la mesure, la Commission n'exclut pas que l'investissement de la municipalité de Rotterdam puisse constituer une aide d'État. En outre, du fait du lien étroit entre l'investissement prévu et les opérations de vente de Ahoy Rotterdam N.V. et de location du complexe à l'opérateur (privatisé), la Commission juge nécessaire de vérifier si ces opérations n'impliquent aucune aide d'État.

Au cas où l'investissement de la municipalité de Rotterdam constituerait une aide d'État, celle-ci pourrait conférer un avantage économique à l'opérateur privatisé du complexe Ahoy — Ahoy Rotterdam N.V. De plus, le projet pourrait fausser le jeu de la concurrence et a un effet sur le commerce entre États membres. Par conséquent, à ce stade et sur la base de son appréciation préliminaire, la Commission n'exclut pas que la mesure notifiée comprenne des éléments d'aide d'État.

Bien qu'elle ait demandé à plusieurs reprises des renseignements complémentaires aux autorités néerlandaises, la Commission a toujours des doutes sur le projet. Eu égard à ces doutes et à l'effet de l'éventuelle aide d'État sur les investissements des opérateurs privés, la Commission a décidé d'ouvrir la procédure formelle d'examen.

La Commission estime en outre nécessaire d'ouvrir la procédure formelle d'examen en raison de la longueur de la phase d'examen préliminaire et afin de permettre aux tiers intéressés de présenter leurs observations sur les questions que soulève le projet, notamment sur la compatibilité de l'aide éventuelle.

Conformément à l'article 14 du règlement (CE) no 659/1999 du Conseil, toute aide illégale pourra faire l'objet d'une récupération auprès de son bénéficiaire.

TEXTE DE LA LETTRE

«De Commissie deelt Nederland mee dat zij, na de informatie te hebben onderzocht die uw autoriteiten over de bovengenoemde maatregel hebben verstrekt, besloten heeft de procedure van artikel 88, lid 2, van het EG-Verdrag in te leiden.

I.   PROCEDURE

| 1. | Op 20 december 2006 vond een bijeenkomst tussen de Commissie en de Nederlandse autoriteiten plaats over de bovengenoemde investering voordat deze werd aangemeld. Na deze bijeenkomst meldden de Nederlandse autoriteiten de investering formeel aan bij brief van 22 februari 2007, die op dezelfde dag werd ingeschreven. |
| --- | --- |

1.

Op 20 december 2006 vond een bijeenkomst tussen de Commissie en de Nederlandse autoriteiten plaats over de bovengenoemde investering voordat deze werd aangemeld. Na deze bijeenkomst meldden de Nederlandse autoriteiten de investering formeel aan bij brief van 22 februari 2007, die op dezelfde dag werd ingeschreven.

| 2. | In het kader van een aanverwante procedure (CP 91/2007) ontving de Commissie op 22 maart 2007 een gezamenlijke klacht van Mojo Concerts BV („Mojo”) en Amsterdam Music Dome Exploitatie BV („Music Dome”), welke betrekking had op de voorgenomen investering door de gemeente Rotterdam in het Ahoy-complex maar die tevens verwees naar andere transacties die reeds door de gemeente waren verricht, namelijk de privatisering van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV (hierna ook „de exploitant” genoemd) en de verhuur van het Ahoy-complex aan de (geprivatiseerde) exploitant. Op 14 september 2007 en 5 oktober 2007 werden aanvullende documenten van de klagers ontvangen. |
| --- | --- |

2.

In het kader van een aanverwante procedure (CP 91/2007) ontving de Commissie op 22 maart 2007 een gezamenlijke klacht van Mojo Concerts BV („Mojo”) en Amsterdam Music Dome Exploitatie BV („Music Dome”), welke betrekking had op de voorgenomen investering door de gemeente Rotterdam in het Ahoy-complex maar die tevens verwees naar andere transacties die reeds door de gemeente waren verricht, namelijk de privatisering van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV (hierna ook „de exploitant” genoemd) en de verhuur van het Ahoy-complex aan de (geprivatiseerde) exploitant. Op 14 september 2007 en 5 oktober 2007 werden aanvullende documenten van de klagers ontvangen.

| 3. | Bij brief van 16 april 2007 verzocht de Commissie de Nederlandse autoriteiten hun opmerkingen over de bovengenoemde klacht kenbaar te maken. De Nederlandse autoriteiten zonden hun opmerkingen vervolgens op 20 juni 2007 toe. De Commissie vroeg de Nederlandse autoriteiten op 10 augustus en 16 november 2007 om aanvullende inlichtingen. De Nederlandse autoriteiten verstrekten aanvullende inlichtingen op 17 september, 15 november en 7 december 2007. |
| --- | --- |

3.

Bij brief van 16 april 2007 verzocht de Commissie de Nederlandse autoriteiten hun opmerkingen over de bovengenoemde klacht kenbaar te maken. De Nederlandse autoriteiten zonden hun opmerkingen vervolgens op 20 juni 2007 toe. De Commissie vroeg de Nederlandse autoriteiten op 10 augustus en 16 november 2007 om aanvullende inlichtingen. De Nederlandse autoriteiten verstrekten aanvullende inlichtingen op 17 september, 15 november en 7 december 2007.

II.   ACHTERGRONDINFORMATIE EN BESCHRIJVING VAN DE MAATREGEL

| 4. | Het Ahoy-complex, dat bestaat uit het Sportpaleis, zes tentoonstellingshallen en een groot vergader- en congrescentrum, heeft tot doel onderdak te bieden aan een groot aantal verschillende evenementen zoals tentoonstellingen, conferenties, handelsbeurzen, shows, concerten, sport- en maatschappelijke evenementen. De exploitant van het complex, Ahoy Rotterdam NV, is tevens actief op de internationale markt en exporteert zijn eigen beurstitels (1). |
| --- | --- |

4.

Het Ahoy-complex, dat bestaat uit het Sportpaleis, zes tentoonstellingshallen en een groot vergader- en congrescentrum, heeft tot doel onderdak te bieden aan een groot aantal verschillende evenementen zoals tentoonstellingen, conferenties, handelsbeurzen, shows, concerten, sport- en maatschappelijke evenementen. De exploitant van het complex, Ahoy Rotterdam NV, is tevens actief op de internationale markt en exporteert zijn eigen beurstitels (1).

| 5. | Tot 1 juli 2006 werd het Ahoy-complex beheerd door Ahoy Rotterdam NV, met de gemeente als enige aandeelhouder. Na het besluit om de eigendom en de exploitatie te scheiden, bleef de gemeente eigenares van het complex en verkocht zij op 1 juli 2006 de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV via een management buy-out voor 1,7 miljoen EUR. Aangezien geen openbare aanbesteding werd georganiseerd was de verkoopprijs rechtstreeks gebaseerd op de bepaling van de marktwaarde door de onafhankelijke deskundige Deloitte Financial Advisory Services BV in Rotterdam; Real Estate Valuation („Deloitte”). |
| --- | --- |

5.

Tot 1 juli 2006 werd het Ahoy-complex beheerd door Ahoy Rotterdam NV, met de gemeente als enige aandeelhouder. Na het besluit om de eigendom en de exploitatie te scheiden, bleef de gemeente eigenares van het complex en verkocht zij op 1 juli 2006 de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV via een management buy-out voor 1,7 miljoen EUR. Aangezien geen openbare aanbesteding werd georganiseerd was de verkoopprijs rechtstreeks gebaseerd op de bepaling van de marktwaarde door de onafhankelijke deskundige Deloitte Financial Advisory Services BV in Rotterdam; Real Estate Valuation („Deloitte”).

| 6. | Tegelijkertijd verhuurde de gemeente het Ahoy-complex per 1 juli 2006 aan de (geprivatiseerde) onderneming Ahoy Rotterdam NV voor een periode van 15 jaar (met de mogelijkheid van verlenging). De huurovereenkomst legde de huurder strenge verplichtingen op inzake de instandhouding en de bevordering van het multifunctionele karakter van het Ahoy-complex (2). De aanvangshuur van 2,6 miljoen EUR (3) per jaar zoals in de huurovereenkomst bepaald, was rechtstreeks gebaseerd op de door Deloitte vastgestelde marktconforme huurprijs voor het Ahoy-complex. |
| --- | --- |

6.

Tegelijkertijd verhuurde de gemeente het Ahoy-complex per 1 juli 2006 aan de (geprivatiseerde) onderneming Ahoy Rotterdam NV voor een periode van 15 jaar (met de mogelijkheid van verlenging). De huurovereenkomst legde de huurder strenge verplichtingen op inzake de instandhouding en de bevordering van het multifunctionele karakter van het Ahoy-complex (2). De aanvangshuur van 2,6 miljoen EUR (3) per jaar zoals in de huurovereenkomst bepaald, was rechtstreeks gebaseerd op de door Deloitte vastgestelde marktconforme huurprijs voor het Ahoy-complex.

| 7. | In het kader van de huurovereenkomst zegde de gemeente toe maximaal 42 miljoen EUR te zullen investeren in de renovatie en upgrade/uitbreiding van het Sportpaleis. Deze investering is het voorwerp van het aangemelde project. De betrokken werkzaamheden zullen volgens het tijdschema tussen mei 2008 en eind december 2009 worden uitgevoerd, met een aantal onderbrekingen in verband met belangrijke evenementen. |
| --- | --- |

7.

In het kader van de huurovereenkomst zegde de gemeente toe maximaal 42 miljoen EUR te zullen investeren in de renovatie en upgrade/uitbreiding van het Sportpaleis. Deze investering is het voorwerp van het aangemelde project. De betrokken werkzaamheden zullen volgens het tijdschema tussen mei 2008 en eind december 2009 worden uitgevoerd, met een aantal onderbrekingen in verband met belangrijke evenementen.

| 8. | Ongeveer 50 % van de betrokken investering door de gemeente zal gebruikt worden voor het onderhoud van het Sportpaleis, terwijl de overige 50 % bestemd is voor de modernisering/uitbreiding ervan. Hierbij zal de nadruk liggen op de aanpassing van de volgende elementen in het Sportpaleis: verbetering van de akoestiek, klimaatregeling, indeling en toegankelijkheid, de versterking van de dakconstructie om geluidsapparatuur en videowalls te kunnen ophangen, uitbreiding van het aantal en de kwaliteit van de zitplaatsen en verbetering van de backstage-faciliteiten. Oorspronkelijk was het de bedoeling de capaciteit van het Sportpaleis met 5 000 zitplaatsen uit te breiden. Dit aantal is thans teruggebracht tot 2 000 zitplaatsen en 500 staanplaatsen. |
| --- | --- |

8.

Ongeveer 50 % van de betrokken investering door de gemeente zal gebruikt worden voor het onderhoud van het Sportpaleis, terwijl de overige 50 % bestemd is voor de modernisering/uitbreiding ervan. Hierbij zal de nadruk liggen op de aanpassing van de volgende elementen in het Sportpaleis: verbetering van de akoestiek, klimaatregeling, indeling en toegankelijkheid, de versterking van de dakconstructie om geluidsapparatuur en videowalls te kunnen ophangen, uitbreiding van het aantal en de kwaliteit van de zitplaatsen en verbetering van de backstage-faciliteiten. Oorspronkelijk was het de bedoeling de capaciteit van het Sportpaleis met 5 000 zitplaatsen uit te breiden. Dit aantal is thans teruggebracht tot 2 000 zitplaatsen en 500 staanplaatsen.

| 9. | Het management was van oordeel dat deze investering nodig was om de waarde van het complex te handhaven zonder dat zij tot additionele opbrengsten voor de exploitant zou leiden. Daarom betoogde het management tijdens de besprekingen met de gemeente dat hiermee geen rekening diende te worden gehouden bij de vaststelling van de prijs van de aandelen in Ahoy Rotterdam NV en van de huurprijs van het Ahoy-complex. |
| --- | --- |

9.

Het management was van oordeel dat deze investering nodig was om de waarde van het complex te handhaven zonder dat zij tot additionele opbrengsten voor de exploitant zou leiden. Daarom betoogde het management tijdens de besprekingen met de gemeente dat hiermee geen rekening diende te worden gehouden bij de vaststelling van de prijs van de aandelen in Ahoy Rotterdam NV en van de huurprijs van het Ahoy-complex.

| 10. | De gemeente Rotterdam heeft met dit argument ingestemd en geen aanpassing geëist van de prijs van de aandelen in Ahoy Rotterdam NV en van de voor het Ahoy-complex vastgestelde huurprijs. Om ervoor te zorgen dat de huur na de geplande investering marktconform zou zijn, heeft de gemeente echter een benefit-sharing-regeling in de huurovereenkomst laten opnemen, waarbij Ahoy Rotterdam NV (de exploitant) een toeslag op de huur zou betalen indien de brutomarge een vooraf bepaald niveau zou overschrijden. Deze toeslag zou worden geheven indien de brutomarge (verminderd met de huur die voor het desbetreffende jaar is betaald) meer zou bedragen dan 16,5 miljoen EUR. De toeslag wordt bepaald aan de hand van het volgende schema:







  Schijf | Brutomarge (minus huurprijs) | Toeslag |
| --- | --- | --- | --- |
| 1e schijf | 16,5 miljoen EUR tot 18,0 miljoen EUR | 50 % |
| 2e schijf | 18,0 miljoen EUR tot 21,0 miljoen EUR | 35 % |
| 3e schijf | 21,0 miljoen EUR tot 25,0 miljoen EUR | 20 % |

10.

De gemeente Rotterdam heeft met dit argument ingestemd en geen aanpassing geëist van de prijs van de aandelen in Ahoy Rotterdam NV en van de voor het Ahoy-complex vastgestelde huurprijs. Om ervoor te zorgen dat de huur na de geplande investering marktconform zou zijn, heeft de gemeente echter een benefit-sharing-regeling in de huurovereenkomst laten opnemen, waarbij Ahoy Rotterdam NV (de exploitant) een toeslag op de huur zou betalen indien de brutomarge een vooraf bepaald niveau zou overschrijden. Deze toeslag zou worden geheven indien de brutomarge (verminderd met de huur die voor het desbetreffende jaar is betaald) meer zou bedragen dan 16,5 miljoen EUR. De toeslag wordt bepaald aan de hand van het volgende schema:

Schijf

Brutomarge (minus huurprijs)

Toeslag

1e schijf

16,5 miljoen EUR tot 18,0 miljoen EUR

50 %

2e schijf

18,0 miljoen EUR tot 21,0 miljoen EUR

35 %

3e schijf

21,0 miljoen EUR tot 25,0 miljoen EUR

20 %

De drie schijven zijn cumulatief. Indien bijvoorbeeld in een jaar een brutomarge (minus de aan de gemeente betaalde huur) van 20 miljoen EUR wordt behaald, wordt de huur verhoogd met een toeslag die bestaat uit 50 % van 1,5 miljoen EUR (de eerste schijf) en 35 % van 2 miljoen EUR (het resterende bedrag dat in de tweede schijf valt), voor een totale toeslag van 1,45 miljoen EUR.

III.   HET STANDPUNT VAN DE NEDERLANDSE AUTORITEITEN

Aangemeld investeringsproject

| 11. | De Nederlandse autoriteiten hebben het investeringsproject aangemeld om rechtszekerheid te verkrijgen; zij zijn van oordeel dat de maatregel geen staatssteun vormt. De autoriteiten betogen dat de investering door de gemeente Rotterdam de exploitant van het Ahoy-complex of enig andere partij niet begunstigt in de zin van artikel 87, lid 1, EG. |
| --- | --- |

11.

De Nederlandse autoriteiten hebben het investeringsproject aangemeld om rechtszekerheid te verkrijgen; zij zijn van oordeel dat de maatregel geen staatssteun vormt. De autoriteiten betogen dat de investering door de gemeente Rotterdam de exploitant van het Ahoy-complex of enig andere partij niet begunstigt in de zin van artikel 87, lid 1, EG.

| 12. | De Nederlandse autoriteiten beschouwen de aangemelde maatregel als een investering in openbare infrastructuur en betogen dat het beschikbaar stellen van dergelijke infrastructuur, die van oudsher met openbare middelen wordt gefinancierd, geen staatssteun vormt. Volgens hen moet het verschaffen van infrastructuurvoorzieningen door de gemeente ten behoeve van de stad Rotterdam, zoals het Ahoy-complex, worden gezien als het vervullen van haar publieke taak om een openbare accommodatie aan het algemene publiek ter beschikking te stellen; zij benadrukten het belang van het Ahoy-complex voor de stad Rotterdam zowel in economisch als in maatschappelijk opzicht. |
| --- | --- |

12.

De Nederlandse autoriteiten beschouwen de aangemelde maatregel als een investering in openbare infrastructuur en betogen dat het beschikbaar stellen van dergelijke infrastructuur, die van oudsher met openbare middelen wordt gefinancierd, geen staatssteun vormt. Volgens hen moet het verschaffen van infrastructuurvoorzieningen door de gemeente ten behoeve van de stad Rotterdam, zoals het Ahoy-complex, worden gezien als het vervullen van haar publieke taak om een openbare accommodatie aan het algemene publiek ter beschikking te stellen; zij benadrukten het belang van het Ahoy-complex voor de stad Rotterdam zowel in economisch als in maatschappelijk opzicht.

| 13. | De Nederlandse autoriteiten onderstrepen verder het multifunctionele karakter van het Ahoy-complex en betogen dat een private onderneming een dergelijk gebouw met een zo grote diversiteit aan evenementen waarschijnlijk niet in stand zou kunnen of willen houden. Volgens hen zou een particuliere onderneming vooral geïnteresseerd zijn in de commerciële exploitatie van het complex en zou zij het huidige diverse en unieke aanbod van evenementen niet handhaven en geen rekening houden met de maatschappelijke, culturele en economische functie die het complex in Rotterdam vervult. De autoriteiten vestigen de aandacht op de geringe rentabiliteit van het Ahoy-complex — in de acht jaar tussen 1997/1998 en 2004/2005 leed de exploitant een verlies van gemiddeld circa 71 000 EUR per jaar. |
| --- | --- |

13.

De Nederlandse autoriteiten onderstrepen verder het multifunctionele karakter van het Ahoy-complex en betogen dat een private onderneming een dergelijk gebouw met een zo grote diversiteit aan evenementen waarschijnlijk niet in stand zou kunnen of willen houden. Volgens hen zou een particuliere onderneming vooral geïnteresseerd zijn in de commerciële exploitatie van het complex en zou zij het huidige diverse en unieke aanbod van evenementen niet handhaven en geen rekening houden met de maatschappelijke, culturele en economische functie die het complex in Rotterdam vervult. De autoriteiten vestigen de aandacht op de geringe rentabiliteit van het Ahoy-complex — in de acht jaar tussen 1997/1998 en 2004/2005 leed de exploitant een verlies van gemiddeld circa 71 000 EUR per jaar.

| 14. | In verband met hun bewering dat de aangemelde maatregel een investering in openbare infrastructuur betreft verwijzen de Nederlandse autoriteiten naar een brief van DG Concurrentie met betrekking tot de investering van de Nederlandse overheid in een voetbalstadion, die in 2002 naar de Permanente Vertegenwoordiger van Nederland werd gezonden, en waarin werd opgemerkt:
  „[...] de bouw van een plaats van samenkomst voor publieke evenementen, waar verschillende soorten activiteiten plaatsvinden die bovendien ten goede komen aan de algemene bevolking, kan worden beschouwd als een typische overheidstaak ten aanzien van zijn bevolking.” (4). |
| --- | --- |

14.

In verband met hun bewering dat de aangemelde maatregel een investering in openbare infrastructuur betreft verwijzen de Nederlandse autoriteiten naar een brief van DG Concurrentie met betrekking tot de investering van de Nederlandse overheid in een voetbalstadion, die in 2002 naar de Permanente Vertegenwoordiger van Nederland werd gezonden, en waarin werd opgemerkt:

„[...] de bouw van een plaats van samenkomst voor publieke evenementen, waar verschillende soorten activiteiten plaatsvinden die bovendien ten goede komen aan de algemene bevolking, kan worden beschouwd als een typische overheidstaak ten aanzien van zijn bevolking.” (4).

| 15. | In de onderhavige brief stelt DG Concurrentie zich op het standpunt dat de financiering van een stadion waar verschillende soorten activiteiten plaatsvinden, kan worden beschouwd als een financiering van infrastructuur en dat een dergelijke financiering niet als staatssteun moet worden aangemerkt indien aan de volgende voorwaarden is voldaan (5):






  — | er mag geen sprake zijn van selectieve bevoordeling van een of meer ondernemingen of producties; |
| --- | --- | --- |

15.

In de onderhavige brief stelt DG Concurrentie zich op het standpunt dat de financiering van een stadion waar verschillende soorten activiteiten plaatsvinden, kan worden beschouwd als een financiering van infrastructuur en dat een dergelijke financiering niet als staatssteun moet worden aangemerkt indien aan de volgende voorwaarden is voldaan (5):

—

er mag geen sprake zijn van selectieve bevoordeling van een of meer ondernemingen of producties;

| — | indien het management van de faciliteit is toevertrouwd aan particuliere ondernemingen dan moet de investering afhankelijk worden gesteld van instemming met een exploitatievereiste, welke garandeert dat de faciliteit open blijft staan voor verschillende gebruikers en activiteiten; |
| --- | --- |

—

indien het management van de faciliteit is toevertrouwd aan particuliere ondernemingen dan moet de investering afhankelijk worden gesteld van instemming met een exploitatievereiste, welke garandeert dat de faciliteit open blijft staan voor verschillende gebruikers en activiteiten;

| — | de staatsfinanciering moet worden toegekend door middel van een open, transparante, niet-discriminerende procedure, bij voorkeur door middel van een openbare aanbesteding. |
| --- | --- |

—

de staatsfinanciering moet worden toegekend door middel van een open, transparante, niet-discriminerende procedure, bij voorkeur door middel van een openbare aanbesteding.

Volgens de autoriteiten is in dit geval aan al deze voorwaarden voldaan.

| 16. | Wat de eerste voorwaarde betreft betogen de autoriteiten dat de aangemelde investering geen selectieve bevoordeling van een of meer ondernemingen, zoals de exploitant Ahoy Rotterdam NV, inhoudt. De Nederlandse autoriteiten verklaren dat het benefit-sharing-mechanisme een passende regeling vormt die in overeenstemming is met de marktvoorwaarden, waardoor wordt voorkomen dat Ahoy Rotterdam NV onevenredig profiteert van investeringen door de gemeente, indien deze investering toegevoegde waarde zou genereren. |
| --- | --- |

16.

Wat de eerste voorwaarde betreft betogen de autoriteiten dat de aangemelde investering geen selectieve bevoordeling van een of meer ondernemingen, zoals de exploitant Ahoy Rotterdam NV, inhoudt. De Nederlandse autoriteiten verklaren dat het benefit-sharing-mechanisme een passende regeling vormt die in overeenstemming is met de marktvoorwaarden, waardoor wordt voorkomen dat Ahoy Rotterdam NV onevenredig profiteert van investeringen door de gemeente, indien deze investering toegevoegde waarde zou genereren.

| 17. | Ten tweede stellen de autoriteiten wat de voorwaarde betreft dat de faciliteit open blijft staan voor verschillende gebruikers en activiteiten, dat aan deze voorwaarde wordt voldaan omdat de exploitant in de huurovereenkomst de verplichting is opgelegd om de multifunctionele opzet van Ahoy in stand te houden en te bevorderen. |
| --- | --- |

17.

Ten tweede stellen de autoriteiten wat de voorwaarde betreft dat de faciliteit open blijft staan voor verschillende gebruikers en activiteiten, dat aan deze voorwaarde wordt voldaan omdat de exploitant in de huurovereenkomst de verplichting is opgelegd om de multifunctionele opzet van Ahoy in stand te houden en te bevorderen.

| 18. | Ten slotte bevestigen de autoriteiten eveneens dat de overheidsmiddelen voor de renovatie/upgradingswerkzaamheden middels een open, transparante, niet-discriminerende aanbestedingsprocedure zullen worden toegekend. |
| --- | --- |

18.

Ten slotte bevestigen de autoriteiten eveneens dat de overheidsmiddelen voor de renovatie/upgradingswerkzaamheden middels een open, transparante, niet-discriminerende aanbestedingsprocedure zullen worden toegekend.

| 19. | De autoriteiten betogen dat hun opvatting dat de investering niet als staatssteun kan worden beschouwd, op 29 juni 2006 is bevestigd door een uitspraak van de rechtbank Rotterdam. |
| --- | --- |

19.

De autoriteiten betogen dat hun opvatting dat de investering niet als staatssteun kan worden beschouwd, op 29 juni 2006 is bevestigd door een uitspraak van de rechtbank Rotterdam.

| 20. | Wat de opzet van de benefit-sharing-regeling betreft hebben de Nederlandse autoriteiten verklaard dat de gemeente Rotterdam advies heeft ingewonnen van Deloitte. Op basis van de prognoses van Deloitte met betrekking tot de toekomstige ontwikkeling van de brutomarge van Ahoy werd de drempel van de brutomarge (6) op 16,5 miljoen EUR vastgesteld. De Nederlandse autoriteiten verklaarden echter dat de opzet van de benefit-sharing-regeling tijdens besprekingen was gewijzigd. Besloten werd dat de brutomarge in het kader van de benefit-sharing-regeling zou worden verlaagd met het bedrag dat de exploitant in het dienovereenkomstige boekjaar aan huur verschuldigd was. De Nederlandse autoriteiten bevestigen dat de definitieve versie van de benefit-sharing-regeling niet door Deloitte of een andere onafhankelijke deskundige is geëvalueerd. |
| --- | --- |

20.

Wat de opzet van de benefit-sharing-regeling betreft hebben de Nederlandse autoriteiten verklaard dat de gemeente Rotterdam advies heeft ingewonnen van Deloitte. Op basis van de prognoses van Deloitte met betrekking tot de toekomstige ontwikkeling van de brutomarge van Ahoy werd de drempel van de brutomarge (6) op 16,5 miljoen EUR vastgesteld. De Nederlandse autoriteiten verklaarden echter dat de opzet van de benefit-sharing-regeling tijdens besprekingen was gewijzigd. Besloten werd dat de brutomarge in het kader van de benefit-sharing-regeling zou worden verlaagd met het bedrag dat de exploitant in het dienovereenkomstige boekjaar aan huur verschuldigd was. De Nederlandse autoriteiten bevestigen dat de definitieve versie van de benefit-sharing-regeling niet door Deloitte of een andere onafhankelijke deskundige is geëvalueerd.

| 21. | Niettemin betogen de Nederlandse autoriteiten dat de benefit-sharing-regeling ook in haar definitieve vorm in overeenstemming is met de marktvoorwaarden. Zij stellen dat de benefit-sharing-regeling slechts één van de gespreksonderwerpen tussen de gemeente en de exploitant was en dat het totale eindresultaat van de besprekingen dat in verscheidene overeenkomsten is vastgelegd, marktconform is. Verder merken zij op dat de benefit-sharing-regeling beoogt de additionele opbrengsten van de investering, die volgens de huidige planning pas in het najaar van 2009 zal zijn voltooid, te delen. Volgens de autoriteiten is het, gezien de aard van de investering, zeer de vraag of de investering onmiddellijk additionele inkomsten zal opleveren. Ten slotte menen de Nederlandse autoriteiten dat de brutomarge die door Ahoy Rotterdam NV wordt behaald in werkelijkheid hoger zou kunnen uitvallen dan door Deloitte wordt voorzien. De autoriteiten verklaren dat dit in de boekjaren 2005/2006 en 2006/2007 het geval is geweest. |
| --- | --- |

21.

Niettemin betogen de Nederlandse autoriteiten dat de benefit-sharing-regeling ook in haar definitieve vorm in overeenstemming is met de marktvoorwaarden. Zij stellen dat de benefit-sharing-regeling slechts één van de gespreksonderwerpen tussen de gemeente en de exploitant was en dat het totale eindresultaat van de besprekingen dat in verscheidene overeenkomsten is vastgelegd, marktconform is. Verder merken zij op dat de benefit-sharing-regeling beoogt de additionele opbrengsten van de investering, die volgens de huidige planning pas in het najaar van 2009 zal zijn voltooid, te delen. Volgens de autoriteiten is het, gezien de aard van de investering, zeer de vraag of de investering onmiddellijk additionele inkomsten zal opleveren. Ten slotte menen de Nederlandse autoriteiten dat de brutomarge die door Ahoy Rotterdam NV wordt behaald in werkelijkheid hoger zou kunnen uitvallen dan door Deloitte wordt voorzien. De autoriteiten verklaren dat dit in de boekjaren 2005/2006 en 2006/2007 het geval is geweest.

| 22. | Ten slotte betogen de Nederlandse autoriteiten dat, indien de Commissie het niet eens is met hun opvatting dat de aangemelde overheidsinvestering niet als staatssteun kan worden beschouwd, deze investering als met de gemeenschappelijke markt verenigbare steun moet worden beschouwd omdat zij de cultuur en het behoud van het cultureel erfgoed bevordert zonder dat de intracommunautaire handel of de mededinging zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad. Immers, de investering heeft tot doel het unieke en kenmerkende karakter van het Ahoy-complex als cultureel onderdeel van de stad Rotterdam voor de toekomst te behouden. |
| --- | --- |

22.

Ten slotte betogen de Nederlandse autoriteiten dat, indien de Commissie het niet eens is met hun opvatting dat de aangemelde overheidsinvestering niet als staatssteun kan worden beschouwd, deze investering als met de gemeenschappelijke markt verenigbare steun moet worden beschouwd omdat zij de cultuur en het behoud van het cultureel erfgoed bevordert zonder dat de intracommunautaire handel of de mededinging zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad. Immers, de investering heeft tot doel het unieke en kenmerkende karakter van het Ahoy-complex als cultureel onderdeel van de stad Rotterdam voor de toekomst te behouden.

Verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV en verhuur van het Ahoy-complex

| 23. | Wat de verkoop van Ahoy Rotterdam NV aan het huidige management en de verhuur van het complex aan de (geprivatiseerde) exploitant betreft beweren de Nederlandse autoriteiten dat deze transacties geen staatssteun inhouden omdat zowel de prijs van de aandelen van Ahoy Rotterdam NV als de huurprijs rechtstreeks gebaseerd zijn op de door de onafhankelijke deskundige Deloitte verrichte marktwaardering. In dit verband wijzen de Nederlandse autoriteiten erop dat de huurprijs en de prijs van de aandelen in Ahoy Rotterdam NV omgekeerd gerelateerd zijn — een hogere huur betekent hogere kosten voor de exploitant en daardoor een lagere waarde van de exploiterende onderneming. |
| --- | --- |

23.

Wat de verkoop van Ahoy Rotterdam NV aan het huidige management en de verhuur van het complex aan de (geprivatiseerde) exploitant betreft beweren de Nederlandse autoriteiten dat deze transacties geen staatssteun inhouden omdat zowel de prijs van de aandelen van Ahoy Rotterdam NV als de huurprijs rechtstreeks gebaseerd zijn op de door de onafhankelijke deskundige Deloitte verrichte marktwaardering. In dit verband wijzen de Nederlandse autoriteiten erop dat de huurprijs en de prijs van de aandelen in Ahoy Rotterdam NV omgekeerd gerelateerd zijn — een hogere huur betekent hogere kosten voor de exploitant en daardoor een lagere waarde van de exploiterende onderneming.

| 24. | De Nederlandse autoriteiten menen dat er geen verband is tussen de bovengenoemde transacties en de aangemelde investering en dat de aangemelde investering derhalve apart dient te worden beoordeeld. Volgens hen had de gemeente ook zonder de gedeeltelijke privatisering een substantiële investering moeten doen om bouwkundig onderhoud dat in de loop der jaren was blijven liggen, uit te voeren en tevens om ervoor te zorgen dat haar 36 jaar oude locatie qua faciliteiten zou blijven voldoen aan de zich ontwikkelende eisen van de tijd. |
| --- | --- |

24.

De Nederlandse autoriteiten menen dat er geen verband is tussen de bovengenoemde transacties en de aangemelde investering en dat de aangemelde investering derhalve apart dient te worden beoordeeld. Volgens hen had de gemeente ook zonder de gedeeltelijke privatisering een substantiële investering moeten doen om bouwkundig onderhoud dat in de loop der jaren was blijven liggen, uit te voeren en tevens om ervoor te zorgen dat haar 36 jaar oude locatie qua faciliteiten zou blijven voldoen aan de zich ontwikkelende eisen van de tijd.

| 25. | Verder verklaren de autoriteiten dat er ten tijde van de vaststelling van de aandelenprijs en de huurprijs geen gedetailleerde overeenstemming bestond over de besteding van het bedrag van 42 miljoen EUR, en dat de daadwerkelijke uitvoering van de investering nog een aantal jaren op zich zal laten wachten. Verder is de gemeente van mening dat de opname van een benefit-sharing-regeling in de huurovereenkomst haar in staat stelt te voorkomen dat de huurder op oneigenlijke wijze profiteert van betere exploitatiemogelijkheden die uit deze investeringen voortvloeien. Ook in die zin staan dus de vragen naar het staatssteunkarakter van de twee genoemde transacties los van de beoordeling van de investering. |
| --- | --- |

25.

Verder verklaren de autoriteiten dat er ten tijde van de vaststelling van de aandelenprijs en de huurprijs geen gedetailleerde overeenstemming bestond over de besteding van het bedrag van 42 miljoen EUR, en dat de daadwerkelijke uitvoering van de investering nog een aantal jaren op zich zal laten wachten. Verder is de gemeente van mening dat de opname van een benefit-sharing-regeling in de huurovereenkomst haar in staat stelt te voorkomen dat de huurder op oneigenlijke wijze profiteert van betere exploitatiemogelijkheden die uit deze investeringen voortvloeien. Ook in die zin staan dus de vragen naar het staatssteunkarakter van de twee genoemde transacties los van de beoordeling van de investering.

IV.   OPMERKINGEN VAN BELANGHEBBENDEN

| 26. | Volgens de klagers, Mojo (7) en Music Dome (8), heeft de gemeente Rotterdam onverenigbare steun verleend door aandelen in Ahoy Rotterdam NV onder de marktwaarde te verkopen en door in de huurovereenkomst met de (geprivatiseerde) onderneming Ahoy Rotterdam NV een huurprijs voor het Ahoy-complex vast te stellen die lager is dan het marktniveau. De klagers zijn het niet eens met de conclusies van de waarderingsrapporten van Deloitte op basis waarvan zowel de aandelenprijs als de huurprijs werden bepaald. De klagers bestrijden de door Deloitte in deze rapporten gebruikte methoden evenals de betrouwbaarheid van de informatie die door het management is verstrekt en waarop Deloitte zich in zijn rapporten heeft gebaseerd, waarbij zij stellen dat er sprake was van een belangenconflict omdat het management van Ahoy Rotterdam NV zowel de verstrekker van de informatie als de koper/huurder was. |
| --- | --- |

26.

Volgens de klagers, Mojo (7) en Music Dome (8), heeft de gemeente Rotterdam onverenigbare steun verleend door aandelen in Ahoy Rotterdam NV onder de marktwaarde te verkopen en door in de huurovereenkomst met de (geprivatiseerde) onderneming Ahoy Rotterdam NV een huurprijs voor het Ahoy-complex vast te stellen die lager is dan het marktniveau. De klagers zijn het niet eens met de conclusies van de waarderingsrapporten van Deloitte op basis waarvan zowel de aandelenprijs als de huurprijs werden bepaald. De klagers bestrijden de door Deloitte in deze rapporten gebruikte methoden evenals de betrouwbaarheid van de informatie die door het management is verstrekt en waarop Deloitte zich in zijn rapporten heeft gebaseerd, waarbij zij stellen dat er sprake was van een belangenconflict omdat het management van Ahoy Rotterdam NV zowel de verstrekker van de informatie als de koper/huurder was.

| 27. | Verder hebben de klagers met betrekking tot de huurovereenkomst en de marktwaarde van het Ahoy-complex een rapport van een andere onafhankelijke deskundige, DTZ Zadelhoff voorgelegd, waarin de marktconforme huur voor het Ahoy-complex op 3,9 miljoen EUR wordt geschat. |
| --- | --- |

27.

Verder hebben de klagers met betrekking tot de huurovereenkomst en de marktwaarde van het Ahoy-complex een rapport van een andere onafhankelijke deskundige, DTZ Zadelhoff voorgelegd, waarin de marktconforme huur voor het Ahoy-complex op 3,9 miljoen EUR wordt geschat.

| 28. | Ten aanzien van de aangemelde investering beweren de klagers dat deze ongetwijfeld de exploitant ten goede zal komen (met name de uitbreiding van het aantal zitplaatsen in het Sportpaleis) en dat de investering daarom zowel in de aankoopprijs van Ahoy Rotterdam NV als in de huurprijs die in de huurovereenkomst is vastgelegd, verdisconteerd had moeten worden. De klagers betogen dat de gemeente zich ervan bewust was dat de investering onrendabel is en als enig doel heeft om de concurrentie op de markt tegen te gaan (Music Dome in Amsterdam). |
| --- | --- |

28.

Ten aanzien van de aangemelde investering beweren de klagers dat deze ongetwijfeld de exploitant ten goede zal komen (met name de uitbreiding van het aantal zitplaatsen in het Sportpaleis) en dat de investering daarom zowel in de aankoopprijs van Ahoy Rotterdam NV als in de huurprijs die in de huurovereenkomst is vastgelegd, verdisconteerd had moeten worden. De klagers betogen dat de gemeente zich ervan bewust was dat de investering onrendabel is en als enig doel heeft om de concurrentie op de markt tegen te gaan (Music Dome in Amsterdam).

| 29. | Hoewel zij erkennen dat de benefit-sharing-regeling die in de huurovereenkomst is vastgelegd het aan Ahoy Rotterdam NV (de exploitant) toegekende steunbedrag zou kunnen verlagen, betogen de klagers dat dit mechanisme niet adequaat is. In hun ogen komt dit vooral door het degressieve verloop, waardoor de procentuele huurtoeslag daalt wanneer de brutomarge die door de exploitant wordt behaald stijgt, en door het feit dat de regeling gebaseerd is op het vermogen van het management (en dus de koper) om het Ahoy complex succesvol te exploiteren en niet op de marktwaarde van het uitgebreide en opgeknapte complex. |
| --- | --- |

29.

Hoewel zij erkennen dat de benefit-sharing-regeling die in de huurovereenkomst is vastgelegd het aan Ahoy Rotterdam NV (de exploitant) toegekende steunbedrag zou kunnen verlagen, betogen de klagers dat dit mechanisme niet adequaat is. In hun ogen komt dit vooral door het degressieve verloop, waardoor de procentuele huurtoeslag daalt wanneer de brutomarge die door de exploitant wordt behaald stijgt, en door het feit dat de regeling gebaseerd is op het vermogen van het management (en dus de koper) om het Ahoy complex succesvol te exploiteren en niet op de marktwaarde van het uitgebreide en opgeknapte complex.

| 30. | Ten slotte vermelden de klagers het vonnis van de rechtbank Rotterdam; weliswaar heeft de rechter de eisen van de klagers tegen de gemeente afgewezen, doch hij heeft niettemin verklaard dat er op het eerste gezicht wel degelijk twijfels waren over de marktconformiteit van de transacties (9). |
| --- | --- |

30.

Ten slotte vermelden de klagers het vonnis van de rechtbank Rotterdam; weliswaar heeft de rechter de eisen van de klagers tegen de gemeente afgewezen, doch hij heeft niettemin verklaard dat er op het eerste gezicht wel degelijk twijfels waren over de marktconformiteit van de transacties (9).

V.   HET VOORWERP VAN DE ONDERHAVIGE PROCEDURE

| 31. | De aanmelding van de Nederlandse autoriteiten heeft uitsluitend betrekking op de investering van de gemeente Rotterdam in de renovatie en uitbreiding van het Sportpaleis dat deel uitmaakt van het Ahoy-complex. In het kader van de onderhavige procedure moet derhalve worden beoordeeld of deze investering staatssteun vormt in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

31.

De aanmelding van de Nederlandse autoriteiten heeft uitsluitend betrekking op de investering van de gemeente Rotterdam in de renovatie en uitbreiding van het Sportpaleis dat deel uitmaakt van het Ahoy-complex. In het kader van de onderhavige procedure moet derhalve worden beoordeeld of deze investering staatssteun vormt in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag.

| 32. | Verder heeft de procedure betrekking op de verkoop van Ahoy Rotterdam NV en de verhuur van het Ahoy-complex aan de (geprivatiseerde) exploitant, welke transacties door de gemeente Rotterdam werden verricht zonder dat zij door de Nederlandse autoriteiten bij de Commissie waren aangemeld. Deze drie transacties hangen namelijk nauw samen, hoewel de investering op een ander tijdstip plaatsvindt dan de andere twee transacties. |
| --- | --- |

32.

Verder heeft de procedure betrekking op de verkoop van Ahoy Rotterdam NV en de verhuur van het Ahoy-complex aan de (geprivatiseerde) exploitant, welke transacties door de gemeente Rotterdam werden verricht zonder dat zij door de Nederlandse autoriteiten bij de Commissie waren aangemeld. Deze drie transacties hangen namelijk nauw samen, hoewel de investering op een ander tijdstip plaatsvindt dan de andere twee transacties.

| 33. | De door de gemeente voorgenomen investering in het Sportpaleis was, hoewel niet in detail, reeds bekend voor de verkoop van Ahoy Rotterdam en de verhuur van het complex. Bovendien was de aangemelde investering door de gemeente in de huurovereenkomst met de exploitant toegezegd. Verder hebben de Nederlandse autoriteiten verklaard dat het ook vanuit het oogpunt van de huurder/exploitant duidelijk was dat de huurovereenkomst slechts tot stand kon komen nadat de gemeente als verhuurder had toegezegd dat zij een aanzienlijk bedrag zou investeren in het onderhoud, de renovatie en de uitbreiding van het Sportpaleis als onderdeel van het Ahoy-complex. Daarom meent de Commissie dat het noodzakelijk is om te onderzoeken of er bij de verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV en de verhuur van het Ahoy-complex door de gemeente Rotterdam sprake was van staatssteun. |
| --- | --- |

33.

De door de gemeente voorgenomen investering in het Sportpaleis was, hoewel niet in detail, reeds bekend voor de verkoop van Ahoy Rotterdam en de verhuur van het complex. Bovendien was de aangemelde investering door de gemeente in de huurovereenkomst met de exploitant toegezegd. Verder hebben de Nederlandse autoriteiten verklaard dat het ook vanuit het oogpunt van de huurder/exploitant duidelijk was dat de huurovereenkomst slechts tot stand kon komen nadat de gemeente als verhuurder had toegezegd dat zij een aanzienlijk bedrag zou investeren in het onderhoud, de renovatie en de uitbreiding van het Sportpaleis als onderdeel van het Ahoy-complex. Daarom meent de Commissie dat het noodzakelijk is om te onderzoeken of er bij de verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV en de verhuur van het Ahoy-complex door de gemeente Rotterdam sprake was van staatssteun.

VI.   STAATSSTEUNONDERZOEK

Staatssteun in de zin van artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag

| 34. | Krachtens artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag „zijn steunmaatregelen van de staten of in welke vorm ook met staatsmiddelen bekostigd, die de mededinging door begunstiging van bepaalde ondernemingen of bepaalde producties vervalsen of dreigen te vervalsen, onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt, voor zover deze steun het handelsverkeer tussen de lidstaten ongunstig beïnvloedt”. |
| --- | --- |

34.

Krachtens artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag „zijn steunmaatregelen van de staten of in welke vorm ook met staatsmiddelen bekostigd, die de mededinging door begunstiging van bepaalde ondernemingen of bepaalde producties vervalsen of dreigen te vervalsen, onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt, voor zover deze steun het handelsverkeer tussen de lidstaten ongunstig beïnvloedt”.

| 35. | Om als staatssteun te worden aangemerkt moet de aangemelde investering van de gemeente Rotterdam derhalve aan alle volgende voorwaarden voldoen: 1. de maatregel moet met staatsmiddelen zijn bekostigd; 2. zij moet een economisch voordeel voor ondernemingen inhouden; 3. dit voordeel moet selectief zijn en de mededinging vervalsen of dreigen te vervalsen; en 4. de maatregel moet het handelsverkeer tussen de lidstaten ongunstig beïnvloeden. |
| --- | --- |

35.

Om als staatssteun te worden aangemerkt moet de aangemelde investering van de gemeente Rotterdam derhalve aan alle volgende voorwaarden voldoen: 1. de maatregel moet met staatsmiddelen zijn bekostigd; 2. zij moet een economisch voordeel voor ondernemingen inhouden; 3. dit voordeel moet selectief zijn en de mededinging vervalsen of dreigen te vervalsen; en 4. de maatregel moet het handelsverkeer tussen de lidstaten ongunstig beïnvloeden.

1.1.   Aanwezigheid van staatsmiddelen

| 36. | In de onderhavige zaak is de gemeente Rotterdam voornemens maximaal 42 miljoen EUR te investeren in de renovatie en uitbreiding van het Sportpaleis dat deel uitmaakt van het Ahoy-complex. Aangezien een gemeente als deel van de overheid moet worden beschouwd, moet deze investering als een investering met staatsmiddelen worden aangemerkt in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

36.

In de onderhavige zaak is de gemeente Rotterdam voornemens maximaal 42 miljoen EUR te investeren in de renovatie en uitbreiding van het Sportpaleis dat deel uitmaakt van het Ahoy-complex. Aangezien een gemeente als deel van de overheid moet worden beschouwd, moet deze investering als een investering met staatsmiddelen worden aangemerkt in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag.

| 37. | Evenzo kunnen bij de andere transacties die door de gemeente zijn verricht, namelijk de verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV aan het management en het afsluiten van een huurovereenkomst met de (particuliere) exploitant, staatsmiddelen betrokken zijn in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

37.

Evenzo kunnen bij de andere transacties die door de gemeente zijn verricht, namelijk de verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV aan het management en het afsluiten van een huurovereenkomst met de (particuliere) exploitant, staatsmiddelen betrokken zijn in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag.

1.2.   Voordeel

| 38. | De verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV en de verhuur van het Ahoy-complex zouden de koper/huurder slechts een economisch voordeel opleveren indien de prijs van de aandelen in Ahoy Rotterdam NV of de huurprijs voor het Ahoy-complex niet marktconform zouden zijn. |
| --- | --- |

38.

De verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV en de verhuur van het Ahoy-complex zouden de koper/huurder slechts een economisch voordeel opleveren indien de prijs van de aandelen in Ahoy Rotterdam NV of de huurprijs voor het Ahoy-complex niet marktconform zouden zijn.

| 39. | In dit verband merkt de Commissie op dat zowel de prijs voor Ahoy Rotterdam NV als de huurprijs voor het Ahoy-complex rechtstreeks werden vastgesteld op basis van de waarderingsrapporten van Deloitte, een onafhankelijke taxateur met een goede reputatie. Gezien evenwel de nauwe samenhang tussen deze transacties en de aangemelde investering acht de Commissie het noodzakelijk om de voorwaarden van deze transacties te onderzoeken, waarbij zij er rekening mee houdt dat de rapporten van Deloitte tot op zekere hoogte gebaseerd waren op informatie die was verstrekt door het management van Ahoy Rotterdam NV, dat in deze situatie als potentiële koper/huurder een belangenconflict had. |
| --- | --- |

39.

In dit verband merkt de Commissie op dat zowel de prijs voor Ahoy Rotterdam NV als de huurprijs voor het Ahoy-complex rechtstreeks werden vastgesteld op basis van de waarderingsrapporten van Deloitte, een onafhankelijke taxateur met een goede reputatie. Gezien evenwel de nauwe samenhang tussen deze transacties en de aangemelde investering acht de Commissie het noodzakelijk om de voorwaarden van deze transacties te onderzoeken, waarbij zij er rekening mee houdt dat de rapporten van Deloitte tot op zekere hoogte gebaseerd waren op informatie die was verstrekt door het management van Ahoy Rotterdam NV, dat in deze situatie als potentiële koper/huurder een belangenconflict had.

| 40. | Wat de aangemelde investering in het Sportpaleis betreft meent de Commissie dat de investering, en met name het gedeelte dat bestemd is voor de verbetering en uitbreiding van de capaciteit, de exploitant van het Ahoy-complex na de voltooiing daarvan mogelijk een economisch voordeel zal opleveren. Een verbeterd Sportpaleis met een uitgebreide capaciteit kan de inkomsten van de exploitant van het complex in de toekomst verhogen. |
| --- | --- |

40.

Wat de aangemelde investering in het Sportpaleis betreft meent de Commissie dat de investering, en met name het gedeelte dat bestemd is voor de verbetering en uitbreiding van de capaciteit, de exploitant van het Ahoy-complex na de voltooiing daarvan mogelijk een economisch voordeel zal opleveren. Een verbeterd Sportpaleis met een uitgebreide capaciteit kan de inkomsten van de exploitant van het complex in de toekomst verhogen.

| 41. | De Nederlandse autoriteiten betogen dat de in de huurovereenkomst vastgelegde benefit-sharing-regeling adequaat is ontworpen om een marktconforme huurprijs voor het Ahoy-complex te garanderen, ingeval de exploitant profiteert van de door de gemeente geplande investering. Daarom heeft de Commissie de Nederlandse autoriteiten verzocht om de opzet waarop deze regeling is gebaseerd uitvoerig uiteen te zetten. |
| --- | --- |

41.

De Nederlandse autoriteiten betogen dat de in de huurovereenkomst vastgelegde benefit-sharing-regeling adequaat is ontworpen om een marktconforme huurprijs voor het Ahoy-complex te garanderen, ingeval de exploitant profiteert van de door de gemeente geplande investering. Daarom heeft de Commissie de Nederlandse autoriteiten verzocht om de opzet waarop deze regeling is gebaseerd uitvoerig uiteen te zetten.

| 42. | De door de Nederlandse autoriteiten aangevoerde argumenten (10) hebben volgens de voorlopige beoordeling van de Commissie vooralsnog niet aangetoond dat de opzet van de benefit-sharing-regeling geschikt is om de marktconformiteit van de huurprijs na de investering te garanderen en daarmee een potentieel economisch voordeel voor de exploitant van het complex na de voltooiing van de investering uit te sluiten. |
| --- | --- |

42.

De door de Nederlandse autoriteiten aangevoerde argumenten (10) hebben volgens de voorlopige beoordeling van de Commissie vooralsnog niet aangetoond dat de opzet van de benefit-sharing-regeling geschikt is om de marktconformiteit van de huurprijs na de investering te garanderen en daarmee een potentieel economisch voordeel voor de exploitant van het complex na de voltooiing van de investering uit te sluiten.

| 43. | Hoewel de Nederlandse autoriteiten beweren dat Deloitte hun adviseerde inzake de opzet van de benefit-sharing-regeling, erkennen zij dat deze regeling tijdens de besprekingen is gewijzigd. Terwijl de drempelwaarde van de brutomarge, bij overschrijding waarvan de brutomarge van de exploitant na de investering met de gemeente zou worden gedeeld, gehandhaafd werd op een bedrag van 16,5 miljoen EUR, is de in het kader van deze regeling berekende brutomarge verlaagd met het bedrag van de huur dat de exploitant aan de gemeente moet betalen. De definitieve benefit-sharing-regeling is niet door Deloitte of een andere deskundige onderzocht. |
| --- | --- |

43.

Hoewel de Nederlandse autoriteiten beweren dat Deloitte hun adviseerde inzake de opzet van de benefit-sharing-regeling, erkennen zij dat deze regeling tijdens de besprekingen is gewijzigd. Terwijl de drempelwaarde van de brutomarge, bij overschrijding waarvan de brutomarge van de exploitant na de investering met de gemeente zou worden gedeeld, gehandhaafd werd op een bedrag van 16,5 miljoen EUR, is de in het kader van deze regeling berekende brutomarge verlaagd met het bedrag van de huur dat de exploitant aan de gemeente moet betalen. De definitieve benefit-sharing-regeling is niet door Deloitte of een andere deskundige onderzocht.

| 44. | Gezien het bovenstaande kan de Commissie op grond van de thans beschikbare informatie niet uitsluiten dat de aangemelde investering de exploitant van het Ahoy-complex een selectief voordeel biedt. In dit stadium is er namelijk niet voldoende bewijsmateriaal om aan te tonen dat de exploitant een adequate compensatie zal betalen, met name met betrekking tot het benefit-sharing-mechanisme, en dat hij derhalve geen voordeel ontvangt dat de normale marktvoorwaarden te boven gaat (11). |
| --- | --- |

44.

Gezien het bovenstaande kan de Commissie op grond van de thans beschikbare informatie niet uitsluiten dat de aangemelde investering de exploitant van het Ahoy-complex een selectief voordeel biedt. In dit stadium is er namelijk niet voldoende bewijsmateriaal om aan te tonen dat de exploitant een adequate compensatie zal betalen, met name met betrekking tot het benefit-sharing-mechanisme, en dat hij derhalve geen voordeel ontvangt dat de normale marktvoorwaarden te boven gaat (11).

| 45. | Concluderend stelt de Commissie dat zij betwijfelt of de benefit-sharing-regeling die in de huurovereenkomst is vastgelegd, voorkomt dat de exploitant van het Ahoy-complex als gevolg van de aangemelde investering een economisch voordeel behaalt dat de normale marktvoorwaarden te boven gaat. Daarom kan de Commissie in dit stadium en op basis van haar voorlopige beoordeling niet uitsluiten dat de aangemelde maatregel staatssteun inhoudt in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

45.

Concluderend stelt de Commissie dat zij betwijfelt of de benefit-sharing-regeling die in de huurovereenkomst is vastgelegd, voorkomt dat de exploitant van het Ahoy-complex als gevolg van de aangemelde investering een economisch voordeel behaalt dat de normale marktvoorwaarden te boven gaat. Daarom kan de Commissie in dit stadium en op basis van haar voorlopige beoordeling niet uitsluiten dat de aangemelde maatregel staatssteun inhoudt in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag.

| 46. | Vooralsnog sluit de Commissie uit dat de onderneming die de investeringswerkzaamheden uitvoert een economisch voordeel zal ontvangen dat de normale marktvoorwaarden te boven gaat, mits de Nederlandse aurtoriteiten hun toezegging nakomen dat deze onderneming, volledig in overeenstemming met het bepaalde in Richtlijn 2004/18/EG, via een openbare aanbesteding zal worden geselecteerd. |
| --- | --- |

46.

Vooralsnog sluit de Commissie uit dat de onderneming die de investeringswerkzaamheden uitvoert een economisch voordeel zal ontvangen dat de normale marktvoorwaarden te boven gaat, mits de Nederlandse aurtoriteiten hun toezegging nakomen dat deze onderneming, volledig in overeenstemming met het bepaalde in Richtlijn 2004/18/EG, via een openbare aanbesteding zal worden geselecteerd.

| 47. | Op basis van de beschikbare informatie bestaat verder de indruk dat er geen selectief voordeel zal worden verleend aan specifieke gebruikers van het Ahoy-complex gezien het polyvalente karakter ervan en de verplichtingen inzake de instandhouding en bevordering van deze multifunctionaliteit. Immers, de huurovereenkomst eist van de exploitant dat hij garandeert dat de faciliteit beschikbaar blijft voor verschillende gebruikers en activiteiten. Terzake merkt de Commissie op dat het Ahoy-complex onderdak biedt aan verschillende soorten activiteiten, die bovendien de algemene bevolking ten goede komen. Het bestaan van een infrastructuur als deze kan worden beschouwd als een typische verantwoordelijkheid van de overheid ten opzichte van de algemene bevolking. Gegeven de aard van de faciliteit en de hierin georganiseerde activiteiten, is het onwaarschijnlijk dat de markt zelfstandig in staat zou zijn om hetzelfde niveau van beschikbaarheid voor verschillende typen activiteiten te garanderen. |
| --- | --- |

47.

Op basis van de beschikbare informatie bestaat verder de indruk dat er geen selectief voordeel zal worden verleend aan specifieke gebruikers van het Ahoy-complex gezien het polyvalente karakter ervan en de verplichtingen inzake de instandhouding en bevordering van deze multifunctionaliteit. Immers, de huurovereenkomst eist van de exploitant dat hij garandeert dat de faciliteit beschikbaar blijft voor verschillende gebruikers en activiteiten. Terzake merkt de Commissie op dat het Ahoy-complex onderdak biedt aan verschillende soorten activiteiten, die bovendien de algemene bevolking ten goede komen. Het bestaan van een infrastructuur als deze kan worden beschouwd als een typische verantwoordelijkheid van de overheid ten opzichte van de algemene bevolking. Gegeven de aard van de faciliteit en de hierin georganiseerde activiteiten, is het onwaarschijnlijk dat de markt zelfstandig in staat zou zijn om hetzelfde niveau van beschikbaarheid voor verschillende typen activiteiten te garanderen.

1.3.   Concurrentievervalsing

| 48. | Indien de voorgenomen steun van de gemeente Rotterdam een economisch voordeel biedt aan Ahoy Rotterdam NV zou de exploitant selectief worden begunstigd waardoor deze diensten onder de marktprijs kan aanbieden en aldus de bestaande marktvoorwaarden kan verstoren. |
| --- | --- |

48.

Indien de voorgenomen steun van de gemeente Rotterdam een economisch voordeel biedt aan Ahoy Rotterdam NV zou de exploitant selectief worden begunstigd waardoor deze diensten onder de marktprijs kan aanbieden en aldus de bestaande marktvoorwaarden kan verstoren.

1.4.   Gevolgen voor de handel

| 49. | De markt voor het organiseren van internationale evenementen staat open voor concurrentie tussen de aanbieders van accommodatie en de organisatoren van deze evenementen, die zich over het algemeen bezighouden met activiteiten die het voorwerp zijn van handel tussen de lidstaten. Er bestaat in geheel Europa concurrentie op het gebied van het organiseren en promoten van internationale evenementen zoals beurzen, tentoonstellingen, en sport- en muziekevenementen. Bovendien kan Ahoy Rotterdam NV net als zijn concurrenten activiteiten ontplooien op de internationale markt en bijvoorbeeld zijn eigen beurstitels naar andere lidstaten exporteren. In het onderhavige geval kan derhalve worden aangenomen dat er sprake is van gevolgen voor de handel. |
| --- | --- |

49.

De markt voor het organiseren van internationale evenementen staat open voor concurrentie tussen de aanbieders van accommodatie en de organisatoren van deze evenementen, die zich over het algemeen bezighouden met activiteiten die het voorwerp zijn van handel tussen de lidstaten. Er bestaat in geheel Europa concurrentie op het gebied van het organiseren en promoten van internationale evenementen zoals beurzen, tentoonstellingen, en sport- en muziekevenementen. Bovendien kan Ahoy Rotterdam NV net als zijn concurrenten activiteiten ontplooien op de internationale markt en bijvoorbeeld zijn eigen beurstitels naar andere lidstaten exporteren. In het onderhavige geval kan derhalve worden aangenomen dat er sprake is van gevolgen voor de handel.

1.5.   Conclusie

| 50. | Gezien het bovenstaande betwijfelt de Commissie vooralsnog of de aangemelde maatregel en de daarmee verbandhoudende privatisering van de exploitatie van het Ahoy complex en de verhuur van het complex door de gemeente aan de exploitant geen staatssteun vormt. Zij betwijfelt of de maatregel geen voordeel biedt aan de particuliere exploitant van het Ahoy-complex. |
| --- | --- |

50.

Gezien het bovenstaande betwijfelt de Commissie vooralsnog of de aangemelde maatregel en de daarmee verbandhoudende privatisering van de exploitatie van het Ahoy complex en de verhuur van het complex door de gemeente aan de exploitant geen staatssteun vormt. Zij betwijfelt of de maatregel geen voordeel biedt aan de particuliere exploitant van het Ahoy-complex.

| 51. | Het project kan de mededinging verstoren en gevolgen hebben voor het handelsverkeer tussen de lidstaten. Daarom kan de Commissie in dit stadium en op basis van haar voorlopige beoordeling niet uitsluiten dat de aangemelde maatregel staatssteunelementen bevat in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

51.

Het project kan de mededinging verstoren en gevolgen hebben voor het handelsverkeer tussen de lidstaten. Daarom kan de Commissie in dit stadium en op basis van haar voorlopige beoordeling niet uitsluiten dat de aangemelde maatregel staatssteunelementen bevat in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag.

| 52. | Onder genoemde omstandigheden moet derhalve worden onderzocht of de maatregel verenigbaar met de gemeenschappelijke markt kan worden geacht. |
| --- | --- |

52.

Onder genoemde omstandigheden moet derhalve worden onderzocht of de maatregel verenigbaar met de gemeenschappelijke markt kan worden geacht.

VII.   BEOORDELING VAN DE VERENIGBAARHEID

| 53. | De Nederlandse autoriteiten hebben in hun aanmelding verklaard dat indien de Commissie de maatregel als staatssteun aanmerkt, de investering zou moeten worden beschouwd als met de gemeenschappelijke markt verenigbare steun omdat zij de cultuur en de instandhouding van het cultureel erfgoed bevordert zonder dat zij de intracommunautaire handel of de mededinging zodanig verandert dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad. Daarbij impliceren de autoriteiten dat de maatregel verenigbaar is uit hoofde van de cultuurderogatie van artikel 87, lid 3, onder d), van het EG-Verdrag. De autoriteiten betoogden dat de investering bedoeld is om het unieke en kenmerkende karakter van het Ahoy-complex als cultureel onderdeel van de stad Rotterdam voor de toekomst te behouden. |
| --- | --- |

53.

De Nederlandse autoriteiten hebben in hun aanmelding verklaard dat indien de Commissie de maatregel als staatssteun aanmerkt, de investering zou moeten worden beschouwd als met de gemeenschappelijke markt verenigbare steun omdat zij de cultuur en de instandhouding van het cultureel erfgoed bevordert zonder dat zij de intracommunautaire handel of de mededinging zodanig verandert dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad. Daarbij impliceren de autoriteiten dat de maatregel verenigbaar is uit hoofde van de cultuurderogatie van artikel 87, lid 3, onder d), van het EG-Verdrag. De autoriteiten betoogden dat de investering bedoeld is om het unieke en kenmerkende karakter van het Ahoy-complex als cultureel onderdeel van de stad Rotterdam voor de toekomst te behouden.

| 54. | Krachtens artikel 87, lid 3, onder d) van het EG-Verdrag zijn verenigbaar met de gemeenschappelijke markt steunmaatregelen om de cultuur en de instandhouding van het culturele erfgoed te bevorderen, wanneer door deze maatregelen de voorwaarden inzake het handelsverkeer en de mededingingsvoorwaarden in de Gemeenschap niet zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad. |
| --- | --- |

54.

Krachtens artikel 87, lid 3, onder d) van het EG-Verdrag zijn verenigbaar met de gemeenschappelijke markt steunmaatregelen om de cultuur en de instandhouding van het culturele erfgoed te bevorderen, wanneer door deze maatregelen de voorwaarden inzake het handelsverkeer en de mededingingsvoorwaarden in de Gemeenschap niet zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad.

| 55. | De Commissie is van mening dat de cultuurderogatie van artikel 87, lid 3, onder d), van het EG-Verdrag zoals alle uitzonderingen op de algemene bepalingen van het Verdrag, restrictief moet worden uitgelegd. |
| --- | --- |

55.

De Commissie is van mening dat de cultuurderogatie van artikel 87, lid 3, onder d), van het EG-Verdrag zoals alle uitzonderingen op de algemene bepalingen van het Verdrag, restrictief moet worden uitgelegd.

| 56. | In het onderhavige geval, meent de Commissie, ook rekening houdend met het feit dat de Nederlandse autoriteiten verwijzen naar het unieke en kenmerkende karakter van het Ahoy complex verwijzend naar haar multifunctionaliteit, dat de cultuurderogatie beoordeeld zou moeten worden door te kijken naar de aard en de inhoud van de activiteiten die worden georganiseerd in het Ahoy-complex (inclusief het Sportpaleis). |
| --- | --- |

56.

In het onderhavige geval, meent de Commissie, ook rekening houdend met het feit dat de Nederlandse autoriteiten verwijzen naar het unieke en kenmerkende karakter van het Ahoy complex verwijzend naar haar multifunctionaliteit, dat de cultuurderogatie beoordeeld zou moeten worden door te kijken naar de aard en de inhoud van de activiteiten die worden georganiseerd in het Ahoy-complex (inclusief het Sportpaleis).

| 57. | Na het voorlopig onderzoek betwijfelt de Commissie of alle activiteiten die door de exploitant in het Ahoy-complex, met inbegrip van het Sportpaleis worden verricht, zoals handelsbeurzen of sportevenementen, een overwegend culturele inhoud hebben en aldus onder de cultuurderogatie van artikel 87, lid 3, onder d) van het EG-Verdrag kunnen vallen (hoewel niet kan worden uitgesloten dat de ondersteuning van bepaalde activiteiten die in het Ahoy-complex worden georganiseerd eventueel zou kunnen worden beschouwd als vrijgesteld uit hoofde van de cultuurderogatie). |
| --- | --- |

57.

Na het voorlopig onderzoek betwijfelt de Commissie of alle activiteiten die door de exploitant in het Ahoy-complex, met inbegrip van het Sportpaleis worden verricht, zoals handelsbeurzen of sportevenementen, een overwegend culturele inhoud hebben en aldus onder de cultuurderogatie van artikel 87, lid 3, onder d) van het EG-Verdrag kunnen vallen (hoewel niet kan worden uitgesloten dat de ondersteuning van bepaalde activiteiten die in het Ahoy-complex worden georganiseerd eventueel zou kunnen worden beschouwd als vrijgesteld uit hoofde van de cultuurderogatie).

| 58. | De Commissie betwijfelt derhalve vooralsnog of de aangemelde maatregel, indien deze staatssteun inhoudt, verenigbaar kan worden geacht uit hoofde van artikel 87, lid 3, onder d) van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

58.

De Commissie betwijfelt derhalve vooralsnog of de aangemelde maatregel, indien deze staatssteun inhoudt, verenigbaar kan worden geacht uit hoofde van artikel 87, lid 3, onder d) van het EG-Verdrag.

| 59. | De Commissie heeft tot dusverre nog geen onderzoek uitgevoerd naar eventuele andere uitzonderingen op grond waarvan de maatregel mogelijk verenigbaar kan worden geacht met de gemeenschappelijke markt. De Nederlandse autoriteiten hebben terzake geen verdere specifieke argumenten naar voren gebracht. |
| --- | --- |

59.

De Commissie heeft tot dusverre nog geen onderzoek uitgevoerd naar eventuele andere uitzonderingen op grond waarvan de maatregel mogelijk verenigbaar kan worden geacht met de gemeenschappelijke markt. De Nederlandse autoriteiten hebben terzake geen verdere specifieke argumenten naar voren gebracht.

| 60. | De autoriteiten hebben echter wel informatie verstrekt over de positieve aspecten van de maatregel op het vlak van economische ontwikkeling en de potentiële economische en maatschappelijke voordelen van het Ahoy-complex voor de burgers van Rotterdam. Daarom zou een eventueel verenigbaarheidsonderzoek van de maatregel met de gemeenschappelijke markt ook rechtstreeks kunnen worden gebaseerd op artikel 87, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag. Krachtens artikel 87, lid 3, onder c), moet een steunmaatregel de verwezenlijking van een project van gemeenschappelijk belang op noodzakelijke en evenredige wijze bevorderen. Indien de aanwezigheid van steun wordt bevestigd, zal de Commissie echter een diepgaand verenigbaarheidsonderzoek moeten instellen naar de onderhavige maatregel, waarbij zij alle positieve en negatieve aspecten van de maatregel tegen elkaar afweegt. Vooralsnog heeft de Commissie niet voldoende informatie ontvangen om een dergelijk onderzoek te kunnen uitvoeren. |
| --- | --- |

60.

De autoriteiten hebben echter wel informatie verstrekt over de positieve aspecten van de maatregel op het vlak van economische ontwikkeling en de potentiële economische en maatschappelijke voordelen van het Ahoy-complex voor de burgers van Rotterdam. Daarom zou een eventueel verenigbaarheidsonderzoek van de maatregel met de gemeenschappelijke markt ook rechtstreeks kunnen worden gebaseerd op artikel 87, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag. Krachtens artikel 87, lid 3, onder c), moet een steunmaatregel de verwezenlijking van een project van gemeenschappelijk belang op noodzakelijke en evenredige wijze bevorderen. Indien de aanwezigheid van steun wordt bevestigd, zal de Commissie echter een diepgaand verenigbaarheidsonderzoek moeten instellen naar de onderhavige maatregel, waarbij zij alle positieve en negatieve aspecten van de maatregel tegen elkaar afweegt. Vooralsnog heeft de Commissie niet voldoende informatie ontvangen om een dergelijk onderzoek te kunnen uitvoeren.

VIII.   CONCLUSIE

| 61. | Op basis van de door de Nederlandse autoriteiten en belanghebbenden verstrekte informatie betwijfelt de Commissie na een eerste onderzoek of de investering van de gemeente Rotterdam in de renovatie en upgrading/uitbreiding van het Ahoy-complex — binnen de totale context van het project zoals hierboven is beschreven — geen staatssteun vormt in de zin van artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

61.

Op basis van de door de Nederlandse autoriteiten en belanghebbenden verstrekte informatie betwijfelt de Commissie na een eerste onderzoek of de investering van de gemeente Rotterdam in de renovatie en upgrading/uitbreiding van het Ahoy-complex — binnen de totale context van het project zoals hierboven is beschreven — geen staatssteun vormt in de zin van artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag.

| 62. | De Commissie erkent dat de gemeente Rotterdam optreedt in haar hoedanigheid van eigenares van het Ahoy-complex en neemt nota van de verklaringen van de Nederlandse autoriteiten over het karakter van het Ahoy-complex als openbare infrastructuurvoorziening, die dankzij de multifunctionele opzet de mogelijkheid biedt om een groot aantal verschillende evenementen te organiseren, ook ten behoeve van de algemene bevolking. Vooralsnog is de Commissie er echter niet van overtuigd dat de investering, die ook de uitbreiding van de capaciteit van het Sportpaleis omvat, de exploitant van het complex geen economisch voordeel biedt dat de normale marktvoorwaarden te boven gaat, zelfs indien rekening wordt gehouden met de voorzorgsmaatregel in de vorm van een benefit-sharing-mechanisme zoals in de huurovereenkomst tussen de gemeente en Ahoy Rotterdam NV is vastgelegd. De Commissie kan de aangemelde investering in dit stadium niet beschouwen als de terbeschikkingstelling van openbare infrastructuur door de gemeente Rotterdam, waarmee geen staatssteun in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag gemoeid is. |
| --- | --- |

62.

De Commissie erkent dat de gemeente Rotterdam optreedt in haar hoedanigheid van eigenares van het Ahoy-complex en neemt nota van de verklaringen van de Nederlandse autoriteiten over het karakter van het Ahoy-complex als openbare infrastructuurvoorziening, die dankzij de multifunctionele opzet de mogelijkheid biedt om een groot aantal verschillende evenementen te organiseren, ook ten behoeve van de algemene bevolking. Vooralsnog is de Commissie er echter niet van overtuigd dat de investering, die ook de uitbreiding van de capaciteit van het Sportpaleis omvat, de exploitant van het complex geen economisch voordeel biedt dat de normale marktvoorwaarden te boven gaat, zelfs indien rekening wordt gehouden met de voorzorgsmaatregel in de vorm van een benefit-sharing-mechanisme zoals in de huurovereenkomst tussen de gemeente en Ahoy Rotterdam NV is vastgelegd. De Commissie kan de aangemelde investering in dit stadium niet beschouwen als de terbeschikkingstelling van openbare infrastructuur door de gemeente Rotterdam, waarmee geen staatssteun in de zin van artikel 87, lid 1 van het EG-Verdrag gemoeid is.

| 63. | Bovendien acht de Commissie het, gezien de samenhang tussen de aangemelde maatregel enerzijds en de verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV en de verhuur van het Ahoy-complex door de gemeente Rotterdam anderzijds, noodzakelijk om na te gaan of de voorwaarden van deze transacties marktconform waren en derhalve geen staatssteun omvatten. Het is derhalve vooralsnog niet mogelijk om de aanwezigheid van staatssteun ten gunste van de exploitant van het Ahoy-complex uit te sluiten. |
| --- | --- |

63.

Bovendien acht de Commissie het, gezien de samenhang tussen de aangemelde maatregel enerzijds en de verkoop van de exploitatie van Ahoy Rotterdam NV en de verhuur van het Ahoy-complex door de gemeente Rotterdam anderzijds, noodzakelijk om na te gaan of de voorwaarden van deze transacties marktconform waren en derhalve geen staatssteun omvatten. Het is derhalve vooralsnog niet mogelijk om de aanwezigheid van staatssteun ten gunste van de exploitant van het Ahoy-complex uit te sluiten.

| 64. | Verder betwijfelt de Commissie of de mogelijke staatssteun, zoals de Nederlandse autoriteiten suggereren, verenigbaar zou zijn met de gemeenschappelijke markt op basis van de cultuurderogatie van artikel 87, lid 3, onder d) van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

64.

Verder betwijfelt de Commissie of de mogelijke staatssteun, zoals de Nederlandse autoriteiten suggereren, verenigbaar zou zijn met de gemeenschappelijke markt op basis van de cultuurderogatie van artikel 87, lid 3, onder d) van het EG-Verdrag.

| 65. | Gezien deze twijfels en de gevolgen van mogelijke staatssteun voor de investeringen van particuliere marktdeelnemers, ziet de Commissie zich genoodzaakt de formele onderzoekprocedure in te leiden. |
| --- | --- |

65.

Gezien deze twijfels en de gevolgen van mogelijke staatssteun voor de investeringen van particuliere marktdeelnemers, ziet de Commissie zich genoodzaakt de formele onderzoekprocedure in te leiden.

| 66. | In de loop van de procedure heeft de Commissie een reeks verzoeken om inlichtingen aan de Nederlandse regering toegezonden. De door de Nederlandse autoriteiten gegeven additionele informatie heeft de Commissie echter niet in staat gesteld alle aan het project gerelateerde twijfels weg te nemen. |
| --- | --- |

66.

In de loop van de procedure heeft de Commissie een reeks verzoeken om inlichtingen aan de Nederlandse regering toegezonden. De door de Nederlandse autoriteiten gegeven additionele informatie heeft de Commissie echter niet in staat gesteld alle aan het project gerelateerde twijfels weg te nemen.

| 67. | Ten slotte stelt de inleiding van de procedure belanghebbenden in staat hun opmerkingen te maken over de in verband met dit project opgeworpen vragen. |
| --- | --- |

67.

Ten slotte stelt de inleiding van de procedure belanghebbenden in staat hun opmerkingen te maken over de in verband met dit project opgeworpen vragen.

| 68. | Gelet op bovenstaande overwegingen verzoekt de Commissie Nederland in het kader van de procedure van artikel 88, lid 2, van het EG-Verdrag binnen een maand vanaf de datum van ontvangst van dit schrijven zijn opmerkingen te maken en alle dienstige inlichtingen te verstrekken voor de beoordeling van de steunmaatregel. Zij verzoekt uw autoriteiten onverwijld een afschrift van deze brief aan de potentiële begunstigde van de steunmaatregel te doen toekomen. |
| --- | --- |

68.

Gelet op bovenstaande overwegingen verzoekt de Commissie Nederland in het kader van de procedure van artikel 88, lid 2, van het EG-Verdrag binnen een maand vanaf de datum van ontvangst van dit schrijven zijn opmerkingen te maken en alle dienstige inlichtingen te verstrekken voor de beoordeling van de steunmaatregel. Zij verzoekt uw autoriteiten onverwijld een afschrift van deze brief aan de potentiële begunstigde van de steunmaatregel te doen toekomen.

| 69. | De Commissie verzoekt Nederland en alle belanghebbenden hun opmerkingen over de in deze brief aan de orde gestelde vraagstukken te maken. De Commissie verzoekt de Nederlandse autoriteiten en belanghebbenden met name om hun opmerkingen te maken over de verenigbaarheid van de steun die mogelijk in de maatregel besloten ligt. |
| --- | --- |

69.

De Commissie verzoekt Nederland en alle belanghebbenden hun opmerkingen over de in deze brief aan de orde gestelde vraagstukken te maken. De Commissie verzoekt de Nederlandse autoriteiten en belanghebbenden met name om hun opmerkingen te maken over de verenigbaarheid van de steun die mogelijk in de maatregel besloten ligt.

| 70. | De Commissie deelt Nederland mee dat zij de belanghebbenden door de bekendmaking van dit schrijven en van een betekenisvolle samenvatting ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie in kennis zal stellen. Tevens zal zij de belanghebbenden in de lidstaten van de EVA die partij zijn bij de EER-Overeenkomst door de bekendmaking van een mededeling in het EER-Supplement van het Publicatieblad in kennis stellen, alsmede de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA door haar een afschrift van dit schrijven toe te zenden. Alle bovengenoemde belanghebbenden zal worden verzocht hun opmerkingen te maken binnen een maand vanaf de datum van deze bekendmaking.». |
| --- | --- |

70.

De Commissie deelt Nederland mee dat zij de belanghebbenden door de bekendmaking van dit schrijven en van een betekenisvolle samenvatting ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie in kennis zal stellen. Tevens zal zij de belanghebbenden in de lidstaten van de EVA die partij zijn bij de EER-Overeenkomst door de bekendmaking van een mededeling in het EER-Supplement van het Publicatieblad in kennis stellen, alsmede de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA door haar een afschrift van dit schrijven toe te zenden. Alle bovengenoemde belanghebbenden zal worden verzocht hun opmerkingen te maken binnen een maand vanaf de datum van deze bekendmaking.».

---

(1)  Volgens het Ahoy Waarderingsrapport, dat door Deloitte in 2006 is opgesteld, heeft Ahoy Rotterdam NV zijn eigen beurstitel Holland Marine Expo naar Roemenië geëxporteerd en Infra Tech en AFG-Total naar Polen en heeft de onderneming het evenement RecreaPro samen met Xpo Kortrijk in België gehouden.

1

(2)  Volgens clausule 4.1 van de huurovereenkomst zal het programma (openbare tentoonstellingen en handelsbeurzen, evenementen) dat in de jaren 2003/2004 en 2004/2005 is uitgevoerd, gedurende de looptijd van de overeenkomst worden voortgezet.

2

(3)  Volgens de huurovereenkomst zal de huur worden aangepast op basis van de meest recente maandelijkse index van de consumentenprijzen die door het Centraal Bureau voor de Statistiek wordt gepubliceerd.

3

(4)  Brief van DG Concurrentie aan de Permanente Vertegenwoordiging van Nederland, Brussel D(2002).

4

(5)  Reeds aangehaalde brief aan de Permanente Vertegenwoordiging van Nederland, blz. 2.

5

(6)  Zie punt 10.

6

(7)  De kernactiviteiten van Mojo omvatten festivalorganisatie, en de opzet en ontwikkeling van evenementen. Mojo is nauw betrokken bij de ontwikkeling van de Heineken Music Hall en Music Dome in Amsterdam.

7

(8)  De onderneming werd in 2006 opgericht om zorg te dragen voor de exploitatie van Music Dome in Amsterdam.

8

(9)  De rechter concludeerde dat niet kon worden uitgesloten dat er sprake was van begunstiging; hij meende echter dat dit onvoldoende aannemelijk kon worden gemaakt om in kort geding tot een verbod tot uitvoering van de plannen te beslissen. Daarom werd de eis van de klagers afgewezen.

9

(10)  Zie punten 20 en 21.

10

(11)  Deze voorwaarde werd tevens genoemd in de hierboven aangehaalde brief van DG Concurrentie aan de Nederlandse autoriteiten. Zie voetnoot 4.

11

---

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/23 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/23

---

Notification préalable d'une concentration

(Affaire COMP/M.5081 — Autogrill/Aldeasa)

Cas susceptible d'être traité selon la procédure simplifiée

(Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE)

(2008/C 68/11)

| 1. | Le 4 mars 2008, la Commission a reçu notification, conformément à l'article 4 du règlement (CE) no 139/2004 du Conseil (1), d'un projet de concentration par lequel l'entreprise Autogrill S.p.A. («Autogrill», Italie) acquiert, au sens de l'article 3, paragraphe 1, point a), du règlement du Conseil, le contrôle de l'ensemble de l'entreprise Aldeasa S.A. («Aldeasa», Espagne) par achat d'actions. |
| --- | --- |

1.

Le 4 mars 2008, la Commission a reçu notification, conformément à l'article 4 du règlement (CE) no 139/2004 du Conseil (1), d'un projet de concentration par lequel l'entreprise Autogrill S.p.A. («Autogrill», Italie) acquiert, au sens de l'article 3, paragraphe 1, point a), du règlement du Conseil, le contrôle de l'ensemble de l'entreprise Aldeasa S.A. («Aldeasa», Espagne) par achat d'actions.

| 2. | Les activités des entreprises considérées sont les suivantes:






  — | Autogrill: services de restauration et de boissons et services de vente au détail pour les voyageurs dans le monde entier, |
| --- | --- | --- |

2.

Les activités des entreprises considérées sont les suivantes:

—

Autogrill: services de restauration et de boissons et services de vente au détail pour les voyageurs dans le monde entier,

| — | Aldeasa: exploitation de points de vente au détail pour les voyageurs en Espagne et au Portugal et en dehors de l'UE. |
| --- | --- |

—

Aldeasa: exploitation de points de vente au détail pour les voyageurs en Espagne et au Portugal et en dehors de l'UE.

| 3. | Après examen préliminaire et sans préjudice de sa décision définitive sur ce point, la Commission estime que l'opération notifiée pourrait entrer dans le champ d'application du règlement (CE) no 139/2004. Conformément à la communication de la Commission relative à une procédure simplifiée de traitement de certaines opérations de concentration en application du règlement (CE) no 139/2004 du Conseil (2), il convient de noter que ce cas est susceptible d'être traité selon la procédure définie par ladite communication. |
| --- | --- |

3.

Après examen préliminaire et sans préjudice de sa décision définitive sur ce point, la Commission estime que l'opération notifiée pourrait entrer dans le champ d'application du règlement (CE) no 139/2004. Conformément à la communication de la Commission relative à une procédure simplifiée de traitement de certaines opérations de concentration en application du règlement (CE) no 139/2004 du Conseil (2), il convient de noter que ce cas est susceptible d'être traité selon la procédure définie par ladite communication.

| 4. | La Commission invite les tiers intéressés à lui présenter leurs observations éventuelles sur le projet de concentration.
  Ces observations devront lui parvenir au plus tard dans un délai de dix jours à compter de la date de la présente publication. Elles peuvent être envoyées par fax [(32-2) 296 43 01 ou 296 72 44] ou par courrier, sous la référence COMP/M.5081 — Autogrill/Aldeasa, à l'adresse suivante:





  Commission européenne |
| --- | --- |
| Direction générale de la concurrence |
| Greffe des concentrations |
| J 70 |
| B-1049 Bruxelles |

4.

La Commission invite les tiers intéressés à lui présenter leurs observations éventuelles sur le projet de concentration.

Ces observations devront lui parvenir au plus tard dans un délai de dix jours à compter de la date de la présente publication. Elles peuvent être envoyées par fax [(32-2) 296 43 01 ou 296 72 44] ou par courrier, sous la référence COMP/M.5081 — Autogrill/Aldeasa, à l'adresse suivante:

Commission européenne

Direction générale de la concurrence

Greffe des concentrations

J 70

B-1049 Bruxelles

---

(1)  JO L 24 du 29.1.2004, p. 1.

(2)  JO C 56 du 5.3.2005, p. 32.

---

| 13.3.2008 | FR | Journal officiel de l'Union européenne | C 68/24 |
| --- | --- | --- | --- |

13.3.2008

FR

Journal officiel de l'Union européenne

C 68/24

---

Notification préalable d'une concentration

(Affaire COMP/M.5008 — Vivendi/Activision)

(Texte présentant de l'intérêt pour l'EEE)

(2008/C 68/12)

| 1. | Le 7 mars 2008, la Commission a reçu notification, conformément à l'article 4 du règlement (CE) no 139/2004 du Conseil (1), d'un projet de concentration par lequel l'entreprise Vivendi S.A. («Vivendi», France) acquiert, au sens de l'article 3, paragraphe 1, point b), du règlement du Conseil, le contrôle de l'ensemble de l'entreprise Activision, Inc. («Activision», Etats-Unis d'Amérique) par achat d'actions. |
| --- | --- |

1.

Le 7 mars 2008, la Commission a reçu notification, conformément à l'article 4 du règlement (CE) no 139/2004 du Conseil (1), d'un projet de concentration par lequel l'entreprise Vivendi S.A. («Vivendi», France) acquiert, au sens de l'article 3, paragraphe 1, point b), du règlement du Conseil, le contrôle de l'ensemble de l'entreprise Activision, Inc. («Activision», Etats-Unis d'Amérique) par achat d'actions.

| 2. | Les activités des entreprises considérées sont les suivantes:






  — | Vivendi: groupe de communications et de medias, actif dans les secteurs de la musique, de la télévision, du cinéma, des télécommunications, de l'Internet et des jeux. En particulier, Vivendi contrôle Vivendi Games qui développe and édite des logiciels de jeux, |
| --- | --- | --- |

2.

Les activités des entreprises considérées sont les suivantes:

—

Vivendi: groupe de communications et de medias, actif dans les secteurs de la musique, de la télévision, du cinéma, des télécommunications, de l'Internet et des jeux. En particulier, Vivendi contrôle Vivendi Games qui développe and édite des logiciels de jeux,

| — | Activision: développeur, éditeur et distributeur de logiciels de jeux. |
| --- | --- |

—

Activision: développeur, éditeur et distributeur de logiciels de jeux.

| 3. | Après examen préliminaire et sans préjudice de sa décision définitive sur ce point, la Commission estime que l'opération notifiée pourrait entrer dans le champ d'application du règlement (CE) no 139/2004. |
| --- | --- |

3.

Après examen préliminaire et sans préjudice de sa décision définitive sur ce point, la Commission estime que l'opération notifiée pourrait entrer dans le champ d'application du règlement (CE) no 139/2004.

| 4. | La Commission invite les tiers intéressés à lui présenter leurs observations éventuelles sur le projet de concentration.
  Ces observations devront parvenir à la Commission au plus tard dans un délai de dix jours à compter de la date de la présente publication. Elles peuvent être envoyées par fax [(32-2) 296 43 01 ou 296 72 44] ou par courrier, sous la référence COMP/M.5008 — Vivendi/Activision, à l'adresse suivante:





  Commission européenne |
| --- | --- |
| Direction générale de la concurrence |
| Greffe des concentrations |
| J 70 |
| B-1049 Bruxelles |

4.

La Commission invite les tiers intéressés à lui présenter leurs observations éventuelles sur le projet de concentration.

Ces observations devront parvenir à la Commission au plus tard dans un délai de dix jours à compter de la date de la présente publication. Elles peuvent être envoyées par fax [(32-2) 296 43 01 ou 296 72 44] ou par courrier, sous la référence COMP/M.5008 — Vivendi/Activision, à l'adresse suivante:

Commission européenne

Direction générale de la concurrence

Greffe des concentrations

J 70

B-1049 Bruxelles

---

(1)  JO L 24 du 29.1.2004, p. 1.

---