# Dziennik Urzędowy C 74/2008

| | ISSN 1725-5228 |
| --- | --- |
| Dziennik Urzędowy
  Unii Europejskiej | C 74 |
| | |
| Wydanie polskie | Informacje i zawiadomienia | Tom 5120 marca 2008 |

ISSN 1725-5228

Dziennik Urzędowy

Unii Europejskiej

C 74

Wydanie polskie

Informacje i zawiadomienia

Tom 5120 marca 2008

---

| Powiadomienie nr | Spis treśći | Strona |
| --- | --- | --- |
| | I   Rezolucje, zalecenia i opinie |
| | OPINIE |
| | Rada |
| 2008/C 074/01 | Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Austrię | 1 |
| 2008/C 074/02 | Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Słowenię | 5 |
| 2008/C 074/03 | Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Irlandię | 10 |
| 2008/C 074/04 | Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Danię | 15 |
| 2008/C 074/05 | Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Litwę | 19 |
| 2008/C 074/06 | Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Republikę Czeską | 24 |
| 2008/C 074/07 | Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Maltę | 28 |
| 2008/C 074/08 | Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Grecję | 33 |

Powiadomienie nr

Spis treśći

Strona

I   Rezolucje, zalecenia i opinie

OPINIE

Rada

2008/C 074/01

Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Austrię

1

2008/C 074/02

Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Słowenię

5

2008/C 074/03

Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Irlandię

10

2008/C 074/04

Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Danię

15

2008/C 074/05

Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Litwę

19

2008/C 074/06

Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Republikę Czeską

24

2008/C 074/07

Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Maltę

28

2008/C 074/08

Opinia Rady z dnia 4 marca 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Grecję

33

| | II   Informacje |
| --- | --- |
| | INFORMACJE INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ |
| | Komisja |
| 2008/C 074/09 | Brak sprzeciwu wobec zgłoszonej koncentracji (Sprawa COMP/M.4687 — SACYR VALLEHERMOSO/Eiffage) (
  1
  ) | 38 |
| 2008/C 074/10 | Brak sprzeciwu wobec zgłoszonej koncentracji (Sprawa COMP/M.5034 — Montagu/GIP/Biffa) (
  1
  ) | 38 |

II   Informacje

INFORMACJE INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ

Komisja

2008/C 074/09

Brak sprzeciwu wobec zgłoszonej koncentracji (Sprawa COMP/M.4687 — SACYR VALLEHERMOSO/Eiffage) (
  1
  )

1

38

2008/C 074/10

Brak sprzeciwu wobec zgłoszonej koncentracji (Sprawa COMP/M.5034 — Montagu/GIP/Biffa) (
  1
  )

1

38

| | IV   Zawiadomienia |
| --- | --- |
| | ZAWIADOMIENIA INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ |
| | Komisja |
| 2008/C 074/11 | Kursy walutowe euro | 39 |
| | ZAWIADOMIENIA PAŃSTW CZŁONKOWSKICH |
| 2008/C 074/12 | Informacje sporządzone na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 539/2001 wymieniającego państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu | 40 |

IV   Zawiadomienia

ZAWIADOMIENIA INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ

Komisja

2008/C 074/11

Kursy walutowe euro

39

ZAWIADOMIENIA PAŃSTW CZŁONKOWSKICH

2008/C 074/12

Informacje sporządzone na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 539/2001 wymieniającego państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu

40

| | V   Ogłoszenia |
| --- | --- |
| | PROCEDURY ADMINISTRACYJNE |
| | Komisja |
| 2008/C 074/13 | Zaproszenie do składania wniosków dotyczących działań pośrednich w ramach wieloletniego programu wspólnotowego mającego na celu zwiększenie dostępności, użyteczności i wykorzystania zasobów cyfrowych w Europie (program eContentplus) (
  1
  ) | 62 |
| 2008/C 074/14 | Zaproszenie do składania wniosków w ramach programów prac siódmego programu ramowego WE na rzecz badań, rozwoju technologicznego i demonstracji | 64 |
| | POSTĘPOWANIA SĄDOWE |
| | Europejski Obszar GospodarczyTrybunał EFTA |
| 2008/C 074/15 | Wniosek do Trybunału EFTA o wydanie opinii doradczej, złożony przez Sąd Okręgowy w Oslo (Oslo tingrett) w dniu 26 listopada 2007 r. w sprawie L'Oréal Norge AS przeciwko Smart Club Norge AS (Sprawa E-10/07) | 65 |
| | PROCEDURY ZWIĄZANE Z REALIZACJĄ WSPÓLNEJ POLITYKI HANDLOWEJ |
| | Komisja |
| 2008/C 074/16 | Zawiadomienie o wszczęciu częściowego przeglądu okresowego środków antydumpingowych stosowanych względem przywozu niektórych zamknięć włazów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej | 66 |
| | PROCEDURY ZWIĄZANE Z REALIZACJĄ POLITYKI KONKURENCJI |
| | Komisja |
| 2008/C 074/17 | Zgłoszenie zamiaru koncentracji (Sprawa COMP/M.5032 — Roxel/Protac) (
  1
  ) | 68 |
| 2008/C 074/18 | Zgłoszenie zamiaru koncentracji (Sprawa COMP/M.4919 — StatoilHydro/Conoco Phillips (Jet)) (
  1
  ) | 69 |
| 2008/C 074/19 | Zgłoszenie zamiaru koncentracji (Sprawa COMP/M.5104 — Altor Fund II/Papyrus) — Sprawa, która może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury uproszczonej (
  1
  ) | 70 |
| 2008/C 074/20 | Zgłoszenie zamiaru koncentracji (Sprawa COMP/M.5077 — Colony Capital/Morgan Stanley/Colfilm) — Sprawa, która może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury uproszczonej (
  1
  ) | 71 |
| | INNE AKTY |
| | Komisja |
| 2008/C 074/21 | Publikacja wniosku zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 510/2006 w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych i środków spożywczych | 72 |

V   Ogłoszenia

PROCEDURY ADMINISTRACYJNE

Komisja

2008/C 074/13

Zaproszenie do składania wniosków dotyczących działań pośrednich w ramach wieloletniego programu wspólnotowego mającego na celu zwiększenie dostępności, użyteczności i wykorzystania zasobów cyfrowych w Europie (program eContentplus) (
  1
  )

e

plus

1

62

2008/C 074/14

Zaproszenie do składania wniosków w ramach programów prac siódmego programu ramowego WE na rzecz badań, rozwoju technologicznego i demonstracji

64

POSTĘPOWANIA SĄDOWE

Europejski Obszar GospodarczyTrybunał EFTA

2008/C 074/15

Wniosek do Trybunału EFTA o wydanie opinii doradczej, złożony przez Sąd Okręgowy w Oslo (Oslo tingrett) w dniu 26 listopada 2007 r. w sprawie L'Oréal Norge AS przeciwko Smart Club Norge AS (Sprawa E-10/07)

65

PROCEDURY ZWIĄZANE Z REALIZACJĄ WSPÓLNEJ POLITYKI HANDLOWEJ

Komisja

2008/C 074/16

Zawiadomienie o wszczęciu częściowego przeglądu okresowego środków antydumpingowych stosowanych względem przywozu niektórych zamknięć włazów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej

66

PROCEDURY ZWIĄZANE Z REALIZACJĄ POLITYKI KONKURENCJI

Komisja

2008/C 074/17

Zgłoszenie zamiaru koncentracji (Sprawa COMP/M.5032 — Roxel/Protac) (
  1
  )

1

68

2008/C 074/18

Zgłoszenie zamiaru koncentracji (Sprawa COMP/M.4919 — StatoilHydro/Conoco Phillips (Jet)) (
  1
  )

1

69

2008/C 074/19

Zgłoszenie zamiaru koncentracji (Sprawa COMP/M.5104 — Altor Fund II/Papyrus) — Sprawa, która może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury uproszczonej (
  1
  )

1

70

2008/C 074/20

Zgłoszenie zamiaru koncentracji (Sprawa COMP/M.5077 — Colony Capital/Morgan Stanley/Colfilm) — Sprawa, która może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury uproszczonej (
  1
  )

1

71

INNE AKTY

Komisja

2008/C 074/21

Publikacja wniosku zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 510/2006 w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych i środków spożywczych

72

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Tekst mający znaczenie dla EOG |

---

(1)   Tekst mający znaczenie dla EOG

1

| PL | |
| --- | --- |

PL

---

I Rezolucje, zalecenia i opinie

OPINIE

Rada

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/1 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/1

---

OPINIA RADY

z dnia 4 marca 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Austrię

(2008/C 74/01)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeprowadziła analizę zaktualizowanego programu stabilności Austrii na lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeprowadziła analizę zaktualizowanego programu stabilności Austrii na lata 2007–2010.

| (2) | Przez ostatnich kilka lat Austria doświadczała dynamicznego wzrostu gospodarczego, przewyższającego średnią krajów strefy euro. W sytuacji zastoju w obszarze spożycia prywatnego, głównymi składowymi wzrostu były eksport netto oraz inwestycje. Kontynuacja umiarkowanej polityki płacowej pomogła w utrzymaniu stabilności cen, stymulując równocześnie konkurencyjność zewnętrzną.
  Austriacki rynek pracy osiągał dobre wyniki, przy jednej z najniższych stóp bezrobocia w UE i ogólnej stopie zatrudnienia powyżej docelowych 70 % zakładanych w ramach strategii lizbońskiej. Stopa zatrudnienia starszych pracowników pozostaje jednak nadal znacznie poniżej średniej UE. Dług publiczny przekracza 60 % PKB, natomiast deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych zmniejsza się od 2005 roku, lecz osiągnięcie zrównoważonego budżetu było wielokrotnie odsuwane na późniejszy okres. Trwająca konsolidacja finansów publicznych będzie opierać się również na reorganizacji relacji budżetowych pomiędzy poszczególnymi stopniami administracji rządowej, ponieważ w obecnej formie relacje te są nazbyt skomplikowane i pozbawione przejrzystości. |
| --- | --- |

(2)

Przez ostatnich kilka lat Austria doświadczała dynamicznego wzrostu gospodarczego, przewyższającego średnią krajów strefy euro. W sytuacji zastoju w obszarze spożycia prywatnego, głównymi składowymi wzrostu były eksport netto oraz inwestycje. Kontynuacja umiarkowanej polityki płacowej pomogła w utrzymaniu stabilności cen, stymulując równocześnie konkurencyjność zewnętrzną.

Austriacki rynek pracy osiągał dobre wyniki, przy jednej z najniższych stóp bezrobocia w UE i ogólnej stopie zatrudnienia powyżej docelowych 70 % zakładanych w ramach strategii lizbońskiej. Stopa zatrudnienia starszych pracowników pozostaje jednak nadal znacznie poniżej średniej UE. Dług publiczny przekracza 60 % PKB, natomiast deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych zmniejsza się od 2005 roku, lecz osiągnięcie zrównoważonego budżetu było wielokrotnie odsuwane na późniejszy okres. Trwająca konsolidacja finansów publicznych będzie opierać się również na reorganizacji relacji budżetowych pomiędzy poszczególnymi stopniami administracji rządowej, ponieważ w obecnej formie relacje te są nazbyt skomplikowane i pozbawione przejrzystości.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że nastąpi spowolnienie wzrostu realnego PKB z 3,4 % w 2007 roku do średnio 2,5 % w pozostałych latach okresu objętego programem. Z dostępnych obecnie informacji wynika (2), że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego. Biorąc pod uwagę ostatnie zmiany cen żywności i ropy naftowej może okazać się, że inflacja będzie nieco wyższa, niż zakładano w programie, lecz kontynuacja umiarkowanej polityki płacowej powinna przyczynić się do podtrzymania wysokiego stopnia konkurencyjności. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że nastąpi spowolnienie wzrostu realnego PKB z 3,4 % w 2007 roku do średnio 2,5 % w pozostałych latach okresu objętego programem. Z dostępnych obecnie informacji wynika (2), że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego. Biorąc pod uwagę ostatnie zmiany cen żywności i ropy naftowej może okazać się, że inflacja będzie nieco wyższa, niż zakładano w programie, lecz kontynuacja umiarkowanej polityki płacowej powinna przyczynić się do podtrzymania wysokiego stopnia konkurencyjności.

| (4) | W najnowszej aktualizacji programu stabilności deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 0,7 % PKB, podczas gdy w poprzedniej aktualizacji programu zakładano, że osiągnie on 0,9 % PKB. Niższy od zakładanego deficyt jest następstwem przede wszystkim lepszej niż oczekiwano sytuacji koniunkturalnej, przy dochodach przekraczających plany budżetowe i nieznacznie przewyższających większy niż zakładano wzrost wydatków. Wzrost dochodów ponad kwotę przewidywaną spowodowały w szczególności wpływy z podatku od wynagrodzeń oraz podatku od osób prawnych, jak również z podatku od kapitału. Rada odnotowuje, że wykonanie budżetu w 2007 roku może być uznane za zasadniczo zgodne również z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku. |
| --- | --- |

(4)

W najnowszej aktualizacji programu stabilności deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 0,7 % PKB, podczas gdy w poprzedniej aktualizacji programu zakładano, że osiągnie on 0,9 % PKB. Niższy od zakładanego deficyt jest następstwem przede wszystkim lepszej niż oczekiwano sytuacji koniunkturalnej, przy dochodach przekraczających plany budżetowe i nieznacznie przewyższających większy niż zakładano wzrost wydatków. Wzrost dochodów ponad kwotę przewidywaną spowodowały w szczególności wpływy z podatku od wynagrodzeń oraz podatku od osób prawnych, jak również z podatku od kapitału. Rada odnotowuje, że wykonanie budżetu w 2007 roku może być uznane za zasadniczo zgodne również z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku.

| (5) | Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej jest osiągnięcie średniookresowego celu, jakim jest zrównoważona pozycja budżetowa w ujęciu strukturalnym (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po korekcie o działania jednorazowe i tymczasowe) do 2010 roku. Zasadniczy wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych ma przejść od deficytu wynoszącego 0,7 % PKB w 2007 roku do nadwyżki na poziomie 0,4 % PKB w 2010 roku, przy czym dostosowanie będzie miało miejsce pod koniec okresu objętego programem. W okresie objętym programem nadwyżka pierwotna ma wzrosnąć w mniejszym stopniu – 0,9 punktu procentowego PKB. W okresie od roku 2007 do 2009 liczony zgodnie ze wspólnie przyjętą metodą deficyt strukturalny zmniejszy się o około 1 punktu procentowego PKB (3). Konsolidacja opiera się głównie na cięciach wydatków, których głównymi elementami jest ograniczenie wydatków na cele socjalne oraz korzyści płynące z reform administracyjnych. W porównaniu z poprzednim programem, zakładającym, że w roku 2009 cel średniookresowy zostanie nieomal osiągnięty, nowa aktualizacja nieznacznie odsuwa w czasie planowane dostosowanie, mimo bardziej korzystnych wyników w zakresie wzrostu w roku 2007. Szacuje się, że w 2007 roku dług brutto sektora rządowego i samorządowego będzie kształtował się na poziomie nieznacznie poniżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, oraz przewiduje się jego dalsze zmniejszenie o 4,5 punktu procentowego w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej jest osiągnięcie średniookresowego celu, jakim jest zrównoważona pozycja budżetowa w ujęciu strukturalnym (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po korekcie o działania jednorazowe i tymczasowe) do 2010 roku. Zasadniczy wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych ma przejść od deficytu wynoszącego 0,7 % PKB w 2007 roku do nadwyżki na poziomie 0,4 % PKB w 2010 roku, przy czym dostosowanie będzie miało miejsce pod koniec okresu objętego programem. W okresie objętym programem nadwyżka pierwotna ma wzrosnąć w mniejszym stopniu – 0,9 punktu procentowego PKB. W okresie od roku 2007 do 2009 liczony zgodnie ze wspólnie przyjętą metodą deficyt strukturalny zmniejszy się o około 1 punktu procentowego PKB (3). Konsolidacja opiera się głównie na cięciach wydatków, których głównymi elementami jest ograniczenie wydatków na cele socjalne oraz korzyści płynące z reform administracyjnych. W porównaniu z poprzednim programem, zakładającym, że w roku 2009 cel średniookresowy zostanie nieomal osiągnięty, nowa aktualizacja nieznacznie odsuwa w czasie planowane dostosowanie, mimo bardziej korzystnych wyników w zakresie wzrostu w roku 2007. Szacuje się, że w 2007 roku dług brutto sektora rządowego i samorządowego będzie kształtował się na poziomie nieznacznie poniżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, oraz przewiduje się jego dalsze zmniejszenie o 4,5 punktu procentowego w okresie objętym programem.

| (6) | Ryzyko związane z przedstawionymi w programie prognozami budżetowym wydaje się być zasadniczo zrównoważone w 2008 roku, natomiast w latach 2009 i 2010 wyniki budżetowe mogą okazać się gorsze od przewidywanych, mimo wiarygodnych założeń makroekonomicznych. W programie nie przedstawiono zwłaszcza wystarczających informacji na temat środków niezbędnych do realizacji istotnych ograniczeń wydatków planowanych w ostatnich dwóch latach objętych programem, chociaż oszczędności na świadczeniach dla bezrobotnych oraz emeryturach, uzyskane w wyniku reformy systemu emerytalnego przeprowadzonej w 2004 roku, powinny przyczynić się do spadku wskaźnika wydatków. Nie jest również jasne, w jaki sposób przy założonych celach w zakresie wydatków możliwe będzie przeznaczenie dodatkowych nakładów na edukację, badania i rozwój oraz infrastrukturę, w sytuacji gdy oczekiwany wzrost wydajności w administracji publicznej pozostaje niepewny.
  Ponadto w programie zapowiada się cięcia podatkowe w 2010 roku bez wskazania środków na ich sfinansowanie. Zagrożenia związane z planowanym kształtowaniem się wskaźnika długu wydają się być zasadniczo zrównoważone: z jednej strony potencjalnie wyższe niż zakładano wartości deficytu mogą zagrażać realizacji zaprezentowanej w programie ścieżki dostosowania, z drugiej zaś nominalny PKB może okazać się większy niż przewidywano. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko związane z przedstawionymi w programie prognozami budżetowym wydaje się być zasadniczo zrównoważone w 2008 roku, natomiast w latach 2009 i 2010 wyniki budżetowe mogą okazać się gorsze od przewidywanych, mimo wiarygodnych założeń makroekonomicznych. W programie nie przedstawiono zwłaszcza wystarczających informacji na temat środków niezbędnych do realizacji istotnych ograniczeń wydatków planowanych w ostatnich dwóch latach objętych programem, chociaż oszczędności na świadczeniach dla bezrobotnych oraz emeryturach, uzyskane w wyniku reformy systemu emerytalnego przeprowadzonej w 2004 roku, powinny przyczynić się do spadku wskaźnika wydatków. Nie jest również jasne, w jaki sposób przy założonych celach w zakresie wydatków możliwe będzie przeznaczenie dodatkowych nakładów na edukację, badania i rozwój oraz infrastrukturę, w sytuacji gdy oczekiwany wzrost wydajności w administracji publicznej pozostaje niepewny.

Ponadto w programie zapowiada się cięcia podatkowe w 2010 roku bez wskazania środków na ich sfinansowanie. Zagrożenia związane z planowanym kształtowaniem się wskaźnika długu wydają się być zasadniczo zrównoważone: z jednej strony potencjalnie wyższe niż zakładano wartości deficytu mogą zagrażać realizacji zaprezentowanej w programie ścieżki dostosowania, z drugiej zaś nominalny PKB może okazać się większy niż przewidywano.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający, aby osiągnąć średniookresowy cel budżetowy do 2010 roku, tak jak to przewidziano w programie. W całym okresie objętym programem zostanie jendak zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu wynoszącego 3 % PKB przy zwykłych wahaniach makroekonomicznych. W roku 2008 tempo działań dostosowawczych zmierzających do osiągnięcia przyjętego w programie celu średniookresowego jest niewystarczające i powinno zostać przyśpieszone zgodnie z paktem stabilności i wzrostu, który stanowi, że roczna poprawa wyniku strukturalnego powinna przekraczać 0,5 % PKB w okresach dobrej koniunktury gospodarczej. Rada odnotowuje także, że tempo dostosowania w roku 2008 nie jest zgodne również z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku. Po roku 2008 planowana korekta powinna zostać wsparta specjalnymi środkami zapewniającymi ograniczenie wydatków. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający, aby osiągnąć średniookresowy cel budżetowy do 2010 roku, tak jak to przewidziano w programie. W całym okresie objętym programem zostanie jendak zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu wynoszącego 3 % PKB przy zwykłych wahaniach makroekonomicznych. W roku 2008 tempo działań dostosowawczych zmierzających do osiągnięcia przyjętego w programie celu średniookresowego jest niewystarczające i powinno zostać przyśpieszone zgodnie z paktem stabilności i wzrostu, który stanowi, że roczna poprawa wyniku strukturalnego powinna przekraczać 0,5 % PKB w okresach dobrej koniunktury gospodarczej. Rada odnotowuje także, że tempo dostosowania w roku 2008 nie jest zgodne również z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku. Po roku 2008 planowana korekta powinna zostać wsparta specjalnymi środkami zapewniającymi ograniczenie wydatków.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Austrii w długim okresie kształtują się na niskim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest mniejszy niż średnia w UE, a udział wydatków na emerytury w PKB powinien się zmniejszać w długim okresie. Zgodnie z zamieszczoną w programie oceną pozycja budżetowa w 2007 roku, która jest lepsza niż pozycja wyjściowa z poprzedniego programu, przyczynia się do zmniejszenia przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Do zmniejszenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych przyczyniłoby się utrzymanie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej, zgodnie z założeniami programu. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Austrii w długim okresie kształtują się na niskim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest mniejszy niż średnia w UE, a udział wydatków na emerytury w PKB powinien się zmniejszać w długim okresie. Zgodnie z zamieszczoną w programie oceną pozycja budżetowa w 2007 roku, która jest lepsza niż pozycja wyjściowa z poprzedniego programu, przyczynia się do zmniejszenia przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Do zmniejszenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych przyczyniłoby się utrzymanie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej, zgodnie z założeniami programu.

| (9) | Program stabilności jest w pełni spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Zarówno w programie stabilności, jak i w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform szczególną uwagę poświęcono środkom mającym bezpośredni wpływ na budżet, zakładając przeniesienie ciężaru wydatków na kategorie przyczyniające się do wzrostu, takie jak badania i rozwój, infrastruktura oraz edukacja. Podobnie sprawozdanie z realizacji krajowego programu reform zawiera także informacje na temat reform administracji publicznej i systemu opieki zdrowotnej, jak również wprowadzenia nowych średniookresowych ram budżetowych, będących kluczowymi elementami ścieżki konsolidacji budżetowej zaprezentowanej w programie stabilności. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności jest w pełni spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Zarówno w programie stabilności, jak i w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform szczególną uwagę poświęcono środkom mającym bezpośredni wpływ na budżet, zakładając przeniesienie ciężaru wydatków na kategorie przyczyniające się do wzrostu, takie jak badania i rozwój, infrastruktura oraz edukacja. Podobnie sprawozdanie z realizacji krajowego programu reform zawiera także informacje na temat reform administracji publicznej i systemu opieki zdrowotnej, jak również wprowadzenia nowych średniookresowych ram budżetowych, będących kluczowymi elementami ścieżki konsolidacji budżetowej zaprezentowanej w programie stabilności.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest jedynie częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Austrii, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej, jako że poprawa sytuacji strukturalnej, która ma prowadzić do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego nie wydaje się wystarczająca. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest jedynie częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Austrii, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej, jako że poprawa sytuacji strukturalnej, która ma prowadzić do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego nie wydaje się wystarczająca.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość danych opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość danych opcjonalnych (4).

Podsumowując: w kontekście wzrostu gospodarczego kształtującego się na poziomie bliskim wartości potencjalnej, w programie przewiduje się powolny postęp na drodze do realizacji średniookresowego celu budżetowego przez stosunkowo odsunięte w czasie działania dostosowawcze, oparte na nie w pełni sprecyzowanych ograniczeniach wydatków. Istnieją zagrożenia związane z realizacją celów budżetowych po roku 2008, a cel średniookresowy może nie zostać osiągnięty do końca okresu objętego programem. W aktualizacji nie wskazano środków na sfinansowanie cięć podatkowych zapowiadanych na 2010 rok. Zakłada się, że w 2007 roku dług sektora rządowego i samorządowego spadł nieco poniżej wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB i że w kolejnych latach będzie nadal umiarkowanie spadać. Zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych Austrii kształtują się na niskim poziomie.

W świetle powyższej oceny wzywa się Austrię do wykorzystania nieznacznie niższego niż przewidywano deficytu w 2007 roku w celu przyśpieszenia dostosowania w 2008 roku oraz do wsparcia korekty planowanej na dwa ostatnie lata programu konkretnymi i adekwatnymi środkami, w tym finansowania planowanej reformy podatkowej. Dzięki temu cel średniookresowy powinien zostać osiągnięty wcześniej niż przewidziano w programie, zwłaszcza dzięki bardziej rygorystycznemu wdrożeniu ograniczeń w zakresie wydatków oraz wykorzystaniu wszystkich nieprzewidzianych nadwyżek dochodów z podatków do osiągnięcia konsolidacji budżetowej.

Rada odnotowuje również, ze takie działania byłyby zgodne z kierunkami w zakresie polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS listopad 2007 | 3,3 | 3,4 | 2,4 | 2,5 | 2,5 |
| KOM listopad 2007 | 3,3 | 3,3 | 2,7 | 2,4 | nd. |
| PS marzec 2007 | 3,1 | 2,7 | 2,3 | 2,5 | 2,6 |
| Inflacja HICP
  (%) | PS listopad 2007 | 1,5 | 1,9 | 2,0 | 2,0 | 2,0 |
| KOM listopad 2007 | 1,7 | 1,9 | 1,9 | 1,8 | nd. |
| PS marzec 2007 | 1,5 | 1,6 | 1,7 | 1,7 | 1,8 |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PS listopad 2007 | – 0,5 | 0,4 | 0,4 | 0,5 | 0,5 |
| KOM listopad 2007 (6) | – 0,4 | 0,4 | 0,8 | 0,8 | nd. |
| PS marzec 2007 | – 0,3 | 0,1 | – 0,1 | 0,1 | 0,3 |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 3,2 | 3,5 | 3,7 | 3,7 | 3,7 |
| KOM listopad 2007 | 3,3 | 4,6 | 5,2 | 5,3 | nd. |
| PS marzec 2007 | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 1,4 | – 0,7 | – 0,6 | – 0,2 | 0,4 |
| KOM listopad 2007 | – 1,4 | – 0,8 | – 0,7 | – 0,4 | nd. |
| PS marzec 2007 | – 1,1 | – 0,9 | – 0,7 | – 0,2 | 0,4 |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 1,5 | 2,0 | 2,1 | 2,3 | 2,8 |
| KOM listopad 2007 | 1,4 | 1,7 | 1,8 | 2,0 | nd. |
| PS marzec 2007 | 1,9 | 2,0 | 2,1 | 2,6 | 3,1 |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 1,2 | – 0,9 | – 0,8 | – 0,4 | 0,1 |
| KOM listopad 2007 | – 1,2 | – 1,0 | – 1,0 | – 0,8 | nd. |
| PS marzec 2007 | – 1,0 | – 0,9 | – 0,7 | – 0,2 | 0,2 |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 1,2 | – 0,7 | – 0,6 | – 0,4 | 0,1 |
| KOM listopad 2007 | – 1,2 | – 1,0 | – 1,0 | – 0,8 | nd. |
| PS marzec 2007 | – 1,0 | – 0,8 | – 0,4 | – 0,2 | 0,2 |
| Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 61,7 | 59,9 | 58,4 | 57,0 | 55,4 |
| KOM listopad 2007 | 61,7 | 60,0 | 58,4 | 57,2 | nd. |
| PS marzec 2007 | 62,2 | 61,2 | 59,9 | 58,5 | 56,8 |
| Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PS listopad 2007

3,3

3,4

2,4

2,5

2,5

KOM listopad 2007

3,3

3,3

2,7

2,4

nd.

PS marzec 2007

3,1

2,7

2,3

2,5

2,6

Inflacja HICP

(%)

PS listopad 2007

1,5

1,9

2,0

2,0

2,0

KOM listopad 2007

1,7

1,9

1,9

1,8

nd.

PS marzec 2007

1,5

1,6

1,7

1,7

1,8

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PS listopad 2007

– 0,5

0,4

0,4

0,5

0,5

KOM listopad 2007 (6)

– 0,4

0,4

0,8

0,8

nd.

PS marzec 2007

– 0,3

0,1

– 0,1

0,1

0,3

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS listopad 2007

3,2

3,5

3,7

3,7

3,7

KOM listopad 2007

3,3

4,6

5,2

5,3

nd.

PS marzec 2007

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

– 1,4

– 0,7

– 0,6

– 0,2

0,4

KOM listopad 2007

– 1,4

– 0,8

– 0,7

– 0,4

nd.

PS marzec 2007

– 1,1

– 0,9

– 0,7

– 0,2

0,4

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS listopad 2007

1,5

2,0

2,1

2,3

2,8

KOM listopad 2007

1,4

1,7

1,8

2,0

nd.

PS marzec 2007

1,9

2,0

2,1

2,6

3,1

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 1,2

– 0,9

– 0,8

– 0,4

0,1

KOM listopad 2007

– 1,2

– 1,0

– 1,0

– 0,8

nd.

PS marzec 2007

– 1,0

– 0,9

– 0,7

– 0,2

0,2

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 1,2

– 0,7

– 0,6

– 0,4

0,1

KOM listopad 2007

– 1,2

– 1,0

– 1,0

– 0,8

nd.

PS marzec 2007

– 1,0

– 0,8

– 0,4

– 0,2

0,2

Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

61,7

59,9

58,4

57,0

55,4

KOM listopad 2007

61,7

60,0

58,4

57,2

nd.

PS marzec 2007

62,2

61,2

59,9

58,5

56,8

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przywołane w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(3)  W przypadku zaklasyfikowania dodatkowych wydatków na wyposażenie wojskowe w poczet środków jednorazowych (klasyfikacja ta została przyjęta w programie zgodnie z załączoną poniżej tabelą przeglądową i jest odmienna od klasyfikacji przyjętej przez służby Komisji) korekta deficytu strukturalnego byłaby niższa o 0,2 punktu procentowego w porównaniu z sytuacją, w której powyższe środki jednorazowe zostałyby pominięte.

(4)  Brak zwłaszcza danych dotyczących niektórych elementów składowych dostosowania stan-przepływy, jak również niektórych danych dotyczących stabilności długookresowej.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(6)  Na postawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości 2,2 % w 2006 r. i 2,4 % w latach 2007–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne z wyłączeniem działań jednorazowych i działań tymczasowych. Zgodnie z najnowszym programem działania jednorazowe i tymczasowe wynoszą 0,2 % PKB w 2007 r. oraz 2008 r. i 0,1 % PKB w 2009 r.; wszystkie te działania zwiększają deficyt (wydatki na wyposażenie wojskowe). W jesiennej prognozie służb Komisji nie uwzględniono działań jednorazowych ani tymczasowych, ponieważ wydatki na wyposażenie wojskowe nie są uważane przez służby Komisji za środek jednorazowy.

Źródło:

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/5 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/5

---

OPINIA RADY

z dnia 4 marca 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Słowenię

(2008/C 74/02)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Słowenię na lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Słowenię na lata 2007–2010.

| (2) | Ogólny wysoki wzrost PKB Słowenii w czasie ostatniej dekady osiągnął maksimum w pierwszym roku członkostwa w strefie euro. Jednak w 2007 roku zanotowano także znaczny wzrost inflacji spowodowany głównie podwyżką cen towarów w połączeniu z brakiem konkurencji w niektórych sektorach, z ryzykiem przeniesienia tego efektu na płace w 2008 roku.
  W warunkach znacznego wzrostu gospodarczego w okresie poprzedzającym przystąpienie do UE i wejście do strefy euro dokonano znacznego postępu w konsolidacji finansów publicznych. W przyszłości konieczne będą: zwiększenie wydajności pracy, dostosowanie płac do wydajności oraz dalsze działania na rzecz konsolidacji budżetowej, co pozwoli wzmocnić stabilność makroekonomiczną, w tym obniżyć inflację. Zahamowanie notowanego ostatnio wzrostu inflacji w Słowenii pomogłoby w zachowaniu konkurencyjności tej nastawionej na eksport gospodarki. Wyzwaniem pozostaje także stabilność finansów publicznych w długim okresie w związku ze spodziewanym znacznym wpływem starzenia się społeczeństwa na budżet w razie braku dalszych reform systemu emerytalnego. W celu wsparcia procesu nadrabiania zaległości gospodarczych istotne będzie dalsze wprowadzanie reform strukturalnych, szczególnie na rynku pracy i rynku towarowym. W tym samym kontekście korzystne będzie także dalsze przeznaczanie wydatków publicznych na dziedziny pobudzające wzrost gospodarczy oraz zajęcie się problemem braku elastyczności budżetu i poprawienie efektywności wydatków. |
| --- | --- |

(2)

Ogólny wysoki wzrost PKB Słowenii w czasie ostatniej dekady osiągnął maksimum w pierwszym roku członkostwa w strefie euro. Jednak w 2007 roku zanotowano także znaczny wzrost inflacji spowodowany głównie podwyżką cen towarów w połączeniu z brakiem konkurencji w niektórych sektorach, z ryzykiem przeniesienia tego efektu na płace w 2008 roku.

W warunkach znacznego wzrostu gospodarczego w okresie poprzedzającym przystąpienie do UE i wejście do strefy euro dokonano znacznego postępu w konsolidacji finansów publicznych. W przyszłości konieczne będą: zwiększenie wydajności pracy, dostosowanie płac do wydajności oraz dalsze działania na rzecz konsolidacji budżetowej, co pozwoli wzmocnić stabilność makroekonomiczną, w tym obniżyć inflację. Zahamowanie notowanego ostatnio wzrostu inflacji w Słowenii pomogłoby w zachowaniu konkurencyjności tej nastawionej na eksport gospodarki. Wyzwaniem pozostaje także stabilność finansów publicznych w długim okresie w związku ze spodziewanym znacznym wpływem starzenia się społeczeństwa na budżet w razie braku dalszych reform systemu emerytalnego. W celu wsparcia procesu nadrabiania zaległości gospodarczych istotne będzie dalsze wprowadzanie reform strukturalnych, szczególnie na rynku pracy i rynku towarowym. W tym samym kontekście korzystne będzie także dalsze przeznaczanie wydatków publicznych na dziedziny pobudzające wzrost gospodarczy oraz zajęcie się problemem braku elastyczności budżetu i poprawienie efektywności wydatków.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę programu przewiduje, że wzrost realnego PKB zmniejszy się z 5,8 % w 2007 roku do 4,6 % w 2008 roku i 4,1 % w roku 2009, a następnie ulegnie poprawie do 4,5 % pod koniec okresu objętego programem. W świetle dostępnych obecnie informacji (2) scenariusz ten wydaje się być oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu, mimo że ryzyko na 2008 rok związane z czynnikami zewnętrznymi zwiększyło się od czasu przyjęcia programu stabilności. Po niespodziewanym wzroście inflacji w 2007 roku przewidywany poziom inflacji jest znacznie wyższy niż poziom określony w scenariuszu z zeszłego roku. Mimo to założenia te wydają się wciąż zaniżone na rok 2008 z uwagi na niedawny wzrost cen żywności i energii. Wtórne efekty znacznego wzrostu inflacji w 2007 roku oraz podwyżki płac w sektorze publicznym mające wpływ na sektor prywatny mogą prowadzić do zwiększenia się różnic w poziomie inflacji w porównaniu do pozostałych państw strefy euro. Jeśli będzie to proces długotrwały, pociągnie za sobą skutki w dziedzinie konkurencji, które będą mniej korzystne niż przewidziano w programie. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę programu przewiduje, że wzrost realnego PKB zmniejszy się z 5,8 % w 2007 roku do 4,6 % w 2008 roku i 4,1 % w roku 2009, a następnie ulegnie poprawie do 4,5 % pod koniec okresu objętego programem. W świetle dostępnych obecnie informacji (2) scenariusz ten wydaje się być oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu, mimo że ryzyko na 2008 rok związane z czynnikami zewnętrznymi zwiększyło się od czasu przyjęcia programu stabilności. Po niespodziewanym wzroście inflacji w 2007 roku przewidywany poziom inflacji jest znacznie wyższy niż poziom określony w scenariuszu z zeszłego roku. Mimo to założenia te wydają się wciąż zaniżone na rok 2008 z uwagi na niedawny wzrost cen żywności i energii. Wtórne efekty znacznego wzrostu inflacji w 2007 roku oraz podwyżki płac w sektorze publicznym mające wpływ na sektor prywatny mogą prowadzić do zwiększenia się różnic w poziomie inflacji w porównaniu do pozostałych państw strefy euro. Jeśli będzie to proces długotrwały, pociągnie za sobą skutki w dziedzinie konkurencji, które będą mniej korzystne niż przewidziano w programie.

| (4) | W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 roku deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 0,7 % PKB, podczas gdy w programie z 2006 roku zakładano, że osiągnie on 1,5 % PKB. Różnica ta wynika głównie z korzystnej sytuacji wyjściowej związanej z wynikiem za 2006 rok i z wyższym niż przewidywano wzrostem nominalnego PKB w 2007 roku. Jednocześnie, również w odniesieniu do aktualizacji programu z 2007 roku, wyższy od planowanego wzrost dochodów został częściowo zniwelowany wzrostem wydatków wyższym niż przewidywano w programie z roku 2006. Jednak bardziej aktualne dane w ujęciu kasowym wskazują na lepszy wynik w 2007 roku, z możliwością wystąpienia niewielkiej nadwyżki. Ogólnie rzecz biorąc, wykonanie budżetu w 2007 roku było zgodne z opinią Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie programu stabilności z 2006 roku (3), w której Rada wezwała Słowenię do wykorzystania koniunktury gospodarczej, w tym lepszych niż prognozowano wyników budżetowych w roku 2006, i przyspieszenia dążeń do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Rada odnotowuje, że wykonanie budżetu w roku 2007 było też zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku. |
| --- | --- |

(4)

W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 roku deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 0,7 % PKB, podczas gdy w programie z 2006 roku zakładano, że osiągnie on 1,5 % PKB. Różnica ta wynika głównie z korzystnej sytuacji wyjściowej związanej z wynikiem za 2006 rok i z wyższym niż przewidywano wzrostem nominalnego PKB w 2007 roku. Jednocześnie, również w odniesieniu do aktualizacji programu z 2007 roku, wyższy od planowanego wzrost dochodów został częściowo zniwelowany wzrostem wydatków wyższym niż przewidywano w programie z roku 2006. Jednak bardziej aktualne dane w ujęciu kasowym wskazują na lepszy wynik w 2007 roku, z możliwością wystąpienia niewielkiej nadwyżki. Ogólnie rzecz biorąc, wykonanie budżetu w 2007 roku było zgodne z opinią Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie programu stabilności z 2006 roku (3), w której Rada wezwała Słowenię do wykorzystania koniunktury gospodarczej, w tym lepszych niż prognozowano wyników budżetowych w roku 2006, i przyspieszenia dążeń do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Rada odnotowuje, że wykonanie budżetu w roku 2007 było też zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku.

| (5) | Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej zawartej w aktualizacji jest przestrzeganie średniookresowego celu budżetowego, którym jest deficyt strukturalny (tj. wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w wysokości 1 % PKB z coraz większym marginesem bezpieczeństwa w okresie objętym programem, mimo że w roku 2008 planowane jest pewne pogorszenie sytuacji. Ta zmiana w stosunku do założeń z poprzedniego programu, w którym przewidywano osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego do 2009 roku, wynika z wyżej wspomnianego lepszego od oczekiwań wyniku w 2006 roku (odzwierciedlającego głównie wyższy wzrost nominalnego PKB), który oznacza, że średniookresowy cel budżetowy został już zasadniczo osiągnięty w 2006 roku. W porównaniu do programu z 2006 roku deficyt nominalny zaplanowany w aktualizacji z 2007 roku jest o ok. 0,5 punktu procentowego PKB niższy w okresie objętym programem, wobec lepszej sytuacji wyjściowej.
  Planuje się, że deficyt wzrośnie do 0,9 % PKB w 2008 roku, a następnie stopniowo zmniejszy się, przy czym największe dostosowanie przewidywane jest w ostatnim roku. Taki sam scenariusz odnosi się do nadwyżki pierwotnej, która do 2010 roku ma wynieść nieco ponad 1 % PKB. Planowana konsolidacja wynika z ograniczenia wydatków przekraczającego, z wyjątkiem 2008 roku, stopniowy spadek wskaźnika dochodów. Prognozowany spadek wydatków pierwotnych w okresie objętym programem wynosi 2,25 punktu procentowego PKB. Ma on szeroką podstawę, odzwierciedla jednak szczególnie ograniczony wzrost wydatków na cele społeczne, stanowiący 1/3 całkowitej konsolidacji. Wywołany w znacznym stopniu trwającą reformą systemu podatkowego, stopniowy spadek wskaźnika dochodów o 1,75 punktu procentowego jest związany głównie z podatkami pośrednimi; w zakresie podatków bezpośrednich przewiduje się natomiast niewielki wzrost obciążeń. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej zawartej w aktualizacji jest przestrzeganie średniookresowego celu budżetowego, którym jest deficyt strukturalny (tj. wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w wysokości 1 % PKB z coraz większym marginesem bezpieczeństwa w okresie objętym programem, mimo że w roku 2008 planowane jest pewne pogorszenie sytuacji. Ta zmiana w stosunku do założeń z poprzedniego programu, w którym przewidywano osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego do 2009 roku, wynika z wyżej wspomnianego lepszego od oczekiwań wyniku w 2006 roku (odzwierciedlającego głównie wyższy wzrost nominalnego PKB), który oznacza, że średniookresowy cel budżetowy został już zasadniczo osiągnięty w 2006 roku. W porównaniu do programu z 2006 roku deficyt nominalny zaplanowany w aktualizacji z 2007 roku jest o ok. 0,5 punktu procentowego PKB niższy w okresie objętym programem, wobec lepszej sytuacji wyjściowej.

Planuje się, że deficyt wzrośnie do 0,9 % PKB w 2008 roku, a następnie stopniowo zmniejszy się, przy czym największe dostosowanie przewidywane jest w ostatnim roku. Taki sam scenariusz odnosi się do nadwyżki pierwotnej, która do 2010 roku ma wynieść nieco ponad 1 % PKB. Planowana konsolidacja wynika z ograniczenia wydatków przekraczającego, z wyjątkiem 2008 roku, stopniowy spadek wskaźnika dochodów. Prognozowany spadek wydatków pierwotnych w okresie objętym programem wynosi 2,25 punktu procentowego PKB. Ma on szeroką podstawę, odzwierciedla jednak szczególnie ograniczony wzrost wydatków na cele społeczne, stanowiący 1/3 całkowitej konsolidacji. Wywołany w znacznym stopniu trwającą reformą systemu podatkowego, stopniowy spadek wskaźnika dochodów o 1,75 punktu procentowego jest związany głównie z podatkami pośrednimi; w zakresie podatków bezpośrednich przewiduje się natomiast niewielki wzrost obciążeń.

| (6) | Ryzyko związane z przedstawionymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się być zasadniczo zrównoważone w 2008 roku, ale wyniki budżetowe pod koniec okresu objętego programem mogą okazać się neico gorsze od zakładanych w programie. W 2008 roku możliwość wystąpienia korzystnej sytuacji wyjściowej z uwagi na lepsze niż przewidywano wyniki budżetowe w 2007 roku równoważy ryzyko związane z obecnym pogorszeniem się warunków zewnętrznego. Po tym okresie istnieje pewne ryzyko dla realizacji strategii budżetowej, związane w szczególności z rozmiarem planowanego w końcowym okresie ograniczenia wydatków, przy czym nie określono szczegółowo wszystkich środków stanowiących podstawę tego ograniczenia. Do pewnego stopnia ryzyko to ograniczają dobre wyniki Słowenii w niedawnej przeszłości, które sugerują, że faktyczne wyniki mogą być lepsze od oczekiwanych. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko związane z przedstawionymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się być zasadniczo zrównoważone w 2008 roku, ale wyniki budżetowe pod koniec okresu objętego programem mogą okazać się neico gorsze od zakładanych w programie. W 2008 roku możliwość wystąpienia korzystnej sytuacji wyjściowej z uwagi na lepsze niż przewidywano wyniki budżetowe w 2007 roku równoważy ryzyko związane z obecnym pogorszeniem się warunków zewnętrznego. Po tym okresie istnieje pewne ryzyko dla realizacji strategii budżetowej, związane w szczególności z rozmiarem planowanego w końcowym okresie ograniczenia wydatków, przy czym nie określono szczegółowo wszystkich środków stanowiących podstawę tego ograniczenia. Do pewnego stopnia ryzyko to ograniczają dobre wyniki Słowenii w niedawnej przeszłości, które sugerują, że faktyczne wyniki mogą być lepsze od oczekiwanych.

| (7) | W świetle tej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się wystarczający do utrzymania średniookresowego celu budżetowego przez okres objęty programem, jednak w końcowych latach tego okresu margines bezpieczeństwa może być mniejszy niż planowano. Niewielkie pogorszenie wyniku strukturalnego przewidywane na 2008 rok może okazać się procykliczne, choć zwiększy się ryzyko związane z warunkami zewnętrznymi. Byłoby to niezgodne z paktem na rzecz stabilności i wzrostu. Ponadto z uwagi na obecną silną presję inflacyjną uzasadnione wydaje się przyjęcie w 2008 roku bardziej rygorystycznego kursu polityki budżetowej niż zakłada się to obecnie. Rada odnotowuje, że byłoby to także zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku; Eurogrupa wezwała wtedy do ostrożnego ustalania planów w zakresie polityki budżetowej na rok 2008 w celu uniknięcia wywołania nierównowagi makroekonomicznej. Po 2008 roku przewidziany w programie kurs polityki budżetowej jest zgodny z paktem. |
| --- | --- |

(7)

W świetle tej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się wystarczający do utrzymania średniookresowego celu budżetowego przez okres objęty programem, jednak w końcowych latach tego okresu margines bezpieczeństwa może być mniejszy niż planowano. Niewielkie pogorszenie wyniku strukturalnego przewidywane na 2008 rok może okazać się procykliczne, choć zwiększy się ryzyko związane z warunkami zewnętrznymi. Byłoby to niezgodne z paktem na rzecz stabilności i wzrostu. Ponadto z uwagi na obecną silną presję inflacyjną uzasadnione wydaje się przyjęcie w 2008 roku bardziej rygorystycznego kursu polityki budżetowej niż zakłada się to obecnie. Rada odnotowuje, że byłoby to także zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku; Eurogrupa wezwała wtedy do ostrożnego ustalania planów w zakresie polityki budżetowej na rok 2008 w celu uniknięcia wywołania nierównowagi makroekonomicznej. Po 2008 roku przewidziany w programie kurs polityki budżetowej jest zgodny z paktem.

| (8) | Stabilność finansów publicznych Słowenii w długim okresie wydaje się poważnie zagrożona. Zgodnie z oceną zawartą w programie pozycja budżetowa w 2007 roku pozostała prawie niezmieniona w porównaniu z rokiem 2006 i jest wystarczająca jedynie do ustabilizowania relacji długu do PKB w długim okresie, bez uwzględnienia skutków budżetowych związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Skutki te są jednak znacznie większe niż średnia UE i odzwierciedlają głównie szybszy wzrost wydatków na emerytury. Do zmniejszenia ryzyka dla stabilności finansów publicznych w długim okresie przyczyniłoby się osiąganie wysokiej nadwyżki pierwotnej w perspektywie średniookresowej oraz, w szczególności, przyjęcie kolejnych środków służących ograniczeniu znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(8)

Stabilność finansów publicznych Słowenii w długim okresie wydaje się poważnie zagrożona. Zgodnie z oceną zawartą w programie pozycja budżetowa w 2007 roku pozostała prawie niezmieniona w porównaniu z rokiem 2006 i jest wystarczająca jedynie do ustabilizowania relacji długu do PKB w długim okresie, bez uwzględnienia skutków budżetowych związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Skutki te są jednak znacznie większe niż średnia UE i odzwierciedlają głównie szybszy wzrost wydatków na emerytury. Do zmniejszenia ryzyka dla stabilności finansów publicznych w długim okresie przyczyniłoby się osiąganie wysokiej nadwyżki pierwotnej w perspektywie średniookresowej oraz, w szczególności, przyjęcie kolejnych środków służących ograniczeniu znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

| (9) | Program stabilności wydaje się być spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności oba dokumenty zawierają informacje na temat realizowanych obecnie najważniejszych reform, takich jak kompleksowa reforma systemu podatkowego, inwestycje w infrastrukturę oraz zmiana systemu transferów społecznych. Program stabilności nie zawiera szczegółowej jakościowej oceny ogólnego wpływu krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej. W programie podano jednak informacje na temat bezpośredniego wpływu głównych planowanych reform na budżet i uwzględniono ten wpływ w prognozach budżetowych, choć nie uczyniono tego w sposób systematyczny. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności wydaje się być spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności oba dokumenty zawierają informacje na temat realizowanych obecnie najważniejszych reform, takich jak kompleksowa reforma systemu podatkowego, inwestycje w infrastrukturę oraz zmiana systemu transferów społecznych. Program stabilności nie zawiera szczegółowej jakościowej oceny ogólnego wpływu krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej. W programie podano jednak informacje na temat bezpośredniego wpływu głównych planowanych reform na budżet i uwzględniono ten wpływ w prognozach budżetowych, choć nie uczyniono tego w sposób systematyczny.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Słowenii, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. W szczególności strategia ta nie przewiduje znacznych dalszych środków wzmocnienia reform systemu emerytalnego w celu zapewnienia stabilności w długim okresie. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Słowenii, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. W szczególności strategia ta nie przewiduje znacznych dalszych środków wzmocnienia reform systemu emerytalnego w celu zapewnienia stabilności w długim okresie.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określone są w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie zanotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określone są w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie zanotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4).

Podsumowując, należy stwierdzić, że Słowenia osiągnęła swój średniookresowy cel budżetowy w 2007 roku, dwa lata wcześniej niż to poprzednio planowano, oraz że w programie dąży się do utrzymania średniookresowego celu budżetowego, przy wzroście marginesu bezpieczeństwa w okresie objętym programem. Z najnowszych dostępnych informacji za 2007 rok wynika, że wynik budżetowy jest lepszy niż planowano, z prawdopodobieństwem wystąpienia niewielkiej nadwyżki. Jednak w 2008 roku przewiduje się nieznaczne pogorszenie wyniku strukturalnego pomimo utrzymujących się znacznych perspektyw wzrostu. Ryzyko związane z prognozami budżetowymi w 2008 roku jest w dużym stopniu zrównoważone. W końcowych latach objętych programem wyniki budżetowe mogą być nieco gorsze niż zakładane, głównie z powodu ryzyka związanego z przewidywanym uzależnieniem od ograniczania wydatków. Kurs polityki budżetowej w 2008 roku może okazać się procykliczny. Również z uwagi na obecną silną presję inflacyjną uzasadnione wydaje się przyjęcie w 2008 roku bardziej rygorystycznego kursu polityki budżetowej niż zakłada się to obecnie. Ze względu na inflację niepokój budzi także przewidywany wysoki wzrost płac w sektorze publicznym. Pomimo obecnie niskiego poziomu długu ryzyko dla stabilności finansów publicznych Słowenii w długim okresie ocenia się jakie wysokie ze względu na istotne skutki budżetowe związane ze starzeniem się społeczeństwa.

W świetle powyższej oceny wzywa się Słowenię do:

| (i) | wykorzystania prawdopodobnych lepszych niż zakładano wyników z 2007 roku i dążenia do osiągnięcia w 2008 roku i w latach następnych pozycji budżetowej, która będzie lepsza niż planowano w programie, co pozwoli uniknąć procyklicznej polityki; |
| --- | --- |

(i)

wykorzystania prawdopodobnych lepszych niż zakładano wyników z 2007 roku i dążenia do osiągnięcia w 2008 roku i w latach następnych pozycji budżetowej, która będzie lepsza niż planowano w programie, co pozwoli uniknąć procyklicznej polityki;

| (ii) | gotowości do przyjęcia dalszych środków w celu zahamowania presji inflacyjnej poprzez uzupełnienie zalecanego kursu polityki budżetowej odpowiednią polityką w dziedzinie płac, rynku pracy i konkurencji; |
| --- | --- |

(ii)

gotowości do przyjęcia dalszych środków w celu zahamowania presji inflacyjnej poprzez uzupełnienie zalecanego kursu polityki budżetowej odpowiednią polityką w dziedzinie płac, rynku pracy i konkurencji;

| (iii) | poprawy stabilności finansów publicznych w długim okresie, w szczególności poprzez dalsze reformowanie systemu emerytalnego, w świetle prognozowanego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(iii)

poprawy stabilności finansów publicznych w długim okresie, w szczególności poprzez dalsze reformowanie systemu emerytalnego, w świetle prognozowanego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

Rada zauważa, że działania te byłyby zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS listopad 2007 | 5,7 | 5,8 | 4,6 | 4,1 | 4,5 |
| KOM listopad 2007 | 5,7 | 6,0 | 4,6 | 4,0 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 4,7 | 4,3 | 4,2 | 4,1 | n.d. |
| Inflacja HICP
  (%) | PS listopad 2007 | 2,5 | 3,4 | 3,5 | 2,8 | 2,6 |
| KOM listopad 2007 | 2,5 | 3,5 | 3,7 | 2,9 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,7 | 2,7 | 2,5 | 2,2 | n.d. |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PS listopad 2007 | – 0,2 | 0,7 | 0,5 | 0,1 | 0,2 |
| KOM listopad 2007 (6) | – 0,2 | 0,9 | 0,8 | 0,3 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 0,5 | – 0,2 | 0,0 | 0,3 | n.d. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 2,8 | – 3,5 | – 3,1 | – 2,0 | – 1,6 |
| KOM listopad 2007 | – 2,6 | – 3,3 | – 2,6 | – 1,9 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | n.d. | n.d. | n.d. | n.d. | n.d. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 1,2 | – 0,6 | – 0,9 | – 0,6 | 0,0 |
| KOM listopad 2007 | – 1,2 | – 0,7 | – 1,0 | – 0,8 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 1,6 | – 1,5 | – 1,6 | – 1,0 | n.d. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 0,2 | 0,7 | 0,2 | 0,6 | 1,1 |
| KOM listopad 2007 | 0,2 | 0,7 | 0,3 | 0,4 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 0,1 | – 0,1 | – 0,3 | 0,3 | n.d. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 1,1 | – 0,9 | – 1,1 | – 0,7 | – 0,1 |
| KOM listopad 2007 | – 1,1 | – 1,1 | – 1,4 | – 1,0 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 1,4 | – 1,4 | – 1,6 | – 1,1 | n.d. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 1,1 | – 0,8 | – 1,0 | – 0,7 | – 0,1 |
| KOM listopad 2007 | – 1,1 | – 1,1 | – 1,4 | – 1,0 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 1,4 | – 1,4 | – 1,6 | – 1,1 | n.d. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 27,1 | 25,6 | 24,7 | 23,8 | 22,5 |
| KOM listopad 2007 | 27,1 | 25,6 | 24,5 | 23,8 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 28,5 | 28,2 | 28,3 | 27,7 | n.d. |
| Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PS listopad 2007

5,7

5,8

4,6

4,1

4,5

KOM listopad 2007

5,7

6,0

4,6

4,0

n.d.

PS grudzień 2006

4,7

4,3

4,2

4,1

n.d.

Inflacja HICP

(%)

PS listopad 2007

2,5

3,4

3,5

2,8

2,6

KOM listopad 2007

2,5

3,5

3,7

2,9

n.d.

PS grudzień 2006

2,7

2,7

2,5

2,2

n.d.

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PS listopad 2007

– 0,2

0,7

0,5

0,1

0,2

KOM listopad 2007 (6)

– 0,2

0,9

0,8

0,3

n.d.

PS grudzień 2006

– 0,5

– 0,2

0,0

0,3

n.d.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS listopad 2007

– 2,8

– 3,5

– 3,1

– 2,0

– 1,6

KOM listopad 2007

– 2,6

– 3,3

– 2,6

– 1,9

n.d.

PS grudzień 2006

n.d.

n.d.

n.d.

n.d.

n.d.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

– 1,2

– 0,6

– 0,9

– 0,6

0,0

KOM listopad 2007

– 1,2

– 0,7

– 1,0

– 0,8

n.d.

PS grudzień 2006

– 1,6

– 1,5

– 1,6

– 1,0

n.d.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS listopad 2007

0,2

0,7

0,2

0,6

1,1

KOM listopad 2007

0,2

0,7

0,3

0,4

n.d.

PS grudzień 2006

0,1

– 0,1

– 0,3

0,3

n.d.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 1,1

– 0,9

– 1,1

– 0,7

– 0,1

KOM listopad 2007

– 1,1

– 1,1

– 1,4

– 1,0

n.d.

PS grudzień 2006

– 1,4

– 1,4

– 1,6

– 1,1

n.d.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 1,1

– 0,8

– 1,0

– 0,7

– 0,1

KOM listopad 2007

– 1,1

– 1,1

– 1,4

– 1,0

n.d.

PS grudzień 2006

– 1,4

– 1,4

– 1,6

– 1,1

n.d.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

27,1

25,6

24,7

23,8

22,5

KOM listopad 2007

27,1

25,6

24,5

23,8

n.d.

PS grudzień 2006

28,5

28,2

28,3

27,7

n.d.

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  W ocenie uwzględniono w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 roku sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(3)  Dz.U. C 71 z 28.3.2007, str. 9.

(4)  W szczególności brakuje danych na temat niektórych założeń zewnętrznych („Wzrost PKB na świecie, z wyłączeniem UE”, „Wielkość importu na świecie, z wyłączeniem UE”) i pewnych pozycji dotyczących salda poszczególnych sektorów oraz struktury „korekty przepływów kapitału” w odniesieniu do zadłużenia.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji przedstawionych w programach.

(6)  W oparciu o szacowany potencjalny wzrost w wysokości — odpowiednio — 4,2 %, 4,9 %, 4,7 % i 4,5 % w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne z wyłączeniem środków jednorazowych i innych środków tymczasowych. Zgodnie z najnowszym programem środki jednorazowe i inne środki tymczasowe wyniosły 0,1 % PKB w 2007 r. i wyniosą 0,1 % w 2008 r. (w obu przypadkach przyczyniając się do zwiększenia deficytu). Służby Komisji nie uznają tych środków za środki jednorazowe, a zatem środki jednorazowe nie występują w prognozie służb Komisji.

Źródło:

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/10 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/10

---

OPINIA RADY

z dnia 4 marca 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Irlandię

(2008/C 74/03)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Irlandię i obejmujący lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Irlandię i obejmujący lata 2007–2010.

| (2) | Dzięki utrzymującej się od ponad dekady wysokiej dynamice wzrostu gospodarczego, irlandzki dochód na mieszkańca należy do najwyższych w Unii Europejskiej. Źródłem tej dynamiki był początkowo znaczny wzrost eksportu, a w ostatnim czasie szybko rosnący popyt wewnętrzny. W okresie tym nastąpiła znaczna poprawa stanu finansów publicznych, co umożliwiło imponujące obniżenie wskaźnika długu publicznego.
  Gospodarka irlandzka znajduje się obecnie w fazie przejścia do okresu niższego wzrostu, którą charakteryzuje pogorszenie konkurencyjności wynikające z odnotowywanego ostatnio wzrostu cen i pogorszenia wydajności, wzmocnionej przez ścisłe powiązania z gospodarkami Stanów Zjednoczonych i Zjednoczonego Królestwa. Jeśli chodzi o czynniki wewnętrzne, spowolnienie wzrostu odzwierciedla powrót do bardziej stabilnego poziomu aktywności w sektorze budownictwa mieszkaniowego, spadek wartości składników majątkowych oraz rosnące bezrobocie. Taki rozwój sytuacji może okazać się problemem dla finansów publicznych — mimo ich ogólnie dobrej sytuacji — biorąc pod uwagę zakładany spadek dochodów z podatków oraz wywołane osiąganymi przez wiele lat nadwyżkami budżetowymi oczekiwania w zakresie zwiększenia wydatków na modernizację usług publicznych. Krótko- i średnioterminowe prognozy dla finansów publicznych wskazują również na pilną potrzebę uwzględnienia kwestii długoterminowej stabilności finansów publicznych w powiązaniu ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(2)

Dzięki utrzymującej się od ponad dekady wysokiej dynamice wzrostu gospodarczego, irlandzki dochód na mieszkańca należy do najwyższych w Unii Europejskiej. Źródłem tej dynamiki był początkowo znaczny wzrost eksportu, a w ostatnim czasie szybko rosnący popyt wewnętrzny. W okresie tym nastąpiła znaczna poprawa stanu finansów publicznych, co umożliwiło imponujące obniżenie wskaźnika długu publicznego.

Gospodarka irlandzka znajduje się obecnie w fazie przejścia do okresu niższego wzrostu, którą charakteryzuje pogorszenie konkurencyjności wynikające z odnotowywanego ostatnio wzrostu cen i pogorszenia wydajności, wzmocnionej przez ścisłe powiązania z gospodarkami Stanów Zjednoczonych i Zjednoczonego Królestwa. Jeśli chodzi o czynniki wewnętrzne, spowolnienie wzrostu odzwierciedla powrót do bardziej stabilnego poziomu aktywności w sektorze budownictwa mieszkaniowego, spadek wartości składników majątkowych oraz rosnące bezrobocie. Taki rozwój sytuacji może okazać się problemem dla finansów publicznych — mimo ich ogólnie dobrej sytuacji — biorąc pod uwagę zakładany spadek dochodów z podatków oraz wywołane osiąganymi przez wiele lat nadwyżkami budżetowymi oczekiwania w zakresie zwiększenia wydatków na modernizację usług publicznych. Krótko- i średnioterminowe prognozy dla finansów publicznych wskazują również na pilną potrzebę uwzględnienia kwestii długoterminowej stabilności finansów publicznych w powiązaniu ze starzeniem się społeczeństwa.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że nastąpi spadek wzrostu realnego PKB z 4,8 % w 2007 roku do średnio 3,5 % w pozostałych latach okresu objętego programem. Z dostępnych obecnie informacji (2) wynika, że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach. Odzwierciedla on głównie znaczną korektę w sektorze budownictwa mieszkaniowego, która jest w pewnym stopniu równoważona utrzymującym się ożywieniem eksportu netto. W obliczu obserwowanego ostatnio wzrostu cen żywności i energii przyjęte w programie założenia co do inflacji w 2008 roku wydają się nieco zaniżone, natomiast w kolejnych latach są realistyczne. Prognozy dotyczące inflacji oraz konkurencyjności w końcowych latach okresu objętego programem są uzasadnione w świetle wzrostu wydajności oraz osłabnięcia presji na płace w wyniku mniejszej dynamiki na rynku pracy. Program stabilności zakłada również spadek deficytu zewnętrznego, co odpowiada osłabieniu popytu wewnętrznego. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że nastąpi spadek wzrostu realnego PKB z 4,8 % w 2007 roku do średnio 3,5 % w pozostałych latach okresu objętego programem. Z dostępnych obecnie informacji (2) wynika, że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach. Odzwierciedla on głównie znaczną korektę w sektorze budownictwa mieszkaniowego, która jest w pewnym stopniu równoważona utrzymującym się ożywieniem eksportu netto. W obliczu obserwowanego ostatnio wzrostu cen żywności i energii przyjęte w programie założenia co do inflacji w 2008 roku wydają się nieco zaniżone, natomiast w kolejnych latach są realistyczne. Prognozy dotyczące inflacji oraz konkurencyjności w końcowych latach okresu objętego programem są uzasadnione w świetle wzrostu wydajności oraz osłabnięcia presji na płace w wyniku mniejszej dynamiki na rynku pracy. Program stabilności zakłada również spadek deficytu zewnętrznego, co odpowiada osłabieniu popytu wewnętrznego.

| (4) | W programie stabilności z grudnia 2007 roku nadwyżkę sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 0,5 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności oraz w jesiennej prognozie służb Komisji zakładano, że wyniesie ona, odpowiednio, 1,2 % oraz 0,9 % PKB. Skorygowana w dół prognoza odzwierciedla wyższe od zakładanych wydatki oraz niższe dochody budżetowe, przy czym w przypadku obu pozycji skutki są częściowo łagodzone przez korzystną sytuację wyjściową wynikającą z dobrych wyników w 2006 roku. Podczas gdy wydatki podsektora centralnego były w ujęciu gotówkowym ogólnie zgodne z planami budżetowymi, wyższe od zaplanowanych były wydatki w sektorze instytucji rządowych i samorządowych, zwłaszcza bieżące wydatki na towary i usługi oraz dotacje kapitałowe. Spadek dochodów odzwierciedlał zwłaszcza osłabienie na rynku nieruchomości. W swojej opinii na temat poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności (3) Rada stwierdziła, że „sytuacja budżetowa w perspektywie średnioterminowej jest dobra (...). Właściwe byłoby mimo to zachowanie możliwości manewru na wypadek odwrócenia obecnej tendencji wzrostowej, wytyczanej przez dynamiczny rozwój sektora nieruchomości”. Wynik budżetu w roku 2007, który pociągnął za sobą znaczne zmniejszenie nadwyżki strukturalnej, ograniczył możliwości manewru w 2008 roku. Rada odnotowuje, że nawet jeśli wynik strukturalny utrzymywał się powyżej średniookresowego celu budżetowego, z przekroczenia wydatków w 2007 roku wynika, że wykonanie budżetu być może nie odpowiada w pełni kierunkom polityki budżetowej przyjętym przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku. |
| --- | --- |

(4)

W programie stabilności z grudnia 2007 roku nadwyżkę sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 0,5 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności oraz w jesiennej prognozie służb Komisji zakładano, że wyniesie ona, odpowiednio, 1,2 % oraz 0,9 % PKB. Skorygowana w dół prognoza odzwierciedla wyższe od zakładanych wydatki oraz niższe dochody budżetowe, przy czym w przypadku obu pozycji skutki są częściowo łagodzone przez korzystną sytuację wyjściową wynikającą z dobrych wyników w 2006 roku. Podczas gdy wydatki podsektora centralnego były w ujęciu gotówkowym ogólnie zgodne z planami budżetowymi, wyższe od zaplanowanych były wydatki w sektorze instytucji rządowych i samorządowych, zwłaszcza bieżące wydatki na towary i usługi oraz dotacje kapitałowe. Spadek dochodów odzwierciedlał zwłaszcza osłabienie na rynku nieruchomości. W swojej opinii na temat poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności (3) Rada stwierdziła, że „sytuacja budżetowa w perspektywie średnioterminowej jest dobra (...). Właściwe byłoby mimo to zachowanie możliwości manewru na wypadek odwrócenia obecnej tendencji wzrostowej, wytyczanej przez dynamiczny rozwój sektora nieruchomości”. Wynik budżetu w roku 2007, który pociągnął za sobą znaczne zmniejszenie nadwyżki strukturalnej, ograniczył możliwości manewru w 2008 roku. Rada odnotowuje, że nawet jeśli wynik strukturalny utrzymywał się powyżej średniookresowego celu budżetowego, z przekroczenia wydatków w 2007 roku wynika, że wykonanie budżetu być może nie odpowiada w pełni kierunkom polityki budżetowej przyjętym przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 roku.

| (5) | Mimo pogorszenia pozycji budżetowej w 2007 roku średniookresowy cel budżetowy, którym jest zrównoważenie budżetu w kategoriach strukturalnych (tj. wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe), został osiągnięty z dużym marginesem bezpieczeństwa. Nakreślona w programie strategia prowadzi do pogorszenia wyniku strukturalnego w 2008 roku. Nadwyżka strukturalna w wysokości 0,5 % PKB w 2007 roku, obliczana zgodnie ze wspólnie przyjętą metodyką, w 2008 roku zamieni się prawdopodobnie w deficyt wynoszący około 0,5 % PKB, który w kolejnych latach będzie stopniowo rosnąć aż do wysokości 0,75 % PKB w 2010 roku.
  Przewiduje się spadek wyniku nominalnego z nadwyżki w wysokości 0,5 % PKB w 2007 roku do deficytu w wysokości około 1 % PKB w pozostałych latach okresu objętego programem. W świetle wyniku w 2007 roku, który był o 0,75 % PKB gorszy od zakładanego, a także mniej korzystnych warunków makroekonomicznych, zasadnicze cele budżetowe na lata 2008–2009 zostały w porównaniu z poprzednią aktualizacją wyraźnie skorygowane w dół (o 1,75 % PKB). Na rok 2008 w programie założono dalszy spadek wskaźnika dochodów związany z faktem, że do wzrostu gospodarczego w mniejszym stopniu przyczynią się składniki prowadzące do wysokich wpływów podatkowych, podczas gdy po stronie wydatków należy liczyć się ze wzrostem będącym skutkiem decyzji podjętych w roku 2007 i w latach poprzednich, a także decyzji zapowiedzianych w budżecie na rok 2008. Prognozy budżetowe na lata 2009 i 2010 wyraźnie przewidują rezerwy na nieprzewidziane wydatki w wysokości — odpowiednio — 0,4 % i 0,8 % PKB. W latach 2009 i 2010 oczekuje się dalszego — choć nie tak szybkiego — spadku wskaźnika dochodów, podczas gdy wskaźnik wydatków powinien się ustabilizować w roku 2009, a następnie zmniejszyć w 2010 roku. Mimo pogorszenia warunków makroekonomicznych i budżetowych w okresie objętym programem oczekiwany jest wzrost wydatków inwestycyjnych wyrażonych jako odsetek PKB, co powinno korzystnie wpłynąć na długoterminowy potencjał produkcyjny gospodarki. |
| --- | --- |

(5)

Mimo pogorszenia pozycji budżetowej w 2007 roku średniookresowy cel budżetowy, którym jest zrównoważenie budżetu w kategoriach strukturalnych (tj. wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe), został osiągnięty z dużym marginesem bezpieczeństwa. Nakreślona w programie strategia prowadzi do pogorszenia wyniku strukturalnego w 2008 roku. Nadwyżka strukturalna w wysokości 0,5 % PKB w 2007 roku, obliczana zgodnie ze wspólnie przyjętą metodyką, w 2008 roku zamieni się prawdopodobnie w deficyt wynoszący około 0,5 % PKB, który w kolejnych latach będzie stopniowo rosnąć aż do wysokości 0,75 % PKB w 2010 roku.

Przewiduje się spadek wyniku nominalnego z nadwyżki w wysokości 0,5 % PKB w 2007 roku do deficytu w wysokości około 1 % PKB w pozostałych latach okresu objętego programem. W świetle wyniku w 2007 roku, który był o 0,75 % PKB gorszy od zakładanego, a także mniej korzystnych warunków makroekonomicznych, zasadnicze cele budżetowe na lata 2008–2009 zostały w porównaniu z poprzednią aktualizacją wyraźnie skorygowane w dół (o 1,75 % PKB). Na rok 2008 w programie założono dalszy spadek wskaźnika dochodów związany z faktem, że do wzrostu gospodarczego w mniejszym stopniu przyczynią się składniki prowadzące do wysokich wpływów podatkowych, podczas gdy po stronie wydatków należy liczyć się ze wzrostem będącym skutkiem decyzji podjętych w roku 2007 i w latach poprzednich, a także decyzji zapowiedzianych w budżecie na rok 2008. Prognozy budżetowe na lata 2009 i 2010 wyraźnie przewidują rezerwy na nieprzewidziane wydatki w wysokości — odpowiednio — 0,4 % i 0,8 % PKB. W latach 2009 i 2010 oczekuje się dalszego — choć nie tak szybkiego — spadku wskaźnika dochodów, podczas gdy wskaźnik wydatków powinien się ustabilizować w roku 2009, a następnie zmniejszyć w 2010 roku. Mimo pogorszenia warunków makroekonomicznych i budżetowych w okresie objętym programem oczekiwany jest wzrost wydatków inwestycyjnych wyrażonych jako odsetek PKB, co powinno korzystnie wpłynąć na długoterminowy potencjał produkcyjny gospodarki.

| (6) | W 2008 roku ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone. W przypadku kolejnych lat brak jednak informacji o ogólnych działaniach, które mają zostać podjęte celem ograniczenia obecnego wzrostu wydatków i utrzymania go poniżej nominalnego wzrostu PKB, w szczególności w odniesieniu do wynagrodzeń w sektorze publicznym i płatności z tytułu transferów socjalnych, w których to kategoriach odnotowano w ostatnich latach znaczący wzrost, liczony jako udział w PKB. W związku z zaciągniętymi w przeszłości zobowiązaniami do obniżenia podatków i składek na ubezpieczenie społeczne istnieje również ryzyko po stronie dochodów. Fakt uwzględnienia w prognozach budżetowych rezerw na nieprzewidziane wydatki mógłby wprawdzie wskazywać na ostrożne planowanie, nie można jednak wykluczyć, że mogą one być w przyszłości wykorzystane w ramach różnych działań służących ograniczeniu dochodów lub zwiększeniu wydatków. Powyższym zagrożeniom należy przeciwstawić dotychczasowe dobre wyniki budżetowe Irlandii, której w przeszłości zasadniczo udawało się osiągać wynik budżetu lepszy od prognozowanego w ostatnich programach stabilności. |
| --- | --- |

(6)

W 2008 roku ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone. W przypadku kolejnych lat brak jednak informacji o ogólnych działaniach, które mają zostać podjęte celem ograniczenia obecnego wzrostu wydatków i utrzymania go poniżej nominalnego wzrostu PKB, w szczególności w odniesieniu do wynagrodzeń w sektorze publicznym i płatności z tytułu transferów socjalnych, w których to kategoriach odnotowano w ostatnich latach znaczący wzrost, liczony jako udział w PKB. W związku z zaciągniętymi w przeszłości zobowiązaniami do obniżenia podatków i składek na ubezpieczenie społeczne istnieje również ryzyko po stronie dochodów. Fakt uwzględnienia w prognozach budżetowych rezerw na nieprzewidziane wydatki mógłby wprawdzie wskazywać na ostrożne planowanie, nie można jednak wykluczyć, że mogą one być w przyszłości wykorzystane w ramach różnych działań służących ograniczeniu dochodów lub zwiększeniu wydatków. Powyższym zagrożeniom należy przeciwstawić dotychczasowe dobre wyniki budżetowe Irlandii, której w przeszłości zasadniczo udawało się osiągać wynik budżetu lepszy od prognozowanego w ostatnich programach stabilności.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający do utrzymania średniookresowego celu budżetowego po roku 2008. Wprawdzie w 2008 roku średniookresowy cel budżetowy zostałby zasadniczo osiągnięty, jednak kurs polityki budżetowej w kolejnych latach mógłby oznaczać oddalanie się wyniku strukturalnego od średniookresowego celu budżetowego, co byłoby niezgodne z paktem stabilności i wzrostu — Rada natomiast odnotowuje, że nie byłoby to również zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku — chyba że przewidziane w programie marginesy bezpieczeństwa w postaci rezerw na nieprzewidziane wydatki pozostałyby niewykorzystane, co musiałoby z kolei oznaczać dużo wyższe niż wskazano w programie wpływy podatkowe lub ograniczenie wydatków. W takim przypadku należałoby wzmóc wysiłki na rzecz strukturalnego dostosowania budżetowego, tak by uniknąć odejścia od średniookresowego celu budżetowego i zapewnić zgodność z paktem. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający do utrzymania średniookresowego celu budżetowego po roku 2008. Wprawdzie w 2008 roku średniookresowy cel budżetowy zostałby zasadniczo osiągnięty, jednak kurs polityki budżetowej w kolejnych latach mógłby oznaczać oddalanie się wyniku strukturalnego od średniookresowego celu budżetowego, co byłoby niezgodne z paktem stabilności i wzrostu — Rada natomiast odnotowuje, że nie byłoby to również zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku — chyba że przewidziane w programie marginesy bezpieczeństwa w postaci rezerw na nieprzewidziane wydatki pozostałyby niewykorzystane, co musiałoby z kolei oznaczać dużo wyższe niż wskazano w programie wpływy podatkowe lub ograniczenie wydatków. W takim przypadku należałoby wzmóc wysiłki na rzecz strukturalnego dostosowania budżetowego, tak by uniknąć odejścia od średniookresowego celu budżetowego i zapewnić zgodność z paktem.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Irlandii kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest dużo wyższy od średniej w UE, co wynika głównie ze stosunkowo wysokiego prognozowanego wzrostu wydatków na emerytury w nadchodzących dekadach, na co częściowo wpływa również fakt, że wypłacanych będzie coraz więcej emerytur. W 2007 roku wskaźnik zadłużenia brutto wyniósł jednak znacznie poniżej 60 % PKB, a w celu wcześniejszego sfinansowania części przyszłych zobowiązań z tytułu emerytur gromadzone są aktywa w ramach krajowego funduszu rezerw emerytalnych (National Pension Reserve Fund). Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie pozycja budżetowa w 2007 roku jest wprawdzie gorsza niż w poprzednim programie, jednak w dalszym ciągu przyczynia się do skompensowania przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Nie wystarczy to jednak, aby w pełni zapobiec przyszłej presji wydatkowej. Ponadto prognozowane w programie zmiany wyniku strukturalnego do roku 2010 mogą zwiększyć zagrożenia dla stabilności finansów publicznych. Do zmniejszenia ryzyka przyczyniłoby się więc utrzymanie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej oraz wdrożenie kolejnych środków służących ograniczeniu znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Irlandii kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest dużo wyższy od średniej w UE, co wynika głównie ze stosunkowo wysokiego prognozowanego wzrostu wydatków na emerytury w nadchodzących dekadach, na co częściowo wpływa również fakt, że wypłacanych będzie coraz więcej emerytur. W 2007 roku wskaźnik zadłużenia brutto wyniósł jednak znacznie poniżej 60 % PKB, a w celu wcześniejszego sfinansowania części przyszłych zobowiązań z tytułu emerytur gromadzone są aktywa w ramach krajowego funduszu rezerw emerytalnych (National Pension Reserve Fund). Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie pozycja budżetowa w 2007 roku jest wprawdzie gorsza niż w poprzednim programie, jednak w dalszym ciągu przyczynia się do skompensowania przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Nie wystarczy to jednak, aby w pełni zapobiec przyszłej presji wydatkowej. Ponadto prognozowane w programie zmiany wyniku strukturalnego do roku 2010 mogą zwiększyć zagrożenia dla stabilności finansów publicznych. Do zmniejszenia ryzyka przyczyniłoby się więc utrzymanie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej oraz wdrożenie kolejnych środków służących ograniczeniu znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

| (9) | Program stabilności wydaje się spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Program stabilności nie zawiera szczegółowych informacji o sposobie uwzględnienia wpływu, jaki na budżet mają działania przewidziane w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform. Jednak w obu dokumentach wskazuje się na kluczową rolę paktu stabilności i wzrostu jako podstawy zrównoważonej polityki budżetowej w Irlandii, a realizacja krajowego planu rozwoju (National Development Plan) na lata 2007–2013 (obejmującego inwestycje, w szczególności w infrastrukturę) jest wymieniana jako rządowy priorytet. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności wydaje się spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Program stabilności nie zawiera szczegółowych informacji o sposobie uwzględnienia wpływu, jaki na budżet mają działania przewidziane w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform. Jednak w obu dokumentach wskazuje się na kluczową rolę paktu stabilności i wzrostu jako podstawy zrównoważonej polityki budżetowej w Irlandii, a realizacja krajowego planu rozwoju (National Development Plan) na lata 2007–2013 (obejmującego inwestycje, w szczególności w infrastrukturę) jest wymieniana jako rządowy priorytet.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Irlandii, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Irlandii, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4).

Podsumowując, można stwierdzić, że Irlandia — znajdując się w fazie przejścia do okresu niższego wzrostu gospodarczego, uwarunkowanego głównie spadkiem aktywności w sektorze budownictwa do bardziej stabilnego poziomu — stoi przed kilkoma problemami makroekonomicznymi. Osłabieniu popytu krajowego towarzyszy w ostatnich latach utrata udziałów w światowym eksporcie, która wskazuje na problemy związane z konkurencyjnością cenową. W porównaniu ze znaczną nadwyżką osiągniętą w 2006 roku, w latach 2007–2008 oczekiwane jest istotne pogorszenie pozycji budżetowej. Wprawdzie w 2007 roku Irlandia prawdopodobnie po raz kolejny osiągnie nadwyżkę budżetową, jednak zgodnie z programem wynik strukturalny w roku 2008 wykaże deficyt, który w kolejnych latach będzie się nieco zwiększał. Ryzyko związane z prognozami budżetowymi jest zasadniczo zrównoważone w roku 2008, ale przy braku odpowiedniego ograniczenia wydatków począwszy od roku 2009 wyniki budżetowe mogą okazać się gorsze od zakładanych w programie. Wprawdzie średniookresowy cel budżetowy zostałby zasadniczo osiągnięty w 2008 roku, jednak jego utrzymanie w kolejnych latach powinno być możliwe, jeśli przewidziane w programie w postaci rezerw na nieprzewidziane wydatki marginesy bezpieczeństwa pozostałyby niewykorzystane. Ponadto, ze względu na przewidywany wpływ starzenia się społeczeństwa na poziom wydatków na emerytury, zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych Irlandii kształtują się na średnim poziomie mimo niskiego długu publicznego. Wyzwaniem dla władz Irlandii jest ograniczenie zagrożeń makroekonomicznych przy jednoczesnym uniknięciu pogorszenia sytuacji budżetowej.

W świetle powyższej oceny wzywa się Irlandię do:

| (i) | utrzymania średniookresowego celu budżetowego w roku 2008 i w kolejnych latach poprzez zachowanie ścisłej kontroli nad wydatkami; |
| --- | --- |

(i)

utrzymania średniookresowego celu budżetowego w roku 2008 i w kolejnych latach poprzez zachowanie ścisłej kontroli nad wydatkami;

| (ii) | poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez wdrożenie dalszych reform systemu emerytalnego w świetle prognozowanego znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(ii)

poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez wdrożenie dalszych reform systemu emerytalnego w świetle prognozowanego znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

Rada odnotowuje również, że działania te byłyby zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS grudzień 2007 | 5,7 | 4,8 | 3,0 | 3,5 | 4,1 |
| COM listopad 2007 | 5,7 | 4,9 | 3,5 | 3,8 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 5,4 | 5,3 | 4,6 | 4,1 | n.d. |
| Inflacja HICP
  (%) | PS grudzień 2007 | 2,7 | 2,8 | 2,4 | 2,0 | 1,8 |
| COM listopad 2007 | 2,7 | 2,8 | 2,2 | 2,0 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,7 | 2,6 | 2,0 | 1,7 | n.d. |
| Luka produktowa (5)

  (procent potencjalnego PKB) | PS grudzień 2007 | – 0,2 | – 0,5 | – 1,3 | – 1,5 | – 0,7 |
| COM listopad 2007 (6) | – 0,5 | – 0,7 | – 1,2 | – 1,3 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 1,2 | – 1,6 | – 2,2 | – 2,5 | n.d. |
| Zadłużenie/wierzytelności netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | – 4,2 | – 4,4 | – 3,9 | – 3,5 | – 3,1 |
| COM listopad 2007 | – 4,0 | – 4,5 | – 4,3 | – 4,2 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 3,4 | – 4,3 | – 4,0 | – 3,5 | n.d. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 2,9 | 0,5 | – 0,9 | – 1,1 | – 1,0 |
| COM listopad 2007 | 2,9 | 0,9 | – 0,2 | – 0,6 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,3 | 1,2 | 0,9 | 0,6 | n.d. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 3,9 | 1,4 | 0,0 | – 0,1 | 0,0 |
| COM listopad 2007 | 3,9 | 1,8 | 0,7 | 0,4 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 3,3 | 2,3 | 1,8 | 1,6 | n.d. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 3,0 | 0,7 | – 0,4 | – 0,5 | – 0,7 |
| COM listopad 2007 | 3,1 | 1,2 | 0,3 | 0,0 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,8 | 1,8 | 1,8 | 1,6 | n.d. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 2,9 | 0,5 | – 0,4 | – 0,5 | – 0,7 |
| COM listopad 2007 | 3,1 | 1,2 | 0,3 | 0,0 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,7 | 1,8 | 1,8 | 1,6 | n.d. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 25,1 | 25,1 | 25,9 | 27,6 | 28,7 |
| COM listopad 2007 | 25,1 | 25,2 | 26,9 | 28,5 | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 25,1 | 23,0 | 22,4 | 21,9 | n.d. |
| Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (COM), które sporządzono przed przyjęciem irlandzkiego budżetu; obliczenia służb Komisji (oparte na szacunkach przed przyjęciem budżetu). |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PS grudzień 2007

5,7

4,8

3,0

3,5

4,1

COM listopad 2007

5,7

4,9

3,5

3,8

n.d.

PS grudzień 2006

5,4

5,3

4,6

4,1

n.d.

Inflacja HICP

(%)

PS grudzień 2007

2,7

2,8

2,4

2,0

1,8

COM listopad 2007

2,7

2,8

2,2

2,0

n.d.

PS grudzień 2006

2,7

2,6

2,0

1,7

n.d.

Luka produktowa (5)

(procent potencjalnego PKB)

PS grudzień 2007

– 0,2

– 0,5

– 1,3

– 1,5

– 0,7

COM listopad 2007 (6)

– 0,5

– 0,7

– 1,2

– 1,3

n.d.

PS grudzień 2006

– 1,2

– 1,6

– 2,2

– 2,5

n.d.

Zadłużenie/wierzytelności netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS grudzień 2007

– 4,2

– 4,4

– 3,9

– 3,5

– 3,1

COM listopad 2007

– 4,0

– 4,5

– 4,3

– 4,2

n.d.

PS grudzień 2006

– 3,4

– 4,3

– 4,0

– 3,5

n.d.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS grudzień 2007

2,9

0,5

– 0,9

– 1,1

– 1,0

COM listopad 2007

2,9

0,9

– 0,2

– 0,6

n.d.

PS grudzień 2006

2,3

1,2

0,9

0,6

n.d.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS grudzień 2007

3,9

1,4

0,0

– 0,1

0,0

COM listopad 2007

3,9

1,8

0,7

0,4

n.d.

PS grudzień 2006

3,3

2,3

1,8

1,6

n.d.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

(% PKB)

PS grudzień 2007

3,0

0,7

– 0,4

– 0,5

– 0,7

COM listopad 2007

3,1

1,2

0,3

0,0

n.d.

PS grudzień 2006

2,8

1,8

1,8

1,6

n.d.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PS grudzień 2007

2,9

0,5

– 0,4

– 0,5

– 0,7

COM listopad 2007

3,1

1,2

0,3

0,0

n.d.

PS grudzień 2006

2,7

1,8

1,8

1,6

n.d.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS grudzień 2007

25,1

25,1

25,9

27,6

28,7

COM listopad 2007

25,1

25,2

26,9

28,5

n.d.

PS grudzień 2006

25,1

23,0

22,4

21,9

n.d.

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (COM), które sporządzono przed przyjęciem irlandzkiego budżetu; obliczenia służb Komisji (oparte na szacunkach przed przyjęciem budżetu).

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 roku sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(3)  Dz.U. C 70 z 27.3.2007, str. 1.

(4)  W przypadku danych obowiązkowych brak jedynie danych dotyczących krótkoterminowych stóp procentowych. W przypadku danych opcjonalnych brakuje między innymi danych dotyczących wyników poszczególnych sektorów oraz wydatków publicznych w układzie kalkulacyjnym.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(6)  W oparciu o szacowany potencjalny wzrost w wysokości — odpowiednio — 5,9 %, 5,2 %, 4,1 % i 3,8 % w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Działania jednorazowe i tymczasowe wynoszą według przedstawionego ostatnio programu 0,1 % PKB w 2006 roku i 0,2 % PKB w 2007 roku (obydwie wartości zwiększają nadwyżkę budżetową), natomiast według jesiennej prognozy służb Komisji wynoszą one 0,0 % PKB w 2006 i w 2007 roku. Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez władze Irlandii, odzwierciedlają one wpływ (i) dodatkowych dochodów uzyskanych dzięki specjalnym dochodzeniom prowadzonym przez organy skarbowe; oraz (ii) płatności podatku („exit tax”) związanego z likwidacją specjalnych rachunków oszczędnościowych (SSIA). Powyższe działania jednorazowe nie zostały uwzględnione w jesiennej prognozie Komisji w związku z brakiem szczegółowych informacji. W odniesieniu do okresu 2008–2010 program nie zawiera żadnych informacji na temat działań jednorazowych.

Źródło:

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (COM), które sporządzono przed przyjęciem irlandzkiego budżetu; obliczenia służb Komisji (oparte na szacunkach przed przyjęciem budżetu).

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/15 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/15

---

OPINIA RADY

z dnia 4 marca 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Danię

(2008/C 74/04)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 4 marca 2008 r. Rada zbadała zaktualizowany program konwergencji Danii na lata 2007–2010, (2) w którym przedstawiono także sugestie dotyczące rozwoju sytuacji do roku 2015. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 4 marca 2008 r. Rada zbadała zaktualizowany program konwergencji Danii na lata 2007–2010, (2) w którym przedstawiono także sugestie dotyczące rozwoju sytuacji do roku 2015.

| (2) | W ostatnich latach gospodarkę Danii cechował silny wzrost realnego PKB, znaczny wzrost stopy zatrudnienia, wysokie wykorzystanie mocy produkcyjnych, niska inflacja oraz stabilny kurs wymiany w ramach ERM II.
  Jednak w ostatnim roku ograniczenia mocy produkcyjnych zaczęły powstrzymywać aktywność gospodarczą oraz pojawiły się oznaki rosnącej inflacji cenowej i płacowej. Wprawdzie bilans płatniczy nadal wykazuje nadwyżkę, jednak coraz większe zaniepokojenie budzą skutki narastającej presji kosztowej i niedoborów siły roboczej dla konkurencyjności. Sytuacja finansów publicznych jest nadal dobra: w sektorze instytucji rządowych i samorządowych (sektora general government) utrzymuje się nadwyżka, a zadłużenie publiczne stale maleje. Najważniejszym wyzwaniem w dziedzinie polityki budżetowej jest obecnie utrzymanie rozważnego kursu tej polityki, aby nie dopuścić do pogłębienia presji na rynku pracy. Zagwarantowanie przestrzegania limitów wydatków stanowi być może wyzwanie drugorzędne, zwłaszcza w okresie wysokich dochodów, jest jednak ważne wobec dążenia rządu do zapewnienia równowagi finansów publicznych. |
| --- | --- |

(2)

W ostatnich latach gospodarkę Danii cechował silny wzrost realnego PKB, znaczny wzrost stopy zatrudnienia, wysokie wykorzystanie mocy produkcyjnych, niska inflacja oraz stabilny kurs wymiany w ramach ERM II.

Jednak w ostatnim roku ograniczenia mocy produkcyjnych zaczęły powstrzymywać aktywność gospodarczą oraz pojawiły się oznaki rosnącej inflacji cenowej i płacowej. Wprawdzie bilans płatniczy nadal wykazuje nadwyżkę, jednak coraz większe zaniepokojenie budzą skutki narastającej presji kosztowej i niedoborów siły roboczej dla konkurencyjności. Sytuacja finansów publicznych jest nadal dobra: w sektorze instytucji rządowych i samorządowych (sektora general government) utrzymuje się nadwyżka, a zadłużenie publiczne stale maleje. Najważniejszym wyzwaniem w dziedzinie polityki budżetowej jest obecnie utrzymanie rozważnego kursu tej polityki, aby nie dopuścić do pogłębienia presji na rynku pracy. Zagwarantowanie przestrzegania limitów wydatków stanowi być może wyzwanie drugorzędne, zwłaszcza w okresie wysokich dochodów, jest jednak ważne wobec dążenia rządu do zapewnienia równowagi finansów publicznych.

| (3) | W programie stwierdza się, że gospodarka Danii znajduje się obecnie w kulminacyjnym punkcie cyklu koniunkturalnego i czeka ją okres bardziej umiarkowanego wzrostu. Przewiduje się, że wzrost realnego PKB zmniejszy się z 2 % w 2007 r. do średnio 1 % przez resztę okresu objętego programem. Z dostępnych obecnie informacji wynika (3), że scenariusz ten oparty jest na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu w 2008 r., natomiast założenia dotyczące późniejszego okresu wydają się ostrożne, ponieważ w zaktualizowanej wersji programu przyjęto, że duża dodatnia luka produktowa (obliczona zgodnie z metodyką krajową) (4) powinna domknąć się do 2011 r. Przedstawione w programie przewidywania dotyczące inflacji płacowej i cenowej wydają się zaniżone, zwłaszcza w odniesieniu do roku 2009, wobec krajowej presji płacowej oraz tendencji w gospodarce światowej. Stabilność cen powinna jednak utrzymać się w całym okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(3)

W programie stwierdza się, że gospodarka Danii znajduje się obecnie w kulminacyjnym punkcie cyklu koniunkturalnego i czeka ją okres bardziej umiarkowanego wzrostu. Przewiduje się, że wzrost realnego PKB zmniejszy się z 2 % w 2007 r. do średnio 1 % przez resztę okresu objętego programem. Z dostępnych obecnie informacji wynika (3), że scenariusz ten oparty jest na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu w 2008 r., natomiast założenia dotyczące późniejszego okresu wydają się ostrożne, ponieważ w zaktualizowanej wersji programu przyjęto, że duża dodatnia luka produktowa (obliczona zgodnie z metodyką krajową) (4) powinna domknąć się do 2011 r. Przedstawione w programie przewidywania dotyczące inflacji płacowej i cenowej wydają się zaniżone, zwłaszcza w odniesieniu do roku 2009, wobec krajowej presji płacowej oraz tendencji w gospodarce światowej. Stabilność cen powinna jednak utrzymać się w całym okresie objętym programem.

| (4) | W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. nadwyżkę sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 4,0 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że wyniesie ona 2,8 % PKB. Lepszy niż przewidywano wynik jest następstwem bardzo korzystnej sytuacji wyjściowej w związku z wyższym niż oczekiwano wzrostem zatrudnienia oraz wyższymi dochodami z działalności związanej z wydobyciem ropy naftowej i gazu na Morzu Północnym w 2006 r.
  W obecnym programie przewiduje się nadwyżkę w wysokości 3,8 % PKB, ale w świetle nowszych informacji (5) dochody będą prawdopodobnie wyższe od oczekiwanych o 0,5 punktu procentowego, wobec czego nadwyżka zostanie prawdopodobnie odpowiednio skorygowana w górę (do około 4,5 % PKB). |
| --- | --- |

(4)

W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. nadwyżkę sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 4,0 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że wyniesie ona 2,8 % PKB. Lepszy niż przewidywano wynik jest następstwem bardzo korzystnej sytuacji wyjściowej w związku z wyższym niż oczekiwano wzrostem zatrudnienia oraz wyższymi dochodami z działalności związanej z wydobyciem ropy naftowej i gazu na Morzu Północnym w 2006 r.

W obecnym programie przewiduje się nadwyżkę w wysokości 3,8 % PKB, ale w świetle nowszych informacji (5) dochody będą prawdopodobnie wyższe od oczekiwanych o 0,5 punktu procentowego, wobec czego nadwyżka zostanie prawdopodobnie odpowiednio skorygowana w górę (do około 4,5 % PKB).

| (5) | Mając na względzie ogólny cel, jakim jest zapewnienie równowagi finansów publicznych, głównym celem strategii budżetowej jest utrzymanie wysokich, choć szybko malejących nadwyżek (z 3,8 % PKB w 2007 r. do 3,0 % PKB w 2008 r. i dalej do 1,2 % PKB w roku 2010 (6)) w sytuacji pogorszenia warunków koniunkturalnych. Średniookresowy cel dla pozycji budżetowej został skorygowany w górę (7) o 0,25 punktu procentowego PKB, do nadwyżki strukturalnej (tj. nadwyżki w ujęciu uwzględniającym zmiany cyklicznie, po skorygowaniu o działania jednorazowe i inne tymczasowe) w zakresie od 0,75 % do 1,75 % PKB. Cel średniookresowy będzie w pełni przestrzegany w całym okresie objętym programem. Ścieżka nadwyżki nominalnej jest ogólnie rzecz biorąc zbliżona do przewidzianej w poprzedniej aktualizacji, choć punktem wyjścia jest wyższa nadwyżka przy zasadniczo porównywalnych warunkach makroekonomicznych. Strategia oparta jest na utrzymaniu zamrożenia podatków (8) i ograniczeniu wydatków oraz przewiduje pewne obniżki podatków. Ograniczenie wydatków realizowane będzie poprzez wprowadzenie ograniczenia rocznego wzrostu wydatków na spożycie publiczne w ujęciu realnym (stopniowo zaostrzane od 1,75 % w 2008 r. do 1 % w latach 2009–2010) oraz ograniczenia nominalnej wysokości wydatków na spożycie publiczne na poziomie 26,5 % PKB w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne do roku 2015. Przewiduje się, że wynik strukturalny obliczane zgodnie ze wspólnie przyjętą metodyką pozostanie zasadniczo bez zmian na poziomie 3,5 % PKB w latach 2007–2008 oraz spadnie do 2,5 % PKB w latach 2009–2010 (9). W programie sugeruje się, że w perspektywie roku 2015 nadwyżki będą maleć wobec oczekiwanego wpływu starzenia się społeczeństwa oraz przewidywanego wyczerpywania się źródeł dochodów na Morzu Północnym. |
| --- | --- |

(5)

Mając na względzie ogólny cel, jakim jest zapewnienie równowagi finansów publicznych, głównym celem strategii budżetowej jest utrzymanie wysokich, choć szybko malejących nadwyżek (z 3,8 % PKB w 2007 r. do 3,0 % PKB w 2008 r. i dalej do 1,2 % PKB w roku 2010 (6)) w sytuacji pogorszenia warunków koniunkturalnych. Średniookresowy cel dla pozycji budżetowej został skorygowany w górę (7) o 0,25 punktu procentowego PKB, do nadwyżki strukturalnej (tj. nadwyżki w ujęciu uwzględniającym zmiany cyklicznie, po skorygowaniu o działania jednorazowe i inne tymczasowe) w zakresie od 0,75 % do 1,75 % PKB. Cel średniookresowy będzie w pełni przestrzegany w całym okresie objętym programem. Ścieżka nadwyżki nominalnej jest ogólnie rzecz biorąc zbliżona do przewidzianej w poprzedniej aktualizacji, choć punktem wyjścia jest wyższa nadwyżka przy zasadniczo porównywalnych warunkach makroekonomicznych. Strategia oparta jest na utrzymaniu zamrożenia podatków (8) i ograniczeniu wydatków oraz przewiduje pewne obniżki podatków. Ograniczenie wydatków realizowane będzie poprzez wprowadzenie ograniczenia rocznego wzrostu wydatków na spożycie publiczne w ujęciu realnym (stopniowo zaostrzane od 1,75 % w 2008 r. do 1 % w latach 2009–2010) oraz ograniczenia nominalnej wysokości wydatków na spożycie publiczne na poziomie 26,5 % PKB w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne do roku 2015. Przewiduje się, że wynik strukturalny obliczane zgodnie ze wspólnie przyjętą metodyką pozostanie zasadniczo bez zmian na poziomie 3,5 % PKB w latach 2007–2008 oraz spadnie do 2,5 % PKB w latach 2009–2010 (9). W programie sugeruje się, że w perspektywie roku 2015 nadwyżki będą maleć wobec oczekiwanego wpływu starzenia się społeczeństwa oraz przewidywanego wyczerpywania się źródeł dochodów na Morzu Północnym.

| (6) | Wyniki budżetowe mogą okazać się lepsze niż przewidywane w programie, zwłaszcza wobec lepszego niż oczekiwano wyniku za rok 2007, jak podano przy przedłożeniu projektu ustawy budżetowej na 2008 r. w dniu 5 lutego 2008 r. Dotychczasowe dobre wyniki i osiągane znaczne nadwyżki, które często były korygowane w górę ze względu na niespodziewane dochody, a także ostrożne przewidywania makroekonomiczne począwszy od roku 2009, równoważą ryzyko nieco słabszych wyników w zakresie przestrzegania ograniczeń wzrostu wydatków publicznych. |
| --- | --- |

(6)

Wyniki budżetowe mogą okazać się lepsze niż przewidywane w programie, zwłaszcza wobec lepszego niż oczekiwano wyniku za rok 2007, jak podano przy przedłożeniu projektu ustawy budżetowej na 2008 r. w dniu 5 lutego 2008 r. Dotychczasowe dobre wyniki i osiągane znaczne nadwyżki, które często były korygowane w górę ze względu na niespodziewane dochody, a także ostrożne przewidywania makroekonomiczne począwszy od roku 2009, równoważą ryzyko nieco słabszych wyników w zakresie przestrzegania ograniczeń wzrostu wydatków publicznych.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej pozwala na osiągnięcie i znaczne przekroczenie celu średniookresowego w okresie objętym programem, zgodnie z jego przewidywaniami. Przewidziany w programie kurs polityki budżetowej jest zasadniczo zgodny z Paktem na rzecz stabilności i wzrostu w całym okresie trwania programu. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej pozwala na osiągnięcie i znaczne przekroczenie celu średniookresowego w okresie objętym programem, zgodnie z jego przewidywaniami. Przewidziany w programie kurs polityki budżetowej jest zasadniczo zgodny z Paktem na rzecz stabilności i wzrostu w całym okresie trwania programu.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Danii kształtują się na niskim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest niższy od średniej w UE, zwłaszcza dzięki reformie systemu emerytalnego zawartej w porozumieniu w sprawie reformy państwa socjalnego (10). Pozycja budżetowa w 2007 r., cechująca się zgodnie z przewidywaniami programu wysoką nadwyżką strukturalną, przyczynia się ponadto do zmniejszenia zadłużenia brutto. Utrzymanie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej umożliwiłoby dalsze ograniczenie zagrożeń dla stabilności finansów publicznych. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Danii kształtują się na niskim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest niższy od średniej w UE, zwłaszcza dzięki reformie systemu emerytalnego zawartej w porozumieniu w sprawie reformy państwa socjalnego (10). Pozycja budżetowa w 2007 r., cechująca się zgodnie z przewidywaniami programu wysoką nadwyżką strukturalną, przyczynia się ponadto do zmniejszenia zadłużenia brutto. Utrzymanie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej umożliwiłoby dalsze ograniczenie zagrożeń dla stabilności finansów publicznych.

| (9) | Program konwergencji wydaje się być spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Zarówno program, jak i sprawozdanie z realizacji oparte są na strategii gospodarczej zatytułowanej „W stronę nowych celów — Dania 2015”, przedstawionej przez rząd w sierpniu 2007 r. Bezpośrednio uwzględniono skutki dla finansów publicznych wynikające z najważniejszych środków reformatorskich, takich jak przewidywana strategia energetyczna oraz tzw. „fundusz wysokiej jakości” dla inwestycji w dziedzinie usług publicznych (głównie w opiece zdrowotnej, opiece nad dziećmi i opiece nad osobami starszymi). |
| --- | --- |

(9)

Program konwergencji wydaje się być spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Zarówno program, jak i sprawozdanie z realizacji oparte są na strategii gospodarczej zatytułowanej „W stronę nowych celów — Dania 2015”, przedstawionej przez rząd w sierpniu 2007 r. Bezpośrednio uwzględniono skutki dla finansów publicznych wynikające z najważniejszych środków reformatorskich, takich jak przewidywana strategia energetyczna oraz tzw. „fundusz wysokiej jakości” dla inwestycji w dziedzinie usług publicznych (głównie w opiece zdrowotnej, opiece nad dziećmi i opiece nad osobami starszymi).

| (10) | Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość danych opcjonalnych (11). |
| --- | --- |

(10)

Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość danych opcjonalnych (11).

Podsumowując, celem programu jest utrzymanie stabilnej pozycji budżetowej, zgodnie z celem średniookresowym w całym okresie objętym programem, przy jednoczesnej realizacji celu długoterminowego, jakim jest zapewnienie stabilności finansów publicznych. Wobec przewidywanych wysokich, choć szybko zmniejszających się nadwyżek w okresie objętym programem, cele budżetowe wydają się nieco ostrożne w świetle lepszego od oczekiwań wyniku za rok 2007 oraz w świetle najnowszych prognoz. Zagrożenia dla długoterminowej stabilności kształtują się na niskim poziomie. Aktualnie najważniejszym wyzwaniem dla polityki jest rozwiązanie problemu niedoborów siły roboczej oraz zagrażającej presji kosztowej przy wykorzystaniu połączenia środków polityki strukturalnej i makroekonomicznej. Konieczne jest określenie i wdrożenie dalszych środków pobudzających podaż siły roboczej. Jednocześnie należy rozważnie kształtować kurs polityki fiskalnej, aby uniknąć procykliczności. W związku z tym bardzo ważne jest ograniczenie wzrostu wydatków na spożycie publiczne, jak przewidziano w programie.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PK grudzień 2007 | 3,5 | 2,0 | 1,3 | 1,1 | 0,5 |
| COM listopad 2007 | 3,5 | 1,9 | 1,3 | 1,4 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 2,7 | 2,0 | 0,7 | 0,7 | 0,6 |
| Inflacja HICP
  (%) | PK grudzień 2007 | 1,9 | 1,7 | 2,4 | 1,6 | 1,9 |
| COM listopad 2007 | 1,9 | 1,7 | 2,4 | 2,4 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 2,0 | 1,8 | 1,7 | 1,8 | 1,7 |
| Luka produktowa (12)

  (procent potencjalnego PKB) | PK grudzień 2007 | 1,2 | 1,0 | 0,3 | – 0,4 | – 1,5 |
| COM listopad 2007 (13) | 1,1 | 0,7 | – 0,2 | – 0,9 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 0,9 | 0,9 | – 0,3 | – 1,3 | – 2,3 |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 2,4 | 1,7 | 1,3 | 1,9 | 2,2 |
| COM listopad 2007 | 2,4 | 1,2 | 0,7 | 0,6 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 1,6 | 1,7 | 1,3 | 1,2 | 1,3 |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 4,6 | 3,8 | 3,0 | 2,0 | 1,2 |
| COM listopad 2007 | 4,6 | 4,0 | 3,0 | 2,5 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 3,1 | 2,8 | 2,5 | 1,8 | 1,2 |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 6,2 | 5,2 | 4,2 | 3,0 | 2,1 |
| COM listopad 2007 | 6,2 | 5,3 | 4,3 | 3,6 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 4,7 | 4,3 | 3,3 | 2,5 | 1,8 |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (12)

  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 3,8 | 3,1 | 2,8 | 2,3 | 2,2 |
| COM listopad 2007 | 3,9 | 3,6 | 3,2 | 3,0 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 2,5 | 2,2 | 2,7 | 2,6 | 2,7 |
| Wynik strukturalny (14)

  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 2,7 | 3,5 | 3,4 | 2,5 | 2,5 |
| COM listopad 2007 | 3,6 | 3,2 | 3,4 | 3,0 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 2,2 | 1,9 | 2,7 | 2,6 | 2,7 |
| Dług publiczny brutto
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 30,1 | 25,6 | 21,6 | 19,2 | 18,6 |
| COM listopad 2007 | 30,3 | 25,0 | 20,9 | 17,5 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 29,8 | 25,8 | 22,7 | 20,5 | 19,0 |
| Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (COM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PK grudzień 2007

3,5

2,0

1,3

1,1

0,5

COM listopad 2007

3,5

1,9

1,3

1,4

n.d.

PK grudzień 2006

2,7

2,0

0,7

0,7

0,6

Inflacja HICP

(%)

PK grudzień 2007

1,9

1,7

2,4

1,6

1,9

COM listopad 2007

1,9

1,7

2,4

2,4

n.d.

PK grudzień 2006

2,0

1,8

1,7

1,8

1,7

Luka produktowa (12)

(procent potencjalnego PKB)

PK grudzień 2007

1,2

1,0

0,3

– 0,4

– 1,5

COM listopad 2007 (13)

1,1

0,7

– 0,2

– 0,9

n.d.

PK grudzień 2006

0,9

0,9

– 0,3

– 1,3

– 2,3

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PK grudzień 2007

2,4

1,7

1,3

1,9

2,2

COM listopad 2007

2,4

1,2

0,7

0,6

n.d.

PK grudzień 2006

1,6

1,7

1,3

1,2

1,3

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK grudzień 2007

4,6

3,8

3,0

2,0

1,2

COM listopad 2007

4,6

4,0

3,0

2,5

n.d.

PK grudzień 2006

3,1

2,8

2,5

1,8

1,2

Wynik pierwotny

(% PKB)

PK grudzień 2007

6,2

5,2

4,2

3,0

2,1

COM listopad 2007

6,2

5,3

4,3

3,6

n.d.

PK grudzień 2006

4,7

4,3

3,3

2,5

1,8

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (12)

(% PKB)

PK grudzień 2007

3,8

3,1

2,8

2,3

2,2

COM listopad 2007

3,9

3,6

3,2

3,0

n.d.

PK grudzień 2006

2,5

2,2

2,7

2,6

2,7

Wynik strukturalny (14)

(% PKB)

PK grudzień 2007

2,7

3,5

3,4

2,5

2,5

COM listopad 2007

3,6

3,2

3,4

3,0

n.d.

PK grudzień 2006

2,2

1,9

2,7

2,6

2,7

Dług publiczny brutto

(% PKB)

PK grudzień 2007

30,1

25,6

21,6

19,2

18,6

COM listopad 2007

30,3

25,0

20,9

17,5

n.d.

PK grudzień 2006

29,8

25,8

22,7

20,5

19,0

Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (COM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  W związku z tworzeniem nowego rządu po listopadowych wyborach powszechnych, zaktualizowana wersja programu została przedstawiona ponad 3 tygodnie po upływie terminu przewidzianego w kodeksie postępowania, przypadającego na dzień 1 grudnia.

(3)  Ocena uwzględnia w szczególności prognozę służb Komisji z jesieni 2007 roku oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 roku sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(4)  Luka produktowa obliczona przy użyciu metodyki krajowej jest większa niż obliczona przy użyciu wspólnie przyjętej metodyki (w następstwie niższego oszacowania potencjalnego wzrostu).

(5)  Perspektywy budżetowe dołączone do projektu ustawy budżetowej przedstawionego w dniu 5 lutego 2008 r.

(6)  W prognozie dołączonej do projektu ustawy budżetowej na 2008 r., ogłoszonej przez Ministerstwo Finansów Danii w dniu 5 lutego 2008 r., wartości nadwyżki skorygowano do 4,4 % PKB w 2007 r., 3,7 % w 2008 r. i 2,7 % w roku 2009.

(7)  W następstwie zakładanego utrzymania w okresie po 2008 r. zawieszenia „specjalnej składki emerytalnej”, która wcześniej uprawniała do obniżenia podatku dochodowego z tytułu indywidualnych oszczędności emerytalnych, zmniejszając dochody z podatków o kwotę rzędu 0,25 % PKB. W związku z tym planuje się podwyższenie celu średniookresowego o zwiększone dochody z podatków.

(8)  Zamrożenie podatków oznacza, że począwszy od roku 2002 nie można podnosić nominalnych ani wyrażonych w procentach stawek podatków bezpośrednich ani pośrednich.

(9)  Ze względu na różnice w definicji działań jednorazowych i tymczasowych szacunki dotyczące wyniku strukturalnego nie są bezpośrednio porównywalne z przewidywaniami służb Komisji.

(10)  Zawarte przez rząd w czerwcu 2006 r. „Porozumienie w sprawie przyszłego dobrobytu, opieki społecznej oraz przyszłych inwestycji” przewiduje podwyższenie normalnego wieku przejścia na emeryturę z 65 do 67 lat, a w przypadku wcześniejszych emerytur — z 60 do 62 lat — w okresie najbliższych 20 lat. Od roku 2025 granice wiekowe będą indeksowane odpowiednio do zmian średniego trwania życia.

(11)  Wartości łącznych dochodów i łącznych wydatków oraz niektóre składniki nie odpowiadają jednak zharmonizowanym definicjom. Wśród danych opcjonalnych brak szczegółów dotyczących korekty przepływów kapitału.

(12)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(13)  W oparciu o szacowany potencjalny wzrost o: 2,2 %, 2,3 %, 2,2 % i 2,0 % odpowiednio w okresie 2006–2009.

(14)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne z wyłączeniem działań jednorazowych i innych tymczasowych. Działania jednorazowe i inne tymczasowe wynoszą 1,1 % PKB w 2006 r. (zwiększające nadwyżkę) oraz — odpowiednio — 0,4 %, 0,6 %, 0,2 % i 0,3 % PKB w latach 2007–2010 (wszystkie te środki zmniejszają nadwyżkę) zgodnie z najnowszym programem, a 0,3 % PKB w latach 2006 i 2007 (zwiększające nadwyżkę) i 0,2 % w 2008 r. (zmniejszające nadwyżkę) według jesiennej prognozy służb Komisji. W programie posłużono się jednak inną definicją działań jednorazowych, a wskazane w programie tymczasowe zmiany dochodów nie są traktowane przez służby Komisji jako działania jednorazowe.

Źródło:

Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (COM); obliczenia służb Komisji.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/19 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/19

---

OPINIA RADY

z dnia 4 marca 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Litwę

(2008/C 74/05)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

zasięgnąwszy opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji Litwy na lata 2007–2010 (2). |
| --- | --- |

(1)

W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji Litwy na lata 2007–2010 (2).

| (2) | Przez kilka ostatnich lat Litwa przeżywała okres wysokiego wzrostu gospodarczego, napędzanego głównie przez popyt wewnętrzny. Warunki monetarne są sprzyjające, gdyż gospodarka jest wysokim stopniu powiązana z euro dzięki systemowi zarządu walutą w ramach ERM II.
  Ponieważ zabrakło odpowiednich działań hamujących nadmierne korzystanie z kredytów krajowych, ich gwałtowny przyrost — ułatwiony dzięki rozwojowi rynków finansowych — wzmógł spożycie prywatne i inwestycje na rynku nieruchomości. Pojawiły się jednak ograniczenia mocy produkcyjnych, gdyż emigracja i wysoki wzrost gospodarczy spowodowały niedobory siły roboczej, dodatkowo pogłębione przez niedopasowanie kwalifikacji, niskie wskaźniki aktywności zawodowej oraz rosnące koszty. Płace rosną szybciej niż wydajność pracy, co prowadzi do szybkiego wzrostu inflacji i spadku konkurencyjności cenowej. Pomimo wciąż dobrych wyników eksportu deficyt bilansu płatniczego zwiększył się gwałtownie, gdyż silny popyt krajowy wywołał duży wzrost importu i pogłębił podatność gospodarki na czynniki zewnętrzne. Mimo to polityka budżetowa nie zareagowała na rosnące zaburzenia równowagi makroekonomicznej: saldo sektora instytucji rządowych i samorządowych pozostaje ujemne, a ponieważ nie ma wiążących średniookresowych pułapów wydatków, wyższe od oczekiwanych dochody są systematycznie wydawane. Ulgi i zwolnienia podatkowe przyczyniły się do wywołania boomu na rynku nieruchomości, a tym samym do przegrzania gospodarki, niemniej ostatnio podjęte zaostrzenie warunków kredytowania sprzyja koniecznej korekcie. Do przywrócenia równowagi wewnętrznej i zewnętrznej oraz przyciągnięcia inwestycji zagranicznych (a więc do ugruntowania procesu nadrabiania zaległości) przyczynią się przede wszystkim: większa dyscyplina budżetowa oraz strukturalne reformy rynku pracy i systemu edukacji, które zwiększą podażowy potencjał gospodarki. Ma to szczególne znaczenie, gdyż Litwa dysponuje niewieloma instrumentami politycznymi z uwagi na rygor swojej polityki monetarnej. |
| --- | --- |

(2)

Przez kilka ostatnich lat Litwa przeżywała okres wysokiego wzrostu gospodarczego, napędzanego głównie przez popyt wewnętrzny. Warunki monetarne są sprzyjające, gdyż gospodarka jest wysokim stopniu powiązana z euro dzięki systemowi zarządu walutą w ramach ERM II.

Ponieważ zabrakło odpowiednich działań hamujących nadmierne korzystanie z kredytów krajowych, ich gwałtowny przyrost — ułatwiony dzięki rozwojowi rynków finansowych — wzmógł spożycie prywatne i inwestycje na rynku nieruchomości. Pojawiły się jednak ograniczenia mocy produkcyjnych, gdyż emigracja i wysoki wzrost gospodarczy spowodowały niedobory siły roboczej, dodatkowo pogłębione przez niedopasowanie kwalifikacji, niskie wskaźniki aktywności zawodowej oraz rosnące koszty. Płace rosną szybciej niż wydajność pracy, co prowadzi do szybkiego wzrostu inflacji i spadku konkurencyjności cenowej. Pomimo wciąż dobrych wyników eksportu deficyt bilansu płatniczego zwiększył się gwałtownie, gdyż silny popyt krajowy wywołał duży wzrost importu i pogłębił podatność gospodarki na czynniki zewnętrzne. Mimo to polityka budżetowa nie zareagowała na rosnące zaburzenia równowagi makroekonomicznej: saldo sektora instytucji rządowych i samorządowych pozostaje ujemne, a ponieważ nie ma wiążących średniookresowych pułapów wydatków, wyższe od oczekiwanych dochody są systematycznie wydawane. Ulgi i zwolnienia podatkowe przyczyniły się do wywołania boomu na rynku nieruchomości, a tym samym do przegrzania gospodarki, niemniej ostatnio podjęte zaostrzenie warunków kredytowania sprzyja koniecznej korekcie. Do przywrócenia równowagi wewnętrznej i zewnętrznej oraz przyciągnięcia inwestycji zagranicznych (a więc do ugruntowania procesu nadrabiania zaległości) przyczynią się przede wszystkim: większa dyscyplina budżetowa oraz strukturalne reformy rynku pracy i systemu edukacji, które zwiększą podażowy potencjał gospodarki. Ma to szczególne znaczenie, gdyż Litwa dysponuje niewieloma instrumentami politycznymi z uwagi na rygor swojej polityki monetarnej.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę programu przewiduje, że wzrost realnego PKB osiągnie w roku 2007 poziom 9,8 %, potem dość gwałtownie spadnie do 5,3 % w roku 2008, a następnie do 4,8 % rocznie przez resztę okresu objętego programem. Popyt krajowy ma osłabnąć, ale pozostanie głównym czynnikiem wzrostu. Obecnie dostępne informacje (3) pozwalają sądzić, że scenariusz ten jest oparty na ostrożnych założeniach. Biorąc pod uwagę ostatnio obserwowaną dynamikę, ocenę tę można odnieść zwłaszcza do roku 2008. Program nie wyjaśnia niektórych rozbieżności, np. między rosnącą nierównowagą zewnętrzną a znacznym spadkiem popytu krajowego.
  Program przewiduje, że inflacja wzrośnie z 5,8 % w roku 2007 do 6,5 % w roku 2008, a następnie spadnie do 5,1 % w roku 2009 i 3,6 % w roku 2010, wykazując niewielki postęp w stronę konwergencji. Niemniej biorąc pod uwagę tendencje wzrostu cen żywności, planowane podwyżki cen gazu (wyraźnie wspomniane w programie i szacowane na 1,5 % w roku 2008, ale nie uwzględnione w prognozie inflacji na rok 2008) oraz podwyżki płac niewspółmierne do wzrostu wydajności i grożące nasileniem spirali płacowo-cenowej, widać, że prognozy te obciążone są znacznym ryzykiem niedoszacowania. Jeżeli — jak to przewiduje program — pogłębi się nierównowaga zewnętrzna, zwiększy się podatność gospodarki na czynniki zewnętrzne. Jednak już same ostatnio obserwowane tendencje cenowo-płacowe, grożące osłabieniem konkurencyjności, mogą doprowadzić do pogorszenia pozycji zewnętrznej. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę programu przewiduje, że wzrost realnego PKB osiągnie w roku 2007 poziom 9,8 %, potem dość gwałtownie spadnie do 5,3 % w roku 2008, a następnie do 4,8 % rocznie przez resztę okresu objętego programem. Popyt krajowy ma osłabnąć, ale pozostanie głównym czynnikiem wzrostu. Obecnie dostępne informacje (3) pozwalają sądzić, że scenariusz ten jest oparty na ostrożnych założeniach. Biorąc pod uwagę ostatnio obserwowaną dynamikę, ocenę tę można odnieść zwłaszcza do roku 2008. Program nie wyjaśnia niektórych rozbieżności, np. między rosnącą nierównowagą zewnętrzną a znacznym spadkiem popytu krajowego.

Program przewiduje, że inflacja wzrośnie z 5,8 % w roku 2007 do 6,5 % w roku 2008, a następnie spadnie do 5,1 % w roku 2009 i 3,6 % w roku 2010, wykazując niewielki postęp w stronę konwergencji. Niemniej biorąc pod uwagę tendencje wzrostu cen żywności, planowane podwyżki cen gazu (wyraźnie wspomniane w programie i szacowane na 1,5 % w roku 2008, ale nie uwzględnione w prognozie inflacji na rok 2008) oraz podwyżki płac niewspółmierne do wzrostu wydajności i grożące nasileniem spirali płacowo-cenowej, widać, że prognozy te obciążone są znacznym ryzykiem niedoszacowania. Jeżeli — jak to przewiduje program — pogłębi się nierównowaga zewnętrzna, zwiększy się podatność gospodarki na czynniki zewnętrzne. Jednak już same ostatnio obserwowane tendencje cenowo-płacowe, grożące osłabieniem konkurencyjności, mogą doprowadzić do pogorszenia pozycji zewnętrznej.

| (4) | W najnowszej aktualizacji programu konwergencji deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w roku 2007 oszacowano na 0,9 % PKB, czyli tak jak zakładano w poprzedniej aktualizacji, mimo znacznie lepszych niż oczekiwano wyników w roku 2006. Korzystny efekt bazowy, czyli 0,6 % PKB, został zniwelowany przez jednorazowe działanie o podobnej skali (4). Podobnie jak w kilku poprzednich latach dodatkowe dochody, wynikające z wyższego niż oczekiwano wzrostu gospodarczego, zostały wydane w roku 2007 głównie w ramach Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz krajowego wkładu w projekty współfinansowane przez UE. Wykonanie budżetu w roku 2007 nie odpowiadało zaleceniom zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. na temat poprzedniej aktualizacji programu konwergencji (5); mianowicie mimo dobrej koniunktury i mniejszego niż zakładano deficytu w roku 2006 nie pokuszono się o ambitniejszą docelową wartość deficytu w roku 2007. Ponadto co prawda cel średniookresowy dla deficytu strukturalnego (tj. deficytu w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) — czyli 1 % PKB — został w roku 2006 z ledwością osiągnięty, ale w roku 2007 zanotowano niewielkie odchylenie, o około 0,25 % PKB. |
| --- | --- |

(4)

W najnowszej aktualizacji programu konwergencji deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w roku 2007 oszacowano na 0,9 % PKB, czyli tak jak zakładano w poprzedniej aktualizacji, mimo znacznie lepszych niż oczekiwano wyników w roku 2006. Korzystny efekt bazowy, czyli 0,6 % PKB, został zniwelowany przez jednorazowe działanie o podobnej skali (4). Podobnie jak w kilku poprzednich latach dodatkowe dochody, wynikające z wyższego niż oczekiwano wzrostu gospodarczego, zostały wydane w roku 2007 głównie w ramach Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz krajowego wkładu w projekty współfinansowane przez UE. Wykonanie budżetu w roku 2007 nie odpowiadało zaleceniom zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. na temat poprzedniej aktualizacji programu konwergencji (5); mianowicie mimo dobrej koniunktury i mniejszego niż zakładano deficytu w roku 2006 nie pokuszono się o ambitniejszą docelową wartość deficytu w roku 2007. Ponadto co prawda cel średniookresowy dla deficytu strukturalnego (tj. deficytu w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) — czyli 1 % PKB — został w roku 2006 z ledwością osiągnięty, ale w roku 2007 zanotowano niewielkie odchylenie, o około 0,25 % PKB.

| (5) | Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej jest umacnianie stabilności makroekonomicznej przez dyscyplinowanie polityki budżetowej. W porównaniu z poprzednią aktualizacją zakładany termin osiągnięcia celu średniookresowego przesunięto o rok, z roku 2008 na 2009, mimo zasadniczo niezmienionego scenariusza makroekonomicznego. Jednakże po przetworzeniu danych z programu według wspólnie przyjętej metody okazuje się, że cel ten mógłby zostać zrealizowany już w roku 2008. Według programu nominalny wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych ma się poprawić, przechodząc z deficytu w wysokości 0,9 % PKB w roku 2007 do nadwyżki w wysokości 0,8 % w roku 2010. Wynik strukturalny obliczany według powszechnie przyjętej metody ma przejść od deficytu w wysokości 1,25 % PKB w roku 2007 do nadwyżki w wysokości 1 % w roku 2010, przy czym korekta ta ma nastąpić głównie po roku 2008. Dzięki dość silnemu wzrostowi gospodarczemu źródłem tej korekty ma być wzrost wskaźnika dochodów względem PKB (3,9 punktu procentowego), szybszy niż wzrost wskaźnika wydatków (o 2,2 punktu procentowego). Pomimo dalszego obniżania podatków bezpośrednich oczekuje się, że dochody będą rosnąć dzięki większemu napływowi funduszy z UE, podwyżkom akcyzy oraz jeszcze większej ściągalności podatków. Natomiast wzrost wydatków wynika ze znacznych podwyżek świadczeń socjalnych oraz rosnących inwestycji publicznych, głównie współfinansowanych z funduszy UE. Przyjęcie w listopadzie 2007 r. ustawy o dyscyplinie finansów publicznych oznaczało stanowczą wolę narzucenia dyscypliny budżetowej. Ustawa ta wejdzie w życie z początkiem roku 2008; według niej finansami sektora instytucji rządowych i samorządowych należy tak zarządzać, aby pozycja budżetowa zbliżyła się do równowagi lub wykazywała nadwyżkę, i w tym celu należy przestrzegać dyscypliny wydatków. Jednakże ustawa ta koncentruje się na przygotowaniu i wykonaniu budżetów rocznych, nie wprowadza natomiast perspektywicznych, średniookresowych ram budżetowych, co jest jej mankamentem. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej jest umacnianie stabilności makroekonomicznej przez dyscyplinowanie polityki budżetowej. W porównaniu z poprzednią aktualizacją zakładany termin osiągnięcia celu średniookresowego przesunięto o rok, z roku 2008 na 2009, mimo zasadniczo niezmienionego scenariusza makroekonomicznego. Jednakże po przetworzeniu danych z programu według wspólnie przyjętej metody okazuje się, że cel ten mógłby zostać zrealizowany już w roku 2008. Według programu nominalny wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych ma się poprawić, przechodząc z deficytu w wysokości 0,9 % PKB w roku 2007 do nadwyżki w wysokości 0,8 % w roku 2010. Wynik strukturalny obliczany według powszechnie przyjętej metody ma przejść od deficytu w wysokości 1,25 % PKB w roku 2007 do nadwyżki w wysokości 1 % w roku 2010, przy czym korekta ta ma nastąpić głównie po roku 2008. Dzięki dość silnemu wzrostowi gospodarczemu źródłem tej korekty ma być wzrost wskaźnika dochodów względem PKB (3,9 punktu procentowego), szybszy niż wzrost wskaźnika wydatków (o 2,2 punktu procentowego). Pomimo dalszego obniżania podatków bezpośrednich oczekuje się, że dochody będą rosnąć dzięki większemu napływowi funduszy z UE, podwyżkom akcyzy oraz jeszcze większej ściągalności podatków. Natomiast wzrost wydatków wynika ze znacznych podwyżek świadczeń socjalnych oraz rosnących inwestycji publicznych, głównie współfinansowanych z funduszy UE. Przyjęcie w listopadzie 2007 r. ustawy o dyscyplinie finansów publicznych oznaczało stanowczą wolę narzucenia dyscypliny budżetowej. Ustawa ta wejdzie w życie z początkiem roku 2008; według niej finansami sektora instytucji rządowych i samorządowych należy tak zarządzać, aby pozycja budżetowa zbliżyła się do równowagi lub wykazywała nadwyżkę, i w tym celu należy przestrzegać dyscypliny wydatków. Jednakże ustawa ta koncentruje się na przygotowaniu i wykonaniu budżetów rocznych, nie wprowadza natomiast perspektywicznych, średniookresowych ram budżetowych, co jest jej mankamentem.

| (6) | Wyniki budżetowe mogą okazać się gorsze niż przewidziano w programie. W świetle wyjątkowo ostrożnych prognoz co do realnego i nominalnego wzrostu produkcji od roku 2008, przewidywany wzrost dochodów wydaje się znaczny: nawet przy korzystniejszym makroekonomicznym scenariuszu wzrostu przewidywane dochody wydają się zawyżone, zwłaszcza z uwagi na skutki dalszych obniżek podatków bezpośrednich oraz uzależnienie od poprawy ściągalności podatków. W programie niedostatecznie wyrażono duży wzrost udziału dochodów niepodatkowych w PKB, częściowo związany z funduszami UE, i zbyt optymistycznie potraktowano spodziewane efekty lepszej ściągalności podatków. Ponadto obecność licznych działań zwiększających wydatki oraz słabość średniookresowych ram planowania i kontrolowania finansów publicznych grożą tym, że wydatki nadal będą przekraczać ustalone wcześniej pułapy. Gdyby spowolnienie gospodarcze okazało się poważniejsze lub dłuższe, skutkując gwałtownym wyhamowaniem wzrostu dochodów, wywołałoby większą presję na budżet. |
| --- | --- |

(6)

Wyniki budżetowe mogą okazać się gorsze niż przewidziano w programie. W świetle wyjątkowo ostrożnych prognoz co do realnego i nominalnego wzrostu produkcji od roku 2008, przewidywany wzrost dochodów wydaje się znaczny: nawet przy korzystniejszym makroekonomicznym scenariuszu wzrostu przewidywane dochody wydają się zawyżone, zwłaszcza z uwagi na skutki dalszych obniżek podatków bezpośrednich oraz uzależnienie od poprawy ściągalności podatków. W programie niedostatecznie wyrażono duży wzrost udziału dochodów niepodatkowych w PKB, częściowo związany z funduszami UE, i zbyt optymistycznie potraktowano spodziewane efekty lepszej ściągalności podatków. Ponadto obecność licznych działań zwiększających wydatki oraz słabość średniookresowych ram planowania i kontrolowania finansów publicznych grożą tym, że wydatki nadal będą przekraczać ustalone wcześniej pułapy. Gdyby spowolnienie gospodarcze okazało się poważniejsze lub dłuższe, skutkując gwałtownym wyhamowaniem wzrostu dochodów, wywołałoby większą presję na budżet.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka wydaje się, że kurs polityki budżetowej przedstawiony w programie nie gwarantuje osiągnięcia celu średniookresowego do roku 2009, tak jak to przewidziano w programie. W szczególności może pogorszyć się wynik strukturalny w roku 2008 ze względu na planowane działania zmniejszające dochody i zwiększające wydatki; tymczasem Litwa, przeżywająca obecnie intensywny wzrost gospodarczy, powinna mierzyć wyżej niż wartość odniesienia dla rocznej poprawy strukturalnej, wynosząca 0,5 % PKB. Należy zatem zwiększyć tempo realizacji celu średniookresowego określonego w programie, zwłaszcza w roku 2008, tak by dotrzymać paktu stabilności i wzrostu. Gdy cel średniookresowy zostanie osiągnięty, przewidziany w programie kurs polityki budżetowej będzie zgodny z paktem stabilności i wzrostu. Jednak wobec utrzymujących się presji zewnętrznych i krajowych wskazana byłaby rygorystyczniejsza polityka budżetowa, niż obecnie się planuje. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka wydaje się, że kurs polityki budżetowej przedstawiony w programie nie gwarantuje osiągnięcia celu średniookresowego do roku 2009, tak jak to przewidziano w programie. W szczególności może pogorszyć się wynik strukturalny w roku 2008 ze względu na planowane działania zmniejszające dochody i zwiększające wydatki; tymczasem Litwa, przeżywająca obecnie intensywny wzrost gospodarczy, powinna mierzyć wyżej niż wartość odniesienia dla rocznej poprawy strukturalnej, wynosząca 0,5 % PKB. Należy zatem zwiększyć tempo realizacji celu średniookresowego określonego w programie, zwłaszcza w roku 2008, tak by dotrzymać paktu stabilności i wzrostu. Gdy cel średniookresowy zostanie osiągnięty, przewidziany w programie kurs polityki budżetowej będzie zgodny z paktem stabilności i wzrostu. Jednak wobec utrzymujących się presji zewnętrznych i krajowych wskazana byłaby rygorystyczniejsza polityka budżetowa, niż obecnie się planuje.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenie stabilności finansów publicznych Litwy nie jest duże. Starzenie się społeczeństwa ma mniejszy długoterminowy wpływ na budżet niż średnio w UE, natomiast wzrost wydatków emerytalnych, wynikających z uchwalonych już reform systemu emerytalnego, będzie w nadchodzących dziesięcioleciach niewielki. Obecny poziom zadłużenia brutto jest bardzo niski, a oszacowana w programie wyjściowa pozycja budżetowa w roku 2007 — lepsza niż pozycja wyjściowa w poprzednim programie — pomoże zmniejszyć zagrożenie długoterminowej stabilności finansów publicznych. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenie stabilności finansów publicznych Litwy nie jest duże. Starzenie się społeczeństwa ma mniejszy długoterminowy wpływ na budżet niż średnio w UE, natomiast wzrost wydatków emerytalnych, wynikających z uchwalonych już reform systemu emerytalnego, będzie w nadchodzących dziesięcioleciach niewielki. Obecny poziom zadłużenia brutto jest bardzo niski, a oszacowana w programie wyjściowa pozycja budżetowa w roku 2007 — lepsza niż pozycja wyjściowa w poprzednim programie — pomoże zmniejszyć zagrożenie długoterminowej stabilności finansów publicznych.

| (9) | Program konwergencji wydaje się do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Zakładane w programie konwergencji działania w dziedzinie finansów publicznych wydają się zgodne z działaniami przewidzianymi w krajowym programie reform. Np. oba programy uwzględniają obecne reformy systemu emerytalnego, systemu opieki zdrowotnej i systemu podatkowego. Oba programy podają za mało informacji o bezpośrednich kosztach budżetowych związanych z reformą systemu opieki zdrowotnej i systemu edukacji; więcej szczegółów o o innych reformowanych dziedzinach zawiera program konwergencji. Brakuje jednak jakościowej oceny ogólnych skutków krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej. |
| --- | --- |

(9)

Program konwergencji wydaje się do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Zakładane w programie konwergencji działania w dziedzinie finansów publicznych wydają się zgodne z działaniami przewidzianymi w krajowym programie reform. Np. oba programy uwzględniają obecne reformy systemu emerytalnego, systemu opieki zdrowotnej i systemu podatkowego. Oba programy podają za mało informacji o bezpośrednich kosztach budżetowych związanych z reformą systemu opieki zdrowotnej i systemu edukacji; więcej szczegółów o o innych reformowanych dziedzinach zawiera program konwergencji. Brakuje jednak jakościowej oceny ogólnych skutków krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa odpowiada po części ogólnym wytycznym polityki gospodarczej dla Litwy zawartym w zintegrowanych wytycznych w dziedzinie polityki budżetowej, wydanych w kontekście strategii lizbońskiej. Jednak proponowany kurs polityki budżetowej za mało przyczynia się do poprawy stabilności makroekonomicznej i hamowania presji inflacyjnej. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa odpowiada po części ogólnym wytycznym polityki gospodarczej dla Litwy zawartym w zintegrowanych wytycznych w dziedzinie polityki budżetowej, wydanych w kontekście strategii lizbońskiej. Jednak proponowany kurs polityki budżetowej za mało przyczynia się do poprawy stabilności makroekonomicznej i hamowania presji inflacyjnej.

| (11) | Przystępując do mechanizmu ERM II, Litwa podjęła zobowiązania co do polityki budżetowej, sektora finansowego i polityki strukturalnej. Jeśli chodzi o postęp w realizacji tych zobowiązań, władze niewystarczająco zaostrzyły kurs polityki budżetowej, a choć podjęły działania mające poprawić sytuację kredytową, wysiłki na rzecz osłabienia boomu kredytowego były niewielkie. Mimo szybkiego wzrostu gospodarczego w ostatnich latach, rządowi nie udało się zrównoważyć budżetu, cele budżetowe były mało ambitne, a nieplanowane dochody zostały w większości wydane. Należy zacieśnić średniookresową strategię budżetową. Aby osłabić przyrost kredytów, utrzymano wymaganie wysokich rezerw, kontynuowano czujny nadzór finansowy oraz podwyższono stopę rezerw obowiązkowych — jednak z niewielkim bezpośrednim skutkiem. Ogłoszone przez rząd w marcu i grudniu 2007 roku inicjatywy na rzecz walki z inflacją zmierzały w dobrym kierunku, ale jak dotąd przyniosły niewiele konkretnych działań i wywarły niewielki wpływ na inflację. Trwają reformy strukturalne, ale konieczne są dalsze kroki w dziedzinie edukacji i rynku pracy oraz działania przyciągające inwestycje zagraniczne. |
| --- | --- |

(11)

Przystępując do mechanizmu ERM II, Litwa podjęła zobowiązania co do polityki budżetowej, sektora finansowego i polityki strukturalnej. Jeśli chodzi o postęp w realizacji tych zobowiązań, władze niewystarczająco zaostrzyły kurs polityki budżetowej, a choć podjęły działania mające poprawić sytuację kredytową, wysiłki na rzecz osłabienia boomu kredytowego były niewielkie. Mimo szybkiego wzrostu gospodarczego w ostatnich latach, rządowi nie udało się zrównoważyć budżetu, cele budżetowe były mało ambitne, a nieplanowane dochody zostały w większości wydane. Należy zacieśnić średniookresową strategię budżetową. Aby osłabić przyrost kredytów, utrzymano wymaganie wysokich rezerw, kontynuowano czujny nadzór finansowy oraz podwyższono stopę rezerw obowiązkowych — jednak z niewielkim bezpośrednim skutkiem. Ogłoszone przez rząd w marcu i grudniu 2007 roku inicjatywy na rzecz walki z inflacją zmierzały w dobrym kierunku, ale jak dotąd przyniosły niewiele konkretnych działań i wywarły niewielki wpływ na inflację. Trwają reformy strukturalne, ale konieczne są dalsze kroki w dziedzinie edukacji i rynku pracy oraz działania przyciągające inwestycje zagraniczne.

| (12) | Jeżeli chodzi o wymagania co do danych określone w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, to w programie przestawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość danych fakultatywnych (6). |
| --- | --- |

(12)

Jeżeli chodzi o wymagania co do danych określone w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, to w programie przestawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość danych fakultatywnych (6).

Podsumowując: program ma ograniczyć zaburzenia makroekonomiczne w gospodarce Litwy przez zaostrzenie polityki budżetowej. Jednak cele budżetowe wydają się skromne w świetle obecnego wysokiego wzrostu gospodarczego. Program przewiduje dopiero odsunięte w czasie działania korekcyjne, tak że cel średnioterminowy zostanie osiągnięty zaledwie w roku 2009. Osiągnięcie celów budżetowych nie jest pewne, gdyż zapowiadane działania są zbyt skromną podstawą konsolidacji, a ramy średnioterminowe są zbyt słabe. Ze względu na planowane dalsze obniżki podatków bezpośrednich i uzależnienie od lepszej ściągalności podatków prognozy dochodów wydają się zbyt optymistyczne, a ostrożny scenariusz makroekonomiczny stanowi dla nich tylko częściową przeciwwagę. Aby zniwelować narastającą presję inflacyjną, zachować konkurencyjność i zlikwidować pozostałe „wąskie gardła” na rynku pracy, należy znacznie zaostrzyć politykę budżetową — bardziej, niż przewidziano w programie — oraz podjąć dalsze działania w ramach polityki strukturalnej; ważne jest to również ze względu na dalsze nadrabianie zaległości. Zagrożenie stabilności finansów publicznych Litwy pozostaje jednak niewielkie.

W świetle powyższej oceny oraz konieczności zapewnienia stałej konwergencji i odpowiedniego udziału w ERM II wzywa się Litwę, by podjęła działania na rzecz chłodzenia gospodarki i by w tym celu:

| (i) | dążyła w roku 2008 i w latach kolejnych do znacznie lepszych wyników budżetowych, niż przewidziano w programie, szczególnie przez ograniczenie wzrostu wydatków, niewydawanie nieplanowanych dochodów i wzmocnienie wiążącego charakteru średniookresowych pułapów wydatków; |
| --- | --- |

(i)

dążyła w roku 2008 i w latach kolejnych do znacznie lepszych wyników budżetowych, niż przewidziano w programie, szczególnie przez ograniczenie wzrostu wydatków, niewydawanie nieplanowanych dochodów i wzmocnienie wiążącego charakteru średniookresowych pułapów wydatków;

| (ii) | osłabiła presję inflacyjną, m.in. przez propagowanie płac odpowiadających ogólnemu wzrostowi wydajności oraz podjęcie kroków strukturalnych w celu zlikwidowania „wąskich gardeł” na rynku pracy. |
| --- | --- |

(ii)

osłabiła presję inflacyjną, m.in. przez propagowanie płac odpowiadających ogólnemu wzrostowi wydajności oraz podjęcie kroków strukturalnych w celu zlikwidowania „wąskich gardeł” na rynku pracy.

Litwę wzywa się również, by ściślej przestrzegała terminu składania programów stabilności i konwergencji ustalonego w kodeksie postępowania.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PK grudzień 2007 | 7,7 | 9,8 | 5,3 | 4,5 | 5,2 |
| KOM listopad 2007 | 7,7 | 8,5 | 7,5 | 6,3 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 7,8 | 6,3 | 5,3 | 4,5 | nd. |
| Inflacja HICP
  (%) | PK grudzień 2007 | 3,8 | 5,8 | 6,5 | 5,1 | 3,6 |
| KOM listopad 2007 | 3,8 | 5,6 | 6,5 | 5,2 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 3,9 | 4,7 | 3,4 | 3,1 | nd. |
| Luka produktowa (7)

  (% potencjalnego PKB) | PK grudzień 2007 | 1,7 | 3,3 | 1,5 | – 0,4 | – 1,3 |
| KOM listopad 2007 (8) | 1,0 | 1,0 | 0,4 | – 0,6 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 2,4 | 1,6 | 0,1 | – 1,9 | nd. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | – 9,5 | – 12,5 | – 12,7 | – 14,5 | – 15,4 |
| KOM listopad 2007 | – 8,9 | – 12,5 | – 12,9 | – 13,0 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 6,6 | – 7,5 | – 7,0 | nd. | nd. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | – 0,6 | – 0,9 | – 0,5 | 0,2 | 0,8 |
| KOM listopad 2007 | – 0,6 | – 0,9 | – 1,4 | – 0,8 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 1,2 | – 0,9 | – 0,5 | 0,0 | nd. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 0,2 | – 0,1 | 0,3 | 0,9 | 1,4 |
| KOM listopad 2007 | 0,2 | 0,0 | – 0,5 | 0,2 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 0,4 | 0,0 | 0,4 | 0,8 | nd. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (7)

  (% PKB) | PK grudzień 2007 | – 1,0 | – 1,8 | – 0,9 | 0,3 | 1,1 |
| KOM listopad 2007 | – 0,8 | – 1,2 | – 1,5 | – 0,6 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 1,8 | – 1,3 | – 0,5 | 0,5 | nd. |
| Wynik strukturalny (9)

  (% PKB) | PK grudzień 2007 | – 1,0 | – 1,2 | – 0,9 | 0,3 | 1,1 |
| KOM listopad 2007 | – 0,8 | – 1,2 | – 1,5 | – 0,6 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 1,8 | – 1,3 | – 0,5 | 0,5 | nd. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 18,2 | 17,6 | 17,2 | 15,0 | 14,0 |
| KOM listopad 2007 | 18,2 | 17,7 | 17,2 | 16,1 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 18,4 | 19,2 | 19,0 | 17,7 | nd. |
| Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PK grudzień 2007

7,7

9,8

5,3

4,5

5,2

KOM listopad 2007

7,7

8,5

7,5

6,3

nd.

PK grudzień 2006

7,8

6,3

5,3

4,5

nd.

Inflacja HICP

(%)

PK grudzień 2007

3,8

5,8

6,5

5,1

3,6

KOM listopad 2007

3,8

5,6

6,5

5,2

nd.

PK grudzień 2006

3,9

4,7

3,4

3,1

nd.

Luka produktowa (7)

(% potencjalnego PKB)

PK grudzień 2007

1,7

3,3

1,5

– 0,4

– 1,3

KOM listopad 2007 (8)

1,0

1,0

0,4

– 0,6

nd.

PK grudzień 2006

2,4

1,6

0,1

– 1,9

nd.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PK grudzień 2007

– 9,5

– 12,5

– 12,7

– 14,5

– 15,4

KOM listopad 2007

– 8,9

– 12,5

– 12,9

– 13,0

nd.

PK grudzień 2006

– 6,6

– 7,5

– 7,0

nd.

nd.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK grudzień 2007

– 0,6

– 0,9

– 0,5

0,2

0,8

KOM listopad 2007

– 0,6

– 0,9

– 1,4

– 0,8

nd.

PK grudzień 2006

– 1,2

– 0,9

– 0,5

0,0

nd.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PK grudzień 2007

0,2

– 0,1

0,3

0,9

1,4

KOM listopad 2007

0,2

0,0

– 0,5

0,2

nd.

PK grudzień 2006

– 0,4

0,0

0,4

0,8

nd.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (7)

(% PKB)

PK grudzień 2007

– 1,0

– 1,8

– 0,9

0,3

1,1

KOM listopad 2007

– 0,8

– 1,2

– 1,5

– 0,6

nd.

PK grudzień 2006

– 1,8

– 1,3

– 0,5

0,5

nd.

Wynik strukturalny (9)

(% PKB)

PK grudzień 2007

– 1,0

– 1,2

– 0,9

0,3

1,1

KOM listopad 2007

– 0,8

– 1,2

– 1,5

– 0,6

nd.

PK grudzień 2006

– 1,8

– 1,3

– 0,5

0,5

nd.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK grudzień 2007

18,2

17,6

17,2

15,0

14,0

KOM listopad 2007

18,2

17,7

17,2

16,1

nd.

PK grudzień 2006

18,4

19,2

19,0

17,7

nd.

Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Zaktualizowana wersja programu została przedstawiona 4 tygodnie po terminie przewidzianym w kodeksie postępowania, przypadającym na dzień 1 grudnia.

(3)  Ocena ta uwzględnia w szczególności prognozę służb Komisji z jesieni 2007 r. oraz sporządzoną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(4)  Wspomniane jednorazowe działanie to wyrównanie częściowo niewypłaconych emerytur za lata 1995–2002, nakazane wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego i przyjęte przez rząd w listopadzie 2007 r. Decyzja co do tej operacji zapadła po dacie, do której sięgała prognoza służb Komisji na rok 2007, dlatego oszacowanego w niej wyniku za rok 2007 nie da się porównywać z wynikiem przedstawionym w programie.

(5)  Dz.U. C 71 z 28.3.2007, str. 19.

(6)  W szczególności brakuje danych o składnikach korekty stan-przepływy, szacunkowych danych na temat czynników potencjalnego wzrostu oraz niektórych danych o stabilności długookresowej.

(7)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(8)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości: 7,9 %, 8,4 %, 8,2 % i 7,4 % odpowiednio w latach 2006–2009.

(9)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Jak wynika z najnowszego programu, działania jednorazowe i inne działania tymczasowe odpowiadają za 0,6 % PKB w roku 2007 (wzrost deficytu). Ponieważ decyzja co do tej operacji zapadła po dacie, do której sięgała prognoza Komisji na rok 2007, nie została ona uwzględniona w jesiennej prognozie służb Komisji.

Źródło:

Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/24 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/24

---

OPINIA RADY

z dnia 4 marca 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Republikę Czeską

(2008/C 74/06)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji na lata 2007–2010 przedstawiony przez Republikę Czeską. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji na lata 2007–2010 przedstawiony przez Republikę Czeską.

| (2) | Republika Czeska znajduje się w okresie silnego wzrostu, który ma się stać bardziej umiarkowany w perspektywie średnioterminowej. Gwałtowny spadek bezrobocia, który miał miejsce w ostatnim czasie, można przypisać głównie czynnikom cyklicznym. Struktura rynku pracy wciąż cechuje się pewnym brakiem elastyczności, przejawiającym się dużą liczbą wakatów, oznakami niedopasowania umiejętności oraz regionalnymi dysproporcjami w wielkości bezrobocia; problemami tymi trzeba się zająć w ramach przyszłej polityki zatrudnienia.
  Przyjęty w 2007 r. program stabilizacji wydaje się krokiem we właściwym kierunku, jednak kontynuowanie konsolidacji budżetowej będzie wymagać dalszych działań. Przede wszystkim utrzymują się zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych związane ze starzeniem się społeczeństwa oraz z obecnym stanem systemu emerytalnego i systemu opieki zdrowotnej. Dobrze opracowana reforma systemu emerytalnego mogłaby mieć pozytywny wpływ również na wzrost potencjalny. Mimo że dotychczas Republika Czeska osiągała dobre wyniki, ocenia się, że presja inflacyjna nasili się w związku ze wzrostem opodatkowania pośredniego i rosnącymi międzynarodowymi cenami surowców. |
| --- | --- |

(2)

Republika Czeska znajduje się w okresie silnego wzrostu, który ma się stać bardziej umiarkowany w perspektywie średnioterminowej. Gwałtowny spadek bezrobocia, który miał miejsce w ostatnim czasie, można przypisać głównie czynnikom cyklicznym. Struktura rynku pracy wciąż cechuje się pewnym brakiem elastyczności, przejawiającym się dużą liczbą wakatów, oznakami niedopasowania umiejętności oraz regionalnymi dysproporcjami w wielkości bezrobocia; problemami tymi trzeba się zająć w ramach przyszłej polityki zatrudnienia.

Przyjęty w 2007 r. program stabilizacji wydaje się krokiem we właściwym kierunku, jednak kontynuowanie konsolidacji budżetowej będzie wymagać dalszych działań. Przede wszystkim utrzymują się zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych związane ze starzeniem się społeczeństwa oraz z obecnym stanem systemu emerytalnego i systemu opieki zdrowotnej. Dobrze opracowana reforma systemu emerytalnego mogłaby mieć pozytywny wpływ również na wzrost potencjalny. Mimo że dotychczas Republika Czeska osiągała dobre wyniki, ocenia się, że presja inflacyjna nasili się w związku ze wzrostem opodatkowania pośredniego i rosnącymi międzynarodowymi cenami surowców.

| (3) | Program konwergencji przewiduje, że w 2007 r. wzrost PKB będzie się kształtował na poziomie około 6 %, a przez resztę okresu objętego programem obniży się do około 5 %. Z dostępnych obecnie informacji wynika (2), że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach. Prognoza służb Komisji z jesieni 2007 r. przewiduje, że wzrost spożycia indywidualnego pozostanie wysoki w związku z dużymi podwyżkami wynagrodzeń w sektorze prywatnym oraz ze wzrostem zatrudnienia, lecz jego tempo po 2007 r. powinno stać się bardziej umiarkowane w związku z planowaną przez rząd konsolidacją budżetową. Zarówno program konwergencji, jak i jesienna prognoza służb Komisji przewidują w 2008 r. silny wzrost inflacji w związku ze wzrostem opodatkowania pośredniego oraz rosnącymi cenami surowców, co może zaważyć na konwergencji nominalnej. |
| --- | --- |

(3)

Program konwergencji przewiduje, że w 2007 r. wzrost PKB będzie się kształtował na poziomie około 6 %, a przez resztę okresu objętego programem obniży się do około 5 %. Z dostępnych obecnie informacji wynika (2), że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach. Prognoza służb Komisji z jesieni 2007 r. przewiduje, że wzrost spożycia indywidualnego pozostanie wysoki w związku z dużymi podwyżkami wynagrodzeń w sektorze prywatnym oraz ze wzrostem zatrudnienia, lecz jego tempo po 2007 r. powinno stać się bardziej umiarkowane w związku z planowaną przez rząd konsolidacją budżetową. Zarówno program konwergencji, jak i jesienna prognoza służb Komisji przewidują w 2008 r. silny wzrost inflacji w związku ze wzrostem opodatkowania pośredniego oraz rosnącymi cenami surowców, co może zaważyć na konwergencji nominalnej.

| (4) | Jesienna prognoza służb Komisji oraz program konwergencji przewidują, że w 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie 3,4 % PKB, czyli o 0,6 punktu procentowego poniżej celu wyznaczonego w poprzedniej aktualizacji programu. Jednak ostatnie informacje dotyczące wykonania budżetu wskazują na to, że wynik w 2007 r. może być znacznie lepszy, niż przewiduje się w obecnym programie: mówią one, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w roku 2007 może wynieść około 2 % PKB. Lepsza, niż przewidywano, sytuacja budżetowa jest wynikiem przede wszystkim korzystnej sytuacji wyjściowej związanej z wyższym, niż przewidywano w poprzednim programie konwergencji, udziałem dochodów w PKB w 2006 r., jak również wynikiem pewnych ograniczeń w wydatkach w 2007 r. oraz dynamicznego wzrostu dochodów dzięki silniejszemu, niż zakładano, wzrostowi nominalnego PKB. Osiągnięcie w 2007 r. deficytu niższego niż w 2006 r. jest zgodne z zaleceniem zawartym w opinii Rady z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji (3) nakazującym poprawę w 2007 r. pogarszającej się sytuacji budżetowej. |
| --- | --- |

(4)

Jesienna prognoza służb Komisji oraz program konwergencji przewidują, że w 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie 3,4 % PKB, czyli o 0,6 punktu procentowego poniżej celu wyznaczonego w poprzedniej aktualizacji programu. Jednak ostatnie informacje dotyczące wykonania budżetu wskazują na to, że wynik w 2007 r. może być znacznie lepszy, niż przewiduje się w obecnym programie: mówią one, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w roku 2007 może wynieść około 2 % PKB. Lepsza, niż przewidywano, sytuacja budżetowa jest wynikiem przede wszystkim korzystnej sytuacji wyjściowej związanej z wyższym, niż przewidywano w poprzednim programie konwergencji, udziałem dochodów w PKB w 2006 r., jak również wynikiem pewnych ograniczeń w wydatkach w 2007 r. oraz dynamicznego wzrostu dochodów dzięki silniejszemu, niż zakładano, wzrostowi nominalnego PKB. Osiągnięcie w 2007 r. deficytu niższego niż w 2006 r. jest zgodne z zaleceniem zawartym w opinii Rady z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji (3) nakazującym poprawę w 2007 r. pogarszającej się sytuacji budżetowej.

| (5) | Głównym celem zawartej w programie strategii budżetowej jest korekta nadmiernego deficytu w 2008 r., a następnie kontynuowanie konsolidacji, aby osiągnąć średniookresowy cel budżetowy w postaci deficytu strukturalnego na poziomie 1 % PKB w 2012 r. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych ma się obniżyć z 3,4 % PKB w 2007 r. do 2,9 % PKB w 2008 r., 2,6 % PKB w 2009 r. i 2,3 % PKB w 2010 r. Deficyt pierwotny ma podążać tą samą ścieżką, zmniejszając się z 2,3 % PKB w 2007 r. do 1,1 % PKB w roku 2010. Konsolidacja będzie oparta głównie na wydatkach. Przede wszystkim spodziewany spadek udziału dochodów w PKB (który można częściowo przypisać wprowadzeniu w 2008 r. podatku liniowego) zostanie skompensowany z nadwyżką obniżeniem udziału wydatków do PKB. Ta ostatnia obniżka obejmuje względnie szeroki zakres wydatków, ale w największym stopniu dotyczy świadczeń socjalnych i pomocy społecznej; jedyną kategorią wydatków, których udział w PKB ma wzrosnąć, są inwestycje publiczne. Opierając się na lepszym, niż przewidywano, wyniku w 2006 r., ustalono ambitniejsze cele dla finansów publicznych w porównaniu z celami zawartymi w poprzednim programie konwergencji. Z najnowszych szacunków wskazujących na niższy deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. wynika, że cele te powinny zostać z łatwością osiągnięte. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem zawartej w programie strategii budżetowej jest korekta nadmiernego deficytu w 2008 r., a następnie kontynuowanie konsolidacji, aby osiągnąć średniookresowy cel budżetowy w postaci deficytu strukturalnego na poziomie 1 % PKB w 2012 r. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych ma się obniżyć z 3,4 % PKB w 2007 r. do 2,9 % PKB w 2008 r., 2,6 % PKB w 2009 r. i 2,3 % PKB w 2010 r. Deficyt pierwotny ma podążać tą samą ścieżką, zmniejszając się z 2,3 % PKB w 2007 r. do 1,1 % PKB w roku 2010. Konsolidacja będzie oparta głównie na wydatkach. Przede wszystkim spodziewany spadek udziału dochodów w PKB (który można częściowo przypisać wprowadzeniu w 2008 r. podatku liniowego) zostanie skompensowany z nadwyżką obniżeniem udziału wydatków do PKB. Ta ostatnia obniżka obejmuje względnie szeroki zakres wydatków, ale w największym stopniu dotyczy świadczeń socjalnych i pomocy społecznej; jedyną kategorią wydatków, których udział w PKB ma wzrosnąć, są inwestycje publiczne. Opierając się na lepszym, niż przewidywano, wyniku w 2006 r., ustalono ambitniejsze cele dla finansów publicznych w porównaniu z celami zawartymi w poprzednim programie konwergencji. Z najnowszych szacunków wskazujących na niższy deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. wynika, że cele te powinny zostać z łatwością osiągnięte.

| (6) | W 2008 r. wynik może okazać się lepszy od przewidywanego, natomiast począwszy od 2009 r. bilans zagrożeń związanych z realizacją wyników budżetowych jest neutralny. Z jednej strony Republice Czeskiej zdarzało się uzyskiwać deficyt niższy, niż planowano, a ostatnie szacunki za rok 2007 są znacznie lepsze niż przewidywania zawarte w programie, co może stworzyć korzystną sytuację wyjściową od 2008 r. Mimo wielu zmian podatkowych utrudniających prognozy zawarte w programie szacunki odnośnie do podatków wydają się ostrożne. Z drugiej strony planowana konsolidacja wymaga znacznego ograniczenia wydatków, w tym zmniejszenia wydatków na wynagrodzenia w sektorze publicznym oraz ograniczenia liczby pracowników w tym sektorze, ponieważ w poprzednich latach pułapy wydatków były przekraczane. Jeżeli chodzi o okres po roku 2008, należy sprecyzować dalsze działania na rzecz konsolidacji budżetowej. |
| --- | --- |

(6)

W 2008 r. wynik może okazać się lepszy od przewidywanego, natomiast począwszy od 2009 r. bilans zagrożeń związanych z realizacją wyników budżetowych jest neutralny. Z jednej strony Republice Czeskiej zdarzało się uzyskiwać deficyt niższy, niż planowano, a ostatnie szacunki za rok 2007 są znacznie lepsze niż przewidywania zawarte w programie, co może stworzyć korzystną sytuację wyjściową od 2008 r. Mimo wielu zmian podatkowych utrudniających prognozy zawarte w programie szacunki odnośnie do podatków wydają się ostrożne. Z drugiej strony planowana konsolidacja wymaga znacznego ograniczenia wydatków, w tym zmniejszenia wydatków na wynagrodzenia w sektorze publicznym oraz ograniczenia liczby pracowników w tym sektorze, ponieważ w poprzednich latach pułapy wydatków były przekraczane. Jeżeli chodzi o okres po roku 2008, należy sprecyzować dalsze działania na rzecz konsolidacji budżetowej.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka, a szczególnie w kontekście lepszego, niż przewidywano, wyniku w 2007 r., nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się zgodny z zaleconą przez Radę trwałą korektą nadmiernego deficytu, której należy dokonać do 2008 r. Warunkiem jest jednak dalsze ograniczanie wydatków i dokładne monitorowanie wpływu, jaki na sytuację budżetową będą miały przewidziane w programie stabilizacji reformy podatkowe. W okresie objętym programem nie zostanie jednak zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu w wysokości 3 % PKB przy zwykłych wahaniach makroekonomicznych. Wydaje się, że w latach, które nastąpią po przeprowadzeniu korekty nadmiernego deficytu, tempo działań dostosowawczych służących realizacji przyjętego w programie średniookresowego celu budżetowego należy zwiększyć, a wspomniane działania wesprzeć działaniami zapewniającymi zgodność z paktem stabilności i wzrostu. Przede wszystkim, choć Republika Czeska znajduje się w okresie silnego wzrostu, z przewidzianego w programie celu na 2010 r. wynika, że osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego do 2012 r. będzie wymagać dokonania istotnej korekty w latach 2011–2012. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka, a szczególnie w kontekście lepszego, niż przewidywano, wyniku w 2007 r., nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się zgodny z zaleconą przez Radę trwałą korektą nadmiernego deficytu, której należy dokonać do 2008 r. Warunkiem jest jednak dalsze ograniczanie wydatków i dokładne monitorowanie wpływu, jaki na sytuację budżetową będą miały przewidziane w programie stabilizacji reformy podatkowe. W okresie objętym programem nie zostanie jednak zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu w wysokości 3 % PKB przy zwykłych wahaniach makroekonomicznych. Wydaje się, że w latach, które nastąpią po przeprowadzeniu korekty nadmiernego deficytu, tempo działań dostosowawczych służących realizacji przyjętego w programie średniookresowego celu budżetowego należy zwiększyć, a wspomniane działania wesprzeć działaniami zapewniającymi zgodność z paktem stabilności i wzrostu. Przede wszystkim, choć Republika Czeska znajduje się w okresie silnego wzrostu, z przewidzianego w programie celu na 2010 r. wynika, że osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego do 2012 r. będzie wymagać dokonania istotnej korekty w latach 2011–2012.

| (8) | Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Republiki Czeskiej wydają się kształtować na wysokim poziomie. Wyjściowa pozycja budżetowa przewidziana w programie nie jest wystarczająco dobra, by w dłuższym okresie wskaźnik zadłużenia mógł się ustabilizować. Długookresowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet kształtuje się na poziomie znacznie wyższym niż średnia UE, co wynika głównie z istotnego wzrostu wydatków na emerytury w relacji do PKB, a także ze znacznego wzrostu wydatków na opiekę zdrowotną. Wprowadzenie reform strukturalnych, zwłaszcza reform systemu emerytalnego i systemu opieki zdrowotnej, aby ograniczyć znaczny wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, przyczyniłoby się do zmniejszenia zagrożenia dla stabilności finansów publicznych. Podjęto wprawdzie pierwsze kroki w celu zreformowania systemu opieki zdrowotnej, jednak dokładny harmonogram reformy systemu emerytalnego nie został jeszcze określony. |
| --- | --- |

(8)

Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Republiki Czeskiej wydają się kształtować na wysokim poziomie. Wyjściowa pozycja budżetowa przewidziana w programie nie jest wystarczająco dobra, by w dłuższym okresie wskaźnik zadłużenia mógł się ustabilizować. Długookresowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet kształtuje się na poziomie znacznie wyższym niż średnia UE, co wynika głównie z istotnego wzrostu wydatków na emerytury w relacji do PKB, a także ze znacznego wzrostu wydatków na opiekę zdrowotną. Wprowadzenie reform strukturalnych, zwłaszcza reform systemu emerytalnego i systemu opieki zdrowotnej, aby ograniczyć znaczny wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, przyczyniłoby się do zmniejszenia zagrożenia dla stabilności finansów publicznych. Podjęto wprawdzie pierwsze kroki w celu zreformowania systemu opieki zdrowotnej, jednak dokładny harmonogram reformy systemu emerytalnego nie został jeszcze określony.

| (9) | Program konwergencji wydaje się do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Krajowy program reform wymienia szereg działań podjętych w celu poprawy długookresowej stabilności finansów publicznych, w celu poszerzenia oferty edukacyjnej i badawczej oraz poprawy ich jakości, a także w celu zwiększenia motywacji do podejmowania pracy. Program konwergencji nie zawiera systematycznych informacji o bezpośrednich kosztach budżetowych wynikających z najważniejszych reform przewidzianych w krajowym programie reform, natomiast wydaje się, że w prognozach budżetowych przedstawionych w programie konwergencji uwzględniono skutki, jakie dla finansów publicznych będą miały reformy nakreślone w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform. |
| --- | --- |

(9)

Program konwergencji wydaje się do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Krajowy program reform wymienia szereg działań podjętych w celu poprawy długookresowej stabilności finansów publicznych, w celu poszerzenia oferty edukacyjnej i badawczej oraz poprawy ich jakości, a także w celu zwiększenia motywacji do podejmowania pracy. Program konwergencji nie zawiera systematycznych informacji o bezpośrednich kosztach budżetowych wynikających z najważniejszych reform przewidzianych w krajowym programie reform, natomiast wydaje się, że w prognozach budżetowych przedstawionych w programie konwergencji uwzględniono skutki, jakie dla finansów publicznych będą miały reformy nakreślone w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform.

| (10) | Biorąc pod uwagę ograniczone działania w obszarze reform systemu emerytalnego i systemu opieki zdrowotnej, przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi w sprawie polityki gospodarczej Republiki Czeskiej zawartymi w zintegrowanych wytycznych w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. |
| --- | --- |

(10)

Biorąc pod uwagę ograniczone działania w obszarze reform systemu emerytalnego i systemu opieki zdrowotnej, przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi w sprawie polityki gospodarczej Republiki Czeskiej zawartymi w zintegrowanych wytycznych w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość opcjonalnych (4).

Podsumowując, program odpowiada korekcie nadmiernego deficytu w 2008 r., pod warunkiem że nadal ograniczane będą wydatki i ściśle monitorowany będzie wpływ działań podatkowych przewidzianych w pakiecie stabilizacji na sytuację budżetową. Dzięki korzystnej sytuacji makroekonomicznej oraz prawdopodobnie lepszemu, niż przewidywano w programie, wynikowi budżetowemu w 2007 r., może pojawić się duża szansa sprowadzenia deficytu w 2008 r. znacznie poniżej wartości odniesienia wynoszącej 3 % PKB oraz osiągnięcia silniejszej, niż planowano, konsolidacji budżetowej w późniejszym okresie. Główne zagrożenia zależą od redukcji zatrudnienia w sektorze publicznym i wiążą się z faktem, że nie sprecyzowano jeszcze dalszych działań konsolidacyjnych po 2008 r. Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Republiki Czeskiej utrzymują się na wysokim poziomie mimo pierwszych kroków w celu zreformowania systemu opieki zdrowotnej.

W świetle powyższej oceny oraz w świetle zalecenia z dnia 10 października 2007 r., wydanego zgodnie z art. 104 ust. 7, a także wobec potrzeby zapewnienia trwałej konwergencji, wzywa się Republikę Czeską do:

| (i) | wykorzystania najprawdopodobniej lepszego, niż przewidywano, wyniku budżetowego w 2007 r., by w 2008 r. przez dalsze ograniczanie wydatków sprowadzić deficyt znacznie poniżej wartości odniesienia wynoszącej 3 % PKB; |
| --- | --- |

(i)

wykorzystania najprawdopodobniej lepszego, niż przewidywano, wyniku budżetowego w 2007 r., by w 2008 r. przez dalsze ograniczanie wydatków sprowadzić deficyt znacznie poniżej wartości odniesienia wynoszącej 3 % PKB;

| (ii) | wykorzystania szybkiego tempa wzrostu w gospodarce, by bardziej przyspieszyć tempo dostosowań i tym samym jak najszybciej stworzyć margines bezpieczeństwa chroniący przed przekroczeniem wartości odniesienia oraz przyspieszyć realizację średniookresowego celu budżetowego; |
| --- | --- |

(ii)

wykorzystania szybkiego tempa wzrostu w gospodarce, by bardziej przyspieszyć tempo dostosowań i tym samym jak najszybciej stworzyć margines bezpieczeństwa chroniący przed przekroczeniem wartości odniesienia oraz przyspieszyć realizację średniookresowego celu budżetowego;

| (iii) | długoterminowej poprawy stabilności finansów publicznych za pomocą niezbędnych reform systemu emerytalnego i systemu opieki zdrowotnej wobec przewidywanego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(iii)

długoterminowej poprawy stabilności finansów publicznych za pomocą niezbędnych reform systemu emerytalnego i systemu opieki zdrowotnej wobec przewidywanego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PK listopad 2007 | 6,4 | 5,9 | 5,0 | 5,1 | 5,3 |
| KOM listopad 2007 | 6,4 | 5,8 | 5,0 | 4,9 | nd. |
| PK marzec 2007 | 6,0 | 4,9 | 4,8 | 4,8 | nd. |
| Inflacja HICP
  (%) | PK listopad 2007 | 2,1 | 2,4 | 3,9 | 2,3 | 2,1 |
| KOM listopad 2007 | 2,1 | 3,0 | 3,8 | 3,2 | nd. |
| PK marzec 2007 | 2,4 | 2,6 | 2,5 | 2,5 | nd. |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PK listopad 2007 | 0,9 | 1,8 | 1,4 | 0,7 | 0,5 |
| KOM listopad 2007 (6) | 1,1 | 2,1 | 2,1 | 1,4 | nd. |
| PK marzec 2007 | 0,9 | 1,1 | 1,0 | 1,0 | nd. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 2,7 | – 2,4 | – 1,6 | – 0,4 | 1,5 |
| KOM listopad 2007 | – 2,7 | – 2,5 | – 2,1 | – 1,9 | nd. |
| PK marzec 2007 | – 2,8 | – 1,4 | 0,2 | 1,1 | nd. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 2,9 | – 3,4 | – 2,9 | – 2,6 | – 2,3 |
| KOM listopad 2007 | – 2,9 | – 3,4 | – 2,8 | – 2,7 | nd. |
| PK marzec 2007 | – 3,5 | – 4,0 | – 3,5 | – 3,2 | nd. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 1,8 | – 2,3 | – 1,7 | – 1,3 | – 1,1 |
| KOM listopad 2007 | – 1,8 | – 2,3 | – 1,8 | – 1,7 | nd. |
| PK marzec 2007 | – 2,4 | – 2,6 | – 2,0 | – 1,6 | nd. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 3,3 | – 4,1 | – 3,4 | – 2,8 | – 2,5 |
| KOM listopad 2007 | – 3,3 | – 4,1 | – 3,6 | – 3,2 | nd. |
| PK marzec 2007 | – 3,9 | – 4,4 | – 3,9 | – 3,5 | nd. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 3,1 | – 4,1 | – 3,4 | – 2,8 | – 2,5 |
| KOM listopad 2007 | – 3,3 | – 4,1 | – 3,6 | – 3,2 | nd. |
| PK marzec 2007 | – 3,9 | – 4,4 | – 3,9 | – 3,5 | nd. |
| Dług publiczny brutto
  (% PKB) | PK listopad 2007 | 30,1 | 30,4 | 30,3 | 30,2 | 30,0 |
| KOM listopad 2007 | 30,1 | 30,2 | 30,3 | 30,5 | nd. |
| PK marzec 2007 | 30,6 | 30,5 | 31,3 | 32,2 | nd. |
| Program konwergencji (PK); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PK listopad 2007

6,4

5,9

5,0

5,1

5,3

KOM listopad 2007

6,4

5,8

5,0

4,9

nd.

PK marzec 2007

6,0

4,9

4,8

4,8

nd.

Inflacja HICP

(%)

PK listopad 2007

2,1

2,4

3,9

2,3

2,1

KOM listopad 2007

2,1

3,0

3,8

3,2

nd.

PK marzec 2007

2,4

2,6

2,5

2,5

nd.

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PK listopad 2007

0,9

1,8

1,4

0,7

0,5

KOM listopad 2007 (6)

1,1

2,1

2,1

1,4

nd.

PK marzec 2007

0,9

1,1

1,0

1,0

nd.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PK listopad 2007

– 2,7

– 2,4

– 1,6

– 0,4

1,5

KOM listopad 2007

– 2,7

– 2,5

– 2,1

– 1,9

nd.

PK marzec 2007

– 2,8

– 1,4

0,2

1,1

nd.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK listopad 2007

– 2,9

– 3,4

– 2,9

– 2,6

– 2,3

KOM listopad 2007

– 2,9

– 3,4

– 2,8

– 2,7

nd.

PK marzec 2007

– 3,5

– 4,0

– 3,5

– 3,2

nd.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PK listopad 2007

– 1,8

– 2,3

– 1,7

– 1,3

– 1,1

KOM listopad 2007

– 1,8

– 2,3

– 1,8

– 1,7

nd.

PK marzec 2007

– 2,4

– 2,6

– 2,0

– 1,6

nd.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 3,3

– 4,1

– 3,4

– 2,8

– 2,5

KOM listopad 2007

– 3,3

– 4,1

– 3,6

– 3,2

nd.

PK marzec 2007

– 3,9

– 4,4

– 3,9

– 3,5

nd.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 3,1

– 4,1

– 3,4

– 2,8

– 2,5

KOM listopad 2007

– 3,3

– 4,1

– 3,6

– 3,2

nd.

PK marzec 2007

– 3,9

– 4,4

– 3,9

– 3,5

nd.

Dług publiczny brutto

(% PKB)

PK listopad 2007

30,1

30,4

30,3

30,2

30,0

KOM listopad 2007

30,1

30,2

30,3

30,5

nd.

PK marzec 2007

30,6

30,5

31,3

32,2

nd.

Program konwergencji (PK); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty, o których mowa w niniejszym tekście, są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Wnioski takie wyciągnięto w szczególności z jesiennej prognozy służb Komisji oraz z dokonanej przez Komisję oceny przedstawionego w październiku 2007 r. krajowego programu reform.

(3)  Dz.U. C 204 z 1.9.2007, str. 1.

(4)  Nie przedstawiono danych na temat funkcjonalnej klasyfikacji wydatków rządowych (COFOG) na 2010 r.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(6)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości: 4,5 %, 4,7 %, 5,0 % i 5,6 % odpowiednio w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Działania jednorazowe i tymczasowe w programie konwergencji z listopada 2007 r. wynoszą 0,2 % PKB w 2006 r. (zwiększające deficyt). Jesienna prognoza służb Komisji nie przewiduje działań jednorazowych.

Źródło:

Program konwergencji (PK); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/28 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/28

---

OPINIA RADY

z dnia 4 marca 2008 r.

w sprawie programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Maltę

(2008/C 74/07)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała pierwszy program stabilności Malty obejmujący lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała pierwszy program stabilności Malty obejmujący lata 2007–2010.

| (2) | W dniu 1 stycznia 2008 r. Malta przystąpiła do strefy euro, a tempo wzrostu PKB w tym kraju zwiększa się od 2004 r. Słabe dokonania gospodarcze w pierwszych latach XXI w. były częściowo wynikiem czynników zewnętrznych, na które Malta jest wyjątkowo podatna jako niewielka, otwarta gospodarka, oparta na takich branżach jak turystyka i przemysł elektroniczny, które okazały się niestabilne.
  Przyczyną spowolnionego wzrostu PKB była także strukturalna słabość gospodarki krajowej. Wydajność zmniejszała się rocznie średnio o 1 % w okresie pomiędzy 2001 r. a 2003 r. Dodatkowo wysoki wzrost wynagrodzeń doprowadził do gwałtownego podwyższenia jednostkowego kosztu pracy i w wyniku tego do obniżenia zewnętrznej konkurencyjności. Od 2004 r. wyniki gospodarcze poprawiły się głównie dzięki sprzyjającej koniunkturze gospodarczej, ale także z uwagi na politykę umiarkowanego wzrostu płac i wyższą wydajność. W dziedzinie polityki budżetowej wejście do strefy euro nastąpiło po okresie znacznej konsolidacji, w którym udział długu w stosunku do PKB malał od 2005 r., oraz po stopniowym obniżaniu inflacji. W nowej sytuacji zwiększenie możliwości podejmowania działań w zakresie polityki budżetowej, co można osiągnąć poprzez dalsze realizowanie konsolidacji budżetowej oraz reformę wydatków, zwłaszcza szybko rosnących wydatków na opiekę zdrowotną, stanowi wyzwanie dla zdolności dostosowania się Malty do asymetrycznych zakłóceń. Ponadto taka reforma w zakresie wydatków poprawiłaby stabilność finansów publicznych w długim okresie oraz pozwoliłaby na przekierowanie wydatków do kategorii pobudzających wzrost, a tym samym pomogła zwiększyć wydajność pracy. Wyższa wydajność oraz kontynuacja umiarkowanej polityki w zakresie wynagrodzeń przyczyniłyby się do poprawy konkurencyjności, co stanowi kolejne wyzwanie stojące przed gospodarką maltańską, szczególnie w kontekście strefy euro. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 1 stycznia 2008 r. Malta przystąpiła do strefy euro, a tempo wzrostu PKB w tym kraju zwiększa się od 2004 r. Słabe dokonania gospodarcze w pierwszych latach XXI w. były częściowo wynikiem czynników zewnętrznych, na które Malta jest wyjątkowo podatna jako niewielka, otwarta gospodarka, oparta na takich branżach jak turystyka i przemysł elektroniczny, które okazały się niestabilne.

Przyczyną spowolnionego wzrostu PKB była także strukturalna słabość gospodarki krajowej. Wydajność zmniejszała się rocznie średnio o 1 % w okresie pomiędzy 2001 r. a 2003 r. Dodatkowo wysoki wzrost wynagrodzeń doprowadził do gwałtownego podwyższenia jednostkowego kosztu pracy i w wyniku tego do obniżenia zewnętrznej konkurencyjności. Od 2004 r. wyniki gospodarcze poprawiły się głównie dzięki sprzyjającej koniunkturze gospodarczej, ale także z uwagi na politykę umiarkowanego wzrostu płac i wyższą wydajność. W dziedzinie polityki budżetowej wejście do strefy euro nastąpiło po okresie znacznej konsolidacji, w którym udział długu w stosunku do PKB malał od 2005 r., oraz po stopniowym obniżaniu inflacji. W nowej sytuacji zwiększenie możliwości podejmowania działań w zakresie polityki budżetowej, co można osiągnąć poprzez dalsze realizowanie konsolidacji budżetowej oraz reformę wydatków, zwłaszcza szybko rosnących wydatków na opiekę zdrowotną, stanowi wyzwanie dla zdolności dostosowania się Malty do asymetrycznych zakłóceń. Ponadto taka reforma w zakresie wydatków poprawiłaby stabilność finansów publicznych w długim okresie oraz pozwoliłaby na przekierowanie wydatków do kategorii pobudzających wzrost, a tym samym pomogła zwiększyć wydajność pracy. Wyższa wydajność oraz kontynuacja umiarkowanej polityki w zakresie wynagrodzeń przyczyniłyby się do poprawy konkurencyjności, co stanowi kolejne wyzwanie stojące przed gospodarką maltańską, szczególnie w kontekście strefy euro.

| (3) | W scenariuszu makroekonomicznym będącym podstawą programu przewiduje się wzrost realnego PKB o 3,5 % w 2007 r., jego spowolnienie w 2008 r. i ponowne przyspieszenie do 3,4 % w końcowym okresie objętym programem. Biorąc pod uwagę dostępne obecnie informacje (2), wydaje się, że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu. Założenia dotyczące wzrostu PKB w latach 2008–2010 wydają się korzystne, głównie z uwagi na znaczący wkład eksportu netto przewidywany w końcowym okresie objętym programem. Wynikająca z tego zakładana w programie poprawa bilansu zewnętrznego towarów i usług w wysokości 3,3 punktu procentowego PKB do 2010 r. wydaje się raczej optymistyczna.
  Prognozy programu w zakresie inflacji wydają się realistyczne i są zgodne z prognozą służb Komisji z jesieni 2007 r. Jednak możliwość dalszego wzrostu wynagrodzeń w sektorze publicznym, co mogłoby doprowadzić do ogólnego wzrostu wynagrodzeń znacznie przewyższającego wzrost wydajności, może spowodować mniej korzystny rozwój konkurencyjności Malty niż założono w programie stabilności. |
| --- | --- |

(3)

W scenariuszu makroekonomicznym będącym podstawą programu przewiduje się wzrost realnego PKB o 3,5 % w 2007 r., jego spowolnienie w 2008 r. i ponowne przyspieszenie do 3,4 % w końcowym okresie objętym programem. Biorąc pod uwagę dostępne obecnie informacje (2), wydaje się, że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu. Założenia dotyczące wzrostu PKB w latach 2008–2010 wydają się korzystne, głównie z uwagi na znaczący wkład eksportu netto przewidywany w końcowym okresie objętym programem. Wynikająca z tego zakładana w programie poprawa bilansu zewnętrznego towarów i usług w wysokości 3,3 punktu procentowego PKB do 2010 r. wydaje się raczej optymistyczna.

Prognozy programu w zakresie inflacji wydają się realistyczne i są zgodne z prognozą służb Komisji z jesieni 2007 r. Jednak możliwość dalszego wzrostu wynagrodzeń w sektorze publicznym, co mogłoby doprowadzić do ogólnego wzrostu wynagrodzeń znacznie przewyższającego wzrost wydajności, może spowodować mniej korzystny rozwój konkurencyjności Malty niż założono w programie stabilności.

| (4) | Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. oszacowano na 1,8 % PKB, a w programie stabilności na 1,6 %, podczas gdy w ostatniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że osiągnie on 2,3 % PKB. Po skorygowaniu o transakcje jednorazowe (obejmujące głównie sprzedaż gruntów, która jest zazwyczaj księgowana jako wydatek ujemny) wynik deficytu w 2007 r. jest jednak zasadniczo zgodny z celem zakładanym w programie konwergencji z 2006 r., pomimo korzystnej sytuacji wyjściowej na zakończenie 2006 r. Udział dochodów w PKB jest znacznie poniżej oczekiwań głównie z uwagi na niższe niż zakładano wykorzystanie funduszy UE. W konsekwencji wskaźnik wydatków w 2007 r. jest także niższy niż planowano w programie konwergencji z 2006 r. Ponieważ, jak się wydaje, dostosowanie strukturalne w 2007 r. wyniesie poniżej 0,5 punktu procentowego PKB wobec 1 punktu procentowego planowanego w ostatniej aktualizacji programu konwergencji, wykonanie budżetu nie jest zgodne z wezwaniem zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniego programu (3) do „osiągania odpowiednich postępów w realizacji celu średniookresowego, tak jak to założono w programie”. |
| --- | --- |

(4)

Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. oszacowano na 1,8 % PKB, a w programie stabilności na 1,6 %, podczas gdy w ostatniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że osiągnie on 2,3 % PKB. Po skorygowaniu o transakcje jednorazowe (obejmujące głównie sprzedaż gruntów, która jest zazwyczaj księgowana jako wydatek ujemny) wynik deficytu w 2007 r. jest jednak zasadniczo zgodny z celem zakładanym w programie konwergencji z 2006 r., pomimo korzystnej sytuacji wyjściowej na zakończenie 2006 r. Udział dochodów w PKB jest znacznie poniżej oczekiwań głównie z uwagi na niższe niż zakładano wykorzystanie funduszy UE. W konsekwencji wskaźnik wydatków w 2007 r. jest także niższy niż planowano w programie konwergencji z 2006 r. Ponieważ, jak się wydaje, dostosowanie strukturalne w 2007 r. wyniesie poniżej 0,5 punktu procentowego PKB wobec 1 punktu procentowego planowanego w ostatniej aktualizacji programu konwergencji, wykonanie budżetu nie jest zgodne z wezwaniem zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniego programu (3) do „osiągania odpowiednich postępów w realizacji celu średniookresowego, tak jak to założono w programie”.

| (5) | Tak jak w poprzedniej aktualizacji programu konwergencji, głównym celem budżetowym określonym w programie stabilności jest realizacja dalszej konsolidacji budżetowej w okresie objętym programem, z nadrzędnym założeniem osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, czyli zrównoważonej pozycji w ujęciu strukturalnym (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) do 2010 r. Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych ma ulec poprawie z deficytu w wysokości 1,6 % PKB w 2007 r. do nadwyżki w wysokości 0,9 % PKB do 2010 r. Dzięki prognozowanemu zmniejszeniu obciążenia odsetkami, nadwyżka pierwotna ma wzrosnąć do 3,8 % PKB do 2010 r. Wynik strukturalny ma się poprawić o 2 punkty procentowe PKB w latach 2007–2010. Korekta nominalna ma zostać osiągnięta przez obniżenie wskaźnika wydatków pierwotnych o ponad 3,5 punktu procentowego PKB, co zrównoważy z nadwyżką spadek wskaźnika dochodów o 1,5 punktu procentowego PKB. Rzadziej niż w ostatnich latach mają być stosowane jednorazowe działania zmniejszające deficyt. Ograniczenie wydatków jest relatywnie szerokie, a szczególny nacisk położono na wynagrodzenia pracownicze. Wyraźne obniżenie podatków pośrednich jako udziału w PKB w końcowych latach programu nie zostało w nim wyjaśnione, natomiast koszty wprowadzonych w 2008 r. zmian w systemie reformy podatków od osób fizycznych mają zostać pokryte z nadwyżką przez wyższe dochody z innych podatków bezpośrednich. W kontekście zasadniczo niezmienionego scenariusza makroekonomicznego cele budżetowe na lata 2008 i 2009 zawarte w programie stabilności są o około 0,25 punktu procentowego PKB mniej ambitne niż zapisano w aktualizacji z 2006 r., co odzwierciedla mniejszy zakres działań dostosowawczych w 2008 r. Przewiduje się, że dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych, który ma spaść do około 63 % PKB w 2007 r., czyli ciągle powyżej określonej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, obniży się jeszcze bardziej — o prawie 10 punktów procentowych w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(5)

Tak jak w poprzedniej aktualizacji programu konwergencji, głównym celem budżetowym określonym w programie stabilności jest realizacja dalszej konsolidacji budżetowej w okresie objętym programem, z nadrzędnym założeniem osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, czyli zrównoważonej pozycji w ujęciu strukturalnym (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) do 2010 r. Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych ma ulec poprawie z deficytu w wysokości 1,6 % PKB w 2007 r. do nadwyżki w wysokości 0,9 % PKB do 2010 r. Dzięki prognozowanemu zmniejszeniu obciążenia odsetkami, nadwyżka pierwotna ma wzrosnąć do 3,8 % PKB do 2010 r. Wynik strukturalny ma się poprawić o 2 punkty procentowe PKB w latach 2007–2010. Korekta nominalna ma zostać osiągnięta przez obniżenie wskaźnika wydatków pierwotnych o ponad 3,5 punktu procentowego PKB, co zrównoważy z nadwyżką spadek wskaźnika dochodów o 1,5 punktu procentowego PKB. Rzadziej niż w ostatnich latach mają być stosowane jednorazowe działania zmniejszające deficyt. Ograniczenie wydatków jest relatywnie szerokie, a szczególny nacisk położono na wynagrodzenia pracownicze. Wyraźne obniżenie podatków pośrednich jako udziału w PKB w końcowych latach programu nie zostało w nim wyjaśnione, natomiast koszty wprowadzonych w 2008 r. zmian w systemie reformy podatków od osób fizycznych mają zostać pokryte z nadwyżką przez wyższe dochody z innych podatków bezpośrednich. W kontekście zasadniczo niezmienionego scenariusza makroekonomicznego cele budżetowe na lata 2008 i 2009 zawarte w programie stabilności są o około 0,25 punktu procentowego PKB mniej ambitne niż zapisano w aktualizacji z 2006 r., co odzwierciedla mniejszy zakres działań dostosowawczych w 2008 r. Przewiduje się, że dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych, który ma spaść do około 63 % PKB w 2007 r., czyli ciągle powyżej określonej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, obniży się jeszcze bardziej — o prawie 10 punktów procentowych w okresie objętym programem.

| (6) | Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż przewiduje program. Ryzykowne jest założenie, że zmiany w systemie podatku dochodowego od osób fizycznych w 2008 r. zostaną zrównoważone innymi, zazwyczaj niestabilnymi źródłami dochodów, takimi jak podatek od zysków kapitałowych i podatki od zysku przedsiębiorstw. Mogą wystąpić także przekroczenia wydatków związane np. z podjęciem decyzji o dotowaniu cen usług komunalnych bez działań wyrównawczych.
  Ponadto znaczne podwyżki wynagrodzeń przyznane pracownikom sektora opieki zdrowotnej mogą prowadzić do podobnych żądań ze strony pozostałej części sektora publicznego. W latach 2009 i 2010 wyniki mogą być gorsze od planowanych z uwagi na optymistyczny scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę prognoz zawartych w programie (mimo że prognozy podatkowe na ten okres wydają się ostrożne, zważywszy, że nie przewiduje się uznaniowych obniżek podatków), a także z powodu braku informacji o działaniach stanowiących podstawę procesu konsolidacji, w szczególności w odniesieniu do przewidywanego dalszego ograniczania wysokości wynagrodzeń w sektorze publicznym. W świetle powyższych zagrożeń dla realizacji celów budżetowych udział długu w PKB może kształtować się mniej korzystnie niż przewidziano w programie, zwłaszcza po roku 2008. Natomiast wynik dotyczący udziału wydatków w PKB był w poprzednich latach cały czas niższy niż planowano w kolejnych programach. Ponadto dotychczasowe osiągnięcia Malty w realizacji celów deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych są dobre, ponieważ wyniki były zazwyczaj lepsze od planowanych. |
| --- | --- |

(6)

Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż przewiduje program. Ryzykowne jest założenie, że zmiany w systemie podatku dochodowego od osób fizycznych w 2008 r. zostaną zrównoważone innymi, zazwyczaj niestabilnymi źródłami dochodów, takimi jak podatek od zysków kapitałowych i podatki od zysku przedsiębiorstw. Mogą wystąpić także przekroczenia wydatków związane np. z podjęciem decyzji o dotowaniu cen usług komunalnych bez działań wyrównawczych.

Ponadto znaczne podwyżki wynagrodzeń przyznane pracownikom sektora opieki zdrowotnej mogą prowadzić do podobnych żądań ze strony pozostałej części sektora publicznego. W latach 2009 i 2010 wyniki mogą być gorsze od planowanych z uwagi na optymistyczny scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę prognoz zawartych w programie (mimo że prognozy podatkowe na ten okres wydają się ostrożne, zważywszy, że nie przewiduje się uznaniowych obniżek podatków), a także z powodu braku informacji o działaniach stanowiących podstawę procesu konsolidacji, w szczególności w odniesieniu do przewidywanego dalszego ograniczania wysokości wynagrodzeń w sektorze publicznym. W świetle powyższych zagrożeń dla realizacji celów budżetowych udział długu w PKB może kształtować się mniej korzystnie niż przewidziano w programie, zwłaszcza po roku 2008. Natomiast wynik dotyczący udziału wydatków w PKB był w poprzednich latach cały czas niższy niż planowano w kolejnych programach. Ponadto dotychczasowe osiągnięcia Malty w realizacji celów deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych są dobre, ponieważ wyniki były zazwyczaj lepsze od planowanych.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający, aby zapewnić przewidzianą w programie na rok 2010 realizację średniookresowego celu budżetowego. Jednak począwszy od 2008 r. zostanie zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed przekroczeniem progu deficytu na poziomie 3 % PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych. Planowana konsolidacja jest zgodna z paktem stabilności i wzrostu, który zakłada roczną poprawę wyniku strukturalnego o 0,5 % PKB będące wartością odniesienia oraz intensyfikację działań, pod warunkiem że na Malcie będzie nadal trwał okres dobrej koniunktury gospodarczej. Jednak z uwagi na powyższe zagrożenia, założone w programie tempo działań dostosowawczych zmierzających do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego należy wesprzeć przyjęciem dodatkowych środków, szczególnie w latach 2009 i 2010. Ponadto, biorąc pod uwagę ryzyko związane ze wspomnianymi wyżej przewidywaniami odnośnie do długu publicznego, wydaje się, że tempo obniżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia jest wystarczające w okresie objętym programem i wskaźnik ten spadnie poniżej wartości odniesienia w 2009 r. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający, aby zapewnić przewidzianą w programie na rok 2010 realizację średniookresowego celu budżetowego. Jednak począwszy od 2008 r. zostanie zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed przekroczeniem progu deficytu na poziomie 3 % PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych. Planowana konsolidacja jest zgodna z paktem stabilności i wzrostu, który zakłada roczną poprawę wyniku strukturalnego o 0,5 % PKB będące wartością odniesienia oraz intensyfikację działań, pod warunkiem że na Malcie będzie nadal trwał okres dobrej koniunktury gospodarczej. Jednak z uwagi na powyższe zagrożenia, założone w programie tempo działań dostosowawczych zmierzających do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego należy wesprzeć przyjęciem dodatkowych środków, szczególnie w latach 2009 i 2010. Ponadto, biorąc pod uwagę ryzyko związane ze wspomnianymi wyżej przewidywaniami odnośnie do długu publicznego, wydaje się, że tempo obniżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia jest wystarczające w okresie objętym programem i wskaźnik ten spadnie poniżej wartości odniesienia w 2009 r.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Malty kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest znacząco niższy od średniej UE, a udział wydatków na emerytury w PKB ma w długim okresie maleć. Jednak reforma systemu emerytalnego z 2006 r., która zmierza do podniesienia wieku emerytalnego i zwiększenia wysokości emerytur, może w dłuższym okresie spowodować konieczność ponoszenia wyższych wydatków. Ponadto obecny poziom długu brutto nadal przekracza określoną w Traktacie wartość odniesienia. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie, pozycja budżetowa w 2007 r., która jest lepsza niż wyjściowa pozycja z poprzedniego programu, przyczynia się do zrównoważenia przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Do zmniejszenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych przyczyniłoby się poprawienie pozycji budżetowej, w tym poprzez poprawę efektywności i elastyczności wydatków publicznych, takich jak szybko wzrastające wydatki na opiekę zdrowotną, na które także ma wpływ starzenie się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Malty kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest znacząco niższy od średniej UE, a udział wydatków na emerytury w PKB ma w długim okresie maleć. Jednak reforma systemu emerytalnego z 2006 r., która zmierza do podniesienia wieku emerytalnego i zwiększenia wysokości emerytur, może w dłuższym okresie spowodować konieczność ponoszenia wyższych wydatków. Ponadto obecny poziom długu brutto nadal przekracza określoną w Traktacie wartość odniesienia. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie, pozycja budżetowa w 2007 r., która jest lepsza niż wyjściowa pozycja z poprzedniego programu, przyczynia się do zrównoważenia przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Do zmniejszenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych przyczyniłoby się poprawienie pozycji budżetowej, w tym poprzez poprawę efektywności i elastyczności wydatków publicznych, takich jak szybko wzrastające wydatki na opiekę zdrowotną, na które także ma wpływ starzenie się społeczeństwa.

| (9) | Program stabilności wydaje się być do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności zawarte w programie prognozy budżetowe uwzględniają skutki, jakie dla finansów publicznych będą miały działania przedstawione w krajowym programie reform. Zaplanowane w programie stabilności działania w dziedzinie finansów publicznych wydają się zgodne z działaniami przewidzianymi w krajowym programie reform. W szczególności najważniejsze działanie przedstawione w programie stabilności, tzn. dalsza zmiana systemu podatku dochodowego od osób fizycznych, jest zgodne z krajowym programem reform. Jednak reforma systemu opieki zdrowotnej, uznana w krajowym programie reform za kwestię o kluczowym znaczeniu dla finansów publicznych, nie została uwzględniona w programie stabilności. W programie nie przedstawiono także jasno sposobu przekierowania wydatków do kategorii pobudzających wzrost, szczególnie w końcowych latach programu. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności wydaje się być do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności zawarte w programie prognozy budżetowe uwzględniają skutki, jakie dla finansów publicznych będą miały działania przedstawione w krajowym programie reform. Zaplanowane w programie stabilności działania w dziedzinie finansów publicznych wydają się zgodne z działaniami przewidzianymi w krajowym programie reform. W szczególności najważniejsze działanie przedstawione w programie stabilności, tzn. dalsza zmiana systemu podatku dochodowego od osób fizycznych, jest zgodne z krajowym programem reform. Jednak reforma systemu opieki zdrowotnej, uznana w krajowym programie reform za kwestię o kluczowym znaczeniu dla finansów publicznych, nie została uwzględniona w programie stabilności. W programie nie przedstawiono także jasno sposobu przekierowania wydatków do kategorii pobudzających wzrost, szczególnie w końcowych latach programu.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych dla poszczególnych państw oraz z wytycznymi dla strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. W programie nie przewiduje się m.in. dokonania znaczących postępów w reformie systemu opieki zdrowotnej, co sugerowała Rada w swoim zaleceniu. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych dla poszczególnych państw oraz z wytycznymi dla strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. W programie nie przewiduje się m.in. dokonania znaczących postępów w reformie systemu opieki zdrowotnej, co sugerowała Rada w swoim zaleceniu.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4).

Podsumowując, w programie stabilności zakłada się dalszy postęp w kierunku osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, co ma nastąpić do 2010 r. w wyniku ograniczenia wydatków przy stabilnym wzroście gospodarczym. Planuje się, że dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych będzie się zmniejszać w zadowalającym tempie i oczekuje się, że do 2009 r. spadnie poniżej wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB. Istnieją jednak zagrożenia dla realizacji celów budżetowych związane z opieraniem się na niepewnych źródłach dochodów podatkowych w 2008 r., przewidzianym poziomem ograniczenia wydatków, optymistyczną prognozą makroekonomiczną na okres po 2008 r. i brakiem informacji na temat działań stanowiących podstawę osiągnięcia celów budżetowych, w szczególności w odniesieniu do planowanego dalszego ograniczenia wysokości wynagrodzeń w sektorze publicznym. Mogą one stanąć na przeszkodzie osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego do 2010 r. Ponadto konkurencyjność Malty w ramach strefy euro może być zagrożona w przypadku odejścia od polityki umiarkowanego wzrostu płac w sektorze publicznym, co może przenieść się na sektor prywatny. Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Malty w długim okresie kształtują się na średnim poziomie.

W świetle powyższej oceny wzywa się Maltę do:

| (i) | kontynuowania konsolidacji budżetowej zgodnie z programem, w dążeniu do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego do 2010 r. i doprowadzenia do odpowiedniej redukcji udziału długu w PKB, poprzez określenie środków wspierających planowaną konsolidację, szczególnie po stronie wydatków; |
| --- | --- |

(i)

kontynuowania konsolidacji budżetowej zgodnie z programem, w dążeniu do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego do 2010 r. i doprowadzenia do odpowiedniej redukcji udziału długu w PKB, poprzez określenie środków wspierających planowaną konsolidację, szczególnie po stronie wydatków;

| (ii) | poprawy efektywności i elastyczności wydatków publicznych, w tym poprzez przyspieszenie planowania i realizacji kompleksowej reformy systemu opieki zdrowotnej. |
| --- | --- |

(ii)

poprawy efektywności i elastyczności wydatków publicznych, w tym poprzez przyspieszenie planowania i realizacji kompleksowej reformy systemu opieki zdrowotnej.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS listopad 2007 | 3,2 | 3,5 | 3,1 | 3,2 | 3,4 |
| KOM listopad 2007 | 3,2 | 3,1 | 2,8 | 2,9 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 2,9 | 3,0 | 3,1 | 3,1 | nd. |
| Inflacja HICP
  (%) | PS listopad 2007 | 2,6 | 0,9 | 2,5 | 2,3 | 2,1 |
| KOM listopad 2007 | 2,6 | 0,8 | 2,5 | 2,2 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 3,1 | 2,2 | 2,1 | 2,0 | nd. |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PS listopad 2007 | – 1,9 | – 0,8 | – 0,1 | 0,5 | 1,9 |
| KOM listopad 2007 (6) | – 1,5 | – 0,6 | – 0,1 | 0,5 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 2,1 | – 1,3 | – 0,3 | 0,9 | nd. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 3,7 | – 0,5 | 0,2 | 3,2 | 5,5 |
| KOM listopad 2007 | – 3,7 | – 0,9 | – 0,6 | 0,0 | nd. |
| PK grudzień 2006 | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 2,5 | – 1,6 | – 1,2 | – 0,1 | 0,9 |
| KOM listopad 2007 | – 2,5 | – 1,8 | – 1,6 | – 1,0 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 2,6 | – 2,3 | – 0,9 | 0,1 | nd. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 1,0 | 1,7 | 2,0 | 2,9 | 3,8 |
| KOM listopad 2007 | 1,0 | 1,5 | 1,6 | 2,1 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 1,1 | 1,1 | 2,5 | 3,2 | nd. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 1,8 | – 1,3 | – 1,2 | – 0,3 | 0,3 |
| KOM listopad 2007 | – 2,0 | – 1,6 | – 1,5 | – 1,2 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 1,8 | – 1,8 | – 0,8 | – 0,2 | nd. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 2,5 | – 2,1 | – 1,4 | – 0,5 | 0,1 |
| KOM listopad 2007 | – 2,7 | – 2,3 | – 1,7 | – 1,2 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 2,9 | – 2,0 | – 1,0 | – 0,4 | nd. |
| Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 64,7 | 62,9 | 60,0 | 57,2 | 53,3 |
| KOM listopad 2007 | 64,7 | 63,1 | 61,3 | 59,2 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 68,3 | 66,7 | 63,2 | 59,4 | nd. |
| Program stabilności (SP); programy konwergencji (CP); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PS listopad 2007

3,2

3,5

3,1

3,2

3,4

KOM listopad 2007

3,2

3,1

2,8

2,9

nd.

PK grudzień 2006

2,9

3,0

3,1

3,1

nd.

Inflacja HICP

(%)

PS listopad 2007

2,6

0,9

2,5

2,3

2,1

KOM listopad 2007

2,6

0,8

2,5

2,2

nd.

PK grudzień 2006

3,1

2,2

2,1

2,0

nd.

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PS listopad 2007

– 1,9

– 0,8

– 0,1

0,5

1,9

KOM listopad 2007 (6)

– 1,5

– 0,6

– 0,1

0,5

nd.

PK grudzień 2006

– 2,1

– 1,3

– 0,3

0,9

nd.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS listopad 2007

– 3,7

– 0,5

0,2

3,2

5,5

KOM listopad 2007

– 3,7

– 0,9

– 0,6

0,0

nd.

PK grudzień 2006

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

– 2,5

– 1,6

– 1,2

– 0,1

0,9

KOM listopad 2007

– 2,5

– 1,8

– 1,6

– 1,0

nd.

PK grudzień 2006

– 2,6

– 2,3

– 0,9

0,1

nd.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS listopad 2007

1,0

1,7

2,0

2,9

3,8

KOM listopad 2007

1,0

1,5

1,6

2,1

nd.

PK grudzień 2006

1,1

1,1

2,5

3,2

nd.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 1,8

– 1,3

– 1,2

– 0,3

0,3

KOM listopad 2007

– 2,0

– 1,6

– 1,5

– 1,2

nd.

PK grudzień 2006

– 1,8

– 1,8

– 0,8

– 0,2

nd.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 2,5

– 2,1

– 1,4

– 0,5

0,1

KOM listopad 2007

– 2,7

– 2,3

– 1,7

– 1,2

nd.

PK grudzień 2006

– 2,9

– 2,0

– 1,0

– 0,4

nd.

Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

64,7

62,9

60,0

57,2

53,3

KOM listopad 2007

64,7

63,1

61,3

59,2

nd.

PK grudzień 2006

68,3

66,7

63,2

59,4

nd.

Program stabilności (SP); programy konwergencji (CP); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przywołane w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(3)  Dz.U. C 72 z 29.3.2007, str. 9.

(4)  Brakujące dane dotyczą udziału pracy, kapitału i łącznej wydajności czynników produkcji w potencjalnym wzroście PKB, podziału korekty przepływów kapitału w sektorze instytucji rządowych i samorządowych oraz pewnych pozycji w prognozach dotyczących stabilności finansów publicznych w długim okresie.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(6)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości 2,3 %, 2,2 %, 2,3 % i 2,3 % — odpowiednio — w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Działania jednorazowe i tymczasowe wynoszą, zgodnie z programem stabilności z 2007 r., 0,7 % PKB w 2006 r., 0,8 % PKB w 2007 r., 0,2 % PKB w 2008 r., 0,2 % PKB w 2009 r. oraz 0,1 % PKB w 2010 r. (we wszystkich przypadkach działania te przyczyniają się do zmniejszenia deficytu), zaś zgodnie z jesienną prognozą służb Komisji działania te wyniosą 0,7 % PKB w 2006 r., 0,8 % PKB w 2007 r., 0,2 % PKB w 2008 r. oraz 0 % PKB w 2009 r. (we wszystkich przypadkach działania te przyczyniają się do zmniejszenia deficytu).

Źródło:

Program stabilności (SP); programy konwergencji (CP); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/33 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/33

---

OPINIA RADY

z dnia 4 marca 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Grecję

(2008/C 74/08)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Grecję, obejmujący lata 2007–2010 (2). |
| --- | --- |

(1)

W dniu 4 marca 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Grecję, obejmujący lata 2007–2010 (2).

| (2) | Na przestrzeni ostatnich lat Grecja znajdowała się w okresie silnego wzrostu napędzanego rosnącym spożyciem prywatnym oraz dynamiczną działalnością inwestycyjną; w tym samym czasie miało również miejsce znaczne przyśpieszenie wzrostu zatrudnienia. Jednak mimo znacznego zwiększenia wydajności, utrzymująca się względnie duża różnica między stopą inflacji w Grecji a tym wskaźnikiem w strefie euro prowadzi do utraty konkurencyjności.
  Duża i pogłębiająca się nierównowaga zewnętrzna — którą częściowo tłumaczy się jednym z najwyższych w UE wskaźników inwestycji — jeżeli utrzyma się w średnim okresie, może wpłynąć negatywnie na wyniki gospodarcze. W tym kontekście polityka budżetowa ma do odegrania kluczową rolę w stabilizacji gospodarki, zwiększenia jej wydajności oraz zmniejszeniu zagrożeń związanych z przegrzaniem gospodarki i pogłębianiem się nierównowagi zewnętrznej. Od 2004 roku dokonano znacznych postępów w konsolidacji finansów publicznych w zrównoważony sposób. Opierające się na tych podstawach: kontrola bieżących wydatków pierwotnych, zapobieganie procyklicznemu kursowi polityki budżetowej oraz zwiększenie efektywności wydatków publicznych mają nadrzędne znaczenie dla dalszego zapewniania dyscypliny budżetowej oraz poprawy jakości finansów publicznych. W kontekście wciąż wysokiego poziomu długu publicznego stabilność finansów publicznych w długim okresie zależy w ogromnym stopniu od osiągania i utrzymywania stabilnych pozycji budżetowych, kontynuowania prowadzonych reform systemu opieki zdrowotnej oraz realizacji kompleksowej reformy systemu emerytalnego (3). |
| --- | --- |

(2)

Na przestrzeni ostatnich lat Grecja znajdowała się w okresie silnego wzrostu napędzanego rosnącym spożyciem prywatnym oraz dynamiczną działalnością inwestycyjną; w tym samym czasie miało również miejsce znaczne przyśpieszenie wzrostu zatrudnienia. Jednak mimo znacznego zwiększenia wydajności, utrzymująca się względnie duża różnica między stopą inflacji w Grecji a tym wskaźnikiem w strefie euro prowadzi do utraty konkurencyjności.

Duża i pogłębiająca się nierównowaga zewnętrzna — którą częściowo tłumaczy się jednym z najwyższych w UE wskaźników inwestycji — jeżeli utrzyma się w średnim okresie, może wpłynąć negatywnie na wyniki gospodarcze. W tym kontekście polityka budżetowa ma do odegrania kluczową rolę w stabilizacji gospodarki, zwiększenia jej wydajności oraz zmniejszeniu zagrożeń związanych z przegrzaniem gospodarki i pogłębianiem się nierównowagi zewnętrznej. Od 2004 roku dokonano znacznych postępów w konsolidacji finansów publicznych w zrównoważony sposób. Opierające się na tych podstawach: kontrola bieżących wydatków pierwotnych, zapobieganie procyklicznemu kursowi polityki budżetowej oraz zwiększenie efektywności wydatków publicznych mają nadrzędne znaczenie dla dalszego zapewniania dyscypliny budżetowej oraz poprawy jakości finansów publicznych. W kontekście wciąż wysokiego poziomu długu publicznego stabilność finansów publicznych w długim okresie zależy w ogromnym stopniu od osiągania i utrzymywania stabilnych pozycji budżetowych, kontynuowania prowadzonych reform systemu opieki zdrowotnej oraz realizacji kompleksowej reformy systemu emerytalnego (3).

| (3) | W scenariuszu makroekonomicznym stanowiącym podstawę programu przewidziano, że w okresie objętym programem wzrost realnego PKB utrzyma się na poziomie średnio około 4 %. Z dostępnych obecnie informacji wynika (4), że scenariusz ten jest oparty na optymistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego, zwłaszcza w końcowych latach. W programie stabilności przewiduje się w szczególności, że spożycie prywatne i wzrost inwestycji pozostaną na wysokim poziomie, w związku z nieco większym wzrostem zatrudnienia i optymistycznie ocenianym wpływem niektórych wdrożonych środków, takich jak drugi etap reformy podatkowej, w tym dalsze ograniczenia stawek podatku od osób fizycznych uchwalone w 2006 roku, prawo zachęcające do inwestowania oraz przyśpieszenie projektów opartych na partnerstwie publiczno-prywatnym (PPP).
  Zmiana kosztów pracy może ponadto wywołać presję inflacyjną mimo ograniczenia wzrostu płac w sektorze publicznym, podczas gdy konkurencyjność może zmniejszyć się bardziej niż przewidziano w programie. Co więcej, według ostatnich informacji, prognozy dotyczące inflacji mogą ulec pogorszeniu. |
| --- | --- |

(3)

W scenariuszu makroekonomicznym stanowiącym podstawę programu przewidziano, że w okresie objętym programem wzrost realnego PKB utrzyma się na poziomie średnio około 4 %. Z dostępnych obecnie informacji wynika (4), że scenariusz ten jest oparty na optymistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego, zwłaszcza w końcowych latach. W programie stabilności przewiduje się w szczególności, że spożycie prywatne i wzrost inwestycji pozostaną na wysokim poziomie, w związku z nieco większym wzrostem zatrudnienia i optymistycznie ocenianym wpływem niektórych wdrożonych środków, takich jak drugi etap reformy podatkowej, w tym dalsze ograniczenia stawek podatku od osób fizycznych uchwalone w 2006 roku, prawo zachęcające do inwestowania oraz przyśpieszenie projektów opartych na partnerstwie publiczno-prywatnym (PPP).

Zmiana kosztów pracy może ponadto wywołać presję inflacyjną mimo ograniczenia wzrostu płac w sektorze publicznym, podczas gdy konkurencyjność może zmniejszyć się bardziej niż przewidziano w programie. Co więcej, według ostatnich informacji, prognozy dotyczące inflacji mogą ulec pogorszeniu.

| (4) | Zgodnie z najnowszym programem, ocenia się, że w 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrósł ponownie do 2,7 % PKB (z 2,5 % w 2006 r.), podczas gdy docelowy poziom deficytu ustalony w poprzedniej aktualizacji wynosił 2,2 % PKB (5). Odchylenie to — w wysokości 0,5 punktu procentowego PKB — jest, w połączeniu z nieznacznie ujemnym wynikiem wyjściowym, skutkiem przekroczenia wydatków o około 0,25 punktu procentowego PKB oraz wpływu netto działań jednorazowych, zwiększających deficyt o 0,3 punktu procentowego PKB (6). Przewidywany w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. deficyt na poziomie 2,9 % PKB jest o 0,25 punktu procentowego wyższy od deficytu przedstawionego w programie, co wynika z ostrożniejszej oceny wysokości dochodów z podatków. Prognozowane obniżenie strukturalnego deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych (tj. deficytu w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w 2007 roku o około 0,5 punktu procentowego PKB jest częściowo zgodne z wezwaniem zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu stabilności (7) do „wzmocnienia przewidzianych działań dostosowawczych prowadzących do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego”. Rada odnotowuje, że wykonanie budżetu w 2007 r. nie jest również całkowicie zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 r. |
| --- | --- |

(4)

Zgodnie z najnowszym programem, ocenia się, że w 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrósł ponownie do 2,7 % PKB (z 2,5 % w 2006 r.), podczas gdy docelowy poziom deficytu ustalony w poprzedniej aktualizacji wynosił 2,2 % PKB (5). Odchylenie to — w wysokości 0,5 punktu procentowego PKB — jest, w połączeniu z nieznacznie ujemnym wynikiem wyjściowym, skutkiem przekroczenia wydatków o około 0,25 punktu procentowego PKB oraz wpływu netto działań jednorazowych, zwiększających deficyt o 0,3 punktu procentowego PKB (6). Przewidywany w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. deficyt na poziomie 2,9 % PKB jest o 0,25 punktu procentowego wyższy od deficytu przedstawionego w programie, co wynika z ostrożniejszej oceny wysokości dochodów z podatków. Prognozowane obniżenie strukturalnego deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych (tj. deficytu w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w 2007 roku o około 0,5 punktu procentowego PKB jest częściowo zgodne z wezwaniem zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu stabilności (7) do „wzmocnienia przewidzianych działań dostosowawczych prowadzących do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego”. Rada odnotowuje, że wykonanie budżetu w 2007 r. nie jest również całkowicie zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 r.

| (5) | Strategia budżetowa nakreślona w programie zmierza do przyśpieszenia tempa konsolidacji budżetowej prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, jakim jest zrównoważona pozycja budżetowa w kategoriach strukturalnych, przez zmniejszenie deficytu strukturalnego o ponad 0,5 punktu procentowego PKB rocznie, co jest zgodne z wezwaniem Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu stabilności do „wzmocnienia przewidzianych działań dostosowawczych prowadzących do osiągnięcia celu średniookresowego”. W szczególności planuje się, że cel średniookresowy zostanie osiągnięty wcześniej niż przewidywano w poprzedniej aktualizacji (rok 2012), lecz wciąż poza horyzontem programu (rok 2010). Program ma na celu osiągnięcie zrównoważonej pozycji budżetowej w ujęciu nominalnym do 2010 roku, wychodząc od deficytu na poziomie 2,75 % PKB w 2007 roku. Nadwyżka pierwotna ma wzrosnąć z 1,25 % PKB w 2007 r. do 3,75 % w roku 2010. Planowane dostosowanie opiera się głównie na dochodach, pochodzących w części z wprowadzenia środków uznaniowych w podatkach pośrednich oraz opodatkowania nieruchomości, a także częściowo z ulepszenia systemu podatkowego oraz intensywniejszego zwalczania zjawiska uchylania się od płacenia podatków oraz oszustw podatkowych. Podczas gdy całkowite wydatki maleją jedynie marginalnie w stosunku do PKB, ich skład ma się zmienić; wydatki na cele społeczne, zasadniczo skompensowane ograniczeniami w spożyciu pośrednim, wzrosną o 1 punkt procentowy PKB. Biorąc pod uwagę mechaniczny wpływ ostatniej korekty PKB, zaprezentowany w programie cel budżetowy na 2008 r. pozostaje zasadniczo podobny do tego z poprzedniej aktualizacji, a cel na 2009 rok będzie nawet lepszy przy zasadniczo porównywalnym scenariuszu makroekonomicznym. Zakłada się, że dług publiczny brutto, szacowany na poziomie 93,4 % PKB w 2007 r. i pozostający znacznie powyżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, zmniejszy się o ponad 10 punktów procentowych w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(5)

Strategia budżetowa nakreślona w programie zmierza do przyśpieszenia tempa konsolidacji budżetowej prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, jakim jest zrównoważona pozycja budżetowa w kategoriach strukturalnych, przez zmniejszenie deficytu strukturalnego o ponad 0,5 punktu procentowego PKB rocznie, co jest zgodne z wezwaniem Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu stabilności do „wzmocnienia przewidzianych działań dostosowawczych prowadzących do osiągnięcia celu średniookresowego”. W szczególności planuje się, że cel średniookresowy zostanie osiągnięty wcześniej niż przewidywano w poprzedniej aktualizacji (rok 2012), lecz wciąż poza horyzontem programu (rok 2010). Program ma na celu osiągnięcie zrównoważonej pozycji budżetowej w ujęciu nominalnym do 2010 roku, wychodząc od deficytu na poziomie 2,75 % PKB w 2007 roku. Nadwyżka pierwotna ma wzrosnąć z 1,25 % PKB w 2007 r. do 3,75 % w roku 2010. Planowane dostosowanie opiera się głównie na dochodach, pochodzących w części z wprowadzenia środków uznaniowych w podatkach pośrednich oraz opodatkowania nieruchomości, a także częściowo z ulepszenia systemu podatkowego oraz intensywniejszego zwalczania zjawiska uchylania się od płacenia podatków oraz oszustw podatkowych. Podczas gdy całkowite wydatki maleją jedynie marginalnie w stosunku do PKB, ich skład ma się zmienić; wydatki na cele społeczne, zasadniczo skompensowane ograniczeniami w spożyciu pośrednim, wzrosną o 1 punkt procentowy PKB. Biorąc pod uwagę mechaniczny wpływ ostatniej korekty PKB, zaprezentowany w programie cel budżetowy na 2008 r. pozostaje zasadniczo podobny do tego z poprzedniej aktualizacji, a cel na 2009 rok będzie nawet lepszy przy zasadniczo porównywalnym scenariuszu makroekonomicznym. Zakłada się, że dług publiczny brutto, szacowany na poziomie 93,4 % PKB w 2007 r. i pozostający znacznie powyżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, zmniejszy się o ponad 10 punktów procentowych w okresie objętym programem.

| (6) | Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż przewidywane w programie. Planowany na 2008 r. wzrost dochodów z podatków opiera się na nieco zbyt korzystnych założeniach i stanowi odzwierciedlenie ewentualnej optymistycznej oceny wysiłków podjętych w celu wyeliminowania zjawiska uchylania się od płacenia podatków i oszustw podatkowych. Oczekuje się jednak, że skuteczne wdrożenie powiększających dochody środków uznaniowych w 2008 roku i planowane reformy mające na celu poprawę struktury instytucjonalnej i przejrzystości procedury budżetowej na podstawie wieloletniego budżetowania wykonania/programów będą miały pozytywny wpływ na wynik budżetowy w średnim okresie, choć ich szczegółowy wpływ na budżet pozostaje niepewny. W latach 2009–2010 program nie przewiduje wsparcia celów budżetowych odpowiednimi środkami, choć zakłada korzystny scenariusz makroekonomiczny. W świetle powyższych zagrożeń dla celów budżetowych, które kumulują się z niepewnością co do przyszłych znacznych dostosowań stan-przepływy, zmiana wskaźnika długu może być mniej korzystna, niż przewidziano w programie, szczególnie po roku 2008. |
| --- | --- |

(6)

Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż przewidywane w programie. Planowany na 2008 r. wzrost dochodów z podatków opiera się na nieco zbyt korzystnych założeniach i stanowi odzwierciedlenie ewentualnej optymistycznej oceny wysiłków podjętych w celu wyeliminowania zjawiska uchylania się od płacenia podatków i oszustw podatkowych. Oczekuje się jednak, że skuteczne wdrożenie powiększających dochody środków uznaniowych w 2008 roku i planowane reformy mające na celu poprawę struktury instytucjonalnej i przejrzystości procedury budżetowej na podstawie wieloletniego budżetowania wykonania/programów będą miały pozytywny wpływ na wynik budżetowy w średnim okresie, choć ich szczegółowy wpływ na budżet pozostaje niepewny. W latach 2009–2010 program nie przewiduje wsparcia celów budżetowych odpowiednimi środkami, choć zakłada korzystny scenariusz makroekonomiczny. W świetle powyższych zagrożeń dla celów budżetowych, które kumulują się z niepewnością co do przyszłych znacznych dostosowań stan-przepływy, zmiana wskaźnika długu może być mniej korzystna, niż przewidziano w programie, szczególnie po roku 2008.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w aktualizacji kurs polityki budżetowej może nie być wystarczający, aby zapewnić osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego zaraz po zakończeniu programu, zgodnie z jego przewidywaniami. Ponadto wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed przekroczeniem progu deficytu w wysokości 3 % PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych może nie zostać zapewniony przed 2010 r. W obecnej aktualizacji przewiduje się szybsze niż w poprzedniej aktualizacji dostosowanie do średniookresowego celu budżetowego na poziomie ponad 0,5 punktu procentowego PKB rocznie, co jest zgodne z paktem stabilności i wzrostu. Jednak w świetle wskazanych powyżej zagrożeń począwszy od 2009 r. dostosowanie to powinno zostać wsparte odpowiednimi środkami. Rada odnotowuje, że przewidywane na 2008 r. dostosowanie strukturalne jest szybsze, niż to zakładano w poprzedniej aktualizacji, a plany na 2008 r. są zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 r. Jednak wskazane zagrożenia powinny zostać wyeliminowane. Ostatecznie, biorąc pod uwagę te zagrożenia, wydaje się, że tempo obniżania wskaźnika długu do wartości odniesienia będzie w okresie objętym programem wystarczające. Tym niemniej w okresie objętym aktualizacją pozostaje on znacznie powyżej wartości odniesienia wynoszącej 60 %. Ponadto proces dostosowania przyjął wolniejsze tempo; jest on uwarunkowana osiąganiem ambitnych celów w zakresie deficytu. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w aktualizacji kurs polityki budżetowej może nie być wystarczający, aby zapewnić osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego zaraz po zakończeniu programu, zgodnie z jego przewidywaniami. Ponadto wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed przekroczeniem progu deficytu w wysokości 3 % PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych może nie zostać zapewniony przed 2010 r. W obecnej aktualizacji przewiduje się szybsze niż w poprzedniej aktualizacji dostosowanie do średniookresowego celu budżetowego na poziomie ponad 0,5 punktu procentowego PKB rocznie, co jest zgodne z paktem stabilności i wzrostu. Jednak w świetle wskazanych powyżej zagrożeń począwszy od 2009 r. dostosowanie to powinno zostać wsparte odpowiednimi środkami. Rada odnotowuje, że przewidywane na 2008 r. dostosowanie strukturalne jest szybsze, niż to zakładano w poprzedniej aktualizacji, a plany na 2008 r. są zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 r. Jednak wskazane zagrożenia powinny zostać wyeliminowane. Ostatecznie, biorąc pod uwagę te zagrożenia, wydaje się, że tempo obniżania wskaźnika długu do wartości odniesienia będzie w okresie objętym programem wystarczające. Tym niemniej w okresie objętym aktualizacją pozostaje on znacznie powyżej wartości odniesienia wynoszącej 60 %. Ponadto proces dostosowania przyjął wolniejsze tempo; jest on uwarunkowana osiąganiem ambitnych celów w zakresie deficytu.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Grecji w długim okresie kształtują się na wysokim poziomie. Długookresowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet nie może zostać należycie oceniony, dopóki nie będą dostępne wspólnie uzgodnione długookresowe prognozy dotyczące wydatków emerytalnych. Jednak kształtuje się on prawdopodobnie znacznie powyżej średniej UE. Zgodnie z najnowszymi dostępnymi informacjami, zawartymi w aktualizacji programu stabilności z 2002 r., przewiduje się znaczny wzrost udziału wydatków na emerytury w PKB w długim okresie. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie pozycja budżetowa w 2007 r., która jest podobna do pozycji wyjściowej z poprzedniego programu, stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych, nawet zanim weźmie się pod uwagę długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet. Ponadto obecny poziom długu brutto przekracza znacznie określoną w Traktacie wartość odniesienia. Zmniejszenie go będzie wymagało osiągania wysokich nadwyżek pierwotnych w długiej perspektywie. Do zmniejszenia zagrożeń dla długookresowej stabilności finansów publicznych przyczyniłaby się ich planowana konsolidacja, jak również kontynuacja prowadzonej reformy systemu opieki zdrowotnej i zreformowanie systemu emerytalnego w celu powstrzymania prawdopodobnie znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Grecji w długim okresie kształtują się na wysokim poziomie. Długookresowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet nie może zostać należycie oceniony, dopóki nie będą dostępne wspólnie uzgodnione długookresowe prognozy dotyczące wydatków emerytalnych. Jednak kształtuje się on prawdopodobnie znacznie powyżej średniej UE. Zgodnie z najnowszymi dostępnymi informacjami, zawartymi w aktualizacji programu stabilności z 2002 r., przewiduje się znaczny wzrost udziału wydatków na emerytury w PKB w długim okresie. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie pozycja budżetowa w 2007 r., która jest podobna do pozycji wyjściowej z poprzedniego programu, stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych, nawet zanim weźmie się pod uwagę długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet. Ponadto obecny poziom długu brutto przekracza znacznie określoną w Traktacie wartość odniesienia. Zmniejszenie go będzie wymagało osiągania wysokich nadwyżek pierwotnych w długiej perspektywie. Do zmniejszenia zagrożeń dla długookresowej stabilności finansów publicznych przyczyniłaby się ich planowana konsolidacja, jak również kontynuacja prowadzonej reformy systemu opieki zdrowotnej i zreformowanie systemu emerytalnego w celu powstrzymania prawdopodobnie znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

| (9) | Program stabilności jest do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Podczas gdy przewidziane w programie stabilności środki w zakresie finansów publicznych są zgodne ze środkami przewidzianymi w krajowym programie reform, program stabilności zawiera jedynie częściową jakościową ocenę całkowitego wpływu krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej. Zgodnie z programem większość środków i działań planowanych na 2008 r., zawartych w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform, a także stosowne przepisy budżetowe zostały zamieszczone w ustawie budżetowej na 2008 r. Jednakże brak w nim systematycznych informacji o bezpośrednich kosztach lub oszczędnościach budżetowych wynikających z najważniejszych reform przewidzianych w krajowym programie reform, a z wyjątkiem 2008 roku w przedstawionych prognozach budżetowych nie uwzględniono wyraźnie skutków działań wskazanych w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform dla finansów publicznych. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności jest do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Podczas gdy przewidziane w programie stabilności środki w zakresie finansów publicznych są zgodne ze środkami przewidzianymi w krajowym programie reform, program stabilności zawiera jedynie częściową jakościową ocenę całkowitego wpływu krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej. Zgodnie z programem większość środków i działań planowanych na 2008 r., zawartych w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform, a także stosowne przepisy budżetowe zostały zamieszczone w ustawie budżetowej na 2008 r. Jednakże brak w nim systematycznych informacji o bezpośrednich kosztach lub oszczędnościach budżetowych wynikających z najważniejszych reform przewidzianych w krajowym programie reform, a z wyjątkiem 2008 roku w przedstawionych prognozach budżetowych nie uwzględniono wyraźnie skutków działań wskazanych w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform dla finansów publicznych.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Grecji oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Grecji oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (8). Program w niektórych zasadniczych punktach odbiega jednak od wzoru określonego w kodeksie postępowania (9). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (8). Program w niektórych zasadniczych punktach odbiega jednak od wzoru określonego w kodeksie postępowania (9).

Podsumowując: program zakłada przyśpieszenie redukcji deficytu budżetowego w kontekście silnego wzrostu w celu osiągnięcia nominalnej równowagi budżetowej w 2010 r., mimo iż w okresie trwania programu nie przewiduje się osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w ujęciu strukturalnym. Konsolidacja ta, bazująca na szybkim wykonaniu budżetu na rok 2008 oraz znacznym zwiększeniu dochodów z podatków w okresie trwania programu, jest zagrożona w związku z faktem, iż opiera się na optymistycznym scenariuszu makroekonomicznym, a środki zwiększające dochody po 2008 roku nie zostały w pełni określone. Ponadto nie ma pewności co do znacznych planowanych dostosowań stan-przepływy. Konsolidacja opiera się również w sposób znaczący na wynikach walki z uchylaniem się od płacenia podatków, która jest jedynie częściowo wspomagana reformami systemu poboru podatków. Ponadto planowane ograniczenia niektórych pozycji w wydatkach (jako udział w PKB) nie zostały wsparte odpowiednimi środkami i są tylko częściowo zniwelowane planami zwiększenia świadczeń socjalnych. Zapewnienie zdecydowanej ścieżki konsolidacji budżetowej umożliwi przeciwdziałanie brakom równowagi występującym w gospodarce greckiej, w szczególności utrzymującej się inflacji, utracie konkurencyjności oraz znacznemu deficytowi bilansu płatniczego. Poziom długu, będący jednym z najwyższych w strefie euro, w połączeniu z przewidywanym wzrostem wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, będzie miał negatywny wpływ na długookresową stabilność finansów publicznych, która pozostaje mocno zagrożona.

W świetle powyższej oceny wzywa się Grecję do:

| (i) | przeprowadzenia planowanego dostosowania do średniookresowego celu budżetowego, odpowiedniego zmniejszenia długu w relacji do PKB, wykorzystania każdej nadwyżki budżetowej do przyśpieszenia procesu konsolidacji, aby osiągnąć średniookresowy cel budżetowy w okresie objętym programem; |
| --- | --- |

(i)

przeprowadzenia planowanego dostosowania do średniookresowego celu budżetowego, odpowiedniego zmniejszenia długu w relacji do PKB, wykorzystania każdej nadwyżki budżetowej do przyśpieszenia procesu konsolidacji, aby osiągnąć średniookresowy cel budżetowy w okresie objętym programem;

| (ii) | kontynuacji trwających reform administracji podatkowej oraz dalszej poprawy procedury budżetowej poprzez zwiększanie jej przejrzystości, szczegółowe przedstawienie średniookresowych ram budżetowych oraz skuteczne wdrożenie mechanizmów monitorowania, kontroli i poprawy efektywności wydatków pierwotnych; |
| --- | --- |

(ii)

kontynuacji trwających reform administracji podatkowej oraz dalszej poprawy procedury budżetowej poprzez zwiększanie jej przejrzystości, szczegółowe przedstawienie średniookresowych ram budżetowych oraz skuteczne wdrożenie mechanizmów monitorowania, kontroli i poprawy efektywności wydatków pierwotnych;

| (iii) | poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego, kontynuacji trwających reform systemu opieki zdrowotnej oraz zreformowania systemu emerytalnego — z uwagi na poziom długu oraz przewidywany wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa; zaktualizowane długookresowe prognozy dotyczące wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa powinny zostać dostarczone w najbliższym możliwym terminie. |
| --- | --- |

(iii)

poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego, kontynuacji trwających reform systemu opieki zdrowotnej oraz zreformowania systemu emerytalnego — z uwagi na poziom długu oraz przewidywany wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa; zaktualizowane długookresowe prognozy dotyczące wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa powinny zostać dostarczone w najbliższym możliwym terminie.

Rada odnotowuje również, że takie działania byłyby zgodne z kierunkami w zakresie polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 r.

Grecję wzywa się również do ściślejszego przestrzegania terminów przedkładania programów stabilności i konwergencji ustalonych w kodeksie postępowania.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych (10)

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS grudzień 2007 | 4,2 | 4,1 | 4,0 | 4,0 | 4,0 |
| KOM listopad 2007 | 4,3 | 4,1 | 3,8 | 3,7 | nd. |
| PS grudzień 2006 | 4,0 | 3,9 | 4,0 | 4,1 | nd. |
| Inflacja HICP
  (%) | PS grudzień 2007 | 3,3 | 2,9 | 2,8 | 2,7 | 2,6 |
| KOM listopad 2007 | 3,3 | 2,8 | 3,1 | 3,1 | nd. |
| PS grudzień 2006 | 3,3 | 3,3 | 2,8 | 2,6 | nd. |
| Luka produktowa (11)

  (% potencjalnego PKB) | PS grudzień 2007 | 0,8 | 0,8 | 0,8 | 0,9 | 1,1 |
| KOM listopad 2007 (12) | 1,1 | 1,3 | 1,2 | 1,2 | nd. |
| PS grudzień 2006 | 1,0 | 0,9 | 1,1 | 1,5 | nd. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | – 12,3 | – 12,8 | – 12,7 | – 12,5 | – 12,2 |
| KOM listopad 2007 | – 9,6 | – 9,4 | – 9,5 | – 9,4 | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 8,9 | – 7,9 | – 7,6 | – 7,3 | nd. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | – 2,5 | – 2,7 | – 1,6 | – 0,8 | 0,0 |
| KOM listopad 2007 | – 2,5 | – 2,9 | – 1,8 | – 1,8 | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 2,6 | – 2,4 | – 1,8 | – 1,2 | nd. |
| PS grudzień 2006 r. korekta | – 2,4 | – 2,2 | – 1,6 | – 1,1 | nd. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 1,6 | 1,2 | 2,4 | 3,1 | 3,8 |
| KOM listopad 2007 | 1,6 | 1,0 | 2,1 | 2,0 | nd. |
| PS grudzień 2006 | 2,0 | 2,0 | 2,4 | 2,9 | nd. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (11)

  (% PKB) | PS grudzień 2007 | – 2,8 | – 3,1 | – 1,9 | – 1,2 | – 0,5 |
| KOM listopad 2007 | – 3,0 | – 3,4 | – 2,4 | – 2,3 | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 3,0 | – 2,8 | – 2,3 | – 1,8 | nd. |
| Wynik strukturalny (13)

  (% PKB) | PS grudzień 2007 | – 3,2 | – 2,8 | – 2,0 | – 1,2 | – 0,5 |
| KOM listopad 2007 | – 3,5 | – 3,1 | – 2,4 | – 2,3 | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 3,4 | – 2,8 | – 2,3 | – 1,8 | nd. |
| Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 95,3 | 93,4 | 91,0 | 87,3 | 82,9 |
| KOM listopad 2007 | 95,3 | 93,7 | 91,1 | 88,8 | nd. |
| PS grudzień 2006 | 104,1 | 100,1 | 95,9 | 91,3 | nd. |
| PS grudzień 2006 r. korekta | 95,0 | 91,3 | 87,5 | 83,3 | nd. |
| Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PS grudzień 2007

4,2

4,1

4,0

4,0

4,0

KOM listopad 2007

4,3

4,1

3,8

3,7

nd.

PS grudzień 2006

4,0

3,9

4,0

4,1

nd.

Inflacja HICP

(%)

PS grudzień 2007

3,3

2,9

2,8

2,7

2,6

KOM listopad 2007

3,3

2,8

3,1

3,1

nd.

PS grudzień 2006

3,3

3,3

2,8

2,6

nd.

Luka produktowa (11)

(% potencjalnego PKB)

PS grudzień 2007

0,8

0,8

0,8

0,9

1,1

KOM listopad 2007 (12)

1,1

1,3

1,2

1,2

nd.

PS grudzień 2006

1,0

0,9

1,1

1,5

nd.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS grudzień 2007

– 12,3

– 12,8

– 12,7

– 12,5

– 12,2

KOM listopad 2007

– 9,6

– 9,4

– 9,5

– 9,4

nd.

PS grudzień 2006

– 8,9

– 7,9

– 7,6

– 7,3

nd.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS grudzień 2007

– 2,5

– 2,7

– 1,6

– 0,8

0,0

KOM listopad 2007

– 2,5

– 2,9

– 1,8

– 1,8

nd.

PS grudzień 2006

– 2,6

– 2,4

– 1,8

– 1,2

nd.

PS grudzień 2006 r. korekta

– 2,4

– 2,2

– 1,6

– 1,1

nd.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS grudzień 2007

1,6

1,2

2,4

3,1

3,8

KOM listopad 2007

1,6

1,0

2,1

2,0

nd.

PS grudzień 2006

2,0

2,0

2,4

2,9

nd.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (11)

(% PKB)

PS grudzień 2007

– 2,8

– 3,1

– 1,9

– 1,2

– 0,5

KOM listopad 2007

– 3,0

– 3,4

– 2,4

– 2,3

nd.

PS grudzień 2006

– 3,0

– 2,8

– 2,3

– 1,8

nd.

Wynik strukturalny (13)

(% PKB)

PS grudzień 2007

– 3,2

– 2,8

– 2,0

– 1,2

– 0,5

KOM listopad 2007

– 3,5

– 3,1

– 2,4

– 2,3

nd.

PS grudzień 2006

– 3,4

– 2,8

– 2,3

– 1,8

nd.

Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS grudzień 2007

95,3

93,4

91,0

87,3

82,9

KOM listopad 2007

95,3

93,7

91,1

88,8

nd.

PS grudzień 2006

104,1

100,1

95,9

91,3

nd.

PS grudzień 2006 r. korekta

95,0

91,3

87,5

83,3

nd.

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przywołane w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Zaktualizowana wersja programu została przedstawiona 3 tygodnie po upływie terminu przewidzianego w kodeksie postępowania, przypadającego na dzień 1 grudnia.

(3)  W dniu 15 lutego 2008 r. premier Grecji przedstawił na forum Zgromadzenia Ogólnego Parlamentu główne filary planowanej reformy systemu emerytalnego.

(4)  Ocena uwzględnia w szczególności prognozę służb Komisji z jesieni 2007 r. oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(5)  W związku z ostatnią korektą w górę — o 9,6 % począwszy od 2000 r. — danych dotyczących greckiego PKB, cele wyznaczone w aktualizacji nie są bezpośrednio porównywalne z celami zawartymi w poprzedniej aktualizacji. Aby umożliwić wiarygodne porównanie, dane liczbowe z poprzedniej aktualizacji przedstawione w niniejszym dokumencie zostały przeliczone z uwzględnieniem w mianowniku równania skorygowanego PKB.

(6)  Na wpływ netto działań jednorazowych składają się działania jednorazowe zwiększające deficyt o 0,7 punktu procentowego (związane głównie z zaległościami w płatnościach do budżetu UE w związku z korektą PKB, lecz również z wydatkami wynikającymi z letnich pożarów lasów) oraz środki zmniejszające deficyt o 0,4 punktu procentowego PKB (odroczone płatności banków na rzecz funduszy emerytalnych).

(7)  Dz.U. C 70 z 27.3.2007, str. 11.

(8)  W szczególności brak danych na temat: wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych z podziałem na funkcje, długookresowej stabilności finansów publicznych oraz informacji odnośnie do sytuacji w zakresie zadłużenia (różnica między rozliczeniami w oparciu o metodę kasową i memoriałową, akumulacja netto aktywów finansowych, wpływ wyceny i inne, płynne aktywa finansowe, zadłużenie finansowe netto).

(9)  Zwłaszcza sekcja 6 („Długookresowa stabilność finansów publicznych”) dostarcza jedynie ograniczonych informacji o emeryturach i odnosi się do prognoz zawartych w aktualizacji programu stabilności z grudnia 2002 r.

(10)  W aktualizacji z grudnia 2007 r. wykorzystuje się dane dotyczące oficjalnego skorygowanego PKB (korekta w górę o 9,6 %) — zgodnie z komunikatem prasowym Eurostatu z dnia 22 października 2007 r. — w związku z czym nie można ich bezpośrednio porównywać z danymi zawartymi w aktualizacji z grudnia 2006 r. W celu umożliwienia wiarygodnego porównania w wierszach „PS grudzień 2006 r. korekta” zamieszczono wartości docelowe z aktualizacji z grudnia 2006 r. po przeliczeniu polegającym na zamieszczeniu w mianowniku równania skorygowanego PKB. Prognoza służb Komisji z jesieni 2007 r. opiera się na oszacowaniu składowych elementów skorygowanego PKB w związku z brakiem oficjalnych danych statystycznych na temat rachunków narodowych przed terminem jej zamknięcia.

(11)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku uwzględniającego zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(12)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości 3,9 %, 3,8 % i 3,7 % odpowiednio w latach 2007–2009.

(13)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i działania tymczasowe. Zgodnie z najnowszym programem działania jednorazowe i działania tymczasowe wynoszą 0,4 % PKB w 2006 r., 0,3 % w 2007 r. i 0,1 % w 2008 r. — działania te zmniejszają deficyt w 2006 r. i 2008 r., natomiast zwiększają go w 2007 r. Według jesiennej prognozy służb Komisji środki te wynoszą 0,4 % PKB w 2006 r. (zmniejszające deficyt) i 0,3 % w 2007 r. (zwiększające deficyt).

Źródło:

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

II Informacje

INFORMACJE INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ

Komisja

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/38 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/38

---

Brak sprzeciwu wobec zgłoszonej koncentracji

(Sprawa COMP/M.4687 — SACYR VALLEHERMOSO/Eiffage)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2008/C 74/09)

W dniu 21 lutego 2008 r. Komisja podjęła decyzję o nie sprzeciwianiu się wyżej wymienionej koncentracji oraz uznaniu jej za zgodną z regułami wspólnego rynku. Powyższa decyzja zostaje wydana na mocy art. 6 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004. Pełny tekst decyzji jest dostępny wyłącznie w języku francuskim i będzie opublikowany po uprzednim usunięciu ewentualnych tajemnic handlowych przedsiębiorstw. Tekst decyzji będzie dostępny:

| — | na stronie internetowej: Europa — Dyrekcja Generalna do spraw Konkurencji (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Strona ta została wyposażona w różnorodne opcje wyszukiwania, takie jak spis firm, numerów spraw, dat oraz spis sektorów przemysłowych, które mogą być pomocne w znalezieniu poszczególnych decyzji w sprawach połączeń, |
| --- | --- |

—

na stronie internetowej: Europa — Dyrekcja Generalna do spraw Konkurencji (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Strona ta została wyposażona w różnorodne opcje wyszukiwania, takie jak spis firm, numerów spraw, dat oraz spis sektorów przemysłowych, które mogą być pomocne w znalezieniu poszczególnych decyzji w sprawach połączeń,

| — | w formie elektronicznej na stronie internetowej EUR-Lex, pod numerem dokumentu 32008M4687. EUR-Lex pozwala na dostęp on-line do dokumentacji prawa Europejskiego (http://eur-lex.europa.eu). |
| --- | --- |

—

w formie elektronicznej na stronie internetowej EUR-Lex, pod numerem dokumentu 32008M4687. EUR-Lex pozwala na dostęp on-line do dokumentacji prawa Europejskiego (http://eur-lex.europa.eu).

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/38 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/38

---

Brak sprzeciwu wobec zgłoszonej koncentracji

(Sprawa COMP/M.5034 — Montagu/GIP/Biffa)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2008/C 74/10)

W dniu 11 marca 2008 r. Komisja podjęła decyzję o nie sprzeciwianiu się wyżej wymienionej koncentracji oraz uznaniu jej za zgodną z regułami wspólnego rynku. Powyższa decyzja zostaje wydana na mocy art. 6 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004. Pełny tekst decyzji jest dostępny wyłącznie w języku angielskim i będzie opublikowany po uprzednim usunięciu ewentualnych tajemnic handlowych przedsiębiorstw. Tekst decyzji będzie dostępny:

| — | na stronie internetowej: Europa — Dyrekcja Generalna do spraw Konkurencji (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Strona ta została wyposażona w różnorodne opcje wyszukiwania, takie jak spis firm, numerów spraw, dat oraz spis sektorów przemysłowych, które mogą być pomocne w znalezieniu poszczególnych decyzji w sprawach połączeń, |
| --- | --- |

—

na stronie internetowej: Europa — Dyrekcja Generalna do spraw Konkurencji (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Strona ta została wyposażona w różnorodne opcje wyszukiwania, takie jak spis firm, numerów spraw, dat oraz spis sektorów przemysłowych, które mogą być pomocne w znalezieniu poszczególnych decyzji w sprawach połączeń,

| — | w formie elektronicznej na stronie internetowej EUR-Lex, pod numerem dokumentu 32008M5034. EUR-Lex pozwala na dostęp on-line do dokumentacji prawa Europejskiego (http://eur-lex.europa.eu). |
| --- | --- |

—

w formie elektronicznej na stronie internetowej EUR-Lex, pod numerem dokumentu 32008M5034. EUR-Lex pozwala na dostęp on-line do dokumentacji prawa Europejskiego (http://eur-lex.europa.eu).

---

IV Zawiadomienia

ZAWIADOMIENIA INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ

Komisja

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/39 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/39

---

Kursy walutowe euro (1)

19 marca 2008 r.

(2008/C 74/11)

1 euro=

| | Waluta | Kurs wymiany |
| --- | --- | --- |
| USD | Dolar amerykański | 1,5692 |
| JPY | Jen | 156,16 |
| DKK | Korona duńska | 7,4593 |
| GBP | Funt szterling | 0,7859 |
| SEK | Korona szwedzka | 9,4241 |
| CHF | Frank szwajcarski | 1,5662 |
| ISK | Korona islandzka | 125,06 |
| NOK | Korona norweska | 8,0448 |
| BGN | Lew | 1,9558 |
| CZK | Korona czeska | 25,463 |
| EEK | Korona estońska | 15,6466 |
| HUF | Forint węgierski | 256,86 |
| LTL | Lit litewski | 3,4528 |
| LVL | Łat łotewski | 0,6965 |
| PLN | Złoty polski | 3,5305 |
| RON | Lej rumuński | 3,725 |
| SKK | Korona słowacka | 32,524 |
| TRY | Lir turecki | 1,9274 |
| AUD | Dolar australijski | 1,6841 |
| CAD | Dolar kanadyjski | 1,5635 |
| HKD | Dolar hong kong | 12,1986 |
| NZD | Dolar nowozelandzki | 1,9268 |
| SGD | Dolar singapurski | 2,1646 |
| KRW | Won | 1 585,83 |
| ZAR | Rand | 12,576 |
| CNY | Juan renminbi | 11,0833 |
| HRK | Kuna chorwacka | 7,2565 |
| IDR | Rupia indonezyjska | 14 413,1 |
| MYR | Ringgit malezyjski | 4,9869 |
| PHP | Peso filipińskie | 65,122 |
| RUB | Rubel rosyjski | 36,989 |
| THB | Bat tajlandzki | 48,881 |
| BRL | Real | 2,6414 |
| MXN | Peso meksykańskie | 16,7379 |

Waluta

Kurs wymiany

USD

Dolar amerykański

1,5692

JPY

Jen

156,16

DKK

Korona duńska

7,4593

GBP

Funt szterling

0,7859

SEK

Korona szwedzka

9,4241

CHF

Frank szwajcarski

1,5662

ISK

Korona islandzka

125,06

NOK

Korona norweska

8,0448

BGN

Lew

1,9558

CZK

Korona czeska

25,463

EEK

Korona estońska

15,6466

HUF

Forint węgierski

256,86

LTL

Lit litewski

3,4528

LVL

Łat łotewski

0,6965

PLN

Złoty polski

3,5305

RON

Lej rumuński

3,725

SKK

Korona słowacka

32,524

TRY

Lir turecki

1,9274

AUD

Dolar australijski

1,6841

CAD

Dolar kanadyjski

1,5635

HKD

Dolar hong kong

12,1986

NZD

Dolar nowozelandzki

1,9268

SGD

Dolar singapurski

2,1646

KRW

Won

1 585,83

ZAR

Rand

12,576

CNY

Juan renminbi

11,0833

HRK

Kuna chorwacka

7,2565

IDR

Rupia indonezyjska

14 413,1

MYR

Ringgit malezyjski

4,9869

PHP

Peso filipińskie

65,122

RUB

Rubel rosyjski

36,989

THB

Bat tajlandzki

48,881

BRL

Real

2,6414

MXN

Peso meksykańskie

16,7379

---

(1)

Źródło: referencyjny kurs wymiany walut opublikowany przez ECB.

---

ZAWIADOMIENIA PAŃSTW CZŁONKOWSKICH

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/40 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/40

---

Informacje sporządzone na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 539/2001 wymieniającego państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu (1)

(2008/C 74/12)

Niniejsza publikacja została przygotowana w oparciu o informacje przekazane Komisji przez państwa członkowskie zgodnie z art. 5 rozporządzenia, według stanu na dzień 5 lutego 2008 r.
   (2).

Oprócz informacji opublikowanych w Dzienniku Urzędowym, na stronie internetowej Dyrekcji Generalnej ds. Sprawiedliwości, Wolności i Bezpieczeństwa dostępne są regularnie aktualizowane informacje
   (3).

1.   Zwolnienia z obowiązku wizowego na mocy art. 4 ust. 1

1.1.   Od obowiązku wizowego odstępuje się w przypadku następujących kategorii osób, pochodzących z krajów wyszczególnionych w kolumnie po lewej stronie

| D | = | posiadacze paszportów dyplomatycznych (4) |
| --- | --- | --- |
| S | = | posiadacze paszportów służbowych/paszportów oficjalnych |
| SP | = | posiadacze paszportów specjalnych |

D

=

posiadacze paszportów dyplomatycznych (4)

S

=

posiadacze paszportów służbowych/paszportów oficjalnych

SP

=

posiadacze paszportów specjalnych

BNL (5)

BG

CZ

DK

DE

EE

EL

ES

FR

IT

CY

LV

LT

HU

MT

AT

PL

PT

RO

SI

SK

FI

SE

IS

NO

AFGANISTAN

ALBANIA

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (8)

ALGIERIA

D

DS

D

DS

D

DS

D

DS

ANGOLA

D

DS

ANTIGUA I BARBUDA

DS

ARABIA SAUDYJSKA

D

ARMENIA

D

DS

DS

D

DS

D

DS

DS

AZERBEJDŻAN

DS

DS

D

DS

DS

BAHAMY

DS

BAHRAJN

BANGLADESZ

BARBADOS

DS

DS

BELIZE

D

D

BENIN

DS

DS

BHUTAN

BIAŁORUŚ

DS

D

D (6)

DS (6)

DS

BOLIWIA

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS + SP

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

BOŚNIA I HERCEGOWINA

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S (6)

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

BOTSWANA

DS

BURKINA FASO

DS

BURUNDI

BYŁA JUGOSŁOWIAŃSKA REPUBLIKA MACEDONII

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)S

DS

CHINY (REPUBLIKI LUDOWEJ)

DS (6)

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS + SP

CZAD

D

DS

CZARNOGÓRA

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

DOMINIKA

DS

DŻIBUTI

EGIPT

DS

DS

DS

DS

DS

DS + SP

EKWADOR

DS

DS

DS

DS

D

DS

DS + SP

DS + SP

D

ERYTREA

ETIOPIA

FIDŻI

FILIPINY

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

D

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS + SP

GABON

D

GAMBIA

DS

D

GHANA

DS

D

DS

GRENADA

GRUZJA

D

D

DS

D

DS

DS

GUJANA

DS

D

GWINEA

D

DS

GWINEA BISSAU

GWINEA RÓWNIKOWA

HAITI

INDIE

DS

D

DS

D

D

INDONEZJA

DS

D

IRAK

IRAN

DS (6)

DS

D

D

D (6)

D

JAMAJKA

DS

D

D

DS

D

JEMEN

DS

D

D

DS + SP

JORDANIA

D

D

DS

KAMBODŻA

DS

DS + SP

KAMERUN

KATAR

D

KAZACHSTAN

DS

D

D

DS

KENIA

D

D

KIRGISTAN

DS

D

DS

KIRIBATI

KOLUMBIA

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

KOMORY

KONGO

DS

KONGO (DEMOKRATYCZNA REPUBLIKA)

KOREA PÓŁNOCNA

DS

KUBA

DS

DS

D

DS

KUWEJT

DS

D

LAOS

DS

DS

DS

DS + SP

LESOTHO

DS

D

LIBAN

D

LIBERIA

LIBIA

DS

MADAGASKAR

MALAWI

DS

D

MALEDIWY

D

DS

D

MALI

D

MARIANY PÓŁNOCNE

MAROKO

DS

DS

DS

DS

D

DS

D

D

DS

D

DS

D

DS

DS

DS

DS

DS

DS + SP

D

D

DS + SP

MAURETANIA

DS

D

DS

MAURITIUS

MIKRONEZJA

MOŁDOWA

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

MONGOLIA

DS (6)

DS

DS

D

DS

DS

MOZAMBIK

DS

NAMIBIA

D

D

NAURU

NEPAL

D

NIGER

DS

NIGERIA

D

OMAN

D

PAKISTAN

D

DS

DS

D

D

D

DS

DS (6)

DS

DS

DS

DS

PALAU

PAPUA NOWA GWINEA

PERU

DS

DS

DS

DS

D

DS

DS

DS

DS

DS

D + SP

DS

D

DS

DS

D + SP

DS

DS + SP

DS

REPUBLIKA DOMINIKAŃSKA

REPUBLIKA POŁUDNIOWEJ AFRYKI

DS

DS

D

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

REPUBLIKA ŚRODKOWOAFRYKAŃSKA

DS

REPUBLIKA ZIELONEGO PRZYLĄDKA

DS

ROSJA

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (8)

RUANDA

SAINT KITTS I NEVIS

SAINT LUCIA

SAINT VINCENT I GRENADYNY

SAMOA

D

SENEGAL

D

D

D

DS

SERBIA

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

SESZELE

DS

DS

D

D

SIERRA LEONE

D

DS

SOMALIA

SRI LANKA

D

SUAZI

DS

D

D

SUDAN

D

SURINAM

SYRIA

D

TADŻYKISTAN

DS

DS

TAJLANDIA

DS

DS

DS

DS

DS

DS

D

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

TANZANIA

DS

TIMOR WSCHODNI

D

TOGO

DS

TONGA

TRYNIDAD I TOBAGO

DS

TUNEZJA

DS

DS

D

D

DS

D

D

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS

DS + SP

D

D

D

TURCJA

DS

DS (6)

DS

DS + SP

DS + SP

D

DS

DS + SP

DS + SP

DS + SP

DS + SP

DS + SP

DS

D

DS

DS

D

DS + SP

DS + SP

DS + SP

DS+SP

DS+SP

DS+SP

DS+SP

TURKMENISTAN

DS

D

DS

DS

TUVALU

UGANDA

DS

D

UKRAINA

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)S

D (7)S

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)S

D (7)

D (7)

UZBEKISTAN

D

D

D

DS

VANUATU

D

WIETNAM

DS

D

D

DS

D

D

WYBRZEŻE KOŚCI SŁONIOWEJ

DS

WYSPY MARSHALLA

D

WYSPY SALOMONA

WYSPY ŚWIĘTEGO TOMASZA I KSIĄŻĘCA

DS

DS

ZAMBIA

D

DS

ZIMBABWE

DS

ZJEDNOCZONE EMIRATY ARABSKIE

D + SP

D + SP

DS

D + SP

D

ZWIĄZEK MYANMAR

PODMIOTY ORAZ WŁADZE TERYTORIALNE, KTÓRE NIE SĄ UZNAWANE ZA PAŃSTWA PRZEZ PRZYNAJMNIEJ JEDNO PAŃSTWO CZŁONKOWSKIE

BNL (5)

BG

CZ

DK

DE

EE

EL

ES

FR

IT

CY

LV

LT

HU

MT

AT

PL

PT

RO

SI

SK

FI

SE

IS

NO

AUTONOMIA PALESTYŃSKA

D

TAJWAN

1.2.   Zwolnienie z obowiązku wizowego dla innych kategorii osób, o których mowa w art. 4 ust. 1

| — | Członkowie cywilnych załóg samolotów:


  Członkowie cywilnych załóg samolotów są z zasady zwolnieni przez państwa członkowskie z obowiązku wizowego, jeśli posiadają licencje i świadectwa w rozumieniu załączników 1–9 do konwencji chicagowskiej o międzynarodowym lotnictwie cywilnym.
  Obowiązek wizowy zostaje jednak utrzymany:






  — | przez Francję w stosunku do członków załóg będących obywatelami krajów, które nie są sygnatariuszami konwencji chicagowskiej. |
| --- | --- | --- |

—

Członkowie cywilnych załóg samolotów:

Członkowie cywilnych załóg samolotów są z zasady zwolnieni przez państwa członkowskie z obowiązku wizowego, jeśli posiadają licencje i świadectwa w rozumieniu załączników 1–9 do konwencji chicagowskiej o międzynarodowym lotnictwie cywilnym.

Obowiązek wizowy zostaje jednak utrzymany:

—

przez Francję w stosunku do członków załóg będących obywatelami krajów, które nie są sygnatariuszami konwencji chicagowskiej.

| — | Członkowie cywilnych załóg statków:


  Członkowie cywilnych załóg statków mogą zostać zwolnieni przez państwa członkowskie z obowiązku wizowego, jeśli posiadają dokument tożsamości marynarza, wydany zgodnie z konwencjami Międzynarodowej Organizacji Pracy (nr 108 z 1958 r. i nr 185 z 2003 r.) lub konwencją IMO o ułatwieniu międzynarodowego obrotu morskiego (FAL), sporządzoną w Londynie dnia 9 kwietnia 1965 r.
  W praktyce:






  — | w przypadku zejścia na ląd: członkowie załogi są zwolnieni z obowiązku wizowego przez państwa członkowskie z wyjątkiem Szwecji i Niemiec, |
| --- | --- | --- |

—

Członkowie cywilnych załóg statków:

Członkowie cywilnych załóg statków mogą zostać zwolnieni przez państwa członkowskie z obowiązku wizowego, jeśli posiadają dokument tożsamości marynarza, wydany zgodnie z konwencjami Międzynarodowej Organizacji Pracy (nr 108 z 1958 r. i nr 185 z 2003 r.) lub konwencją IMO o ułatwieniu międzynarodowego obrotu morskiego (FAL), sporządzoną w Londynie dnia 9 kwietnia 1965 r.

W praktyce:

—

w przypadku zejścia na ląd: członkowie załogi są zwolnieni z obowiązku wizowego przez państwa członkowskie z wyjątkiem Szwecji i Niemiec,

| — | w przypadku tranzytu: wszystkie państwa, z wyjątkiem Norwegii, utrzymują obowiązek wizowy dla członków załogi. |
| --- | --- |

—

w przypadku tranzytu: wszystkie państwa, z wyjątkiem Norwegii, utrzymują obowiązek wizowy dla członków załogi.

Uwagi Norwegii: z obowiązku wizowego zwolnieni są posiadacze filipińskiej książeczki identyfikacji i rejestracji marynarza lub filipińskiego paszportu (patrz umowa o żegludze między Filipinami a Norwegią z października 1999 r.). Posiadacz musi okazać wystawione przez armatora lub przedstawiciela armatora pisemne potwierdzenie, że podejmie on pracę na statku w porcie norweskim.

| — | Członkowie cywilnych załóg statków na międzynarodowych wodach śródlądowych:








  — | Ren:
  Belgia, Niemcy, Francja, Luksemburg i Niderlandy zwalniają członków cywilnych załóg statków na Renie z obowiązku wizowego, pod warunkiem że są oni posiadaczami dokumentu podróży zawierającego trójjęzyczną pieczęć lub wzmiankę określającą ich jako pracownika żeglugi na Renie, zgodnie z rezolucjami Centralnej Komisji ds. Żeglugi na Renie. |
| --- | --- | --- |

—

Członkowie cywilnych załóg statków na międzynarodowych wodach śródlądowych:

—

Ren:

Belgia, Niemcy, Francja, Luksemburg i Niderlandy zwalniają członków cywilnych załóg statków na Renie z obowiązku wizowego, pod warunkiem że są oni posiadaczami dokumentu podróży zawierającego trójjęzyczną pieczęć lub wzmiankę określającą ich jako pracownika żeglugi na Renie, zgodnie z rezolucjami Centralnej Komisji ds. Żeglugi na Renie.

| — | Dunaj:
  Niemcy i Austria zwalniają członków cywilnych załóg statków na Dunaju z obowiązku wizowego, pod warunkiem że są oni posiadaczami dokumentu określającego ich jako pracownika żeglugi na Dunaju oraz że figurują na liście załogi.
  W przypadku Austrii zwolnienie z obowiązku wizowego jest ważne tylko w czasie trwania tranzytu, pod warunkiem że armator ma siedzibę za granicą, a załoga statku nie opuszcza statku lub portu. |
| --- | --- |

—

Dunaj:

Niemcy i Austria zwalniają członków cywilnych załóg statków na Dunaju z obowiązku wizowego, pod warunkiem że są oni posiadaczami dokumentu określającego ich jako pracownika żeglugi na Dunaju oraz że figurują na liście załogi.

W przypadku Austrii zwolnienie z obowiązku wizowego jest ważne tylko w czasie trwania tranzytu, pod warunkiem że armator ma siedzibę za granicą, a załoga statku nie opuszcza statku lub portu.

| — | Załoga i obsługa lotu odbywające loty w ramach misji awaryjnych lub ratunkowych oraz inne osoby niosące pomoc w przypadku katastrofy lub wypadku:


  Osoby należące do tej kategorii są zwolnione z obowiązku wizowego przez Węgry. |
| --- | --- |

—

Załoga i obsługa lotu odbywające loty w ramach misji awaryjnych lub ratunkowych oraz inne osoby niosące pomoc w przypadku katastrofy lub wypadku:

Osoby należące do tej kategorii są zwolnione z obowiązku wizowego przez Węgry.

| — | Laissez-passer wystawione przez międzynarodowe organizacje swym urzędnikom:



  Uwagi ogólne:

  Portugalia: posiadaczom tego rodzaju laissez-passer nie przysługuje zwolnienie z wymogu uzyskania wizy.
  Austria: osoby korzystające z przywilejów i immunitetów, którym wydano szczególny dokument tożsamości, są zwolnione z wymogu uzyskania wizy.

  Uwagi odnoszące się do poszczególnych organizacji:







  — | Zwolnienie z obowiązku wizowego w stosunku do urzędników poszczególnych organizacji:





































  Y | = | Tak |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| N | = | Nie |

—

Laissez-passer wystawione przez międzynarodowe organizacje swym urzędnikom:

Uwagi ogólne:

Portugalia: posiadaczom tego rodzaju laissez-passer nie przysługuje zwolnienie z wymogu uzyskania wizy.

Austria: osoby korzystające z przywilejów i immunitetów, którym wydano szczególny dokument tożsamości, są zwolnione z wymogu uzyskania wizy.

Uwagi odnoszące się do poszczególnych organizacji:

—

Zwolnienie z obowiązku wizowego w stosunku do urzędników poszczególnych organizacji:

Y

=

Tak

N

=

Nie

BNL

BG

CZ

DK

DE

EE

EL

ES

FR

IT

CY

LV

LT

HU

MT

AT

PL

PT

RO

SI

SK

FI

SE

IS

NO (9)

Organizacja Narodów Zjednoczonych

Y

Y

Y

Y

Y

N

N

N

Y

Y (11)

Y

Y

Y

Y

Y

Y

N

Y

Y

Y

Y (10)

Y

Y

Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego

Y

Y

Y

Y

Y

Y

Y

Y

Y

Y

N

N

Y

Y

Y

Y

N

Y

Y

Rada Europy

Y (12)

Y

Y

Y

Y

Y

N

N

Rada Współpracy Celnej

Y

N

N

N

N

N

N

N

N

N

N

N

N

N

N

N

2.   Zwolnienia z obowiązku wizowego na mocy art. 4 ust. 2

2.1.   Zwolnienie z obowiązku wizowego przyznawane uczniom, którzy są obywatelami kraju trzeciego wymienionego w kolumnie po lewej stronie i którzy zamieszkują na stałe w państwie trzecim wymienionym w wykazie w załączniku II do rozporządzenia lub w Szwajcarii albo Liechtensteinie, i podróżują w ramach wycieczki szkolnej jako członkowie grupy uczniów pod opieką nauczyciela danej szkoły

| S | = | uczniowie |
| --- | --- | --- |

S

=

uczniowie

BNL

BG

CZ

DK

DE

EE

EL

ES

FR

IT

CY (13)

LV

LT

HU

MT

AT

PL

PT

RO

SI

SK

FI

SE (14)

IS

NO

CH

LI

AFGANISTAN

S

S

S

S

ALBANIA

S

S

S

S

ALGIERIA

S

S

S

S

ANGOLA

S

S

S

S

ANTIGUA I BARBUDA

S

S

S

S

ARABIA SAUDYJSKA

S

S

S

S

ARMENIA

S

S

S

S

AZERBEJDŻAN

S

S

S

S

BAHAMY

S

S

S

S

BAHRAJN

S

S

S

S

BANGLADESZ

S

S

S

S

BARBADOS

S

S

S

S

BELIZE

S

S

S

S

BENIN

S

S

S

S

BHUTAN

S

S

S

S

BIAŁORUŚ

S

S

S

S

BOLIWIA

S

S

S

S

BOŚNIA I HERCEGOWINA

S

S

S

S

BOTSWANA

S

S

S

S

BURKINA FASO

S

S

S

S

BURUNDI

S

S

S

S

BYŁA JUGOSŁOWIAŃSKA REPUBLIKA MACEDONII

S

S

S

S

CHINY (REPUBLIKI LUDOVEJ)

S

S

S

S

CZAD

S

S

S

S

CZARNOGÓRA

S

S

S

S

DEMOKRATYCZNA REPUBLIKA KONGA

S

S

S

S

DOMINIKA

S

S

S

S

DŻIBUTI

S

S

S

S

EGIPT

S

S

S

S

EKWADOR

S

S

S

S

ERYTREA

S

S

S

S

ETIOPIA

S

S

S

S

FIDŻI

S

S

S

S

FILIPINY

S

S

S

S

GABON

S

S

S

S

GAMBIA

S

S

S

S

GHANA

S

S

S

S

GRENADA

S

S

S

S

GRUZJA

S

S

S

S

GUJANA

S

S

S

S

GWINEA

S

S

S

S

GWINEA BISSAU

S

S

S

S

GWINEA RÓWNIKOWA

S

S

S

S

HAITI

S

S

S

S

INDIE

S

S

S

S

INDONEZJA

S

S

S

S

IRAK

S

S

S

S

IRAN

S

S

S

S

JAMAJKA

S

S

S

S

JEMEN

S

S

S

S

JORDANIA

S

S

S

S

KAMBODŻA

S

S

S

S

KAMERUN

S

S

S

S

KATAR

S

S

S

S

KAZACHSTAN

S

S

S

S

KENIA

S

S

S

S

KIRGISTAN

S

S

S

S

KIRIBATI

S

S

S

S

KOLUMBIA

S

S

S

S

KOMORY

S

S

S

S

KONGO

S

S

S

S

KOREA PÓŁNOCNA

S

S

S

S

KUBA

S

S

S

S

KUWEJT

S

S

S

S

LAOS

S

S

S

S

LESOTHO

S

S

S

S

LIBAN

S

S

S

S

LIBERIA

S

S

S

S

LIBIA

S

S

S

S

MADAGASKAR

S

S

S

S

MALAWI

S

S

S

S

MALEDIWY

S

S

S

S

MALI

S

S

S

S

MARIANY PÓŁNOCNE

S

S

S

S

MAROKO

S

S

S

S

MAURETANIA

S

S

S

S

MAURITIUS

S

S

S

S

MIKRONEZJA

S

S

S

S

MOŁDOWA

S

S

S

S

MONGOLIA

S

S

S

S

MOZAMBIK

S

S

S

S

NAMIBIA

S

S

S

S

NAURU

S

S

S

S

NEPAL

S

S

S

S

NIGER

S

S

S

S

NIGERIA

S

S

S

S

OMAN

S

S

S

S

PAKISTAN

S

S

S

S

PALAU

S

S

S

S

PAPUA NOWA GWINEA

S

S

S

S

PERU

S

S

S

S

REPUBLIKA DOMINIKAŃSKA

S

S

S

S

REPUBLIKA POŁUDNIOWEJ AFRYKI

S

S

S

S

REPUBLIKA ŚRODKOWOAFRYKAŃSKA

S

S

S

S

REPUBLIKA ZIELONEGO PRZYLĄDKA

S

S

S

S

ROSJA

S

S

S

S

RUANDA

S

S

S

S

SAINT KITTS I NEVIS

S

S

S

S

SAINT LUCIA

S

S

S

S

SAINT VINCENT I GRENADYNY

S

S

S

S

SAMOA

S

S

S

S

SENEGAL

S

S

S

S

SERBIA

S

S

S

S

SESZELE

S

S

S

S

SIERRA LEONE

S

S

S

S

SOMALIA

S

S

S

S

SRI LANKA

S

S

S

S

SUAZI

S

S

S

S

SUDAN

S

S

S

S

SURINAM

S

S

S

S

SYRIA

S

S

S

S

TADŻYKISTAN

S

S

S

S

TAJLANDIA

S

S

S

S

TANZANIA

S

S

S

S

TIMOR WSCHODNI

S

S

S

S

TOGO

S

S

S

S

TONGA

S

S

S

S

TRYNIDAD I TOBAGO

S

S

S

S

TUNEZJA

S

S

S

S

TURCJA

S

S

S

S

TURKMENISTAN

S

S

S

S

TUVALU

S

S

S

S

UGANDA

S

S

S

S

UKRAINA

S

S

S

S

UZBEKISTAN

S

S

S

S

VANUATU

S

S

S

S

WIETNAM

S

S

S

S

WYBRZEŻE KOŚCI SŁONIOWEJ

S

S

S

S

WYSPY MARSHALLA

S

S

S

S

WYSPY SALOMONA

S

S

S

S

WYSPY ŚWIĘTEGO TOMASZA I KSIĄŻĘCA

S

S

S

S

ZAMBIA

S

S

S

S

ZIMBABWE

S

S

S

S

ZJEDNOCZONE EMIRATY ARABSKIE

S

S

S

S

ZWIĄZEK MYANMAR

S

S

S

S

2.2.   Zwolnienia z obowiązku wizowego przyznane uchodźcom i bezpaństwowcom, którzy przebywają zgodnie z prawem w jednym z krajów wymienionych w kolumnie po lewej stronie i są posiadaczami dokumentu podróży wydanego przez właściwe władze tego kraju

| R | = | uchodźcy zwolnieni z obowiązku wizowego |
| --- | --- | --- |
| A | = | bezpaństwowcy zwolnieni z obowiązku wizowego |

R

=

uchodźcy zwolnieni z obowiązku wizowego

A

=

bezpaństwowcy zwolnieni z obowiązku wizowego

BNL

BG

CZ

DK

DE (15)

EE

EL

ES

FR

IT

CY

LV

LT

HU

MT

AT

PL

PT

RO

SI

SK

FI

SE

IS

NO

ANDORA

R (16)A (16)

RA

RA

R

ARGENTYNA

RA

RA

R

AUSTRALIA

RA

RA

R

BRAZYLIA

RA

RA

R

CHILE

RA (16)

RA

R

CHORWACJA

RA

RA

R

GWATEMALA

RA

RA

R

HONDURAS

RA (16)

RA

R

IZRAEL

RA

RA

R

JAPONIA

RA (16)

RA

R

KANADA

RA (16)

RA

R

KOREA POŁUDNIOWA

RA

RA

R

KOSTARYKA

RA

RA

R

MALEZJA

R (16)A (16)

RA

R

MEKSYK

RA

RA

R

MONAKO

RA (16)

RA

RA

R

NIKARAGUA

RA (16)

RA

R

NOWA ZELANDIA

RA (16)

RA

R

PANAMA

RA (16)

RA

R

PAŃSTWO BRUNEI DARUSSALAM

R (16)A (16)

RA

R

PARAGWAJ

RA (16)

RA

R

SALWADOR

RA (16)

RA

R

SAN MARINO

R (16)A (16)

RA

R

SINGAPUR

R (16)A (16)

RA

R

STANY ZJEDNOCZONE AMERYKI (USA)

RA (16)

RA

R

STOLICA APOSTOLSKA

—

—

RA (16)

—

—

—

—

RA

—

—

R

—

—

—

—

URUGWAJ

RA (16)

RA

R

WENEZUELA

R (16)A (16)

RA

R

SPECJALNE REGIONY ADMINISTRACYJNE CHIŃSKIEJ REPUBLIKI LUDOWEJ

BNL

BG

CZ

DK

DE (15)

EE

EL

ES

FR

IT

CY

LV

LT

HU

MT

AT

PL

PT

RO

SI

SK

FI

SE

IS

NO

HONGKONG

R (16)A

RA

MAKAU

R (16)A

RA

2.3.   Zwolnienia z obowiązku wizowego przyznane przez państwa członkowskie członkom sił zbrojnych podróżującym w sprawach NATO lub Partnerstwa dla Pokoju, posiadających dowód tożsamości i rozkaz wyjazdu określone w umowie między Państwami-Stronami Traktatu Północnoatlantyckiego dotyczącej statusu ich sił zbrojnych z dnia 19 czerwca 1951 r.

| X | = | zwolnienie z obowiązku wizowego |
| --- | --- | --- |

X

=

zwolnienie z obowiązku wizowego

BNL

BG

CZ

DK

DE

EE

EL

ES

FR

IT

CY

LV

LT

HU

MT

AT

PL

PT

RO

SI

SK

FI

SE

IS

NO

Członkowie sił zbrojnych podróżujący w sprawach NATO lub Partnerstwa dla pokoju, posiadający dowód tożsamości i rozkaz wyjazdu określone w umowie z dnia 19 czerwca 1951 r.

X (17)

X

X

X

X

X

X

X (18)

3.   Odstępstwa od zwolnienia z obowiązku wizowego na mocy art. 4 ust. 1

Obowiązek wizowy stosuje się w przypadku następujących kategorii osób, pochodzących z krajów wyszczególnionych w kolumnie po lewej stronie

| D | = | posiadacze paszportów dyplomatycznych |
| --- | --- | --- |
| A | = | cywilne załogi samolotów |
| S | = | posiadacze paszportów służbowych/paszportów oficjalnych |
| C | = | cywilne załogi statków |

D

=

posiadacze paszportów dyplomatycznych

A

=

cywilne załogi samolotów

S

=

posiadacze paszportów służbowych/paszportów oficjalnych

C

=

cywilne załogi statków

BNL

BG

CZ

DK

DE

EE

EL

ES

FR

IT

CY

LV

LT

HU

MT

AT

PL

PT

RO

SI

SK

FI

SE

IS

NO

AUSTRALIA

DS

DSAC

DS (24)

IZRAEL

S A (19) C (20)
   (23)

DSAC

MEKSYK

DSAC

DS

STANY ZJEDNOCZONE AMERYKI (USA)

DS

DS

DS (21)
   (23)

D S (22) A (19) C (20)
   (23)

DSAC

DS (25)

DS  (22)

4.   Odstępstwa od zwolnienia z obowiązku wizowego na mocy art. 4 ust. 3

Osoby pochodzące z państw wskazanych w kolumnie po lewej stronie podlegają obowiązkowi wizowemu w przypadku prowadzenia działalności zarobkowej w trakcie swego pobytu

| E | = | działalność zarobkowa |
| --- | --- | --- |

E

=

działalność zarobkowa

BNL

BG  (30)

CZ

DK

DE (29)

EE (28)

EL

ES

FR

IT

CY (33)

LV

LT (31)

HU

MT  (34)

AT  (35)

PL

PT

RO

SI

SK

FI (32)

SE

IS

NO

ANDORA

E

E

E

E

E  (26)

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

ARGENTYNA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

AUSTRALIA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

BRAZYLIA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

CHILE

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

CHORWACJA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

GWATEMALA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

HONDURAS

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

IZRAEL

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

JAPONIA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

KANADA

E

E

E

E

E (27)

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

KOREA POŁUDNIOWA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

KOSTARYKA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

MALEZJA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

MEKSYK

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

MONAKO

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

NIKARAGUA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

NOWA ZELANDIA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

PANAMA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

PAŃSTWO BRUNEI DARUSSALAM

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

PARAGWAJ

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

SALWADOR

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

SAN MARINO

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

SINGAPUR

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

STANY ZJEDNOCZONE AMERYKI (USA)

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

STOLICA APOSTOLSKA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

URUGWAJ

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

WENEZUELA

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

SPECJALNE REGIONY ADMINISTRACYJNE CHIŃSKIEJ REPUBLIKI LUDOWEJ

BNL

BG (30)

CZ

DK

DE  (29)

EE  (28)

EL

ES

FR

IT

CY (33)

LV

LT (31)

HU

MT (34)

AT (35)

PL

PT

RO

SI

SK

FI (32)

SE

IS

NO

HONGKONG

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

MAKAU

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

E

---

(1)  Dz.U. L 81 z 21.3.2001, str. 1.

(2)  Zgodnie z art. 1 protokołu w sprawie stanowiska Irlandii i Zjednoczonego Królestwa załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską oraz nie naruszając przepisów art. 4 tego protokołu, Irlandia i Zjednoczone Królestwo nie stosują przepisów rozporządzenia Rady (WE) nr 539/2001.

(3)  http://ec.europa.eu/justice_home/doc_centre/freetravel/visa/doc_freetravel_visa_en.htm

(4)  Zwolnienie z obowiązku wizowego w stosunku do posiadaczy paszportów dyplomatycznych, zgodnie z danymi podanymi w tabeli, dotyczy dyplomatów w podróży służbowej wiążącej się z pobytem krótkoterminowym, bez uszczerbku dla zasad mających zastosowanie do dyplomatów podróżujących do państw członkowskich, w których są lub zostaną akredytowani.

(5)  Beneluks: Na mocy postanowień konwencji z dnia 11 kwietnia 1960 r., w szczególności jej art. 3, państwa Beneluksu stosują zharmonizowaną politykę w zakresie wiz krótkoterminowych dla obywateli krajów trzecich.

(6)  Pobyt nieprzekraczający 30 dni.

(7)  Zgodnie z umowami o ułatwieniach w wydawaniu wiz pomiędzy Wspólnotą Europejską a następującymi krajami:

| — | Federacją Rosyjską (Dz.U. L 129 z 17.5.2007, str. 27). Umowa weszła w życie z dniem 1 czerwca 2007 r. |
| --- | --- |

—

Federacją Rosyjską (Dz.U. L 129 z 17.5.2007, str. 27). Umowa weszła w życie z dniem 1 czerwca 2007 r.

| — | Republiką Albanii (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 85). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r. |
| --- | --- |

—

Republiką Albanii (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 85). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

| — | Bośnią i Hercegowiną (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, s. 97). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r. |
| --- | --- |

—

Bośnią i Hercegowiną (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, s. 97). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

| — | Byłą Jugosłowiańską Republiką Macedonii (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 125). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r. |
| --- | --- |

—

Byłą Jugosłowiańską Republiką Macedonii (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 125). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

| — | Republiką Czarnogóry (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 109). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r. |
| --- | --- |

—

Republiką Czarnogóry (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 109). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

| — | Republiką Serbii (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 137). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r. |
| --- | --- |

—

Republiką Serbii (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 137). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

| — | Republiką Mołdowy (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 169). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r. |
| --- | --- |

—

Republiką Mołdowy (Dz.U. L 334 z 19.12.2007, str. 169). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

| — | Ukrainą (Dz.U. L 332 z 18.12.2007, str. 68). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r. |
| --- | --- |

—

Ukrainą (Dz.U. L 332 z 18.12.2007, str. 68). Umowa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

(8)  Akredytowani ambasadorowie i ich rodziny są zwolnieni z obowiązku wizowego.

| — | Stolica Apostolska (Państwo Watykańskie)
  Niemcy, Szwecja, Republika Czeska, Łotwa, Dania, Słowacja, Polska, Francja, Bułgaria, Słowenia i Finlandia zwolniły z obowiązku wizowego posiadaczy paszportów watykańskich, bez względu na ich narodowość.
  Dania i Słowacja zwolniły z obowiązku wizowego posiadaczy ważnych dokumentów tożsamości wydanych przez władze Państwa Watykańskiego.
  Posiadacze ważnych paszportów zwykłych, dyplomatycznych lub służbowych wydanych przez właściwe organy Państwa Watykańskiego mogą wjechać bez wizy na obszar państw Beneluksu.
  Austria zwolniła z obowiązku wizowego posiadaczy paszportów dyplomatycznych i służbowych Państwa Watykańskiego. |
| --- | --- |

—

Stolica Apostolska (Państwo Watykańskie)

Niemcy, Szwecja, Republika Czeska, Łotwa, Dania, Słowacja, Polska, Francja, Bułgaria, Słowenia i Finlandia zwolniły z obowiązku wizowego posiadaczy paszportów watykańskich, bez względu na ich narodowość.

Dania i Słowacja zwolniły z obowiązku wizowego posiadaczy ważnych dokumentów tożsamości wydanych przez władze Państwa Watykańskiego.

Posiadacze ważnych paszportów zwykłych, dyplomatycznych lub służbowych wydanych przez właściwe organy Państwa Watykańskiego mogą wjechać bez wizy na obszar państw Beneluksu.

Austria zwolniła z obowiązku wizowego posiadaczy paszportów dyplomatycznych i służbowych Państwa Watykańskiego.

| — | Suwerenny Wojskowy Zakon Maltański
  Posiadacze paszportów dyplomatycznych i służbowych Suwerennego Wojskowego Zakonu Maltańskiego są zwolnieni z obowiązku wizowego przez Polskę.
  Posiadacze paszportów dyplomatycznych Suwerennego Wojskowego Zakonu Maltańskiego są zwolnieni z obowiązku wizowego przez Austrię.
  Posiadacze paszportów Suwerennego Wojskowego Zakonu Maltańskiego są zwolnieni z obowiązku wizowego przez Słowenię. |
| --- | --- |

—

Suwerenny Wojskowy Zakon Maltański

Posiadacze paszportów dyplomatycznych i służbowych Suwerennego Wojskowego Zakonu Maltańskiego są zwolnieni z obowiązku wizowego przez Polskę.

Posiadacze paszportów dyplomatycznych Suwerennego Wojskowego Zakonu Maltańskiego są zwolnieni z obowiązku wizowego przez Austrię.

Posiadacze paszportów Suwerennego Wojskowego Zakonu Maltańskiego są zwolnieni z obowiązku wizowego przez Słowenię.

(9)  Norwegia: Norwegia zwalnia z obowiązku wizowego następujące osoby oraz ich małżonków/osoby pozostające we wspólnym pożyciu i dzieci pozostające na ich utrzymaniu:

| a) | przedstawicieli ONZ; |
| --- | --- |

a)

przedstawicieli ONZ;

| b) | urzędników służby cywilnej zatrudnionych na stałe w ONZ lub organizacji wyspecjalizowanej ONZ; |
| --- | --- |

b)

urzędników służby cywilnej zatrudnionych na stałe w ONZ lub organizacji wyspecjalizowanej ONZ;

| c) | sędziów Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości lub urzędników służby cywilnej zatrudnionych w sekretariacie Trybunału; |
| --- | --- |

c)

sędziów Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości lub urzędników służby cywilnej zatrudnionych w sekretariacie Trybunału;

| d) | inne osoby reprezentujące organizacje wyspecjalizowane ONZ albo Trybunał; |
| --- | --- |

d)

inne osoby reprezentujące organizacje wyspecjalizowane ONZ albo Trybunał;

| e) | obcokrajowców posiadających laissez-passer ONZ (wydane zgodnie ze specjalna umową z ONZ). |
| --- | --- |

e)

obcokrajowców posiadających laissez-passer ONZ (wydane zgodnie ze specjalna umową z ONZ).

Organizacja Narodów Zjednoczonych: Zwolnienie z obowiązku wizowego wymienione w tabeli w podziale na państwa członkowskie ma zastosowanie do posiadaczy laissez-passer ONZ.

(10)  Szwecja: Pracownicy ONZ podczas wykonywania obowiązków służbowych na potwierdzenie czego posiadają zaświadczenie wydane przez ONZ, są objęci zwolnieniem z obowiązku wizowego przysługującym Organizacji Narodów Zjednoczonych.

(11)  Republika Cypryjska nie wymaga wiz od posiadaczy błękitnego i czerwonego laissez-passer ONZ. Wiza jest wymagana od posiadaczy białego laissez-passer (uchodźców).

Dania zwalnia ponadto z obowiązku wizowego posiadaczy karty identyfikacyjnej funkcjonariusza Grupy Planowania Wielonarodowej Brygady Sił Szybkiego Rozwinięcia ONZ (SHIRBRIG) wydanej przez Szefa Obrony Danii.

Rada Współpracy Celnej: Zwolnienie z obowiązku wizowego przez Benelux, zgodnie z zawartością rubryki dotyczącej Beneluksu w tabeli powyżej, ma zastosowanie do posiadaczy laissez-passer wydanych przez Sekretarza Generalnego Rady Współpracy Celnej.

(12)  Rada Europy: Zwolnienie z obowiązku wizowego przez Benelux, zgodnie z zawartością rubryki dotyczącej Beneluksu w tabeli powyżej, ma zastosowanie do posiadaczy laissez-passer wydanych przez Sekretarza Generalnego Rady Europy.

(13)  Cypr: wymagana jest krajowa wiza zbiorowa.

(14)  Szwecja: uczniowie poniżej 18. roku życia.

(15)  Powszechnie wymaga się, by osoby te posiadały ważny dokument podróży wydany zgodnie z postanowieniami umowy z dnia 15 października 1946 r. dotyczącej wydawania dokumentów podróży uchodźcom, Konwencji dotyczącej statusu uchodźców z dnia 28 lipca 1951 r. lub Konwencji dotyczącej statusu bezpaństwowców z dnia 28 września 1954 r. Dokument podróży musi zawierać zezwolenie na powrót o odpowiednio długim okresie ważności.

(16)  Odnośnie do Niemiec: stosuje się w każdym przypadku od dnia wejścia w życie umów i konwencji, o których mowa w przypisie (1), dotyczących wydawania dokumentów podróży uchodźcom i bezpaństwowcom.

(17)  Uwagi Bułgarii: zwolnienie z obowiązku wizowego dotyczące Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego ma zastosowanie do posiadaczy ważnego dokumentu podróży lub rozkazu wyjazdu wydanego przez kwaterę główną NATO, którzy odbywają podróże służbowe o długości nie przekraczającej dziewięćdziesięciu (90) dni w ciągu pół roku.

(18)  Uwagi Norwegii: Norwegia zwalnia z obowiązku wizowego personel wojskowy z państw-stron NATO oraz personel wojskowy zatrudniony w kwaterze głównej sprzymierzonej w podróży służbowej posiadający rozkaz wyjazdu wydany przez właściwe władze w państwie wysyłającym lub w NATO. Należy odnotować, że w przypadku tych kategorii zwolnieni są również członkowie rodziny (małżonkowie/osoby pozostające we wspólnym pożyciu i dzieci pozostające na ich utrzymaniu).

Norwegia zwalnia również z obowiązku wizowego członków sił zbrojnych Stanów Zjednoczonych, Kanady i Zjednoczonego Królestwa stacjonujących w Europie oraz personel wojskowy, który będzie stacjonował lub brał udział w ćwiczeniach na terytorium Norwegii zgodnie z programem współpracy Partnerstwo dla Pokoju. Zwolnienie z obowiązku wizowego nie obejmuje w tym przypadku małżonków i dzieci.

(19)  Francja: pomimo że Stany Zjednoczone Ameryki i Izrael są sygnatariuszami konwencji chicagowskiej, obowiązek wizowy został utrzymany w stosunku do członków załóg, którzy są obywatelami tych dwóch państw.

(20)  Francja: pomimo że Stany Zjednoczone Ameryki i Izrael są sygnatariuszami konwencji londyńskiej z 1965 r., obowiązek wizowy został utrzymany w stosunku do członków załóg, którzy są obywatelami tych dwóch państw.

(21)  Hiszpania: odnośnie do Stanów Zjednoczonych Ameryki, posiadacze paszportów dyplomatycznych lub służbowych/oficjalnych podczas podróży służbowych lub wizyt oficjalnych podlegają obowiązkowi wizowemu. Wiza nie jest konieczna, jeśli wjazd odbywa się na podstawie konwencji zawartej pomiędzy krajami hiszpańskojęzycznymi a państwami Ameryki Północnej z dnia 1 maja 1988 r.

(22)  Francja i Portugalia: tylko w przypadku, gdy pobyt posiadaczy paszportów dyplomatycznych lub służbowych jest pobytem służbowym.

(23)  W przypadku podróży służbowej.

(24)  Polska: w przypadku posiadaczy paszportów dyplomatycznych/służbowych podczas pobytu służbowego.

(25)  Polska: w przypadku posiadaczy paszportów dyplomatycznych/służbowych podczas pobytu służbowego (okres ważności wiz nieprzekraczający czterech lat).

(26)  Uwagi Hiszpanii: obywatele Andory są zwolnieni z obowiązku wizowego w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej w trakcie swego pobytu, chyba że wykonują niezależny zawód.

(27)  Uwagi Francji: w przypadku Kanady obowiązek wizowy ma zastosowanie jedynie do młodych obywateli Kanady przybywających do Francji na mocy umowy pomiędzy rządem Kanady a rządem Republiki Francuskiej w sprawie wymiany młodzieży z dnia 3 października 2003 r.

(28)  Uwagi Estonii: aby pracować w Estonii, cudzoziemiec musi posiadać zezwolenie na pracę/zezwolenie na pobyt w celu zatrudnienia. W przypadku cudzoziemców, którzy przyjeżdżają do Estonii/przebywają w Estonii na podstawie wizy (typu D) lub na zasadzie wjazdu/pobytu bezwizowego, wymagana jest rejestracja zatrudnienia krótkoterminowego (chyba, że postanowienia umowy międzynarodowej stanowią inaczej). Rejestracja ta jest ważna przez okres nie dłuższy niż 6 miesięcy rocznie.

(29)  Uwagi Niemiec: następujących grup pracowników nie uważa się za prowadzące działalność zarobkową i w związku z tym są one zwolnione z obowiązku wizowego, jeśli zostaną spełnione określone warunki:

| — | marynarze posiadający niemiecką książeczkę żeglarską („Seefahrtbuch”) oraz paszport krajowy wydany przez organy wymienione w załączniku II, wyłącznie jeśli są oni członkami załogi statku, który ma prawo do pływania pod banderą niemiecką lub który przebywa na terytorium Niemiec, |
| --- | --- |

—

marynarze posiadający niemiecką książeczkę żeglarską („Seefahrtbuch”) oraz paszport krajowy wydany przez organy wymienione w załączniku II, wyłącznie jeśli są oni członkami załogi statku, który ma prawo do pływania pod banderą niemiecką lub który przebywa na terytorium Niemiec,

| — | piloci morscy i na wodach przybrzeżnych podczas wykonywania swojego zawodu, |
| --- | --- |

—

piloci morscy i na wodach przybrzeżnych podczas wykonywania swojego zawodu,

| — | pracownicy żeglugi po Renie i Dunaju, włącznie z kanałem Men-Dunaj, w przypadku wjazdu w celu przewozu osób lub towarów: obywatele krajów trzecich pracujący na statku zarejestrowanym za granicą w imieniu przedsiębiorstwa z siedzibą za granicą, którzy posiadają uznawany paszport lub równoważny paszport, potwierdzający status pracownika żeglugi po Renie, lub posiadacze specjalnego dokumentu uznawanego na równi z paszportem, jak na przykład „Donauschifferausweis” lub książeczka żeglarska („Seefahrtbuch”), którzy figurują na liście załogi. Pobyt musi się ściśle wiązać z celami żeglugi. |
| --- | --- |

—

pracownicy żeglugi po Renie i Dunaju, włącznie z kanałem Men-Dunaj, w przypadku wjazdu w celu przewozu osób lub towarów: obywatele krajów trzecich pracujący na statku zarejestrowanym za granicą w imieniu przedsiębiorstwa z siedzibą za granicą, którzy posiadają uznawany paszport lub równoważny paszport, potwierdzający status pracownika żeglugi po Renie, lub posiadacze specjalnego dokumentu uznawanego na równi z paszportem, jak na przykład „Donauschifferausweis” lub książeczka żeglarska („Seefahrtbuch”), którzy figurują na liście załogi. Pobyt musi się ściśle wiązać z celami żeglugi.

Samozatrudnienie uznaje się również za działalność zarobkową. Niektórych spośród szczególnych form działalności nie uznaje się za działalność zarobkową (§ 17 ust. 2 rozporządzenia w sprawie pobytu w związku z § 16 rozporządzenia w sprawie zatrudnienia; na przykład szczególne kategorie kierowców). Osoby te mogą być zwolnione z obowiązku wizowego na warunkach specjalnie w tym celu określonych.

(30)  Uwagi Bułgarii: aby pracować w Bułgarii, cudzoziemiec musi posiadać zezwolenie na pracę oraz wizę długoterminową na pierwszy wjazd. Po wjeździe do Bułgarii właściwe władze imigracyjne wydają zezwolenie na pobyt uprawniające cudzoziemców do przebywania na terytorium Bułgarii, do opuszczania tego terytorium i ponownego powrotu bez innych wiz lub zezwoleń.

(31)  Uwagi Litwy: aby pracować na Litwie, cudzoziemiec musi posiadać zezwolenie na pracę (poza wyjątkami określonymi w postanowieniu nr A1-179 ministra ubezpieczeń społecznych i pracy z dnia 16 lipca 2004 r.) oraz zezwolenie na pobyt, które można otrzymać na terytorium Litwy.

(32)  Uwagi Finlandii: w celu podjęcia pracy wymagane jest zezwolenie na pobyt w celu zatrudnienia.

(33)  Uwagi Cypru: aby pracować na Cyprze, cudzoziemiec musi posiadać zezwolenie na pracę i zezwolenie na pobyt zgodnie z ustawą o cudzoziemcach i imigracji (rozdział 105) oraz właściwym rozporządzeniem nr 242/72.

(34)  Uwagi Malty: Aby pracować na Malcie, cudzoziemiec musi posiadać zezwolenie na pracę/zezwolenie na pobyt w celu zatrudnienia.

(35)  Uwagi Austrii: W Austrii w przypadku wydawania wiz na działalność zarobkową stosuje się następujące specjalne przepisy:

Bezwizowi pracownicy sezonowi i zatrudnieni przy zbiorach mogą wjechać na terytorium Austrii z wizą typu „D + C” i uzyskać zezwolenie na pracę po wystawieniu zaświadczenia przez odpowiednie władze ds. cudzoziemców.

W innych przypadkach zatrudnienia lub samozatrudnienia, wyłącznie o charakterze czasowym, cudzoziemcy zwolnieni z obowiązku wizowego mogą podjąć działalność dopiero po wydaniu pobytowej wizy podróżnej („D + C”).

---

V Ogłoszenia

PROCEDURY ADMINISTRACYJNE

Komisja

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/62 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/62

---

Zaproszenie do składania wniosków dotyczących działań pośrednich w ramach wieloletniego programu wspólnotowego mającego na celu zwiększenie dostępności, użyteczności i wykorzystania zasobów cyfrowych w Europie (program eContentplus)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2008/C 74/13)

1.   Cele i opis

Komisja Europejska przyjęła program prac oraz zaproszenie do składania wniosków na rok 2008 w ramach realizacji programu eContentplus
   (1).

Niniejsze zaproszenie dotyczy wniosków obejmujących działania pośrednie w zakresie następujących obszarów i działań:

| — | Informacje geograficzne







  3.1. | Sieci najlepszych praktyk z zakresu informacji geograficznych |
| --- | --- | --- |

—

Informacje geograficzne

3.1.

Sieci najlepszych praktyk z zakresu informacji geograficznych

| — | Treści edukacyjne







  4.1. | Sieci najlepszych praktyk z zakresu treści edukacyjnych |
| --- | --- | --- |

—

Treści edukacyjne

4.1.

Sieci najlepszych praktyk z zakresu treści edukacyjnych

| 4.2. | Projekty celowe z zakresu treści edukacyjnych |
| --- | --- |

4.2.

Projekty celowe z zakresu treści edukacyjnych

| — | Biblioteki cyfrowe







  5.1. | Sieci najlepszych praktyk z zakresu interopercyjności bibliotek cyfrowych |
| --- | --- | --- |

—

Biblioteki cyfrowe

5.1.

Sieci najlepszych praktyk z zakresu interopercyjności bibliotek cyfrowych

| 5.2. | Sieci najlepszych praktyk w zakresie wykorzystywania i świadczenia usług europejskiej biblioteki cyfrowej |
| --- | --- |

5.2.

Sieci najlepszych praktyk w zakresie wykorzystywania i świadczenia usług europejskiej biblioteki cyfrowej

| 5.3. | Projekty celowe z zakresu treści kulturowych |
| --- | --- |

5.3.

Projekty celowe z zakresu treści kulturowych

| 5.4. | Projekty celowe z zakresu treści naukowo-akademickich |
| --- | --- |

5.4.

Projekty celowe z zakresu treści naukowo-akademickich

| 5.5. | Sieć tematyczna mająca na celu koordynację i wspieranie europejskiej biblioteki cyfrowej. |
| --- | --- |

5.5.

Sieć tematyczna mająca na celu koordynację i wspieranie europejskiej biblioteki cyfrowej.

2.   Kwalifikowalność wnioskodawców

W programie eContentplus mogą uczestniczyć osoby prawne posiadające siedzibę w jednym z państw członkowskich UE.

W programie mogą także brać udział osoby prawne z siedzibą w jednym z państw EFTA będącym stroną Porozumienia EOG (Islandia, Liechtenstein, Norwegia), zgodnie z postanowieniami tego porozumienia (2).

Osoby prawne z siedzibą w Chorwacji, Turcji oraz Byłej Jugosłowiańskiej Republice Macedonii mogą uczestniczyć w propozycji, ale otrzymają środki jedynie po zawarciu odpowiedniej umowy dwustronnej z odnośnym państwem w tym celu.

Dopuszcza się możliwość uczestniczenia osób prawnych posiadających siedzibę w krajach trzecich oraz organizacji międzynarodowych, jednak bez wsparcia finansowego ze strony Wspólnoty.

3.   Budżet

Całkowity budżet przeznaczony na współfinansowanie działań pośrednich wynosi 42,5 mln EUR.

4.   Termin realizacji

Termin wpłynięcia wniosków do Komisji upływa w dniu 12 czerwca 2008 r. o godzinie 17:00 (czasu obowiązującego w Luksemburgu). Wnioski otrzymane po tym terminie nie będą podlegały rozpatrzeniu.

5.   Dalsze informacje

Pełny tekst zaproszenia do składania wniosków oraz formularze zgłoszeniowe dostępne są pod następującym adresem internetowym:

http://ec.europa.eu/econtentplus

Wszystkie wnioski muszą spełniać specyfikacje i warunki opisane w pełnej wersji zaproszenia do składania wniosków, w programie prac oraz w przewodniku dla wnioskodawców, które są dostępne w języku angielskim na stronach internetowych Komisji, pod podanym wyżej adresem internetowym. Znajdują się tam również informacje na temat sposobu przygotowania i składania wniosków.

Ocena wniosków będzie dokonywana w oparciu o zasady przejrzystości i równego traktowania. Oceny dokona Komisja, z pomocą ekspertów zewnętrznych. Złożone wnioski będą oceniane według kryteriów określonych w programie prac w ramach programu eContentplus.

Wszystkie wnioski otrzymane przez Komisję Europejską będą traktowane z zachowaniem ścisłej poufności.

---

(1)  Decyzja nr 456/2005/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 marca 2005 r. ustanawiająca wieloletni program wspólnotowy mający na celu zwiększenie dostępności, użyteczności i wykorzystania zasobów cyfrowych w Europie (Dz.U. L 79 z 24.3.2005, str. 1).

(2)  Aktualne informacje o uczestniczących w programie krajach są opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskich. Aktualna lista jest także dostępna na stronach internetowych programu pod adresem: http://ec.europa.eu/econtentplus

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/64 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/64

---

Zaproszenie do składania wniosków w ramach programów prac siódmego programu ramowego WE na rzecz badań, rozwoju technologicznego i demonstracji

(2008/C 74/14)

Niniejszym zawiadamia się o rozpoczęciu procedury zaproszenia do składania wniosków w ramach programów prac siódmego programu ramowego Wspólnoty Europejskiej na rzecz badań, rozwoju technologicznego i demonstracji (2007–2013).

Przyjmowane są wnioski dotyczące wyszczególnionych niżej zaproszeń. Terminy i budżet określone są w tekście każdego zaproszenia, opublikowanym na stronach internetowych serwisu Cordis.

Program szczegółowy „Ludzie”:

| Identyfikatory zaproszeń: | FP7-PEOPLE-IEF-2008 | „Wewnątrzeuropejskie stypendia” |
| --- | --- | --- |
| FP7-PEOPLE-IOF-2008 | „Stypendia dla europejskich naukowców podejmujących badania poza Europą” |
| FP7-PEOPLE-IIF-2008 | „Stypendia dla naukowców spoza Europy podejmujących działalność w Europie” |

Identyfikatory zaproszeń:

FP7-PEOPLE-IEF-2008

„Wewnątrzeuropejskie stypendia”

FP7-PEOPLE-IOF-2008

„Stypendia dla europejskich naukowców podejmujących badania poza Europą”

FP7-PEOPLE-IIF-2008

„Stypendia dla naukowców spoza Europy podejmujących działalność w Europie”

Wymienione zaproszenia do składania wniosków dotyczą programów prac przyjętych decyzją Komisji C(2007) 5740 z dnia 28 listopada 2007 r.

Zasady dotyczące zaproszeń do składania wniosków, programy prac oraz wskazówki dla wnioskodawców zamieszczono na stronach internetowych serwisu Cordis: http://cordis.europa.eu/fp7/calls/

---

POSTĘPOWANIA SĄDOWE

Europejski Obszar Gospodarczy Trybunał EFTA

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/65 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/65

---

Wniosek do Trybunału EFTA o wydanie opinii doradczej, złożony przez Sąd Okręgowy w Oslo (Oslo tingrett) w dniu 26 listopada 2007 r. w sprawie L'Oréal Norge AS przeciwko Smart Club Norge AS

(Sprawa E-10/07)

(2008/C 74/15)

W dniu 29 listopada 2007 r. do kancelarii Trybunału EFTA wpłynął wniosek, wystosowany dnia 26 listopada 2007 r. przez Sąd Okręgowy w Oslo (Oslo tingrett), o wydanie w sprawie L'Oréal Norge AS przeciwko Smart Club Norge AS opinii doradczej dotyczącej następujących kwestii:

| 1) | Czy art. 7 ust. 1 dyrektywy Rady 89/104/EWG należy rozumieć w taki sposób, że właściciel znaku towarowego ma prawo uniemożliwić przywóz z krajów trzecich spoza obszaru EOG, jeżeli przywóz taki odbywa się bez zgody właściciela znaku towarowego? |
| --- | --- |

1)

Czy art. 7 ust. 1 dyrektywy Rady 89/104/EWG należy rozumieć w taki sposób, że właściciel znaku towarowego ma prawo uniemożliwić przywóz z krajów trzecich spoza obszaru EOG, jeżeli przywóz taki odbywa się bez zgody właściciela znaku towarowego?

| 2) | Czy art. 7 ust. 1 dyrektywy 89/104/EWG należy rozumieć w taki sposób, że dopuszcza się międzynarodowe wyczerpanie praw jest dopuszczalne? |
| --- | --- |

2)

Czy art. 7 ust. 1 dyrektywy 89/104/EWG należy rozumieć w taki sposób, że dopuszcza się międzynarodowe wyczerpanie praw jest dopuszczalne?

---

PROCEDURY ZWIĄZANE Z REALIZACJĄ WSPÓLNEJ POLITYKI HANDLOWEJ

Komisja

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/66 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/66

---

Zawiadomienie o wszczęciu częściowego przeglądu okresowego środków antydumpingowych stosowanych względem przywozu niektórych zamknięć włazów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej

(2008/C 74/16)

Komisja otrzymała wniosek o dokonanie częściowego przeglądu okresowego zgodnie z art. 11 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 384/96 z dnia 22 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony przed dumpingowym przywozem z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (1) („rozporządzenie podstawowe”). Przegląd ten ogranicza się do zbadania zakresu produktu w celu wyjaśnienia, czy środki dotyczące niektórych zamknięć włazów obejmują niektóre typy produktów.

Wniosek został złożony przez Eurofonte („wnioskodawca”).

1.   Produkt

Produktem objętym przeglądem są zamknięcia włazów z żeliwa nieciągliwego stosowane do przykrywania i/lub umożliwiania dostępu do systemów naziemnych lub podziemnych, i ich części, niezależnie od tego czy są obrabiane, powlekane, malowane lub wyposażone w inne materiały, z wyłączeniem hydrantów przeciwpożarowych, pochodzące z Chińskiej Republiki Ludowej („produkt objęty postępowaniem”), obecnie objęte kodami CN 7325 10 50, 7325 10 92 i ex 7325 10 99. Powyższe kody CN podane są jedynie w celach informacyjnych.

2.   Obowiązujące środki

Obecnie obowiązującym środkiem jest ostateczne cło antydumpingowe nałożone na przywóz niektórych zamknięć włazów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej rozporządzeniem Rady (WE) nr 1212/2005 (2), zmienionym rozporządzeniem (WE) nr 268/2006 (3). Zobowiązanie zostało przyjęte decyzją Komisji 2006/109/WE (4).

3.   Podstawy dokonania przeglądu

Produktem podlegającym środkom określonym w art. 1 rozporządzenia (WE) nr 1212/2005 są zamknięcia włazów z żeliwa nieciągliwego. W preambule tego samego rozporządzenia (motywy 18–23) mowa jest o zamknięciach włazów z żeliwa szarego i sferoidalnego. Wnioskodawca utrzymuje, że brak jest jasności co do zakresu środka ustanowionego w wyżej wymienionym rozporządzeniu. W tych okolicznościach wnioskodawca twierdzi, że zakres produktu powinien zostać wyjaśniony w odniesieniu do zamknięć włazów z żeliwa sferoidalnego, a w szczególności należy wyjaśnić, czy ten rodzaj zamknięć włazów mieści się w zakresie definicji produktu objętego postępowaniem.

Należy zatem dokonać przeglądu tej sprawy w odniesieniu do zakresu produktu. Jakiekolwiek rozporządzenie, które może zostać przyjęte w wyniku niniejszego przeglądu, mogłoby mieć moc wsteczną od daty wprowadzenia odpowiednich środków lub od późniejszej daty, na przykład daty opublikowania niniejszego zawiadomienia. Wszystkie podmioty gospodarcze, a w szczególności importerów, wzywa się do przedstawienia opinii dotyczących powyższej kwestii oraz do przedłożenia dowodów potwierdzających te opinie.

4.   Procedura

Po konsultacji z Komitetem Doradczym i ustaleniu, że istnieją wystarczające dowody uzasadniające wszczęcie częściowego przeglądu okresowego, Komisja niniejszym wszczyna przegląd zgodnie z art. 11 ust. 3 rozporządzenia podstawowego, ograniczony do zbadania zakresu produktu.

a)   Kwestionariusze

W celu uzyskania informacji uznanych za niezbędne dla dochodzenia Komisja prześle kwestionariusze do przemysłu wspólnotowego, do innych znanych producentów wspólnotowych, do znanych importerów, do znanych użytkowników, do znanych producentów eksportujących w Chińskiej Republice Ludowej i do władz tego kraju. Wymienione informacje i dowody potwierdzające zgłaszane fakty powinny wpłynąć do Komisji w terminie określonym w pkt 5 lit. a).

b)   Gromadzenie informacji i przeprowadzanie przesłuchań

Wszystkie zainteresowane strony niniejszym wzywa się do przedstawienia opinii, do przedłożenia informacji, w tym także informacji innych niż odpowiedzi udzielone na pytania zawarte w kwestionariuszu, oraz do dostarczenia dowodów potwierdzających zgłaszane fakty. Wymienione informacje i dowody potwierdzające zgłaszane fakty powinny wpłynąć do Komisji w terminie określonym w pkt 5 lit. a).

Ponadto Komisja może przesłuchać zainteresowane strony, pod warunkiem że wystąpiły one z wnioskiem o przesłuchanie, wskazując szczególne powody, dla których powinny zostać wysłuchane. Wniosek taki należy złożyć w terminie określonym w pkt 5 lit. b).

5.   Terminy

a)   Dla stron zgłaszających się, udzielających odpowiedzi na pytania zawarte w kwestionariuszu i przedkładających inne informacje

Wszystkie zainteresowane strony, jeżeli ich wnioski mają być uwzględnione podczas dochodzenia, muszą zgłosić się do Komisji, przedstawić swoje opinie i przedłożyć odpowiedzi na pytania zawarte w kwestionariuszu lub przedstawić wszelkie inne informacje w terminie 40 dni od daty opublikowania niniejszego zawiadomienia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, o ile nie wskazano inaczej. Należy zwrócić uwagę na fakt, iż korzystanie z większości praw proceduralnych ustanowionych w rozporządzeniu podstawowym jest uwarunkowane zgłoszeniem się przez stronę w wyżej wymienionym terminie.

b)   Przesłuchania

Wszystkie zainteresowane strony mogą składać wnioski o przesłuchanie przez Komisję w takim samym terminie 40 dni.

6.   Oświadczenia pisemne, odpowiedzi na pytania zawarte w kwestionariuszu i korespondencja

Wszelkie oświadczenia i wnioski przedkładane przez zainteresowane strony należy składać na piśmie (nie w formie elektronicznej, chyba że wskazano inaczej), należy w nich wskazać nazwę, adres, adres e-mail, numery telefonu i faksu lub teleksu zainteresowanej strony. Wszelkie oświadczenia pisemne, łącznie z informacjami wymaganymi w niniejszym zawiadomieniu, odpowiedzi na pytania zawarte w kwestionariuszu i korespondencję dostarczaną przez zainteresowane strony na zasadzie poufności należy oznakować „LIMITED” (5) oraz, zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia podstawowego, dołączyć do nich wersję bez klauzuli poufności, oznakowaną „DO WGLĄDU ZAINTERESOWANYCH STRON”.

Adres Komisji do celów korespondencji:

| European Commission |
| --- |
| Directorate General for Trade |
| Directorate H |
| Office: J-79 4/23 |
| B-1049 Brussels |
| Faks: (32-2) 295 65 05 |

European Commission

Directorate General for Trade

Directorate H

Office: J-79 4/23

B-1049 Brussels

Faks: (32-2) 295 65 05

7.   Brak współpracy

W przypadkach, w których zainteresowana strona odmawia dostępu do niezbędnych informacji, nie dostarcza ich w określonych terminach albo znacznie utrudnia dochodzenie, istnieje możliwość dokonania ustaleń tymczasowych lub końcowych, potwierdzających lub zaprzeczających, na podstawie dostępnych faktów, zgodnie z art. 18 rozporządzenia podstawowego.

W przypadku ustalenia, że zainteresowana strona dostarczyła nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd informacje, informacje te nie są brane pod uwagę, a ustalenia mogą być dokonywane na podstawie dostępnych faktów. Jeżeli zainteresowana strona nie współpracuje lub współpracuje jedynie częściowo i z tego względu ustalenia opierają się na dostępnych faktach zgodnie z art. 18 rozporządzenia podstawowego, wynik może być mniej korzystny dla wymienionej strony niż w przypadku, gdyby strona ta współpracowała.

8.   Harmonogram dochodzenia

Dochodzenie zostanie zamknięte, zgodnie z art. 11 ust. 5 rozporządzenia podstawowego, w terminie 15 miesięcy począwszy od daty opublikowania niniejszego zawiadomienia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

9.   Inne przeglądy okresowe zgodnie z art. 11 ust. 3 rozporządzenia podstawowego

Zakres bieżącego przeglądu przedstawiono w pkt 4 powyżej. Wszystkie strony pragnące złożyć wniosek o przeprowadzenie przeglądu na innej podstawie mogą to uczynić zgodnie z przepisami art. 11 ust. 3 rozporządzenia podstawowego.

10.   Przetwarzanie danych osobowych

Należy zauważyć, iż wszelkie dane osobowe zgromadzone podczas niniejszego dochodzenia będą traktowane zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2000 r. o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe i o swobodnym przepływie takich danych (6).

11.   Rzecznik praw stron

Należy również zauważyć, że w przypadku napotkania przez zainteresowane strony problemów związanych z korzystaniem z prawa do obrony strony te mogą wystąpić o interwencję urzędnika DG ds. Handlu pełniącego rolę rzecznika praw stron. Pośredniczy on w kontaktach między zainteresowanymi stronami i służbami Komisji, zapewniając, w stosownych przypadkach, mediację w kwestiach proceduralnych związanych z ochroną interesów stron podczas postępowania, w szczególności w odniesieniu do spraw dotyczących dostępu do akt, poufności, przedłużenia terminów oraz rozpatrywania pisemnych lub ustnych oświadczeń lub uwag. Dodatkowe informacje i dane kontaktowe zainteresowane strony mogą uzyskać na stronach internetowych rzecznika praw stron w DG ds. Handlu (http://ec.europa.eu/trade).

---

(1)  Dz.U. L 56 z 6.3.1996, str. 1. Rozporządzenie ostatnio zmienione rozporządzeniem (WE) nr 2117/2005 (Dz.U. L 340 z 23.12.2005, str. 17).

(2)  Dz.U. L 199 z 29.7.2005, str. 1.

(3)  Dz.U. L 47 z 17.2.2006, str. 3.

(4)  Dz.U. L 47 z 17.2.2006, str. 59.

(5)  Oznacza to, że dokument przeznaczony jest wyłącznie do użytku wewnętrznego. Jest on chroniony na mocy art. 4 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 145 z 31.5.2001, str. 43). Jest to dokument poufny zgodnie z art. 19 rozporządzenia (WE) nr 384/96 i zgodnie z art. 6 Porozumienia WTO o stosowaniu artykułu VI Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu (GATT) 1994 (porozumienie antydumpingowe).

(6)  Dz.U. L 8 z 12.1.2001, str. 1.

---

PROCEDURY ZWIĄZANE Z REALIZACJĄ POLITYKI KONKURENCJI

Komisja

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/68 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/68

---

Zgłoszenie zamiaru koncentracji

(Sprawa COMP/M.5032 — Roxel/Protac)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2008/C 74/17)

| 1. | W dniu 12 marca 2008 r. zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (1), Komisja otrzymała zgłoszenie planowanej koncentracji, w wyniku której przedsiębiorstwa MBDA SAS („MBDA”, Francja) i SNPE Matériaux Énergétiques SA („SME”, Francja), spółka zależna grupy SNPE, stanowiącej własność państwa francuskiego, wykorzystując istniejącą spółkę joint venture Roxel SAS („Roxel”, Francja) przejmują, w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady, wspólną kontrolę nad przedsiębiorstwem Protac (Francja) w drodze zakupu akcji. |
| --- | --- |

1.

W dniu 12 marca 2008 r. zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (1), Komisja otrzymała zgłoszenie planowanej koncentracji, w wyniku której przedsiębiorstwa MBDA SAS („MBDA”, Francja) i SNPE Matériaux Énergétiques SA („SME”, Francja), spółka zależna grupy SNPE, stanowiącej własność państwa francuskiego, wykorzystując istniejącą spółkę joint venture Roxel SAS („Roxel”, Francja) przejmują, w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady, wspólną kontrolę nad przedsiębiorstwem Protac (Francja) w drodze zakupu akcji.

| 2. | Przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorstw biorących udział w koncentracji jest:






  — | w przypadku przedsiębiorstwa MBDA: wytwarzanie i sprzedaż broni kierowanej i systemów broni kierowanej, |
| --- | --- | --- |

2.

Przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorstw biorących udział w koncentracji jest:

—

w przypadku przedsiębiorstwa MBDA: wytwarzanie i sprzedaż broni kierowanej i systemów broni kierowanej,

| — | w przypadku przedsiębiorstwa SME: wytwarzanie ładunków miotających i wyposażenia energetycznego, głownie dla przemysłu lotniczego, obronnego i motoryzacyjnego, oraz materiałów napędowych i wybuchowych do użytku wojskowego, |
| --- | --- |

—

w przypadku przedsiębiorstwa SME: wytwarzanie ładunków miotających i wyposażenia energetycznego, głownie dla przemysłu lotniczego, obronnego i motoryzacyjnego, oraz materiałów napędowych i wybuchowych do użytku wojskowego,

| — | w przypadku przedsiębiorstwa Protac: projektowanie, wytwarzanie i sprzedaż systemów napędowych dla broni kierowanej. |
| --- | --- |

—

w przypadku przedsiębiorstwa Protac: projektowanie, wytwarzanie i sprzedaż systemów napędowych dla broni kierowanej.

| 3. | Po wstępnej analizie Komisja uznała, że zgłoszona koncentracja może wchodzić w zakres rozporządzenia (WE) nr 139/2004. Jednocześnie Komisja zastrzega sobie prawo do podjęcia ostatecznej decyzji w tej kwestii. |
| --- | --- |

3.

Po wstępnej analizie Komisja uznała, że zgłoszona koncentracja może wchodzić w zakres rozporządzenia (WE) nr 139/2004. Jednocześnie Komisja zastrzega sobie prawo do podjęcia ostatecznej decyzji w tej kwestii.

| 4. | Komisja zwraca się do zainteresowanych osób trzecich o zgłaszanie ewentualnych uwag na temat planowanej koncentracji.
  Komisja musi otrzymać takie uwagi w nieprzekraczalnym terminie dziesięciu dni od daty niniejszej publikacji. Można je przesyłać do Komisji faksem (nr faksu: (32-2) 296 43 01 lub 296 72 44) lub listownie, podając numer referencyjny: COMP/M.5032 — Roxel/Protac, na poniższy adres Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji Komisji Europejskiej:





  European Commission |
| --- | --- |
| Directorate-General for Competition |
| Merger Registry |
| J-70 |
| B-1049 Bruxelles/Brussel |

4.

Komisja zwraca się do zainteresowanych osób trzecich o zgłaszanie ewentualnych uwag na temat planowanej koncentracji.

Komisja musi otrzymać takie uwagi w nieprzekraczalnym terminie dziesięciu dni od daty niniejszej publikacji. Można je przesyłać do Komisji faksem (nr faksu: (32-2) 296 43 01 lub 296 72 44) lub listownie, podając numer referencyjny: COMP/M.5032 — Roxel/Protac, na poniższy adres Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji Komisji Europejskiej:

European Commission

Directorate-General for Competition

Merger Registry

J-70

B-1049 Bruxelles/Brussel

---

(1)  Dz.U. L 24 z 29.1.2004, str. 1.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/69 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/69

---

Zgłoszenie zamiaru koncentracji

(Sprawa COMP/M.4919 — StatoilHydro/Conoco Phillips (Jet))

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2008/C 74/18)

| 1. | W dniu 14 marca 2008 r. zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (1) Komisja otrzymała zgłoszenie planowanej koncentracji, w wyniku której przedsiębiorstwo StatoilHydro ASA („StatoilHydro”, Norwegia) przejmuje w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady całkowitą kontrolę nad trzema przedsiębiorstwami („Jet Scandinavia”), ConocoPhillips Danmark ApS (Dania), ConocoPhillips Nordic AB (Szwecja) i ConocoPhillips JET AS (Norwegia) w drodze zakupu udziałów. |
| --- | --- |

1.

W dniu 14 marca 2008 r. zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (1) Komisja otrzymała zgłoszenie planowanej koncentracji, w wyniku której przedsiębiorstwo StatoilHydro ASA („StatoilHydro”, Norwegia) przejmuje w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady całkowitą kontrolę nad trzema przedsiębiorstwami („Jet Scandinavia”), ConocoPhillips Danmark ApS (Dania), ConocoPhillips Nordic AB (Szwecja) i ConocoPhillips JET AS (Norwegia) w drodze zakupu udziałów.

| 2. | Przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorstw biorących udział w koncentracji jest:






  — | w przypadku przedsiębiorstwa StatoilHydro: zintegrowana spółka działająca w sektorze ropy naftowej i gazu, zajmująca się eksploracją i eksploatacją złóż ropy i gazu oraz produkcją i sprzedażą tych surowców, jak również prowadzeniem stacji benzynowych, głównie w Danii, Norwegii i Szwecji, |
| --- | --- | --- |

2.

Przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorstw biorących udział w koncentracji jest:

—

w przypadku przedsiębiorstwa StatoilHydro: zintegrowana spółka działająca w sektorze ropy naftowej i gazu, zajmująca się eksploracją i eksploatacją złóż ropy i gazu oraz produkcją i sprzedażą tych surowców, jak również prowadzeniem stacji benzynowych, głównie w Danii, Norwegii i Szwecji,

| — | w przypadku przedsiębiorstwa Jet Scandinavia: prowadzenie pod marką „Jet” stacji benzynowych w Danii, Norwegii i Szwecji oraz terminali magazynowych w Szwecji. |
| --- | --- |

—

w przypadku przedsiębiorstwa Jet Scandinavia: prowadzenie pod marką „Jet” stacji benzynowych w Danii, Norwegii i Szwecji oraz terminali magazynowych w Szwecji.

| 3. | Po wstępnej analizie Komisja uznała, że zgłoszona koncentracja może wchodzić w zakres rozporządzenia (WE) nr 139/2004. Jednocześnie Komisja zastrzega sobie prawo do podjęcia ostatecznej decyzji w tej kwestii. |
| --- | --- |

3.

Po wstępnej analizie Komisja uznała, że zgłoszona koncentracja może wchodzić w zakres rozporządzenia (WE) nr 139/2004. Jednocześnie Komisja zastrzega sobie prawo do podjęcia ostatecznej decyzji w tej kwestii.

| 4. | Komisja zwraca się do zainteresowanych osób trzecich o zgłaszanie ewentualnych uwag na temat planowanej koncentracji.
  Komisja musi otrzymać takie uwagi w nieprzekraczalnym terminie dziesięciu dni od daty niniejszej publikacji. Można je przesyłać do Komisji faksem (nr faksu: (32-2) 296 43 01 lub 296 72 44) lub listownie, podając numer referencyjny: COMP/M.4919 — StatoilHydro/Conoco Phillips (Jet), na następujący adres Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji Komisji Europejskiej:





  European Commission |
| --- | --- |
| Directorate-General for Competition |
| Merger Registry |
| J-70 |
| B-1049 Bruxelles/Brussel |

4.

Komisja zwraca się do zainteresowanych osób trzecich o zgłaszanie ewentualnych uwag na temat planowanej koncentracji.

Komisja musi otrzymać takie uwagi w nieprzekraczalnym terminie dziesięciu dni od daty niniejszej publikacji. Można je przesyłać do Komisji faksem (nr faksu: (32-2) 296 43 01 lub 296 72 44) lub listownie, podając numer referencyjny: COMP/M.4919 — StatoilHydro/Conoco Phillips (Jet), na następujący adres Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji Komisji Europejskiej:

European Commission

Directorate-General for Competition

Merger Registry

J-70

B-1049 Bruxelles/Brussel

---

(1)  Dz.U. L 24 z 29.1.2004, str. 1.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/70 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/70

---

Zgłoszenie zamiaru koncentracji

(Sprawa COMP/M.5104 — Altor Fund II/Papyrus)

Sprawa, która może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury uproszczonej

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2008/C 74/19)

| 1. | W dniu 14 marca 2008 r. zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (1), Komisja otrzymała zgłoszenie planowanej koncentracji, w wyniku której przedsiębiorstwo Altor Fund II („Altor”, Szwecja) przejmuje w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady kontrolę nad całym przedsiębiorstwem Papyrus AB i spółkami z nim związanymi (zwane razem „Papyrus”, Szwecja) w drodze zakupu udziałów. |
| --- | --- |

1.

W dniu 14 marca 2008 r. zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (1), Komisja otrzymała zgłoszenie planowanej koncentracji, w wyniku której przedsiębiorstwo Altor Fund II („Altor”, Szwecja) przejmuje w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady kontrolę nad całym przedsiębiorstwem Papyrus AB i spółkami z nim związanymi (zwane razem „Papyrus”, Szwecja) w drodze zakupu udziałów.

| 2. | Przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorstw biorących udział w koncentracji jest:






  — | w przypadku przedsiębiorstwa Altor: niepubliczny rynek kapitałowy, |
| --- | --- | --- |

2.

Przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorstw biorących udział w koncentracji jest:

—

w przypadku przedsiębiorstwa Altor: niepubliczny rynek kapitałowy,

| — | w przypadku przedsiębiorstwa Papyrus: dystrybucja papieru wysokogatunkowego, opakowań, towarów konsumpcyjnych i materiałów biurowych. |
| --- | --- |

—

w przypadku przedsiębiorstwa Papyrus: dystrybucja papieru wysokogatunkowego, opakowań, towarów konsumpcyjnych i materiałów biurowych.

| 3. | Po wstępnej analizie Komisja uznała, że zgłoszona koncentracja może wchodzić w zakres rozporządzenia (WE) nr 139/2004. Jednocześnie Komisja zastrzega sobie prawo do podjęcia ostatecznej decyzji w tej kwestii. Należy zauważyć, iż zgodnie z obwieszczeniem Komisji w sprawie uproszczonej procedury stosowanej do niektórych koncentracji na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (2), sprawa ta może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury określonej w tym obwieszczeniu. |
| --- | --- |

3.

Po wstępnej analizie Komisja uznała, że zgłoszona koncentracja może wchodzić w zakres rozporządzenia (WE) nr 139/2004. Jednocześnie Komisja zastrzega sobie prawo do podjęcia ostatecznej decyzji w tej kwestii. Należy zauważyć, iż zgodnie z obwieszczeniem Komisji w sprawie uproszczonej procedury stosowanej do niektórych koncentracji na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (2), sprawa ta może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury określonej w tym obwieszczeniu.

| 4. | Komisja zwraca się do zainteresowanych osób trzecich o zgłaszanie ewentualnych uwag na temat planowanej koncentracji.
  Komisja musi otrzymać takie uwagi w nieprzekraczalnym terminie dziesięciu dni od daty niniejszej publikacji. Można je przesyłać do Komisji faksem (nr faksu: (32-2) 296 43 01 lub 296 72 44) lub listownie, podając numer referencyjny: COMP/M.5104 — Altor Fund II/Papyrus, na poniższy adres Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji Komisji Europejskiej:





  European Commission |
| --- | --- |
| Directorate-General for Competition |
| Merger Registry |
| J-70 |
| B-1049 Bruxelles/Brussel |

4.

Komisja zwraca się do zainteresowanych osób trzecich o zgłaszanie ewentualnych uwag na temat planowanej koncentracji.

Komisja musi otrzymać takie uwagi w nieprzekraczalnym terminie dziesięciu dni od daty niniejszej publikacji. Można je przesyłać do Komisji faksem (nr faksu: (32-2) 296 43 01 lub 296 72 44) lub listownie, podając numer referencyjny: COMP/M.5104 — Altor Fund II/Papyrus, na poniższy adres Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji Komisji Europejskiej:

European Commission

Directorate-General for Competition

Merger Registry

J-70

B-1049 Bruxelles/Brussel

---

(1)  Dz.U. L 24 z 29.1.2004, str. 1.

(2)  Dz.U. C 56 z 5.3.2005, str. 32.

---

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/71 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/71

---

Zgłoszenie zamiaru koncentracji

(Sprawa COMP/M.5077 — Colony Capital/Morgan Stanley/Colfilm)

Sprawa, która może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury uproszczonej

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2008/C 74/20)

| 1. | W dniu 14 marca 2008 r. zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (1), Komisja otrzymała zgłoszenie planowanej koncentracji, w wyniku której przedsiębiorstwa Colony Investors VII, L.P. i Colyzeo Investors, L.P. (oba z siedzibą w Zjednoczonym Królestwie) kontrolowane przez grupę Colony Capital („Colony Capital” Stany Zjednoczone) oraz przez przedsiębiorstwo Morgan Stanley & Co. International plc, należące do grupy Morgan Stanley („Morgan Stanley”, Stany Zjednoczone), przejmują w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady wspólną kontrolę nad przedsiębiorstwem Colfilm SAS („Colfilm”, Francja) w drodze zakupu akcji. |
| --- | --- |

1.

W dniu 14 marca 2008 r. zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (1), Komisja otrzymała zgłoszenie planowanej koncentracji, w wyniku której przedsiębiorstwa Colony Investors VII, L.P. i Colyzeo Investors, L.P. (oba z siedzibą w Zjednoczonym Królestwie) kontrolowane przez grupę Colony Capital („Colony Capital” Stany Zjednoczone) oraz przez przedsiębiorstwo Morgan Stanley & Co. International plc, należące do grupy Morgan Stanley („Morgan Stanley”, Stany Zjednoczone), przejmują w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady wspólną kontrolę nad przedsiębiorstwem Colfilm SAS („Colfilm”, Francja) w drodze zakupu akcji.

| 2. | Przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorstw biorących udział w koncentracji jest:






  — | w przypadku przedsiębiorstwa Colony Capital: spółka zarządzająca inwestycjami na niepublicznym rynku kapitałowym, |
| --- | --- | --- |

2.

Przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorstw biorących udział w koncentracji jest:

—

w przypadku przedsiębiorstwa Colony Capital: spółka zarządzająca inwestycjami na niepublicznym rynku kapitałowym,

| — | w przypadku przedsiębiorstwa Morgan Stanley: świadczenie międzynarodowych usług finansowych, |
| --- | --- |

—

w przypadku przedsiębiorstwa Morgan Stanley: świadczenie międzynarodowych usług finansowych,

| — | w przypadku przedsiębiorstwa Cofilm: spółka dominująca Paris Saint-Germain Football SA i związana z tym działalność (sportowa). |
| --- | --- |

—

w przypadku przedsiębiorstwa Cofilm: spółka dominująca Paris Saint-Germain Football SA i związana z tym działalność (sportowa).

| 3. | Po wstępnej analizie Komisja uznała, że zgłoszona koncentracja może wchodzić w zakres rozporządzenia (WE) nr 139/2004. Jednocześnie Komisja zastrzega sobie prawo do podjęcia ostatecznej decyzji w tej kwestii. Należy zauważyć, iż zgodnie z obwieszczeniem Komisji w sprawie uproszczonej procedury stosowanej do niektórych koncentracji na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (2), sprawa ta może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury określonej w tym obwieszczeniu. |
| --- | --- |

3.

Po wstępnej analizie Komisja uznała, że zgłoszona koncentracja może wchodzić w zakres rozporządzenia (WE) nr 139/2004. Jednocześnie Komisja zastrzega sobie prawo do podjęcia ostatecznej decyzji w tej kwestii. Należy zauważyć, iż zgodnie z obwieszczeniem Komisji w sprawie uproszczonej procedury stosowanej do niektórych koncentracji na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 (2), sprawa ta może kwalifikować się do rozpatrzenia w ramach procedury określonej w tym obwieszczeniu.

| 4. | Komisja zwraca się do zainteresowanych osób trzecich o zgłaszanie ewentualnych uwag na temat planowanej koncentracji.
  Komisja musi otrzymać takie uwagi w nieprzekraczalnym terminie dziesięciu dni od daty niniejszej publikacji. Można je przesyłać do Komisji faksem (nr faksu: (32-2) 296 43 01 lub 296 72 44) lub listownie, podając numer referencyjny: COMP/M.5077 — Colony Capital/Morgan Stanley/Colfilm, na poniższy adres Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji Komisji Europejskiej:





  European Commission |
| --- | --- |
| Directorate-General for Competition |
| Merger Registry |
| J-70 |
| B-1049 Bruxelles/Brussel |

4.

Komisja zwraca się do zainteresowanych osób trzecich o zgłaszanie ewentualnych uwag na temat planowanej koncentracji.

Komisja musi otrzymać takie uwagi w nieprzekraczalnym terminie dziesięciu dni od daty niniejszej publikacji. Można je przesyłać do Komisji faksem (nr faksu: (32-2) 296 43 01 lub 296 72 44) lub listownie, podając numer referencyjny: COMP/M.5077 — Colony Capital/Morgan Stanley/Colfilm, na poniższy adres Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji Komisji Europejskiej:

European Commission

Directorate-General for Competition

Merger Registry

J-70

B-1049 Bruxelles/Brussel

---

(1)  Dz.U. L 24 z 29.1.2004, str. 1.

(2)  Dz.U. C 56 z 5.3.2005, str. 32.

---

INNE AKTY

Komisja

| 20.3.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 74/72 |
| --- | --- | --- | --- |

20.3.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 74/72

---

Publikacja wniosku zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 510/2006 w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych i środków spożywczych

(2008/C 74/21)

Niniejsza publikacja uprawnia do zgłoszenia sprzeciwu wobec wniosku zgodnie z art. 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 510/2006 (1). Oświadczenia o sprzeciwie muszą wpłynąć do Komisji w terminie sześciu miesięcy od daty niniejszej publikacji.

STRESZCZENIE

ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) NR 510/2006

„KAINUUN RÖNTTÖNEN”

NR WE: FI/PGI/005/0099/23.06.1999

CHNP ( ) CHOG ( X )

Niniejsze streszczenie zawiera główne elementy specyfikacji produktu i jest przeznaczone do celów informacyjnych.

1.   Właściwy organ państwa członkowskiego:

| Nazwa: | Maa- ja metsätalousministeriö |
| --- | --- |
| Аdres: | PL 30, FI-00023 Valtioneuvosto |
| Tel.: | (358-9) 1605 42 78 |
| Faks: | (358-9) 1605 34 00 |
| E-mail: | maija.heinonen@mmm.fi |

Nazwa:

Maa- ja metsätalousministeriö

Аdres:

PL 30, FI-00023 Valtioneuvosto

Tel.:

(358-9) 1605 42 78

Faks:

(358-9) 1605 34 00

E-mail:

maija.heinonen@mmm.fi

2.   Grupa składająca wniosek:

| Nazwa: | Kainuun Leipomoliikkeen harjoittajat ry |
| --- | --- |
| Аdres: | Kainuuntie 126 |
| FI-88900 Kuhmo |

Nazwa:

Kainuun Leipomoliikkeen harjoittajat ry

Аdres:

Kainuuntie 126

FI-88900 Kuhmo

Tel.:

(358-020) 833 53 35

Faks:

(358-8) 655 12 74

E-mail:

kaesa@kaesankotileipomo.fi

Skład:

producenci/przetwórcy ( X ) inni ( )

3.   Rodzaj produktu:

Klasa 2.4: Chleb, ciasto, ciastka, wyroby cukiernicze, herbatniki i inne wyroby piekarskie

4.   Specyfikacja produktu:

(podsumowanie wymogów określonych w art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 510/2006)

4.1.   Nazwa: „Kainuun rönttönen”

4.2.   Opis produktu: Kainuun rönttönen to niewielki, okrągły, otwarty pieróg wypiekany z mąki żytniej, z nadzieniem, na które składają się gotowane ziemniaki, mąka żytnia i borówki. Nadzienie na bazie słodkiego purée ziemniaczanego z dodatkiem borówek ma kolor czerwono-brązowy, a połysk uzyskuje dzięki polaniu topionym masłem. Kainuun rönttönen przygotowuje się w trzech etapach. W pierwszej kolejności przygotowuje się nadzienie, następnie ciasto, a na końcu łączy się oba te składniki.

4.3.   Obszar geograficzny: Region Kainuu znajduje się w okręgu Oulu i obejmuje osiem gmin oraz dwa miasta. Kainuu liczy 86 000 mieszkańców, a gęstość zaludnienia wynosi 4 osoby na kilometr kwadratowy. Powierzchnia regionu wynosi 24 451 km2, z czego 12 % to zbiorniki wodne. Lasy pokrywają ponad 2 miliony hektarów, a do charakterystycznych elementów krajobrazu należą wzgórza, lasy, zbiorniki wodne i tereny bagienne.

4.4.   Dowód pochodzenia: Kainuun rönttönen wytwarza się w sposób zgodny z obowiązującym ustawodawstwem, a w procesie produkcyjnym stosuje się system HACCP. Zgodność ze specyfikacją wyrobu nadzorowana jest przez fiński urząd ds. bezpieczeństwa żywności.

Identyfikowalność produktu zapewnia się poprzez podanie nazwy producenta na opakowaniu lub na etykiecie produktu, którą producent ma obowiązek umieścić na opakowaniu. Miejsce produkcji musi znajdować się na obszarze geograficznym wyznaczonym jako obszar wytwarzania Kainuun rönttönen.

4.5.   Metoda produkcji: Kainuun rönttönen wytwarza się w trzech etapach. W pierwszej kolejności przygotowuje się nadzienie, następnie ciasto, a na końcu łączy się oba te składniki. Kainuun rönttönen wytwarza się w całości ręcznie, począwszy od odmierzania składników. Urządzenia mechaniczne wykorzystuje się jedynie do wyrabiania i wałkowania ciasta oraz do obierania ziemniaków.

Składniki:

Ciasto:

| — | 0,500 kg zimnej wody, |
| --- | --- |

—

0,500 kg zimnej wody,

| — | 0,007 kg soli, |
| --- | --- |

—

0,007 kg soli,

| — | 0,300 kg mąki pszennej, |
| --- | --- |

—

0,300 kg mąki pszennej,

| — | 0,800 kg mąki żytniej, |
| --- | --- |

—

0,800 kg mąki żytniej,

| — | 0,050 kg oleju rzepakowego. |
| --- | --- |

—

0,050 kg oleju rzepakowego.

Nadzienie:

| — | 2,000 kg ziemniaków, |
| --- | --- |

—

2,000 kg ziemniaków,

| — | 0,300 kg mąki żytniej, |
| --- | --- |

—

0,300 kg mąki żytniej,

| — | 0,400 kg rozgniecionych borówek, |
| --- | --- |

—

0,400 kg rozgniecionych borówek,

| — | 0,100 kg cukru, |
| --- | --- |

—

0,100 kg cukru,

| — | 0,007 kg soli. |
| --- | --- |

—

0,007 kg soli.

Przygotowanie nadzienia:

Ziemniaki obrać, ugotować i utrzeć na purée.

Purée ostudzić trochę, a następnie dodać mąki żytniej i wymieszać.

Mieszaninę pozostawić w temperaturze pokojowej na 2 do 3 godzin i mieszać ją od czasu do czasu, aby nabrała słodkiego smaku.

Po tym czasie dodać rozgniecione borówki z cukrem oraz sól.

Przygotowanie ciasta:

Do osolonej wody dodawać powoli mąkę żytnią i mąkę pszenną oraz odrobinę zakwasu chlebowego. Zagnieść ciasto. Dodać oleju rzepakowego i wymieszać.

Ciasto rozwałkować na grubość 2 mm i wyciąć z niego krążki o średnicy 50–130 mm. Na krążki nałożyć grubą warstwę nadzienia, pozostawiając wolny 1 cm od brzegu. Prawidłowe proporcje ciasta i nadzienia to 1:1.

Formowanie i pieczenie:

Brzegi ciasta zawinąć tak, aby zachodziły na nadzienie, a następnie uformować łagodne, zaokrąglone fałdy. Uformowane pierogi ułożyć na blasze do pieczenia.

Piec w gorącym piecu aż ciasto będzie kruche, a brzegi przyrumienione. Po wyjęciu z pieca brzegi posmarować roztopionym masłem.

Przechowywanie:

Kainuun rönttönen smakuje najlepiej podany bezpośrednio po upieczeniu i lekkim ostudzeniu.

Pierogi można przechowywać do następnego dnia w temperaturze pokojowej, przykryte tkaniną lub w torebce papierowej. W lodówce można je przechowywać przez tydzień. Przed podaniem wystarczy podgrzać.

Surowe lub upieczone pierogi można zamrozić, dzięki czemu okres ich przechowywania jest znacznie dłuższy. Pierogi zamrożone na surowo można piec w odpowiedniej ilości bezpośrednio przed spożyciem.

4.6.   Związek z obszarem geograficznym: Chleb i wypieki zajmują istotne miejsce w kuchni regionu Kainuu. W książce „Kainuun Leipä” (Chleb w Kainuu) Götha i Reima Rannikko piszą: „W całym regionie Kainuu wytwarza się te same podstawowe gatunki chleba, a dodatkowo istnieją dziesiątki lokalnych specjalności. Podczas pięciu lat pracy udało nam się zidentyfikować około stu różnych podstawowych gatunków chleba i wypieków. Liczba ta jest wielokrotnie większa, jeśli uwzględnić wszystkie odmiany i niuanse. Różnorodność ta wynika przynajmniej częściowo z położenia Kainuu na skrzyżowaniu wpływów kultur regionów Północnej Ostrobothni, Savo i Północnej Karelii”.

Legenda głosi, że w dawnych czasach, gdy na przedwiośniu brakowało jedzenia, a gospodarz musiał najmować się do prac leśnych, gospodyni wybierała z dna naczynia resztki borówek i ostatnie ziemniaki z kopca, aby rozgnieść je razem i upiec w cieście żytnim. Tak narodził się rönttönen — duży, pożywny pieróg. W dzisiejszych czasach wytwarza się również małe, tzw. koktailowe pierożki rönttönen.

Człowiek rozróżnia cztery podstawowe smaki: słony, słodki, kwaśny i gorzki. W dawnych czasach, gdy cukier był nie do zdobycia lub stanowił rzadkość, Kainuun rönttönen zaspokajał łaknienie słodkiego. Słodycz uzyskiwano w wyniku słodowania ziemniaków, natomiast zakwaszanie nadaje ciastu pulchność i soczysty smak. Pieczony w piecu chlebowym rönttönen to jedyny w swoim rodzaju, kruchy wypiek.

Rönttönen uznawany jest za wyrób charakterystyczny dla regionu Kainuu i tylko tam wytwarzany. Jest to miejscowa specjalność gminy Kuhmo. W podręcznikach i książkach kucharskich rönttönen kojarzony jest automatycznie z regionem Kainuu. Na przykład przepis na rönttönen opublikowany w książce Bakers á la carte (autorstwa Manne Stenroos) pochodzi od producenta należącego do grupy składającej niniejszy wniosek.

W regionie Kainuu wytwarza się wiele rodzajów pierogów, ale nazwę rönttönen nosi tylko otwarty pieróg wytwarzany zgodnie z niniejszym przepisem. Związek z regionem odnaleźć można między innymi w książce z przepisami „Suomalaisia leipäerikoisuuksia” (Fińskie specjalności piekarskie) (Leipätoimikunta 1988). Wspólną historię regionu i wyrobu najlepiej przedstawili Götha i Reima Rannikko w książce „Kainuun Leipä” („Chleb w Kainuu”) (Otava 1978). Kainuun rönttönen został podany jako przykład piekarstwa regionu Kainuu w książce Jaakko Kolmonena „Suomen maakuntaleivät” (Chleby regionalne Finlandii), zawierającej przepisy na niemal 80 rodzajów fińskiego chleba. W dziełach literackich opisujących życie w regionie Kainuu, takich jak „Muina miehinä” (Jak inni ludzie) Veikko Huovinena, rönttönen przedstawiany jest jako typowy wyrób lokalny. Kainuun rönttönen stanowi nieodłączny element organizowanych w regionie Kainuu imprez kulturalnych, takich jak tradycyjny, doroczny festiwal muzyki kameralnej w Kuhmo, przyciągający publiczność z całego świata, która jednocześnie pragnie skosztować miejscowych specjalności. Kainuun rönttönen wystawiano między innymi na festiwalu fińskiej kultury kulinarnej w Helsinkach w 1998 r., na targach rolnych w Helsinkach w 1994 r. oraz na targach piekarsko-cukierniczych w Stuttgarcie w 1996 r. Rönttönen stanowi również stały element na stoisku regionu Kainuu podczas dorocznych targów turystyki w Helsinkach.

Kainuun rönttönen tradycyjnie podaje się do zupy, również w dzisiejszych czasach. Jest to smaczna i pożywna przekąska dla dzieci i dorosłych, którą do smaku można posmarować jedynie odrobiną masła. Kainuun rönttönen nadaje się znakomicie do kawy oraz jako prowiant na drogę.

4.7.   Organ kontrolny:

| Nazwa: | Elintarviketurvallisuusvirasto Evira |
| --- | --- |
| Аdres: | PL 28, FI-00581 Helsinki |
| Tel.: | (358-020) 772 003 |
| Faks: | (358-020) 772 43 50 |
| E-mail: | kirjaamo@evira.fi |

Nazwa:

Elintarviketurvallisuusvirasto Evira

Аdres:

PL 28, FI-00581 Helsinki

Tel.:

(358-020) 772 003

Faks:

(358-020) 772 43 50

E-mail:

kirjaamo@evira.fi

4.8.   Etykietowanie: —

---

(1)  Dz.U. L 93 z 31.3.2006, str. 12.

---