# Dziennik Urzędowy C 49/2008

| | ISSN 1725-5228 |
| --- | --- |
| Dziennik Urzędowy
  Unii Europejskiej | C 49 |
| | |
| Wydanie polskie | Informacje i zawiadomienia | Tom 5122 lutego 2008 |

ISSN 1725-5228

Dziennik Urzędowy

Unii Europejskiej

C 49

Wydanie polskie

Informacje i zawiadomienia

Tom 5122 lutego 2008

---

| Powiadomienie nr | Spis treśći | Strona |
| --- | --- | --- |
| | I   Rezolucje, zalecenia i opinie |
| | OPINIE |
| | Rada |
| 2008/C 049/01 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Luksemburg | 1 |
| 2008/C 049/02 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Finlandię | 5 |
| 2008/C 049/03 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Niderlandy | 8 |
| 2008/C 049/04 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Niemcy | 12 |
| 2008/C 049/05 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Szwecję | 16 |
| 2008/C 049/06 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2011 przedstawionego przez Węgry | 20 |
| 2008/C 049/07 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007/2008–2012/2013 przedstawionego przez Zjednoczone Królestwo | 25 |
| 2008/C 049/08 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Włochy | 29 |
| 2008/C 049/09 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2012 przedstawionego przez Francję | 34 |
| 2008/C 049/10 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Rumunię | 39 |
| 2008/C 049/11 | Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Słowację | 44 |

Powiadomienie nr

Spis treśći

Strona

I   Rezolucje, zalecenia i opinie

OPINIE

Rada

2008/C 049/01

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Luksemburg

1

2008/C 049/02

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Finlandię

5

2008/C 049/03

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Niderlandy

8

2008/C 049/04

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Niemcy

12

2008/C 049/05

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Szwecję

16

2008/C 049/06

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2011 przedstawionego przez Węgry

20

2008/C 049/07

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007/2008–2012/2013 przedstawionego przez Zjednoczone Królestwo

25

2008/C 049/08

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Włochy

29

2008/C 049/09

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2012 przedstawionego przez Francję

34

2008/C 049/10

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Rumunię

39

2008/C 049/11

Opinia Rady z dnia 12 lutego 2008 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Słowację

44

| | IV   Zawiadomienia |
| --- | --- |
| | ZAWIADOMIENIA INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ |
| | Komisja |
| 2008/C 049/12 | Kursy walutowe euro | 48 |

IV   Zawiadomienia

ZAWIADOMIENIA INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ

Komisja

2008/C 049/12

Kursy walutowe euro

48

| PL | |
| --- | --- |

PL

---

I Rezolucje, zalecenia i opinie

OPINIE

Rada

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/1 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/1

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Luksemburg

(2008/C 49/01)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności Luksemburga obejmujący lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności Luksemburga obejmujący lata 2007–2010.

| (2) | Po okresie osłabienia koniunktury, obejmującym lata 2001–2003, w Luksemburgu rozpoczął się nowy okres, w którym osiągane jest znaczne tempo wzrostu gospodarczego. W latach 2004–2007 wzrost realnego PKB wyniósł średnio 5,25 % rocznie, a wzrost krajowego zatrudnienia — ponad 3 %. W tej sytuacji Luksemburg był w stanie ponownie doprowadzić do powstania nadwyżki finansów publicznych. W omawianym okresie wzrost powinien być nadal znaczący, choć przewiduje się, że jego tempo ulegnie w nadchodzących latach nieznacznemu spowolnieniu. Jednak mimo dobrej obecnie sytuacji gospodarki, a zwłaszcza finansów publicznych, szczególnie istotny stanie się w Luksemburgu problem starzenia się społeczeństwa, wobec czego kwestia długoterminowej stabilności stanowi poważne wyzwanie. |
| --- | --- |

(2)

Po okresie osłabienia koniunktury, obejmującym lata 2001–2003, w Luksemburgu rozpoczął się nowy okres, w którym osiągane jest znaczne tempo wzrostu gospodarczego. W latach 2004–2007 wzrost realnego PKB wyniósł średnio 5,25 % rocznie, a wzrost krajowego zatrudnienia — ponad 3 %. W tej sytuacji Luksemburg był w stanie ponownie doprowadzić do powstania nadwyżki finansów publicznych. W omawianym okresie wzrost powinien być nadal znaczący, choć przewiduje się, że jego tempo ulegnie w nadchodzących latach nieznacznemu spowolnieniu. Jednak mimo dobrej obecnie sytuacji gospodarki, a zwłaszcza finansów publicznych, szczególnie istotny stanie się w Luksemburgu problem starzenia się społeczeństwa, wobec czego kwestia długoterminowej stabilności stanowi poważne wyzwanie.

| (3) | Program zawiera dwa różne scenariusze prognoz makroekonomicznych i budżetowych: scenariusz „podstawowy” i „alternatywny”. Scenariusz „podstawowy” jest przedstawiony w programie jako scenariusz odniesienia, na którym oparto prognozy budżetowe. Z dostępnych obecnie informacji (2) wynika, że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego. Przewiduje on spadek tempa wzrostu realnego PKB z 6 % w 2007 r. do średnio 4,5 % w latach 2008–2010. Zawarte w programie przewidywania dotyczące inflacji w 2008 r. wydają się dość optymistyczne z uwagi na wzrost cen konsumpcyjnych pod koniec 2007 r. oraz na niedawną podwyżkę cen energii. Od początku obecnej dekady tempo wzrostu kosztów pracy w Luksemburgu znacznie przekracza średnią UE, a w programie przewiduje się, że koszty te nadal będą dość wysokie w omawianym okresie, co może stopniowo osłabić konkurencyjność kraju. |
| --- | --- |

(3)

Program zawiera dwa różne scenariusze prognoz makroekonomicznych i budżetowych: scenariusz „podstawowy” i „alternatywny”. Scenariusz „podstawowy” jest przedstawiony w programie jako scenariusz odniesienia, na którym oparto prognozy budżetowe. Z dostępnych obecnie informacji (2) wynika, że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego. Przewiduje on spadek tempa wzrostu realnego PKB z 6 % w 2007 r. do średnio 4,5 % w latach 2008–2010. Zawarte w programie przewidywania dotyczące inflacji w 2008 r. wydają się dość optymistyczne z uwagi na wzrost cen konsumpcyjnych pod koniec 2007 r. oraz na niedawną podwyżkę cen energii. Od początku obecnej dekady tempo wzrostu kosztów pracy w Luksemburgu znacznie przekracza średnią UE, a w programie przewiduje się, że koszty te nadal będą dość wysokie w omawianym okresie, co może stopniowo osłabić konkurencyjność kraju.

| (4) | Według prognozy służb Komisji z jesieni 2007 r. nadwyżka sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie w 2007 roku 1,2 % PKB, z kolei według aktualizacji programu stabilności z 2007 roku ma ona wynieść 1 % PKB; w poprzedniej aktualizacji zakładano deficyt w wysokości 0,9 % PKB. Głównym powodem tak dużej rozbieżności względem wyznaczonego celu jest poważna korekta danych z zakresu finansów publicznych dokonana w ostatnich latach, która spowodowała znaczącą poprawę wyniku sektora instytucji rządowych i samorządowych w okresie od 2005 r. Zmiana ta oznacza, że Luksemburg w ostatnich latach stale osiąga średniookresowy cel budżetowy, jakim jest prognozowany deficyt strukturalny (tj. deficyt w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w wysokości 0,75 % PKB. Jest to wynik znacznie lepszy od planowanego w aktualizacji z 2006 r., w której zakładano osiągnięcie celu średniookresowego począwszy od 2007 r. Chociaż wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. poprawił się tylko o połowę w porównaniu z wartością zakładaną w aktualizacji z 2006 r., a lepszy od oczekiwanego wynik jest prawie w całości skutkiem poważnej korekty danych z zakresu finansów publicznych, wykonanie budżetu w 2007 r. doprowadziło do zrealizowania celów zatwierdzonych przez Radę w opinii z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie aktualizacji programu z 2006 r. (3) Rada odnotowuje, że jest to zgodne również z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi w kwietniu 2007 r. przez Eurogrupę. |
| --- | --- |

(4)

Według prognozy służb Komisji z jesieni 2007 r. nadwyżka sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie w 2007 roku 1,2 % PKB, z kolei według aktualizacji programu stabilności z 2007 roku ma ona wynieść 1 % PKB; w poprzedniej aktualizacji zakładano deficyt w wysokości 0,9 % PKB. Głównym powodem tak dużej rozbieżności względem wyznaczonego celu jest poważna korekta danych z zakresu finansów publicznych dokonana w ostatnich latach, która spowodowała znaczącą poprawę wyniku sektora instytucji rządowych i samorządowych w okresie od 2005 r. Zmiana ta oznacza, że Luksemburg w ostatnich latach stale osiąga średniookresowy cel budżetowy, jakim jest prognozowany deficyt strukturalny (tj. deficyt w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w wysokości 0,75 % PKB. Jest to wynik znacznie lepszy od planowanego w aktualizacji z 2006 r., w której zakładano osiągnięcie celu średniookresowego począwszy od 2007 r. Chociaż wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. poprawił się tylko o połowę w porównaniu z wartością zakładaną w aktualizacji z 2006 r., a lepszy od oczekiwanego wynik jest prawie w całości skutkiem poważnej korekty danych z zakresu finansów publicznych, wykonanie budżetu w 2007 r. doprowadziło do zrealizowania celów zatwierdzonych przez Radę w opinii z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie aktualizacji programu z 2006 r. (3) Rada odnotowuje, że jest to zgodne również z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi w kwietniu 2007 r. przez Eurogrupę.

| (5) | W świetle tych skorygowanych danych obecny program nie przewiduje już konsolidacji budżetowej, odmiennie niż poprzedni. Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej jest obecnie utrzymanie nadwyżki nominalnej wynoszącej średnio około 1 % PKB i dalsze realizowanie w okresie objętym programem celu średniookresowego z odpowiednim marginesem. Przewiduje się spadek nadwyżki nominalnej — w wyniku obniżenia podatku dochodowego od osób fizycznych — z 1,0 % PKB w 2007 r. do 0,8 % w 2008 r., a następnie jej stopniowy wzrost. Podobnie wyglądają prognozy dla nadwyżki pierwotnej. Planuje się zwiększenie nadwyżki między 2007 a 2010 rokiem poprzez zmniejszenie wskaźnika wydatków o 0,9 punktu procentowego PKB, co zrekompensuje z nadwyżką spadek wskaźnika dochodów o 0,7 punktu procentowego PKB. Z wyjątkiem roku 2008, w przypadku którego dane odpowiadają działaniom przewidzianym w budżecie, prezentowane dane odnoszą się raczej do prognoz zakładających utrzymanie dotychczasowej polityki niż do celów odzwierciedlających realizację środków w zakresie polityki. |
| --- | --- |

(5)

W świetle tych skorygowanych danych obecny program nie przewiduje już konsolidacji budżetowej, odmiennie niż poprzedni. Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej jest obecnie utrzymanie nadwyżki nominalnej wynoszącej średnio około 1 % PKB i dalsze realizowanie w okresie objętym programem celu średniookresowego z odpowiednim marginesem. Przewiduje się spadek nadwyżki nominalnej — w wyniku obniżenia podatku dochodowego od osób fizycznych — z 1,0 % PKB w 2007 r. do 0,8 % w 2008 r., a następnie jej stopniowy wzrost. Podobnie wyglądają prognozy dla nadwyżki pierwotnej. Planuje się zwiększenie nadwyżki między 2007 a 2010 rokiem poprzez zmniejszenie wskaźnika wydatków o 0,9 punktu procentowego PKB, co zrekompensuje z nadwyżką spadek wskaźnika dochodów o 0,7 punktu procentowego PKB. Z wyjątkiem roku 2008, w przypadku którego dane odpowiadają działaniom przewidzianym w budżecie, prezentowane dane odnoszą się raczej do prognoz zakładających utrzymanie dotychczasowej polityki niż do celów odzwierciedlających realizację środków w zakresie polityki.

| (6) | Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone. Oparte są one na wiarygodnym scenariuszu makroekonomicznym i wydają się możliwe do zrealizowania. W rzeczywistości wyniki mogą być nawet nieco lepsze niż przewidywane w programie, w szczególności z uwagi na ostrożny charakter prognoz dotyczących dochodów i dobre wyniki budżetowe kraju w przeszłości. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone. Oparte są one na wiarygodnym scenariuszu makroekonomicznym i wydają się możliwe do zrealizowania. W rzeczywistości wyniki mogą być nawet nieco lepsze niż przewidywane w programie, w szczególności z uwagi na ostrożny charakter prognoz dotyczących dochodów i dobre wyniki budżetowe kraju w przeszłości.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się wystarczający do utrzymania celu średniookresowego w całym okresie objętym programem z dużym marginesem bezpieczeństwa, tak jak to przewidziano w programie. Nakreślony w programie kurs polityki budżetowej jest w całym okresie zgodny z paktem stabilności i wzrostu. Rada odnotowuje, że jest on zgodny również z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi w kwietniu 2007 r. przez Eurogrup. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się wystarczający do utrzymania celu średniookresowego w całym okresie objętym programem z dużym marginesem bezpieczeństwa, tak jak to przewidziano w programie. Nakreślony w programie kurs polityki budżetowej jest w całym okresie zgodny z paktem stabilności i wzrostu. Rada odnotowuje, że jest on zgodny również z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi w kwietniu 2007 r. przez Eurogrup.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Luksemburga kształtują się na średnim poziomie. Wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet w perspektywie długoterminowej należy do najwyższych w UE, co wynika głównie z przewidywanego bardzo dużego wzrostu wydatków na emerytury. Do zrównoważenia przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet przyczynia się pozycja budżetowa w 2007 r., która zgodnie z oceną zamieszczoną w programie jest lepsza niż pozycja wyjściowa w poprzednim programie, a także niski wskaźnik długu, znaczne środki zgromadzone w systemie zabezpieczenia społecznego oraz strukturalna nadwyżka pierwotna. Jednak nie jest to wystarczające do pokrycia znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Do zmniejszenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych przyczyniłoby się osiąganie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średniookresowej oraz — zgodnie z założeniami władz — realizacja kolejnych działań służących ograniczeniu znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Luksemburga kształtują się na średnim poziomie. Wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet w perspektywie długoterminowej należy do najwyższych w UE, co wynika głównie z przewidywanego bardzo dużego wzrostu wydatków na emerytury. Do zrównoważenia przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet przyczynia się pozycja budżetowa w 2007 r., która zgodnie z oceną zamieszczoną w programie jest lepsza niż pozycja wyjściowa w poprzednim programie, a także niski wskaźnik długu, znaczne środki zgromadzone w systemie zabezpieczenia społecznego oraz strukturalna nadwyżka pierwotna. Jednak nie jest to wystarczające do pokrycia znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Do zmniejszenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych przyczyniłoby się osiąganie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średniookresowej oraz — zgodnie z założeniami władz — realizacja kolejnych działań służących ograniczeniu znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

| (9) | Program stabilności wydaje się częściowo spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Zwłaszcza zgodne z krajowym programem reform z 2005 r. i z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z jego realizacji są takie środki przewidziane w programie stabilności, jak np. prognozowany wzrost wydatków na badania i rozwój oraz nowe projekty inwestycji w infrastrukturę kolejową i drogową. Skutki budżetowe tych reform przewidzianych w krajowym programie, które mają bezpośredni wpływ na budżet, są odzwierciedlone w prognozach budżetowych programu stabilności. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności wydaje się częściowo spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Zwłaszcza zgodne z krajowym programem reform z 2005 r. i z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z jego realizacji są takie środki przewidziane w programie stabilności, jak np. prognozowany wzrost wydatków na badania i rozwój oraz nowe projekty inwestycji w infrastrukturę kolejową i drogową. Skutki budżetowe tych reform przewidzianych w krajowym programie, które mają bezpośredni wpływ na budżet, są odzwierciedlone w prognozach budżetowych programu stabilności.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest tylko częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Luksemburga, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. Do dnia dzisiejszego nie rozpoczęto zwłaszcza reformy systemu emerytalnego w celu wzmocnienia stabilności finansów publicznych. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest tylko częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Luksemburga, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. Do dnia dzisiejszego nie rozpoczęto zwłaszcza reformy systemu emerytalnego w celu wzmocnienia stabilności finansów publicznych.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4).

Podsumowując, należy stwierdzić, że nadwyżka finansów publicznych została przywrócona w warunkach silnego wzrostu PKB i zatrudnienia. Opublikowane niedawno skorygowane dane wskazują, że pogorszenie finansów publicznych nie było tak znaczne, jak to wcześniej przewidywano. W rezultacie Luksemburg stale osiąga swój cel średniookresowy, a zakładane w programie wartości składające się na ścieżkę prowadząca do osiągania wyniku sektora instytucji rządowych i samorządowych są co roku co najmniej o 1 % PKB wyższe, niż to przewidywano w poprzedniej aktualizacji. Obniżenie podatków spowoduje wprawdzie niewielkie zmniejszenie nadwyżki w 2008 roku, jednak program ma na celu utrzymanie nadwyżki w wysokości średnio 1 % PKB w całym okresie. Przedstawiony w programie scenariusz makroekonomiczny i cele budżetowe wydają się wiarygodne, a wyniki budżetowe mogą być nawet nieco lepsze niż planowane. Jednak w nadchodzących dekadach Luksemburg będzie musiał ponieść bardzo duże wydatki związane ze starzeniem się społeczeństwa, a jak dotąd nie podjęto żadnych działań korygujących. Z tego względu uznaje się, że zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych Luksemburga kształtują się na średnim poziomie, mimo obecnie stabilnej sytuacji budżetowej tego kraju.

W świetle powyższej oceny oraz wobec prognozowanego znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa w nadchodzących dekadach, wzywa się Luksemburg do poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez przeprowadzenie reform strukturalnych, zwłaszcza w obszarze emerytur.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS listopad 2007 | 6,1 | 6,0 | 4,5 | 5,0 | 4,0 |
| KOM listopad 2007 | 6,1 | 5,2 | 4,7 | 4,5 | nd. |
| PS listopad 2006 | 5,5 | 4,0 | 5,0 | 4,0 | nd. |
| Inflacja HICP
  (%) | PS listopad 2007 | 3,0 | 2,3 | 2,0 | 2,1 | 2,1 |
| KOM listopad 2007 | 3,0 | 2,5 | 2,8 | 2,3 | nd. |
| PS listopad 2006 | 2,9 | 1,4 | 2,0 | 2,0 | nd. |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PS listopad 2007 | – 0,4 | 0,5 | 0,1 | 0,2 | – 0,8 |
| KOM listopad 2007 (6) | – 0,2 | 0,0 | – 0,2 | – 0,6 | nd. |
| PS listopad 2006 | – 0,3 | – 0,8 | – 0,5 | – 1,6 | nd. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS listopad 2007 | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. |
| KOM listopad 2007 | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 0,7 | 1,0 | 0,8 | 1,0 | 1,2 |
| KOM listopad 2007 | 0,7 | 1,2 | 1,0 | 1,4 | nd. |
| PS listopad 2006 | – 1,5 | – 0,9 | – 0,4 | 0,1 | nd. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 0,9 | 1,2 | 1,1 | 1,2 | 1,5 |
| KOM listopad 2007 | 0,9 | 1,3 | 1,2 | 1,5 | nd. |
| PS listopad 2006 | – 1,3 | – 0,8 | – 0,2 | 0,3 | nd. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | 0,9 | 0,7 | 0,8 | 0,9 | 1,6 |
| KOM listopad 2007 | 0,8 | 1,2 | 1,2 | 1,7 | nd. |
| PS listopad 2006 | – 1,3 | – 0,5 | – 0,1 | 0,9 | nd. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | 0,6 | 0,7 | 0,8 | 0,9 | 1,6 |
| KOM listopad 2007 | 0,8 | 1,2 | 1,2 | 1,7 | nd. |
| PS listopad 2006 | – 1,3 | – 0,5 | – 0,1 | 0,9 | nd. |
| Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 6,6 | 6,9 | 7,1 | 7,2 | 7,0 |
| KOM listopad 2007 | 6,6 | 6,6 | 6,0 | 5,4 | nd. |
| PS listopad 2006 | 7,5 | 8,2 | 8,5 | 8,5 | nd. |
| Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PS listopad 2007

6,1

6,0

4,5

5,0

4,0

KOM listopad 2007

6,1

5,2

4,7

4,5

nd.

PS listopad 2006

5,5

4,0

5,0

4,0

nd.

Inflacja HICP

(%)

PS listopad 2007

3,0

2,3

2,0

2,1

2,1

KOM listopad 2007

3,0

2,5

2,8

2,3

nd.

PS listopad 2006

2,9

1,4

2,0

2,0

nd.

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PS listopad 2007

– 0,4

0,5

0,1

0,2

– 0,8

KOM listopad 2007 (6)

– 0,2

0,0

– 0,2

– 0,6

nd.

PS listopad 2006

– 0,3

– 0,8

– 0,5

– 1,6

nd.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS listopad 2007

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

KOM listopad 2007

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

PS listopad 2006

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

0,7

1,0

0,8

1,0

1,2

KOM listopad 2007

0,7

1,2

1,0

1,4

nd.

PS listopad 2006

– 1,5

– 0,9

– 0,4

0,1

nd.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS listopad 2007

0,9

1,2

1,1

1,2

1,5

KOM listopad 2007

0,9

1,3

1,2

1,5

nd.

PS listopad 2006

– 1,3

– 0,8

– 0,2

0,3

nd.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

(% PKB)

PS listopad 2007

0,9

0,7

0,8

0,9

1,6

KOM listopad 2007

0,8

1,2

1,2

1,7

nd.

PS listopad 2006

– 1,3

– 0,5

– 0,1

0,9

nd.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PS listopad 2007

0,6

0,7

0,8

0,9

1,6

KOM listopad 2007

0,8

1,2

1,2

1,7

nd.

PS listopad 2006

– 1,3

– 0,5

– 0,1

0,9

nd.

Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

6,6

6,9

7,1

7,2

7,0

KOM listopad 2007

6,6

6,6

6,0

5,4

nd.

PS listopad 2006

7,5

8,2

8,5

8,5

nd.

Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przywołane w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(3)  Dz.U. C 70 z 27.3.2007, str. 24.

(4)  Nie przedstawiono zwłaszcza danych dotyczących wyników poszczególnych sektorów z wyjątkiem sektora instytucji rządowych i samorządowych.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji przedstawionych w programie.

(6)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości 4,8 %, 5,0 %, 5,0 % i 4,9 % — odpowiednio — w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. W najnowszej aktualizacji programu ani w jesiennej prognozie służb Komisji nie przewidziano działań jednorazowych ani innych działań tymczasowych w latach 2007–2010.

Źródło:

Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/5 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/5

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Finlandię

(2008/C 49/02)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | Dnia 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Finlandię obejmujący lata 2007–2011. |
| --- | --- |

(1)

Dnia 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Finlandię obejmujący lata 2007–2011.

| (2) | W ostatnich latach Finlandia odnotowuje bardzo dobre i zrównoważone wyniki makroekonomiczne, a wzrost gospodarczy znacznie przekracza wcześniejsze oczekiwania. Obecne cykliczne ożywienie gospodarcze jest należycie wykorzystywane w celu gromadzenia nadwyżek budżetowych oraz przygotowania się na skutki starzenia się społeczeństwa, co znacznie ogranicza zagrożenia dla stabilności finansów publicznych w długim okresie. Przewiduje się jednak, że zbliżające się zmiany demograficzne spowodują obniżenie tempa wzrostu gospodarczego już pod koniec okresu objętego programem i doprowadzą do zmniejszenia nadwyżki budżetowej, co oznaczać będzie konieczność stałej kontroli wydatków publicznych. |
| --- | --- |

(2)

W ostatnich latach Finlandia odnotowuje bardzo dobre i zrównoważone wyniki makroekonomiczne, a wzrost gospodarczy znacznie przekracza wcześniejsze oczekiwania. Obecne cykliczne ożywienie gospodarcze jest należycie wykorzystywane w celu gromadzenia nadwyżek budżetowych oraz przygotowania się na skutki starzenia się społeczeństwa, co znacznie ogranicza zagrożenia dla stabilności finansów publicznych w długim okresie. Przewiduje się jednak, że zbliżające się zmiany demograficzne spowodują obniżenie tempa wzrostu gospodarczego już pod koniec okresu objętego programem i doprowadzą do zmniejszenia nadwyżki budżetowej, co oznaczać będzie konieczność stałej kontroli wydatków publicznych.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że wzrost realnego PKB nieco wyhamuje w okresie objętym programem, utrzymując się jednak powyżej 3 % w latach 2008–2009, aby do roku 2011 spaść do poziomu nieco powyżej 2 %. Z dostępnych obecnie informacji (2) wynika, że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego, przy czym założenia dotyczące lat 2010 i 2011 wydają się raczej ostrożne. Przedstawione w programie prognozy dotyczące inflacji wydają się realistyczne. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że wzrost realnego PKB nieco wyhamuje w okresie objętym programem, utrzymując się jednak powyżej 3 % w latach 2008–2009, aby do roku 2011 spaść do poziomu nieco powyżej 2 %. Z dostępnych obecnie informacji (2) wynika, że scenariusz ten jest oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego, przy czym założenia dotyczące lat 2010 i 2011 wydają się raczej ostrożne. Przedstawione w programie prognozy dotyczące inflacji wydają się realistyczne.

| (4) | W obecnym zaktualizowanym programie nadwyżkę sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 4,5 % PKB, co jest zasadniczo zgodne z prognozą służb Komisji z jesieni 2007 roku, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności zakładano, że wyniesie ona 2,8 % PKB. Wynika to z przeniesienia lepszych niż przewidywano wyników za 2006 r. i z niespodziewanie korzystnego wzrostu w roku 2007, co znacznie zwiększyło dochody budżetowe, podczas gdy wydatki pozostały w większości ograniczone zgodnie z wcześniejszymi planami. Wykonanie budżetu w 2007 roku było zasadniczo zgodne z opinią Rady w sprawie poprzedniego programu stabilności (3). Rada zauważa również, że budżet na 2007 rok był zasadniczo zgodny z wytycznymi w zakresie polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku. |
| --- | --- |

(4)

W obecnym zaktualizowanym programie nadwyżkę sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 4,5 % PKB, co jest zasadniczo zgodne z prognozą służb Komisji z jesieni 2007 roku, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności zakładano, że wyniesie ona 2,8 % PKB. Wynika to z przeniesienia lepszych niż przewidywano wyników za 2006 r. i z niespodziewanie korzystnego wzrostu w roku 2007, co znacznie zwiększyło dochody budżetowe, podczas gdy wydatki pozostały w większości ograniczone zgodnie z wcześniejszymi planami. Wykonanie budżetu w 2007 roku było zasadniczo zgodne z opinią Rady w sprawie poprzedniego programu stabilności (3). Rada zauważa również, że budżet na 2007 rok był zasadniczo zgodny z wytycznymi w zakresie polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku.

| (5) | Głównym celem programu jest zapewnienie stabilności finansów publicznych w długim okresie wobec zjawiska starzenia się społeczeństwa. Podobnie jak w poprzednim programie przyjęto, że średniookresowym celem budżetowym Finlandii w odniesieniu do pozycji budżetowej jest nadwyżka sektora instytucji rządowych i samorządowych w wysokości 2 % PKB w kategoriach strukturalnych, tzn. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Wynik nominalny i pierwotny mają się co roku zmniejszać, aczkolwiek w stosunku do wysokiego poziomu osiągniętego w 2007 roku. W programie zakłada się, że nadwyżki strukturalne będą utrzymywać się na poziomie powyżej średniookresowego celu budżetowego przez cały okres objęty programem. W porównaniu z poprzednim programem, w najnowszej aktualizacji przewiduje się, że w 2007 roku nadwyżka strukturalna (obliczona zgodnie z powszechnie przyjętą metodologią) będzie o 1,5 punktu procentowego wyższa, natomiast począwszy od roku 2010 przedstawione w obu aktualizacjach przewidywania dotyczące wyniku strukturalnego pokrywają się. Szybszy spadek nadwyżki przewidywany w najnowszej aktualizacji wynika z faktu, że wskaźnik wydatków zmniejszy się jedynie nieznacznie, natomiast wskaźnik dochodów obniży się w większym stopniu. Ta ostatnia zmiana odzwierciedla stopniowe wprowadzanie zapowiedzianych obniżek podatków oraz ostrożne przewidywania dotyczące dochodów w kontekście wzrostu PKB. Mniejsze niż przewidywano w poprzednim programie obniżenie wskaźnika wydatków jest związane z jednorazowym, skokowym podniesieniem wieloletniego pułapu wydatków podsektora centralnego, w ramach którego zwiększenie wydatków nastąpi już w roku 2008, kiedy to przypada pierwszy rok kadencji nowego rządu. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem programu jest zapewnienie stabilności finansów publicznych w długim okresie wobec zjawiska starzenia się społeczeństwa. Podobnie jak w poprzednim programie przyjęto, że średniookresowym celem budżetowym Finlandii w odniesieniu do pozycji budżetowej jest nadwyżka sektora instytucji rządowych i samorządowych w wysokości 2 % PKB w kategoriach strukturalnych, tzn. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Wynik nominalny i pierwotny mają się co roku zmniejszać, aczkolwiek w stosunku do wysokiego poziomu osiągniętego w 2007 roku. W programie zakłada się, że nadwyżki strukturalne będą utrzymywać się na poziomie powyżej średniookresowego celu budżetowego przez cały okres objęty programem. W porównaniu z poprzednim programem, w najnowszej aktualizacji przewiduje się, że w 2007 roku nadwyżka strukturalna (obliczona zgodnie z powszechnie przyjętą metodologią) będzie o 1,5 punktu procentowego wyższa, natomiast począwszy od roku 2010 przedstawione w obu aktualizacjach przewidywania dotyczące wyniku strukturalnego pokrywają się. Szybszy spadek nadwyżki przewidywany w najnowszej aktualizacji wynika z faktu, że wskaźnik wydatków zmniejszy się jedynie nieznacznie, natomiast wskaźnik dochodów obniży się w większym stopniu. Ta ostatnia zmiana odzwierciedla stopniowe wprowadzanie zapowiedzianych obniżek podatków oraz ostrożne przewidywania dotyczące dochodów w kontekście wzrostu PKB. Mniejsze niż przewidywano w poprzednim programie obniżenie wskaźnika wydatków jest związane z jednorazowym, skokowym podniesieniem wieloletniego pułapu wydatków podsektora centralnego, w ramach którego zwiększenie wydatków nastąpi już w roku 2008, kiedy to przypada pierwszy rok kadencji nowego rządu.

| (6) | Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone. Wyniki budżetowe w roku 2008 mogą okazać się lepsze niż przewidywane w programie, wobec przyjętych na ten rok bardzo ostrożnych założeń dotyczących dochodów podatkowych. Pewne zagrożenie może wiązać się z szybkim wzrostem wynagrodzeń w sektorze publicznym, który stanowić będzie źródło presji na zwiększenie wydatków. Przeciwwagę dla tego zagrożenia stanowią natomiast ostrożne przewidywania dotyczące wzrostu w późniejszych latach okresu objętego programem oraz ostrożne założenia dotyczące dochodów. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone. Wyniki budżetowe w roku 2008 mogą okazać się lepsze niż przewidywane w programie, wobec przyjętych na ten rok bardzo ostrożnych założeń dotyczących dochodów podatkowych. Pewne zagrożenie może wiązać się z szybkim wzrostem wynagrodzeń w sektorze publicznym, który stanowić będzie źródło presji na zwiększenie wydatków. Przeciwwagę dla tego zagrożenia stanowią natomiast ostrożne przewidywania dotyczące wzrostu w późniejszych latach okresu objętego programem oraz ostrożne założenia dotyczące dochodów.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej pozwala na osiągnięcie i znaczne przekroczenie średniookresowego celu budżetowego w całym okresie objętym programem, zgodnie z jego przewidywaniami. Jest to zgodne z Paktem na rzecz stabilności i wzrostu. Na rok 2008 planowana jest jednak ekspansja budżetowa, co przekłada się na zmniejszenie nadwyżki strukturalnej o 0,5 punktu procentowego PKB zgodnie z jesienną prognozą służb Komisji lub o 1 punkt procentowy zgodnie z programem. Oczekuje się wprawdzie, że w 2008 roku koniunktura zmieni się z dobrej na neutralną, nie można jednak wykluczyć, że obejmujący ostatnie lata okres dobrej koniunktury utrzyma się w roku 2008. Istnieje zatem ryzyko, że w 2008 roku wynikający z programu kurs polityki budżetowej może okazać się procykliczny. Potencjalny procykliczny bodziec dla gospodarki byłby jednak prawdopodobnie ograniczony, a kurs polityki budżetowej już w następnym roku byłby zasadniczo neutralny. Nadal utrzymana byłaby znaczna nadwyżka budżetowa. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej pozwala na osiągnięcie i znaczne przekroczenie średniookresowego celu budżetowego w całym okresie objętym programem, zgodnie z jego przewidywaniami. Jest to zgodne z Paktem na rzecz stabilności i wzrostu. Na rok 2008 planowana jest jednak ekspansja budżetowa, co przekłada się na zmniejszenie nadwyżki strukturalnej o 0,5 punktu procentowego PKB zgodnie z jesienną prognozą służb Komisji lub o 1 punkt procentowy zgodnie z programem. Oczekuje się wprawdzie, że w 2008 roku koniunktura zmieni się z dobrej na neutralną, nie można jednak wykluczyć, że obejmujący ostatnie lata okres dobrej koniunktury utrzyma się w roku 2008. Istnieje zatem ryzyko, że w 2008 roku wynikający z programu kurs polityki budżetowej może okazać się procykliczny. Potencjalny procykliczny bodziec dla gospodarki byłby jednak prawdopodobnie ograniczony, a kurs polityki budżetowej już w następnym roku byłby zasadniczo neutralny. Nadal utrzymana byłaby znaczna nadwyżka budżetowa.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenie dla stabilności finansów publicznych w długim okresie w Finlandii jest niewielkie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest wprawdzie wyższy niż średnia UE, jednak dzięki uchwalonym reformom systemu emerytalnego wzrost wydatków na emerytury będzie w nadchodzących dziesięcioleciach ograniczony. Przedstawiona w programie pozycja budżetowa w 2007 roku, z dużą nadwyżką strukturalną, w znacznym stopniu przyczynia się do zrównoważenia przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet, a znaczne środki zgromadzone w publicznych programach emerytalnych pomogą częściowo sfinansować wzrost wydatków na świadczenia emerytalne. Do zmniejszenia zagrożenia dla stabilności finansów publicznych w długim okresie przyczyniłoby się utrzymanie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenie dla stabilności finansów publicznych w długim okresie w Finlandii jest niewielkie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest wprawdzie wyższy niż średnia UE, jednak dzięki uchwalonym reformom systemu emerytalnego wzrost wydatków na emerytury będzie w nadchodzących dziesięcioleciach ograniczony. Przedstawiona w programie pozycja budżetowa w 2007 roku, z dużą nadwyżką strukturalną, w znacznym stopniu przyczynia się do zrównoważenia przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet, a znaczne środki zgromadzone w publicznych programach emerytalnych pomogą częściowo sfinansować wzrost wydatków na świadczenia emerytalne. Do zmniejszenia zagrożenia dla stabilności finansów publicznych w długim okresie przyczyniłoby się utrzymanie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej.

| (9) | Program stabilności wydaje się być spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności wskazane w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform środki na rzecz ograniczenia zagrożenia związanego ze starzeniem się społeczeństwa stanowią integralną część strategii przedstawionej w programie stabilności. W celu ograniczenia presji na wydatki przewiduje się kontynuowanie zdecydowanych działań na rzecz zwiększenia wydajności pracy w usługach publicznych. Jednocześnie wieloletni pułap wydatków podsektora centralnego, stanowiący podstawę przewidywań zawartych w programie stabilności, określi nieprzekraczalne granice kosztów realizacji środków podejmowanych w ramach krajowego programu reform. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności wydaje się być spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności wskazane w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform środki na rzecz ograniczenia zagrożenia związanego ze starzeniem się społeczeństwa stanowią integralną część strategii przedstawionej w programie stabilności. W celu ograniczenia presji na wydatki przewiduje się kontynuowanie zdecydowanych działań na rzecz zwiększenia wydajności pracy w usługach publicznych. Jednocześnie wieloletni pułap wydatków podsektora centralnego, stanowiący podstawę przewidywań zawartych w programie stabilności, określi nieprzekraczalne granice kosztów realizacji środków podejmowanych w ramach krajowego programu reform.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie zanotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie zanotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4).

Podsumowując należy stwierdzić, że w programie przewiduje się uzyskiwanie nadal wysokiej nadwyżki, która będzie jednak maleć w okresie objętym programem. Ryzyko związane z celami budżetowymi jest ogólnie zrównoważone, jednak przedstawione w programie prognozy budżetowe na rok 2008 wydają się nieco zbyt ostrożne. Pozycja budżetowa w średnim okresie jest dobra i powinna przyczyniać się do ograniczenia zagrożenia dla długoterminowej stabilności. Dalsze ograniczanie wydatków będzie miało największe znaczenie dla przeciwdziałania zagrożeniu związanego z przyjęciem procyklicznego kursu polityki budżetowej w 2008 roku oraz dla dostosowania się do niższej dynamiki wzrostu i do przewidywanego wolniejszego wzrostu dochodów podatkowych w okresie objętym programem.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS listopad 2007 | 5,0 | 4,4 | 3,3 | 3,0 | 2,5 | 2,1 |
| KOM listopad 2007 | 5,0 | 4,3 | 3,4 | 2,8 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 4,5 | 3,0 | 2,9 | 2,6 | 2,1 | n.d. |
| Inflacja HICP (8)

  (%) | PS listopad 2007 | 1,6 | 2,4 | 2,4 | 2,2 | 2,0 | 2,0 |
| KOM listopad 2007 | 1,3 | 1,5 | 2,4 | 2,1 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 1,5 | 1,3 | 1,7 | 1,7 | 1,7 | n.d. |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PS listopad 2007 | – 0,3 | 0,6 | 0,7 | 0,5 | 0,1 | – 0,7 |
| KOM listopad 2007 (6) | – 0,4 | 0,4 | 0,5 | 0,1 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 0,1 | 0,2 | 0,1 | – 0,2 | – 0,8 | n.d. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 4,8 | 4,9 | 4,6 | 5,0 | 5,0 | 4,8 |
| KOM listopad 2007 | 5,9 | 5,3 | 5,2 | 5,1 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 5,4 | 4,8 | 4,6 | 4,4 | 4,1 | n.d. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 3,8 | 4,5 | 3,7 | 3,6 | 2,8 | 2,4 |
| KOM listopad 2007 | 3,8 | 4,6 | 4,2 | 4,0 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,9 | 2,8 | 2,7 | 2,7 | 2,4 | n.d. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 5,3 | 6,0 | 5,2 | 5,0 | 4,1 | 3,6 |
| KOM listopad 2007 | 5,3 | 6,0 | 5,6 | 5,3 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 4,5 | 4,3 | 4,2 | 4,1 | 3,7 | n.d. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | 4,0 | 4,2 | 3,3 | 3,3 | 2,8 | 2,8 |
| KOM listopad 2007 | 4,1 | 4,4 | 3,9 | 4,0 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,9 | 2,7 | 2,7 | 2,8 | 2,8 | n.d. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | 4,0 | 4,2 | 3,3 | 3,3 | 2,8 | 2,8 |
| KOM listopad 2007 | 4,1 | 4,4 | 3,9 | 4,0 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,9 | 2,7 | 2,7 | 2,8 | 2,8 | n.d. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 39,2 | 35,3 | 32,8 | 30,4 | 29,0 | 27,9 |
| KOM listopad 2007 | 39,2 | 35,7 | 32,4 | 29,8 | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 39,1 | 37,7 | 36,2 | 35,0 | 33,7 | n.d. |
| Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 roku (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

2011

Realny PKB

(zmiana w %)

PS listopad 2007

5,0

4,4

3,3

3,0

2,5

2,1

KOM listopad 2007

5,0

4,3

3,4

2,8

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

4,5

3,0

2,9

2,6

2,1

n.d.

Inflacja HICP (8)

(%)

PS listopad 2007

1,6

2,4

2,4

2,2

2,0

2,0

KOM listopad 2007

1,3

1,5

2,4

2,1

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

1,5

1,3

1,7

1,7

1,7

n.d.

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PS listopad 2007

– 0,3

0,6

0,7

0,5

0,1

– 0,7

KOM listopad 2007 (6)

– 0,4

0,4

0,5

0,1

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

0,1

0,2

0,1

– 0,2

– 0,8

n.d.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS listopad 2007

4,8

4,9

4,6

5,0

5,0

4,8

KOM listopad 2007

5,9

5,3

5,2

5,1

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

5,4

4,8

4,6

4,4

4,1

n.d.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

3,8

4,5

3,7

3,6

2,8

2,4

KOM listopad 2007

3,8

4,6

4,2

4,0

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

2,9

2,8

2,7

2,7

2,4

n.d.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS listopad 2007

5,3

6,0

5,2

5,0

4,1

3,6

KOM listopad 2007

5,3

6,0

5,6

5,3

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

4,5

4,3

4,2

4,1

3,7

n.d.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

(% PKB)

PS listopad 2007

4,0

4,2

3,3

3,3

2,8

2,8

KOM listopad 2007

4,1

4,4

3,9

4,0

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

2,9

2,7

2,7

2,8

2,8

n.d.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PS listopad 2007

4,0

4,2

3,3

3,3

2,8

2,8

KOM listopad 2007

4,1

4,4

3,9

4,0

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

2,9

2,7

2,7

2,8

2,8

n.d.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

39,2

35,3

32,8

30,4

29,0

27,9

KOM listopad 2007

39,2

35,7

32,4

29,8

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

39,1

37,7

36,2

35,0

33,7

n.d.

Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 roku (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę sprawozdania z realizacji krajowego programu reform przedstawionego w październiku 2007 roku.

(3)  Dz.U. C 71 z 28.3.2007, str. 1.

(4)  W szczególności brak zewnętrznych założeń dla końcowych lat objętych programem, a przewidywania dotyczące inflacji oparte są na wskaźniku CPI zamiast na HICP. W tabelach nie podano również danych dotyczących „działań jednorazowych i tymczasowych (”nigdzie w tekście o nich także nie wspomniano).

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(6)  W oparciu o szacowany potencjalny wzrost w wysokości — odpowiednio — 3,4 %, 3,4 %, 3,2 % i 3,2 % w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. W najnowszym programie ani w jesiennej prognozie służb Komisji nie zidentyfikowano żadnych działań jednorazowych.

(8)  Przedstawione w najnowszym programie przewidywania dotyczące inflacji oparte są na krajowym wskaźniku CPI zamiast na HICP. Inflacja CPI była w 2007 roku znacznie wyższa niż inflacja HICP. Władze fińskie poinformowały, że przewidywana inflacja HICP wynosi — odpowiednio — 1,3 %, 1,6 % i 2,3 % w latach 2006–2008, a w pozostałych latach nie ma różnicy między obiema wartościami.

Źródło:

Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 roku (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/8 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/8

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2010 przedstawionego przez Niderlandy

(2008/C 49/03)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Niderlandy obejmujący lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Niderlandy obejmujący lata 2007–2010.

| (2) | Od 2006 roku wzrost PKB Niderlandów ponownie znacznie przekroczył poziom wzrostu potencjalnego. Obecny wzrost gospodarczy jest uznawany za zwykły cykliczny wzrost gospodarczy i w przeciwieństwie do sytuacji, jaka miała miejsce w długim okresie dobrej koniunktury pod koniec lat 90-tych, nie jest powszechnie błędnie oceniany jako podniesienie poziomu wzrostu potencjalnego. Ponadto jest on w większym stopniu oparty na krajowych i zagranicznych źródłach wzrostu. Jednak biorąc pod uwagę dobrą sytuację wyjściową, sztywny rynek pracy może wcześnie zacząć wywierać presję na pensje i ceny. |
| --- | --- |

(2)

Od 2006 roku wzrost PKB Niderlandów ponownie znacznie przekroczył poziom wzrostu potencjalnego. Obecny wzrost gospodarczy jest uznawany za zwykły cykliczny wzrost gospodarczy i w przeciwieństwie do sytuacji, jaka miała miejsce w długim okresie dobrej koniunktury pod koniec lat 90-tych, nie jest powszechnie błędnie oceniany jako podniesienie poziomu wzrostu potencjalnego. Ponadto jest on w większym stopniu oparty na krajowych i zagranicznych źródłach wzrostu. Jednak biorąc pod uwagę dobrą sytuację wyjściową, sztywny rynek pracy może wcześnie zacząć wywierać presję na pensje i ceny.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że nastąpi spowolnienie wzrostu realnego PKB z 2,75 % w 2007 roku do 2,5 % w 2008 roku oraz średnio do 1,75 % w pozostałej części okresu objętego programem. W oparciu o obecnie dostępne informacje (2) scenariusz ten wydaje się być oparty na realnych założeniach dotyczących wzrostu do 2008 roku oraz ostrożnych założeniach dotyczących późniejszego okresu. Biorąc pod uwagę, że już obecnie występują oznaki przegrzania holenderskiego rynku pracy, co może zwiększyć presję na wzrost pensji, prognozy programu w zakresie inflacji w wysokości 2 % od 2009 roku wydają się dość optymistyczne. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że nastąpi spowolnienie wzrostu realnego PKB z 2,75 % w 2007 roku do 2,5 % w 2008 roku oraz średnio do 1,75 % w pozostałej części okresu objętego programem. W oparciu o obecnie dostępne informacje (2) scenariusz ten wydaje się być oparty na realnych założeniach dotyczących wzrostu do 2008 roku oraz ostrożnych założeniach dotyczących późniejszego okresu. Biorąc pod uwagę, że już obecnie występują oznaki przegrzania holenderskiego rynku pracy, co może zwiększyć presję na wzrost pensji, prognozy programu w zakresie inflacji w wysokości 2 % od 2009 roku wydają się dość optymistyczne.

| (4) | W odniesieniu do 2007 roku — w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 roku oraz w programie — deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych oszacowano na 0,4 % PKB (chociaż program powołuje się także na ostatnie oficjalne szacunki w wysokości 0,2 % PKB i wynik może być nawet lepszy zgodnie z najnowszymi informacjami). Poprzednia aktualizacja programu stabilności jako cel wyznaczyła osiągnięcie nadwyżki w wysokości 0,2 % PKB. Główne powody przyczyniające się do tego pogorszenia to przekroczenie wydatków (szczególnie w dziedzinie opieki zdrowotnej) i niższe dochody z gazu, podczas gdy dochody z podatków okazały się wyższe od przewidywanych. Mimo że polityka budżetowa w 2007 roku nadal spełnia średniookresowy cel budżetowy, nie była ona zgodna z zaleceniem, zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu stabilności (3), utrzymania przez Niderlandy silnej pozycji strukturalnej w 2007 roku i w kolejnych latach, co pozwoli uniknąć procyklicznej polityki budżetowej w okresach dobrej koniunktury gospodarczej. Rada odnotowuje, że nie była ona także spójna z kierunkami polityki budżetowej na 2007 rok przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku, ponieważ nie uniknięto przekroczenia wydatków, a niespodziewane dodatkowe dochody zostały tylko częściowo wykorzystane w celu zmniejszenia deficytu i długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. |
| --- | --- |

(4)

W odniesieniu do 2007 roku — w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 roku oraz w programie — deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych oszacowano na 0,4 % PKB (chociaż program powołuje się także na ostatnie oficjalne szacunki w wysokości 0,2 % PKB i wynik może być nawet lepszy zgodnie z najnowszymi informacjami). Poprzednia aktualizacja programu stabilności jako cel wyznaczyła osiągnięcie nadwyżki w wysokości 0,2 % PKB. Główne powody przyczyniające się do tego pogorszenia to przekroczenie wydatków (szczególnie w dziedzinie opieki zdrowotnej) i niższe dochody z gazu, podczas gdy dochody z podatków okazały się wyższe od przewidywanych. Mimo że polityka budżetowa w 2007 roku nadal spełnia średniookresowy cel budżetowy, nie była ona zgodna z zaleceniem, zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu stabilności (3), utrzymania przez Niderlandy silnej pozycji strukturalnej w 2007 roku i w kolejnych latach, co pozwoli uniknąć procyklicznej polityki budżetowej w okresach dobrej koniunktury gospodarczej. Rada odnotowuje, że nie była ona także spójna z kierunkami polityki budżetowej na 2007 rok przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku, ponieważ nie uniknięto przekroczenia wydatków, a niespodziewane dodatkowe dochody zostały tylko częściowo wykorzystane w celu zmniejszenia deficytu i długu sektora instytucji rządowych i samorządowych.

| (5) | Głównym celem strategii budżetowej programu jest osiągnięcie nadwyżki strukturalnej tj. nadwyżki w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe, w wysokości 1 % PKB na koniec planowanej kadencji rządu w 2011 roku. Dlatego też przez cały okres obowiązywania programu Niderlandy zamierzają w pełni przestrzegać celu średniookresowego w odniesieniu do pozycji budżetowej, tzn. strukturalnego deficytu wynoszącego między 0,5 % a 1 % PKB. Po znacznym pogorszeniu w 2007 roku program przewiduje powrót do niewielkiej, zasadniczo stabilnej nadwyżki zasadniczej. W przypadku wyniku pierwotnego oczekiwany jest podobny rozwój z osiągnięciem stabilizacji na poziomie 2,75 % PKB w latach 2008–2010. W poprzedniej aktualizacji programu stabilności założono spowolnienie wzrostu raczej w 2008 niż w 2009 roku i skupiono się na zrównoważeniu budżetu sektora instytucji rządowych i samorządowych do 2008 roku oraz osiągnięciu nadwyżki w wysokości 1 % PKB w 2009 roku. W obecnej aktualizacji zasadnicza korekta w okresie obowiązywania programu jest w pełni oparta na dochodach oraz skoncentrowana na początkowej fazie w 2008 roku. Jest to głównie wynikiem wzrostu dochodów z gazu, uznaniowego zwiększenia składek na zabezpieczenia społeczne oraz sprzyjających warunków dla wzrostu. Wydatki publiczne mają być ograniczone pułapem wydatków według wartości rzeczywistych, które zostały określone na całą kadencję rządu w projekcie budżetu na 2008 rok. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem strategii budżetowej programu jest osiągnięcie nadwyżki strukturalnej tj. nadwyżki w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe, w wysokości 1 % PKB na koniec planowanej kadencji rządu w 2011 roku. Dlatego też przez cały okres obowiązywania programu Niderlandy zamierzają w pełni przestrzegać celu średniookresowego w odniesieniu do pozycji budżetowej, tzn. strukturalnego deficytu wynoszącego między 0,5 % a 1 % PKB. Po znacznym pogorszeniu w 2007 roku program przewiduje powrót do niewielkiej, zasadniczo stabilnej nadwyżki zasadniczej. W przypadku wyniku pierwotnego oczekiwany jest podobny rozwój z osiągnięciem stabilizacji na poziomie 2,75 % PKB w latach 2008–2010. W poprzedniej aktualizacji programu stabilności założono spowolnienie wzrostu raczej w 2008 niż w 2009 roku i skupiono się na zrównoważeniu budżetu sektora instytucji rządowych i samorządowych do 2008 roku oraz osiągnięciu nadwyżki w wysokości 1 % PKB w 2009 roku. W obecnej aktualizacji zasadnicza korekta w okresie obowiązywania programu jest w pełni oparta na dochodach oraz skoncentrowana na początkowej fazie w 2008 roku. Jest to głównie wynikiem wzrostu dochodów z gazu, uznaniowego zwiększenia składek na zabezpieczenia społeczne oraz sprzyjających warunków dla wzrostu. Wydatki publiczne mają być ograniczone pułapem wydatków według wartości rzeczywistych, które zostały określone na całą kadencję rządu w projekcie budżetu na 2008 rok.

| (6) | Ryzyko w zakresie prognoz budżetowych wydaje się zrównoważone do 2008 roku, podczas gdy wyniki powinny być lepsze od zakładanych począwszy od 2009 roku, ponieważ wzrost gospodarczy może być wyższy niż przewidywano w programie. Z drugiej strony należy w pełni określić szczegóły dotyczące planowanych środków. Jeżeli wzrost gospodarczy okaże się lepszy od przewidywanego w programie, powinno to znaleźć odzwierciedlenie w lepszych wynikach budżetowych od 2009 roku w celu zapobieżenia nadaniu polityce budżetowej kursu procyklicznego. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko w zakresie prognoz budżetowych wydaje się zrównoważone do 2008 roku, podczas gdy wyniki powinny być lepsze od zakładanych począwszy od 2009 roku, ponieważ wzrost gospodarczy może być wyższy niż przewidywano w programie. Z drugiej strony należy w pełni określić szczegóły dotyczące planowanych środków. Jeżeli wzrost gospodarczy okaże się lepszy od przewidywanego w programie, powinno to znaleźć odzwierciedlenie w lepszych wynikach budżetowych od 2009 roku w celu zapobieżenia nadaniu polityce budżetowej kursu procyklicznego.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się wystarczający do tego, aby z dużym marginesem bezpieczeństwa osiągnąć średniookresowy cel budżetowy w całym okresie objętym programem, tak jak to przewidziano w programie. Przewidziany w programie kurs polityki budżetowej jest w okresie objętym programem zgodny z paktem stabilności i wzrostu. Rada odnotowuje również, że budżet na rok 2008 jest spójny z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się wystarczający do tego, aby z dużym marginesem bezpieczeństwa osiągnąć średniookresowy cel budżetowy w całym okresie objętym programem, tak jak to przewidziano w programie. Przewidziany w programie kurs polityki budżetowej jest w okresie objętym programem zgodny z paktem stabilności i wzrostu. Rada odnotowuje również, że budżet na rok 2008 jest spójny z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Niderlandów kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest wyższy od średniej w UE, co wynika głównie ze stosunkowo dużego wzrostu wydatków na emerytury w relacji do PKB w nadchodzących dekadach. Prognozowany przyszły wzrost dochodów z podatków wyrażonych jako udział w PKB, wynikający głównie z odroczonego opodatkowania prywatnych systemów emerytalnych, częściowo skompensowałby wzrost wydatków publicznych w perspektywie długoterminowej. Pozycja budżetowa w 2007 roku, która jest gorsza niż sytuacja wyjściowa z poprzedniego programu, zgodnie z prognozami zawartymi w programie przyczynia się do skompensowania zakładanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet, ale nie jest wystarczająca do pokrycia znacznego zwiększenia wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, szczególnie w świetle pogorszenia strukturalnego wyniku pierwotnego w 2007 roku w porównaniu do roku 2006. Zapewnienie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średniookresowej, co przewidziano już w programie, lub wdrożenie reform mających na celu ograniczenie prognozowanego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa przyczyniłoby się do zmniejszenia ryzyka dla stabilności finansów publicznych. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Niderlandów kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest wyższy od średniej w UE, co wynika głównie ze stosunkowo dużego wzrostu wydatków na emerytury w relacji do PKB w nadchodzących dekadach. Prognozowany przyszły wzrost dochodów z podatków wyrażonych jako udział w PKB, wynikający głównie z odroczonego opodatkowania prywatnych systemów emerytalnych, częściowo skompensowałby wzrost wydatków publicznych w perspektywie długoterminowej. Pozycja budżetowa w 2007 roku, która jest gorsza niż sytuacja wyjściowa z poprzedniego programu, zgodnie z prognozami zawartymi w programie przyczynia się do skompensowania zakładanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet, ale nie jest wystarczająca do pokrycia znacznego zwiększenia wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, szczególnie w świetle pogorszenia strukturalnego wyniku pierwotnego w 2007 roku w porównaniu do roku 2006. Zapewnienie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średniookresowej, co przewidziano już w programie, lub wdrożenie reform mających na celu ograniczenie prognozowanego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa przyczyniłoby się do zmniejszenia ryzyka dla stabilności finansów publicznych.

| (9) | Program stabilności wydaje się być spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności, mimo że program nie zawiera jakościowej oceny ogólnego wpływu krajowego programu reform, w obu dokumentach omawia się odpowiednie podgrupy środków zawartych w rządowej „strategii sześciu filarów”, która stanowi podstawę dla polityk sektora instytucji rządowych i samorządowych w obecnej kadencji rządu. Skupiając się na środkach wywołujących bezpośrednie skutki budżetowe, w obu dokumentach wspomina się o stopniowym znoszeniu możliwości odroczenia płatności z tytułu kredytu podatkowego w okresie 15 lat począwszy od 2009 roku. Program stabilności dodatkowo odnosi się także do planów zmniejszenia składek na wypadek bezrobocia płaconych przez pracowników i pracodawców w 2009 roku, co zostanie sfinansowane przez podwyższenie stawki VAT w tym samym roku. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności wydaje się być spójny z przedstawionym w październiku 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności, mimo że program nie zawiera jakościowej oceny ogólnego wpływu krajowego programu reform, w obu dokumentach omawia się odpowiednie podgrupy środków zawartych w rządowej „strategii sześciu filarów”, która stanowi podstawę dla polityk sektora instytucji rządowych i samorządowych w obecnej kadencji rządu. Skupiając się na środkach wywołujących bezpośrednie skutki budżetowe, w obu dokumentach wspomina się o stopniowym znoszeniu możliwości odroczenia płatności z tytułu kredytu podatkowego w okresie 15 lat począwszy od 2009 roku. Program stabilności dodatkowo odnosi się także do planów zmniejszenia składek na wypadek bezrobocia płaconych przez pracowników i pracodawców w 2009 roku, co zostanie sfinansowane przez podwyższenie stawki VAT w tym samym roku.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej.

| (11) | Co do wymagań dotyczących danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie wymagane dane i większość danych opcjonalnych. |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań dotyczących danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie wymagane dane i większość danych opcjonalnych.

Podsumowując, należy stwierdzić, że program ma na celu osiągnięcie i utrzymanie zasadniczo stabilnej nadwyżki, zapewniając tym samym stabilną pozycję budżetową w całym okresie. Podczas gdy prowadzono procykliczną politykę budżetową w okresie koniunktury gospodarczej w 2007 roku, kurs polityki budżetowej założony w programie na rok 2008 i następne lata jest zgodny z paktem. Zagrożenia dla osiągnięcia celów budżetowych wydają się być zasadniczo zrównoważone w 2008 roku. Od 2009 roku, jeżeli wzrost gospodarczy okaże się wyższy niż ostrożny scenariusz gospodarczy przewidziany w programie, powinno to znaleźć odzwierciedlenie w lepszych od planowanych wynikach budżetowych. Zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych Niderlandów kształtują się na średnim poziomie.

W świetle powyższej oceny oraz prognozowanego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, a także niedawnego pogorszenia wyniku strukturalnego, wzywa się Niderlandy do poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez zapewnienie konsolidacji budżetu zgodnie z tym, co zaplanowano w programie.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS listopad 2007 | 3,0 | 2,75 | 2,5 | 1,75 | 1,75 |
| KOM listopad 2007 | 3,0 | 2,7 | 2,6 | 2,5 | n.d. |
| PS listopad 2006 | 3,25 | 3 | 1,75 | 1,75 | n.d. |
| Inflacja HICP
  (%) | PS listopad 2007 | 1,7 | 1,5 | 2,25 | 2 | 2 |
| KOM listopad 2007 | 1,7 | 1,6 | 2,3 | 2,7 | n.d. |
| PS listopad 2006 | 1,5 | 1,75 | 1,75 | 1,75 | n.d. |
| Luka produktowa (4)

  (% potencjalnego PKB) | PS listopad 2007 | – 0,6 | 0,0 | 0,4 | 0,1 | – 0,4 |
| KOM listopad 2007 (5) | – 1,0 | – 0,4 | 0,0 | 0,3 | n.d. |
| PS listopad 2006 | – 0,5 | 0,6 | 0,6 | 0,3 | n.d. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 7,7 | 6,6 | 6,5 | 7,2 | 7,5 |
| KOM listopad 2007 | 7,3 | 6,6 | 7,2 | 7,9 | n.d. |
| PS listopad 2006 | 6,9 | 6,7 | 7,1 | 7,5 | n.d. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 0,6 | – 0,4 | 0,5 | 0,6 | 0,7 |
| KOM listopad 2007 | 0,6 | – 0,4 | 0,5 | 1,3 | n.d. |
| PS listopad 2006 | 0,1 | 0,2 | 0,3 | 0,9 | n.d. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 2,8 | 1,8 | 2,7 | 2,7 | 2,7 |
| KOM listopad 2007 | 2,8 | 1,8 | 2,7 | 3,3 | n.d. |
| PS listopad 2006 | 2,4 | 2,4 | 2,4 | 2,9 | n.d. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (4)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | 1,0 | – 0,4 | 0,3 | 0,5 | 0,9 |
| KOM listopad 2007 | 1,1 | – 0,2 | 0,5 | 1,1 | n.d. |
| PS listopad 2006 | 0,4 | – 0,1 | 0,0 | 0,7 | n.d. |
| Wynik strukturalny (6)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | 1,0 | – 0,4 | 0,3 | 0,2 | 0,9 |
| KOM listopad 2007 | 1,1 | – 0,2 | 0,5 | 0,7 | n.d. |
| PS listopad 2006 | 0,4 | – 0,1 | 0,0 | 0,4 | n.d. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 47,9 | 46,8 | 45 | 43 | 41,2 |
| KOM listopad 2007 | 47,9 | 46,8 | 44,8 | 41,7 | n.d. |
| PS listopad 2006 | 50,2 | 47,9 | 46,3 | 44,2 | n.d. |
| Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PS listopad 2007

3,0

2,75

2,5

1,75

1,75

KOM listopad 2007

3,0

2,7

2,6

2,5

n.d.

PS listopad 2006

3,25

3

1,75

1,75

n.d.

Inflacja HICP

(%)

PS listopad 2007

1,7

1,5

2,25

2

2

KOM listopad 2007

1,7

1,6

2,3

2,7

n.d.

PS listopad 2006

1,5

1,75

1,75

1,75

n.d.

Luka produktowa (4)

(% potencjalnego PKB)

PS listopad 2007

– 0,6

0,0

0,4

0,1

– 0,4

KOM listopad 2007 (5)

– 1,0

– 0,4

0,0

0,3

n.d.

PS listopad 2006

– 0,5

0,6

0,6

0,3

n.d.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS listopad 2007

7,7

6,6

6,5

7,2

7,5

KOM listopad 2007

7,3

6,6

7,2

7,9

n.d.

PS listopad 2006

6,9

6,7

7,1

7,5

n.d.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

0,6

– 0,4

0,5

0,6

0,7

KOM listopad 2007

0,6

– 0,4

0,5

1,3

n.d.

PS listopad 2006

0,1

0,2

0,3

0,9

n.d.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS listopad 2007

2,8

1,8

2,7

2,7

2,7

KOM listopad 2007

2,8

1,8

2,7

3,3

n.d.

PS listopad 2006

2,4

2,4

2,4

2,9

n.d.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (4)

(% PKB)

PS listopad 2007

1,0

– 0,4

0,3

0,5

0,9

KOM listopad 2007

1,1

– 0,2

0,5

1,1

n.d.

PS listopad 2006

0,4

– 0,1

0,0

0,7

n.d.

Wynik strukturalny (6)

(% PKB)

PS listopad 2007

1,0

– 0,4

0,3

0,2

0,9

KOM listopad 2007

1,1

– 0,2

0,5

0,7

n.d.

PS listopad 2006

0,4

– 0,1

0,0

0,4

n.d.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

47,9

46,8

45

43

41,2

KOM listopad 2007

47,9

46,8

44,8

41,7

n.d.

PS listopad 2006

50,2

47,9

46,3

44,2

n.d.

Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę sprawozdania z realizacji krajowego programu reform przedstawionego w październiku 2007 roku.

(3)  Dz.U. C 70 z 27.3.2007, str. 21.

(4)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji przedstawionych w programach.

(5)  W oparciu o szacunkowy potencjalny wzrost w wysokości — odpowiednio — 2,1 %, 2,2 %, 2,2 % i 2,2 % w latach 2006–2009.

(6)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Zgodnie z ostatnim programem i jesienną prognozą służb Komisji, środki jednorazowe i tymczasowe środki wyniosą 0,3 % PKB w 2009 r.; wszystkie te środki obniżają deficyt.

Źródło:

Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/12 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/12

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Niemcy

(2008/C 49/04)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności na lata 2007–2010 przedstawiony przez Niemcy. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności na lata 2007–2010 przedstawiony przez Niemcy.

| (2) | W latach 2006 i 2007 wzrost gospodarczy w Niemczech był znacznie większy niż w pierwszej połowie dziesięciolecia. Trwałe ograniczenie wzrostu płac oraz reformy strukturalne pomogły w odzyskaniu konkurencyjności i stymulowały wzrost zatrudnienia. Wyraźna poprawa sytuacji na rynku pracy pozwala podtrzymać przewidywania dotyczące trwałego ożywienia popytu krajowego, który pomoże zbilansować oczekiwany niższy udział popytu zewnętrznego netto we wzroście.
  Tempo konsolidacji budżetowej było znaczne. Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych poprawił się z deficytu wynoszącego niemal 3,5 % PKB w 2005 r. na niewielką nadwyżkę w 2007 r. Również deficyt strukturalny zmalał w latach 2005–2007 o 2,5 punktu procentowego PKB. Kluczową rolę w konsolidacji odegrało ograniczenie wydatków publicznych, które zmniejszyły się z 47 % PKB w 2005 r. do poziomu poniżej 44 % w 2007 r. Było to możliwe dzięki środkom konsolidacji przyjętym w okresie od 2005 r., jak również dzięki niespodziewanie wysokim dochodom z podatków, które nie zostały wydane, lecz wykorzystane w celu zmniejszenia deficytu. |
| --- | --- |

(2)

W latach 2006 i 2007 wzrost gospodarczy w Niemczech był znacznie większy niż w pierwszej połowie dziesięciolecia. Trwałe ograniczenie wzrostu płac oraz reformy strukturalne pomogły w odzyskaniu konkurencyjności i stymulowały wzrost zatrudnienia. Wyraźna poprawa sytuacji na rynku pracy pozwala podtrzymać przewidywania dotyczące trwałego ożywienia popytu krajowego, który pomoże zbilansować oczekiwany niższy udział popytu zewnętrznego netto we wzroście.

Tempo konsolidacji budżetowej było znaczne. Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych poprawił się z deficytu wynoszącego niemal 3,5 % PKB w 2005 r. na niewielką nadwyżkę w 2007 r. Również deficyt strukturalny zmalał w latach 2005–2007 o 2,5 punktu procentowego PKB. Kluczową rolę w konsolidacji odegrało ograniczenie wydatków publicznych, które zmniejszyły się z 47 % PKB w 2005 r. do poziomu poniżej 44 % w 2007 r. Było to możliwe dzięki środkom konsolidacji przyjętym w okresie od 2005 r., jak również dzięki niespodziewanie wysokim dochodom z podatków, które nie zostały wydane, lecz wykorzystane w celu zmniejszenia deficytu.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że nastąpi spowolnienie wzrostu realnego PKB z 2,4 % w 2007 r. do 2 % w 2008 r. oraz średnio do 1,5 % w pozostałych latach okresu objętego programem. W oparciu o obecnie dostępne informacje (2) powyższy scenariusz wzrostu wydaje się realistyczny do 2008 r. i ostrożny dla pozostałego okresu. W latach 2009–2011 wzrost PKB pozostanie na poziomie poniżej wielkości potencjalnej, jednak zakłada się ciągły wzrost zatrudnienia. Przewiduje się, że wzrost płac będzie umiarkowany, a tym samym nie doprowadzi do presji inflacyjnej. Jednak tendencja do poprawy konkurencyjności cenowej, którą można było zaobserwować w ostatnim dziesięcioleciu, dobiegnie końca. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że nastąpi spowolnienie wzrostu realnego PKB z 2,4 % w 2007 r. do 2 % w 2008 r. oraz średnio do 1,5 % w pozostałych latach okresu objętego programem. W oparciu o obecnie dostępne informacje (2) powyższy scenariusz wzrostu wydaje się realistyczny do 2008 r. i ostrożny dla pozostałego okresu. W latach 2009–2011 wzrost PKB pozostanie na poziomie poniżej wielkości potencjalnej, jednak zakłada się ciągły wzrost zatrudnienia. Przewiduje się, że wzrost płac będzie umiarkowany, a tym samym nie doprowadzi do presji inflacyjnej. Jednak tendencja do poprawy konkurencyjności cenowej, którą można było zaobserwować w ostatnim dziesięcioleciu, dobiegnie końca.

| (4) | W odniesieniu do roku 2007 zaktualizowany program przewiduje budżet zrównoważony, zasadniczo zgodnie z prognozą służb Komisji z jesieni 2007 r., która zakłada nadwyżkę na poziomie 0,1 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności zakładano deficyt na poziomie 1,5 % PKB. Znaczna poprawa sytuacji budżetowej w porównaniu z zakładanym celem była spowodowana efektem bazowym związanym z niższym, niż przewidywano, deficytem w 2006 r., silniejszym efektem cyklicznym oraz zaostrzonym kursem polityki budżetowej. Wykonanie budżetu w 2007 r. było zgodne z zaleceniami udzielonymi przez Radę w opinii z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniego zaktualizowanego programu stabilności (3). Rada odnotowuje, że w związku z wykorzystaniem tym w całości nieprzewidzianych dochodów z podatków w celu zmniejszenia deficytu, wykonanie budżetu było również zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 r. |
| --- | --- |

(4)

W odniesieniu do roku 2007 zaktualizowany program przewiduje budżet zrównoważony, zasadniczo zgodnie z prognozą służb Komisji z jesieni 2007 r., która zakłada nadwyżkę na poziomie 0,1 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności zakładano deficyt na poziomie 1,5 % PKB. Znaczna poprawa sytuacji budżetowej w porównaniu z zakładanym celem była spowodowana efektem bazowym związanym z niższym, niż przewidywano, deficytem w 2006 r., silniejszym efektem cyklicznym oraz zaostrzonym kursem polityki budżetowej. Wykonanie budżetu w 2007 r. było zgodne z zaleceniami udzielonymi przez Radę w opinii z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniego zaktualizowanego programu stabilności (3). Rada odnotowuje, że w związku z wykorzystaniem tym w całości nieprzewidzianych dochodów z podatków w celu zmniejszenia deficytu, wykonanie budżetu było również zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 r.

| (5) | Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej jest zapewnienie stabilności finansów publicznych w długim okresie. Aby osiągnąć ten cel, w programie proponuje się dalszą konsolidację budżetową, przy jednoczesnej poprawie warunków wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Średniookresowy cel budżetowy, którym jest zrównoważenie budżetu w kategoriach strukturalnych (tj. wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowych), został zasadniczo osiągnięty w 2007 r. Program przewiduje, że wynik strukturalny osłabi się nieznacznie w 2008 r., a następnie poprawi się, osiągając ostatecznie średniookresowy cel budżetowy w 2010 r. i nadwyżkę strukturalną do roku 2011 (licząc zgodnie z powszechnie przyjętą metodyką). Wcześniejszy program nie przewidywał osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w okresie objętym programem. Co więcej, zakłada się, że dzięki warunkom gospodarczym bilans sektora instytucji rządowych i samorządowych będzie nadal zmierzał w kierunku niewielkiej nadwyżki. Zgodnie z tą samą tendencją powinna następować poprawa wyniku pierwotnego, gdzie nadwyżka osiągnie 3,5 % PKB do 2011 r. Planowana konsolidacja opiera się w całości na wydatkach. Skompensuje to z nadwyżką spadek dochodów związany głównie z reformą podatku od osób prawnych oraz obniżeniem stawek na ubezpieczenie na wypadek bezrobocia w 2008 r. I tak, wskaźnik wydatków ma do 2011 r. spaść o 2,5 punktu procentowego, do poziomu 41,5 % PKB, co planuje się osiągnąć głównie w drodze ograniczania wydatków socjalnych. Szacuje się, że w 2007 r. dług sektora instytucji rządowych i samorządowych obniży się do poziomu 65 % PKB, pozostając powyżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, oraz przewiduje się jego dalsze zmniejszenie o 7,5 punktu procentowego w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej jest zapewnienie stabilności finansów publicznych w długim okresie. Aby osiągnąć ten cel, w programie proponuje się dalszą konsolidację budżetową, przy jednoczesnej poprawie warunków wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Średniookresowy cel budżetowy, którym jest zrównoważenie budżetu w kategoriach strukturalnych (tj. wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowych), został zasadniczo osiągnięty w 2007 r. Program przewiduje, że wynik strukturalny osłabi się nieznacznie w 2008 r., a następnie poprawi się, osiągając ostatecznie średniookresowy cel budżetowy w 2010 r. i nadwyżkę strukturalną do roku 2011 (licząc zgodnie z powszechnie przyjętą metodyką). Wcześniejszy program nie przewidywał osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w okresie objętym programem. Co więcej, zakłada się, że dzięki warunkom gospodarczym bilans sektora instytucji rządowych i samorządowych będzie nadal zmierzał w kierunku niewielkiej nadwyżki. Zgodnie z tą samą tendencją powinna następować poprawa wyniku pierwotnego, gdzie nadwyżka osiągnie 3,5 % PKB do 2011 r. Planowana konsolidacja opiera się w całości na wydatkach. Skompensuje to z nadwyżką spadek dochodów związany głównie z reformą podatku od osób prawnych oraz obniżeniem stawek na ubezpieczenie na wypadek bezrobocia w 2008 r. I tak, wskaźnik wydatków ma do 2011 r. spaść o 2,5 punktu procentowego, do poziomu 41,5 % PKB, co planuje się osiągnąć głównie w drodze ograniczania wydatków socjalnych. Szacuje się, że w 2007 r. dług sektora instytucji rządowych i samorządowych obniży się do poziomu 65 % PKB, pozostając powyżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, oraz przewiduje się jego dalsze zmniejszenie o 7,5 punktu procentowego w okresie objętym programem.

| (6) | Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zrównoważone. Powyższe prognozy makroekonomiczne wydają się realne na rok 2008 i ostrożne dla pozostałego okresu. Ponadto na przestrzeni ostatnich dwóch lat faktyczna sytuacja budżetowa okazała się lepsza, niż zakładano. Program wydaje się zakładać, że poprawa sytuacji strukturalnej w następstwie reform rynku pracy będzie nadal trwać w okresie objętym programem. Ponieważ nie planuje się dalszych reform, w celu osiągnięcia planowanego wyniku budżetowego konieczne będzie ciągłe zaangażowanie w celu utrzymania silnej kontroli nad wydatkami. Również zagrożenia związane z planowanymi zmianami wskaźnika długu wydają się zrównoważone. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zrównoważone. Powyższe prognozy makroekonomiczne wydają się realne na rok 2008 i ostrożne dla pozostałego okresu. Ponadto na przestrzeni ostatnich dwóch lat faktyczna sytuacja budżetowa okazała się lepsza, niż zakładano. Program wydaje się zakładać, że poprawa sytuacji strukturalnej w następstwie reform rynku pracy będzie nadal trwać w okresie objętym programem. Ponieważ nie planuje się dalszych reform, w celu osiągnięcia planowanego wyniku budżetowego konieczne będzie ciągłe zaangażowanie w celu utrzymania silnej kontroli nad wydatkami. Również zagrożenia związane z planowanymi zmianami wskaźnika długu wydają się zrównoważone.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się wystarczający, aby do 2010 r. powrócić do celu średniookresowego, tak jak to przewidziano w programie. W całym okresie objętym programem zostałby zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu wynoszącego 3 % PKB przy zwykłych wahaniach makroekonomicznych. Jednakże planowanie rozluźnienie polityki budżetowej o około 0,5 % PKB oznacza również odejście od celu średniookresowego jedynie w 2008 roku. Przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może zatem nie być całkowicie zgodny z paktem stabilności i wzrostu. Rada odnotowuje, że plany budżetowe na rok 2008 pozostają zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 r. Mając na uwadze ryzyko związane ze wspomnianymi wyżej przewidywaniami odnośnie poziomu długu, wydaje się ponadto, że tempo obniżania się wskaźnika długu ku wartości odniesienia będzie w okresie objętym programem wystarczające. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się wystarczający, aby do 2010 r. powrócić do celu średniookresowego, tak jak to przewidziano w programie. W całym okresie objętym programem zostałby zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu wynoszącego 3 % PKB przy zwykłych wahaniach makroekonomicznych. Jednakże planowanie rozluźnienie polityki budżetowej o około 0,5 % PKB oznacza również odejście od celu średniookresowego jedynie w 2008 roku. Przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może zatem nie być całkowicie zgodny z paktem stabilności i wzrostu. Rada odnotowuje, że plany budżetowe na rok 2008 pozostają zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 r. Mając na uwadze ryzyko związane ze wspomnianymi wyżej przewidywaniami odnośnie poziomu długu, wydaje się ponadto, że tempo obniżania się wskaźnika długu ku wartości odniesienia będzie w okresie objętym programem wystarczające.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Niemiec kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest zbliżony do średniej UE, przy wydatkach na emerytury rosnących nieco wolniej niż w wielu innych krajach, co jest wynikiem uchwalonych już reform systemu emerytalnego. Przeprowadzona ostatnio reforma systemu emerytalnego (2007) spowoduje stopniowy wzrost ustawowego wieku emerytalnego do 67 roku życia począwszy od 2012 r., co powinno dodatkowo spowolnić przewidywany wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie pozycja budżetowa w 2007 r., która jest lepsza niż wyjściowa pozycja z poprzedniego programu, przyczynia się do skompensowania przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Nie wystarczy to jednak, aby w pełni zapobiec przyszłej presji wydatkowej. Do zmniejszenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych w długim okresie przyczyniłoby się utrzymanie wysokiej nadwyżki pierwotnej w perspektywie średnioterminowej oraz sprowadzenie wskaźnika długu poniżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Niemiec kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest zbliżony do średniej UE, przy wydatkach na emerytury rosnących nieco wolniej niż w wielu innych krajach, co jest wynikiem uchwalonych już reform systemu emerytalnego. Przeprowadzona ostatnio reforma systemu emerytalnego (2007) spowoduje stopniowy wzrost ustawowego wieku emerytalnego do 67 roku życia począwszy od 2012 r., co powinno dodatkowo spowolnić przewidywany wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie pozycja budżetowa w 2007 r., która jest lepsza niż wyjściowa pozycja z poprzedniego programu, przyczynia się do skompensowania przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Nie wystarczy to jednak, aby w pełni zapobiec przyszłej presji wydatkowej. Do zmniejszenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych w długim okresie przyczyniłoby się utrzymanie wysokiej nadwyżki pierwotnej w perspektywie średnioterminowej oraz sprowadzenie wskaźnika długu poniżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia.

| (9) | Program stabilności nie precyzuje wprawdzie bezpośredniego wpływu na budżet wynikającego z przedstawionego na jesieni 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform, jednak nakreślone w obydwu dokumentach strategie budżetowe wydają się ze sobą spójne. W programie stabilności wymieniono najważniejsze środki o bezpośrednich skutkach dla budżetu, przedstawione w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform, na przykład: reformę podatku od osób prawnych, podniesienie ustawowego wieku emerytalnego, obniżkę składek na ubezpieczenia społeczne, ułatwienia w zakresie opieki nad dziećmi oraz drugi etap reformy sytemu federalnego przewidujący zrewidowanie relacji budżetowych pomiędzy poszczególnymi szczeblami administracji w celu zapewnienia dyscypliny budżetowej. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności nie precyzuje wprawdzie bezpośredniego wpływu na budżet wynikającego z przedstawionego na jesieni 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform, jednak nakreślone w obydwu dokumentach strategie budżetowe wydają się ze sobą spójne. W programie stabilności wymieniono najważniejsze środki o bezpośrednich skutkach dla budżetu, przedstawione w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform, na przykład: reformę podatku od osób prawnych, podniesienie ustawowego wieku emerytalnego, obniżkę składek na ubezpieczenia społeczne, ułatwienia w zakresie opieki nad dziećmi oraz drugi etap reformy sytemu federalnego przewidujący zrewidowanie relacji budżetowych pomiędzy poszczególnymi szczeblami administracji w celu zapewnienia dyscypliny budżetowej.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla poszczególnych krajów, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla poszczególnych krajów, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania są określone w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania są określone w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4).

Podsumowując, należy stwierdzić, że korzystając z utrzymującego się silnego wzrostu gospodarczego, Niemcy wykorzystały nieprzewidziane dochody do zmniejszenia deficytu budżetowego, a tym samym osiągnęły zasadniczo średniookresowy cel budżetowy w 2007 r., czyli o wiele wcześniej, niż było to zakładane w poprzednim programie. Wynik ten zasługuje na uznanie. Jednakże w 2008 r. finanse publiczne tego kraju mogą być narażone na powrót deficytu strukturalnego. Strategia budżetowa przewiduje następnie stopniowy powrót do średniookresowego celu budżetowego, dzięki trwałemu ograniczeniu wydatków. Ryzyko towarzyszące prognozom budżetowym jest neutralne. Scenariusz makroekonomiczny na okres po 2008 roku będący podstawą programu ma wprawdzie charakter ostrożny, jednak w celu osiągnięcia planowanego wyniku budżetowego konieczne będzie ciągłe zaangażowanie w celu utrzymania silnej kontroli nad wydatkami. Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Niemiec kształtują się na średnim poziomie.

W świetle powyższej oceny wzywa się Niemcy do:

| (i) | utrzymania pozytywnych wyników osiągniętych w 2007 r. przez zachowanie ścisłej kontroli nad wydatkami zgodnie z wytycznymi programu oraz przez przeznaczenie nieoczekiwanej nadwyżki dochodów na zmniejszenie długu; |
| --- | --- |

(i)

utrzymania pozytywnych wyników osiągniętych w 2007 r. przez zachowanie ścisłej kontroli nad wydatkami zgodnie z wytycznymi programu oraz przez przeznaczenie nieoczekiwanej nadwyżki dochodów na zmniejszenie długu;

| (ii) | poprawy stabilności finansów publicznych w długim okresie przez kontynuację realizacji uchwalonych reform gospodarczych sprzyjających wzrostowi i zatrudnieniu oraz przez wzmocnienie osiągniętej konsolidacji budżetowej w drodze wzmocnienia instytucji budżetowych, w szczególności dzięki trwającej rewizji federalnych relacji budżetowych. |
| --- | --- |

(ii)

poprawy stabilności finansów publicznych w długim okresie przez kontynuację realizacji uchwalonych reform gospodarczych sprzyjających wzrostowi i zatrudnieniu oraz przez wzmocnienie osiągniętej konsolidacji budżetowej w drodze wzmocnienia instytucji budżetowych, w szczególności dzięki trwającej rewizji federalnych relacji budżetowych.

Rada odnotowuje również, że działania takie byłyby zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę na posiedzeniu w kwietniu 2007 r.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS grudzień 2007 | 2,9 | 2,4 | 2 | 1,5 | 1,5 | 1,5 |
| KOM listopad 2007 | 2,9 | 2,5 | 2,1 | 2,2 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | 2,3 | 1,4 | 1,75 | 1,75 | 1,75 | nd. |
| Inflacja HICP
  (%) | PS grudzień 2007 | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. |
| KOM listopad 2007 | 1,8 | 2,2 | 2 | 1,8 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PS grudzień 2007 | – 0,2 | 0,7 | 1,1 | 0,8 | 0,5 | – 0,1 |
| KOM listopad 2007 (6) | – 0,5 | 0,3 | 0,6 | 0,9 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | – 0,3 | – 0,3 | – 0,2 | 0 | 0 | nd. |
| Zadłużenie/wierzytelności netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 5,2 | 6,1 | 6,1 | 6,3 | 6,3 | 6,3 |
| KOM listopad 2007 | 5,2 | 5,8 | 5,8 | 6,1 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. | nd. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | – 1,6 | 0 | – 0,5 | 0 | 0,5 | 0,5 |
| KOM listopad 2007 | – 1,6 | 0,1 | – 0,1 | 0,2 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | – 2,1 | – 1,5 | – 1,5 | – 1 | – 0,5 | nd. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 1,2 | 3 | 2,5 | 2,5 | 3 | 3,5 |
| KOM listopad 2007 | 1,2 | 2,8 | 2,6 | 2,8 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | 0,5 | 1 | 1 | 1,5 | 2 | nd. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

  (% PKB) | PS grudzień 2007 | – 1,5 | – 0,3 | – 0,8 | – 0,4 | 0 | 0,7 |
| KOM listopad 2007 | – 1,3 | – 0,1 | – 0,4 | – 0,2 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | – 2,0 | – 1,5 | – 1,5 | – 1,0 | – 0,6 | nd. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PS grudzień 2007 | – 1,5 | – 0,3 | – 0,7 | – 0,3 | 0 | 0,7 |
| KOM listopad 2007 | – 1,3 | 0,0 | – 0,4 | – 0,2 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | – 2 | – 1,5 | – 1,5 | – 1 | – 0,6 | nd. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS grudzień 2007 | 67,5 | 65 | 63 | 61,5 | 59,5 | 57,5 |
| KOM listopad 2007 | 67,5 | 64,7 | 62,6 | 60,3 | nd. | nd. |
| PS listopad 2006 | 68 | 67 | 66,5 | 65,5 | 64,5 | nd. |
| Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

2011

Realny PKB

(zmiana w %)

PS grudzień 2007

2,9

2,4

2

1,5

1,5

1,5

KOM listopad 2007

2,9

2,5

2,1

2,2

nd.

nd.

PS listopad 2006

2,3

1,4

1,75

1,75

1,75

nd.

Inflacja HICP

(%)

PS grudzień 2007

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

KOM listopad 2007

1,8

2,2

2

1,8

nd.

nd.

PS listopad 2006

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PS grudzień 2007

– 0,2

0,7

1,1

0,8

0,5

– 0,1

KOM listopad 2007 (6)

– 0,5

0,3

0,6

0,9

nd.

nd.

PS listopad 2006

– 0,3

– 0,3

– 0,2

0

0

nd.

Zadłużenie/wierzytelności netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS grudzień 2007

5,2

6,1

6,1

6,3

6,3

6,3

KOM listopad 2007

5,2

5,8

5,8

6,1

nd.

nd.

PS listopad 2006

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

nd.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS grudzień 2007

– 1,6

0

– 0,5

0

0,5

0,5

KOM listopad 2007

– 1,6

0,1

– 0,1

0,2

nd.

nd.

PS listopad 2006

– 2,1

– 1,5

– 1,5

– 1

– 0,5

nd.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS grudzień 2007

1,2

3

2,5

2,5

3

3,5

KOM listopad 2007

1,2

2,8

2,6

2,8

nd.

nd.

PS listopad 2006

0,5

1

1

1,5

2

nd.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (5)

(% PKB)

PS grudzień 2007

– 1,5

– 0,3

– 0,8

– 0,4

0

0,7

KOM listopad 2007

– 1,3

– 0,1

– 0,4

– 0,2

nd.

nd.

PS listopad 2006

– 2,0

– 1,5

– 1,5

– 1,0

– 0,6

nd.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PS grudzień 2007

– 1,5

– 0,3

– 0,7

– 0,3

0

0,7

KOM listopad 2007

– 1,3

0,0

– 0,4

– 0,2

nd.

nd.

PS listopad 2006

– 2

– 1,5

– 1,5

– 1

– 0,6

nd.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS grudzień 2007

67,5

65

63

61,5

59,5

57,5

KOM listopad 2007

67,5

64,7

62,6

60,3

nd.

nd.

PS listopad 2006

68

67

66,5

65,5

64,5

nd.

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przywołane w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego na jesieni 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform. Najnowsze wskaźniki sugerują jednak nieco niższy wzrost w 2008 roku.

(3)  Dz.U. C 70 z 27.3.2007, str. 5.

(4)  W szczególności w programie nie przedstawiono danych na temat inflacji HICP oraz łącznych transferów społecznych oraz nie wymieniono wszystkich podstawowych założeń scenariusza makroekonomicznego, będącego podstawą programu.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(6)  W oparciu o szacowany potencjalny wzrost w wysokości — odpowiednio — 1,2 %, 1,6 %, 1,8 % i 1,9 % w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne z wyłączeniem środków jednorazowych i innych środków tymczasowych. Środki jednorazowe i inne środki tymczasowe wyniosą 0,1 % PKB w 2008 r. i 2009 r. zgodnie z najnowszym programem (wszystkie te środki przyczynią się do zwiększenia deficytu) oraz 0,1 % PKB w 2007 r. i 2009 r. zgodnie z jesienną prognozą służb Komisji (wszystkie te środki przyczynią się do zwiększenia deficytu).

Źródło:

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/16 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/16

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Szwecję

(2008/C 49/05)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | Dnia 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji przedstawiony przez Szwecję obejmujący lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

Dnia 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji przedstawiony przez Szwecję obejmujący lata 2007–2010.

| (2) | W ostatnich latach gospodarka szwedzka osiągała dobre wyniki. W 2007 roku weszła w bardziej dojrzałą fazę, charakteryzującą się silnym popytem krajowym stymulowanym rosnącymi inwestycjami oraz wzrostem spożycia prywatnego. W tej sytuacji, szwedzkie finanse publiczne odnotowały również dobry wynik przy stałej i znacznej nadwyżce sektora instytucji rządowych i samorządowych.
  Zorientowane na stabilność ramy makroekonomiczne, silny wzrost gospodarczy oraz ramy budżetowe opierające się na przepisach krajowych wspierały dobry stan finansów publicznych. Mimo iż w ciągu nadchodzących lat przewidywane jest spowolnienie tempa działalności gospodarczej, oczekuje się, że zarówno podstawowe wskaźniki gospodarcze, jak i sytuacja budżetowa będą nadal korzystne. W tym kontekście ważne jest, aby pole manewru zapewnione dzięki silnym finansom publicznym nie było ciągle wykorzystywane do zwiększania wydatków na spożycie publiczne. W szczególności, zwiększenie wydatków przez samorządy lokalne przy trwającej obecnie dobrej koniunkturze mogłoby doprowadzić w przyszłości do trwałego ustalenia wydatków publicznych na wyższym poziomie, co zakłóciłoby plan rozłożonego w czasie, umiarkowanego zmniejszenia wydatków w stosunku do PKB i rządową strategię obniżenia podatków mającą na celu wzmocnienie zachęt do podejmowania pracy. |
| --- | --- |

(2)

W ostatnich latach gospodarka szwedzka osiągała dobre wyniki. W 2007 roku weszła w bardziej dojrzałą fazę, charakteryzującą się silnym popytem krajowym stymulowanym rosnącymi inwestycjami oraz wzrostem spożycia prywatnego. W tej sytuacji, szwedzkie finanse publiczne odnotowały również dobry wynik przy stałej i znacznej nadwyżce sektora instytucji rządowych i samorządowych.

Zorientowane na stabilność ramy makroekonomiczne, silny wzrost gospodarczy oraz ramy budżetowe opierające się na przepisach krajowych wspierały dobry stan finansów publicznych. Mimo iż w ciągu nadchodzących lat przewidywane jest spowolnienie tempa działalności gospodarczej, oczekuje się, że zarówno podstawowe wskaźniki gospodarcze, jak i sytuacja budżetowa będą nadal korzystne. W tym kontekście ważne jest, aby pole manewru zapewnione dzięki silnym finansom publicznym nie było ciągle wykorzystywane do zwiększania wydatków na spożycie publiczne. W szczególności, zwiększenie wydatków przez samorządy lokalne przy trwającej obecnie dobrej koniunkturze mogłoby doprowadzić w przyszłości do trwałego ustalenia wydatków publicznych na wyższym poziomie, co zakłóciłoby plan rozłożonego w czasie, umiarkowanego zmniejszenia wydatków w stosunku do PKB i rządową strategię obniżenia podatków mającą na celu wzmocnienie zachęt do podejmowania pracy.

| (3) | Program zawiera trzy różne scenariusze prognoz makroekonomicznych i budżetowych: scenariusz „podstawowy”, scenariusz „powolnego wzrostu” oraz scenariusz „szybkiego wzrostu”. Za scenariusz odniesienia w ocenie prognoz budżetowych przyjęto scenariusz „podstawowy”, chociaż na podstawie dostępnych obecnie informacji (2) wydaje się, że jest on oparty na nieco optymistycznych założeniach dotyczących wzrostu. Przewiduje on, że wzrost realnego PKB zmniejszy się z 3,2 % w 2007 roku do średnio 2,6 % przez resztę okresu objętego programem. Przewidywania programu co do poziomu inflacji, zakładające, że przekroczy ona poziom docelowy zakładany przez Riksbank wynoszący 2 %, również wydają się realistyczne. Przewiduje się, że większy wzrost płac połączony ze słabszym wzrostem produktywności niż na przestrzeni ostatnich lat ma spowodować podniesienie kosztów pracy, co przyczyni się do zwiększenia presji inflacyjnej. |
| --- | --- |

(3)

Program zawiera trzy różne scenariusze prognoz makroekonomicznych i budżetowych: scenariusz „podstawowy”, scenariusz „powolnego wzrostu” oraz scenariusz „szybkiego wzrostu”. Za scenariusz odniesienia w ocenie prognoz budżetowych przyjęto scenariusz „podstawowy”, chociaż na podstawie dostępnych obecnie informacji (2) wydaje się, że jest on oparty na nieco optymistycznych założeniach dotyczących wzrostu. Przewiduje on, że wzrost realnego PKB zmniejszy się z 3,2 % w 2007 roku do średnio 2,6 % przez resztę okresu objętego programem. Przewidywania programu co do poziomu inflacji, zakładające, że przekroczy ona poziom docelowy zakładany przez Riksbank wynoszący 2 %, również wydają się realistyczne. Przewiduje się, że większy wzrost płac połączony ze słabszym wzrostem produktywności niż na przestrzeni ostatnich lat ma spowodować podniesienie kosztów pracy, co przyczyni się do zwiększenia presji inflacyjnej.

| (4) | W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 roku nadwyżkę sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 3 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że wyniesie ona 1,2 % PKB. Lepszy niż zakładano wynik zawdzięcza się w szczególności efektowi bazowemu (odzwierciedlającemu lepszy wynik za 2006 rok niż zakładany w poprzednim programie) oraz lepszej niż zakładano sytuacji na rynku pracy w 2007 roku, mającej w porównaniu z przewidywaniami korzystniejszy wpływ na dochody, a w mniejszym stopniu również na wydatki.
  Zgodnie z zaleceniami dotyczącymi polityki wynikającymi pośrednio z opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniego zaktualizowanego programu konwergencji (3), ocenia się, że w 2007 roku wynik strukturalny ulegnie znacznej poprawie, wskazując na antycykliczny charakter kursu polityki budżetowej w 2007 roku. |
| --- | --- |

(4)

W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 roku nadwyżkę sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 3 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że wyniesie ona 1,2 % PKB. Lepszy niż zakładano wynik zawdzięcza się w szczególności efektowi bazowemu (odzwierciedlającemu lepszy wynik za 2006 rok niż zakładany w poprzednim programie) oraz lepszej niż zakładano sytuacji na rynku pracy w 2007 roku, mającej w porównaniu z przewidywaniami korzystniejszy wpływ na dochody, a w mniejszym stopniu również na wydatki.

Zgodnie z zaleceniami dotyczącymi polityki wynikającymi pośrednio z opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniego zaktualizowanego programu konwergencji (3), ocenia się, że w 2007 roku wynik strukturalny ulegnie znacznej poprawie, wskazując na antycykliczny charakter kursu polityki budżetowej w 2007 roku.

| (5) | Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej nakreślonej w programie jest osiągnięcie średniej nominalnej nadwyżki budżetowej na poziomie 1 % na przestrzeni cyklu koniunkturalnego, opierającej się na ustaleniu wieloletniego pułapu wydatków podsektora centralnego oraz na zrównoważonych wymogach budżetowych wobec podsektora lokalnego. Powyższa docelowa nadwyżka jest zgodna ze średniookresowym celem budżetowym dla pozycji budżetowej Szwecji prowadzącym do osiągnięcia nadwyżki strukturalnej (tzn. wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) na poziomie 1 % PKB, który to wynik zgodnie z przewidywaniami powinien być utrzymany z zachowaniem znacznego marginesu bezpieczeństwa w okresie trwania programu. Średniookresowy cel budżetowy został obniżony z 2 % wyznaczonych w ramach poprzedniej aktualizacji, wskutek wdrożenia decyzji Eurostatu z marca 2004 roku w sprawie klasyfikacji funduszy emerytalnych drugiego filaru poza sektorem rządowym od kwietnia roku 2007 (4). Korekta ta ma charakter czysto techniczny, a nowy cel potwierdza ten sam poziom ambicji budżetowych. Przewiduje się niewielki spadek nadwyżki sektora instytucji rządowych i samorządowych z 3 % PKB w 2007 roku do 2,8 % w 2008 roku. Ocenia się zatem, że wynik powróci znów stopniowo do poziomu 3,6 % w 2010 roku. Osłabienie sytuacji budżetowej w 2008 roku będzie związane ze znacznym obniżeniem podatków dochodowych od osób o niskich i średnich dochodach poprzez zwiększenie kredytu podatkowego związanego z zatrudnieniem, które będzie jedynie częściowo finansowane innymi środkami zwiększającymi dochody lub zmniejszającymi wydatki. Dla pozostałej części okresu trwania programu prognozy były formułowane przy założeniu niezmiennego kursu polityki, zgodnie z którym zarówno wskaźnik dochodów, jak i wydatków przyjmują tendencję zniżkową. W kontekście korzystniejszych niż oczekiwano wyników w 2006 i 2007 roku, wspomniane wcześniej przewidywania dotyczące nadwyżki są znacznie wyższe niż w poprzedniej aktualizacji, przy zasadniczo podobnych podstawach makroekonomicznych. Wynik pierwotny oraz wynik strukturalny wykazują zasadniczo podobny rozwój jak wynik zasadniczy. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem średniookresowej strategii budżetowej nakreślonej w programie jest osiągnięcie średniej nominalnej nadwyżki budżetowej na poziomie 1 % na przestrzeni cyklu koniunkturalnego, opierającej się na ustaleniu wieloletniego pułapu wydatków podsektora centralnego oraz na zrównoważonych wymogach budżetowych wobec podsektora lokalnego. Powyższa docelowa nadwyżka jest zgodna ze średniookresowym celem budżetowym dla pozycji budżetowej Szwecji prowadzącym do osiągnięcia nadwyżki strukturalnej (tzn. wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) na poziomie 1 % PKB, który to wynik zgodnie z przewidywaniami powinien być utrzymany z zachowaniem znacznego marginesu bezpieczeństwa w okresie trwania programu. Średniookresowy cel budżetowy został obniżony z 2 % wyznaczonych w ramach poprzedniej aktualizacji, wskutek wdrożenia decyzji Eurostatu z marca 2004 roku w sprawie klasyfikacji funduszy emerytalnych drugiego filaru poza sektorem rządowym od kwietnia roku 2007 (4). Korekta ta ma charakter czysto techniczny, a nowy cel potwierdza ten sam poziom ambicji budżetowych. Przewiduje się niewielki spadek nadwyżki sektora instytucji rządowych i samorządowych z 3 % PKB w 2007 roku do 2,8 % w 2008 roku. Ocenia się zatem, że wynik powróci znów stopniowo do poziomu 3,6 % w 2010 roku. Osłabienie sytuacji budżetowej w 2008 roku będzie związane ze znacznym obniżeniem podatków dochodowych od osób o niskich i średnich dochodach poprzez zwiększenie kredytu podatkowego związanego z zatrudnieniem, które będzie jedynie częściowo finansowane innymi środkami zwiększającymi dochody lub zmniejszającymi wydatki. Dla pozostałej części okresu trwania programu prognozy były formułowane przy założeniu niezmiennego kursu polityki, zgodnie z którym zarówno wskaźnik dochodów, jak i wydatków przyjmują tendencję zniżkową. W kontekście korzystniejszych niż oczekiwano wyników w 2006 i 2007 roku, wspomniane wcześniej przewidywania dotyczące nadwyżki są znacznie wyższe niż w poprzedniej aktualizacji, przy zasadniczo podobnych podstawach makroekonomicznych. Wynik pierwotny oraz wynik strukturalny wykazują zasadniczo podobny rozwój jak wynik zasadniczy.

| (6) | Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone. Mimo iż według prognoz przedstawionych w programie w okresie obowiązywania programu (5) ma nastąpić spowolnienie tempa wzrostu PKB, elementy składowe wzrostu są nadal korzystne z punktu widzenia finansów publicznych, zwłaszcza wobec istotnego wzrostu spożycia prywatnego. Ponadto, prognozy budżetowe znajdują potwierdzenie w dotychczas skutecznej realizacji programu osiągniętej częściowo dzięki ustaleniu wspomnianego powyżej pułapu wydatków, przy realistycznych prognozach dotyczących dochodów z podatków. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone. Mimo iż według prognoz przedstawionych w programie w okresie obowiązywania programu (5) ma nastąpić spowolnienie tempa wzrostu PKB, elementy składowe wzrostu są nadal korzystne z punktu widzenia finansów publicznych, zwłaszcza wobec istotnego wzrostu spożycia prywatnego. Ponadto, prognozy budżetowe znajdują potwierdzenie w dotychczas skutecznej realizacji programu osiągniętej częściowo dzięki ustaleniu wspomnianego powyżej pułapu wydatków, przy realistycznych prognozach dotyczących dochodów z podatków.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej pozwala na osiągnięcie i znaczne przekroczenie średniookresowego celu budżetowego w okresie objętym programem, zgodnie z jego przewidywaniami. Nieco słabsza sytuacja budżetowa w 2008 roku jest związana z kontynuacją reform strukturalnych mających na celu zwiększenie aktywności zawodowej przez zmniejszenie obciążeń podatkowych, co podnosi potencjał wzrostu gospodarki. Z najnowszych informacji wskazujących na możliwość osiągnięcia niższego poziomu wzrostu wynika, że ryzyko związane z procyklicznym kursem polityki budżetowej w roku 2008 jest bardzo ograniczone. Ponadto pogorszenie sytuacji budżetowej w roku 2008 będzie tymczasowe, gdyż nie przewiduje się jej przeniesienia na kolejne lata. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej pozwala na osiągnięcie i znaczne przekroczenie średniookresowego celu budżetowego w okresie objętym programem, zgodnie z jego przewidywaniami. Nieco słabsza sytuacja budżetowa w 2008 roku jest związana z kontynuacją reform strukturalnych mających na celu zwiększenie aktywności zawodowej przez zmniejszenie obciążeń podatkowych, co podnosi potencjał wzrostu gospodarki. Z najnowszych informacji wskazujących na możliwość osiągnięcia niższego poziomu wzrostu wynika, że ryzyko związane z procyklicznym kursem polityki budżetowej w roku 2008 jest bardzo ograniczone. Ponadto pogorszenie sytuacji budżetowej w roku 2008 będzie tymczasowe, gdyż nie przewiduje się jej przeniesienia na kolejne lata.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla finansów publicznych Szwecji kształtują się na niskim poziomie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest w Szwecji niższy niż średnia UE, a według przewidywań poziom wydatków na emerytury jako udział w PKB ma pozostać stosunkowo stabilny w długim okresie, co wynika ze znacznego ograniczenia wydatków w następstwie reformy systemu emerytalnego przyjętej w 1998 roku. Pozycja budżetowa w 2007 roku cechująca się zgodnie z przewidywaniami programu wysoką nadwyżką pierwotną przyczynia się do zmniejszenia zadłużenia brutto. Utrzymanie solidnych finansów publicznych, w tym osiąganie planowanych w programie nadwyżek, przyczyniłoby się do ograniczenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych w długim okresie. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla finansów publicznych Szwecji kształtują się na niskim poziomie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest w Szwecji niższy niż średnia UE, a według przewidywań poziom wydatków na emerytury jako udział w PKB ma pozostać stosunkowo stabilny w długim okresie, co wynika ze znacznego ograniczenia wydatków w następstwie reformy systemu emerytalnego przyjętej w 1998 roku. Pozycja budżetowa w 2007 roku cechująca się zgodnie z przewidywaniami programu wysoką nadwyżką pierwotną przyczynia się do zmniejszenia zadłużenia brutto. Utrzymanie solidnych finansów publicznych, w tym osiąganie planowanych w programie nadwyżek, przyczyniłoby się do ograniczenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych w długim okresie.

| (9) | Program konwergencji jest w pełni spójny ze sprawozdaniem z wykonania krajowego programu reform z października 2007 roku. W szczególności obydwa programy zawierają działania budżetowe mające na celu zwiększenia zachęt do podjęcia pracy i zwiększenia jej podaży. W związku z faktem, iż szczególna uwaga poświęcana jest środkom mającym bezpośredni wpływ na budżet, w 2008 roku nastąpi kolejne obniżenie podatków dochodowych, a zarówno system ubezpieczeń na wypadek bezrobocia, jak i system ubezpieczeń zdrowotnych ma zostać zreformowany w celu zapewnienia lepszej integracji osób, które obecnie znajdują się poza rynkiem pracy. Zaktualizowany program konwergencji opisuje również w kategoriach jakościowych ogólny wpływ krajowego programu reform na średniookresową strategię budżetową, w szczególności w zakresie wpływu zwiększenia podaży pracy na ogólną sytuację finansów publicznych oraz na potencjał wzrostu gospodarki. |
| --- | --- |

(9)

Program konwergencji jest w pełni spójny ze sprawozdaniem z wykonania krajowego programu reform z października 2007 roku. W szczególności obydwa programy zawierają działania budżetowe mające na celu zwiększenia zachęt do podjęcia pracy i zwiększenia jej podaży. W związku z faktem, iż szczególna uwaga poświęcana jest środkom mającym bezpośredni wpływ na budżet, w 2008 roku nastąpi kolejne obniżenie podatków dochodowych, a zarówno system ubezpieczeń na wypadek bezrobocia, jak i system ubezpieczeń zdrowotnych ma zostać zreformowany w celu zapewnienia lepszej integracji osób, które obecnie znajdują się poza rynkiem pracy. Zaktualizowany program konwergencji opisuje również w kategoriach jakościowych ogólny wpływ krajowego programu reform na średniookresową strategię budżetową, w szczególności w zakresie wpływu zwiększenia podaży pracy na ogólną sytuację finansów publicznych oraz na potencjał wzrostu gospodarki.

| (10) | Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość danych opcjonalnych (6). |
| --- | --- |

(10)

Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość danych opcjonalnych (6).

W ramach ogólnego podsumowania można stwierdzić, że pozycja budżetowa w średnim okresie jest dobra przy wysokiej nadwyżce sektora instytucji rządowych i samorządowych, a stopień zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Szwecji jest niski. Jeżeli w 2008 roku wzrost PKB okaże się niższy niż prognozowany, ryzyko związane z procyklicznym kursem polityki budżetowej w roku 2008 będzie bardzo ograniczone. Ponadto osłabienie strukturalnego salda budżetowego w roku 2008 jest związane z trwającymi reformami strukturalnymi mającymi na celu pobudzenie aktywności zawodowej, a tym samym zwiększenie potencjału wzrostu; nie przewiduje się, aby miało ono się przenieść na kolejne lata.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PK listopad 2007 | 4,2 | 3,2 | 3,2 | 2,5 | 2,2 |
| KOM listopad 2007 | 4,2 | 3,4 | 3,1 | 2,4 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 4 | 3,3 | 3,1 | 2,7 | n.d. |
| Inflacja HICP
  (%) | PK listopad 2007 | 1,4 | 1,7 | 2,7 | 2,5 | 2,1 |
| KOM listopad 2007 | 1,5 | 1,6 | 2 | 2 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 1,9 | 2,2 | 1,5 | 1,9 | n.d. |
| Luka produktowa (7)

  (% potencjalnego PKB) | PK listopad 2007 | 0,6 | 0,3 | 0,6 | 0,5 | 0,3 |
| KOM listopad 2007 (8) | 0,5 | 0,6 | 0,8 | 0,5 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 0 | 0,3 | 0,3 | 0,3 | n.d. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PK listopad 2007 | 6,5 | 7,1 | 7,2 | 7,4 | 7,7 |
| KOM listopad 2007 | 6,3 | 7 | 6,9 | 7,2 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 6,1 | 7,5 | 7,4 | 7,5 | n.d. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK listopad 2007 | 2,5 | 3 | 2,8 | 3,1 | 3,6 |
| KOM listopad 2007 | 2,5 | 3 | 2,8 | 3 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 1,8 | 1,2 | 1,5 | 2 | n.d. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PK listopad 2007 | 4,2 | 4,6 | 4,4 | 4,5 | 4,8 |
| KOM listopad 2007 | 4,2 | 4,7 | 4,3 | 4,5 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 3,5 | 3 | 3,1 | 3,5 | n.d. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (7)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | 2,2 | 2,8 | 2,4 | 2,8 | 3,4 |
| KOM listopad 2007 | 2,1 | 2,7 | 2,3 | 2,8 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 1,8 | 1 | 1,3 | 1,9 | n.d. |
| Wynik strukturalny (9)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | 1,7 | 2,4 | 2,1 | 2,8 | 3,4 |
| KOM listopad 2007 | 2,1 | 2,7 | 2,3 | 2,6 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 1,8 | 1 | 1,3 | 1,9 | n.d. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK listopad 2007 | 47 | 39,7 | 34,8 | 29,8 | 24,5 |
| KOM listopad 2007 | 47 | 41,1 | 35,7 | 30,5 | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 47 | 42 | 37,9 | 33,5 | n.d. |
| Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PK listopad 2007

4,2

3,2

3,2

2,5

2,2

KOM listopad 2007

4,2

3,4

3,1

2,4

n.d.

PK grudzień 2006

4

3,3

3,1

2,7

n.d.

Inflacja HICP

(%)

PK listopad 2007

1,4

1,7

2,7

2,5

2,1

KOM listopad 2007

1,5

1,6

2

2

n.d.

PK grudzień 2006

1,9

2,2

1,5

1,9

n.d.

Luka produktowa (7)

(% potencjalnego PKB)

PK listopad 2007

0,6

0,3

0,6

0,5

0,3

KOM listopad 2007 (8)

0,5

0,6

0,8

0,5

n.d.

PK grudzień 2006

0

0,3

0,3

0,3

n.d.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PK listopad 2007

6,5

7,1

7,2

7,4

7,7

KOM listopad 2007

6,3

7

6,9

7,2

n.d.

PK grudzień 2006

6,1

7,5

7,4

7,5

n.d.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK listopad 2007

2,5

3

2,8

3,1

3,6

KOM listopad 2007

2,5

3

2,8

3

n.d.

PK grudzień 2006

1,8

1,2

1,5

2

n.d.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PK listopad 2007

4,2

4,6

4,4

4,5

4,8

KOM listopad 2007

4,2

4,7

4,3

4,5

n.d.

PK grudzień 2006

3,5

3

3,1

3,5

n.d.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (7)

(% PKB)

PK listopad 2007

2,2

2,8

2,4

2,8

3,4

KOM listopad 2007

2,1

2,7

2,3

2,8

n.d.

PK grudzień 2006

1,8

1

1,3

1,9

n.d.

Wynik strukturalny (9)

(% PKB)

PK listopad 2007

1,7

2,4

2,1

2,8

3,4

KOM listopad 2007

2,1

2,7

2,3

2,6

n.d.

PK grudzień 2006

1,8

1

1,3

1,9

n.d.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK listopad 2007

47

39,7

34,8

29,8

24,5

KOM listopad 2007

47

41,1

35,7

30,5

n.d.

PK grudzień 2006

47

42

37,9

33,5

n.d.

Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę sprawozdania z realizacji krajowego programu reform przedstawionego w październiku 2007 roku. Zgodnie z niedawnymi wskaźnikami, wzrost w roku 2008 kształtowałby się jednak na nieco niższym poziomie.

(3)  Dz.U. C 72 z 29.3.2007, str. 17.

(4)  Zob. Eurostat News Release nr 30/2004 z dnia 2 marca 2004 r. oraz nr 117/2004 z dnia 23 września 2004 r.

(5)  Najnowsze dane wskazują na nieco słabszy wzrost — zwłaszcza w roku 2008 — niż przewiduje to program.

(6)  W szczególności brak jest danych dotyczących wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych z podziałem na funkcje, podziału korekty przepływów kapitałów oraz czynników sprzyjających potencjalnemu wzrostowi PKB, co powoduje, że ocena staje się obiektywnie trudniejsza.

(7)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniki w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(8)  W oparciu o szacunkowy potencjalny wzrost w wysokości — odpowiednio — 3,3 %, 3,4 %, 2,9 % i 2,7 % w latach 2006–2009.

(9)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Działania jednorazowe i tymczasowe wynoszą 0,5 % PKB w 2006 roku, 0,4 % PKB w 2007 roku i 0,3 % w 2008 roku; wszystkie przyczynią się do zmniejszenia deficytu zgodnie z najnowszym programem oraz 0,2 % PKB w 2009 roku zgodnie z jesienną prognozą służb Komisji przyczynią się do zmniejszenia deficytu. W swojej ocenie służby Komisji nie uwzględniają efektu zidentyfikowanego w programie na lata 2006–2007, który nie jest uważany za działanie jednorazowe ani tymczasowe.

Źródło:

Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/20 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/20

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2011 przedstawionego przez Węgry

(2008/C 49/06)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji Węgier obejmujący lata 2007–2011. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji Węgier obejmujący lata 2007–2011.

| (2) | W ostatnich kilku latach proces nadrabiania zaległości przebiega na Węgrzech wolniej niż w krajach sąsiednich. Towarzyszy temu postępujące rozluźnienie polityki budżetowej, które przyczynia się do powstania znacznej nierównowagi wewnętrznej i zewnętrznej oraz do względnego zaostrzenia kursu polityki pieniężnej. Od połowy roku 2006 rząd Węgier podejmuje kompleksowe działania na rzecz konsolidacji finansów publicznych.
  W rezultacie deficyt budżetowy, który w 2006 r. osiągnął szczytową wartość wynoszącą 9 % PKB, zaczął się zmniejszać i w 2007 r. wynosił około 6 % (a prawdopodobnie nawet mniej, zgodnie z najnowszymi szacunkami), a bilans zewnętrzny zaczął się poprawiać. Jednocześnie podwyżki podatków pośrednich i cen regulowanych doprowadziły przejściowo do pojawienia się presji inflacyjnej, która jednak powinna ponownie osłabnąć w 2008 r. Kontynuacja konsolidacji fiskalnej wraz usprawnieniem zarządzania budżetem i pogłębieniem reform strukturalnych powinna zapewnić fundament powrotu na ścieżkę dynamicznego i zrównoważonego wzrostu. Powinna się również przyczynić się do powiększenia pola manewru w zakresie polityki pieniężnej i do obniżenia premii z tytułu ryzyka. |
| --- | --- |

(2)

W ostatnich kilku latach proces nadrabiania zaległości przebiega na Węgrzech wolniej niż w krajach sąsiednich. Towarzyszy temu postępujące rozluźnienie polityki budżetowej, które przyczynia się do powstania znacznej nierównowagi wewnętrznej i zewnętrznej oraz do względnego zaostrzenia kursu polityki pieniężnej. Od połowy roku 2006 rząd Węgier podejmuje kompleksowe działania na rzecz konsolidacji finansów publicznych.

W rezultacie deficyt budżetowy, który w 2006 r. osiągnął szczytową wartość wynoszącą 9 % PKB, zaczął się zmniejszać i w 2007 r. wynosił około 6 % (a prawdopodobnie nawet mniej, zgodnie z najnowszymi szacunkami), a bilans zewnętrzny zaczął się poprawiać. Jednocześnie podwyżki podatków pośrednich i cen regulowanych doprowadziły przejściowo do pojawienia się presji inflacyjnej, która jednak powinna ponownie osłabnąć w 2008 r. Kontynuacja konsolidacji fiskalnej wraz usprawnieniem zarządzania budżetem i pogłębieniem reform strukturalnych powinna zapewnić fundament powrotu na ścieżkę dynamicznego i zrównoważonego wzrostu. Powinna się również przyczynić się do powiększenia pola manewru w zakresie polityki pieniężnej i do obniżenia premii z tytułu ryzyka.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że w latach 2007 i 2008 wzrost realnego PKB wyhamuje do poziomu poniżej średniej długoterminowej, a począwszy od roku 2009 powróci do poziomu wynoszącego 4 % lub więcej. W świetle dostępnych obecnie informacji (2) założenia dotyczące wzrostu gospodarczego wydają się realistyczne w odniesieniu do lat 2007 i 2008, natomiast dość optymistyczne jeśli chodzi o lata kolejne. W szczególności począwszy od roku 2009 w programie przewiduje się dość szybkie ożywienie gospodarcze i w związku z tym nieco zbyt optymistycznie zakładany wzrost popytu krajowego, któremu towarzyszyć ma jedynie nieznaczny spadek udziału eksportu netto. Przewidywania dotyczące dynamicznego wzrostu po roku 2008 oparte są na nieco zbyt optymistycznych założeniach dotyczących wzrostu wydajności pracy oraz na przewidywanym wzroście spożycia prywatnego i ponownym wzroście inwestycji. Przewidywana poprawa bilansu zewnętrznego jest realna pod warunkiem kontynuowania konsolidacji fiskalnej zgodnie z planem. Spadek inflacji z poziomu 7,9 % w roku 2007 do około 3 % w końcowych latach objętych programem jest zasadniczo realny, jednak płace wyższe niż przewidywane oraz utrzymująca się presja ze strony cen podstawowych towarów mogą zagrażać zakładanej w programie ścieżce inflacyjnej i dodatkowo opóźnić osiągnięcie nominalnej konwergencji. W związku z powyższym istotną rolę odgrywa dalsza realizacja reform strukturalnych. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą programu przewiduje, że w latach 2007 i 2008 wzrost realnego PKB wyhamuje do poziomu poniżej średniej długoterminowej, a począwszy od roku 2009 powróci do poziomu wynoszącego 4 % lub więcej. W świetle dostępnych obecnie informacji (2) założenia dotyczące wzrostu gospodarczego wydają się realistyczne w odniesieniu do lat 2007 i 2008, natomiast dość optymistyczne jeśli chodzi o lata kolejne. W szczególności począwszy od roku 2009 w programie przewiduje się dość szybkie ożywienie gospodarcze i w związku z tym nieco zbyt optymistycznie zakładany wzrost popytu krajowego, któremu towarzyszyć ma jedynie nieznaczny spadek udziału eksportu netto. Przewidywania dotyczące dynamicznego wzrostu po roku 2008 oparte są na nieco zbyt optymistycznych założeniach dotyczących wzrostu wydajności pracy oraz na przewidywanym wzroście spożycia prywatnego i ponownym wzroście inwestycji. Przewidywana poprawa bilansu zewnętrznego jest realna pod warunkiem kontynuowania konsolidacji fiskalnej zgodnie z planem. Spadek inflacji z poziomu 7,9 % w roku 2007 do około 3 % w końcowych latach objętych programem jest zasadniczo realny, jednak płace wyższe niż przewidywane oraz utrzymująca się presja ze strony cen podstawowych towarów mogą zagrażać zakładanej w programie ścieżce inflacyjnej i dodatkowo opóźnić osiągnięcie nominalnej konwergencji. W związku z powyższym istotną rolę odgrywa dalsza realizacja reform strukturalnych.

| (4) | W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 6,4 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że osiągnie on 6,8 % PKB. W programie przewiduje się, że deficyt w 2007 r. będzie jeszcze niższy i wyniesie 6,2 % PKB, a w świetle najnowszych informacji na temat wykonania budżetu wydaje się, że wynik będzie jeszcze lepszy. W połowie stycznia rząd po raz kolejny ogłosił niższą prognozę deficytu na poziomie 5,7 % PKB. Lepszy niż planowano wynik deficytu w 2007 r. jest zasługą przede wszystkim korzystnej pozycji wyjściowej z roku 2006 oraz wyższych niż oczekiwano dochodów pochodzących z podwyżek podatków i wdrożenia szeregu środków zapobiegających uchylaniu się od płacenia podatków. Obniżka deficytu byłaby jeszcze większa, gdyby części dodatkowo uzyskanego pola manewru nie wykorzystano na ponadplanowe zwiększenie wydatków. Ogólnie rzecz biorąc, wykonanie budżetu było w 2007 r. zasadniczo zgodne z opinią Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji, w której wezwano Węgry do rygorystycznego wykonania budżetu na 2007 r. (3). |
| --- | --- |

(4)

W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 6,4 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że osiągnie on 6,8 % PKB. W programie przewiduje się, że deficyt w 2007 r. będzie jeszcze niższy i wyniesie 6,2 % PKB, a w świetle najnowszych informacji na temat wykonania budżetu wydaje się, że wynik będzie jeszcze lepszy. W połowie stycznia rząd po raz kolejny ogłosił niższą prognozę deficytu na poziomie 5,7 % PKB. Lepszy niż planowano wynik deficytu w 2007 r. jest zasługą przede wszystkim korzystnej pozycji wyjściowej z roku 2006 oraz wyższych niż oczekiwano dochodów pochodzących z podwyżek podatków i wdrożenia szeregu środków zapobiegających uchylaniu się od płacenia podatków. Obniżka deficytu byłaby jeszcze większa, gdyby części dodatkowo uzyskanego pola manewru nie wykorzystano na ponadplanowe zwiększenie wydatków. Ogólnie rzecz biorąc, wykonanie budżetu było w 2007 r. zasadniczo zgodne z opinią Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji, w której wezwano Węgry do rygorystycznego wykonania budżetu na 2007 r. (3).

| (5) | Głównym celem aktualizacji jest korekta nadmiernego deficytu do 2009 r. (obniżenie go z 6,2 % PKB w 2007 r. do 3,2 % PKB w 2009 r. (4)), zgodnie z poprzednią aktualizacją, przy zasadniczo zbliżonym scenariuszu makroekonomicznym i jego dalsze zmniejszenie do poziomu 2,2 % PKB w roku 2011. Ponieważ przewiduje się, że wydatki z tytułu odsetek będą stopniowo maleć po roku 2008, poprawa wyniku pierwotnego może być nieco mniejsza: od deficytu w wysokości 2,2 % PKB w 2007 r. do nadwyżki w wysokości 1,1 % PKB w roku 2011. W aktualizacji potwierdzono, że średniookresowym celem w odniesieniu do pozycji budżetowej jest deficyt strukturalny (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w wysokości 0,5 % PKB, jednak nie przewiduje się osiągnięcia tego celu w okresie objętym programem.
  Konsolidację budżetową planuje się realizować poprzez obniżenie wskaźnika wydatków względem PKB, po jego zmniejszeniu o 1,5 punktu procentowego w 2007 r., o około 6 punktów procentowych w okresie objętym programem; pozwoliłoby to z nawiązką skompensować spadek wskaźnika dochodów względem PKB o około 2 punkty procentowe od roku 2008 (będący następstwem przede wszystkim zmniejszenia obciążeń podatkowych wynikającego ze struktury wzrostu PKB, mającego niewielki wpływ na dochody podatkowe). Po upływie okresu zamrożenia wydatków, co nastąpi w 2009 r., obniżanie wskaźnika wydatków realizowane będzie poprzez stopniowe wprowadzanie reform strukturalnych w dziedzinie administracji publicznej, edukacji, opieki zdrowotnej i emerytur, a także poprzez dalsze zmniejszanie dopłat do cen. Szacuje się, że w 2007 r. dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie około 65 % PKB, czyli więcej niż przewidziana w Traktacie wartość odniesienia wynosząca 60 % PKB; przewiduje się jego zmniejszenie o 3,6 punktu procentowego w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem aktualizacji jest korekta nadmiernego deficytu do 2009 r. (obniżenie go z 6,2 % PKB w 2007 r. do 3,2 % PKB w 2009 r. (4)), zgodnie z poprzednią aktualizacją, przy zasadniczo zbliżonym scenariuszu makroekonomicznym i jego dalsze zmniejszenie do poziomu 2,2 % PKB w roku 2011. Ponieważ przewiduje się, że wydatki z tytułu odsetek będą stopniowo maleć po roku 2008, poprawa wyniku pierwotnego może być nieco mniejsza: od deficytu w wysokości 2,2 % PKB w 2007 r. do nadwyżki w wysokości 1,1 % PKB w roku 2011. W aktualizacji potwierdzono, że średniookresowym celem w odniesieniu do pozycji budżetowej jest deficyt strukturalny (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w wysokości 0,5 % PKB, jednak nie przewiduje się osiągnięcia tego celu w okresie objętym programem.

Konsolidację budżetową planuje się realizować poprzez obniżenie wskaźnika wydatków względem PKB, po jego zmniejszeniu o 1,5 punktu procentowego w 2007 r., o około 6 punktów procentowych w okresie objętym programem; pozwoliłoby to z nawiązką skompensować spadek wskaźnika dochodów względem PKB o około 2 punkty procentowe od roku 2008 (będący następstwem przede wszystkim zmniejszenia obciążeń podatkowych wynikającego ze struktury wzrostu PKB, mającego niewielki wpływ na dochody podatkowe). Po upływie okresu zamrożenia wydatków, co nastąpi w 2009 r., obniżanie wskaźnika wydatków realizowane będzie poprzez stopniowe wprowadzanie reform strukturalnych w dziedzinie administracji publicznej, edukacji, opieki zdrowotnej i emerytur, a także poprzez dalsze zmniejszanie dopłat do cen. Szacuje się, że w 2007 r. dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie około 65 % PKB, czyli więcej niż przewidziana w Traktacie wartość odniesienia wynosząca 60 % PKB; przewiduje się jego zmniejszenie o 3,6 punktu procentowego w okresie objętym programem.

| (6) | Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone w 2008 r. ze względu na spodziewany lepszy niż przewidziano w programie wynik w roku 2007, a także dzięki rezerwom budżetowym, które mogą zostać przeznaczone na pokrycie ewentualnych przekroczeń wydatków. Począwszy od 2009 r. wyniki budżetowe mogą okazać się gorsze od zakładanych. Związane z perspektywami makroekonomicznymi zagrożenia dla realizacji ścieżki deficytu mają w 2008 roku charakter neutralny. Począwszy od 2009 r. istnieje jednak zagrożenie osiągania wzrostu PKB niższego niż oczekiwany, co prowadziłoby do powstania większych deficytów. Pojawiają się pewne oznaki rozluźnienia w odniesieniu do egzekwowanie środków ograniczania wydatków: od połowy 2007 r. wydatki doganiają wyższe od oczekiwanych dochody, a zamrożenie nominalnej wysokości wynagrodzeń w sektorze publicznym (które miało obowiązywać do roku 2009) nie będzie przestrzegane w 2008 r. (gdyż wzrosły wynagrodzenia w sektorze publicznym, częściowo w związku z wyższą niż oczekiwana inflacją). Dodatkowe zagrożenia po stronie wydatków mogą pojawić się w przypadku, gdyby planowana restrukturyzacja mocno zadłużonych kolei państwowych nie przyniosła ograniczenia związanych z nimi wydatków budżetowych (5). Zasadniczą rolę w ograniczaniu wydatków odgrywają dalsze plany oraz kontynuacja rozpoczętych reform strukturalnych w dziedzinie administracji publicznej, systemu opieki zdrowotnej, systemu emerytalnego, dotacji do cen i systemu edukacji. Powinny one jednak zostać w pełni sprecyzowane i przyjęte.
  Do poprawy wiarygodności strategii budżetowej i ograniczenia związanych z budżetem zagrożeń przyczynić się powinna istotna propozycja reformy mającej usprawnić zarządzanie budżetem, przedstawiona parlamentowi w listopadzie 2007 r.; wniosek legislacyjny musi jednak zostać przyjęty większością kwalifikowaną, a skuteczność proponowanych rozwiązań jako środka odwrócenia ostatnio występującej tendencji do niepełnego wykonywania budżetu wymaga jeszcze sprawdzenia. Choć wyniki budżetowe w ostatnim okresie są lepsze od planowanych, począwszy od 2009 r. pojawia się ryzyko — jak wynika z wcześniejszych doświadczeń — rozluźnienia polityki budżetowej w porównaniu z planami. Zagrożenia dla realizacji celów budżetowych mają zastosowanie również do wskaźnika długu, który w związku z tym może od roku 2009 kształtować się mniej korzystnie niż przewidziano w programie. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko związane z zawartymi w programie prognozami budżetowymi wydaje się zasadniczo zrównoważone w 2008 r. ze względu na spodziewany lepszy niż przewidziano w programie wynik w roku 2007, a także dzięki rezerwom budżetowym, które mogą zostać przeznaczone na pokrycie ewentualnych przekroczeń wydatków. Począwszy od 2009 r. wyniki budżetowe mogą okazać się gorsze od zakładanych. Związane z perspektywami makroekonomicznymi zagrożenia dla realizacji ścieżki deficytu mają w 2008 roku charakter neutralny. Począwszy od 2009 r. istnieje jednak zagrożenie osiągania wzrostu PKB niższego niż oczekiwany, co prowadziłoby do powstania większych deficytów. Pojawiają się pewne oznaki rozluźnienia w odniesieniu do egzekwowanie środków ograniczania wydatków: od połowy 2007 r. wydatki doganiają wyższe od oczekiwanych dochody, a zamrożenie nominalnej wysokości wynagrodzeń w sektorze publicznym (które miało obowiązywać do roku 2009) nie będzie przestrzegane w 2008 r. (gdyż wzrosły wynagrodzenia w sektorze publicznym, częściowo w związku z wyższą niż oczekiwana inflacją). Dodatkowe zagrożenia po stronie wydatków mogą pojawić się w przypadku, gdyby planowana restrukturyzacja mocno zadłużonych kolei państwowych nie przyniosła ograniczenia związanych z nimi wydatków budżetowych (5). Zasadniczą rolę w ograniczaniu wydatków odgrywają dalsze plany oraz kontynuacja rozpoczętych reform strukturalnych w dziedzinie administracji publicznej, systemu opieki zdrowotnej, systemu emerytalnego, dotacji do cen i systemu edukacji. Powinny one jednak zostać w pełni sprecyzowane i przyjęte.

Do poprawy wiarygodności strategii budżetowej i ograniczenia związanych z budżetem zagrożeń przyczynić się powinna istotna propozycja reformy mającej usprawnić zarządzanie budżetem, przedstawiona parlamentowi w listopadzie 2007 r.; wniosek legislacyjny musi jednak zostać przyjęty większością kwalifikowaną, a skuteczność proponowanych rozwiązań jako środka odwrócenia ostatnio występującej tendencji do niepełnego wykonywania budżetu wymaga jeszcze sprawdzenia. Choć wyniki budżetowe w ostatnim okresie są lepsze od planowanych, począwszy od 2009 r. pojawia się ryzyko — jak wynika z wcześniejszych doświadczeń — rozluźnienia polityki budżetowej w porównaniu z planami. Zagrożenia dla realizacji celów budżetowych mają zastosowanie również do wskaźnika długu, który w związku z tym może od roku 2009 kształtować się mniej korzystnie niż przewidziano w programie.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się zasadniczo zgodny z zaleconą przez Radę trwałą korektą nadmiernego deficytu do 2009 r., pod warunkiem pełnego i skutecznego wdrożenia zapowiedzianych w programie środków dotyczących budżetu oraz reform strukturalnych. Nawet jeśli plany budżetowe począwszy do 2009 roku obejmują po stronie wydatków wbudowane rezerwy, zaplanowany na 2009 r. docelowy deficyt w wysokości 3,2 % PKB nie zapewnia dostatecznej ochrony na wypadek nieprzewidzianego niekorzystnego rozwoju sytuacji budżetowej. Nie można oczekiwać, że w całym okresie objętym programem zostanie zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu wynoszącego 3 % PKB przy zwykłych wahaniach makroekonomicznych. W latach następujących po skorygowaniu nadmiernego deficytu tempo dostosowania do zawartego w programie celu średniookresowego jest nieodpowiednie i nie jest w wystarczający sposób wsparte konkretnymi środkami. Z uwagi na wspomniane wyżej zagrożenia dla realizacji prognoz dotyczących długu, tempo obniżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia może nie być wystarczające w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się zasadniczo zgodny z zaleconą przez Radę trwałą korektą nadmiernego deficytu do 2009 r., pod warunkiem pełnego i skutecznego wdrożenia zapowiedzianych w programie środków dotyczących budżetu oraz reform strukturalnych. Nawet jeśli plany budżetowe począwszy do 2009 roku obejmują po stronie wydatków wbudowane rezerwy, zaplanowany na 2009 r. docelowy deficyt w wysokości 3,2 % PKB nie zapewnia dostatecznej ochrony na wypadek nieprzewidzianego niekorzystnego rozwoju sytuacji budżetowej. Nie można oczekiwać, że w całym okresie objętym programem zostanie zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu wynoszącego 3 % PKB przy zwykłych wahaniach makroekonomicznych. W latach następujących po skorygowaniu nadmiernego deficytu tempo dostosowania do zawartego w programie celu średniookresowego jest nieodpowiednie i nie jest w wystarczający sposób wsparte konkretnymi środkami. Z uwagi na wspomniane wyżej zagrożenia dla realizacji prognoz dotyczących długu, tempo obniżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia może nie być wystarczające w okresie objętym programem.

| (8) | Chociaż przeprowadzone w latach 2006 i 2007 reformy pomogły ograniczyć wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, stabilność finansów publicznych Węgier w długim okresie wydaje się poważnie zagrożona. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na wydatki publiczne brutto nadal jest wyższy niż średnia UE. Uzyskanie w pełnym zakresie oszczędności budżetowych, jakich oczekuje się po wprowadzeniu bezpośredniego opodatkowania emerytur od roku 2013, jest uwarunkowane sposobem wdrożenia tego opodatkowania.
  Co ważniejsze, mimo znacznej poprawy w stosunku do roku 2006, oszacowana w programie pozycja budżetowa w roku 2007 nadal stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych w długim okresie, nawet bez uwzględnienia długoterminowego wpływu, jakie ma na budżet starzenie się społeczeństwa. Ponadto obecny poziom długu brutto przekracza określoną w Traktacie wartość odniesienia. Dalsza konsolidacja finansów publicznych zgodnie z programem przyczyniłaby się do ograniczenia zagrożeń dla ich stabilności. |
| --- | --- |

(8)

Chociaż przeprowadzone w latach 2006 i 2007 reformy pomogły ograniczyć wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, stabilność finansów publicznych Węgier w długim okresie wydaje się poważnie zagrożona. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na wydatki publiczne brutto nadal jest wyższy niż średnia UE. Uzyskanie w pełnym zakresie oszczędności budżetowych, jakich oczekuje się po wprowadzeniu bezpośredniego opodatkowania emerytur od roku 2013, jest uwarunkowane sposobem wdrożenia tego opodatkowania.

Co ważniejsze, mimo znacznej poprawy w stosunku do roku 2006, oszacowana w programie pozycja budżetowa w roku 2007 nadal stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych w długim okresie, nawet bez uwzględnienia długoterminowego wpływu, jakie ma na budżet starzenie się społeczeństwa. Ponadto obecny poziom długu brutto przekracza określoną w Traktacie wartość odniesienia. Dalsza konsolidacja finansów publicznych zgodnie z programem przyczyniłaby się do ograniczenia zagrożeń dla ich stabilności.

| (9) | Program konwergencji wydaje się być do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Koncentrując się na działaniach wywołujących bezpośrednie skutki budżetowe, w obu programach uwzględniono już przyjęte i planowane kroki mające na celu usprawnienie systemu instytucjonalnego w całym sektorze publicznym, między innymi poprzez racjonalizację funkcjonowania administracji publicznej i systemu opieki zdrowotnej, a także poprzez różne środki mające zniechęcać do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. W najnowszej aktualizacji przedstawiono pewne informacje na temat bezpośrednich skutków, jakie mają mieć dla budżetu plany reform strukturalnych oraz ostatnio przyjęte środki ujęte w sprawozdaniu z realizacji. Jednak nie wszystkie z przewidzianych środków zostały ujęte ilościowo w prognozach budżetowych przedstawionych w programie konwergencji, a ponadto sposób uwzględnienia tych środków nie jest ani kompleksowy, ani systematyczny. |
| --- | --- |

(9)

Program konwergencji wydaje się być do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Koncentrując się na działaniach wywołujących bezpośrednie skutki budżetowe, w obu programach uwzględniono już przyjęte i planowane kroki mające na celu usprawnienie systemu instytucjonalnego w całym sektorze publicznym, między innymi poprzez racjonalizację funkcjonowania administracji publicznej i systemu opieki zdrowotnej, a także poprzez różne środki mające zniechęcać do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. W najnowszej aktualizacji przedstawiono pewne informacje na temat bezpośrednich skutków, jakie mają mieć dla budżetu plany reform strukturalnych oraz ostatnio przyjęte środki ujęte w sprawozdaniu z realizacji. Jednak nie wszystkie z przewidzianych środków zostały ujęte ilościowo w prognozach budżetowych przedstawionych w programie konwergencji, a ponadto sposób uwzględnienia tych środków nie jest ani kompleksowy, ani systematyczny.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Węgier zawartymi w zintegrowanych wytycznych w dziedzinie polityki budżetowej, wydanych w kontekście strategii lizbońskiej. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Węgier zawartymi w zintegrowanych wytycznych w dziedzinie polityki budżetowej, wydanych w kontekście strategii lizbońskiej.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania są określone w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (6). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania są określone w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (6).

Podsumowując, w programie zaplanowano kontynuowanie korekty wysokiego deficytu występującego w poprzednich latach poprzez przeprowadzenie niezbędnych działań dostosowawczych zaplanowanych na początkowe lata okresu oraz przewidziano umiarkowany postęp na drodze do realizacji celu średniookresowego po przeprowadzeniu zaplanowanej korekty nadmiernego deficytu w roku 2009. W wyniku podjęcia środków konsolidacji oraz reform strukturalnych Węgry powinny osiągnąć wynik znacznie lepszy od zaplanowanego na 2007 r. deficytu w wysokości 6,8 % PKB i przyspieszyć tempo konwergencji. W porównaniu z poprzednim programem skorygowano nieco w dół docelową wartość deficytu na 2008 r. (do 4 % PKB), a w świetle oczekiwanego lepszego wykonania budżetu w roku 2007 możliwe, a wręcz pożądane, byłoby uzyskanie jeszcze lepszego wyniku. Obniżeniu docelowych wartości deficytu towarzyszą jednak większe niż planowano wcześniej wydatki, uzasadniane wyższymi niż oczekiwano dochodami, na które nie można liczyć po roku 2008. Ponadto począwszy od 2009 r. realizacja celów budżetowych obciążona jest większym ryzykiem, związanym przede wszystkim z możliwością przekroczenia wydatków w razie niezrealizowania w pełni zapowiedzianego programu szeroko zakrojonych reform. Trwałość planowanego dostosowania uzależniona jest zatem od lepszego zarządzania budżetem oraz od dokończenia reform strukturalnych, które mają zasadnicze znaczenie nie tylko dla przyciągnięcia bezpośrednich inwestycji zagranicznych, lecz także dla poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych, która jest na Węgrzech silnie zagrożona. Realizacja tych celów stanowi również warunek przyspieszenia nadrabiania zaległości gospodarczych, a w ostatecznym rozrachunku osiągnięcia trwałej konwergencji.

W świetle powyższej oceny oraz w świetle zalecenia z dnia 10 października 2006 r., wydanego zgodnie z art. 104 ust. 7 Traktatu, wzywa się Węgry do:

| (i) | rygorystycznego wykonania budżetu na 2008 r. i podjęcia odpowiednich działań w celu zapewnienia korekty nadmiernego deficytu najpóźniej do 2009 r., zgodnie z planem, w razie potrzeby poprzez podjęcie dodatkowych działań; a w związku między innymi z niewystarczającym marginesem bezpieczeństwa w stosunku do zagrożeń w 2009 r. — do wykorzystania wyższych niż oczekiwane dochodów w celu dalszej redukcji deficytu, co przyczyni się także do przyspieszenia tempa redukcji długu w stronę wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB; |
| --- | --- |

(i)

rygorystycznego wykonania budżetu na 2008 r. i podjęcia odpowiednich działań w celu zapewnienia korekty nadmiernego deficytu najpóźniej do 2009 r., zgodnie z planem, w razie potrzeby poprzez podjęcie dodatkowych działań; a w związku między innymi z niewystarczającym marginesem bezpieczeństwa w stosunku do zagrożeń w 2009 r. — do wykorzystania wyższych niż oczekiwane dochodów w celu dalszej redukcji deficytu, co przyczyni się także do przyspieszenia tempa redukcji długu w stronę wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB;

| (ii) | doprowadzenia do trwałego ograniczenia wydatków poprzez dalsze wzmocnienie przepisów i instytucji budżetowych oraz poprzez przyjęcie i sprawne wdrożenie pozostałych spośród zapowiedzianych środków racjonalizacji w dziedzinie administracji publicznej, opieki zdrowotnej i szkolnictwa; |
| --- | --- |

(ii)

doprowadzenia do trwałego ograniczenia wydatków poprzez dalsze wzmocnienie przepisów i instytucji budżetowych oraz poprzez przyjęcie i sprawne wdrożenie pozostałych spośród zapowiedzianych środków racjonalizacji w dziedzinie administracji publicznej, opieki zdrowotnej i szkolnictwa;

| (iii) | poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez dążenie do szybkiego osiągania celu średniookresowego oraz kontynuowania zapowiedzianej, po działaniach podjętych już w latach 2006–2007, reformy systemu emerytalnego, w związku z poziomem zadłużenia i wzrostem wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. |
| --- | --- |

(iii)

poprawy długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez dążenie do szybkiego osiągania celu średniookresowego oraz kontynuowania zapowiedzianej, po działaniach podjętych już w latach 2006–2007, reformy systemu emerytalnego, w związku z poziomem zadłużenia i wzrostem wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PK listopad 2007 | 3,9 | 1,7 | 2,8 | 4,0 | 4,1 | 4,2 |
| KOM listopad 2007 | 3,9 | 2,0 | 2,6 | 3,4 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | 4,0 | 2,2 | 2,6 | 4,2 | 4,3 | nd. |
| Inflacja HICP
  (%) | PK listopad 2007 | 4,0 | 7,9 | 4,8 | 3,0 | 2,9 | 2,8 |
| KOM listopad 2007 | 4,0 | 7,7 | 4,9 | 2,8 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | 3,9 | 6,2 | 3,3 | 3,0 | 2,8 | nd. |
| Luka produktowa (7)

  (% potencjalnego PKB) | PK listopad 2007 | 0,8 | – 0,8 | – 1,4 | – 1,0 | – 0,4 | 0,2 |
| KOM listopad 2007 (8) | 1,1 | 0,1 | – 0,3 | 0,0 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | 0,9 | – 0,4 | – 1,2 | – 0,5 | 0,4 | nd. |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 5,7 | – 4,1 | – 2,3 | – 1,7 | – 1,3 | – 0,8 |
| KOM listopad 2007 | – 5,7 | – 3,9 | – 1,5 | – 0,4 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 6,1 | – 3,6 | – 1,7 | – 0,1 | 0,6 | nd. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 9,2 | – 6,2 | – 4,0 | – 3,2 | – 2,7 | – 2,2 |
| KOM listopad 2007 | – 9,2 | – 6,4 | – 4,2 | – 3,8 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 10,1 | – 6,8 | – 4,3 | – 3,2 | – 2,7 | nd. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 5,3 | – 2,2 | 0,1 | 0,6 | 0,8 | 1,1 |
| KOM listopad 2007 | – 5,3 | – 2,4 | – 0,2 | 0,1 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 6,2 | – 2,4 | 0,0 | 0,9 | 1,1 | nd. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (7)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 9,6 | – 5,9 | – 3,4 | – 2,7 | – 2,5 | – 2,3 |
| KOM listopad 2007 | – 9,7 | – 6,4 | – 4,1 | – 3,8 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 10,5 | – 6,6 | – 3,8 | – 3,0 | – 2,9 | nd. |
| Wynik strukturalny (9)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 8,9 | – 4,8 | – 3,5 | – 2,8 | – 2,5 | – 2,3 |
| KOM listopad 2007 | – 9,4 | – 5,5 | – 4,2 | – 3,9 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 9,8 | – 5,6 | – 3,7 | – 3 | – 2,9 | nd. |
| Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK listopad 2007 | 65,6 | 65,4 | 65,8 | 64,4 | 63,3 | 61,8 |
| KOM listopad 2007 | 65,6 | 66,1 | 66,3 | 65,9 | nd. | nd. |
| PK grudzień 2006 | 67,5 | 70,1 | 71,3 | 69,3 | 67,5 | nd. |
| Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

2011

Realny PKB

(zmiana w %)

PK listopad 2007

3,9

1,7

2,8

4,0

4,1

4,2

KOM listopad 2007

3,9

2,0

2,6

3,4

nd.

nd.

PK grudzień 2006

4,0

2,2

2,6

4,2

4,3

nd.

Inflacja HICP

(%)

PK listopad 2007

4,0

7,9

4,8

3,0

2,9

2,8

KOM listopad 2007

4,0

7,7

4,9

2,8

nd.

nd.

PK grudzień 2006

3,9

6,2

3,3

3,0

2,8

nd.

Luka produktowa (7)

(% potencjalnego PKB)

PK listopad 2007

0,8

– 0,8

– 1,4

– 1,0

– 0,4

0,2

KOM listopad 2007 (8)

1,1

0,1

– 0,3

0,0

nd.

nd.

PK grudzień 2006

0,9

– 0,4

– 1,2

– 0,5

0,4

nd.

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PK listopad 2007

– 5,7

– 4,1

– 2,3

– 1,7

– 1,3

– 0,8

KOM listopad 2007

– 5,7

– 3,9

– 1,5

– 0,4

nd.

nd.

PK grudzień 2006

– 6,1

– 3,6

– 1,7

– 0,1

0,6

nd.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK listopad 2007

– 9,2

– 6,2

– 4,0

– 3,2

– 2,7

– 2,2

KOM listopad 2007

– 9,2

– 6,4

– 4,2

– 3,8

nd.

nd.

PK grudzień 2006

– 10,1

– 6,8

– 4,3

– 3,2

– 2,7

nd.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PK listopad 2007

– 5,3

– 2,2

0,1

0,6

0,8

1,1

KOM listopad 2007

– 5,3

– 2,4

– 0,2

0,1

nd.

nd.

PK grudzień 2006

– 6,2

– 2,4

0,0

0,9

1,1

nd.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (7)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 9,6

– 5,9

– 3,4

– 2,7

– 2,5

– 2,3

KOM listopad 2007

– 9,7

– 6,4

– 4,1

– 3,8

nd.

nd.

PK grudzień 2006

– 10,5

– 6,6

– 3,8

– 3,0

– 2,9

nd.

Wynik strukturalny (9)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 8,9

– 4,8

– 3,5

– 2,8

– 2,5

– 2,3

KOM listopad 2007

– 9,4

– 5,5

– 4,2

– 3,9

nd.

nd.

PK grudzień 2006

– 9,8

– 5,6

– 3,7

– 3

– 2,9

nd.

Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK listopad 2007

65,6

65,4

65,8

64,4

63,3

61,8

KOM listopad 2007

65,6

66,1

66,3

65,9

nd.

nd.

PK grudzień 2006

67,5

70,1

71,3

69,3

67,5

nd.

Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przywołane w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz ocenę sprawozdania z realizacji krajowego programu reform przedstawioną przez Komisję w październiku 2007 r.

(3)  Dz.U. C 71 z 28.3.2007, str. 23.

(4)  Docelowy deficyt wynoszący 3,2 % PKB w 2009 r. nadal będzie wyższy od wartości odniesienia określonej w Traktacie na poziomie 3 % PKB. Podobnie jak w poprzednich aktualizacjach, w programie przyjęto, że Rada i Komisja podczas podejmowania decyzji o niestosowaniu procedury nadmiernego deficytu w odniesieniu do Węgier uwzględnią 20 % rocznego obciążenia budżetu wynikającego z reformy systemu emerytalnego (przewiduje się, że w 2009 r. będzie to 0,3 % PKB) (zgodnie z art. 2 ust. 7 zmienionego rozporządzenia Rady (WE) nr 1467/97, który stanowi, że jeżeli deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych „zmniejszył się w znaczący i trwały sposób, osiągając poziom zbliżony do wartości odniesienia”, Rada i Komisja powinny przez pięcioletni okres przejściowy uwzględnić w sposób liniowo degresywny koszt netto reformy emerytalnej wprowadzającej filar kapitałowy, z uwzględnieniem przepisów wykonawczych przewidzianych w kodeksie postępowania).

(5)  Wydaje się, że w programie nie uwzględniono ewentualnego przejęcia zadłużenia węgierskich kolei państwowych MÁV (ponad 1 % PKB) ani dokapitalizowania tego przedsiębiorstwa; to samo założenie przyjęto wprost w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. Ponadto w żadnym z tych dwóch dokumentów nie uwzględniono ani ewentualnych wpływów w związku z prywatyzacją części towarowej MÁV, ani ewentualnego wpływu planowanej prywatyzacji na klasyfikację branżową przedsiębiorstwa.

(6)  Nie podano zwłaszcza danych na temat nominalnego efektywnego kursu wymiany.

(7)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cyklicznie zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(8)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości 3,2 %, 3,0 %, 3,0 % i 3,0 % — odpowiednio — w latach 2006–2009.

(9)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cyklicznie, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Działania jednorazowe i tymczasowe wynoszą, zgodnie z najnowszym programem, 0,7 % PKB w 2006 r. i 1,1 % PKB w 2007 r. (w obu przypadkach działania te przyczyniają się do zwiększenia deficytu) oraz 0,1 % PKB w 2008 r. i 0,1 % PKB w 2009 r. (w obu przypadkach działania te przyczyniają się do zmniejszenia deficytu); natomiast zgodnie z jesienną prognozą służb Komisji działania te wyniosą 0,3 % PKB w 2006 r. i 0,9 % PKB w 2007 r. (w obu przypadkach działania te przyczyniają się do zwiększenia deficytu) oraz 0,1 % PKB w 2008 r. i 0,1 % PKB w 2009 r. (w obu przypadkach działania te przyczyniają się do zmniejszenia deficytu).

Źródło:

Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/25 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/25

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007/2008–2012/2013 przedstawionego przez Zjednoczone Królestwo

(2008/C 49/07)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji przedstawiony przez Zjednoczone Królestwo na okres od roku budżetowego 2007/2008 do roku budżetowego 2012/2013 (2). |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji przedstawiony przez Zjednoczone Królestwo na okres od roku budżetowego 2007/2008 do roku budżetowego 2012/2013 (2).

| (2) | Na przestrzeni ostatnich dziesięciu lat gospodarka Zjednoczonego Królestwa charakteryzowała się silnym i nadzwyczaj stabilnym wzrostem, a w 2007 roku rozwijała się powyżej potencjalnej stopy wzrostu; sytuacji tej towarzyszyły jednak pogłębiające się zachwiania równowagi gospodarczej, w tym niski poziom oszczędności gospodarstw domowych i zwiększenie deficytu zewnętrznego. Korzystnym warunkom wzrostu towarzyszyło jednak powiększenie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych w bieżącym roku budżetowym 2007/2008. Podczas gdy deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2006/2007 r. wyniósł 2,6 % PKB, w programie przewidziano, że w 2007/2008 r. osiągnie on ok. 3 % PKB, nie pozostawiając marginesu dla wartości odniesienia.
  Ponadto istnieje ryzyko dalszego pogorszenia perspektyw gospodarczych w następstwie kryzysu na rynku finansowym oraz osłabienia rynku nieruchomości w drugiej połowie 2007 roku. Kwestie te wskazują na zbliżające się spowolnienie gospodarcze. W dalszej perspektywie może to ograniczyć wzrost dochodów, zwiększając potrzebę ograniczenia wydatków, jeśli Zjednoczone Królestwo ma poprawić swoją równowagę budżetową. Ostatnia względnie szybka deprecjacja kursu walutowego może również zwiększyć presję inflacyjną. Zagrożenia makroekonomiczne są związane ze znacznie bardziej wyraźnym spowolnieniem działalności na rynku nieruchomości, który może stłumić wzrost spożycia prywatnego, i z o wiele większym niż przewidywano osłabieniem wzrostu w sektorze usług finansowych oraz zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

Na przestrzeni ostatnich dziesięciu lat gospodarka Zjednoczonego Królestwa charakteryzowała się silnym i nadzwyczaj stabilnym wzrostem, a w 2007 roku rozwijała się powyżej potencjalnej stopy wzrostu; sytuacji tej towarzyszyły jednak pogłębiające się zachwiania równowagi gospodarczej, w tym niski poziom oszczędności gospodarstw domowych i zwiększenie deficytu zewnętrznego. Korzystnym warunkom wzrostu towarzyszyło jednak powiększenie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych w bieżącym roku budżetowym 2007/2008. Podczas gdy deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2006/2007 r. wyniósł 2,6 % PKB, w programie przewidziano, że w 2007/2008 r. osiągnie on ok. 3 % PKB, nie pozostawiając marginesu dla wartości odniesienia.

Ponadto istnieje ryzyko dalszego pogorszenia perspektyw gospodarczych w następstwie kryzysu na rynku finansowym oraz osłabienia rynku nieruchomości w drugiej połowie 2007 roku. Kwestie te wskazują na zbliżające się spowolnienie gospodarcze. W dalszej perspektywie może to ograniczyć wzrost dochodów, zwiększając potrzebę ograniczenia wydatków, jeśli Zjednoczone Królestwo ma poprawić swoją równowagę budżetową. Ostatnia względnie szybka deprecjacja kursu walutowego może również zwiększyć presję inflacyjną. Zagrożenia makroekonomiczne są związane ze znacznie bardziej wyraźnym spowolnieniem działalności na rynku nieruchomości, który może stłumić wzrost spożycia prywatnego, i z o wiele większym niż przewidywano osłabieniem wzrostu w sektorze usług finansowych oraz zatrudnienia.

| (3) | Program zawiera dwa różne scenariusze makroekonomiczne: scenariusz główny i scenariusz alternatywny, oparty na założeniu wzrostu niższego o 0,25 punktu procentowego niż w scenariuszu głównym. Prognozy dotyczące finansów publicznych opierają się na scenariuszu alternatywnym, który ma bardziej ostrożny charakter niż scenariusz główny. Oba scenariusze zakładają pewne przejścia do zaostrzenia warunków udzielania kredytów w rezultacie ostatniego kryzysu na rynkach finansowych. W scenariuszach alternatywnych uwzględniono scenariusz referencyjny dla oceny zaktualizowanego programu. Scenariusz ten przewiduje spowolnienie tempa wzrostu gospodarczego z 3,0 % w 2007/2008 r. do 2,0 % w 2008/2009 r. Na 2009/2010 r. program przewiduje ponowne zwiększenie tempa wzrostu gospodarczego do 2,75 %. Scenariusz ten, oceniany na podstawie dostępnych obecnie informacji (3), w tym coraz bardziej prawdopodobnej perspektywy znacznego spowolnienia rynku nieruchomości oraz długotrwałych trudności na rynku finansowym, wydaje się opierać na założeniach dotyczących wzrostu, które są korzystne do 2009/2010 r. i realistyczne w późniejszym okresie. Zawarte w programie krótkookresowe prognozy dotyczące inflacji wydają się również zaniżone, przede wszystkim w związku z założeniem dotyczącym przyszłorocznych cen ropy. Jednakże, krótkookresowe prognozy co do dynamiki działalności gospodarczej poniżej jej potencjału powinny skutkować ograniczeniem inflacji, a tym samym utrzymaniem stabilności cen. |
| --- | --- |

(3)

Program zawiera dwa różne scenariusze makroekonomiczne: scenariusz główny i scenariusz alternatywny, oparty na założeniu wzrostu niższego o 0,25 punktu procentowego niż w scenariuszu głównym. Prognozy dotyczące finansów publicznych opierają się na scenariuszu alternatywnym, który ma bardziej ostrożny charakter niż scenariusz główny. Oba scenariusze zakładają pewne przejścia do zaostrzenia warunków udzielania kredytów w rezultacie ostatniego kryzysu na rynkach finansowych. W scenariuszach alternatywnych uwzględniono scenariusz referencyjny dla oceny zaktualizowanego programu. Scenariusz ten przewiduje spowolnienie tempa wzrostu gospodarczego z 3,0 % w 2007/2008 r. do 2,0 % w 2008/2009 r. Na 2009/2010 r. program przewiduje ponowne zwiększenie tempa wzrostu gospodarczego do 2,75 %. Scenariusz ten, oceniany na podstawie dostępnych obecnie informacji (3), w tym coraz bardziej prawdopodobnej perspektywy znacznego spowolnienia rynku nieruchomości oraz długotrwałych trudności na rynku finansowym, wydaje się opierać na założeniach dotyczących wzrostu, które są korzystne do 2009/2010 r. i realistyczne w późniejszym okresie. Zawarte w programie krótkookresowe prognozy dotyczące inflacji wydają się również zaniżone, przede wszystkim w związku z założeniem dotyczącym przyszłorocznych cen ropy. Jednakże, krótkookresowe prognozy co do dynamiki działalności gospodarczej poniżej jej potencjału powinny skutkować ograniczeniem inflacji, a tym samym utrzymaniem stabilności cen.

| (4) | W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych na rok 2007/2008 oszacowano na 3,0 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że wyniesie on 2,3 % PKB. Deficyt strukturalny, definiowany jako wynik budżetu w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne obliczany zgodnie ze wspólnie przyjętą metodą, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe, będzie wyższy o 0,5 % PKB niż w poprzednim roku budżetowym. Pogorszenie pozycji budżetowej wynika przede wszystkim z niższych niż przewidywano wpływów z opodatkowania osób prawnych; tym niemniej w porównaniu z wcześniejszym programem należy odnotować zmianę klasyfikacji w rachunkach narodowych zwiększającą deficyt o około 0,25 % PKB rocznie. Najnowsze informacje, w tym tegoroczne dane dotyczące dochodów podsektora centralnego, wskazują, że istnieje wyraźne ryzyko, że deficyt będzie wyższy w 2007/2008 r., czyli przekroczy wartość odniesienia. W tym kontekście przewidywane pogorszenie stanu finansów publicznych nie jest zgodne z polityką kontynuowania konsolidacji zalecaną w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji (4). |
| --- | --- |

(4)

W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych na rok 2007/2008 oszacowano na 3,0 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że wyniesie on 2,3 % PKB. Deficyt strukturalny, definiowany jako wynik budżetu w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne obliczany zgodnie ze wspólnie przyjętą metodą, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe, będzie wyższy o 0,5 % PKB niż w poprzednim roku budżetowym. Pogorszenie pozycji budżetowej wynika przede wszystkim z niższych niż przewidywano wpływów z opodatkowania osób prawnych; tym niemniej w porównaniu z wcześniejszym programem należy odnotować zmianę klasyfikacji w rachunkach narodowych zwiększającą deficyt o około 0,25 % PKB rocznie. Najnowsze informacje, w tym tegoroczne dane dotyczące dochodów podsektora centralnego, wskazują, że istnieje wyraźne ryzyko, że deficyt będzie wyższy w 2007/2008 r., czyli przekroczy wartość odniesienia. W tym kontekście przewidywane pogorszenie stanu finansów publicznych nie jest zgodne z polityką kontynuowania konsolidacji zalecaną w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji (4).

| (5) | W aktualizacji nie określono ilościowego średniookresowego celu dla pozycji budżetowej. Program, którego prognozy były tworzone przy założeniu niezmiennego kursu polityki, przewiduje stopniowe obniżanie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zakłada się, że deficyt w stosunku do PKB w 2008/2009 r. będzie nieznacznie niższy niż w poprzednim roku. W tym samym roku, deficyt strukturalny ma według szacunków zmniejszyć się o około 0,3 punktu procentowego. Przewiduje się, że deficyt pierwotny zwiększy się nieznacznie w związku z jedynie częściową kompensatą wzrostu wydatków pierwotnych przez zmniejszenie kwoty płaconych odsetek. W dalszej części programu przewiduje się zmniejszenie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych o 0,5 punktu procentowego w 2009/2010 r. oraz o średnio 0,25 punktu procentowego rocznie w kolejnych trzech latach budżetowych. Wynik pierwotny ma wzrosnąć z deficytu w wysokości 0,9 % PKB w 2008/2009 r. do stanu równowagi w 2010/2011 r. W okresie objętym programem wzrost udziału dochodów w PKB oraz zmniejszenie wskaźnika wydatków mają przyczynić się odpowiednio w trzech piątych i dwóch piątych do korekty. Wskaźnik dochodów ma rosnąć równomiernie w okresie trwania programu, dzięki zwiększeniu opodatkowania osób fizycznych oraz, w mniejszym stopniu, dzięki zapowiedzianym już środkom przyczyniającym się do zwiększenia dochodów.
  Po stronie wydatków, w ramach puli środków przeznaczonych na ten cel w kompleksowej prognozie wydatków („Comprehensive Spending Review” — CSR) z 2007 r. zakłada się znaczny spadek średniego rocznego wzrostu wydatków w latach od 2008/2009 do 2010/2011 w porównaniu ze średnią roczną z poprzednich 10 lat. Departamenty poczyniły już spore postępy w kierunku osiągnięcia celów związanych z wydajnością w okresie SR04 (kończącym się w 2007/2008 r.) i ogłosiły zestawienie proponowanych oszczędności na okres objęty CSR. Ocenia się jednak, że w 2008/2009 r. wydatki łączne będą nadal rosnąć szybciej niż nominalny PKB, zwiększając tym samym wskaźnik deficytu. W porównaniu z poprzednim programem nowa aktualizacja przewiduje gorszą perspektywę sytuacji budżetowej zwłaszcza w pierwszych latach okresu objętego programem, częściowo związaną ze wspomnianą powyżej zmianą klasyfikacji w rachunkach narodowych. Wskaźnik zadłużenia brutto ma pozostawać znacznie poniżej wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB pomimo zakładanej dla niego tendencji wzrostu do 2010/2011 r. |
| --- | --- |

(5)

W aktualizacji nie określono ilościowego średniookresowego celu dla pozycji budżetowej. Program, którego prognozy były tworzone przy założeniu niezmiennego kursu polityki, przewiduje stopniowe obniżanie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zakłada się, że deficyt w stosunku do PKB w 2008/2009 r. będzie nieznacznie niższy niż w poprzednim roku. W tym samym roku, deficyt strukturalny ma według szacunków zmniejszyć się o około 0,3 punktu procentowego. Przewiduje się, że deficyt pierwotny zwiększy się nieznacznie w związku z jedynie częściową kompensatą wzrostu wydatków pierwotnych przez zmniejszenie kwoty płaconych odsetek. W dalszej części programu przewiduje się zmniejszenie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych o 0,5 punktu procentowego w 2009/2010 r. oraz o średnio 0,25 punktu procentowego rocznie w kolejnych trzech latach budżetowych. Wynik pierwotny ma wzrosnąć z deficytu w wysokości 0,9 % PKB w 2008/2009 r. do stanu równowagi w 2010/2011 r. W okresie objętym programem wzrost udziału dochodów w PKB oraz zmniejszenie wskaźnika wydatków mają przyczynić się odpowiednio w trzech piątych i dwóch piątych do korekty. Wskaźnik dochodów ma rosnąć równomiernie w okresie trwania programu, dzięki zwiększeniu opodatkowania osób fizycznych oraz, w mniejszym stopniu, dzięki zapowiedzianym już środkom przyczyniającym się do zwiększenia dochodów.

Po stronie wydatków, w ramach puli środków przeznaczonych na ten cel w kompleksowej prognozie wydatków („Comprehensive Spending Review” — CSR) z 2007 r. zakłada się znaczny spadek średniego rocznego wzrostu wydatków w latach od 2008/2009 do 2010/2011 w porównaniu ze średnią roczną z poprzednich 10 lat. Departamenty poczyniły już spore postępy w kierunku osiągnięcia celów związanych z wydajnością w okresie SR04 (kończącym się w 2007/2008 r.) i ogłosiły zestawienie proponowanych oszczędności na okres objęty CSR. Ocenia się jednak, że w 2008/2009 r. wydatki łączne będą nadal rosnąć szybciej niż nominalny PKB, zwiększając tym samym wskaźnik deficytu. W porównaniu z poprzednim programem nowa aktualizacja przewiduje gorszą perspektywę sytuacji budżetowej zwłaszcza w pierwszych latach okresu objętego programem, częściowo związaną ze wspomnianą powyżej zmianą klasyfikacji w rachunkach narodowych. Wskaźnik zadłużenia brutto ma pozostawać znacznie poniżej wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB pomimo zakładanej dla niego tendencji wzrostu do 2010/2011 r.

| (6) | Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż przewidywane w programie zwłaszcza w związku ze zmniejszeniem dochodów z podatków i ewentualną realizacją zobowiązań w następstwie pogłębionego i przedłużającego się spowolnienia działalności w sektorze finansowym. Wydatki o wysokim składniku podatkowym, w tym przede wszystkim spożycie gospodarstw domowych, ulegną również istotnemu zmniejszeniu w wyniku przedłużającego się okresu dostosowań na rynku nieruchomości. Przekroczenie zakładanego deficytu w 2007/2008 r., związane z sytuacją po stronie dochodów, może spowodować wystąpienie wyższego deficytu w 2008/2009 r. Biorąc pod uwagę zagrożenia towarzyszące wynikom makroekonomicznym w 2008 r., założenie programu konwergencji, według którego w 2009/2010 r. gospodarka Zjednoczonego Królestwa powróci szybko do potencjalnego wzrostu gospodarczego, wydaje się optymistyczne, a tym samym niesie ze sobą niebezpieczeństwo wyższego niż zakładano deficytu. Równocześnie, gwałtownemu spowolnieniu tempa wzrostu wydatków, planowanemu w ostatniej CSR, towarzyszą cele prowadzące do osiągnięcia znacznego wzrostu efektywności w zakresie świadczenia usług publicznych; brak realizacji tych celów może zrodzić presje na zwiększenie wydatków ponad poziom zakładany w CSR. Prognozy na lata 2011/2012 i 2012/2013 następujące po kolejnym okresie objętym CSR, zakładają dalszy umiarkowany wzrost wydatków, lecz wykraczają poza szczegółowe plany wydatków dla poszczególnych departamentów ustalone na poprzednie lata. |
| --- | --- |

(6)

Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż przewidywane w programie zwłaszcza w związku ze zmniejszeniem dochodów z podatków i ewentualną realizacją zobowiązań w następstwie pogłębionego i przedłużającego się spowolnienia działalności w sektorze finansowym. Wydatki o wysokim składniku podatkowym, w tym przede wszystkim spożycie gospodarstw domowych, ulegną również istotnemu zmniejszeniu w wyniku przedłużającego się okresu dostosowań na rynku nieruchomości. Przekroczenie zakładanego deficytu w 2007/2008 r., związane z sytuacją po stronie dochodów, może spowodować wystąpienie wyższego deficytu w 2008/2009 r. Biorąc pod uwagę zagrożenia towarzyszące wynikom makroekonomicznym w 2008 r., założenie programu konwergencji, według którego w 2009/2010 r. gospodarka Zjednoczonego Królestwa powróci szybko do potencjalnego wzrostu gospodarczego, wydaje się optymistyczne, a tym samym niesie ze sobą niebezpieczeństwo wyższego niż zakładano deficytu. Równocześnie, gwałtownemu spowolnieniu tempa wzrostu wydatków, planowanemu w ostatniej CSR, towarzyszą cele prowadzące do osiągnięcia znacznego wzrostu efektywności w zakresie świadczenia usług publicznych; brak realizacji tych celów może zrodzić presje na zwiększenie wydatków ponad poziom zakładany w CSR. Prognozy na lata 2011/2012 i 2012/2013 następujące po kolejnym okresie objętym CSR, zakładają dalszy umiarkowany wzrost wydatków, lecz wykraczają poza szczegółowe plany wydatków dla poszczególnych departamentów ustalone na poprzednie lata.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający, aby zapewnić przewidzianą w programie ograniczoną konsolidację. W najbliższej przyszłości istnieje wyraźne ryzyko, że deficyt wzrośnie, przekraczając tym samym wartość odniesienia. Mało prawdopodobne jest, by w okresie objętym programem udało się osiągnąć poziom deficytu zapewniający margines bezpieczeństwa zapobiegający przy zwykłych wahaniach koniunkturalnych (szacowanych na 1,5 % PKB) przekroczeniu progu deficytu na poziomie 3 % PKB. Tempo konsolidacji budżetowej powinno zostać przyśpieszone w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający, aby zapewnić przewidzianą w programie ograniczoną konsolidację. W najbliższej przyszłości istnieje wyraźne ryzyko, że deficyt wzrośnie, przekraczając tym samym wartość odniesienia. Mało prawdopodobne jest, by w okresie objętym programem udało się osiągnąć poziom deficytu zapewniający margines bezpieczeństwa zapobiegający przy zwykłych wahaniach koniunkturalnych (szacowanych na 1,5 % PKB) przekroczeniu progu deficytu na poziomie 3 % PKB. Tempo konsolidacji budżetowej powinno zostać przyśpieszone w okresie objętym programem.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Zjednoczonego Królestwa kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest zbliżony do średniej UE, jednak wydatki na emerytury rosną nieco wolniej niż średnia unijna, co jest częściowo wynikiem większej roli prywatnych systemów emerytalnych w tym kraju niż w innych państwach UE. Istnieje prawdopodobieństwo, że reformy wprowadzone w 2007 roku, wychodzące naprzeciw obawom o niedostateczną wysokość przyszłych świadczeń emerytalnych, będą pociągać za sobą nieznaczny wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie, pozycja budżetowa w 2007 roku, która jest znacznie gorsza niż wyjściowa pozycja z poprzedniego programu, stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych, nawet bez uwzględnienia długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Osiągnięcie wysokiej nadwyżki pierwotnej przyczyniłoby się do ograniczenia zagrożenia dla stabilności finansów publicznych. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Zjednoczonego Królestwa kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest zbliżony do średniej UE, jednak wydatki na emerytury rosną nieco wolniej niż średnia unijna, co jest częściowo wynikiem większej roli prywatnych systemów emerytalnych w tym kraju niż w innych państwach UE. Istnieje prawdopodobieństwo, że reformy wprowadzone w 2007 roku, wychodzące naprzeciw obawom o niedostateczną wysokość przyszłych świadczeń emerytalnych, będą pociągać za sobą nieznaczny wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie, pozycja budżetowa w 2007 roku, która jest znacznie gorsza niż wyjściowa pozycja z poprzedniego programu, stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych, nawet bez uwzględnienia długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Osiągnięcie wysokiej nadwyżki pierwotnej przyczyniłoby się do ograniczenia zagrożenia dla stabilności finansów publicznych.

| (9) | Program konwergencji wydaje się być spójny z przedstawionym we wrześniu 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności, obydwa programy uwzględniają kompleksową prognozę wydatków z 2007 roku, w tym stopniową realizację rządowych zamierzeń poprawy wydajności i jakości usług publicznych. W prognozach budżetowych zawartych w programie konwergencji wzięto pod uwagę bezpośrednie skutki dla budżetu ważnych elementów reform uwydatnionych w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform, w tym wzrostu wartości i zakresu publicznych świadczeń emerytalnych, jak również niedawnych inicjatyw mających na celu zwiększenie podaży na rynku nieruchomości, promowania badań naukowych, rozwoju oraz innowacyjności, jak również podnoszenia poziomu kwalifikacji siły roboczej. |
| --- | --- |

(9)

Program konwergencji wydaje się być spójny z przedstawionym we wrześniu 2007 roku sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności, obydwa programy uwzględniają kompleksową prognozę wydatków z 2007 roku, w tym stopniową realizację rządowych zamierzeń poprawy wydajności i jakości usług publicznych. W prognozach budżetowych zawartych w programie konwergencji wzięto pod uwagę bezpośrednie skutki dla budżetu ważnych elementów reform uwydatnionych w sprawozdaniu z realizacji krajowego programu reform, w tym wzrostu wartości i zakresu publicznych świadczeń emerytalnych, jak również niedawnych inicjatyw mających na celu zwiększenie podaży na rynku nieruchomości, promowania badań naukowych, rozwoju oraz innowacyjności, jak również podnoszenia poziomu kwalifikacji siły roboczej.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych dla poszczególnych państw w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych dla poszczególnych państw w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano dalszy istotny brak danych obowiązkowych i opcjonalnych (5) oraz brak poprawy w tej kwestii mimo ostatniego wezwania Rady w tym zakresie. |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano dalszy istotny brak danych obowiązkowych i opcjonalnych (5) oraz brak poprawy w tej kwestii mimo ostatniego wezwania Rady w tym zakresie.

Podsumowując, należy stwierdzić, że program potwierdza znaczne pogorszenie pozycji budżetowej Zjednoczonego Królestwa, która w połączeniu z prawdopodobnie gorszą niż przewidywano sytuacją makroekonomiczną, niesie za sobą wyraźne ryzyko, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych przekroczy w najbliższym okresie wartość odniesienia wynoszącą 3 % PKB. Choć program przewiduje poprawę pozycji budżetowej od 2008/2009 r. dzięki stopniowemu zwiększeniu dochodów z podatków oraz złagodzeniu znacznego wzrostu wydatków bieżących, istnieją zagrożenia związane z osiągnięciem tej konsolidacji. Wynikają one głównie z pogorszenia prognoz makroekonomicznych i z ryzykiem nieosiągnięcia celów związanych z wydatkami. Planowane tempo konsolidacji jest mało ambitne. Wskaźnik długu utrzymuje się znacznie poniżej wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB; do 2010/2011 będzie on nieznacznie rósł, następnie będzie spadał. Długoterminowa stabilność finansów publicznych Zjednoczonego Królestwa pogorszyła się w porównaniu z poprzednim programem, głównie z powodu gorszej pozycji wyjściowej, chociaż w przypadku Zjednoczonego Królestwa odnotowuje się nadal średni poziom zagrożenia.

W świetle powyższej oceny wzywa się Zjednoczone Królestwo do:

| (i) | wdrożenia środków koniecznych do utrzymania deficytu na poziomie nieprzekraczającym wartości odniesienia 3 % PKB; |
| --- | --- |

(i)

wdrożenia środków koniecznych do utrzymania deficytu na poziomie nieprzekraczającym wartości odniesienia 3 % PKB;

| (ii) | przyśpieszenia tempa poprawy pozycji budżetowej w okresie objętym programem, co będzie również przeciwdziałać zagrożeniom dla długoterminowej stabilności finansów publicznych. |
| --- | --- |

(ii)

przyśpieszenia tempa poprawy pozycji budżetowej w okresie objętym programem, co będzie również przeciwdziałać zagrożeniom dla długoterminowej stabilności finansów publicznych.

Po raz kolejny wzywa się Zjednoczone Królestwo do dokładniejszego przestrzegania zawartych w kodeksie postępowania wymogów dotyczących danych.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006/2007 | 2007/2008 | 2008/2009 | 2009/2010 | 2010/2011 | 2011/2012 | 2012/2013 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PK listopad 2007 (6) | 3 | 3 | 2 | 2,75 | 2,5 | 2,5 | 2,5 |
| KOM listopad 2007 | 3 | 3 | 2 | 2,5 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PK grudzień 2006 (6) | 2,75 | 2,75 | 2,5 | 2,5 | 2,5 | 2,5 | n.d. |
| Inflacja HICP
  (%) | PK listopad 2007 (6) | 2,5 | 2,25 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 |
| KOM listopad 2007 (7) | 2,3 | 2,4 | 2,2 | 2 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PK grudzień 2006 (6) | 2,5 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | n.d. |
| Luka produktowa (8)

  (% potencjalnego PKB) | PK listopad 2007 (6) | – 0,1 | 0 | – 0,5 | – 0,3 | – 0,4 | – 0,4 | – 0,3 |
| KOM listopad 2007 (7)
   (9) | – 0,3 | – 0,1 | – 0,4 | – 0,6 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PK grudzień 2006 (6) | – 0,6 | – 0,6 | – 0,6 | – 0,5 | – 0,4 | – 0,3 | n.d. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych (10)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 2,6 | – 3 | – 2,9 | – 2,4 | – 2,1 | – 1,8 | – 1,6 |
| KOM listopad 2007 | – 2,6 | – 3 | – 3 | – 2,7 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PK grudzień 2006 | – 2,8 | – 2,3 | – 1,9 | – 1,7 | – 1,6 | – 1,4 | n.d. |
| Wynik pierwotny (10)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 0,4 | – 0,8 | – 0,9 | – 0,3 | 0 | 0,3 | 0,5 |
| KOM listopad 2007 | – 0,5 | – 1 | – 1 | – 0,7 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PK grudzień 2006 | – 0,6 | – 0,2 | 0,1 | 0,3 | 0,5 | 0,7 | n.d. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (8)
   (10)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 2,5 | – 3 | – 2,7 | – 2,3 | – 1,9 | – 1,6 | – 1,5 |
| KOM listopad 2007 | – 2,5 | – 2,9 | – 2,8 | – 2,4 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PK grudzień 2006 | – 2,5 | – 2,1 | – 1,7 | – 1,5 | – 1,4 | – 1,3 | n.d. |
| Wynik strukturalny (11)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 2,5 | – 3 | – 2,7 | – 2,3 | – 1,9 | – 1,6 | – 1,5 |
| KOM listopad 2007 | – 2,5 | – 2,9 | – 2,8 | – 2,4 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PK grudzień 2006 | – 2,5 | – 2,1 | – 1,7 | – 1,5 | – 1,4 | – 1,3 | n.d. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych (12)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | 43,4 | 43,9 | 44,8 | 45,1 | 45,3 | 45,2 | 44,9 |
| KOM listopad 2007 | 42,6 | 43,3 | 44,5 | 45,2 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PK grudzień 2006 | 43,7 | 44,1 | 44,2 | 44,2 | 44 | 43,6 | n.d. |
| Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006/2007

2007/2008

2008/2009

2009/2010

2010/2011

2011/2012

2012/2013

Realny PKB

(zmiana w %)

PK listopad 2007 (6)

3

3

2

2,75

2,5

2,5

2,5

KOM listopad 2007

3

3

2

2,5

n.d.

n.d.

n.d.

PK grudzień 2006 (6)

2,75

2,75

2,5

2,5

2,5

2,5

n.d.

Inflacja HICP

(%)

PK listopad 2007 (6)

2,5

2,25

2

2

2

2

2

KOM listopad 2007 (7)

2,3

2,4

2,2

2

n.d.

n.d.

n.d.

PK grudzień 2006 (6)

2,5

2

2

2

2

2

n.d.

Luka produktowa (8)

(% potencjalnego PKB)

PK listopad 2007 (6)

– 0,1

0

– 0,5

– 0,3

– 0,4

– 0,4

– 0,3

KOM listopad 2007 (7)
   (9)

– 0,3

– 0,1

– 0,4

– 0,6

n.d.

n.d.

n.d.

PK grudzień 2006 (6)

– 0,6

– 0,6

– 0,6

– 0,5

– 0,4

– 0,3

n.d.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych (10)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 2,6

– 3

– 2,9

– 2,4

– 2,1

– 1,8

– 1,6

KOM listopad 2007

– 2,6

– 3

– 3

– 2,7

n.d.

n.d.

n.d.

PK grudzień 2006

– 2,8

– 2,3

– 1,9

– 1,7

– 1,6

– 1,4

n.d.

Wynik pierwotny (10)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 0,4

– 0,8

– 0,9

– 0,3

0

0,3

0,5

KOM listopad 2007

– 0,5

– 1

– 1

– 0,7

n.d.

n.d.

n.d.

PK grudzień 2006

– 0,6

– 0,2

0,1

0,3

0,5

0,7

n.d.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (8)
   (10)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 2,5

– 3

– 2,7

– 2,3

– 1,9

– 1,6

– 1,5

KOM listopad 2007

– 2,5

– 2,9

– 2,8

– 2,4

n.d.

n.d.

n.d.

PK grudzień 2006

– 2,5

– 2,1

– 1,7

– 1,5

– 1,4

– 1,3

n.d.

Wynik strukturalny (11)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 2,5

– 3

– 2,7

– 2,3

– 1,9

– 1,6

– 1,5

KOM listopad 2007

– 2,5

– 2,9

– 2,8

– 2,4

n.d.

n.d.

n.d.

PK grudzień 2006

– 2,5

– 2,1

– 1,7

– 1,5

– 1,4

– 1,3

n.d.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych (12)

(% PKB)

PK listopad 2007

43,4

43,9

44,8

45,1

45,3

45,2

44,9

KOM listopad 2007

42,6

43,3

44,5

45,2

n.d.

n.d.

n.d.

PK grudzień 2006

43,7

44,1

44,2

44,2

44

43,6

n.d.

Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Rok budżetowy Zjednoczonego Królestwa obejmuje okres od kwietnia do marca.

(3)  Ocena ta uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz ocenę sprawozdania z realizacji krajowego programu reform przedstawionego przez Komisję w październiku 2007 r.

(4)  Dz.U. C 72 z 29.3.2007, str. 20.

(5)  W szczególności brak danych na temat zatrudnienia, bezrobocia, inflacji płacowej oraz szczegółowej analizy prognozowanych dochodów i wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych w zharmonizowanym ujęciu ESA 95.

(6)  Założenia gospodarcze będące podstawą dla prognoz organów Zjednoczonego Królestwa co do stanu finansów publicznych. Opierają się one na scenariuszu przewidującym, że tempo wzrostu będzie niższe o jedną czwartą punktu procentowego niż tempo założone w neutralnej prognozie rządu.

(7)  Dane podane wg lat kalendarzowych. Liczby w kolumnie 2006/2007 odnoszą się do roku kalendarzowego 2006.

(8)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(9)  W oparciu o szacowany potencjalny wzrost w wysokości — odpowiednio — 2,9 %, 2,8 %, 2,6 % i 2,6 % w latach 2006–2009.

(10)  Dane dotyczące wyniku pierwotnego w programach konwergencji zostały skorygowane dla płatności odsetkowych brutto, a nie netto.

(11)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. W okresie objętym programem nie uwzględniono żadnych działań jednorazowych ani tymczasowych.

(12)  Dane w programie konwergencji zostały podane w oparciu o wartość PKB nie uwzględniającą rozliczenia FISIM-u, co podnosi wskaźnik długu o około 0,8 punktu procentowego w porównaniu z jesienną prognozą służb Komisji z 2007 r.

Źródło:

Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/29 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/29

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2011 przedstawionego przez Włochy

(2008/C 49/08)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Włochy, obejmujący lata 2007–2011. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności przedstawiony przez Włochy, obejmujący lata 2007–2011.

| (2) | Od lat dziewięćdziesiątych wzrost realnego PKB we Włoszech utrzymuje się poniżej średniej dla strefy euro, a potencjalny wzrost, szacowany jeszcze na początku ubiegłej dekady na powyżej 2 %, na przestrzeni ostatnich 15 lat spadł do poziomu ok. 1,5 %. Wśród pozytywnych aspektów należy wymienić fakt, że Włochy od początku bieżącej dekady odnotowują silny wzrost zatrudnienia i znaczny spadek stopy bezrobocia, co jest następstwem między innymi reform rynku pracy.
  Włochy wciąż jednak potrzebują wiele czasu, by osiągnąć wskaźnik zatrudnienia odpowiadający średniej w UE, tymczasem połączenie dynamicznego wzrostu zatrudnienia i spowolnionego wzrostu PKB wyraźnie wskazuje na problem tego kraju z wydajnością. Niezależnie od niedawnego ożywienia gospodarczego średniookresowe perspektywy gospodarki włoskiej pozostają niepewne wobec poważnych słabości strukturalnych. Zalicza się do nich w szczególności ograniczona wewnętrzna konkurencja na rynku usług, którym to problemem zaczęto się zajmować w ostatnich latach. Słabości strukturalne przyczyniają się do słabego wzrostu wydajności, stałej utraty konkurencyjności zewnętrznej oraz — do niedawna — stopy inflacji wyższej od średniej dla strefy euro. Wskaźnik długu publicznego w relacji do PKB przekraczający 100 % oraz nadal stosunkowo wysoki, choć malejący, deficyt budżetowy są przyczyną zwiększonej niepewności gospodarczej i wysokich kosztów obsługi zadłużenia, przez co Włochy są narażone na skutki wzrostu stóp procentowych. Czynniki te uniemożliwiają ponadto wydajniejsze wykorzystanie środków publicznych i ograniczają możliwość skutecznej interwencji w ramach polityki budżetowej za pomocą automatycznych stabilizatorów. Zasadnicze znaczenie dla szybkiego ograniczenia wskaźnika zadłużenia i stabilizacji finansów publicznych ma dalsze ograniczanie strukturalnego wskaźnika wydatków pierwotnych, po tym jak ustabilizował się on w ostatnim okresie, oraz zwiększenie potencjalnego wzrostu, między innymi poprzez poprawę jakości finansów publicznych. |
| --- | --- |

(2)

Od lat dziewięćdziesiątych wzrost realnego PKB we Włoszech utrzymuje się poniżej średniej dla strefy euro, a potencjalny wzrost, szacowany jeszcze na początku ubiegłej dekady na powyżej 2 %, na przestrzeni ostatnich 15 lat spadł do poziomu ok. 1,5 %. Wśród pozytywnych aspektów należy wymienić fakt, że Włochy od początku bieżącej dekady odnotowują silny wzrost zatrudnienia i znaczny spadek stopy bezrobocia, co jest następstwem między innymi reform rynku pracy.

Włochy wciąż jednak potrzebują wiele czasu, by osiągnąć wskaźnik zatrudnienia odpowiadający średniej w UE, tymczasem połączenie dynamicznego wzrostu zatrudnienia i spowolnionego wzrostu PKB wyraźnie wskazuje na problem tego kraju z wydajnością. Niezależnie od niedawnego ożywienia gospodarczego średniookresowe perspektywy gospodarki włoskiej pozostają niepewne wobec poważnych słabości strukturalnych. Zalicza się do nich w szczególności ograniczona wewnętrzna konkurencja na rynku usług, którym to problemem zaczęto się zajmować w ostatnich latach. Słabości strukturalne przyczyniają się do słabego wzrostu wydajności, stałej utraty konkurencyjności zewnętrznej oraz — do niedawna — stopy inflacji wyższej od średniej dla strefy euro. Wskaźnik długu publicznego w relacji do PKB przekraczający 100 % oraz nadal stosunkowo wysoki, choć malejący, deficyt budżetowy są przyczyną zwiększonej niepewności gospodarczej i wysokich kosztów obsługi zadłużenia, przez co Włochy są narażone na skutki wzrostu stóp procentowych. Czynniki te uniemożliwiają ponadto wydajniejsze wykorzystanie środków publicznych i ograniczają możliwość skutecznej interwencji w ramach polityki budżetowej za pomocą automatycznych stabilizatorów. Zasadnicze znaczenie dla szybkiego ograniczenia wskaźnika zadłużenia i stabilizacji finansów publicznych ma dalsze ograniczanie strukturalnego wskaźnika wydatków pierwotnych, po tym jak ustabilizował się on w ostatnim okresie, oraz zwiększenie potencjalnego wzrostu, między innymi poprzez poprawę jakości finansów publicznych.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny, na którym opiera się program, przewiduje stopniowy spadek tempa wzrostu realnego PKB z 1,9 % w 2007 r. do 1,5 % w roku 2008. Potem ma nastąpić jego lekkie, lecz stabilne przyspieszenie przez pozostałą część okresu objętego programem, do poziomu 1,8 % w roku 2011. Biorąc pod uwagę ostatnie wydarzenia, szacunki zawarte w programie dotyczące wzrostu w 2008 roku wydają się dość optymistyczne (2), gdyż obecnie przewiduje się, że wzrost realnego PKB w 2008 roku będzie wyraźnie niższy, niż przewidziano w programie, co może wpłynąć na poziom aktywności ekonomicznej także w późniejszym okresie. Także przyjęte w programie założenia co do inflacji wydają się zaniżone na rok 2008, jednak realistyczne na kolejne lata. Przewidywania dotyczące inflacji oraz będące ich podstawą ograniczenie wzrostu jednostkowych kosztów pracy wydają się zgodne z celem, jakim jest opanowanie utraty konkurencyjności przez gospodarkę Włoch. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny, na którym opiera się program, przewiduje stopniowy spadek tempa wzrostu realnego PKB z 1,9 % w 2007 r. do 1,5 % w roku 2008. Potem ma nastąpić jego lekkie, lecz stabilne przyspieszenie przez pozostałą część okresu objętego programem, do poziomu 1,8 % w roku 2011. Biorąc pod uwagę ostatnie wydarzenia, szacunki zawarte w programie dotyczące wzrostu w 2008 roku wydają się dość optymistyczne (2), gdyż obecnie przewiduje się, że wzrost realnego PKB w 2008 roku będzie wyraźnie niższy, niż przewidziano w programie, co może wpłynąć na poziom aktywności ekonomicznej także w późniejszym okresie. Także przyjęte w programie założenia co do inflacji wydają się zaniżone na rok 2008, jednak realistyczne na kolejne lata. Przewidywania dotyczące inflacji oraz będące ich podstawą ograniczenie wzrostu jednostkowych kosztów pracy wydają się zgodne z celem, jakim jest opanowanie utraty konkurencyjności przez gospodarkę Włoch.

| (4) | W zaktualizowanej wersji programu stabilności z 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 2,4 % PKB, podczas gdy w poprzedniej aktualizacji programu zakładano, że osiągnie on 2,8 % PKB. W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. przewidywano deficyt w wysokości 2,3 % PKB. Obniżenie prognozy deficytu jest uzasadnione wyższym o 1,8 punktu procentowego wzrostem nominalnego PKB w 2007 r. w porównaniu z przewidywaniami zawartymi w programie z 2006 roku oraz skutecznym zastosowaniem działań korygujących w latach 2006–2007, które zostały częściowo zniwelowane zatwierdzonymi w trakcie roku 2007 dodatkowymi wydatkami w wysokości około 0,9 % PKB, głównie na transfery społeczne i nakłady kapitałowe. W świetle najnowszych informacji deficyt w 2007 r. może okazać się znacząco niższy, niż oszacowano w jesiennej prognozie, a tym samym spaść znacznie poniżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 3 % PKB. Wykonanie budżetu było w 2007 r. zgodne z zaleceniami dotyczącymi korekty nadmiernego deficytu, zawartymi w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniego zaktualizowanego programu stabilności (3). Prawdopodobnie bardzo pozytywny wynik budżetowy w 2007 r. mógłby być jeszcze lepszy, gdyby w trakcie roku nie zatwierdzono dodatkowych wydatków, o których mowa powyżej, wobec tego nie można uważać go za w pełni zgodny z zaleceniem wykorzystania lepszych niż prognozowane wyników budżetowych do celów redukcji deficytu. Rada odnotowuje, że także wykonanie budżetu z 2007 roku nie jest w pełni zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku. |
| --- | --- |

(4)

W zaktualizowanej wersji programu stabilności z 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 2,4 % PKB, podczas gdy w poprzedniej aktualizacji programu zakładano, że osiągnie on 2,8 % PKB. W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. przewidywano deficyt w wysokości 2,3 % PKB. Obniżenie prognozy deficytu jest uzasadnione wyższym o 1,8 punktu procentowego wzrostem nominalnego PKB w 2007 r. w porównaniu z przewidywaniami zawartymi w programie z 2006 roku oraz skutecznym zastosowaniem działań korygujących w latach 2006–2007, które zostały częściowo zniwelowane zatwierdzonymi w trakcie roku 2007 dodatkowymi wydatkami w wysokości około 0,9 % PKB, głównie na transfery społeczne i nakłady kapitałowe. W świetle najnowszych informacji deficyt w 2007 r. może okazać się znacząco niższy, niż oszacowano w jesiennej prognozie, a tym samym spaść znacznie poniżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 3 % PKB. Wykonanie budżetu było w 2007 r. zgodne z zaleceniami dotyczącymi korekty nadmiernego deficytu, zawartymi w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniego zaktualizowanego programu stabilności (3). Prawdopodobnie bardzo pozytywny wynik budżetowy w 2007 r. mógłby być jeszcze lepszy, gdyby w trakcie roku nie zatwierdzono dodatkowych wydatków, o których mowa powyżej, wobec tego nie można uważać go za w pełni zgodny z zaleceniem wykorzystania lepszych niż prognozowane wyników budżetowych do celów redukcji deficytu. Rada odnotowuje, że także wykonanie budżetu z 2007 roku nie jest w pełni zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku.

| (5) | Celem przewidzianej w programie strategii budżetowej jest kontynuowanie konsolidacji budżetowej na drodze do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, którym jest zrównoważenie budżetu w kategoriach strukturalnych (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe), co planuje się osiągnąć do 2011 r. Wobec perspektyw gospodarczych zbliżonych do przewidywań z poprzedniej aktualizacji docelowe wartości deficytu na lata 2008–2011 pozostają zasadniczo niezmienione. Prognozowana korekta w 2008 r. jest jednak o około 0,5 punktu procentowego PKB niższa, niż przewidywano w poprzedniej aktualizacji, ponieważ mimo lepszej pozycji wyjściowej cel pozostał niezmieniony. Deficyt publiczny ma się zmniejszyć zaledwie o 0,2 punktu procentowego PKB w 2008 r., a w latach kolejnych o około 0,75 punktu procentowego rocznie, aby w roku 2011 doprowadzić do zrównoważenia budżetu. Strukturę korekty przedstawiono jedynie w odniesieniu do roku 2008, w którym redukcja deficytu o 0,2 punktu procentowego zaplanowana jest głównie po stronie wydatków.
  W odniesieniu do kolejnych lat w programie podano jedynie ogólną wielkość środków konsolidacji wymaganych każdego roku do osiągnięcia celów budżetowych zgodnie z tendencjami występującymi przy niezmienionym otoczeniu prawnym, nie określono jednak struktury tych środków. Szacuje się, że w 2007 r. wskaźnik długu publicznego brutto w relacji do PKB wyniesie 105 %, czyli znacznie powyżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB; planuje się jego zmniejszenie o około 10 punktów procentowych w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(5)

Celem przewidzianej w programie strategii budżetowej jest kontynuowanie konsolidacji budżetowej na drodze do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, którym jest zrównoważenie budżetu w kategoriach strukturalnych (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe), co planuje się osiągnąć do 2011 r. Wobec perspektyw gospodarczych zbliżonych do przewidywań z poprzedniej aktualizacji docelowe wartości deficytu na lata 2008–2011 pozostają zasadniczo niezmienione. Prognozowana korekta w 2008 r. jest jednak o około 0,5 punktu procentowego PKB niższa, niż przewidywano w poprzedniej aktualizacji, ponieważ mimo lepszej pozycji wyjściowej cel pozostał niezmieniony. Deficyt publiczny ma się zmniejszyć zaledwie o 0,2 punktu procentowego PKB w 2008 r., a w latach kolejnych o około 0,75 punktu procentowego rocznie, aby w roku 2011 doprowadzić do zrównoważenia budżetu. Strukturę korekty przedstawiono jedynie w odniesieniu do roku 2008, w którym redukcja deficytu o 0,2 punktu procentowego zaplanowana jest głównie po stronie wydatków.

W odniesieniu do kolejnych lat w programie podano jedynie ogólną wielkość środków konsolidacji wymaganych każdego roku do osiągnięcia celów budżetowych zgodnie z tendencjami występującymi przy niezmienionym otoczeniu prawnym, nie określono jednak struktury tych środków. Szacuje się, że w 2007 r. wskaźnik długu publicznego brutto w relacji do PKB wyniesie 105 %, czyli znacznie powyżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB; planuje się jego zmniejszenie o około 10 punktów procentowych w okresie objętym programem.

| (6) | Ryzyko związane z przedstawionymi w programie prognozami wielkości deficytu wydaje się zasadniczo zrównoważone na rok 2008, ale wyniki budżetowe w kolejnych latach mogą okazać się gorsze od zakładanych w programie. Ewentualny pozytywny wynik w 2007 r. zapewniłby wprawdzie korzystny efekt bazowy na rok 2008, jednak w ustawie budżetowej na ten rok przewidziano, że po zagwarantowaniu celów budżetowych wyższe od prognozowanych dochody stałe można wykorzystać na sfinansowanie obniżki podatków. W świetle aktualnych danych ekonomicznych wynik deficytu w 2008 r. jest również obarczony ryzykiem związanym z możliwością znacznie niższego wzrostu PKB. Realizacja docelowego deficytu w wysokości 2,2 % PKB w 2008 r. może wiązać się z pogorszeniem wyniku nominalnego i wyniku strukturalnego w stosunku do roku 2007 (4). Opcja niezmienionego otoczenia prawnego oznacza poważne niedoszacowanie tendencji wydatkowych. Fakt ten, jak i niepodanie informacji o strukturze niezbędnego pakietu konsolidacyjnego przy niezmienionym otoczeniu prawnym niosą ze sobą widoczne zagrożenia. Sprecyzowania wymagają przede wszystkim odpowiednie działania mające na celu ograniczenie wzrostu wydatków. W świetle powyższych zagrożeń celów budżetowych, począwszy od roku 2009 zmiana wskaźnika długu może być mniej korzystna, niż przewidziano w programie. |
| --- | --- |

(6)

Ryzyko związane z przedstawionymi w programie prognozami wielkości deficytu wydaje się zasadniczo zrównoważone na rok 2008, ale wyniki budżetowe w kolejnych latach mogą okazać się gorsze od zakładanych w programie. Ewentualny pozytywny wynik w 2007 r. zapewniłby wprawdzie korzystny efekt bazowy na rok 2008, jednak w ustawie budżetowej na ten rok przewidziano, że po zagwarantowaniu celów budżetowych wyższe od prognozowanych dochody stałe można wykorzystać na sfinansowanie obniżki podatków. W świetle aktualnych danych ekonomicznych wynik deficytu w 2008 r. jest również obarczony ryzykiem związanym z możliwością znacznie niższego wzrostu PKB. Realizacja docelowego deficytu w wysokości 2,2 % PKB w 2008 r. może wiązać się z pogorszeniem wyniku nominalnego i wyniku strukturalnego w stosunku do roku 2007 (4). Opcja niezmienionego otoczenia prawnego oznacza poważne niedoszacowanie tendencji wydatkowych. Fakt ten, jak i niepodanie informacji o strukturze niezbędnego pakietu konsolidacyjnego przy niezmienionym otoczeniu prawnym niosą ze sobą widoczne zagrożenia. Sprecyzowania wymagają przede wszystkim odpowiednie działania mające na celu ograniczenie wzrostu wydatków. W świetle powyższych zagrożeń celów budżetowych, począwszy od roku 2009 zmiana wskaźnika długu może być mniej korzystna, niż przewidziano w programie.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka nakreślony w programie kurs polityki budżetowej jest zgodny z zaleconą przez Radę korektą nadmiernego deficytu w 2007 r. Możliwe jednak, że przed rokiem 2010 nie zostanie zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem wynoszącego 3 % PKB progu deficytu przy normalnych wahaniach makroekonomicznych, a przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający, aby zapewnić przewidziane w programie osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego przed końcem okresu objętego programem. W 2008 r. występuje ryzyko znacznego pogorszenia się wyniku strukturalnego, chyba że utrzymana zostanie lepsza od oczekiwań pozycja wyjściowa z 2007 r. Wskazane w programie tempo dostosowania do średniookresowego celu budżetowego w 2008 r. jest niewystarczające i należy je zwiększyć tak, aby było zgodne z paktem stabilności i wzrostu, który stanowi, że dla strefy euro i dla państw członkowskich ERM II roczna poprawa wyniku strukturalnego powinna wynieść 0,5 % PKB (co stanowi wartość odniesienia). Ponadto Rada odnotowuje, że założony na 2008 r. kurs polityki budżetowej nie jest spójny z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 r., w których zawarto wymóg odpowiedniego opracowania planów polityki budżetowej na rok 2008, tak aby przyspieszyć dostosowanie prowadzące do średniookresowego celu budżetowego. Począwszy od roku 2009 przewidziany w programie kurs polityki budżetowej powinien być wsparty odpowiednimi środkami. Mając na uwadze ryzyko związane ze wspomnianymi wyżej przewidywaniami odnośnie do poziomu długu publicznego, tempo obniżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia może nie być wystarczające w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka nakreślony w programie kurs polityki budżetowej jest zgodny z zaleconą przez Radę korektą nadmiernego deficytu w 2007 r. Możliwe jednak, że przed rokiem 2010 nie zostanie zapewniony wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem wynoszącego 3 % PKB progu deficytu przy normalnych wahaniach makroekonomicznych, a przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej może okazać się niewystarczający, aby zapewnić przewidziane w programie osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego przed końcem okresu objętego programem. W 2008 r. występuje ryzyko znacznego pogorszenia się wyniku strukturalnego, chyba że utrzymana zostanie lepsza od oczekiwań pozycja wyjściowa z 2007 r. Wskazane w programie tempo dostosowania do średniookresowego celu budżetowego w 2008 r. jest niewystarczające i należy je zwiększyć tak, aby było zgodne z paktem stabilności i wzrostu, który stanowi, że dla strefy euro i dla państw członkowskich ERM II roczna poprawa wyniku strukturalnego powinna wynieść 0,5 % PKB (co stanowi wartość odniesienia). Ponadto Rada odnotowuje, że założony na 2008 r. kurs polityki budżetowej nie jest spójny z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 r., w których zawarto wymóg odpowiedniego opracowania planów polityki budżetowej na rok 2008, tak aby przyspieszyć dostosowanie prowadzące do średniookresowego celu budżetowego. Począwszy od roku 2009 przewidziany w programie kurs polityki budżetowej powinien być wsparty odpowiednimi środkami. Mając na uwadze ryzyko związane ze wspomnianymi wyżej przewidywaniami odnośnie do poziomu długu publicznego, tempo obniżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia może nie być wystarczające w okresie objętym programem.

| (8) | Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Włoch w długim okresie kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest mniejszy od średniej UE, przy nieco wolniej rosnących wydatkach na emerytury, co jest efektem uchwalonych reform systemu emerytalnego. Udział wydatków na emerytury w relacji do PKB nadal należy jednak do najwyższych w UE, a prognozy opierają się na założeniu, że niedawno uchwalone reformy zostaną w pełni wdrożone, w szczególności zaś, że weryfikacja współczynników aktuarialnych zostanie wprowadzona od 2010 r., jak przewiduje obecne ustawodawstwo, bez odchodzenia od zasady powiązania świadczeń z wysokością wpłaconych składek, stanowiącej podstawę zreformowanego systemu emerytalnego. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie pozycja budżetowa w 2007 r., która jest lepsza niż wyjściowa pozycja z poprzedniego programu, przyczynia się do skompensowania przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet, ale nadal nie wystarcza, aby w pełni pokryć presję wydatkową w przyszłości, nawet uwzględniając prawdopodobnie lepsze od przewidywanych wyniki. Ponadto obecny poziom zadłużenia brutto znacznie przekracza wartość odniesienia określoną w Traktacie, a jego zmniejszenie będzie wymagało osiągania przez dłuższy okres wysokich nadwyżek pierwotnych. |
| --- | --- |

(8)

Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Włoch w długim okresie kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest mniejszy od średniej UE, przy nieco wolniej rosnących wydatkach na emerytury, co jest efektem uchwalonych reform systemu emerytalnego. Udział wydatków na emerytury w relacji do PKB nadal należy jednak do najwyższych w UE, a prognozy opierają się na założeniu, że niedawno uchwalone reformy zostaną w pełni wdrożone, w szczególności zaś, że weryfikacja współczynników aktuarialnych zostanie wprowadzona od 2010 r., jak przewiduje obecne ustawodawstwo, bez odchodzenia od zasady powiązania świadczeń z wysokością wpłaconych składek, stanowiącej podstawę zreformowanego systemu emerytalnego. Zgodnie z oceną zamieszczoną w programie pozycja budżetowa w 2007 r., która jest lepsza niż wyjściowa pozycja z poprzedniego programu, przyczynia się do skompensowania przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet, ale nadal nie wystarcza, aby w pełni pokryć presję wydatkową w przyszłości, nawet uwzględniając prawdopodobnie lepsze od przewidywanych wyniki. Ponadto obecny poziom zadłużenia brutto znacznie przekracza wartość odniesienia określoną w Traktacie, a jego zmniejszenie będzie wymagało osiągania przez dłuższy okres wysokich nadwyżek pierwotnych.

| (9) | Program stabilności jest w pełni spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności przestawione w sprawozdaniu informacje na temat rozwoju sytuacji budżetowej oraz strategii w zakresie polityki budżetowej pokrywają się z bardziej szczegółowymi informacjami na te tematy, zawartymi w programie stabilności. W przedstawionych w programie prognozach budżetowych bezpośrednio, choć nie w sposób systematyczny, uwzględniono skutki, jakie dla finansów publicznych będą miały przewidziane w sprawozdaniu działania w zakresie reform strukturalnych o bezpośrednim wpływie na budżet, a mianowicie pakiet zawarty w porozumieniu na rzecz bezpieczeństwa socjalnego, konkurencyjności i rynku pracy z dnia 23 lipca 2007 r., a także pewne działania w dziedzinie badań i rozwoju. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności jest w pełni spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności przestawione w sprawozdaniu informacje na temat rozwoju sytuacji budżetowej oraz strategii w zakresie polityki budżetowej pokrywają się z bardziej szczegółowymi informacjami na te tematy, zawartymi w programie stabilności. W przedstawionych w programie prognozach budżetowych bezpośrednio, choć nie w sposób systematyczny, uwzględniono skutki, jakie dla finansów publicznych będą miały przewidziane w sprawozdaniu działania w zakresie reform strukturalnych o bezpośrednim wpływie na budżet, a mianowicie pakiet zawarty w porozumieniu na rzecz bezpieczeństwa socjalnego, konkurencyjności i rynku pracy z dnia 23 lipca 2007 r., a także pewne działania w dziedzinie badań i rozwoju.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo spójna z ogólnymi wytycznymi dla Włoch w zakresie polityki gospodarczej, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. Wobec korzystnej koniunktury gospodarczej i sytuacji budżetowej Włochy powinny były realizować bardziej ambitną strategię konsolidacji. Już podjęte środki mające na celu poprawę jakości finansów publicznych obejmują zmianę klasyfikacji budżetowej i przegląd wydatków. Sprecyzowania wymagają dalsze środki mające na celu ograniczenie tendencji wzrostowej w zakresie bieżących wydatków pierwotnych oraz poprawę ich efektywności i optymalizację kosztów. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo spójna z ogólnymi wytycznymi dla Włoch w zakresie polityki gospodarczej, zawartymi w zintegrowanych wytycznych, oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, wydanymi w kontekście strategii lizbońskiej. Wobec korzystnej koniunktury gospodarczej i sytuacji budżetowej Włochy powinny były realizować bardziej ambitną strategię konsolidacji. Już podjęte środki mające na celu poprawę jakości finansów publicznych obejmują zmianę klasyfikacji budżetowej i przegląd wydatków. Sprecyzowania wymagają dalsze środki mające na celu ograniczenie tendencji wzrostowej w zakresie bieżących wydatków pierwotnych oraz poprawę ich efektywności i optymalizację kosztów.

| (11) | Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, odnotowano, że w programie brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (5). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, odnotowano, że w programie brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (5).

Podsumowując, program jest zgodny z celem korekty nadmiernego deficytu w 2007 r., który powinien zostać zrealizowany ze znacznym marginesem bezpieczeństwa. Wynik deficytu w 2007 r. będzie prawdopodobnie lepszy od oczekiwań dzięki korzystnej koniunkturze gospodarczej i sytuacji budżetowej. Wynik ten mógłby być jeszcze lepszy, gdyby w trakcie roku nie zatwierdzono dodatkowych wydatków. W 2008 r. występuje ryzyko znacznego pogorszenia się wyniku strukturalnego, chyba że utrzymana zostanie lepsza od oczekiwań pozycja wyjściowa z 2007 r. Planowane dostosowanie prowadzące do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego jest przesunięte na późniejsze lata okresu objętego programem. W programie nie przedstawiono informacji na temat struktury strategii konsolidacji budżetowej po roku 2008, co utrudnia jego właściwą ocenę. W szczególności sprecyzowania wymagają odpowiednie środki mające na celu ograniczenie wzrostu wydatków. W związku z powyższymi zagrożeniami możliwe jest, że do roku 2011 nie uda się osiągnąć średniookresowego celu budżetowego, jak zaplanowano w programie, a tempo obniżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB może nie być wystarczające w okresie objętym programem. Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Włoch w długim okresie kształtują się na średnim poziomie, przy czym w niniejszej ocenie założono, że reformy systemu emerytalnego zostaną w pełni wprowadzone w życie.

W świetle powyższej oceny oraz w świetle zalecenia z dnia 28 lipca 2005 r., wydanego zgodnie z art. 104 ust. 7 Traktatu, wzywa się Włochy do:

| (i) | wykorzystania pozytywnych wyników w 2007 r. i wyznaczenia ambitniejszego celu budżetowego na rok 2008, aby zapewnić ambitniejszą korektę, a następnie do realizowania zaplanowanej konsolidacji budżetowej za pomocą konkretnych środków zapewniających odpowiednie tempo postępów na drodze do realizacji średniookresowego celu budżetowego, tak aby osiągnąć go w okresie objętym programem, a tym samym przyspieszyć tempo redukcji zadłużenia; |
| --- | --- |

(i)

wykorzystania pozytywnych wyników w 2007 r. i wyznaczenia ambitniejszego celu budżetowego na rok 2008, aby zapewnić ambitniejszą korektę, a następnie do realizowania zaplanowanej konsolidacji budżetowej za pomocą konkretnych środków zapewniających odpowiednie tempo postępów na drodze do realizacji średniookresowego celu budżetowego, tak aby osiągnąć go w okresie objętym programem, a tym samym przyspieszyć tempo redukcji zadłużenia;

| (ii) | pełnego wdrożenia reform systemu emerytalnego, zwłaszcza realizacji planowanego okresowego dostosowywania aktuarialnego, tak by — w obliczu bardzo wysokiego poziomu zadłużenia publicznego — uniknąć znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa; oraz |
| --- | --- |

(ii)

pełnego wdrożenia reform systemu emerytalnego, zwłaszcza realizacji planowanego okresowego dostosowywania aktuarialnego, tak by — w obliczu bardzo wysokiego poziomu zadłużenia publicznego — uniknąć znacznego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa; oraz

| (iii) | sprecyzowania średniookresowej strategii budżetowej zgodnie z paktem stabilności i wzrostu oraz związanym z nim kodeksem postępowania, a także do kontynuowania działań na rzecz poprawy jakości finansów publicznych przez skupienie się na ich strukturze, zwiększenie przejrzystości procesu budżetowego oraz skuteczne wdrożenie mechanizmów monitorowania i kontroli wydatków. |
| --- | --- |

(iii)

sprecyzowania średniookresowej strategii budżetowej zgodnie z paktem stabilności i wzrostu oraz związanym z nim kodeksem postępowania, a także do kontynuowania działań na rzecz poprawy jakości finansów publicznych przez skupienie się na ich strukturze, zwiększenie przejrzystości procesu budżetowego oraz skuteczne wdrożenie mechanizmów monitorowania i kontroli wydatków.

Rada odnotowuje także, że takie działania byłyby spójne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS listopad 2007 | 1,9 | 1,9 | 1,5 | 1,6 | 1,7 | 1,8 |
| KOM listopad 2007 | 1,9 | 1,9 | 1,4 | 1,6 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | 1,6 | 1,3 | 1,5 | 1,6 | 1,7 | 1,7 |
| Inflacja HICP
  (%) | PS listopad 2007 | 2,2 | 1,9 | 2,0 | 2,0 | 1,8 | 1,9 |
| KOM listopad 2007 | 2,2 | 1,9 | 2,0 | 1,9 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | 2,2 | 2,1 | 1,7 | 1,5 | 1,5 | 1,5 |
| Luka produktowa (6)

  (% potencjalnego PKB) | PS listopad 2007 | – 1,0 | – 0,6 | – 0,6 | – 0,6 | – 0,6 | – 0,6 |
| KOM listopad 2007 (7) | – 1,1 | – 0,8 | – 0,9 | – 1,0 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 0,9 | – 0,9 | – 0,8 | – 0,7 | – 0,5 | – 0,5 |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 1,9 | – 1,3 | – 0,8 | – 0,6 | – 0,4 | – 0,2 |
| KOM listopad 2007 | – 1,9 | – 1,6 | – 1,5 | – 1,5 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 2,3 | – 2,0 | – 2,0 | – 2,0 | – 1,9 | – 1,8 |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 4,4 | – 2,4 | – 2,2 | – 1,5 | – 0,7 | 0,0 |
| KOM listopad 2007 | – 4,4 | – 2,3 | – 2,3 | – 2,3 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 5,7 | – 2,8 | – 2,2 | – 1,5 | – 0,7 | 0,1 |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 0,1 | 2,5 | 2,6 | 3,4 | 4,2 | 4,9 |
| KOM listopad 2007 | 0,1 | 2,5 | 2,4 | 2,5 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 0,9 | 2,2 | 2,8 | 3,4 | 4,2 | 5,0 |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (6)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 3,9 | – 2,0 | – 1,9 | – 1,2 | – 0,4 | 0,2 |
| KOM listopad 2007 | – 3,9 | – 1,9 | – 1,9 | – 1,8 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 5,3 | – 2,3 | – 1,8 | – 1,2 | – 0,4 | 0,3 |
| Wynik strukturalny (8)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 2,7 | – 2,2 | – 2,0 | – 1,3 | – 0,5 | 0,2 |
| KOM listopad 2007 | – 2,7 | – 2,0 | – 2,0 | – 1,9 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | – 3,9 | – 2,5 | – 1,9 | – 1,2 | – 0,4 | 0,3 |
| Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 106,8 | 105,0 | 103,5 | 101,5 | 98,5 | 95,1 |
| KOM listopad 2007 | 106,8 | 104,3 | 102,9 | 101,2 | nd. | nd. |
| PS grudzień 2006 | 107,6 | 106,9 | 105,4 | 103,5 | 100,7 | 97,8 |
| Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

2011

Realny PKB

(zmiana w %)

PS listopad 2007

1,9

1,9

1,5

1,6

1,7

1,8

KOM listopad 2007

1,9

1,9

1,4

1,6

nd.

nd.

PS grudzień 2006

1,6

1,3

1,5

1,6

1,7

1,7

Inflacja HICP

(%)

PS listopad 2007

2,2

1,9

2,0

2,0

1,8

1,9

KOM listopad 2007

2,2

1,9

2,0

1,9

nd.

nd.

PS grudzień 2006

2,2

2,1

1,7

1,5

1,5

1,5

Luka produktowa (6)

(% potencjalnego PKB)

PS listopad 2007

– 1,0

– 0,6

– 0,6

– 0,6

– 0,6

– 0,6

KOM listopad 2007 (7)

– 1,1

– 0,8

– 0,9

– 1,0

nd.

nd.

PS grudzień 2006

– 0,9

– 0,9

– 0,8

– 0,7

– 0,5

– 0,5

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PS listopad 2007

– 1,9

– 1,3

– 0,8

– 0,6

– 0,4

– 0,2

KOM listopad 2007

– 1,9

– 1,6

– 1,5

– 1,5

nd.

nd.

PS grudzień 2006

– 2,3

– 2,0

– 2,0

– 2,0

– 1,9

– 1,8

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

– 4,4

– 2,4

– 2,2

– 1,5

– 0,7

0,0

KOM listopad 2007

– 4,4

– 2,3

– 2,3

– 2,3

nd.

nd.

PS grudzień 2006

– 5,7

– 2,8

– 2,2

– 1,5

– 0,7

0,1

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS listopad 2007

0,1

2,5

2,6

3,4

4,2

4,9

KOM listopad 2007

0,1

2,5

2,4

2,5

nd.

nd.

PS grudzień 2006

– 0,9

2,2

2,8

3,4

4,2

5,0

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (6)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 3,9

– 2,0

– 1,9

– 1,2

– 0,4

0,2

KOM listopad 2007

– 3,9

– 1,9

– 1,9

– 1,8

nd.

nd.

PS grudzień 2006

– 5,3

– 2,3

– 1,8

– 1,2

– 0,4

0,3

Wynik strukturalny (8)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 2,7

– 2,2

– 2,0

– 1,3

– 0,5

0,2

KOM listopad 2007

– 2,7

– 2,0

– 2,0

– 1,9

nd.

nd.

PS grudzień 2006

– 3,9

– 2,5

– 1,9

– 1,2

– 0,4

0,3

Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

106,8

105,0

103,5

101,5

98,5

95,1

KOM listopad 2007

106,8

104,3

102,9

101,2

nd.

nd.

PS grudzień 2006

107,6

106,9

105,4

103,5

100,7

97,8

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty, o których mowa w niniejszym tekście, są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia między innymi jesienną prognozę służb Komisji oraz przygotowaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(3)  Dz.U. C 70 z 27.3.2007, str. 17.

(4)  Dotyczy to zwłaszcza wyniku strukturalnego. Zastosowane w dniu 31 grudnia 2007 r. działanie przewidujące zwolnienie podmiotów pobierających podatki z obowiązku zaliczkowej wpłaty do budżetu określonej kwoty podatków przewidzianych do pobrania w roku następnym może mieć negatywny wpływ (0,3 % PKB) na wynik nominalny w 2007 r. Ze względu na swój jednorazowy charakter działanie to nie będzie miało jednak żadnego wpływu na wynik strukturalny w 2007 r.

(5)  Brakuje w szczególności podziału budżetu zgodnego z docelowymi wartościami deficytu na lata 2009–2011.

(6)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(7)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości: 1,5 %, 1,6 %, 1,5 % i 1,7 % odpowiednio w latach 2006–2009.

(8)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Zgodnie z najnowszym programem i z jesienną prognozą służb Komisji działania jednorazowe i tymczasowe wyniosą: 1,2 % PKB w 2006 r. (zwiększające deficyt); 0,2 % PKB w 2007 r. (zmniejszające deficyt) oraz 0,1 % PKB rocznie (zmniejszające deficyt) począwszy od 2008 r.

Źródło:

Program stabilności (PS); prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/34 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/34

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu stabilności na lata 2007–2012 przedstawionego przez Francję

(2008/C 49/09)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności Francji obejmujący lata 2007–2012, czyli okres o rok dłuższy od wymaganego okresu odniesienia, dla zapewnienia zbieżności z programem rządowym. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program stabilności Francji obejmujący lata 2007–2012, czyli okres o rok dłuższy od wymaganego okresu odniesienia, dla zapewnienia zbieżności z programem rządowym.

| (2) | W latach 2001–2005 średni, roczny wzrost realnego PKB wyniósł niewiele ponad 1,5 %. Wartość ta była zbliżona do średniej stopy wzrostu w strefie euro, natomiast inflacja była nieznacznie niższa niż średnia w tej strefie. Od roku 2006 wzrost PKB we Francji spadł poniżej średniej dla strefy euro, czemu towarzyszyły oznaki problemów strukturalnych oraz związane z nimi pogorszenie konkurencyjności. Pomimo iż stopa bezrobocia spada od 2005 r., jest ona wciąż znacznie wyższa niż średnia dla strefy euro, przy czym stopa zatrudnienia oraz liczba przepracowanych godzin pozostają nadal na niskim poziomie.
  W tej sytuacji przyjęte środki oraz szeroko zakrojone reformy rynku pracy i rynków towarowych, planowane przez rząd na przyszłych pięć lat, zwiększyłyby potencjalny wzrost i konkurencyjność oraz poprawiłyby stabilność finansów publicznych w długim okresie, pod warunkiem ich pełnego wdrożenia. Wskaźniki deficytu i długu sektora instytucji rządowych i samorządowych zmniejszają się, jednak ich poziom jest nadal wysoki. Stosunek wydatków do PKB jest we Francji najwyższy spośród wszystkich krajów strefy euro, a jej deficyt jest wciąż dość bliski progu 3 % PKB, chociaż podjęto ostatnio konkretne kroki w celu ograniczenia wydatków, zwłaszcza w systemie zabezpieczenia społecznego. Dlatego też wdrożenie planowanych we Francji reform — mających na celu zwiększenie potencjalnego wzrostu, poprawę konkurencyjności francuskiej gospodarki oraz wspieranie kontynuacji procesu konsolidacji budżetowej, jak również znaczne ograniczenie wydatków na wszystkich szczeblach administracji, powiązane z poprawą jej efektywności — ułatwi sprostanie głównym wyzwaniom na nadchodzące lata. |
| --- | --- |

(2)

W latach 2001–2005 średni, roczny wzrost realnego PKB wyniósł niewiele ponad 1,5 %. Wartość ta była zbliżona do średniej stopy wzrostu w strefie euro, natomiast inflacja była nieznacznie niższa niż średnia w tej strefie. Od roku 2006 wzrost PKB we Francji spadł poniżej średniej dla strefy euro, czemu towarzyszyły oznaki problemów strukturalnych oraz związane z nimi pogorszenie konkurencyjności. Pomimo iż stopa bezrobocia spada od 2005 r., jest ona wciąż znacznie wyższa niż średnia dla strefy euro, przy czym stopa zatrudnienia oraz liczba przepracowanych godzin pozostają nadal na niskim poziomie.

W tej sytuacji przyjęte środki oraz szeroko zakrojone reformy rynku pracy i rynków towarowych, planowane przez rząd na przyszłych pięć lat, zwiększyłyby potencjalny wzrost i konkurencyjność oraz poprawiłyby stabilność finansów publicznych w długim okresie, pod warunkiem ich pełnego wdrożenia. Wskaźniki deficytu i długu sektora instytucji rządowych i samorządowych zmniejszają się, jednak ich poziom jest nadal wysoki. Stosunek wydatków do PKB jest we Francji najwyższy spośród wszystkich krajów strefy euro, a jej deficyt jest wciąż dość bliski progu 3 % PKB, chociaż podjęto ostatnio konkretne kroki w celu ograniczenia wydatków, zwłaszcza w systemie zabezpieczenia społecznego. Dlatego też wdrożenie planowanych we Francji reform — mających na celu zwiększenie potencjalnego wzrostu, poprawę konkurencyjności francuskiej gospodarki oraz wspieranie kontynuacji procesu konsolidacji budżetowej, jak również znaczne ograniczenie wydatków na wszystkich szczeblach administracji, powiązane z poprawą jej efektywności — ułatwi sprostanie głównym wyzwaniom na nadchodzące lata.

| (3) | W programie przedstawiono dwa różne scenariusze prognoz makroekonomicznych i budżetowych: scenariusz „niewielkiego” wzrostu i scenariusz „wysokiego” wzrostu. Przy ocenie prognoz dotyczących finansów publicznych za scenariusz odniesienia przyjęto scenariusz niewielkiego wzrostu. Przewiduje on, że wzrost realnego PKB zwiększy się z 2 % w 2007 roku do 2–2,5 % w 2008 roku oraz do 2,5 % w pozostałym okresie objętym programem; założenia te przewyższają prognozy Komisji co do potencjalnego wzrostu na poziomie nieznacznie powyżej 2 %. Ogłoszone reformy rynku pracy i rynku towarowego, mające zwiększyć wzrost, stopniowo będą przyczyniały się do zwiększenia potencjału wzrostu, którego wielkość i umiejscowienie w czasie są niepewne. W oparciu o obecnie dostępne informacje (2) nawet ten scenariusz wydaje się być oparty na optymistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego, szczególnie w 2009 roku. W perspektywie średnioterminowej istnieje zatem ryzyko mniej dynamicznego wzrostu w porównaniu z przewidywaniami zawartymi w programie, także z powodu dość optymistycznych założeń programu w odniesieniu do otoczenia międzynarodowego. |
| --- | --- |

(3)

W programie przedstawiono dwa różne scenariusze prognoz makroekonomicznych i budżetowych: scenariusz „niewielkiego” wzrostu i scenariusz „wysokiego” wzrostu. Przy ocenie prognoz dotyczących finansów publicznych za scenariusz odniesienia przyjęto scenariusz niewielkiego wzrostu. Przewiduje on, że wzrost realnego PKB zwiększy się z 2 % w 2007 roku do 2–2,5 % w 2008 roku oraz do 2,5 % w pozostałym okresie objętym programem; założenia te przewyższają prognozy Komisji co do potencjalnego wzrostu na poziomie nieznacznie powyżej 2 %. Ogłoszone reformy rynku pracy i rynku towarowego, mające zwiększyć wzrost, stopniowo będą przyczyniały się do zwiększenia potencjału wzrostu, którego wielkość i umiejscowienie w czasie są niepewne. W oparciu o obecnie dostępne informacje (2) nawet ten scenariusz wydaje się być oparty na optymistycznych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego, szczególnie w 2009 roku. W perspektywie średnioterminowej istnieje zatem ryzyko mniej dynamicznego wzrostu w porównaniu z przewidywaniami zawartymi w programie, także z powodu dość optymistycznych założeń programu w odniesieniu do otoczenia międzynarodowego.

| (4) | W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 roku deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 2,6 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności zakładano, że osiągnie on 2,5 % PKB. W ostatniej aktualizacji przewiduje się, że deficyt osiągnie poziom 2,4 % PKB. Nieplanowane dochody, wynikające częściowo z korzystnej sytuacji wyjściowej w związku z wyższymi niż przewidywano dochodami w 2006 roku, kompensują w znacznym stopniu negatywne skutki prowzrostowego pakietu budżetowego (obejmującego przede wszystkim cięcia podatkowe) przyjętego w okresie letnim, a przede wszystkim wzrostu wydatków ponad wielkość zapisaną w budżecie (głównie w opiece zdrowotnej, pomimo środków korygujących podjętych po wykryciu przez „komitet wczesnego ostrzegania” w lipcu 2007 roku dużych rozbieżności z krajowym celem w zakresie wydatków na ubezpieczenia zdrowotne — ONDAM). Dlatego też, pomimo możliwego osiągnięcia celu budżetowego wyznaczonego w poprzedniej aktualizacji, wykonanie budżetu w 2007 może być uważane za jedynie częściowo zgodne z zaleceniem w sprawie kursu polityki zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu stabilności (3), w którym wzywano do „wykorzystania przewidywanego dynamicznego wzrostu gospodarczego oraz korzystnej sytuacji wyjściowej w związku z lepszym niż zakładany wynikiem za 2006 r. z myślą o przyspieszeniu dostosowania prowadzącego do realizacji celu średniookresowego [...] tak aby osiągnąć [go] — zgodnie z planem — do 2010 r., [...] a w szczególności [...] zapewnić całkowite i skuteczne wykonanie budżetu na rok 2007, a także wykorzystać każdą nadarzającą się możliwość do zwiększenia dostosowania strukturalnego”. Rada zauważa także, że wykonanie budżetu nie wydaje się być zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku, jako że nieplanowana nadwyżka dochodów została częściowo wykorzystana do obniżenia podatków i do zwiększenia wydatków ponad wielkość zapisaną w budżecie. |
| --- | --- |

(4)

W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 roku deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 roku oszacowano na 2,6 % PKB, podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności zakładano, że osiągnie on 2,5 % PKB. W ostatniej aktualizacji przewiduje się, że deficyt osiągnie poziom 2,4 % PKB. Nieplanowane dochody, wynikające częściowo z korzystnej sytuacji wyjściowej w związku z wyższymi niż przewidywano dochodami w 2006 roku, kompensują w znacznym stopniu negatywne skutki prowzrostowego pakietu budżetowego (obejmującego przede wszystkim cięcia podatkowe) przyjętego w okresie letnim, a przede wszystkim wzrostu wydatków ponad wielkość zapisaną w budżecie (głównie w opiece zdrowotnej, pomimo środków korygujących podjętych po wykryciu przez „komitet wczesnego ostrzegania” w lipcu 2007 roku dużych rozbieżności z krajowym celem w zakresie wydatków na ubezpieczenia zdrowotne — ONDAM). Dlatego też, pomimo możliwego osiągnięcia celu budżetowego wyznaczonego w poprzedniej aktualizacji, wykonanie budżetu w 2007 może być uważane za jedynie częściowo zgodne z zaleceniem w sprawie kursu polityki zawartym w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu stabilności (3), w którym wzywano do „wykorzystania przewidywanego dynamicznego wzrostu gospodarczego oraz korzystnej sytuacji wyjściowej w związku z lepszym niż zakładany wynikiem za 2006 r. z myślą o przyspieszeniu dostosowania prowadzącego do realizacji celu średniookresowego [...] tak aby osiągnąć [go] — zgodnie z planem — do 2010 r., [...] a w szczególności [...] zapewnić całkowite i skuteczne wykonanie budżetu na rok 2007, a także wykorzystać każdą nadarzającą się możliwość do zwiększenia dostosowania strukturalnego”. Rada zauważa także, że wykonanie budżetu nie wydaje się być zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku, jako że nieplanowana nadwyżka dochodów została częściowo wykorzystana do obniżenia podatków i do zwiększenia wydatków ponad wielkość zapisaną w budżecie.

| (5) | Głównym celem strategii budżetowej według zaktualizowanego programu stabilności jest znaczne ograniczenie wydatków publicznych, przy założeniu wzmocnienia wzrostu dzięki przyjętym i zapowiadanym reformom strukturalnym, w celu osiągnięcia najpóźniej w 2012 roku celu średniookresowego, którym jest zrównoważenie budżetu w kategoriach strukturalnych (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe).
  Zgodnie ze scenariuszem odniesienia, deficyt nominalny obniży się nieznacznie z 2,4 % PKB w 2007 r. do 2,3 % PKB w roku 2008, a następnie będzie się zmniejszał w szybszym tempie, o 0,6 punktu procentowego rocznie, aż do osiągnięcia równowagi budżetowej w 2012 r. W tym samym czasie nadwyżka pierwotna zwiększy się z 0,2 % PKB w 2007 roku do 2,5 % PKB w roku 2012. Pomimo bardziej korzystnych prognoz makroekonomicznych dotyczących wzrostu oraz lepszej wyjściowej pozycji budżetowej, w programie opóźniono termin wprowadzenia korekty zaplanowany w poprzedniej aktualizacji, w której zakładano, że cel średniookresowy zostanie osiągnięty do roku 2010. Korekta strukturalna jest minimalna w pierwszym roku programu i rozplanowana na dłuższy okres. Zakłada się, że zmniejszenie deficytu będzie w pełni oparte na redukcji wydatków. Plan przewiduje, że wskaźnik wydatków obniży się o blisko 3 punkty procentowe PKB. Również wskaźnik dochodów względem PKB ma w latach 2008 i 2009 nieznacznie się zmniejszyć, a następnie ustabilizować się. W aktualizacji szacuje się, że w 2007 r. dług sektora instytucji rządowych i samorządowych brutto wyniesie 64,2 % PKB, czyli powyżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, oraz przewiduje się jego zmniejszenie o 4 punkty procentowe PKB w okresie objętym programem; wartość odniesienia powinna zostać osiągnięta w 2012 r. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem strategii budżetowej według zaktualizowanego programu stabilności jest znaczne ograniczenie wydatków publicznych, przy założeniu wzmocnienia wzrostu dzięki przyjętym i zapowiadanym reformom strukturalnym, w celu osiągnięcia najpóźniej w 2012 roku celu średniookresowego, którym jest zrównoważenie budżetu w kategoriach strukturalnych (tj. w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe).

Zgodnie ze scenariuszem odniesienia, deficyt nominalny obniży się nieznacznie z 2,4 % PKB w 2007 r. do 2,3 % PKB w roku 2008, a następnie będzie się zmniejszał w szybszym tempie, o 0,6 punktu procentowego rocznie, aż do osiągnięcia równowagi budżetowej w 2012 r. W tym samym czasie nadwyżka pierwotna zwiększy się z 0,2 % PKB w 2007 roku do 2,5 % PKB w roku 2012. Pomimo bardziej korzystnych prognoz makroekonomicznych dotyczących wzrostu oraz lepszej wyjściowej pozycji budżetowej, w programie opóźniono termin wprowadzenia korekty zaplanowany w poprzedniej aktualizacji, w której zakładano, że cel średniookresowy zostanie osiągnięty do roku 2010. Korekta strukturalna jest minimalna w pierwszym roku programu i rozplanowana na dłuższy okres. Zakłada się, że zmniejszenie deficytu będzie w pełni oparte na redukcji wydatków. Plan przewiduje, że wskaźnik wydatków obniży się o blisko 3 punkty procentowe PKB. Również wskaźnik dochodów względem PKB ma w latach 2008 i 2009 nieznacznie się zmniejszyć, a następnie ustabilizować się. W aktualizacji szacuje się, że w 2007 r. dług sektora instytucji rządowych i samorządowych brutto wyniesie 64,2 % PKB, czyli powyżej przewidzianej w Traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, oraz przewiduje się jego zmniejszenie o 4 punkty procentowe PKB w okresie objętym programem; wartość odniesienia powinna zostać osiągnięta w 2012 r.

| (6) | Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż zakłada program. Scenariusz makroekonomiczny, opierający się na założeniu spokojnej sytuacji międzynarodowej, wydaje się optymistyczny dla całego okresu objętego programem. Jest to w pewnym stopniu związane z faktem, iż opiera się on na wdrożeniu reform strukturalnych, w szczególności reformy specjalnych systemów emerytalnych oraz przeglądzie umów pracowniczych, w których to sprawach doszło do zasadniczego porozumienia, jak również reform, które nie zostały jeszcze ustalone. Jeśli środki strukturalne mają maksymalnie wpłynąć na potencjalny wzrost, należy wdrażać je w sposób stanowczy. Jeśli chodzi o wydatki, w krótkim okresie przewiduje się pewne konkretne środki w celu ich ograniczenia (np. wprowadzenie obciążającej pacjentów opłaty minimalnej za niektóre usługi zdrowotne oraz jedynie częściowe obsadzanie etatów w administracji publicznej zwalnianych przez osoby odchodzące na emeryturę).
  W średnim okresie, w którym oczekuje się większej konsolidacji, można się spodziewać pozytywnych skutków zwłaszcza „ogólnego przeglądu polityk publicznych”, który powinien prowadzić do reform strukturalnych we wszystkich obszarach wydatków publicznych; decyzje, które będą dotyczyły okresu 2009–2011, mają zapaść wiosną 2008 roku, lecz szczegółowe środki w tym zakresie nie są jeszcze całkowicie sprecyzowane, a co za tym idzie ich wpływ na budżet jest niepewny. Objęcie transferów na rzecz podsektora lokalnego przepisami dotyczącymi wydatków państwa mogłoby przyczynić się do ograniczenia wydatków. Wydatki związane z podsektorem lokalnym i zabezpieczeniem społecznym nadal stanowią zagrożenie dla całkowitych wydatków publicznych. W świetle powyższych zagrożeń dla realizacji celów budżetowych, wskaźnik długu może okazać się również wyższy niż przewidziano w programie. |
| --- | --- |

(6)

Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż zakłada program. Scenariusz makroekonomiczny, opierający się na założeniu spokojnej sytuacji międzynarodowej, wydaje się optymistyczny dla całego okresu objętego programem. Jest to w pewnym stopniu związane z faktem, iż opiera się on na wdrożeniu reform strukturalnych, w szczególności reformy specjalnych systemów emerytalnych oraz przeglądzie umów pracowniczych, w których to sprawach doszło do zasadniczego porozumienia, jak również reform, które nie zostały jeszcze ustalone. Jeśli środki strukturalne mają maksymalnie wpłynąć na potencjalny wzrost, należy wdrażać je w sposób stanowczy. Jeśli chodzi o wydatki, w krótkim okresie przewiduje się pewne konkretne środki w celu ich ograniczenia (np. wprowadzenie obciążającej pacjentów opłaty minimalnej za niektóre usługi zdrowotne oraz jedynie częściowe obsadzanie etatów w administracji publicznej zwalnianych przez osoby odchodzące na emeryturę).

W średnim okresie, w którym oczekuje się większej konsolidacji, można się spodziewać pozytywnych skutków zwłaszcza „ogólnego przeglądu polityk publicznych”, który powinien prowadzić do reform strukturalnych we wszystkich obszarach wydatków publicznych; decyzje, które będą dotyczyły okresu 2009–2011, mają zapaść wiosną 2008 roku, lecz szczegółowe środki w tym zakresie nie są jeszcze całkowicie sprecyzowane, a co za tym idzie ich wpływ na budżet jest niepewny. Objęcie transferów na rzecz podsektora lokalnego przepisami dotyczącymi wydatków państwa mogłoby przyczynić się do ograniczenia wydatków. Wydatki związane z podsektorem lokalnym i zabezpieczeniem społecznym nadal stanowią zagrożenie dla całkowitych wydatków publicznych. W świetle powyższych zagrożeń dla realizacji celów budżetowych, wskaźnik długu może okazać się również wyższy niż przewidziano w programie.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka oraz biorąc pod uwagę fakt, że w 2008 r. wynik strukturalny ulegnie tylko niewielkiej poprawie, a w późniejszym okresie poprawiać się ma średnio o ok. 0,5 punktu procentowego PKB rocznie, założony w programie kurs polityki budżetowej jest niewystarczający do zapewnienia realizacji celu średniookresowego do 2010 roku zgodnie z założeniami poprzedniego programu, a może on nie wystarczyć nawet do osiągnięcia tego celu do 2012 roku w sposób przewidziany w programie. Ponadto Rada zauważa, że kurs polityki budżetowej nie jest zgodny z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku. Zgodnie z programem wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu w wysokości 3 % PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych zostanie osiągnięty dopiero w 2009 roku. Ze względu na zagrożenia związane z realizacją celów budżetowych może on zostać osiągnięty później. Korekta zakładana w programie nie jest zgodna z wartością odniesienia w wysokości 0,5 % PKB określoną w pakcie stabilności i wzrostu, w szczególności w wyniku niewystarczającej korekty w roku 2008. Rada zauważa, że nie jest to zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku. Ze względu na zagrożenia dla wspomnianych powyżej przewidywań w zakresie poziomu deficytu, tempo zbliżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia może nie być wystarczające w okresie objętym programem. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka oraz biorąc pod uwagę fakt, że w 2008 r. wynik strukturalny ulegnie tylko niewielkiej poprawie, a w późniejszym okresie poprawiać się ma średnio o ok. 0,5 punktu procentowego PKB rocznie, założony w programie kurs polityki budżetowej jest niewystarczający do zapewnienia realizacji celu średniookresowego do 2010 roku zgodnie z założeniami poprzedniego programu, a może on nie wystarczyć nawet do osiągnięcia tego celu do 2012 roku w sposób przewidziany w programie. Ponadto Rada zauważa, że kurs polityki budżetowej nie jest zgodny z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku. Zgodnie z programem wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem progu deficytu w wysokości 3 % PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych zostanie osiągnięty dopiero w 2009 roku. Ze względu na zagrożenia związane z realizacją celów budżetowych może on zostać osiągnięty później. Korekta zakładana w programie nie jest zgodna z wartością odniesienia w wysokości 0,5 % PKB określoną w pakcie stabilności i wzrostu, w szczególności w wyniku niewystarczającej korekty w roku 2008. Rada zauważa, że nie jest to zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku. Ze względu na zagrożenia dla wspomnianych powyżej przewidywań w zakresie poziomu deficytu, tempo zbliżania się wskaźnika długu do wartości odniesienia może nie być wystarczające w okresie objętym programem.

| (8) | Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Francji kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest nieznacznie niższy od średniej UE, przy nieco wolniej rosnących wydatkach na emerytury, co jest wynikiem uchwalonych już reform systemu emerytalnego. Mimo poprawy w stosunku do ostatniego roku, oszacowana w programie pozycja budżetowa w roku 2007 nadal stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych w długim okresie, także przed uwzględnieniem długoterminowego wpływu na budżet związanego ze starzeniem się społeczeństwa. Ponadto obecny poziom zadłużenia brutto przekracza określoną w Traktacie wartość odniesienia. Do ograniczenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych w długim okresie przyczyniłaby się większa konsolidacja budżetu. |
| --- | --- |

(8)

Zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Francji kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ na budżet związany ze starzeniem się społeczeństwa jest nieznacznie niższy od średniej UE, przy nieco wolniej rosnących wydatkach na emerytury, co jest wynikiem uchwalonych już reform systemu emerytalnego. Mimo poprawy w stosunku do ostatniego roku, oszacowana w programie pozycja budżetowa w roku 2007 nadal stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych w długim okresie, także przed uwzględnieniem długoterminowego wpływu na budżet związanego ze starzeniem się społeczeństwa. Ponadto obecny poziom zadłużenia brutto przekracza określoną w Traktacie wartość odniesienia. Do ograniczenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych w długim okresie przyczyniłaby się większa konsolidacja budżetu.

| (9) | Program stabilności jest do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności w obu programach przedstawiono rządowy plan szeroko zakrojonych reform obejmujący reformę rynku pracy, reorganizację administracji publicznej oraz poprawę warunków konkurencji wśród przedsiębiorstw. Dotychczas rząd przyjął w szczególności reformę szkolnictwa wyższego, wprowadził dodatkowe zachęty dla działalności badawczej przedsiębiorstw oraz zniósł opodatkowanie godzin nadliczbowych, przeprowadził reformę sektora sprzedaży detalicznej (loi Galland) oraz wyraził zgodę na reformę specjalnych systemów emerytalnych, a także fuzję ANPE (agencji ds. zatrudnienia) i Unedic (fundusz ubezpieczenia od bezrobocia). Ponadto na etapie dyskusji są wciąż reformy dotyczące licznych obszarów, w tym dalsze reformy systemu emerytalnego i rynku pracy obejmujące miedzy innymi przegląd umów pracowniczych, jak również modernizacja francuskiej gospodarki z uwzględnieniem propozycji tzw. „komisji Attaliego”. Sprawozdanie z realizacji reform obejmuje szerszy zakres zagadnień, natomiast program stabilności zawiera więcej informacji o rozwoju sytuacji w ostatnim okresie. W żadnym z programów nie przedstawiono systematycznych informacji na temat bezpośrednich kosztów budżetowych (ani oszczędności) związanych z głównymi planowanymi reformami, choć twierdzi się, że wesprą one konsolidację budżetową przewidzianą w programie stabilności. |
| --- | --- |

(9)

Program stabilności jest do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. W szczególności w obu programach przedstawiono rządowy plan szeroko zakrojonych reform obejmujący reformę rynku pracy, reorganizację administracji publicznej oraz poprawę warunków konkurencji wśród przedsiębiorstw. Dotychczas rząd przyjął w szczególności reformę szkolnictwa wyższego, wprowadził dodatkowe zachęty dla działalności badawczej przedsiębiorstw oraz zniósł opodatkowanie godzin nadliczbowych, przeprowadził reformę sektora sprzedaży detalicznej (loi Galland) oraz wyraził zgodę na reformę specjalnych systemów emerytalnych, a także fuzję ANPE (agencji ds. zatrudnienia) i Unedic (fundusz ubezpieczenia od bezrobocia). Ponadto na etapie dyskusji są wciąż reformy dotyczące licznych obszarów, w tym dalsze reformy systemu emerytalnego i rynku pracy obejmujące miedzy innymi przegląd umów pracowniczych, jak również modernizacja francuskiej gospodarki z uwzględnieniem propozycji tzw. „komisji Attaliego”. Sprawozdanie z realizacji reform obejmuje szerszy zakres zagadnień, natomiast program stabilności zawiera więcej informacji o rozwoju sytuacji w ostatnim okresie. W żadnym z programów nie przedstawiono systematycznych informacji na temat bezpośrednich kosztów budżetowych (ani oszczędności) związanych z głównymi planowanymi reformami, choć twierdzi się, że wesprą one konsolidację budżetową przewidzianą w programie stabilności.

| (10) | Przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Francji oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, przedstawionymi w kontekście strategii lizbońskiej. W szczególności mało prawdopodobne jest, by Francja osiągnęła swój cel średniookresowy do 2010 roku, a wskaźnik długu sektora instytucji rządowych i samorządowych do PKB pozostaje niezadowalająco wysoki. |
| --- | --- |

(10)

Przewidziana w programie strategia budżetowa jest częściowo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej dla Francji oraz z wytycznymi dla państw członkowskich strefy euro w dziedzinie polityki budżetowej, przedstawionymi w kontekście strategii lizbońskiej. W szczególności mało prawdopodobne jest, by Francja osiągnęła swój cel średniookresowy do 2010 roku, a wskaźnik długu sektora instytucji rządowych i samorządowych do PKB pozostaje niezadowalająco wysoki.

| (11) | Co do wymagań w zakresie danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(11)

Co do wymagań w zakresie danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4).

Podsumowując można stwierdzić, że tempo konsolidacji budżetowej oraz redukcji zadłużenia zwolniło się w 2007 roku, a plany w tym zakresie na nadchodzące lata, w szczególności na 2008 rok, są znacznie mniej ambitne w porównaniu z poprzednią aktualizacją programu stabilności. Zgodnie z bardziej prawdopodobnym z dwóch scenariuszy przedstawionych przez władze francuskie, konsolidacja została zaplanowana na późniejszy okres, a osiągnięcie celu średniookresowego poprzez korektę opierającą się na zmniejszaniu wydatków zostało przesunięte z roku 2010 na 2012. Co więcej, nawet ta ścieżka dostosowania jest w znacznym stopniu zagrożona. Przyjęte w lecie 2007 r. cięcia podatkowe odbijają się już na finansach publicznych, natomiast władze przyjęły również środki zmierzające do zmniejszenia wydatków publicznych w 2008 roku, zwłaszcza w sektorze zabezpieczenia społecznego, rozszerzyły zakres stosowania przepisów dotyczących wydatków państwowych oraz rozpoczęły reformy strukturalne. Te ostatnie będą miały decydujące znaczenie dla zwiększenia potencjalnego wzrostu, poprawy konkurencyjności oraz kontynuacji procesu konsolidacji budżetowej. Jednakże środki prowadzące do realizacji ambitnych planów zmniejszenia wskaźnika wydatków w okresie objętym programem muszą jeszcze zostać sprecyzowane i wprowadzone w życie. Zagrożenie dla celów programu wypływa także z optymistycznych założeń makroekonomicznych, oraz z założeń dotyczących wpływu, jaki na wzrost będą miały reformy strukturalne. Jeżeli uwzględni się poziomy zadłużenia i deficytu oraz przewidywany wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, wydaje się, że zagrożenia dla stabilności finansów publicznych Francji kształtują się na średnim poziomie.

W świetle powyższej oceny wzywa się Francję do:

| (i) | przyśpieszenia tempa konsolidacji budżetowej oraz zmniejszenia zadłużenia, w tym przez: rygorystyczne wykonanie budżetu na rok 2008, aby zapewnić szybsze stworzenie marginesu bezpieczeństwa chroniącego przed naruszeniem progu deficytu w wysokości 3 % PKB oraz — jeśli pozwolą na to warunki koniunkturalne — by osiągnąć cel średniookresowy do 2010 roku, co w decydujący sposób przyczyniłoby się do poprawy długookresowej stabilności finansów publicznych; |
| --- | --- |

(i)

przyśpieszenia tempa konsolidacji budżetowej oraz zmniejszenia zadłużenia, w tym przez: rygorystyczne wykonanie budżetu na rok 2008, aby zapewnić szybsze stworzenie marginesu bezpieczeństwa chroniącego przed naruszeniem progu deficytu w wysokości 3 % PKB oraz — jeśli pozwolą na to warunki koniunkturalne — by osiągnąć cel średniookresowy do 2010 roku, co w decydujący sposób przyczyniłoby się do poprawy długookresowej stabilności finansów publicznych;

| (ii) | skutecznego egzekwowania istniejących przepisów dotyczących wydatków i poczynienia dalszych kroków w celu zagwarantowania realizacji ambitnych, wieloletnich planów zmniejszenia wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych we wszystkich podsektorach, co doprowadzi do zmniejszenia udziału wydatków w PKB; |
| --- | --- |

(ii)

skutecznego egzekwowania istniejących przepisów dotyczących wydatków i poczynienia dalszych kroków w celu zagwarantowania realizacji ambitnych, wieloletnich planów zmniejszenia wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych we wszystkich podsektorach, co doprowadzi do zmniejszenia udziału wydatków w PKB;

| (iii) | kontynuacji reform strukturalnych, aby zwiększyć potencjalny wzrost oraz zmniejszyć wydatki publiczne. |
| --- | --- |

(iii)

kontynuacji reform strukturalnych, aby zwiększyć potencjalny wzrost oraz zmniejszyć wydatki publiczne.

Rada zauważa również, że działania takie byłyby zgodne z kierunkami polityki budżetowej przyjętymi przez Eurogrupę w kwietniu 2007 roku.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 (8) | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PS listopad 2007 | 2,0 | 2-2,5 | 2-2,5 | 2,5 | 2,5 | 2,5 | 2,5 |
| KOM listopad 2007 | 2,0 | 1,9 | 2,0 | 1,8 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,0-2,5 | 2,0-2,5 | 2,25 | 2,25 | 2,25 | n.d. | n.d. |
| Inflacja HICP
  (%) | PS listopad 2007 | 1,9 | 1,4 | 1,7 | 1,6 | 1,6 | 1,6 | 1,6 |
| KOM listopad 2007 | 1,9 | 1,5 | 1,7 | 1,6 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 2,0 | 1,9 | 1,75 | 1,75 | 1,75 | n.d. | n.d. |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PS listopad 2007 | – 0,5 | – 0,8 | – 0,8 | – 0,6 | – 0,5 | – 0,3 | 0,0 |
| KOM listopad 2007 (6) | – 0,2 | – 0,3 | – 0,3 | – 0,6 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 0,6 | – 0,6 | – 0,5 | – 0,4 | – 0,3 | n.d. | n.d. |
| Wierzytelności/zadłużenienetto wobec reszty świata
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 2,1 | – 2,3 | – 2,5 | – 2,3 | – 2,2 | – 2,1 | – 2,0 |
| KOM listopad 2007 | – 2,1 | – 2,3 | – 2,2 | – 2,2 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 2,0 | – 1,8 | – 1,8 | – 1,7 | – 1,6 | n.d. | n.d. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 2,5 | – 2,4 | – 2,3 | – 1,7 | – 1,2 | – 0,6 | 0,0 |
| KOM listopad 2007 | – 2,5 | – 2,6 | – 2,6 | – 2,7 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 2,7 | – 2,5 | – 1,8 | – 0,9 | 0,0 | n.d. | n.d. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 0,0 | 0,2 | 0,5 | 0,9 | 1,4 | 2 | 2,5 |
| KOM listopad 2007 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | – 0,1 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 0,1 | 0,1 | 0,7 | 1,7 | 2,5 | n.d. | n.d. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne
  (% PKB) (5) | PS listopad 2007 | – 2,3 | – 2,0 | – 1,9 | – 1,4 | – 1,0 | – 0,4 | 0,0 |
| KOM listopad 2007 | – 2,5 | – 2,4 | – 2,5 | – 2,4 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 2,4 | – 2,2 | – 1,6 | – 0,7 | 0,2 | n.d. | n.d. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PS listopad 2007 | – 2,5 | – 2,0 | – 1,9 | – 1,4 | – 1,0 | – 0,4 | 0,0 |
| KOM listopad 2007 | – 2,8 | – 2,5 | – 2,6 | – 2,4 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | – 2,5 | – 2,2 | – 1,6 | – 0,7 | 0,2 | n.d. | n.d. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych brutto
  (% PKB) | PS listopad 2007 | 64,2 | 64,2 | 64 | 63,2 | 61,9 | 60,2 | 57,9 |
| KOM listopad 2007 | 64,2 | 64,3 | 64,1 | 64,1 | n.d. | n.d. | n.d. |
| PS grudzień 2006 | 64,6 | 63,6 | 62,6 | 60,7 | 58,0 | n.d. | n.d. |
| Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006 (8)

2007

2008

2009

2010

2011

2012

Realny PKB

(zmiana w %)

PS listopad 2007

2,0

2-2,5

2-2,5

2,5

2,5

2,5

2,5

KOM listopad 2007

2,0

1,9

2,0

1,8

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

2,0-2,5

2,0-2,5

2,25

2,25

2,25

n.d.

n.d.

Inflacja HICP

(%)

PS listopad 2007

1,9

1,4

1,7

1,6

1,6

1,6

1,6

KOM listopad 2007

1,9

1,5

1,7

1,6

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

2,0

1,9

1,75

1,75

1,75

n.d.

n.d.

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PS listopad 2007

– 0,5

– 0,8

– 0,8

– 0,6

– 0,5

– 0,3

0,0

KOM listopad 2007 (6)

– 0,2

– 0,3

– 0,3

– 0,6

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

– 0,6

– 0,6

– 0,5

– 0,4

– 0,3

n.d.

n.d.

Wierzytelności/zadłużenienetto wobec reszty świata

(% PKB)

PS listopad 2007

– 2,1

– 2,3

– 2,5

– 2,3

– 2,2

– 2,1

– 2,0

KOM listopad 2007

– 2,1

– 2,3

– 2,2

– 2,2

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

– 2,0

– 1,8

– 1,8

– 1,7

– 1,6

n.d.

n.d.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PS listopad 2007

– 2,5

– 2,4

– 2,3

– 1,7

– 1,2

– 0,6

0,0

KOM listopad 2007

– 2,5

– 2,6

– 2,6

– 2,7

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

– 2,7

– 2,5

– 1,8

– 0,9

0,0

n.d.

n.d.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PS listopad 2007

0,0

0,2

0,5

0,9

1,4

2

2,5

KOM listopad 2007

0,0

0,0

0,0

– 0,1

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

– 0,1

0,1

0,7

1,7

2,5

n.d.

n.d.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne

(% PKB) (5)

PS listopad 2007

– 2,3

– 2,0

– 1,9

– 1,4

– 1,0

– 0,4

0,0

KOM listopad 2007

– 2,5

– 2,4

– 2,5

– 2,4

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

– 2,4

– 2,2

– 1,6

– 0,7

0,2

n.d.

n.d.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PS listopad 2007

– 2,5

– 2,0

– 1,9

– 1,4

– 1,0

– 0,4

0,0

KOM listopad 2007

– 2,8

– 2,5

– 2,6

– 2,4

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

– 2,5

– 2,2

– 1,6

– 0,7

0,2

n.d.

n.d.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych brutto

(% PKB)

PS listopad 2007

64,2

64,2

64

63,2

61,9

60,2

57,9

KOM listopad 2007

64,2

64,3

64,1

64,1

n.d.

n.d.

n.d.

PS grudzień 2006

64,6

63,6

62,6

60,7

58,0

n.d.

n.d.

Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(3)  Dz.U. C 70 z 27.3.2007, str. 13.

(4)  W szczególności brak danych dotyczących zakładanych krótko- i długookresowych stóp procentowych. Ponadto w programie nie przedstawiono danych za rok 2006, z wyjątkiem danych w tabeli dotyczącej zmian cyklicznych.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programach.

(6)  W oparciu o szacowany wzrost potencjalny w wysokości — odpowiednio — 2,0 %, 2,1 %, 2,0 % i 2,1 % w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Zgodnie z najnowszym programem działania jednorazowe i tymczasowe wyniosły 0,1 % PKB w 2006 roku i wyniosą 0 w pozostałym okresie objętym programem (lata 2007–2012). Zgodnie z jesienną prognozą służb Komisji wyniosły one 0,3 % PKB w 2006 roku, 0,05 % PKB w 2007 roku i 0,1 % PKB w 2008 roku.

(8)  W związku z tym, że najnowszy program nie dostarcza danych za rok 2006 (z wyjątkiem zmian cyklicznych), podane liczby zostały zaczerpnięte z prognozy służb Komisji z jesieni 2007 roku.

Źródło:

Program stabilności (PS); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/39 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/39

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Rumunię

(2008/C 49/10)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji przedstawiony przez Rumunię i obejmujący lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji przedstawiony przez Rumunię i obejmujący lata 2007–2010.

| (2) | W latach 2003–2006 w Rumunii występował silny wzrost gospodarczy o średniej wysokości 6,5 % PKB rocznie. Dobrze funkcjonująca gospodarka wykazuje jednak wyraźne oznaki przegrzania w postaci wysokiego i rosnącego deficytu zewnętrznego (prognozowanego na prawie 13 % PKB w 2007 roku), który jest w mniejszym stopniu finansowany z bezpośrednich inwestycji zagranicznych — mimo utrzymującego się w 2007 roku poziomu inwestycji niezwiązanych z prywatyzacją, ale wciąż zmniejsza się z powodu większego udziału średnio- i długoterminowych napływów kapitału, przy uwzględnieniu dotychczas dostępnych danych za 2007 rok.
  Innymi oznakami przegrzania gospodarki są: wzrastające niedobory siły roboczej, silny wzrost wynagrodzeń ograniczający konkurencyjność oraz szybki wzrost zadłużenia gospodarstw domowych. Nagły wzrost inflacji po długim okresie udanego jej obniżania został wywołany przede wszystkim przez załamanie podaży spowodowane słabymi wynikami sektora rolniczego w 2007 roku w związku z pogodą. Przyczynił się do tego wpływ wzrostu dochodów i wzrostu kredytów na zagregowany popyt, nierestrykcyjna polityka budżetowa oraz polityka w zakresie wynagrodzeń w sektorze publicznym oraz deprecjacja leja rumuńskiego od sierpnia 2007 roku (po wzroście jego wartości w ostatnich latach). Aby utrzymać szybkie tempo konwergencji w celu osiągnięcia średniej PKB UE-27 na osobę, Rumunia musi zająć się problemem rosnącej nierównowagi zewnętrznej. W tym kontekście polityka budżetowa ma do odegrania ważną rolę w ochłodzeniu popytu wewnętrznego, poprawiając jednocześnie jakość finansów publicznych w szczególności poprzez przesunięcie w kierunku inwestycji wspierających wzrost. |
| --- | --- |

(2)

W latach 2003–2006 w Rumunii występował silny wzrost gospodarczy o średniej wysokości 6,5 % PKB rocznie. Dobrze funkcjonująca gospodarka wykazuje jednak wyraźne oznaki przegrzania w postaci wysokiego i rosnącego deficytu zewnętrznego (prognozowanego na prawie 13 % PKB w 2007 roku), który jest w mniejszym stopniu finansowany z bezpośrednich inwestycji zagranicznych — mimo utrzymującego się w 2007 roku poziomu inwestycji niezwiązanych z prywatyzacją, ale wciąż zmniejsza się z powodu większego udziału średnio- i długoterminowych napływów kapitału, przy uwzględnieniu dotychczas dostępnych danych za 2007 rok.

Innymi oznakami przegrzania gospodarki są: wzrastające niedobory siły roboczej, silny wzrost wynagrodzeń ograniczający konkurencyjność oraz szybki wzrost zadłużenia gospodarstw domowych. Nagły wzrost inflacji po długim okresie udanego jej obniżania został wywołany przede wszystkim przez załamanie podaży spowodowane słabymi wynikami sektora rolniczego w 2007 roku w związku z pogodą. Przyczynił się do tego wpływ wzrostu dochodów i wzrostu kredytów na zagregowany popyt, nierestrykcyjna polityka budżetowa oraz polityka w zakresie wynagrodzeń w sektorze publicznym oraz deprecjacja leja rumuńskiego od sierpnia 2007 roku (po wzroście jego wartości w ostatnich latach). Aby utrzymać szybkie tempo konwergencji w celu osiągnięcia średniej PKB UE-27 na osobę, Rumunia musi zająć się problemem rosnącej nierównowagi zewnętrznej. W tym kontekście polityka budżetowa ma do odegrania ważną rolę w ochłodzeniu popytu wewnętrznego, poprawiając jednocześnie jakość finansów publicznych w szczególności poprzez przesunięcie w kierunku inwestycji wspierających wzrost.

| (3) | Bazowy scenariusz makroekonomiczny programu przewiduje podwyższenie tempa wzrostu realnego PKB z 6,1 % w 2007 roku do 6,5 % w 2008 roku, a następnie zmniejszenie do 5,8 % w 2010 roku. W świetle obecnie dostępnych informacji (2), zakładany wzrost na rok 2008 i 2009 jest zawyżony. W szczególności nie jest jasne, w jaki sposób zostanie osiągnięte ograniczenie negatywnego wpływu eksportu netto na wzrost gospodarczy w kontekście rosnących kosztów jednostki pracy i silnej presji popytowej, zwiększonej poprzez nierestrykcyjną politykę budżetową. Rozmiar i szybkie pogłębianie się stanu nierównowagi zewnętrznej stanowi powód do niepokoju, o czym świadczy deprecjacja leja rumuńskiego od połowy 2007 roku w kontekście zmiany poziomu ryzyka na międzynarodowych rynkach finansowych. Przewidywania programu w zakresie inflacji także wydają się bardzo zaniżone. Silna presja inflacyjna spowodowana wzrostem wynagrodzeń (w tym wynagrodzeń w sektorze publicznym), szybkim wzrostem międzynarodowych cen żywności i towarów oraz słabszym kursem wymiany (po długim okresie wzrostu wartości) sugeruje większe spowolnienie szybkiego jak dotąd procesu obniżania inflacji. Różnica między krajową stopą inflacji (HICP) a tym wskaźnikiem w UE-27 ma się więc ustabilizować albo minimalnie zmniejszyć w okresie objętym prognozą. Ogólnie połączenie polityk przewidziane w programie może nie doprowadzić do postępów na drodze do osiągnięcia nominalnej konwergencji. |
| --- | --- |

(3)

Bazowy scenariusz makroekonomiczny programu przewiduje podwyższenie tempa wzrostu realnego PKB z 6,1 % w 2007 roku do 6,5 % w 2008 roku, a następnie zmniejszenie do 5,8 % w 2010 roku. W świetle obecnie dostępnych informacji (2), zakładany wzrost na rok 2008 i 2009 jest zawyżony. W szczególności nie jest jasne, w jaki sposób zostanie osiągnięte ograniczenie negatywnego wpływu eksportu netto na wzrost gospodarczy w kontekście rosnących kosztów jednostki pracy i silnej presji popytowej, zwiększonej poprzez nierestrykcyjną politykę budżetową. Rozmiar i szybkie pogłębianie się stanu nierównowagi zewnętrznej stanowi powód do niepokoju, o czym świadczy deprecjacja leja rumuńskiego od połowy 2007 roku w kontekście zmiany poziomu ryzyka na międzynarodowych rynkach finansowych. Przewidywania programu w zakresie inflacji także wydają się bardzo zaniżone. Silna presja inflacyjna spowodowana wzrostem wynagrodzeń (w tym wynagrodzeń w sektorze publicznym), szybkim wzrostem międzynarodowych cen żywności i towarów oraz słabszym kursem wymiany (po długim okresie wzrostu wartości) sugeruje większe spowolnienie szybkiego jak dotąd procesu obniżania inflacji. Różnica między krajową stopą inflacji (HICP) a tym wskaźnikiem w UE-27 ma się więc ustabilizować albo minimalnie zmniejszyć w okresie objętym prognozą. Ogólnie połączenie polityk przewidziane w programie może nie doprowadzić do postępów na drodze do osiągnięcia nominalnej konwergencji.

| (4) | Zgodnie z zaktualizowanym programem przewidywany na rok 2007 deficyt sektora rządowych i samorządowych wynosi 2,9 % PKB, czyli o 0,2 punktu procentowego więcej niż przewidziano w jesiennej prognozie służb Komisji i w poprzednim programie. Korzystna sytuacja wyjściowa z niższym niż przewidziano deficytem w 2006 roku została zniwelowana przez wzrost wydatków przekraczający wzrost dochodów w 2007 roku. Wykonanie budżetu w 2007 roku nie jest więc zgodne z zaleceniem zawartym w opinii Rady z dnia 27 marca 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji, aby „wykorzystać okres dobrej koniunktury do znaczącego zwiększenia tempa dostosowania służącego osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego przez przyjęcie bardziej ambitnych celów budżetowych w roku 2007” (3). |
| --- | --- |

(4)

Zgodnie z zaktualizowanym programem przewidywany na rok 2007 deficyt sektora rządowych i samorządowych wynosi 2,9 % PKB, czyli o 0,2 punktu procentowego więcej niż przewidziano w jesiennej prognozie służb Komisji i w poprzednim programie. Korzystna sytuacja wyjściowa z niższym niż przewidziano deficytem w 2006 roku została zniwelowana przez wzrost wydatków przekraczający wzrost dochodów w 2007 roku. Wykonanie budżetu w 2007 roku nie jest więc zgodne z zaleceniem zawartym w opinii Rady z dnia 27 marca 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji, aby „wykorzystać okres dobrej koniunktury do znaczącego zwiększenia tempa dostosowania służącego osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego przez przyjęcie bardziej ambitnych celów budżetowych w roku 2007” (3).

| (5) | Aktualizacja potwierdza główny cel poprzedniego programu, którym była realizacja średniookresowego celu budżetowego dla pozycji budżetowej w postaci deficytu strukturalnego (tj. deficytu netto w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w wysokości 0,9 % PKB do 2011 roku (tzn. poza okresem objętym programem). W programie zakłada się stabilizację deficytu nominalnego w wysokości 2,9 % PKB w latach 2007–2009 i jego obniżenie do 2,4 % PKB w 2010 roku. Podobny scenariusz zakłada się w odniesieniu do wyniku pierwotnego. W okresie pomiędzy 2007 a 2009 rokiem nie przewidziano podjęcia wysiłków w zakresie polityki budżetowej, kiedy to przewiduje się, że deficyt strukturalny pozostanie na tym samym poziomie w wysokości około 3,5 % PKB; dopiero w 2010 roku przewidziano dostosowanie zmierzające do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w wysokości 0,75 %. W porównaniu do poprzedniego programu konwergencji — który zakładał raczej stopniowe dostosowanie do średniookresowego celu budżetowego, a nie skoncentrowane na końcu okresu obowiązywania programu — cele budżetowe są mniej ambitne mimo korzystniejszych założeń dotyczących wzrostu zawartych w programie na lata 2008–2009. Dostosowanie w aktualizacji jest wywołane znacznym wzrostem udziału dochodów w PKB (o 3,5 punktów procentowych, głównie oparte na optymistycznych prognozach dotyczących dochodów) przekraczające wyraźny wzrost udziału wydatków w PKB (o prawie 3 punkty procentowe).
  Największy wkład we wzrost dochodów (1,4 punktu procentowego PKB) wniosły podatki z uwagi na zakładany wzrost podatków bezpośrednich (przewiduje się, że podatki dochodowe wzrosną z uwagi na korzystną ewolucję średnich dochodów i liczbę pracowników, a po stronie podatków od osób prawnych pozytywny efekt odniesie ograniczenie składek na zabezpieczenia społeczne płaconych przez pracodawców), ale także dzięki środkom w zakresie VAT (dotyczącym terminów niektórych wpływów z VAT), mimo że nie zostały one dostatecznie szczegółowo określone w programie. „Inne dochody” wzrastają w podobnej wysokości, co odzwierciedla także zakładany wzrost finansowania z UE. Składki na zabezpieczenia społeczne podlegają reformom w 2008 roku z zakładanym korzystnym efektem netto (obniżenie o 6 punktów procentowych, wprowadzenie drugiego filaru systemu emerytalnego i poszerzenie podstawy składek emerytalnych przez usunięcie górnego limitu w wysokości pięciokrotności średniej pensji oraz przez włączenie premii do podstawy opodatkowania). Po stronie wydatków zmiana wynika w dużym stopniu ze znacznego wzrostu inwestycji publicznych z uwagi na założony znaczny wzrost wykorzystania funduszy UE, co wydaje się ambitne. Oczekuje się także znacznego wzrostu wydatków socjalnych (w szczególności emerytur). Wzrost ten będzie tylko częściowo zrównoważony znacznym obniżeniem płatności dla pracowników i dotacji (nieopisanych szczegółowo w programie). |
| --- | --- |

(5)

Aktualizacja potwierdza główny cel poprzedniego programu, którym była realizacja średniookresowego celu budżetowego dla pozycji budżetowej w postaci deficytu strukturalnego (tj. deficytu netto w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe) w wysokości 0,9 % PKB do 2011 roku (tzn. poza okresem objętym programem). W programie zakłada się stabilizację deficytu nominalnego w wysokości 2,9 % PKB w latach 2007–2009 i jego obniżenie do 2,4 % PKB w 2010 roku. Podobny scenariusz zakłada się w odniesieniu do wyniku pierwotnego. W okresie pomiędzy 2007 a 2009 rokiem nie przewidziano podjęcia wysiłków w zakresie polityki budżetowej, kiedy to przewiduje się, że deficyt strukturalny pozostanie na tym samym poziomie w wysokości około 3,5 % PKB; dopiero w 2010 roku przewidziano dostosowanie zmierzające do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w wysokości 0,75 %. W porównaniu do poprzedniego programu konwergencji — który zakładał raczej stopniowe dostosowanie do średniookresowego celu budżetowego, a nie skoncentrowane na końcu okresu obowiązywania programu — cele budżetowe są mniej ambitne mimo korzystniejszych założeń dotyczących wzrostu zawartych w programie na lata 2008–2009. Dostosowanie w aktualizacji jest wywołane znacznym wzrostem udziału dochodów w PKB (o 3,5 punktów procentowych, głównie oparte na optymistycznych prognozach dotyczących dochodów) przekraczające wyraźny wzrost udziału wydatków w PKB (o prawie 3 punkty procentowe).

Największy wkład we wzrost dochodów (1,4 punktu procentowego PKB) wniosły podatki z uwagi na zakładany wzrost podatków bezpośrednich (przewiduje się, że podatki dochodowe wzrosną z uwagi na korzystną ewolucję średnich dochodów i liczbę pracowników, a po stronie podatków od osób prawnych pozytywny efekt odniesie ograniczenie składek na zabezpieczenia społeczne płaconych przez pracodawców), ale także dzięki środkom w zakresie VAT (dotyczącym terminów niektórych wpływów z VAT), mimo że nie zostały one dostatecznie szczegółowo określone w programie. „Inne dochody” wzrastają w podobnej wysokości, co odzwierciedla także zakładany wzrost finansowania z UE. Składki na zabezpieczenia społeczne podlegają reformom w 2008 roku z zakładanym korzystnym efektem netto (obniżenie o 6 punktów procentowych, wprowadzenie drugiego filaru systemu emerytalnego i poszerzenie podstawy składek emerytalnych przez usunięcie górnego limitu w wysokości pięciokrotności średniej pensji oraz przez włączenie premii do podstawy opodatkowania). Po stronie wydatków zmiana wynika w dużym stopniu ze znacznego wzrostu inwestycji publicznych z uwagi na założony znaczny wzrost wykorzystania funduszy UE, co wydaje się ambitne. Oczekuje się także znacznego wzrostu wydatków socjalnych (w szczególności emerytur). Wzrost ten będzie tylko częściowo zrównoważony znacznym obniżeniem płatności dla pracowników i dotacji (nieopisanych szczegółowo w programie).

| (6) | Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż przewiduje program. W szczególności z uwagi na dużą elastyczność podatków przewidzianą w programie i najnowsze informacje dotyczące realizacji budżetu planowany poziom dochodów w 2007 roku raczej nie zostanie osiągnięty. To świadczyłoby o negatywnej pozycji wyjściowej w zakresie dochodów w okresie objętym programem, powodującej gorsze wyniki budżetowe niż prognozowane na lata 2008–2010. Efekt ten może być zwiększony poprzez korzystne założenia dotyczące wzrostu utrzymane na lata 2008–2009. Zwłaszcza wielkość składek na zabezpieczenia społeczne i podatków pośrednich może być także zawyżona. Po stronie wydatków program wydaje się kontynuować trend przeszacowania budżetu wydatków inwestycyjnych. W konsekwencji występuje ryzyko, że zasoby przeznaczone na inwestycje będą, przynajmniej częściowo, przesunięte na wydatki bieżące, jak to już miało miejsce w przeszłości, w szczególności na sfinansowanie tych wydatków, które wydają się zaniżone w programie, tzn. wynagrodzenia pracowników, transfery socjalne i dotacje.
  Mimo że w programie przewidziano prowadzenie ostrożniejszej polityki w zakresie wynagrodzeń w sektorze publicznym w latach 2008–2010, nie jest to poparte szczegółowym uzasadnieniem w programie i nie wydaje się realne w świetle przekroczenia wysokości wynagrodzeń w sektorze publicznym w przeszłości: w 2006 i 2007 roku podwyżki wynagrodzeń były dwukrotnie wyższe niż pierwotnie planowano. Biorąc pod uwagę tę zmianę w wydatkach, udział wydatków w PKB może być wyższy niż planowano w szczególności w latach 2009–2010. Dodatkowymi czynnikami ryzyka są słaby poziom planowania budżetu i jego wykonania, presja na wydatki związana z wyborami w latach 2008 i 2009 oraz niepewność dotycząca wielkości odszkodowań wypłacanych przez sektor instytucji rządowych i samorządowych z tzw. „funduszu własności” właścicielom nieruchomości znacjonalizowanych w okresie komunizmu. Ponadto zaostrzenie kursu polityki budżetowej w 2010 roku nie znajduje wystarczającego uzasadnienia w zaproponowanych środkach. |
| --- | --- |

(6)

Wyniki budżetowe mogą być gorsze niż przewiduje program. W szczególności z uwagi na dużą elastyczność podatków przewidzianą w programie i najnowsze informacje dotyczące realizacji budżetu planowany poziom dochodów w 2007 roku raczej nie zostanie osiągnięty. To świadczyłoby o negatywnej pozycji wyjściowej w zakresie dochodów w okresie objętym programem, powodującej gorsze wyniki budżetowe niż prognozowane na lata 2008–2010. Efekt ten może być zwiększony poprzez korzystne założenia dotyczące wzrostu utrzymane na lata 2008–2009. Zwłaszcza wielkość składek na zabezpieczenia społeczne i podatków pośrednich może być także zawyżona. Po stronie wydatków program wydaje się kontynuować trend przeszacowania budżetu wydatków inwestycyjnych. W konsekwencji występuje ryzyko, że zasoby przeznaczone na inwestycje będą, przynajmniej częściowo, przesunięte na wydatki bieżące, jak to już miało miejsce w przeszłości, w szczególności na sfinansowanie tych wydatków, które wydają się zaniżone w programie, tzn. wynagrodzenia pracowników, transfery socjalne i dotacje.

Mimo że w programie przewidziano prowadzenie ostrożniejszej polityki w zakresie wynagrodzeń w sektorze publicznym w latach 2008–2010, nie jest to poparte szczegółowym uzasadnieniem w programie i nie wydaje się realne w świetle przekroczenia wysokości wynagrodzeń w sektorze publicznym w przeszłości: w 2006 i 2007 roku podwyżki wynagrodzeń były dwukrotnie wyższe niż pierwotnie planowano. Biorąc pod uwagę tę zmianę w wydatkach, udział wydatków w PKB może być wyższy niż planowano w szczególności w latach 2009–2010. Dodatkowymi czynnikami ryzyka są słaby poziom planowania budżetu i jego wykonania, presja na wydatki związana z wyborami w latach 2008 i 2009 oraz niepewność dotycząca wielkości odszkodowań wypłacanych przez sektor instytucji rządowych i samorządowych z tzw. „funduszu własności” właścicielom nieruchomości znacjonalizowanych w okresie komunizmu. Ponadto zaostrzenie kursu polityki budżetowej w 2010 roku nie znajduje wystarczającego uzasadnienia w zaproponowanych środkach.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej jest niewystarczający do tego, aby zapewnić osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego do 2011 roku, tak jak przewidziano w programie. Margines bezpieczeństwa dla nieprzekroczenia wartości odniesienia deficytu w wysokości 3 % PKB (oszacowanej na 1,75 % PKB) nie będzie zapewniony pod koniec okresu objętego programem, w związku z czym występuje poważne ryzyko przekroczenia wartości odniesienia w krótkim okresie. Po znacznym zwiększeniu deficytu w 2007 roku nie można spodziewać się korekt zmierzających do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego przed 2010 rokiem, pomimo faktu, że gospodarka wykazuje oznaki przegrzania. Jest to niezgodne z paktem stabilności i wzrostu. Kurs polityki budżetowej nie pomaga w zaradzeniu niestabilnościom makroekonomicznym zidentyfikowanym powyżej, w szczególności wysokiemu i ciągle rosnącemu deficytowi zewnętrznemu oraz presji krajowego popytu, co zagraża makroekonomicznej i finansowej stabilności. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka przedstawiony w programie kurs polityki budżetowej jest niewystarczający do tego, aby zapewnić osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego do 2011 roku, tak jak przewidziano w programie. Margines bezpieczeństwa dla nieprzekroczenia wartości odniesienia deficytu w wysokości 3 % PKB (oszacowanej na 1,75 % PKB) nie będzie zapewniony pod koniec okresu objętego programem, w związku z czym występuje poważne ryzyko przekroczenia wartości odniesienia w krótkim okresie. Po znacznym zwiększeniu deficytu w 2007 roku nie można spodziewać się korekt zmierzających do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego przed 2010 rokiem, pomimo faktu, że gospodarka wykazuje oznaki przegrzania. Jest to niezgodne z paktem stabilności i wzrostu. Kurs polityki budżetowej nie pomaga w zaradzeniu niestabilnościom makroekonomicznym zidentyfikowanym powyżej, w szczególności wysokiemu i ciągle rosnącemu deficytowi zewnętrznemu oraz presji krajowego popytu, co zagraża makroekonomicznej i finansowej stabilności.

| (8) | W świetle braku długoterminowych prognoz dotyczących wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, sporządzonych w oparciu o wspólne założenia makroekonomiczne przygotowane przez Komitet Polityki Gospodarczej (EPC) i Komisję, nie jest możliwa ocena skutków starzenia się społeczeństwa w Rumunii według porównywalnych i pewnych kryteriów, jak ma to obecnie miejsce dla pozostałych państw członkowskich. Podczas gdy z uwagi na obecną strukturę demograficzną nie można wykluczyć znacznego wpływu starzenia się społeczeństwa na wydatki, przewidziana w programie pozycja budżetowa w 2007 roku cechująca się dużym deficytem strukturalnym, jest niewystarczająca do ustabilizowania długu nawet bez uwzględnienia długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Poprawa strukturalnej pozycji budżetowej w perspektywie średniookresowej przyczyniłaby się do ograniczenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych. |
| --- | --- |

(8)

W świetle braku długoterminowych prognoz dotyczących wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, sporządzonych w oparciu o wspólne założenia makroekonomiczne przygotowane przez Komitet Polityki Gospodarczej (EPC) i Komisję, nie jest możliwa ocena skutków starzenia się społeczeństwa w Rumunii według porównywalnych i pewnych kryteriów, jak ma to obecnie miejsce dla pozostałych państw członkowskich. Podczas gdy z uwagi na obecną strukturę demograficzną nie można wykluczyć znacznego wpływu starzenia się społeczeństwa na wydatki, przewidziana w programie pozycja budżetowa w 2007 roku cechująca się dużym deficytem strukturalnym, jest niewystarczająca do ustabilizowania długu nawet bez uwzględnienia długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet. Poprawa strukturalnej pozycji budżetowej w perspektywie średniookresowej przyczyniłaby się do ograniczenia zagrożeń dla stabilności finansów publicznych.

| (9) | Program konwergencji wydaje się być do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w lipcu 2007 roku krajowym programem reform. W szczególności potwierdza on główne priorytety polityki rządu, takie jak poprawa jakości wydatków rządowych i zarządzania nimi, poprawa warunków prowadzenia działalności gospodarczej i administracji publicznej oraz głównych reform mających bezpośredni wpływ na finanse publiczne w szczególności w zakresie rynku pracy, emerytur, ochrony zdrowia i kształcenia. Potwierdza on także priorytety w zakresie wydatków w dziedzinie kształcenia, badań naukowych, zdrowia, infrastruktury, środowiska i rolnictwa. Z drugiej strony w programie konwergencji nie zawarto systematycznych informacji na temat bezpośrednich kosztów dla budżetu związanych z głównymi reformami przewidzianymi w krajowym programie reform. |
| --- | --- |

(9)

Program konwergencji wydaje się być do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w lipcu 2007 roku krajowym programem reform. W szczególności potwierdza on główne priorytety polityki rządu, takie jak poprawa jakości wydatków rządowych i zarządzania nimi, poprawa warunków prowadzenia działalności gospodarczej i administracji publicznej oraz głównych reform mających bezpośredni wpływ na finanse publiczne w szczególności w zakresie rynku pracy, emerytur, ochrony zdrowia i kształcenia. Potwierdza on także priorytety w zakresie wydatków w dziedzinie kształcenia, badań naukowych, zdrowia, infrastruktury, środowiska i rolnictwa. Z drugiej strony w programie konwergencji nie zawarto systematycznych informacji na temat bezpośrednich kosztów dla budżetu związanych z głównymi reformami przewidzianymi w krajowym programie reform.

| (10) | Co do wymagań w zakresie danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, mimo pewnych postępów, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4). |
| --- | --- |

(10)

Co do wymagań w zakresie danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, mimo pewnych postępów, w programie odnotowano brak pewnych danych obowiązkowych i opcjonalnych (4).

Podsumowując, należy stwierdzić, że strategia budżetowa zarysowana w programie jest niezgodna z ostrożną polityką budżetową niezbędną do powstrzymania pogłębiania deficytu bilansu zewnetrznego i presji inflacyjnej, co stanowi zagrożenie dla makroekonomicznej i finansowej stabilności oraz procesu konwergencji. Program nie przewiduje zmniejszenia deficytówu, co pociąga za sobą ryzyko wystąpienia nadmiernego deficytu. Postęp w kierunku osiągnięcia celu średniookresowego jest niewystarczający i nastąpić ma w całości pod koniec okresu objętego programem pomimo znacznych perspektyw wzrostu. W świetle zagrożeń dla osiągnięcia średniookresowych celów budżetowych i znacznych korekt, które byłyby konieczne już po okresie zakończenia programu, średniookresowy cel budżetowy nie zostanie najprawdopodobniej osiągnięty do 2011 roku, jak to zaplanowano w programie.

W świetle powyższej oceny i potrzeby zapewnienia trwałej konwergencji, wzywa się Rumunię do:

| (i) | znacznego przyspieszenia tempa korekt dla realizacji średniookresowego celu budżetowego przez zmierzanie do osiągnięcia znacznie bardziej wymagających celów budżetowych w 2008 roku i następnych latach w celu zatrzymania zagrożenia wystąpienia nadmiernego deficytu, wzmocnienia stabilności makroekonomicznej oraz powstrzymania rosnącego braku równowagi zewnętrznej i przeciwdziałania czynnikom zagrażającym długoterminowej stabilności finansów publicznych; |
| --- | --- |

(i)

znacznego przyspieszenia tempa korekt dla realizacji średniookresowego celu budżetowego przez zmierzanie do osiągnięcia znacznie bardziej wymagających celów budżetowych w 2008 roku i następnych latach w celu zatrzymania zagrożenia wystąpienia nadmiernego deficytu, wzmocnienia stabilności makroekonomicznej oraz powstrzymania rosnącego braku równowagi zewnętrznej i przeciwdziałania czynnikom zagrażającym długoterminowej stabilności finansów publicznych;

| (ii) | ograniczenia planowanego znacznego zwiększenia wydatków publicznych oraz poprawy ich składników celem podwyższenia potencjału wzrostu gospodarki, jak również do ulepszenia procesów planowania i realizowania wydatków w granicach wiążących ram średniookresowych; |
| --- | --- |

(ii)

ograniczenia planowanego znacznego zwiększenia wydatków publicznych oraz poprawy ich składników celem podwyższenia potencjału wzrostu gospodarki, jak również do ulepszenia procesów planowania i realizowania wydatków w granicach wiążących ram średniookresowych;

| (iii) | realizacji polityk zmierzających do powstrzymania presji inflacyjnych, uzupełniających zalecany bardziej rygorystyczny kurs polityki budżetowej odpowiednią polityką w zakresie wynagrodzeń w sektorze publicznym i podjęciem dalszych reform strukturalnych. |
| --- | --- |

(iii)

realizacji polityk zmierzających do powstrzymania presji inflacyjnych, uzupełniających zalecany bardziej rygorystyczny kurs polityki budżetowej odpowiednią polityką w zakresie wynagrodzeń w sektorze publicznym i podjęciem dalszych reform strukturalnych.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PK grudzień 2007 | 7,7 | 6,1 | 6,5 | 6,1 | 5,8 |
| KOM listopad 2007 | 7,7 | 6,0 | 5,9 | 5,8 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | 8,0 | 6,5 | 6,3 | 5,9 | n.d. |
| Inflacja HICP
  (%) | PK grudzień 2007 | 6,6 | 4,8 | 5,7 | 4,0 | 3,3 |
| KOM listopad 2007 | 6,6 | 4,7 | 5,6 | 4,6 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | 6,6 | 4,5 | 4,3 | 3,2 | n.d. |
| Luka produktowa (5)

  (% potencjalnego PKB) | PK grudzień 2007 | 2,2 | 2,1 | 2,1 | 1,8 | 1,1 |
| KOM listopad 2007 (6) | 2,4 | 2,1 | 1,3 | 0,3 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | 2,1 | 2,2 | 1,9 | 1,1 | n.d. |
| Zadłużenie/wierzytelności netto sektora prywatnego
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | – 10,3 | – 12,6 | – 10,5 | – 10,1 | – 10,2 |
| KOM listopad 2007 | – 10,3 | – 12,8 | – 14,5 | – 15,3 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | – 10,2 | – 8,9 | – 8,3 | – 7,8 | n.d. |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | – 1,9 | – 2,9 | – 2,9 | – 2,9 | – 2,4 |
| KOM listopad 2007 | – 1,9 | – 2,7 | – 3,2 | – 3,9 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | – 2,3 | – 2,7 | – 2,6 | – 2,0 | n.d. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | – 1,0 | – 2,0 | – 2,1 | – 2,1 | – 1,6 |
| KOM listopad 2007 | – 1,0 | – 1,8 | – 2,3 | – 3,0 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | – 1,2 | – 1,6 | – 1,5 | – 1,0 | n.d. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne
  (% PKB) (5) | PK grudzień 2007 | – 2,6 | – 3,6 | – 3,6 | – 3,5 | – 2,8 |
| KOM listopad 2007 | – 2,6 | – 3,3 | – 3,6 | – 4,0 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | – 3,0 | – 3,4 | – 3,2 | – 2,3 | n.d. |
| Wynik strukturalny (7)

  (% PKB) | PK grudzień 2007 | – 2,2 | – 3,4 | – 3,4 | – 3,4 | – 2,7 |
| KOM listopad 2007 | – 2,6 | – 3,3 | – 3,6 | – 4,0 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | – 3,0 | – 3,4 | – 3,2 | – 2,3 | n.d. |
| Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych brutto
  (% PKB) | PK grudzień 2007 | 12,4 | 11,9 | 13,6 | 14,2 | 14,9 |
| KOM listopad 2007 | 12,4 | 12,5 | 12,8 | 13,5 | n.d. |
| PK styczeń 2007 | 12,8 | 13,5 | 12,6 | 11,7 | n.d. |
| Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PK grudzień 2007

7,7

6,1

6,5

6,1

5,8

KOM listopad 2007

7,7

6,0

5,9

5,8

n.d.

PK styczeń 2007

8,0

6,5

6,3

5,9

n.d.

Inflacja HICP

(%)

PK grudzień 2007

6,6

4,8

5,7

4,0

3,3

KOM listopad 2007

6,6

4,7

5,6

4,6

n.d.

PK styczeń 2007

6,6

4,5

4,3

3,2

n.d.

Luka produktowa (5)

(% potencjalnego PKB)

PK grudzień 2007

2,2

2,1

2,1

1,8

1,1

KOM listopad 2007 (6)

2,4

2,1

1,3

0,3

n.d.

PK styczeń 2007

2,1

2,2

1,9

1,1

n.d.

Zadłużenie/wierzytelności netto sektora prywatnego

(% PKB)

PK grudzień 2007

– 10,3

– 12,6

– 10,5

– 10,1

– 10,2

KOM listopad 2007

– 10,3

– 12,8

– 14,5

– 15,3

n.d.

PK styczeń 2007

– 10,2

– 8,9

– 8,3

– 7,8

n.d.

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK grudzień 2007

– 1,9

– 2,9

– 2,9

– 2,9

– 2,4

KOM listopad 2007

– 1,9

– 2,7

– 3,2

– 3,9

n.d.

PK styczeń 2007

– 2,3

– 2,7

– 2,6

– 2,0

n.d.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PK grudzień 2007

– 1,0

– 2,0

– 2,1

– 2,1

– 1,6

KOM listopad 2007

– 1,0

– 1,8

– 2,3

– 3,0

n.d.

PK styczeń 2007

– 1,2

– 1,6

– 1,5

– 1,0

n.d.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne

(% PKB) (5)

PK grudzień 2007

– 2,6

– 3,6

– 3,6

– 3,5

– 2,8

KOM listopad 2007

– 2,6

– 3,3

– 3,6

– 4,0

n.d.

PK styczeń 2007

– 3,0

– 3,4

– 3,2

– 2,3

n.d.

Wynik strukturalny (7)

(% PKB)

PK grudzień 2007

– 2,2

– 3,4

– 3,4

– 3,4

– 2,7

KOM listopad 2007

– 2,6

– 3,3

– 3,6

– 4,0

n.d.

PK styczeń 2007

– 3,0

– 3,4

– 3,2

– 2,3

n.d.

Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych brutto

(% PKB)

PK grudzień 2007

12,4

11,9

13,6

14,2

14,9

KOM listopad 2007

12,4

12,5

12,8

13,5

n.d.

PK styczeń 2007

12,8

13,5

12,6

11,7

n.d.

Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz dokonaną przez Komisję ocenę sprawozdania z realizacji krajowego programu reform przedstawionego w październiku 2007 roku.

(3)  Dz.U. C 89 z 24.4.2007, str. 19.

(4)  W szczególności brakuje danych na temat krótkoterminowych i długoterminowych stóp procentowych oraz szczegółów dotyczących prognoz w zakresie długoterminowej stabilności.

(5)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji przedstawionych w programie.

(6)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości 5,7 %, 6,4 %, 6,7 % i 6,9 % — odpowiednio — w latach 2006–2009.

(7)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Zgodnie z ostatnim programem działania jednorazowe i tymczasowe wynoszą 0,4 % PKB w 2006 roku, 0,2 % w 2007 roku, 0,2 % w 2008 roku, 0,1 % w 2009 roku i 0,1 % w 2010 roku (wszystkie te działania podwyższają deficyt). W jesiennej prognozie służb Komisji nie przewidziano działań jednorazowych, ponieważ służby Komisji nie uważają odszkodowań wypłacanych w ramach tzw. funduszu własności za działania jednorazowe.

Źródło:

Program konwergencji (PK); Prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/44 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/44

---

OPINIA RADY

z dnia 12 lutego 2008 r.

w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2007–2010 przedstawionego przez Słowację

(2008/C 49/11)

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

| (1) | W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji przedstawiony przez Słowację, obejmujący lata 2007–2010. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 12 lutego 2008 r. Rada przeanalizowała zaktualizowany program konwergencji przedstawiony przez Słowację, obejmujący lata 2007–2010.

| (2) | Słowacja przeżywa obecnie okres silnego wzrostu spowodowanego poważnymi reformami strukturalnymi z lat ubiegłych oraz znacznym napływem bezpośrednich inwestycji zagranicznych, szczególnie w sektorze wytwórczym. Choć w wyniku przyspieszenia wzrostu zwiększyło się także zatrudnienie, a stopa bezrobocia znacznie spadła, niektóre grupy ludności w regionach wschodnich wydają się nie odnosić korzyści z obecnego rozwoju gospodarczego.
  Niskie szanse niektórych grup na rynku pracy nie tylko wywierają negatywny wpływ na finanse publiczne i stanowią problem społeczny, lecz także ograniczają wzrost krajowego produktu potencjalnego, i tym samym spowalniają proces nadrabiania zaległości. Nierówny rozkład aktywności ekonomicznej w obrębie grup społecznych i regionów oznacza konieczność poprawy jakości edukacji publicznej i przesunięcia części wydatków publicznych na edukację, badania naukowe, rozwój i innowacje oraz rozwój infrastruktury. Po okresie zasadniczo restrykcyjnej polityki budżetowej w poprzednich latach, w 2006 r. polityka ta stała się ekspansywna, natomiast warunki monetarne uległy zaostrzeniu w związku z podwyżką stóp procentowych i utrzymującym się wzmocnieniem kursu wymiany; nie wpłynęło to jednak negatywnie na zewnętrzną konkurencyjność gospodarki słowackiej, o czym świadczy znaczny wzrost eksportu i zmniejszający się deficyt na rachunku obrotów bieżących. Jako państwo członkowskie objęte derogacją oraz uczestnik mechanizmu ERM II, Słowacja powinna prowadzić politykę makroekonomiczną i strukturalną zmierzającą do osiągnięcia trwałej konwergencji. Mimo że inflacja w 2007 r. znacznie się zmniejszyła, spodziewany jest jej ponowny wzrost w związku z rosnącymi cenami żywności i energii, silnym wzrostem gospodarczym, zacieśniającym się rynkiem pracy i wygaśnięciem skutków znacznego wzmocnienia kursu wymiany w latach 2006–2007. Aby osiągnąć określone w programie — który zakłada członkostwo w strefie euro od 2009 r. — cele w zakresie inflacji oraz zatrzymać ewentualną presję inflacyjną, która może się pojawić po wygaśnięciu deflacyjnych skutków znacznego wzmocnienia kursu wymiany w przeszłości, konieczne są dalsze reformy strukturalne, a rząd powinien być gotowy do przyjęcia bardziej rygorystycznego kursu polityki budżetowej niż przewidziany w programie. |
| --- | --- |

(2)

Słowacja przeżywa obecnie okres silnego wzrostu spowodowanego poważnymi reformami strukturalnymi z lat ubiegłych oraz znacznym napływem bezpośrednich inwestycji zagranicznych, szczególnie w sektorze wytwórczym. Choć w wyniku przyspieszenia wzrostu zwiększyło się także zatrudnienie, a stopa bezrobocia znacznie spadła, niektóre grupy ludności w regionach wschodnich wydają się nie odnosić korzyści z obecnego rozwoju gospodarczego.

Niskie szanse niektórych grup na rynku pracy nie tylko wywierają negatywny wpływ na finanse publiczne i stanowią problem społeczny, lecz także ograniczają wzrost krajowego produktu potencjalnego, i tym samym spowalniają proces nadrabiania zaległości. Nierówny rozkład aktywności ekonomicznej w obrębie grup społecznych i regionów oznacza konieczność poprawy jakości edukacji publicznej i przesunięcia części wydatków publicznych na edukację, badania naukowe, rozwój i innowacje oraz rozwój infrastruktury. Po okresie zasadniczo restrykcyjnej polityki budżetowej w poprzednich latach, w 2006 r. polityka ta stała się ekspansywna, natomiast warunki monetarne uległy zaostrzeniu w związku z podwyżką stóp procentowych i utrzymującym się wzmocnieniem kursu wymiany; nie wpłynęło to jednak negatywnie na zewnętrzną konkurencyjność gospodarki słowackiej, o czym świadczy znaczny wzrost eksportu i zmniejszający się deficyt na rachunku obrotów bieżących. Jako państwo członkowskie objęte derogacją oraz uczestnik mechanizmu ERM II, Słowacja powinna prowadzić politykę makroekonomiczną i strukturalną zmierzającą do osiągnięcia trwałej konwergencji. Mimo że inflacja w 2007 r. znacznie się zmniejszyła, spodziewany jest jej ponowny wzrost w związku z rosnącymi cenami żywności i energii, silnym wzrostem gospodarczym, zacieśniającym się rynkiem pracy i wygaśnięciem skutków znacznego wzmocnienia kursu wymiany w latach 2006–2007. Aby osiągnąć określone w programie — który zakłada członkostwo w strefie euro od 2009 r. — cele w zakresie inflacji oraz zatrzymać ewentualną presję inflacyjną, która może się pojawić po wygaśnięciu deflacyjnych skutków znacznego wzmocnienia kursu wymiany w przeszłości, konieczne są dalsze reformy strukturalne, a rząd powinien być gotowy do przyjęcia bardziej rygorystycznego kursu polityki budżetowej niż przewidziany w programie.

| (3) | Scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę programu przewiduje, że tempo wzrostu realnego PKB zmniejszy się z 8,8 % w 2007 r. do 5 % w 2010 r. Jak wynika z dostępnych obecnie informacji (2), scenariusz ten wydaje się oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu do 2009 r. i ostrożnych założeniach na rok 2010, ponieważ wyjątkowo dobre wyniki eksportu w 2007 r. w następstwie uruchomienia nowych zdolności produkcyjnych w sektorze wytwórczym raczej nie powtórzą się w nadchodzących latach. Prognozy programu dotyczące inflacji wydają się zaniżone, ponieważ są oparte na korzystniejszych założeniach zewnętrznych niż zawarte w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. i na odmiennych założeniach dotyczących wygaśnięcia skutków wzmocnienia kursu wymiany w przeszłości. |
| --- | --- |

(3)

Scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę programu przewiduje, że tempo wzrostu realnego PKB zmniejszy się z 8,8 % w 2007 r. do 5 % w 2010 r. Jak wynika z dostępnych obecnie informacji (2), scenariusz ten wydaje się oparty na realistycznych założeniach dotyczących wzrostu do 2009 r. i ostrożnych założeniach na rok 2010, ponieważ wyjątkowo dobre wyniki eksportu w 2007 r. w następstwie uruchomienia nowych zdolności produkcyjnych w sektorze wytwórczym raczej nie powtórzą się w nadchodzących latach. Prognozy programu dotyczące inflacji wydają się zaniżone, ponieważ są oparte na korzystniejszych założeniach zewnętrznych niż zawarte w prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. i na odmiennych założeniach dotyczących wygaśnięcia skutków wzmocnienia kursu wymiany w przeszłości.

| (4) | W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 2,7 % PKB, w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że osiągnie on 2,9 % PKB, a według obecnej aktualizacji ma on wynieść 2,5 % PKB. Wynika to z lepszych, niż przewidywano, dochodów, które przekroczyły wyższe, niż przewidziano w budżecie, wydatki. Biorąc pod uwagę, że prognozowany na 2007 r. deficyt jest niższy (o 0,2 % PKB), niż wcześniej zakładano, pod względem zarówno nominalnym, jak i strukturalnym (wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe), należy uznać, że władze słowackie częściowo odpowiedziały na wezwanie zawarte w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji (3), by wzmocnić dostosowanie strukturalne w celu zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w 2007 r. z większym marginesem bezpieczeństwa. |
| --- | --- |

(4)

W prognozie służb Komisji z jesieni 2007 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2007 r. oszacowano na 2,7 % PKB, w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu konwergencji zakładano, że osiągnie on 2,9 % PKB, a według obecnej aktualizacji ma on wynieść 2,5 % PKB. Wynika to z lepszych, niż przewidywano, dochodów, które przekroczyły wyższe, niż przewidziano w budżecie, wydatki. Biorąc pod uwagę, że prognozowany na 2007 r. deficyt jest niższy (o 0,2 % PKB), niż wcześniej zakładano, pod względem zarówno nominalnym, jak i strukturalnym (wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe), należy uznać, że władze słowackie częściowo odpowiedziały na wezwanie zawarte w opinii Rady z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie poprzedniej aktualizacji programu konwergencji (3), by wzmocnić dostosowanie strukturalne w celu zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w 2007 r. z większym marginesem bezpieczeństwa.

| (5) | Głównym celem strategii budżetowej jest osiągnięcie do 2010 r. średniookresowego celu budżetowego w postaci deficytu strukturalnego w wysokości niewiele poniżej 1 % PKB. W programie przewidziano zmniejszenie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych z 2,5 % PKB w 2007 r. do 0,8 % PKB w 2010 r. pod względem nominalnym, natomiast w przypadku wyniku pierwotnego — przejście od deficytu w wysokości 1 % PKB w 2007 r. do nadwyżki w wysokości 0,5 % PKB w roku 2010. Dostosowanie zarówno pod względem nominalnym, jak i strukturalnym ma mieć miejsce pod koniec okresu objętego programem. W porównaniu z poprzednią zaktualizowaną wersją programu najnowsza zasadniczo potwierdza planowane dostosowanie, przy czym zakłada korzystniejszy scenariusz makroekonomiczny. Przewiduje się, że konsolidacja budżetowa będzie oparta na wydatkach (szczególnie na cięciach świadczeń socjalnych i wynagrodzeń pracowników sektora publicznego), ponieważ planuje się obniżenie wskaźnika wydatków o 3 punkty procentowe PKB w okresie objętym programem, podczas gdy wskaźnik dochodów ma się obniżyć o połowę tej wielkości. |
| --- | --- |

(5)

Głównym celem strategii budżetowej jest osiągnięcie do 2010 r. średniookresowego celu budżetowego w postaci deficytu strukturalnego w wysokości niewiele poniżej 1 % PKB. W programie przewidziano zmniejszenie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych z 2,5 % PKB w 2007 r. do 0,8 % PKB w 2010 r. pod względem nominalnym, natomiast w przypadku wyniku pierwotnego — przejście od deficytu w wysokości 1 % PKB w 2007 r. do nadwyżki w wysokości 0,5 % PKB w roku 2010. Dostosowanie zarówno pod względem nominalnym, jak i strukturalnym ma mieć miejsce pod koniec okresu objętego programem. W porównaniu z poprzednią zaktualizowaną wersją programu najnowsza zasadniczo potwierdza planowane dostosowanie, przy czym zakłada korzystniejszy scenariusz makroekonomiczny. Przewiduje się, że konsolidacja budżetowa będzie oparta na wydatkach (szczególnie na cięciach świadczeń socjalnych i wynagrodzeń pracowników sektora publicznego), ponieważ planuje się obniżenie wskaźnika wydatków o 3 punkty procentowe PKB w okresie objętym programem, podczas gdy wskaźnik dochodów ma się obniżyć o połowę tej wielkości.

| (6) | Wyniki budżetowe mogą być w roku 2008 lepsze, a w latach 2009 i 2010 gorsze, niż przewidziano w programie. W 2008 r. deficytowi korzystniejszemu od oczekiwanego powinny sprzyjać przede wszystkim: perspektywa znacznego wzrostu gospodarczego, przyjęte już środki zwiększające dochody (poszerzenie podstawy opodatkowania w przypadku podatku od osób prawnych oraz podwyższenie pułapu wpłat na ubezpieczenia społeczne, co ma przynieść dodatkowy dochód w wysokości 0,3 % PKB), a także możliwy odpływ uczestników z drugiego filaru systemu emerytalnego (4) (pozytywny wpływ szacowany na około 0,2 % PKB) — jeżeli wzrost wydatków będzie kontrolowany dokładniej, niż się to sugeruje w programie, tak jak to miało miejsce w poprzednich latach. Istnieje jednak widoczne zagrożenie dla zakładanej konsolidacji budżetowej planowanej dopiero w latach 2009 i 2010. Przede wszystkim nie przewidziano wiążących pułapów wydatków, brakuje informacji na temat działań stanowiących podstawę dostosowania, a także występują potencjalne zagrożenia dla wydatków związanych z planowanym partnerstwem z sektorem prywatnym, zwłaszcza w odniesieniu do budowy autostrad. |
| --- | --- |

(6)

Wyniki budżetowe mogą być w roku 2008 lepsze, a w latach 2009 i 2010 gorsze, niż przewidziano w programie. W 2008 r. deficytowi korzystniejszemu od oczekiwanego powinny sprzyjać przede wszystkim: perspektywa znacznego wzrostu gospodarczego, przyjęte już środki zwiększające dochody (poszerzenie podstawy opodatkowania w przypadku podatku od osób prawnych oraz podwyższenie pułapu wpłat na ubezpieczenia społeczne, co ma przynieść dodatkowy dochód w wysokości 0,3 % PKB), a także możliwy odpływ uczestników z drugiego filaru systemu emerytalnego (4) (pozytywny wpływ szacowany na około 0,2 % PKB) — jeżeli wzrost wydatków będzie kontrolowany dokładniej, niż się to sugeruje w programie, tak jak to miało miejsce w poprzednich latach. Istnieje jednak widoczne zagrożenie dla zakładanej konsolidacji budżetowej planowanej dopiero w latach 2009 i 2010. Przede wszystkim nie przewidziano wiążących pułapów wydatków, brakuje informacji na temat działań stanowiących podstawę dostosowania, a także występują potencjalne zagrożenia dla wydatków związanych z planowanym partnerstwem z sektorem prywatnym, zwłaszcza w odniesieniu do budowy autostrad.

| (7) | W świetle powyższej oceny ryzyka nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się zasadniczo zgodny z zaleconą przez Radę trwałą korektą nadmiernego deficytu do 2007 r. Wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed przekroczeniem maksymalnego dopuszczalnego poziomu deficytu w wysokości 3 % PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych (szacowanych w granicach deficytu strukturalnego w wysokości 2 % PKB) będzie zapewniony dopiero od 2010 r., jeżeli przewidywana konsolidacja zostanie odpowiednio zrealizowana (5). Ponadto nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się niewystarczający, aby do końca okresu objętego programem zapewnić realizację średniookresowego celu budżetowego, jak to przewidziano w programie. W 2008 r. można oczekiwać tylko niewielkiej poprawy wyniku strukturalnego (0,25 % PKB), pomimo przewidywanej dobrej koniunktury gospodarczej.
  Należy zatem zwiększyć przewidziane w programie tempo dostosowania do średniookresowego celu budżetowego w 2008 r., by osiągnąć zgodność z paktem stabilności i wzrostu, który stanowi, że dla strefy euro i państw członkowskich ERM II roczna poprawa wyniku strukturalnego powinna wynieść 0,5 % PKB — co należy rozumieć jako wartość odniesienia — oraz że dostosowanie powinno być większe w okresach dobrej koniunktury gospodarczej. Ponadto w budżecie należy przewidzieć miejsce na zakładane zwiększenie napływu środków unijnych w celu utrzymania rygorystycznego kursu polityki budżetowej planowanego na lata 2009–2010. Planowane dostosowanie w pozostałych latach objętych programem — zgodnie z paktem — powinno być dokładnie zrealizowane, a w razie konieczności wsparte odpowiednimi działaniami. W przypadku pojawienia się presji inflacyjnej konieczny może się okazać bardziej restrykcyjny kurs polityki budżetowej niż przewidziany w programie. |
| --- | --- |

(7)

W świetle powyższej oceny ryzyka nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się zasadniczo zgodny z zaleconą przez Radę trwałą korektą nadmiernego deficytu do 2007 r. Wystarczający margines bezpieczeństwa chroniący przed przekroczeniem maksymalnego dopuszczalnego poziomu deficytu w wysokości 3 % PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych (szacowanych w granicach deficytu strukturalnego w wysokości 2 % PKB) będzie zapewniony dopiero od 2010 r., jeżeli przewidywana konsolidacja zostanie odpowiednio zrealizowana (5). Ponadto nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się niewystarczający, aby do końca okresu objętego programem zapewnić realizację średniookresowego celu budżetowego, jak to przewidziano w programie. W 2008 r. można oczekiwać tylko niewielkiej poprawy wyniku strukturalnego (0,25 % PKB), pomimo przewidywanej dobrej koniunktury gospodarczej.

Należy zatem zwiększyć przewidziane w programie tempo dostosowania do średniookresowego celu budżetowego w 2008 r., by osiągnąć zgodność z paktem stabilności i wzrostu, który stanowi, że dla strefy euro i państw członkowskich ERM II roczna poprawa wyniku strukturalnego powinna wynieść 0,5 % PKB — co należy rozumieć jako wartość odniesienia — oraz że dostosowanie powinno być większe w okresach dobrej koniunktury gospodarczej. Ponadto w budżecie należy przewidzieć miejsce na zakładane zwiększenie napływu środków unijnych w celu utrzymania rygorystycznego kursu polityki budżetowej planowanego na lata 2009–2010. Planowane dostosowanie w pozostałych latach objętych programem — zgodnie z paktem — powinno być dokładnie zrealizowane, a w razie konieczności wsparte odpowiednimi działaniami. W przypadku pojawienia się presji inflacyjnej konieczny może się okazać bardziej restrykcyjny kurs polityki budżetowej niż przewidziany w programie.

| (8) | Wydaje się, że zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych Słowacji kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest niższy od średniej UE, przy wydatkach na emerytury rosnących nieco wolniej niż w wielu innych krajach, co jest zasługą przeprowadzonej w 2005 r. reformy systemu emerytalnego. Przewidywania te opierają się jednak na założeniu, że w pierwszej połowie 2008 r., kiedy będzie istniała taka możliwość, stosunkowo niewielka liczba pracowników opuści mieszany system emerytalny. Oszacowana w programie pozycja budżetowa w 2007 r. ze strukturalnym deficytem pierwotnym stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych, nawet bez uwzględnienia długoterminowego wpływu, jaki na budżet ma starzenie się społeczeństwa. Konsolidacja finansów publicznych, zaplanowana w programie konwergencji, przyczyniłaby się więc do ograniczenia zagrożenia dla stabilności finansów publicznych. |
| --- | --- |

(8)

Wydaje się, że zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych Słowacji kształtują się na średnim poziomie. Długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest niższy od średniej UE, przy wydatkach na emerytury rosnących nieco wolniej niż w wielu innych krajach, co jest zasługą przeprowadzonej w 2005 r. reformy systemu emerytalnego. Przewidywania te opierają się jednak na założeniu, że w pierwszej połowie 2008 r., kiedy będzie istniała taka możliwość, stosunkowo niewielka liczba pracowników opuści mieszany system emerytalny. Oszacowana w programie pozycja budżetowa w 2007 r. ze strukturalnym deficytem pierwotnym stanowi zagrożenie dla stabilności finansów publicznych, nawet bez uwzględnienia długoterminowego wpływu, jaki na budżet ma starzenie się społeczeństwa. Konsolidacja finansów publicznych, zaplanowana w programie konwergencji, przyczyniłaby się więc do ograniczenia zagrożenia dla stabilności finansów publicznych.

| (9) | Program konwergencji wydaje się do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Potwierdza on, że priorytety rządu w zakresie wydatków (ochrona zdrowia, edukacja i rolnictwo) nadal są częściowo odmienne od głównych wyzwań zidentyfikowanych w krajowym programie reform (społeczeństwo informacyjne; badania naukowe, rozwój i innowacje; warunki prowadzenia działalności gospodarczej; edukacja i zatrudnienie). Ponadto w programie nie określono, czy krajowy cel, jakim jest przeznaczanie 0,8 % PKB na badania i rozwój, zostanie zrealizowany do 2010 r., w związku z tym, że wydatki na edukację coraz bardziej zależą od funduszy strukturalnych UE. W programie nie zawarto jakościowej oceny ogólnych skutków krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej, ale zamieszczono w nim uporządkowane informacje o bezpośrednich kosztach budżetowych związanych z głównymi reformami przewidzianymi w krajowym programie reform na 2008 rok. |
| --- | --- |

(9)

Program konwergencji wydaje się do pewnego stopnia spójny z przedstawionym w październiku 2007 r. sprawozdaniem z realizacji krajowego programu reform. Potwierdza on, że priorytety rządu w zakresie wydatków (ochrona zdrowia, edukacja i rolnictwo) nadal są częściowo odmienne od głównych wyzwań zidentyfikowanych w krajowym programie reform (społeczeństwo informacyjne; badania naukowe, rozwój i innowacje; warunki prowadzenia działalności gospodarczej; edukacja i zatrudnienie). Ponadto w programie nie określono, czy krajowy cel, jakim jest przeznaczanie 0,8 % PKB na badania i rozwój, zostanie zrealizowany do 2010 r., w związku z tym, że wydatki na edukację coraz bardziej zależą od funduszy strukturalnych UE. W programie nie zawarto jakościowej oceny ogólnych skutków krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej, ale zamieszczono w nim uporządkowane informacje o bezpośrednich kosztach budżetowych związanych z głównymi reformami przewidzianymi w krajowym programie reform na 2008 rok.

| (10) | W odniesieniu do postępów w realizacji zobowiązań podjętych w ramach ERM II cele budżetowe w kolejnych programach konwergencji były zawsze realizowane z nadwyżką, ale cele te okazały się niezbyt ambitne, jeśli wziąć pod uwagę lepszą, niż początkowo przewidywano, wyjściową pozycję budżetową i lepsze od przewidywanych wyniki gospodarcze. W odniesieniu do polityki w zakresie dochodów zbiorowe układy pracy w sektorze publicznym stanowią ważny sygnał świadczący o umiarkowanej polityce płacowej w całej gospodarce. W celu zatrzymania wzrostu kredytów Narodowy Bank Słowacji ściśle monitorował praktyki banków w zakresie zarządzania ryzykiem i zacieśnił współpracę z krajowymi organami nadzorującymi banki działające w Słowacji. |
| --- | --- |

(10)

W odniesieniu do postępów w realizacji zobowiązań podjętych w ramach ERM II cele budżetowe w kolejnych programach konwergencji były zawsze realizowane z nadwyżką, ale cele te okazały się niezbyt ambitne, jeśli wziąć pod uwagę lepszą, niż początkowo przewidywano, wyjściową pozycję budżetową i lepsze od przewidywanych wyniki gospodarcze. W odniesieniu do polityki w zakresie dochodów zbiorowe układy pracy w sektorze publicznym stanowią ważny sygnał świadczący o umiarkowanej polityce płacowej w całej gospodarce. W celu zatrzymania wzrostu kredytów Narodowy Bank Słowacji ściśle monitorował praktyki banków w zakresie zarządzania ryzykiem i zacieśnił współpracę z krajowymi organami nadzorującymi banki działające w Słowacji.

| (11) | Jeżeli chodzi o wymagania odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość opcjonalnych (6). |
| --- | --- |

(11)

Jeżeli chodzi o wymagania odnośnie do danych, które to wymagania określono w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie dane obowiązkowe i większość opcjonalnych (6).

Podsumowując, należy stwierdzić, że program jest spójny z korektą nadmiernego deficytu przewidzianą do 2007 r. Ponadto zakłada on odsunięte na końcowe lata okresu nim objętego postępy w realizacji średniookresowego celu budżetowego w kontekście przewidywanego znacznego wzrostu gospodarczego; przewidywana poprawa strukturalna w 2008 r. jest niezgodna z paktem i powinna być bardziej ambitna. Z uwagi na zagrożenia dla osiągania celów budżetowych począwszy od 2009 r., średniookresowy cel budżetowy może nie zostać zrealizowany do 2010 r., jak to planowano w programie, w związku z czym konieczne mogą być dodatkowe działania. Ponadto w przypadku pojawienia się presji inflacyjnej konieczny będzie bardziej rygorystyczny, niż przewidziano w programie, kurs polityki budżetowej oraz dalsze reformy strukturalne mające na celu poprawę funkcjonowania rynku pracy. Zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych Słowacji kształtują się na średnim poziomie. W odniesieniu do wyzwań średnioterminowych w programie nie przewidziano postępów odnośnie do przesunięcia wydatków na badania naukowe, rozwój i innowacje, stwierdza się natomiast, że wydatki na edukację powinny w coraz większym stopniu pochodzić z funduszy UE.

W świetle powyższej oceny oraz zalecenia z dnia 5 lipca 2004 r., wydanego zgodnie z art. 104 ust. 7 Traktatu, a także z uwagi na potrzebę zapewnienia trwałej konwergencji i odpowiedniego uczestnictwa w ERM II, wzywa się Słowację do:

| (i) | wykorzystania znacznego wzrostu gospodarczego, by przyspieszyć tempo dostosowań strukturalnych zmierzających do osiągnięcia w 2008 r. średniookresowego celu budżetowego, oraz do dokładnego wdrożenia przewidzianej konsolidacji strukturalnej, a także do zastosowania tam, gdzie będzie to konieczne, dodatkowych działań oraz bardziej wiążących pułapów wydatków w średnim okresie; oraz do |
| --- | --- |

(i)

wykorzystania znacznego wzrostu gospodarczego, by przyspieszyć tempo dostosowań strukturalnych zmierzających do osiągnięcia w 2008 r. średniookresowego celu budżetowego, oraz do dokładnego wdrożenia przewidzianej konsolidacji strukturalnej, a także do zastosowania tam, gdzie będzie to konieczne, dodatkowych działań oraz bardziej wiążących pułapów wydatków w średnim okresie; oraz do

| (ii) | wprowadzania dalszych reform strukturalnych mających na celu poprawę funkcjonowania rynku pracy oraz do gotowości, by przyjąć bardziej rygorystyczny kurs polityki budżetowej, w szczególności w celu zahamowania możliwej presji inflacyjnej, zwłaszcza po wygaśnięciu deflacyjnych skutków znacznego wzmocnienia kursu wymiany w przeszłości. |
| --- | --- |

(ii)

wprowadzania dalszych reform strukturalnych mających na celu poprawę funkcjonowania rynku pracy oraz do gotowości, by przyjąć bardziej rygorystyczny kurs polityki budżetowej, w szczególności w celu zahamowania możliwej presji inflacyjnej, zwłaszcza po wygaśnięciu deflacyjnych skutków znacznego wzmocnienia kursu wymiany w przeszłości.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

| | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Realny PKB
  (zmiana w %) | PK listopad 2007 | 8,3 | 8,8 | 6,8 | 5,8 | 5,0 |
| KOM listopad 2007 | 8,3 | 8,7 | 7,0 | 6,2 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 6,6 | 7,1 | 5,5 | 5,1 | 5,0 |
| Inflacja HICP
  (%) | PK listopad 2007 | 4,3 | 1,7 | 2,3 | 2,6 | 2,7 |
| KOM listopad 2007 | 4,3 | 1,7 | 2,5 | 3,0 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 4,4 | 3,1 | 2,0 | 2,4 | 2,6 |
| Luka produktowa (7)

  (% potencjalnego PKB) | PK listopad 2007 | – 0,5 | 1,8 | 2,3 | 2,1 | 1,4 |
| KOM listopad 2007 (8) | – 0,8 | 1,0 | 1,3 | 0,8 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 0,9 | 1,0 | 1,6 | 1,9 | 2,4 |
| Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 8,4 | – 3,4 | – 1,9 | – 1,1 | – 0,4 |
| KOM listopad 2007 | – 7,8 | – 4,2 | – 2,7 | – 1,6 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 6,4 | – 3,1 | – 2,5 | – 2,0 | – 1,6 |
| Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 3,7 | – 2,5 | – 2,3 | – 1,8 | – 0,8 |
| KOM listopad 2007 | – 3,7 | – 2,7 | – 2,3 | – 2,4 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 3,7 | – 2,9 | – 2,4 | – 1,9 | nd. |
| Wynik pierwotny
  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 2,2 | – 1,0 | – 0,9 | – 0,3 | 0,5 |
| KOM listopad 2007 | – 2,2 | – 1,2 | – 0,8 | – 0,9 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 1,9 | – 0,9 | – 0,6 | – 0,2 | nd. |
| Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (7)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 3,5 | – 3,0 | – 3,0 | – 2,4 | – 1,2 |
| KOM listopad 2007 | – 3,4 | – 3,0 | – 2,7 | – 2,6 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 3,4 | – 3,2 | – 2,9 | – 2,5 | nd. |
| Wynik strukturalny (9)

  (% PKB) | PK listopad 2007 | – 3,1 | – 3,0 | – 3,1 | – 2,4 | – 1,2 |
| KOM listopad 2007 | – 3,4 | – 3,0 | – 2,7 | – 2,6 | nd. |
| PK grudzień 2006 | – 3,5 | – 3,2 | – 2,9 | – 2,5 | nd. |
| Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych
  (% PKB) | PK listopad 2007 | 30,4 | 30,6 | 30,8 | 30,5 | 29,5 |
| KOM listopad 2007 | 30,4 | 30,8 | 30,7 | 30,6 | nd. |
| PK grudzień 2006 | 33,1 | 31,8 | 31,0 | 29,7 | nd. |
| Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji. |

2006

2007

2008

2009

2010

Realny PKB

(zmiana w %)

PK listopad 2007

8,3

8,8

6,8

5,8

5,0

KOM listopad 2007

8,3

8,7

7,0

6,2

nd.

PK grudzień 2006

6,6

7,1

5,5

5,1

5,0

Inflacja HICP

(%)

PK listopad 2007

4,3

1,7

2,3

2,6

2,7

KOM listopad 2007

4,3

1,7

2,5

3,0

nd.

PK grudzień 2006

4,4

3,1

2,0

2,4

2,6

Luka produktowa (7)

(% potencjalnego PKB)

PK listopad 2007

– 0,5

1,8

2,3

2,1

1,4

KOM listopad 2007 (8)

– 0,8

1,0

1,3

0,8

nd.

PK grudzień 2006

– 0,9

1,0

1,6

1,9

2,4

Wierzytelności/zadłużenie netto wobec reszty świata

(% PKB)

PK listopad 2007

– 8,4

– 3,4

– 1,9

– 1,1

– 0,4

KOM listopad 2007

– 7,8

– 4,2

– 2,7

– 1,6

nd.

PK grudzień 2006

– 6,4

– 3,1

– 2,5

– 2,0

– 1,6

Wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK listopad 2007

– 3,7

– 2,5

– 2,3

– 1,8

– 0,8

KOM listopad 2007

– 3,7

– 2,7

– 2,3

– 2,4

nd.

PK grudzień 2006

– 3,7

– 2,9

– 2,4

– 1,9

nd.

Wynik pierwotny

(% PKB)

PK listopad 2007

– 2,2

– 1,0

– 0,9

– 0,3

0,5

KOM listopad 2007

– 2,2

– 1,2

– 0,8

– 0,9

nd.

PK grudzień 2006

– 1,9

– 0,9

– 0,6

– 0,2

nd.

Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne (7)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 3,5

– 3,0

– 3,0

– 2,4

– 1,2

KOM listopad 2007

– 3,4

– 3,0

– 2,7

– 2,6

nd.

PK grudzień 2006

– 3,4

– 3,2

– 2,9

– 2,5

nd.

Wynik strukturalny (9)

(% PKB)

PK listopad 2007

– 3,1

– 3,0

– 3,1

– 2,4

– 1,2

KOM listopad 2007

– 3,4

– 3,0

– 2,7

– 2,6

nd.

PK grudzień 2006

– 3,5

– 3,2

– 2,9

– 2,5

nd.

Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych

(% PKB)

PK listopad 2007

30,4

30,6

30,8

30,5

29,5

KOM listopad 2007

30,4

30,8

30,7

30,6

nd.

PK grudzień 2006

33,1

31,8

31,0

29,7

nd.

Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty, o których mowa w niniejszym tekście, są dostępne na stronie internetowej:

http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

(2)  Ocena uwzględnia w szczególności jesienną prognozę służb Komisji oraz sporządzoną przez Komisję ocenę przedstawionego w październiku 2007 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform.

(3)  Dz.U. C 72 z 29.3.2007, str. 1.

(4)  W pierwszej połowie 2008 r. drugi filar systemu emerytalnego zostanie czasowo otwarty, co pozwoli obecnym uczestnikom na opuszczenie systemu, a nowym osobom na przystąpienie do niego.

(5)  Przedstawione w programie szacunki dotyczące luki produktowej różnią się znacznie od szacunków sporządzonych przez służby Komisji na podstawie informacji zawartych w programie i z użyciem wspólnie uzgodnionej metodologii.

(6)  Nie przedstawiono przede wszystkim danych na temat funkcjonalnej klasyfikacji wydatków publicznych (COFOG) na rok 2010.

(7)  Podane w programie wartości luki produktowej oraz wyniku w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne zostały przeliczone przez służby Komisji na podstawie informacji przedstawionych w programie.

(8)  Na podstawie szacowanego potencjalnego wzrostu w wysokości: 6,4 %, 6,7 %, 6,7 % i 6,7 % odpowiednio w latach 2006–2009.

(9)  Wynik w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe. Zgodnie z najnowszą aktualizacją programu działania jednorazowe i tymczasowe wynoszą 0,4 % PKB w 2006 r. (zwiększające deficyt) i 0,1 % PKB w 2008 r. (zmniejszające deficyt). Prognozy służb Komisji nie przewidują działań jednorazowych.

Źródło:

Program konwergencji (PK); prognoza gospodarcza służb Komisji z jesieni 2007 r. (KOM); obliczenia służb Komisji.

---

IV Zawiadomienia

ZAWIADOMIENIA INSTYTUCJI I ORGANÓW UNII EUROPEJSKIEJ

Komisja

| 22.2.2008 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 49/48 |
| --- | --- | --- | --- |

22.2.2008

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 49/48

---

Kursy walutowe euro (1)

21 lutego 2008 r.

(2008/C 49/12)

1 euro=

| | Waluta | Kurs wymiany |
| --- | --- | --- |
| USD | Dolar amerykański | 1,4736 |
| JPY | Jen | 159,27 |
| DKK | Korona duńska | 7,4551 |
| GBP | Funt szterling | 0,7527 |
| SEK | Korona szwedzka | 9,3136 |
| CHF | Frank szwajcarski | 1,6205 |
| ISK | Korona islandzka | 98,77 |
| NOK | Korona norweska | 7,8615 |
| BGN | Lew | 1,9558 |
| CZK | Korona czeska | 25,088 |
| EEK | Korona estońska | 15,6466 |
| HUF | Forint węgierski | 264,02 |
| LTL | Lit litewski | 3,4528 |
| LVL | Łat łotewski | 0,6964 |
| PLN | Złoty polski | 3,5666 |
| RON | Lej rumuński | 3,6533 |
| SKK | Korona słowacka | 33,06 |
| TRY | Lir turecki | 1,7743 |
| AUD | Dolar australijski | 1,6037 |
| CAD | Dolar kanadyjski | 1,4925 |
| HKD | Dolar hong kong | 11,4937 |
| NZD | Dolar nowozelandzki | 1,8415 |
| SGD | Dolar singapurski | 2,078 |
| KRW | Won | 1 396,97 |
| ZAR | Rand | 11,4705 |
| CNY | Juan renminbi | 10,5234 |
| HRK | Kuna chorwacka | 7,2839 |
| IDR | Rupia indonezyjska | 13 505,54 |
| MYR | Ringgit malezyjski | 4,7465 |
| PHP | Peso filipińskie | 59,784 |
| RUB | Rubel rosyjski | 36,177 |
| THB | Bat tajlandzki | 46,271 |
| BRL | Real | 2,5241 |
| MXN | Peso meksykańskie | 15,8729 |

Waluta

Kurs wymiany

USD

Dolar amerykański

1,4736

JPY

Jen

159,27

DKK

Korona duńska

7,4551

GBP

Funt szterling

0,7527

SEK

Korona szwedzka

9,3136

CHF

Frank szwajcarski

1,6205

ISK

Korona islandzka

98,77

NOK

Korona norweska

7,8615

BGN

Lew

1,9558

CZK

Korona czeska

25,088

EEK

Korona estońska

15,6466

HUF

Forint węgierski

264,02

LTL

Lit litewski

3,4528

LVL

Łat łotewski

0,6964

PLN

Złoty polski

3,5666

RON

Lej rumuński

3,6533

SKK

Korona słowacka

33,06

TRY

Lir turecki

1,7743

AUD

Dolar australijski

1,6037

CAD

Dolar kanadyjski

1,4925

HKD

Dolar hong kong

11,4937

NZD

Dolar nowozelandzki

1,8415

SGD

Dolar singapurski

2,078

KRW

Won

1 396,97

ZAR

Rand

11,4705

CNY

Juan renminbi

10,5234

HRK

Kuna chorwacka

7,2839

IDR

Rupia indonezyjska

13 505,54

MYR

Ringgit malezyjski

4,7465

PHP

Peso filipińskie

59,784

RUB

Rubel rosyjski

36,177

THB

Bat tajlandzki

46,271

BRL

Real

2,5241

MXN

Peso meksykańskie

15,8729

---

(1)

Źródło: referencyjny kurs wymiany walut opublikowany przez ECB.

---