# Publicatieblad L 237/2009

| | ISSN 1725-2598
  doi:10.3000/17252598.L_2009.237.nld |
| --- | --- |
| Publicatieblad
  van de Europese Unie | L 237 |
| | |
| Uitgave in de Nederlandse taal | Wetgeving | 52e jaargang9 september 2009 |

ISSN 1725-2598

doi:10.3000/17252598.L_2009.237.nld

Publicatieblad

van de Europese Unie

L 237

Uitgave in de Nederlandse taal

Wetgeving

52e jaargang9 september 2009

---

| Inhoud | | I   Besluiten op grond van het EG- en het Euratom-Verdrag waarvan publicatie verplicht is | Bladzijde |
| --- | --- | --- | --- |
| | | VERORDENINGEN |
| | | Verordening (EG) nr. 817/2009 van de Commissie van 8 september 2009 tot vaststelling van de forfaitaire invoerwaarden voor de bepaling van de invoerprijs van bepaalde groenten en fruit | 1 |
| | * | Verordening (EG) nr. 818/2009 van de Commissie van 7 september 2009 tot vaststelling van een verbod op de visserij op leng in gebied IIIa; EG-wateren van IIIb, IIIc en IIId door vaartuigen die de vlag van Denemarken voeren | 3 |
| | | Verordening (EG) nr. 819/2009 van de Commissie van 8 september 2009 tot wijziging van de bij Verordening (EG) nr. 945/2008 vastgestelde representatieve prijzen en aanvullende invoerrechten voor bepaalde producten uit de sector suiker voor het verkoopseizoen 2008/2009 | 5 |
| | | RICHTLIJNEN |
| | * | Richtlijn 2009/116/EG van de Raad van 25 juni 2009 houdende wijziging van Richtlijn 91/414/EEG teneinde de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 op te nemen als werkzame stoffen (
  1
  ) | 7 |
| | * | Richtlijn 2009/117/EG van de Raad van 25 juni 2009 tot wijziging van Richtlijn 91/414/EEG teneinde paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 op te nemen als werkzame stof (
  1
  ) | 11 |

Inhoud

I   Besluiten op grond van het EG- en het Euratom-Verdrag waarvan publicatie verplicht is

Bladzijde

VERORDENINGEN

Verordening (EG) nr. 817/2009 van de Commissie van 8 september 2009 tot vaststelling van de forfaitaire invoerwaarden voor de bepaling van de invoerprijs van bepaalde groenten en fruit

1

*

Verordening (EG) nr. 818/2009 van de Commissie van 7 september 2009 tot vaststelling van een verbod op de visserij op leng in gebied IIIa; EG-wateren van IIIb, IIIc en IIId door vaartuigen die de vlag van Denemarken voeren

3

Verordening (EG) nr. 819/2009 van de Commissie van 8 september 2009 tot wijziging van de bij Verordening (EG) nr. 945/2008 vastgestelde representatieve prijzen en aanvullende invoerrechten voor bepaalde producten uit de sector suiker voor het verkoopseizoen 2008/2009

5

RICHTLIJNEN

*

Richtlijn 2009/116/EG van de Raad van 25 juni 2009 houdende wijziging van Richtlijn 91/414/EEG teneinde de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 op te nemen als werkzame stoffen (
  1
  )

1

7

*

Richtlijn 2009/117/EG van de Raad van 25 juni 2009 tot wijziging van Richtlijn 91/414/EEG teneinde paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 op te nemen als werkzame stof (
  1
  )

1

11

| | | II   Besluiten op grond van het EG- en het Euratom-Verdrag waarvan publicatie niet verplicht is |
| --- | --- | --- |
| | | BESLUITEN/BESCHIKKINGEN |
| | | Commissie |
| | | 2009/697/EG |
| | * | Beschikking van de Commissie van 17 juni 2009 betreffende steunmaatregel C 21/08 (ex N 864/06) die Duitsland voornemens is toe te kennen aan Sovello AG (voorheen EverQ GmbH)
  (Kennisgeving geschied onder nummer C(2009) 4516)

   (
  1
  ) | 15 |
| | | 2009/698/EG |
| | * | Besluit van de Commissie van 4 september 2009 tot beëindiging van de antidumpingprocedure betreffende de invoer van gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije | 34 |

II   Besluiten op grond van het EG- en het Euratom-Verdrag waarvan publicatie niet verplicht is

BESLUITEN/BESCHIKKINGEN

Commissie

2009/697/EG

*

Beschikking van de Commissie van 17 juni 2009 betreffende steunmaatregel C 21/08 (ex N 864/06) die Duitsland voornemens is toe te kennen aan Sovello AG (voorheen EverQ GmbH)
  (Kennisgeving geschied onder nummer C(2009) 4516)

   (
  1
  )

(Kennisgeving geschied onder nummer C(2009) 4516)

1

15

2009/698/EG

*

Besluit van de Commissie van 4 september 2009 tot beëindiging van de antidumpingprocedure betreffende de invoer van gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije

34

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Voor de EER relevante tekst |

---

(1)   Voor de EER relevante tekst

1

| NL | Besluiten waarvan de titels mager zijn gedrukt, zijn besluiten van dagelijks beheer die in het kader van het landbouwbeleid zijn genomen en die in het algemeen een beperkte geldigheidsduur hebben.
  Besluiten waarvan de titels vet zijn gedrukt en die worden voorafgegaan door een sterretje, zijn alle andere besluiten. |
| --- | --- |

NL

Besluiten waarvan de titels mager zijn gedrukt, zijn besluiten van dagelijks beheer die in het kader van het landbouwbeleid zijn genomen en die in het algemeen een beperkte geldigheidsduur hebben.

Besluiten waarvan de titels vet zijn gedrukt en die worden voorafgegaan door een sterretje, zijn alle andere besluiten.

---

I Besluiten op grond van het EG- en het Euratom-Verdrag waarvan publicatie verplicht is

VERORDENINGEN

| 9.9.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | L 237/1 |
| --- | --- | --- | --- |

9.9.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

L 237/1

---

VERORDENING (EG) Nr. 817/2009 VAN DE COMMISSIE

van 8 september 2009

tot vaststelling van de forfaitaire invoerwaarden voor de bepaling van de invoerprijs van bepaalde groenten en fruit

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 1234/2007 van de Raad van 22 oktober 2007 houdende een gemeenschappelijke ordening van de landbouwmarkten en specifieke bepalingen voor een aantal landbouwproducten („Integrale-GMO-verordening”) (1),

Gelet op Verordening (EG) nr. 1580/2007 van de Commissie van 21 december 2007 tot vaststelling van bepalingen voor de uitvoering van de Verordeningen (EG) nr. 2200/96, (EG) nr. 2201/96 en (EG) nr. 1182/2007 van de Raad in de sector groenten en fruit (2), en met name op artikel 138, lid 1,

Overwegende hetgeen volgt:

Bij Verordening (EG) nr. 1580/2007 zijn, op grond van de resultaten van de multilaterale handelsbesprekingen van de Uruguayronde, de criteria vastgesteld aan de hand waarvan de Commissie voor de producten en de perioden die in bijlage XV, deel A, bij die verordening zijn vermeld, de forfaitaire waarden bij invoer uit derde landen vaststelt,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

De in artikel 138 van Verordening (EG) nr. 1580/2007 bedoelde forfaitaire invoerwaarden worden vastgesteld in de bijlage bij de onderhavige verordening.

Artikel 2

Deze verordening treedt in werking op 9 september 2009.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel, 8 september 2009.

Voor de Commissie

Jean-Luc DEMARTY

Directeur-generaal Landbouw en plattelandsontwikkeling

---

(1)  PB L 299 van 16.11.2007, blz. 1.

1

(2)  PB L 350 van 31.12.2007, blz. 1.

2

---

BIJLAGE

Forfaitaire invoerwaarden voor de bepaling van de invoerprijs van bepaalde groenten en fruit

| (EUR/100 kg) |
| --- |
| GN-code | Code derde landen (1) | Forfaitaire invoerwaarde |
| 0702 00 00 | MK | 35,9 |
| XS | 31,8 |
| ZZ | 33,9 |
| 0707 00 05 | TR | 94,5 |
| ZZ | 94,5 |
| 0709 90 70 | TR | 110,8 |
| ZZ | 110,8 |
| 0805 50 10 | AR | 85,6 |
| TR | 109,0 |
| UY | 116,6 |
| ZA | 105,3 |
| ZZ | 104,1 |
| 0806 10 10 | EG | 145,1 |
| IL | 143,8 |
| TR | 98,4 |
| ZZ | 129,1 |
| 0808 10 80 | AR | 116,8 |
| BR | 66,9 |
| CL | 81,1 |
| NZ | 81,5 |
| ZA | 76,7 |
| ZZ | 84,6 |
| 0808 20 50 | AR | 112,9 |
| CN | 64,7 |
| TR | 110,8 |
| ZA | 77,9 |
| ZZ | 91,6 |
| 0809 30 | TR | 113,3 |
| ZZ | 113,3 |
| 0809 40 05 | IL | 121,0 |
| TR | 92,5 |
| ZZ | 106,8 |

(EUR/100 kg)

GN-code

Code derde landen (1)

Forfaitaire invoerwaarde

0702 00 00

MK

35,9

XS

31,8

ZZ

33,9

0707 00 05

TR

94,5

ZZ

94,5

0709 90 70

TR

110,8

ZZ

110,8

0805 50 10

AR

85,6

TR

109,0

UY

116,6

ZA

105,3

ZZ

104,1

0806 10 10

EG

145,1

IL

143,8

TR

98,4

ZZ

129,1

0808 10 80

AR

116,8

BR

66,9

CL

81,1

NZ

81,5

ZA

76,7

ZZ

84,6

0808 20 50

AR

112,9

CN

64,7

TR

110,8

ZA

77,9

ZZ

91,6

0809 30

TR

113,3

ZZ

113,3

0809 40 05

IL

121,0

TR

92,5

ZZ

106,8

---

(1)  Landennomenclatuur vastgesteld bij Verordening (EG) nr. 1833/2006 van de Commissie (PB L 354 van 14.12.2006, blz. 19). De code „ZZ” staat voor „overige oorsprong”.

---

| 9.9.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | L 237/3 |
| --- | --- | --- | --- |

9.9.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

L 237/3

---

VERORDENING (EG) Nr. 818/2009 VAN DE COMMISSIE

van 7 september 2009

tot vaststelling van een verbod op de visserij op leng in gebied IIIa; EG-wateren van IIIb, IIIc en IIId door vaartuigen die de vlag van Denemarken voeren

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 2371/2002 van de Raad van 20 december 2002 inzake de instandhouding en de duurzame exploitatie van de visbestanden in het kader van het gemeenschappelijk visserijbeleid (1), en met name op artikel 26, lid 4,

Gelet op Verordening (EEG) nr. 2847/93 van de Raad van 12 oktober 1993 tot invoering van een controleregeling voor het gemeenschappelijk visserijbeleid (2), en met name op artikel 21, lid 3,

Overwegende hetgeen volgt:

| (1) | Bij Verordening (EG) nr. 43/2009 van de Raad van 16 januari 2009 tot vaststelling, voor 2009, van de vangstmogelijkheden voor sommige visbestanden en groepen visbestanden welke in de wateren van de Gemeenschap en, voor vaartuigen van de Gemeenschap, in andere wateren met vangstbeperkingen van toepassing zijn, en tot vaststelling van de bij de visserij in acht te nemen voorschriften (3) zijn quota voor 2009 vastgesteld. |
| --- | --- |

(1)

Bij Verordening (EG) nr. 43/2009 van de Raad van 16 januari 2009 tot vaststelling, voor 2009, van de vangstmogelijkheden voor sommige visbestanden en groepen visbestanden welke in de wateren van de Gemeenschap en, voor vaartuigen van de Gemeenschap, in andere wateren met vangstbeperkingen van toepassing zijn, en tot vaststelling van de bij de visserij in acht te nemen voorschriften (3) zijn quota voor 2009 vastgesteld.

| (2) | Uit door de Commissie ontvangen informatie blijkt dat, gezien de vangsten van het in de bijlage bij deze verordening vermelde bestand door vaartuigen die de vlag van de in die bijlage vermelde lidstaat voeren of daar geregistreerd zijn, de betrokken, voor 2009 toegewezen quota volledig zijn opgebruikt. |
| --- | --- |

(2)

Uit door de Commissie ontvangen informatie blijkt dat, gezien de vangsten van het in de bijlage bij deze verordening vermelde bestand door vaartuigen die de vlag van de in die bijlage vermelde lidstaat voeren of daar geregistreerd zijn, de betrokken, voor 2009 toegewezen quota volledig zijn opgebruikt.

| (3) | Derhalve moet het worden verboden op dit bestand te vissen en vis uit dit bestand aan boord te houden, over te laden en aan te voeren, |
| --- | --- |

(3)

Derhalve moet het worden verboden op dit bestand te vissen en vis uit dit bestand aan boord te houden, over te laden en aan te voeren,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

Het opgebruiken van het quotum

Het quotum dat voor 2009 aan de in de bijlage bij deze verordening genoemde lidstaat is toegewezen voor de visserij op het in die bijlage vermelde bestand, wordt met ingang van de in die bijlage opgenomen datum als opgebruikt beschouwd.

Artikel 2

Verbod

De visserij op het in de bijlage bij deze verordening vermelde bestand door vaartuigen die de vlag van de in die bijlage genoemde lidstaat voeren of daar geregistreerd zijn, is verboden met ingang van de in die bijlage opgenomen datum. Na die datum is het ook verboden om vis uit dit bestand die door deze vaartuigen is gevangen, aan boord te hebben, over te laden of aan te voeren.

Artikel 3

Inwerkingtreding

Deze verordening treedt in werking op de dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel, 7 september 2009.

Voor de Commissie

Fokion FOTIADIS

Directeur-generaal Maritieme zaken en visserij

---

(1)  PB L 358 van 31.12.2002, blz. 59.

1

(2)  PB L 261 van 20.10.1993, blz. 1.

2

(3)  PB L 22 van 26.1.2009, blz. 1.

3

---

BIJLAGE

| Nr. | E2/DK/BS/001 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Denemarken |
| Bestand | LIN/03. |
| Soort | Leng (Molva molva) |
| Gebied | ICES-deelgebied III — Skagerrak, Kattegat, Sont, Belten en Oostzee |
| Datum | 13 augustus 2009 |

Nr.

E2/DK/BS/001

Lidstaat

Denemarken

Bestand

LIN/03.

Soort

Leng (Molva molva)

Gebied

ICES-deelgebied III — Skagerrak, Kattegat, Sont, Belten en Oostzee

Datum

13 augustus 2009

---

| 9.9.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | L 237/5 |
| --- | --- | --- | --- |

9.9.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

L 237/5

---

VERORDENING (EG) Nr. 819/2009 VAN DE COMMISSIE

van 8 september 2009

tot wijziging van de bij Verordening (EG) nr. 945/2008 vastgestelde representatieve prijzen en aanvullende invoerrechten voor bepaalde producten uit de sector suiker voor het verkoopseizoen 2008/2009

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 1234/2007 van de Raad van 22 oktober 2007 houdende een gemeenschappelijke ordening van de landbouwmarkten en specifieke bepalingen voor een aantal landbouwproducten („Integrale-GMO-verordening”) (1),

Gelet op Verordening (EG) nr. 951/2006 van de Commissie van 30 juni 2006 houdende uitvoeringsbepalingen van Verordening (EG) nr. 318/2006 van de Raad wat betreft de handel met derde landen in de sector suiker (2), en met name op artikel 36, lid 2, tweede alinea, tweede zin,

Overwegende hetgeen volgt:

| (1) | De representatieve prijzen en aanvullende invoerrechten voor witte suiker, ruwe suiker en bepaalde stropen voor het verkoopseizoen 2008/2009 zijn vastgesteld bij Verordening (EG) nr. 945/2008 van de Commissie (3). Deze prijzen en rechten zijn laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 815/2009 van de Commissie (4). |
| --- | --- |

(1)

De representatieve prijzen en aanvullende invoerrechten voor witte suiker, ruwe suiker en bepaalde stropen voor het verkoopseizoen 2008/2009 zijn vastgesteld bij Verordening (EG) nr. 945/2008 van de Commissie (3). Deze prijzen en rechten zijn laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 815/2009 van de Commissie (4).

| (2) | Naar aanleiding van de gegevens waarover de Commissie momenteel beschikt, dienen deze bedragen overeenkomstig Verordening (EG) nr. 951/2006 te worden gewijzigd, |
| --- | --- |

(2)

Naar aanleiding van de gegevens waarover de Commissie momenteel beschikt, dienen deze bedragen overeenkomstig Verordening (EG) nr. 951/2006 te worden gewijzigd,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

De bij Verordening (EG) nr. 951/2006 voor het verkoopseizoen 2008/2009 vastgestelde representatieve prijzen en aanvullende invoerrechten voor de in artikel 36 van Verordening (EG) nr. 945/2008 bedoelde producten worden gewijzigd overeenkomstig de bijlage bij de onderhavige verordening.

Artikel 2

Deze verordening treedt in werking op 9 september 2009.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel, 8 september 2009.

Voor de Commissie

Jean-Luc DEMARTY

Directeur-generaal Landbouw en plattelandsontwikkeling

---

(1)  PB L 299 van 16.11.2007, blz. 1.

1

(2)  PB L 178 van 1.7.2006, blz. 24.

2

(3)  PB L 258 van 26.9.2008, blz. 56.

3

(4)  PB L 236 van 8.9.2009, blz. 3.

4

---

BIJLAGE

Gewijzigde bedragen van de representatieve prijzen en aanvullende invoerrechten voor witte suiker, ruwe suiker en producten van GN-code 1702 90 95 die gelden met ingang van 9 september 2009

| (EUR) |
| --- |
| GN-code | Representatieve prijs per 100 kg netto van het betrokken product | Aanvullend recht per 100 kg netto van het betrokken product |
| 1701 11 10 (1) | 36,67 | 0,28 |
| 1701 11 90 (1) | 36,67 | 3,90 |
| 1701 12 10 (1) | 36,67 | 0,15 |
| 1701 12 90 (1) | 36,67 | 3,61 |
| 1701 91 00 (2) | 36,38 | 7,04 |
| 1701 99 10 (2) | 36,38 | 3,42 |
| 1701 99 90 (2) | 36,38 | 3,42 |
| 1702 90 95 (3) | 0,36 | 0,31 |

(EUR)

GN-code

Representatieve prijs per 100 kg netto van het betrokken product

Aanvullend recht per 100 kg netto van het betrokken product

1701 11 10 (1)

36,67

0,28

1701 11 90 (1)

36,67

3,90

1701 12 10 (1)

36,67

0,15

1701 12 90 (1)

36,67

3,61

1701 91 00 (2)

36,38

7,04

1701 99 10 (2)

36,38

3,42

1701 99 90 (2)

36,38

3,42

1702 90 95 (3)

0,36

0,31

---

(1)  Vaststelling voor de standaardkwaliteit als gedefinieerd in bijlage IV, punt III, van Verordening (EG) nr. 1234/2007.

(2)  Vaststelling voor de standaardkwaliteit als gedefinieerd in bijlage IV, punt II, van Verordening (EG) nr. 1234/2007.

(3)  Vaststelling per procent sacharose.

---

RICHTLIJNEN

| 9.9.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | L 237/7 |
| --- | --- | --- | --- |

9.9.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

L 237/7

---

RICHTLIJN 2009/116/EG VAN DE RAAD

van 25 juni 2009

houdende wijziging van Richtlijn 91/414/EEG teneinde de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 op te nemen als werkzame stoffen

(Voor de EER relevante tekst)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Richtlijn 91/414/EEG van de Raad van 15 juli 1991 betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen (1), en met name op artikel 6, lid 1,

Overwegende hetgeen volgt:

| (1) | Artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat een lidstaat gedurende een periode van twaalf jaar na de kennisgeving van die richtlijn mag toestaan dat gewasbeschermingsmiddelen die niet in bijlage I bij die richtlijn opgenomen werkzame stoffen bevatten en die twee jaar na de datum van kennisgeving van de richtlijn reeds op de markt zijn, op zijn grondgebied op de markt worden gebracht terwijl deze stoffen in het kader van een werkprogramma geleidelijk worden onderzocht. |
| --- | --- |

(1)

Artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat een lidstaat gedurende een periode van twaalf jaar na de kennisgeving van die richtlijn mag toestaan dat gewasbeschermingsmiddelen die niet in bijlage I bij die richtlijn opgenomen werkzame stoffen bevatten en die twee jaar na de datum van kennisgeving van de richtlijn reeds op de markt zijn, op zijn grondgebied op de markt worden gebracht terwijl deze stoffen in het kader van een werkprogramma geleidelijk worden onderzocht.

| (2) | Bij de Verordeningen (EG) nr. 1112/2002 (2) en (EG) nr. 2229/2004 (3) van de Commissie zijn de bepalingen voor de uitvoering van de vierde fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG vastgesteld en is een lijst opgesteld van werkzame stoffen die moeten worden onderzocht met het oog op hun opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG. Die lijst omvat de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3. |
| --- | --- |

(2)

Bij de Verordeningen (EG) nr. 1112/2002 (2) en (EG) nr. 2229/2004 (3) van de Commissie zijn de bepalingen voor de uitvoering van de vierde fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG vastgesteld en is een lijst opgesteld van werkzame stoffen die moeten worden onderzocht met het oog op hun opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG. Die lijst omvat de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3.

| (3) | Voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 zijn de uitwerking op de menselijke gezondheid en het milieueffect overeenkomstig het bepaalde in de Verordeningen (EG) nr. 1112/2002 en (EG) nr. 2229/2004 beoordeeld voor een aantal door de kennisgever voorgestelde toepassingen. Bovendien worden in die verordeningen de als rapporteur optredende lidstaten aangewezen die overeenkomstig artikel 10, lid 1, van Verordening (EG) nr. 2229/2004 de desbetreffende evaluatieverslagen met aanbevelingen bij de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) moeten indienen. Voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 was Griekenland de als rapporteur optredende lidstaat en alle relevante informatie is op 6 mei 2008 verstrekt. |
| --- | --- |

(3)

Voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 zijn de uitwerking op de menselijke gezondheid en het milieueffect overeenkomstig het bepaalde in de Verordeningen (EG) nr. 1112/2002 en (EG) nr. 2229/2004 beoordeeld voor een aantal door de kennisgever voorgestelde toepassingen. Bovendien worden in die verordeningen de als rapporteur optredende lidstaten aangewezen die overeenkomstig artikel 10, lid 1, van Verordening (EG) nr. 2229/2004 de desbetreffende evaluatieverslagen met aanbevelingen bij de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) moeten indienen. Voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 was Griekenland de als rapporteur optredende lidstaat en alle relevante informatie is op 6 mei 2008 verstrekt.

| (4) | Het evaluatieverslag is door de lidstaten en de EFSA intercollegiaal getoetst en op 19 december 2008 bij de Commissie ingediend in de vorm van het wetenschappelijk verslag van de EFSA voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3. Dit verslag is door de lidstaten en de Commissie in het kader van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid onderzocht en op 12 april 2009 afgerond in de vorm van het evaluatieverslag van de Commissie voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3. |
| --- | --- |

(4)

Het evaluatieverslag is door de lidstaten en de EFSA intercollegiaal getoetst en op 19 december 2008 bij de Commissie ingediend in de vorm van het wetenschappelijk verslag van de EFSA voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3. Dit verslag is door de lidstaten en de Commissie in het kader van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid onderzocht en op 12 april 2009 afgerond in de vorm van het evaluatieverslag van de Commissie voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3.

| (5) | Tijdens de evaluatie van deze werkzame stoffen is een aantal problemen vastgesteld. Het tijdens deze evaluatie geproduceerde bewijsmateriaal was met name niet toereikend om een veilig gebruik door toedieners, werknemers, omstanders en consumenten aan te tonen. Bijgevolg kon op basis van de in dat stadium beschikbaar gestelde informatie niet worden geconcludeerd dat de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 voldeden aan de criteria voor opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG. |
| --- | --- |

(5)

Tijdens de evaluatie van deze werkzame stoffen is een aantal problemen vastgesteld. Het tijdens deze evaluatie geproduceerde bewijsmateriaal was met name niet toereikend om een veilig gebruik door toedieners, werknemers, omstanders en consumenten aan te tonen. Bijgevolg kon op basis van de in dat stadium beschikbaar gestelde informatie niet worden geconcludeerd dat de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 voldeden aan de criteria voor opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG.

| (6) | De Commissie heeft de kennisgever verzocht zijn opmerkingen over de resultaten van de intercollegiale toetsing aan haar te doen toekomen en aan te geven of hij al dan niet van plan was de stoffen verder te ondersteunen. De kennisgever heeft zijn opmerkingen ingediend en deze zijn zorgvuldig onderzocht. Ondanks de door de kennisgever aangedragen argumenten was de Commissie evenwel in eerste instantie van oordeel dat de vastgestelde problemen niet helemaal konden worden opgelost. |
| --- | --- |

(6)

De Commissie heeft de kennisgever verzocht zijn opmerkingen over de resultaten van de intercollegiale toetsing aan haar te doen toekomen en aan te geven of hij al dan niet van plan was de stoffen verder te ondersteunen. De kennisgever heeft zijn opmerkingen ingediend en deze zijn zorgvuldig onderzocht. Ondanks de door de kennisgever aangedragen argumenten was de Commissie evenwel in eerste instantie van oordeel dat de vastgestelde problemen niet helemaal konden worden opgelost.

| (7) | In het licht van de informatie waarover de Raad beschikt, lijken de problemen evenwel verband te houden met het ontbreken van specificaties en zouden deze opgelost moeten zijn wanneer de zuiverheid van de stoffen wordt aangetoond. Indien, zoals in het wetenschappelijk verslag van de EFSA wordt verklaard, met name kan worden aangetoond dat de zuiverheidsgraad van paraffineoliën hoog is (d.w.z. 100 %), dan kan er geen toxicologisch bezwaar worden gemaakt. De specificaties voor paraffine zijn vastgesteld door de Europese Farmacopee. Verwacht kan worden dat, onder de voorgestelde gebruiksvoorwaarden, gewasbeschermingsmiddelen die de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 bevatten in het algemeen voldoen aan de vereisten in artikel 5, lid 1, onder a) en b), van Richtlijn 91/414/EEG, met name wanneer zij aan dergelijke technische specificaties voldoen. Het is derhalve passend dat paraffineoliën worden opgenomen in bijlage I, onder voorbehoud van de indiening door de kennisgevers van gegevens ter bevestiging waarmee wordt aangetoond dat de stoffen aan dergelijke specificaties voldoen. |
| --- | --- |

(7)

In het licht van de informatie waarover de Raad beschikt, lijken de problemen evenwel verband te houden met het ontbreken van specificaties en zouden deze opgelost moeten zijn wanneer de zuiverheid van de stoffen wordt aangetoond. Indien, zoals in het wetenschappelijk verslag van de EFSA wordt verklaard, met name kan worden aangetoond dat de zuiverheidsgraad van paraffineoliën hoog is (d.w.z. 100 %), dan kan er geen toxicologisch bezwaar worden gemaakt. De specificaties voor paraffine zijn vastgesteld door de Europese Farmacopee. Verwacht kan worden dat, onder de voorgestelde gebruiksvoorwaarden, gewasbeschermingsmiddelen die de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 bevatten in het algemeen voldoen aan de vereisten in artikel 5, lid 1, onder a) en b), van Richtlijn 91/414/EEG, met name wanneer zij aan dergelijke technische specificaties voldoen. Het is derhalve passend dat paraffineoliën worden opgenomen in bijlage I, onder voorbehoud van de indiening door de kennisgevers van gegevens ter bevestiging waarmee wordt aangetoond dat de stoffen aan dergelijke specificaties voldoen.

| (8) | Artikel 6, lid 1, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat aan de opneming van een werkzame stof in bijlage I voorwaarden kunnen worden verbonden. Voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 moet daarom worden voorgeschreven dat de kennisgever nadere informatie verstrekt over de technische specificaties betreffende de werkzame stof. |
| --- | --- |

(8)

Artikel 6, lid 1, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat aan de opneming van een werkzame stof in bijlage I voorwaarden kunnen worden verbonden. Voor de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 moet daarom worden voorgeschreven dat de kennisgever nadere informatie verstrekt over de technische specificaties betreffende de werkzame stof.

| (9) | Er moet worden voorzien in een redelijke termijn voordat een werkzame stof in bijlage I wordt opgenomen, zodat de lidstaten en de belanghebbende partijen zich kunnen voorbereiden op de nieuwe eisen die uit de opneming voortvloeien. |
| --- | --- |

(9)

Er moet worden voorzien in een redelijke termijn voordat een werkzame stof in bijlage I wordt opgenomen, zodat de lidstaten en de belanghebbende partijen zich kunnen voorbereiden op de nieuwe eisen die uit de opneming voortvloeien.

| (10) | Onverminderd de verplichtingen zoals vastgelegd in Richtlijn 91/414/EEG ten gevolge van de opneming van een werkzame stof in bijlage I, moeten de lidstaten na de opneming zes maanden de tijd krijgen om de bestaande toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 bevatten, opnieuw te onderzoeken en ervoor te zorgen dat aan de voorwaarden van Richtlijn 91/414/EEG, met name in artikel 13 en bijlage I, is voldaan. De lidstaten moeten de bestaande toelatingen naargelang het geval wijzigen, vervangen of intrekken overeenkomstig Richtlijn 91/414/EEG. In afwijking van bovenstaande termijn moet een langere termijn worden vastgesteld voor de indiening en beoordeling van het volledige dossier conform bijlage III bij Richtlijn 91/414/EEG voor elk gewasbeschermingsmiddel en elke beoogde toepassing overeenkomstig de in die richtlijn vastgestelde uniforme beginselen. |
| --- | --- |

(10)

Onverminderd de verplichtingen zoals vastgelegd in Richtlijn 91/414/EEG ten gevolge van de opneming van een werkzame stof in bijlage I, moeten de lidstaten na de opneming zes maanden de tijd krijgen om de bestaande toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 bevatten, opnieuw te onderzoeken en ervoor te zorgen dat aan de voorwaarden van Richtlijn 91/414/EEG, met name in artikel 13 en bijlage I, is voldaan. De lidstaten moeten de bestaande toelatingen naargelang het geval wijzigen, vervangen of intrekken overeenkomstig Richtlijn 91/414/EEG. In afwijking van bovenstaande termijn moet een langere termijn worden vastgesteld voor de indiening en beoordeling van het volledige dossier conform bijlage III bij Richtlijn 91/414/EEG voor elk gewasbeschermingsmiddel en elke beoogde toepassing overeenkomstig de in die richtlijn vastgestelde uniforme beginselen.

| (11) | Bij eerdere opnemingen in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG van werkzame stoffen die zijn onderzocht in het kader van Verordening (EEG) nr. 3600/92 van de Commissie van 11 december 1992 houdende bepalingen voor de uitvoering van de eerste fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG van de Raad betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen (4), is gebleken dat de uitlegging van de verplichtingen van houders van bestaande toelatingen wat de toegang tot gegevens betreft tot problemen kan leiden. Om meer problemen te voorkomen, moeten de verplichtingen van de lidstaten worden verduidelijkt, en met name de plicht om te verifiëren dat de houder van een toelating toegang tot een dossier verschaft en daarmee aan de vereisten van bijlage II bij die richtlijn voldoet. Deze verduidelijking legt de lidstaten of de houders van toelatingen echter geen nieuwe verplichtingen op ten opzichte van de tot nu toe vastgestelde richtlijnen tot wijziging van bijlage I. |
| --- | --- |

(11)

Bij eerdere opnemingen in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG van werkzame stoffen die zijn onderzocht in het kader van Verordening (EEG) nr. 3600/92 van de Commissie van 11 december 1992 houdende bepalingen voor de uitvoering van de eerste fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG van de Raad betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen (4), is gebleken dat de uitlegging van de verplichtingen van houders van bestaande toelatingen wat de toegang tot gegevens betreft tot problemen kan leiden. Om meer problemen te voorkomen, moeten de verplichtingen van de lidstaten worden verduidelijkt, en met name de plicht om te verifiëren dat de houder van een toelating toegang tot een dossier verschaft en daarmee aan de vereisten van bijlage II bij die richtlijn voldoet. Deze verduidelijking legt de lidstaten of de houders van toelatingen echter geen nieuwe verplichtingen op ten opzichte van de tot nu toe vastgestelde richtlijnen tot wijziging van bijlage I.

| (12) | Richtlijn 91/414/EEG moet daarom dienovereenkomstig worden gewijzigd. |
| --- | --- |

(12)

Richtlijn 91/414/EEG moet daarom dienovereenkomstig worden gewijzigd.

| (13) | Bij ontstentenis van een advies van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid heeft de Commissie de door haar beoogde bepalingen niet kunnen goedkeuren overeenkomstig de procedure van artikel 19 van Richtlijn 91/414/EEG. |
| --- | --- |

(13)

Bij ontstentenis van een advies van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid heeft de Commissie de door haar beoogde bepalingen niet kunnen goedkeuren overeenkomstig de procedure van artikel 19 van Richtlijn 91/414/EEG.

| (14) | Overeenkomstig punt 34 van het interinstitutioneel akkoord „Beter wetgeven” (5) worden de lidstaten aangespoord voor zichzelf en in het belang van de Gemeenschap hun eigen tabellen op te stellen die, voor zover mogelijk, het verband weergeven tussen de richtlijn en de omzettingsmaatregelen, en deze openbaar te maken, |
| --- | --- |

(14)

Overeenkomstig punt 34 van het interinstitutioneel akkoord „Beter wetgeven” (5) worden de lidstaten aangespoord voor zichzelf en in het belang van de Gemeenschap hun eigen tabellen op te stellen die, voor zover mogelijk, het verband weergeven tussen de richtlijn en de omzettingsmaatregelen, en deze openbaar te maken,

HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

Artikel 1

Bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG wordt gewijzigd overeenkomstig de bijlage bij deze richtlijn.

Artikel 2

De lidstaten dienen uiterlijk op 30 juni 2010 de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen en bekend te maken om aan deze richtlijn te voldoen. Zij delen de Commissie de tekst van die bepalingen onverwijld mee.

Zij passen die bepalingen toe vanaf 1 juli 2010.

Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor die verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.

Artikel 3

1.   De lidstaten moeten, overeenkomstig Richtlijn 91/414/EEG, indien nodig, bestaande toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 als werkzame stof bevatten, uiterlijk op 30 juni 2010 wijzigen of intrekken.

Uiterlijk op die datum verifiëren zij met name dat aan de voorwaarden van bijlage I bij die richtlijn met betrekking tot de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 en CAS-nummer 97862-82-3 is voldaan, met uitzondering van de voorwaarden in deel B van de tekst betreffende die werkzame stoffen, en dat de houder van de toelating in het bezit is van of toegang heeft tot een dossier dat overeenkomstig de voorwaarden van artikel 13 van die richtlijn aan de eisen van bijlage II bij die richtlijn voldoet.

2.   In afwijking van lid 1 voeren de lidstaten op basis van een dossier conform bijlage III bij Richtlijn 91/414/EEG en rekening houdend met deel B van de tekst betreffende de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 of CAS-nummer 97862-82-3 in bijlage I bij die richtlijn, overeenkomstig de uniforme beginselen in bijlage VI bij die richtlijn een nieuwe evaluatie uit voor elk toegelaten gewasbeschermingsmiddel dat de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 of CAS-nummer 97862-82-3 bevat als enige werkzame stof of als een van een aantal werkzame stoffen die alle uiterlijk op 31 december 2009 in bijlage I bij die richtlijn zijn opgenomen. Aan de hand van die evaluatie bepalen zij of het gewasbeschermingsmiddel voldoet aan de voorwaarden van artikel 4, lid 1, onder b), c), d) en e), van die richtlijn.

Daarna zorgen de lidstaten ervoor dat:

| a) | als de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 of CAS-nummer 97862-82-3 de enige werkzame stof in het gewasbeschermingsmiddel zijn, de toelating, indien nodig, uiterlijk op 30 juni 2014 wordt gewijzigd of ingetrokken; of |
| --- | --- |

a)

als de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 of CAS-nummer 97862-82-3 de enige werkzame stof in het gewasbeschermingsmiddel zijn, de toelating, indien nodig, uiterlijk op 30 juni 2014 wordt gewijzigd of ingetrokken; of

| b) | als het gewasbeschermingsmiddel naast de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 of CAS-nummer 97862-82-3 nog een of meer andere werkzame stoffen bevat, de toelating, indien nodig, uiterlijk op 30 juni 2014 of, als dat later is, op de datum die voor een dergelijke wijziging of intrekking is vastgesteld in de richtlijnen waarbij die stoffen aan bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG zijn toegevoegd, wordt gewijzigd of ingetrokken. |
| --- | --- |

b)

als het gewasbeschermingsmiddel naast de paraffineoliën CAS-nummer 64742-46-7, CAS-nummer 72623-86-0 of CAS-nummer 97862-82-3 nog een of meer andere werkzame stoffen bevat, de toelating, indien nodig, uiterlijk op 30 juni 2014 of, als dat later is, op de datum die voor een dergelijke wijziging of intrekking is vastgesteld in de richtlijnen waarbij die stoffen aan bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG zijn toegevoegd, wordt gewijzigd of ingetrokken.

Artikel 4

Deze richtlijn treedt in werking op 1 januari 2010.

Artikel 5

Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.

Gedaan te Luxemburg, 25 juni 2009.

Voor de Raad

De voorzitter

L. MIKO

---

(1)  PB L 230 van 19.8.1991, blz. 1.

1

(2)  PB L 168 van 27.6.2002, blz. 14.

2

(3)  PB L 379 van 24.12.2004, blz. 13.

3

(4)  PB L 366 van 15.12.1992, blz. 10.

4

(5)  PB C 321 van 31.12.2003, blz. 1.

5

---

BIJLAGE

Aan het einde van de tabel in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG wordt de volgende tekst toegevoegd:

| Nr. | Benaming, identificatienummers | IUPAC-naam | Zuiverheid (1) | Inwerkingtreding | Geldigheidsduur | Bijzondere bepalingen |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| | „Paraffineoliën
  CAS-nr. 64742-46-7
  CAS-nr. 72623-86-0
  CAS-nr. 97862-82-3
  CIPAC-nr. n.v.t | paraffineolie | Europese Farmacopee 6.0 | 1 januari 2010 | 31 december 2019 | DEEL A
  Mag alleen worden toegelaten voor gebruik als insecticide en acaracide.
  DEEL B
  Voor de toepassing van de uniforme beginselen van bijlage VI moet rekening worden gehouden met de conclusies van het evaluatieverslag over de paraffineoliën CAS-nr. 64742-46-7, CAS-nr. 72623-86-0 en CAS-nr. 97862-82-3, en met name met de aanhangsels I en II.
  De gebruiksvoorwaarden moeten, indien nodig, risicobeperkende maatregelen omvatten.
  De betrokken lidstaten moeten de volgende informatie verlangen:






  — | indiening van de specificatie van het technisch materiaal dat in de handel wordt gebracht om te controleren of aan de zuiverheidscriteria van de Europese Farmacopee 6.0. is voldaan. |

Nr.

Benaming, identificatienummers

IUPAC-naam

Zuiverheid (1)

Inwerkingtreding

Geldigheidsduur

Bijzondere bepalingen

„Paraffineoliën

CAS-nr. 64742-46-7

CAS-nr. 72623-86-0

CAS-nr. 97862-82-3

CIPAC-nr. n.v.t

paraffineolie

Europese Farmacopee 6.0

1 januari 2010

31 december 2019

DEEL A

Mag alleen worden toegelaten voor gebruik als insecticide en acaracide.

DEEL B

Voor de toepassing van de uniforme beginselen van bijlage VI moet rekening worden gehouden met de conclusies van het evaluatieverslag over de paraffineoliën CAS-nr. 64742-46-7, CAS-nr. 72623-86-0 en CAS-nr. 97862-82-3, en met name met de aanhangsels I en II.

De gebruiksvoorwaarden moeten, indien nodig, risicobeperkende maatregelen omvatten.

De betrokken lidstaten moeten de volgende informatie verlangen:

—

indiening van de specificatie van het technisch materiaal dat in de handel wordt gebracht om te controleren of aan de zuiverheidscriteria van de Europese Farmacopee 6.0. is voldaan.

Zij zorgen ervoor dat de kennisgever dergelijke informatie ter bevestiging van de risicobeoordeling aan de Commissie verstrekt uiterlijk op 30 juni 2010.”

---

(1)  Het evaluatieverslag bevat nadere gegevens over de identiteit en de specificatie van de werkzame stoffen.

1

---

| 9.9.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | L 237/11 |
| --- | --- | --- | --- |

9.9.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

L 237/11

---

RICHTLIJN 2009/117/EG VAN DE RAAD

van 25 juni 2009

tot wijziging van Richtlijn 91/414/EEG teneinde paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 op te nemen als werkzame stof

(Voor de EER relevante tekst)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Richtlijn 91/414/EEG van de Raad van 15 juli 1991 betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen (1), en met name op artikel 6, lid 1,

Overwegende hetgeen volgt:

| (1) | Artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat een lidstaat gedurende een periode van twaalf jaar na de kennisgeving van die richtlijn mag toestaan dat gewasbeschermingsmiddelen die niet in bijlage I bij die richtlijn opgenomen werkzame stoffen bevatten en die twee jaar na de datum van kennisgeving van de richtlijn reeds op de markt zijn, op zijn grondgebied op de markt worden gebracht terwijl deze stoffen in het kader van een werkprogramma geleidelijk worden onderzocht. |
| --- | --- |

(1)

Artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat een lidstaat gedurende een periode van twaalf jaar na de kennisgeving van die richtlijn mag toestaan dat gewasbeschermingsmiddelen die niet in bijlage I bij die richtlijn opgenomen werkzame stoffen bevatten en die twee jaar na de datum van kennisgeving van de richtlijn reeds op de markt zijn, op zijn grondgebied op de markt worden gebracht terwijl deze stoffen in het kader van een werkprogramma geleidelijk worden onderzocht.

| (2) | Bij de Verordeningen (EG) nr. 1112/2002 (2) en (EG) nr. 2229/2004 (3) van de Commissie zijn de bepalingen voor de uitvoering van de vierde fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG vastgesteld en is een lijst opgesteld van werkzame stoffen die moeten worden onderzocht met het oog op hun opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG. Die lijst omvat paraffineolie CAS nr. 8042-47-5. |
| --- | --- |

(2)

Bij de Verordeningen (EG) nr. 1112/2002 (2) en (EG) nr. 2229/2004 (3) van de Commissie zijn de bepalingen voor de uitvoering van de vierde fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG vastgesteld en is een lijst opgesteld van werkzame stoffen die moeten worden onderzocht met het oog op hun opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG. Die lijst omvat paraffineolie CAS nr. 8042-47-5.

| (3) | Voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 zijn de uitwerking op de menselijke gezondheid en het milieueffect overeenkomstig het bepaalde in de Verordeningen (EG) nr. 1112/2002 en (EG) nr. 2229/2004 beoordeeld voor een aantal door de kennisgever voorgestelde toepassingen. Bovendien worden in die verordeningen de als rapporteur optredende lidstaten aangewezen die overeenkomstig artikel 10, lid 1, van Verordening (EG) nr. 2229/2004 de desbetreffende evaluatieverslagen met aanbevelingen bij de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) moeten indienen. Voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 was Griekenland de als rapporteur optredende lidstaat en alle relevante informatie is op 30 april en 7 mei 2008 verstrekt. |
| --- | --- |

(3)

Voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 zijn de uitwerking op de menselijke gezondheid en het milieueffect overeenkomstig het bepaalde in de Verordeningen (EG) nr. 1112/2002 en (EG) nr. 2229/2004 beoordeeld voor een aantal door de kennisgever voorgestelde toepassingen. Bovendien worden in die verordeningen de als rapporteur optredende lidstaten aangewezen die overeenkomstig artikel 10, lid 1, van Verordening (EG) nr. 2229/2004 de desbetreffende evaluatieverslagen met aanbevelingen bij de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) moeten indienen. Voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 was Griekenland de als rapporteur optredende lidstaat en alle relevante informatie is op 30 april en 7 mei 2008 verstrekt.

| (4) | Het evaluatieverslag is door de lidstaten en de EFSA intercollegiaal getoetst en op 19 december 2008 bij de Commissie ingediend in de vorm van het wetenschappelijke verslag van de EFSA voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5. Dit verslag is door de lidstaten en de Commissie in het kader van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid onderzocht en op 12 april 2009 afgerond in de vorm van het evaluatieverslag van de Commissie voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5. |
| --- | --- |

(4)

Het evaluatieverslag is door de lidstaten en de EFSA intercollegiaal getoetst en op 19 december 2008 bij de Commissie ingediend in de vorm van het wetenschappelijke verslag van de EFSA voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5. Dit verslag is door de lidstaten en de Commissie in het kader van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid onderzocht en op 12 april 2009 afgerond in de vorm van het evaluatieverslag van de Commissie voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5.

| (5) | Tijdens de evaluatie van deze werkzame stof is een aantal problemen vastgesteld. Het tijdens deze evaluatie geproduceerde bewijsmateriaal was met name niet toereikend om een veilig gebruik door toedieners, werknemers, omstanders en consumenten aan te tonen. Bijgevolg kon op basis van de in dat stadium beschikbaar gestelde informatie niet worden geconcludeerd dat paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 voldeed aan de criteria voor opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG. |
| --- | --- |

(5)

Tijdens de evaluatie van deze werkzame stof is een aantal problemen vastgesteld. Het tijdens deze evaluatie geproduceerde bewijsmateriaal was met name niet toereikend om een veilig gebruik door toedieners, werknemers, omstanders en consumenten aan te tonen. Bijgevolg kon op basis van de in dat stadium beschikbaar gestelde informatie niet worden geconcludeerd dat paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 voldeed aan de criteria voor opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG.

| (6) | De Commissie heeft de kennisgever verzocht zijn opmerkingen over de resultaten van de intercollegiale toetsing aan haar te doen toekomen en aan te geven of hij al dan niet van plan was de stof verder te ondersteunen. De kennisgever heeft zijn opmerkingen ingediend en deze zijn zorgvuldig onderzocht. Ondanks de door de kennisgever aangedragen argumenten was de Commissie evenwel in eerste instantie van oordeel dat de vastgestelde problemen niet helemaal konden worden opgelost. |
| --- | --- |

(6)

De Commissie heeft de kennisgever verzocht zijn opmerkingen over de resultaten van de intercollegiale toetsing aan haar te doen toekomen en aan te geven of hij al dan niet van plan was de stof verder te ondersteunen. De kennisgever heeft zijn opmerkingen ingediend en deze zijn zorgvuldig onderzocht. Ondanks de door de kennisgever aangedragen argumenten was de Commissie evenwel in eerste instantie van oordeel dat de vastgestelde problemen niet helemaal konden worden opgelost.

| (7) | In het licht van de informatie waarover de Raad beschikt, lijken de problemen evenwel verband te houden met het ontbreken van specificaties en zouden deze opgelost moeten zijn wanneer de zuiverheid van de stof wordt aangetoond. Indien, zoals in het wetenschappelijke verslag van het EFSA wordt verklaard, met name kan worden aangetoond dat de zuiverheidsgraad van paraffineoliën hoog is (d.w.z. 100 %), dan kan er geen toxicologisch bezwaar worden gemaakt. De specificaties voor paraffine zijn vastgesteld door de Europese Farmacopee. Verwacht kan worden dat, onder de voorgestelde gebruiksvoorwaarden, gewasbeschermingsmiddelen die paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 bevatten in het algemeen voldoen aan de vereisten in artikel 5, lid 1, onder a) en b), van Richtlijn 91/414/EEG, met name wanneer zij aan dergelijke technische specificaties voldoen. Het is derhalve passend dat deze paraffineolie wordt opgenomen in bijlage I, onder voorbehoud van de indiening door de kennisgevers van gegevens ter bevestiging waarmee wordt aangetoond dat de stof aan dergelijke specificaties voldoet. |
| --- | --- |

(7)

In het licht van de informatie waarover de Raad beschikt, lijken de problemen evenwel verband te houden met het ontbreken van specificaties en zouden deze opgelost moeten zijn wanneer de zuiverheid van de stof wordt aangetoond. Indien, zoals in het wetenschappelijke verslag van het EFSA wordt verklaard, met name kan worden aangetoond dat de zuiverheidsgraad van paraffineoliën hoog is (d.w.z. 100 %), dan kan er geen toxicologisch bezwaar worden gemaakt. De specificaties voor paraffine zijn vastgesteld door de Europese Farmacopee. Verwacht kan worden dat, onder de voorgestelde gebruiksvoorwaarden, gewasbeschermingsmiddelen die paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 bevatten in het algemeen voldoen aan de vereisten in artikel 5, lid 1, onder a) en b), van Richtlijn 91/414/EEG, met name wanneer zij aan dergelijke technische specificaties voldoen. Het is derhalve passend dat deze paraffineolie wordt opgenomen in bijlage I, onder voorbehoud van de indiening door de kennisgevers van gegevens ter bevestiging waarmee wordt aangetoond dat de stof aan dergelijke specificaties voldoet.

| (8) | Artikel 6, lid 1, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat aan de opneming van een werkzame stof in bijlage I voorwaarden kunnen worden verbonden. Voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 moet daarom worden voorgeschreven dat de kennisgever nadere informatie verstrekt over de technische specificaties betreffende de werkzame stof. |
| --- | --- |

(8)

Artikel 6, lid 1, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat aan de opneming van een werkzame stof in bijlage I voorwaarden kunnen worden verbonden. Voor paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 moet daarom worden voorgeschreven dat de kennisgever nadere informatie verstrekt over de technische specificaties betreffende de werkzame stof.

| (9) | Er moet worden voorzien in een redelijke termijn voordat een werkzame stof in bijlage I wordt opgenomen, zodat de lidstaten en de belanghebbende partijen zich kunnen voorbereiden op de nieuwe eisen die uit de opneming voortvloeien. |
| --- | --- |

(9)

Er moet worden voorzien in een redelijke termijn voordat een werkzame stof in bijlage I wordt opgenomen, zodat de lidstaten en de belanghebbende partijen zich kunnen voorbereiden op de nieuwe eisen die uit de opneming voortvloeien.

| (10) | Onverminderd de verplichtingen zoals vastgelegd in Richtlijn 91/414/EEG ten gevolge van de opneming van een werkzame stof in bijlage I, moeten de lidstaten na de opneming zes maanden de tijd krijgen om de bestaande toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die paraffineolie 8042-47-5 bevatten, opnieuw te onderzoeken en ervoor te zorgen dat aan de voorwaarden van Richtlijn 91/414/EEG, met name in artikel 13 en bijlage I, is voldaan. De lidstaten moeten de bestaande toelatingen naargelang het geval wijzigen, vervangen of intrekken overeenkomstig Richtlijn 91/414/EEG. In afwijking van bovenstaande termijn moet een langere termijn worden vastgesteld voor de indiening en beoordeling van het volledige dossier conform bijlage III bij Richtlijn 91/414/EEG voor elk gewasbeschermingsmiddel en elke beoogde toepassing overeenkomstig de in die richtlijn vastgestelde uniforme beginselen. |
| --- | --- |

(10)

Onverminderd de verplichtingen zoals vastgelegd in Richtlijn 91/414/EEG ten gevolge van de opneming van een werkzame stof in bijlage I, moeten de lidstaten na de opneming zes maanden de tijd krijgen om de bestaande toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die paraffineolie 8042-47-5 bevatten, opnieuw te onderzoeken en ervoor te zorgen dat aan de voorwaarden van Richtlijn 91/414/EEG, met name in artikel 13 en bijlage I, is voldaan. De lidstaten moeten de bestaande toelatingen naargelang het geval wijzigen, vervangen of intrekken overeenkomstig Richtlijn 91/414/EEG. In afwijking van bovenstaande termijn moet een langere termijn worden vastgesteld voor de indiening en beoordeling van het volledige dossier conform bijlage III bij Richtlijn 91/414/EEG voor elk gewasbeschermingsmiddel en elke beoogde toepassing overeenkomstig de in die richtlijn vastgestelde uniforme beginselen.

| (11) | Bij eerdere opnemingen in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG van werkzame stoffen die zijn onderzocht in het kader van Verordening (EEG) nr. 3600/92 van de Commissie van 11 december 1992 houdende bepalingen voor de uitvoering van de eerste fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG van de Raad betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen (4), is gebleken dat de uitlegging van de verplichtingen van houders van bestaande toelatingen wat de toegang tot gegevens betreft tot problemen kan leiden. Om meer problemen te voorkomen, moeten de verplichtingen van de lidstaten worden verduidelijkt, en met name de plicht om te verifiëren dat de houder van een toelating toegang tot een dossier verschaft en daarmee aan de vereisten van bijlage II bij die richtlijn voldoet. Deze verduidelijking legt de lidstaten of de houders van toelatingen echter geen nieuwe verplichtingen op ten opzichte van de tot nu toe vastgestelde richtlijnen tot wijziging van bijlage I. |
| --- | --- |

(11)

Bij eerdere opnemingen in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG van werkzame stoffen die zijn onderzocht in het kader van Verordening (EEG) nr. 3600/92 van de Commissie van 11 december 1992 houdende bepalingen voor de uitvoering van de eerste fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG van de Raad betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen (4), is gebleken dat de uitlegging van de verplichtingen van houders van bestaande toelatingen wat de toegang tot gegevens betreft tot problemen kan leiden. Om meer problemen te voorkomen, moeten de verplichtingen van de lidstaten worden verduidelijkt, en met name de plicht om te verifiëren dat de houder van een toelating toegang tot een dossier verschaft en daarmee aan de vereisten van bijlage II bij die richtlijn voldoet. Deze verduidelijking legt de lidstaten of de houders van toelatingen echter geen nieuwe verplichtingen op ten opzichte van de tot nu toe vastgestelde richtlijnen tot wijziging van bijlage I.

| (12) | Richtlijn 91/414/EEG moet daarom dienovereenkomstig worden gewijzigd. |
| --- | --- |

(12)

Richtlijn 91/414/EEG moet daarom dienovereenkomstig worden gewijzigd.

| (13) | Bij ontstentenis van een advies van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid heeft de Commissie de door haar beoogde bepalingen niet kunnen goedkeuren overeenkomstig de procedure van artikel 19 van Richtlijn 91/414/EEG van de Raad. |
| --- | --- |

(13)

Bij ontstentenis van een advies van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid heeft de Commissie de door haar beoogde bepalingen niet kunnen goedkeuren overeenkomstig de procedure van artikel 19 van Richtlijn 91/414/EEG van de Raad.

| (14) | Overeenkomstig punt 34 van het interinstitutioneel akkoord „Beter wetgeven” (5) worden de lidstaten aangespoord voor zichzelf en in het belang van de Gemeenschap hun eigen tabellen op te stellen die, voor zover mogelijk, het verband weergeven tussen de richtlijn en de omzettingsmaatregelen, en deze openbaar te maken, |
| --- | --- |

(14)

Overeenkomstig punt 34 van het interinstitutioneel akkoord „Beter wetgeven” (5) worden de lidstaten aangespoord voor zichzelf en in het belang van de Gemeenschap hun eigen tabellen op te stellen die, voor zover mogelijk, het verband weergeven tussen de richtlijn en de omzettingsmaatregelen, en deze openbaar te maken,

HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

Artikel 1

Bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG wordt gewijzigd overeenkomstig de bijlage bij deze richtlijn.

Artikel 2

De lidstaten dienen uiterlijk op 30 juni 2010 de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen en bekend te maken om aan deze richtlijn te voldoen. Zij delen de Commissie de tekst van die bepalingen onverwijld mee.

Zij passen die bepalingen toe vanaf 1 juli 2010.

Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor die verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.

Artikel 3

1.   De lidstaten moeten, overeenkomstig Richtlijn 91/414/EEG, indien nodig, bestaande toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 als werkzame stof bevatten, uiterlijk op 30 juni 2010 wijzigen of intrekken.

Uiterlijk op die datum verifiëren zij met name dat aan de voorwaarden van bijlage I bij die richtlijn met betrekking tot paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 is voldaan — met uitzondering van de voorwaarden in deel B van de tekst betreffende die werkzame stof — en dat de houder van de toelating in het bezit is van of toegang heeft tot een dossier dat overeenkomstig de voorwaarden van artikel 13 van die richtlijn aan de eisen van bijlage II bij die richtlijn voldoet.

2.   In afwijking van lid 1 voeren de lidstaten op basis van een dossier conform bijlage III bij Richtlijn 91/414/EEG en rekening houdend met deel B van de tekst betreffende paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 in bijlage I bij die richtlijn, overeenkomstig de uniforme beginselen in bijlage VI bij die richtlijn een nieuwe evaluatie uit voor elk toegelaten gewasbeschermingsmiddel dat paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 bevat als enige werkzame stof of als een van een aantal werkzame stoffen die alle uiterlijk op 31 december 2009 in bijlage I bij die richtlijn zijn opgenomen. Aan de hand van die evaluatie bepalen zij of het gewasbeschermingsmiddel voldoet aan de voorwaarden van artikel 4, lid 1, onder b), c), d) en e), van die richtlijn.

Daarna zorgen de lidstaten ervoor dat:

| a) | als paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 de enige werkzame stof in het gewasbeschermingsmiddel is, de toelating indien nodig uiterlijk op 30 juni 2014 wordt gewijzigd of ingetrokken, of |
| --- | --- |

a)

als paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 de enige werkzame stof in het gewasbeschermingsmiddel is, de toelating indien nodig uiterlijk op 30 juni 2014 wordt gewijzigd of ingetrokken, of

| b) | als het gewasbeschermingsmiddel naast paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 nog een of meer andere werkzame stoffen bevat, de toelating indien nodig uiterlijk op 30 juni 2014 of, als dat later is, op de datum die voor een dergelijke wijziging of intrekking is vastgesteld in de richtlijnen waarbij die stoffen aan bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG zijn toegevoegd, wordt gewijzigd of ingetrokken. |
| --- | --- |

b)

als het gewasbeschermingsmiddel naast paraffineolie CAS nr. 8042-47-5 nog een of meer andere werkzame stoffen bevat, de toelating indien nodig uiterlijk op 30 juni 2014 of, als dat later is, op de datum die voor een dergelijke wijziging of intrekking is vastgesteld in de richtlijnen waarbij die stoffen aan bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG zijn toegevoegd, wordt gewijzigd of ingetrokken.

Artikel 4

Deze richtlijn treedt in werking op 1 januari 2010.

Artikel 5

Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.

Gedaan te Luxemburg, 25 juni 2009.

Voor de Raad

De voorzitter

L. MIKO

---

(1)  PB L 230 van 19.8.1991, blz. 1.

1

(2)  PB L 168 van 27.6.2002, blz. 14.

2

(3)  PB L 379 van 24.12.2004, blz. 13.

3

(4)  PB L 366 van 15.12.1992, blz. 10.

4

(5)  PB C 321 van 31.12.2003, blz. 1.

5

---

BIJLAGE

Aan het einde van de tabel in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG wordt de volgende tekst toegevoegd:

| Nr. | Benaming, Identificatienummers | IUPAC-benaming | Zuiverheid (1) | Inwerkingtreding | Geldigheidsduur | Specifieke bepalingen |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| | „Paraffineoliën
  CAS-nr.: 8042-47-5
  CIPAC-nr. nvt | paraffineolie | Europese Farmacopee 6.0 | van 1 januari 2010 | van 31 december 2019 | DEEL A
  Mag alleen worden toegelaten voor gebruik als insecticide en acaricide.
  DEEL B
  Voor de toepassing van de uniforme beginselen in bijlage VI moet rekening worden gehouden met de conclusies van het evaluatieverslag over paraffineolie CAS nr. 8042-47-5, en met name met de aanhangsels I en II van dit verslag
  De gebruiksvoorwaarden moeten, indien nodig, risicobeperkende maatregelen omvatten.
  De betrokken lidstaten moeten de volgende informatie verlangen:






  — | indiening van de specificatie van het technisch materiaal dat in de handel wordt gebracht om te controleren of aan de zuiverheidscriteria van de Europese Farmacopee 6.0 is voldaan. |

Nr.

Benaming, Identificatienummers

IUPAC-benaming

Zuiverheid (1)

Inwerkingtreding

Geldigheidsduur

Specifieke bepalingen

„Paraffineoliën

CAS-nr.: 8042-47-5

CIPAC-nr. nvt

paraffineolie

Europese Farmacopee 6.0

van 1 januari 2010

van 31 december 2019

DEEL A

Mag alleen worden toegelaten voor gebruik als insecticide en acaricide.

DEEL B

Voor de toepassing van de uniforme beginselen in bijlage VI moet rekening worden gehouden met de conclusies van het evaluatieverslag over paraffineolie CAS nr. 8042-47-5, en met name met de aanhangsels I en II van dit verslag

De gebruiksvoorwaarden moeten, indien nodig, risicobeperkende maatregelen omvatten.

De betrokken lidstaten moeten de volgende informatie verlangen:

—

indiening van de specificatie van het technisch materiaal dat in de handel wordt gebracht om te controleren of aan de zuiverheidscriteria van de Europese Farmacopee 6.0 is voldaan.

Zij zorgen ervoor dat de kennisgever dergelijke informatie ter bevestiging van de risicobeoordeling aan de Commissie verstrekt uiterlijk op 30 juni 2010.”

---

(1)  Het evaluatieverslag bevat nadere gegevens over de identiteit en de specificatie van de werkzame stof.

1

---

II Besluiten op grond van het EG- en het Euratom-Verdrag waarvan publicatie niet verplicht is

BESLUITEN/BESCHIKKINGEN

Commissie

| 9.9.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | L 237/15 |
| --- | --- | --- | --- |

9.9.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

L 237/15

---

BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE

van 17 juni 2009

betreffende steunmaatregel C 21/08 (ex N 864/06) die Duitsland voornemens is toe te kennen aan Sovello AG (voorheen EverQ GmbH)

(Kennisgeving geschied onder nummer C(2009) 4516)

(Slechts de tekst in de Duitse taal is authentiek)

(Voor de EER relevante tekst)

(2009/697/EG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 88, lid 2, eerste alinea,

Gelet op de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, en met name op artikel 62, lid 1, onder a),

Na de belanghebbenden overeenkomstig het/de genoemde artikel(en) te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken (1), en gezien deze opmerkingen,

Overwegende hetgeen volgt:

1.   PROCEDURE

| (1) | Bij elektronische kennisgeving van 20 december 2006 (diezelfde dag door de Commissie geregistreerd onder nummer A/40513) heeft Duitsland de Commissie in overeenstemming met de individuele aanmeldingsplicht zoals vastgelegd in de multisectorale kaderregeling betreffende regionale steun voor grote investeringsprojecten (2) (hierna „MSF 2002” genoemd) meegedeeld voornemens te zijn om regionale steun ten gunste van EverQ GmbH te verlenen voor het uitvoeren van een omvangrijk investeringsplan. Op 24 november 2008 is EverQ GmbH omgezet in een Aktiengesellschaft genaamd Sovello AG (3). |
| --- | --- |

(1)

Bij elektronische kennisgeving van 20 december 2006 (diezelfde dag door de Commissie geregistreerd onder nummer A/40513) heeft Duitsland de Commissie in overeenstemming met de individuele aanmeldingsplicht zoals vastgelegd in de multisectorale kaderregeling betreffende regionale steun voor grote investeringsprojecten (2) (hierna „MSF 2002” genoemd) meegedeeld voornemens te zijn om regionale steun ten gunste van EverQ GmbH te verlenen voor het uitvoeren van een omvangrijk investeringsplan. Op 24 november 2008 is EverQ GmbH omgezet in een Aktiengesellschaft genaamd Sovello AG (3).

| (2) | Op 16 februari (D/50671), 26 april (D/51786), 10 juli (D/52902) en 17 september 2007 (D/53704) heeft de Commissie om aanvullende informatie verzocht. De Duitse autoriteiten hebben de aanmelding bijgewerkt en op 29 maart (A/32775), 9 mei (A/33866), 28 augustus (A/37024), 17 oktober (A/38528), 9 november (A/39223) respectievelijk 12 november 2007 (A/39287) aanvullende informatie verstrekt. Op 6 december 2007 heeft een bijeenkomst plaatsgevonden tussen vertegenwoordigers van de diensten van de Commissie en de Duitse autoriteiten. Op 20 december 2007 hebben de Duitse autoriteiten de informatie die op deze bijeenkomst is verstrekt, schriftelijk bevestigd (A/40543). Op 20 februari 2008 heeft de Commissie wederom aanvullende informatie verzocht over de vraag of het één enkele investering betrof. Daarbij heeft de Commissie tevens om geactualiseerde gegevens gevraagd. De gevraagde informatie is op 19 maart 2008 (A/5454) verstrekt. |
| --- | --- |

(2)

Op 16 februari (D/50671), 26 april (D/51786), 10 juli (D/52902) en 17 september 2007 (D/53704) heeft de Commissie om aanvullende informatie verzocht. De Duitse autoriteiten hebben de aanmelding bijgewerkt en op 29 maart (A/32775), 9 mei (A/33866), 28 augustus (A/37024), 17 oktober (A/38528), 9 november (A/39223) respectievelijk 12 november 2007 (A/39287) aanvullende informatie verstrekt. Op 6 december 2007 heeft een bijeenkomst plaatsgevonden tussen vertegenwoordigers van de diensten van de Commissie en de Duitse autoriteiten. Op 20 december 2007 hebben de Duitse autoriteiten de informatie die op deze bijeenkomst is verstrekt, schriftelijk bevestigd (A/40543). Op 20 februari 2008 heeft de Commissie wederom aanvullende informatie verzocht over de vraag of het één enkele investering betrof. Daarbij heeft de Commissie tevens om geactualiseerde gegevens gevraagd. De gevraagde informatie is op 19 maart 2008 (A/5454) verstrekt.

| (3) | Bij brief van 20 mei 2008 (K(2008)1844 def.) heeft de Commissie Duitsland in kennis gesteld van haar voornemen om een procedure op grond van artikel 88, lid 2, van het EG-Verdrag in te leiden. |
| --- | --- |

(3)

Bij brief van 20 mei 2008 (K(2008)1844 def.) heeft de Commissie Duitsland in kennis gesteld van haar voornemen om een procedure op grond van artikel 88, lid 2, van het EG-Verdrag in te leiden.

| (4) | Bij brief van 15 augustus 2008 (op 18 augustus 2008 bij de Commissie geregistreerd onder nummer A/16933) heeft Duitsland zijn standpunt kenbaar gemaakt. |
| --- | --- |

(4)

Bij brief van 15 augustus 2008 (op 18 augustus 2008 bij de Commissie geregistreerd onder nummer A/16933) heeft Duitsland zijn standpunt kenbaar gemaakt.

| (5) | Het besluit van de Commissie tot het inleiden van een formele onderzoeksprocedure is op 4 september 2008 in het Publicatieblad van de Europese Unie
   (4) bekendgemaakt. De Commissie heeft de belanghebbenden opgeroepen hun standpunt over de steun kenbaar te maken. |
| --- | --- |

(5)

Het besluit van de Commissie tot het inleiden van een formele onderzoeksprocedure is op 4 september 2008 in het Publicatieblad van de Europese Unie
   (4) bekendgemaakt. De Commissie heeft de belanghebbenden opgeroepen hun standpunt over de steun kenbaar te maken.

| (6) | Bij brief van 30 september 2008, die op dezelfde dag bij de Commissie is geregistreerd (A/20002), heeft de Commissie het standpunt van één belanghebbende ontvangen. Bij brief van 7 oktober 2008 (D/53848) heeft de Commissie de betreffende opmerkingen aan Duitsland doorgestuurd. Bij e-mail van 16 en 24 april 2009 en bij e-mail van 15 mei 2009 (de drie e-mailberichten zijn op de betreffende data ook bij de Commissie geregistreerd onder de nummers A/8772, A/9822 respectievelijk A/11817) heeft Duitsland aanvullende informatie verstrekt. |
| --- | --- |

(6)

Bij brief van 30 september 2008, die op dezelfde dag bij de Commissie is geregistreerd (A/20002), heeft de Commissie het standpunt van één belanghebbende ontvangen. Bij brief van 7 oktober 2008 (D/53848) heeft de Commissie de betreffende opmerkingen aan Duitsland doorgestuurd. Bij e-mail van 16 en 24 april 2009 en bij e-mail van 15 mei 2009 (de drie e-mailberichten zijn op de betreffende data ook bij de Commissie geregistreerd onder de nummers A/8772, A/9822 respectievelijk A/11817) heeft Duitsland aanvullende informatie verstrekt.

2.   UITGEBREIDE BESCHRIJVING VAN DE STEUN

2.1.   Doel van de maatregel

| (7) | De steun is bedoeld ter bevordering van de regionale ontwikkeling. De investeringslocatie is Thalheim, Landkreis Bitterfeld, Saksen-Anhalt, Duitsland; op grond van de regionalesteunkaart voor Duitsland (2004-2006) (5) is dit een steungebied in overeenstemming met artikel 87, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

(7)

De steun is bedoeld ter bevordering van de regionale ontwikkeling. De investeringslocatie is Thalheim, Landkreis Bitterfeld, Saksen-Anhalt, Duitsland; op grond van de regionalesteunkaart voor Duitsland (2004-2006) (5) is dit een steungebied in overeenstemming met artikel 87, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag.

2.2.   Begunstigde van de steun

| (8) | De begunstigde van de aangemelde steun is Sovello AG (hierna „Sovello” genoemd). Sovello is in december 2004 als een joint venture opgericht. De aandelen werden toentertijd gehouden door Evergreen Solar Inc. (Marlboro, MA, VS, hierna „Evergreen” genoemd) en Q-Cells AG (Thalheim, Duitsland, hierna „Q-Cells” genoemd). Zij hielden respectievelijk 75,1 % en 24,9 % van de aandelen. Evergreen is een producent van zonnemodules en houder van een octrooi op de zogeheten „String-Ribbon”-technologie (6). Evergreen heeft de joint venture een licentie voor die technologie gegeven. Q-Cells is een van de grootste producenten van zonnecellen en heeft zijn kennis als producent van dergelijke cellen en zijn ervaring op de Duitse zonnecelmarkt ingebracht. |
| --- | --- |

(8)

De begunstigde van de aangemelde steun is Sovello AG (hierna „Sovello” genoemd). Sovello is in december 2004 als een joint venture opgericht. De aandelen werden toentertijd gehouden door Evergreen Solar Inc. (Marlboro, MA, VS, hierna „Evergreen” genoemd) en Q-Cells AG (Thalheim, Duitsland, hierna „Q-Cells” genoemd). Zij hielden respectievelijk 75,1 % en 24,9 % van de aandelen. Evergreen is een producent van zonnemodules en houder van een octrooi op de zogeheten „String-Ribbon”-technologie (6). Evergreen heeft de joint venture een licentie voor die technologie gegeven. Q-Cells is een van de grootste producenten van zonnecellen en heeft zijn kennis als producent van dergelijke cellen en zijn ervaring op de Duitse zonnecelmarkt ingebracht.

| (9) | In november 2005 heeft de Noorse Renewable Energy Corporation ASA (hierna „REC” genoemd) een belang van 15 % in de joint venture genomen, waardoor het aandeel van Evergreen en Q-Cells is teruggebracht tot respectievelijk 64 % en 21 %. REC is wereldwijd een van de grootste producenten van siliciummateriaal voor de fotovoltaïsche industrie. Daarnaast vervaardigen de dochterondernemingen van REC zonnewafers, zonnecellen en zonnemodules. |
| --- | --- |

(9)

In november 2005 heeft de Noorse Renewable Energy Corporation ASA (hierna „REC” genoemd) een belang van 15 % in de joint venture genomen, waardoor het aandeel van Evergreen en Q-Cells is teruggebracht tot respectievelijk 64 % en 21 %. REC is wereldwijd een van de grootste producenten van siliciummateriaal voor de fotovoltaïsche industrie. Daarnaast vervaardigen de dochterondernemingen van REC zonnewafers, zonnecellen en zonnemodules.

| (10) | Sinds 19 december 2006 (d.w.z. de dag voor de aanmelding van de steun) houden de drie partners Evergreen, Q-Cells en REC elk een belang van 33,3 % in Sovello. |
| --- | --- |

(10)

Sinds 19 december 2006 (d.w.z. de dag voor de aanmelding van de steun) houden de drie partners Evergreen, Q-Cells en REC elk een belang van 33,3 % in Sovello.

| (11) | In onderstaand overzicht is de huidige vennootschapstructuur van Sovello weergegeven: |
| --- | --- |

(11)

In onderstaand overzicht is de huidige vennootschapstructuur van Sovello weergegeven:

Image

2.3.   Investeringsproject

| (12) | Duitsland is voornemens om Sovello regionale investeringssteun te verlenen voor de oprichting van een nieuwe fabriek (Sovello2) voor de productie van zonnemodules. |
| --- | --- |

(12)

Duitsland is voornemens om Sovello regionale investeringssteun te verlenen voor de oprichting van een nieuwe fabriek (Sovello2) voor de productie van zonnemodules.

| (13) | Sovello exploiteert in Thalheim al een andere productiefaciliteit („Sovello1”) (7) waar in april 2006 met de vervaardiging van zonnemodules is begonnen. Ten tijde van de aanmelding was het de bedoeling dat de productiecapaciteit eind 2007 dertig megawattpiek (8) zou bedragen. Duitsland stelt dat deze fabriek als proefproject is opgezet om de industriële haalbaarheid van de String-Ribbon-technologie van Evergreen in combinatie met de productietechnologieën van Q-Cells aan te tonen. |
| --- | --- |

(13)

Sovello exploiteert in Thalheim al een andere productiefaciliteit („Sovello1”) (7) waar in april 2006 met de vervaardiging van zonnemodules is begonnen. Ten tijde van de aanmelding was het de bedoeling dat de productiecapaciteit eind 2007 dertig megawattpiek (8) zou bedragen. Duitsland stelt dat deze fabriek als proefproject is opgezet om de industriële haalbaarheid van de String-Ribbon-technologie van Evergreen in combinatie met de productietechnologieën van Q-Cells aan te tonen.

| (14) | De aangemelde steun heeft betrekking op een nieuw investeringsproject, Sovello2, dat de bouw van een nieuwe fabriek mogelijk moet maken voor de geïntegreerde serieproductie van zonnemodules op basis van de gevalideerde String-Ribbon-procedure. De fabriek wordt op een perceel in Thalheim gebouwd dat aan het Sovello1-terrein grenst. De bouwwerkzaamheden voor Sovello2 zijn in juli 2006 begonnen en in juni 2008 afgerond. In 2009 dient Sovello2 zijn volledige nominale capaciteit van 60 MWp te produceren (9). |
| --- | --- |

(14)

De aangemelde steun heeft betrekking op een nieuw investeringsproject, Sovello2, dat de bouw van een nieuwe fabriek mogelijk moet maken voor de geïntegreerde serieproductie van zonnemodules op basis van de gevalideerde String-Ribbon-procedure. De fabriek wordt op een perceel in Thalheim gebouwd dat aan het Sovello1-terrein grenst. De bouwwerkzaamheden voor Sovello2 zijn in juli 2006 begonnen en in juni 2008 afgerond. In 2009 dient Sovello2 zijn volledige nominale capaciteit van 60 MWp te produceren (9).

| (15) | Ten tijde van de aanmelding werd ervan uitgegaan dat Sovello2 circa 390 directe en ongeveer 700 indirecte arbeidsplaatsen in de regio zou creëren. |
| --- | --- |

(15)

Ten tijde van de aanmelding werd ervan uitgegaan dat Sovello2 circa 390 directe en ongeveer 700 indirecte arbeidsplaatsen in de regio zou creëren.

| (16) | Het onderstaande tijdschema geeft een overzicht van de verschillende fasen van de beide projecten.







  Tijdstip | Sovello1 | Sovello2 |
| --- | --- | --- | --- |
| Investeringsbesluit | 14.1.2005 (datum van het oorspronkelijke kaderverdrag voor de joint venture) | Eind juni 2006 (volgens de Duitse autoriteiten) |
| Steunverzoek | 27.12.2004 (voor de GA-subsidie) | 20.2.2006 (voor de GA-subsidie) |
| Datum toekenning | 21.4.2005
  (GA-steunbesluit) | 15.12.2006
  (GA-steunbesluit, onder voorbehoud van goedkeuring door de Commissie) |
| Koopovereenkomst grond | 27.6.2005 | 30.6.2006 |
| Begin werkzaamheden | 2005 | Juli 2006 |
| Aanmelding | 1.9.2005 (10) | 20.12.2006 |
| Geplande investeringsperiode | 1.1.2005-31.12.2007 | 24.7.2006-30.6.2008 |
| Start productie | Februari 2006 | Tweede kwartaal 2007 |
| Bereiken van volledige productiecapaciteit | Eind juni 2006 (30 MWp) | Eind 2007 (60 MWp) |
| Goedkeuring Commissie | 7.6.2006 (kmo-toeslag) | |

(16)

Het onderstaande tijdschema geeft een overzicht van de verschillende fasen van de beide projecten.

Tijdstip

Sovello1

Sovello2

Investeringsbesluit

14.1.2005 (datum van het oorspronkelijke kaderverdrag voor de joint venture)

Eind juni 2006 (volgens de Duitse autoriteiten)

Steunverzoek

27.12.2004 (voor de GA-subsidie)

20.2.2006 (voor de GA-subsidie)

Datum toekenning

21.4.2005

(GA-steunbesluit)

15.12.2006

(GA-steunbesluit, onder voorbehoud van goedkeuring door de Commissie)

Koopovereenkomst grond

27.6.2005

30.6.2006

Begin werkzaamheden

2005

Juli 2006

Aanmelding

1.9.2005 (10)

20.12.2006

Geplande investeringsperiode

1.1.2005-31.12.2007

24.7.2006-30.6.2008

Start productie

Februari 2006

Tweede kwartaal 2007

Bereiken van volledige productiecapaciteit

Eind juni 2006 (30 MWp)

Eind 2007 (60 MWp)

Goedkeuring Commissie

7.6.2006 (kmo-toeslag)

2.4.   Rechtsgrondslag

| (17) | De steun wordt verleend op basis van de navolgende bestaande steunregelingen: „Verbetering van de regionale economische structuur” (steunmaatregel N 642/02 (11), hierna de „GA-regeling” genoemd/GA = Gemeinschaftsaufgabe), „Wet investeringspremies 2005” (steunmaatregel N 142a/04 (12) en de vervolgregeling „Wet investeringspremies 2007” (steunmaatregel N 357a/06 (13). |
| --- | --- |

(17)

De steun wordt verleend op basis van de navolgende bestaande steunregelingen: „Verbetering van de regionale economische structuur” (steunmaatregel N 642/02 (11), hierna de „GA-regeling” genoemd/GA = Gemeinschaftsaufgabe), „Wet investeringspremies 2005” (steunmaatregel N 142a/04 (12) en de vervolgregeling „Wet investeringspremies 2007” (steunmaatregel N 357a/06 (13).

2.5.   Investeringskosten

| (18) | Volgens de geactualiseerde gegevens van Duitsland van 16 en 24 april 2009 bedragen de totale investeringskosten voor Sovello2 (nominaal) 118 418 780 EUR (netto actuele waarde 114 882 310 EUR (14). Deze kosten komen volledig voor regionale steun in aanmerking. Tabel I bevat een opsplitsing van de totale investeringskosten voor het aangemelde project:

  Tabel I


  Opsplitsing van de projectkosten










  (in EUR) |
| --- | --- |
| 2006 | 2007 | 2008 | Totaal (nominaal) | Totaal (netto actuele waarde per 31.12.2006) |
| [...] | [...] | [...] | 118 418 780 | 114 882 310 |

(18)

Volgens de geactualiseerde gegevens van Duitsland van 16 en 24 april 2009 bedragen de totale investeringskosten voor Sovello2 (nominaal) 118 418 780 EUR (netto actuele waarde 114 882 310 EUR (14). Deze kosten komen volledig voor regionale steun in aanmerking. Tabel I bevat een opsplitsing van de totale investeringskosten voor het aangemelde project:

Tabel I

Opsplitsing van de projectkosten

(in EUR)

2006

2007

2008

Totaal (nominaal)

Totaal (netto actuele waarde per 31.12.2006)

[...]

[...]

[...]

118 418 780

114 882 310

2.6.   Financiering van het project

| (19) | Volgens de geactualiseerde gegevens van Duitsland van 16 en 24 april 2009 heeft Sovello het project gefinancierd met 87 313 015 EUR aan eigen vermogen, met (niet door een staatsgarantie gedekte) bankleningen en met de aangevraagde steunmiddelen ter hoogte van 31 105 765 EUR. Dat betekent dat de eigen bijdrage (vrij van overheidssteun) van Sovello ten minste 25 % van de kosten bedraagt die voor steun in aanmerking komen. |
| --- | --- |

(19)

Volgens de geactualiseerde gegevens van Duitsland van 16 en 24 april 2009 heeft Sovello het project gefinancierd met 87 313 015 EUR aan eigen vermogen, met (niet door een staatsgarantie gedekte) bankleningen en met de aangevraagde steunmiddelen ter hoogte van 31 105 765 EUR. Dat betekent dat de eigen bijdrage (vrij van overheidssteun) van Sovello ten minste 25 % van de kosten bedraagt die voor steun in aanmerking komen.

2.7.   Maximale steunintensiteit

| (20) | Thalheim (Landkreis Bitterfeld, Dessau, deelstaat Saksen-Anhalt) ligt in een steungebied in de zin van artikel 87, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag. Op grond van de richtsnoeren inzake regionale steunmaatregelen (15) (hierna de „regionalesteunrichtsnoeren 1998”) en de Duitse regionalesteunkaart 2004-2006 (16), die ten tijde van de aanmelding van kracht was, is er voor grote ondernemingen in dit gebied een maximale steunintensiteit toegestaan van 35 % van het brutosubsidie-equivalent (hierna „bse” genoemd). |
| --- | --- |

(20)

Thalheim (Landkreis Bitterfeld, Dessau, deelstaat Saksen-Anhalt) ligt in een steungebied in de zin van artikel 87, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag. Op grond van de richtsnoeren inzake regionale steunmaatregelen (15) (hierna de „regionalesteunrichtsnoeren 1998”) en de Duitse regionalesteunkaart 2004-2006 (16), die ten tijde van de aanmelding van kracht was, is er voor grote ondernemingen in dit gebied een maximale steunintensiteit toegestaan van 35 % van het brutosubsidie-equivalent (hierna „bse” genoemd).

2.8.   Steunbedrag en steunintensiteit

| (21) | Met het oog op de mogelijke toepassing van een cohesiebonus op grond van het bepaalde in punt 25 van de MSF 2002 heeft Duitsland twee verschillende steunbedragen en steunintensiteiten aangemeld. In punt 25 van de MSF 2002 staat het volgende: „De maximaal toelaatbare steunintensiteit [...] kan worden verhoogd door vermenigvuldiging met een factor 1,15 indien het project wordt aangemerkt als een groot project in de zin van artikel 25 van Verordening (EG) nr. 1260/1999 van de Raad (17) [...].” In een steungebied dat uit hoofde van artikel 87, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag voor steun in aanmerking komt, dient het medefinancieringspercentage echter ten minste 25 % van de totale overheidsuitgaven te bedragen. De maximale steunintensiteit die op grond van de toepassing van de cohesiebonus mogelijk is, mag niet hoger zijn dan 75 % van het geldende regionalesteunplafond (punt 25 en punt 26 van de MSF 2002). |
| --- | --- |

(21)

Met het oog op de mogelijke toepassing van een cohesiebonus op grond van het bepaalde in punt 25 van de MSF 2002 heeft Duitsland twee verschillende steunbedragen en steunintensiteiten aangemeld. In punt 25 van de MSF 2002 staat het volgende: „De maximaal toelaatbare steunintensiteit [...] kan worden verhoogd door vermenigvuldiging met een factor 1,15 indien het project wordt aangemerkt als een groot project in de zin van artikel 25 van Verordening (EG) nr. 1260/1999 van de Raad (17) [...].” In een steungebied dat uit hoofde van artikel 87, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag voor steun in aanmerking komt, dient het medefinancieringspercentage echter ten minste 25 % van de totale overheidsuitgaven te bedragen. De maximale steunintensiteit die op grond van de toepassing van de cohesiebonus mogelijk is, mag niet hoger zijn dan 75 % van het geldende regionalesteunplafond (punt 25 en punt 26 van de MSF 2002).

| (22) | De eerste steunintensiteit die door Duitsland is aangemeld, had een omvang van 22,4 % bse (dit komt overeen met een steunbedrag van 30,526 miljoen EUR). Het betreft een maximale steunintensiteit zonder cohesiebonus die is berekend op basis van de oorspronkelijk aangemelde subsidiabele kosten met een netto actuele waarde van 135,934 miljoen EUR, waarop vervolgens de verlagingsprocedure uit hoofde van punt 21 van de MSF 2002 is toegepast, en waarbij tevens rekening is gehouden met het maximale steunintensiteitspercentage van 35 % bse. |
| --- | --- |

(22)

De eerste steunintensiteit die door Duitsland is aangemeld, had een omvang van 22,4 % bse (dit komt overeen met een steunbedrag van 30,526 miljoen EUR). Het betreft een maximale steunintensiteit zonder cohesiebonus die is berekend op basis van de oorspronkelijk aangemelde subsidiabele kosten met een netto actuele waarde van 135,934 miljoen EUR, waarop vervolgens de verlagingsprocedure uit hoofde van punt 21 van de MSF 2002 is toegepast, en waarbij tevens rekening is gehouden met het maximale steunintensiteitspercentage van 35 % bse.

| (23) | Indien de cohesiebonus wel wordt toegepast (hierna „steun inclusief cohesiebonus” genoemd), bedraagt het maximale steunbedrag 35,105 miljoen EUR op basis van subsidiabele kosten ter hoogte van 135,934 miljoen EUR (netto actuele waarde; dit komt overeen met een steunintensiteit van 25,83 % bse). Deze steunintensiteit is gebaseerd op punt 25 van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(23)

Indien de cohesiebonus wel wordt toegepast (hierna „steun inclusief cohesiebonus” genoemd), bedraagt het maximale steunbedrag 35,105 miljoen EUR op basis van subsidiabele kosten ter hoogte van 135,934 miljoen EUR (netto actuele waarde; dit komt overeen met een steunintensiteit van 25,83 % bse). Deze steunintensiteit is gebaseerd op punt 25 van de MSF 2002.

| (24) | De tweede steunintensiteit die Duitsland heeft aangemeld voor het geval dat de cohesiebonus van toepassing is, bedraagt op basis van alle subsidiabele investeringskosten 23,83 % bse (dit komt overeen met een steunbedrag van 35,336 miljoen EUR (nominaal) respectievelijk 32,397 miljoen EUR (netto actuele waarde)). |
| --- | --- |

(24)

De tweede steunintensiteit die Duitsland heeft aangemeld voor het geval dat de cohesiebonus van toepassing is, bedraagt op basis van alle subsidiabele investeringskosten 23,83 % bse (dit komt overeen met een steunbedrag van 35,336 miljoen EUR (nominaal) respectievelijk 32,397 miljoen EUR (netto actuele waarde)).

| (25) | Op 16 en 24 april 2009 heeft Duitsland geactualiseerde gegevens verstrekt en tevens de Commissie meegedeeld dat de totale subsidiabele investeringskosten voor Sovello2 uiteindelijk 118 418 780 EUR (114 882 310 EUR netto actuele waarde) bedragen. Dat betekent dat de steun voor Sovello2 (nominaal) 31 105 765 EUR (27 367 723 EUR netto actuele waarde) bedraagt, hetgeen overeenkomt met een steunintensiteit van 23,8224 % bse. Daarnaast is aangegeven dat de steun in 2009 in de vorm van een directe subsidie van 17 220 066 EUR en een investeringspremie van 13 885 699 EUR verleend dient te worden. |
| --- | --- |

(25)

Op 16 en 24 april 2009 heeft Duitsland geactualiseerde gegevens verstrekt en tevens de Commissie meegedeeld dat de totale subsidiabele investeringskosten voor Sovello2 uiteindelijk 118 418 780 EUR (114 882 310 EUR netto actuele waarde) bedragen. Dat betekent dat de steun voor Sovello2 (nominaal) 31 105 765 EUR (27 367 723 EUR netto actuele waarde) bedraagt, hetgeen overeenkomt met een steunintensiteit van 23,8224 % bse. Daarnaast is aangegeven dat de steun in 2009 in de vorm van een directe subsidie van 17 220 066 EUR en een investeringspremie van 13 885 699 EUR verleend dient te worden.

| (26) | De Duitse autoriteiten hebben een aanvraag ingediend voor medefinanciering (groot project) uit EFRO-middelen (Europees Fonds voor de Regionale Ontwikkeling) in het kader van het operationele programma „Saksen-Anhalt”. De hoogte van het aangevraagde bedrag beloopt (nominaal) 9,118 miljoen EUR (18). Indien de Commissie de aanvraag zou afwijzen op grond van de bepalingen die voor grote projecten gelden krachtens Verordening (EG) nr. 1260/1999, wordt echter niet voldaan aan de voorwaarden voor het toepassen van de cohesiebonus. In dat geval wordt de subsidie, en derhalve ook de totale steun zoals voorzien in de aanmelding, verlaagd opdat de drempelwaarden (uitgedrukt in bse) die in een scenario zonder toekenning van de cohesiebonus gelden, niet overschreden worden. |
| --- | --- |

(26)

De Duitse autoriteiten hebben een aanvraag ingediend voor medefinanciering (groot project) uit EFRO-middelen (Europees Fonds voor de Regionale Ontwikkeling) in het kader van het operationele programma „Saksen-Anhalt”. De hoogte van het aangevraagde bedrag beloopt (nominaal) 9,118 miljoen EUR (18). Indien de Commissie de aanvraag zou afwijzen op grond van de bepalingen die voor grote projecten gelden krachtens Verordening (EG) nr. 1260/1999, wordt echter niet voldaan aan de voorwaarden voor het toepassen van de cohesiebonus. In dat geval wordt de subsidie, en derhalve ook de totale steun zoals voorzien in de aanmelding, verlaagd opdat de drempelwaarden (uitgedrukt in bse) die in een scenario zonder toekenning van de cohesiebonus gelden, niet overschreden worden.

| (27) | Conform paragraaf IX.2, onder m), van het besluit om de steun toe te kennen op grond van de GA-regeling (19), is voor het verlenen van investeringsprikkels de goedkeuring van de betreffende steun door de Commissie vereist. |
| --- | --- |

(27)

Conform paragraaf IX.2, onder m), van het besluit om de steun toe te kennen op grond van de GA-regeling (19), is voor het verlenen van investeringsprikkels de goedkeuring van de betreffende steun door de Commissie vereist.

| (28) | In de aanmelding wordt verklaard dat de aangemelde steun voor het project niet met steun uit andere lokale, regionale, nationale of EG-regelingen ter dekking van dezelfde subsidiabele kosten wordt gefinancierd. |
| --- | --- |

(28)

In de aanmelding wordt verklaard dat de aangemelde steun voor het project niet met steun uit andere lokale, regionale, nationale of EG-regelingen ter dekking van dezelfde subsidiabele kosten wordt gefinancierd.

| (29) | Tevens is door Duitsland bevestigd dat de begunstigde de steunaanvraag heeft ingediend voordat er met de werkzaamheden aan het project is begonnen. In overeenstemming met het toewijzingsbesluit is de steunaanvraag op 20 februari 2006 ingediend, terwijl er pas in juli 2006 een begin is gemaakt met het investeringsproject. |
| --- | --- |

(29)

Tevens is door Duitsland bevestigd dat de begunstigde de steunaanvraag heeft ingediend voordat er met de werkzaamheden aan het project is begonnen. In overeenstemming met het toewijzingsbesluit is de steunaanvraag op 20 februari 2006 ingediend, terwijl er pas in juli 2006 een begin is gemaakt met het investeringsproject.

| (30) | Bovendien heeft Duitsland bevestigd dat de maximale steunintensiteit en het maximale steunbedrag die middels het toewijzingsbesluit zijn goedgekeurd, ook niet overschreden zullen worden indien de subsidiabele kosten hoger of lager zullen uitvallen. |
| --- | --- |

(30)

Bovendien heeft Duitsland bevestigd dat de maximale steunintensiteit en het maximale steunbedrag die middels het toewijzingsbesluit zijn goedgekeurd, ook niet overschreden zullen worden indien de subsidiabele kosten hoger of lager zullen uitvallen.

2.9.   Algemene verplichtingen

| (31) | In paragraaf IX.2. onder f), van het toewijzingsbesluit inzake de directe subsidie en in de Duitse rechtsgrondslag voor bestaande steunregelingen is bepaald dat de begunstigde van de steun de investering voor minimaal vijf jaar op de projectlocatie in stand zal houden. |
| --- | --- |

(31)

In paragraaf IX.2. onder f), van het toewijzingsbesluit inzake de directe subsidie en in de Duitse rechtsgrondslag voor bestaande steunregelingen is bepaald dat de begunstigde van de steun de investering voor minimaal vijf jaar op de projectlocatie in stand zal houden.

| (32) | Duitsland heeft een kopie van het toewijzingsbesluit bij de aanmelding gevoegd. Daarnaast heeft Duitsland de Commissie de verzekering gegeven dat er:






  — | elke vijf jaar na goedkeuring van de steun door de Commissie een voortgangsverslag overgelegd zal worden (met gegevens over de betaalde steunbedragen, over de uitvoering van het toewijzingsbesluit en over andere investeringsplannen voor dezelfde locatie/productiefaciliteit); |
| --- | --- | --- |

(32)

Duitsland heeft een kopie van het toewijzingsbesluit bij de aanmelding gevoegd. Daarnaast heeft Duitsland de Commissie de verzekering gegeven dat er:

—

elke vijf jaar na goedkeuring van de steun door de Commissie een voortgangsverslag overgelegd zal worden (met gegevens over de betaalde steunbedragen, over de uitvoering van het toewijzingsbesluit en over andere investeringsplannen voor dezelfde locatie/productiefaciliteit);

| — | binnen zes maanden na uitbetaling van de laatste steuntranche op grond van het aangemelde financieringsplan een uitgebreid definitief verslag overgelegd zal worden. |
| --- | --- |

—

binnen zes maanden na uitbetaling van de laatste steuntranche op grond van het aangemelde financieringsplan een uitgebreid definitief verslag overgelegd zal worden.

3.   GRONDEN OM DE FORMELE ONDERZOEKSPROCEDURE IN TE LEIDEN

| (33) | In haar besluit betreffende de inleiding van de formele onderzoeksprocedure heeft de Commissie haar twijfels over de volgende aspecten geuit. |
| --- | --- |

(33)

In haar besluit betreffende de inleiding van de formele onderzoeksprocedure heeft de Commissie haar twijfels over de volgende aspecten geuit.

| (34) | In overeenstemming met punt 49 van de MSF 2002 mag een investeringsproject niet op kunstmatige wijze in onderprojecten worden verdeeld om de bepalingen van de MSF 2002 te omzeilen. Daarom wordt ervan uitgegaan dat een investeringsproject alle investeringen in vaste activa omvat die in een periode van drie jaar in een productie-installatie worden verricht. In punt 49 wordt het volgende verstaan onder een productie-installatie: „een geheel van economisch onscheidbare vaste activa die een welomlijnde technische functie vervullen, waartussen een materiële of functionele band bestaat en die op duidelijk omschreven doelstellingen zijn gericht, zoals de vervaardiging van een bepaald product”. De lidstaten zouden de neiging kunnen hebben om in plaats van één enkele investering twee afzonderlijke projecten aan te melden zodat er na toepassing van de automatische verlagingsprocedure op grond van punt 21 van de MSF 2002 aanspraak gemaakt kan worden op een hogere maximale steunintensiteit (20). |
| --- | --- |

(34)

In overeenstemming met punt 49 van de MSF 2002 mag een investeringsproject niet op kunstmatige wijze in onderprojecten worden verdeeld om de bepalingen van de MSF 2002 te omzeilen. Daarom wordt ervan uitgegaan dat een investeringsproject alle investeringen in vaste activa omvat die in een periode van drie jaar in een productie-installatie worden verricht. In punt 49 wordt het volgende verstaan onder een productie-installatie: „een geheel van economisch onscheidbare vaste activa die een welomlijnde technische functie vervullen, waartussen een materiële of functionele band bestaat en die op duidelijk omschreven doelstellingen zijn gericht, zoals de vervaardiging van een bepaald product”. De lidstaten zouden de neiging kunnen hebben om in plaats van één enkele investering twee afzonderlijke projecten aan te melden zodat er na toepassing van de automatische verlagingsprocedure op grond van punt 21 van de MSF 2002 aanspraak gemaakt kan worden op een hogere maximale steunintensiteit (20).

| (35) | Aangezien er sinds het begin van de werkzaamheden aan het Sovello1-project (2005) en het begin van het Sovello2-project (juli 2006) minder dan drie jaar zijn verstreken, gaat de Commissie er in dergelijke gevallen doorgaans van uit (zoals ook aangegeven in het besluit om een formele onderzoeksprocedure in te leiden) dat de beide projecten gezamenlijk één enkele investering vormen, tenzij er aan de criteria wordt voldaan zoals neergelegd in punt 49 van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(35)

Aangezien er sinds het begin van de werkzaamheden aan het Sovello1-project (2005) en het begin van het Sovello2-project (juli 2006) minder dan drie jaar zijn verstreken, gaat de Commissie er in dergelijke gevallen doorgaans van uit (zoals ook aangegeven in het besluit om een formele onderzoeksprocedure in te leiden) dat de beide projecten gezamenlijk één enkele investering vormen, tenzij er aan de criteria wordt voldaan zoals neergelegd in punt 49 van de MSF 2002.

| (36) | De Commissie heeft in dit verband kennis genomen van het feit dat Evergreen in Marlboro over een proefprojectfabriek beschikte waar de onderneming activiteiten op het gebied van onderzoek en ontwikkeling (hierna „O & O” genoemd) uitvoerde, evenals tests voor een proefproductielijn voor de toepassing van de String-Ribbon-technologie. De Commissie heeft ook vastgesteld dat Sovello1 veel marktgerichter is: de productie is in april 2006 van start gegaan en alle modules die in april, mei en juni 2006 zijn geproduceerd, zijn meteen op de markt verkocht. De Commissie heeft dan ook vooralsnog geconcludeerd dat Sovello1 in eerste instantie blijkbaar niet ontworpen is om aan te tonen dat het technisch of technologisch mogelijk is om op basis van de String-Ribbon-technologie zonnemodules te vervaardigen. Sovello1 lijkt veeleer bedoeld om de economische mogelijkheden en industriële capaciteiten van de technologieën en de productieprocessen van de joint-venturepartners te beoordelen en om in te spelen op de verwachte snelle ontwikkeling op de Duitse markt. |
| --- | --- |

(36)

De Commissie heeft in dit verband kennis genomen van het feit dat Evergreen in Marlboro over een proefprojectfabriek beschikte waar de onderneming activiteiten op het gebied van onderzoek en ontwikkeling (hierna „O & O” genoemd) uitvoerde, evenals tests voor een proefproductielijn voor de toepassing van de String-Ribbon-technologie. De Commissie heeft ook vastgesteld dat Sovello1 veel marktgerichter is: de productie is in april 2006 van start gegaan en alle modules die in april, mei en juni 2006 zijn geproduceerd, zijn meteen op de markt verkocht. De Commissie heeft dan ook vooralsnog geconcludeerd dat Sovello1 in eerste instantie blijkbaar niet ontworpen is om aan te tonen dat het technisch of technologisch mogelijk is om op basis van de String-Ribbon-technologie zonnemodules te vervaardigen. Sovello1 lijkt veeleer bedoeld om de economische mogelijkheden en industriële capaciteiten van de technologieën en de productieprocessen van de joint-venturepartners te beoordelen en om in te spelen op de verwachte snelle ontwikkeling op de Duitse markt.

| (37) | De Commissie constateert daarnaast dat de omvang van de initiële investering in Sovello1 (capaciteit 30 MWp) niet als kleinschalig kan worden aangemerkt. Bovendien kan volgens de Commissie bij Sovello2 — gezien een capaciteit van 60 MWp ten opzichte van de capaciteit van Sovello1 — uiteindelijk niet van een „serieproductie” worden gesproken. Wat de kosten voor Sovello2 betreft, bedraagt de vermenigvuldigingsfactor slechts 2, terwijl die factor bij het grote investeringsproject Qimonda 13 bedroeg. In de zaak Qimonda kwam de Commissie tot de conclusie dat het aangemelde project samen met een eerder proefproject niet één en dezelfde investering vormde (besluit van de Commissie van 30 januari 2008 (21), hierna het „Qimonda-besluit” genoemd). |
| --- | --- |

(37)

De Commissie constateert daarnaast dat de omvang van de initiële investering in Sovello1 (capaciteit 30 MWp) niet als kleinschalig kan worden aangemerkt. Bovendien kan volgens de Commissie bij Sovello2 — gezien een capaciteit van 60 MWp ten opzichte van de capaciteit van Sovello1 — uiteindelijk niet van een „serieproductie” worden gesproken. Wat de kosten voor Sovello2 betreft, bedraagt de vermenigvuldigingsfactor slechts 2, terwijl die factor bij het grote investeringsproject Qimonda 13 bedroeg. In de zaak Qimonda kwam de Commissie tot de conclusie dat het aangemelde project samen met een eerder proefproject niet één en dezelfde investering vormde (besluit van de Commissie van 30 januari 2008 (21), hierna het „Qimonda-besluit” genoemd).

| (38) | In het licht van het arrest van het Gerecht van eerste aanleg in zaak T-184/97 (22) en de definitie van de begrippen „industrieel onderzoek”, „experimentele ontwikkeling” en „procesinnovatie” in de communautaire kaderregeling inzake staatssteun voor onderzoek, ontwikkeling en innovatie (23) (hierna de „communautaire kaderregeling” genoemd), heeft de Commissie grote twijfels of Sovello1 als een proefproject aangemerkt kan worden en dus onafhankelijk is van het Sovello2-project. |
| --- | --- |

(38)

In het licht van het arrest van het Gerecht van eerste aanleg in zaak T-184/97 (22) en de definitie van de begrippen „industrieel onderzoek”, „experimentele ontwikkeling” en „procesinnovatie” in de communautaire kaderregeling inzake staatssteun voor onderzoek, ontwikkeling en innovatie (23) (hierna de „communautaire kaderregeling” genoemd), heeft de Commissie grote twijfels of Sovello1 als een proefproject aangemerkt kan worden en dus onafhankelijk is van het Sovello2-project.

| (39) | De Commissie is van mening dat, indien Sovello1 niet als proefproject aangemerkt kan worden (op basis van een globale afweging aan de hand van de criteria zoals geformuleerd in punt 49 van de MSF 2002), het project samen met Sovello2 als één enkele investering beschouwd moet worden. Rekening houdend met het feit dat de werkzaamheden in de tweede productiefaciliteit binnen drie maanden na de aanvang van de commerciële productie in de eerste faciliteit zijn begonnen, heeft de Commissie geconstateerd — ondanks de argumenten van Duitsland betreffende de fysieke scheiding van beide faciliteiten en het ontbreken van een functioneel verband — dat het om één enkele onderneming gaat die over twee productiefaciliteiten op aan elkaar grenzende percelen beschikt die met dezelfde technologie hetzelfde product vervaardigen. |
| --- | --- |

(39)

De Commissie is van mening dat, indien Sovello1 niet als proefproject aangemerkt kan worden (op basis van een globale afweging aan de hand van de criteria zoals geformuleerd in punt 49 van de MSF 2002), het project samen met Sovello2 als één enkele investering beschouwd moet worden. Rekening houdend met het feit dat de werkzaamheden in de tweede productiefaciliteit binnen drie maanden na de aanvang van de commerciële productie in de eerste faciliteit zijn begonnen, heeft de Commissie geconstateerd — ondanks de argumenten van Duitsland betreffende de fysieke scheiding van beide faciliteiten en het ontbreken van een functioneel verband — dat het om één enkele onderneming gaat die over twee productiefaciliteiten op aan elkaar grenzende percelen beschikt die met dezelfde technologie hetzelfde product vervaardigen.

| (40) | Uit de oorspronkelijke joint-ventureovereenkomst concludeert de Commissie dat de zakenpartners voornemens waren om in een aantal fasen aanzienlijk meer investeringen te doen dan uitsluitend in Sovello1. Daarnaast acht de Commissie het onduidelijk of de meerkosten voor het ontwikkelen van afzonderlijke projecten (in vergelijking met de kosten voor een gezamenlijk project) hoger zouden zijn dan het aanvullende steunbedrag dat toegekend zou worden indien de beide projecten niet als één enkele investering worden aangemerkt (en de verlagingsprocedure op grond van punt 21 van de MSF 2002 derhalve ook niet op beide projecten gezamenlijk toegepast zou kunnen worden). |
| --- | --- |

(40)

Uit de oorspronkelijke joint-ventureovereenkomst concludeert de Commissie dat de zakenpartners voornemens waren om in een aantal fasen aanzienlijk meer investeringen te doen dan uitsluitend in Sovello1. Daarnaast acht de Commissie het onduidelijk of de meerkosten voor het ontwikkelen van afzonderlijke projecten (in vergelijking met de kosten voor een gezamenlijk project) hoger zouden zijn dan het aanvullende steunbedrag dat toegekend zou worden indien de beide projecten niet als één enkele investering worden aangemerkt (en de verlagingsprocedure op grond van punt 21 van de MSF 2002 derhalve ook niet op beide projecten gezamenlijk toegepast zou kunnen worden).

| (41) | Onder verwijzing naar bovengenoemde overwegingen betwijfelt de Commissie of, en zo ja, in welke mate, de aangemelde steun noodzakelijk is om een stimulerend effect op de investering uit te oefenen en of deze steun als verenigbaar met de MSF 2002 en de gemeenschappelijke markt beschouwd kan worden. |
| --- | --- |

(41)

Onder verwijzing naar bovengenoemde overwegingen betwijfelt de Commissie of, en zo ja, in welke mate, de aangemelde steun noodzakelijk is om een stimulerend effect op de investering uit te oefenen en of deze steun als verenigbaar met de MSF 2002 en de gemeenschappelijke markt beschouwd kan worden.

4.   STANDPUNTEN VAN BELANGHEBBENDEN

| (42) | Na bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie van het besluit om een formele onderzoeksprocedure in te leiden, heeft de Commissie één standpunt ontvangen. De opmerkingen van de Europese Vereniging voor de Fotovoltaïsche Industrie (24) (European Photovoltaic Industry Association, EPIA) kunnen als volgt worden samengevat: |
| --- | --- |

(42)

Na bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie van het besluit om een formele onderzoeksprocedure in te leiden, heeft de Commissie één standpunt ontvangen. De opmerkingen van de Europese Vereniging voor de Fotovoltaïsche Industrie (24) (European Photovoltaic Industry Association, EPIA) kunnen als volgt worden samengevat:

4.1.   De zonne-energiesector — een markt met een hoog groeipercentage

| (43) | Volgens de EPIA wordt de markt voor zonne-energie gekenmerkt door een aanhoudend hoog groeipercentage. Dit is een gevolg van de wereldwijd stijgende vraag naar fotovoltaïsche producten gecombineerd met een dynamische technologie en een hoge mate van innovatie. Snelheid is een van de cruciale factoren voor het implementeren van die innovaties op industrieel niveau. Om het concurrentievermogen van de zonne-energiesector sneller te vergroten, dienen de kosten voor het opwekken van zonne-energie verlaagd te worden. Met betrekking tot die kosten spelen de aanschafkosten voor de systemen voor zonne-energie een aanzienlijke rol. De productiekosten voor die systemen zijn op hun beurt weer afhankelijk van de gebruikte technologie en van de kosten van grondstoffen en materialen. |
| --- | --- |

(43)

Volgens de EPIA wordt de markt voor zonne-energie gekenmerkt door een aanhoudend hoog groeipercentage. Dit is een gevolg van de wereldwijd stijgende vraag naar fotovoltaïsche producten gecombineerd met een dynamische technologie en een hoge mate van innovatie. Snelheid is een van de cruciale factoren voor het implementeren van die innovaties op industrieel niveau. Om het concurrentievermogen van de zonne-energiesector sneller te vergroten, dienen de kosten voor het opwekken van zonne-energie verlaagd te worden. Met betrekking tot die kosten spelen de aanschafkosten voor de systemen voor zonne-energie een aanzienlijke rol. De productiekosten voor die systemen zijn op hun beurt weer afhankelijk van de gebruikte technologie en van de kosten van grondstoffen en materialen.

| (44) | Volgens de EPIA blijkt het bijzondere belang van de technologie en innovatie in de zonne-energiesector in eerste instantie uit het toenemende aantal samenwerkingsverbanden tussen ondernemingen en/of onderzoeks- en ontwikkelingsinstellingen alsmede uit het groeiende aantal nieuwe bedrijven in de sector. |
| --- | --- |

(44)

Volgens de EPIA blijkt het bijzondere belang van de technologie en innovatie in de zonne-energiesector in eerste instantie uit het toenemende aantal samenwerkingsverbanden tussen ondernemingen en/of onderzoeks- en ontwikkelingsinstellingen alsmede uit het groeiende aantal nieuwe bedrijven in de sector.

4.2.   Proefprojecten in de zonne-energiesector

| (45) | Volgens de EPIA worden innovaties en nieuwe technologieën in de zonne-energiesector op basis van economische criteria ontwikkeld en in praktijk gebracht. Om de economische risico’s voor de investeerders te beperken en om de technologische en/of commerciële haalbaarheid van een innovatie aan de hand van bepaalde criteria te toetsen, vinden onderzoek en ontwikkeling en de industriële toepassing van innovaties op dit vlak in fasen plaats. Tegen die achtergrond zijn proefprojecten uitermate geschikt om met concrete doelstellingen, beperkte middelen en calculeerbare risico’s bepaalde technische en/of commerciële problemen met betrekking tot innovaties op te lossen. Er worden ook proefprojecten uitgevoerd in het kader van product- en procesgerichte innovaties met technologieën die hun industriële waarde al bewezen hebben. Een vergroting van de capaciteit is immers pas economisch verdedigbaar als uit een proefproductieproces gebleken is dat een serieproductie mogelijk is. Bij een positief resultaat is een snelle uitbreiding van de productiecapaciteit vervolgens doorslaggevend voor het commerciële succes. Dat is de reden dat er vaak meteen na een geslaagde proefproductie nieuwe productiecapaciteiten worden gecreëerd. |
| --- | --- |

(45)

Volgens de EPIA worden innovaties en nieuwe technologieën in de zonne-energiesector op basis van economische criteria ontwikkeld en in praktijk gebracht. Om de economische risico’s voor de investeerders te beperken en om de technologische en/of commerciële haalbaarheid van een innovatie aan de hand van bepaalde criteria te toetsen, vinden onderzoek en ontwikkeling en de industriële toepassing van innovaties op dit vlak in fasen plaats. Tegen die achtergrond zijn proefprojecten uitermate geschikt om met concrete doelstellingen, beperkte middelen en calculeerbare risico’s bepaalde technische en/of commerciële problemen met betrekking tot innovaties op te lossen. Er worden ook proefprojecten uitgevoerd in het kader van product- en procesgerichte innovaties met technologieën die hun industriële waarde al bewezen hebben. Een vergroting van de capaciteit is immers pas economisch verdedigbaar als uit een proefproductieproces gebleken is dat een serieproductie mogelijk is. Bij een positief resultaat is een snelle uitbreiding van de productiecapaciteit vervolgens doorslaggevend voor het commerciële succes. Dat is de reden dat er vaak meteen na een geslaagde proefproductie nieuwe productiecapaciteiten worden gecreëerd.

4.3.   De String-Ribbon-technologie is nog niet industrieel getest

| (46) | Volgens de EPIA gaat het bij de String-Ribbon-technologie die door Sovello wordt gebruikt, om een continu proces voor het produceren van siliciumlinten met het oog op de vervaardiging van kristallijne wafers. In vergelijking met de traditionele zaagtechnologieën voor de productie van kristallijne wafers vergt dit nieuwe proces beduidend minder silicium, waardoor het kostentechnisch veel aantrekkelijker is. De String-Ribbon-technologie voor de vervaardiging van wafers is pas na de bouw van Sovello1 voor het eerst industrieel getest. Bovendien was er tot dat moment wereldwijd geen enkel bedrijf in staat die String-Ribbon-wafers te verwerken tot zonnecellen en vervolgens tot zonnemodules. Door het gebruik van de String-Ribbon-technologie bestrijkt Sovello de gehele waardeketen van wafers tot cellen en modules. Het was echter wel noodzakelijk om deze technologisch innovatieve integratie voor de gehele waardeketen industrieel te testen. |
| --- | --- |

(46)

Volgens de EPIA gaat het bij de String-Ribbon-technologie die door Sovello wordt gebruikt, om een continu proces voor het produceren van siliciumlinten met het oog op de vervaardiging van kristallijne wafers. In vergelijking met de traditionele zaagtechnologieën voor de productie van kristallijne wafers vergt dit nieuwe proces beduidend minder silicium, waardoor het kostentechnisch veel aantrekkelijker is. De String-Ribbon-technologie voor de vervaardiging van wafers is pas na de bouw van Sovello1 voor het eerst industrieel getest. Bovendien was er tot dat moment wereldwijd geen enkel bedrijf in staat die String-Ribbon-wafers te verwerken tot zonnecellen en vervolgens tot zonnemodules. Door het gebruik van de String-Ribbon-technologie bestrijkt Sovello de gehele waardeketen van wafers tot cellen en modules. Het was echter wel noodzakelijk om deze technologisch innovatieve integratie voor de gehele waardeketen industrieel te testen.

5.   STANDPUNT VAN DUITSLAND

| (47) | Duitsland heeft aanvullende informatie verstrekt om de twijfels van de Commissie weg te nemen over de vraag of de beide investeringen in Sovello1 en Sovello2 samen één enkele investering vormen in de zin van punt 49 van de MSF 2002. Duitsland is van mening dat Sovello1 een proefproject is en op grond van het Qimonda-besluit als zelfstandig investeringsproject aangemerkt dient te worden. Dit standpunt is op de volgende argumenten gebaseerd. |
| --- | --- |

(47)

Duitsland heeft aanvullende informatie verstrekt om de twijfels van de Commissie weg te nemen over de vraag of de beide investeringen in Sovello1 en Sovello2 samen één enkele investering vormen in de zin van punt 49 van de MSF 2002. Duitsland is van mening dat Sovello1 een proefproject is en op grond van het Qimonda-besluit als zelfstandig investeringsproject aangemerkt dient te worden. Dit standpunt is op de volgende argumenten gebaseerd.

5.1.   Sovello1 is een proefproject

| (48) | Duitsland stelt zich op het standpunt dat de investering in Sovello1 als proefproject aangemerkt dient te worden. Duitsland beroept zich daarbij op een OESO-definitie (25) op basis waarvan de bouw en exploitatie van een proefinstallatie onder de O&O-activiteiten valt voor zover de hoofddoelstelling bestaat uit het opdoen van ervaringen en het verzamelen van technische en andere gegevens. Op grond van die OESO-definitie wordt een proefproject niet alleen uitgevoerd om de technische haalbaarheid van een technologie te testen, maar ook om de operationele efficiëntie, de financiële implicaties en de technische optimalisering te beoordelen voordat er met de serieproductie begonnen kan worden. Duitsland is dan ook van mening dat een geslaagde uitvoering van het proefproject een conditio sine qua non is voor het opstarten en uitvoeren van de serieproductie. |
| --- | --- |

(48)

Duitsland stelt zich op het standpunt dat de investering in Sovello1 als proefproject aangemerkt dient te worden. Duitsland beroept zich daarbij op een OESO-definitie (25) op basis waarvan de bouw en exploitatie van een proefinstallatie onder de O&O-activiteiten valt voor zover de hoofddoelstelling bestaat uit het opdoen van ervaringen en het verzamelen van technische en andere gegevens. Op grond van die OESO-definitie wordt een proefproject niet alleen uitgevoerd om de technische haalbaarheid van een technologie te testen, maar ook om de operationele efficiëntie, de financiële implicaties en de technische optimalisering te beoordelen voordat er met de serieproductie begonnen kan worden. Duitsland is dan ook van mening dat een geslaagde uitvoering van het proefproject een conditio sine qua non is voor het opstarten en uitvoeren van de serieproductie.

| (49) | Duitsland is van mening dat de investering in Sovello1 met het oog op de proces- en productinnovaties die aldaar worden gerealiseerd, gerangschikt kan worden onder de begrippen „industrieel onderzoek” en „procesinnovatie” zoals gedefinieerd in de communautaire kaderregeling. Het feit dat de begunstigde vanaf het begin de bedoeling had om de productie van Sovello1 op de markt te verkopen, mag volgens Duitsland niet van invloed zijn op het besluit of het al dan niet één enkele investering betreft, aangezien de Commissie dit aspect bij haar Qimonda-besluit ook niet in overweging heeft genomen. Duitsland stelt dat de doelstelling en het concept van het Qimonda-proefproject en de investering in Sovello1 niet van elkaar verschillen. |
| --- | --- |

(49)

Duitsland is van mening dat de investering in Sovello1 met het oog op de proces- en productinnovaties die aldaar worden gerealiseerd, gerangschikt kan worden onder de begrippen „industrieel onderzoek” en „procesinnovatie” zoals gedefinieerd in de communautaire kaderregeling. Het feit dat de begunstigde vanaf het begin de bedoeling had om de productie van Sovello1 op de markt te verkopen, mag volgens Duitsland niet van invloed zijn op het besluit of het al dan niet één enkele investering betreft, aangezien de Commissie dit aspect bij haar Qimonda-besluit ook niet in overweging heeft genomen. Duitsland stelt dat de doelstelling en het concept van het Qimonda-proefproject en de investering in Sovello1 niet van elkaar verschillen.

| (50) | Duitsland is van mening dat het Sovello1-project onmiskenbaar aan alle eerder genoemde voorwaarden voldoet. Sovello is in januari 2005 door de joint-venturepartners Q-Cells en Evergreen opgericht om de industriële haalbaarheid aan te tonen van de String-Ribbon-technologie van Evergreen in combinatie met de productietechnologie van Q-Cells (vervaardiging van zonnecellen en kennis op het gebied van productiefaciliteiten en -processen). |
| --- | --- |

(50)

Duitsland is van mening dat het Sovello1-project onmiskenbaar aan alle eerder genoemde voorwaarden voldoet. Sovello is in januari 2005 door de joint-venturepartners Q-Cells en Evergreen opgericht om de industriële haalbaarheid aan te tonen van de String-Ribbon-technologie van Evergreen in combinatie met de productietechnologie van Q-Cells (vervaardiging van zonnecellen en kennis op het gebied van productiefaciliteiten en -processen).

| (51) | Duitsland stelt zich op het standpunt dat het arrest van het Gerecht van eerste aanleg in zaak T-184/97 niet tegenstrijdig is met de kwalificatie van Sovello1 als proefproject. In het onderhavige geval is dat ook niet relevant, omdat het arrest niet ingaat op de kwestie van één enkele investering. |
| --- | --- |

(51)

Duitsland stelt zich op het standpunt dat het arrest van het Gerecht van eerste aanleg in zaak T-184/97 niet tegenstrijdig is met de kwalificatie van Sovello1 als proefproject. In het onderhavige geval is dat ook niet relevant, omdat het arrest niet ingaat op de kwestie van één enkele investering.

| (52) | Volgens Duitsland is Sovello1 wereldwijd de eerste geautomatiseerde en volledig geïntegreerde industriële installatie voor de vervaardiging van zonnecellen op basis van de String-Ribbon-technologie. |
| --- | --- |

(52)

Volgens Duitsland is Sovello1 wereldwijd de eerste geautomatiseerde en volledig geïntegreerde industriële installatie voor de vervaardiging van zonnecellen op basis van de String-Ribbon-technologie.

| (53) | Duitsland bevestigt dat Evergreen in Marlboro over een proeffabriek voor O & O-activiteiten beschikt waar ook tests worden uitgevoerd voor een proefproductielijn voor het gebruik van de String-Ribbon-technologie. Het was dan ook niet de bedoeling dat er in Sovello1 getoetst zou worden of de productie van zonnemodules op basis van de String-Ribbon-technologie mogelijk was, aangezien Evergreen dat reeds onder laboratoriumomstandigheden succesvol in Marlboro heeft getest. De vraag die middels Sovello1 beantwoord diende te worden, was veeleer of een industriële serieproductie technologisch (en commercieel) haalbaar was. Duitsland verklaart dat er in Marlboro nimmer een industriële productie heeft plaatsgevonden, noch wat de waferproductie noch wat de zonnecel- en zonnemoduleproductie betreft. In Sovello1 zijn modules van het type „Spruce Line” vervaardigd, terwijl het in Marlboro om de handmatige productiemodules van het type „Cedar Line” ging. Daarentegen is de productie in Sovello in hoge mate geautomatiseerd. |
| --- | --- |

(53)

Duitsland bevestigt dat Evergreen in Marlboro over een proeffabriek voor O & O-activiteiten beschikt waar ook tests worden uitgevoerd voor een proefproductielijn voor het gebruik van de String-Ribbon-technologie. Het was dan ook niet de bedoeling dat er in Sovello1 getoetst zou worden of de productie van zonnemodules op basis van de String-Ribbon-technologie mogelijk was, aangezien Evergreen dat reeds onder laboratoriumomstandigheden succesvol in Marlboro heeft getest. De vraag die middels Sovello1 beantwoord diende te worden, was veeleer of een industriële serieproductie technologisch (en commercieel) haalbaar was. Duitsland verklaart dat er in Marlboro nimmer een industriële productie heeft plaatsgevonden, noch wat de waferproductie noch wat de zonnecel- en zonnemoduleproductie betreft. In Sovello1 zijn modules van het type „Spruce Line” vervaardigd, terwijl het in Marlboro om de handmatige productiemodules van het type „Cedar Line” ging. Daarentegen is de productie in Sovello in hoge mate geautomatiseerd.

| (54) | De productiefaciliteit in Marlboro heeft pas in 2004 een capaciteit van 15 MWp bereikt door de installatie van nieuwe waferovens. Volgens Duitsland mag hieruit niet worden geconcludeerd dat er daar dan ook sprake is geweest van industriële productietechnologieën voor String-Ribbon-cellen of -modules of dat er een output gerealiseerd is die aan industriële maatstaven voldoet. Bovendien werd in Marlboro, zoals eerder vermeld, een ander type modules geproduceerd dan in Sovello1. Daarnaast wijst Duitsland erop dat in de zonne-energiesector doorgaans proefprojecten worden uitgevoerd met een capaciteit tussen de 10 en 30 MWp. Uit het feit dat Sovello1 zich aan de bovenkant van dit spectrum bevindt, mag niet afgeleid worden dat het geen proefproject betrof. De capaciteit van Sovello1 (30 MWp) is een gevolg van de capaciteit van de [...] (26) die specifiek voor deze fabriek is ontwikkeld. |
| --- | --- |

(54)

De productiefaciliteit in Marlboro heeft pas in 2004 een capaciteit van 15 MWp bereikt door de installatie van nieuwe waferovens. Volgens Duitsland mag hieruit niet worden geconcludeerd dat er daar dan ook sprake is geweest van industriële productietechnologieën voor String-Ribbon-cellen of -modules of dat er een output gerealiseerd is die aan industriële maatstaven voldoet. Bovendien werd in Marlboro, zoals eerder vermeld, een ander type modules geproduceerd dan in Sovello1. Daarnaast wijst Duitsland erop dat in de zonne-energiesector doorgaans proefprojecten worden uitgevoerd met een capaciteit tussen de 10 en 30 MWp. Uit het feit dat Sovello1 zich aan de bovenkant van dit spectrum bevindt, mag niet afgeleid worden dat het geen proefproject betrof. De capaciteit van Sovello1 (30 MWp) is een gevolg van de capaciteit van de [...] (26) die specifiek voor deze fabriek is ontwikkeld.

| (55) | Duitsland licht verder toe dat String-Ribbon-fabrieken gezien de huidige stand van de wetenschap een capaciteit van 75-80 MWp kunnen bereiken. Dat betekent dat geen enkele investeerder bereid zou zijn geweest om een grotere fabriek te bouwen op basis van een nieuwe, volledig ongeteste technologie. |
| --- | --- |

(55)

Duitsland licht verder toe dat String-Ribbon-fabrieken gezien de huidige stand van de wetenschap een capaciteit van 75-80 MWp kunnen bereiken. Dat betekent dat geen enkele investeerder bereid zou zijn geweest om een grotere fabriek te bouwen op basis van een nieuwe, volledig ongeteste technologie.

| (56) | Duitsland stelt dat er ten tijde van de Sovello1-investering geen normen voor het technische, conceptuele ontwerp van machines en fabrieken beschikbaar waren voor de serieproductie van zonnemodules op basis van de innovatieve String-Ribbon-technologie. Voor Sovello zijn er ook specifieke en hogere doelstellingen gehanteerd dan voor de fabriek in Marlboro (een yield van minstens [...], een stabiele zonneceleffectiviteit van [...] en een verhoging van die zonneceleffectiviteit met [...]). Dat betekent dat het niet alleen onmogelijk was om de laboratoriumproductie van Marlboro simpelweg te kopiëren, maar ook om de traditionele productieprocessen van Q-Cells te gebruiken (27). Duitsland voert talrijke voorbeelden aan om dit argument te staven. |
| --- | --- |

(56)

Duitsland stelt dat er ten tijde van de Sovello1-investering geen normen voor het technische, conceptuele ontwerp van machines en fabrieken beschikbaar waren voor de serieproductie van zonnemodules op basis van de innovatieve String-Ribbon-technologie. Voor Sovello zijn er ook specifieke en hogere doelstellingen gehanteerd dan voor de fabriek in Marlboro (een yield van minstens [...], een stabiele zonneceleffectiviteit van [...] en een verhoging van die zonneceleffectiviteit met [...]). Dat betekent dat het niet alleen onmogelijk was om de laboratoriumproductie van Marlboro simpelweg te kopiëren, maar ook om de traditionele productieprocessen van Q-Cells te gebruiken (27). Duitsland voert talrijke voorbeelden aan om dit argument te staven.

| (57) | Duitsland is daarnaast van mening dat de korte testfase, het snelle succes en de snelle commerciële toepassing niet tegenstrijdig zijn met de kwalificatie van Sovello1 als proefproject. Ook de „proefproductie” van de fabriek in Marlboro is verkocht. Dat is een gevolg van de grote vraag naar zonne-energieproducten. Zelfs modules met een kleinere yield en effectiviteit kunnen op de markt verkocht worden, zij het tegen een lagere prijs. Indien de feitelijke resultaten qua yield en effectiviteit op langere termijn echter niet aan die doelstellingen voldaan zouden hebben, was het proefproject Sovello1 mislukt. Ook in dat geval zouden de geproduceerde modules verkocht zijn, al was het maar met het oog op het beperken van de oplopende verliezen. |
| --- | --- |

(57)

Duitsland is daarnaast van mening dat de korte testfase, het snelle succes en de snelle commerciële toepassing niet tegenstrijdig zijn met de kwalificatie van Sovello1 als proefproject. Ook de „proefproductie” van de fabriek in Marlboro is verkocht. Dat is een gevolg van de grote vraag naar zonne-energieproducten. Zelfs modules met een kleinere yield en effectiviteit kunnen op de markt verkocht worden, zij het tegen een lagere prijs. Indien de feitelijke resultaten qua yield en effectiviteit op langere termijn echter niet aan die doelstellingen voldaan zouden hebben, was het proefproject Sovello1 mislukt. Ook in dat geval zouden de geproduceerde modules verkocht zijn, al was het maar met het oog op het beperken van de oplopende verliezen.

| (58) | Duitsland geeft aan dat er sinds de start van de productie in Sovello1 en de werkzaamheden aan Sovello2 vijf maanden zijn verstreken (en niet slechts drie maanden zoals gesteld in het besluit van de Commissie om de formele onderzoeksprocedure in te leiden). |
| --- | --- |

(58)

Duitsland geeft aan dat er sinds de start van de productie in Sovello1 en de werkzaamheden aan Sovello2 vijf maanden zijn verstreken (en niet slechts drie maanden zoals gesteld in het besluit van de Commissie om de formele onderzoeksprocedure in te leiden).

| (59) | Duitsland verklaart dat de testfase voor de proeffabriek Sovello1 zo kort was omdat er geen sprake was van de scheiding die in alle sectoren gebruikelijk is tussen de investerings- en de exploitatiefase (werven van gekwalificeerd personeel, nauwe samenwerking met de producenten van de machines, vroege leveringscontracten voor productiemateriaal en reserveonderdelen, het creëren van aparte ruimtes voor de cel- en moduleproductie). Daarnaast was het gehele project bijzonder goed gepland. |
| --- | --- |

(59)

Duitsland verklaart dat de testfase voor de proeffabriek Sovello1 zo kort was omdat er geen sprake was van de scheiding die in alle sectoren gebruikelijk is tussen de investerings- en de exploitatiefase (werven van gekwalificeerd personeel, nauwe samenwerking met de producenten van de machines, vroege leveringscontracten voor productiemateriaal en reserveonderdelen, het creëren van aparte ruimtes voor de cel- en moduleproductie). Daarnaast was het gehele project bijzonder goed gepland.

5.2.   De investeringsprojecten Sovello1 en Sovello2 zijn afzonderlijke projecten

| (60) | Duitsland is van mening dat er cumulatief aan alle criteria neergelegd in punt 49 van de MSF 2002 voldaan moet zijn om Sovello1 en Sovello2 samen als één enkele investering aan te kunnen merken. Duitsland voert talrijke argumenten ter onderbouwing van deze visie aan en baseert zich daarbij op de besluitvormingspraktijk van de Commissie tot nu toe. Daarbij wordt met name verwezen naar het Qimonda-besluit, het besluit van de Commissie betreffende AMD (28) (hierna het „AMD-besluit” genoemd) en het besluit van de Commissie betreffende Q-Cells (29) (hierna het „Q-Cells-besluit” genoemd). Aangezien in het geval van Sovello1 en Sovello2 niet aan deze voorwaarde wordt voldaan, dienen beide projecten elk als een afzonderlijk investeringproject aangemerkt te worden. |
| --- | --- |

(60)

Duitsland is van mening dat er cumulatief aan alle criteria neergelegd in punt 49 van de MSF 2002 voldaan moet zijn om Sovello1 en Sovello2 samen als één enkele investering aan te kunnen merken. Duitsland voert talrijke argumenten ter onderbouwing van deze visie aan en baseert zich daarbij op de besluitvormingspraktijk van de Commissie tot nu toe. Daarbij wordt met name verwezen naar het Qimonda-besluit, het besluit van de Commissie betreffende AMD (28) (hierna het „AMD-besluit” genoemd) en het besluit van de Commissie betreffende Q-Cells (29) (hierna het „Q-Cells-besluit” genoemd). Aangezien in het geval van Sovello1 en Sovello2 niet aan deze voorwaarde wordt voldaan, dienen beide projecten elk als een afzonderlijk investeringproject aangemerkt te worden.

| (61) | Duitsland geeft de verzekering dat er tussen Sovello1 en Sovello2 noch een materiële noch een technische of functionele band bestaat. Het betreft twee afzonderlijke productiefaciliteiten met volledig autonome productie-installaties, gescheiden activa, (grondpercelen, gebouwen, machines en installaties) en een eigen aansluiting op het openbare wegennet (aparte huisnummers). Bovendien bevinden de beide fabrieken zich op afgescheiden (zij het aangrenzende) percelen grond die ook op een verschillend tijdstip zijn aangekocht (30). Naar de mening van Duitsland bestrijken beide productiefaciliteiten de gehele waardeketen (van de String-Ribbon-wafers en String-Ribbon-cellen tot de String-Ribbon-modules). De beide faciliteiten zouden ook afzonderlijk verkocht kunnen worden zonder dat er fysieke veranderingen in het productieproces (31) nodig zijn. |
| --- | --- |

(61)

Duitsland geeft de verzekering dat er tussen Sovello1 en Sovello2 noch een materiële noch een technische of functionele band bestaat. Het betreft twee afzonderlijke productiefaciliteiten met volledig autonome productie-installaties, gescheiden activa, (grondpercelen, gebouwen, machines en installaties) en een eigen aansluiting op het openbare wegennet (aparte huisnummers). Bovendien bevinden de beide fabrieken zich op afgescheiden (zij het aangrenzende) percelen grond die ook op een verschillend tijdstip zijn aangekocht (30). Naar de mening van Duitsland bestrijken beide productiefaciliteiten de gehele waardeketen (van de String-Ribbon-wafers en String-Ribbon-cellen tot de String-Ribbon-modules). De beide faciliteiten zouden ook afzonderlijk verkocht kunnen worden zonder dat er fysieke veranderingen in het productieproces (31) nodig zijn.

| (62) | Duitsland stelt zich op het standpunt dat uit een vergelijking tussen Sovello1 en Sovello2 duidelijk verschillen naar voren komen met betrekking tot de productietechnologie (nieuwe procestechnologieën, productie van dunnere wafers) en de kwaliteit (hogere yield) van de (tussen-)producten (wafers, cellen en modules). |
| --- | --- |

(62)

Duitsland stelt zich op het standpunt dat uit een vergelijking tussen Sovello1 en Sovello2 duidelijk verschillen naar voren komen met betrekking tot de productietechnologie (nieuwe procestechnologieën, productie van dunnere wafers) en de kwaliteit (hogere yield) van de (tussen-)producten (wafers, cellen en modules).

| (63) | Duitsland benadrukt met name dat de koopoptie die Sovello in de koopovereenkomst heeft laten opnemen voor het perceel grond dat aan Sovello1 grenst, slechts een verplichting aan de verkoper oplegde. Op basis van de geldende steunvoorschriften is het niet toegestaan om de aankoop van een perceel grond als het begin van een investeringsproject aan te merken. Volgens Duitsland vormt die koopoptie dan ook geen eenduidig bewijs voor een uniform investeringsplan dat zowel op Sovello1 als Sovello2 betrekking heeft. |
| --- | --- |

(63)

Duitsland benadrukt met name dat de koopoptie die Sovello in de koopovereenkomst heeft laten opnemen voor het perceel grond dat aan Sovello1 grenst, slechts een verplichting aan de verkoper oplegde. Op basis van de geldende steunvoorschriften is het niet toegestaan om de aankoop van een perceel grond als het begin van een investeringsproject aan te merken. Volgens Duitsland vormt die koopoptie dan ook geen eenduidig bewijs voor een uniform investeringsplan dat zowel op Sovello1 als Sovello2 betrekking heeft.

| (64) | Duitsland wijst erop dat de Commissie in het Q-Cells-besluit geconcludeerd heeft dat twee investeringen geen verband met elkaar houden wanneer die investeringen betrekking hebben op eigen percelen grond, gebouwen en materieel, wanneer zij gescheiden bestuurd worden en wanneer uitsluitend het strategische en operationele beheer gezamenlijk wordt uitgevoerd. Aan het gemeenschappelijke strategische en operationele beheer liggen in het geval van Sovello1 en Sovello2 puur commerciële redenen ten grondslag. Dat gezamenlijke beheer is voor het bestaan en het welslagen van beide projecten echter niet noodzakelijk. |
| --- | --- |

(64)

Duitsland wijst erop dat de Commissie in het Q-Cells-besluit geconcludeerd heeft dat twee investeringen geen verband met elkaar houden wanneer die investeringen betrekking hebben op eigen percelen grond, gebouwen en materieel, wanneer zij gescheiden bestuurd worden en wanneer uitsluitend het strategische en operationele beheer gezamenlijk wordt uitgevoerd. Aan het gemeenschappelijke strategische en operationele beheer liggen in het geval van Sovello1 en Sovello2 puur commerciële redenen ten grondslag. Dat gezamenlijke beheer is voor het bestaan en het welslagen van beide projecten echter niet noodzakelijk.

| (65) | Duitsland is van mening dat het bestaande strategische plan (zoals opgenomen in de oorspronkelijke joint-ventureovereenkomst) waarin een capaciteitsuitbreiding is voorzien wanneer het project succesvol verloopt, niet verschilt van de betreffende plannen zoals die in het kader van het Qimonda-besluit zijn beoordeeld. |
| --- | --- |

(65)

Duitsland is van mening dat het bestaande strategische plan (zoals opgenomen in de oorspronkelijke joint-ventureovereenkomst) waarin een capaciteitsuitbreiding is voorzien wanneer het project succesvol verloopt, niet verschilt van de betreffende plannen zoals die in het kader van het Qimonda-besluit zijn beoordeeld.

| (66) | Duitsland stelt dat de beide investeringsprojecten Sovello1 en Sovello2 verschillende doelstellingen hadden, ook al ging het in beide gevallen om de vervaardiging van zonnemodules. Sovello1 had meer het karakter van een haalbaarheidsstudie (voor het testen van de technologische en commerciële haalbaarheid van een industriële productie binnen de gehele waardeketen op basis van de String-Ribbon-technologie), terwijl Sovello2 betrekking had op de feitelijke commerciële serieproductie van een bepaalde categorie producten waarbij de technische ervaring die bij Sovello1 is opgedaan, gestandaardiseerd diende te worden. |
| --- | --- |

(66)

Duitsland stelt dat de beide investeringsprojecten Sovello1 en Sovello2 verschillende doelstellingen hadden, ook al ging het in beide gevallen om de vervaardiging van zonnemodules. Sovello1 had meer het karakter van een haalbaarheidsstudie (voor het testen van de technologische en commerciële haalbaarheid van een industriële productie binnen de gehele waardeketen op basis van de String-Ribbon-technologie), terwijl Sovello2 betrekking had op de feitelijke commerciële serieproductie van een bepaalde categorie producten waarbij de technische ervaring die bij Sovello1 is opgedaan, gestandaardiseerd diende te worden.

| (67) | Volgens Duitsland is er in punt 61 van het besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden, bij de vergelijking tussen de vermenigvuldigingsfactor bij de investeringskosten in het Qimonda-besluit en de vermenigvuldigingsfactor bij de beide Sovello-projecten, geen rekening gehouden met sectorspecifieke kenmerken. Duitsland is dan ook van mening dat het op basis van die vergelijking niet reëel is om Sovello1 niet als een proefproject te kwalificeren. Duitsland licht daarnaast toe dat de kosten die in het Qimonda-besluit worden genoemd op drie investeringsprojecten betrekking hadden, dat de kosten voor gebouwen en installaties in de halfgeleiderindustrie aanzienlijk hoger zijn dan in de zonne-energiesector en dat de capaciteit per machine in de halfgeleiderindustrie duidelijk lager ligt (waardoor in de halfgeleiderindustrie meer machines aangeschaft dienen te worden). Daarnaast zijn er relatief weinig kosten verbonden aan proefprojecten in de halfgeleiderindustrie omdat de betreffende machines meer gestandaardiseerd zijn. Volgens Duitsland kan een hoger quotiënt van „de kosten van het vervolgproject/de kosten van het proefproject” ook terug te voeren zijn op een sterkere financiële positie van de investeerder (hetgeen dan ook geen hogere staatssteun kan rechtvaardigen). |
| --- | --- |

(67)

Volgens Duitsland is er in punt 61 van het besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden, bij de vergelijking tussen de vermenigvuldigingsfactor bij de investeringskosten in het Qimonda-besluit en de vermenigvuldigingsfactor bij de beide Sovello-projecten, geen rekening gehouden met sectorspecifieke kenmerken. Duitsland is dan ook van mening dat het op basis van die vergelijking niet reëel is om Sovello1 niet als een proefproject te kwalificeren. Duitsland licht daarnaast toe dat de kosten die in het Qimonda-besluit worden genoemd op drie investeringsprojecten betrekking hadden, dat de kosten voor gebouwen en installaties in de halfgeleiderindustrie aanzienlijk hoger zijn dan in de zonne-energiesector en dat de capaciteit per machine in de halfgeleiderindustrie duidelijk lager ligt (waardoor in de halfgeleiderindustrie meer machines aangeschaft dienen te worden). Daarnaast zijn er relatief weinig kosten verbonden aan proefprojecten in de halfgeleiderindustrie omdat de betreffende machines meer gestandaardiseerd zijn. Volgens Duitsland kan een hoger quotiënt van „de kosten van het vervolgproject/de kosten van het proefproject” ook terug te voeren zijn op een sterkere financiële positie van de investeerder (hetgeen dan ook geen hogere staatssteun kan rechtvaardigen).

| (68) | Duitsland stelt zich op het standpunt dat de algemene intentieverklaring die in de oorspronkelijke joint-ventureovereenkomst is opgenomen om de productiecapaciteiten van Sovello uit te breiden, geen argument is voor het bestaan van een functioneel verband tussen Sovello1 en Sovello2, omdat er geen sprake is van nadere specificaties voor een tweede investeringsproject (locatie, productietechnologieën, machines, siliciumleveringen en financiering). |
| --- | --- |

(68)

Duitsland stelt zich op het standpunt dat de algemene intentieverklaring die in de oorspronkelijke joint-ventureovereenkomst is opgenomen om de productiecapaciteiten van Sovello uit te breiden, geen argument is voor het bestaan van een functioneel verband tussen Sovello1 en Sovello2, omdat er geen sprake is van nadere specificaties voor een tweede investeringsproject (locatie, productietechnologieën, machines, siliciumleveringen en financiering).

| (69) | Duitsland geeft aan dat de uiteindelijke beslissing in juni 2006 over de uitvoering van Sovello2 op basis van de volgende aspecten is genomen: 1. een aanhoudend sterke vraag op de markt waardoor de afzet van de producten op lange termijn is gewaarborgd, 2. het afsluiten van een langlopende overeenkomst met betrekking tot de levering van de grondstof silicium (overeenkomst met REC in juni 2006), 3. de bewezen technische en economische haalbaarheid middels het proefproject Sovello1 (het geplande niveau voor de yield en stabiele celeffectiviteit is in juni 2006 bereikt). |
| --- | --- |

(69)

Duitsland geeft aan dat de uiteindelijke beslissing in juni 2006 over de uitvoering van Sovello2 op basis van de volgende aspecten is genomen: 1. een aanhoudend sterke vraag op de markt waardoor de afzet van de producten op lange termijn is gewaarborgd, 2. het afsluiten van een langlopende overeenkomst met betrekking tot de levering van de grondstof silicium (overeenkomst met REC in juni 2006), 3. de bewezen technische en economische haalbaarheid middels het proefproject Sovello1 (het geplande niveau voor de yield en stabiele celeffectiviteit is in juni 2006 bereikt).

| (70) | Duitsland wijst erop dat het ten tijde van het investeringsbesluit inzake Sovello1 (januari 2005) zowel technisch als commercieel onmogelijk was om een investering in Sovello2 te voorzien. Bovendien was het succes van het Sovello1-project op dat moment ook nog onzeker. |
| --- | --- |

(70)

Duitsland wijst erop dat het ten tijde van het investeringsbesluit inzake Sovello1 (januari 2005) zowel technisch als commercieel onmogelijk was om een investering in Sovello2 te voorzien. Bovendien was het succes van het Sovello1-project op dat moment ook nog onzeker.

5.3.   Geen economische reden voor een kunstmatige scheiding van Sovello1 en Sovello2

| (71) | Duitsland stelt dat Sovello geen economische reden had om Sovello1 en Sovello2 kunstmatig te scheiden. Door het autonome concept van beide productiefaciliteiten heeft Sovello circa [...] EUR aan extra kosten gemaakt (32). Duitsland is dan ook van mening dat Sovello niet heeft kunnen profiteren van de synergieën en schaalvoordelen die zich over het algemeen bij één enkele investering voordoen. De hogere investeringskosten zouden ook niet worden gecompenseerd door het hogere steunbedrag indien beide projecten als afzonderlijke investeringen aangemerkt zouden worden, aangezien dat extra steunbedrag slechts circa 10 miljoen EUR zou bedragen (33). |
| --- | --- |

(71)

Duitsland stelt dat Sovello geen economische reden had om Sovello1 en Sovello2 kunstmatig te scheiden. Door het autonome concept van beide productiefaciliteiten heeft Sovello circa [...] EUR aan extra kosten gemaakt (32). Duitsland is dan ook van mening dat Sovello niet heeft kunnen profiteren van de synergieën en schaalvoordelen die zich over het algemeen bij één enkele investering voordoen. De hogere investeringskosten zouden ook niet worden gecompenseerd door het hogere steunbedrag indien beide projecten als afzonderlijke investeringen aangemerkt zouden worden, aangezien dat extra steunbedrag slechts circa 10 miljoen EUR zou bedragen (33).

5.4.   Conclusie: Sovello1 en Sovello2 vormen niet één en dezelfde investering

| (72) | Duitsland concludeert uit de besluiten van de Commissie in het verleden dat de Commissie twee afzonderlijke investeringen uitsluitend als één enkele investering aanmerkt wanneer er cumulatief aan alle criteria is voldaan zoals neergelegd in punt 49 van de MSF 2002. Zelfs indien Sovello1 niet als proefproject aangemerkt zou worden, is Duitsland dan ook van mening dat Sovello1 en Sovello2 samen niet één en dezelfde investering vormen, omdat er niet cumulatief wordt voldaan aan de criteria zoals neergelegd in punt 49 van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(72)

Duitsland concludeert uit de besluiten van de Commissie in het verleden dat de Commissie twee afzonderlijke investeringen uitsluitend als één enkele investering aanmerkt wanneer er cumulatief aan alle criteria is voldaan zoals neergelegd in punt 49 van de MSF 2002. Zelfs indien Sovello1 niet als proefproject aangemerkt zou worden, is Duitsland dan ook van mening dat Sovello1 en Sovello2 samen niet één en dezelfde investering vormen, omdat er niet cumulatief wordt voldaan aan de criteria zoals neergelegd in punt 49 van de MSF 2002.

| (73) | Duitsland stelt dat het feit dat de beide projecten op aangrenzende locaties en qua tijd kort na elkaar zijn uitgevoerd, niet tot de conclusie mag leiden dat beide investeringen samen als één enkele investering aangemerkt moeten worden in de zin van punt 49 van de MSF 2002 of dat de projecten kunstmatig opgesplitst zijn om de voorschriften van de MSF 2002 te omzeilen. |
| --- | --- |

(73)

Duitsland stelt dat het feit dat de beide projecten op aangrenzende locaties en qua tijd kort na elkaar zijn uitgevoerd, niet tot de conclusie mag leiden dat beide investeringen samen als één enkele investering aangemerkt moeten worden in de zin van punt 49 van de MSF 2002 of dat de projecten kunstmatig opgesplitst zijn om de voorschriften van de MSF 2002 te omzeilen.

6.   BEOORDELING VAN DE STEUN

6.1.   Is er sprake van staatssteun in de zin van artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag

| (74) | In haar besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden heeft de Commissie geconcludeerd dat de financiële steun die Duitsland op grond van de betreffende regionalesteunregelingen (de „GA-regeling” en de „Wet investeringspremies”) voornemens is te verlenen, staatssteun vormt in de zin van artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag. Deze conclusie is door Duitsland niet betwist. |
| --- | --- |

(74)

In haar besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden heeft de Commissie geconcludeerd dat de financiële steun die Duitsland op grond van de betreffende regionalesteunregelingen (de „GA-regeling” en de „Wet investeringspremies”) voornemens is te verlenen, staatssteun vormt in de zin van artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag. Deze conclusie is door Duitsland niet betwist.

6.2.   Aanmeldingsplicht, rechtmatigheid van de steun en toepasselijk recht

| (75) | Duitsland heeft de maatregel op 20 december 2006 aangemeld en heeft daardoor voldaan aan de aanmeldingsplicht zoals neergelegd in punt 24 van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(75)

Duitsland heeft de maatregel op 20 december 2006 aangemeld en heeft daardoor voldaan aan de aanmeldingsplicht zoals neergelegd in punt 24 van de MSF 2002.

| (76) | In overeenstemming met punt 63 en voetnoot 58 van de richtsnoeren inzake regionale steunmaatregelen 2007-2013 (34), op grond waarvan individuele aangemelde investeringsprojecten getoetst worden aan de regels die op het tijdstip van aanmelding van kracht zijn, heeft de Commissie de aangemelde steunmaatregel beoordeeld op basis van de richtsnoeren inzake regionalesteunmaatregelen 1998, de regionalesteunkaart voor Duitsland (2004-2006) en de MSF 2002. |
| --- | --- |

(76)

In overeenstemming met punt 63 en voetnoot 58 van de richtsnoeren inzake regionale steunmaatregelen 2007-2013 (34), op grond waarvan individuele aangemelde investeringsprojecten getoetst worden aan de regels die op het tijdstip van aanmelding van kracht zijn, heeft de Commissie de aangemelde steunmaatregel beoordeeld op basis van de richtsnoeren inzake regionalesteunmaatregelen 1998, de regionalesteunkaart voor Duitsland (2004-2006) en de MSF 2002.

6.3.   Verenigbaarheid van de steun met de algemene bepalingen van de richtsnoeren voor regionalesteunmaatregelen 1998

| (77) | In haar besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden, heeft de Commissie al vastgesteld dat het bij het project om een initiële investering gaat in de zin van de richtsnoeren 1998, dat de subsidiabele investeringskosten nauwkeurig aangegeven zijn en dat de regels voor de cumulering van de steun in acht zijn genomen. Bovendien heeft Sovello de steun vóór het begin van de projectwerkzaamheden aangevraagd en is de onderneming gehouden om de investering na afronding van het project minimaal vijf jaar in het bewuste gebied te behouden. Daarnaast levert Sovello een eigen bijdrage die vrij is van overheidssteun ter hoogte van minimaal 25 % van de subsidiabele kosten. Aangezien de steun voor Sovello toegekend wordt in het kader van reeds getoetste regelingen, is die steun in beginsel in overeenstemming met de algemene bepalingen van de richtsnoeren voor regionalesteunmaatregelen 1998. De Commissie bevestigt die conclusie in de onderhavige beschikking. |
| --- | --- |

(77)

In haar besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden, heeft de Commissie al vastgesteld dat het bij het project om een initiële investering gaat in de zin van de richtsnoeren 1998, dat de subsidiabele investeringskosten nauwkeurig aangegeven zijn en dat de regels voor de cumulering van de steun in acht zijn genomen. Bovendien heeft Sovello de steun vóór het begin van de projectwerkzaamheden aangevraagd en is de onderneming gehouden om de investering na afronding van het project minimaal vijf jaar in het bewuste gebied te behouden. Daarnaast levert Sovello een eigen bijdrage die vrij is van overheidssteun ter hoogte van minimaal 25 % van de subsidiabele kosten. Aangezien de steun voor Sovello toegekend wordt in het kader van reeds getoetste regelingen, is die steun in beginsel in overeenstemming met de algemene bepalingen van de richtsnoeren voor regionalesteunmaatregelen 1998. De Commissie bevestigt die conclusie in de onderhavige beschikking.

6.4.   Verenigbaarheid van de steun met de MSF 2002

6.4.1.   Eén en dezelfde investering

| (78) | In overeenstemming met punt 49 van de MSF 2002 mag een investeringsproject niet op kunstmatige wijze in onderprojecten worden verdeeld om aan het bepaalde in de kaderregeling te ontkomen. Eén en dezelfde investering omvat alle investeringen in vaste activa die in een periode van drie jaar worden verricht (35). In het kader van de MSF 2002 wordt het navolgende onder een productie-installatie verstaan: „een geheel van economisch onscheidbare vaste activa die een welomlijnde technische functie vervullen, waartussen een materiële of functionele band bestaat en die op duidelijk omschreven doelstellingen zijn gericht, zoals de vervaardiging van een bepaald product”. |
| --- | --- |

(78)

In overeenstemming met punt 49 van de MSF 2002 mag een investeringsproject niet op kunstmatige wijze in onderprojecten worden verdeeld om aan het bepaalde in de kaderregeling te ontkomen. Eén en dezelfde investering omvat alle investeringen in vaste activa die in een periode van drie jaar worden verricht (35). In het kader van de MSF 2002 wordt het navolgende onder een productie-installatie verstaan: „een geheel van economisch onscheidbare vaste activa die een welomlijnde technische functie vervullen, waartussen een materiële of functionele band bestaat en die op duidelijk omschreven doelstellingen zijn gericht, zoals de vervaardiging van een bepaald product”.

| (79) | Aangezien Sovello in het verleden al steun heeft ontvangen voor een eerder investeringsproject (Sovello1) op dezelfde locatie (op een perceel grond dat aan het Sovello2-terrein grenst) en er tussen het begin van de werkzaamheden aan het Sovello1-project (2005) en het begin van de werkzaamheden aan het Sovello2-project (juli 2006) minder dan drie jaar zijn verstreken, dient vastgesteld te worden of die eerdere investering samen met het aangemelde Sovello2-project één enkele investering vormt. |
| --- | --- |

(79)

Aangezien Sovello in het verleden al steun heeft ontvangen voor een eerder investeringsproject (Sovello1) op dezelfde locatie (op een perceel grond dat aan het Sovello2-terrein grenst) en er tussen het begin van de werkzaamheden aan het Sovello1-project (2005) en het begin van de werkzaamheden aan het Sovello2-project (juli 2006) minder dan drie jaar zijn verstreken, dient vastgesteld te worden of die eerdere investering samen met het aangemelde Sovello2-project één enkele investering vormt.

| (80) | De Commissie stelt zich doorgaans op het standpunt dat alle investeringen die binnen een periode van drie jaar in vaste activa in een productie-installatie worden gedaan, als één enkele investering aangemerkt moeten worden. De opmerkingen van Duitsland over de kwestie van die enkele investering zijn op basis van de criteria van punt 49 van de MSF 2002 beoordeeld. |
| --- | --- |

(80)

De Commissie stelt zich doorgaans op het standpunt dat alle investeringen die binnen een periode van drie jaar in vaste activa in een productie-installatie worden gedaan, als één enkele investering aangemerkt moeten worden. De opmerkingen van Duitsland over de kwestie van die enkele investering zijn op basis van de criteria van punt 49 van de MSF 2002 beoordeeld.

| (81) | De Commissie is van mening dat er geen aanwijzingen zijn die erop duiden dat het investeringsproject op kunstmatige wijze in twee deelprojecten is onderverdeeld om het bepaalde in de MSF 2002 te omzeilen. Het feit dat de bepalingen van de MSF 2002 niet opzettelijk zijn omzeild, leidt echter niet automatisch tot de conclusie dat de projecten die binnen een periode van drie jaar zijn begonnen niet één enkele investering vormen (zie ook de punten 47 tot en met 49 van het AMD-besluit waarin de Commissie concludeert dat het één enkele investering betrof hoewel de projecten niet opzettelijk op kunstmatige wijze in onderprojecten waren verdeeld om het bepaalde in de MSF 2002 te omzeilen). De vraag of er van één enkele investering sprake is, dient dan ook aan de hand van de feiten getoetst te worden op basis van de criteria zoals neergelegd in punt 49 van de MSF 2002 en niet op basis van de conclusie of er al dan niet met opzet is gehandeld. |
| --- | --- |

(81)

De Commissie is van mening dat er geen aanwijzingen zijn die erop duiden dat het investeringsproject op kunstmatige wijze in twee deelprojecten is onderverdeeld om het bepaalde in de MSF 2002 te omzeilen. Het feit dat de bepalingen van de MSF 2002 niet opzettelijk zijn omzeild, leidt echter niet automatisch tot de conclusie dat de projecten die binnen een periode van drie jaar zijn begonnen niet één enkele investering vormen (zie ook de punten 47 tot en met 49 van het AMD-besluit waarin de Commissie concludeert dat het één enkele investering betrof hoewel de projecten niet opzettelijk op kunstmatige wijze in onderprojecten waren verdeeld om het bepaalde in de MSF 2002 te omzeilen). De vraag of er van één enkele investering sprake is, dient dan ook aan de hand van de feiten getoetst te worden op basis van de criteria zoals neergelegd in punt 49 van de MSF 2002 en niet op basis van de conclusie of er al dan niet met opzet is gehandeld.

| (82) | Uit de besluitvormingspraktijk van de Commissie blijkt volgens Duitsland dat er cumulatief aan alle criteria van punt 49 van de MSF 2002 voldaan moet zijn om twee projecten als één enkele investering aan te kunnen merken. De Commissie kan deze interpretatie niet volgen. In geen van de besluiten van de Commissie in het verleden is ooit geconcludeerd dat er cumulatief aan alle criteria voldaan moet worden om te kunnen concluderen dat er van één enkele investering sprake is. De Commissie is van mening dat in de MSF 2002 veeleer een algemene beoordeling van deze criteria is voorzien. De criteria dienen afzonderlijk op een algemene wijze getoetst te worden. Dat betekent dat twee investeringsprojecten toch één en dezelfde investering kunnen vormen ook al is er niet aan alle criteria voldaan. |
| --- | --- |

(82)

Uit de besluitvormingspraktijk van de Commissie blijkt volgens Duitsland dat er cumulatief aan alle criteria van punt 49 van de MSF 2002 voldaan moet zijn om twee projecten als één enkele investering aan te kunnen merken. De Commissie kan deze interpretatie niet volgen. In geen van de besluiten van de Commissie in het verleden is ooit geconcludeerd dat er cumulatief aan alle criteria voldaan moet worden om te kunnen concluderen dat er van één enkele investering sprake is. De Commissie is van mening dat in de MSF 2002 veeleer een algemene beoordeling van deze criteria is voorzien. De criteria dienen afzonderlijk op een algemene wijze getoetst te worden. Dat betekent dat twee investeringsprojecten toch één en dezelfde investering kunnen vormen ook al is er niet aan alle criteria voldaan.

| (83) | De criteria






  — | een welomlijnde technische functie, |
| --- | --- | --- |

(83)

De criteria

—

een welomlijnde technische functie,

| — | een materiële of functionele band, |
| --- | --- |

—

een materiële of functionele band,

| — | een duidelijk omschreven doelstelling, en |
| --- | --- |

—

een duidelijk omschreven doelstelling, en

| — | economische onscheidbaarheid, |
| --- | --- |

—

economische onscheidbaarheid,

worden hierna in het kader van een algemene beoordeling geanalyseerd en beoordeeld.

| (84) | Daarbij wordt ook rekening gehouden met het argument dat Duitsland naar voren heeft gebracht dat Sovello geen commerciële reden had om Sovello1 en Sovello2 op kunstmatige wijze op te splitsen. |
| --- | --- |

(84)

Daarbij wordt ook rekening gehouden met het argument dat Duitsland naar voren heeft gebracht dat Sovello geen commerciële reden had om Sovello1 en Sovello2 op kunstmatige wijze op te splitsen.

6.4.1.1.   Een welomlijnde technische functie

| (85) | Beide fabrieken vervullen eenzelfde welomlijnde technische functie: de productie van zonnemodules op basis van de String-Ribbon-technologie. Daarnaast wijst niets erop dat er voor de productie in Sovello1 respectievelijk in Sovello2 een andere input nodig is (in beide gevallen is silicium de grondstof). De veranderingen in de uitrusting en machines van Sovello2 als gevolg van de opgedane ervaringen bij Sovello1 met het oog op het optimaliseren van de efficiëntie van de productie, kunnen tot geringe verschillen leiden tussen de modules die in Sovello1 respectievelijk Sovello2 worden vervaardigd. De Commissie is echter van mening dat deze verschillen het gevolg zijn van gebruikelijke aanpassingen in het kader van industriële projecten. Dit verandert niets aan het feit dat beide fabrieken eenzelfde welomlijnde technische functie vervullen. |
| --- | --- |

(85)

Beide fabrieken vervullen eenzelfde welomlijnde technische functie: de productie van zonnemodules op basis van de String-Ribbon-technologie. Daarnaast wijst niets erop dat er voor de productie in Sovello1 respectievelijk in Sovello2 een andere input nodig is (in beide gevallen is silicium de grondstof). De veranderingen in de uitrusting en machines van Sovello2 als gevolg van de opgedane ervaringen bij Sovello1 met het oog op het optimaliseren van de efficiëntie van de productie, kunnen tot geringe verschillen leiden tussen de modules die in Sovello1 respectievelijk Sovello2 worden vervaardigd. De Commissie is echter van mening dat deze verschillen het gevolg zijn van gebruikelijke aanpassingen in het kader van industriële projecten. Dit verandert niets aan het feit dat beide fabrieken eenzelfde welomlijnde technische functie vervullen.

6.4.1.2.   Een materiële of functionele band

| (86) | Sovello1 en Sovello2 zijn afzonderlijke productiefaciliteiten met aparte vaste activa en een eigen aansluiting op het openbare wegennet. Beide productiefaciliteiten bestrijken het gehele productieproces voor zonnemodules, van wafers via cellen tot modules. Er is geen materiële band tussen de „vaste activa die een welomlijnde technische functie vervullen” van de beide productiefaciliteiten. In een rapport dat aan de Commissie is overgelegd, wordt geconcludeerd dat de fabrieken afzonderlijk verkocht en geëxploiteerd kunnen worden zonder dat er materiële aanpassingen in het productieproces nodig zijn. De Commissie ziet geen aanleiding om deze conclusie in twijfel te trekken. |
| --- | --- |

(86)

Sovello1 en Sovello2 zijn afzonderlijke productiefaciliteiten met aparte vaste activa en een eigen aansluiting op het openbare wegennet. Beide productiefaciliteiten bestrijken het gehele productieproces voor zonnemodules, van wafers via cellen tot modules. Er is geen materiële band tussen de „vaste activa die een welomlijnde technische functie vervullen” van de beide productiefaciliteiten. In een rapport dat aan de Commissie is overgelegd, wordt geconcludeerd dat de fabrieken afzonderlijk verkocht en geëxploiteerd kunnen worden zonder dat er materiële aanpassingen in het productieproces nodig zijn. De Commissie ziet geen aanleiding om deze conclusie in twijfel te trekken.

| (87) | Een aantal diensten van de fabrieken Sovello1 en Sovello2 is gecentraliseerd. Daarnaast vervaardigen de fabrieken eenzelfde product op basis van dezelfde procedures en met dezelfde machines en installaties. Bovendien maken zij doorgaans gebruik van dezelfde leveranciers van machines, uitrusting en grondstoffen en is het onderhoud en het beheer van reserveonderdelen centraal geregeld. Het is echter ook een feit dat bepaalde elementen ontbreken die typerend zijn voor een functionele band tussen de „vaste activa die een welomlijnde technische functie vervullen” van de beide productiefaciliteiten. Zo bestaat er bijvoorbeeld tussen de beide Sovello-projecten geen leveringsbetrekking, wordt er geen gebruik gemaakt van een gemeenschappelijke infrastructuur (zoals een krachtcentrale of iets soortgelijks) en worden er ook geen tussenproducten uitgewisseld. Beide fabrieken hebben onafhankelijke productielijnen. |
| --- | --- |

(87)

Een aantal diensten van de fabrieken Sovello1 en Sovello2 is gecentraliseerd. Daarnaast vervaardigen de fabrieken eenzelfde product op basis van dezelfde procedures en met dezelfde machines en installaties. Bovendien maken zij doorgaans gebruik van dezelfde leveranciers van machines, uitrusting en grondstoffen en is het onderhoud en het beheer van reserveonderdelen centraal geregeld. Het is echter ook een feit dat bepaalde elementen ontbreken die typerend zijn voor een functionele band tussen de „vaste activa die een welomlijnde technische functie vervullen” van de beide productiefaciliteiten. Zo bestaat er bijvoorbeeld tussen de beide Sovello-projecten geen leveringsbetrekking, wordt er geen gebruik gemaakt van een gemeenschappelijke infrastructuur (zoals een krachtcentrale of iets soortgelijks) en worden er ook geen tussenproducten uitgewisseld. Beide fabrieken hebben onafhankelijke productielijnen.

| (88) | Wat de koopoptie voor aangrenzende terreinen in de koopovereenkomst voor het perceel grond voor Sovello1 betreft, sluit de Commissie zich in dit specifieke geval bij het standpunt van Duitsland aan dat een dergelijke koopoptie op zich onvoldoende aanleiding vormt om te concluderen dat er een functionele band bestaat in de zin van punt 49 van de MSF 2002. Dit geldt te meer aangezien de begunstigde van de koopoptie geen aanvullende financiële prestatie hoeft te leveren en omdat de investeerder in Sovello2 ook alternatieve vestigingslocaties heeft overwogen. |
| --- | --- |

(88)

Wat de koopoptie voor aangrenzende terreinen in de koopovereenkomst voor het perceel grond voor Sovello1 betreft, sluit de Commissie zich in dit specifieke geval bij het standpunt van Duitsland aan dat een dergelijke koopoptie op zich onvoldoende aanleiding vormt om te concluderen dat er een functionele band bestaat in de zin van punt 49 van de MSF 2002. Dit geldt te meer aangezien de begunstigde van de koopoptie geen aanvullende financiële prestatie hoeft te leveren en omdat de investeerder in Sovello2 ook alternatieve vestigingslocaties heeft overwogen.

| (89) | Op grond van bovenstaande overwegingen is de Commissie van mening dat er geen materiële en geen sterke functionele band tussen Sovello1 en Sovello2 bestaat in de zin van punt 49 van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(89)

Op grond van bovenstaande overwegingen is de Commissie van mening dat er geen materiële en geen sterke functionele band tussen Sovello1 en Sovello2 bestaat in de zin van punt 49 van de MSF 2002.

6.4.1.3.   Een duidelijk omschreven doelstelling

| (90) | Duitsland stelt zich op het standpunt dat Sovello1 een proefproject betrof waarbij op industriële schaal het functioneren, de efficiëntie (yield) en de economische levensvatbaarheid voor de gehele waardeketen aangetoond diende te worden van een productieproces gebaseerd op een fundamenteel innovatieve technologie (36). Het doel van Sovello2 was daarentegen om op basis van die aangetoonde technische en commerciële haalbaarheid de capaciteit uit te breiden en tot massaproductie over te gaan. Duitsland concludeert dan ook dat de investeringsprojecten Sovello1 en Sovello2 verschillende doelstellingen hadden. |
| --- | --- |

(90)

Duitsland stelt zich op het standpunt dat Sovello1 een proefproject betrof waarbij op industriële schaal het functioneren, de efficiëntie (yield) en de economische levensvatbaarheid voor de gehele waardeketen aangetoond diende te worden van een productieproces gebaseerd op een fundamenteel innovatieve technologie (36). Het doel van Sovello2 was daarentegen om op basis van die aangetoonde technische en commerciële haalbaarheid de capaciteit uit te breiden en tot massaproductie over te gaan. Duitsland concludeert dan ook dat de investeringsprojecten Sovello1 en Sovello2 verschillende doelstellingen hadden.

| (91) | Op dit punt wil de Commissie graag duidelijk maken dat zij er — in tegenstelling tot de interpretatie van Duitsland — in het Qimonda-besluit niet van is uitgegaan dat proefprojecten per definitie een ander doel moeten hebben met het oog op de toepassing van punt 49 van de MSF 2002. De Commissie heeft in dat besluit slechts vastgesteld dat het in het geding zijnde proefproject een ander doel had en dat het samen met het tweede project niet één en dezelfde investering vormde. Bij de toetsing van de doelstellingen van twee projecten kan het feit dat het bij een van de projecten om een proefproject gaat, weliswaar een duidelijke aanwijzing zijn dat de twee projecten verschillende doelstellingen hebben, maar afhankelijk van de specifieke kenmerken van de afzonderlijke projecten kan dat feit toch onvoldoende bewijs leveren om de doelstellingen van de beide projecten duidelijk af te bakenen. Mede gezien de problemen bij het afbakenen van een proefproject is de Commissie dan ook van mening dat veeleer aan de hand van de afzonderlijke projectkenmerken beoordeeld dient te worden of een project op grond van zijn specifieke proefkarakter een doelstelling heeft die zich in afdoende mate van het doel van het tweede project onderscheidt. In het onderhavige geval is een aantal elementen aangevoerd om aan te tonen dat Sovello1 en Sovello2 twee verschillende, duidelijk omschreven doelstellingen hebben. |
| --- | --- |

(91)

Op dit punt wil de Commissie graag duidelijk maken dat zij er — in tegenstelling tot de interpretatie van Duitsland — in het Qimonda-besluit niet van is uitgegaan dat proefprojecten per definitie een ander doel moeten hebben met het oog op de toepassing van punt 49 van de MSF 2002. De Commissie heeft in dat besluit slechts vastgesteld dat het in het geding zijnde proefproject een ander doel had en dat het samen met het tweede project niet één en dezelfde investering vormde. Bij de toetsing van de doelstellingen van twee projecten kan het feit dat het bij een van de projecten om een proefproject gaat, weliswaar een duidelijke aanwijzing zijn dat de twee projecten verschillende doelstellingen hebben, maar afhankelijk van de specifieke kenmerken van de afzonderlijke projecten kan dat feit toch onvoldoende bewijs leveren om de doelstellingen van de beide projecten duidelijk af te bakenen. Mede gezien de problemen bij het afbakenen van een proefproject is de Commissie dan ook van mening dat veeleer aan de hand van de afzonderlijke projectkenmerken beoordeeld dient te worden of een project op grond van zijn specifieke proefkarakter een doelstelling heeft die zich in afdoende mate van het doel van het tweede project onderscheidt. In het onderhavige geval is een aantal elementen aangevoerd om aan te tonen dat Sovello1 en Sovello2 twee verschillende, duidelijk omschreven doelstellingen hebben.

| (92) | De argumenten die door de EPIA naar voren zijn gebracht, bevestigen dat de ontwikkeling van innovaties en nieuwe technologieën in de zonne-energiesector op basis van economische criteria vaak in fasen verloopt. De fotovoltaïsche industrie kent talrijke projecten die bedoeld zijn om voorafgaand aan de massaproductie de industriële haalbaarheid van innovaties en de reproduceerbaarheid van processen te testen. Die argumenten bevestigen daarnaast dat het bij Sovello1 wereldwijd een eerste investering betrof met het oog op het industrieel testen van de String-Ribbon-technologie. |
| --- | --- |

(92)

De argumenten die door de EPIA naar voren zijn gebracht, bevestigen dat de ontwikkeling van innovaties en nieuwe technologieën in de zonne-energiesector op basis van economische criteria vaak in fasen verloopt. De fotovoltaïsche industrie kent talrijke projecten die bedoeld zijn om voorafgaand aan de massaproductie de industriële haalbaarheid van innovaties en de reproduceerbaarheid van processen te testen. Die argumenten bevestigen daarnaast dat het bij Sovello1 wereldwijd een eerste investering betrof met het oog op het industrieel testen van de String-Ribbon-technologie.

| (93) | Uit de kaderovereenkomst voor de joint venture concludeert de Commissie dat de waferproductie in Sovello1 weliswaar op basis van de String-Ribbon-technologie plaatsvond, maar dat deze in combinatie met de productietechnologieën van Q-Cells toegepast diende te worden teneinde productieprocessen te ontwikkelen die op industriële schaal gebruikt zouden kunnen worden alsmede om aan te tonen dat die productie economisch levensvatbaar was. Dit omvatte onder andere een reeks technologische innovaties en de ontwikkeling van speciale machines voor Sovello1. Het zwaartepunt lag daarbij op de automatisering en de reproduceerbaarheid van de productieprocessen op industriële schaal. Dit heeft uiteindelijk geleid tot de productie van modules van het type „Spruce Line”. Sovello1 was dan ook een volledig nieuw project dat bedoeld was om de technische haalbaarheid en de economische levensvatbaarheid op industriële schaal te testen van de productie van zonnemodules op basis van de String-Ribbon-technologie. Sovello2 was daarentegen gericht op de industriële serieproductie. Die serieproductie zou echter alleen maar in gang gezet kunnen worden als Sovello1 een succes zou blijken te zijn. |
| --- | --- |

(93)

Uit de kaderovereenkomst voor de joint venture concludeert de Commissie dat de waferproductie in Sovello1 weliswaar op basis van de String-Ribbon-technologie plaatsvond, maar dat deze in combinatie met de productietechnologieën van Q-Cells toegepast diende te worden teneinde productieprocessen te ontwikkelen die op industriële schaal gebruikt zouden kunnen worden alsmede om aan te tonen dat die productie economisch levensvatbaar was. Dit omvatte onder andere een reeks technologische innovaties en de ontwikkeling van speciale machines voor Sovello1. Het zwaartepunt lag daarbij op de automatisering en de reproduceerbaarheid van de productieprocessen op industriële schaal. Dit heeft uiteindelijk geleid tot de productie van modules van het type „Spruce Line”. Sovello1 was dan ook een volledig nieuw project dat bedoeld was om de technische haalbaarheid en de economische levensvatbaarheid op industriële schaal te testen van de productie van zonnemodules op basis van de String-Ribbon-technologie. Sovello2 was daarentegen gericht op de industriële serieproductie. Die serieproductie zou echter alleen maar in gang gezet kunnen worden als Sovello1 een succes zou blijken te zijn.

| (94) | In haar besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden heeft de Commissie haar twijfels geuit met betrekking tot de omvang van Sovello1 (een productiecapaciteit van 30 MWp) ten opzichte van de laboratoriumproductie in Marlboro (15 MWp) en de serieproductie van Sovello2 (slechts 60 MWp). Duitsland heeft in dat verband echter toegelicht dat de fabriek in Marlboro pas in 2004 de volledige capaciteit had bereikt. Daarnaast stelt Duitsland dat dit geen bewijs vormt dat er in Marlboro industriële productieprocessen gebruikt werden. Dit wordt ook onderstreept door het feit dat Evergreen op dit moment overweegt om de productie in Marlboro te beëindigen (en aldaar uitsluitend O & O-activiteiten uit te voeren) en de nieuwe productie-installatie in Devens uit te breiden (37). |
| --- | --- |

(94)

In haar besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden heeft de Commissie haar twijfels geuit met betrekking tot de omvang van Sovello1 (een productiecapaciteit van 30 MWp) ten opzichte van de laboratoriumproductie in Marlboro (15 MWp) en de serieproductie van Sovello2 (slechts 60 MWp). Duitsland heeft in dat verband echter toegelicht dat de fabriek in Marlboro pas in 2004 de volledige capaciteit had bereikt. Daarnaast stelt Duitsland dat dit geen bewijs vormt dat er in Marlboro industriële productieprocessen gebruikt werden. Dit wordt ook onderstreept door het feit dat Evergreen op dit moment overweegt om de productie in Marlboro te beëindigen (en aldaar uitsluitend O & O-activiteiten uit te voeren) en de nieuwe productie-installatie in Devens uit te breiden (37).

| (95) | Duitsland wijst er tevens op dat proefprojecten met een productiecapaciteit tussen de 10 en 30 MWp in de fotovoltaïsche sector gebruikelijk zijn. Bovendien is de capaciteit van 30 MWp in het geval van Sovello1 een gevolg van het gebruik van [...]. Aanvankelijk had de Commissie haar twijfels over de beperkte productiecapaciteit van Sovello2 (vergeleken met Sovello1). Duitsland heeft echter verklaard dat fabrieken die op basis van de String-Ribbon-technologie werken op dit moment een maximale capaciteit van ca. 75 tot 80 MWp bereiken. In 2008 is er daarom een begin gemaakt met een nieuwe uitbreiding van Sovello (Sovello3) en die is inmiddels bijna afgerond. |
| --- | --- |

(95)

Duitsland wijst er tevens op dat proefprojecten met een productiecapaciteit tussen de 10 en 30 MWp in de fotovoltaïsche sector gebruikelijk zijn. Bovendien is de capaciteit van 30 MWp in het geval van Sovello1 een gevolg van het gebruik van [...]. Aanvankelijk had de Commissie haar twijfels over de beperkte productiecapaciteit van Sovello2 (vergeleken met Sovello1). Duitsland heeft echter verklaard dat fabrieken die op basis van de String-Ribbon-technologie werken op dit moment een maximale capaciteit van ca. 75 tot 80 MWp bereiken. In 2008 is er daarom een begin gemaakt met een nieuwe uitbreiding van Sovello (Sovello3) en die is inmiddels bijna afgerond.

| (96) | Met betrekking tot de vermenigvuldigingsfactor bij de kosten van de Qimonda-investeringen ten opzichte van de betreffende factor bij de twee Sovello-investeringsprojecten, constateert de Commissie dat de kosten in het Qimonda-besluit op drie investeringsprojecten betrekking hadden, dat de kosten voor gebouwen en installaties in de halfgeleiderindustrie aanzienlijk hoger zijn dan in de fotovoltaïsche sector en dat de output per machine in de halfgeleiderindustrie duidelijk lager ligt (waardoor in de halfgeleiderindustrie voor de massaproductie meer machines nodig zijn). Daarnaast stelt de Commissie vast dat proefprojecten in de halfgeleiderindustrie goedkoper zijn omdat de betreffende machines meer gestandaardiseerd zijn. De Commissie is verder van mening dat een hoger quotiënt van „de kosten van het vervolgproject/de kosten van het proefproject” ook terug te voeren kan zijn op een sterkere financiële positie van de investeerder. De Commissie constateert tevens dat er aanvankelijk een veel groter project (Sovello2 + Sovello3) aangemeld was. In een latere fase zijn de toewijzingen voor Sovello3 geschrapt en is ook gebleken dat het investeringsproject Sovello3 vertraging had opgelopen. Om deze redenen en rekening houdend met de dynamiek en de snelle ontwikkeling in deze vraagafhankelijke sector, is de Commissie van mening dat de „lage” vermenigvuldigingsfactor bij de kosten van de beide Sovello-projecten niet tot de conclusie kan leiden dat Sovello1 geen proefproject is met een andere doelstelling dan Sovello2. |
| --- | --- |

(96)

Met betrekking tot de vermenigvuldigingsfactor bij de kosten van de Qimonda-investeringen ten opzichte van de betreffende factor bij de twee Sovello-investeringsprojecten, constateert de Commissie dat de kosten in het Qimonda-besluit op drie investeringsprojecten betrekking hadden, dat de kosten voor gebouwen en installaties in de halfgeleiderindustrie aanzienlijk hoger zijn dan in de fotovoltaïsche sector en dat de output per machine in de halfgeleiderindustrie duidelijk lager ligt (waardoor in de halfgeleiderindustrie voor de massaproductie meer machines nodig zijn). Daarnaast stelt de Commissie vast dat proefprojecten in de halfgeleiderindustrie goedkoper zijn omdat de betreffende machines meer gestandaardiseerd zijn. De Commissie is verder van mening dat een hoger quotiënt van „de kosten van het vervolgproject/de kosten van het proefproject” ook terug te voeren kan zijn op een sterkere financiële positie van de investeerder. De Commissie constateert tevens dat er aanvankelijk een veel groter project (Sovello2 + Sovello3) aangemeld was. In een latere fase zijn de toewijzingen voor Sovello3 geschrapt en is ook gebleken dat het investeringsproject Sovello3 vertraging had opgelopen. Om deze redenen en rekening houdend met de dynamiek en de snelle ontwikkeling in deze vraagafhankelijke sector, is de Commissie van mening dat de „lage” vermenigvuldigingsfactor bij de kosten van de beide Sovello-projecten niet tot de conclusie kan leiden dat Sovello1 geen proefproject is met een andere doelstelling dan Sovello2.

| (97) | Daarnaast neemt de Commissie in aanmerking dat er voor de start van Sovello2 op basis van de resultaten van Sovello1 een concreet „go/no go”-besluit in verband met de nieuwe investeringen is genomen. |
| --- | --- |

(97)

Daarnaast neemt de Commissie in aanmerking dat er voor de start van Sovello2 op basis van de resultaten van Sovello1 een concreet „go/no go”-besluit in verband met de nieuwe investeringen is genomen.

| (98) | Tegen die achtergrond dient vermeld te worden dat de steunaanvraag voor Sovello2 reeds in februari 2006 is ingediend (het voorlopige toewijzingsbesluit dateert van december 2006). De Commissie is er bij het inleiden van de formele onderzoeksprocedure van uitgegaan dat de begunstigde van de steun bij het indienen van het steunverzoek concrete plannen zou voorleggen met betrekking tot de omvang en de financiering van het investeringsproject. Uit de overgelegde informatie blijkt echter dat het definitieve investeringsbesluit pas in juni 2006 is genomen, dus na het bereiken van de „mijlpalen” die voor Sovello2 vastgelegd waren. Bovendien is ook de leveringsovereenkomst met REC (waardoor gewaarborgd werd dat Sovello2 van voldoende silicium werd voorzien) pas in juni 2006 ondertekend, wat erop duidt dat het feitelijke „go/no go”-besluit pas op dit tijdstip is genomen. Wellicht dat het management van de begunstigde onderneming vóór dat tijdstip al over aanwijzingen beschikte dat de technologische en commerciële doelstellingen waarschijnlijk bereikt zouden gaan worden, maar dat is niet in strijd met het feit dat Sovello1 in 2005 als proefproject met bepaalde technologische en economische doelstellingen is opgezet die duidelijk verschillend zijn ten opzichte van die van Sovello2. |
| --- | --- |

(98)

Tegen die achtergrond dient vermeld te worden dat de steunaanvraag voor Sovello2 reeds in februari 2006 is ingediend (het voorlopige toewijzingsbesluit dateert van december 2006). De Commissie is er bij het inleiden van de formele onderzoeksprocedure van uitgegaan dat de begunstigde van de steun bij het indienen van het steunverzoek concrete plannen zou voorleggen met betrekking tot de omvang en de financiering van het investeringsproject. Uit de overgelegde informatie blijkt echter dat het definitieve investeringsbesluit pas in juni 2006 is genomen, dus na het bereiken van de „mijlpalen” die voor Sovello2 vastgelegd waren. Bovendien is ook de leveringsovereenkomst met REC (waardoor gewaarborgd werd dat Sovello2 van voldoende silicium werd voorzien) pas in juni 2006 ondertekend, wat erop duidt dat het feitelijke „go/no go”-besluit pas op dit tijdstip is genomen. Wellicht dat het management van de begunstigde onderneming vóór dat tijdstip al over aanwijzingen beschikte dat de technologische en commerciële doelstellingen waarschijnlijk bereikt zouden gaan worden, maar dat is niet in strijd met het feit dat Sovello1 in 2005 als proefproject met bepaalde technologische en economische doelstellingen is opgezet die duidelijk verschillend zijn ten opzichte van die van Sovello2.

| (99) | Daarnaast heeft de Commissie in aanmerking genomen dat Sovello1 volgens het zogeheten Frascati-handboek van de OESO (38), waarin algemeen aanvaarde O&O&I-normen zijn vastgelegd, voldoet aan de kenmerken van een proefproject. In de OESO-definitie wordt een onderscheid gemaakt tussen verschillende soorten proefprojecten: projecten die gericht zijn op de experimentele ontwikkeling van een nieuwe uitvinding of technologie (in het onderhavige geval de String-Ribbon-technologie), en projecten die betrekking hebben op de experimentele ontwikkeling van een procestechnologie voor industrieel gebruik van de nieuwe uitvinding of technologie. |
| --- | --- |

(99)

Daarnaast heeft de Commissie in aanmerking genomen dat Sovello1 volgens het zogeheten Frascati-handboek van de OESO (38), waarin algemeen aanvaarde O&O&I-normen zijn vastgelegd, voldoet aan de kenmerken van een proefproject. In de OESO-definitie wordt een onderscheid gemaakt tussen verschillende soorten proefprojecten: projecten die gericht zijn op de experimentele ontwikkeling van een nieuwe uitvinding of technologie (in het onderhavige geval de String-Ribbon-technologie), en projecten die betrekking hebben op de experimentele ontwikkeling van een procestechnologie voor industrieel gebruik van de nieuwe uitvinding of technologie.

| (100) | In punt 2.3.4 van het Frascati-handboek wordt specifiek nader ingegaan op grensgevallen tussen O & O- en industriële activiteiten (zoals bij Sovello1). Daarnaast wordt aan de hand van classificaties toegelicht hoe de O & O-activiteiten onderscheiden kunnen worden van industriële activiteiten. Daarbij dient erop gewezen te worden dat de normen en benchmarks (bijv. de vermenigvuldigingsfactor bij de kosten) per economische sector kunnen verschillen. |
| --- | --- |

(100)

In punt 2.3.4 van het Frascati-handboek wordt specifiek nader ingegaan op grensgevallen tussen O & O- en industriële activiteiten (zoals bij Sovello1). Daarnaast wordt aan de hand van classificaties toegelicht hoe de O & O-activiteiten onderscheiden kunnen worden van industriële activiteiten. Daarbij dient erop gewezen te worden dat de normen en benchmarks (bijv. de vermenigvuldigingsfactor bij de kosten) per economische sector kunnen verschillen.

| (101) | Mede gezien de informatie van de EPIA dat de fotovoltaïsche markt zeer dynamisch is en er een grote vraag naar producten op die markt bestaat, stelt de Commissie zich in het onderhavige geval op het standpunt dat het feit dat de productie van Sovello1 meteen op de markt is verkocht, geen afdoende bewijs vormt dat Sovello1 niet als een proefproject is opgezet. |
| --- | --- |

(101)

Mede gezien de informatie van de EPIA dat de fotovoltaïsche markt zeer dynamisch is en er een grote vraag naar producten op die markt bestaat, stelt de Commissie zich in het onderhavige geval op het standpunt dat het feit dat de productie van Sovello1 meteen op de markt is verkocht, geen afdoende bewijs vormt dat Sovello1 niet als een proefproject is opgezet.

| (102) | In het arrest van het Europees Gerecht van eerste aanleg in zaak T-184/97 (BP/Commissie) staat de betekenis van de term „Proefproject voor de technologische ontwikkeling van milieuvriendelijker producten” centraal (met name in verband met brandstoffen uit hernieuwbare energiebronnen). De betwiste regeling ging veel verder dan de uitvoering van een proefproject voor de technologische ontwikkelingen en was blijkbaar in wezen gericht op de commerciële en industriële ontwikkeling om een betere marktpenetratie van biobrandstoffen mogelijk te maken. In het kader van het Sovello1-project is daarentegen getracht beide doelstellingen te verwezenlijken: de validering van een nieuwe procestechnologie (de String-Ribbon-technologie in combinatie met de productietechnologieën van Q-Cells) op industriële schaal enerzijds en het testen van de economische haalbaarheid ervan anderzijds. Zoals hierboven beschreven, is dit inderdaad niet in strijd met de OESO-definitie van proefprojecten. |
| --- | --- |

(102)

In het arrest van het Europees Gerecht van eerste aanleg in zaak T-184/97 (BP/Commissie) staat de betekenis van de term „Proefproject voor de technologische ontwikkeling van milieuvriendelijker producten” centraal (met name in verband met brandstoffen uit hernieuwbare energiebronnen). De betwiste regeling ging veel verder dan de uitvoering van een proefproject voor de technologische ontwikkelingen en was blijkbaar in wezen gericht op de commerciële en industriële ontwikkeling om een betere marktpenetratie van biobrandstoffen mogelijk te maken. In het kader van het Sovello1-project is daarentegen getracht beide doelstellingen te verwezenlijken: de validering van een nieuwe procestechnologie (de String-Ribbon-technologie in combinatie met de productietechnologieën van Q-Cells) op industriële schaal enerzijds en het testen van de economische haalbaarheid ervan anderzijds. Zoals hierboven beschreven, is dit inderdaad niet in strijd met de OESO-definitie van proefprojecten.

| (103) | Op basis van bovenstaande argumenten is de Commissie van mening dat aan beide projecten, Sovello1 en Sovello2, verschillende doelstellingen ten grondslag lagen, ook al vervullen zij dezelfde technische functie (vervaardiging van zonnemodules op basis van dezelfde technologie). Het doel van Sovello1 was om te testen of de vervaardiging van zonnemodules (op basis van de String-Ribbon-technologie in combinatie met de productietechnologieën van Q-Cells) technologisch en commercieel op industriële schaal levensvatbaar was, terwijl Sovello2 ertoe diende om de serieproductie van dergelijke modules te ontwikkelen. |
| --- | --- |

(103)

Op basis van bovenstaande argumenten is de Commissie van mening dat aan beide projecten, Sovello1 en Sovello2, verschillende doelstellingen ten grondslag lagen, ook al vervullen zij dezelfde technische functie (vervaardiging van zonnemodules op basis van dezelfde technologie). Het doel van Sovello1 was om te testen of de vervaardiging van zonnemodules (op basis van de String-Ribbon-technologie in combinatie met de productietechnologieën van Q-Cells) technologisch en commercieel op industriële schaal levensvatbaar was, terwijl Sovello2 ertoe diende om de serieproductie van dergelijke modules te ontwikkelen.

6.4.1.4.   Een economische onscheidbaarheid

| (104) | Sovello1 en Sovello2 zijn onafhankelijk van elkaar allebei commercieel levensvatbaar. Het is weliswaar correct dat het proefproject Sovello1 noodzakelijk was om het op de massaproductie gerichte project Sovello2 te kunnen realiseren, maar beide projecten kunnen afzonderlijk verkocht worden. Er zijn ook geen aanwijzingen dat het proefproject Sovello1 economisch niet van het investeringsproject Sovello2 gescheiden zou kunnen worden. Daarnaast heeft de Commissie vastgesteld dat het management van de begunstigde onderneming voor Sovello2 zowel in Europa als in de Verenigde Staten alternatieve vestigingslocaties heeft overwogen voordat uiteindelijk de keuze op Thalheim is gevallen. |
| --- | --- |

(104)

Sovello1 en Sovello2 zijn onafhankelijk van elkaar allebei commercieel levensvatbaar. Het is weliswaar correct dat het proefproject Sovello1 noodzakelijk was om het op de massaproductie gerichte project Sovello2 te kunnen realiseren, maar beide projecten kunnen afzonderlijk verkocht worden. Er zijn ook geen aanwijzingen dat het proefproject Sovello1 economisch niet van het investeringsproject Sovello2 gescheiden zou kunnen worden. Daarnaast heeft de Commissie vastgesteld dat het management van de begunstigde onderneming voor Sovello2 zowel in Europa als in de Verenigde Staten alternatieve vestigingslocaties heeft overwogen voordat uiteindelijk de keuze op Thalheim is gevallen.

6.4.1.5.   Geen commerciële reden voor een kunstmatige opsplitsing van de twee investeringsprojecten

| (105) | Volgens de berekeningen van Duitsland zou de steun voor twee afzonderlijke investeringsprojecten (Sovello1 en Sovello2) slechts circa 10 miljoen EUR hoger uitvallen dan de steun voor één enkele investering (Sovello1 + Sovello2). Die extra steun moet echter afgezet worden tegen de meerkosten ter hoogte van [...] EUR. Duitsland is er bij die berekeningen van uitgegaan dat er, net zoals bij Sovello1, ook voor één enkele investering (met lagere totaalkosten) een kmo-toeslag van 15 procentpunten toegekend zou worden. Het is echter niet zeker of de Commissie voor een investeringsproject van deze omvang ook daadwerkelijk een kmo-toeslag toegekend zou hebben. Ook zonder die toeslag duiden alle berekeningen er echter op dat Sovello geen commerciële reden had om Sovello1 en Sovello2 op „kunstmatige wijze” op te splitsen. |
| --- | --- |

(105)

Volgens de berekeningen van Duitsland zou de steun voor twee afzonderlijke investeringsprojecten (Sovello1 en Sovello2) slechts circa 10 miljoen EUR hoger uitvallen dan de steun voor één enkele investering (Sovello1 + Sovello2). Die extra steun moet echter afgezet worden tegen de meerkosten ter hoogte van [...] EUR. Duitsland is er bij die berekeningen van uitgegaan dat er, net zoals bij Sovello1, ook voor één enkele investering (met lagere totaalkosten) een kmo-toeslag van 15 procentpunten toegekend zou worden. Het is echter niet zeker of de Commissie voor een investeringsproject van deze omvang ook daadwerkelijk een kmo-toeslag toegekend zou hebben. Ook zonder die toeslag duiden alle berekeningen er echter op dat Sovello geen commerciële reden had om Sovello1 en Sovello2 op „kunstmatige wijze” op te splitsen.

| (106) | De Commissie wijst erop dat dit alleen maar betekent dat Sovello1 en Sovello2 niet bewust zijn opgesplitst om de steunvoorschriften te omzeilen. Dit betekent echter niet dat het geen voordelen zou kunnen meebrengen om een project (als Sovello), dat in ieder geval vanuit economische gronden opgesplitst dient te worden, niet als één enkele investering te presenteren om aanspraak op een hogere steunintensiteit te kunnen maken. Dat betekent dat de Commissie onafhankelijk van de intentie van de partijen toch aan de hand van de criteria als neergelegd in punt 49 van de MSF 2002 de economische realiteit dient te beoordelen. |
| --- | --- |

(106)

De Commissie wijst erop dat dit alleen maar betekent dat Sovello1 en Sovello2 niet bewust zijn opgesplitst om de steunvoorschriften te omzeilen. Dit betekent echter niet dat het geen voordelen zou kunnen meebrengen om een project (als Sovello), dat in ieder geval vanuit economische gronden opgesplitst dient te worden, niet als één enkele investering te presenteren om aanspraak op een hogere steunintensiteit te kunnen maken. Dat betekent dat de Commissie onafhankelijk van de intentie van de partijen toch aan de hand van de criteria als neergelegd in punt 49 van de MSF 2002 de economische realiteit dient te beoordelen.

6.4.1.6.   Conclusie: er is geen sprake van één enkele investering

| (107) | De opsplitsing van de Sovello-investering houdt niet alleen verband met ontoereikende financiële middelen en een onvoldoende aanvoer van silicium, maar ook met het feit dat de investeerder een zeer innovatieve technologie moest testen met het oog op de industriële en commerciële haalbaarheid. Indien de geplande niveaus voor de yield en effectiviteit niet gehaald zouden zijn, was Sovello2 naar alle waarschijnlijkheid niet uitgevoerd. Daaruit mag geconcludeerd worden dat Sovello1 en Sovello2, ook al vervullen zij dezelfde technische functie, economisch niet onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, geen materiële of sterke functionele band hebben en verschillende, helder omschreven doelstellingen trachten te verwezenlijken. |
| --- | --- |

(107)

De opsplitsing van de Sovello-investering houdt niet alleen verband met ontoereikende financiële middelen en een onvoldoende aanvoer van silicium, maar ook met het feit dat de investeerder een zeer innovatieve technologie moest testen met het oog op de industriële en commerciële haalbaarheid. Indien de geplande niveaus voor de yield en effectiviteit niet gehaald zouden zijn, was Sovello2 naar alle waarschijnlijkheid niet uitgevoerd. Daaruit mag geconcludeerd worden dat Sovello1 en Sovello2, ook al vervullen zij dezelfde technische functie, economisch niet onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, geen materiële of sterke functionele band hebben en verschillende, helder omschreven doelstellingen trachten te verwezenlijken.

| (108) | Gezien de standpunten van Duitsland en de EPIA en na een algemene beoordeling van de criteria als neergelegd in punt 49 van de MSF 2002 concludeert de Commissie dan ook dat het aangemelde project Sovello2 samen met Sovello1 niet één enkele investering vormt in de zin van punt 49 van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(108)

Gezien de standpunten van Duitsland en de EPIA en na een algemene beoordeling van de criteria als neergelegd in punt 49 van de MSF 2002 concludeert de Commissie dan ook dat het aangemelde project Sovello2 samen met Sovello1 niet één enkele investering vormt in de zin van punt 49 van de MSF 2002.

6.4.2.   Steunintensiteit — de punten 21 en 25 van de MSF 2002

| (109) | In haar besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden heeft de Commissie de maximale steunintensiteit en het maximale steunbedrag voor Sovello2 berekend aan de hand van de aangemelde subsidiabele kosten. De maximaal toelaatbare steunintensiteit zonder cohesiebonus bedroeg 22,46 % bse (dit komt overeen met een netto actuele waarde van 30,526 miljoen EUR). De toelaatbare maximale steunintensiteit met cohesiebonus bedroeg 25,83 % bse (dit komt overeen met een netto actuele waarde van 35,105 miljoen EUR). |
| --- | --- |

(109)

In haar besluit om de formele onderzoeksprocedure in te leiden heeft de Commissie de maximale steunintensiteit en het maximale steunbedrag voor Sovello2 berekend aan de hand van de aangemelde subsidiabele kosten. De maximaal toelaatbare steunintensiteit zonder cohesiebonus bedroeg 22,46 % bse (dit komt overeen met een netto actuele waarde van 30,526 miljoen EUR). De toelaatbare maximale steunintensiteit met cohesiebonus bedroeg 25,83 % bse (dit komt overeen met een netto actuele waarde van 35,105 miljoen EUR).

| (110) | De cohesiebonus is gebaseerd op punt 25 van de MSF 2002. Daarin is voorzien dat de maximale steunintensiteit zoals berekend conform punt 21 van de MSF 2002 met een factor 1,15 verhoogd kan worden indien tenminste 25 % (39) van de overheidsuitgaven voor het project gefinancierd wordt met EFRO-middelen, in overeenstemming met de structuurfondsbepalingen die op grote projecten van toepassing zijn. Hiervoor is in de betreffende gevallen wel een besluit van de Commissie vereist waarin de communautaire bijdrage wordt goedgekeurd. |
| --- | --- |

(110)

De cohesiebonus is gebaseerd op punt 25 van de MSF 2002. Daarin is voorzien dat de maximale steunintensiteit zoals berekend conform punt 21 van de MSF 2002 met een factor 1,15 verhoogd kan worden indien tenminste 25 % (39) van de overheidsuitgaven voor het project gefinancierd wordt met EFRO-middelen, in overeenstemming met de structuurfondsbepalingen die op grote projecten van toepassing zijn. Hiervoor is in de betreffende gevallen wel een besluit van de Commissie vereist waarin de communautaire bijdrage wordt goedgekeurd.

| (111) | In overeenstemming met het algemene concept dat bij brief van 18 december 2003 (D/58176-D/1247) aan de lidstaten is meegedeeld, heeft Duitsland in zijn oorspronkelijke aanmelding twee verschillende steunintensiteiten vermeld: een steunintensiteit zonder cohesiebonus, waarbij het plafond van 22,46 % bse niet wordt overschreden, en een steunintensiteit met cohesiebonus ter hoogte van 23,83 % bse. |
| --- | --- |

(111)

In overeenstemming met het algemene concept dat bij brief van 18 december 2003 (D/58176-D/1247) aan de lidstaten is meegedeeld, heeft Duitsland in zijn oorspronkelijke aanmelding twee verschillende steunintensiteiten vermeld: een steunintensiteit zonder cohesiebonus, waarbij het plafond van 22,46 % bse niet wordt overschreden, en een steunintensiteit met cohesiebonus ter hoogte van 23,83 % bse.

| (112) | Duitsland heeft een bedrag aan EFRO-medefinanciering aangevraagd ter hoogte van 9,118 miljoen EUR en verwees in zijn oorspronkelijke aanmelding op de toepassing van de cohesiebonus. Deze medefinanciering door de Gemeenschap zou overeenkomen met meer dan 25 % van de feitelijke overheidsuitgaven van nominaal 31 105 765 EUR. Daarnaast is de aangemelde steunintensiteit van 23,83 % bse lager dan de steunintensiteit van 26,25 % bse en dus niet hoger dan 75 % van het geldende plafond voor regionale steun van 35 %. Dat betekent dat er aan de voorwaarden voor toepassing van de cohesiebonus is voldaan, mits de aangevraagde medefinanciering uit de structuurfondsen die door Duitsland is aangevraagd door de Commissie wordt goedgekeurd. Aangezien het betreffende medefinancieringsbesluit nog niet is genomen, heeft Duitsland toegezegd om de cohesiebonus uitsluitend te gebruiken indien de Commissie een besluit uitvaardigt waarin zij haar goedkeuring verleent aan de medefinanciering uit communautaire middelen. |
| --- | --- |

(112)

Duitsland heeft een bedrag aan EFRO-medefinanciering aangevraagd ter hoogte van 9,118 miljoen EUR en verwees in zijn oorspronkelijke aanmelding op de toepassing van de cohesiebonus. Deze medefinanciering door de Gemeenschap zou overeenkomen met meer dan 25 % van de feitelijke overheidsuitgaven van nominaal 31 105 765 EUR. Daarnaast is de aangemelde steunintensiteit van 23,83 % bse lager dan de steunintensiteit van 26,25 % bse en dus niet hoger dan 75 % van het geldende plafond voor regionale steun van 35 %. Dat betekent dat er aan de voorwaarden voor toepassing van de cohesiebonus is voldaan, mits de aangevraagde medefinanciering uit de structuurfondsen die door Duitsland is aangevraagd door de Commissie wordt goedgekeurd. Aangezien het betreffende medefinancieringsbesluit nog niet is genomen, heeft Duitsland toegezegd om de cohesiebonus uitsluitend te gebruiken indien de Commissie een besluit uitvaardigt waarin zij haar goedkeuring verleent aan de medefinanciering uit communautaire middelen.

| (113) | Uit de geactualiseerde informatie die op 16 en 24 april 2009 is verstrekt, concludeert de Commissie dat Duitsland — indien de cohesiebonus wordt toegekend — uitgaat van een steunintensiteit van 23,8224 % bse voor het project, waarbij de feitelijke subsidiabele kosten 114 882 310 EUR (netto actuele waarde) bedragen. Dit komt overeen met een steunbedrag van nominaal 31 105 765 EUR (dat is een netto actuele waarde van 27 367 723 EUR). Die steunintensiteit is lager dan de oorspronkelijk aangemelde steunintensiteit (met cohesiebonus) van 23,83 % bse en ook lager dan het toegestane plafond aan steunintensiteit van 25,83 % bse (berekend op basis van de oorspronkelijk aangegeven subsidiabele kosten met een netto actuele waarde van naar schatting 135,94 miljoen EU). De geplande steunintensiteit van 23,8224 % is dan ook in overeenstemming met de verlagingsvoorschriften als neergelegd in de punten 21 tot en met 23 van de MSF 2002. Zowel het geplande steunbedrag als de geplande steunintensiteit is niet hoger dan de waarden die de onderneming aan het begin van de werkzaamheden aan het project had kunnen voorzien. |
| --- | --- |

(113)

Uit de geactualiseerde informatie die op 16 en 24 april 2009 is verstrekt, concludeert de Commissie dat Duitsland — indien de cohesiebonus wordt toegekend — uitgaat van een steunintensiteit van 23,8224 % bse voor het project, waarbij de feitelijke subsidiabele kosten 114 882 310 EUR (netto actuele waarde) bedragen. Dit komt overeen met een steunbedrag van nominaal 31 105 765 EUR (dat is een netto actuele waarde van 27 367 723 EUR). Die steunintensiteit is lager dan de oorspronkelijk aangemelde steunintensiteit (met cohesiebonus) van 23,83 % bse en ook lager dan het toegestane plafond aan steunintensiteit van 25,83 % bse (berekend op basis van de oorspronkelijk aangegeven subsidiabele kosten met een netto actuele waarde van naar schatting 135,94 miljoen EU). De geplande steunintensiteit van 23,8224 % is dan ook in overeenstemming met de verlagingsvoorschriften als neergelegd in de punten 21 tot en met 23 van de MSF 2002. Zowel het geplande steunbedrag als de geplande steunintensiteit is niet hoger dan de waarden die de onderneming aan het begin van de werkzaamheden aan het project had kunnen voorzien.

| (114) | Indien er geen sprake zou zijn van EFRO-medefinanciering en dus niet wordt voldaan aan de voorwaarden voor de toepassing van de cohesiebonus, bevestigt Duitsland dat de oorspronkelijk aangemelde steunintensiteit van 22,46 % bse (zonder cohesiebonus) niet overschreden zal worden. Bij deze steunintensiteit komt dit overeen met een maximaal steunbedrag van 25 802 567 EUR (netto actuele waarde) op basis van de feitelijke subsidiabele kosten 114 882 310 EUR (netto actuele waarde). Duitsland heeft toegezegd dat dit steunbedrag niet overschreden zal worden. Uitgaande van de oorspronkelijk geraamde subsidiabele kosten van 135,94 miljoen EUR (netto actuele waarde) komt de steunintensiteit van 22,46 % (zonder cohesiebonus) overeen met de oorspronkelijk aangemelde steunintensiteit en het toegestane plafond voor regionale steun. De geplande steunintensiteit van 22,46 % is dan ook in overeenstemming met de verlagingsvoorschriften als neergelegd in de punten 21 tot en met 23 van de MSF 2002. Zowel het geplande maximale steunbedrag van 25 802 567 EUR (netto actuele waarde) als de geplande steunintensiteit is niet hoger dan de waarden die de onderneming aan het begin van de werkzaamheden aan het project had kunnen voorzien. |
| --- | --- |

(114)

Indien er geen sprake zou zijn van EFRO-medefinanciering en dus niet wordt voldaan aan de voorwaarden voor de toepassing van de cohesiebonus, bevestigt Duitsland dat de oorspronkelijk aangemelde steunintensiteit van 22,46 % bse (zonder cohesiebonus) niet overschreden zal worden. Bij deze steunintensiteit komt dit overeen met een maximaal steunbedrag van 25 802 567 EUR (netto actuele waarde) op basis van de feitelijke subsidiabele kosten 114 882 310 EUR (netto actuele waarde). Duitsland heeft toegezegd dat dit steunbedrag niet overschreden zal worden. Uitgaande van de oorspronkelijk geraamde subsidiabele kosten van 135,94 miljoen EUR (netto actuele waarde) komt de steunintensiteit van 22,46 % (zonder cohesiebonus) overeen met de oorspronkelijk aangemelde steunintensiteit en het toegestane plafond voor regionale steun. De geplande steunintensiteit van 22,46 % is dan ook in overeenstemming met de verlagingsvoorschriften als neergelegd in de punten 21 tot en met 23 van de MSF 2002. Zowel het geplande maximale steunbedrag van 25 802 567 EUR (netto actuele waarde) als de geplande steunintensiteit is niet hoger dan de waarden die de onderneming aan het begin van de werkzaamheden aan het project had kunnen voorzien.

| (115) | Op basis van bovenstaande constateringen komt de Commissie tot de conclusie dat de steunmaatregel in overeenstemming is met de bepalingen als neergelegd in de punten 21 en 25 van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(115)

Op basis van bovenstaande constateringen komt de Commissie tot de conclusie dat de steunmaatregel in overeenstemming is met de bepalingen als neergelegd in de punten 21 en 25 van de MSF 2002.

6.4.3.   Verenigbaarheid met de criteria in punt 24 van de MSF 2002

| (116) | Het besluit van de Commissie over de toelaatbaarheid van regionale steun voor grote investeringsprojecten uit hoofde van punt 24 van de MSF 2002 is afhankelijk van het marktaandeel van de begunstigde vóór en na de investering, evenals van de capaciteit die door de investering beschikbaar komt of van het functioneren van de markt. Om de betreffende toetsingen aan de hand van punt 24, onder a) en b), van de MSF 2002, uit te kunnen voeren, dient de Commissie allereerst het/de product(en) af te bakenen waarop de investering betrekking heeft en de commercieel relevante en geografisch relevante markt. |
| --- | --- |

(116)

Het besluit van de Commissie over de toelaatbaarheid van regionale steun voor grote investeringsprojecten uit hoofde van punt 24 van de MSF 2002 is afhankelijk van het marktaandeel van de begunstigde vóór en na de investering, evenals van de capaciteit die door de investering beschikbaar komt of van het functioneren van de markt. Om de betreffende toetsingen aan de hand van punt 24, onder a) en b), van de MSF 2002, uit te kunnen voeren, dient de Commissie allereerst het/de product(en) af te bakenen waarop de investering betrekking heeft en de commercieel relevante en geografisch relevante markt.

6.4.3.1.   Product waarop de investering betrekking heeft

| (117) | Het investeringsproject heeft betrekking op zonnemodules voor modulaire systemen voor zonne-energie. Conform de aanmelding kunnen de zonnemodules die Sovello produceert, onder de volgende warencodes ingedeeld worden: NACE Rev 1.1 32.10.0, Prodcom 32.10.52.37 en GN-code (versie 2005) 8541 40 90. In beginsel kunnen zonnemodules worden gedefinieerd als verbindingen van meerdere zonnecellen die zonlicht omzetten in elektrische energie. |
| --- | --- |

(117)

Het investeringsproject heeft betrekking op zonnemodules voor modulaire systemen voor zonne-energie. Conform de aanmelding kunnen de zonnemodules die Sovello produceert, onder de volgende warencodes ingedeeld worden: NACE Rev 1.1 32.10.0, Prodcom 32.10.52.37 en GN-code (versie 2005) 8541 40 90. In beginsel kunnen zonnemodules worden gedefinieerd als verbindingen van meerdere zonnecellen die zonlicht omzetten in elektrische energie.

| (118) | De zonnemodules worden op basis van de String-Ribbon-technologie geproduceerd. Sovello vervaardigt de zonnemodules middels een geïntegreerd proces in drie fasen. In een siliciumsmeltbad worden dunne siliciumlinten vervaardigd die vervolgens in zonnewafers worden gesneden. Die wafers worden daarna tot zonnecellen verwerkt die met elkaar worden verbonden en tot zonnemodules (panelen) worden geassembleerd. |
| --- | --- |

(118)

De zonnemodules worden op basis van de String-Ribbon-technologie geproduceerd. Sovello vervaardigt de zonnemodules middels een geïntegreerd proces in drie fasen. In een siliciumsmeltbad worden dunne siliciumlinten vervaardigd die vervolgens in zonnewafers worden gesneden. Die wafers worden daarna tot zonnecellen verwerkt die met elkaar worden verbonden en tot zonnemodules (panelen) worden geassembleerd.

| (119) | Duitsland heeft bevestigd dat het zonder aanzienlijke extra kosten onmogelijk is om in de gesubsidieerde productie-installaties andere producten dan zonnecellen, zonnewafers en zonnemodules (op basis van silicium) te produceren. |
| --- | --- |

(119)

Duitsland heeft bevestigd dat het zonder aanzienlijke extra kosten onmogelijk is om in de gesubsidieerde productie-installaties andere producten dan zonnecellen, zonnewafers en zonnemodules (op basis van silicium) te produceren.

| (120) | In dit verband dient op punt 52 van de MSF 2002 gewezen te worden, waarin bepaald is dat wanneer een project betrekking heeft op een tussenproduct waarvoor geen markt bestaat ook de producten die van dit product afgeleid worden als betrokken product aangemerkt worden. Volgens de informatie die Duitsland heeft verstrekt, is Sovello niet voornemens om de (tussen-)producten die bij de zonnemoduleproductie ontstaan (zoals zonnewafers en zonnecellen) te verkopen. Het is de bedoeling dat alle tussenproducten voor de eigen geïntegreerde productie van zonnemodules worden gebruikt. Dat betekent dat de Commissie die zonnewafers en zonnecellen niet als afzonderlijke betrokken producten kwalificeert. |
| --- | --- |

(120)

In dit verband dient op punt 52 van de MSF 2002 gewezen te worden, waarin bepaald is dat wanneer een project betrekking heeft op een tussenproduct waarvoor geen markt bestaat ook de producten die van dit product afgeleid worden als betrokken product aangemerkt worden. Volgens de informatie die Duitsland heeft verstrekt, is Sovello niet voornemens om de (tussen-)producten die bij de zonnemoduleproductie ontstaan (zoals zonnewafers en zonnecellen) te verkopen. Het is de bedoeling dat alle tussenproducten voor de eigen geïntegreerde productie van zonnemodules worden gebruikt. Dat betekent dat de Commissie die zonnewafers en zonnecellen niet als afzonderlijke betrokken producten kwalificeert.

| (121) | Op basis van bovenstaande overwegingen zal de Commissie zich bij de verdere beoordeling van de vraag of het betrokken product conform het bepaalde in de MSF 2002 verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt, uitsluitend tot zonnemodules beperken. |
| --- | --- |

(121)

Op basis van bovenstaande overwegingen zal de Commissie zich bij de verdere beoordeling van de vraag of het betrokken product conform het bepaalde in de MSF 2002 verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt, uitsluitend tot zonnemodules beperken.

6.4.3.2.   Commercieel relevante markt

| (122) | Met het oog op de afbakening van de commercieel relevante markt dient beoordeeld te worden welke andere producten in de zin van punt 52 van de MSF 2002 als vervangingsproducten aangemerkt kunnen worden voor het product waarop het investeringsproject betrekking heeft. |
| --- | --- |

(122)

Met het oog op de afbakening van de commercieel relevante markt dient beoordeeld te worden welke andere producten in de zin van punt 52 van de MSF 2002 als vervangingsproducten aangemerkt kunnen worden voor het product waarop het investeringsproject betrekking heeft.

| (123) | Zonnemodules worden op basis van uiteenlopende technologieën geproduceerd. Volgens het onderzoek naar de opwekking van zonne-energie dat door de EPIA en Greenpeace is uitgevoerd (40), werd in 2005 90 % van de zonnecellen uit silicium vervaardigd. Dit feit wordt bevestigd door informatie die via het internet is verkregen. Sovello maakt gebruik van de zogeheten String-Ribbon-technologie, waarmee zonnemodules kunnen worden vervaardigd uit zonnecellen die slechts een geringe hoeveelheid silicium bevatten. Op dit moment worden verschillende technologieën/halfgeleidermaterialen getest of al in serieproductie geproduceerd, zoals amorf silicium, polykristallijn silicium, microkristallijn silicium, cadmiumtelluride en koper-indium-selenide/-sulfide. First Solar maakt gebruik van de „thin-film photovoltaic”-technologie (duncoating-technologie) (41), terwijl CSG Solar de „crystalline silicon on glass”-technologie (kristallijne siliconen-op-glastechnologie — CSG) (42) gebruikt. De duncoating-technologie is minder efficiënt (althans per vierkante meter, niet per kilo gebruikt silicium), maar wel goedkoper. Deze technologie wordt vooral in plattelandsgebieden gebruikt omdat de prijs per vierkante meter daar lager ligt. De mono- en polykristallijne technologie is weliswaar duurder, maar heeft een hogere efficiëntie per vierkante meter zodat de modules die op basis van deze technologie zijn gemaakt, geschikter zijn voor stedelijke gebieden. Wat de aanbodzijde betreft, kan er dus een onderscheid tussen deze twee technologieën worden gemaakt. In eerdere steunbesluiten (43) heeft de Commissie echter de gehele markt voor zonnemodules als commercieel relevante markt aangemerkt. Dat is ook in overeenstemming met het voorstel zoals dat door de producenten van zonnemodules is gedaan. Daarnaast zijn er geen onafhankelijke statistische gegevens beschikbaar waarin een onderscheid tussen deze technologieën wordt gemaakt. Aan de vraagzijde schijnt er van een inwisselbaarheid sprake te zijn: alle technologieën zijn uiteindelijk bedoeld om zonlicht in elektrische energie om te zetten. |
| --- | --- |

(123)

Zonnemodules worden op basis van uiteenlopende technologieën geproduceerd. Volgens het onderzoek naar de opwekking van zonne-energie dat door de EPIA en Greenpeace is uitgevoerd (40), werd in 2005 90 % van de zonnecellen uit silicium vervaardigd. Dit feit wordt bevestigd door informatie die via het internet is verkregen. Sovello maakt gebruik van de zogeheten String-Ribbon-technologie, waarmee zonnemodules kunnen worden vervaardigd uit zonnecellen die slechts een geringe hoeveelheid silicium bevatten. Op dit moment worden verschillende technologieën/halfgeleidermaterialen getest of al in serieproductie geproduceerd, zoals amorf silicium, polykristallijn silicium, microkristallijn silicium, cadmiumtelluride en koper-indium-selenide/-sulfide. First Solar maakt gebruik van de „thin-film photovoltaic”-technologie (duncoating-technologie) (41), terwijl CSG Solar de „crystalline silicon on glass”-technologie (kristallijne siliconen-op-glastechnologie — CSG) (42) gebruikt. De duncoating-technologie is minder efficiënt (althans per vierkante meter, niet per kilo gebruikt silicium), maar wel goedkoper. Deze technologie wordt vooral in plattelandsgebieden gebruikt omdat de prijs per vierkante meter daar lager ligt. De mono- en polykristallijne technologie is weliswaar duurder, maar heeft een hogere efficiëntie per vierkante meter zodat de modules die op basis van deze technologie zijn gemaakt, geschikter zijn voor stedelijke gebieden. Wat de aanbodzijde betreft, kan er dus een onderscheid tussen deze twee technologieën worden gemaakt. In eerdere steunbesluiten (43) heeft de Commissie echter de gehele markt voor zonnemodules als commercieel relevante markt aangemerkt. Dat is ook in overeenstemming met het voorstel zoals dat door de producenten van zonnemodules is gedaan. Daarnaast zijn er geen onafhankelijke statistische gegevens beschikbaar waarin een onderscheid tussen deze technologieën wordt gemaakt. Aan de vraagzijde schijnt er van een inwisselbaarheid sprake te zijn: alle technologieën zijn uiteindelijk bedoeld om zonlicht in elektrische energie om te zetten.

| (124) | De Commissie heeft geen aanleiding om te veronderstellen dat zonnemodules die op basis van verschillende technologieën worden vervaardigd, betrekking hebben op verschillende commercieel relevante markten. Er zijn ook geen aanwijzingen dat de prijzen van zonnemodules die op basis van verschillende technologieën vervaardigd zijn, aanzienlijk uiteenlopen voor zover gekeken wordt naar de verschillen in energievermogen. Bovendien zijn de zonnemodules die op basis van verschillende technologieën zijn vervaardigd, ook zonder meer uitwisselbaar in de systemen voor zonne-energie (44). Dat betekent dat de relevante markt in ieder geval niet kleiner is dan de algemene markt voor alle soorten zonnemodules. |
| --- | --- |

(124)

De Commissie heeft geen aanleiding om te veronderstellen dat zonnemodules die op basis van verschillende technologieën worden vervaardigd, betrekking hebben op verschillende commercieel relevante markten. Er zijn ook geen aanwijzingen dat de prijzen van zonnemodules die op basis van verschillende technologieën vervaardigd zijn, aanzienlijk uiteenlopen voor zover gekeken wordt naar de verschillen in energievermogen. Bovendien zijn de zonnemodules die op basis van verschillende technologieën zijn vervaardigd, ook zonder meer uitwisselbaar in de systemen voor zonne-energie (44). Dat betekent dat de relevante markt in ieder geval niet kleiner is dan de algemene markt voor alle soorten zonnemodules.

| (125) | Bovendien kunnen zonnemodules uiteraard niet door andere producten worden vervangen. Zij vormen het belangrijkste onderdeel van systemen voor zonne-energie en kunnen binnen die systemen niet door andere producten vervangen worden. Dat betekent dat er geen aanwijzingen zijn dat de relevante markt groter zou kunnen zijn dan de markt voor zonnemodules. |
| --- | --- |

(125)

Bovendien kunnen zonnemodules uiteraard niet door andere producten worden vervangen. Zij vormen het belangrijkste onderdeel van systemen voor zonne-energie en kunnen binnen die systemen niet door andere producten vervangen worden. Dat betekent dat er geen aanwijzingen zijn dat de relevante markt groter zou kunnen zijn dan de markt voor zonnemodules.

| (126) | Deze afbakening van de commercieel relevante markt is ook in overeenstemming met de fusiebesluiten van de Commissie (45) in dezelfde economische sector. |
| --- | --- |

(126)

Deze afbakening van de commercieel relevante markt is ook in overeenstemming met de fusiebesluiten van de Commissie (45) in dezelfde economische sector.

| (127) | In het kader van het onderhavige steunbesluit beschouwt de Commissie op basis van bovengenoemde feiten de markt voor zonnemodules als de commercieel relevante markt. |
| --- | --- |

(127)

In het kader van het onderhavige steunbesluit beschouwt de Commissie op basis van bovengenoemde feiten de markt voor zonnemodules als de commercieel relevante markt.

6.4.3.3.   Geografisch relevante markt

| (128) | Sovello stelt dat Duitsland en andere Europese landen op de korte en middellange termijn de belangrijkste afzetmarkt voor zijn producten vormen. Het feit dat een onderneming voornamelijk in Duitsland actief is, is op zich niet bepalend voor de afbakening van de geografisch relevante markt voor zonnemodules. |
| --- | --- |

(128)

Sovello stelt dat Duitsland en andere Europese landen op de korte en middellange termijn de belangrijkste afzetmarkt voor zijn producten vormen. Het feit dat een onderneming voornamelijk in Duitsland actief is, is op zich niet bepalend voor de afbakening van de geografisch relevante markt voor zonnemodules.

| (129) | Duitsland is van mening dat de mondiale markt de geografisch relevante markt voor zonnecellen is. Duitsland stelt dat zonnecellen van Europese en niet-Europese producenten wereldwijd verhandeld worden, dat er geen handelsbeperkingen bestaan, dat de transportkosten in vergelijking met de productiekosten relatief laag zijn en dat het prijsniveau homogeen is. Duitsland stelt verder dat wereldwijd dezelfde technische eisen gelden. De grootste producenten en gebruikers van de fotovoltaïsche technologie bevinden zich in Japan, Europa en de Verenigde Staten. |
| --- | --- |

(129)

Duitsland is van mening dat de mondiale markt de geografisch relevante markt voor zonnecellen is. Duitsland stelt dat zonnecellen van Europese en niet-Europese producenten wereldwijd verhandeld worden, dat er geen handelsbeperkingen bestaan, dat de transportkosten in vergelijking met de productiekosten relatief laag zijn en dat het prijsniveau homogeen is. Duitsland stelt verder dat wereldwijd dezelfde technische eisen gelden. De grootste producenten en gebruikers van de fotovoltaïsche technologie bevinden zich in Japan, Europa en de Verenigde Staten.

| (130) | De Commissie sluit zich bij de opvatting aan dat de markt voor zonnecellen wereldomvattend is aangezien de producenten die zonnecellen vervaardigen en verkopen, op mondiale schaal actief zijn. Uit diverse onafhankelijke (46) studies (47) naar de fotovoltaïsche sector blijkt dat zonnemodules voornamelijk in Japan en Duitsland — meteen gevolgd door de VS en China — geproduceerd worden. Daarnaast worden grote hoeveelheden in Japan geproduceerde zonnemodules in Europa ingevoerd (voor het grootste gedeelte door Duitsland). In vergelijking met de productiekosten zijn de transportkosten relatief laag. Bovendien is er volgens deze studies geen sprake van handelsbeperkingen. Veeleer blijkt zeer duidelijk dat de markt voor zonnecellen de gehele wereld bestrijkt aangezien zonnecellen wereldwijd verhandeld worden. Los daarvan bevatten de studies geen speciale informatie over de markt voor zonnecellen op het niveau van de Europese Economische Ruimte, hetgeen erop duidt dat de wereldmarkt de geografisch relevante markt is. Daarnaast is er in fusiebesluiten in het verleden (48) evenals in eerdere steunbesluiten (49) van uitgegaan dat de wereldmarkt met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid als markt voor zonnemodules aangemerkt dient te worden (zelfs indien het niet nodig zou zijn om de markt op zich expliciet af te bakenen). |
| --- | --- |

(130)

De Commissie sluit zich bij de opvatting aan dat de markt voor zonnecellen wereldomvattend is aangezien de producenten die zonnecellen vervaardigen en verkopen, op mondiale schaal actief zijn. Uit diverse onafhankelijke (46) studies (47) naar de fotovoltaïsche sector blijkt dat zonnemodules voornamelijk in Japan en Duitsland — meteen gevolgd door de VS en China — geproduceerd worden. Daarnaast worden grote hoeveelheden in Japan geproduceerde zonnemodules in Europa ingevoerd (voor het grootste gedeelte door Duitsland). In vergelijking met de productiekosten zijn de transportkosten relatief laag. Bovendien is er volgens deze studies geen sprake van handelsbeperkingen. Veeleer blijkt zeer duidelijk dat de markt voor zonnecellen de gehele wereld bestrijkt aangezien zonnecellen wereldwijd verhandeld worden. Los daarvan bevatten de studies geen speciale informatie over de markt voor zonnecellen op het niveau van de Europese Economische Ruimte, hetgeen erop duidt dat de wereldmarkt de geografisch relevante markt is. Daarnaast is er in fusiebesluiten in het verleden (48) evenals in eerdere steunbesluiten (49) van uitgegaan dat de wereldmarkt met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid als markt voor zonnemodules aangemerkt dient te worden (zelfs indien het niet nodig zou zijn om de markt op zich expliciet af te bakenen).

| (131) | Op basis van deze aspecten beschouwt de Commissie met het oog op de onderhavige beoordeling de mondiale markt als de geografisch relevante markt voor zonnemodules. |
| --- | --- |

(131)

Op basis van deze aspecten beschouwt de Commissie met het oog op de onderhavige beoordeling de mondiale markt als de geografisch relevante markt voor zonnemodules.

6.4.3.4.   Punt 24, onder a), van de MSF 2002: marktaandeel

| (132) | Op grond van punt 24, onder a), van de MSF 2002 komt een afzonderlijk aan te melden investeringsproject niet voor investeringssteun in aanmerking indien de begunstigde van de steun vóór de investering meer dan 25 % van de afzet van het betrokken product voor zijn rekening neemt dan wel na de investering naar verwachting zijn afzet tot meer dan 25 % ziet oplopen. |
| --- | --- |

(132)

Op grond van punt 24, onder a), van de MSF 2002 komt een afzonderlijk aan te melden investeringsproject niet voor investeringssteun in aanmerking indien de begunstigde van de steun vóór de investering meer dan 25 % van de afzet van het betrokken product voor zijn rekening neemt dan wel na de investering naar verwachting zijn afzet tot meer dan 25 % ziet oplopen.

| (133) | Om vast te kunnen stellen of het project in overeenstemming is met punt 24, onder a), van de MSF 2002, dient de Commissie het marktaandeel van de begunstigde op concernniveau te analyseren. Aangezien de investering van Sovello in 2006 is begonnen en de volledige productiecapaciteit in 2009 bereikt zal worden, heeft de Commissie het aandeel van Sovello op de markt voor zonnemodules getoetst voor de periode van 2005 tot en met 2010. |
| --- | --- |

(133)

Om vast te kunnen stellen of het project in overeenstemming is met punt 24, onder a), van de MSF 2002, dient de Commissie het marktaandeel van de begunstigde op concernniveau te analyseren. Aangezien de investering van Sovello in 2006 is begonnen en de volledige productiecapaciteit in 2009 bereikt zal worden, heeft de Commissie het aandeel van Sovello op de markt voor zonnemodules getoetst voor de periode van 2005 tot en met 2010.

| (134) | Bij de aanmelding heeft Duitsland een aantal onafhankelijke studies (50) overgelegd met prognoses over de ontwikkeling van de vraag in de fotovoltaïsche sector. Daarnaast heeft Duitsland een aantal gegevens verstrekt over de verwachte productievolumes van zonnemodules door de begunstigde. Voor haar berekeningen heeft de Commissie zich gebaseerd op de LBBW-studie. Deze studie bevat informatie over geïnstalleerde capaciteiten en de vraag, evenals prijsramingen (51). |
| --- | --- |

(134)

Bij de aanmelding heeft Duitsland een aantal onafhankelijke studies (50) overgelegd met prognoses over de ontwikkeling van de vraag in de fotovoltaïsche sector. Daarnaast heeft Duitsland een aantal gegevens verstrekt over de verwachte productievolumes van zonnemodules door de begunstigde. Voor haar berekeningen heeft de Commissie zich gebaseerd op de LBBW-studie. Deze studie bevat informatie over geïnstalleerde capaciteiten en de vraag, evenals prijsramingen (51).

| (135) | Aangezien geen van de drie partners in de joint venture (Evergreen, Q-Cells en REC) op het moment van aanmelding of daarna een aandeel van meer dan 50 % in Sovello heeft gehouden, zou de Commissie hun marktaandeel bij de toetsing van de verenigbaarheid met punt 24, onder a, van de MSF 2002, normaal gesproken niet in aanmerking nemen (52). |
| --- | --- |

(135)

Aangezien geen van de drie partners in de joint venture (Evergreen, Q-Cells en REC) op het moment van aanmelding of daarna een aandeel van meer dan 50 % in Sovello heeft gehouden, zou de Commissie hun marktaandeel bij de toetsing van de verenigbaarheid met punt 24, onder a, van de MSF 2002, normaal gesproken niet in aanmerking nemen (52).

| (136) | Evergreen verhandelt en verkoopt alle modules die door Sovello worden geproduceerd, maar in de verkoopovereenkomst is vastgelegd dat het zakelijkheidsprincipe („arm’s length principle”) geëerbiedigd dient te worden. Desalniettemin kan niet uitgesloten worden dat Evergreen door zijn participatie aan de joint venture de marketingstrategie van Sovello kan beïnvloeden. Om ook rekening te kunnen houden met de meest ongunstige situatie, heeft de Commissie daarom de gezamenlijke marktaandelen van Evergreen en Sovello berekend zonder een definitief standpunt over de betreffende kwestie in te nemen (53). |
| --- | --- |

(136)

Evergreen verhandelt en verkoopt alle modules die door Sovello worden geproduceerd, maar in de verkoopovereenkomst is vastgelegd dat het zakelijkheidsprincipe („arm’s length principle”) geëerbiedigd dient te worden. Desalniettemin kan niet uitgesloten worden dat Evergreen door zijn participatie aan de joint venture de marketingstrategie van Sovello kan beïnvloeden. Om ook rekening te kunnen houden met de meest ongunstige situatie, heeft de Commissie daarom de gezamenlijke marktaandelen van Evergreen en Sovello berekend zonder een definitief standpunt over de betreffende kwestie in te nemen (53).

| (137) | Op deze basis heeft de Commissie vastgesteld dat het gezamenlijke marktaandeel van Sovello en Evergreen (zowel qua hoeveelheden als omzet) voor de periode 2005-2010 minder dan 5 % bedraagt. |
| --- | --- |

(137)

Op deze basis heeft de Commissie vastgesteld dat het gezamenlijke marktaandeel van Sovello en Evergreen (zowel qua hoeveelheden als omzet) voor de periode 2005-2010 minder dan 5 % bedraagt.

| (138) | Uit deze gegevens blijkt dat het marktaandeel van de begunstigde van de steun zowel vóór als na de investering niet meer dan 25 % van de totale markt voor zonnemodules bedraagt. Dat betekent dat de aangemelde steunmaatregel volgens de Commissie verenigbaar is met punt 24, onder a), van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(138)

Uit deze gegevens blijkt dat het marktaandeel van de begunstigde van de steun zowel vóór als na de investering niet meer dan 25 % van de totale markt voor zonnemodules bedraagt. Dat betekent dat de aangemelde steunmaatregel volgens de Commissie verenigbaar is met punt 24, onder a), van de MSF 2002.

6.4.3.5.   Punt 24, onder b), van de MSF 2002: productiecapaciteit

| (139) | Daarnaast heeft de Commissie onderzocht of het investeringsproject verenigbaar is met punt 24, onder b), van de MSF 2002. Daartoe heeft zij getoetst of het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van het schijnbare verbruik van het betrokken product over de laatste vijf jaar hoger ligt dan de gemiddelde jaarlijkse groei van het bbp in de EER (hetgeen erop zou duiden dat de markt niet door een structurele dalende ontwikkeling wordt gekenmerkt). |
| --- | --- |

(139)

Daarnaast heeft de Commissie onderzocht of het investeringsproject verenigbaar is met punt 24, onder b), van de MSF 2002. Daartoe heeft zij getoetst of het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van het schijnbare verbruik van het betrokken product over de laatste vijf jaar hoger ligt dan de gemiddelde jaarlijkse groei van het bbp in de EER (hetgeen erop zou duiden dat de markt niet door een structurele dalende ontwikkeling wordt gekenmerkt).

| (140) | Aangezien de maatregel in 2006 is aangemeld, zijn de relevante gegevens van 2000 tot 2005 geanalyseerd. De informatie die Duitsland op dit punt bij de aanmelding heeft verstrekt, is door de Commissie getoetst op basis van de overgelegde studies en publiekelijk toegankelijke informatie uit een betrouwbare bron (54). Uit geen van de gebruikte bronnen blijkt dat het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van het zichtbare verbruik van zonnemodules in de Europese Economische Ruimte in de periode 2000-2005 lager zou zijn dan 49 % (hoeveelheid) respectievelijk 42 % (omzet). |
| --- | --- |

(140)

Aangezien de maatregel in 2006 is aangemeld, zijn de relevante gegevens van 2000 tot 2005 geanalyseerd. De informatie die Duitsland op dit punt bij de aanmelding heeft verstrekt, is door de Commissie getoetst op basis van de overgelegde studies en publiekelijk toegankelijke informatie uit een betrouwbare bron (54). Uit geen van de gebruikte bronnen blijkt dat het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van het zichtbare verbruik van zonnemodules in de Europese Economische Ruimte in de periode 2000-2005 lager zou zijn dan 49 % (hoeveelheid) respectievelijk 42 % (omzet).

| (141) | Het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van het bbp in de EER in de periode 2000-2005 bedroeg 1,76 % (hoeveelheid) en 3,72 % (omzet). Dat betekent dat het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van het schijnbare verbruik van zonnemodules in de laatste vijf jaar waarvoor cijfers beschikbaar zijn, beduidend hoger is. |
| --- | --- |

(141)

Het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van het bbp in de EER in de periode 2000-2005 bedroeg 1,76 % (hoeveelheid) en 3,72 % (omzet). Dat betekent dat het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van het schijnbare verbruik van zonnemodules in de laatste vijf jaar waarvoor cijfers beschikbaar zijn, beduidend hoger is.

| (142) | De Commissie heeft bij de raming van het schijnbare verbruik in de Europese Economische Ruimte de fotovoltaïsche sector als geheel als uitgangspunt genomen. Er zijn namelijk vrijwel geen gegevens beschikbaar over de markt voor zonnemodules op EER-niveau. Dat is met name een gevolg van het feit dat de markt voor zonnemodules als een mondiale markt wordt beschouwd. De fotovoltaïsche markt wordt als een goede afspiegeling voor de markt voor zonnemodules gezien, omdat die modules als tussenproduct op de gehele fotovoltaïsche markt fungeren en de markt voor tussenproducten zich doorgaans op een zeer vergelijkbare manier ontwikkelt als de markt voor eindproducten c.q. de gehele markt (tot de fotovoltaïsche sector worden normaal gesproken zonnewafers, zonnecellen, zonnemodules en zonnesystemen gerekend). Daarnaast groeit de fotovoltaïsche markt dusdanig snel dat zelfs indien de feitelijke ontwikkeling van de groei op de markt voor zonnemodules in de Europese Economische Ruimte in geringe mate zou afwijken, het onwaarschijnlijk zou zijn dat de groei lager is dan 1,76 %. |
| --- | --- |

(142)

De Commissie heeft bij de raming van het schijnbare verbruik in de Europese Economische Ruimte de fotovoltaïsche sector als geheel als uitgangspunt genomen. Er zijn namelijk vrijwel geen gegevens beschikbaar over de markt voor zonnemodules op EER-niveau. Dat is met name een gevolg van het feit dat de markt voor zonnemodules als een mondiale markt wordt beschouwd. De fotovoltaïsche markt wordt als een goede afspiegeling voor de markt voor zonnemodules gezien, omdat die modules als tussenproduct op de gehele fotovoltaïsche markt fungeren en de markt voor tussenproducten zich doorgaans op een zeer vergelijkbare manier ontwikkelt als de markt voor eindproducten c.q. de gehele markt (tot de fotovoltaïsche sector worden normaal gesproken zonnewafers, zonnecellen, zonnemodules en zonnesystemen gerekend). Daarnaast groeit de fotovoltaïsche markt dusdanig snel dat zelfs indien de feitelijke ontwikkeling van de groei op de markt voor zonnemodules in de Europese Economische Ruimte in geringe mate zou afwijken, het onwaarschijnlijk zou zijn dat de groei lager is dan 1,76 %.

| (143) | Op basis van bovenstaande gegevens concludeert de Commissie dan ook dat de aangemelde steun verenigbaar is met punt 24, onder b), van de MSF 2002. |
| --- | --- |

(143)

Op basis van bovenstaande gegevens concludeert de Commissie dan ook dat de aangemelde steun verenigbaar is met punt 24, onder b), van de MSF 2002.

6.5.   Conclusie

| (144) | Op basis van bovenstaande beoordeling concludeert de Commissie dat de aangemelde steunmaatregel in overeenstemming is met de regionalesteunrichtsnoeren 1998, de regionalesteunkaart voor Duitsland (2004-2006) en de MSF 2002. |
| --- | --- |

(144)

Op basis van bovenstaande beoordeling concludeert de Commissie dat de aangemelde steunmaatregel in overeenstemming is met de regionalesteunrichtsnoeren 1998, de regionalesteunkaart voor Duitsland (2004-2006) en de MSF 2002.

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

1.   De regionalesteunintensiteit die Duitsland voornemens is toe te kennen ten gunste van Sovello AG ter hoogte van maximaal 23,8224 % van het brutosubsidie-equivalent (bse) van de feitelijke kosten van 114 882 310 EUR (netto actuele waarde) die voor steun in aanmerking komen, en het dienovereenkomstige bedrag aan regionale steun van 27 367 723 EUR (netto actuele waarde) zijn in overeenstemming met de gemeenschappelijke markt, mits de Commissie in een daartoe strekkend besluit een medefinanciering uit het EFRO (Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling) goedkeurt ter hoogte van minimaal 25 % van de overheidsuitgaven.

2.   Indien de Commissie geen besluit uitvaardigt ter goedkeuring van een medefinanciering uit het EFRO ter hoogte van minimaal 25 % van de overheidsuitgaven van het project, zijn de regionalesteunintensiteit die Duitsland in het betreffende geval voornemens is aan Sovello AG toe te kennen ten belope van 22,46 % bse van de feitelijke subsidiabele kosten van 114 882 310 EUR (netto actuele waarde) en het dienovereenkomstige bedrag aan regionale steun van 25 802 567 EUR (netto actuele waarde) verenigbaar met de gemeenschappelijke markt.

Artikel 2

1.   Indien de Commissie een besluit uitvaardigt ter goedkeuring van een medefinanciering uit het EFRO ter hoogte van minimaal 25 % van de overheidsuitgaven van het project, is het toegestaan om steun te verlenen (met inbegrip van de cohesiebonus) ter hoogte van maximaal 23,8224 % bse van de feitelijke subsidiabele kosten voor Sovello2, hetgeen overeenkomt met een steunbedrag van 27 367 723 EUR (netto actuele waarde).

2.   Indien de Commissie geen besluit uitvaardigt ter goedkeuring van een medefinanciering uit het EFRO ter hoogte van minimaal 25 % van de overheidsuitgaven van het project, is het toegestaan om steun te verlenen (zonder cohesiebonus) ter hoogte van maximaal 22,46 % bse van de feitelijke subsidiabele kosten voor Sovello2, hetgeen overeenkomt met een steunbedrag van 25 802 567 EUR (netto actuele waarde).

Artikel 3

Deze beschikking is gericht tot de Bondsrepubliek Duitsland.

Gedaan te Brussel, 17 juni 2009.

Voor de Commissie

Neelie KROES

Lid van de Commissie

---

(1)  PB C 227 van 4.9.2008, blz. 19.

1

(2)  PB C 70 van 19.3.2002, blz. 8.

2

(3)  Met het oog op de duidelijkheid wordt in de onderhavige beschikking de huidige naam „Sovello AG” ook gebruikt voor de periode vóór de naamswijziging.

3

(4)  Zie voetnoot 1.

4

(5)  Zaak N 641/02 — Duitsland — regionalesteunkaart voor Duitsland (2004-2006).

5

(6)  Bij de String-Ribbon-technologie gaat het om een continu proces waarbij lange draden van spoelen worden afgewikkeld en door vloeibaar silicium worden gehaald waardoor er een lang siliciumlint („ribbon”) in het smeltbad wordt getrokken. Dat lint wordt in bepaalde lengtes afgeknipt en in kleine eenheden (zonnewafers) gesneden. Vervolgens worden de wafers gereinigd en middels een aantal productiefasen (POCl3-diffusie, etsen, SiN-antireflexcoating, metalliseren en conditioneren) ontstaan er uiteindelijk zonnecellen. Bij de laatste productiefase worden de cellen tot zonnemodules (panelen) geassembleerd.

6

3

(7)  Sovello heeft voor zijn eerste fabriek in Thalheim reeds investeringssteun ontvangen. In overeenstemming met de GA-regeling op grond van artikel 4, lid 3, onder b), van Verordening (EG) nr. 70/2001 van de Commissie van 12 januari 2001 betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op staatssteun voor kleine en middelgrote ondernemingen (PB L 10 van 13.1.2001, blz. 33) omvatte die steun een kmo-toeslag van 15 procentpunten. In haar besluit N 426/05 van 7 juni 2006 (PB C 270 van 7.11.2006, blz. 2) heeft de Commissie zich op het standpunt gesteld dat Sovello ten tijde van de aanmelding als een kmo aangemerkt kon worden.

7

(8)  Een megawattpiek (MWp) komt overeen met 1 000 000 wattpiek (Wp). Wattpiek is een meeteenheid voor de capaciteit (nominaal vermogen) van zonnecellen en zonnemodules. In de fotovoltaïek is wattpiek de gebruikelijke vergelijkingsmaat voor de technische capaciteit van zonnemodules en vormt dit een aanduiding voor het nominale vermogen van de module onder standaardtestomstandigheden.

8

(9)  Oorspronkelijk (volgens de kaderovereenkomst voor de joint venture tussen Evergreen en Q-Cells van januari 2005) was op het bedrijfsterrein in Duitsland een veel grotere investering voorzien, namelijk voor een aanvullende capaciteit van in totaal 90 MWp respectievelijk (volgens de informatie die in maart 2007 is bijgevoegd bij de aanmelding van het uitbreidingsplan) [...] (*) ((*) Valt onder de geheimhoudingsplicht) MWp, die in [...] fasen ([...]) uitgevoerd diende te worden. Duitsland heeft de laatste twee fasen weliswaar uit de aanmelding geschrapt, [...]. Op basis van de jaarlijkse verslagen van de partners in de joint venture concludeert de Commissie dat de totale capaciteit van Sovello in 2008 85 MWp bedroeg.

9

(10)  Zie voetnoot 7.

10

(11)  Besluit van de Commissie van 1 oktober 2003 (PB C 284 van 27.11.2003, blz. 2).

11

(12)  Besluit van de Commissie van 19 januari 2005 (PB C 235 van 23.9.2005, blz. 3).

12

(13)  Besluit van de Commissie van 6 december 2006 (PB C 23 van 1.2.2007, blz. 1).

13

(14)  Berekend op basis van het referentiepercentage voor de rentevoet voor Duitsland van 4,36 % zoals dat ten tijde van de aanmelding van kracht was.

14

(15)  PB C 74 van 10.3.1998, blz. 9.

15

(16)  PB C 186 van 6.8.2003.

16

(17)  PB L 161 van 26.6.1999, blz. 1.

17

(18)  Aanvraag van 8 mei 2007.

18

(19)  Toewijzingsbesluit van 15 december 2006, als gewijzigd op 29 januari 2009.

19

(20)  De lidstaat zou dan immers tweemaal aanspraak kunnen maken op het volledige steunplafond met betrekking tot de eerste 50 miljoen EUR aan kosten van het project (de verlaging van het geldende regionalesteunplafond is dan immers niet noodzakelijk). Daarnaast zou er aanspraak gemaakt kunnen worden op tweemaal de helft van dit steunplafond voor de volgende 50 miljoen EUR. Voor de subsidiabele kosten boven de 100 miljoen EUR is het regionalesteunplafond echter tot 34 % beperkt.

20

(21)  Besluit van de Commissie N 872/06, individuele steun voor Qimonda (PB C 170 van 5.7.2008, blz. 2).

21

(22)  Zaak T-184/97, BP/Commissie, Jurispr. [1997], blz. II-3145. In deze zaak was het Gerecht van eerste aanleg van oordeel dat een programma dat bedoeld is om de economische en industriële haalbaarheid van een bepaald soort product aan te tonen, niet als proefproject voor de technologische ontwikkeling van producten aangemerkt kan worden.

22

BP/Commissie

(23)  PB C 323 van 30.12.2006, blz. 1.

23

(24)  De EPIA vertegenwoordigt bijna tweehonderd leden uit de gehele zonne-energiesector verspreid over meer dan twintig Europese landen (de vereniging bestrijkt hierdoor de gehele waardeketen van de fotovoltaïsche industrie, van de productie van silicium, cellen en modules tot de systeemontwikkelingen). De begunstigde van de steun is lid van de EPIA.

24

(25)  Main definitions and conventions for the measurement of research and experimental development — A summary of the Frascati manual 1993: OESO, Parijs, 1994, punt 117-118.

25

Main definitions and conventions for the measurement of research and experimental development — A summary of the Frascati manual 1993

(26)  Bij [...] wordt een innovatieve procedure gebruikt voor [...] (in plaats van de traditionele methode op basis van een plasmaondersteunde CVD-afscheiding, het zogeheten PECVD-proces: Plasma Enhanced Chemical Vapour Deposition).

26

(27)  Het celformaat van de nieuwe technologie (150 mm × 80 mm) is wezenlijk anders dan het traditionele, op siliciumwafers gebaseerde vierkante celformaat (156 mm × 156 mm). Bij alle machines en installaties van Sovello1 moest ten aanzien van het ontwerp en de fabricage rekening worden gehouden met de eisen die dit afwijkende celformaat stelt en de speciale, natuurkundige waferkenmerken (bijv. [...]).

27

(28)  Besluit van de Commissie van 18 juli 2007 in zaak N 810/06, steun voor AMD (PB C 246 van 20.10.2007, blz. 1).

28

(29)  Besluit van de Commissie van 10 juli 2007 in zaak N 850/06, steun voor Q-Cells (PB C 270 van 13.11.2007, blz. 5).

29

(30)  De percelen grond zijn weliswaar afzonderlijk gekocht, maar in de koopovereenkomst betreffende de grond voor Sovello1 (d.d. [...]) is een vrijblijvende optie opgenomen op de aankoop van een tweede perceel voor Sovello2 (koopovereenkomst d.d. [...]). De aanwijzing van het Sovello2-perceel als „Perceel voor industrieel gebruik” dateert van een latere datum en de infrastructurele werkzaamheden zijn separaat uitgevoerd.

30

(31)  Duitsland verwijst naar een rapport van Deloitte & Touche GmbH van 27 september 2006 dat bij de aanmelding aan de Commissie is overgelegd. In dat rapport wordt geconcludeerd dat Sovello1 en Sovello2 zeer goed afzonderlijk te exploiteren zijn en dat zij ook apart verkocht kunnen worden.

31

(32)  Omdat Sovello niet één enkele investering heeft gedaan om een productiecapaciteit van 90 MWp te genereren, maar twee afzonderlijke investeringen in Sovello1 (30 MWp) en Sovello2 (60 MWp).

32

(33)  De berekening van dit extra bedrag is gebaseerd op de veronderstelling dat er voor één enkele investering minder kosten gemaakt hoeven te worden die voor steun in aanmerking komen (in totaal circa 144 miljoen EUR) en dat voor een groot investeringsproject aanspraak gemaakt zou kunnen worden op een kmo-toeslag.

33

(34)  PB C 54 van 4.3.2006, blz. 13.

34

(35)  Aangezien investeringsprojecten zich over meerdere jaren kunnen uitstrekken, gaat de termijn van drie jaar in op het moment dat er een aanvang wordt gemaakt met de werkzaamheden aan een project.

35

(36)  Duitsland heeft een aanvullende toelichting gegeven op het verschil tussen de testfase onder laboratoriumomstandigheden in de fabriek in Marlboro enerzijds en de industriële processen die in het kader van het Sovello1-project zijn getest anderzijds. De productie in Marlboro was gebaseerd op de String-Ribbon-technologie van Evergreen, de productie van de modules gebeurde handmatig en de eindproducten bestonden uit modules van het type „Cedar Line”. Volgens Duitsland was [...].

36

(37)  Jaarverslag 2008 van Evergreen.

37

(38)  Frascati Manual — Proposed Standard Practice for Surveys on Research and Experimental Development.

38

(39)  Voor een project in een gebied dat voor steun in aanmerking komt uit hoofde van artikel 87, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag.

39

(40)  „Capacity and market potential for grid-connected systems by 2010”, EPIA, Frankfurt, december 2005.

40

(41)  Besluit van de Commissie van 26 april 2006 in zaak N 17/06, steun voor First Solar (MSF 2002) (PB C 259 van 26.4.2006, blz. 13).

41

(42)  Zie de punten 9 en 10 van het Besluit van de Commissie van 19 juli 2006 in zaak N 335/06, steun voor CSG Solar (PB C 232 van 27.9.2006, blz. 2).

42

(43)  Zaak N 17/06 First Solar (MSF 2002) (PB C 259 van 26.4.2006, blz. 13); zaak N 409/06 HighSi GmbH (MSF 2002) (PB C 77 van 5.4.2007, blz. 4); zaak N 863/06 Avancis (MSF 2002) (PB C 227 van 27.9.2007, blz. 1); zaak N 199/08 Intico Solar (PB C 195 van 1.8.2008, blz. 2); zaak N 545/08 Masdar (PB C 9 van 14.1.2009, blz. 8); zaak N 453/08 Sunfilm (PB C 106 van 8.5.2009, blz. 7); zaak N 538/08 ersol Thin Film (PB C 63 van 18.3.2009, blz. 16).

43

(44)  Besluit van de Commissie van 26 april 2006 in zaak N 409/06, steun voor HighSi GmbH (MSF 2002) (PB C 77 van 5.4.2007, blz. 4).

44

(45)  Besluit van de Commissie van 27 maart 2001 in zaak COMP/M.2367 — Siemens/E.ON/Shell/SSG en Besluit van de Commissie van 18 april 2001 in zaak COMP/M.2712 — Electrabel/TotalFinaElf/Photovoltech.

45

(46)  De studies worden als onafhankelijk gekwalificeerd omdat zij noch in opdracht van de begunstigde van de steun noch uitsluitend met het oog op de onderhavige beoordeling zijn uitgevoerd.

46

(47)  „Capacity and market potential for grid-connected systems by 2010”, EPIA, Frankfurt, december 2005; „Branchenanalyse Photovoltaik 2006”, Landesbank Baden-Württemberg, Stuttgart, 21 maart 2006; „Sun Screen II”, CLSA, juli 2005; „PV status report 2006”, Europese Commissie/Gemeenschappelijk Onderzoekscentrum en Instituut voor Milieu en Duurzaamheid, augustus 2006; „Solar generation”, Greenpeace en EPIA, september 2006. „Photovoltaik-Marktmodell — Version 2.1”, Landesbank Baden-Württemberg (LBBW), 22 augustus 2007. Duitsland heeft deze studies bij de aanmelding overgelegd.

47

(48)  Besluit van de Commissie van 27 maart 2001 in zaak COMP/M.2367 — Siemens/E.ON/Shell/SSG en Besluit van de Commissie van 18 april 2001 in zaak COMP/M.2712 — Electrabel/TotalFinaElf/Photovoltech.

48

(49)  Zaak N 17/06 First Solar (MSF 2002) (PB C 259 van 26.4.2006, blz. 13); zaak N 409/06 HighSi GmbH (MSF 2002) (PB C 77 van 5.4.2007, blz. 4); zaak N 863/06 Avancis (MSF 2002) ( PB C 227 van 27.9.2007, blz. 1); zaak N 850/06 Q-Cells (PB C 270 van 13.11.2007, blz. 5); zaak N 199/08 Intico Solar (PB C 195 van 1.8.2008, blz. 2); zaak N 545/08 Masdar (PB C 9 van 14.1.2009, blz. 8); zaak N 453/08 Sunfilm (PB C 106 van 8.5.2009, blz. 7); zaak N 538/08 ersol Thin Film (PB C 63 van 18.3.2009, blz. 16).

49

(50)  Zie voetnoot 47.

50

(51)  De Commissie is van mening dat de gegevens over de vraag naar capaciteit (systemen voor zonne-energie) inzicht bieden in het volume van de markt voor zonnemodules.

51

(52)  In haar besluit in zaak N 850/06 (Q-Cells) heeft de Commissie hetzelfde standpunt ingenomen.

52

(53)  Evergreen kondigt in zijn jaarverslag 2008 aan dat Sovello zijn producten vanaf 2009 geleidelijk aan onafhankelijk op de markt zal brengen.

53

(54)  Website van het International Energy Agency Photovoltaics Power Systems Programme (IEA PVPS): www.iea-pvps.org

54

---

| 9.9.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | L 237/34 |
| --- | --- | --- | --- |

9.9.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

L 237/34

---

BESLUIT VAN DE COMMISSIE

van 4 september 2009

tot beëindiging van de antidumpingprocedure betreffende de invoer van gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije

(2009/698/EG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 384/96 van de Raad van 22 december 1995 betreffende beschermende maatregelen tegen invoer met dumping uit landen die geen lid zijn van de Europese Gemeenschap (1) („de basisverordening”), en met name op artikel 9,

Na raadpleging van het Raadgevend Comité,

Overwegende hetgeen volgt:

1.   PROCEDURE

1.1.   Inleiding van de procedure

| (1) | Op 13 november 2008 heeft de Commissie op grond van artikel 5 van de basisverordening met de publicatie van een bericht in het Publicatieblad van de Europese Unie
   (2) („het bericht van inleiding”) een antidumpingprocedure ingeleid met betrekking tot de invoer van gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, („het betrokken product”) van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije („de betrokken landen”). |
| --- | --- |

(1)

Op 13 november 2008 heeft de Commissie op grond van artikel 5 van de basisverordening met de publicatie van een bericht in het Publicatieblad van de Europese Unie
   (2) („het bericht van inleiding”) een antidumpingprocedure ingeleid met betrekking tot de invoer van gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, („het betrokken product”) van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije („de betrokken landen”).

| (2) | De procedure werd ingeleid naar aanleiding van een klacht die op 29 september 2008 door het Defence Committee of the Welded Steel Tubes Industry of the European Union („de klager”) werd ingediend namens producenten die samen een groot deel, in dit geval meer dan 25 %, van de totale productie van het betrokken product in de Gemeenschap voor hun rekening nemen. Het bij de klacht gevoegde voorlopige bewijsmateriaal inzake dumping van het betrokken product van oorsprong uit de betrokken landen en de aanmerkelijke schade als gevolg daarvan werd voldoende geacht om een procedure in te leiden. |
| --- | --- |

(2)

De procedure werd ingeleid naar aanleiding van een klacht die op 29 september 2008 door het Defence Committee of the Welded Steel Tubes Industry of the European Union („de klager”) werd ingediend namens producenten die samen een groot deel, in dit geval meer dan 25 %, van de totale productie van het betrokken product in de Gemeenschap voor hun rekening nemen. Het bij de klacht gevoegde voorlopige bewijsmateriaal inzake dumping van het betrokken product van oorsprong uit de betrokken landen en de aanmerkelijke schade als gevolg daarvan werd voldoende geacht om een procedure in te leiden.

1.2.   Betrokken partijen en controlebezoeken

| (3) | De Commissie heeft de klager, alle haar bekende betrokken communautaire producenten, importeurs-handelaren en gebruikers, de producenten-exporteurs, hun verenigingen, almede de autoriteiten van de betrokken landen en haar bekende producenten van het soortgelijke product in het beoogde referentieland (de VS) officieel van de inleiding van de procedure in kennis gesteld. Belanghebbenden kregen de gelegenheid om binnen de in het bericht van inleiding genoemde termijn hun standpunt schriftelijk kenbaar te maken en te verzoeken te worden gehoord. Alle belanghebbenden die daar met opgave van redenen om hadden verzocht, werden gehoord. |
| --- | --- |

(3)

De Commissie heeft de klager, alle haar bekende betrokken communautaire producenten, importeurs-handelaren en gebruikers, de producenten-exporteurs, hun verenigingen, almede de autoriteiten van de betrokken landen en haar bekende producenten van het soortgelijke product in het beoogde referentieland (de VS) officieel van de inleiding van de procedure in kennis gesteld. Belanghebbenden kregen de gelegenheid om binnen de in het bericht van inleiding genoemde termijn hun standpunt schriftelijk kenbaar te maken en te verzoeken te worden gehoord. Alle belanghebbenden die daar met opgave van redenen om hadden verzocht, werden gehoord.

| (4) | Om de producenten-exporteurs in Belarus in staat te stellen desgewenst een verzoek om een individuele behandeling („IB”) in te dienen, heeft de Commissie de haar bekende betrokken producenten-exporteurs en de autoriteiten van Belarus de desbetreffende formulieren toegezonden. Twee ondernemingsgroepen in Belarus dienden overeenkomstig artikel 9, lid 5, van de basisverordening een verzoek om een IB in. |
| --- | --- |

(4)

Om de producenten-exporteurs in Belarus in staat te stellen desgewenst een verzoek om een individuele behandeling („IB”) in te dienen, heeft de Commissie de haar bekende betrokken producenten-exporteurs en de autoriteiten van Belarus de desbetreffende formulieren toegezonden. Twee ondernemingsgroepen in Belarus dienden overeenkomstig artikel 9, lid 5, van de basisverordening een verzoek om een IB in.

| (5) | Gezien het kennelijk grote aantal producenten-exporteurs in Turkije en Oekraïne en communautaire producenten en importeurs dat bij dit onderzoek betrokken was, werd in het bericht van inleiding vermeld dat werd overwogen om overeenkomstig artikel 17 van de basisverordening gebruik te maken van steekproeven. Om de Commissie in staat te stellen te besluiten of steekproeven noodzakelijk waren en, zo ja, deze ook samen te stellen, werd aan de producenten-exporteurs in Turkije en Oekraïne, de communautaire producenten en de importeurs en hun vertegenwoordigers verzocht zich kenbaar te maken en overeenkomstig het bericht van inleiding binnen 15 dagen na publicatie daarvan basisinformatie over hun activiteiten in verband met het betrokken product te verstrekken. |
| --- | --- |

(5)

Gezien het kennelijk grote aantal producenten-exporteurs in Turkije en Oekraïne en communautaire producenten en importeurs dat bij dit onderzoek betrokken was, werd in het bericht van inleiding vermeld dat werd overwogen om overeenkomstig artikel 17 van de basisverordening gebruik te maken van steekproeven. Om de Commissie in staat te stellen te besluiten of steekproeven noodzakelijk waren en, zo ja, deze ook samen te stellen, werd aan de producenten-exporteurs in Turkije en Oekraïne, de communautaire producenten en de importeurs en hun vertegenwoordigers verzocht zich kenbaar te maken en overeenkomstig het bericht van inleiding binnen 15 dagen na publicatie daarvan basisinformatie over hun activiteiten in verband met het betrokken product te verstrekken.

| (6) | Voor Turkije is uit de 13 ondernemingen of groepen van ondernemingen die de steekproefvragen hadden beantwoord, een steekproef van vier ondernemingen of groepen van ondernemingen samengesteld. Een van de in de steekproef opgenomen ondernemingen verstrekte evenwel tijdens de steekproefprocedure geen informatie over het bestaan van twee verbonden Turkse producenten, maar gaf deze informatie pas in een zeer laat stadium. Desalniettemin kregen de twee verbonden ondernemingen nog een kans om een volledig ingevulde vragenlijst in te dienen. De door deze ondernemingen ingediende informatie was echter dermate onvolledig dat het onmogelijk was een dumpingberekening uit te voeren. Bijgevolg werd deze onderneming van de steekproef uitgesloten. Een andere Turkse producent, die niet in de oorspronkelijke steekproef was opgenomen, vroeg in overeenstemming met artikel 17, lid 3, van de basisverordening om een individueel onderzoek en diende binnen de vastgestelde termijn een volledig ingevulde vragenlijst in. Vervolgens werd die onderneming in de steekproef opgenomen. De vier in de steekproef opgenomen ondernemingen vertegenwoordigen 63 % van de totale uitvoer van het betrokken product uit Turkije naar de Gemeenschap tijdens het onderzoektijdvak. Overeenkomstig artikel 17, lid 2, van de basisverordening werd overleg gepleegd met de betrokken partijen, die geen bezwaar maakten. |
| --- | --- |

(6)

Voor Turkije is uit de 13 ondernemingen of groepen van ondernemingen die de steekproefvragen hadden beantwoord, een steekproef van vier ondernemingen of groepen van ondernemingen samengesteld. Een van de in de steekproef opgenomen ondernemingen verstrekte evenwel tijdens de steekproefprocedure geen informatie over het bestaan van twee verbonden Turkse producenten, maar gaf deze informatie pas in een zeer laat stadium. Desalniettemin kregen de twee verbonden ondernemingen nog een kans om een volledig ingevulde vragenlijst in te dienen. De door deze ondernemingen ingediende informatie was echter dermate onvolledig dat het onmogelijk was een dumpingberekening uit te voeren. Bijgevolg werd deze onderneming van de steekproef uitgesloten. Een andere Turkse producent, die niet in de oorspronkelijke steekproef was opgenomen, vroeg in overeenstemming met artikel 17, lid 3, van de basisverordening om een individueel onderzoek en diende binnen de vastgestelde termijn een volledig ingevulde vragenlijst in. Vervolgens werd die onderneming in de steekproef opgenomen. De vier in de steekproef opgenomen ondernemingen vertegenwoordigen 63 % van de totale uitvoer van het betrokken product uit Turkije naar de Gemeenschap tijdens het onderzoektijdvak. Overeenkomstig artikel 17, lid 2, van de basisverordening werd overleg gepleegd met de betrokken partijen, die geen bezwaar maakten.

| (7) | In Oekraïne beantwoordden twee groepen van ondernemingen en nog een derde onderneming de steekproefvragen; zij verklaarden bereid te zijn aan het onderzoek mee te werken. Hun uitvoer naar de Gemeenschap maakte volgens de Eurostatdatabank in het onderzoektijdvak ongeveer 30 % van de invoer van het betrokken product uit Oekraïne uit. Gezien dit beperkte aantal medewerkende ondernemingen werd besloten om bij alle drie medewerkende producenten-exporteurs een onderzoek uit te voeren en dus geen gebruik te maken van een steekproef. |
| --- | --- |

(7)

In Oekraïne beantwoordden twee groepen van ondernemingen en nog een derde onderneming de steekproefvragen; zij verklaarden bereid te zijn aan het onderzoek mee te werken. Hun uitvoer naar de Gemeenschap maakte volgens de Eurostatdatabank in het onderzoektijdvak ongeveer 30 % van de invoer van het betrokken product uit Oekraïne uit. Gezien dit beperkte aantal medewerkende ondernemingen werd besloten om bij alle drie medewerkende producenten-exporteurs een onderzoek uit te voeren en dus geen gebruik te maken van een steekproef.

| (8) | Wat de importeurs van het betrokken product betreft, heeft de Commissie alle haar bekende importeurs om gegevens over de invoer en verkoop van het betrokken product verzocht. Omdat acht importeurs hun medewerking toezegden, werd geen steekproef geselecteerd. |
| --- | --- |

(8)

Wat de importeurs van het betrokken product betreft, heeft de Commissie alle haar bekende importeurs om gegevens over de invoer en verkoop van het betrokken product verzocht. Omdat acht importeurs hun medewerking toezegden, werd geen steekproef geselecteerd.

| (9) | Wat de communautaire producenten betreft, heeft de Commissie in overeenstemming met artikel 17 van de basisverordening een steekproef samengesteld op basis van de grootste representatieve hoeveelheid van het in de Gemeenschap geproduceerde en aldaar verkochte betrokken product die binnen de beschikbare tijd redelijkerwijs kon worden onderzocht. Op basis van de informatie die de Commissie van de communautaire producenten heeft ontvangen, heeft zij de vier ondernemingsgroepen geselecteerd die in de Gemeenschap de grootste hoeveelheden produceren en verkopen. Zij vertegenwoordigden 52 % van de geschatte totale productie van het betrokken product in de Gemeenschap. Overeenkomstig artikel 17, lid 2, van de basisverordening werd overleg gepleegd met de betrokken partijen, die geen bezwaar maakten. Daarnaast werd aan de overige communautaire producenten verzocht bepaalde algemene gegevens voor de schadeanalyse te verstrekken. Een van de in de steekproef opgenomen producenten heeft echter geen antwoord op de vragenlijst ingediend en besloten verder niet aan het onderzoek mee te werken. Aangezien opname in de steekproef van enkele van de andere communautaire producenten die hun medewerking hadden aangeboden, de representativiteit van de steekproef slechts licht zou wijzigen, werd besloten de onderneming die haar medewerking aan het onderzoek had ingetrokken, niet te vervangen. |
| --- | --- |

(9)

Wat de communautaire producenten betreft, heeft de Commissie in overeenstemming met artikel 17 van de basisverordening een steekproef samengesteld op basis van de grootste representatieve hoeveelheid van het in de Gemeenschap geproduceerde en aldaar verkochte betrokken product die binnen de beschikbare tijd redelijkerwijs kon worden onderzocht. Op basis van de informatie die de Commissie van de communautaire producenten heeft ontvangen, heeft zij de vier ondernemingsgroepen geselecteerd die in de Gemeenschap de grootste hoeveelheden produceren en verkopen. Zij vertegenwoordigden 52 % van de geschatte totale productie van het betrokken product in de Gemeenschap. Overeenkomstig artikel 17, lid 2, van de basisverordening werd overleg gepleegd met de betrokken partijen, die geen bezwaar maakten. Daarnaast werd aan de overige communautaire producenten verzocht bepaalde algemene gegevens voor de schadeanalyse te verstrekken. Een van de in de steekproef opgenomen producenten heeft echter geen antwoord op de vragenlijst ingediend en besloten verder niet aan het onderzoek mee te werken. Aangezien opname in de steekproef van enkele van de andere communautaire producenten die hun medewerking hadden aangeboden, de representativiteit van de steekproef slechts licht zou wijzigen, werd besloten de onderneming die haar medewerking aan het onderzoek had ingetrokken, niet te vervangen.

| (10) | De Commissie heeft vragenlijsten verzonden naar de in de steekproef opgenomen producenten-exporteurs in Turkije, de medewerkende producenten-exporteurs in Belarus en Oekraïne, de enige producent in de VS die zijn medewerking aanbood met het oog op de vaststelling van de normale waarde voor Belarus, de in de steekproef opgenomen communautaire producenten, alle importeurs die hun medewerking hadden aangeboden en alle haar bekende gebruikers. Er werden vragenlijsten ontvangen van de drie in de steekproef opgenomen ondernemingsgroepen die veertien communautaire producenten vertegenwoordigen, van vier Turkse ondernemingsgroepen, van één individuele Turkse producent-exporteur die deel uitmaakt van een groep van ondernemingen, van de twee Oekraïense ondernemingsgroepen, van de derde medewerkende Oekraïense producent, van de twee producenten-exporteurs uit Belarus, die ook een aanvraag voor een IB indienden, van hun vier importeurs/eigenaars van de uitgevoerde producten in het geval van uitbestede verkoop in het kader van een „tolling agreement”, van de medewerkende producent in de VS, van drie niet-verbonden communautaire importeurs en van één gebruiker in de Gemeenschap. Bovendien verstrekten nog eens vijf communautaire producenten de gevraagde algemene gegevens. |
| --- | --- |

(10)

De Commissie heeft vragenlijsten verzonden naar de in de steekproef opgenomen producenten-exporteurs in Turkije, de medewerkende producenten-exporteurs in Belarus en Oekraïne, de enige producent in de VS die zijn medewerking aanbood met het oog op de vaststelling van de normale waarde voor Belarus, de in de steekproef opgenomen communautaire producenten, alle importeurs die hun medewerking hadden aangeboden en alle haar bekende gebruikers. Er werden vragenlijsten ontvangen van de drie in de steekproef opgenomen ondernemingsgroepen die veertien communautaire producenten vertegenwoordigen, van vier Turkse ondernemingsgroepen, van één individuele Turkse producent-exporteur die deel uitmaakt van een groep van ondernemingen, van de twee Oekraïense ondernemingsgroepen, van de derde medewerkende Oekraïense producent, van de twee producenten-exporteurs uit Belarus, die ook een aanvraag voor een IB indienden, van hun vier importeurs/eigenaars van de uitgevoerde producten in het geval van uitbestede verkoop in het kader van een „tolling agreement”, van de medewerkende producent in de VS, van drie niet-verbonden communautaire importeurs en van één gebruiker in de Gemeenschap. Bovendien verstrekten nog eens vijf communautaire producenten de gevraagde algemene gegevens.

| (11) | De Commissie heeft alle gegevens die zij voor de vaststelling van dumping, de schade als gevolg hiervan en het belang van de Gemeenschap nodig achtte, verzameld en gecontroleerd. Bij de volgende ondernemingen werd ter plaatse een controle uitgevoerd:






  a) | communautaire producenten






  — | Condesa Fabril, Legutiano, Alava, Spanje |
| --- | --- | --- | --- |

(11)

De Commissie heeft alle gegevens die zij voor de vaststelling van dumping, de schade als gevolg hiervan en het belang van de Gemeenschap nodig achtte, verzameld en gecontroleerd. Bij de volgende ondernemingen werd ter plaatse een controle uitgevoerd:

a)

communautaire producenten

—

Condesa Fabril, Legutiano, Alava, Spanje

| — | Corus Tubes BV, Oosterhout, Nederland |
| --- | --- |

—

Corus Tubes BV, Oosterhout, Nederland

| — | Corus Tubes UK, Corby, Verenigd Koninkrijk |
| --- | --- |

—

Corus Tubes UK, Corby, Verenigd Koninkrijk

| — | Lorraine Tubes, Lexy, Frankrijk |
| --- | --- |

—

Lorraine Tubes, Lexy, Frankrijk

| — | Marcegaglia SpA, Gazoldo degli Ippoliti, Mantova, Italië; |
| --- | --- |

—

Marcegaglia SpA, Gazoldo degli Ippoliti, Mantova, Italië;

| b) | producenten-exporteurs in Turkije






  — | Erbosan Erciyas Boru Sanayii ve Ticaret A.Ș., Kayseri |
| --- | --- | --- |

b)

producenten-exporteurs in Turkije

—

Erbosan Erciyas Boru Sanayii ve Ticaret A.Ș., Kayseri

| — | Noksel Çelik Boru Sanayi A.Ș., Ankara |
| --- | --- |

—

Noksel Çelik Boru Sanayi A.Ș., Ankara

| — | MMZ Ohnur Boru Profil Üretim San. ve Tic. A.Ș., Istanbul |
| --- | --- |

—

MMZ Ohnur Boru Profil Üretim San. ve Tic. A.Ș., Istanbul

| — | Yücel Boru ve Profil Endüstrisi A.Ș. en de verbonden handelaar Yücel Boru Ihracat Ithalat ve Pazarlama A.Ș., Istanbul; |
| --- | --- |

—

Yücel Boru ve Profil Endüstrisi A.Ș. en de verbonden handelaar Yücel Boru Ihracat Ithalat ve Pazarlama A.Ș., Istanbul;

| c) | producenten-exporteurs in Oekraïne






  — | Lugansk Tube Works en verbonden ondernemingen, Lugansk en Dniepropetrovsk; |
| --- | --- | --- |

c)

producenten-exporteurs in Oekraïne

—

Lugansk Tube Works en verbonden ondernemingen, Lugansk en Dniepropetrovsk;

| d) | niet-verbonden importeurs in de Gemeenschap






  — | Kromat Trading Ltd., Londen, Verenigd Koninkrijk |
| --- | --- | --- |

d)

niet-verbonden importeurs in de Gemeenschap

—

Kromat Trading Ltd., Londen, Verenigd Koninkrijk

| — | JSC Azovlitas, Kaunas, Litouwen. |
| --- | --- |

—

JSC Azovlitas, Kaunas, Litouwen.

1.3.   Onderzoektijdvak

| (12) | Het onderzoek naar de dumping en schade had betrekking op de periode van 1 oktober 2007 tot en met 30 september 2008 („het onderzoektijdvak” of „OT”). Het onderzoek naar de ontwikkelingen die relevant zijn voor de schadebeoordeling had betrekking op de periode van 1 januari 2005 tot het einde van het onderzoektijdvak („de beoordelingsperiode”). |
| --- | --- |

(12)

Het onderzoek naar de dumping en schade had betrekking op de periode van 1 oktober 2007 tot en met 30 september 2008 („het onderzoektijdvak” of „OT”). Het onderzoek naar de ontwikkelingen die relevant zijn voor de schadebeoordeling had betrekking op de periode van 1 januari 2005 tot het einde van het onderzoektijdvak („de beoordelingsperiode”).

1.4.   Betrokken product

| (13) | Bij het product dat zou zijn gedumpt, gaat het om gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, maar met uitzondering van buizen en pijpen van de soort gebruikt voor olie- of gasleidingen en buizen en pijpen van de soort gebruikt bij de olie- of gaswinning, van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije („het betrokken product”), doorgaans aangegeven onder de GN-codes 7306 61 92 en 7306 61 99. Het product wordt ook vaak „hollow section” genoemd. |
| --- | --- |

(13)

Bij het product dat zou zijn gedumpt, gaat het om gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, maar met uitzondering van buizen en pijpen van de soort gebruikt voor olie- of gasleidingen en buizen en pijpen van de soort gebruikt bij de olie- of gaswinning, van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije („het betrokken product”), doorgaans aangegeven onder de GN-codes 7306 61 92 en 7306 61 99. Het product wordt ook vaak „hollow section” genoemd.

| (14) | Het betrokken product wordt voornamelijk gebruikt voor dragende en andere constructies in de bouw, en voor constructiedelen van schepen, kranen, transportwerktuigen, aanhangers, vrachtwagens, landbouwwerktuigen enz. Het kan ook worden gebruikt in meubelen van metaal, sportartikelen en artikelen voor ontspanning, speelgoed, deuren en ramen van metaal, rekken en stellingen en bij opslag en bundeling enz. |
| --- | --- |

(14)

Het betrokken product wordt voornamelijk gebruikt voor dragende en andere constructies in de bouw, en voor constructiedelen van schepen, kranen, transportwerktuigen, aanhangers, vrachtwagens, landbouwwerktuigen enz. Het kan ook worden gebruikt in meubelen van metaal, sportartikelen en artikelen voor ontspanning, speelgoed, deuren en ramen van metaal, rekken en stellingen en bij opslag en bundeling enz.

2.   INTREKKING VAN DE KLACHT EN BEËINDIGING VAN DE PROCEDURE

| (15) | Per brief van 3 juni 2009 aan de Commissie heeft de klager zijn klacht formeel ingetrokken. Volgens de klager was de aanleiding voor deze intrekking het feit dat de marktsituatie voor de bedrijfstak van de Gemeenschap nu aanzienlijk verschilt van die toen de klacht was ingediend, aangezien de werkelijke en de zichtbare vraag in de EU onlangs is ingestort, wat tot een afname van de invoer heeft geleid. Gezien deze gewijzigde situatie wil de klager niet doorgaan met deze zaak, die was gebaseerd op een analyse van historische gegevens die de huidige marktomstandigheden niet meer ten volle weerspiegelen. Volgens de klager verdient het de voorkeur in deze omstandigheden op eventuele oneerlijke schade veroorzakende handelspraktijken te reageren met een nieuwe zaak — indien een toekomstige situatie een dergelijke maatregel zou rechtvaardigen — waarmee alle aspecten volledig kunnen worden onderzocht. |
| --- | --- |

(15)

Per brief van 3 juni 2009 aan de Commissie heeft de klager zijn klacht formeel ingetrokken. Volgens de klager was de aanleiding voor deze intrekking het feit dat de marktsituatie voor de bedrijfstak van de Gemeenschap nu aanzienlijk verschilt van die toen de klacht was ingediend, aangezien de werkelijke en de zichtbare vraag in de EU onlangs is ingestort, wat tot een afname van de invoer heeft geleid. Gezien deze gewijzigde situatie wil de klager niet doorgaan met deze zaak, die was gebaseerd op een analyse van historische gegevens die de huidige marktomstandigheden niet meer ten volle weerspiegelen. Volgens de klager verdient het de voorkeur in deze omstandigheden op eventuele oneerlijke schade veroorzakende handelspraktijken te reageren met een nieuwe zaak — indien een toekomstige situatie een dergelijke maatregel zou rechtvaardigen — waarmee alle aspecten volledig kunnen worden onderzocht.

| (16) | De klager betoogde ook dat een nieuwe sterke toename van de invoer de levensvatbaarheid van de bedrijfstak van de Gemeenschap in de huidige omstandigheden zou kunnen schaden. |
| --- | --- |

(16)

De klager betoogde ook dat een nieuwe sterke toename van de invoer de levensvatbaarheid van de bedrijfstak van de Gemeenschap in de huidige omstandigheden zou kunnen schaden.

| (17) | De huidige situatie ten aanzien van het betrokken product wordt zowel in de EU als in de betrokken landen gekenmerkt door een ongekende verandering van de fundamentele economische parameters. Niet alleen is het in deze omstandigheden moeilijk om beredeneerde veronderstellingen ten aanzien van de ontwikkeling van de markt op korte tot middellange termijn te maken, maar bovendien lijkt de economische situatie onstabiel en is schade veroorzakende dumping niet uit te sluiten. Gezien de onzekere algemene marktomstandigheden wordt het passend geacht toezicht uit te oefenen op de invoer van het betrokken product in de EU. Met behulp van de in het kader van dat toezicht verkregen informatie kan de Commissie zo nodig snel reageren. De informatie kan bijvoorbeeld worden gebruikt voor de inleiding van een nieuwe procedure, mits aan de voorwaarden van artikel 5 van de basisverordening wordt voldaan, dus mits er voldoende voorlopig bewijsmateriaal inzake schade veroorzakende dumping is. |
| --- | --- |

(17)

De huidige situatie ten aanzien van het betrokken product wordt zowel in de EU als in de betrokken landen gekenmerkt door een ongekende verandering van de fundamentele economische parameters. Niet alleen is het in deze omstandigheden moeilijk om beredeneerde veronderstellingen ten aanzien van de ontwikkeling van de markt op korte tot middellange termijn te maken, maar bovendien lijkt de economische situatie onstabiel en is schade veroorzakende dumping niet uit te sluiten. Gezien de onzekere algemene marktomstandigheden wordt het passend geacht toezicht uit te oefenen op de invoer van het betrokken product in de EU. Met behulp van de in het kader van dat toezicht verkregen informatie kan de Commissie zo nodig snel reageren. De informatie kan bijvoorbeeld worden gebruikt voor de inleiding van een nieuwe procedure, mits aan de voorwaarden van artikel 5 van de basisverordening wordt voldaan, dus mits er voldoende voorlopig bewijsmateriaal inzake schade veroorzakende dumping is.

| (18) | De Commissie merkt ook op dat indien er een nieuwe procedure betreffende dit product moet worden ingeleid en de omstandigheden dit rechtvaardigen, een snel onderzoek gewenst kan zijn. Artikel 7, lid 1, van de basisverordening voorziet hierin, aangezien het een vrij snelle instelling van voorlopige maatregelen na de inleiding van de procedure mogelijk maakt. |
| --- | --- |

(18)

De Commissie merkt ook op dat indien er een nieuwe procedure betreffende dit product moet worden ingeleid en de omstandigheden dit rechtvaardigen, een snel onderzoek gewenst kan zijn. Artikel 7, lid 1, van de basisverordening voorziet hierin, aangezien het een vrij snelle instelling van voorlopige maatregelen na de inleiding van de procedure mogelijk maakt.

| (19) | De periode van toezicht mag niet langer duren dan 24 maanden vanaf de dag dat de beëindiging van deze procedure wordt bekendgemaakt. |
| --- | --- |

(19)

De periode van toezicht mag niet langer duren dan 24 maanden vanaf de dag dat de beëindiging van deze procedure wordt bekendgemaakt.

| (20) | Krachtens artikel 9, lid 1, van de basisverordening kan de procedure worden beëindigd wanneer de klacht wordt ingetrokken, tenzij die beëindiging in strijd is met het belang van de Gemeenschap. |
| --- | --- |

(20)

Krachtens artikel 9, lid 1, van de basisverordening kan de procedure worden beëindigd wanneer de klacht wordt ingetrokken, tenzij die beëindiging in strijd is met het belang van de Gemeenschap.

| (21) | Opgemerkt zij in dit verband dat bovenstaande analyse van de huidige situatie ten aanzien van het betrokken product en een eventueel nieuw onderzoek in de toekomst niets afdoen aan de intrekking van de klacht door de klager. De Commissie is derhalve van oordeel dat deze procedure moet worden beëindigd omdat het onderzoek niet heeft uitgewezen dat beëindiging ervan strijdig is met het belang van de Gemeenschap. De belanghebbenden werden hiervan in kennis gesteld en zij kregen de gelegenheid opmerkingen te maken. Er werden echter geen opmerkingen ontvangen die aanleiding geven dit besluit te wijzigen. |
| --- | --- |

(21)

Opgemerkt zij in dit verband dat bovenstaande analyse van de huidige situatie ten aanzien van het betrokken product en een eventueel nieuw onderzoek in de toekomst niets afdoen aan de intrekking van de klacht door de klager. De Commissie is derhalve van oordeel dat deze procedure moet worden beëindigd omdat het onderzoek niet heeft uitgewezen dat beëindiging ervan strijdig is met het belang van de Gemeenschap. De belanghebbenden werden hiervan in kennis gesteld en zij kregen de gelegenheid opmerkingen te maken. Er werden echter geen opmerkingen ontvangen die aanleiding geven dit besluit te wijzigen.

| (22) | De Commissie concludeert derhalve dat de antidumpingprocedure betreffende de invoer in de Gemeenschap van gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije moet worden beëindigd zonder dat antidumpingmaatregelen worden ingesteld, |
| --- | --- |

(22)

De Commissie concludeert derhalve dat de antidumpingprocedure betreffende de invoer in de Gemeenschap van gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkant of rechthoekig profiel, van ijzer, ander dan gietijzer, of van staal, ander dan roestvrij staal, van oorsprong uit Belarus, Oekraïne en Turkije moet worden beëindigd zonder dat antidumpingmaatregelen worden ingesteld,

BESLUIT:

Artikel 1

De antidumpingprocedure betreffende de invoer van gelaste buizen, pijpen en holle profielen met vierkante of rechthoekige doorsnede, van ijzer anders dan gietijzer of staal anders dan roestvrij staal, maar met uitzondering van buizen en pijpen van de soort gebruikt voor olie- of gasleidingen en buizen en pijpen van de soort gebruikt bij de olie- of gaswinning, van oorsprong uit Belarus, Turkije en Oekraïne, doorgaans aangegeven onder de GN-codes 7306 61 92 en 7306 61 99, wordt beëindigd.

Artikel 2

Dit besluit treedt in werking op de dag volgende op die van zijn bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Gedaan te Brussel, 4 september 2009.

Voor de Commissie

Catherine ASHTON

Lid van de Commissie

---

(1)  PB L 56 van 6.3.1996, blz. 1.

1

(2)  PB C 290 van 13.11.2008, blz. 13.

2

---