# Publicatieblad C 273/2009

| | ISSN 1725-2474
  doi:10.3000/17252474.C_2009.273.dut |
| --- | --- |
| Publicatieblad
  van de Europese Unie | C 273 |
| | |
| Uitgave in de Nederlandse taal | Mededelingen en bekendmakingen | 52e jaargang13 november 2009 |

ISSN 1725-2474

doi:10.3000/17252474.C_2009.273.dut

Publicatieblad

van de Europese Unie

C 273

Uitgave in de Nederlandse taal

Mededelingen en bekendmakingen

52e jaargang13 november 2009

---

| Nummer | Inhoud | Bladzijde |
| --- | --- | --- |
| | IV   Informatie |
| | INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE |
| | Commissie |
| 2009/C 273/01 | Jaarrekening van de Europese Gemeenschappen — Begrotingsjaar 2008 — Geconsolideerde financiële staten en geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting | 1 |
| 2009/C 273/02 | De aan het Europees Parlement en de Raad voorgelegde betrouwbaarheidsverklaring van de Rekenkamer | 122 |

Nummer

Inhoud

Bladzijde

IV   Informatie

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE

Commissie

2009/C 273/01

Jaarrekening van de Europese Gemeenschappen — Begrotingsjaar 2008 — Geconsolideerde financiële staten en geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting

1

2009/C 273/02

De aan het Europees Parlement en de Raad voorgelegde betrouwbaarheidsverklaring van de Rekenkamer

122

| NL | |
| --- | --- |

NL

---

IV Informatie

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE

Commissie

| 13.11.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 273/1 |
| --- | --- | --- | --- |

13.11.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 273/1

---

JAARREKENING VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN

BEGROTINGSJAAR 2008

GECONSOLIDEERDE FINANCIËLE STATEN EN GECONSOLIDEERDE VERSLAGEN OVER DE UITVOERING VAN DE BEGROTING

(2009/C 273/01)

INHOUDSOPGAVE

Nota bij de geconsolideerde jaarrekening

Uitvoering en financiële verslaglegging van de EU-begroting

| DEEL I — | Geconsolideerde financiële staten van de Europese Gemeenschappen en toelichtingen daarbij |
| --- | --- |

DEEL I —

| A. | Balans |
| --- | --- |

A.

Balans

| B. | Economische resultatenrekening |
| --- | --- |

B.

Economische resultatenrekening

| C. | Kasstroomoverzicht |
| --- | --- |

C.

Kasstroomoverzicht

| D. | Mutatieoverzicht van de nettoactiva |
| --- | --- |

D.

Mutatieoverzicht van de nettoactiva

| E. | Toelichtingen bij de financiële staten |
| --- | --- |

E.

Toelichtingen bij de financiële staten

| DEEL II — | Geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting van de Europese Gemeenschappen en toelichtingen daarbij |
| --- | --- |

DEEL II —

| AFDELING A — | Geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting |
| --- | --- |

AFDELING A —

Geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting

| AFDELING B — | Toelichtingen bij de geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting |
| --- | --- |

AFDELING B —

Toelichtingen bij de geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting

NOTA BIJ DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING

De geconsolideerde jaarrekening van de Europese Gemeenschappen voor het jaar 2008 is opgesteld op grond van de inlichtingen die de andere instellingen en organen overeenkomstig artikel 129, lid 2, van het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen hebben verstrekt. Ik verklaar dat de jaarrekening is opgesteld overeenkomstig titel VII van dit Financieel Reglement en de in de bijlage bij de financiële staten beschreven boekhoudbeginselen, -regels en -methoden.

Ik heb van de rekenplichtigen van deze instellingen en organen, die voor de betrouwbaarheid instaan, alle inlichtingen verkregen die nodig zijn voor het opstellen van de jaarrekening die een beeld van de activa en passiva van de Europese Gemeenschappen en de uitvoering van de begroting geeft.

Ik verklaar dat ik op basis van deze inlichtingen en op basis van de controles die ik noodzakelijk achtte om de jaarrekening van de Europese Commissie te kunnen aftekenen, redelijke zekerheid heb dat de jaarrekening in alle materiële opzichten een getrouw beeld van de vermogenspositie van de Europese Gemeenschappen geeft.

Ph. TAVERNE

Rekenplichtige van de Europese Commissie

UITVOERING EN FINANCIËLE VERSLAGLEGGING VAN DE EU-BEGROTING

1.   OPSTELLING VAN DE JAARLIJKSE BEGROTING

De EU-begroting financiert een hele reeks beleidslijnen en programma's in de hele Unie. In overeenstemming met de prioriteiten die de lidstaten bepaald hebben, voert de Commissie specifieke programma's, activiteiten en projecten in het veld uit. Die kunnen variëren van steun aan educatieve projecten voor de mobiliteit van studenten en leraren, over projecten die bedoeld zijn om een betere werkomgeving voor werknemers in de EU te bevorderen tot een verbetering van de controle van de buitengrenzen.

Bijna 94 % van de EU-begroting gaat naar de financiering van het beleid en de activiteiten van de EU waarover alle lidstaten het eens zijn. Het rechtstreekse verband tussen de jaarlijkse begroting en het EU-beleid wordt gegarandeerd via de activiteitsgestuurde begroting (activity based budgeting, afgekort ABB). De nomenclatuur van de activiteitsgestuurde begroting, die voor het eerst in de begroting 2004 werd ingevoerd, maakt het mogelijk om de beleidsterreinen van de Europese Unie duidelijk te identificeren, evenals de totale hoeveelheid middelen die aan elk van deze terreinen wordt toegewezen.

De 31 beleidsterreinen zijn onderverdeeld in ongeveer 200 activiteiten, waarvan er meer dan 110 begrotingsonderdelen omvatten en dus als begrotingshoofdstukken in de begrotingsnomenclatuur zijn opgenomen. Bij de meeste van deze beleidsterreinen gaat het om activiteiten ten behoeve van derden, elk binnen hun eigen activiteitendomein. Andere beleidsterreinen zijn echter van horizontale aard en zorgen voor de goede werking van de Commissie, zoals „beleidscoördinatie en juridisch advies” en „begroting”. De activiteitenstructuur levert het gemeenschappelijke conceptuele kader om prioriteiten te stellen, te plannen, te begroten, te bewaken en te rapporteren, met als hoofddoel te komen tot een efficiëntere, zuinigere en doelmatigere aanwending van de middelen.

De interne procedure voor de goedkeuring van de ontwerpbegroting begint met de opstelling ervan door de Commissie, gevolgd door voorlegging aan de Raad, die dan noodzakelijk geachte wijzigingen kan aanbrengen. Daarna gaat de bijgewerkte begroting naar het Europees Parlement, dat wijzigingen kan voorstellen of de versie van dat ogenblik kan aanvaarden of weigeren. Zodra een akkoord bereikt is over alle wijzigingen en herzieningen (met inbegrip van, indien nodig, een geheel nieuw ontwerp dat wordt voorgesteld door de Commissie) wordt de begroting half december door het Parlement goedgekeurd. De vaststelling van de begroting wordt geconstateerd door de voorzitter van het Parlement en vervolgens kan de begroting worden uitgevoerd.

2.   HOE WORDT DE EG GEFINANCIERD?

De EG beschikt over twee grote financieringscategorieën: ontvangsten uit eigen middelen en diverse ontvangsten.

2.1.   Ontvangsten uit eigen middelen en vorderingen

De ontvangsten uit eigen middelen komen automatisch toe aan de EU om haar in staat te stellen haar begroting te financieren zonder dat hiervoor een latere beslissing van nationale autoriteiten nodig is (in 2008 gaat het om 92 % van de totale ontvangsten). Het totale bedrag aan eigen middelen dat nodig is om de begroting te financieren wordt bepaald door het totaal aan uitgaven, te verminderen met de overige ontvangsten. Het totale bedrag aan eigen middelen mag niet meer bedragen dan 1,24 % van het bruto nationaal inkomen (bni) van de EU. De eigen middelen kunnen worden ingedeeld in de volgende categorieën:

| (1) | De traditionele eigen middelen omvatten douanerechten, landbouwrechten en suikerheffingen. Deze eigen middelen zijn verschuldigd door marktdeelnemers en worden geïnd door de lidstaten in naam van de EU. Toch behouden de lidstaten 25 % als vergoeding voor hun inningskosten. Douanerechten en landbouwrechten worden geheven op de invoer van producten die uit derde landen komen, aan tarieven die gebaseerd zijn op het gemeenschappelijk douanetarief. Suikerheffingen worden door de suikerproducenten betaald om de uitvoerrestituties voor suiker te financieren. De traditionele eigen middelen zijn gewoonlijk goed voor ongeveer 15 % van de totale ontvangsten uit eigen middelen. |
| --- | --- |

(1)

De traditionele eigen middelen omvatten douanerechten, landbouwrechten en suikerheffingen. Deze eigen middelen zijn verschuldigd door marktdeelnemers en worden geïnd door de lidstaten in naam van de EU. Toch behouden de lidstaten 25 % als vergoeding voor hun inningskosten. Douanerechten en landbouwrechten worden geheven op de invoer van producten die uit derde landen komen, aan tarieven die gebaseerd zijn op het gemeenschappelijk douanetarief. Suikerheffingen worden door de suikerproducenten betaald om de uitvoerrestituties voor suiker te financieren. De traditionele eigen middelen zijn gewoonlijk goed voor ongeveer 15 % van de totale ontvangsten uit eigen middelen.

| (2) | De eigen middelen gebaseerd op de belasting op de toegevoegde waarde (btw) worden geheven op basis van de btw-grondslagen van de lidstaten, die voor dit doel geharmoniseerd worden volgens de regels van de Gemeenschap. Hetzelfde percentage wordt geheven op de geharmoniseerde grondslag van elke lidstaat. De btw-grondslag die in aanmerking dient te worden genomen, wordt echter afgetopt op 50 % van het bni van elke lidstaat. De btw-middelen zijn gewoonlijk goed voor ongeveer 15 % van de ontvangsten uit eigen middelen. |
| --- | --- |

(2)

De eigen middelen gebaseerd op de belasting op de toegevoegde waarde (btw) worden geheven op basis van de btw-grondslagen van de lidstaten, die voor dit doel geharmoniseerd worden volgens de regels van de Gemeenschap. Hetzelfde percentage wordt geheven op de geharmoniseerde grondslag van elke lidstaat. De btw-grondslag die in aanmerking dient te worden genomen, wordt echter afgetopt op 50 % van het bni van elke lidstaat. De btw-middelen zijn gewoonlijk goed voor ongeveer 15 % van de ontvangsten uit eigen middelen.

| (3) | De bni-middelen worden gebruikt om de ontvangsten en uitgaven van de begroting in evenwicht te brengen, d.w.z. om dat deel van de begroting te financieren dat niet gedekt wordt door andere bronnen van inkomsten. Op het bni van elke lidstaat wordt hetzelfde percentage geheven, dat wordt vastgesteld volgens de regels van de Gemeenschap. De bni-middelen zijn gewoonlijk goed voor ongeveer 70 % van de ontvangsten uit eigen middelen. |
| --- | --- |

(3)

De bni-middelen worden gebruikt om de ontvangsten en uitgaven van de begroting in evenwicht te brengen, d.w.z. om dat deel van de begroting te financieren dat niet gedekt wordt door andere bronnen van inkomsten. Op het bni van elke lidstaat wordt hetzelfde percentage geheven, dat wordt vastgesteld volgens de regels van de Gemeenschap. De bni-middelen zijn gewoonlijk goed voor ongeveer 70 % van de ontvangsten uit eigen middelen.

Met betrekking tot de betaling van deze bedragen, bevatten de afzonderlijke rekeningen traditionele eigen middelen die volgens artikel 6, lid 3, onder b), van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000 van de Raad zijn vastgesteld door de lidstaten, maar niet ter beschikking zijn gesteld van de Gemeenschappen, aangezien zij nog niet geïnd zijn of er geen zekerheid is gesteld of omdat zij betwist worden. Elke lidstaat dient bij de Commissie een kwartaaloverzicht in van deze specifieke boekhouding en vermeldt voor elke soort middelen:

| — | het saldo dat in het vorige kwartaal nog moest worden geïnd; |
| --- | --- |

—

het saldo dat in het vorige kwartaal nog moest worden geïnd;

| — | de tijdens het betrokken kwartaal geïnde bedragen; |
| --- | --- |

—

de tijdens het betrokken kwartaal geïnde bedragen;

| — | rectificaties van de grondslag (rectificaties/annuleringen) tijdens het betrokken kwartaal; |
| --- | --- |

—

rectificaties van de grondslag (rectificaties/annuleringen) tijdens het betrokken kwartaal;

| — | de afgeschreven bedragen; |
| --- | --- |

—

de afgeschreven bedragen;

| — | het aan het eind van het betrokken kwartaal nog te innen saldo. |
| --- | --- |

—

het aan het eind van het betrokken kwartaal nog te innen saldo.

Wanneer de in de specifieke boekhouding opgenomen bedragen aan traditionele eigen middelen worden geïnd, moeten zij uiterlijk op de eerste werkdag na de 19e van de tweede maand die volgt op de maand waarin de rechten zijn geïnd, ter beschikking van de Commissie worden gesteld.

Wanneer werkelijke inning onwaarschijnlijk is, moeten de rechten in de specifieke boekhouding worden afgeschreven. Deze afschrijving is gebaseerd op ramingen van de lidstaten zelf overeenkomstig artikel 6, lid 4, onder b), van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000, dat luidt als volgt: „De lidstaten doen het laatste kwartaaloverzicht van elk begrotingsjaar vergezeld gaan van een raming van het totaalbedrag van de rechten die op 31 december van het betrokken begrotingsjaar in de specifieke boekhouding zijn opgenomen en waarvan de inning onzeker is.”

Op basis van de ramingen die de lidstaten hebben verstrekt, wordt de waarde van de post „vorderingen op de lidstaten” aan de actiefzijde van de balans verminderd. Dit betekent echter niet dat de Commissie afziet van een toekomstige inning van de betrokken bedragen. Ook als de inning onwaarschijnlijk of praktisch onmogelijk is, wil dat nog niet zeggen dat de bedragen als traditionele eigen middelen verloren gaan voor de Gemeenschapsbegroting. Er is slechts sprake van oninbaarlijding wanneer de lidstaat aantoonbaar al het nodige heeft gedaan om het bedrag te innen. Lidstaten die dit niet kunnen aantonen, worden financieel aansprakelijk gesteld en moeten het bedrag krachtens artikel 17, lid 2, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000 overmaken aan de Gemeenschapsbegroting.

2.2.   Diverse ontvangsten

De diverse ontvangsten als gevolg van de activiteiten van de Europese Gemeenschappen bedragen ongeveer 8 % van de totale ontvangsten. Het betreft hier bv. geldboeten in mededingingszaken en invorderingsopdrachten tegen particuliere en openbare debiteuren met betrekking tot het beheer van Gemeenschapsprojecten (zoals in het bovenstaande voorbeeld). De betaling van geldboeten die door het Hof van Justitie aan de lidstaten zijn opgelegd omdat zij een bepaalde uitspraak niet naleven, vallen ook in deze categorie. De Commissie beheert jaarlijks honderdduizenden projecten en zij dient elk jaar ongeveer 12 000 invorderingsopdrachten op te stellen. Op elke schuld die niet betaald is op de vervaldatum, dient achterstandsrente te worden betaald. Wanneer derden-debiteuren van de Gemeenschap die geen lidstaten zijn, hun schulden niet betalen, zijn de beslissingen van de Commissie (en de Raad) die de verplichting opleggen om te betalen, onmiddellijk afdwingbaar volgens de regels voor burgerlijke procedures die van kracht zijn in het grondgebied waar de gedwongen tenuitvoerlegging dient plaats te vinden. Tegen in gebreke blijvende debiteuren worden door de Juridische dienst met bijstand van externe advocatenkantoren procedures ingesteld om de schuld te innen.

3.   HOE DE GEMEENSCHAPSBEGROTING WORDT BEHEERD EN BESTEED

3.1.   Primaire beleidsuitgaven

De beleidsuitgaven van de Europese Gemeenschappen bestrijken de verschillende rubrieken van het financieel kader en nemen verschillende vormen aan, afhankelijk van de wijze waarop de financiële middelen worden uitgekeerd en beheerd. Overeenkomstig het Financieel Reglement maakt de Commissie voor de uitvoering van de algemene begroting gebruik van de volgende methoden:

Direct gecentraliseerd beheer: in dit geval valt de begrotingsuitvoering rechtstreeks onder de verantwoordelijkheid van de diensten van de Commissie.

Direct gecentraliseerd beheer

Indirect gecentraliseerd beheer: in dit geval vertrouwt de Commissie taken tot uitvoering van de begroting toe aan organen van communautair of nationaal recht, zoals de communautaire agentschappen van publiekrecht of met openbaredienstopdrachten.

Indirect gecentraliseerd beheer

Gedecentraliseerd beheer: in dit geval delegeert de Commissie bepaalde taken tot uitvoering van de begroting aan derde landen.

Gedecentraliseerd beheer

Gedeeld beheer: in het kader van deze beheersmethode worden bepaalde taken tot uitvoering van de begroting aan de lidstaten gedelegeerd. Het grootste deel van de uitgaven, dit jaar 82 miljard EUR (in 2007: 90 miljard EUR), valt onder de methode „gedeeld beheer”, wat inhoudt dat taken aan de lidstaten worden gedelegeerd, meer bepaald voor terreinen zoals de landbouwuitgaven en de structuurmaatregelen.

Gedeeld beheer

Gezamenlijk beheer: in het kader van deze methode vertrouwt de Commissie bepaalde taken tot uitvoering van de begroting toe aan een internationale organisatie.

Gezamenlijk beheer

3.2.   De verschillende financiële actoren

Het College van leden van de Commissie neemt gezamenlijk de politieke verantwoordelijkheid, maar oefent in de praktijk zijn bevoegdheden om de begroting uit te voeren, niet zelf uit. Het delegeert deze taken elk jaar aan individuele ambtenaren die verantwoording dienen af te leggen aan het College en die onderworpen zijn aan het Financieel Reglement en het Statuut van de ambtenaren. De desbetreffende personeelsleden — meestal directeurs-generaal en diensthoofden — staan bekend als „gedelegeerde ordonnateurs”. Zij kunnen op hun beurt hun taken in verband met de uitvoering van de begroting aan „gesubdelegeerde ordonnateurs” delegeren.

College van leden van de Commissie

De verantwoordelijkheid van de ordonnateurs omvat het hele beheersproces, vanaf de bepaling wat er moet worden gedaan om de beleidsdoelstellingen te realiseren die door de instelling vastgelegd zijn, tot het beheren van de activiteiten die gestart zijn, zowel vanuit operationeel als budgettair standpunt, met inbegrip van het ondertekenen van juridische verbintenissen, het bewaken van de resultaten, het verrichten van betalingen en, indien nodig, zelfs het innen van geld. De ordonnateurs moeten ook zorgen dat er evaluaties worden uitgevoerd om de haalbaarheid van hun voorstellen te analyseren (evaluatie vooraf) en om het succes en de rentabiliteit te meten van programma's die al lopen (tussentijdse evaluaties en evaluaties achteraf). De resultaten van deze evaluaties worden gebruikt om het besluitvormingsproces te helpen verbeteren en de transparantie, de controleerbaarheid en de kosteneffectiviteit van de interventie door de Gemeenschap te verhogen.

ordonnateurs

Goed financieel beheer en verantwoordingsplicht worden binnen elk directoraat-generaal (DG) gewaarborgd door de controle van het management (in de handen van de ordonnateurs) te scheiden van de interne controle en de controle op het voldoen aan duidelijke normen voor interne controle (die geïnspireerd zijn door de internationale COSO-normen), door controles vooraf en achteraf, door onafhankelijke interne controles op basis van risicobeoordelingen en door periodieke rapportering over de activiteiten aan de individuele leden van de Commissie.

De rekenplichtige voert de betalings- en invorderingsopdrachten uit die zijn opgesteld door de ordonnateurs en hij is verantwoordelijk voor het beheer van de kasmiddelen. Hij schrijft de boekhoudkundige principes en methodes voor, valideert de boekhoudsystemen, voert de boekhouding en stelt de jaarrekening van de instelling op en consolideert deze met die van de andere geconsolideerde entiteiten. Bovendien moet de rekenplichtige de rekeningen ondertekenen en verklaren dat zij een getrouw beeld van de vermogenspositie van de instelling geven.

rekenplichtige

De interne controleur, die geen financiële actor in de strikte betekenis van het woord is, wordt aangesteld door een instelling of orgaan om de correcte werking van de systemen en procedures voor de uitvoering van de begroting te controleren en de instelling advies te geven in verband met problemen op het gebied van risicobeheersing. De interne controleur brengt onafhankelijke adviezen uit over de kwaliteit van de beheer- en controlesystemen en formuleert aanbevelingen ter verbetering van de beleidsprocedures en ter bevordering van een goed financieel beheer.

interne controleur

3.3.   Verbintenis tot besteding van de EU-begroting

Zodra de begroting is goedgekeurd, stelt het directoraat-generaal Begroting via het boekhoudsysteem van de Commissie middelen ter beschikking van de verschillende diensten van de Commissie en de instellingen en andere organen conform hun beleidsverantwoordelijkheden via een systeem dat activiteitsgestuurde begroting heet. Zo wordt bv. het beheer van de begrotingsonderdelen die te maken hebben met het milieu door de Commissie gedelegeerd aan het hoofd — of de directeur-generaal — van het directoraat-generaal Milieu (die in deze context de gedelegeerde ordonnateur voor de desbetreffende begrotingsonderdelen wordt genoemd).

Voor een juridische verbintenis met een derde kan worden aangegaan (bv. een contract of een subsidieovereenkomst), moet er in de jaarlijkse begroting een begrotingsonderdeel zijn dat de betrokken activiteit toestaat. Er moeten ook voldoende middelen in het desbetreffende begrotingsonderdeel staan om de uitgaven te dekken. Wanneer aan deze voorwaarden is voldaan, moeten de nodige middelen in de begroting gereserveerd worden met behulp van een begrotingsvastlegging in het boekhoudsysteem.

Zodra de begrotingsvastlegging is gelanceerd door de verantwoordelijke voor het project, die de „initiatiefnemende functionaris” wordt genoemd, moet er een vooraf vastgelegde procedure gevolgd worden — of „financieel circuit” — die een papieren en elektronisch spoor is waarbij minstens twee personen betrokken zijn (het zogenaamde vier-ogen-beginsel), namelijk de initiatiefnemer en de verificateur. De bestaande financiële circuits voorzien in financiële en beleidscontroles voordat de vastlegging wordt goedgekeurd door de verantwoordelijke ordonnateur.

Er kan geen geld worden uitgegeven van de begroting van de Gemeenschap vooraleer de Commissie of een ander orgaan van de Europese Gemeenschap en de mogelijke ontvanger van geld van de Gemeenschap een schriftelijke juridische verbintenis hebben gesloten. Onder het direct gecentraliseerd beheer neemt deze juridische verbintenis de vorm aan van een contract met een contractant of een subsidieovereenkomst met een begunstigde.

Zodra de begrotingsvastlegging is goedgekeurd, wordt zij in het boekhoudsysteem van de begroting geregistreerd en worden de kredieten dienovereenkomstig gebruikt. Dit heeft echter geen invloed op de algemene boekhouding (of het grootboek), aangezien er nog geen kosten zijn gemaakt. Het boekhoudsysteem van de Europese Gemeenschappen bestaat namelijk uit twee afzonderlijke, maar gekoppelde elementen:

| (a) | de begrotingsboekhouding, die het mogelijk maakt om de uitvoering van de begroting in detail te volgen, alsmede |
| --- | --- |

(a)

de begrotingsboekhouding, die het mogelijk maakt om de uitvoering van de begroting in detail te volgen, alsmede

| (b) | de algemene boekhouding, die gebruikt wordt om de balans en de economische resultatenrekening op te stellen. |
| --- | --- |

(b)

de algemene boekhouding, die gebruikt wordt om de balans en de economische resultatenrekening op te stellen.

De begrotingsboekhouding geeft een overzicht van de vastleggingen en betalingen die van dag tot dag worden verricht voor de ongeveer 1 150 begrotingsonderdelen. Zij is gebaseerd op het gewijzigdekasbeginsel, waarbij een uitgaven- of ontvangstenpost pas in de boekhouding wordt opgenomen op het ogenblik wanneer het geld wordt vastgelegd, uitbetaald of ontvangen. Deze boekhoudmethode is typisch voor de openbare sector, die zich in het verleden altijd eerder heeft toegelegd op de begroting en de uitvoering daarvan. Elke maand publiceert de Commissie cijfers die een gedetailleerd overzicht geven van de huidige toestand van de uitvoering van de begroting (uitgaven) op de Europawebsite. De cijfers worden vermeld per rubriek van het financieel kader en per beleidsterrein.

De algemene boekhouding (of het grootboek) maakt gebruik van de methode van dubbel boekhouden, waarbij alle uitgaven en ontvangsten van het begrotingsjaar (en dus het economische resultaat) worden vermeld en de vermogenspositie van de Europese Gemeenschap wordt vastgelegd in de vorm van een balans met activa en passiva per 31 december van een bepaald jaar.

3.4.   Het verrichten van een betaling

3.4.1.   Algemene regels

Er kan geen enkele betaling verricht worden tenzij er een begrotingsvastlegging is goedgekeurd door de ordonnateur die de betrokken verrichting behandelt. Wanneer er een betaling moet worden verricht, moet een verplichte werkwijze worden gevolgd die lijkt op die voor een begrotingsvastlegging. Dit gebeurt in het boekhoudsysteem en met een parallel papieren of elektronisch spoor. Opnieuw wordt het proces opgestart door de initiatiefnemende functionaris en uiteindelijk goedgekeurd door de gesubdelegeerde ordonnateur. Zodra de betaling is goedgekeurd, worden zowel de begrotingsboekhouding als de algemene boekhouding automatisch bijgewerkt.

Zodra de betaling is goedgekeurd in het boekhoudsysteem, is de volgende stap dat de overschrijving naar de rekening van de begunstigde wordt uitgevoerd. De Commissie voert bv. bijna al haar betalingen uit per overschrijving via de afdeling thesaurie van het directoraat-generaal Begroting. Zij beschikt over bankrekeningen bij de schatkisten van de lidstaten, centrale banken en commerciële banken.

De Commissie verricht per jaar meer dan een miljoen betalingen. De Commissie neemt deel aan SWIFT (Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication). Dagelijks wordt minstens één „payment run” ingeleid onder toezicht van de afdeling thesaurie van het directoraat-generaal Begroting, die de goedgekeurde betalingsopdrachten omzet in betalingsinstructies, die automatisch worden verzonden naar de banken van de Commissie om de aangewezen begunstigden te betalen.

3.4.2.   Voorfinanciering

Een voorfinanciering is een aan de begunstigde van een subsidie betaald voorschot. Zij kan worden opgesplitst in een aantal betalingen gedurende een periode die in de desbetreffende voorfinancieringsovereenkomst is vastgesteld. Het voorschot moet worden gebruikt voor het doel waarvoor het in de overeenkomst vastgestelde periode werd verstrekt, of worden terugbetaald. Indien de begunstigde geen subsidiabele uitgaven doet, moet hij de voorfinanciering terugbetalen aan de Europese Gemeenschappen. Voorfinancieringsbetalingen zijn dus geen definitieve uitgaven zolang niet aan de desbetreffende contractuele voorwaarden is voldaan, en worden daarom in de balans als activa opgenomen wanneer de eerste betaling is verricht. Het bedrag van dit actief wordt (geheel of gedeeltelijk) verminderd wanneer subsidiabele uitgaven worden goedgekeurd of wanneer bedragen worden terugbetaald. Wanneer een voorfinanciering na controle van de subsidiabiliteit van een ontvangen kostendeclaratie geheel of gedeeltelijk door de Gemeenschappen wordt aanvaard (zie verder), wordt het aanvaarde bedrag aan subsidiabele uitgaven uit de balans verwijderd en als uitgave opgenomen in de economische resultatenrekening. Het bedrag van de voorfinanciering wordt dan geheel of gedeeltelijk afgeboekt.

De voorfinanciering wordt gewaardeerd aan de hand van haar geraamde realiseerbare waarde, rekening houdend met eventuele garanties in verband met de voorfinanciering. Indien verwacht wordt dat de voorfinanciering niet kan worden teruggevorderd, wordt zij als kosten opgenomen in de economische resultatenrekening en wordt er in de balans een waardevermindering van de voorfinanciering geboekt. Over voorfinancieringen wordt doorgaans rente verkregen (belangrijke uitzonderingen zijn onder meer bedragen die aan lidstaten of als pretoetredingssteun werden betaald). Aan wie deze rente toebehoort, hangt af van de categorie voorfinanciering: Europese Gemeenschappen of derden. Het verschil tussen deze twee categorieën is dat de rente over voorfinancieringen in de categorie „Europese Gemeenschappen” eigendom blijft van de Gemeenschappen en dus aan de Gemeenschappen moet worden terugbetaald, terwijl die over voorfinancieringen in de categorie „derden” eigendom is van de begunstigde.

3.4.3.   Kostendeclaraties en subsidiabiliteit van uitgaven

Enige tijd na de betaling van de voorfinanciering zal het desbetreffende EG-orgaan een kostendeclaratie ontvangen, waarin wordt gerechtvaardigd hoe het bedrag van de voorfinanciering door de begunstigde besteed werd conform het contract. De frequentie waarmee deze kostendeclaraties in de loop van het jaar worden toegezonden, hangt af van het soort actie dat wordt gesubsidieerd en de contractuele voorwaarden. De kostendeclaraties worden niet noodzakelijkerwijs aan het einde van het jaar toegezonden.

Ontvangen kostendeclaraties moeten onmiddellijk in het boekhoudsysteem worden geboekt als kortlopende schuld met „subsidiabiliteit te controleren” en een „factuur stap 1”. In deze fase wordt er nog geen uitgave geboekt. Een uitgave wordt pas geboekt in de algemene boekhouding zodra de „gebeurtenis die de uitgave doet ontstaan” zich heeft voorgedaan, namelijk wanneer de kostendeclaratie gevalideerd wordt. De termijn voor betaling van de ontvangen factuur begint te lopen bij de datum van boeking van het ontvangen toelaatbare betalingsverzoek: zodra er zekerheid is dat de declaratie geldig is, wordt zij geboekt en worden de subsidiabele bedragen overgebracht naar de economische resultatenrekening als een uitgave („factuur stap 2”). De openstaande saldi van de voorfinanciering en de schuld worden dan verminderd met het gevalideerde bedrag. Er is geen invloed op de begrotingsboekhouding aangezien de eerste betaling al was geboekt.

3.4.4.   Overmaking van volgende bedragen

Wanneer een hoger bedrag wordt gevorderd en geverifieerd dan de aanvankelijke betaling of wanneer volgens het contract een tweede betaling of saldobetaling moet worden verricht, wordt een nieuw betalingsverzoek opgestart volgens dezelfde regels als daarvoor. Het is de gedelegeerde ordonnateur die de uiteindelijke goedkeuring geeft om de betaling verrichten. De subsidiabiliteitscriteria zijn vastgelegd in het basisbesluit, in de oproep tot het indienen van voorstellen, in andere informatiedocumenten voor de begunstigde van de subsidie en/of in de contractuele bepalingen van de subsidieovereenkomst. Na controle worden de subsidiabele uitgaven ten laste genomen en de begunstigde wordt in kennis gesteld van niet-subsidiabele bedragen. „Subsidiabiliteit te controleren” staat derhalve voor kostendeclaraties waarvan de subsidiabiliteit nog niet gecontroleerd is en waarbij de gebeurtenis die aanleiding geeft tot de uitgaven, zich nog niet heeft voorgedaan.

3.4.5.   Boekhoudkundige verwerking op het jaareinde (afsluiting)

Aan het einde van het jaar uitstaande voorfinancieringen worden gewaardeerd tegen het oorspronkelijk uitbetaalde bedrag verminderd met terugbetaalde bedragen, afgewikkelde subsidiabele bedragen, geraamde subsidiabele bedragen die aan het einde van het jaar nog niet zijn afgewikkeld en waardeverminderingen.

Aan het einde van het jaar nog niet ontvangen kostendeclaraties worden in aanmerking genomen voor de afsluitingsprocedures aan het einde van het begrotingsjaar. In het bijzonder dient een raming te worden gemaakt van de subsidiabele uitgaven die door begunstigden van middelen van de Gemeenschappen zijn gedaan, maar nog niet bij de EG zijn gedeclareerd. Er worden afhankelijk van het type activiteit en de beschikbare informatie verschillende methoden gebruikt om tot de beste raming van de betrokken bedragen te komen. Bij deze afsluitboekingen zijn de geraamde subsidiabele bedragen als overlopende posten geboekt, terwijl de geraamde niet-subsidiabele bedragen overblijven op „subsidiabiliteit te controleren”. Deze bedragen worden getoond onder de vlottende passiva, teneinde de activa en passiva niet te overschatten.

3.5.   Terugvordering van onverschuldigd betaalde bedragen

De subsidiabiliteit van uitgaven die ten laste komen van de begroting wordt gecontroleerd door de desbetreffende diensten van de EG of, in het geval van gedeeld beheer, door de lidstaten, aan de hand van de bewijsstukken die in de toepasselijke regels of in de voorwaarden van de betrokken subsidie zijn opgelegd. Teneinde de verhouding tussen de kosten en de baten van controlesystemen te optimaliseren, zijn de controles van de bewijsstukken bij verzoeken om saldobetaling doorgaans grondiger dan de controles van de bewijsstukken bij verzoeken om tussentijdse betaling. Bij de controles van de bewijsstukken bij verzoeken om saldobetaling kunnen dus fouten in de tussentijdse betalingen worden vastgesteld, die worden rechtgezet door de saldobetaling aan te passen. Voorts heeft de EG en/of de lidstaat het recht de juistheid van de bewijsstukken te verifiëren door tijdens of na (achteraf) de tenuitvoerlegging van de gefinancierde maatregel ter plaatse bij de aanvrager controles te verrichten. Wanneer er tijdens de periode van tenuitvoerlegging fouten worden ontdekt, kunnen deze gecorrigeerd worden door een aanpassing van de latere declaraties. Voor achteraf vastgestelde fouten wordt een invorderingsopdracht opgesteld. Zie ook toelichting 6 voor nadere informatie over dit onderwerp.

6

4.   JAARRAPPORTAGE

4.1.   Jaarrekening

De rekenplichtige heeft de verantwoordelijkheid om de jaarrekening op te stellen en ervoor te zorgen dat zij een getrouw beeld geeft van de vermogenspositie van de EU. De jaarrekening bestaat uit de financiële staten en de verslagen over de uitvoering van de begroting. Zij wordt goedgekeurd door de Commissie en wordt ter controle aan de Rekenkamer voorgelegd en ten slotte ter kwijting aan de Raad en het Parlement.

4.2.   Jaarlijkse activiteitenverslagen

Elke ordonnateur dient een jaarlijks activiteitenverslag op te stellen over de activiteiten onder zijn verantwoordelijkheid. In dit jaarlijkse activiteitenverslag brengt hij verslag uit over de beleidsresultaten en getuigt hij van redelijke zekerheid over het feit dat de middelen die zijn toegekend voor de activiteiten die in zijn verslag zijn beschreven, voor hun doel zijn aangewend overeenkomstig de beginselen van goed financieel beheer, en dat de ingestelde controleprocedures de nodige garanties bieden voor de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen.

5.   AUDIT EN KWIJTING

5.1.   Audit

De jaarrekening en het beheer van de middelen van de EU staan onder toezicht van haar externe controleur, de Europese Rekenkamer, die een jaarverslag opstelt voor de Raad en het Europees Parlement. De hoofdtaak van de Rekenkamer bestaat erin een externe, onafhankelijke audit van de jaarrekeningen van de Europese Gemeenschappen uit te voeren. Als onderdeel van haar activiteiten publiceert de Rekenkamer onder meer:

| (1) | een jaarverslag over de activiteiten die gefinancierd zijn uit de algemene begroting, met gedetailleerde opmerkingen bij de jaarrekening en de onderliggende verrichtingen; |
| --- | --- |

(1)

een jaarverslag over de activiteiten die gefinancierd zijn uit de algemene begroting, met gedetailleerde opmerkingen bij de jaarrekening en de onderliggende verrichtingen;

| (2) | een oordeel, dat gebaseerd is op haar controles en in het jaarverslag gegeven wordt in de vorm van een betrouwbaarheidsverklaring over i) de betrouwbaarheid van de rekening en ii) de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen voor wat betreft de ontvangsten die geïnd zijn van belastbare personen en de betalingen aan eindbegunstigden; |
| --- | --- |

(2)

een oordeel, dat gebaseerd is op haar controles en in het jaarverslag gegeven wordt in de vorm van een betrouwbaarheidsverklaring over i) de betrouwbaarheid van de rekening en ii) de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen voor wat betreft de ontvangsten die geïnd zijn van belastbare personen en de betalingen aan eindbegunstigden;

| (3) | bijzondere verslagen over de resultaten van controles van specifieke managementdomeinen. |
| --- | --- |

(3)

bijzondere verslagen over de resultaten van controles van specifieke managementdomeinen.

De Rekenkamer heeft recht op toegang tot alle documenten die zij nodig heeft tijdens haar audit. De Rekenkamer voert een controle uit over alle domeinen van de activiteiten van de EG, tot en met het onderzoek van de wettigheid en regelmatigheid van afzonderlijke verrichtingen en betalingen. Zij voert ook een controle uit van de jaarrekening zelf, inspecteert indien nodig de afzonderlijke balans en de economische resultatenrekening, evenals de algemene presentatie van de financiële staten. Zo kan de Rekenkamer haar oordeel niet alleen baseren op de voorgestelde cijfers, maar ook op het systeem en de ingestelde controles.

5.2.   Kwijting

De eindcontrole is de kwijting van de begroting voor een bepaald begrotingsjaar. Het Europees Parlement is de met kwijting belaste autoriteit binnen de EU. Dit betekent dat na de controle en de voltooiing van de jaarrekening de Raad een aanbeveling dient te doen en het Parlement daarna dient te beslissen of het kwijting verleent aan de Commissie en andere organen van de EG voor de uitvoering van de begroting van de Gemeenschappen van het vorige begrotingsjaar. Deze beslissing is gebaseerd op een controle van de rekeningen, het jaarverslag van de Rekenkamer (dat een officiële betrouwbaarheidsverklaring bevat) en de antwoorden van de Commissie, alsook op de antwoorden van de Commissie op aanvullende vragen en verzoeken om meer informatie.

De kwijting vormt het politieke aspect van de externe controle van de uitvoering van de begroting. Het is de beslissing waarmee het Europees Parlement op aanbeveling van de Raad, de Commissie „ontslaat” van haar verantwoordelijkheid voor het beheer van een bepaalde begroting door aan te geven dat die begroting ophoudt te bestaan. Deze kwijtingsprocedure kan een van de volgende drie resultaten opleveren: het verlenen, het uitstellen of het weigeren van de kwijting. Wanneer het Parlement kwijting verleent, kan het opmerkingen maken over aangelegenheden die het belangrijk acht, waarbij het vaak maatregelen aanbeveelt die de Commissie terzake dient te nemen. De Commissie beschrijft de genomen maatregelen in een follow-upverslag en een actieplan, dat zij zowel aan het Parlement als aan de Raad toezendt.

DEEL I

GECONSOLIDEERDE FINANCIËLE STATEN VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN EN TOELICHTINGEN DAARBIJ

INHOUDSOPGAVE

| A. | Balans |
| --- | --- |

A.

Balans

| B. | Economische resultatenrekening |
| --- | --- |

B.

Economische resultatenrekening

| C. | Kasstroomoverzicht |
| --- | --- |

C.

Kasstroomoverzicht

| D. | Mutatieoverzicht van de nettoactiva |
| --- | --- |

D.

Mutatieoverzicht van de nettoactiva

| E. | Toelichtingen bij de financiële staten |
| --- | --- |

E.

Toelichtingen bij de financiële staten

| 1. | De belangrijkste gehanteerde grondslagen voor financiële verslaglegging |
| --- | --- |

1.

De belangrijkste gehanteerde grondslagen voor financiële verslaglegging

| 2. | Toelichtingen bij de balans |
| --- | --- |

2.

Toelichtingen bij de balans

| 3. | Toelichtingen bij de economische resultatenrekening |
| --- | --- |

3.

Toelichtingen bij de economische resultatenrekening

| 4. | Toelichtingen bij het kasstroomoverzicht |
| --- | --- |

4.

Toelichtingen bij het kasstroomoverzicht

| 5. | Buitenbalansposten |
| --- | --- |

5.

Buitenbalansposten

| 6. | Terugvordering van onverschuldigd betaalde bedragen |
| --- | --- |

6.

Terugvordering van onverschuldigd betaalde bedragen

| 7. | Financieel risicobeheer |
| --- | --- |

7.

Financieel risicobeheer

| 8. | Iinformatieverschaffing over verbonden partijen |
| --- | --- |

8.

Iinformatieverschaffing over verbonden partijen

| 9. | Gebeurtenissen na de balansdatum |
| --- | --- |

9.

Gebeurtenissen na de balansdatum

| 10. | Feconsolideerde entiteiten |
| --- | --- |

10.

Feconsolideerde entiteiten

| 11. | Niet-geconsolideerde entiteiten |
| --- | --- |

11.

Niet-geconsolideerde entiteiten

A.   BALANS

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Toelichting | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| NIET-VLOTTENDE ACTIVA: |
| Immateriële activa | 2.1 | 56 | 44 |
| Vaste bedrijfsmiddelen | 2.2 | 4 881 | 4 523 |
| Langlopende investeringen | 2.3 | 2 078 | 1 973 |
| Leningen | 2.4 | 3 565 | 1 806 |
| Voorfinancieringen op lange termijn | 2.5 | 29 023 | 14 015 |
| Vorderingen op lange termijn | 2.6 | 45 | 127 |
| | | 39 648 | 22 488 |
| VLOTTENDE ACTIVA: |
| Voorraden | 2.7 | 85 | 88 |
| Kortlopende investeringen | 2.8 | 1 553 | 1 420 |
| Voorfinancieringen op korte termijn | 2.9 | 10 262 | 20 583 |
| Vorderingen op korte termijn | 2.10 | 11 920 | 12 051 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten | 2.11 | 23 724 | 18 756 |
| | | 47 544 | 52 898 |
| Totaal activa | | 87 192 | 75 386 |
| NIET-VLOTTENDE PASSIVA: |
| Personeelsbeloningen | 2.12 | (37 556) | (33 480) |
| Voorzieningen op lange termijn | 2.13 | (1 341) | (1 079) |
| Financiële verplichtingen op lange termijn | 2.14 | (3 349) | (1 574) |
| Overige verplichtingen op lange termijn | 2.15 | (2 226) | (1 989) |
| | | (44 472) | (38 122) |
| VLOTTENDE PASSIVA: |
| Voorzieningen op korte termijn | 2.16 | (348) | (369) |
| Financiële verplichtingen op korte termijn | 2.17 | (119) | (135) |
| Crediteuren | 2.18 | (89 677) | (95 380) |
| | | (90 144) | (95 884) |
| Totaal passiva | | (134 616) | (134 006) |
| NETTOACTIVA | | (47 424) | (58 620) |
| Reserves | 2.19 | 3 115 | 2 806 |
| Bij de lidstaten op te vragen bedragen: | 2.20 | | |
| Personeelsbeloningen
   (1) | | (37 556) | (33 480) |
| Overige bedragen
   (2) | | (12 983) | (27 946) |
| NETTOACTIVA | | (47 424) | (58 620) |

(miljoen EUR)

Toelichting

31.12.2008

31.12.2007

NIET-VLOTTENDE ACTIVA:

Immateriële activa

2.1

2.1

56

44

Vaste bedrijfsmiddelen

2.2

2.2

4 881

4 523

Langlopende investeringen

2.3

2.3

2 078

1 973

Leningen

2.4

2.4

3 565

1 806

Voorfinancieringen op lange termijn

2.5

2.5

29 023

14 015

Vorderingen op lange termijn

2.6

2.6

45

127

39 648

39 648

22 488

22 488

VLOTTENDE ACTIVA:

Voorraden

2.7

2.7

85

88

Kortlopende investeringen

2.8

2.8

1 553

1 420

Voorfinancieringen op korte termijn

2.9

2.9

10 262

20 583

Vorderingen op korte termijn

2.10

2.10

11 920

12 051

Geldmiddelen en kasequivalenten

2.11

2.11

23 724

18 756

47 544

47 544

52 898

52 898

Totaal activa

Totaal activa

87 192

87 192

75 386

75 386

NIET-VLOTTENDE PASSIVA:

Personeelsbeloningen

2.12

2.12

(37 556)

(33 480)

Voorzieningen op lange termijn

2.13

2.13

(1 341)

(1 079)

Financiële verplichtingen op lange termijn

2.14

2.14

(3 349)

(1 574)

Overige verplichtingen op lange termijn

2.15

2.15

(2 226)

(1 989)

(44 472)

(44 472)

(38 122)

(38 122)

VLOTTENDE PASSIVA:

Voorzieningen op korte termijn

2.16

2.16

(348)

(369)

Financiële verplichtingen op korte termijn

2.17

2.17

(119)

(135)

Crediteuren

2.18

2.18

(89 677)

(95 380)

(90 144)

(90 144)

(95 884)

(95 884)

Totaal passiva

Totaal passiva

(134 616)

(134 616)

(134 006)

(134 006)

NETTOACTIVA

(47 424)

(47 424)

(58 620)

(58 620)

Reserves

2.19

2.19

3 115

2 806

Bij de lidstaten op te vragen bedragen:

2.20

2.20

Personeelsbeloningen
   (1)

Personeelsbeloningen

1

(37 556)

(37 556)

(33 480)

(33 480)

Overige bedragen
   (2)

Overige bedragen

2

(12 983)

(12 983)

(27 946)

(27 946)

NETTOACTIVA

(47 424)

(47 424)

(58 620)

(58 620)

B.   ECONOMISCHE RESULTATENREKENING

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Toelichting | 2008 | 2007 |
| BELEIDSONTVANGSTEN |
| Ontvangsten uit eigen middelen en bijdragen | 3.1 | 112 713 | 112 084 |
| Overige beleidsontvangsten | 3.2 | 9 731 | 9 080 |
| | | 122 444 | 121 164 |
| BELEIDSUITGAVEN |
| Administratieve uitgaven | 3.3 | (7 720) | (7 120) |
| Beleidsuitgaven | 3.4 | (97 214) | (104 682) |
| | | (104 934) | (111 802) |
| OVERSCHOT BELEIDSACTIVITEITEN | | 17 510 | 9 362 |
| Financiële ontvangsten | 3.5 | 698 | 674 |
| Financiële uitgaven | 3.6 | (467) | (354) |
| Mutatie in de verplichting personeelsbeloningen | 2.12 | (5 009) | (2 207) |
| Aandeel in het nettotekort van geassocieerde deelnemingen en gemeenschappelijke ondernemingen | 3.7 | (46) | (13) |
| ECONOMISCH RESULTAAT VOOR HET JAAR | | 12 686 | 7 462 |

(miljoen EUR)

Toelichting

2008

2007

BELEIDSONTVANGSTEN

Ontvangsten uit eigen middelen en bijdragen

3.1

3.1

112 713

112 084

Overige beleidsontvangsten

3.2

3.2

9 731

9 080

122 444

122 444

121 164

121 164

BELEIDSUITGAVEN

Administratieve uitgaven

3.3

3.3

(7 720)

(7 120)

Beleidsuitgaven

3.4

3.4

(97 214)

(104 682)

(104 934)

(104 934)

(111 802)

(111 802)

OVERSCHOT BELEIDSACTIVITEITEN

17 510

17 510

9 362

9 362

Financiële ontvangsten

3.5

3.5

698

674

Financiële uitgaven

3.6

3.6

(467)

(354)

Mutatie in de verplichting personeelsbeloningen

2.12

2.12

(5 009)

(2 207)

Aandeel in het nettotekort van geassocieerde deelnemingen en gemeenschappelijke ondernemingen

3.7

3.7

(46)

(13)

ECONOMISCH RESULTAAT VOOR HET JAAR

ECONOMISCH RESULTAAT VOOR HET JAAR

12 686

12 686

7 462

7 462

C.   KASSTROOMOVERZICHT

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Toelichting | 2008 | 2007 |
| Economisch resultaat voor het jaar | | 12 686 | 7 462 |
| Beleidsactiviteiten | 4.2 | | |
| Afschrijving | | 19 | 11 |
| Waardevermindering | | 302 | 329 |
| (Terugboeking van) waardeverminderingen op investeringen | | 3 | (3) |
| (Toename)/afname leningen | | (1 759) | 217 |
| (Toename)/afname voorfinancieringen op lange termijn | | (15 008) | 8 410 |
| (Toename)/afname vorderingen op lange termijn | | 82 | 201 |
| (Toename)/afname voorraden | | 3 | 27 |
| (Toename)/afname voorfinancieringen op korte termijn | | 10 321 | (12 528) |
| (Toename)/afname vorderingen op korte termijn | | 131 | (2 255) |
| Toename/(afname) voorzieningen op lange termijn | | 262 | 90 |
| Toename/(afname) financiële verplichtingen op lange termijn | | 1 775 | (288) |
| Toename/(afname) overige verplichtingen op lange termijn | | 237 | (31) |
| Toename/(afname) voorzieningen op korte termijn | | (21) | (10) |
| Toename/(afname) financiële verplichtingen op korte termijn | | (16) | 115 |
| Toename/(afname) crediteuren | | (5 703) | 1 300 |
| Begrotingsoverschot van vorig jaar opgevoerd als non-cash ontvangsten | | (1 529) | (1 848) |
| Overige non-cash mutaties | | 37 | (15) |
| Toename/(afname) verplichting personeelsbeloningen | | 4 076 | 1 280 |
| Investeringsactiviteiten | 4.3 | | |
| (Toename)/afname immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen | | (689) | (284) |
| (Toename)/afname langlopende investeringen | | (152) | (5) |
| (Toename)/afname kortlopende investeringen | | (133) | 6 |
| NETTOKASSTROOM | | 4 924 | 2 181 |
| NETTOTOENAME VAN GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN (3) | | 4 924 | 2 181 |
| GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN BIJ HET BEGIN VAN HET JAAR (3) | 2.11 | 19 005 | 16 824 |
| GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN AAN HET EINDE VAN HET JAAR (3) | 2.11 | 23 929 | 19 005 |

(miljoen EUR)

Toelichting

2008

2007

Economisch resultaat voor het jaar

Economisch resultaat voor het jaar

12 686

7 462

Beleidsactiviteiten

Beleidsactiviteiten

4.2

4.2

Afschrijving

19

11

Waardevermindering

302

329

(Terugboeking van) waardeverminderingen op investeringen

3

(3)

(Toename)/afname leningen

(1 759)

217

(Toename)/afname voorfinancieringen op lange termijn

(15 008)

8 410

(Toename)/afname vorderingen op lange termijn

82

201

(Toename)/afname voorraden

3

27

(Toename)/afname voorfinancieringen op korte termijn

10 321

(12 528)

(Toename)/afname vorderingen op korte termijn

131

(2 255)

Toename/(afname) voorzieningen op lange termijn

262

90

Toename/(afname) financiële verplichtingen op lange termijn

1 775

(288)

Toename/(afname) overige verplichtingen op lange termijn

237

(31)

Toename/(afname) voorzieningen op korte termijn

(21)

(10)

Toename/(afname) financiële verplichtingen op korte termijn

(16)

115

Toename/(afname) crediteuren

(5 703)

1 300

Begrotingsoverschot van vorig jaar opgevoerd als non-cash ontvangsten

(1 529)

(1 848)

Overige non-cash mutaties

37

(15)

Toename/(afname) verplichting personeelsbeloningen

Toename/(afname) verplichting personeelsbeloningen

4 076

1 280

Investeringsactiviteiten

Investeringsactiviteiten

4.3

4.3

(Toename)/afname immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen

(689)

(284)

(Toename)/afname langlopende investeringen

(152)

(5)

(Toename)/afname kortlopende investeringen

(133)

6

NETTOKASSTROOM

NETTOKASSTROOM

4 924

4 924

2 181

2 181

NETTOTOENAME VAN GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN (3)

3

4 924

2 181

GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN BIJ HET BEGIN VAN HET JAAR (3)

3

2.11

2.11

19 005

16 824

GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN AAN HET EINDE VAN HET JAAR (3)

3

2.11

2.11

23 929

19 005

D.   MUTATIEOVERZICHT VAN DE NETTOACTIVA

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Reserves (A) | Bij de lidstaten op te vragen bedragen (B) | Nettoactiva = (A) + (B) |
| Reëlewaarde-reserve | Overige reserves | Gecumuleerd overschot/(tekort) | Economisch resultaat van het begrotingsjaar |
| BALANS OP 31 DECEMBER 2006 | 4 | 2 851 | (67 270) | 197 | (64 218) |
| Mutatie reserve Garantiefonds | | (135) | 135 | | 0 |
| Mutaties reële waarde | 3 | | (26) | | (23) |
| Overige | | 60 | (53) | | 7 |
| Toewijzing economisch resultaat 2006 | | 23 | 174 | (197) | 0 |
| Begrotingsresultaat 2006 gecrediteerd aan de lidstaten | | | (1 848) | | (1 848) |
| Economisch resultaat voor het jaar | | | | 7 462 | 7 462 |
| BALANS OP 31 DECEMBER 2007 | 7 | 2 799 | (68 888) | 7 462 | (58 620) |
| Mutatie reserve Garantiefonds | | 158 | (158) | | 0 |
| Mutaties reële waarde | 34 | | | | 34 |
| Overige | | 113 | (108) | | 5 |
| Toewijzing economisch resultaat 2007 | | 4 | 7 458 | (7 462) | 0 |
| Begrotingsresultaat 2007 gecrediteerd aan de lidstaten | | | (1 529) | | (1 529) |
| Economisch resultaat voor het jaar | | | | 12 686 | 12 686 |
| BALANS OP 31 DECEMBER 2008 | 41 | 3 074 | (63 225) | 12 686 | (47 424) |

(miljoen EUR)

Reserves (A)

Bij de lidstaten op te vragen bedragen (B)

Nettoactiva = (A) + (B)

Reëlewaarde-reserve

Overige reserves

Gecumuleerd overschot/(tekort)

Economisch resultaat van het begrotingsjaar

BALANS OP 31 DECEMBER 2006

BALANS OP 31 DECEMBER 2006

4

4

2 851

2 851

(67 270)

(67 270)

197

197

(64 218)

(64 218)

Mutatie reserve Garantiefonds

(135)

135

0

Mutaties reële waarde

3

(26)

(23)

Overige

60

(53)

7

Toewijzing economisch resultaat 2006

23

174

(197)

0

Begrotingsresultaat 2006 gecrediteerd aan de lidstaten

(1 848)

(1 848)

Economisch resultaat voor het jaar

7 462

7 462

BALANS OP 31 DECEMBER 2007

BALANS OP 31 DECEMBER 2007

7

7

2 799

2 799

(68 888)

(68 888)

7 462

7 462

(58 620)

(58 620)

Mutatie reserve Garantiefonds

158

(158)

0

Mutaties reële waarde

34

34

Overige

113

(108)

5

Toewijzing economisch resultaat 2007

4

7 458

(7 462)

0

Begrotingsresultaat 2007 gecrediteerd aan de lidstaten

(1 529)

(1 529)

Economisch resultaat voor het jaar

12 686

12 686

BALANS OP 31 DECEMBER 2008

BALANS OP 31 DECEMBER 2008

41

41

3 074

3 074

(63 225)

(63 225)

12 686

12 686

(47 424)

(47 424)

E.   TOELICHTINGEN BIJ DE FINANCIËLE STATEN

1.   DE BELANGRIJKSTE GEHANTEERDE GRONDSLAGEN VOOR FINANCIËLE VERSLAGLEGGING

1.1.   WETTELIJKE VOORSCHRIFTEN EN HET FINANCIEEL REGLEMENT

De boekhouding wordt gevoerd overeenkomstig de bepalingen van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 (PB L 248 van 16.9.2002, blz. 1, laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG, Euratom) nr. 1525/2007 van de Raad van 17 december 2007, PB L 343 van 27.12.2007) houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen en Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de Commissie van 23 december 2002 tot vaststelling van uitvoeringsvoorschriften van dit Financieel Reglement, laatstelijk gewijzigd op 23 april 2007.

In artikel 133 van het Financieel Reglement wordt bepaald dat de rekenplichtige van de Commissie de boekhoudmethoden en -regels vaststelt die door alle instellingen en organen moeten worden toegepast. Deze regels voor de transactieboekhouding zijn gebaseerd op de internationaal aanvaarde boekhoudnormen voor de openbare sector, de IPSAS, of waar deze ontbreken, op de internationale normen voor de financiële verslaglegging, de IFRS, respectievelijk uitgevaardigd door de International Public Sector Accounting Standards Board (IPSASB) en de International Accounting Standards Board (IASB). Zij zijn door de rekenplichtige van de Commissie goedgekeurd na ontvangst van het standpunt van een raadgevende groep van deskundigen inzake boekhoudnormen, die deskundig advies heeft gegeven. De boekhoudregels worden op gezette tijden gecontroleerd en geactualiseerd wanneer nodig.

De door de rekenplichtige van de Commissie vastgestelde boekhoudregels worden toegepast in alle Europese instellingen en organen die binnen het consolidatiebereik vallen en moeten uitgroeien tot een uniform kader voor het opstellen en presenteren van de rekeningen om tot een geharmoniseerde financiële verslaglegging en consolidatie te komen.

De rekenplichtige van de Commissie moet de voorlopige geconsolideerde rekening tegen 31 maart van het volgende jaar bij de Europese Rekenkamer indienen. Vóór 31 juli keurt de Commissie de definitieve geconsolideerde rekening goed, die vervolgens uiterlijk op 15 november in het Publicatieblad wordt gepubliceerd samen met de betrouwbaarheidsverklaring van de Rekenkamer.

1.2.   BOEKHOUDBEGINSELEN

De financiële staten zijn bedoeld om een breed scala van gebruikers nuttige informatie te verschaffen over de vermogenspositie, de resultaten en de kasstromen van een bepaalde organisatie. Voor een organisatie in de openbare sector, zoals de Europese Gemeenschappen, moeten deze staten meer in het bijzonder informatie verschaffen die nuttig is voor de besluitvorming en getuigen van de controleerbaarheid van de organisatie met betrekking tot de middelen die aan haar zijn toevertrouwd.

Om een getrouw beeld te geven, moeten de financiële staten niet alleen relevante informatie verschaffen over de aard en de omvang van de verschillende activiteiten van de instellingen en agentschappen, verklaren hoe zij worden gefinancierd en definitieve informatie over hun verrichtingen verstrekken, maar dit alles ook op een duidelijke en begrijpelijke manier doen die vergelijking met andere begrotingsjaren mogelijk maakt. Het spreekt voor zich dat dit document in deze geest is opgesteld.

De boekhouding van de Europese instellingen en agentschappen bestaat uit een algemene boekhouding en een begrotingsboekhouding. Deze boekhoudingen worden per kalenderjaar en in euro gevoerd. Aan de hand van de begrotingsboekhouding kan de uitvoering van de begroting nauwkeurig worden gevolgd. De begrotingsboekhouding wordt gevoerd volgens het gewijzigdekasbeginsel. Op basis van de algemene boekhouding kunnen de financiële staten worden opgemaakt, aangezien in de boekhouding alle baten en lasten voor het begrotingsjaar worden geboekt op basis van de boekhoudregels op transactiebasis, teneinde in de vorm van een balans op 31 december de vermogenspositie vast te stellen.

Artikel 124 van het Financieel Reglement vermeldt de boekhoudbeginselen aan de hand waarvan de financiële staten moeten worden opgemaakt:

| — | continuïteit van de activiteiten; |
| --- | --- |

—

continuïteit van de activiteiten;

| — | voorzichtigheid; |
| --- | --- |

—

voorzichtigheid;

| — | bestendigheid van de boekhoudmethoden; |
| --- | --- |

—

bestendigheid van de boekhoudmethoden;

| — | vergelijkbaarheid van de informatie; |
| --- | --- |

—

vergelijkbaarheid van de informatie;

| — | relatief belang; |
| --- | --- |

—

relatief belang;

| — | niet-compensatie; |
| --- | --- |

—

niet-compensatie;

| — | voorrang van werkelijkheid boven schijn; |
| --- | --- |

—

voorrang van werkelijkheid boven schijn;

| — | periodetoerekening per begrotingsjaar. |
| --- | --- |

—

periodetoerekening per begrotingsjaar.

1.3.   CONSOLIDATIE

Het consolidatiebereik van de Europese Gemeenschappen omvat 39 entiteiten waarover zeggenschap wordt uitgeoefend, één geassocieerde deelneming en drie gemeenschappelijke ondernemingen. De volledige lijst van geconsolideerde entiteiten is te vinden in toelichting 10. In vergelijking met 2007 is het consolidatiebereik met drie agentschappen uitgebreid. De invloed van deze toevoegingen op de geconsolideerde financiële staten is niet materieel. Eind 2008 werd één communautair agentschap in liquidatie gesteld. De activiteiten van dit agentschap zijn door de Europese Commissie overgenomen. De inkomsten en uitgaven van dit agentschap zijn opgenomen in de geconsolideerde economische resultatenrekening.

10

Entiteiten waarover zeggenschap wordt uitgeoefend

Entiteiten waarover zeggenschap wordt uitgeoefend, zijn entiteiten waarin de Europese Gemeenschappen direct of indirect de macht hebben om het financiële en operationele beleid te sturen teneinde voordelen uit hun activiteiten te verwerven. Deze macht moet actueel uitoefenbaar zijn. Entiteiten waarover zeggenschap wordt uitgeoefend, zijn volledig geconsolideerd. De consolidatie begint op de eerste datum waarop de zeggenschap bestaat, en eindigt wanneer die zeggenschap niet langer bestaat. De meest gebruikelijke indicator van zeggenschap, namelijk de meerderheid van de stemrechten, is in de meeste gevallen niet toepasselijk voor de Europese Gemeenschappen.

De binnen het consolidatiebereik vallende Europese instellingen zijn opgericht bij verdrag. Zij vormen het grondvlak van de organisatiestructuur van de Europese Gemeenschappen en dragen ontegensprekelijk bij aan de verwezenlijking van de doelstellingen van de Europese Gemeenschappen. Daarom kan worden aangenomen dat zij volledig onder zeggenschap van de Europese Gemeenschappen staan.

Vanuit dezelfde optiek kunnen alle agentschappen en uitvoerende agentschappen van de Gemeenschappen die bij een op de verdragen gebaseerd wetgevingsbesluit zijn opgericht, worden beschouwd als onder volledige zeggenschap van de Europese Gemeenschappen staande entiteiten. Daarom worden zij ook in het consolidatiebereik opgenomen. Opgemerkt zij dat het Harmonisatiebureau voor de interne markt (Alicante) en het Communautair Bureau voor Plantenrassen (Angers) geen subsidies uit de algemene begroting van de Gemeenschappen ontvangen. In het consolidatiebereik zijn ook twee agentschappen opgenomen van de derde pijler van de Europese Unie die een subsidie hebben gekregen uit de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen (zie ook toelichting 10). Ook de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS) in liquidatie wordt beschouwd als een entiteit waarover zeggenschap wordt uitgeoefend. Bij de vereffening van het Agentschap Fusion for Energy, die voor 2041 gepland is, zal het overschot of het tekort onder de op dat ogenblik overblijvende leden worden verdeeld.

10

Alle verrichtingen en posities tussen entiteiten waarover door de Europese Gemeenschappen zeggenschap wordt uitgeoefend, zijn buiten beschouwing gelaten. Niet-gerealiseerde baten en verliezen op verrichtingen tussen entiteiten zijn niet materieel en zijn daarom niet buiten beschouwing gelaten.

Geassocieerde deelnemingen

Geassocieerde deelnemingen zijn alle entiteiten waarover de Europese Gemeenschappen geen zeggenschap hebben, doch waarin zij direct of indirect betekenisvolle invloed uitoefenen op financiële en operationele beleidsbeslissingen. Er wordt aangenomen dat er sprake is van betekenisvolle invloed wanneer de Europese Commissie direct of indirect 20 % of meer van de stemrechten bezit.

Investeringen in geassocieerde deelnemingen worden verwerkt volgens de vermogensmutatiemethode, oorspronkelijk tegen kostprijs. Het aandeel van de Europese Gemeenschappen in winst en verlies van hun geassocieerde deelnemingen na de verwerving wordt opgenomen in de economische resultatenrekening en hun aandeel in mutaties van de reserves in de reserves. De gecumuleerde mutaties na de verwerving worden verwerkt in de boekwaarde van de investering. Uitkeringen die van een deelneming worden ontvangen, verlagen de boekwaarde van de investering. Niet-gerealiseerde baten en verliezen op verrichtingen tussen de Europese Gemeenschappen en hun geassocieerde deelneming zijn niet materieel en zijn daarom niet buiten beschouwing gelaten.

De boekhoudregels van de geassocieerde deelnemingen kunnen met betrekking tot gelijksoortige verrichtingen en gebeurtenissen onder gelijke omstandigheden verschillen van die van de Europese Gemeenschappen. Om praktische redenen zijn in de bij toepassing van de vermogensmutatiemethode gebruikte financiële staten van de geassocieerde deelnemingen geen aanpassingen aangebracht.

De Europese Gemeenschappen streven er bij participaties van 20 % of meer in een durfkapitaalfonds niet naar om betekenisvolle invloed uit te oefenen. Dergelijke fondsen worden daarom als voor verkoop beschikbare financiële instrumenten behandeld en de vermogensmutatiemethode wordt hier niet toegepast.

Gemeenschappelijke ondernemingen

Een gemeenschappelijke onderneming is een contractuele afspraak waarbij de Europese Gemeenschappen en een of meer partijen (de „deelnemers in een gemeenschappelijke onderneming”) een economische activiteit aangaan waarover zij gezamenlijke zeggenschap uitoefenen. Gezamenlijke zeggenschap is het contractueel afgesproken delen van de directe of indirecte zeggenschap over een economische activiteit.

Investeringen in gemeenschappelijke ondernemingen worden verwerkt volgens de vermogensmutatiemethode, oorspronkelijk tegen kostprijs. Het aandeel van de Europese Gemeenschappen in winst en verlies van hun onder gezamenlijke zeggenschap staande entiteiten wordt opgenomen in de economische resultatenrekening en hun aandeel in mutaties van de reserves in de reserves. De gecumuleerde mutaties worden verwerkt in de boekwaarde van de investering.

Niet-gerealiseerde baten en verliezen op verrichtingen tussen de Europese Gemeenschappen en hun onder gezamenlijke zeggenschap staande entiteit zijn niet materieel en zijn daarom niet buiten beschouwing gelaten.

De boekhoudregels van de gemeenschappelijke ondernemingen kunnen met betrekking tot gelijksoortige verrichtingen en gebeurtenissen onder gelijke omstandigheden verschillen van die van de Europese Gemeenschappen.

Niet-geconsolideerde entiteiten

De middelen die door de Gemeenschappen worden beheerd namens het gemeenschappelijke stelsel van ziektekostenverzekering voor personeelsleden van de Europese Gemeenschappen en het Europees Ontwikkelingsfonds vallen niet onder zeggenschap van de Europese Gemeenschappen en zijn dus niet opgenomen in hun geconsolideerde rekeningen. Op 31 december 2008 bedroegen de totale activa respectievelijk 288 miljoen EUR en 1,219 miljard EUR. Zie toelichting 11.

11

1.4.   OPSTELLINGSGRONDSLAG

1.4.1.   Munteenheid en omrekeningsbeginselen

Functionele en rapporteringsvaluta

De financiële staten worden opgemaakt in miljoen euro, aangezien de euro de functionele en rapporteringsvaluta van de Europese Gemeenschappen is.

Verrichtingen en saldi

Verrichtingen in vreemde valuta worden omgerekend in euro tegen de op de transactiedatum geldende wisselkoers.

Wisselkoersbaten en -verliezen die voortvloeien uit de afwikkeling van verrichtingen in vreemde valuta's en uit de omrekening aan het einde van het jaar van in vreemde valuta's luidende monetaire activa en passiva worden in de economische resultatenrekening opgenomen.

Voor de volgende rubrieken gelden aparte omrekeningsmethoden:

| — | de vaste bedrijfsmiddelen en de immateriële activa, die hun waarde in euro behouden tegen de bij de aankoop geldende koers; en |
| --- | --- |

—

de vaste bedrijfsmiddelen en de immateriële activa, die hun waarde in euro behouden tegen de bij de aankoop geldende koers; en

| — | de voorfinancieringen in het kader van het Europees Landbouwgarantiefonds (ELGF), die omgerekend worden volgens de koers van de tiende van de maand die volgt op de maand waarin zij zijn toegekend. |
| --- | --- |

—

de voorfinancieringen in het kader van het Europees Landbouwgarantiefonds (ELGF), die omgerekend worden volgens de koers van de tiende van de maand die volgt op de maand waarin zij zijn toegekend.

De saldi aan het einde van het jaar van in vreemde valuta's luidende monetaire activa en passiva worden omgerekend in euro tegen de op 31 december geldende wisselkoersen:

Wisselkoersen met de euro

| Valuta | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| --- | --- | --- |
| BGN | 1,9558 | 1,9558 |
| CZK | 26,8750 | 26,6280 |
| DKK | 7,4506 | 7,4583 |
| EEK | 15,6466 | 15,6466 |
| GBP | 0,9525 | 0,7333 |
| HUF | 266,7000 | 253,7300 |
| LVL | 0,7083 | 0,6964 |
| LTL | 3,4528 | 3,4528 |
| PLN | 4,1535 | 3,5935 |
| RON | 4,0225 | 3,6077 |
| SKK | 30,1260 | 33,5830 |
| SEK | 10,8700 | 9,4415 |
| JPY | 126,1400 | 164,9300 |
| USD | 1,3917 | 1,4721 |

Valuta

31.12.2008

31.12.2007

BGN

1,9558

1,9558

CZK

26,8750

26,6280

DKK

7,4506

7,4583

EEK

15,6466

15,6466

GBP

0,9525

0,7333

HUF

266,7000

253,7300

LVL

0,7083

0,6964

LTL

3,4528

3,4528

PLN

4,1535

3,5935

RON

4,0225

3,6077

SKK

30,1260

33,5830

SEK

10,8700

9,4415

JPY

126,1400

164,9300

USD

1,3917

1,4721

Veranderingen in de reële waarde van monetaire, in vreemde valuta's luidende effecten die als beschikbaar voor verkoop staan aangemerkt en die verband houden met een onderscheid gemaakt in omrekeningsverschillen, worden opgenomen in de economische resultatenrekening. Omrekeningsverschillen betreffende niet-monetaire financiële activa en verplichtingen gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst-en-verliesrekening, worden opgenomen in de economische resultatenrekening. Omrekeningsverschillen betreffende niet-monetaire financiële activa die staan aangemerkt als beschikbaar voor verkoop, worden opgenomen in de reëlewaardereserve.

1.4.2.   Gebruik van ramingen

Overeenkomstig de IPSAS en algemeen aanvaarde boekhoudbeginselen bevatten de financiële staten onvermijdelijk bedragen die steunen op ramingen en veronderstellingen die op basis van de meest betrouwbare beschikbare informatie door het management zijn gedaan. Belangrijke ramingen betreffen onder andere, maar niet uitsluitend de bedragen voor verplichtingen inzake personeelsbeloningen, voorzieningen, financiële risico's verbonden aan voorraden en vorderingen, toegerekende baten en lasten, voorwaardelijke activa en verplichtingen en waardeverminderingen van immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen. De werkelijke bedragen kunnen van deze ramingen afwijken. Veranderingen in ramingen worden weergegeven in de periode waarin zij bekend worden.

1.5.   BALANS

1.5.1.   Immateriële activa

Aangekochte licenties voor computersoftware worden geboekt tegen kostprijs verminderd met de gecumuleerde afschrijvingen en waardeverminderingsverliezen. De activa worden lineair afgeschreven over hun geraamde nuttige levensduur, die vier jaar bedraagt. Intern geproduceerde immateriële activa worden thans in de economische resultatenrekening onder de uitgaven opgenomen. De kosten voor ontwikkeling of onderhoud van computersoftware worden als uitgaven geboekt wanneer zij worden gedaan, evenals de kosten voor wetenschappelijk onderzoek en ontwikkeling.

1.5.2.   Vaste bedrijfsmiddelen

Alle vaste bedrijfsmiddelen worden geboekt tegen historische kostprijs verminderd met afschrijvingen en waardeverminderingen. De historische kostprijs omvat uitgaven die direct aan de aanschaf van het actief kunnen worden toegerekend.

De daarna gemaakte kosten worden, naar gelang van het geval, slechts in de boekwaarde van het actief opgenomen of als afzonderlijk actief geboekt wanneer het waarschijnlijk is dat de daaruit in de toekomst voortkomende economische baten of het daaruit voortkomende dienstenpotentieel aan de Europese Gemeenschappen zullen toevloeien en de kosten op betrouwbare wijze kunnen worden gemeten. De herstel- en onderhoudskosten worden in de economische resultatenrekening geboekt tijdens de begrotingsperiode waarin zij zich voordoen. Aangezien de Europese Gemeenschappen geen geld lenen om de aankoop van vaste bedrijfsmiddelen te financieren, gaan dergelijke aankopen niet gepaard met leenkosten.

Op terreinen en kunstwerken worden geen afschrijvingen toegepast, aangezien ervan wordt uitgegaan dat zij een onbeperkte levensduur hebben. Activa in aanbouw worden niet afgeschreven, aangezien deze activa nog niet beschikbaar zijn voor gebruik. De afschrijvingen op andere activa worden voor de toerekening van de kosten aan de restwaarde over de geraamde levensduur als volgt berekend volgens de lineaire methode:

Afschrijvingspercentages

| Type actief | Lineair afschrijvingspercen-tage |
| --- | --- |
| Gebouwen | 4 % |
| Installaties, machines en werktuigen | 10 % tot 25 % |
| Meubilair | 10 % tot 25 % |
| Vast materieel | 10 % tot 33 % |
| Voertuigen | 25 % |
| Computerhardware | 25 % |
| Overige materiële activa | 10 % tot 33 % |

Type actief

Lineair afschrijvingspercen-tage

Gebouwen

4 %

Installaties, machines en werktuigen

10 % tot 25 %

Meubilair

10 % tot 25 %

Vast materieel

10 % tot 33 %

Voertuigen

25 %

Computerhardware

25 %

Overige materiële activa

10 % tot 33 %

Baten en verliezen van vervreemdingen worden bepaald door de opbrengsten verminderd met de verkoopkosten te vergelijken met de boekwaarde van het verkochte actief. Zij worden in de economische resultatenrekening opgenomen.

Leases

Leases van materiële activa waarbij de Europese Gemeenschappen in wezen alle aan eigendom verbonden risico's en voordelen hebben, worden geclassificeerd als financiële leases. Financiële leases worden gekapitaliseerd bij het begin van de leaseovereenkomst tegen de reële waarde van het geleasede actief of de huidige waarde van de minimale leasebetalingen, afhankelijk van welke waarde de laagste is. Elke leasebetaling wordt zo over de financierings- en andere lasten verdeeld dat een constante spreiding van het uitstaande financieringssaldo wordt verkregen. De huurverplichtingen, zonder financieringslasten, worden opgenomen onder overige verplichtingen (op korte en lange termijn). Het rentebestanddeel van de financieringslasten wordt gespreid over de leaseperiode in de economische resultatenrekening opgenomen, zodat voor elke periode een constante periodieke rente over het resterende saldo van de verplichting wordt verkregen. De via financiële lease verkregen activa worden afgeschreven over de levensduur van het actief of de leaseperiode, afhankelijk van welke periode de kortste is.

Leases waarbij de leasegever een significant deel van de aan eigendom verbonden risico's en voordelen houdt, worden als operationele leases geclassificeerd. Betalingen in verband met operationele leases worden lineair over de leaseperiode aan de economische resultatenrekening toegerekend.

1.5.3.   Waardevermindering van niet-financiële activa

Op activa zonder beperkte levensduur worden geen afschrijvingen toegepast. Zij worden jaarlijks op waardevermindering beoordeeld. Activa waarop afschrijvingen worden toegepast, worden op waardevermindering gecontroleerd telkens als er op grond van gebeurtenissen of veranderde omstandigheden aanleiding is om te veronderstellen dat de boekwaarde niet realiseerbaar is. Een waardeverminderingsverlies is het bedrag waarmee de boekwaarde van een actief zijn realiseerbare waarde overtreft. De realiseerbare waarde is de reële waarde van een actief verminderd met de verkoopkosten of de gebruikswaarde ervan, afhankelijk van welke waarde de hoogste is.

De restwaarde en de nuttige levensduur van de immateriële activa en de vaste bedrijfsmiddelen worden telkens op de balansdatum beoordeeld en zo nodig aangepast. De boekwaarde van een actief wordt onmiddellijk verminderd tot de realiseerbare waarde indien de boekwaarde groter is dan de geraamde realiseerbare waarde.

1.5.4.   Investeringen

Investeringen in geassocieerde deelnemingen en belangen in gemeenschappelijke ondernemingen

Investeringen in geassocieerde deelnemingen en belangen in gemeenschappelijke ondernemingen worden verwerkt volgens de vermogensmutatiemethode. De investeringen worden op waardevermindering gecontroleerd indien er aanwijzingen van waardevermindering voorhanden zijn, en indien nodig tot de laagste realiseerbare waarde verminderd. De realiseerbare waarde wordt bepaald zoals beschreven onder 1.5.3.

1.5.3

Investeringen in durfkapitaalfondsen

Classificatie en waardering

Investeringen in durfkapitaalfondsen worden geclassificeerd als voor verkoop beschikbare activa en worden bijgevolg geboekt tegen reële waarde met verwerking van in de reëlewaardereserve tot uiting komende waardeveranderingen (inclusief omrekeningsverschillen).

Overwegingen betreffende de reële waarde

Omdat zij geen marktnotering op een actieve markt hebben en er geen andere betrouwbare waarderingstechniek bestaat, worden investeringen in durfkapitaalfondsen post voor post gewaardeerd tegen kostprijs of toerekenbare intrinsieke waarde (net asset value, afgekort NAV) die door de fondsbeheerder op de balansdatum is opgegeven, afhankelijk van welke waarde de laagste is, waardoor elke eventuele toerekenbare niet-gerealiseerde winst in de portefeuille wordt uitgesloten. Investeringen in durfkapitaalfondsen die minder dan twee jaar bestaan op de balansdatum worden op basis van dezelfde beginselen gewaardeerd, behalve bij niet-gerealiseerde verliezen die te wijten zijn aan beheerskosten en die vanwege de geringe leeftijd van de onderliggende portefeuille niet in aanmerking worden genomen.

Volgens deze methode wordt de reële waarde van investeringen in durfkapitaalfondsen verkregen aan de hand van de gecumuleerde NAV, waarbij ervan wordt uitgegaan dat wanneer de NAV’s van de fondsen in overeenstemming met IAS 39 kunnen worden geacht, de gezamenlijke waarde van de NAV’s van alle fondsen ook in overeenstemming met IAS 39 zal zijn.

Bij deze methode worden de fondsen in drie categorieën ingedeeld:

| — | categorie I – fondsen die aan de IAS 39-voorschriften inzake reële waarde voldoen; |
| --- | --- |

—

categorie I – fondsen die aan de IAS 39-voorschriften inzake reële waarde voldoen;

| — | categorie II – fondsen die hebben gekozen voor andere waarderingsregels (bv. AFIC, BVCA en EVCA) of –normen die in overeenstemming met IAS 39 kunnen worden geacht; |
| --- | --- |

—

categorie II – fondsen die hebben gekozen voor andere waarderingsregels (bv. AFIC, BVCA en EVCA) of –normen die in overeenstemming met IAS 39 kunnen worden geacht;

| — | categorie III – fondsen die de IAS 39-voorschriften inzake reële waarde of andere daarmee in overeenstemming zijnde regels niet toepassen. |
| --- | --- |

—

categorie III – fondsen die de IAS 39-voorschriften inzake reële waarde of andere daarmee in overeenstemming zijnde regels niet toepassen.

Voor de categorieën I en II worden niet-gerealiseerde baten die voortvloeien uit de waardering van de reële waarde opgenomen via de reserves en niet-gerealiseerde verliezen worden gecontroleerd op waardevermindering, teneinde te bepalen of zij als waardeverminderingsverliezen in de economische resultatenrekening worden opgenomen of als veranderingen in de reëlewaardereserve. De reële waarde van de toerekenbare NAV wordt bepaald door het percentage van het fonds dat de Europese Gemeenschappen in handen hebben toe te passen op de NAV zoals vastgesteld in het laatste verslag of, voor zover deze gegevens beschikbaar zijn, op basis van de precieze waarde van het aandeel op dezelfde datum, zoals medegedeeld door de desbetreffende fondsbeheerder.

Investeringen die tot categorie III behoren, worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met waardeverminderingsverliezen (ofschoon er momenteel geen investeringen van dit type zijn gedaan).

Financiële instrumenten

Financiële instrumenten zijn overeenkomsten die leiden tot zowel een financieel actief bij één entiteit als een financiële verplichting of eigenvermogensinstrument bij een andere entiteit.

Classificatie

De Europese Gemeenschappen delen hun financiële activa in de volgende categorieën in: financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst-en-verliesrekening; leningen en vorderingen; tot einde looptijd aangehouden beleggingen; en voor verkoop beschikbare financiële activa. De indeling van de financiële instrumenten wordt bepaald bij de eerste opname en op elke balansdatum herbekeken.

(i)   Financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst-en-verliesrekening

Financiële activa worden in deze categorie ingedeeld als zij hoofdzakelijk zijn verworven om op korte termijn te worden verkocht of als zij als zodanig door de Europese Gemeenschappen zijn aangewezen. Derivaten worden ook in deze categorie ingedeeld. Activa in deze categorie worden ingedeeld als vlottende activa indien verwacht wordt dat zij binnen de twaalf maanden na de balansdatum zullen worden gerealiseerd.

(ii)   Leningen en vorderingen

Leningen en vorderingen zijn niet-afgeleide financiële activa met vaste of te verwachten betalingen die niet op een actieve markt zijn genoteerd. Zij ontstaan wanneer de EG rechtstreeks aan een debiteur geld, goederen of diensten verstrekt zonder de bedoeling de vordering te verhandelen. Zij worden onder de niet-vlottende activa opgenomen, tenzij de looptijd minder dan twaalf maanden na de balansdatum verstrijkt.

(iii)   Tot einde looptijd aangehouden beleggingen

Tot einde looptijd aangehouden beleggingen zijn niet-afgeleide financiële activa met vaste of te verwachten betalingen en vaste looptijden, die de Europese Gemeenschappen voornemens en bij machte zijn om tot het einde van de looptijd aan te houden. De Europese Gemeenschappen hadden in dit begrotingsjaar geen beleggingen van deze categorie.

(iv)   Voor verkoop beschikbare financiële activa

Voor verkoop beschikbare financiële activa zijn niet-afgeleide instrumenten die in deze categorie zijn ondergebracht of niet elders zijn ingedeeld. Zij worden opgenomen onder de vlottende of niet-vlottende activa, naar gelang van de termijn waarbinnen de Gemeenschappen voornemens zijn om ze van de hand te doen. Investeringen in niet-geconsolideerde entiteiten en andere beleggingen in eigenvermogensinstrumenten die niet volgens de vermogensmutatiemethode worden verwerkt, worden ook ingedeeld als voor verkoop beschikbare financiële activa.

Eerste opname en waardering

Aan- en verkopen van financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst-en-verliesrekening, tot einde looptijd aangehouden beleggingen en voor verkoop beschikbare financiële activa worden opgenomen op de transactiedag, de dag waarop de Europese Gemeenschappen tot de aankoop of de verkoop van het actief overgaan. Leningen worden opgenomen wanneer geld wordt uitbetaald aan de leningnemer. Financiële instrumenten worden voor het eerst opgenomen tegen reële waarde vermeerderd met de transactiekosten in het geval van financiële activa die niet worden gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst-en-verliesrekening. Financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst-en-verliesrekening worden voor het eerst opgenomen tegen reële waarde en de transactiekosten worden onder de uitgaven opgenomen in de economische resultatenrekening.

De reële waarde van een financieel actief bij de eerste opname is gewoonlijk de transactieprijs (d.w.z. de reële waarde van de ontvangen vergoeding). Wanneer echter een langlopende lening wordt verstrekt zonder rente of met een rente beneden de marktvoorwaarden, kan de reële waarde worden geraamd als de contante waarde van alle toekomstige ontvangsten van kasmiddelen, verdisconteerd met de geldende marktrentevoet voor een vergelijkbaar instrument met een vergelijkbare kredietrating.

Financiële instrumenten worden uitgeboekt wanneer de rechten op kasstromen uit de beleggingen zijn vervallen of zijn overgedragen en de Europese Gemeenschappen in wezen alle aan eigendom verbonden risico's en voordelen hebben overgedragen.

Waardering na eerste opname

Financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst-en-verliesrekening worden vervolgens tegen reële waarde gewaardeerd. Baten en verliezen als gevolg van veranderingen in de reële waarde van de categorie „financiële instrumenten gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst-enverliesrekening” worden opgenomen in de economische resultatenrekening van de periode waarin zij zich voordoen.

Leningen en vorderingen en tot einde looptijd aangehouden beleggingen worden opgenomen tegen geamortiseerde kostprijs op basis van de effectieverentemethode. In het geval van leningen die verstrekt worden uit geleende middelen, hoeft de effectieverentemethode niet afzonderlijk voor opgenomen en verstrekte leningen te worden toegepast. Deze leningen hebben immers de kenmerken van „back-to-back”-verrichtingen en de verschillen tussen de voorwaarden en de bedragen van de opgenomen en de verstrekte leningen zijn niet materieel. Er ontbreekt dus geen informatie die van belang is voor het inzicht van de lezer in de onderliggende verrichtingen. De transactiekosten van de Gemeenschappen die worden doorgerekend aan de leningontvanger, worden direct in de economische resultatenrekening opgenomen.

Voor verkoop beschikbare financiële activa worden vervolgens tegen reële waarde gewaardeerd. Baten en verliezen als gevolg van veranderingen in de reële waarde van voor verkoop beschikbare activa worden opgenomen in de reëlewaardereserve. Wanneer activa die voor verkoop beschikbaar zijn, worden verkocht of in waarde verminderd, worden de voordien in de reëlewaardereserve opgenomen gecumuleerde waardeaanpassingen, in de economische resultatenrekening opgenomen. Rente over voor verkoop beschikbare financiële activa die volgens de effectieverentemethode is berekend, wordt in de economische resultatenrekening opgenomen. Dividenden op voor verkoop beschikbare vermogensinstrumenten worden opgenomen wanneer het recht van de Gemeenschappen om de betaling te ontvangen is vastgesteld.

De reële waarden van op actieve markten genoteerde beleggingen is gebaseerd op de actuele biedkoers. Indien de markt voor een financieel actief niet actief is (en voor niet-genoteerde effecten), stellen de Europese Gemeenschappen een reële waarde vast met gebruikmaking van waarderingstechnieken. Daarbij kan worden gedacht aan het gebruik van recente, vergelijkbare zakelijke verrichtingen als vergelijkingsbasis, vergelijking met de actuele marktwaarde van een ander instrument dat in wezen hetzelfde is, contante-waardeberekeningen en optiewaarderingsmodellen en andere courant door marktdeelnemers gebruikte waarderingstechnieken.

Wanneer de reële waarde van beleggingen in vermogensinstrumenten die niet op een actieve markt zijn genoteerd, niet op betrouwbare wijze kan worden vastgesteld, worden de betrokken beleggingen tegen kostprijs verminderd met waardeverminderingsverliezen gewaardeerd.

Waardevermindering van financiële activa

De Europese Gemeenschappen gaan op elke balansdatum na of er objectief bewijs voorhanden is om te besluiten dat de waarde van een financieel actief verminderd is. De waarde van een financieel actief is verminderd en er worden waardeverminderingsverliezen geleden als, en alleen dan, er objectief bewijs voorhanden is van een waardevermindering als gevolg van gebeurtenissen na de eerste opname van het actief die een weerslag hebben op de op betrouwbare wijze geraamde toekomstige kasstromen van dat financieel actief.

(i)   Activa gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs

Indien er objectief bewijs voorhanden is dat een waardeverminderingsverlies is geleden op leningen, vorderingen of tot einde looptijd aangehouden beleggingen die tegen geamortiseerde kostprijs zijn gewaardeerd, is het bedrag van dat verlies het verschil tussen de boekwaarde van het actief en de contante waarde van geraamde toekomstige kasstromen (exclusief toekomstige kredietverliezen), verdisconteerd met de oorspronkelijke effectieve rentevoet van het financiële instrument (realiseerbare waarde). De boekwaarde van het actief wordt verlaagd en het bedrag van het verlies wordt opgenomen in de economische resultatenrekening. Indien een lening of tot einde looptijd aangehouden belegging een variabele rente draagt, is de disconteringsvoet voor het bepalen van een eventueel waardeverminderingsverlies de actuele effectieve rentevoet bepaald op basis van het contract. In de berekening van de contante waarde van geschatte toekomstige kasstromen van een financieel actief tegen onderpand wordt rekening gehouden met de kasstromen die uit executie kunnen voortvloeien, verminderd met de kosten van het verwerven en verkopen van het onderpand, ongeacht of executie waarschijnlijk is. Indien in een volgende periode het bedrag van de bijzondere waardeverminderingen afneemt en de daling objectief in verband kan worden gebracht met een gebeurtenis die plaatsvond na de afboeking, dient de afboeking van het financieel actief te worden teruggeboekt via de economische resultatenrekening.

(ii)   Activa gewaardeerd tegen reële waarde

In het geval van als beschikbaar voor verkoop aangemerkte beleggingen in eigenvermogensinstrumenten wordt rekening gehouden met een significante of blijvende (aanhoudende) daling van de reële waarde van het instrument beneden de kostprijs om te bepalen of er sprake is van een waardevermindering. Indien dergelijk bewijs aanwezig is met betrekking tot voor verkoop beschikbare financiële activa wordt het gecumuleerde verlies - gemeten als het verschil tussen de verwervingsprijs en de actuele reële waarde verminderd met eventuele eerder in de economische resultatenrekening opgenomen waardeverminderingsverliezen op die activa - uit de reserves verwijderd en in de economische resultatenrekening opgenomen. In de economische resultatenrekening opgenomen waardeverminderingsverliezen op eigenvermogensinstrumenten worden niet teruggeboekt via de economische resultatenrekening. Indien in een latere periode de reële waarde van een schuldinstrument dat als voor verkoop beschikbaar is aangemerkt, toeneemt en de toename objectief in verband kan worden gebracht met een gebeurtenis die plaatsvond na opname van het verlies, dient het verlies te worden teruggeboekt via de economische resultatenrekening.

1.5.5.   Voorraden

Voorraden moeten worden gewaardeerd tegen kostprijs of de realiseerbare nettowaarde, afhankelijk van welke waarde de laagste is. De kostprijs wordt bepaald aan de hand van de FIFO-methode (first in, first out). De kosten van afgewerkte goederen en werk in uitvoering omvatten de grondstoffen, directe arbeidskosten, andere directe kosten en gerelateerde indirecte productiekosten (gebaseerd op de normale bedrijfscapaciteit). De realiseerbare nettowaarde is de geraamde verkoopprijs in het gewone zakelijke verkeer, verminderd met de afwerkings- en verkoopkosten.

Wanneer de voorraden worden aangehouden voor distributie zonder kosten of tegen een nominaal bedrag, worden zij gewaardeerd tegen kostprijs of tegen de actuele vervangingswaarde. De actuele vervangingswaarde is wat de Europese Gemeenschappen zouden moeten betalen om het actief op de verslagdatum aan te schaffen.

1.5.6.   Voorfinanciering

Een voorfinanciering is een aan de begunstigde van een subsidie betaald voorschot. Zij kan worden opgesplitst in een aantal betalingen gedurende een periode die in de desbetreffende voorfinancieringsovereenkomst is vastgesteld. Het voorschot wordt terugbetaald of gebruikt voor het doel waarvoor het gedurende de in de overeenkomst vastgestelde periode is verstrekt. Indien de begunstigde geen subsidiabele uitgaven doet, moet hij de voorfinanciering aan de Europese Gemeenschappen terugbetalen. Het voorfinancieringsbedrag wordt (geheel of gedeeltelijk) verminderd naarmate subsidiabele kosten worden aanvaard of bedragen worden teruggestort.

Aan het einde van het jaar uitstaande voorfinancieringen worden gewaardeerd tegen het oorspronkelijk uitbetaalde bedrag verminderd met terugbetaalde bedragen, afgewikkelde subsidiabele bedragen, geraamde subsidiabele bedragen die aan het einde van het jaar nog niet zijn afgewikkeld en waardeverminderingen.

Rente op voorfinancieringen wordt opgenomen wanneer zij verworven is volgens de bepalingen van de overeenkomst. Aan het einde van het jaar wordt op basis van de meest betrouwbare informatie een raming van de aan de periode toerekenbare renteopbrengsten gemaakt, die in de balans wordt opgenomen.

1.5.7.   Vorderingen

Vorderingen worden gewaardeerd tegen het oorspronkelijke bedrag minus waardeverminderingen. Er wordt een waardevermindering op vorderingen geboekt wanneer er objectief bewijs voorhanden is dat de Europese Gemeenschappen niet alle volgens de oorspronkelijke voorwaarden verschuldigde bedragen zullen kunnen innen. De waardevermindering is het verschil tussen de boekwaarde van het actief en het realiseerbare bedrag, zijnde de contante waarde van de verwachte toekomstige kasstromen, verdisconteerd met de marktrente die aan vergelijkbare leningnemers in rekening wordt gebracht. De waardevermindering wordt opgenomen in de economische resultatenrekening. Daarnaast wordt een algemene waardevermindering van 20 % per jaar opgenomen voor uitstaande invorderingsopdrachten waarvoor nog geen specifieke waardevermindering is toegepast. Zie toelichting 1.5.13 betreffende de behandeling van aan de periode toerekenbare ontvangsten aan het einde van het jaar.

1.5.13

1.5.8.   Geldmiddelen en kasequivalenten

Geldmiddelen en kasequivalenten zijn financiële instrumenten en worden gedefinieerd als kortlopende activa. Zij omvatten liquide middelen, bij banken opvraagbare deposito's, andere kortlopende, zeer liquide beleggingen met een oorspronkelijke looptijd van ten hoogste drie maanden en bankvoorschotten in rekening-courant. Bankvoorschotten in rekening-courant worden op de balans vermeld als financiële verplichtingen onder de vlottende passiva.

1.5.9.   Personeelsbeloningen

Pensioenverplichtingen

Bij de Europese Gemeenschappen worden toegezegd-pensioenregelingen gebruikt. Een toegezegd-pensioenregeling is een pensioenregeling waarbij het bedrag dat een werknemer bij zijn uitdiensttreding zal ontvangen, is vastgelegd, gewoonlijk op basis van verschillende factoren zoals leeftijd, aantal dienstjaren en compensatie. Ofschoon de personeelsleden van hun salaris een derde van de verwachte kosten van deze beloningen betalen, is er geen kapitaaldekking van de verplichting van de Gemeenschappen.

De in de balans opgenomen verplichting in verband met de toegezegd-pensioenregeling is de contante waarde van de toegezegde pensioenen op de balansdatum. De pensioenverplichtingen worden berekend door actuarissen volgens de methode op basis van opgebouwde rechten (projected unit credit method). De contante waarde van de pensioenverplichtingen wordt bepaald door verrekening van de geraamde toekomstige betalingen met de rente op staatsobligaties luidend in de valuta waarin het pensioen zal worden uitbetaald en met een looptijd die vergelijkbaar is met die van de overeenkomstige pensioenverplichting.

Actuariële winsten en verliezen uit ervaringsaanpassingen en veranderingen in actuariële veronderstellingen worden onmiddellijk in de economische resultatenrekening opgenomen. Kosten na pensionering worden onmiddellijk in de economische resultatenrekening opgenomen, tenzij werknemers gedurende een bepaalde periode (de wachtperiode) in dienst moeten blijven voordat veranderingen in de pensioenregeling effectief worden. In dat geval worden de kosten na pensionering lineair afgeschreven gedurende de wachtperiode.

Ziektekosten na tewerkstelling

De Europese Gemeenschappen bieden hun personeelsleden verstrekkingen in verband met de gezondheid aan via de terugbetaling van medische uitgaven. Voor de dagelijkse administratie is een afzonderlijk fonds (gemeenschappelijk stelsel van ziektekostenverzekering of „GSZV”) opgericht. Zowel personeelsleden als gepensioneerden, weduwen en weduwnaars en hun begunstigden komen voor het stelsel in aanmerking.

De voordelen die aan „inactieven” worden toegekend (gepensioneerden, wezen enz.) worden ingedeeld als „personeelsbeloningen na tewerkstelling”. Gelet op de aard van deze voordelen is een actuariële berekening aangewezen. De verplichting in de balans is bepaald op een soortgelijke grondslag als die voor de pensioenverplichtingen (zie hierboven).

1.5.10.   Voorzieningen

Voorzieningen worden opgenomen wanneer de Europese Gemeenschappen een bestaande in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting tegenover derden hebben als gevolg van gebeurtenissen in het verleden, het zeer waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen nodig zal zijn om de verplichting af te wikkelen en het bedrag op betrouwbare wijze kan worden geraamd. Voor toekomstige exploitatieverliezen moeten geen voorzieningen worden opgenomen. Het bedrag van de voorziening is de beste raming van de uitgaven die naar verwachting nodig zullen zijn om de huidige verplichting op de verslagdatum af te wikkelen. Indien de te waarderen voorziening een groot aantal posten omvat, wordt de verplichting geraamd door alle mogelijke resultaten af te wegen volgens de waarschijnlijkheid dat ze zich zullen voordoen.

Indien het effect van de tijdswaarde van geld materieel is, is het bedrag van een voorziening de contante waarde van de uitgaven die naar verwachting nodig zullen zijn om de verplichting af te wikkelen. De gebruikte disconteringsvoet is er een die rekening houdt met de huidige marktbeoordelingen van de tijdswaarde van geld en de specifieke risico's van de verplichting, maar niet met de risico's waarvoor de ramingen van de toekomstige kasstromen zijn aangepast.

1.5.11.   Financiële verplichtingen

Financiële verplichtingen worden ingedeeld als financiële verplichtingen gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeverminderingen in de winst-en-verliesrekening of als financiële verplichtingen die tegen geamortiseerde kostprijs gewaardeerd zijn (opgenomen leningen). Opgenomen leningen omvatten leningen van kredietinstellingen en in een waardepapier belichaamde schulden. Zij worden oorspronkelijk opgenomen tegen reële waarde, zijnde de opbrengsten van de emissie (reële waarde van de ontvangen vergoeding), verminderd met de transactiekosten, en vervolgens gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs aan de hand van de effectieverentemethode; verschillen tussen de opbrengsten verminderd met de transactiekosten en de aflossingswaarde worden gedurende de looptijd van de leningen opgenomen in de economische resultatenrekening met gebruikmaking van de effectieverentemethode. Zij worden onder de niet-vlottende activa opgenomen, tenzij de looptijd minder dan twaalf maanden na de balansdatum verstrijkt. In het geval van leningen die verstrekt worden uit geleende middelen, mag de effectieverentemethode om materialiteitsoverwegingen niet afzonderlijk voor opgenomen en verstrekte leningen worden toegepast. De transactiekosten van de Europese Gemeenschappen die worden doorgerekend aan de leningontvanger, worden direct in de economische resultatenrekening opgenomen.

Financiële verplichtingen die zijn ingedeeld tegen reële waarde met verwerking van waardeverminderingen in de winst-en-verliesrekening omvatten derivaten wanneer hun reële waarde negatief is. Zij worden boekhoudkundig op dezelfde manier verwerkt als financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeverminderingen in de winst-en-verliesrekening (zie toelichting 1.5.4).

1.5.4

1.5.12.   Te betalen posten

Een aanzienlijk bedrag van de te betalen posten van de Gemeenschappen heeft geen betrekking op de aanschaf van goederen of diensten. Het betreft daarentegen onbetaalde kostendeclaraties van begunstigden van subsidies of van andere vormen van Gemeenschapsfinanciering. Zij worden als te betalen posten voor het gevraagde bedrag geregistreerd wanneer de kostendeclaratie wordt ontvangen en, na verificatie, door de bevoegde financiële functionarissen subsidiabel wordt bevonden. In dat stadium worden zij gewaardeerd tegen het subsidiabel bevonden bedrag.

Te betalen posten die voortvloeien uit de aanschaf van goederen en diensten worden bij ontvangst van de factuur opgenomen voor het oorspronkelijke bedrag en de overeenkomstige uitgaven worden in de boekhouding opgenomen wanneer de goederen of diensten worden geleverd en door de Europese Gemeenschappen worden aanvaard.

1.5.13.   Overlopende posten

Een belangrijk aspect in een transactieboekhouding is het waarborgen dat verrichtingen worden geregistreerd in de boekhoudkundige periode waarop zij betrekking hebben. Dit wordt de afsluiting van het boekjaar genoemd. In het bijzonder dient een raming te worden gemaakt van de subsidiabele uitgaven die door begunstigden van middelen van de Gemeenschappen zijn gedaan, maar nog niet bij de Gemeenschappen zijn gedeclareerd (toegerekende lasten). Er worden afhankelijk van het type activiteit en de beschikbare informatie verschillende methoden gebruikt om tot de beste raming van de betrokken bedragen te komen. Omgekeerd worden sommige uitgaven in de lopende periode geregistreerd alhoewel zij betrekking hebben op latere periodes (uitgestelde lasten). Die uitgaven dienen geïdentificeerd te worden en opgenomen in de latere periode(n).

Overeenkomstig de boekhoudregels van de Europese Gemeenschappen worden verrichtingen en gebeurtenissen in de financiële staten opgenomen in de periode waarop zij betrekking hebben. Aan het einde van de boekhoudkundige periode worden de toegerekende uitgaven opgenomen tegen het geraamde bedrag van de voor de periode verschuldigde overdracht. De berekening van de toegerekende uitgaven gebeurt volgens gedetailleerde operationele en praktische richtsnoeren die zijn gepubliceerd door de Commissie en die tot doel hebben te waarborgen dat de financiële staten een getrouw beeld weergeven.

Ook baten worden geboekt in de periode waarop zij betrekking hebben. Wanneer er aan het einde van het jaar geen factuur is opgesteld en de dienst is verstrekt of de goederen zijn geleverd door de Gemeenschappen of er een contractuele overeenkomst bestaat (bv. op grond van een verdrag) worden de aan de periode toerekenbare inkomsten in de financiële staten opgenomen.

Wanneer er bovendien aan het einde van het jaar een factuur is opgesteld, maar de dienst nog niet is verstrekt of de goederen nog niet zijn geleverd, worden de ontvangsten uitgesteld en in de volgende boekhoudkundige periode geboekt.

1.6.   ECONOMISCHE RESULTATENREKENING

1.6.1.   Ontvangsten

Niet-handelsbaten

Deze maken de overgrote meerderheid van de ontvangsten van de Gemeenschappen uit en omvatten hoofdzakelijk directe en indirecte belastingen en eigen middelen. Naast belastingen en heffingen ontvangen de Europese Gemeenschappen ook betalingen van andere partijen, zoals douanerechten, geldboeten en giften.

Bni- en btw-middelen

Vorderingen en de daarmee samenhangende baten worden opgenomen voor de periode waarvoor de Europese Gemeenschappen de door de lidstaten bij te dragen bedragen opvragen. Zij worden gewaardeerd tegen het opgevraagde bedrag. Omdat de btw- en bni-middelen op ramingen van de gegevens voor het betrokken begrotingsjaar gebaseerd zijn, zijn zij — totdat de lidstaten de definitieve gegevens verstrekken — voor herziening vatbaar naarmate veranderingen optreden. Het effect van een verandering in de raming wordt opgenomen wanneer het netto-overschot of -tekort voor de periode waarin de verandering is opgetreden, wordt bepaald.

Traditionele eigen middelen

Vorderingen en de daarmee samenhangende baten worden opgenomen wanneer de Europese Gemeenschappen de desbetreffende maandelijkse A-boekhouding (met de geïnde rechten en verschuldigde bedragen die gewaarborgd en niet betwist zijn) van de lidstaten ontvangen. Op de verslagdatum worden de voor de periode door de lidstaten geïnde ontvangsten die nog niet aan de Europese Gemeenschappen zijn gestort, geraamd en opgenomen als toegerekende baten. De driemaandelijkse B-boekhouding (met de rechten die niet geïnd noch gewaarborgd zijn, en de gewaarborgde bedragen die door de schuldenaar worden betwist) die van de lidstaten is ontvangen, wordt als ontvangsten opgenomen verminderd met de inningskosten waarop de lidstaten recht hebben (25 %). Bovendien wordt in de economische resultatenrekening een waardevermindering opgenomen ten bedrage van het geraamde oninbare gedeelte.

Geldboeten

Vorderingen en de daarmee samenhangende baten worden opgenomen wanneer het besluit van de Gemeenschappen om een geldboete op te leggen is genomen en officieel ter kennis is gebracht van de betrokkene. Wanneer er twijfel bestaat omtrent de solvabiliteit van de onderneming, wordt een waardevermindering op het recht opgenomen. Na de kennisgeving van de beschikking waarbij een geldboete is opgelegd, heeft de debiteur twee maanden de tijd om:

| — | hetzij de beschikking te aanvaarden, waarna hij de geldboete binnen de gestelde termijn moet betalen en het bedrag definitief wordt geïnd door de Gemeenschappen; |
| --- | --- |

—

hetzij de beschikking te aanvaarden, waarna hij de geldboete binnen de gestelde termijn moet betalen en het bedrag definitief wordt geïnd door de Gemeenschappen;

| — | hetzij de beschikking niet te aanvaarden, hetgeen betekent dat hij beroep instelt op grond van de Gemeenschapswetgeving. |
| --- | --- |

—

hetzij de beschikking niet te aanvaarden, hetgeen betekent dat hij beroep instelt op grond van de Gemeenschapswetgeving.

Niettemin moet de hoofdsom van de geldboete binnen de gestelde termijn van drie maanden worden betaald, want het beroep heeft geen schorsende werking (artikel 242 van het EG-Verdrag). De schuldenaar moet de geldboete voorlopig betalen, maar in bepaalde omstandigheden en met instemming van de rekenplichtige van de Commissie mag hij in de plaats daarvan een bankgarantie voor het betrokken bedrag geven.

Indien de onderneming in beroep gaat tegen de beschikking en de geldboete al voorlopig heeft betaald, wordt het bedrag als een voorwaardelijke verplichting geboekt. Aangezien beroep tegen een besluit van de Gemeenschappen geen schorsende werking heeft, wordt het ontvangen geld gebruikt om de vordering af te wikkelen. Indien in plaats van betaling een bankgarantie is gegeven, blijft de geldboete een vordering.

Indien de kans bestaat dat het Gerecht van eerste aanleg zich ten nadele van de Gemeenschappen uitspreekt, wordt een voorziening opgenomen die dit risico dekt. Indien een zekerheid was gesteld, dient de uitstaande vordering te worden afgeschreven. De gecumuleerde rente die de Europese Gemeenschappen ontvangen op de bankrekeningen waarop de ontvangen betalingen worden gestort, wordt als baten opgenomen en eventuele voorwaardelijke verplichtingen worden evenredig verhoogd.

Teruggevorderde uitgaven

Indien een eindbegunstigde, een derde land of een lidstaat uitgaven moet terugbetalen die eerder door de Europese begroting waren betaald, worden een invorderingsopdracht opgesteld die, samen met latere betalingen, als volgt wordt geboekt:

| — | teruggevorderde uitgaven: indien de invorderingsopdracht in hetzelfde jaar als de oorspronkelijke betaling wordt opgesteld, vereisen de boekhoudregels voor dit type terugvorderingen dat een vordering op de begunstigde wordt geboekt, met een overeenkomstige vermindering van de uitgaven van dat jaar. Indien de invorderingsopdracht echter in een ander jaar wordt opgesteld, leidt dit tot een vordering die in de economische resultatenrekening voor dat jaar als een ontvangst wordt geboekt (in de rubriek „teruggevorderde uitgaven”); of |
| --- | --- |

—

teruggevorderde uitgaven: indien de invorderingsopdracht in hetzelfde jaar als de oorspronkelijke betaling wordt opgesteld, vereisen de boekhoudregels voor dit type terugvorderingen dat een vordering op de begunstigde wordt geboekt, met een overeenkomstige vermindering van de uitgaven van dat jaar. Indien de invorderingsopdracht echter in een ander jaar wordt opgesteld, leidt dit tot een vordering die in de economische resultatenrekening voor dat jaar als een ontvangst wordt geboekt (in de rubriek „teruggevorderde uitgaven”); of

| — | teruggevorderde voorfinancieringen: in dit geval wordt het bedrag in de rubriek voorfinanciering opgenomen. |
| --- | --- |

—

teruggevorderde voorfinancieringen: in dit geval wordt het bedrag in de rubriek voorfinanciering opgenomen.

Handelsbaten

Baten uit de verkoop van goederen worden opgenomen wanneer de beduidende risico's en voordelen verbonden aan de eigendom van de goederen op de koper zijn overgegaan. Baten uit een verrichting die de levering van diensten behelst, worden opgenomen in verhouding tot de mate van voltooiing van de verrichting op de verslagdatum.

Rentebaten en -lasten

Rentebaten en -lasten worden in de economische resultatenrekening opgenomen volgens de effectieverentemethode. Dit is een methode om de geamortiseerde kostprijs van een financieel actief of een financiële verplichting te berekenen en om de rentebaten of -lasten toe te rekenen aan de periode waarop zij betrekking hebben. De effectieve rente is de rentevoet waarmee de geraamde toekomstige te betalen of te ontvangen kasstromen gedurende de verwachte levensduur van een financieel instrument (of, naar gelang van het geval, een kortere periode) precies wordt verdisconteerd tot de nettoboekwaarde van het financieel actief of de financiële verplichting. Bij de berekening van de effectieve rente ramen de Europese Gemeenschappen de kasstromen rekening houdende met alle contractvoorwaarden van het financieel instrument (bv. vooruitbetalingsopties), maar laten zij toekomstige kredietverliezen buiten beschouwing. Alle vergoedingen betaald of ontvangen door de partijen bij het contract die integraal deel uitmaken van de effectieve rente, transactiekosten en alle andere premies of kortingen, worden in de berekening opgenomen.

In het geval van leningen die verstrekt worden uit geleende middelen, mag de effectieverentemethode om materialiteitsoverwegingen niet afzonderlijk voor opgenomen en verstrekte leningen worden toegepast. De transactiekosten van de Europese Gemeenschappen die worden doorgerekend aan de leningontvanger, worden direct in de economische resultatenrekening opgenomen.

Wanneer de boekwaarde van een financieel actief of een groep verwante financiële activa is verlaagd als gevolg van een waardeverminderingsverlies, worden rentebaten opgenomen, vastgesteld aan de hand van de rentevoet waarmee de toekomstige kasstromen zijn verdisconteerd om het waardeverminderingsverlies te bepalen.

Baten uit dividenden

Baten uit dividenden worden opgenomen wanneer het recht om de betaling te ontvangen is vastgesteld.

1.6.2.   Uitgaven

Handelsuitgaven die voortvloeien uit de aanschaf van goederen en diensten worden opgenomen wanneer de goederen zijn geleverd en door de Europese Gemeenschappen zijn aanvaard. Zij worden gewaardeerd tegen het oorspronkelijke factuurbedrag.

Niet-handelsuitgaven zijn typisch voor de Europese Gemeenschappen en maken het merendeel van de uitgaven uit. Het gaat om overdrachten aan begunstigden, die van drieërlei aard kunnen zijn: rechten, overdrachten bij overeenkomst en subsidies, bijdragen en giften.

Overdrachten worden als uitgaven opgenomen in de periode waarin de gebeurtenissen die aanleiding geven tot de overdracht zich voordoen, mits de overdracht bij besluit (Financieel Reglement, Personeelsstatuut of ander besluit) is toegestaan of een overeenkomst is ondertekend waarbij de overdracht wordt toegestaan, de begunstigde heeft voldaan aan eventuele subsidiabiliteitscriteria en van het verschuldigde bedrag een redelijke raming kan worden gemaakt.

Verzoeken om betaling of kostendeclaraties die aan de voorwaarden voor erkenning voldoen, worden als uitgave opgenomen voor het in aanmerking komende bedrag. Aan het einde van het jaar worden in aanmerking komende bedragen die aan de begunstigden verschuldigd zijn, maar waarvoor nog geen declaratie heeft plaatsgevonden, geraamd en geboekt als toegerekende uitgaven.

1.7.   VOORWAARDELIJKE ACTIVA EN VERPLICHTINGEN

Voorwaardelijke activa

Een voorwaardelijk actief is een mogelijk actief dat voortvloeit uit gebeurtenissen in het verleden en waarvan het bestaan alleen wordt bevestigd door het al dan niet plaatsvinden van een of meer onzekere toekomstige gebeurtenissen waarover de Europese Gemeenschappen niet de volledige controle hebben. Een voorwaardelijk actief wordt opgenomen wanneer een instroom van economische voordelen of dienstenpotentieel waarschijnlijk is geworden.

Voorwaardelijke activa worden op elke balansdatum beoordeeld om te garanderen dat ontwikkelingen correct in de financiële staten tot uitdrukking worden gebracht. Indien het virtueel zeker is geworden dat zich een instroom van economische baten of dienstenpotentieel zal voordoen en de waarde van de activa op betrouwbare wijze kan worden gemeten, worden de activa en de gerelateerde baten opgenomen in de financiële staten van de periode waarin de verandering zich voordoet.

Voorwaardelijke verplichtingen

Een voorwaardelijke verplichting is een mogelijke verplichting die voortvloeit uit gebeurtenissen in het verleden en waarvan het bestaan alleen wordt bevestigd door het al dan niet plaatsvinden van een of meer onzekere toekomstige gebeurtenissen waarover de Europese Gemeenschappen niet de volledige controle hebben, of een bestaande verplichting die voortvloeit uit gebeurtenissen in het verleden, maar die niet is opgenomen omdat het niet waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen die economische voordelen of dienstenpotentieel in zich bergen vereist zal zijn om de verplichting af te wikkelen of, in zeldzame omstandigheden, omdat het bedrag van de verplichting onvoldoende betrouwbaar kan worden bepaald.

Een voorwaardelijke verplichting wordt opgenomen tenzij een uitstroom van middelen die economische voordelen of dienstenpotentieel in zich bergen zeer onwaarschijnlijk is. Hoewel de EG bepaalde risico's loopt door de aard van haar dagelijkse activiteiten (bv. het uitvoeren en opleggen van Europese wetgeving en normen), heeft zij zich, zoals vele openbare instellingen, voor sommige van deze risico's zelf verzekerd. Daarom wordt er geen voorwaardelijke verplichting opgenomen totdat er zich een specifieke gebeurtenis heeft voorgedaan, aangezien tot dat tijdstip de kans op een uitstroom van middelen gering is.

Voorwaardelijke verplichtingen worden op elke balansdatum beoordeeld om te bepalen of een uitstroom van middelen die economische voordelen of dienstenpotentieel in zich bergen, waarschijnlijk is geworden. Indien het waarschijnlijk wordt dat een uitstroom van middelen die economische voordelen of dienstenpotentieel in zich bergen vereist zal zijn voor een post die voorheen werd behandeld als een voorwaardelijke verplichting, wordt een voorziening opgenomen in de financiële staten van de verslagperiode waarin de wijziging in de waarschijnlijkheid zich voordoet.

Vastleggingen voor toekomstige financieringen

Een vastlegging voor toekomstige financieringen is een juridische of constructieve, gewoonlijk contractuele, verbintenis die door de Gemeenschappen is aangegaan en waarvoor in de toekomst een uitstroom van middelen vereist kan zijn.

Garanties

Garanties zijn potentiële activa of verplichtingen die voortvloeien uit gebeurtenissen in het verleden en waarvan het bestaan wordt bevestigd door het al dan niet plaatsvinden van het voorwerp van de garantie. Garanties kunnen bijgevolg als voorwaardelijke activa of verplichtingen worden aangemerkt. Een garantie is afgewikkeld wanneer het voorwerp van de garantie niet langer bestaat. De garantie wordt reëel wanneer de voorwaarden zijn vervuld om de garant om betaling te vragen.

2.   TOELICHTINGEN BIJ DE BALANS

NIET-VLOTTENDE ACTIVA

2.1.   IMMATERIËLE ACTIVA

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Bedrag |
| Brutoboekwaarde op 31 december 2007 | 105 |
| Toevoegingen | 30 |
| Vervreemdingen | (3) |
| Overdrachten tussen categorieën van activa | 0 |
| Overige wijzigingen | 2 |
| Brutoboekwaarde op 31 december 2008 | 134 |
| Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2007 | 61 |
| Afschrijvingskosten voor het jaar | 19 |
| Vervreemdingen | (2) |
| Overdrachten tussen categorieën van activa | 0 |
| Overige wijzigingen | 0 |
| Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2008 | 78 |
| NETTOBOEKWAARDE OP 31 DECEMBER 2008 | 56 |
| Nettoboekwaarde op 31 december 2007 | 44 |

(miljoen EUR)

Bedrag

Brutoboekwaarde op 31 december 2007

105

Toevoegingen

30

Vervreemdingen

(3)

Overdrachten tussen categorieën van activa

0

Overige wijzigingen

2

Brutoboekwaarde op 31 december 2008

Brutoboekwaarde op 31 december 2008

134

134

Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2007

61

Afschrijvingskosten voor het jaar

19

Vervreemdingen

(2)

Overdrachten tussen categorieën van activa

0

Overige wijzigingen

0

Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2008

Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2008

78

78

NETTOBOEKWAARDE OP 31 DECEMBER 2008

NETTOBOEKWAARDE OP 31 DECEMBER 2008

56

56

Nettoboekwaarde op 31 december 2007

Nettoboekwaarde op 31 december 2007

44

44

Deze bedragen hebben hoofdzakelijk te maken met computersoftware.

2.2.   VASTE BEDRIJFSMIDDELEN

In sommige landen kan geen onderscheid worden gemaakt tussen de waarde van het terrein en die van het gebouw, aangezien beide als een geheel werden aangekocht. De waarde van het terrein, waarop geen afschrijving kan worden toegepast, wordt niet afzonderlijk beoordeeld, tenzij dat noodzakelijk wordt voor latere uitgaven zoals de bouw van een nieuw eigendom of een gedeeltelijke verkoop.

VASTE BEDRIJFSMIDDELEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Terreinen en gebouwen | Installaties en uitrusting | Meubilair en voertuigen | Computer-hardware | Overige materiële activa | Financiële leases | Activa in aanbouw | Totaal |
| Brutoboekwaarde op 31 december 2007 | 3 860 | 350 | 194 | 446 | 115 | 1 943 | 332 | 7 240 |
| Toevoegingen | 38 | 24 | 16 | 59 | 23 | 368 | 115 | 643 |
| Vervreemdingen | (16) | (30) | (14) | (54) | (9) | 0 | 0 | (123) |
| Overdrachten tussen categorieën van activa | 3 | 3 | 1 | 0 | 13 | 310 | (330) | 0 |
| Overige wijzigingen | 17 | 21 | 8 | 15 | 9 | 0 | 5 | 75 |
| Brutoboekwaarde op 31 december 2008 | 3 902 | 368 | 205 | 466 | 151 | 2 621 | 122 | 7 835 |
| Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2007 | 1 506 | 281 | 142 | 333 | 81 | 374 | | 2 717 |
| Afschrijvingskosten voor het jaar | 122 | 29 | 16 | 62 | 13 | 77 | | 319 |
| Teruggeboekte afschrijving | (15) | 0 | (1) | (1) | 0 | 0 | | (17) |
| Vervreemdingen | (5) | (30) | (10) | (50) | (9) | 0 | | (104) |
| Overdrachten tussen categorieën van activa | 89 | (1) | 0 | 0 | 0 | (88) | | 0 |
| Overige wijzigingen | (81) | 21 | 2 | 5 | 7 | 85 | | 39 |
| Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2008 | 1 616 | 300 | 149 | 349 | 92 | 448 | | 2 954 |
| NETTOBOEKWAARDE OP 31 DECEMBER 2008 | 2 286 | 68 | 56 | 117 | 59 | 2 173 | 122 | 4 881 |
| Nettoboekwaarde op 31 december 2007 | 2 354 | 69 | 52 | 113 | 34 | 1 569 | 332 | 4 523 |

(miljoen EUR)

Terreinen en gebouwen

Installaties en uitrusting

Meubilair en voertuigen

Computer-hardware

Overige materiële activa

Financiële leases

Activa in aanbouw

Totaal

Brutoboekwaarde op 31 december 2007

3 860

350

194

446

115

1 943

332

7 240

Toevoegingen

38

24

16

59

23

368

115

643

Vervreemdingen

(16)

(30)

(14)

(54)

(9)

0

0

(123)

Overdrachten tussen categorieën van activa

3

3

1

0

13

310

(330)

0

Overige wijzigingen

17

21

8

15

9

0

5

75

Brutoboekwaarde op 31 december 2008

Brutoboekwaarde op 31 december 2008

3 902

3 902

368

368

205

205

466

466

151

151

2 621

2 621

122

122

7 835

7 835

Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2007

1 506

281

142

333

81

374

2 717

Afschrijvingskosten voor het jaar

122

29

16

62

13

77

319

Teruggeboekte afschrijving

(15)

0

(1)

(1)

0

0

(17)

Vervreemdingen

(5)

(30)

(10)

(50)

(9)

0

(104)

Overdrachten tussen categorieën van activa

89

(1)

0

0

0

(88)

0

Overige wijzigingen

(81)

21

2

5

7

85

39

Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2008

Gecumuleerde afschrijving op 31 december 2008

1 616

1 616

300

300

149

149

349

349

92

92

448

448

2 954

2 954

NETTOBOEKWAARDE OP 31 DECEMBER 2008

NETTOBOEKWAARDE OP 31 DECEMBER 2008

2 286

2 286

68

68

56

56

117

117

59

59

2 173

2 173

122

122

4 881

4 881

Nettoboekwaarde op 31 december 2007

Nettoboekwaarde op 31 december 2007

2 354

2 354

69

69

52

52

113

113

34

34

1 569

1 569

332

332

4 523

4 523

De nog te betalen vergoedingen in verband met financiële leases en soortgelijke rechten zijn in de balans opgenomen bij de verplichtingen op korte en lange termijn (zie ook de toelichtingen 2.15 en 2.18.1). Zij omvatten de volgende bedragen:

2.15

2.18.1

Financiële leases

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Omschrijving | Gecumuleerde vergoedingen (A) | In de toekomst te betalen bedragen | Totale waarde | Latere uitgaven voor activa | Waarde activa | Afschrijving | Nettoboekwaarde |
| < 1 jaar | > 1 jaar | > 5 jaar | Totale verplichting (B) | A + B | (C) | A + B + C | (E) | A + B + C + E |
| Terreinen en gebouwen | 732 | 47 | 239 | 1 520 | 1 806 | 2 538 | 61 | 2 599 | (442) | 2 157 |
| Overige materiële activa | 6 | 5 | 11 | 0 | 16 | 22 | 0 | 22 | (6) | 16 |
| Totaal op 31.12.2008 | 738 | 52 | 250 | 1 520 | 1 822 | 2 560 | 61 | 2 621 | (448) | 2 173 |
| Totaal op 31.12.2007 | 331 | 32 | 170 | 1 349 | 1 551 | 1 882 | 61 | 1 943 | (374) | 1 569 |

(miljoen EUR)

Omschrijving

Gecumuleerde vergoedingen (A)

In de toekomst te betalen bedragen

Totale waarde

Latere uitgaven voor activa

Waarde activa

Afschrijving

Nettoboekwaarde

< 1 jaar

> 1 jaar

> 5 jaar

Totale verplichting (B)

A + B

(C)

A + B + C

(E)

A + B + C + E

Terreinen en gebouwen

732

47

239

1 520

1 806

2 538

61

2 599

(442)

2 157

2 157

Overige materiële activa

6

5

11

0

16

22

0

22

(6)

16

16

Totaal op 31.12.2008

Totaal op 31.12.2008

738

738

52

52

250

250

1 520

1 520

1 822

1 822

2 560

2 560

61

61

2 621

2 621

(448)

(448)

2 173

2 173

Totaal op 31.12.2007

Totaal op 31.12.2007

331

331

32

32

170

170

1 349

1 349

1 551

1 551

1 882

1 882

61

61

1 943

1 943

(374)

(374)

1 569

1 569

2.3.   LANGLOPENDE INVESTERINGEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Toelichting | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Investeringen in geassocieerde deelnemingen | 2.3.1 | 278 | 246 |
| Belangen in gemeenschappelijke ondernemingen | 2.3.2 | 145 | 32 |
| Garantiefonds | 2.3.3 | 1 091 | 1 149 |
| Voor verkoop beschikbare activa | 2.3.4 | 564 | 533 |
| Voor handelsdoeleinden aangehouden activa | 2.3.4 | 0 | 13 |
| Totaal investeringen | | 2 078 | 1 973 |

(miljoen EUR)

Toelichting

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Investeringen in geassocieerde deelnemingen

2.3.1

2.3.1

278

246

Belangen in gemeenschappelijke ondernemingen

2.3.2

2.3.2

145

32

Garantiefonds

2.3.3

2.3.3

1 091

1 149

Voor verkoop beschikbare activa

2.3.4

2.3.4

564

533

Voor handelsdoeleinden aangehouden activa

2.3.4

2.3.4

0

13

Totaal investeringen

Totaal investeringen

2 078

2 078

1 973

1 973

Deze rubriek betreft investeringen die worden gedaan om duurzame banden te creëren en de werkzaamheden van de Europese Gemeenschappen te ondersteunen. Onder deze rubriek vallen ook de nettoactiva van het Garantiefonds.

2.3.1.   Investeringen in geassocieerde deelnemingen: Europees Investeringsfonds (EIF)

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Bedrag |
| Bedrag op 31 december 2007 | 246 |
| Verwervingen | 33 |
| Aandeel netto-overschot/(tekort) | 10 |
| Overige vermogensmutaties (dividend) | (11) |
| Bedrag op 31 december 2008 | 278 |

(miljoen EUR)

Bedrag

Bedrag op 31 december 2007

Bedrag op 31 december 2007

246

246

Verwervingen

33

Aandeel netto-overschot/(tekort)

10

Overige vermogensmutaties (dividend)

(11)

Bedrag op 31 december 2008

Bedrag op 31 december 2008

278

278

Het EIF is de financiële instelling van de Europese Unie die gespecialiseerd is in het leveren van durfkapitaal en garanties aan het midden- en kleinbedrijf. Krachtens het besluit van de Raad van 6 juni 1994 namen de Europese Gemeenschappen, vertegenwoordigd door de Commissie, aanvankelijk voor 600 miljoen ECU (600 aandelen of 30 %) deel in het kapitaal van het EIF. Bij een kapitaalverhoging in 2007 tekende de Commissie op meer aandelen in, waardoor zij op 31 december 2008 voor een totaal bedrag van 786 miljoen EUR in het aandelenkapitaal van 2,865 miljard EUR van het EIF deelnam. Deze participatie vertegenwoordigt 27,43 % van het aandelenkapitaal van het EIF. De Commissie heeft 20 % gestort en het niet-opgevraagde saldo bedraagt op 31 december 2007 629 miljoen EUR (zie ook toelichting 5.13.2).

5.13.2

Op grond van een in 2005 gesloten overeenkomst tussen de Commissie en de Europese Investeringsbank (EIB) heeft de Commissie het recht haar aandelen op elk moment aan de EIB verkopen tegen de prijs die overeenstemt met de waardering van het EIF gedeeld door het totale aantal uitgegeven aandelen. De waarde van de putoptie is zo goed als nihil omdat de verkoopprijs wordt bepaald volgens een soortgelijke formule als die welke wordt gebruikt om het nettovermogen van het EIF te bepalen.

De investering van de Gemeenschappen in het EIF wordt verwerkt volgens de vermogensmutatiemethode, overeenkomstig de EG-boekhoudregels. De participatie wordt dus gewaardeerd op 27,43 % van de nettoactiva van het EIF, die op 31 december 2008 278 miljoen EUR beliepen (in 2007: 246 miljoen EUR), waarvan 10 miljoen EUR het resultaat voor 2008 betreft. In 2008 werd voor het boekjaar 2007 een dividend van 6 miljoen EUR ontvangen.

2.3.2.   Belangen in gemeenschappelijke ondernemingen

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Galileo | Sesar | Iter | Totaal |
| Bedrag op 31 december 2007 | 0 | 10 | 22 | 32 |
| Verwervingen | 0 | 100 | 69 | 169 |
| Aandeel netto-overschot/(tekort) | 0 | (7) | (49) | (56) |
| Bedrag op 31 december 2008 | 0 | 103 | 42 | 145 |

(miljoen EUR)

Galileo

Sesar

Iter

Totaal

Bedrag op 31 december 2007

Bedrag op 31 december 2007

0

0

10

10

22

22

32

32

Verwervingen

0

100

69

169

Aandeel netto-overschot/(tekort)

0

(7)

(49)

(56)

Bedrag op 31 december 2008

Bedrag op 31 december 2008

0

0

103

103

42

42

145

145

Galileo-programma

Voor de uitvoering van de fase van validering in de omloopbaan (IOV-fase) van het Galileo-programma is bij Verordening (EG) nr. 876/2002 van de Raad een gemeenschappelijke onderneming in de zin van artikel 171 van het Verdrag in het leven geroepen voor een periode van vier jaar (2002 tot 2006). Het doel van deze juridische entiteit was de gemeenschappelijkheid van het beheer en de financiële controle van het Galileo-programma te verzekeren met het oog op de ontwikkeling ervan en de voor dit programma toegewezen middelen ter beschikking te stellen. De oprichtende leden waren de Europese Gemeenschappen, vertegenwoordigd door de Commissie, en het Europees Ruimteagentschap (ESA). Via bijdragen die in het kader van de begroting voor trans-Europese netwerken (TEN's) werden verleend, stelde de Commissie de gevraagde middelen ter beschikking van de gemeenschappelijke onderneming Galileo om de activiteiten van deze IOV-fase mede te financieren.

De gemeenschappelijke onderneming Galileo werd eind 2006 in liquidatie gesteld en het proces is nog aan de gang. De nettoactiva van de gemeenschappelijke onderneming Galileo in liquidatie bedroegen aan het einde van het jaar 0 EUR. De gemeenschappelijke onderneming Galileo wordt verwerkt volgens de vermogensmutatiemethode. Aangezien de entiteit in 2008 inactief was en nog steeds in liquidatie was, waren er geen ontvangsten of uitgaven. De waarde van de investering op 31 december 2008 bedroeg 0 EUR, namelijk de investering van 585 miljoen EUR verminderd met het gecumuleerde aandeel in de verliezen ten bedrage van 585 miljoen EUR.

De Europese GNSS-toezichtautoriteit (GSA), een agentschap van de Gemeenschap dat in 2004 is opgericht en in de rekening van de Gemeenschappen geconsolideerd is, nam op 1 januari 2007 officieel de verantwoordelijkheid over van de gemeenschappelijke onderneming Galileo toen die gemeenschappelijke onderneming in liquidatie werd gesteld. Hoewel het de bedoeling was dat dit nieuwe orgaan het publiek-private partnerschap zou beheren, moet het Galileo-programma thans na een besluit van de Raad van november 2007 volledig uit de EU-begroting worden gefinancierd. Voorts is het thans de Commissie die ingevolge Verordening (EG) nr. 638/2008 van 25 juli 2008 het programma namens de EG beheert. Verwacht wordt dat de Commissie en de ESA in 2009 een overeenkomst sluiten die bepaalde praktische punten verduidelijkt, waaronder de overdracht van gecreëerde activa aan de Commissie aan het einde van de IOV-fase (verwacht tegen eind 2010).

Opgemerkt zij dat de Commissie tot eind 2008 en met inbegrip van de bovengenoemde investering in de gemeenschappelijke onderneming Galileo 795 miljoen EUR heeft betaald aan de IOV-fase van het Galileo-programma. Aangezien dit programma momenteel nog steeds in de onderzoeksfase verkeert, zijn de betaalde middelen overeenkomstig de EG-boekhoudregels onder de uitgaven opgenomen en zijn er geen immateriële activa opgenomen. Pas wanneer het project in de ontwikkelingsfase komt, zal het mogelijk zijn om dergelijke uitgaven te kapitaliseren. De totale (indicatieve) bijdrage van de Commissie die voor de volgende fase van het Galileo-programma (van 2008 tot 2013) is gepland, beloopt 2,645 miljard EUR.

Sesar

Het doel van deze gemeenschappelijke onderneming is de modernisering van het Europese luchtverkeersbeveiligingssysteem en de snelle tenuitvoerlegging van het Europese masterplan voor luchtverkeersbeveiliging te waarborgen door alle inspanningen op het gebied van onderzoek en ontwikkeling in de Gemeenschappen te coördineren en te concentreren. De gemeenschappelijke onderneming SESAR begon haar activiteiten midden 2007 en zij zal ophouden te bestaan acht jaar na de goedkeuring door de Raad van het Europese masterplan voor luchtverkeersbeveiliging. De Europese Gemeenschappen, vertegenwoordigd door de Commissie, en de Europese Organisatie voor de veiligheid van de luchtvaart (Eurocontrol), vertegenwoordigd door haar agentschap, zijn de oprichtende leden van de gemeenschappelijke onderneming SESAR. De leden hebben stemrecht naar gelang van hun respectieve bijdragen, maar beide oprichtende leden hebben een stemrecht van ten minste 25 %. Op 31 december 2008 heeft de Commissie 91,73 % van de totale bijdragen van alle deelnemers aan SESAR bijgedragen. De totale (indicatieve) bijdrage die de Commissie voor SESAR gepland heeft (van 2007 tot 2016) is 700 miljoen EUR. De investering van de Europese Gemeenschappen in het kapitaal van deze gemeenschappelijke onderneming is gebaseerd op de financiële staten van SESAR voor de periode van 10 augustus 2007 (start van de activiteiten van SESAR) tot 31 december 2008, overeenkomstig artikel 5 van het Financieel Reglement van SESAR.

Internationale ITER-Organisatie voor fusie-energie (ITER)

Bij ITER zijn de Europese Gemeenschappen en zes andere deelnemers uit China, India, Rusland, Korea, Japan en de Verenigde Staten betrokken. ITER werd opgericht om de ITER-faciliteiten te beheren, de exploitatie van de ITER-faciliteiten door laboratoria, andere instellingen en het personeel van de onderzoeks- en ontwikkelingsprogramma's inzake fusie-energie van de leden aan te moedigen, om de kennis over fusie-energie van het grote publiek te bevorderen, alsook de aanvaarding ervan, en om alle andere activiteiten te verrichten die nodig zijn om het doel van ITER te bereiken. De leden hebben stemrecht in verhouding tot hun respectieve bijdragen, maar over het algemeen worden de beslissingen met eenparigheid van stemmen genomen. Op 31 december 2008 heeft de Commissie 48,46 % van de totale investering in ITER bijgedragen. De totale (indicatieve) bijdrage die de Commissie voor ITER gepland heeft (van 2007 tot 2041) is 7,649 miljard EUR.

2.3.3.   Garantiefonds

NETTOACTIVA VAN HET GARANTIEFONDS (4)

4

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Voor verkoop beschikbare activa | 887 | 901 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten | 205 | 249 |
| Totaal activa | 1 092 | 1 150 |
| Totaal passiva | (1) | (1) |
| Nettoactiva | 1 091 | 1 149 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Voor verkoop beschikbare activa

887

901

Geldmiddelen en kasequivalenten

205

249

Totaal activa

Totaal activa

1 092

1 092

1 150

1 150

Totaal passiva

Totaal passiva

(1)

(1)

(1)

(1)

Nettoactiva

Nettoactiva

1 091

1 091

1 149

1 149

Het Garantiefonds voor externe maatregelen dekt de door de Gemeenschappen op besluit van de Raad gegarandeerde leningen, met name leningsoperaties van de EIB buiten de Europese Unie, alsmede MFB-leningen en leningen van Euratom buiten de Europese Unie. Het is een langlopend instrument om leningen waarvoor van wanbetaling sprake is en die door de Gemeenschappen worden gegarandeerd, te dekken en derhalve kan het als een langlopende investering worden beschouwd. Dit wordt aangetoond door het feit dat ongeveer 88 % van de voor verkoop beschikbare activa een looptijd hebben tussen één en tien jaar (zie ook toelichting 7.9). Het Fonds ontvangt zijn middelen uit overmakingen uit de algemene begroting van de Gemeenschappen ten bedrage van 9 % van het bedrag in hoofdsom van de operaties, uit rente over de belegging van de activa van het Fonds en uit nabetalingen van in gebreke gebleven debiteuren voor wie het Fonds de garantie heeft moeten honoreren. Een eventueel jaarlijks overschot wordt teruggeboekt naar een speciale begrotingsrubriek in de staat van ontvangsten van de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen.

7.9

De Europese Gemeenschappen moeten een garantiereserve opnemen die leningen aan derde landen dekt. Deze reserve is bedoeld om de verplichtingen van het Garantiefonds te dekken en, indien nodig, aangesproken garanties waarvoor het in het Fonds beschikbare bedrag niet volstaat, zodat deze bedragen ten laste van de begroting kunnen komen. Deze reserve van 1,276 miljard EUR komt overeen met het richtbedrag van 9 % van de op 31 december 2008 uitstaande leningen. Op 31 december 2008 beliepen de nettoactiva van het Fonds in totaal 1,091 miljard EUR. Het verschil tussen de nettoactiva en het bedrag van de reserve komt overeen met het bedrag dat de EU-begroting aan het Fonds moet betalen (185 miljoen EUR). Reëlewaardemutaties van de voor verkoop beschikbare portefeuille zijn in 2008 in het eigen vermogen opgenomen voor het bedrag van 15 miljoen EUR (in 2007: 19 miljoen EUR).

Het beleid op het gebied van financieel risicobeheer van het Garantiefonds is beschreven in toelichting 7.

7

2.3.4.   Overige investeringen

2.3.4.1.   Voor verkoop beschikbare activa

Deze rubriek omvat de investeringen en participaties die bedoeld zijn om begunstigden te helpen bij de ontwikkeling van hun bedrijfsactiviteiten.

VOOR VERKOOP BESCHIKBARE ACTIVA OP LANGE TERMIJN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | EBWO | VRK | ETF-startersregeling | EFSE | Overige | Totaal |
| Bedragen op 31.12.2007 | 157 | 218 | 98 | 55 | 5 | 533 |
| Verwervingen | 0 | 17 | 51 | 7 | 1 | 76 |
| Vervreemdingen/buiten-gebruikstellingen | 0 | (27) | (4) | 0 | (2) | (33) |
| Herwaarderingsover-schot/(tekort) verwerkt in eigen vermogen | 0 | 1 | (6) | 5 | (1) | (1) |
| Waardeverminderings-verlies | 0 | (5) | (6) | 0 | 0 | (11) |
| Bedragen op 31.12.2008 | 157 | 204 | 133 | 67 | 3 | 564 |

(miljoen EUR)

EBWO

VRK

ETF-startersregeling

EFSE

Overige

Totaal

Bedragen op 31.12.2007

157

218

98

55

5

533

Verwervingen

0

17

51

7

1

76

Vervreemdingen/buiten-gebruikstellingen

0

(27)

(4)

0

(2)

(33)

Herwaarderingsover-schot/(tekort) verwerkt in eigen vermogen

0

1

(6)

5

(1)

(1)

Waardeverminderings-verlies

0

(5)

(6)

0

0

(11)

Bedragen op 31.12.2008

Bedragen op 31.12.2008

157

157

204

204

133

133

67

67

3

3

564

564

Investering in de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling (EBWO)

De Commissie heeft ingeschreven op 3 % van het totale kapitaal van de EBWO van 20 miljard EUR. Op de balansdatum beliep het opgevraagde bedrag 157 miljoen EUR, waarvan 156 miljoen EUR gestort is. De uitstaande betalingen op het opgevraagde kapitaal (1 miljoen EUR) zijn geboekt onder de kortetermijnverplichtingen tegen de geamortiseerde kostprijs. Het niet-opgevraagde deel van het kapitaal (443 miljoen EUR) is geboekt onder de voorwaardelijke verplichtingen buiten de balanstelling. Omdat de EBWO niet beursgenoteerd is en volgens haar statuten participaties ten hoogste tegen aankoopprijs en uitsluitend aan bestaande aandeelhouders mogen worden verkocht, is de participatie van de Commissie gewaardeerd op de kostprijs verminderd met eventuele afschrijvingen voor waardevermindering.

Verrichtingen met risicodragend kapitaal (VRK)

Verrichtingen met risicodragend kapitaal zijn leningen die worden verstrekt aan financiële tussenpersonen om beleggingen in aandelen te financieren. Hoewel sommige van deze contracten de kenmerken van een lening dragen, hebben de meeste van deze financieringscontracten niet de vaste basiskenmerken van een lening (er is geen vast aflossingsschema en een bepaalde rente over de hoofdsom ontbreekt). Daarom wordt de hele portefeuille behandeld als indirecte aandelenbeleggingen. Zij worden opgenomen tegen aanschafprijs verminderd met eventuele voorzieningen voor waardevermindering, omdat zij geen marktnotering op een actieve markt hebben en hun reële waarde momenteel niet op betrouwbare wijze kan worden vastgesteld.

Overige investeringen

De belangrijkste bedragen betreffen het programma voor groei en werkgelegenheid, het meerjarenprogramma en het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie, administratief beheerd door het EIF, die de oprichting en de financiering van beginnende kleine en middelgrote ondernemingen ondersteunen door middel van investeringen in geschikte gespecialiseerde durfkapitaalfondsen (133 miljoen EUR). Hierin is ook 67 miljoen EUR inbegrepen voor het Europees Fonds voor Zuidoost-Europa (EFSE), een beleggingsvennootschap met variabel kapitaal (BEVEK). De globale doelstelling van het EFSE is het stimuleren van economische ontwikkeling en welvaart in Zuidoost-Europa via het duurzaam verstrekken van extra ontwikkelingsfinanciering via plaatselijke financiële tussenpersonen. De Gemeenschappen bezitten op dit ogenblik 14,7 % van de stemrechten.

2.3.4.2.   Voor handelsdoeleinden aangehouden activa

Zie toelichting 2.8.2: deze bedragen betreffen nu de korte termijn.

2.8.2

2.4.   LENINGEN

In deze rubriek zijn de door de Gemeenschappen verstrekte leningen met vervaldatum over meer dan een jaar opgenomen.

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Uit de EU-begroting en de EGKS verstrekte leningen | 179 | 189 |
| Uit opgenomen leningen verstrekte leningen | 3 386 | 1 617 |
| Nettoactiva | 3 565 | 1 806 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Uit de EU-begroting en de EGKS verstrekte leningen

179

189

Uit opgenomen leningen verstrekte leningen

3 386

1 617

Nettoactiva

Nettoactiva

3 565

3 565

1 806

1 806

2.4.1.   Uit de Gemeenschapsbegroting en de EGKS in liquidatie verstrekte leningen

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Leningen met bijzondere voorwaarden | EGKS in liquidatie | Totaal |
| Totaal op 31.12.2007 | 155 | 34 | 189 |
| Aflossingen | (17) | (8) | (25) |
| Veranderingen in boekwaarde | 12 | 3 | 15 |
| Totaal op 31.12.2008 | 150 | 29 | 179 |

(miljoen EUR)

Leningen met bijzondere voorwaarden

EGKS in liquidatie

Totaal

Totaal op 31.12.2007

155

34

189

Aflossingen

(17)

(8)

(25)

Veranderingen in boekwaarde

12

3

15

Totaal op 31.12.2008

Totaal op 31.12.2008

150

150

29

29

179

179

Leningen met bijzondere voorwaarden

Deze post omvat voornamelijk leningen met bijzondere voorwaarden en preferentiële rentetarieven die zijn verstrekt in het kader van de samenwerking met niet-lidstaten. Alle bedragen zijn verschuldigd op meer dan twaalf maanden na het einde van het jaar. De werkelijke rentevoet van deze leningen varieert tussen de 7,39 % en 12,36 %.

Door de EGKS in liquidatie verstrekte woningbouwleningen (EGKS)

Woningbouwleningen zijn leningen die door de EGKS uit eigen middelen worden verstrekt overeenkomstig de artikelen 54 en 54, lid 2, van het EGKS-Verdrag. Deze leningen hebben een vaste rentevoet van 1 % en worden daarom beschouwd als leningen met preferentiële rentetarieven. De werkelijke rentevoet van deze leningen varieert tussen 2,806 % en 22,643 %. In het geval van deze leningen wordt de transactieprijs gebruikt als de reële waarde bij aanvang, ongeacht of er een preferentieel rentetarief is toegestaan, om praktische en materialiteitsoverwegingen.

2.4.2.   Uit opgenomen leningen verstrekte leningen

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | MFB-leningen | Euratom-leningen | Betalingsbalans | EGKS in liquidatie | Totaal |
| Totaal op 31.12.2007 | 795 | 482 | 0 | 478 | 1 755 |
| Nieuwe leningen | 0 | 15 | 2 000 | 0 | 2 015 |
| Aflossingen | (132) | (5) | 0 | (67) | (204) |
| Wisselkoersverschillen | 0 | 1 | 0 | (61) | (60) |
| Veranderingen in boekwaarde | 0 | 1 | 4 | (12) | (7) |
| Totaal op 31.12.2008 | 663 | 494 | 2 004 | 338 | 3 499 |
| Bedrag te betalen < 1 jaar | 25 | 0 | 0 | 88 | 113 |
| Bedrag te betalen > 1 jaar | 638 | 494 | 2 004 | 250 | 3 386 |

(miljoen EUR)

MFB-leningen

Euratom-leningen

Betalingsbalans

EGKS in liquidatie

Totaal

Totaal op 31.12.2007

795

482

0

478

1 755

Nieuwe leningen

0

15

2 000

0

2 015

Aflossingen

(132)

(5)

0

(67)

(204)

Wisselkoersverschillen

0

1

0

(61)

(60)

Veranderingen in boekwaarde

0

1

4

(12)

(7)

Totaal op 31.12.2008

663

494

2 004

338

3 499

Bedrag te betalen < 1 jaar

Bedrag te betalen < 1 jaar

25

25

0

0

0

0

88

88

113

113

Bedrag te betalen > 1 jaar

Bedrag te betalen > 1 jaar

638

638

494

494

2 004

2 004

250

250

3 386

3 386

MFB-leningen

Macrofinanciële bijstand is een financieel beleidsinstrument voor niet-gebonden en niet-specifieke betalingsbalans- en/of begrotingssteun aan derde partnerlanden die geografisch gezien dicht bij het grondgebied van de EU gelegen zijn. Macrofinanciële bijstand wordt verstrekt in de vorm van middellange- of langetermijnleningen of subsidies, of een combinatie daarvan, en dient in het algemeen ter aanvulling van de financiering in het kader van een door het IMF gesteund aanpassings- en hervormingsprogramma.

De Commissie heeft voor deze leningen geen garanties van derden ontvangen, maar zij zijn gewaarborgd door het Garantiefonds (zie toelichting 2.3.3).

2.3.3

Euratom-leningen

Euratom is een van de juridische entiteiten van de Europese Gemeenschappen en wordt vertegenwoordigd door de Europese Commissie. De doelstelling van deze entiteit is de volgende leningen te verstrekken aan lidstaten en niet-lidstaten:

| — | aan de lidstaten worden Euratom-leningen verstrekt voor de financiering van investeringsprojecten voor de industriële productie van elektriciteit door middel van kernenergie en voor industriële installaties van de splijtstofcyclus; |
| --- | --- |

—

aan de lidstaten worden Euratom-leningen verstrekt voor de financiering van investeringsprojecten voor de industriële productie van elektriciteit door middel van kernenergie en voor industriële installaties van de splijtstofcyclus;

| — | aan niet-lidstaten worden leningen verstrekt voor het verbeteren van de veiligheid en de doelmatigheid van kerncentrales en splijtstofcyclusinstallaties die in werking of in aanbouw zijn. |
| --- | --- |

—

aan niet-lidstaten worden leningen verstrekt voor het verbeteren van de veiligheid en de doelmatigheid van kerncentrales en splijtstofcyclusinstallaties die in werking of in aanbouw zijn.

De Commissie heeft voor deze leningen 486 miljoen EUR (in 2007: 474 miljoen EUR) aan garanties van derden ontvangen.

Betalingsbalansleningen

Betalingsbalans is een financieel beleidsinstrument dat nieuw leven is ingeblazen om de lidstaten van de Europese Unie tijdens de huidige economische crisis financiële bijstand te verlenen. Het biedt financiële ondersteuning op middellange termijn waardoor leningen kunnen worden toegekend aan een of meer lidstaten die zich voor feitelijke of ernstig dreigende moeilijkheden met betrekking tot hun betalingsbalans of kapitaalverkeer gesteld zien. Alleen lidstaten die niet deelnemen aan de euro kunnen van dit communautair mechanisme genieten. Deze leningen zijn gewaarborgd door de algemene begroting van de Europese Unie.

Er werd 6,5 miljard EUR ter beschikking van Hongarije gesteld, waarvan in 2008 2 miljard EUR (boven) werd uitbetaald, met als looptijd december 2011. In de eerste zeven maanden van 2009 werd nog eens 3,5 miljard EUR uitbetaald (looptijden: november 2014 – april 2016). Er werd 3,1 miljard EUR ter beschikking van Letland gesteld, waarvan 1 miljard EUR werd uitbetaald, ook in het eerste kwartaal van 2009, met als looptijd april 2014. In het tweede kwartaal van 2009 werd ook 5 miljard EUR ter beschikking van Roemenië gesteld.

Voor bovengenoemde leningen (MFB, Euratom en betalingsbalans) wordt de effectieverentemethode niet afzonderlijk op opgenomen en verstrekte leningen toegepast, omdat deze de kenmerken van „back-to-back”-verrichtingen hebben. De verschillen tussen de voorwaarden en de bedragen van de opgenomen en de verstrekte leningen zijn niet materieel. Er ontbreekt dus geen informatie die van belang is voor het inzicht van de lezer in de onderliggende verrichtingen. De transactiekosten worden rechtstreeks verwerkt in de economische resultatenrekening.

Door de EGKS in liquidatie verstrekte leningen

Deze post omvat voornamelijk door de EGKS in liquidatie uit opgenomen leningen verstrekte leningen overeenkomstig de artikelen 54 en 56 van het EGKS-Verdrag, alsmede drie niet-genoteerde obligaties van de EIB als vervanging van een in gebreke gebleven debiteur. Deze obligaties zullen tot het einde van de looptijd (2017 en 2019) worden aangehouden om de schuldendienst van de opgenomen leningen te dekken. De veranderingen in boekwaarde stemmen overeen met de veranderingen in de vervallen rente plus de jaarlijkse afschrijving van betaalde premies en transactiekosten die bij aanvang werden gemaakt, berekend op basis van de effectieverentemethode.

De effectieve rentevoeten (uitgedrukt als een rente-interval) waren als volgt:

| Leningen | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| --- | --- | --- |
| MFB | 3,022 % - 5,29 % | 3,82 % - 4,822 % |
| Euratom | 3,428 % - 5,76 % | 4,446 % - 5,76 % |
| Betalingsbalans | 3,25 % | — |
| EGKS in liquidatie | 3,072 % - 5,8103 % (5) | 4,375 % - 12,077 % (5) |

Leningen

31.12.2008

31.12.2007

MFB

3,022 % - 5,29 %

3,82 % - 4,822 %

Euratom

3,428 % - 5,76 %

4,446 % - 5,76 %

Betalingsbalans

3,25 %

—

EGKS in liquidatie

3,072 % - 5,8103 % (5)

5

4,375 % - 12,077 % (5)

5

2.5.   VOORFINANCIERINGEN OP LANGE TERMIJN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Beheersvorm | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Direct gecentraliseerd beheer | 1 351 | 434 |
| Indirect gecentraliseerd beheer | 275 | 318 |
| Gedecentraliseerd beheer | 90 | 64 |
| Gedeeld beheer | 26 764 | 12 875 |
| Gezamenlijk beheer | 543 | 324 |
| Totaal voorfinancieringen op lange termijn | 29 023 | 14 015 |

(miljoen EUR)

Beheersvorm

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Direct gecentraliseerd beheer

1 351

434

Indirect gecentraliseerd beheer

275

318

Gedecentraliseerd beheer

90

64

Gedeeld beheer

26 764

12 875

Gezamenlijk beheer

543

324

Totaal voorfinancieringen op lange termijn

Totaal voorfinancieringen op lange termijn

29 023

29 023

14 015

14 015

De voornaamste voorfinancieringen op lange termijn hebben betrekking op structuurmaatregelen: het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO), het Europees Sociaal Fonds (ESF), het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling (ELFPO), het Cohesiefonds en het Europees Visserijfonds (EVF). Omdat veel van deze projecten op lange termijn lopen, moeten de voorfinancieringen langer dan een jaar beschikbaar zijn. Daarom worden deze voorfinancieringen geboekt als activa op lange termijn. Het bedrag van de bovengenoemde voorfinanciering op lange termijn waarvoor de Europese Gemeenschappen recht hebben op rente van de begunstigden, beloopt 1,587 miljard EUR.

De toename in 2008 is voornamelijk het gevolg van een tweede voorschotbetaling (13,888 miljard EUR) aan de lidstaten om de programma's voor de periode 2007-2013 van die fondsen te financieren. Ook de voorschotten die in het kader van het zevende kaderprogramma voor onderzoek (KP7) zijn betaald, verklaren waarom de voorfinancieringen op lange termijn die direct door de Commissie worden beheerd, met 780 miljoen EUR zijn toegenomen (van de totale toename van 917 miljoen EUR).

Bepaalde voorfinancieringen die in het kader van KP7 worden betaald, zijn daadwerkelijk gedekt door een garantiefonds voor de deelnemers. Dit is een instrument voor onderlinge verzekering, dat is opgezet om de financiële risico's van de Gemeenschappen en de deelnemers te dekken tijdens de uitvoering van indirecte maatregelen van KP7, aangezien het kapitaal en de rente ervan een uitvoeringsgarantie vormen. Alle deelnemers aan indirecte maatregelen die de vorm van een subsidie aannemen (en dus een voorfinanciering in de boekhouding van de Commissie) dragen 5 % van de ontvangen voorfinanciering bij aan het kapitaal van het Garantiefonds voor de deelnemers voor de duur van de maatregel. Als zodanig zijn de deelnemers de eigenaars van het Garantiefonds voor de deelnemers, en de Gemeenschappen, vertegenwoordigd door de Commissie, treden op als hun uitvoerend agent. Aan het einde van een indirecte maatregel dienen de deelnemers hun bijdrage in het kapitaal volledig terug te krijgen, behalve wanneer het Garantiefonds voor de deelnemers verlies lijdt doordat begunstigden in gebreke blijven. In dat geval dienen de deelnemers minstens 80 % van hun bijdrage terug te krijgen. Het Garantiefonds voor de deelnemers staat garant voor de financiële belangen van zowel de Gemeenschappen als de deelnemers. Ter informatie: op 31 december 2008 hadden de deelnemers een totaal bedrag van 283 miljoen EUR bijgedragen aan het Garantiefonds voor de deelnemers (in 2007: 38 miljoen EUR).

2.6.   VORDERINGEN OP LANGE TERMIJN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Tegoed van de lidstaten | 24 | 93 |
| EGKS-personeelsleningen | 13 | 15 |
| Overige | 2 | 13 |
| Garanties en deposito's | 6 | 6 |
| Totaal | 45 | 127 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Tegoed van de lidstaten

24

93

EGKS-personeelsleningen

13

15

Overige

2

13

Garanties en deposito's

6

6

Totaal

Totaal

45

45

127

127

Het tegoed van de lidstaten bestaat uit bedragen die voormalige toetredingslanden aan de EGKS in liquidatie verschuldigd zijn.

VLOTTENDE ACTIVA

2.7.   VOORRADEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Wetenschappelijke uitrusting: |
| Wetenschappelijk materieel | 8 | 9 |
| Splijtstoffen en zwaar water | 20 | 19 |
| Wetenschappelijk materieel voor verkoop | 45 | 45 |
| Vaccins | 6 | 8 |
| Productiematerieel | 1 | 7 |
| Publicaties en goederen voor verkoop | 5 | 0 |
| Totaal | 85 | 88 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Wetenschappelijke uitrusting:

Wetenschappelijk materieel

8

9

Splijtstoffen en zwaar water

20

19

Wetenschappelijk materieel voor verkoop

45

45

Vaccins

6

8

Productiematerieel

1

7

Publicaties en goederen voor verkoop

5

0

Totaal

Totaal

85

85

88

88

De voorraad wetenschappelijke uitrusting wordt door het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (GCO) aangehouden en/of beheerd. Een groot deel is de voorraad referentiemateriaal, nucleair en niet-nucleair, die zich in Geel bevindt. Deze voorraad is strategisch van aard en wordt bijgehouden om in crisissituaties onvoorspelbare toekomstige verzoeken te kunnen behandelen. De voorraad wordt aan het einde van het jaar tegen de realiseerbare nettowaarde gewaardeerd, door een waardevermindering op de verkoopprijs toe te passen. De waardevermindering houdt rekening met opslag- en andere kosten die bij verkoop van de voorraad worden gemaakt (kosten van distributie, kosten van certificering enz.) en beloopt in totaal 43 miljoen EUR. Het verbruiksmateriaal van het GCO, dat op 31 december 2007 in totaal 7 miljoen EUR beliep en onder „productiematerieel” was opgenomen, wordt niet langer als voorraad beschouwd.

De voorraad door het Publicatiebureau aangehouden en/of beheerde publicaties wordt gewaardeerd tegen de laagste waarde van de kostprijs of de realiseerbare nettowaarde, die bijna nihil is. Bovendien zijn ook de publicaties die gratis worden verspreid, volledig afgeschreven, aangezien de realiseerbare nettowaarde ervan nihil is. Deze afschrijvingen bedragen in totaal 16 miljoen EUR en hebben als gevolg een boekwaarde van 0 EUR voor de bovenvermelde publicaties.

2.8.   KORTLOPENDE INVESTERINGEN

Kortlopende investeringen bestaan uit voor verkoop beschikbare financiële activa, die worden gekocht vanwege hun rendement of opbrengst of om een bepaalde activastructuur of een secundaire liquiditeitsbron te creëren, en die dus kunnen worden verkocht naar gelang van de liquiditeitsbehoefte of renteschommelingen.

2.8.1.   Voor verkoop beschikbare activa op korte termijn

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | EGKS in liquidatie | Overige | Totaal |
| Bedragen op 31.12.2007 | 1 417 | 3 | 1 420 |
| Verwervingen | 304 | 79 | 383 |
| Vervreemdingen en buitengebruikstellingen | (275) | — | (275) |
| Aanpassing aan geamortiseerde kostprijs | 2 | — | 2 |
| Verandering in boekwaarde | (8) | — | (8) |
| Herwaarderingsoverschot/(tekort) verwerkt in eigen vermogen | 24 | — | 24 |
| Bedragen op 31.12.2008 | 1 464 | 82 | 1 546 |

(miljoen EUR)

EGKS in liquidatie

Overige

Totaal

Bedragen op 31.12.2007

1 417

3

1 420

Verwervingen

304

79

383

Vervreemdingen en buitengebruikstellingen

(275)

—

(275)

Aanpassing aan geamortiseerde kostprijs

2

—

2

Verandering in boekwaarde

(8)

—

(8)

Herwaarderingsoverschot/(tekort) verwerkt in eigen vermogen

24

—

24

Bedragen op 31.12.2008

Bedragen op 31.12.2008

1 464

1 464

82

82

1 546

1 546

Wat de bedragen voor de EKGS in liquidatie betreft, zijn alle investeringen schuldvorderingen in euro die genoteerd zijn op actieve markten. De beleggingsportefeuille, de emittenten en de kredietratings worden nader beschreven in toelichting 7. Op 31 december 2008 bedroeg de waarde van obligaties met vervaldatum in 2009 (uitgedrukt in reële waarde) 126 miljoen EUR (in 2007: 146 miljoen EUR).

7

2.8.2.   Voor handelsdoeleinden aangehouden financiële activa op korte termijn

De EGKS in liquidatie is een renteswap aangegaan en een combinatie van een renteswap en een cross-currency renteswap. De reële waarde van deze renteswaps is berekend door de netto vaste kasstromen te verdisconteren met de nulcouponswaprente op de balansdatum. Deze reële waarde (inclusief opgelopen rente) van deze swaps met vervaldatum over meer dan een jaar na de balansdatum bedraagt 7 miljoen EUR (in 2007: 13 miljoen EUR, lange termijn).

7 miljoen EUR

2.9.   VOORFINANCIERINGEN OP KORTE TERMIJN

De termijn waarbinnen de voorfinanciering kan worden teruggevorderd of gebruikt, bepaalt of zij wordt opgenomen als vlottend actief of als voorfinanciering op lange termijn. Het gebruik is vastgelegd in de onderliggende overeenkomst van het project. Indien de terugbetaling of het gebruik binnen de twaalf maanden na de verslagdatum moet plaatsvinden, gaat het om een voorfinanciering op korte termijn, die onder de vlottende activa moet worden opgenomen. Zie ook toelichting 2.5 voor nadere uitleg over de voorfinancieringen op lange termijn.

2.5

De toegerekende lasten geven de subsidiabele kosten weer die de begunstigden van de uitstaande voorfinancieringen aan het einde van het jaar volgens ramingen hebben gemaakt, maar nog niet hebben gedeclareerd bij de Gemeenschappen. Deze bedragen worden ook als uitgaven opgenomen in de economische resultatenrekening van de verslagperiode.

De grote afname van de voorfinancieringen op korte termijn wordt verklaard door het feit dat voor de structuurmaatregelen onder gedeeld beheer, sommige gefinancierde projecten beëindigd worden (programma's van de periode 2000-2006), terwijl voor de nieuwe projecten (programma's van de periode 2007-2013) in 2008 een voorfinanciering werd betaald, die echter onder de activa op lange termijn werd ingedeeld (zie toelichting 2.5). Het bedrag van de voorfinanciering op korte termijn waarvoor de Europese Gemeenschappen recht hebben op rente van de begunstigden, beloopt 3,798 miljard EUR, waarbij rekening is gehouden met een raming van het gebruik van de middelen dat nog niet aan de Gemeenschappen is gemeld.

2.5

Opgemerkt zij dat de uitsplitsing van de uitstaande bedragen naar beheersvorm de voorfinancieringen weergeeft die sedert 2005 zijn uitbetaald. De niet-toegewezen voorfinancieringen zijn die welke eerst werden opgenomen in de openingsbalans van 2005. Deze werden in 2007 apart vermeld omdat er toen geen informatie was over de uitsplitsing naar beheersvorm. Het niet-toegewezen bedrag in 2007 betreft voornamelijk gedeeld beheer. In 2008 werden voor de eerste maal de op 31 december 2008 overblijvende niet-toegewezen bedragen geanalyseerd en heringedeeld volgens de passende beheersvorm.

Voorfinancieringen op korte termijn

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Beheersvorm | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Direct gecentraliseerd beheer | | 13 554 | 11 567 |
| | Subsidies voor acties | 11 439 | 9 715 |
| | Exploitatiesubsidies | 129 | 142 |
| | Aanbesteding (operationeel) | 713 | 638 |
| | Operationele maatregelen | 933 | 457 |
| | Administratieve kredieten | 340 | 615 |
| verminderd met | Toegerekende lasten | (10 499) | |
| | Direct gecentraliseerd beheer - netto | 3 055 | |
| Indirect gecentraliseerd beheer | | 4 563 | 2 265 |
| | Nationale agentschappen | 2 880 | 1 736 |
| | Subsidies voor acties | 1 608 | 485 |
| | Aanbesteding (operationeel) en overige | 49 | 29 |
| | Overige | 26 | 15 |
| verminderd met | Toegerekende lasten | (3 633) | |
| | Indirect gecentraliseerd beheer - netto | 930 | |
| Gedecentraliseerd beheer | Brutobedrag | 1 565 | 1 280 |
| verminderd met | Toegerekende lasten | (1 239) | |
| | Gedecentraliseerd beheer - netto | 326 | |
| Gedeeld beheer | Brutobedrag | 22 979 | 3 229 |
| verminderd met | Toegerekende lasten | (17 675) | |
| | Gedeeld beheer - netto | 5 304 | |
| Gezamenlijk beheer | Brutobedrag | 2 005 | 1 135 |
| verminderd met | Toegerekende lasten | (1 397) | |
| | Gezamenlijk beheer - netto | 608 | |
| Uitgevoerd door instellingen en agentschappen | Brutobedrag | 65 | 204 |
| | Toegerekende lasten | (26) | |
| | Instellingen en agentschappen - netto | 39 | |
| Niet-toegewezen voorfinancieringssaldo | | 21 404 |
| Totaal brutovoorfinanciering | | 41 084 |
| verminderd met | Toegerekende lasten | | (20 501) |
| Totaal voorfinancieringen op korte termijn | 10 262 | 20 583 |

(miljoen EUR)

Beheersvorm

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Direct gecentraliseerd beheer

13 554

11 567

Subsidies voor acties

Subsidies voor acties

11 439

11 439

9 715

9 715

Exploitatiesubsidies

Exploitatiesubsidies

129

129

142

142

Aanbesteding (operationeel)

Aanbesteding (operationeel)

713

713

638

638

Operationele maatregelen

Operationele maatregelen

933

933

457

457

Administratieve kredieten

Administratieve kredieten

340

340

615

615

verminderd met

Toegerekende lasten

Toegerekende lasten

(10 499)

Direct gecentraliseerd beheer - netto

Direct gecentraliseerd beheer - netto

3 055

3 055

Indirect gecentraliseerd beheer

4 563

2 265

Nationale agentschappen

Nationale agentschappen

2 880

2 880

1 736

1 736

Subsidies voor acties

Subsidies voor acties

1 608

1 608

485

485

Aanbesteding (operationeel) en overige

Aanbesteding (operationeel) en overige

49

49

29

29

Overige

Overige

26

26

15

15

verminderd met

Toegerekende lasten

Toegerekende lasten

(3 633)

Indirect gecentraliseerd beheer - netto

Indirect gecentraliseerd beheer - netto

930

930

Gedecentraliseerd beheer

Brutobedrag

Brutobedrag

1 565

1 280

verminderd met

Toegerekende lasten

Toegerekende lasten

(1 239)

Gedecentraliseerd beheer - netto

Gedecentraliseerd beheer - netto

326

326

Gedeeld beheer

Brutobedrag

Brutobedrag

22 979

3 229

verminderd met

Toegerekende lasten

Toegerekende lasten

(17 675)

Gedeeld beheer - netto

Gedeeld beheer - netto

5 304

5 304

Gezamenlijk beheer

Brutobedrag

Brutobedrag

2 005

1 135

verminderd met

Toegerekende lasten

Toegerekende lasten

(1 397)

Gezamenlijk beheer - netto

Gezamenlijk beheer - netto

608

608

Uitgevoerd door instellingen en agentschappen

Brutobedrag

Brutobedrag

65

204

Toegerekende lasten

Toegerekende lasten

(26)

Instellingen en agentschappen - netto

Instellingen en agentschappen - netto

39

39

Niet-toegewezen voorfinancieringssaldo

21 404

Totaal brutovoorfinanciering

Totaal brutovoorfinanciering

41 084

41 084

verminderd met

Toegerekende lasten

Toegerekende lasten

(20 501)

Totaal voorfinancieringen op korte termijn

Totaal voorfinancieringen op korte termijn

10 262

10 262

20 583

20 583

Garanties met betrekking tot voorfinanciering

Dit zijn garanties die de Europese Gemeenschappen in bepaalde gevallen bij de betaling van voorschotten (voorfinanciering) van de begunstigden verlangen. Er zijn twee waarden om voor dit soort garantie op te nemen: de „nominale waarde” en de „lopende waarde”. Voor de „nominale waarde” is de gebeurtenis die de garantie doet ontstaan, het eigenlijke bestaan van de garantie. Voor de „lopende waarde” is de gebeurtenis die de garantie doet ontstaan de betaling van voorfinanciering en/of latere verrekeningen.

Op 31 december 2008 beloopt de „nominale waarde” van de garanties die de Commissie met betrekking tot voorfinanciering heeft ontvangen, 968 miljoen EUR. De „lopende waarde” van deze garanties beloopt 769 miljoen EUR. Op 31 december 2007 beliepen deze waarden respectievelijk 1,007 miljard EUR en 772 miljoen EUR. Dit verschil werkt daadwerkelijk als dekking voor voorfinancieringen die verrekend zijn en onder de uitgaven zijn opgenomen, maar die in de toekomst misschien moeten worden teruggevorderd.

2.10.   VORDERINGEN OP KORTE TERMIJN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Kortlopend deel van de vorderingen op lange termijn | 114 | 160 |
| Kortlopende vorderingen | 6 128 | 5 441 |
| Diverse vorderingen | 23 | 27 |
| Overlopende posten | 5 655 | 6 423 |
| Totaal | 11 920 | 12 051 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Kortlopend deel van de vorderingen op lange termijn

114

160

Kortlopende vorderingen

6 128

5 441

Diverse vorderingen

23

27

Overlopende posten

5 655

6 423

Totaal

Totaal

11 920

11 920

12 051

12 051

2.10.1.   Kortlopend deel van de vorderingen op lange termijn

Dit bedrag betreft voornamelijk de verstrekte leningen die binnen de twaalf maanden na de balansdatum verstrijken (113 miljoen EUR, zie toelichting 2.4 voor nadere informatie).

2.4

2.10.2.   Kortlopende vorderingen

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Groep | Op 31.12.2008 | Op 31.12.2007 |
| Brutobedrag | Afschrijving | Nettowaarde | Brutobedrag | Afschrijving | Nettowaarde |
| Klanten | 4 833 | (175) | 4 658 | 3 897 | (171) | 3 726 |
| Lidstaten | 2 576 | (1 204) | 1 372 | 2 873 | (1 256) | 1 617 |
| Overige | 111 | (13) | 98 | 111 | (13) | 98 |
| Totaal | 7 520 | (1 392) | 6 128 | 6 881 | (1 440) | 5 441 |

(miljoen EUR)

Groep

Op 31.12.2008

Op 31.12.2007

Brutobedrag

Afschrijving

Nettowaarde

Brutobedrag

Afschrijving

Nettowaarde

Klanten

4 833

(175)

4 658

3 897

(171)

3 726

Lidstaten

2 576

(1 204)

1 372

2 873

(1 256)

1 617

Overige

111

(13)

98

111

(13)

98

Totaal

Totaal

7 520

7 520

(1 392)

(1 392)

6 128

6 128

6 881

6 881

(1 440)

(1 440)

5 441

5 441

2.10.2.1.   Klanten

Dit zijn invorderingsopdrachten die per 31 december 2008 als nog te innen vastgestelde rechten zijn geboekt en die nog niet in een andere balansrubriek zijn opgenomen. Het grootste deel van dit saldo heeft betrekking op geldboeten die door de Commissie zijn opgelegd voor een brutobedrag van 4,590 miljard EUR. Op 31 december 2008 waren voor deze vorderingen garanties voor in totaal 2,403 miljoen EUR ontvangen (in 2007: 2,563 miljard EUR), waarbij werd aangegeven dat de ontvanger van de geldboete beroep wenste aan te tekenen. Sedert het einde van het jaar werd voor deze vordering nog eens 1,304 miljard EUR ontvangen, alsook aanvullende garanties ten belope van 744 miljoen EUR.

2.10.2.2.   Vorderingen op de lidstaten

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Vorderingen op het ELGF |
| Vorderingen op het ELGF | 684 | 902 |
| Afgeschreven | (392) | (483) |
| Totaal | 292 | 419 |
| Betaalde en bij de lidstaten terugvorderbare BTW | 36 | 24 |
| Eigen middelen |
| Vastgesteld in de A-boekhouding, nog te innen | 97 | 75 |
| Vastgesteld in de specifieke boekhouding, nog te innen | 1 260 | 1 333 |
| Afgeschreven | (812) | (773) |
| Overige | 16 | 38 |
| Totaal | 561 | 673 |
| Overige vorderingen op de lidstaten | 483 | 501 |
| Totaal | 1 372 | 1 617 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Vorderingen op het ELGF

Vorderingen op het ELGF

Vorderingen op het ELGF

684

902

Afgeschreven

(392)

(483)

Totaal

Totaal

292

292

419

419

Betaalde en bij de lidstaten terugvorderbare BTW

Betaalde en bij de lidstaten terugvorderbare BTW

36

36

24

24

Eigen middelen

Eigen middelen

Vastgesteld in de A-boekhouding, nog te innen

97

75

Vastgesteld in de specifieke boekhouding, nog te innen

1 260

1 333

Afgeschreven

(812)

(773)

Overige

16

38

Totaal

Totaal

561

561

673

673

Overige vorderingen op de lidstaten

Overige vorderingen op de lidstaten

483

483

501

501

Totaal

Totaal

1 372

1 372

1 617

1 617

Vorderingen op het ELGF

Deze post dekt de bedragen die door de begunstigden van het ELGF verschuldigd waren op 31 december 2008, zoals die door de lidstaten werden ingediend en gewaarmerkt op 15 oktober 2008 met aftrek van 20 % van het bedrag, het percentage dat de lidstaten mogen inhouden voor administratieve kosten. Er werd een raming gemaakt voor de vorderingen die in de periode gaande van de indiening tot 31 december 2008 ontstonden. De Commissie raamt ook een afschrijving van de bedragen die begunstigden verschuldigd zijn en die zij waarschijnlijk niet zal kunnen innen. Dat een dergelijke aanpassing wordt gedaan, betekent niet dat de Commissie afziet van een toekomstige inning van de betrokken bedragen.

Eigen middelen

Aangezien de lidstaten 25 % van de traditionele eigen middelen als inningskosten mogen inhouden, worden de bovenvermelde cijfers weergegeven na aftrek van deze vermindering. Op basis van de ramingen die de lidstaten hebben verstrekt, is een afschrijving ter waarde van 812 miljoen EUR afgetrokken van de post „vorderingen op de lidstaten”. Dit betekent echter niet dat de Commissie afziet van een toekomstige inning van de betrokken bedragen.

Overige vorderingen op de lidstaten

Onder „overige vorderingen op de lidstaten” is 120 miljoen EUR aan terugvorderingen van uitgaven opgenomen, alsook 244 miljoen EUR aan ELGF-voorschotten.

2.10.3.   Overlopende posten

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Toegerekende baten | 5 402 | 6 129 |
| Uitgestelde lasten | 223 | 243 |
| Overige | 30 | 51 |
| Totaal | 5 655 | 6 423 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Toegerekende baten

5 402

6 129

Uitgestelde lasten

223

243

Overige

30

51

Totaal

Totaal

5 655

5 655

6 423

6 423

Het belangrijkste bedrag in deze rubriek zijn toegerekende baten ten belope van 5,402 miljard EUR.

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Toegerekende baten | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Eigen middelen | 2 576 | 2 730 |
| Bestemmingsontvangen op het gebied van landbouw november en december | 1 261 | 1 310 |
| Herstructurering suiker | 911 | 1 516 |
| ELGF: nog niet-uitgevoerde conformiteitsbeschikkingen | 368 | 350 |
| Cohesiefonds en EFRO: financiële correcties | 146 | — |
| EVF | 32 | 82 |
| Overige toegerekende baten | 108 | 141 |
| Totaal toegerekende baten | 5 402 | 6 129 |

(miljoen EUR)

Toegerekende baten

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Eigen middelen

2 576

2 730

Bestemmingsontvangen op het gebied van landbouw november en december

1 261

1 310

Herstructurering suiker

911

1 516

ELGF: nog niet-uitgevoerde conformiteitsbeschikkingen

368

350

Cohesiefonds en EFRO: financiële correcties

146

—

EVF

32

82

Overige toegerekende baten

108

141

Totaal toegerekende baten

Totaal toegerekende baten

5 402

5 402

6 129

6 129

In deze rubriek zijn ook uitgestelde lasten ten belope van in totaal 223 miljoen EUR opgenomen. Die bestaan voornamelijk uit vooruitbetalingen ten belope van 34 miljoen EUR voor kantoorhuur, 25 miljoen EUR voor kantoorrenovatie, 16 miljoen EUR rente voor leases van vaste activa, 37 miljoen EUR voor de Europese school en 59 miljoen EUR die betaald is uit hoofde van bilaterale visserijovereenkomsten met derde landen.

Overige toegerekende baten zijn achterstandsrente, toegerekende bankrente en toegerekende rente op voorfinancieringen.

2.11.   GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Niet aan restricties onderhevige geldmiddelen: |
| Rekeningen bij schatkisten en centrale banken | 15 039 | 11 313 |
| Rekeningen-courant | 1 415 | 956 |
| Gelden ter goede rekening | 35 | 81 |
| Transfers (geld in omloop) | 26 | 2 |
| Kortetermijndeposito's en andere kasequivalenten | 1 456 | 1 367 |
| Totaal | 17 971 | 13 719 |
| Aan restricties onderhevige geldmiddelen | 5 753 | 5 037 |
| Totaal | 23 724 | 18 756 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Niet aan restricties onderhevige geldmiddelen:

Niet aan restricties onderhevige geldmiddelen:

Rekeningen bij schatkisten en centrale banken

15 039

11 313

Rekeningen-courant

1 415

956

Gelden ter goede rekening

35

81

Transfers (geld in omloop)

26

2

Kortetermijndeposito's en andere kasequivalenten

1 456

1 367

Totaal

Totaal

17 971

17 971

13 719

13 719

Aan restricties onderhevige geldmiddelen

Aan restricties onderhevige geldmiddelen

5 753

5 753

5 037

5 037

Totaal

Totaal

23 724

23 724

18 756

18 756

Voor het kasstroomoverzicht omvatten geldmiddelen en kasequivalenten het volgende:

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten | 23 724 | 18 756 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten – Garantiefonds (zie toelichting 2.3.3) | 205 | 249 |
| Totaal | 23 929 | 19 005 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Geldmiddelen en kasequivalenten

23 724

18 756

Geldmiddelen en kasequivalenten – Garantiefonds (zie toelichting 2.3.3)

2.3.3

205

249

Totaal

Totaal

23 929

23 929

19 005

19 005

2.11.1.   Niet aan restricties onderhevige geldmiddelen

Niet aan restricties onderhevige geldmiddelen omvatten alle financiële tegoeden van de Commissie op haar rekeningen in alle lidstaten en EVA-landen (bij de schatkist of de centrale bank) en op rekeningen-courant, gelden ter goede rekening, kortetermijndeposito's en kleine kassen.

Het relatief hoge saldo bij de schatkisten en de centrale banken is het gevolg van het feit dat na de rectificatiebegroting die aan het einde van het jaar werd opgesteld, aan de lidstaten een bedrag van 6,627 miljard EUR moest worden terugbetaald, wat begin 2009 gebeurde. De daarmee verband houdende verplichting is onder de vlottende verplichtingen opgenomen (zie ook toelichting 2.18.2). Ook de geldmiddelen uit nog-niet gebruikte bestemmingsontvangsten (5,2 miljard EUR), die niet aan de lidstaten kunnen worden terugbetaald, en het bedrag van 2,1 miljard EUR, dat ingehouden werd om naar 2009 overgedragen betalingskredieten te dekken, hadden een effect op het saldo aan het einde van het jaar. Voorts moet het begrotingsresultaat van 1,8 miljard EUR aan de lidstaten worden terugbetaald door het in mindering te brengen op de bedragen die zij voor 2009 verschuldigd zijn.

2.18.2

2.11.2.   Aan restricties onderhevige geldmiddelen

Aan restricties onderhevige geldmiddelen omvatten bedragen die worden ontvangen uit door de Commissie opgelegde geldboeten in nog niet afgesloten zaken. Zij staan op speciaal daarvoor bestemde rekeningen die niet voor andere activiteiten worden gebruikt.

NIET-VLOTTENDE PASSIVA

2.12.   PERSONEELSBELONINGEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Pensioenen - personeel | 32 867 | 30 212 |
| Pensioenen – anderen | 696 | 481 |
| Gemeenschappelijk stelsel van ziektekostenverzekering | 3 993 | 2 787 |
| Totaal | 37 556 | 33 480 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Pensioenen - personeel

32 867

30 212

Pensioenen – anderen

696

481

Gemeenschappelijk stelsel van ziektekostenverzekering

3 993

2 787

Totaal

Totaal

37 556

37 556

33 480

33 480

2.12.1.   Pensioenen - personeel

Op 31 december 2008 was op de communautaire pensioenregeling de laatste versie van het statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen (die op 1 mei 2004 in werking is getreden) van toepassing. De communautaire pensioenregeling is rechtstreeks van toepassing in alle lidstaten. De communautaire pensioenregeling behelst de diverse soorten pensioenen en uitkeringen (ouderdoms-, invaliditeits- en overlevingspensioenen). Krachtens artikel 83 van het ambtenarenstatuut komen de uitkeringen krachtens de communautaire pensioenregeling ten laste van de begroting van de Gemeenschappen. Er is voor deze verplichting geen kapitaaldekking, doch de lidstaten waarborgen gezamenlijk de uitbetaling van deze uitkeringen volgens de verdeelsleutel die voor de financiering van deze uitgaven is vastgesteld. Tevens dragen de ambtenaren door middel van een verplichte bijdrage voor een derde bij in de langetermijnfinanciering van de communautaire pensioenregeling. Het bedrag van deze bijdrage wordt jaarlijks herzien en aangepast teneinde te garanderen dat deze bijdragen (momenteel 10,9 % van het basissalaris) volstaan om elk jaar een derde van de tijdens het jaar verworven rechten te financieren.

De verplichtingen van de pensioenregeling werden op basis van het aantal personeelsleden en gepensioneerden op 31 december 2008 en de regels van het op die datum van toepassing zijnde statuut geëvalueerd. In deze waardering werd rekening gehouden met de beloningen wegens ouderdom, invaliditeit en overleving (verschillende pensioencategorieën plus invaliditeitsuitkering). Zij werd uitgevoerd volgens de methodiek van IPSAS 25. Dit is een internationale boekhoudnorm volgens welke de werkgever zijn verplichting op actuariële grondslag waardeert, rekening houdend met de contractuele uitkeringen tijdens de actieve diensttijd van de werknemers en met de verwachte loonontwikkeling.

Om deze verplichting te berekenen, werd de actuariële waarderingsmethode gebruikt die bekend staat als de „projected unit credit”-methode. De voornaamste actuariële hypotheses die op de waarderingsdatum beschikbaar waren en voor de waardering werden gebruikt, zijn de volgende:

| (1) | De nominale disconteringsvoet (3,9 %) werd gebaseerd op staatsobligaties in de eurozone in december 2008 voor een duur die min of meer overeenkomt met die van de regeling (19 jaar), als een raming van de rendementscurve van nulcouponobligaties in euro in december 2008 voor dezelfde duur. Volgens IPSAS 25 moet het inflatiepercentage een over de duur van de regeling verwacht inflatiepercentage zijn: het moet dan op verwachte waarden worden gebaseerd zoals uitgedrukt door aan een index gekoppelde obligaties op de Europese financiële markten. Het verwachte inflatiepercentage op lange termijn bedroeg 1,8 % en bijgevolg bedroeg de reële disconteringsvoet 2,1 %. |
| --- | --- |

(1)

De nominale disconteringsvoet (3,9 %) werd gebaseerd op staatsobligaties in de eurozone in december 2008 voor een duur die min of meer overeenkomt met die van de regeling (19 jaar), als een raming van de rendementscurve van nulcouponobligaties in euro in december 2008 voor dezelfde duur. Volgens IPSAS 25 moet het inflatiepercentage een over de duur van de regeling verwacht inflatiepercentage zijn: het moet dan op verwachte waarden worden gebaseerd zoals uitgedrukt door aan een index gekoppelde obligaties op de Europese financiële markten. Het verwachte inflatiepercentage op lange termijn bedroeg 1,8 % en bijgevolg bedroeg de reële disconteringsvoet 2,1 %.

| (2) | Voor de berekening werd de International Civil Servants Life Table 2008 gebruikt. Deze nieuwe sterftetabel werd in 2008 ontwikkeld in samenwerking met de Joint Pensions Administrative Section en werd voor het eerst gebruikt voor de berekening van de pensioenbijdrage die vanaf 1 juli 2008 van kracht is. Deze nieuwe tabel vervangt de vroegere EU-2004 sterftetabel die bij vroegere waarderingen van de verplichting werd gebruikt. |
| --- | --- |

(2)

Voor de berekening werd de International Civil Servants Life Table 2008 gebruikt. Deze nieuwe sterftetabel werd in 2008 ontwikkeld in samenwerking met de Joint Pensions Administrative Section en werd voor het eerst gebruikt voor de berekening van de pensioenbijdrage die vanaf 1 juli 2008 van kracht is. Deze nieuwe tabel vervangt de vroegere EU-2004 sterftetabel die bij vroegere waarderingen van de verplichting werd gebruikt.

| (3) | De algemene salaristoename, die gelijk is aan de algemene herwaardering van de pensioenen, werd gebaseerd op een over twaalf jaar voortschrijdend gemiddelde van herwaardingsstatistieken van salarissen en pensioenen voor de periode 1997-2008, en bedroeg 0,3 %. De individuele salaristoename bovenop de algemene salaristoename werd aangepast, zodat zij rekening hield met de promoties van 2008. Deze tabel splitst het percentage van de individuele salaristoename uit per rang, salaristrap en het verwachte jaar van pensionering in de periode 2009 tot 2053. |
| --- | --- |

(3)

De algemene salaristoename, die gelijk is aan de algemene herwaardering van de pensioenen, werd gebaseerd op een over twaalf jaar voortschrijdend gemiddelde van herwaardingsstatistieken van salarissen en pensioenen voor de periode 1997-2008, en bedroeg 0,3 %. De individuele salaristoename bovenop de algemene salaristoename werd aangepast, zodat zij rekening hield met de promoties van 2008. Deze tabel splitst het percentage van de individuele salaristoename uit per rang, salaristrap en het verwachte jaar van pensionering in de periode 2009 tot 2053.

| (4) | Huwelijkscoefficiënten voor actieve ambtenaren bij hun pensionering werden gebaseerd op statistieken over de ambtenarenpopulatie en bedragen 84 % voor mannen en 38 % voor vrouwen. Voor gewezen ambtenaren (gepensioneerden en invaliden) werd rekening gehouden met de werkelijke huwelijkse staat. |
| --- | --- |

(4)

Huwelijkscoefficiënten voor actieve ambtenaren bij hun pensionering werden gebaseerd op statistieken over de ambtenarenpopulatie en bedragen 84 % voor mannen en 38 % voor vrouwen. Voor gewezen ambtenaren (gepensioneerden en invaliden) werd rekening gehouden met de werkelijke huwelijkse staat.

| (5) | Er werd uitgegaan van pensionering op het moment waarop de ambtenaar volledige pensioenrechten geniet, rekening houdend met de korting voor vervroegde uittreding en de zogeheten „Barcelona incentive” om later met pensioen te gaan, ten laatste op 65 jaar. |
| --- | --- |

(5)

Er werd uitgegaan van pensionering op het moment waarop de ambtenaar volledige pensioenrechten geniet, rekening houdend met de korting voor vervroegde uittreding en de zogeheten „Barcelona incentive” om later met pensioen te gaan, ten laatste op 65 jaar.

| (6) | De berekeningen van de brutopensioenen en de gezinstoelagen geschieden overeenkomstig het statuut. |
| --- | --- |

(6)

De berekeningen van de brutopensioenen en de gezinstoelagen geschieden overeenkomstig het statuut.

De verplichtingen omvatten de voorheen vastgestelde rechten voor de volgende personen:

| (1) | Het personeel in actieve dienst op 31 december 2008 bij alle instellingen en agentschappen die onder de communautaire pensioenregeling vallen. |
| --- | --- |

(1)

Het personeel in actieve dienst op 31 december 2008 bij alle instellingen en agentschappen die onder de communautaire pensioenregeling vallen.

| (2) | Het personeel dat zich in een uitgestelde situatie bevindt, d.w.z. personeel dat tijdelijk of definitief de instellingen heeft verlaten met behoud van rechten in de communautaire pensioenregeling (uitsluitend die met ten minste tien dienstjaren). |
| --- | --- |

(2)

Het personeel dat zich in een uitgestelde situatie bevindt, d.w.z. personeel dat tijdelijk of definitief de instellingen heeft verlaten met behoud van rechten in de communautaire pensioenregeling (uitsluitend die met ten minste tien dienstjaren).

| (3) | De gewezen ambtenaren en andere personeelsleden die een ouderdomspensioen ontvangen. |
| --- | --- |

(3)

De gewezen ambtenaren en andere personeelsleden die een ouderdomspensioen ontvangen.

| (4) | De gewezen ambtenaren en andere personeelsleden die een invaliditeitspensioen ontvangen. |
| --- | --- |

(4)

De gewezen ambtenaren en andere personeelsleden die een invaliditeitspensioen ontvangen.

| (5) | De gewezen ambtenaren en andere personeelsleden die een invaliditeitsuitkering ontvangen. |
| --- | --- |

(5)

De gewezen ambtenaren en andere personeelsleden die een invaliditeitsuitkering ontvangen.

| (6) | De gerechtigden van een overlevingspensioen (weduwen of weduwnaars, wezen en personen ten laste). |
| --- | --- |

(6)

De gerechtigden van een overlevingspensioen (weduwen of weduwnaars, wezen en personen ten laste).

De resultaten die in het kader van deze waardering werden verkregen, werden vergeleken met de vorige actuariële waardering op 31 december 2007.

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Ontwikkeling in de pensioenverplichting | Bedrag |
| Bruto pensioenverplichting op 31 december 2007 | 33 222 |
| Kosten van diensttijd | 1 161 |
| Rentekost | 1 593 |
| Betaalde beloningen | (978) |
| Actuariële verliezen | 1 237 |
| Wijzigingen ingevolge nieuwkomers | 260 |
| Brutopensioenverplichting op 31 december 2008 | 36 495 |

(miljoen EUR)

Ontwikkeling in de pensioenverplichting

Bedrag

Bruto pensioenverplichting op 31 december 2007

33 222

Kosten van diensttijd

1 161

Rentekost

1 593

Betaalde beloningen

(978)

Actuariële verliezen

1 237

Wijzigingen ingevolge nieuwkomers

260

Brutopensioenverplichting op 31 december 2008

Brutopensioenverplichting op 31 december 2008

36 495

36 495

De voornaamste opmerkingen zijn:

| — | De bruto actuariële verplichting werd gewaardeerd op 36,495 miljard EUR op 31 december 2008 (in 2007: 33,222 miljard EUR). Hieraan is het effect van een correctiecoëfficiënt van 1,277 miljard EUR toegevoegd (in 2007: 1,345 miljard EUR). Belastingen die door de begunstigden moeten worden betaald, worden van de totale brutoverplichting afgetrokken om te komen tot de nettoverplichting die in de balans wordt opgenomen (aangezien van de betaling van de pensioenen belastingen worden afgetrokken die in het jaar van betaling bij de ontvangsten van de Gemeenschappen worden geboekt). Deze nettoverplichting (brutoverplichting verminderd met belastingen) op 31 december 2008 is dus op 32,867 miljard EUR geraamd. |
| --- | --- |

—

De bruto actuariële verplichting werd gewaardeerd op 36,495 miljard EUR op 31 december 2008 (in 2007: 33,222 miljard EUR). Hieraan is het effect van een correctiecoëfficiënt van 1,277 miljard EUR toegevoegd (in 2007: 1,345 miljard EUR). Belastingen die door de begunstigden moeten worden betaald, worden van de totale brutoverplichting afgetrokken om te komen tot de nettoverplichting die in de balans wordt opgenomen (aangezien van de betaling van de pensioenen belastingen worden afgetrokken die in het jaar van betaling bij de ontvangsten van de Gemeenschappen worden geboekt). Deze nettoverplichting (brutoverplichting verminderd met belastingen) op 31 december 2008 is dus op 32,867 miljard EUR geraamd.

| — | De reële disconteringsvoet wijzigde van 2,4 % in 2007 tot 2,1 % in 2008. Wanneer ook het algemene effect van de salarisgroei (0,4 % in 2007 en 0,3 % in 2008) in aanmerking wordt genomen, wijzigde de nettodisconteringsvoet van 2,0 % in 2007 tot 1,8 % in 2008. Dit is een van de hoofdredenen voor de afname van de globale verplichting. |
| --- | --- |

—

De reële disconteringsvoet wijzigde van 2,4 % in 2007 tot 2,1 % in 2008. Wanneer ook het algemene effect van de salarisgroei (0,4 % in 2007 en 0,3 % in 2008) in aanmerking wordt genomen, wijzigde de nettodisconteringsvoet van 2,0 % in 2007 tot 1,8 % in 2008. Dit is een van de hoofdredenen voor de afname van de globale verplichting.

| — | Het voornaamste actuariële verlies is het gevolg van de daling van de disconteringsvoet (1,867 miljard EUR), die ten dele gecompenseerd wordt door winsten ingevolge andere actuariële veronderstellingen. |
| --- | --- |

—

Het voornaamste actuariële verlies is het gevolg van de daling van de disconteringsvoet (1,867 miljard EUR), die ten dele gecompenseerd wordt door winsten ingevolge andere actuariële veronderstellingen.

| — | Het aantal leden van de pensioenregeling steeg met 2 919 personen. |
| --- | --- |

—

Het aantal leden van de pensioenregeling steeg met 2 919 personen.

| — | De volledige ontwikkeling van de verplichting wordt in de economische resultatenrekening verwerkt. |
| --- | --- |

—

De volledige ontwikkeling van de verplichting wordt in de economische resultatenrekening verwerkt.

2.12.2.   Pensioenen – anderen

Dit betreft de verplichting opgenomen betreffende de pensioenverplichtingen voor de leden en gewezen leden van de Commissie, het Hof van Justitie (en het Gerecht van eerste aanleg), de Rekenkamer, de secretarissen-generaal van de Raad, de Ombudsman, de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming en het Gerecht voor ambtenarenzaken van de Europese Unie. In deze rubriek is ook een verplichting opgenomen betreffende de pensioenen van bepaalde Parlementsleden.

2.12.3.   Gemeenschappelijk stelsel van ziektekostenverzekering

Er is ook een waardering gemaakt voor de geraamde verplichting die de Gemeenschappen zullen hebben in verband met hun bijdragen aan het gemeenschappelijke stelsel van ziektekostenverzekering voor hun gepensioneerde personeelsleden. De verplichting is gewaardeerd op 4,248 miljard EUR. Fondsbeleggingen zijn van deze brutoverplichting afgetrokken en beliepen in totaal 255 miljoen EUR (in 2007: 260 miljoen EUR). In de berekeningen is rekening gehouden met actieve ambtenaren en gepensioneerden uit verschillende instellingen en agentschappen van de EU, en hun gezinsleden, en actieve leden en gepensioneerden van de Commissie, de Rekenkamer, het Hof van Justitie, de Raad, de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming en de Europese Ombudsman. De disconteringsvoet en de algemene salarisgroei die voor de berekening zijn gebruikt, zijn dezelfde als die welke voor de waardering van de pensioenverplichting zijn gebruikt (zie hierboven). De actuariële verliezen ingevolge wijzigingen in de actuariële veronderstellingen (bv. de disconteringsvoet) en de toename van de gemiddelde kosten van gezondheidszorg zijn de voornaamste redenen voor de aanzienlijke toename van de verplichting.

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Ontwikkeling in de verplichting gemeenschappelijk stelsel van ziektekostenverzekering | Bedrag |
| Brutoverplichting op 31 december 2007 | 3 047 |
| Normale kosten | 133 |
| Rentekosten | 146 |
| Betaalde beloningen | (92) |
| Actuariële verliezen | 1 014 |
| Brutoverplichting op 31 december 2008 | 4 248 |
| Verminderd met de fondsbeleggingen | (255) |
| Nettoverplichting op 31 december 2008 | 3 993 |

(miljoen EUR)

Ontwikkeling in de verplichting gemeenschappelijk stelsel van ziektekostenverzekering

Bedrag

Brutoverplichting op 31 december 2007

3 047

Normale kosten

133

Rentekosten

146

Betaalde beloningen

(92)

Actuariële verliezen

1 014

Brutoverplichting op 31 december 2008

4 248

Verminderd met de fondsbeleggingen

(255)

Nettoverplichting op 31 december 2008

Nettoverplichting op 31 december 2008

3 993

3 993

2.13.   VOORZIENINGEN OP LANGE TERMIJN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Bedrag op 31.12.2007 | Aanvullende bepalingen | Teruggeboekte ongebruikte bedragen | Gebruikte bedragen | Overdracht op korte termijn | Huidige discontowaarde | Bedrag op 31.12.2008 |
| Rechtszaken | 297 | 169 | (39) | (6) | 0 | 0 | 421 |
| Ontmanteling kerninstallaties | 744 | 0 | 0 | 0 | (34) | 109 | 819 |
| Financieel | 14 | 8 | 0 | 0 | (11) | 1 | 12 |
| Overige | 24 | 86 | (16) | (2) | (3) | 0 | 89 |
| Totaal | 1 079 | 263 | (55) | (8) | (48) | 110 | 1 341 |

(miljoen EUR)

Bedrag op 31.12.2007

Aanvullende bepalingen

Teruggeboekte ongebruikte bedragen

Gebruikte bedragen

Overdracht op korte termijn

Huidige discontowaarde

Bedrag op 31.12.2008

Rechtszaken

297

169

(39)

(6)

0

0

421

Ontmanteling kerninstallaties

744

0

0

0

(34)

109

819

Financieel

14

8

0

0

(11)

1

12

Overige

24

86

(16)

(2)

(3)

0

89

Totaal

Totaal

1 079

1 079

263

263

(55)

(55)

(8)

(8)

(48)

(48)

110

110

1 341

1 341

Rechtszaken

Dit is de raming van de bedragen die waarschijnlijk na 2009 zullen moeten worden betaald in verband met een aantal lopende rechtszaken. Het grootste bedrag, namelijk 403 miljoen EUR, betreft rechtszaken die op 31 december 2008 lopend waren in verband met financiële correcties voor uitgaven van het ELGF en andere rechtszaken in verband met landbouwuitgaven.

Ontmanteling kerninstallaties

In 2002 heeft een consortium van onafhankelijke deskundigen een studie verricht en de kosten van de ontmanteling van de kerninstallaties van het GCO en het afvalbeheerprogramma geraamd. Deze raming van 1,145 miljard EUR (inclusief 76 miljoen EUR voor de verwezenlijking van de „green field”-optie, d.w.z. de totale verwijdering van alle gebouwen) dient als uitgangspunt voor de voorziening die in de financiële staten dient te worden opgenomen. In overeenstemming met de boekhoudregels van de Gemeenschappen is deze voorziening voor inflatie geïndexeerd (tegen een percentage van 2,5 %) en vervolgens omgerekend naar de netto contante waarde ervan (met behulp van de swapcurve van de nulcoupon in euro). Op 31 december 2008 resulteerde dat in een voorziening van 1,072 miljard EUR, verminderd met de tot dusver gemaakte kosten (164 miljoen EUR), wat neerkomt op 908 miljoen EUR, opgesplitst in 89 miljoen EUR (bedrag dat naar verwachting in 2009 zal worden betaald) en 819 miljoen EUR (daarna te betalen bedrag).

Gezien de geraamde duur van dit programma (ongeveer dertig jaar) moet worden opgemerkt dat er enige onzekerheid bestaat ten aanzien van deze raming, en dat de uiteindelijke kosten van de huidige raming kunnen afwijken.

Financiële bepalingen

In het kader van de MKB-garantiefaciliteit 1998 en van de MKB-garantiefaciliteit 2001, is het EIF bevoegd in eigen naam, evenwel ten behoeve en voor rekening van de Commissie, garanties te verstrekken. Het financiële risico dat verbonden is aan de opgevraagde en de niet-opgevraagde garanties is echter beperkt. Op de balansdatum stemmen de financiële voorzieningen voor beide faciliteiten overeen met de betalingsverplichtingen tegenover financiële tussenpersonen verminderd met de nettobetalingsaanvragen die tot op die datum zijn ingediend. De financiële voorzieningen op lange termijn worden omgerekend tot hun netto contante waarde (met behulp van de swapcurve van de nulcoupon in euro).

Overige bepalingen

Het belangrijkste bedrag hier heeft betrekking op de ramingen van de bijdragen van de Gemeenschappen aan verschillende lidstaten in het kader van het Veterinair Noodfonds voor bepaalde dierziekten die zijn uitgebroken, en beloopt in totaal 101 miljoen EUR (in 2007: 42 miljoen EUR), opgesplitst in 14 miljoen EUR (bedrag dat naar verwachting in 2009 zal worden vereffend) en 87 miljoen EUR (daarna te vereffenen bedrag).

2.14.   FINANCIËLE VERPLICHTINGEN OP LANGE TERMIJN

2.14.1.   Leningen

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Naam | Saldo op 31.12.2007 | Nieuwe leningen | Aflossingen | Wisselkoersverschillen | Verandering in boekwaarde | Saldo op 31.12.2008 |
| MFB | 792 | 0 | (129) | 0 | 0 | 663 |
| Betalings-balans | 0 | 2 000 | 0 | 0 | 4 | 2 004 |
| EURATOM | 482 | 15 | (5) | 1 | 1 | 494 |
| EGKS in liquidatie | 424 | 0 | (66) | (73) | (3) | 282 |
| Totaal | 1 698 | 2 015 | (200) | (72) | 2 | 3 443 |

(miljoen EUR)

Naam

Saldo op 31.12.2007

Nieuwe leningen

Aflossingen

Wisselkoersverschillen

Verandering in boekwaarde

Saldo op 31.12.2008

MFB

792

0

(129)

0

0

663

Betalings-balans

0

2 000

0

0

4

2 004

EURATOM

482

15

(5)

1

1

494

EGKS in liquidatie

424

0

(66)

(73)

(3)

282

Totaal

Totaal

1 698

1 698

2 015

2 015

(200)

(200)

(72)

(72)

2

2

3 443

3 443

Opsplitsing van leningen in korte en lange termijn

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Leningen | Looptijd < 1 jaar | Looptijd > 1 jaar | Totaal op 31.12.2008 |
| MFB | 25 | 638 | 663 |
| Betalingsbalans | 0 | 2 004 | 2 004 |
| EURATOM | 0 | 494 | 494 |
| EGKS in liquidatie | 69 | 213 | 282 |
| Totaal | 94 | 3 349 | 3 443 |

(miljoen EUR)

Leningen

Looptijd < 1 jaar

Looptijd > 1 jaar

Totaal op 31.12.2008

MFB

25

638

663

Betalingsbalans

0

2 004

2 004

EURATOM

0

494

494

EGKS in liquidatie

69

213

282

Totaal

Totaal

94

94

3 349

3 349

3 443

3 443

In deze rubriek zijn de leningen van de Europese Gemeenschappen met vervaldatum over meer dan een jaar opgenomen (opgelet: alle cijfers van vorig jaar voor de MFB gelden na aftrek van de bedragen aangehouden door het Garantiefonds). De leningen omvatten de in een waardepapier belichaamde schulden, die 3,131 miljard EUR belopen (in 2007: 1,344 miljard EUR). De veranderingen in boekwaarde stemmen overeen met de veranderingen in de vervallen rente vermeerderd met, in het geval van de leningen van de EGKS in liquidatie, de jaarlijkse afschrijving van alle materiële transactiekosten die bij aanvang werden gemaakt, berekend volgens de effectieverentemethode. De effectieve rentevoeten (uitgedrukt als een rente-interval) waren als volgt:

| Leningen | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| --- | --- | --- |
| MFB | 3,022 % - 5,29 % | 3,816 % - 4,822 % |
| Euratom | 3,348 % - 5,6775 % | 4,366 % - 5,6775 % |
| Betalingsbalans | 3,25 % | — |
| EGKS in liquidatie | 4,939 % - 11,875 % (6) | 4,375 % - 11,875 % (6) |

Leningen

31.12.2008

31.12.2007

MFB

3,022 % - 5,29 %

3,816 % - 4,822 %

Euratom

3,348 % - 5,6775 %

4,366 % - 5,6775 %

Betalingsbalans

3,25 %

—

EGKS in liquidatie

4,939 % - 11,875 % (6)

6

4,375 % - 11,875 % (6)

6

2.14.2.   Voor handelsdoeleinden aangehouden verplichtingen

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Swaps aangehouden door de EGKS in liquidatie | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Op lange termijn | 0 | 7 |
| Op korte termijn | 25 | 4 |
| Totaal | 25 | 11 |

(miljoen EUR)

Swaps aangehouden door de EGKS in liquidatie

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Op lange termijn

0

7

Op korte termijn

25

4

Totaal

Totaal

25

25

11

11

Zie de toelichtingen 2.3.4.2 en 2.8.2 voor meer informatie over de voor handelsdoeleinden aangehouden activa.

2.3.4.2

2.8.2

2.15.   OVERIGE VERPLICHTINGEN OP LANGE TERMIJN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Financiëleleaseschulden | 1 770 | 1 519 |
| Gebouwen betaald in termijnen | 403 | 427 |
| Overige | 53 | 43 |
| Totaal | 2 226 | 1 989 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Financiëleleaseschulden

1 770

1 519

Gebouwen betaald in termijnen

403

427

Overige

53

43

Totaal

Totaal

2 226

2 226

1 989

1 989

Deze rubriek betreft voornamelijk leaseverplichtingen met vervaldatum over meer dan een jaar (zie toelichting 2.2). Ook inbegrepen zijn bedragen die betrekking hebben op bepaalde gebouwen die de Commissie heeft gekocht, waarbij de aankoopprijs in termijnen zal worden betaald. Het gaat niet om leasecontracten, aangezien het eigendomsrecht onmiddellijk op de Commissie is overgegaan.

2.2

VLOTTENDE PASSIVA

2.16.   VOORZIENINGEN OP KORTE TERMIJN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Bedrag op 31.12.2007 | Aanvullende bepalingen | Teruggeboekte ongebruikte bedragen | Gebruikte bedragen | Naar/van andere rubrieken overgedragen bedragen | Huidige discontowaarde | Bedrag op 31.12.2008 |
| Rechtszaken | 28 | 7 | (3) | (16) | 0 | 0 | 16 |
| Ontmanteling kerninstallaties | 78 | 0 | 0 | (25) | 34 | 2 | 89 |
| Financieel | 233 | 1 | 0 | (44) | 11 | 1 | 202 |
| Overige | 30 | 28 | (10) | (10) | 3 | 0 | 41 |
| Totaal | 369 | 36 | (13) | (95) | 48 | 3 | 348 |

(miljoen EUR)

Bedrag op 31.12.2007

Aanvullende bepalingen

Teruggeboekte ongebruikte bedragen

Gebruikte bedragen

Naar/van andere rubrieken overgedragen bedragen

Huidige discontowaarde

Bedrag op 31.12.2008

Rechtszaken

28

7

(3)

(16)

0

0

16

Ontmanteling kerninstallaties

78

0

0

(25)

34

2

89

Financieel

233

1

0

(44)

11

1

202

Overige

30

28

(10)

(10)

3

0

41

Totaal

Totaal

369

369

36

36

(13)

(13)

(95)

(95)

48

48

3

3

348

348

Deze rubriek omvat het deel van de voorzieningen met vervaldatum binnen het jaar.

2.17.   FINANCIËLE VERPLICHTINGEN OP KORTE TERMIJN

In deze rubriek zijn leningen ten belope van 94 miljoen EUR opgenomen met vervaldatum binnen de twaalf maanden na de balansdatum (zie toelichting 2.14.1) en 25 miljoen EUR in verband met voor verkoop beschikbare verplichtingen (zie toelichting 2.14.2).

94 miljoen EUR

2.14.1

25 miljoen EUR

2.14.2

2.18.   CREDITEUREN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Kortlopend deel van verplichtingen op lange termijn | 64 | 65 |
| Kortlopende schulden | 12 026 | 13 939 |
| Diverse schulden | 115 | 189 |
| Overlopende posten | 77 472 | 81 187 |
| Totaal | 89 677 | 95 380 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Kortlopend deel van verplichtingen op lange termijn

64

65

Kortlopende schulden

12 026

13 939

Diverse schulden

115

189

Overlopende posten

77 472

81 187

Totaal

Totaal

89 677

89 677

95 380

95 380

2.18.1.   Kortlopend deel van de verplichtingen op lange termijn

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Financiëleleaseschulden | 52 | 32 |
| Overige | 12 | 33 |
| Totaal | 64 | 65 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Financiëleleaseschulden

52

32

Overige

12

33

Totaal

Totaal

64

64

65

65

2.18.2.   Kortlopende schulden

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Soort | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Lidstaten | 11 386 | 12 328 |
| Leveranciers en overige | 1 175 | 2 244 |
| Subsidiabiliteit te controleren | (535) | (633) |
| Totaal | 12 026 | 13 939 |

(miljoen EUR)

Soort

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Lidstaten

11 386

12 328

Leveranciers en overige

1 175

2 244

Subsidiabiliteit te controleren

(535)

(633)

Totaal

Totaal

12 026

12 026

13 939

13 939

Kortlopende schulden omvatten kostendeclaraties die de Gemeenschappen ontvangen in het kader van de subsidieactiviteiten. Zij worden gecrediteerd voor het gevraagde bedrag op het moment dat de declaratie wordt ontvangen. Indien de tegenpartij een lidstaat is, worden zij als zodanig ingedeeld. Dezelfde procedure wordt gevolgd voor facturen en kredietnota's bij opdrachten. Bij de afsluitprocedure aan het einde van het jaar is rekening gehouden met de betrokken kostendeclaraties (zie toelichting 2.18.3). Bij deze afsluitboekingen zijn de geraamde subsidiabele bedragen derhalve als overlopende posten geboekt, terwijl de niet-subsidiabele bedragen overblijven op „subsidiabiliteit te controleren”. Om de activa en verplichtingen niet te overschatten, is besloten dat het te betalen nettobedrag onder de kortlopende verplichtingen wordt opgenomen.

2.18.3

Lidstaten

De belangrijkste bedragen hier hebben betrekking op 4,660 miljard EUR (in 2007: 6,287 miljard EUR) aan onbetaalde kostendeclaraties voor structuurmaatregelen. Ook is hier een bedrag van 6,627 miljard EUR opgenomen dat na de rectificatiebegroting die aan het einde van het jaar werd opgesteld, aan de lidstaten moest worden terugbetaald (in 2007: 5,889 miljard EUR). Dit bedrag werd in februari 2009 aan de lidstaten betaald.

Leveranciers en overige

In deze rubriek zijn bedragen opgenomen die verschuldigd zijn ingevolge subsidie- en aanbestedingsactiviteiten, alsook bedragen die aan publieke organen en niet-geconsolideerde entiteiten verschuldigd zijn (bv. het EOF).

Subsidiabiliteit te controleren

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Soort | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| DG EMPL | 249 | 194 |
| DG REGIO | 161 | 229 |
| DG MARE | 36 | 21 |
| DG AGRI | 7 | 109 |
| DG ENV | 7 | 20 |
| Overige | 75 | 60 |
| Totaal | 535 | 633 |

(miljoen EUR)

Soort

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

DG EMPL

249

194

DG REGIO

161

229

DG MARE

36

21

DG AGRI

7

109

DG ENV

7

20

Overige

75

60

Totaal

Totaal

535

535

633

633

2.18.3.   Overlopende posten

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Toegerekende lasten | 77 260 | 80 937 |
| Uitgestelde baten | 50 | 47 |
| Overige | 162 | 203 |
| Totaal | 77 472 | 81 187 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Toegerekende lasten

77 260

80 937

Uitgestelde baten

50

47

Overige

162

203

Totaal

Totaal

77 472

77 472

81 187

81 187

De toegerekende lasten zijn als volgt verdeeld:

TOEGEREKENDE LASTEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Toegerekende lasten ELGF: |
| Uitgaven 16.10.2008 tot 31.12.2008 | 30 415 | 28 642 |
| Rechtstreekse steun | 12 682 | 13 786 |
| Herstructurering suiker | 3 787 | 3 108 |
| Overige | (13) | (101) |
| Totaal ELGF | 46 871 | 45 435 |
| Toegerekende lasten structuurmaatregelen: |
| ELFPO | 7 004 | 6 723 |
| EFRO en innovatieve maatregelen | 10 687 | 15 244 |
| Cohesiefonds | 2 810 | 1 593 |
| ISPA | 4 | 0 |
| ESF | 4 596 | 7 744 |
| Totaal structuurfondsen | 25 101 | 31 304 |
| Overige toegerekende lasten: |
| O&O | 1 978 | 1 315 |
| Overige | 3 310 | 2 883 |
| Totaal overige | 5 288 | 4 198 |
| Totaal toegerekende lasten | 77 260 | 80 937 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Toegerekende lasten ELGF:

Toegerekende lasten ELGF:

Uitgaven 16.10.2008 tot 31.12.2008

30 415

28 642

Rechtstreekse steun

12 682

13 786

Herstructurering suiker

3 787

3 108

Overige

(13)

(101)

Totaal ELGF

Totaal ELGF

46 871

46 871

45 435

45 435

Toegerekende lasten structuurmaatregelen:

Toegerekende lasten structuurmaatregelen:

ELFPO

7 004

6 723

EFRO en innovatieve maatregelen

10 687

15 244

Cohesiefonds

2 810

1 593

ISPA

4

0

ESF

4 596

7 744

Totaal structuurfondsen

Totaal structuurfondsen

25 101

25 101

31 304

31 304

Overige toegerekende lasten:

Overige toegerekende lasten:

O&O

1 978

1 315

Overige

3 310

2 883

Totaal overige

Totaal overige

5 288

5 288

4 198

4 198

Totaal toegerekende lasten

Totaal toegerekende lasten

77 260

77 260

80 937

80 937

NETTOACTIVA

2.19.   RESERVES

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Saldo op 31.12.2008 | Saldo op 31.12.2007 |
| Reëlewaardereserve | 41 | 7 |
| Overige reserves: |
| Garantiefonds | 1 276 | 1 118 |
| Herwaarderingsreserve | 57 | 57 |
| Opgenomen en verstrekte leningen | 1 528 | 1 525 |
| Overige | 213 | 99 |
| Totaal | 3 074 | 2 799 |
| Totaal | 3 115 | 2 806 |

(miljoen EUR)

Saldo op 31.12.2008

Saldo op 31.12.2007

Reëlewaardereserve

41

41

7

7

Overige reserves:

Garantiefonds

1 276

1 118

Herwaarderingsreserve

57

57

Opgenomen en verstrekte leningen

1 528

1 525

Overige

213

99

Totaal

Totaal

3 074

3 074

2 799

2 799

Totaal

Totaal

3 115

3 115

2 806

2 806

2.19.1.   Reëlewaardereserve

Overeenkomstig de boekhoudregels wordt de aanpassing aan de reële waarde van voor verkoop beschikbare activa geboekt door middel van de reëlewaardereserve.

2.19.2.   Overige reserves

Garantiefonds

Zie ook toelichting 2.3.3 in verband met de werking van het Garantiefonds. Deze reserve vormt de neerslag van het streefbedrag van 9 % van de openstaande en door het Fonds gegarandeerde bedragen, die als activa moeten worden gehouden.

2.3.3

Herwaarderingsreserve

De herwaarderingsreserve omvat de herwaarderingen van vaste bedrijfsmiddelen. Het saldo van 57 miljoen EUR aan het einde van het jaar heeft betrekking op een herwaardering van terreinen en gebouwen van de Commissie, die reeds plaatsvond voor de overgang op de nieuwe boekhoudregels.

Reserve voor opgenomen en verstrekte leningen

Deze bedragen omvatten de reserves voor de door de Gemeenschappen opgenomen en verstrekte leningen. Het voornaamste bedrag heeft hoofdzakelijk betrekking op de reserves van de EGKS in liquidatie, waarvan de grootste de reserve is voor de activa van het Fonds voor onderzoek inzake kolen en staal. Deze reserve werd gecreëerd in de context van de opheffing van de EGKS en bedroeg op 31 december 2008 1,526 miljard EUR.

2.20.   BIJ LIDSTATEN OP TE VRAGEN BEDRAGEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Bedrag |
| Bij de lidstaten op te vragen bedragen op 31 december 2007 | 61 426 |
| Terugbetaling van het begrotingsoverschot van 2007 aan de lidstaten | 1 529 |
| Mutatie in reserve Garantiefonds | 158 |
| Overige mutaties in reserves | 108 |
| EGKS in liquidatie: toewijzing van het resultaat van 2007 | 4 |
| Economisch resultaat (overschot) van het begrotingsjaar | (12 686) |
| Totaal bij de lidstaten op te vragen bedragen op 31 december 2008 | 50 539 |
| Opgesplitst tussen: |
| Personeelsbeloningen | 37 556 |
| Overige bedragen | 12 983 |

(miljoen EUR)

Bedrag

Bij de lidstaten op te vragen bedragen op 31 december 2007

61 426

61 426

Terugbetaling van het begrotingsoverschot van 2007 aan de lidstaten

1 529

Mutatie in reserve Garantiefonds

158

Overige mutaties in reserves

108

EGKS in liquidatie: toewijzing van het resultaat van 2007

4

Economisch resultaat (overschot) van het begrotingsjaar

(12 686)

Totaal bij de lidstaten op te vragen bedragen op 31 december 2008

Totaal bij de lidstaten op te vragen bedragen op 31 december 2008

50 539

50 539

Opgesplitst tussen:

Opgesplitst tussen:

Personeelsbeloningen

37 556

Overige bedragen

12 983

Dit bedrag vertegenwoordigt dat deel van de uitgaven dat de Gemeenschappen op 31 december 2008 reeds hebben opgelopen en dat ten laste komt van toekomstige begrotingen. Heel wat uitgaven worden volgens de boekhoudregels op transactiebasis aan jaar n toegerekend, ofschoon zij maar effectief in jaar n+1 zullen worden betaald met de begroting van jaar n+1. De boeking van de betrokken uitgaven bij deze passiva heeft, in combinatie met het feit dat de overeenkomstige bedragen uit toekomstige begrotingen worden gefinancierd, tot gevolg dat de passiva aan het einde van het jaar veel groter zijn dan de activa. De meest aanzienlijke bedragen waarop moet worden gewezen, zijn de activiteiten van het ELGF. Het bedrag dat voor de periode van 16 oktober tot 31 december 2008 aan de lidstaten moest worden betaald, beliep 30,4 miljard EUR. In feite wordt het grootste deel van de op te vragen bedragen door de lidstaten betaald binnen de twaalf maanden na het einde van het betrokken begrotingsjaar als onderdeel van de begroting van het daaropvolgende jaar.

Er was een aanzienlijke daling in de overige bij de lidstaten op te vragen bedragen in vergelijking met vorig jaar, namelijk 13 miljard EUR ten opzichte van 27,9 miljard EUR in 2007. De voornaamste redenen voor deze daling zijn de daling van 5,7 miljard EUR voor crediteuren (zie toelichting 2.18), de stijging van 4,7 miljard EUR in voorfinanciering (zie de toelichtingen 2.5 en 2.9) en de stijging van 5 miljard EUR aan geldmiddelen (zie toelichting 2.11).

2.18

2.5

2.9

2.11

In principe worden alleen de verplichtingen voor personeelsbeloningen van de Gemeenschappen tegenover hun personeel uitbetaald over een langere periode, waarbij de financiering van de pensioenbetalingen door de jaarlijkse begrotingen door de lidstaten gegarandeerd wordt. Alleen ter informatie wordt hieronder een raming van de uitsplitsing van toekomstige betalingen van personeelsbeloningen gegeven:

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Bedrag |
| Op korte termijn: in 2009 te betalen bedragen | 1 160 |
| Op lange termijn: na 2009 te betalen bedragen | 36 396 |
| Totaal verplichtingen personeelsbeloningen op 31 december 2008 | 37 556 |

(miljoen EUR)

Bedrag

Op korte termijn: in 2009 te betalen bedragen

1 160

Op lange termijn: na 2009 te betalen bedragen

36 396

Totaal verplichtingen personeelsbeloningen op 31 december 2008

Totaal verplichtingen personeelsbeloningen op 31 december 2008

37 556

37 556

Opgemerkt zij dat het voorgaande geen effect heeft op het begrotingsresultaat. De begrotingsontvangsten moeten altijd gelijk zijn aan of groter dan de begrotingsuitgaven, aangezien elk overschot op de ontvangsten aan de lidstaten wordt terugbetaald.

3.   TOELICHTINGEN BIJ DE ECONOMISCHE RESULTATENREKENING

3.1.   ONTVANGSTEN UIT EIGEN MIDDELEN EN BIJDRAGEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Toelichting | 2008 | 2007 |
| Ontvangsten uit eigen middelen: | 3.1.1 | | |
| Bni-middelen | | 74 479 | 73 922 |
| Btw-middelen | | 19 008 | 19 442 |
| Traditionele eigen middelen: |
| Landbouwrechten | | 1 184 | 1 429 |
| Douanerechten | | 15 196 | 15 288 |
| Suikerheffingen | | 702 | (36) |
| Totaal traditionele eigen middelen | | 17 082 | 16 681 |
| Budgettaire aanpassingen | 3.1.2 | 1 930 | 1 892 |
| Bijdragen van derde landen (inclusief EVA-landen) | | 214 | 147 |
| Totaal | | 112 713 | 112 084 |

(miljoen EUR)

Toelichting

2008

2007

Ontvangsten uit eigen middelen:

3.1.1

3.1.1

Bni-middelen

74 479

73 922

Btw-middelen

19 008

19 442

Traditionele eigen middelen:

Landbouwrechten

1 184

1 184

1 429

1 429

Douanerechten

15 196

15 196

15 288

15 288

Suikerheffingen

702

702

(36)

(36)

Totaal traditionele eigen middelen

Totaal traditionele eigen middelen

17 082

17 082

16 681

16 681

Budgettaire aanpassingen

3.1.2

3.1.2

1 930

1 892

Bijdragen van derde landen (inclusief EVA-landen)

214

147

Totaal

Totaal

112 713

112 713

112 084

112 084

De ontvangsten uit eigen middelen vormen het hoofdelement van de beleidsontvangsten van de Europese Gemeenschappen. Het grootste deel van de uitgaven wordt dus met eigen middelen gefinancierd. De overige ontvangsten vertegenwoordigen immers slechts een klein deel van de totale financiering.

3.1.1.   Ontvangsten uit eigen middelen

Er zijn drie categorieën eigen middelen: traditionele eigen middelen, btw-middelen en bni-middelen. De traditionele eigen middelen omvatten landbouwrechten, suikerheffingen en douanerechten. Een mechanisme voor de correctie van begrotingsonevenwichtigheden (korting ten behoeve van het Verenigd Koninkrijk) maakt integrerend deel uit van het stelsel van eigen middelen. De lidstaten houden als inningskosten 25 % van de traditionele eigen middelen in. De bovenvermelde bedragen zijn nettobedragen.

De btw-middelen vloeien voort uit de toepassing van een voor alle landen geldend uniform percentage op de geharmoniseerde btw-grondslag, die voor alle lidstaten wordt afgetopt op 50 % van het bni. De bni-middelen vormen een variabele middelenbron die tijdens een gegeven begrotingsjaar de ontvangsten moet leveren ter dekking van de uitgaven die boven het bedrag liggen dat is geïnd uit hoofde van traditionele eigen middelen, btw-middelen en diverse ontvangsten. De ontvangsten vloeien voort uit de toepassing van een uniform percentage op de som van de bni's van alle lidstaten.

Het niveau van eigen middelen bleef in 2007 en 2008 ongeveer even hoog. De stijging van 524 miljoen EUR houdt grotendeels verband met de stijging van de suikerheffingen ingevolge een wijziging van de suikerwetgeving betreffende de gemeenschappelijke marktordening.

3.1.2.   Budgettaire aanpassingen

De budgettaire aanpassingen omvatten het begrotingsoverschot uit 2007 (1,529 miljard EUR), dat indirect aan de lidstaten wordt terugbetaald door het in mindering te brengen op de bedragen aan eigen middelen die zij het volgende jaar aan de Gemeenschap moeten betalen. Het betreft dus ontvangsten voor 2008. Krachtens Besluit 2000/597/EG van de Raad betreffende het stelsel van eigen middelen van de Europese Gemeenschappen wordt het Verenigd Koninkrijk een correctie toegestaan in verband met begrotingsonevenwichtigheden. Aangezien dit bedrag door de andere lidstaten wordt gefinancierd, mag er geen netto-effect op het begrotingsresultaat of het economisch resultaat zijn. In deze rubriek werd echter een bedrag van 400 miljoen EUR geboekt dat betrekking heeft op de verschillen tussen de eurokoersen die voor begrotingsdoeleinden zijn gebruikt (zie artikel 10, lid 3, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000) en de koersen die golden op het ogenblik waarop de lidstaten die geen deel uitmaken van de EMU, hun betalingen daadwerkelijk hebben verricht.

3.2.   OVERIGE BELEIDSONTVANGSTEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Toelichting | 2008 | 2007 |
| Geldboeten | 3.2.1 | 3 171 | 3 339 |
| Landbouwheffingen | 3.2.2 | 2 299 | 2 634 |
| Teruggevorderde uitgaven: | 3.2.3 | | |
| Direct gecentraliseerd beheer | | 61 | 93 |
| Indirect gecentraliseerd beheer | | 4 | 10 |
| Gedecentraliseerd beheer | | 90 | 133 |
| Gedeeld beheer | | 1 349 | 577 |
| Gezamenlijk beheer | | 0 | 1 |
| Totaal | | 1 504 | 814 |
| Ontvangsten uit administratief beheer: | 3.2.4 | | |
| Personeelsuitgaven | | 974 | 908 |
| Ontvangsten in verband met vaste bedrijfsmiddelen | | 25 | 26 |
| Overige administratieve ontvangsten | | 149 | 181 |
| Totaal | | 1 148 | 1 115 |
| Diverse beleidsontvangsten: | 3.2.5 | | |
| Aanpassingen/voorzieningen | | 71 | 23 |
| Wisselkoersbaten | | 269 | 276 |
| Overige | | 1 269 | 879 |
| Totaal | | 1 609 | 1 178 |
| Totaal | | 9 731 | 9 080 |

(miljoen EUR)

Toelichting

2008

2007

Geldboeten

3.2.1

3.2.1

3 171

3 339

Landbouwheffingen

3.2.2

3.2.2

2 299

2 634

Teruggevorderde uitgaven:

3.2.3

3.2.3

Direct gecentraliseerd beheer

61

93

Indirect gecentraliseerd beheer

4

10

Gedecentraliseerd beheer

90

133

Gedeeld beheer

1 349

577

Gezamenlijk beheer

0

1

Totaal

Totaal

1 504

1 504

814

814

Ontvangsten uit administratief beheer:

3.2.4

3.2.4

Personeelsuitgaven

974

908

Ontvangsten in verband met vaste bedrijfsmiddelen

25

26

Overige administratieve ontvangsten

149

181

Totaal

Totaal

1 148

1 148

1 115

1 115

Diverse beleidsontvangsten:

3.2.5

3.2.5

Aanpassingen/voorzieningen

71

23

Wisselkoersbaten

269

276

Overige

1 269

879

Totaal

Totaal

1 609

1 609

1 178

1 178

Totaal

Totaal

9 731

9 731

9 080

9 080

3.2.1.   Geldboeten

Deze ontvangsten hebben betrekking op geldboeten die zijn opgelegd door de Commissie voor overtredingen van de mededingingsregels. Vorderingen en de daarmee samenhangende baten worden opgenomen wanneer het besluit van de Commissie om een geldboete op te leggen is genomen en officieel ter kennis is gebracht van de betrokkene. Volgende geldboeten voor mededingingsverstorende praktijken die bij de Europese Commissie zijn aangemeld, zijn hierin niet inbegrepen: een geldboete van 1,06 miljard EUR die in mei 2009 aan een producent van computerchips is opgelegd en geldboeten voor in totaal 1,106 miljard EUR die in juli 2009 aan twee energieproducenten zijn opgelegd.

3.2.2.   Landbouwheffingen

Deze bedragen hebben betrekking op melkheffingen ten belope van 338 miljoen EUR (in 2007: 232 miljoen EUR) en suikerheffingen ten belope van 1,961 miljard EUR (in 2007: 2,402 miljard EUR). Melkheffingen zijn een instrument om de markt te beheren waarmee melkproducenten die hun referentiehoeveelheden overschrijden, kunnen worden gestraft. Aangezien zij niet samenhangen met eerdere betalingen door de Commissie, worden zij in de praktijk beschouwd als ontvangsten voor een specifiek doeleinde. De suikerheffingen houden verband met het herstructureringsfonds voor de suikerindustrie. De hervorming van de suikersector heeft de interne prijs van suiker verlaagd om de kloof tussen de EU-prijs en de internationale prijs te verkleinen. Om de suikerproducenten die minder goed kunnen concurreren, aan te moedigen om de markt te verlaten, werd een zelffinancierend herstructureringsfonds opgericht, dat gefinancierd werd met de ontvangsten van een tijdelijke heffing op de suikerproducenten, die als een bestemmingsontvangst wordt behandeld. De bedoeling is dat deze regeling vier jaar duurt.

3.2.3.   Teruggevorderde uitgaven

Deze rubriek omvat de door de Commissie opgestelde invorderingsopdrachten en verminderingen van volgende betalingen die in het boekhoudsysteem van de Commissie zijn opgenomen, waarmee uitgaven die vroeger uit de algemene begroting zijn betaald, op basis van controles, afgesloten audits of subsidiabiliteitsanalyse worden teruggevorderd, alsook de invorderingsopdrachten die door lidstaten zijn afgegeven tegen begunstigden van uitgaven van het ELGF. Deze rubriek omvat ook de wijziging van de ramingen van de toegerekende baten vanaf het einde van vorig jaar tot nu. Deze rubriek toont echter niet de volledige omvang van de terugvorderingen van EG-uitgaven, met name voor de aanzienlijke uitgavengebieden van de structuurmaatregelen, waarin specifieke mechanismen van kracht zijn die ervoor zorgen dat niet-subsidiabele uitgaven worden terugbetaald, doorgaans zonder dat een invorderingsopdracht hoeft te worden opgesteld. De terugvorderingen van voorfinancieringen worden evenmin als ontvangsten opgenomen, in overeenstemming met de boekhoudregels van de EG. Voor meer informatie over de terugvordering van onverschuldigd betaalde bedragen, zie toelichting 6.

6

Teruggevorderde uitgaven: gedeeld beheer

Het totaal van 1,349 miljard EUR dat in deze subrubriek is opgenomen, bestaat uit 1 miljard EUR met betrekking tot het ELGF en 349 miljoen EUR voor structuurmaatregelen.

(a)   Landbouw, ELGF

In het kader van de landbouw is het bedrag dat in deze rubriek als ontvangsten van het jaar is geboekt, namelijk 1 miljard EUR, als volgt samengesteld:

| — | 859 miljoen EUR aan conformiteitscorrecties waartoe tijdens het jaar besloten is; |
| --- | --- |

—

859 miljoen EUR aan conformiteitscorrecties waartoe tijdens het jaar besloten is;

| — | 141 miljoen EUR in verband met fraude en onregelmatigheden: 360 miljoen EUR aan terugbetalingen die de lidstaten gedeclareerd hebben en tijdens het jaar hebben geïnd, verminderd met de daling in de uitstaande bedragen die de lidstaten aan het einde van het jaar gedeclareerd hebben als terug te vorderen (219 miljoen EUR) (687 miljoen EUR aan het einde van het jaar in vergelijking met 902 miljoen EUR aan het einde van 2007) (zie ook toelichting 2.10.2.2). |
| --- | --- |

—

141 miljoen EUR in verband met fraude en onregelmatigheden: 360 miljoen EUR aan terugbetalingen die de lidstaten gedeclareerd hebben en tijdens het jaar hebben geïnd, verminderd met de daling in de uitstaande bedragen die de lidstaten aan het einde van het jaar gedeclareerd hebben als terug te vorderen (219 miljoen EUR) (687 miljoen EUR aan het einde van het jaar in vergelijking met 902 miljoen EUR aan het einde van 2007) (zie ook toelichting 2.10.2.2).

2.10.2.2

Op 31 december 2008 beliep het bedrag van de uitgaven van het ELGF waarop na nog niet voltooide controles in de toekomst correcties kunnen worden uitgevoerd, in totaal 1,7 miljard EUR. Dit bedrag wordt in de buiten de balans gehouden posten als een voorwaardelijk actief behandeld (zie toelichting 5.3).

5.3

(b)   Structuurmaatregelen

De in deze rubriek opgenomen terugvordering van uitgaven voor de structuurmaatregelen beliep in totaal 349 miljoen EUR. De overeenstemmende bedragen voor 2007 beliepen 77 miljoen EUR.

Deze subrubriek omvat de door de Commissie opgestelde invorderingsopdrachten om onverschuldigd betaalde uitgaven terug te vorderen die tijdens vorige jaren gedaan zijn (267 miljoen EUR) en de wijziging (stijging) van de toegerekende baten aan het einde van het jaar ten belope van 82 miljoen EUR. Slechts in de volgende gevallen worden invorderingsopdrachten opgesteld:

| — | formele financiële correctiebeschikkingen van de Commissie na het opsporen van onregelmatige uitgaven in de door de lidstaten gevraagde bedragen; |
| --- | --- |

—

formele financiële correctiebeschikkingen van de Commissie na het opsporen van onregelmatige uitgaven in de door de lidstaten gevraagde bedragen;

| — | aanpassingen bij de afsluiting van een programma die een vermindering van de Gemeenschapsbijdrage meebrengen, wanneer een lidstaat niet voldoende subsidiabele uitgaven heeft gedeclareerd om de totale voorfinanciering en de reeds gedane tussentijdse betalingen te rechtvaardigen. Dergelijke transacties kunnen zonder formele beschikking van de Commissie plaatsvinden, indien zij door de lidstaat worden aanvaard; |
| --- | --- |

—

aanpassingen bij de afsluiting van een programma die een vermindering van de Gemeenschapsbijdrage meebrengen, wanneer een lidstaat niet voldoende subsidiabele uitgaven heeft gedeclareerd om de totale voorfinanciering en de reeds gedane tussentijdse betalingen te rechtvaardigen. Dergelijke transacties kunnen zonder formele beschikking van de Commissie plaatsvinden, indien zij door de lidstaat worden aanvaard;

| — | terugbetaling van teruggevorderde bedragen na afsluiting ingevolge het resultaat van gerechtelijke procedures die aan de gang waren op het ogenblik van afsluiting. |
| --- | --- |

—

terugbetaling van teruggevorderde bedragen na afsluiting ingevolge het resultaat van gerechtelijke procedures die aan de gang waren op het ogenblik van afsluiting.

De in 2008 opgestelde invorderingsopdrachten voor de terugvordering van uitgaven, voor een totaal van 267 miljoen EUR, kunnen als volgt uitgesplitst worden: 200 miljoen EUR voor financiële correcties waartoe in 2008 besloten is, 34 miljoen EUR voor financiële correcties waartoe vóór 2008 besloten is, 31 miljoen EUR voor de terugvordering van bedragen die ten onrechte zijn betaald ingevolge fout of onregelmatigheid en 2 miljoen EUR voor andere invorderingsopdrachten. Andere invorderingsopdrachten die met betrekking tot structuurmaatregelen zijn opgesteld betreffen de terugvordering van voorfinanciering. Deze bedragen worden niet als ontvangsten opgenomen, maar gecrediteerd in de rubriek voorfinanciering in de balans.

Een bedrag van 2,6 miljard EUR dat betrekking heeft op mogelijke financiële correcties waartoe nog moet worden besloten, is als een voorwaardelijk actief opgenomen (zie toelichting 5.3).

5.3

Teruggevorderde uitgaven: overige beheersvormen

Deze subrubriek bedraagt 155 miljoen EUR en omvat invorderingsopdrachten die de Commissie heeft opgesteld om bedragen die tijdens vorige jaren onverschuldigd zijn betaald, terug te vorderen (48 miljoen EUR), andere invorderingsopdrachten ten belope van 135 miljoen EUR, de wijziging van de toegerekende baten aan het einde van het jaar (22 miljoen EUR) en de uitsluiting van verrichtingen tussen ondernemingen (–6 miljoen EUR). Andere terugvorderingen onder de overige beheersvormen hebben betrekking op voorfinancieringen en belopen 24 miljoen EUR. Deze bedragen worden niet als ontvangsten opgenomen, maar gecrediteerd in de rubriek voorfinanciering in de balans.

3.2.4.   Ontvangsten uit administratief beheer

Deze ontvangsten vloeien voornamelijk voort uit inhoudingen op de salarissen van het personeel en bestaan hoofdzakelijk uit twee bedragen: pensioenbijdragen en belastingen op inkomen.

3.2.5.   Diverse beleidsontvangsten

Een bedrag van 321 miljoen EUR (in 2007: 296 miljoen EUR) houdt verband met van toetredingslanden ontvangen bedragen. Een van de belangrijkste redenen voor de stijging van de diverse beleidsontvangsten ten opzichte van vorig jaar is het feit dat dit jaar voor 109 miljoen EUR aan ontvangsten geboekt is in verband met de waardevermindering van ELGF-vorderingen (in 2007: 11 miljoen EUR). Bovendien is er dit jaar voor het eerst ook een bedrag van 241 miljoen EUR (in 2007: 33 miljoen EUR) aan voorfinanciering in de balans is opgenomen, waarvan de tegenhanger in deze rubriek is opgenomen. Het grootste bedrag, 231 miljoen EUR, houdt verband met middelen die uit de Schengenfaciliteit zijn betaald.

Wisselkoersbaten, behalve die welke betrekking hebben op de in toelichting 3.5 besproken financiële activiteiten, zijn eveneens in deze rubriek opgenomen. Deze baten vloeien voort uit de dagelijkse activiteiten en daarmee verband houdende transacties die worden verricht in andere valuta dan de euro, alsmede uit de herwaardering aan het einde van het jaar die nodig is voor het opstellen van de rekeningen. Het betreft zowel gerealiseerde als niet-gerealiseerde winsten.

3.5

3.3.   ADMINISTRATIEVE UITGAVEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 2008 | 2007 |
| Personeelsuitgaven | 4 563 | 4 289 |
| Uitgaven in verband met immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen | 330 | 343 |
| Andere administratieve uitgaven | 2 827 | 2 488 |
| Totaal | 7 720 | 7 120 |

(miljoen EUR)

2008

2007

Personeelsuitgaven

4 563

4 289

Uitgaven in verband met immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen

330

343

Andere administratieve uitgaven

2 827

2 488

Totaal

Totaal

7 720

7 720

7 120

7 120

Het betreft administratieve uitgaven in het kader van de activiteiten van de Gemeenschappen, waarbij het gaat om personeelsuitgaven en uitgaven in verband met immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen (zoals waardevermindering, onderhoudskosten enz.).

3.4.   BELEIDSUITGAVEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Toelichting | 2008 | 2007 |
| Voornaamste beleidsuitgaven: | 3.4.1 | | |
| Direct gecentraliseerd beheer | | 7 998 | 9 504 |
| Indirect gecentraliseerd beheer | | 3 077 | 1 185 |
| Gedecentraliseerd beheer | | 1 278 | 1 978 |
| Gedeeld beheer | | 81 839 | 89 778 |
| Gezamenlijk beheer | | 1 188 | 949 |
| Totaal | | 95 380 | 103 394 |
| Andere beleidsuitgaven: | 3.4.2 | | |
| Aanpassingen/voorzieningen | | 278 | 260 |
| Wisselkoersverliezen | | 773 | 399 |
| Overige | | 783 | 629 |
| Totaal | | 1 834 | 1 288 |
| Totaal | | 97 214 | 104 682 |

(miljoen EUR)

Toelichting

2008

2007

Voornaamste beleidsuitgaven:

Voornaamste beleidsuitgaven:

3.4.1

3.4.1

Direct gecentraliseerd beheer

7 998

9 504

Indirect gecentraliseerd beheer

3 077

1 185

Gedecentraliseerd beheer

1 278

1 978

Gedeeld beheer

81 839

89 778

Gezamenlijk beheer

1 188

949

Totaal

Totaal

95 380

95 380

103 394

103 394

Andere beleidsuitgaven:

Andere beleidsuitgaven:

3.4.2

3.4.2

Aanpassingen/voorzieningen

278

260

Wisselkoersverliezen

773

399

Overige

783

629

Totaal

Totaal

1 834

1 834

1 288

1 288

Totaal

Totaal

97 214

97 214

104 682

104 682

3.4.1.   Voornaamste beleidsuitgaven

De beleidsuitgaven van de Europese Gemeenschappen bestrijken de verschillende rubrieken van de financiële vooruitzichten en nemen verschillende vormen aan, afhankelijk van de wijze waarop de financiële middelen worden uitgekeerd en beheerd. Het grootste deel van de uitgaven, namelijk 86 %, valt onder de rubriek „gedeeld beheer”, hetgeen inhoudt dat taken aan de lidstaten worden gedelegeerd, onder meer op gebieden als de ELGF-uitgaven en de maatregelen die via de verschillende structuurfondsen worden gefinancierd (het EFRO, het ESF, het ELFPO, het Cohesiefonds en het EVF).

Een groot deel van de daling in de beleidsuitgaven in 2008 is toe te schrijven aan maatregelen die via de verschillende structuurfondsen onder gedeeld beheer worden gefinancierd. Die maatregelen worden geprogrammeerd en gestart voor perioden van vijf of zes jaar. Op 31 december 2008 waren er twee programmeringsperioden waarvoor er tegelijkertijd maatregelen liepen, namelijk de programma's van de periode 2000-2006 en de programma's van de periode 2007-2013. De daling van 7,9 miljard EUR voor structuurmaatregelen kan worden toegeschreven aan het feit dat sommige gefinancierde projecten sinds 2006 werden beëindigd (programma's van de periode 2000-2006), terwijl andere projecten (programma's van de periode 2007-2013) minder ver gevorderd zijn dan in 2007 werd gepland. Voor die nieuwe projecten werd in 2008 een tweede voorfinanciering betaald zoals uitgelegd in toelichting 2.5, doch de uitvoering van de programma's door de lidstaten heeft vertraging opgelopen, ten dele omdat de Commissie de beheers- en controlesystemen van de lidstaten moest goedkeuren.

2.5

De stijging van 1,9 miljard EUR van de uitgaven voor indirect gecentraliseerd beheerd wordt gedeeltelijk gecompenseerd door een daling van 1,3 miljard EUR van de uitgaven voor direct gecentraliseerd beheer. In feite vond er dit jaar een herindeling van projecten plaats, voornamelijk van de projecten onder de hoede van de uitvoerende agentschappen, namelijk van de uitgaven voor direct gecentraliseerd beheer naar de uitgaven voor indirect gecentraliseerd beheer.

3.4.2.   Overige beleidsuitgaven

Wisselkoersverliezen, behalve die welke betrekking hebben op de in toelichting 3.6 besproken financiële activiteiten, vloeien voort uit de dagelijkse activiteiten en daarmee verband houdende transacties die worden verricht in andere valuta dan de euro, alsmede uit de herwaardering aan het einde van het jaar die nodig is voor het opstellen van de rekeningen. Het betreft zowel gerealiseerde als niet-gerealiseerde verliezen.

3.6

Wanneer naar de nettopositie wordt gekeken, was er een aanzienlijk nettowisselkoersverlies voor het jaar. Het grootste effect komt van de Commissie. Het bedrag van het niet-gerealiseerde wisselkoersverlies dit jaar is het resultaat van de herwaardering van de uitstaande saldi in vreemde valuta aan het einde van het jaar. Het grootste deel van het verlies (242 miljoen EUR van de 305 miljoen EUR) houdt verband met GBP en SEK. Deze twee valuta zijn beide met meer dan 20 % gedevalueerd ten opzichte van de euro in de laatste vier maanden van 2008. Aan het einde van het jaar heeft de Commissie op haar eigenmiddelenrekeningen aanzienlijke saldi in vreemde valuta, waaronder GBP en SEK, die de behoefte aan geldmiddelen van de Commissie bij de uitvoering van de begroting moeten dekken.

De Commissie leed ook aanzienlijke gerealiseerde nettowisselkoersverliezen. Het grootste deel daarvan (ongeveer 150 miljoen EUR van de 192 miljoen EUR) vloeien voort uit boekhoudtransacties in verband met de eigen middelen die in nationale valuta (andere dan de euro) worden betaald door lidstaten die geen deel uitmaken van de eurozone. De verliezen vloeien voort uit het verschil tussen de wisselkoers waartegen deze bedragen door de Commissie bij ontvangst worden geboekt, en de wisselkoers op de markt waartegen zij in euro worden omgezet alvorens te worden gebruikt om de betalingen van de Commissie te dekken. Zoals gezegd zijn in de laatste vier maanden van 2008 verschillende Europese valuta, en dan vooral GBP, PLN en SEK, aanzienlijk en gestaag gedevalueerd ten opzichte van de euro. Dit heeft tot gevolg dat de wisselkoers op de markt waartegen in die periode de eigen middelen van de Commissie in die valuta werden gewisseld, vaak lager was dan de wisselkoers waartegen deze bedragen waren geboekt. Het overblijvende deel van het verschil houdt verband met andere boekhoudkundige transacties, waaronder betalingen die door de Commissie in andere valuta zijn verricht.

De subrubriek „overige” bevat voorfinancieringscorrecties en bedragen die zijn afgeschreven/verloren bij realisering met betrekking tot vorderingen van de Commissie. Ook is er een bedrag van 144 miljoen EUR opgenomen in verband met de uitvoering van het CARDS-programma in Kosovo en Servië en Montenegro, en een bedrag van 143 miljoen EUR in verband met twee andere programma's die door een geconsolideerd agentschap worden beheerd.

3.5.   FINANCIËLE ONTVANGSTEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 2008 | 2007 |
| Baten uit dividenden (van durfkapitaalfondsen) | 22 | 6 |
| Rentebaten: |
| Op voorfinanciering | 50 | 33 |
| Op laattijdige betalingen | 26 | 81 |
| Op swaps | 13 | 19 |
| Op voor verkoop beschikbare financiële activa | 102 | 97 |
| Op leningen | 105 | 106 |
| Op geldmiddelen en kasequivalenten | 349 | 263 |
| Overige | 3 | 12 |
| Totaal | 648 | 611 |
| Overige financiële ontvangsten: |
| Op de verkoop van financiële activa gerealiseerde winst | 4 | 6 |
| Terugboeking van waardeverminderingsverliezen op financiële activa | 0 | 1 |
| Overige | 11 | 23 |
| Totaal | 15 | 30 |
| Huidige waardeaanpassingen | 3 | 24 |
| Wisselkoersbaten | 10 | 3 |
| Totaal | 698 | 674 |

(miljoen EUR)

2008

2007

Baten uit dividenden (van durfkapitaalfondsen)

Baten uit dividenden

22

22

6

6

Rentebaten:

Rentebaten:

Op voorfinanciering

50

33

Op laattijdige betalingen

26

81

Op swaps

13

19

Op voor verkoop beschikbare financiële activa

102

97

Op leningen

105

106

Op geldmiddelen en kasequivalenten

349

263

Overige

3

12

Totaal

648

648

611

611

Overige financiële ontvangsten:

Overige financiële ontvangsten:

Op de verkoop van financiële activa gerealiseerde winst

4

6

Terugboeking van waardeverminderingsverliezen op financiële activa

0

1

Overige

11

23

Totaal

15

15

30

30

Huidige waardeaanpassingen

Huidige waardeaanpassingen

3

3

24

24

Wisselkoersbaten

Wisselkoersbaten

10

10

3

3

Totaal

Totaal

698

698

674

674

3.6.   FINANCIËLE UITGAVEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 2008 | 2007 |
| Rentelasten: |
| Leasing | 91 | 101 |
| Op swaps | 10 | 17 |
| Op opgenomen leningen | 90 | 91 |
| Overige | 9 | 5 |
| Totaal | 200 | 214 |
| Overige financiële uitgaven: |
| Aanpassingen aan financiële voorzieningen | 12 | 11 |
| Financiële lasten op begrotingsinstrumenten | 50 | 57 |
| Op de verkoop van financiële activa gerealiseerde verlies | 8 | 9 |
| Waardeverminderingsverliezen op financiële activa | 11 | 15 |
| Overige | 56 | 35 |
| Totaal | 137 | 127 |
| Huidige waardeaanpassingen | 118 | 7 |
| Wisselkoersverliezen | 12 | 6 |
| Totaal | 467 | 354 |

(miljoen EUR)

2008

2007

Rentelasten:

Rentelasten:

Leasing

91

101

Op swaps

10

17

Op opgenomen leningen

90

91

Overige

9

5

Totaal

200

200

214

214

Overige financiële uitgaven:

Overige financiële uitgaven:

Aanpassingen aan financiële voorzieningen

12

11

Financiële lasten op begrotingsinstrumenten

50

57

Op de verkoop van financiële activa gerealiseerde verlies

8

9

Waardeverminderingsverliezen op financiële activa

11

15

Overige

56

35

Totaal

137

137

127

127

Huidige waardeaanpassingen

Huidige waardeaanpassingen

118

118

7

7

Wisselkoersverliezen

Wisselkoersverliezen

12

12

6

6

Totaal

Totaal

467

467

354

354

Andere uitgaven omvatten behalve verliezen op de verkoop en de waardevermindering van financiële activa ook aanpassingen van de financiële voorzieningen en de beheersvergoedingen die aan de vertrouwenspersonen worden betaald.

3.7.   AANDEEL IN HET NETTO-OVERSCHOT/(TEKORT) VAN GEASSOCIEERDE DEELNEMINGEN EN GEMEENSCHAPPELIJKE ONDERNEMINGEN

Overeenkomstig de equity- of vermogensmutatiemethode nemen de Gemeenschappen in hun economische resultatenrekening hun aandeel in het netto-overschot van hun geassocieerde deelneming, het EIF, en van hun gemeenschappelijke ondernemingen op (zie ook de toelichtingen 2.3.1 en 2.3.2).

2.3.1

2.3.2

3.8.   GESEGMENTEERDE INFORMATIE

In het gesegmenteerde verslag worden de beleidsontvangsten en -uitgaven uitgesplitst per beleidsterrein van de Commissie volgens de structuur van de activiteitsgestuurde begroting. De beleidsterreinen worden ten behoeve van de presentatie van de financiële staten gegroepeerd in drie grote categorieën: activiteiten in de Europese Unie, activiteiten buiten de Europese Unie en diensten en overige.

„Activiteiten in de Europese Unie” is de grootste categorie en omvat de talrijke beleidsterreinen die binnen de Europese Unie worden uitgevoerd. „Activiteiten buiten de Europese Unie” betreft het beleid dat buiten de Unie wordt gevoerd, bv. op het gebied van handel en ontwikkelingssamenwerking. „Diensten en overige” omvat de interne en horizontale activiteiten die voor het functioneren van de instellingen en organen van de Gemeenschappen noodzakelijk zijn.

De geconsolideerde agentschappen zijn in de verschillende beleidsterreinen geïntegreerd. De overige instellingen, naast de Commissie, zijn in een specifiek beleidsterrein gegroepeerd. De cijfers voor de verschillende beleidsterreinen zijn brutocijfers voor consolidatie-uitsluitingen. Deze consolidatie-uitsluitingen worden globaal in één kolom opgenomen („buiten de consolidatie”).

Opgemerkt zij dat eigen middelen en bijdragen niet worden uitgesplitst voor de verschillende activiteiten omdat zij door centrale diensten van de Commissie worden berekend, geïnd en beheerd. Zij worden hier opgevoerd om een vergelijking met het nettoresultaat van de economische resultatenrekening mogelijk te maken.

GESEGMENTEERDE INFORMATIE – SAMENVATTING

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Activiteiten in de EU | Activiteiten buiten de EU | Diensten - Overige | EGKS in liquidatie | Overige instellingen | Buiten de consolidatie | Totaal |
| Beleidsontvangsten: |
| Geldboeten | 3 171 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 3 171 |
| Landbouwheffingen | 2 299 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 2 299 |
| Teruggevorderde uitgaven | 1 384 | 120 | 6 | 0 | 0 | (6) | 1 504 |
| Ontvangsten uit administratief beheer | 69 | 35 | 832 | 0 | 352 | (140) | 1 148 |
| Overige beleidsontvangsten | 1 756 | 266 | 586 | 2 | 2 | (1 003) | 1 609 |
| TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN | 8 679 | 421 | 1 424 | 2 | 354 | (1 149) | 9 731 |
| Administratieve uitgaven: |
| Personeelsuitgaven | (1 610) | (714) | (1 018) | 0 | (1 229) | 8 | (4 563) |
| Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen | (58) | (18) | (115) | 0 | (139) | 0 | (330) |
| Andere administratieve uitgaven | (645) | (279) | (848) | 0 | (1 239) | 184 | (2 827) |
| | (2 313) | (1 011) | (1 981) | 0 | (2 607) | 192 | (7 720) |
| Beleidsuitgaven: |
| Direct gecentraliseerd beheer | (4 807) | (3 604) | (226) | 0 | 0 | 639 | (7 998) |
| Indirect gecentraliseerd beheer | (3 094) | (195) | (3) | 0 | 0 | 215 | (3 077) |
| Gedecentraliseerd beheer | (21) | (1 257) | 0 | 0 | 0 | 0 | (1 278) |
| Gedeeld beheer | (81 748) | (17) | (74) | 0 | 0 | 0 | (81 839) |
| Gezamenlijk beheer | (115) | (1 074) | 0 | 0 | 0 | 1 | (1 188) |
| Overige beleidsuitgaven | (879) | (182) | (820) | (54) | (1) | 102 | (1 834) |
| | (90 664) | (6 329) | (1 123) | (54) | (1) | 957 | (97 214) |
| TOTAAL BELEIDSUITGAVEN | (92 977) | (7 340) | (3 104) | (54) | (2 608) | 1 149 | (104 934) |
| NETTOBELEIDSUITGAVEN | (84 298) | (6 919) | (1 680) | (52) | (2 254) | 0 | (95 203) |
| Ontvangsten uit eigen middelen en bijdragen | 112 713 |
| Overschot beleidsactiviteiten | 17 510 |
| Netto financiële ontvangsten | 231 |
| Mutatie in de verplichting personeelsbeloningen | (5 009) |
| Aandeel in de resultaten van geassocieerde deelnemingen/gemeenschappelijke ondernemingen | (46) |
| Economisch resultaat voor het jaar | 12 686 |

(miljoen EUR)

Activiteiten in de EU

Activiteiten buiten de EU

Diensten - Overige

EGKS in liquidatie

Overige instellingen

Buiten de consolidatie

Totaal

Beleidsontvangsten:

Geldboeten

3 171

0

0

0

0

0

3 171

Landbouwheffingen

2 299

0

0

0

0

0

2 299

Teruggevorderde uitgaven

1 384

120

6

0

0

(6)

1 504

Ontvangsten uit administratief beheer

69

35

832

0

352

(140)

1 148

Overige beleidsontvangsten

1 756

266

586

2

2

(1 003)

1 609

TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN

8 679

8 679

421

421

1 424

1 424

2

2

354

354

(1 149)

(1 149)

9 731

9 731

Administratieve uitgaven:

Personeelsuitgaven

(1 610)

(714)

(1 018)

0

(1 229)

8

(4 563)

Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen

(58)

(18)

(115)

0

(139)

0

(330)

Andere administratieve uitgaven

(645)

(279)

(848)

0

(1 239)

184

(2 827)

(2 313)

(2 313)

(1 011)

(1 011)

(1 981)

(1 981)

0

0

(2 607)

(2 607)

192

192

(7 720)

(7 720)

Beleidsuitgaven:

Direct gecentraliseerd beheer

(4 807)

(3 604)

(226)

0

0

639

(7 998)

Indirect gecentraliseerd beheer

(3 094)

(195)

(3)

0

0

215

(3 077)

Gedecentraliseerd beheer

(21)

(1 257)

0

0

0

0

(1 278)

Gedeeld beheer

(81 748)

(17)

(74)

0

0

0

(81 839)

Gezamenlijk beheer

(115)

(1 074)

0

0

0

1

(1 188)

Overige beleidsuitgaven

(879)

(182)

(820)

(54)

(1)

102

(1 834)

(90 664)

(90 664)

(6 329)

(6 329)

(1 123)

(1 123)

(54)

(54)

(1)

(1)

957

957

(97 214)

(97 214)

TOTAAL BELEIDSUITGAVEN

(92 977)

(92 977)

(7 340)

(7 340)

(3 104)

(3 104)

(54)

(54)

(2 608)

(2 608)

1 149

1 149

(104 934)

(104 934)

NETTOBELEIDSUITGAVEN

NETTOBELEIDSUITGAVEN

(84 298)

(84 298)

(6 919)

(6 919)

(1 680)

(1 680)

(52)

(52)

(2 254)

(2 254)

0

0

(95 203)

(95 203)

Ontvangsten uit eigen middelen en bijdragen

112 713

112 713

Overschot beleidsactiviteiten

Overschot beleidsactiviteiten

17 510

17 510

Netto financiële ontvangsten

231

Mutatie in de verplichting personeelsbeloningen

(5 009)

Aandeel in de resultaten van geassocieerde deelnemingen/gemeenschappelijke ondernemingen

(46)

Economisch resultaat voor het jaar

Economisch resultaat voor het jaar

12 686

12 686

GESEGMENTEERDE INFORMATIE – ACTIVITEITEN IN DE EU

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Economische en financiële zaken | Onderneming en industrie | Mededinging | Werkgelegenheid | Landbouw | Energie en vervoer | Milieu | Onderzoek | Informatiemaatschappij |
| Beleidsontvangsten: |
| Geldboeten | 0 | 0 | 3 168 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Landbouwheffingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 2 299 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Teruggevorderde uitgaven | 1 | 1 | 0 | 58 | 1 005 | 7 | 1 | 3 | 10 |
| Ontvangsten uit administratief beheer | 0 | 11 | 0 | 0 | 0 | 12 | 0 | 1 | 7 |
| Overige beleidsontvangsten | 0 | 218 | 3 | 32 | 145 | 297 | 39 | 370 | 6 |
| TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN | 1 | 230 | 3 171 | 90 | 3 449 | 316 | 40 | 374 | 23 |
| Administratieve uitgaven: | (51) | (225) | (68) | (99) | (108) | (218) | (93) | (265) | (131) |
| Personeelsuitgaven | (45) | (149) | (62) | (74) | (89) | (161) | (70) | (151) | (94) |
| Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen | 0 | (11) | 0 | (1) | 0 | (4) | (1) | 0 | 0 |
| Andere administratieve uitgaven | (6) | (65) | (6) | (24) | (19) | (53) | (22) | (114) | (37) |
| Beleidsuitgaven: | (52) | (336) | (54) | (8 175) | (54 290) | (1 326) | (186) | (2 672) | (1 377) |
| Direct gecentraliseerd beheer | (52) | (250) | 0 | (186) | (46) | 819 | (162) | (2 630) | (1 266) |
| Indirect gecentraliseerd beheer | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | (1 818) | (8) | 0 | (92) |
| Gedecentraliseerd beheer | 0 | 0 | 0 | 0 | (3) | (11) | 0 | 0 | 0 |
| gedeeld beheer | 0 | 0 | 0 | (7 976) | (54 049) | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Gezamenlijk beheer | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | (100) | 0 | 0 | 0 |
| Overige beleidsuitgaven | 0 | (86) | (54) | (13) | (192) | (216) | (16) | (42) | (19) |
| TOTAAL BELEIDSUITGAVEN | (103) | (561) | (122) | (8 274) | (54 398) | (1 544) | (279) | (2 937) | (1 508) |
| NETTOBELEIDSUITGAVEN | (102) | (331) | 3 049 | (8 184) | (50 949) | (1 228) | (239) | (2 563) | (1 485) |

(miljoen EUR)

Economische en financiële zaken

Onderneming en industrie

Mededinging

Werkgelegenheid

Landbouw

Energie en vervoer

Milieu

Onderzoek

Informatiemaatschappij

Beleidsontvangsten:

Beleidsontvangsten:

Geldboeten

0

0

3 168

0

0

0

0

0

0

Landbouwheffingen

0

0

0

0

2 299

0

0

0

0

Teruggevorderde uitgaven

1

1

0

58

1 005

7

1

3

10

Ontvangsten uit administratief beheer

0

11

0

0

0

12

0

1

7

Overige beleidsontvangsten

0

218

3

32

145

297

39

370

6

TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN

1

1

230

230

3 171

3 171

90

90

3 449

3 449

316

316

40

40

374

374

23

23

Administratieve uitgaven:

Administratieve uitgaven:

(51)

(51)

(225)

(225)

(68)

(68)

(99)

(99)

(108)

(108)

(218)

(218)

(93)

(93)

(265)

(265)

(131)

(131)

Personeelsuitgaven

(45)

(149)

(62)

(74)

(89)

(161)

(70)

(151)

(94)

Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen

0

(11)

0

(1)

0

(4)

(1)

0

0

Andere administratieve uitgaven

(6)

(65)

(6)

(24)

(19)

(53)

(22)

(114)

(37)

Beleidsuitgaven:

Beleidsuitgaven:

(52)

(52)

(336)

(336)

(54)

(54)

(8 175)

(8 175)

(54 290)

(54 290)

(1 326)

(1 326)

(186)

(186)

(2 672)

(2 672)

(1 377)

(1 377)

Direct gecentraliseerd beheer

(52)

(250)

0

(186)

(46)

819

(162)

(2 630)

(1 266)

Indirect gecentraliseerd beheer

0

0

0

0

0

(1 818)

(8)

0

(92)

Gedecentraliseerd beheer

0

0

0

0

(3)

(11)

0

0

0

gedeeld beheer

0

0

0

(7 976)

(54 049)

0

0

0

0

Gezamenlijk beheer

0

0

0

0

0

(100)

0

0

0

Overige beleidsuitgaven

0

(86)

(54)

(13)

(192)

(216)

(16)

(42)

(19)

TOTAAL BELEIDSUITGAVEN

(103)

(103)

(561)

(561)

(122)

(122)

(8 274)

(8 274)

(54 398)

(54 398)

(1 544)

(1 544)

(279)

(279)

(2 937)

(2 937)

(1 508)

(1 508)

NETTOBELEIDSUITGAVEN

NETTOBELEIDSUITGAVEN

(102)

(102)

(331)

(331)

3 049

3 049

(8 184)

(8 184)

(50 949)

(50 949)

(1 228)

(1 228)

(239)

(239)

(2 563)

(2 563)

(1 485)

(1 485)

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | GCO | Visserij | Interne markt | Regionaal beleid | Belastingen en douane | Onderwijs en cultuur | Gezondheid en consumentenbescherming | Justitie, vrijheid en veiligheid | Totaal activiteiten in de EU |
| Beleidsontvangsten: |
| Geldboeten | 0 | 0 | 3 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 3 171 |
| Landbouwheffingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 2 299 |
| Teruggevorderde uitgaven | 0 | (41) | 0 | 329 | 0 | 4 | 5 | 1 | 1 384 |
| Ontvangsten uit administratief beheer | 38 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 69 |
| Overige beleidsontvangsten | 52 | 8 | 198 | (1) | 1 | 151 | 135 | 102 | 1 756 |
| TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN | 90 | (33) | 201 | 328 | 1 | 155 | 140 | 103 | 8 679 |
| Administratieve uitgaven: | (334) | (39) | (146) | (66) | (46) | (160) | (165) | (99) | (2 313) |
| Personeelsuitgaven | (222) | (32) | (100) | (55) | (38) | (85) | (110) | (73) | (1 610) |
| Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen | (29) | 0 | (4) | 0 | (1) | (1) | (4) | (2) | (58) |
| Andere administratieve uitgaven | (83) | (7) | (42) | (11) | (7) | (74) | (51) | (24) | (645) |
| Beleidsuitgaven: | (84) | (883) | (41) | (19 058) | (56) | (1 284) | (509) | (281) | (90 664) |
| Direct gecentraliseerd beheer | (81) | (235) | (5) | (29) | (56) | (142) | (358) | (128) | (4 807) |
| Indirect gecentraliseerd beheer | 0 | 0 | 0 | (21) | 0 | (1 126) | (30) | 1 | (3 094) |
| Gedecentraliseerd beheer | 0 | 0 | 0 | (7) | 0 | 0 | 0 | 0 | (21) |
| Gedeeld beheer | 0 | (644) | 0 | (18 986) | 0 | 0 | 0 | (93) | (81 748) |
| Gezamenlijk beheer | 0 | 0 | 0 | (15) | 0 | 0 | 0 | 0 | (115) |
| Overige beleidsuitgaven | (3) | (4) | (36) | 0 | 0 | (16) | (121) | (61) | (879) |
| TOTAAL BELEIDSUITGAVEN | (418) | (922) | (187) | (19 124) | (102) | (1 444) | (674) | (380) | (92 977) |
| NETTOBELEIDSUITGAVEN | (328) | (955) | 14 | (18 796) | (101) | (1 289) | (534) | (277) | (84 298) |

(miljoen EUR)

GCO

Visserij

Interne markt

Regionaal beleid

Belastingen en douane

Onderwijs en cultuur

Gezondheid en consumentenbescherming

Justitie, vrijheid en veiligheid

Totaal activiteiten in de EU

Beleidsontvangsten:

Beleidsontvangsten:

Geldboeten

0

0

3

0

0

0

0

0

3 171

Landbouwheffingen

0

0

0

0

0

0

0

0

2 299

Teruggevorderde uitgaven

0

(41)

0

329

0

4

5

1

1 384

Ontvangsten uit administratief beheer

38

0

0

0

0

0

0

0

69

Overige beleidsontvangsten

52

8

198

(1)

1

151

135

102

1 756

TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN

90

90

(33)

(33)

201

201

328

328

1

1

155

155

140

140

103

103

8 679

8 679

Administratieve uitgaven:

Administratieve uitgaven:

(334)

(334)

(39)

(39)

(146)

(146)

(66)

(66)

(46)

(46)

(160)

(160)

(165)

(165)

(99)

(99)

(2 313)

(2 313)

Personeelsuitgaven

(222)

(32)

(100)

(55)

(38)

(85)

(110)

(73)

(1 610)

Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen

(29)

0

(4)

0

(1)

(1)

(4)

(2)

(58)

Andere administratieve uitgaven

(83)

(7)

(42)

(11)

(7)

(74)

(51)

(24)

(645)

Beleidsuitgaven:

Beleidsuitgaven:

(84)

(84)

(883)

(883)

(41)

(41)

(19 058)

(19 058)

(56)

(56)

(1 284)

(1 284)

(509)

(509)

(281)

(281)

(90 664)

(90 664)

Direct gecentraliseerd beheer

(81)

(235)

(5)

(29)

(56)

(142)

(358)

(128)

(4 807)

Indirect gecentraliseerd beheer

0

0

0

(21)

0

(1 126)

(30)

1

(3 094)

Gedecentraliseerd beheer

0

0

0

(7)

0

0

0

0

(21)

Gedeeld beheer

0

(644)

0

(18 986)

0

0

0

(93)

(81 748)

Gezamenlijk beheer

0

0

0

(15)

0

0

0

0

(115)

Overige beleidsuitgaven

(3)

(4)

(36)

0

0

(16)

(121)

(61)

(879)

TOTAAL BELEIDSUITGAVEN

(418)

(418)

(922)

(922)

(187)

(187)

(19 124)

(19 124)

(102)

(102)

(1 444)

(1 444)

(674)

(674)

(380)

(380)

(92 977)

(92 977)

NETTOBELEIDSUITGAVEN

NETTOBELEIDSUITGAVEN

(328)

(328)

(955)

(955)

14

14

(18 796)

(18 796)

(101)

(101)

(1 289)

(1 289)

(534)

(534)

(277)

(277)

(84 298)

(84 298)

GESEGMENTEERDE INFORMATIE – ACTIVITEITEN BUITEN DE EU

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Buitenlandse betrekkingen | Handel | Ontwikkeling | Uitbreiding | Humanitaire hulp | Totaal activiteiten buiten de EU |
| Beleidsontvangsten: |
| Teruggevorderde uitgaven | 19 | 0 | 4 | 92 | 5 | 120 |
| Ontvangsten uit administratief beheer | 35 | 0 | 0 | 0 | 0 | 35 |
| Overige beleidsontvangsten | 67 | 0 | (1) | 199 | 1 | 266 |
| TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN | 121 | 0 | 3 | 291 | 6 | 421 |
| Administratieve uitgaven: | (740) | (51) | (135) | (62) | (23) | (1 011) |
| Personeelsuitgaven | (477) | (45) | (127) | (50) | (15) | (714) |
| Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen | (17) | 0 | 0 | (1) | 0 | (18) |
| Andere administratieve uitgaven | (246) | (6) | (8) | (11) | (8) | (279) |
| Beleidsuitgaven: | (2 988) | (10) | (876) | (1 586) | (869) | (6 329) |
| Direct gecentraliseerd beheer | (2 163) | (7) | (530) | (503) | (401) | (3 604) |
| Indirect gecentraliseerd beheer | (42) | 0 | 3 | (156) | 0 | (195) |
| Gedecentraliseerd beheer | (352) | 0 | (154) | (751) | 0 | (1 257) |
| Gedeeld beheer | 0 | 0 | (17) | 0 | 0 | (17) |
| Gezamenlijk beheer | (413) | (3) | (170) | (21) | (467) | (1 074) |
| Overige beleidsuitgaven | (18) | 0 | (8) | (155) | (1) | (182) |
| TOTAAL BELEIDSUITGAVEN | (3 728) | (61) | (1 011) | (1 648) | (892) | (7 340) |
| NETTOBELEIDSUITGAVEN | (3 607) | (61) | (1 008) | (1 357) | (886) | (6 919) |

(miljoen EUR)

Buitenlandse betrekkingen

Handel

Ontwikkeling

Uitbreiding

Humanitaire hulp

Totaal activiteiten buiten de EU

Beleidsontvangsten:

Beleidsontvangsten:

Teruggevorderde uitgaven

19

0

4

92

5

120

Ontvangsten uit administratief beheer

35

0

0

0

0

35

Overige beleidsontvangsten

67

0

(1)

199

1

266

TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN

121

121

0

0

3

3

291

291

6

6

421

421

Administratieve uitgaven:

Administratieve uitgaven:

(740)

(740)

(51)

(51)

(135)

(135)

(62)

(62)

(23)

(23)

(1 011)

(1 011)

Personeelsuitgaven

(477)

(45)

(127)

(50)

(15)

(714)

Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen

(17)

0

0

(1)

0

(18)

Andere administratieve uitgaven

(246)

(6)

(8)

(11)

(8)

(279)

Beleidsuitgaven:

Beleidsuitgaven:

(2 988)

(2 988)

(10)

(10)

(876)

(876)

(1 586)

(1 586)

(869)

(869)

(6 329)

(6 329)

Direct gecentraliseerd beheer

(2 163)

(7)

(530)

(503)

(401)

(3 604)

Indirect gecentraliseerd beheer

(42)

0

3

(156)

0

(195)

Gedecentraliseerd beheer

(352)

0

(154)

(751)

0

(1 257)

Gedeeld beheer

0

0

(17)

0

0

(17)

Gezamenlijk beheer

(413)

(3)

(170)

(21)

(467)

(1 074)

Overige beleidsuitgaven

(18)

0

(8)

(155)

(1)

(182)

TOTAAL BELEIDSUITGAVEN

(3 728)

(3 728)

(61)

(61)

(1 011)

(1 011)

(1 648)

(1 648)

(892)

(892)

(7 340)

(7 340)

NETTOBELEIDSUITGAVEN

NETTOBELEIDSUITGAVEN

(3 607)

(3 607)

(61)

(61)

(1 008)

(1 008)

(1 357)

(1 357)

(886)

(886)

(6 919)

(6 919)

GESEGMENTEERDE INFORMATIE – DIENSTEN EN OVERIGE

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Pers en communicatie | Bureau voor fraudebestrijding | Coördinatie | Personeelszaken en administratie | Eurostat | Begroting | Audit | Taalkundige diensten | Overige | Totaal diensten en overige |
| Beleidsontvangsten: |
| Teruggevorderde uitgaven | 0 | 0 | 0 | 3 | 3 | 0 | 0 | 0 | 0 | 6 |
| Ontvangsten uit administratief beheer | 1 | 5 | 0 | 682 | 0 | 46 | 0 | 98 | 0 | 832 |
| Overige beleidsontvangsten | (2) | (1) | 8 | 38 | 0 | 235 | 0 | 42 | 266 | 586 |
| TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN | (1) | 4 | 8 | 723 | 3 | 281 | 0 | 140 | 266 | 1 424 |
| Administratieve uitgaven: | (94) | (49) | (151) | (1 200) | (66) | (50) | (9) | (390) | 28 | (1 981) |
| Personeelsuitgaven | (59) | (34) | (127) | (436) | (60) | (38) | (8) | (284) | 28 | (1 018) |
| Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen | (2) | 0 | 0 | (113) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | (115) |
| Andere administratieve uitgaven | (33) | (15) | (24) | (651) | (6) | (12) | (1) | (106) | 0 | (848) |
| Beleidsuitgaven: | (80) | (15) | (8) | (45) | (22) | (217) | 0 | (1) | (735) | (1 123) |
| Direct gecentraliseerd beheer | (77) | (15) | (1) | (29) | (21) | (104) | 0 | (1) | 22 | (226) |
| Indirect gecentraliseerd beheer | (3) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | (3) |
| Gedeeld beheer | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | (74) | 0 | 0 | 0 | (74) |
| Overige beleidsuitgaven | 0 | 0 | (7) | (16) | (1) | (39) | 0 | 0 | (757) | (820) |
| TOTAAL BELEIDSUITGAVEN | (174) | (64) | (159) | (1 245) | (88) | (267) | (9) | (391) | (707) | (3 104) |
| NETTOBELEIDSUITGAVEN | (175) | (60) | (151) | (522) | (85) | 14 | (9) | (251) | (441) | (1 680) |

(miljoen EUR)

Pers en communicatie

Bureau voor fraudebestrijding

Coördinatie

Personeelszaken en administratie

Eurostat

Begroting

Audit

Taalkundige diensten

Overige

Totaal diensten en overige

Beleidsontvangsten:

Beleidsontvangsten:

Teruggevorderde uitgaven

0

0

0

3

3

0

0

0

0

6

Ontvangsten uit administratief beheer

1

5

0

682

0

46

0

98

0

832

Overige beleidsontvangsten

(2)

(1)

8

38

0

235

0

42

266

586

TOTAAL BELEIDSONTVANGSTEN

(1)

(1)

4

4

8

8

723

723

3

3

281

281

0

0

140

140

266

266

1 424

1 424

Administratieve uitgaven:

Administratieve uitgaven:

(94)

(94)

(49)

(49)

(151)

(151)

(1 200)

(1 200)

(66)

(66)

(50)

(50)

(9)

(9)

(390)

(390)

28

28

(1 981)

(1 981)

Personeelsuitgaven

(59)

(34)

(127)

(436)

(60)

(38)

(8)

(284)

28

(1 018)

Uitgaven voor immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen

(2)

0

0

(113)

0

0

0

0

0

(115)

Andere administratieve uitgaven

(33)

(15)

(24)

(651)

(6)

(12)

(1)

(106)

0

(848)

Beleidsuitgaven:

Beleidsuitgaven:

(80)

(80)

(15)

(15)

(8)

(8)

(45)

(45)

(22)

(22)

(217)

(217)

0

0

(1)

(1)

(735)

(735)

(1 123)

(1 123)

Direct gecentraliseerd beheer

(77)

(15)

(1)

(29)

(21)

(104)

0

(1)

22

(226)

Indirect gecentraliseerd beheer

(3)

0

0

0

0

0

0

0

0

(3)

Gedeeld beheer

0

0

0

0

0

(74)

0

0

0

(74)

Overige beleidsuitgaven

0

0

(7)

(16)

(1)

(39)

0

0

(757)

(820)

TOTAAL BELEIDSUITGAVEN

(174)

(174)

(64)

(64)

(159)

(159)

(1 245)

(1 245)

(88)

(88)

(267)

(267)

(9)

(9)

(391)

(391)

(707)

(707)

(3 104)

(3 104)

NETTOBELEIDSUITGAVEN

NETTOBELEIDSUITGAVEN

(175)

(175)

(60)

(60)

(151)

(151)

(522)

(522)

(85)

(85)

14

14

(9)

(9)

(251)

(251)

(441)

(441)

(1 680)

(1 680)

4.   TOELICHTINGEN BIJ HET KASSTROOMOVERZICHT

4.1.   DOEL EN SAMENSTELLING VAN HET KASSTROOMOVERZICHT

Informatie over de kasstroom wordt gebruikt om een basis te verschaffen voor het beoordelen van het vermogen van de Gemeenschappen om geldmiddelen en kasequivalenten te genereren, en van hun behoeften om deze kasstromen te gebruiken.

Voor het opstellen van het kasstroomoverzicht is gebruik gemaakt van de indirecte methode. Dat betekent dat de nettowinst of het nettoverlies van het begrotingsjaar wordt aangepast om rekening te houden met de gevolgen van transacties van niet-contante aard, latenties of voorzieningen voor reeds of nog te ontvangen of betalen kasstromen uit de beleidsactiviteiten, en baten of lasten die verband houden met investerings- of financieringskasstromen.

Kasstromen die voortkomen uit transacties in vreemde valuta's moeten worden gepresenteerd in de rapporteringsvaluta van de Europese Gemeenschappen (de euro) door op het bedrag in de vreemde valuta de wisselkoers toe te passen die op de datum van de kasstroom geldt tussen de euro en de vreemde valuta.

Het bovenstaande kasstroomoverzicht geeft een overzicht van de kasstromen tijdens de periode, ingedeeld volgens beleidsactiviteiten en investeringsactiviteiten (de Gemeenschappen hebben geen financieringsactiviteiten).

4.2.   BELEIDSACTIVITEITEN

Beleidsactiviteiten zijn de activiteiten van de Gemeenschappen die geen investeringsactiviteiten zijn. Het betreft het grootste deel van de activiteiten. Aan begunstigden verstrekte leningen (en de daarmee samenhangende opgenomen leningen, indien van toepassing) worden niet beschouwd als investerings- of financieringsactiviteiten, aangezien zij deel uitmaken van de algemene doelstellingen en derhalve van de dagelijkse activiteiten van de Gemeenschappen. Onder de beleidsactiviteiten vallen ook investeringen zoals het EIF, de EBWO en durfkapitaalfondsen. Het doel van deze activiteiten is immers bij te dragen tot de verwezenlijking van beleidsgerichte resultaten.

4.3.   INVESTERINGSACTIVITEITEN

Investeringsactiviteiten zijn de verwerving en vervreemding van immateriële activa en vaste bedrijfsmiddelen en van andere investeringen die niet in kasequivalenten zijn vervat. Aan begunstigden verstrekte leningen vallen niet onder de investeringsactiviteiten. Het doel is een overzicht te geven van de echte investeringen van de Gemeenschappen.

Er moet op worden gewezen dat een bedrag van 5,753 miljard EUR aan geldmiddelen en kasequivalenten die bij de Gemeenschappen berusten, niet beschikbaar is voor gebruik door de Gemeenschappen. Het betreft hier geldmiddelen ontvangen ter betaling van opgelegde geldboeten, waarbij de tegenpartij tegen het opleggen van de geldboete beroep heeft aangetekend. Deze bedragen worden in toelichting 2.11 duidelijk vermeld als „aan restricties onderhevige geldmiddelen”.

2.11

5.   BUITENBALANSPOSTEN

VOORWAARDELIJKE ACTIVA

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Toelichting | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| Ontvangen garanties | 5.1 | 260 | 237 |
| Voorwaardelijke activa met betrekking tot fraudegevallen en onregelmatigheden | 5.2 | 2 010 | 1 701 |
| Aan de gang zijnde financiële correcties | 5.3 | 4 390 | 4 436 |
| Overige voorwaardelijke activa | 5.4 | 43 | 19 |
| Totaal voorwaardelijke activa | | 6 703 | 6 393 |

(miljoen EUR)

Toelichting

31.12.2008

31.12.2007

Ontvangen garanties

5.1

5.1

260

237

Voorwaardelijke activa met betrekking tot fraudegevallen en onregelmatigheden

5.2

5.2

2 010

1 701

Aan de gang zijnde financiële correcties

5.3

5.3

4 390

4 436

Overige voorwaardelijke activa

5.4

5.4

43

19

Totaal voorwaardelijke activa

Totaal voorwaardelijke activa

6 703

6 703

6 393

6 393

VOORWAARDELIJKE VERPLICHTINGEN EN VASTLEGGINGEN VOOR TOEKOMSTIGE FINANCIERINGEN

Alle voorwaardelijke verplichtingen en vastleggingen zouden, indien ze zich zouden realiseren, door de Gemeenschapsbegroting van de volgende jaren worden gedragen. De Gemeenschapsbegroting wordt gefinancierd door de lidstaten.

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Voorwaardelijke verplichtingen | Toelichting | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| Verstrekte garanties | 5.5 | 17 510 | 15 863 |
| Geldboeten – Zaken voor het Hof van Justitie | 5.6 | 10 198 | 8 682 |
| EAGF – Aanhangige rechtszaken | 5.7 | 1 609 | 1 095 |
| Bedragen met betrekking tot rechtszaken en andere geschillen | 5.8 | 281 | 2 043 |
| Overige voorwaardelijke verplichtingen | 5.9 | 18 | 19 |
| Totaal voorwaardelijke verplichtingen | | 29 616 | 27 702 |

(miljoen EUR)

Voorwaardelijke verplichtingen

Toelichting

31.12.2008

31.12.2007

Verstrekte garanties

5.5

5.5

17 510

15 863

Geldboeten – Zaken voor het Hof van Justitie

5.6

5.6

10 198

8 682

EAGF – Aanhangige rechtszaken

5.7

5.7

1 609

1 095

Bedragen met betrekking tot rechtszaken en andere geschillen

5.8

5.8

281

2 043

Overige voorwaardelijke verplichtingen

5.9

5.9

18

19

Totaal voorwaardelijke verplichtingen

Totaal voorwaardelijke verplichtingen

29 616

29 616

27 702

27 702

| Vastleggingen voor toekomstige financieringen | Toelichting | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| --- | --- | --- | --- |
| Niet-opgenomen vastleggingen | 5.10 | 4 885 | 239 |
| Vastleggingen met betrekking tot nog niet gebruikte kredieten | 5.11 | 120 023 | 95 992 |
| Juridische verbintenissen met betrekking tot acties die over meerdere jaren lopen | 5.12 | 333 659 | 386 209 |
| Participaties in gelieerde organisaties | 5.13 | 1 072 | 996 |
| Vastleggingen voor operationele leases | 5.14 | 2 349 | 2 003 |
| Contractuele verplichtingen | 5.15 | 983 | 806 |
| Totaal vastleggingen voor toekomstige financieringen | | 462 971 | 486 245 |

Vastleggingen voor toekomstige financieringen

Toelichting

31.12.2008

31.12.2007

Niet-opgenomen vastleggingen

5.10

5.10

4 885

239

Vastleggingen met betrekking tot nog niet gebruikte kredieten

5.11

5.11

120 023

95 992

Juridische verbintenissen met betrekking tot acties die over meerdere jaren lopen

5.12

5.12

333 659

386 209

Participaties in gelieerde organisaties

5.13

5.13

1 072

996

Vastleggingen voor operationele leases

5.14

5.14

2 349

2 003

Contractuele verplichtingen

5.15

5.15

983

806

Totaal vastleggingen voor toekomstige financieringen

Totaal vastleggingen voor toekomstige financieringen

462 971

462 971

486 245

486 245

VOORWAARDELIJKE ACTIVA

5.1.   ONTVANGEN GARANTIES

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| Uitvoeringsgaranties | 239 | 217 |
| Overige | 21 | 20 |
| Totaal | 260 | 237 |

(miljoen EUR)

31.12.2008

31.12.2007

Uitvoeringsgaranties

239

217

Overige

21

20

Totaal

Totaal

260

260

237

237

Soms worden uitvoeringsgaranties verlangd om ervoor te zorgen dat de begunstigden van communautaire middelen voldoen aan de verplichtingen van hun contract met de Gemeenschappen.

Opgemerkt zij dat de Commissie ook garanties van derden heeft ontvangen voor verstrekte leningen (486 miljoen EUR, zie toelichting 2.4.2), voorfinancieringen (986 miljoen EUR, zie toelichting 2.9) en opgelegde geldboeten (2,403 miljard EUR, zie toelichting 2.10.2.1). Deze garanties verschillen echter van de hierboven opgenomen garanties, aangezien zij betrekking hebben op activa die reeds in de balans zijn opgenomen.

2.4.2

2.9

2.10.2.1

5.2.   FRAUDEGEVALLEN EN ONREGELMATIGHEDEN

De onderstaande tabel toont het potentiële bedrag dat lidstaten kunnen terugvorderen nadat zij onregelmatige vorderingen op de structuurfondsen hebben ontdekt. Het is gebaseerd op de formele mededelingen van de lidstaten overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1681/94 van de Commissie. De bedragen zijn uitgesplitst per lidstaat.

Voorwaardelijke activa: fraudegevallen en onregelmatigheden

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Lidstaat | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| Oostenrijk | 13 | 15 |
| België | 16 | 16 |
| Tsjechië | 13 | 1 |
| Denemarken | 10 | 10 |
| Estland | 2 | 1 |
| Finland | 3 | 3 |
| Frankrijk | 12 | 12 |
| Duitsland | 581 | 592 |
| Griekenland | 62 | 69 |
| Hongarije | 5 | 1 |
| Ierland | 1 | 1 |
| Italië | 441 | 434 |
| Letland | 4 | 1 |
| Litouwen | 2 | 0 |
| Malta | 1 | 0 |
| Nederland | 14 | 12 |
| Polen | 13 | 11 |
| Portugal | 114 | 83 |
| Slowakije | 9 | 1 |
| Slovenië | 1 | 0 |
| Spanje | 279 | 249 |
| Zweden | 2 | 2 |
| Verenigd Koninkrijk | 257 | 178 |
| Totaal | 1 855 | 1 692 |

(miljoen EUR)

Lidstaat

31.12.2008

31.12.2007

Oostenrijk

13

15

België

16

16

Tsjechië

13

1

Denemarken

10

10

Estland

2

1

Finland

3

3

Frankrijk

12

12

Duitsland

581

592

Griekenland

62

69

Hongarije

5

1

Ierland

1

1

Italië

441

434

Letland

4

1

Litouwen

2

0

Malta

1

0

Nederland

14

12

Polen

13

11

Portugal

114

83

Slowakije

9

1

Slovenië

1

0

Spanje

279

249

Zweden

2

2

Verenigd Koninkrijk

257

178

Totaal

Totaal

1 855

1 855

1 692

1 692

De in deze tabel vermelde bedragen zijn eerder theoretische maxima zijn dan bedragen die daadwerkelijk ter beschikking van de Gemeenschapsbegroting zullen worden gesteld, want:

| — | de lidstaten delen niet altijd de resultaten van hun terugvorderingsmaatregelen mee; |
| --- | --- |

—

de lidstaten delen niet altijd de resultaten van hun terugvorderingsmaatregelen mee;

| — | hoewel de lidstaten de Commissie op de hoogte moeten houden van de kansen op terugvordering, is het onmogelijk precies vast te stellen in welke mate de bedragen daadwerkelijk zullen worden geïnd. Het nationale recht voorziet soms in verjaringstermijnen van dertig jaar, zodat de overheid niet snel formeel van terugvordering zal afzien, zelfs indien de kansen op inning slechts theoretisch zijn. Voor de structuurmaatregelen zijn de lidstaten voortaan verplicht aan de Commissie jaarlijks een overzicht van de nog terug te vorderen bedragen toe te zenden (artikel 8 van Verordening (EG) nr. 438/2001), waardoor de werkelijke situatie beter zal kunnen worden geschetst; |
| --- | --- |

—

hoewel de lidstaten de Commissie op de hoogte moeten houden van de kansen op terugvordering, is het onmogelijk precies vast te stellen in welke mate de bedragen daadwerkelijk zullen worden geïnd. Het nationale recht voorziet soms in verjaringstermijnen van dertig jaar, zodat de overheid niet snel formeel van terugvordering zal afzien, zelfs indien de kansen op inning slechts theoretisch zijn. Voor de structuurmaatregelen zijn de lidstaten voortaan verplicht aan de Commissie jaarlijks een overzicht van de nog terug te vorderen bedragen toe te zenden (artikel 8 van Verordening (EG) nr. 438/2001), waardoor de werkelijke situatie beter zal kunnen worden geschetst;

| — | zelfs indien de betrokken lidstaat de terugvorderingsprocedure binnen de voorgeschreven termijnen heeft aangevat, is een positief resultaat niet zeker. Dit geldt in het bijzonder voor invorderingsopdrachten waartegen gerechtelijk beroep wordt aangetekend; |
| --- | --- |

—

zelfs indien de betrokken lidstaat de terugvorderingsprocedure binnen de voorgeschreven termijnen heeft aangevat, is een positief resultaat niet zeker. Dit geldt in het bijzonder voor invorderingsopdrachten waartegen gerechtelijk beroep wordt aangetekend;

| — | de afzonderlijke projecten worden medegefinancierd in het kader van meerjarenprogramma's. Zolang een meerjarenprogramma niet is afgesloten, kunnen de terug te vorderen bedragen niet precies worden vastgesteld, omdat de middelen die werden gebruikt voor ongeoorloofde uitgaven, onder bepaalde voorwaarden aan andere, regelmatige projecten kunnen worden toegewezen, en omdat de latere tranches en vooral de saldobetalingen het in bepaalde gevallen mogelijk maken de eerder gedane onregelmatige uitgaven te regulariseren. In deze tabel zijn voorlopige cijfers opgenomen die berusten op de mededelingen die tot eind februari 2008 zijn ontvangen en verwerkt. Deze gegevens kunnen worden gewijzigd naar aanleiding van aanvullende mededelingen die later worden toegezonden. |
| --- | --- |

—

de afzonderlijke projecten worden medegefinancierd in het kader van meerjarenprogramma's. Zolang een meerjarenprogramma niet is afgesloten, kunnen de terug te vorderen bedragen niet precies worden vastgesteld, omdat de middelen die werden gebruikt voor ongeoorloofde uitgaven, onder bepaalde voorwaarden aan andere, regelmatige projecten kunnen worden toegewezen, en omdat de latere tranches en vooral de saldobetalingen het in bepaalde gevallen mogelijk maken de eerder gedane onregelmatige uitgaven te regulariseren. In deze tabel zijn voorlopige cijfers opgenomen die berusten op de mededelingen die tot eind februari 2008 zijn ontvangen en verwerkt. Deze gegevens kunnen worden gewijzigd naar aanleiding van aanvullende mededelingen die later worden toegezonden.

Aan de hand van de door de lidstaten medegedeelde gegevens kunnen geen nauwkeurige uitspraken worden gedaan over de kansen op terugvordering in afzonderlijke gevallen.

De belangrijkste mutaties sedert 2007 betreffen stijgingen in verband met: gevallen van het ESF (Verenigd Koninkrijk 18 miljoen EUR en Portugal 4 miljoen EUR), van het EFRO (Verenigd Koninkrijk 58 miljoen EUR, Tsjechië 12 miljoen EUR, Spanje 20 miljoen EUR en Portugal 6 miljoen EUR), van het Europees Oriëntatie- en Garantiefonds voor de Landbouw (Portugal 21 miljoen EUR), en van het Cohesiefonds (Spanje 8 miljoen EUR).

In deze rubriek is ook een bedrag van 153 miljoen EUR opgenomen in verband met het ELGF. De lidstaten deelden de Commissie de bedragen mee die zijn opgenomen in hun debiteurenadministratie, alsook de bedragen die nog in de eerste fase van controle verkeerden. Het zijn die voorlopige bedragen die in deze rubriek zijn opgenomen. Vroeger werd deze informatie niet van de lidstaten verlangd.

5.3.   AAN DE GANG ZIJNDE FINANCIËLE CORRECTIES

Voor landbouw en plattelandsontwikkeling zijn de landbouwuitgaven die door de lidstaten worden gedeclareerd, voorlopig totdat de jaarrekeningen van de betaalorganen voor begrotingsjaar n goedgekeurd zijn. Normaal gezien vindt deze goedkeuring plaats tegen 30 april n+1. De Commissie gaat tot financiële goedkeuring over op basis van de certificering door de certificerende instanties en een eigen controle. Nadat de Commissie de rekeningen van de erkende betaalorganen heeft aanvaard, worden de overeenstemmende uitgaven definitief. De Commissie kan ook financiële correcties uitvoeren door middel van zogenaamde conformiteitsbeschikkingen, doch deze kunnen alleen slaan op uitgaven die gedaan zijn in de 24 maanden die voorafgaan aan het tijdstip waarop de Commissie de betrokken lidstaat schriftelijk in kennis stelt van de resultaten van haar controle. Onder de voorwaardelijke activa is derhalve een bedrag van 1,7 miljard EUR opgenomen, namelijk een raming van het bedrag dat moet worden ontvangen uit hoofde van toekomstige conformiteitsbeschikkingen waarmee op het gebied van landbouw financiële correcties worden uitgevoerd op grond van controles van bepaalde uitgaven die in de periode 2001-2008 zijn gedeclareerd (zie toelichting 6.4.1.1). Aangezien de bedragen nog niet definitief zijn, zijn zij niet in de balans opgenomen.

6.4.1.1

Voorts is onder de voorwaardelijke activa een bedrag van 2,6 miljard EUR opgenomen in verband met mogelijke financiële correcties waartoe zal worden besloten (zie toelichting 6.4.1.2). Het bedrag is gebaseerd op de resultaten van de controles van de Commissie en de Europese Rekenkamer, die van de betrokken DG's follow-up hebben gekregen. Dit is de beste raming, waarbij rekening is gehouden met de stand van zaken van de follow-up van de controles en de verzonden definitieve standpunten (of gelijkwaardig) op 31 december 2008. Dit bedrag kan gewijzigd worden na de procedure voor opschortingen en financiële correcties, die de lidstaten de gelegenheid geeft om in een hoorzitting extra bewijsmateriaal over te leggen om hun vorderingen te staven.

6.4.1.2

Zie ook toelichting 6 voor nadere gegevens over de terugvordering van uitgaven.

6

5.4.   OVERIGE VOORWAARDELIJKE ACTIVA

Deze rubriek omvat andere kleinere voorwaardelijke bedragen die in de bovenstaande rubrieken kunnen worden ingedeeld.

VOORWAARDELIJKE VERPLICHTINGEN

5.5.   VERSTREKTE GARANTIES

5.5.1.   Op leningen uit de eigen middelen van de EIB

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | „Risk sharing”31.12.2008 | „Non-risk sharing”31.12.2008 | Uitstaand bedrag op 31.12.2008 Totaal | Uitstaand bedrag op 31.12.2007 |
| Openbar einstantie | Particuliere onderneming |
| Garantie 65 % | 2 333 | 8 642 | 1 454 | 12 429 | 10 138 |
| Garantie 70 % | 145 | 2 604 | 159 | 2 908 | 3 225 |
| Garantie 75 % | | 941 | 108 | 1 049 | 1 245 |
| Garantie 100 % | | 770 | 238 | 1 008 | 1 179 |
| Totaal | 2 478 | 12 957 | 1 959 | 17 394 | 15 787 |

(miljoen EUR)

„Risk sharing”31.12.2008

„Non-risk sharing”31.12.2008

Uitstaand bedrag op 31.12.2008 Totaal

Uitstaand bedrag op 31.12.2007

Openbar einstantie

Particuliere onderneming

Garantie 65 %

2 333

8 642

1 454

12 429

12 429

10 138

Garantie 70 %

145

2 604

159

2 908

2 908

3 225

Garantie 75 %

941

108

1 049

1 049

1 245

Garantie 100 %

770

238

1 008

1 008

1 179

Totaal

Totaal

2 478

2 478

12 957

12 957

1 959

1 959

17 394

17 394

15 787

15 787

De begroting van de Gemeenschappen staat borg voor de door de EIB tot 31 december 2008 ondertekende en aan derde landen toegestane leningovereenkomsten uit eigen middelen (met inbegrip van de leningen die aan lidstaten werden toegekend voor hun toetreding). De Gemeenschapsgarantie is evenwel beperkt tot een percentage van het maximum van de toegestane kredieten: 65 %, 70 %, 75 % of 100 %. Indien het maximum niet bereikt is, geldt de Gemeenschapsgarantie voor het gehele uitstaande bedrag. Op 31 december 2008 beliep het uitstaande bedrag 17,394 miljard EUR, hetgeen derhalve het maximumrisico vertegenwoordigt dat de Gemeenschappen moeten dragen.

Voor de leningen die worden gedekt door de begrotingsgarantie van de Gemeenschappen, vraagt de EIB ook garanties van derden (staten, openbare of particuliere financiële instellingen). In die gevallen is de Commissie een secundaire borgsteller. De waarborg van de Gemeenschapsbegroting dekt alleen het politieke risico van garanties die worden gegeven onder de noemer „risk sharing”. Wanneer de eerste borgsteller zijn verbintenissen niet nakomt, worden de andere risico's gedekt door de EIB. Bij garanties die worden gegeven onder de noemer „non-risk sharing”, worden alle risico's gedekt door de Gemeenschapsbegroting wanneer de eerste borgsteller zijn verbintenissen niet nakomt. Indien de eerste borgsteller een openbare instantie is, zijn deze risico's normaal beperkt tot het politieke risico, maar wanneer de garanties uitgaan van een particuliere instelling of vennootschap, kan dit ertoe leiden dat de Gemeenschapsbegroting tevens het commerciële risico moet dekken.

5.5.2.   Overige verstrekte garanties

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| Financieringsfaciliteit met „risk sharing” | 48 | 34 |
| MEDA: Marokkaanse garanties | 66 | 41 |
| Garantie-instrument voor leningen voor Ten-V-projecten | 1 | 0 |
| Overige | 1 | 1 |
| Totaal | 116 | 76 |

(miljoen EUR)

31.12.2008

31.12.2007

Financieringsfaciliteit met „risk sharing”

48

34

MEDA: Marokkaanse garanties

66

41

Garantie-instrument voor leningen voor Ten-V-projecten

1

0

Overige

1

1

Totaal

Totaal

116

116

76

76

Onder de financieringsfaciliteit met „risk sharing” (RSFF) wordt de bijdrage van de Commissie gebruikt om voorzieningen aan te leggen voor financiële risico's in verband met leningen en garanties die door de EIB worden gegeven aan onderzoeksprojecten die daarvoor in aanmerking komen. In totaal heeft de Commissie maximaal 1 miljard EUR begroot voor de periode 2007-2013, waarvan maximaal 800 miljoen EUR komt uit het specifieke programma „samenwerking” en maximaal 200 miljoen EUR uit het specifieke programma „capaciteiten”. De EIB heeft er zich toe verbonden om hetzelfde bedrag te geven. De Commissie heeft een bedrag van 48 miljoen EUR geblokkeerd als „kapitaalallocatie”. Deze kapitaalallocatie dekt onverwachte verliezen op leningen en garanties die de EIB gegeven heeft in het kader van de RSFF. Het is het maximale verlies dat de Commissie zou kunnen lijden wanneer verstrekte leningen of garanties niet zouden worden terugbetaald. Het is de bovengrens van de garantie die de Commissie heeft gegeven met betrekking tot de RSFF en de EG beschouwen dit dus als een voorwaardelijke verplichting.

Als onderdeel van het MEDA-programma heeft de Commissie een garantiemechanisme gecreëerd via een speciaal fonds, dat ten goede zal komen aan twee Marokkaanse organisaties, namelijk de Caisse Centrale de Garantie en het Fonds Dar Ad-Damane. Op 31 december 2008 bedraagt het totale volume aan kredietfaciliteiten 1,659 miljard MAD, waarvan 743 miljoen MAD (66 miljoen EUR) onder de garantie van de Commissie valt.

Het garantie-instrument voor leningen voor Ten-V-projecten (2007-2013) wil garanties verstrekken om het ontvangstenrisico in de eerste fase van de Ten-V-vervoerprojecten te verzachten. De garantie moet meer specifiek stand-bykredietlijnen volledig dekken, die alleen kunnen worden opgevraagd wanneer de kasstromen van het project ontoereikend zijn om bevoorrechte schulden te dekken. Het gaat om een gezamenlijk financieel product van de Commissie en de EIB, waarvoor 500 miljoen EUR uit de EU-begroting wordt uitgetrokken. De EIB zal ook 500 miljoen EUR toewijzen, zodat het totale beschikbare bedrag 1 miljard EUR bedraagt. Het bedrag dat hier is opgenomen, 1 miljoen EUR, vertegenwoordigt de bijdrage voor onverwachte verliezen in verband met operaties van het garantie-instrument voor leningen voor Ten-V-projecten.

5.6.   GELDBOETEN

Deze bedragen betreffen door de Commissie opgelegde geldboeten voor inbreuken op de mededingingsregels die voorlopig zijn betaald en waartegen ofwel beroep is aangetekend of waarvan niet bekend is of er beroep tegen zal worden aangetekend. Deze voorwaardelijke verplichting zal behouden blijven totdat in de zaak definitief uitspraak is gedaan door het Hof van Justitie. De rente op voorlopige betalingen (434 miljoen EUR) wordt opgenomen in het economisch resultaat van het jaar en tevens als een voorwaardelijke verplichting vanwege de onzekerheid of de Commissie recht heeft op deze bedragen.

5.7.   ELGF — AANHANGIGE RECHTSZAKEN

Dit zijn voorwaardelijke verplichtingen tegenover de lidstaten in verband met de ELGF-conformiteitsbeschikkingen, waarover het Hof van Justitie nog geen uitspraak heeft gedaan. De vaststelling van het definitieve bedrag van de verplichting alsook het jaar waarin het effect van een succesvol beroep ten laste van de begroting zal komen, zijn afhankelijk van de duur van de procedure voor het Hof van Justitie. In de balans is een raming van de vermoedelijk te betalen bedragen (364 miljoen EUR) opgenomen als langetermijnvoorziening (zie toelichting 2.13).

2.13

5.8.   BEDRAGEN MET BETREKKING TOT RECHTSZAKEN EN ANDERE GESCHILLEN

Deze rubriek heeft betrekking op twee schadevergoedingszaken die momenteel tegen de Gemeenschappen zijn ingeleid, op andere rechtsgeschillen en de geraamde gerechtskosten.

De grote daling ten opzichte van 2007 houdt verband met twee grote schadevorderingen die tegen de Commissie waren ingesteld, waarvoor in de balans op 31 december 2007 voorwaardelijke verplichtingen waren opgenomen voor in totaal 2,014 miljard EUR. In de eerste zaak werd de vordering in september 2008 afgewezen, zodat de gerelateerde voorwaardelijke verplichting van 350 miljoen EUR niet langer hoeft te worden opgenomen. In de tweede zaak heeft het Gerecht van eerste aanleg in juli 2007 een uitspraak gedaan waarbij de Commissie veroordeeld werd tot betaling van schadevergoeding. Tegen deze uitspraak heeft de Commissie echter beroep aangetekend en in juli 2009 heeft het Hof van Justitie de Commissie bijna volledig in het gelijk gesteld. De Commissie moet nog steeds een schadevergoeding betalen om sommige kosten van de andere partij te dekken, doch dit bedrag is nog niet volledig berekend en het zal niet materieel zijn ten opzichte van de oorspronkelijke vordering van 1,664 miljard ER en de jaarrekening in haar geheel. Deze voorwaardelijke verplichting is derhalve niet langer opgenomen.

Overige bedragen betreffen geschillen met leveranciers, contractanten en voormalige personeelsleden. Opgemerkt zij dat de eiser in een schadevordering krachtens artikel 288 van het EG-Verdrag moet aantonen dat de instelling een rechtsregel waarbij aan particulieren rechten worden verleend, op voldoende ernstige wijze heeft geschonden, dat hij zelf reële schade heeft geleden en dat er een rechtstreeks causaal verband bestaat tussen de onwettige handeling en de schade.

5.9.   OVERIGE VOORWAARDELIJKE VERPLICHTINGEN

In deze rubriek is de mogelijke verplichting opgenomen, die op 11 miljoen EUR wordt geraamd, in verband met bepaalde kosten voor de uitroeiing van ziekten die mogelijk ten laste van de Gemeenschapsbegroting komen.

VASTLEGGINGEN VOOR TOEKOMSTIGE FINANCIERINGEN

5.10.   NIET-OPGENOMEN VASTLEGGINGEN

Dit zijn lening- en participatieovereenkomsten die gesloten zijn door de Commissie (die niet door de nog betaalbaar te stellen verplichtingen (RAL) gedekt zijn), maar die door de andere partij niet voor het einde van het jaar werden opgenomen. De aanzienlijke stijging ten opzichte van 2007 is toe te schrijven aan een betalingsbalansleningovereenkomst die in december 2008 met Hongarije is ondertekend (4,5 miljard EUR) waarvoor de bedragen niet voor het einde van het jaar werden uitbetaald.

5.11.   VASTLEGGINGEN MET BETREKKING TOT NOG NIET GEBRUIKTE KREDIETEN

De RAL („Reste à Liquider”) is een bedrag dat de openstaande vastleggingen vertegenwoordigt waarvoor nog geen betalingen en/of vrijmakingen zijn gedaan. Dit is het normale gevolg van het bestaan van meerjarenprogramma’s. Op 31 december 2008 was met de RAL een bedrag van in totaal 155,034 miljard EUR gemoeid. Het als een toekomstige te financieren verplichting gepresenteerde bedrag is deze RAL, verminderd met de daarmee verband houdende bedragen die in de economische resultatenrekening 2008 zijn opgenomen als uitgaven, hetgeen een totaal bedrag van 120,023 miljard EUR geeft.

5.12.   JURIDISCHE VERBINTENISSEN IN VERBAND MET MEERJARIGE ACTIES

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| Structuurmaatregelen | 332 995 | 385 722 |
| Protocol met de mediterrane landen | 263 | 262 |
| Visserijovereenkomsten | 401 | 225 |
| Totaal | 333 659 | 386 209 |

(miljoen EUR)

31.12.2008

31.12.2007

Structuurmaatregelen

332 995

385 722

Protocol met de mediterrane landen

263

262

Visserijovereenkomsten

401

225

Totaal

Totaal

333 659

333 659

386 209

386 209

Deze verplichtingen zijn het gevolg van juridische verbintenissen op lange termijn die door de Commissie werden aangegaan voor bedragen die nog niet door vastleggingskredieten waren gedekt. Niet alle meerjarenprogramma's bevatten verbintenissen waarvoor bedragen in deze rubriek moeten worden opgenomen aangezien uitgaven in latere begrotingsjaren onderworpen blijven aan de jaarlijkse besluiten van de begrotingsautoriteit of de ontwikkeling van de betrokken regelgeving.

5.12.1.   Structuurmaatregelen

De onderstaande tabel toont een vergelijking tussen de juridische verbintenissen waarvoor nog geen bedragen in de begroting zijn vastgelegd en de maximale vastleggingen van de bedragen die opgenomen zijn in het financieel kader (vooruitzichten) 2007-2013:

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Bedragen van de financiële vooruitzichten 2007-2013
  (A) | Gesloten juridische verbintenissen
  (B) | In 2007-2008 geboekte verbintenissen
  (C) | Juridische verbintenissen minus vastleggingen in de begroting
  (= B – C) | Maximum vastleggingen
  (= A – C) |
| Middelen voor het cohesiebeleid | 346 543 | 346 087 | 92 012 | 254 075 | 254 531 |
| Natuurlijke hulpbronnen | 95 288 | 95 288 | 25 184 | 70 104 | 70 104 |
| Instrument voor pretoetredingssteun | 11 088 | 4 055 | 2 728 | 1 327 | 8 360 |
| Totaal | 452 919 | 445 430 | 119 924 | 325 506 | 332 995 |

(miljoen EUR)

Bedragen van de financiële vooruitzichten 2007-2013

(A)

Gesloten juridische verbintenissen

(B)

In 2007-2008 geboekte verbintenissen

(C)

Juridische verbintenissen minus vastleggingen in de begroting

(= B – C)

Maximum vastleggingen

(= A – C)

Middelen voor het cohesiebeleid

346 543

346 087

92 012

254 075

254 531

Natuurlijke hulpbronnen

95 288

95 288

25 184

70 104

70 104

Instrument voor pretoetredingssteun

11 088

4 055

2 728

1 327

8 360

Totaal

Totaal

452 919

445 430

119 924

325 506

332 995

332 995

De structuurmaatregelen bestaan uit geplande steun voor de periode 2007-2013. De vorm en de doelstellingen van het financieel kader dat in 2007 aanving, verschillen van die van de vorige periode.

5.12.2.   Protocollen met de mediterrane landen

Deze vastleggingen belopen in totaal 263 miljoen EUR en hebben betrekking op financiële protocollen met mediterrane landen die geen lid van de EU zijn. Het opgenomen bedrag is het verschil tussen het totale bedrag van de ondertekende protocollen en het bedrag van de in de rekeningen opgenomen budgettaire verplichtingen. Deze protocollen zijn internationale verdragen die niet kunnen worden beëindigd zonder de instemming van beide partijen, hoewel het proces ter beëindiging ervan aan de gang is.

5.12.3.   Visserijovereenkomsten

Deze vastleggingen belopen in totaal 401 miljoen EUR en hebben betrekking op verrichtingen met derde landen uit hoofde van internationale visserijovereenkomsten.

5.13.   PARTICIPATIES IN GELIEERDE ORGANISATIES

Dit bedrag komt overeen met de betalingen die nog moeten worden verricht op het niet-volgestorte gedeelte van de participatie van de Commissie.

5.13.1.   Niet-opgevraagd aandelenkapitaal: EBWO

| (miljoen EUR) |
| --- |
| EBWO | Totaal kapitaal EBWO | Participatie Commissie |
| Kapitaal | 19 794 | 600 |
| Volgestort | (5 198) | (157) |
| Niet-opgevraagd | 14 596 | 443 |

(miljoen EUR)

EBWO

Totaal kapitaal EBWO

Participatie Commissie

Kapitaal

19 794

600

Volgestort

(5 198)

(157)

Niet-opgevraagd

14 596

443

443

5.13.2.   Niet-opgevraagd aandelenkapitaal: EIF

| (miljoen EUR) |
| --- |
| EIF | Totaal kapitaal EIF | Participatie Commissie |
| Kapitaal | 2 865 | 786 |
| Volgestort | (573) | (157) |
| Niet-opgevraagd | 2 292 | 629 |

(miljoen EUR)

EIF

Totaal kapitaal EIF

Participatie Commissie

Kapitaal

2 865

786

Volgestort

(573)

(157)

Niet-opgevraagd

2 292

629

629

Tijdens de jaarlijkse algemene vergadering van aandeelhouders van het EIF op 7 mei 2007 werd besloten om 1 000 nieuwe aandelen uit te geven die identiek zijn aan de 2 000 bestaande (met elk een nominale waarde van 1 miljoen EUR; voor 20 % volgestort). De aandeelhouders van het fonds hebben de keuze om naar eigen goeddunken pro rata op deze nieuwe aandelen in te tekenen gedurende een periode van vier jaar die begint in 2007 en eindigt in 2010. De EIB zal tegen 30 juni 2010 intekenen op alle aandelen waarop de andere aandeelhouders niet hebben ingetekend.

In 2008 tekende de Commissie in op 95 aandelen met elk een nominale waarde van 1 miljoen EUR. In 2008 werden 20 % van de nominale waarde en de premie betaald. De participatie van de Gemeenschappen is beperkt tot 900 aandelen (voor 900 miljoen EUR). Zie ook toelichting 2.3.1.

2.3.1

5.14.   VASTLEGGINGEN VOOR OPERATIONELE LEASES

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Omschrijving | In de toekomst te betalen bedragen |
| < 1 jaar | 1-5 jaar | > 5 jaar | Totaal |
| Gebouwen | 290 | 1 114 | 918 | 2 322 |
| IT-materiaal en overige uitrusting | 7 | 12 | 8 | 27 |
| Totaal | 297 | 1 126 | 926 | 2 349 |

(miljoen EUR)

Omschrijving

In de toekomst te betalen bedragen

< 1 jaar

1-5 jaar

> 5 jaar

Totaal

Gebouwen

290

1 114

918

2 322

IT-materiaal en overige uitrusting

7

12

8

27

Totaal

Totaal

297

297

1 126

1 126

926

926

2 349

2 349

Deze rubriek heeft betrekking op gebouwen en andere voorzieningen die zijn gehuurd in het kader van operationeleleasecontracten en die niet voldoen aan de voorwaarden om in de balans onder de activa te worden opgenomen. De opgegeven bedragen stemmen overeen met vastleggingen die nog in de loop van de contracten moeten worden betaald.

In 2008 werd voor operationele leases 284 miljoen EUR geboekt als uitgaven in de economische resultatenrekening.

5.15.   CONTRACTUELE VERPLICHTINGEN

Deze rubriek omvat bedragen die de Europese Gemeenschappen in de toekomst zullen moeten betalen uit hoofde van contracten die bestaan op de balansdatum. Het betreft vooral meerjarencontracten die betrekking hebben op het leveren van diensten zoals beveiliging, schoonmaken enz., maar ook contractuele verplichtingen in verband met specifieke projecten zoals bouwwerken. De opgegeven bedragen stemmen overeen met bedragen die nog in de loop van de contracten moeten worden betaald.

Deze rubriek omvat de uitstaande contractuele verplichting ten belope van 243 miljoen EUR in verband met bouwcontracten van de Raad, alsmede 445 miljoen EUR in verband met bouwcontracten van het Parlement. Het andere hier opgenomen aanzienlijke bedrag (28 miljoen EUR) betreft de uitbreiding van het gebouw van het Hof van Justitie in Luxemburg. Dit jaar is er ook een bedrag van 155 miljoen EUR in deze rubriek opgenomen, dat verband houdt met aanbestedingsafspraken tussen het Agentschap Fusion for Energy (Europese gemeenschappelijke onderneming ITER en de ontwikkeling van fusie-energie) en ITER International.

6.   TERUGVORDERING VAN ONVERSCHULDIGD BETAALDE BEDRAGEN

6.1.   INLEIDING

De terugvordering van onverschuldigd betaalde bedragen is het laatste stadium in de uitvoering van controlesystemen en de evaluatie van deze terugvorderingen is essentieel om een goed financieel beheer te kunnen aantonen. De teruggevorderde bedragen hebben meestal te maken met uitgaven die in vorige jaren geboekt zijn, dit vanwege de tijd die verstrijkt tussen de datum van de betaling en die van een controle achteraf en de tijd die nodig is voor de contradictoire procedures en om het uiteindelijk verschuldigde bedrag vast te stellen. Op het gebied van landbouw wordt deze termijn nog verder verlengd wanneer de betrokken lidstaat om een overlegprocedure verzoekt.

Wanneer controleurs een project controleren dat gefinancierd is door de EU, trachten zij na te gaan of de soms ingewikkelde financiële en contractuele regels correct zijn toegepast. Hoewel zich in elk stadium van een EU-project of -contract fouten, onregelmatigheden en fraudegevallen kunnen voordoen, is de kans het grootst dat zij in het eindstadium ontdekt worden, d.w.z. wanneer de begunstigde zijn verzoek om saldobetaling toezendt.

Het doel van dit hoofdstuk is een overzicht te geven van de geldende procedure voor de terugvordering van onverschuldigd betaalde bedragen en om een zo goed mogelijke raming te geven van het totale bedrag. Er bestaan heel wat manieren waarop de Europese Commissie onverschuldigd betaalde bedragen kan terugvorderen wanneer het duidelijk gaat om een financiële fout of onregelmatigheid. Zij worden hieronder uitgelegd. Wanneer betaalde voorschotten voor structuurmaatregelen hoger zijn dan de uiteindelijke kosten van het project, dient de niet-gebruikte voorfinanciering te worden teruggevorderd. Dergelijke terugvorderingen worden niet beschouwd als terugvorderingen als gevolg van fouten of onregelmatigheden. Daarom zijn ze niet opgenomen in de onderstaande analyse.

Ter verbetering van haar verslaglegging over bedragen die in verband met fouten en onregelmatigheden zijn teruggevorderd, heeft de Commissie haar financieel boekhoudsysteem met een nieuwe functie versterkt. Die heeft als belangrijkste doelstelling de fouten en onregelmatigheden op te nemen waarvoor de diensten van de Commissie bedragen hebben teruggevorderd, ofwel door die bedragen op volgende betalingen in te houden ofwel door middel van een invorderingsopdracht.

6.2.   TERUGVORDERING VAN ONVERSCHULDIGD BETAALDE BEDRAGEN ONDER GEDEELD BEHEER

Ongeveer 80 % van de begroting wordt gezamenlijk beheerd door de Europese Commissie en de lidstaten. De uitgaven onder dit gedeeld beheer zijn vooral uitgaven voor landbouw, structuurmaatregelen en visserij. Wanneer de Europese Commissie de begroting onder gedeeld beheer uitvoert, delegeert zij uitvoerende taken en verantwoordelijkheden, met inbegrip van de correctie van niet-subsidiabele uitgaven, aan de lidstaten: zij zijn primair verantwoordelijk voor het corrigeren van onregelmatigheden die door de begunstigden zijn begaan. De Europese Commissie heeft een algemene toezichthoudende functie: zij controleert of het financieel beheer van de lidstaten voldoet en legt correcties op wanneer zij vaststelt dat een lidstaat onvoldoende maatregelen heeft genomen om de EG-begroting tegen onregelmatigheden te beschermen. Dergelijke correcties kunnen ook het gevolg zijn van controles die verricht zijn door de Europese Rekenkamer of van onderzoeken door OLAF.

De controleketen zou inderdaad niet volledig zijn zonder een mechanisme dat waarborgt dat de lidstaten hun werk goed doen en dat de nodige financiële gevolgen oplegt wanneer zij dat niet doen.

De Commissie heeft de bevoegdheid om
  geëxtrapoleerde of forfaitaire correcties
  toe te passen wanneer het niet mogelijk of uitvoerbaar is om het bedrag van de onregelmatige uitgaven nauwkeurig te berekenen of wanneer het onevenredig zou zijn de betrokken uitgaven volledig in te trekken. Zij maakt gebruik van extrapolatie wanneer er resultaten zijn van een representatieve steekproef van dossiers in verband met een systematische onregelmatigheid. Forfaitaire correcties worden toegepast bij afzonderlijke inbreuken of systematische onregelmatigheden, wanneer de financiële impact niet exact kan worden berekend omdat zij van teveel variabelen afhangt of omdat de gevolgen ervan onduidelijk zijn.

geëxtrapoleerde of forfaitaire correcties

6.2.1.   Terugvordering van uitgaven voor landbouw en plattelandsontwikkeling

In het kader van het ELGF en het ELFPO, die de afdeling Garantie van het EOGFL vervangen, bestaat het terugvorderingsmechanisme uit het goedkeuren van de rekeningen en het terugvorderen van onregelmatig betaalde bedragen.

Procedure voor goedkeuring van de rekeningen

De procedure voor goedkeuring van de rekeningen wordt uitgevoerd door de Commissie. Zij omvat een jaarlijkse financiële goedkeuring van de rekeningen van elk betaalorgaan en een meerjaarlijkse goedkeuring van de conformiteit die bepaalt of de door een lidstaat gedeclareerde uitgaven in overeenstemming zijn met de EU-regelgeving. Voor het ELGF worden al deze bedragen als ontvangsten geboekt in de economische resultatenrekening van de Commissie. Voor het ELFPO kunnen de bedragen die de lidstaten zelf hebben teruggevorderd, alsook de bedragen die het gevolg zijn van de jaarlijkse financiële goedkeuring van de rekeningen, doorgaans opnieuw voor het programma worden gebruikt.

Financiële goedkeuring
  : de Commissie keurt jaarlijks de rekeningen bij besluit goed, waardoor zij formeel de jaarrekeningen van de betaalorganen aanvaardt op basis van hun beheerscontroles en van de certificaten en verslagen van de certificerende instanties.

Financiële goedkeuring

De
  goedkeuring van de conformiteit
  is bedoeld om uitgaven die niet conform de EU-regelgeving zijn gedaan, van financiering door de EU uit te sluiten. Hierdoor wordt de EU-begroting beschermd tegen uitgaven die niet te haren laste mogen vallen. Daarom is de goedkeuring van de conformiteit geen mechanisme waardoor onregelmatige betalingen rechtstreeks worden teruggevorderd van de eindbegunstigden. Financiële correcties zijn echter een sterke stimulans voor de lidstaten om hun beheers- en controlesystemen te verbeteren en zo onregelmatige betalingen aan eindbegunstigden te voorkomen of te ontdekken en terug te vorderen. Bovendien ontslaat een conformiteitscorrectie de lidstaat niet van zijn verantwoordelijkheid om vervolging in te stellen voor vastgestelde onregelmatigheden, zoniet zou er een inbreukprocedure kunnen worden opgestart. Terwijl de financiële goedkeuring jaarlijks gebeurt, kent de conformiteitsgoedkeuring geen jaarcyclus. Zij betreft uitgaven die gedurende meer dan een begrotingsjaar gedaan zijn, met uitzondering van uitgaven die gedaan zijn meer dan 24 maanden voor de Commissie de lidstaat officieel in kennis heeft gesteld van de resultaten van haar controle. Conformiteitscorrecties worden behandeld als bestemmingsontvangsten.

goedkeuring van de conformiteit

Financiële goedkeuring van betalingen die zijn verricht zonder de reglementaire termijnen in acht te nemen
  : voor de belangrijkste steunregelingen in het kader van het ELGF schrijft de regelgeving voor dat de lidstaten hun betalingen aan de begunstigden binnen bepaalde termijnen dienen te verrichten. Het respecteren van de vastgelegde termijnen wordt driemaal per jaar systematisch gecontroleerd overeenkomstig artikel 9 van Verordening (EG) nr. 883/2006. Wanneer deze termijnen niet gerespecteerd worden, past de Commissie verlagingen toe, rekening houdend met bijzondere gevallen en buitengewone omstandigheden en met de evenredigheid. De verlagingen worden toegepast in het kader van de maandelijkse betalingen aan de lidstaten en bij de jaarlijkse financiële goedkeuring. De financiële correcties voor het niet eerbiedigen van betalingstermijnen worden behandeld als „negatieve betalingen” en in de economische resultatenrekening opgenomen als een verlaging van de uitgaven.

Financiële goedkeuring van betalingen die zijn verricht zonder de reglementaire termijnen in acht te nemen

Terugvordering van onregelmatigheden gedeclareerd door lidstaten

De lidstaten zijn verplicht om sommen terug te vorderen die zij verloren hebben als gevolg van onregelmatigheden volgens hun nationale regelgeving en procedures. Wanneer zij er voor maatregelen die door het ELGF worden gefinancierd, in slagen deze van de begunstigden terug te vorderen, crediteren zij de Commissie voor de teruggevorderde bedragen en worden deze in de economische resultatenrekening als ontvangsten geboekt. Voor het ELFPO worden de teruggevorderde bedragen in mindering gebracht op het volgende betalingsverzoek, zodat het betrokken ELFPO-bedrag opnieuw voor het programma kan worden gebruikt. Het is echter niet altijd gemakkelijk om bedragen terug te vorderen die op onregelmatige wijze uitgegeven zijn. Wanneer de lidstaat meer dan vier jaar nodig heeft om de bedragen terug te vorderen, of acht jaar in het geval van nationale gerechtelijke procedures tegen de begunstigde, rekent de Commissie 50 % van het openstaande bedrag aan de betrokken lidstaat aan. Zo beschermt zij de financiële belangen van de EU (de zogenaamde „50/50-regel”). Dit gebeurt via de hierboven beschreven procedure voor financiële goedkeuring. Na deze boekhoudkundige verrichting is de lidstaat nog steeds verplicht om zijn terugvorderingsmaatregelen voort te zetten. 50 % van de aldus teruggevorderde bedragen dient te worden overgeschreven naar de EU-begroting. Opgemerkt zij dat de teruggevorderde ELGF-bedragen mogen worden overgeschreven naar de Commissie na een vermindering met 20 % door de lidstaten om hun kosten te dekken. In alle omstandigheden houdt de Commissie toezicht op de terugvorderingsmaatregelen van de lidstaten. Wanneer een lidstaat niet tot terugvordering overgaat of geen spoed zet achter zijn maatregelen, kan de Commissie besluiten om in te grijpen via de procedure voor conformiteitsgoedkeuring en de betrokken lidstaat een financiële correctie op te leggen.

6.2.2.   Terugvordering van uitgaven als gevolg van structuurmaatregelen

Op dit gebied bestaat het terugvorderingsmechanisme voor fouten, onregelmatigheden en fraudegevallen vooral uit financiële correcties.

Financiële correcties
  : uitgaven die niet voldoen aan de voorwaarden voor financiering vanwege onregelmatigheden, dienen te worden uitgesloten van medefinanciering door de EU-begroting. Deze uitsluiting wordt „financiële correctie” genoemd. Het doel van dergelijke correcties is een situatie te herstellen waarin 100 % van de uitgaven die gedeclareerd werden voor medefinanciering uit hoofde van structuurmaatregelen, conform is met de geldende nationale en communautaire regels en voorschriften.

Financiële correcties

Financiële correcties kunnen het gevolg zijn van controles op om het even welk niveau van het controlesysteem in de lidstaten of van controles door de Commissie of de Europese Rekenkamer of van onderzoeken door OLAF. De lidstaten zijn primair verantwoordelijk voor de uitvoering van financiële correcties in verband met onregelmatigheden die begaan zijn door begunstigden. Wanneer de lidstaat ermee instemt een correctie uit te voeren als gevolg van een eigen controle of van controleactiviteiten van de EG, kan hij de onregelmatige uitgaven intrekken en de vrijgegeven EG-financiering opnieuw gebruiken voor andere uitgaven in het kader van het betrokken programma, die echter geen betrekking mogen hebben op de activiteit of activiteiten die het voorwerp van de correctie waren. De Europese Commissie kan formeel beslissen om financiële correcties toe te passen op de lidstaat, wanneer de lidstaat de vereiste correcties niet heeft uitgevoerd of wanneer er ernstige tekortkomingen zijn in de beheers- of controlesystemen, die zouden kunnen leiden tot de systematische onregelmatigheden. Wanneer de Commissie een financiële correctie uitvoert, houdt dat in dat de EG de financiering van het betrokken programma vermindert. De correcties die de lidstaten hebben uitgevoerd als gevolg van hun eigen controles of controles door de EG, worden niet geregistreerd in het boekhoudsysteem van de Commissie en deze informatie wordt eenmaal per jaar door de lidstaten meegedeeld. Alleen de financiële correcties die uitgevoerd zijn door een terugvordering of door een vermindering van de saldobetaling, worden in de boekhouding van de EG opgenomen.

6.3.   TERUGVORDERING VAN ONVERSCHULDIGD BETAALDE BEDRAGEN — ANDERE BEHEERSVORMEN

De mogelijke mechanismen zijn invorderingsopdrachten of vermindering van de volgende betaling. Heel wat EU-projecten lopen gedurende verscheidene jaren en correcties worden gewoonlijk uitgevoerd door latere verzoeken om betaling en/of saldobetalingen aan te passen na periodieke controles of op basis van onafhankelijke controlecertificaten. Informatie over gevallen van terugvordering door bedragen op volgende betalingen in mindering te brengen, waarvoor derhalve geen invorderingsopdracht is opgesteld, kan in het boekhoudsysteem van de Commissie worden vastgesteld.

Bij afsluiting van een project of daarna kan de Europese Commissie ook nog verdere correcties uitvoeren op grond van haar eigen controles of die van de Rekenkamer. Deze correcties kunnen in latere jaren uitgevoerd worden en dan wordt er een invorderingsopdracht opgesteld.

6.4.   ANALYSE VAN DE TERUGVORDERING VAN ONVERSCHULDIGD BETAALDE BEDRAGEN WAARTOE IN 2008 IS BESLOTEN

De onderstaande cijfers zijn voor zover mogelijk op transactiebasis opgenomen, wat betekent dat de terugvordering wordt toegerekend aan het jaar waarin:

| — | de invorderingsopdracht werd opgesteld of een verminderde betaling werd verricht; |
| --- | --- |

—

de invorderingsopdracht werd opgesteld of een verminderde betaling werd verricht;

| — | de Commissie heeft besloten een correctie uit te voeren of lidstaten daarmee hebben ingestemd; of |
| --- | --- |

—

de Commissie heeft besloten een correctie uit te voeren of lidstaten daarmee hebben ingestemd; of

| — | het bedrag van onregelmatigheden in het kader van het ELGF en het ELFPO is teruggevorderd en gedeclareerd door lidstaten. |
| --- | --- |

—

het bedrag van onregelmatigheden in het kader van het ELGF en het ELFPO is teruggevorderd en gedeclareerd door lidstaten.

6.4.1.   Gedeeld beheer

6.4.1.1.   Terugvordering van uitgaven in verband met landbouw en plattelandsontwikkeling: ELGF en ELFPO

Tijdens het kalenderjaar 2008 heeft de Commissie in verband met het ELGF besloten 917 miljoen EUR van de lidstaten terug te vorderen na financiële correcties. Bovendien hebben lidstaten tijdens hetzelfde jaar een bedrag van 360 miljoen EUR aan de Commissie terugbetaald, dat betrekking had op onregelmatige uitgaven die zij hadden teruggevorderd van begunstigden. Voor het ELFPO vond er in 2008 geen terugvordering van onverschuldigd betaalde bedragen plaats. Al deze terugvorderingen zijn geboekt in het boekhoudsysteem van de Commissie en opgenomen in de economische resultatenrekening.

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 2008 | 2007 |
| Financiële correcties waartoe is besloten: |
| Conformiteitsgoedkeuring | 859 | 532 |
| Financiële goedkeuring en niet-nageleefde betalingstermijnen | 58 | 75 |
| Totaal | 917 | 607 |
| Onregelmatigheden gedeclareerd door de lidstaten | 360 | 247 |
| Totaal | 1 277 | 854 |

(miljoen EUR)

2008

2007

Financiële correcties waartoe is besloten:

Conformiteitsgoedkeuring

Conformiteitsgoedkeuring

859

859

532

532

Financiële goedkeuring en niet-nageleefde betalingstermijnen

Financiële goedkeuring en niet-nageleefde betalingstermijnen

58

58

75

75

Totaal

917

607

Onregelmatigheden gedeclareerd door de lidstaten

360

247

Totaal

Totaal

1 277

1 277

854

854

De Commissie kan door middel van „conformiteitsbeschikkingen” alleen financiële correcties uitvoeren voor uitgaven die zijn gedaan in een periode die beperkt is tot de 24 maanden die voorafgaan aan een controle op een specifiek gebied van de uitgaven die door een specifieke lidstaat zijn gedeclareerd. Het bedrag dat nog moet worden ontvangen uit hoofde van conformiteitsbeschikkingen die nog moeten worden genomen om financiële correcties uit te voeren op grond van controles door de Commissie, wordt geraamd op 1,7 miljard EUR. Het betreft bepaalde uitgaven die voor de periode 2001-2008 zijn gedeclareerd en dit bedrag is als voorwaardelijk actief opgenomen in toelichting 5.3 bij deze jaarrekening.

5.3

6.4.1.2.   Terugvordering van uitgaven in verband met structuurmaatregelen

A.   FINANCIËLE CORRECTIES

Het totaal aan financiële correcties die in de programma's zijn gedaan naar aanleiding van de controlewerkzaamheden van de Commissie, de controlewerkzaamheden van de Rekenkamer en het afsluitingsproces van de twee programmaperiodes, wordt hierna weergegeven:

TOTAAL FINANCIËLE CORRECTIES VOOR DE PROGRAMMA'S/PROJECTEN VAN DE PERIODE 2000-2006

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Totaal financiële correcties op 31.12.2007 | Fin. correcties uitgevoerd in 2008 zonder beschikking van de Commissie | Fin. correcties uitgevoerd in 2008 met beschikking van de Commissie | Totaal financiële correcties op 31.12.2008 |
| Cohesiefonds | 103 | 19 | 35 | 157 |
| EFRO | 1 561 | 594 | 25 | 2 180 |
| ESF | 475 | 496 | | 971 |
| FIOV | 0 | 2 | | 2 |
| EOGFL, afdeling Oriëntatie | 1 | | 2 | 3 |
| Totaal | 2 140 | 1 111 | 62 | 3 313 |

(miljoen EUR)

Totaal financiële correcties op 31.12.2007

Fin. correcties uitgevoerd in 2008 zonder beschikking van de Commissie

Fin. correcties uitgevoerd in 2008 met beschikking van de Commissie

Totaal financiële correcties op 31.12.2008

Cohesiefonds

103

19

35

157

EFRO

1 561

594

25

2 180

ESF

475

496

971

FIOV

0

2

2

EOGFL, afdeling Oriëntatie

1

2

3

Totaal

Totaal

2 140

2 140

1 111

1 111

62

62

3 313

3 313

TOTAAL FINANCIËLE CORRECTIES VOOR DE PROGRAMMA'S/PROJECTEN VAN DE PERIODE 1994-1999

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Totaal financiële correcties op 31.12.2007 | Fin. correcties uitgevoerd in 2008 zonder beschikking van de Commissie | Fin. correcties uitgevoerd in 2008 met beschikking van de Commissie | Totaal financiële correcties op 31.12.2008 |
| Cohesiefonds | 225 | 7 | 31 | 263 |
| EFRO | 858 | 11 | 319 | 1 188 |
| ESF | 345 | | 26 | 371 |
| FIOV | 39 | 2 | 15 | 56 |
| EOGFL, afdeling Oriëntatie | 114 | 3 | | 117 |
| Totaal | 1 581 | 23 | 391 | 1 995 |

(miljoen EUR)

Totaal financiële correcties op 31.12.2007

Fin. correcties uitgevoerd in 2008 zonder beschikking van de Commissie

Fin. correcties uitgevoerd in 2008 met beschikking van de Commissie

Totaal financiële correcties op 31.12.2008

Cohesiefonds

225

7

31

263

EFRO

858

11

319

1 188

ESF

345

26

371

FIOV

39

2

15

56

EOGFL, afdeling Oriëntatie

114

3

117

Totaal

Totaal

1 581

1 581

23

23

391

391

1 995

1 995

De staat van uitvoering van de financiële correcties voor de structuurmaatregelen in 2008, die in totaal 1,587 miljard EUR belopen, is als volgt:

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | EFRO | CF | ESF | FIOV | EOGFL_O | Totaal |
| Financiële correcties voor de periode 19941999: |
| Met invorderingsopdracht | 105 | 29 | 20 | 9 | 3 | 166 |
| Vrijmaking/aftrek bij afsluiting | 96 | 1 | 6 | 2 | | 105 |
| Nog niet uitgevoerd | 129 | 8 | | 6 | | 143 |
| Subtotaal voor de periode 1994-1999 | 330 | 38 | 26 | 17 | 3 | 414 |
| Financiële correcties voor de periode 2000-2006: |
| Met invorderingsopdracht | 25 | 7 | | | 2 | 34 |
| Aftrek door de lidstaten | 201 | 4 | 492 | | | 697 |
| Vrijmaking/aftrek bij afsluiting | | 11 | | | | 11 |
| Nog niet uitgevoerd | 393 | 32 | 4 | 2 | | 431 |
| Subtotaal voor de periode 2000-2006 | 619 | 54 | 496 | 2 | 2 | 1 173 |
| Totaal financiële correcties | 949 | 92 | 522 | 19 | 5 | 1 587 |

(miljoen EUR)

EFRO

CF

ESF

FIOV

EOGFL_O

Totaal

Financiële correcties voor de periode 19941999:

Met invorderingsopdracht

105

29

20

9

3

166

Vrijmaking/aftrek bij afsluiting

96

1

6

2

105

Nog niet uitgevoerd

129

8

6

143

Subtotaal voor de periode 1994-1999

Subtotaal voor de periode 1994-1999

330

330

38

38

26

26

17

17

3

3

414

414

Financiële correcties voor de periode 2000-2006:

Met invorderingsopdracht

25

7

2

34

Aftrek door de lidstaten

201

4

492

697

Vrijmaking/aftrek bij afsluiting

11

11

Nog niet uitgevoerd

393

32

4

2

431

Subtotaal voor de periode 2000-2006

Subtotaal voor de periode 2000-2006

619

619

54

54

496

496

2

2

2

2

1 173

1 173

Totaal financiële correcties

Totaal financiële correcties

949

949

92

92

522

522

19

19

5

5

1 587

1 587

De voorgaande tabel bevat niet de resultaten van de eigen controles door de lidstaten van uitgaven voor de structuurfondsen. Voorts zijn er mogelijke financiële correcties waartoe nog moet worden besloten, die 2,6 miljard EUR bedragen. Het bedrag is gebaseerd op de controlebevindingen van de Commissie en de Europese Rekenkamer, die van de DG's follow-up hebben gekregen. Dit is de beste raming bij de afsluiting van de jaarrekening 2008, waarbij rekening is gehouden met de stand van zaken van de follow-up van de controles en de verzonden definitieve standpunten (of gelijkwaardig). Het is opgenomen als voorwaardelijk actief (zie toelichting 5.3).

5.3

Activiteiten op het gebied van financiële correctie (intrekkingen, terugvorderingen en nog niet afgehandelde terugvorderingen) door lidstaten voor structuurmaatregelen voor 2008

De lidstaten moeten de Commissie actuele informatie verstrekken over intrekkingen, terugvorderingen en nog niet afgehandelde terugvorderingen voor de structuurmaatregelen voor 2008, en cumulatief voor de hele periode 2000-2006 voor de vier structuurfondsen (EFRO, ESF, EOGFL en FIOV).

Blijkens de gegevens die door de lidstaten overeenkomstig hun verplichting uit hoofde van Verordeningen (EG) nr. 438/2001 en (EG) nr. 448/2201 zijn medegedeeld, belopen de intrekkingen en terugvorderingen in 2008 respectievelijk 558 miljoen EUR en 463 miljoen EUR, hetzij 1,021 miljard EUR in totaal. In deze cijfers is rekening gehouden met de resultaten van de eerste analyse van de Commissie, die tot correcties van bepaalde gegevens heeft geleid. Uit de controles ter plaatse van de gegevens van de lidstaten door de Commissie, die in 2008 in tien lidstaten zijn verricht, blijkt dat de systemen voor het verzamelen en mededelen van gegevens nog niet in alle lidstaten volledig betrouwbaar zijn, hoewel er aanwijzingen zijn dat de kwaliteit verbeterd is en dat de toestand ten opzichte van de vorige jaren erop vooruitgegaan is.

In de jaarrekening 2007 deelde de Commissie mede dat de intrekkingen en terugvorderingen van bijdragen van de structuurfondsen aan de programma's van de periode 2000-2006 door de lidstaten in 2007 540 miljoen EUR beliepen. Op basis van de ontvangen herziene gegevens beloopt het aangepaste cijfer nu 901 miljoen EUR (565 miljoen EUR intrekkingen en 336 miljoen EUR terugvorderingen). Het verschil is voornamelijk toe te schrijven aan het feit dat sommige van de grotere lidstaten inmiddels de voordien ontbrekende gegevens hebben meegedeeld.

Er bestaat een risico dat de cijfers in verband met de financiële correcties ingevolge de werkzaamheden van EU-organen (controles door de Commissie of de Rekenkamer en onderzoeken van OLAF) en de cijfers die door de lidstaten worden medegedeeld, elkaar overlappen. Een groot deel van de financiële correcties als resultaat van de werkzaamheden van die organen wordt immers door de lidstaten aanvaard en zonder een formele beschikking van de Commissie door hen uitgevoerd door de betrokken uitgaven in mindering te brengen op hun uitgavendeclaraties. Omdat de lidstaten niet verplicht zijn om een onderscheid te maken tussen correcties als resultaat van de werkzaamheden van EU-organen en correcties na hun eigen controles en audits, kan de omvang van die overlapping niet precies worden berekend. Op grond van een vergelijking, voor elke lidstaat afzonderlijk, van de cijfers van de lidstaat voor 2008 en de bedragen van de correcties als resultaat van de werkzaamheden van EU-organen die door de lidstaat zijn aanvaard, zou echter kunnen worden geconcludeerd dat de overlapping niet meer dan 600 miljoen EUR bedraagt. Voor 2007 kan de overlapping niet meer bedragen dan 220 miljoen EUR, namelijk het totale bedrag van de correcties als resultaat van de werkzaamheden van EU-organen die door de lidstaten in dat jaar zijn aanvaard.

In de programmeringsperiode 2007-2013 heeft de Commissie de jaarlijkse verslaglegging in haar IT-systeem geïncorporeerd. Hierdoor zal zij de gegevens rechtstreeks ontvangen van de lidstaten, die de correcties als resultaat van de werkzaamheden van EU-organen afzonderlijk zullen aangeven, en zal de overlapping kunnen worden berekend.

B.   OVERIGE TERUGVORDERINGEN

De invorderingsopdrachten die niet voor financiële correcties zijn opgesteld maar voor de terugvordering van bedragen ingevolge fouten en onregelmatigheden, belopen in totaal 31 miljoen EUR.

6.4.2.   Terugvordering van uitgaven in de overige beheersvormen

Voor de overige beheersvormen beloopt het totale bedrag voor 2008 72 miljoen EUR, waarvan 48 miljoen EUR de terugvordering van uitgaven betreft en 24 miljoen EUR de terugvordering van voorfinanciering.

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Invorderingsopdrachten voor onverschuldigd betaalde bedragen opgesteld in 2008 | 2008 | 2007 |
| Externe acties | 32 | 178 |
| Intern beleid | 40 | 81 |
| Totaal | 72 | 259 |

(miljoen EUR)

Invorderingsopdrachten voor onverschuldigd betaalde bedragen opgesteld in 2008

2008

2007

Externe acties

32

178

Intern beleid

40

81

Totaal

Totaal

72

72

259

259

6.5.   OVERZICHT VAN DE TERUGVORDERING VAN ONVERSCHULDIGD BETAALDE BEDRAGEN 2008

De onderstaande tabel geeft de beste raming van het totale bedrag waarvoor in 2008 tot terugvordering is besloten. Zoals hierboven uitgelegd, bevat de tabel niet de resultaten van de eigen controles die de lidstaten voor de uitgaven voor structuurmaatregelen hebben verricht.

Overzicht van de terugvordering van onverschuldigd betaalde bedragen

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 2008 | 2007 |
| EOGFL |
| — | financiële correcties |

(miljoen EUR)

2008

2007

EOGFL

EOGFL

—

financiële correcties

917

607

| — | onregelmatigheden gedeclareerd door de lidstaten |
| --- | --- |

—

onregelmatigheden gedeclareerd door de lidstaten

360

247

Structuur- en cohesiefondsen (programma's 1994-1999 en 2000-2006)

Structuur- en cohesiefondsen (programma's 1994-1999 en 2000-2006)

| A. | Financiële correcties |
| --- | --- |

A.

Financiële correcties

1 587

396

| B. | Overige terugvorderingen |
| --- | --- |

B.

Overige terugvorderingen

31

Invorderingsopdrachten voor onverschuldigd betaalde bedragen:

Invorderingsopdrachten voor onverschuldigd betaalde bedragen:

| — | externe acties |
| --- | --- |

—

externe acties

32

178

| — | intern beleid |
| --- | --- |

—

intern beleid

40

81

Totaal

Totaal

2 967

2 967

1 509

1 509

7.   FINANCIEEL RISICOBEHEER

KASVERRICHTINGEN VAN DE EUROPESE COMMISSIE

De hieronder verschafte informatie betreft de kasverrichtingen die door de Europese Commissie werden verricht om haar begroting uit te voeren. De voorschriften en beginselen voor het beheer van de kasverrichtingen van de Commissie voor de uitvoering van de begroting zijn vastgelegd in Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000 (gewijzigd bij Verordening (EG, Euratom) nr. 2028/2004) en in het Financieel Reglement (Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002, gewijzigd bij Verordening (EG, Euratom) nr. 1995/2006) en de uitvoeringsvoorschriften daarvan (Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002, gewijzigd bij Verordening (EG, Euratom) nr. 478/2007 van de Commissie).

Als gevolg van de bovenvermelde regelgeving zijn de volgende hoofdprincipes van toepassing:

| — | de eigen middelen worden door de lidstaten betaald op rekeningen die daartoe op naam van de Commissie werden geopend bij de schatkist van elke lidstaat of bij het orgaan dat de lidstaat aangewezen heeft. De Commissie mag slechts geld van de bovenvermelde rekeningen afhalen om aan haar behoeften aan kasmiddelen te voldoen; |
| --- | --- |

—

de eigen middelen worden door de lidstaten betaald op rekeningen die daartoe op naam van de Commissie werden geopend bij de schatkist van elke lidstaat of bij het orgaan dat de lidstaat aangewezen heeft. De Commissie mag slechts geld van de bovenvermelde rekeningen afhalen om aan haar behoeften aan kasmiddelen te voldoen;

| — | de eigen middelen worden door de lidstaten betaald in hun eigen nationale munt, terwijl de betalingen door de Commissie meestal in euro luiden; |
| --- | --- |

—

de eigen middelen worden door de lidstaten betaald in hun eigen nationale munt, terwijl de betalingen door de Commissie meestal in euro luiden;

| — | bankrekeningen die zijn geopend in naam van de Commissie mogen niet overschreden worden; |
| --- | --- |

—

bankrekeningen die zijn geopend in naam van de Commissie mogen niet overschreden worden;

| — | het saldo van rekeningen die luiden in andere munten dan de euro, wordt ofwel gebruikt voor betalingen in dezelfde munt, ofwel periodiek omgezet in euro (met naleving van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000, wanneer het middelen betreft van de eigenmiddelenrekeningen). |
| --- | --- |

—

het saldo van rekeningen die luiden in andere munten dan de euro, wordt ofwel gebruikt voor betalingen in dezelfde munt, ofwel periodiek omgezet in euro (met naleving van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000, wanneer het middelen betreft van de eigenmiddelenrekeningen).

Naast de eigenmiddelenrekeningen heeft de Commissie nog andere bankrekeningen geopend bij centrale banken en commerciële banken om andere betalingen te verrichten en te ontvangen dan de bijdragen van de lidstaten aan de begroting. Al deze rekeningen (met uitzondering van de rekeningen voor ontvangsten) worden dagelijks aangevuld op basis van de betalingen die met die rekeningen moeten worden verricht. Op al deze rekeningen wordt een minimumkassaldo aangehouden, zodat dringende betalingen ook kunnen worden verricht, mocht de financiering ervan uitzonderlijk vertraging oplopen. Het saldo van de rekeningen voor ontvangsten wordt geregeld overgeschreven naar de eigenmiddelenrekeningen of naar andere rekeningen, naar gelang van de behoefte aan kasmiddelen.

Alle commerciële banken waarbij de Commissie rekeningen heeft, worden geselecteerd via openbare aanbestedingen. Er worden gelden ter goede rekening geopend conform artikel 63 van het Financieel Reglement en voor de noden daarvan worden bankrekeningen geopend bij banken die geselecteerd zijn met behulp van een vereenvoudigde aanbestedingsprocedure.

7.1.   OPERATIONEEL RISICO

De kasverrichtingen en de betalingen zijn sterk geautomatiseerd en maken gebruik van moderne informaticasystemen. Er worden specifieke procedures toegepast om de veiligheid van het systeem te waarborgen en om te garanderen dat de taken gescheiden worden conform het Financieel Reglement, de internecontrolenormen van de Commissie en de controleprincipes. Een op schrift gestelde reeks richtsnoeren en procedures regelt het beheer van de kasverrichtingen en betalingen met als doel het operationele en financiële risico te beperken en een gepast controleniveau te waarborgen. Zij betreffen de verschillende werkingsgebieden en de naleving van de richtsnoeren en procedures wordt periodiek gecontroleerd. Zij behelzen met name:

| — | het openen en afsluiten van bankrekeningen; |
| --- | --- |

—

het openen en afsluiten van bankrekeningen;

| — | het bepalen van parameters voor de financiële systemen; |
| --- | --- |

—

het bepalen van parameters voor de financiële systemen;

| — | planning en prognose van de kasmiddelen; |
| --- | --- |

—

planning en prognose van de kasmiddelen;

| — | uitvoering van betalingen en beheer van de liquide middelen; |
| --- | --- |

—

uitvoering van betalingen en beheer van de liquide middelen;

| — | deviezentransacties; |
| --- | --- |

—

deviezentransacties;

| — | de selectie van banken; |
| --- | --- |

—

de selectie van banken;

| — | het toezicht op verrichtingen en de afstemmingscontrole op de bankrekeningen; |
| --- | --- |

—

het toezicht op verrichtingen en de afstemmingscontrole op de bankrekeningen;

| — | onderhoud en controle van de dossiers van derden. |
| --- | --- |

—

onderhoud en controle van de dossiers van derden.

7.2.   FINANCIEEL RISICO

Valutarisico

De eigen middelen die door de lidstaten in andere valuta's dan de euro worden betaald, worden bewaard op de eigenmiddelenrekeningen. Zij worden in euro omgezet wanneer dat nodig is om betalingen in euro uit te voeren of af en toe worden zij onmiddellijk gebruikt voor betalingen die in dezelfde valuta worden uitgevoerd.

De Commissie houdt een aantal rekeningen in andere Europese munten dan de euro en in Amerikaanse dollar aan bij commerciële banken om betalingen in deze valuta's te verrichten. Deze rekeningen worden aangevuld naar gelang van het bedrag van de te verrichten betalingen. Bijgevolg wordt hun overnightsaldo zeer laag gehouden en zijn zij slechts in beperkte mate blootgesteld aan wisselkoersschommelingen.

Wanneer de Commissie diverse bedragen ontvangt (behalve eigen middelen) in andere munten dan de euro, worden zij ofwel overgeschreven naar andere rekeningen in dezelfde valuta wanneer dat nodig is om de uitvoering van betalingen te dekken, of zij worden omgezet in euro en overgeschreven naar andere rekeningen in euro naar gelang van de behoefte aan kasmiddelen. Gelden ter goede rekening in andere munten dan de euro worden aangevuld naar gelang van de verwachte behoefte aan plaatselijke betalingen op korte termijn in dezelfde munten. De saldi op deze rekeningen worden onder hun respectieve bovengrenzen gehouden.

Kredietrisico

De meeste kasmiddelen van de Commissie worden conform Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000 aangehouden op rekeningen die geopend zijn door de lidstaten voor de betaling van hun bijdragen (eigen middelen). Al deze rekeningen worden aangehouden bij de schatkist of de nationale centrale banken van de lidstaten. Deze instellingen houden voor de Commissie zo goed als geen krediet- of tegenpartijrisico in.

Een klein deel van de kasmiddelen van de Commissie wordt aangehouden bij commerciële banken ter dekking van betalingen of andere bankverrichtingen. Het is een gangbare praktijk om de rekeningen bij commerciële banken precies op tijd aan te vullen. Bijgevolg zijn de bedragen die overnight op deze rekeningen staan, voortdurend zeer laag (gemiddeld tussen 50 en 150 miljoen EUR, gespreid over meer dan 30 rekeningen). Hierdoor is de Commissie hier slechts in beperkte mate blootgesteld aan kredietrisico. Bovendien worden specifieke richtsnoeren toegepast voor de selectie van de commerciële banken om het kredietrisico nog verder te minimaliseren.

Alle commerciële banken worden via openbare aanbestedingen geselecteerd. Om toegelaten te worden tot de aanbestedingsprocedures, dienen de banken minimaal over een rating op korte termijn te beschikken van Moody's P-1 of gelijkwaardig (S&P A-1 of Fitch F1). In bepaalde omstandigheden kan een lager niveau geëist worden. Alle contracten voorzien in de mogelijkheid van onmiddellijke beëindiging door de Commissie wanneer de rating van de tegenpartij herzien wordt en onder het vereiste minimumniveau terechtkomt.

Gelden ter goede rekening worden aangehouden bij lokale banken die geselecteerd worden met behulp van een vereenvoudigde aanbestedingsprocedure. De vereiste ratings zijn afhankelijk van de plaatselijke situatie en kunnen van land tot land aanzienlijk verschillen. Om de blootstelling aan kredietrisico te beperken worden de saldi op deze rekeningen zo laag mogelijk gehouden (rekening houdend met de operationele behoeften), worden deze rekeningen periodiek aangevuld en worden de toegepaste bovengrenzen jaarlijks herzien.

Gelet op het moeilijke financiële en economische klimaat van de tweede helft van 2008 heeft de afdeling thesaurie van de Commissie specifieke en strengere maatregelen genomen om toe te zien op haar kredietrisico. Daarnaast is het totale gemiddelde bedrag van middelen die bij commerciële banken worden aangehouden en die voor de uitvoering van de betalingen van de Commissie worden gebruikt, verder verminderd teneinde het kredietrisico te beperken. De afdeling thesaurie van de Commissie zal deze extra maatregelen ook in 2009 blijven toepassen, zolang de onstabiele financiële situatie aanhoudt.

Renterisico

Rekeningen geopend bij schatkisten of nationale centrale banken van lidstaten overeenkomstig artikel 9 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000 leveren geen rente op en zijn vrij van kosten. Voor alle andere rekeningen bij nationale centrale banken hangt de vergoeding af van de specifieke voorwaarden van elke bank. De geldende rentevoeten zijn variabel en worden aangepast aan schommelingen op de markten.

Voor de meeste rekeningen die worden aangehouden bij commerciële banken, wordt een variabele rente berekend, die gekoppeld is aan de marginale rentevoet van de Europese Centrale Bank (ECB) voor haar belangrijkste herfinancieringstransacties en aangepast wordt aan eventuele schommelingen van deze rentevoet. Bijgevolg neemt de Commissie geen renterisico.

7.3.   BEHEER VAN VOORLOPIG GEÏNDE GELDBOETEN

De volgende informatie betreft de kasverrichtingen die zijn uitgevoerd door de Europese Commissie voor het beheer van voorlopig geïnde geldboeten (aan restricties onderhevige geldmiddelen).

Valutarisico

Aangezien alle geldboeten in euro worden opgelegd en betaald, is de Commissie niet blootgesteld aan risico's als gevolg van wisselkoersschommelingen.

Kredietrisico

Er worden richtsnoeren toegepast voor de selectie van banken waar de middelen worden aangehouden en de blootstelling aan een afzonderlijke tegenpartij is beperkt. Alle middelen worden aangehouden op rekeningen-courant en kunnen op om het even welk tijdstip worden opgenomen, zonder voorafgaande kennisgeving. De banken worden geselecteerd met behulp van openbare aanbestedingen. Om te worden toegelaten tot de aanbestedingsprocedures moeten de bankdeposito's minimaal een rating op lange termijn hebben van Moody's Aa of gelijkwaardig (d.w.z. S&P AA- of Fitch AA-).

De blootstelling aan een enkele tegenpartij is beperkt tot 5 % van haar „kapitaal + reserves + achtergestelde leningen”, zoals dit blijkt uit haar gecertificeerde geconsolideerde rekeningen. Deze beperking wordt minstens jaarlijks herzien. Alle contracten voorzien in de mogelijkheid van een onmiddellijke beëindiging door de Commissie wanneer de rating van de tegenpartij wordt herzien en onder het vereiste minimumniveau terechtkomt.

Zoals gezegd heeft de afdeling thesaurie van de Commissie gelet op het moeilijke financiële en economische klimaat van de tweede helft van 2009 specifieke en geïntensiveerde maatregelen genomen om toe te zien op haar kredietrisico. Zij kijkt nu ook naar de ratings op korte termijn van de tegenpartijen waarbij zij middelen uit voorlopig geïnde geldboeten aanhoudt. Ook in 2009 zal de afdeling thesaurie van de Commissie al deze extra maatregelen om op het kredietrisico toe te zien, blijven toepassen zolang de onstabiele financiële situatie aanhoudt.

Renterisico

De rente van alle rekeningen wordt variabel berekend. Zij is gekoppeld aan de minimumrentevoet die de ECB hanteert voor haar belangrijkste herfinancieringstransacties en wordt aangepast aan de schommelingen van deze rentevoet. Bijgevolg neemt de Commissie geen renterisico.

OPGENOMEN EN VERSTREKTE LENINGEN EN GARANTIEFONDS

De hieronder verschafte informatie betreft activiteiten in verband met opgenomen en verstrekte leningen, die de Europese Commissie verricht via MFB, betalingsbalans en Euratom alsook via het Garantiefonds.

MFB, betalingsbalans en Euratom

Garantiefonds

7.4.   BELEID INZAKE RISICOBEHEER EN AFDEKKINGSACTIVITEITEN

MFB, betalingsbalans en Euratom

De leningtransacties alsmede het daarmee samenhangende beheer van de kasmiddelen worden door de Gemeenschappen verricht overeenkomstig de respectieve Euratombesluiten van de Raad, indien van toepassing, en interne richtsnoeren. Er zijn schriftelijke procedurehandleidingen opgesteld die betrekking hebben op specifieke terreinen, zoals opgenomen leningen, verstrekte leningen en het beheer van kasmiddelen, die door de betrokken operationele eenheden worden gebruikt. Financiële en operationele risico's worden vastgesteld en beoordeeld en de naleving van de interne richtsnoeren en procedures wordt periodiek gecontroleerd. In de regel worden geen afdekkingsactiviteiten verricht, aangezien leningsactiviteiten door middel van „back-to-back”-verrichtingen worden gefinancierd en er geen open valutaposities bestaan.

Garantiefonds

De regels en beginselen voor het beheer van de activa van het Garantiefonds (zie toelichting 2.3.3) zijn vastgelegd in de overeenkomst tussen de Europese Commissie en de EIB van 25 november 1994 en de latere wijzigingen daarvan van 17/23 september 1996, 8 mei 2002 en 25 februari 2008.

2.3.3

De belangrijkste beginselen, zoals deze rechtstreeks zijn overgenomen uit de overeenkomst, zijn de volgende:

| — | het Garantiefonds werkt in een enkele valuta: de euro. Het investeert uitsluitend in deze valuta teneinde wisselkoersrisico’s te vermijden; |
| --- | --- |

—

het Garantiefonds werkt in een enkele valuta: de euro. Het investeert uitsluitend in deze valuta teneinde wisselkoersrisico’s te vermijden;

| — | het beheer van de activa wordt gebaseerd op de traditionele regels inzake behoedzaamheid die worden gehanteerd voor financiële activiteiten. Het besteedt bijzondere aandacht aan de vermindering van de risico’s en zorgt ervoor dat de beheerde activa een voldoende mate van liquiditeit en overdraagbaarheid hebben, rekening houdend met de verplichtingen waarmee het Garantiefonds wordt geconfronteerd. |
| --- | --- |

—

het beheer van de activa wordt gebaseerd op de traditionele regels inzake behoedzaamheid die worden gehanteerd voor financiële activiteiten. Het besteedt bijzondere aandacht aan de vermindering van de risico’s en zorgt ervoor dat de beheerde activa een voldoende mate van liquiditeit en overdraagbaarheid hebben, rekening houdend met de verplichtingen waarmee het Garantiefonds wordt geconfronteerd.

7.5.   VALUTARISICO

Aangezien de meeste van de financiële activa en verplichtingen in euro worden uitgedrukt, nemen de Gemeenschappen de effecten van veranderingen in de wisselkoersen van vreemde valuta niet op in de financiële positie en de kasstromen.

Via het financiële instrument Euratom hebben de Gemeenschappen echter leningen die in vreemde valuta zijn uitgedrukt en die gefinancierd zijn met leningen van hetzelfde bedrag in USD („back-to-back”-verrichtingen). Op de balansdatum nam de Commissie geen nettoblootstelling aan de effecten van fluctuaties in de wisselkoersen van vreemde valuta op in de financiële positie en de kasstromen in Euratom.

7.6.   RENTERISICO

Gezien de aard van de verstrekte en opgenomen leningen hebben de Gemeenschappen aanzienlijke rentedragende activa en passiva.

MFB en Euratom

Opgenomen leningen die tegen variabele rentevoeten worden verstrekt, stellen de Gemeenschappen bloot aan een kasstroomrenterisico. Dit soort leningen vormt ongeveer 93 % van het totale volume aan opgenomen leningen. De renterisico’s die voortvloeien uit opgenomen leningen worden echter gecompenseerd door verstrekte leningen waarvan de termijnen en voorwaarden vergelijkbaar zijn („back-to-back”-verrichtingen). Op de balansdatum beloopt het bedrag aan verstrekte leningen van de Gemeenschappen met variabele rente (uitgedrukt in nominale bedragen) 1,05 miljard EUR (in 2007: 1,18 miljard EUR). Aanpassingen vinden om de zes maanden plaats. Het bedrag aan verstrekte leningen van de Gemeenschappen met vaste rentevoet (uitgedrukt in nominale bedragen) die over meer dan vijf jaar verstrijken beloopt in 2008 85 miljoen EUR (in 2007: 85 miljoen EUR).

Betalingsbalans

De Gemeenschappen hebben een lening (uitgedrukt in nominale bedragen) onder het financiële instrument betalingsbalans met een vaste rentevoet voor 2 miljard EUR in 2008 (in 2007: 0 miljoen EUR). De lening heeft een looptijd van minder dan vijf jaar.

Garantiefonds

Zoals tussen de Commissie en de EIB is overeengekomen, worden momenteel geen belangrijke risico’s genomen en wordt bijgevolg niet tot afdekking overgegaan. Aangezien de transacties en verrichtingen alleen in euro worden uitgedrukt, is geen andere afdekking vereist. In de tabel hieronder wordt een overzicht gegeven van de deelnemingen van het Garantiefonds op 31 december 2008 en 2007 (marktwaarde exclusief opgelopen rente):

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Segmenten | Vastrentende beleggingen | Beleggingen tegen variabele rente | Totaal |
| Minder dan 3 maanden | Van 3 maanden tot 1 jaar | Van 1 tot 10 jaar |
| 2008 | 2007 | 2008 | 2007 | 2008 | 2007 | 2008 | 2007 | 2008 | 2007 |
| Rekeningen-courant | 1 | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 1 |
| Kortetermijndeposito's en kasequivalenten | 203 | 247 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 203 | 247 |
| Voor verkoop beschikbare activa | 15 | 25 | 59 | 84 | 746 | 703 | 48 | 71 | 868 | 883 |
| Totaal | 219 | 273 | 59 | 84 | 746 | 703 | 48 | 71 | 1 072 | 1 131 |
| Percentage | 20 % | 24 % | 6 % | 7 % | 70 % | 63 % | 4 % | 6 % | 100 % | 100 % |

(miljoen EUR)

Segmenten

Vastrentende beleggingen

Beleggingen tegen variabele rente

Totaal

Minder dan 3 maanden

Van 3 maanden tot 1 jaar

Van 1 tot 10 jaar

2008

2008

2007

2008

2008

2007

2008

2008

2007

2008

2008

2007

2008

2008

2007

Rekeningen-courant

1

1

0

0

0

0

0

0

1

1

1

Kortetermijndeposito's en kasequivalenten

203

247

0

0

0

0

0

0

203

203

247

Voor verkoop beschikbare activa

15

25

59

84

746

703

48

71

868

868

883

Totaal

Totaal

219

219

273

59

59

84

746

746

703

48

48

71

1 072

1 072

1 131

Percentage

20 %

20 %

24 %

6 %

6 %

7 %

70 %

70 %

63 %

4 %

4 %

6 %

100 %

100 %

100 %

Op 31 december 2008 ligt de effectieve rentevoet voor de geldmiddelen en kasequivalenten (vastetermijndeposito's) tussen 3,10 % en 5,15 %. Voor de portefeuille van voor verkoop beschikbare effecten ligt de effectieve rentevoet tussen de 2,94 % en 5,52 %.

7.7.   KREDIETRISICO

De Gemeenschappen stellen zich bloot aan kredietrisico's, d.w.z. het risico dat een tegenpartij niet in staat zal zijn haar betalingsverplichtingen volledig na te komen. De blootstelling aan kredietrisico's wordt beheerst, in de eerste plaats door het verkrijgen van garanties van landen in het geval van Euratom, vervolgens via het Garantiefonds. Het Garantiefonds voor externe leningen werd in 1994 ingesteld ter dekking van risico’s van wanbetaling in verband met opgenomen leningen waaruit leningen aan landen buiten de Europese Unie worden gefinancierd. In elk geval wordt de blootstelling aan kredietrisico beheerd door de mogelijkheid een beroep te doen op de EU-begroting wanneer een schuldenaar een verschuldigd bedrag niet volledig kan terugbetalen. Hiervoor mogen de Gemeenschappen een beroep doen op alle lidstaten om ervoor te zorgen dat de juridische verbintenis van de Gemeenschappen ten opzichte van haar leners kan worden nageleefd.

MFB en Euratom

Bulgarije, Roemenië en Servië en Montenegro vormen de grootste concentraties van kredietrisico voor de Gemeenschappen. Deze landen vertegenwoordigen respectievelijk ongeveer 28 %, 24 % en 22 % van het totale volume aan verstrekte leningen. Wat de kasmiddelen betreft, moeten de richtsnoeren inzake de keuze van de tegenpartijen worden toegepast. De operationele eenheid zal bijgevolg alleen overeenkomsten kunnen afsluiten met in aanmerking komende banken die voorkomen op een „handelslijst van goedgekeurde banken” en die als tegenpartij over voldoende limieten beschikken.

Betalingsbalans

De blootstelling aan kredietrisico van de Gemeenschap in het kader van de betalingsbalansfaciliteit is op 31 december 2008 volledig ten aanzien van de Republiek Hongarije.

Garantiefonds

Vastetermijndeposito’s van het Garantiefonds – Profiel van de tegenpartijen

Overeenkomstig de tussen de Gemeenschap en de EIB gesloten overeenkomst betreffende het beheer van het Garantiefonds zouden alle interbankinvesteringen minimaal een rating P-1 van Moody's of gelijkwaardig moeten hebben. Op 31 december 2008 waren alle investeringen (183 miljoen EUR) gedaan bij tegenpartijen met een minimumrating van P-1 van Moody's of gelijkwaardig (ook voor 2007: 248 miljoen EUR).

Overige kasequivalenten – profiel van tegenpartijen

Op 31 december 2008 had het Garantiefonds geïnvesteerd in discontopapier op korte termijn en waren alle investeringen (20 miljoen EUR) gedaan bij tegenpartijen met een minimumrating van P-1 bij Moody's of gelijkwaardig.

Voor verkoop beschikbare activa van het Garantiefonds – Profiel van de emittenten

Overzicht van het profiel van de emittenten, marktwaarde exclusief opgelopen rente, op 31 december 2008:

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Emittent | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| Andere Aaa-emittenten | 217 | 25 % | 310 | 35 % |
| Supranationaal Aaa | 0 | 0 % | 5 | 1 % |
| Overheid/overheidsinstellingen Aaa | 339 | 39 % | 196 | 22 % |
| Overheid/overheidsinstellingen Aa1 | 53 | 6 % | 72 | 8 % |
| Overheid/overheidsinstellingen Aa2 | 136 | 16 % | 0 | 0 % |
| Overheid/overheidsinstellingen Aa3 | 0 | 0 % | 81 | 9 % |
| Overheid/overheidsinstellingen A1 | 82 | 9 % | 73 | 8 % |
| Overheid/overheidsinstellingen A2 | 32 | 4 % | 132 | 15 % |
| Overheid/overheidsinstellingen A3 | 9 | 1 % | 4 | 1 % |
| Overheid/overheidsinstellingen Baa1 | 0 | 0 % | 10 | 1 % |
| Overheid/overheidsinstellingen NR | 0 | 0 % | 0 | 0 % |
| Totaal | 868 | 100 % | 883 | 100 % |

(miljoen EUR)

Emittent

31.12.2008

31.12.2007

Andere Aaa-emittenten

217

25 %

310

35 %

Supranationaal Aaa

0

0 %

5

1 %

Overheid/overheidsinstellingen Aaa

339

39 %

196

22 %

Overheid/overheidsinstellingen Aa1

53

6 %

72

8 %

Overheid/overheidsinstellingen Aa2

136

16 %

0

0 %

Overheid/overheidsinstellingen Aa3

0

0 %

81

9 %

Overheid/overheidsinstellingen A1

82

9 %

73

8 %

Overheid/overheidsinstellingen A2

32

4 %

132

15 %

Overheid/overheidsinstellingen A3

9

1 %

4

1 %

Overheid/overheidsinstellingen Baa1

0

0 %

10

1 %

Overheid/overheidsinstellingen NR

0

0 %

0

0 %

Totaal

Totaal

868

868

100 %

100 %

883

883

100 %

100 %

Alle aangehouden effecten voldoen aan de herziene beheersrichtsnoeren en voldoen aan de volgende criteria voor:

| — | uitgegeven door lidstaten: minimumrating Baa3; |
| --- | --- |

—

uitgegeven door lidstaten: minimumrating Baa3;

| — | uitgegeven door een supranationale instelling, andere staten of een overheidsbedrijf: minimumrating Aa2; |
| --- | --- |

—

uitgegeven door een supranationale instelling, andere staten of een overheidsbedrijf: minimumrating Aa2;

| — | gedekte obligaties: rating Aaa; |
| --- | --- |

—

gedekte obligaties: rating Aaa;

| — | uitgegeven door banken en bedrijven: minimumrating Aa2. |
| --- | --- |

—

uitgegeven door banken en bedrijven: minimumrating Aa2.

7.8.   REËLE WAARDE

De geraamde reële waarde van verstrekte en opgenomen leningen (MFB, betalingsbalans en Euratom) wordt vastgesteld op grond van een „discounted cash flow”-model (model van waardeberekening op basis van de contante waarde van de verwachte kasstroom). Overeenkomstig dit model wordt de waarde van verwachte toekomstige kasstromen berekend door AAA-rendementscurves toe te passen die passend zijn voor de resterende looptijd. Er wordt aangenomen dat de geraamde reële waarde van tegen variabele rente verstrekte leningen hun boekwaarde benadert, aangezien herzieningen om de zes maanden tegen marktrente plaatsvinden.

Op de balansdatum bedroeg de geschatte reële waarde van de verstrekte en opgenomen leningen tegen vaste rente respectievelijk 2,118 miljard EUR (in 2007: 90 miljoen EUR) en 2,118 miljard EUR (in 2007: 89 miljoen EUR), in vergelijking met de overeenkomstige boekwaarde van respectievelijk 2,091 miljard EUR (in 2007: 87 miljoen EUR) en 2,091 miljard EUR (in 2007: 87 miljoen EUR).

7.9.   LIQUIDITEITSPOSITIE

In de tabel hieronder wordt een uitsplitsing verschaft van activa en verplichtingen van het Garantiefonds in een relevante groepering volgens looptijd, gebaseerd op de resterende periode tot de contractuele vervaldatum op de balansdatum. Deze tabel wordt met de grootste voorzichtigheid gepresenteerd wat de vervaldata betreft. Daarom wordt voor de verplichtingen de vroegst mogelijke datum van terugbetaling en voor de activa de laatst mogelijke datum van terugbetaling vermeld. Activa en verplichtingen zonder contractuele vervaldatum zijn gegroepeerd in de categorie „looptijd niet bepaald”.

Garantiefonds

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Looptijd | Minder dan 3 maanden | Van 3 maanden tot 1 jaar | Van 1 tot 10 jaar | Looptijd niet bepaald | Totaal |
| Activa in euro: |
| Rekeningen-courant | 1 | 0 | 0 | 0 | 1 |
| Kortetermijndeposito's | 203 | 0 | 0 | 0 | 203 |
| waarvan opgelopen rente | 1 | 0 | 0 | 0 | 1 |
| Voor verkoop beschikbare activa | 21 | 82 | 784 | 0 | 887 |
| waarvan opgelopen rente | 6 | 13 | 0 | 0 | 19 |
| Totaal | 225 | 82 | 784 | 0 | 1 091 |
| Verplichtingen in euro: |
| Eigen vermogen | 0 | 0 | 0 | 1 090 | 1 090 |
| Crediteuren | 1 | 0 | 0 | 0 | 1 |
| Totaal | 1 | 0 | 0 | 1 090 | 1 091 |
| Nettoliquiditeitspositie op 31.12.2008 | 224 | 82 | 784 | (1 090) | 0 |
| Gecumuleerde liquiditeitspositie op 31.12.2008 | 224 | 306 | 1 090 | 0 | |

(miljoen EUR)

Looptijd

Minder dan 3 maanden

Van 3 maanden tot 1 jaar

Van 1 tot 10 jaar

Looptijd niet bepaald

Totaal

Activa in euro:

Activa in euro:

Rekeningen-courant

1

0

0

0

1

1

Kortetermijndeposito's

203

0

0

0

203

203

waarvan opgelopen rente

waarvan opgelopen rente

1

1

0

0

0

0

0

0

1

1

Voor verkoop beschikbare activa

21

82

784

0

887

887

waarvan opgelopen rente

waarvan opgelopen rente

6

6

13

13

0

0

0

0

19

19

Totaal

Totaal

225

225

82

82

784

784

0

0

1 091

1 091

Verplichtingen in euro:

Verplichtingen in euro:

Eigen vermogen

0

0

0

1 090

1 090

1 090

Crediteuren

1

0

0

0

1

1

Totaal

Totaal

1

1

0

0

0

0

1 090

1 090

1 091

1 091

Nettoliquiditeitspositie op 31.12.2008

Nettoliquiditeitspositie op 31.12.2008

224

224

82

82

784

784

(1 090)

(1 090)

0

0

Gecumuleerde liquiditeitspositie op 31.12.2008

Gecumuleerde liquiditeitspositie op 31.12.2008

224

224

306

306

1 090

1 090

0

0

EGKS (in liquidatie)

De hieronder verschafte informatie betreft leningsactiviteiten en schatkistbeheer die door de Europese Gemeenschappen via de EGKS (in liquidatie) werden verricht. Meer informatie kan worden gevonden in de boekhouding van EGKS in liquidatie.

EGKS (in liquidatie)

7.10.   BELEID INZAKE RISICOBEHEER EN AFDEKKINGSACTIVITEITEN

De Europese Commissie beheert de liquidatie van de verplichtingen van de EGKS en er zijn geen nieuwe leningen of overeenstemmende middelen voor de EGKS in liquidatie gepland. Opname van nieuwe leningen door de EGKS blijft dus beperkt tot herfinancieringen met als oogmerk de financieringskosten te verminderen. Wat het schatkistbeheer betreft, dienen de beginselen van prudente bedrijfsvoering te worden toegepast met het oog op een beperking van het operationele risico, het tegenpartijrisico en het marktrisico.

7.11.   MARKTRISICO

De EGKS in liquidatie loopt een valutarisico als gevolg van valutaposities in GBP. De verhouding activa/passiva in GBP is hoofdzakelijk samengesteld uit niet-genoteerde titels van schuldvordering met een tegenwaarde van 157 miljoen EUR die door de EIB werden uitgegeven in de plaats van een in gebreke gebleven debiteur (zie toelichting 2.4.2). De EGKS in liquidatie loopt een prijsrisico van titels van schuldvorderingen omdat investeringen in de balans als beschikbaar voor verkoop zijn opgenomen.

2.4.2

7.12.   RENTERISICO

Wegens de aard van haar activiteiten loopt de EGKS in liquidatie als gevolg van schommelingen in de courante marktrente zowel risico's inzake reële waarde als kasstroom. Het renterisico dat voortvloeit uit ontleningsactiviteiten, wordt meestal geneutraliseerd door leningen tegen soortgelijke voorwaarden („back-to-back”-verrichtingen). Bij titels van schuldvorderingen die tegen een variabele rentevoet zijn uitgegeven, loopt de EGKS in liquidatie een kasstroomrenterisico, bij titels van schuldvorderingen die tegen een vaste rentevoet zijn uitgegeven, loopt de EGKS een reëlewaarderenterisico. Op de balansdatum maken obligaties met vaste rentevoet ongeveer 97 % uit van de investeringsportefeuille (in 2007: 94 %).

7.13.   KREDIETRISICO

De EGKS in liquidatie loopt een kredietrisico, d.w.z. het risico dat een tegenpartij op de vervaldag de volledige bedragen niet kan terugbetalen. De operationele eenheid kan alleen overeenkomsten afsluiten met in aanmerking komende banken die voorkomen op een „handelslijst van goedgekeurde banken” en die als tegenpartij over voldoende limieten beschikken. Het kredietrisico wordt beheerd door geregeld te onderzoeken of de ontleners in staat zijn te voldoen aan rente- en kapitaalterugbetalingsverplichtingen. Het kredietrisico wordt ook beheerd door het verkrijgen van zakelijke en persoonlijke, alsmede landen- en bedrijfsgaranties. 73 % van het totale uitstaande bedrag wordt gedekt door garanties van een lidstaat of soortgelijke organen (overheidsinstellingen of openbare industriële groeperingen in de lidstaten). 20 % van de uitstaande leningen is verstrekt aan banken of gegarandeerd door banken.

7.14.   LIQUIDITEITSRISICO

Het liquiditeitsrisico dat voortvloeit uit leningsactiviteiten wordt meestal geneutraliseerd door leningen tegen soortgelijke voorwaarden („back-to-back”-verrichtingen).

In het kader van het beheer van de activa en passiva van de EGKS in liquidatie beheert de Commissie de liquiditeitsvereisten op basis van een prognose omtrent de uitbetalingen met een tijdshorizon van elf jaar die werd opgesteld na overleg met de verantwoordelijke diensten van de Commissie.

7.15.   REËLE WAARDE

De geraamde reële waarde van verstrekte en opgenomen leningen wordt vastgesteld op grond van een „discounted cash flow”-model (model van waardeberekening op basis van de contante waarde van de verwachte kasstroom). De voor verkoop beschikbare effecten zijn tegen reële waarde opgenomen, d.w.z. de marktprijs plus opgelopen rente. Bij het waarderen van financiële instrumenten tegen reële waarde wordt geen waarderingstechniek gebruikt die niet door waarneembare marktprijzen of tarieven wordt ondersteund. De nominale waarde verminderd met een voorziening voor waardevermindering van de handelsvorderingen en de nominale waarde van handelsschulden worden verondersteld hun reële waarde te benaderen. De reële waarde van geldmiddelen en kasequivalenten met inbegrip van rekeningen-courant en kortetermijndeposito's (van minder dan drie maanden) is hun boekwaarde.

8.   INFORMATIEVERSCHAFFING OVER VERBONDEN PARTIJEN

Voor de informatieverschaffing met betrekking tot de leidinggevenden van de Europese Gemeenschappen, werden deze in vijf categorieën onderverdeeld:

| Categorie 1 | : | de voorzitter van de Europese Commissie en de voorzitter van het Hof van Justitie. |
| --- | --- | --- |
| Categorie 2 | : | de secretaris-generaal van de Raad en de vicevoorzitters van de Commissie. |
| Categorie 3 | : | de leden van de Commissie, de rechters en advocaten-generaal van het Hof van Justitie, de voorzitter en leden van het Gerecht van eerste aanleg, de voorzitter en leden van het Gerecht voor ambtenarenzaken, de Ombudsman en de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming. |
| Categorie 4 | : | de voorzitter en leden van de Rekenkamer. |
| Categorie 5 | : | topambtenaren van de instellingen en agentschappen. |

Categorie 1

Categorie 1

:

de voorzitter van de Europese Commissie en de voorzitter van het Hof van Justitie.

Categorie 2

Categorie 2

:

de secretaris-generaal van de Raad en de vicevoorzitters van de Commissie.

Categorie 3

Categorie 3

:

de leden van de Commissie, de rechters en advocaten-generaal van het Hof van Justitie, de voorzitter en leden van het Gerecht van eerste aanleg, de voorzitter en leden van het Gerecht voor ambtenarenzaken, de Ombudsman en de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming.

Categorie 4

Categorie 4

:

de voorzitter en leden van de Rekenkamer.

Categorie 5

Categorie 5

:

topambtenaren van de instellingen en agentschappen.

GELDELIJKE RECHTEN VAN LEIDINGGEVENDEN

| EUR |
| --- |
| Rechten (per personeelslid) | Categorie 1 | Categorie 2 | Categorie 3 | Categorie 4 | Categorie 5 |
| Basissalaris (per maand) | 24 422,79 | 22 122,10 | 17 697,68 – 19 909,88 | 19 113,50 – 20 352,33 | 11 253,14 – 17 697,68 |
| Verblijfstoelage/Ontheemdingstoelage | 15 % | 15 % | 15 % | 15 % | 16 % |
| Gezinstoelagen: |
| Kostwinnerstoelage (% salaris) | 2 % + 164,27 | 2 % + 164,27 | 2 % + 164,27 | 2 % + 164,27 | 2 % + 164,27 |
| Kindertoelage | 358,96 | 358,96 | 358,96 | 358,96 | 358,96 |
| Voorschoolse toelage | 87,69 | 87,69 | 87,69 | 87,69 | 87,69 |
| Schooltoelage | 243,55 | 243,55 | 243,55 | 243,55 | 243,55 |
| Schooltoelage buiten standplaats | 487,10 | 487,10 | 487,10 | 487,10 | 487,10 |
| Voorzitterstoelage | n.v.t. | n.v.t. | 500 - 810,74 | n.v.t. | n.v.t. |
| Representatietoelage | 1 418,07 | 0 - 911,38 | 500 - 607,71 | n.v.t. | n.v.t. |
| Jaarlijkse reiskosten | n.v.t. | n.v.t. | n.v.t. | n.v.t. | Nee Ja |
| Overdrachten naar lidstaten |
| Schooltoelage (7) | ja | ja | ja | ja | ja |
| % salaris (7) | 5 % | 5 % | 5 % | 5 % | 5 % |
| % salaris zonder correctiecoëfficiën | max. 25 % | max. 25 % | max. 25 % | max. 25 % | max. 25 % |
| Representatiekosten | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald | n.v.t. | n.v.t. |
| Ambtsaanvaarding: |
| Inrichtingskosten | 48 845,58 | 44 244,20 | 35 395,36 – 39 819,76 | 38 227,00 – 40 704,66 | terugbetaald |
| Reiskosten familie | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald |
| Verhuiskosten | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald |
| Ambtsneerlegging: |
| Inrichtingskosten | 24 422,79 | 22 122,10 | 17 697,68 – 19 909,88 | 19 113,50 – 20 352,33 | terugbetaald |
| Reiskosten familie | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald | terugbetaald |
| Verhuiskosten | terugbetaald | terugbetaald | 40 % - 65 % | terugbetaald | terugbetaald |
| Overbrugging (% salaris) (8) | 40 % - 65 % | 40 % - 65 % | 40 % - 65 % | 40 % - 65 % | n.v.t. |
| Ziektekostenverzekering | gedekt | gedekt | gedekt | gedekt | facultatief |
| Pensioen (% salaris, vóór belastingen) | max. 70 % | max. 70 % | max. 70 % | max. 70 % | max. 70 % |
| Inhoudingen: |
| Gemeenschapsbelasting | 8 % - 45 % | 8 % - 45 % | 8 % - 45 % | 8 % - 45 % | 8 % - 45 % |
| Ziektekostenverzekering (% salaris) | 1,8 % | 1,8 % | 1,8 % | 1,8 % | 1,8 % |
| Speciale heffing op salaris | 4,21 % | 4,21 % | 4,21 % | 4,21 % | 4,21 % |
| Pensioenbijdrage | n.v.t. | n.v. | n.v.t | n.v.t | 10,9 % |
| Aantal personen per 31.12.2008 | 2 | 6 | 92 | 27 | 81 |

EUR

Rechten (per personeelslid)

Categorie 1

Categorie 2

Categorie 3

Categorie 4

Categorie 5

Basissalaris (per maand)

Basissalaris

24 422,79

22 122,10

17 697,68 – 19 909,88

19 113,50 – 20 352,33

11 253,14 – 17 697,68

Verblijfstoelage/Ontheemdingstoelage

Verblijfstoelage/Ontheemdingstoelage

15 %

15 %

15 %

15 %

16 %

Gezinstoelagen:

Gezinstoelagen:

Kostwinnerstoelage (% salaris)

2 % + 164,27

2 % + 164,27

2 % + 164,27

2 % + 164,27

2 % + 164,27

Kindertoelage

358,96

358,96

358,96

358,96

358,96

Voorschoolse toelage

87,69

87,69

87,69

87,69

87,69

Schooltoelage

243,55

243,55

243,55

243,55

243,55

Schooltoelage buiten standplaats

487,10

487,10

487,10

487,10

487,10

Voorzitterstoelage

Voorzitterstoelage

n.v.t.

n.v.t.

500 - 810,74

n.v.t.

n.v.t.

Representatietoelage

Representatietoelage

1 418,07

0 - 911,38

500 - 607,71

n.v.t.

n.v.t.

Jaarlijkse reiskosten

Jaarlijkse reiskosten

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Nee Ja

Overdrachten naar lidstaten

Overdrachten naar lidstaten

Schooltoelage (7)

7

ja

ja

ja

ja

ja

% salaris (7)

7

5 %

5 %

5 %

5 %

5 %

% salaris zonder correctiecoëfficiën

max. 25 %

max. 25 %

max. 25 %

max. 25 %

max. 25 %

Representatiekosten

Representatiekosten

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

n.v.t.

n.v.t.

Ambtsaanvaarding:

Ambtsaanvaarding:

Inrichtingskosten

48 845,58

44 244,20

35 395,36 – 39 819,76

38 227,00 – 40 704,66

terugbetaald

Reiskosten familie

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

Verhuiskosten

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

Ambtsneerlegging:

Ambtsneerlegging:

Inrichtingskosten

24 422,79

22 122,10

17 697,68 – 19 909,88

19 113,50 – 20 352,33

terugbetaald

Reiskosten familie

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

terugbetaald

Verhuiskosten

terugbetaald

terugbetaald

40 % - 65 %

terugbetaald

terugbetaald

Overbrugging (% salaris) (8)

8

40 % - 65 %

40 % - 65 %

40 % - 65 %

40 % - 65 %

n.v.t.

Ziektekostenverzekering

gedekt

gedekt

gedekt

gedekt

facultatief

Pensioen (% salaris, vóór belastingen)

Pensioen

max. 70 %

max. 70 %

max. 70 %

max. 70 %

max. 70 %

Inhoudingen:

Inhoudingen:

Gemeenschapsbelasting

8 % - 45 %

8 % - 45 %

8 % - 45 %

8 % - 45 %

8 % - 45 %

Ziektekostenverzekering (% salaris)

1,8 %

1,8 %

1,8 %

1,8 %

1,8 %

Speciale heffing op salaris

4,21 %

4,21 %

4,21 %

4,21 %

4,21 %

Pensioenbijdrage

n.v.t.

n.v.

n.v.t

n.v.t

10,9 %

Aantal personen per 31.12.2008

Aantal personen per 31.12.2008

2

2

6

6

92

92

27

27

81

81

9.   GEBEURTENISSEN NA DE BALANSDATUM

Op de datum van goedkeuring van de rekeningen zijn geen relevante punten onder de aandacht gekomen van de rekenplichtige van de Commissie die een afzonderlijke vermelding in deze rubriek zouden vereisen. Evenmin waren dergelijke punten bij hem aangemeld. Bij het opstellen van de jaarrekeningen en de bijbehorende toelichtingen werd gebruik gemaakt van de recentste beschikbare gegevens en dit komt tot uiting in de hierboven opgenomen informatie.

10.   GECONSOLIDEERDE ENTITEITEN

A.   ENTITEITEN WAAROVER ZEGGENSCHAP WORDT UITGEOEFEND

1.   Instellingen en raadgevende organen

Comité van de Regio's

Raad van de Europese Unie

Hof van Justitie van de Europese Unie

Europese Commissie

Europese Rekenkamer

Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming.

Europees Economisch en Sociaal Comité

Europese Ombudsman

Europees Parlement

2.   Communautaire agentschappen

Europees Bureau voor wederopbouw (9)

9

Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk

Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart

Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding

Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding

Europees Milieuagentschap

Europese Autoriteit voor voedselveiligheid

Europese Stichting tot verbetering van de levens- en arbeidsomstandigheden

Europees Agentschap voor maritieme veiligheid

Europees Geneesmiddelenbureau

Europees Chemicaliënagentschap (10)

10

Fusion for Energy (Europese Gemeenschappelijke Onderneming voor ITER en de ontwikkeling van fusie-energie) (10)

10

Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving

Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten

Europees Agentschap voor netwerk- en informatiebeveiliging

Europese Stichting voor Opleiding

Europees Agentschap voor het beheer van de operationele samenwerking aan de buitengrenzen van de lidstaten van de Europese Unie

Vertaalbureau voor de organen van de Europese Unie

Europese Toezichtautoriteit voor het GNSS

Harmonisatiebureau voor de interne markt (merken, tekeningen en modellen)

Europees Spoorwegbureau

Communautair Bureau voor plantenrassen

Communautair Bureau voor visserijcontrole

3.   Uitvoerende agentschappen

Uitvoerend Agentschap voor concurrentievermogen en innovatie

Uitvoerend Agentschap onderwijs, audiovisuele media en cultuur

Uitvoerend Agentschap voor Gezondheid en Consumenten

Uitvoerend Agentschap voor het trans-Europees vervoersnet (10)

10

4.   Overige entiteiten waarover zeggenschap wordt uitgeoefend

Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (in liquidatie)

Eurojust (11)

11

Europese Politieacademie (EPA) (11)

11

B.   GEMEENSCHAPPELIJKE ONDERNEMINGEN

Internationale ITER-organisatie voor fusie-energie (aandeel in het belang/stemrechten: 48,5 %)

Gemeenschappelijke onderneming SESAR (aandeel in het belang 91,73 %/stemrechten: 65 %)

Gemeenschappelijke onderneming Galileo in liquidatie (aandeel in het belang/stemrechten: 91,6 %/49,3 %)

C.   GEASSOCIEERDE DEELNEMINGEN

Europees Investeringsfonds (aandeel in het belang/stemrechten: 27,43 %)

11.   NIET-GECONSOLIDEERDE ENTITEITEN

Hoewel de Gemeenschappen de activa beheren van de hieronder vermelde entiteiten, voldoen deze niet aan de consolidatievereisten en zijn zij derhalve niet in de rekening van de Europese Gemeenschappen opgenomen.

11.1.   EUROPEES ONTWIKKELINGSFONDS (EOF)

Het EOF is het voornaamste instrument voor het verstrekken van communautaire ontwikkelingssamenwerking in de landen van Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan (ACS-staten) en de landen en gebieden overzee (LGO). Het Verdrag van Rome van 1957 voorzag al in de oprichting van dit fonds om technische en financiële bijstand te verlenen, oorspronkelijk aan de Afrikaanse landen die toen nog niet onafhankelijk waren en waarmee sommige landen historische banden hadden.

Elk EOF wordt voor een periode van ongeveer vijf jaar gesloten. Het 9e EOF verstreek bij de inwerkingtreding van het 10e EOF op 1 juli 2008.

Het EOF wordt niet gefinancierd uit de Gemeenschapsbegroting doch met rechtstreekse bijdragen van de lidstaten, die in het kader van onderhandelingen worden vastgelegd. Het bedrag dat de lidstaten betalen, is onder andere gedeeltelijk gebaseerd op hun bnp en gedeeltelijk op hun historische banden met de betrokken ACS-staten en LGO. De Commissie en de EIB beheren de middelen van het EOF.

Het beheer van het EOF komt tot stand op grond van het eigen Financieel Reglement van het EOF (PB L 78 van 19.3.2008, blz. 1) dat voorziet in de presentatie van eigen financiële staten, los van deze van de Gemeenschappen. De EOF's vallen onder de externe controle van de Rekenkamer en het Parlement. Ter informatie zijn de balans en de economische resultatenrekening van het 8e, 9e en 10e EOF hieronder opgenomen:

BALANS – 8e, 9e en 10e EOF

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 31.12.2008 | 31.12.2007 |
| Vlottende activa: |
| Vorderingen | 17 | 8 |
| Nettovoorfinanciering | 918 | 957 |
| Overige vlottende activa | (6) | (3) |
| Geldmiddelen en kasequivalenten | 290 | 388 |
| Totaal activa | 1 219 | 1 350 |
| Vlottende passiva: |
| Crediteuren | (702) | (704) |
| Totaal passiva | (702) | (704) |
| Nettoactiva | 517 | 646 |
| Middelen en reserves |
| Afgeroepen middelen van het fonds | 17 079 | 25 019 |
| Economisch resultaat van het begrotingsjaar | (3 030) | (3 256) |
| Van vorige jaren overgedragen economisch resultaat | (15 784) | (22 411) |
| Overige reserves | 2 252 | 1 294 |
| Nettoactiva | 517 | 646 |

(miljoen EUR)

31.12.2008

31.12.2007

Vlottende activa:

Vlottende activa:

Vorderingen

17

8

Nettovoorfinanciering

918

957

Overige vlottende activa

(6)

(3)

Geldmiddelen en kasequivalenten

290

388

Totaal activa

Totaal activa

1 219

1 219

1 350

1 350

Vlottende passiva:

Vlottende passiva:

Crediteuren

(702)

(704)

Totaal passiva

Totaal passiva

(702)

(702)

(704)

(704)

Nettoactiva

Nettoactiva

517

517

646

646

Middelen en reserves

Middelen en reserves

Afgeroepen middelen van het fonds

17 079

25 019

Economisch resultaat van het begrotingsjaar

(3 030)

(3 256)

Van vorige jaren overgedragen economisch resultaat

(15 784)

(22 411)

Overige reserves

2 252

1 294

Nettoactiva

Nettoactiva

517

517

646

646

ECONOMISCHE RESULTATENREKENING – 8e, 9e en 10e EOF

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 2008 | 2007 |
| Totaal ontvangsten | 23 | 0 |
| Beleidsuitgaven |
| Beleidsuitgaven |
| Programmeerbare steun | 416 | 638 |
| Macro-economische steun | 344 | 427 |
| Sectoraal beleid | 1 387 | 1 149 |
| Intra-ACS-projecten | 517 | 382 |
| Rentesubsidies | 2 | 1 |
| Spoedhulp | 188 | 155 |
| Hulp aan vluchtelingen | 6 | (6) |
| Durfkapitaal | 17 | 58 |
| Stabex | 25 | 98 |
| Sysmin | 5 | 32 |
| Overige steunprogramma's van eerdere EOF's | 19 | 5 |
| Structurele aanpassingen | 0 | (6) |
| Schuldverlichting | (1) | 180 |
| Compensatie exportopbrengsten | 42 | 84 |
| Institutionele steun | 35 | 30 |
| Fonds voor Congo | 2 | 17 |
| Totaal beleidsuitgaven | 3 004 | 3 244 |
| Administratieve en financiële uitgaven | 58 | 31 |
| Overschot/(tekort) van beleidsactiviteiten | (3 039) | (3 275) |
| Niet-beleidsactiviteiten |
| Financiële baten | 13 | 19 |
| Waardeverminderingen op vorderingen | (4) | 0 |
| Overschot/(tekort) niet-beleidsactiviteiten | 9 | 19 |
| Economisch resultaat van het begrotingsjaar | (3 030) | (3 256) |

(miljoen EUR)

2008

2007

Totaal ontvangsten

Totaal ontvangsten

23

23

0

0

Beleidsuitgaven

Beleidsuitgaven

Beleidsuitgaven

Beleidsuitgaven

Programmeerbare steun

416

638

Macro-economische steun

344

427

Sectoraal beleid

1 387

1 149

Intra-ACS-projecten

517

382

Rentesubsidies

2

1

Spoedhulp

188

155

Hulp aan vluchtelingen

6

(6)

Durfkapitaal

17

58

Stabex

25

98

Sysmin

5

32

Overige steunprogramma's van eerdere EOF's

19

5

Structurele aanpassingen

0

(6)

Schuldverlichting

(1)

180

Compensatie exportopbrengsten

42

84

Institutionele steun

35

30

Fonds voor Congo

2

17

Totaal beleidsuitgaven

Totaal beleidsuitgaven

3 004

3 004

3 244

3 244

Administratieve en financiële uitgaven

Administratieve en financiële uitgaven

58

58

31

31

Overschot/(tekort) van beleidsactiviteiten

Overschot/(tekort) van beleidsactiviteiten

(3 039)

(3 039)

(3 275)

(3 275)

Niet-beleidsactiviteiten

Niet-beleidsactiviteiten

Financiële baten

13

19

Waardeverminderingen op vorderingen

(4)

0

Overschot/(tekort) niet-beleidsactiviteiten

Overschot/(tekort) niet-beleidsactiviteiten

9

9

19

19

Economisch resultaat van het begrotingsjaar

Economisch resultaat van het begrotingsjaar

(3 030)

(3 030)

(3 256)

(3 256)

11.2.   HET ZIEKTEKOSTENSTELSEL

In het kader van het ziektekostenstelsel wordt de ziektekostenverzekering geregeld van de personeelsleden van de verschillende organen van de Europese Gemeenschappen. De middelen van het ziektekostenstelsel zijn eigendom van het stelsel en worden niet door de Europese Gemeenschappen gecontroleerd, hoewel de financiële activa van het stelsel door de Commissie worden beheerd. Het stelsel wordt gefinancierd met bijdragen van zijn leden (personeelsleden) en van de werkgevers (de instellingen/agentschappen/organen). Alle overschotten blijven binnen het stelsel.

Het stelsel heeft vier verschillende entiteiten. Het belangrijkste stelsel heeft betrekking op de personeelsleden van de instellingen en agentschappen van de Europese Gemeenschappen en drie kleinere stelsels hebben betrekking op de personeelsleden van Europese Universiteit van Florence, de Europese scholen en de personeelsleden die buiten de Europese Gemeenschap werkzaam zijn zoals personeelsleden in de delegaties van de EU. De totale activa van het stelsel bedroegen op 31 december 2008 288 miljoen EUR (in 2007: 287 miljoen EUR).

DEEL II

GECONSOLIDEERDE VERSLAGEN OVER DE UITVOERING VAN DE BEGROTING VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN EN TOELICHTINGEN DAARBIJ

INHOUD

| A. | Geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting: |
| --- | --- |

A.

Geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting:

| 1. | Begrotingsresultaat |
| --- | --- |

1.

Begrotingsresultaat

| 2. | Staat van vergelijking van de begroting en de werkelijke bedragen |
| --- | --- |

2.

Staat van vergelijking van de begroting en de werkelijke bedragen

Ontvangsten:

Ontvangsten:

| 3. | Geconsolideerd overzicht van de uitvoering van de ontvangstenzijde van de begroting |
| --- | --- |

3.

Geconsolideerd overzicht van de uitvoering van de ontvangstenzijde van de begroting

Uitgaven:

Uitgaven:

| 4. | Samenstelling en ontwikkeling van de vastleggings- en betalingskredieten per rubriek van het financieel kader |
| --- | --- |

4.

Samenstelling en ontwikkeling van de vastleggings- en betalingskredieten per rubriek van het financieel kader

| 5. | Besteding van de vastleggingskredieten per rubriek van het financieel kader |
| --- | --- |

5.

Besteding van de vastleggingskredieten per rubriek van het financieel kader

| 6. | Besteding van de betalingskredieten per rubriek van het financieel kader |
| --- | --- |

6.

Besteding van de betalingskredieten per rubriek van het financieel kader

| 7. | Ontwikkeling van de nog betaalbaar te stellen vastleggingen per rubriek van het financieel kader |
| --- | --- |

7.

Ontwikkeling van de nog betaalbaar te stellen vastleggingen per rubriek van het financieel kader

| 8. | Samenstelling van de nog betaalbaar te stellen vastleggingen naar jaar van oorsprong per rubriek van het financieel kader |
| --- | --- |

8.

Samenstelling van de nog betaalbaar te stellen vastleggingen naar jaar van oorsprong per rubriek van het financieel kader

| 9. | Samenstelling en ontwikkeling van de vastleggings- en betalingskredieten per beleidsterrein |
| --- | --- |

9.

Samenstelling en ontwikkeling van de vastleggings- en betalingskredieten per beleidsterrein

| 10. | Besteding van de vastleggingskredieten per beleidsterrein |
| --- | --- |

10.

Besteding van de vastleggingskredieten per beleidsterrein

| 11. | Besteding van de betalingskredieten per beleidsterrein |
| --- | --- |

11.

Besteding van de betalingskredieten per beleidsterrein

| 12. | Ontwikkeling van de nog betaalbaar te stellen vastleggingen per beleidsterrein |
| --- | --- |

12.

Ontwikkeling van de nog betaalbaar te stellen vastleggingen per beleidsterrein

| 13. | Samenstelling van de nog betaalbaar te stellen vastleggingen naar naar jaar van oorsprong per beleidsterrein |
| --- | --- |

13.

Samenstelling van de nog betaalbaar te stellen vastleggingen naar naar jaar van oorsprong per beleidsterrein

Instellingen:

Instellingen:

| 14. | Geconsolideerd overzicht van de uitvoering van de ontvangstenzijde van de begroting per instelling |
| --- | --- |

14.

Geconsolideerd overzicht van de uitvoering van de ontvangstenzijde van de begroting per instelling

| 15. | Besteding van de vastleggings- en betalingskredieten per instelling Agentschappen |
| --- | --- |

15.

Besteding van de vastleggings- en betalingskredieten per instelling Agentschappen

Agentschappen:

Agentschappen:

| 16. | Inkomsten agentschap: begrotingsramingen, vastgestelde rechten en ontvangen bedragen |
| --- | --- |

16.

Inkomsten agentschap: begrotingsramingen, vastgestelde rechten en ontvangen bedragen

| 17. | Vastleggings- en betalingskredieten per agentschap |
| --- | --- |

17.

Vastleggings- en betalingskredieten per agentschap

| 18. | Begrotingsresultaat met inbegrip van de agentschappen |
| --- | --- |

18.

Begrotingsresultaat met inbegrip van de agentschappen

| B. | Toelichtingen bij de geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting |
| --- | --- |

B.

Toelichtingen bij de geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting

| 1. | Begrotingsbeginselen, structuur van de begroting en van de begrotingsboekhouding |
| --- | --- |

1.

Begrotingsbeginselen, structuur van de begroting en van de begrotingsboekhouding

| 2. | Toelichting bij de verslagen over de uitvoering van de begroting |
| --- | --- |

2.

Toelichting bij de verslagen over de uitvoering van de begroting

AFDELING A: GECONSOLIDEERDE VERSLAGEN OVER DE UITVOERING VAN DE BEGROTING (12)

12

RESULTAAT VAN DE UITVOERING VAN DE BEGROTING

1.   BEGROTINGSRESULTAAT 2008

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | EFTA - EER | Europese gemeenschappen | Totaal 2008 | Totaal 2007 |
| Ontvangsten van het begrotingsjaar | 199 | 121 385 | 121 584 | 117 563 |
| Betalingen uit de kredieten van het lopende jaar | (184) | (115 366) | (115 550) | (113 028) |
| Betalingskredieten overgedragen naar jaar n+1 | 0 | (3 912) | (3 912) | (3 114) |
| EVA-kredieten overgedragen uit jaar n-1 | (2) | 0 | (2) | (2) |
| Annulering van niet-bestede betalingskredieten overgedragen uit jaar n-1 | 1 | 187 | 188 | 246 |
| Wisselkoersverschillen voor het jaar | 0 | (498) | (498) | (123) |
| Begrotingsresultaat | 14 | 1 796 | 1 810 | 1 542 |

(miljoen EUR)

EFTA - EER

Europese gemeenschappen

Totaal 2008

Totaal 2007

Ontvangsten van het begrotingsjaar

199

121 385

121 584

121 584

117 563

117 563

Betalingen uit de kredieten van het lopende jaar

(184)

(115 366)

(115 550)

(115 550)

(113 028)

(113 028)

Betalingskredieten overgedragen naar jaar n+1

0

(3 912)

(3 912)

(3 912)

(3 114)

(3 114)

EVA-kredieten overgedragen uit jaar n-1

(2)

0

(2)

(2)

(2)

(2)

Annulering van niet-bestede betalingskredieten overgedragen uit jaar n-1

1

187

188

188

246

246

Wisselkoersverschillen voor het jaar

0

(498)

(498)

(498)

(123)

(123)

Begrotingsresultaat

Begrotingsresultaat

14

14

1 796

1 796

1 810

1 810

1 542

1 542

Het begrotingsoverschot voor de Europese Gemeenschappen wordt in de loop van het volgende jaar terugbetaald aan de lidstaten door een vermindering van de bedragen die de lidstaten voor dat jaar zijn verschuldigd.

2.   STAAT VAN VERGELIJKING VAN DE BEGROTING EN DE WERKELIJKE BEDRAGEN

ONTVANGSTEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Omschrijving | Oorspronkelijke begroting | Definitieve begroting | Vastgestelde rechten | Ontvangsten | Verschil definitiefwerkelijk | Ontvangsten als % van de begroting | Nog te ontvangen |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=2-4 | 6=4/2 | 7=3-4 |
| 1 | Eigen middelen | 118 922 | 108 323 | 110 008 | 108 649 | – 326 | 100,30 % | 1 358 |
| 3 | Overschotten, saldi en aanpassingen | 126 | 4 160 | 4 174 | 4 174 | –14 | 100,34 % | 0 |
| 4 | Ontvangsten van personen die verbonden zijn aan de instellingen en andere communautaire organen | 1 029 | 1 029 | 984 | 977 | 52 | 94,96 % | 7 |
| 5 | Ontvangsten voortvloeiende uit de administratieve werking van de instellingen | 81 | 81 | 443 | 353 | – 272 | 435,29 % | 90 |
| 6 | Bijdragen en terugbetalingen in het kader van communautaire overeenkomsten en programma's | 10 | 356 | 5 967 | 5 564 | –5 208 | 1 562,84 % | 403 |
| 7 | Achterstandsrente en geldboeten | 123 | 1 766 | 11 733 | 1 794 | –28 | 101,61 % | 9 938 |
| 8 | Opgenomen en verstrekte leningen | 26 | 26 | 61 | 34 | –8 | 130,07 % | 27 |
| 9 | Diverse ontvangsten | 30 | 30 | 71 | 39 | –9 | 129,19 % | 32 |
| Totaal | 120 347 | 115 771 | 133 441 | 121 584 | –5 813 | 105,02 % | 11 856 |

(miljoen EUR)

Omschrijving

Oorspronkelijke begroting

Definitieve begroting

Vastgestelde rechten

Ontvangsten

Verschil definitiefwerkelijk

Ontvangsten als % van de begroting

Nog te ontvangen

1

2

3

4

5=2-4

6=4/2

7=3-4

1

Eigen middelen

118 922

108 323

110 008

108 649

– 326

100,30 %

1 358

3

Overschotten, saldi en aanpassingen

126

4 160

4 174

4 174

–14

100,34 %

0

4

Ontvangsten van personen die verbonden zijn aan de instellingen en andere communautaire organen

1 029

1 029

984

977

52

94,96 %

7

5

Ontvangsten voortvloeiende uit de administratieve werking van de instellingen

81

81

443

353

– 272

435,29 %

90

6

Bijdragen en terugbetalingen in het kader van communautaire overeenkomsten en programma's

10

356

5 967

5 564

–5 208

1 562,84 %

403

7

Achterstandsrente en geldboeten

123

1 766

11 733

1 794

–28

101,61 %

9 938

8

Opgenomen en verstrekte leningen

26

26

61

34

–8

130,07 %

27

9

Diverse ontvangsten

30

30

71

39

–9

129,19 %

32

Totaal

Totaal

120 347

120 347

115 771

115 771

133 441

133 441

121 584

121 584

–5 813

–5 813

105,02 %

105,02 %

11 856

11 856

UITGAVEN – PER RUBRIEK VAN HET FINANCIEEL KADER

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Rubriek van het financieel kader | Oorspronkelijke begroting | Definitieve begroting (13) | Verrichte betalingen | Verschil definitiefwerkelijk | % | Overgedragen kredieten 2009 | Vervallen kredieten |
| 1 | 2 | 3 | 4=2-3 | 5=3/2 | 6 | 7=2-3-6 |
| 1 | Duurzame groei | 50 324 | 47 743 | 45 611 | 2 132 | 95,53 % | 1 431 | 701 |
| 2 | Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen | 53 177 | 59 431 | 54 813 | 4 619 | 92,23 % | 4 361 | 258 |
| 3 | Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 1 241 | 1 533 | 1 311 | 223 | 85,48 % | 91 | 131 |
| 4 | De EU als mondiale partner | 8 113 | 8 252 | 7 311 | 941 | 88,60 % | 527 | 414 |
| 5 | Administratie | 7 284 | 8 494 | 7 292 | 1 201 | 85,86 % | 922 | 279 |
| 6 | Compensatiebedragen | 207 | 207 | 207 | 0 | 100,00 % | 0 | 0 |
| Totaal | 120 347 | 125 660 | 116 545 | 9 115 | 92,75 % | 7 333 | 1 782 |

(miljoen EUR)

Rubriek van het financieel kader

Oorspronkelijke begroting

Definitieve begroting (13)

13

Verrichte betalingen

Verschil definitiefwerkelijk

%

Overgedragen kredieten 2009

Vervallen kredieten

1

2

3

4=2-3

5=3/2

6

7=2-3-6

1

Duurzame groei

50 324

47 743

45 611

2 132

95,53 %

1 431

701

2

Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen

53 177

59 431

54 813

4 619

92,23 %

4 361

258

3

Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

1 241

1 533

1 311

223

85,48 %

91

131

4

De EU als mondiale partner

8 113

8 252

7 311

941

88,60 %

527

414

5

Administratie

7 284

8 494

7 292

1 201

85,86 %

922

279

6

Compensatiebedragen

207

207

207

0

100,00 %

0

0

Totaal

Totaal

120 347

120 347

125 660

125 660

116 545

116 545

9 115

9 115

92,75 %

92,75 %

7 333

7 333

1 782

1 782

UITGAVEN - PER BELEIDSTERREIN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Beleidsterrein | Oorspronkelijke begroting | Definitieve begroting (14) | Verrichte betalingen | Verschil definitiefwerkelijk | % | Overgedragen kredieten | Vervallen kredieten |
| 1 | 2 | 3 | 4=2-3 | 5=3/2 | 6 | 7=2-3-6 |
| 01 | Economische en financiële zaken | 414 | 358 | 286 | 72 | 79,85 % | 18 | 55 |
| 02 | Ondernemingen | 533 | 603 | 477 | 126 | 79,14 % | 64 | 61 |
| 03 | Mededinging | 79 | 104 | 87 | 16 | 84,45 % | 14 | 2 |
| 04 | Werkgelegenheid en sociale zaken | 11 137 | 9 415 | 9 092 | 323 | 96,57 % | 26 | 297 |
| 05 | Landbouw en plattelandsontwikkeling | 52 459 | 58 508 | 53 803 | 4 705 | 91,96 % | 4 500 | 205 |
| 06 | Energie en vervoer | 1 910 | 2 169 | 1 785 | 384 | 82,29 % | 127 | 257 |
| 07 | Milieu | 298 | 319 | 264 | 55 | 82,67 % | 26 | 30 |
| 08 | Onderzoek | 4 112 | 5 146 | 4 439 | 708 | 86,24 % | 686 | 22 |
| 09 | Informatiemaatschappij en media | 1 549 | 1 890 | 1 708 | 181 | 90,41 % | 171 | 11 |
| 10 | Eigen onderzoek | 372 | 672 | 389 | 282 | 57,98 % | 269 | 13 |
| 11 | Visserij en maritieme zaken | 846 | 932 | 879 | 53 | 94,35 % | 8 | 44 |
| 12 | Interne markt | 61 | 69 | 58 | 11 | 84,35 % | 8 | 3 |
| 13 | Regionaal beleid | 30 655 | 27 891 | 27 674 | 217 | 99,22 % | 195 | 22 |
| 14 | Belastingen en douane-unie | 108 | 121 | 105 | 16 | 87,01 % | 10 | 5 |
| 15 | Onderwijs en cultuur | 1 345 | 1 555 | 1 378 | 177 | 88,62 % | 147 | 30 |
| 16 | Communicatie | 197 | 224 | 186 | 38 | 83,23 % | 18 | 19 |
| 17 | Gezondheid en consumentenbescherming | 501 | 604 | 515 | 89 | 85,32 % | 38 | 50 |
| 18 | Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 589 | 550 | 445 | 105 | 80,88 % | 20 | 85 |
| 19 | Externe betrekkingen | 3 338 | 3 604 | 3 449 | 155 | 95,71 % | 72 | 83 |
| 20 | Handel | 77 | 85 | 75 | 10 | 88,35 % | 7 | 3 |
| 21 | Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen | 1 179 | 1 401 | 1 229 | 172 | 87,74 % | 119 | 53 |
| 22 | Uitbreiding | 1 832 | 1 642 | 1 555 | 88 | 94,65 % | 58 | 30 |
| 23 | Humanitaire hulp | 773 | 904 | 895 | 9 | 99,06 % | 7 | 2 |
| 24 | Fraudebestrijding | 70 | 76 | 63 | 13 | 82,42 % | 6 | 8 |
| 25 | Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie | 178 | 201 | 177 | 24 | 88,05 % | 21 | 3 |
| 26 | Administratie van de Commissie | 972 | 1 182 | 971 | 211 | 82,17 % | 171 | 40 |
| 27 | Begroting | 275 | 284 | 263 | 20 | 92,84 % | 12 | 9 |
| 28 | Audit | 10 | 12 | 10 | 1 | 89,25 % | 1 | 0 |
| 29 | Statistiek | 107 | 130 | 110 | 21 | 84,07 % | 15 | 6 |
| 30 | Pensions | 1 087 | 1 081 | 1 049 | 31 | 97,13 % | 0 | 31 |
| 31 | Taalkundige diensten | 368 | 462 | 410 | 52 | 88,75 % | 47 | 5 |
| 40 | Reserves | 239 | 171 | 0 | 171 | 0,00 % | 0 | 171 |
| 90 | Overige instellingen | 2 674 | 3 298 | 2 717 | 581 | 82,38 % | 453 | 128 |
| Totaal | 120 347 | 125 660 | 116 545 | 9 115 | 92,75 % | 7 333 | 1 782 |

(miljoen EUR)

Beleidsterrein

Oorspronkelijke begroting

Definitieve begroting (14)

14

Verrichte betalingen

Verschil definitiefwerkelijk

%

Overgedragen kredieten

Vervallen kredieten

1

2

3

4=2-3

5=3/2

6

7=2-3-6

01

Economische en financiële zaken

414

358

286

72

79,85 %

18

55

02

Ondernemingen

533

603

477

126

79,14 %

64

61

03

Mededinging

79

104

87

16

84,45 %

14

2

04

Werkgelegenheid en sociale zaken

11 137

9 415

9 092

323

96,57 %

26

297

05

Landbouw en plattelandsontwikkeling

52 459

58 508

53 803

4 705

91,96 %

4 500

205

06

Energie en vervoer

1 910

2 169

1 785

384

82,29 %

127

257

07

Milieu

298

319

264

55

82,67 %

26

30

08

Onderzoek

4 112

5 146

4 439

708

86,24 %

686

22

09

Informatiemaatschappij en media

1 549

1 890

1 708

181

90,41 %

171

11

10

Eigen onderzoek

372

672

389

282

57,98 %

269

13

11

Visserij en maritieme zaken

846

932

879

53

94,35 %

8

44

12

Interne markt

61

69

58

11

84,35 %

8

3

13

Regionaal beleid

30 655

27 891

27 674

217

99,22 %

195

22

14

Belastingen en douane-unie

108

121

105

16

87,01 %

10

5

15

Onderwijs en cultuur

1 345

1 555

1 378

177

88,62 %

147

30

16

Communicatie

197

224

186

38

83,23 %

18

19

17

Gezondheid en consumentenbescherming

501

604

515

89

85,32 %

38

50

18

Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

589

550

445

105

80,88 %

20

85

19

Externe betrekkingen

3 338

3 604

3 449

155

95,71 %

72

83

20

Handel

77

85

75

10

88,35 %

7

3

21

Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen

1 179

1 401

1 229

172

87,74 %

119

53

22

Uitbreiding

1 832

1 642

1 555

88

94,65 %

58

30

23

Humanitaire hulp

773

904

895

9

99,06 %

7

2

24

Fraudebestrijding

70

76

63

13

82,42 %

6

8

25

Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie

178

201

177

24

88,05 %

21

3

26

Administratie van de Commissie

972

1 182

971

211

82,17 %

171

40

27

Begroting

275

284

263

20

92,84 %

12

9

28

Audit

10

12

10

1

89,25 %

1

0

29

Statistiek

107

130

110

21

84,07 %

15

6

30

Pensions

1 087

1 081

1 049

31

97,13 %

0

31

31

Taalkundige diensten

368

462

410

52

88,75 %

47

5

40

Reserves

239

171

0

171

0,00 %

0

171

90

Overige instellingen

2 674

3 298

2 717

581

82,38 %

453

128

Totaal

Totaal

120 347

120 347

125 660

125 660

116 545

116 545

9 115

9 115

92,75 %

92,75 %

7 333

7 333

1 782

1 782

3.   OVERZICHT VAN DE UITVOERING VAN DE ONTVANGSTENZIJDE VAN DE BEGROTING 2008

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Omschrijving | Begrotingskredieten | Vastgestelde rechten | Ontvangsten | Ontvangsten als % van begroting | Nog te ontvangen |
| Oorspronkelijk | Definitief | Lopend jaar | Overgedragen | Totaal | Op rechten van lopend jaar | Op overgedragen rechten | Totaal |
| 1 | Eigen middelen | 118 922 | 108 323 | 108 593 | 1 415 | 110 008 | 107 313 | 1 336 | 108 649 | 100,30 % | 1 358 |
| 3 | Overschotten, saldi en aanpassingen | 126 | 4 160 | 4 175 | 0 | 4 174 | 4 174 | 0 | 4 174 | 100,34 % | 0 |
| 4 | Ontvangsten van personen die verbonden zijn aan de instellingen en andere communautaire organen | 1 029 | 1 029 | 975 | 9 | 984 | 970 | 7 | 977 | 94,96 % | 7 |
| 5 | Ontvangsten voortvloeiende uit de administratieve werking van de instellingen | 81 | 81 | 359 | 83 | 443 | 330 | 23 | 353 | 435,29 % | 90 |
| 6 | Bijdragen en terugbetalingen in het kader van communautaire overeenkomsten en programma's | 10 | 356 | 5 760 | 207 | 5 967 | 5 467 | 96 | 5 564 | 1 562,84 % | 403 |
| 7 | Achterstandsrente en geldboeten | 123 | 1 766 | 3 284 | 8 449 | 11 733 | 146 | 1 648 | 1 794 | 101,61 % | 9 938 |
| 8 | Opgenomen en verstrekte leningen | 26 | 26 | 61 | 0 | 61 | 34 | 0 | 34 | 130,07 % | 27 |
| 9 | Diverse ontvangsten | 30 | 30 | 30 | 41 | 71 | 26 | 13 | 39 | 129,19 % | 32 |
| Totaal | 120 347 | 115 771 | 123 236 | 10 205 | 133 441 | 118 461 | 3 124 | 121 584 | 105,02 % | 11 856 |

(miljoen EUR)

Omschrijving

Begrotingskredieten

Vastgestelde rechten

Ontvangsten

Ontvangsten als % van begroting

Nog te ontvangen

Oorspronkelijk

Definitief

Lopend jaar

Overgedragen

Totaal

Op rechten van lopend jaar

Op overgedragen rechten

Totaal

1

Eigen middelen

118 922

108 323

108 593

1 415

110 008

107 313

1 336

108 649

100,30 %

1 358

3

Overschotten, saldi en aanpassingen

126

4 160

4 175

0

4 174

4 174

0

4 174

100,34 %

0

4

Ontvangsten van personen die verbonden zijn aan de instellingen en andere communautaire organen

1 029

1 029

975

9

984

970

7

977

94,96 %

7

5

Ontvangsten voortvloeiende uit de administratieve werking van de instellingen

81

81

359

83

443

330

23

353

435,29 %

90

6

Bijdragen en terugbetalingen in het kader van communautaire overeenkomsten en programma's

10

356

5 760

207

5 967

5 467

96

5 564

1 562,84 %

403

7

Achterstandsrente en geldboeten

123

1 766

3 284

8 449

11 733

146

1 648

1 794

101,61 %

9 938

8

Opgenomen en verstrekte leningen

26

26

61

0

61

34

0

34

130,07 %

27

9

Diverse ontvangsten

30

30

30

41

71

26

13

39

129,19 %

32

Totaal

Totaal

120 347

120 347

115 771

115 771

123 236

123 236

10 205

10 205

133 441

133 441

118 461

118 461

3 124

3 124

121 584

121 584

105,02 %

105,02 %

11 856

11 856

Detail titel 1: Eigen middelen

| Hoofdstuk | Begrotingskredieten | Vastgestelde rechten | Ontvangsten | Ontvangsten als % van begroting | Nog te ontvangen |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Oorspronkelijk | Definitief | Lopend jaar | Overgedragen | Totaal | Op rechten van lopend jaar | Op overgedragen rechten | Totaal |
| 10 | Landbouwrechten | 1 683 | 1 283 | 1 237 | 390 | 1 628 | 887 | 390 | 1 278 | 99,59 % | 350 |
| 11 | Suikerheffingen | 633 | 708 | 708 | 28 | 736 | 680 | 28 | 708 | 100,01 % | 28 |
| 12 | Douanerechten | 16 432 | 14 946 | 15 289 | 989 | 16 278 | 14 380 | 918 | 15 297 | 102,35 % | 980 |
| 13 | Btw | 19 096 | 18 097 | 17 964 | 2 | 17 966 | 17 966 | 0 | 17 966 | 99,28 % | 0 |
| 14 | Bni | 81 078 | 73 290 | 73 008 | 7 | 73 015 | 73 015 | 0 | 73 015 | 99,62 % | 0 |
| 15 | Correctie van begrotingsonevenwichtigheden | 0 | 0 | 387 | –2 | 385 | 385 | 0 | 385 | | 0 |
| Totaal | 118 922 | 108 323 | 108 593 | 1 415 | 110 008 | 107 313 | 1 336 | 108 649 | 100,30 % | 1 358 |

Hoofdstuk

Begrotingskredieten

Vastgestelde rechten

Ontvangsten

Ontvangsten als % van begroting

Nog te ontvangen

Oorspronkelijk

Definitief

Lopend jaar

Overgedragen

Totaal

Op rechten van lopend jaar

Op overgedragen rechten

Totaal

10

Landbouwrechten

1 683

1 283

1 237

390

1 628

887

390

1 278

99,59 %

350

11

Suikerheffingen

633

708

708

28

736

680

28

708

100,01 %

28

12

Douanerechten

16 432

14 946

15 289

989

16 278

14 380

918

15 297

102,35 %

980

13

Btw

19 096

18 097

17 964

2

17 966

17 966

0

17 966

99,28 %

0

14

Bni

81 078

73 290

73 008

7

73 015

73 015

0

73 015

99,62 %

0

15

Correctie van begrotingsonevenwichtigheden

0

0

387

–2

385

385

0

385

0

Totaal

Totaal

118 922

118 922

108 323

108 323

108 593

108 593

1 415

1 415

110 008

110 008

107 313

107 313

1 336

1 336

108 649

108 649

100,30 %

100,30 %

1 358

1 358

Detail titel 3: Beschikbare overschotten

| Hoofdstuk | Begrotingskredieten | Vastgestelde rechten | Ontvangsten | Ontvangsten als % van begroting | Nog te ontvangen |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Oorspronkelijk | Definitief | Lopend jaar | Overgedragen | Totaal | Op rechten van lopend jaar | Op overgedragen rechten | Totaal |
| 30 | Overschot van het voorgaande begrotingsjaar | 126 | 1 655 | 1 655 | 0 | 1 655 | 1 655 | 0 | 1 655 | 100,00 % | 0 |
| 31 | Btw-overschot | 0 | 1 043 | 1 042 | 0 | 1 041 | 1 041 | 0 | 1 041 | 99,88 % | 0 |
| 32 | Bni-overschot | 0 | 1 463 | 1 462 | 0 | 1 462 | 1 462 | 0 | 1 462 | 99,97 % | 0 |
| 34 | Aanpassing i.v.m. niet-participatie in het beleid inzake justitie en binnenlandse zaken | 0 | 0 | 1 | 0 | 1 | 1 | 0 | 1 | | 0 |
| 35 | Correctie voor het Verenigd Koninkrijk | 0 | 0 | 15 | 0 | 15 | 15 | 0 | 15 | | 0 |
| Totaal | 126 | 4 160 | 4 175 | 0 | 4 174 | 4 174 | 0 | 4 174 | 100,34 % | 0 |

Hoofdstuk

Begrotingskredieten

Vastgestelde rechten

Ontvangsten

Ontvangsten als % van begroting

Nog te ontvangen

Oorspronkelijk

Definitief

Lopend jaar

Overgedragen

Totaal

Op rechten van lopend jaar

Op overgedragen rechten

Totaal

30

Overschot van het voorgaande begrotingsjaar

126

1 655

1 655

0

1 655

1 655

0

1 655

100,00 %

0

31

Btw-overschot

0

1 043

1 042

0

1 041

1 041

0

1 041

99,88 %

0

32

Bni-overschot

0

1 463

1 462

0

1 462

1 462

0

1 462

99,97 %

0

34

Aanpassing i.v.m. niet-participatie in het beleid inzake justitie en binnenlandse zaken

0

0

1

0

1

1

0

1

0

35

Correctie voor het Verenigd Koninkrijk

0

0

15

0

15

15

0

15

0

Totaal

Totaal

126

126

4 160

4 160

4 175

4 175

0

0

4 174

4 174

4 174

4 174

0

0

4 174

4 174

100,34 %

100,34 %

0

0

4.   SAMENSTELLING EN ONTWIKKELING VAN DE VASTLEGGINGS- EN BETALINGSKREDIETEN PER RUBRIEK VAN HET FINANCIEEL KADER

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Rubriek van het financieel kader | Vastleggingskredieten | Betalingskredieten |
| Goedgekeurde kredieten | Wijzigingen (overschrijvingen en GB) | Overgedragen | Bestemmingsontvangsten | Totaal bijkomend | Totaal toegestaan | Goedgekeurde kredieten | Wijzigingen (overschrijvingen en GB) | Overgedragen | Bestemmingsontvangsten | Totaal bijkomend | Totaal toegestaan |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=3+4 | 6=1+2+5 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11=9+10 | 12=7+8+11 |
| 1 | Duurzame groei | 57 964 | 378 | 133 | 1 405 | 1 537 | 59 879 | 50 324 | –4 571 | 183 | 1 807 | 1 990 | 47 743 |
| 2 | Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen | 55 041 | 524 | 1 363 | 6 110 | 7 473 | 63 038 | 53 177 | 130 | 47 | 6 077 | 6 124 | 59 431 |
| 3 | Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 1 343 | 283 | 2 | 95 | 96 | 1 722 | 1 241 | 81 | 93 | 118 | 211 | 1 533 |
| 4 | De EU als mondiale partner | 7 311 | 240 | 102 | 320 | 422 | 7 973 | 8 113 | – 212 | 83 | 268 | 351 | 8 252 |
| 5 | Administratie | 7 284 | –5 | 119 | 397 | 516 | 7 795 | 7 284 | –3 | 786 | 426 | 1 212 | 8 494 |
| 6 | Compensatiebedragen | 207 | 0 | 0 | 0 | 0 | 207 | 207 | 0 | 0 | 0 | 0 | 207 |
| Totaal | 129 150 | 1 420 | 1 719 | 8 326 | 10 045 | 140 615 | 120 347 | –4 575 | 1 193 | 8 696 | 9 889 | 125 660 |

(miljoen EUR)

Rubriek van het financieel kader

Vastleggingskredieten

Betalingskredieten

Goedgekeurde kredieten

Wijzigingen (overschrijvingen en GB)

Overgedragen

Bestemmingsontvangsten

Totaal bijkomend

Totaal toegestaan

Goedgekeurde kredieten

Wijzigingen (overschrijvingen en GB)

Overgedragen

Bestemmingsontvangsten

Totaal bijkomend

Totaal toegestaan

1

2

3

4

5=3+4

6=1+2+5

7

8

9

10

11=9+10

12=7+8+11

1

Duurzame groei

57 964

378

133

1 405

1 537

59 879

50 324

–4 571

183

1 807

1 990

47 743

2

Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen

55 041

524

1 363

6 110

7 473

63 038

53 177

130

47

6 077

6 124

59 431

3

Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

1 343

283

2

95

96

1 722

1 241

81

93

118

211

1 533

4

De EU als mondiale partner

7 311

240

102

320

422

7 973

8 113

– 212

83

268

351

8 252

5

Administratie

7 284

–5

119

397

516

7 795

7 284

–3

786

426

1 212

8 494

6

Compensatiebedragen

207

0

0

0

0

207

207

0

0

0

0

207

Totaal

Totaal

129 150

129 150

1 420

1 420

1 719

1 719

8 326

8 326

10 045

10 045

140 615

140 615

120 347

120 347

–4 575

–4 575

1 193

1 193

8 696

8 696

9 889

9 889

125 660

125 660

5.   BESTEDING VAN DE VASTLEGGINGSKREDIETEN PER RUBRIEK VAN HET FINANCIEEL KADER

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Rubriek van het financieel kader | Goedgekeurde vastleggingskredieten | Gedane vastleggingen | Naar 2009 overgedragen kredieten | Vervallen kredieten |
| Van de kredieten van het jaar | Van overdrachten | Van bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Bestemmingsontvangsten | Over-drachten bij besluit | Totaal | % | Van de kredieten van het jaar | Van overdrachten | Bestem-mings-ontvangsten (EVA) | Totaal | % |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=2+3+4 | 6=5/1 | 7 | 8 | 9=7+8 | 10=9/1 | 11 | 12 | 13 | 14=11+12+13 | 15=14/1 |
| 1 | Duurzame groei | 59 879 | 57 779 | 133 | 603 | 58 514 | 97,72 % | 801 | 19 | 820 | 1,37 % | 544 | 0 | 1 | 545 | 0,91 % |
| 2 | Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen | 63 038 | 55 405 | 1 363 | 2 539 | 59 307 | 94,08 % | 3 571 | 0 | 3 571 | 5,67 % | 160 | 0 | 0 | 160 | 0,25 % |
| 3 | Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 1 722 | 1 520 | 2 | 44 | 1 565 | 90,90 % | 51 | 83 | 133 | 7,74 % | 23 | 0 | 0 | 23 | 1,36 % |
| 4 | De EU als mondiale partner | 7 973 | 7 255 | 102 | 155 | 7 513 | 94,23 % | 165 | 271 | 435 | 5,46 % | 25 | 0 | 0 | 25 | 0,32 % |
| 5 | Administratie | 7 795 | 7 096 | 119 | 212 | 7 427 | 95,27 % | 183 | 8 | 191 | 2,45 % | 175 | 0 | 3 | 177 | 2,28 % |
| 6 | Compensatiebedragen | 207 | 207 | 0 | 0 | 207 | 100,00 % | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,00 % |
| Totaal | 140 615 | 129 261 | 1 719 | 3 552 | 134 533 | 95,67 % | 4 770 | 381 | 5 151 | 3,66 % | 927 | 0 | 3 | 931 | 0,66 % |

(miljoen EUR)

Rubriek van het financieel kader

Goedgekeurde vastleggingskredieten

Gedane vastleggingen

Naar 2009 overgedragen kredieten

Vervallen kredieten

Van de kredieten van het jaar

Van overdrachten

Van bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Bestemmingsontvangsten

Over-drachten bij besluit

Totaal

%

Van de kredieten van het jaar

Van overdrachten

Bestem-mings-ontvangsten (EVA)

Totaal

%

1

2

3

4

5=2+3+4

6=5/1

7

8

9=7+8

10=9/1

11

12

13

14=11+12+13

15=14/1

1

Duurzame groei

59 879

57 779

133

603

58 514

97,72 %

801

19

820

1,37 %

544

0

1

545

0,91 %

2

Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen

63 038

55 405

1 363

2 539

59 307

94,08 %

3 571

0

3 571

5,67 %

160

0

0

160

0,25 %

3

Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

1 722

1 520

2

44

1 565

90,90 %

51

83

133

7,74 %

23

0

0

23

1,36 %

4

De EU als mondiale partner

7 973

7 255

102

155

7 513

94,23 %

165

271

435

5,46 %

25

0

0

25

0,32 %

5

Administratie

7 795

7 096

119

212

7 427

95,27 %

183

8

191

2,45 %

175

0

3

177

2,28 %

6

Compensatiebedragen

207

207

0

0

207

100,00 %

0

0

0

0,00 %

0

0

0

0

0,00 %

Totaal

Totaal

140 615

140 615

129 261

129 261

1 719

1 719

3 552

3 552

134 533

134 533

95,67 %

95,67 %

4 770

4 770

381

381

5 151

5 151

3,66 %

3,66 %

927

927

0

0

3

3

931

931

0,66 %

0,66 %

6.   BESTEDING VAN DE BETALINGSKREDIETEN AAN DE HAND VAN DE FINANCIËLE VOORUITZICHTEN

| (miljoenS) |
| --- |
| Rubriek van het financieel kader | Goedgekeurde betalingskredieten | Verrichte betalingen | Naar 2009 overgedragen kredieten | Vervallen kredieten |
| Van kredieten van het jaar | Van overdrachten | Van bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Overdrachten van rechtswege | Overdrachten bij besluit | Bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Van de kredieten van het jaar | Van overdrachten | Bestemmingsontvangsten (EVA) | Totaal | % |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=2+3+4 | 6=5/1 | 7 | 8 | 9 | 10=7+8+9 | 11=10/1 | 12 | 13 | 14 | 15=12+ 13+14 | 16=15/1 |
| 1 | Duurzame groei | 47 743 | 44 912 | 147 | 553 | 45 611 | 95,53 % | 148 | 33 | 1 250 | 1 431 | 3,00 % | 661 | 36 | 4 | 701 | 1,47 % |
| 2 | Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen | 59 431 | 52 230 | 37 | 2 546 | 54 813 | 92,23 % | 45 | 784 | 3 532 | 4 361 | 7,34 % | 248 | 10 | 0 | 258 | 0,43 % |
| 3 | Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 1 533 | 1 203 | 59 | 49 | 1 311 | 85,48 % | 9 | 13 | 69 | 91 | 5,96 % | 97 | 34 | 1 | 131 | 8,56 % |
| 4 | De EU als mondiale partner | 8 252 | 7 125 | 65 | 120 | 7 311 | 88,60 % | 55 | 325 | 147 | 527 | 6,39 % | 396 | 18 | 0 | 414 | 5,01 % |
| 5 | Administratie | 8 494 | 6 399 | 686 | 207 | 7 292 | 85,86 % | 694 | 12 | 217 | 922 | 10,86 % | 176 | 100 | 3 | 279 | 3,28 % |
| 6 | Compensatiebedragen | 207 | 207 | 0 | 0 | 207 | 100,00 % | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,00 % |
| Totaal | 125 660 | 112 075 | 995 | 3 475 | 116 545 | 92,75 % | 951 | 1 168 | 5 214 | 7 333 | 5,84 % | 1 577 | 198 | 7 | 1 782 | 1,42 % |

(miljoenS)

Rubriek van het financieel kader

Goedgekeurde betalingskredieten

Verrichte betalingen

Naar 2009 overgedragen kredieten

Vervallen kredieten

Van kredieten van het jaar

Van overdrachten

Van bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Overdrachten van rechtswege

Overdrachten bij besluit

Bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Van de kredieten van het jaar

Van overdrachten

Bestemmingsontvangsten (EVA)

Totaal

%

1

2

3

4

5=2+3+4

6=5/1

7

8

9

10=7+8+9

11=10/1

12

13

14

15=12+ 13+14

16=15/1

1

Duurzame groei

47 743

44 912

147

553

45 611

95,53 %

148

33

1 250

1 431

3,00 %

661

36

4

701

1,47 %

2

Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen

59 431

52 230

37

2 546

54 813

92,23 %

45

784

3 532

4 361

7,34 %

248

10

0

258

0,43 %

3

Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

1 533

1 203

59

49

1 311

85,48 %

9

13

69

91

5,96 %

97

34

1

131

8,56 %

4

De EU als mondiale partner

8 252

7 125

65

120

7 311

88,60 %

55

325

147

527

6,39 %

396

18

0

414

5,01 %

5

Administratie

8 494

6 399

686

207

7 292

85,86 %

694

12

217

922

10,86 %

176

100

3

279

3,28 %

6

Compensatiebedragen

207

207

0

0

207

100,00 %

0

0

0

0

0,00 %

0

0

0

0

0,00 %

Totaal

Totaal

125 660

125 660

112 075

112 075

995

995

3 475

3 475

116 545

116 545

92,75 %

92,75 %

951

951

1 168

1 168

5 214

5 214

7 333

7 333

5,84 %

5,84 %

1 577

1 577

198

198

7

7

1 782

1 782

1,42 %

1,42 %

7.   ONTWIKKELING VAN DE NOG BETAALBAAR TE STELLEN VASTLEGGINGEN PER RUBRIEK VAN HET FINANCIEEL KADER

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Aan het einde van het vorige jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen | Vastleggingen van het begrotingsjaar | |
| Rubriek van het financieel kader | Van vorige jaren overgedragen vastleggingen | Vrijmakingen/herwaarderingen/annuleringen | Betalingen | Aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen | Vastleggingen tijdens het jaar | Betalingen | Annulering van nietoverdraagbare vastleggingen | Aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen | Totaal aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen |
| 1 | Duurzame groei | 107 519 | – 614 | –41 378 | 65 526 | 58 514 | –4 233 | –6 | 54 275 | 119 802 |
| 2 | Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen | 9 905 | – 274 | –5 650 | 3 982 | 59 307 | –49 163 | 0 | 10 144 | 14 125 |
| 3 | Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 1 353 | –77 | – 477 | 800 | 1 565 | – 834 | 0 | 732 | 1 531 |
| 4 | De EU als mondiale partner | 19 250 | – 610 | –5 636 | 13 003 | 7 513 | –1 675 | –2 | 5 836 | 18 840 |
| 5 | Administratie | 713 | –99 | – 583 | 31 | 7 427 | –6 709 | –1 | 717 | 747 |
| 6 | Compensatiebedragen | 0 | 0 | 0 | 0 | 207 | – 207 | 0 | 0 | 0 |
| Totaal | 138 740 | –1 674 | –53 724 | 83 342 | 134 533 | –62 820 | –9 | 71 704 | 155 045 |

(miljoen EUR)

(miljoen EUR)

Aan het einde van het vorige jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen

Vastleggingen van het begrotingsjaar

Rubriek van het financieel kader

Van vorige jaren overgedragen vastleggingen

Vrijmakingen/herwaarderingen/annuleringen

Betalingen

Aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen

Vastleggingen tijdens het jaar

Betalingen

Annulering van nietoverdraagbare vastleggingen

Aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen

Totaal aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen

1

Duurzame groei

107 519

– 614

–41 378

65 526

58 514

–4 233

–6

54 275

119 802

2

Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen

9 905

– 274

–5 650

3 982

59 307

–49 163

0

10 144

14 125

3

Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

1 353

–77

– 477

800

1 565

– 834

0

732

1 531

4

De EU als mondiale partner

19 250

– 610

–5 636

13 003

7 513

–1 675

–2

5 836

18 840

5

Administratie

713

–99

– 583

31

7 427

–6 709

–1

717

747

6

Compensatiebedragen

0

0

0

0

207

– 207

0

0

0

Totaal

Totaal

138 740

138 740

–1 674

–1 674

–53 724

–53 724

83 342

83 342

134 533

134 533

–62 820

–62 820

–9

–9

71 704

71 704

155 045

155 045

8.   SAMENSTELLING VAN DE NOG BETAALBAAR TE STELLEN VASTLEGGINGEN NAAR JAAR VAN OORSPRONG PER RUBRIEK VAN HET FINANCIEEL KADER

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Rubriek van het financieel kader | <2002 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | Totaal |
| 1 | Duurzame groei | 666 | 527 | 1 045 | 2 113 | 5 461 | 25 078 | 30 637 | 54 275 | 119 802 |
| 2 | Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen | 95 | 36 | 41 | 65 | 205 | 2 545 | 995 | 10 144 | 14 125 |
| 3 | Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 10 | 12 | 23 | 61 | 92 | 167 | 435 | 732 | 1 531 |
| 4 | De EU als mondiale partner | 933 | 579 | 735 | 1 148 | 2 022 | 4 033 | 3 553 | 5 836 | 18 840 |
| 5 | Administratie | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 30 | 717 | 748 |
| Totaal | 1 705 | 1 155 | 1 843 | 3 386 | 7 780 | 31 823 | 35 650 | 71 704 | 155 045 |

(miljoen EUR)

Rubriek van het financieel kader

<2002

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

Totaal

1

Duurzame groei

666

527

1 045

2 113

5 461

25 078

30 637

54 275

119 802

2

Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen

95

36

41

65

205

2 545

995

10 144

14 125

3

Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

10

12

23

61

92

167

435

732

1 531

4

De EU als mondiale partner

933

579

735

1 148

2 022

4 033

3 553

5 836

18 840

5

Administratie

1

0

0

0

0

0

30

717

748

Totaal

Totaal

1 705

1 705

1 155

1 155

1 843

1 843

3 386

3 386

7 780

7 780

31 823

31 823

35 650

35 650

71 704

71 704

155 045

155 045

9.   SAMENSTELLING EN ONTWIKKELING VAN DE VASTLEGGINGS- EN BETALINGSKREDIETEN PER BELEIDSTERREIN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Beleidsterrein | Vastleggingskredieten | Betalingskredieten |
| Goedgekeurde kredieten | Wijzigingen (overschrijvingen/gewijzigde begroting) | Overgedragen | Bestemmingsontvangsten | Totaal aanvullend | Totaal toegestaan | Goedgekeurde kredieten | Wijzigingen (overschrijvingen/gewijzigde begroting) | Overgedragen | Bestemmingsontvangsten | Totaal aanvullend | Totaal toegestaan |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=3+4 | 6=1+2+5 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11=9+10 | 12=7+8+11 |
| 01 | Economische en financiële zaken | 396 | – 127 | 0 | 15 | 15 | 284 | 414 | –77 | 5 | 15 | 20 | 358 |
| 02 | Ondernemingen | 599 | –3 | 0 | 63 | 63 | 659 | 533 | –22 | 19 | 72 | 91 | 603 |
| 03 | Mededinging | 78 | 14 | 0 | 3 | 3 | 96 | 79 | 14 | 7 | 3 | 11 | 104 |
| 04 | Werkgelegenheid en sociale zaken | 11 485 | – 452 | 15 | 13 | 28 | 11 062 | 11 137 | –1 753 | 19 | 12 | 31 | 9 415 |
| 05 | Landbouw en plattelandsontwikkeling | 53 703 | 369 | 1 409 | 6 089 | 7 498 | 61 570 | 52 459 | –75 | 61 | 6 062 | 6 123 | 58 508 |
| 06 | Energie en vervoer | 2 806 | 0 | 0 | 88 | 88 | 2 894 | 1 910 | 56 | 67 | 135 | 202 | 2 169 |
| 07 | Milieu | 403 | 0 | 0 | 23 | 23 | 426 | 298 | –13 | 16 | 18 | 34 | 319 |
| 08 | Onderzoek | 4 045 | 3 | 0 | 599 | 599 | 4 647 | 4 112 | 104 | 43 | 887 | 930 | 5 146 |
| 09 | Informatiemaatschappij en media | 1 494 | –1 | 0 | 142 | 142 | 1 635 | 1 549 | 63 | 14 | 263 | 277 | 1 890 |
| 10 | Eigen onderzoek | 361 | 0 | 0 | 347 | 347 | 708 | 372 | –10 | 34 | 275 | 309 | 672 |
| 11 | Visserij en maritieme zaken | 991 | 23 | 2 | 4 | 6 | 1 021 | 846 | 71 | 9 | 5 | 15 | 932 |
| 12 | Interne markt | 61 | 0 | 0 | 2 | 2 | 64 | 61 | 0 | 6 | 2 | 8 | 69 |
| 13 | Regionaal beleid | 35 987 | 1 204 | 134 | 10 | 144 | 37 335 | 30 655 | –2 780 | 13 | 3 | 16 | 27 891 |
| 14 | Belastingen en douane-unie | 125 | 0 | 0 | 3 | 3 | 128 | 108 | 3 | 6 | 3 | 10 | 121 |
| 15 | Onderwijs en cultuur | 1 335 | 0 | 0 | 213 | 213 | 1 548 | 1 345 | –49 | 17 | 241 | 259 | 1 555 |
| 16 | Communicatie | 207 | 1 | 0 | 4 | 4 | 211 | 197 | 3 | 19 | 4 | 23 | 224 |
| 17 | Gezondheid en consumentenbescherming | 554 | 130 | 0 | 20 | 20 | 703 | 501 | 50 | 26 | 27 | 53 | 604 |
| 18 | Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 784 | 2 | 2 | 17 | 19 | 805 | 589 | – 146 | 90 | 16 | 106 | 550 |
| 19 | Externe betrekkingen | 3 974 | 100 | 2 | 75 | 76 | 4 151 | 3 338 | 161 | 45 | 60 | 105 | 3 604 |
| 20 | Handel | 78 | –1 | 0 | 2 | 2 | 80 | 77 | 0 | 5 | 2 | 8 | 85 |
| 21 | Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen | 1 317 | 259 | 22 | 161 | 183 | 1 759 | 1 179 | 39 | 31 | 152 | 183 | 1 401 |
| 22 | Uitbreiding | 1 093 | 28 | 14 | 82 | 96 | 1 217 | 1 832 | – 255 | 11 | 54 | 65 | 1 642 |
| 23 | Humanitaire hulp | 770 | 180 | 0 | 8 | 8 | 958 | 773 | 116 | 6 | 8 | 14 | 904 |
| 24 | Fraudebestrijding | 75 | 0 | 0 | 0 | 0 | 74 | 70 | 1 | 6 | 0 | 6 | 76 |
| 25 | Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie | 178 | 1 | 0 | 7 | 7 | 186 | 178 | 1 | 15 | 7 | 22 | 201 |
| 26 | Administratie van de Commissie | 969 | –8 | 0 | 89 | 89 | 1 051 | 972 | –2 | 120 | 91 | 211 | 1 182 |
| 27 | Begroting | 275 | –5 | 0 | 5 | 5 | 275 | 275 | –5 | 9 | 5 | 14 | 284 |
| 28 | Audit | 10 | 0 | 0 | 0 | 0 | 11 | 10 | 0 | 1 | 0 | 1 | 12 |
| 29 | Statistiek | 127 | –1 | 0 | 9 | 9 | 135 | 107 | 3 | 7 | 13 | 20 | 130 |
| 30 | Pensioenen | 1 087 | –6 | 0 | 0 | 0 | 1 081 | 1 087 | –6 | 0 | 0 | 0 | 1 081 |
| 31 | Taalkundige diensten | 368 | –2 | 0 | 68 | 68 | 435 | 368 | –2 | 28 | 68 | 96 | 462 |
| 40 | Reserves | 739 | – 288 | 0 | 0 | 0 | 452 | 239 | –68 | 0 | 0 | 0 | 171 |
| 90 | Overige instellingen | 2 674 | 0 | 119 | 162 | 281 | 2 955 | 2 674 | 0 | 434 | 190 | 624 | 3 298 |
| Totaal | 129 150 | 1 420 | 1 719 | 8 326 | 10 045 | 140 615 | 120 347 | –4 575 | 1 193 | 8 696 | 9 889 | 125 660 |

(miljoen EUR)

Beleidsterrein

Vastleggingskredieten

Betalingskredieten

Goedgekeurde kredieten

Wijzigingen (overschrijvingen/gewijzigde begroting)

Overgedragen

Bestemmingsontvangsten

Totaal aanvullend

Totaal toegestaan

Goedgekeurde kredieten

Wijzigingen (overschrijvingen/gewijzigde begroting)

Overgedragen

Bestemmingsontvangsten

Totaal aanvullend

Totaal toegestaan

1

2

3

4

5=3+4

6=1+2+5

7

8

9

10

11=9+10

12=7+8+11

01

Economische en financiële zaken

396

– 127

0

15

15

284

414

–77

5

15

20

358

02

Ondernemingen

599

–3

0

63

63

659

533

–22

19

72

91

603

03

Mededinging

78

14

0

3

3

96

79

14

7

3

11

104

04

Werkgelegenheid en sociale zaken

11 485

– 452

15

13

28

11 062

11 137

–1 753

19

12

31

9 415

05

Landbouw en plattelandsontwikkeling

53 703

369

1 409

6 089

7 498

61 570

52 459

–75

61

6 062

6 123

58 508

06

Energie en vervoer

2 806

0

0

88

88

2 894

1 910

56

67

135

202

2 169

07

Milieu

403

0

0

23

23

426

298

–13

16

18

34

319

08

Onderzoek

4 045

3

0

599

599

4 647

4 112

104

43

887

930

5 146

09

Informatiemaatschappij en media

1 494

–1

0

142

142

1 635

1 549

63

14

263

277

1 890

10

Eigen onderzoek

361

0

0

347

347

708

372

–10

34

275

309

672

11

Visserij en maritieme zaken

991

23

2

4

6

1 021

846

71

9

5

15

932

12

Interne markt

61

0

0

2

2

64

61

0

6

2

8

69

13

Regionaal beleid

35 987

1 204

134

10

144

37 335

30 655

–2 780

13

3

16

27 891

14

Belastingen en douane-unie

125

0

0

3

3

128

108

3

6

3

10

121

15

Onderwijs en cultuur

1 335

0

0

213

213

1 548

1 345

–49

17

241

259

1 555

16

Communicatie

207

1

0

4

4

211

197

3

19

4

23

224

17

Gezondheid en consumentenbescherming

554

130

0

20

20

703

501

50

26

27

53

604

18

Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

784

2

2

17

19

805

589

– 146

90

16

106

550

19

Externe betrekkingen

3 974

100

2

75

76

4 151

3 338

161

45

60

105

3 604

20

Handel

78

–1

0

2

2

80

77

0

5

2

8

85

21

Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen

1 317

259

22

161

183

1 759

1 179

39

31

152

183

1 401

22

Uitbreiding

1 093

28

14

82

96

1 217

1 832

– 255

11

54

65

1 642

23

Humanitaire hulp

770

180

0

8

8

958

773

116

6

8

14

904

24

Fraudebestrijding

75

0

0

0

0

74

70

1

6

0

6

76

25

Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie

178

1

0

7

7

186

178

1

15

7

22

201

26

Administratie van de Commissie

969

–8

0

89

89

1 051

972

–2

120

91

211

1 182

27

Begroting

275

–5

0

5

5

275

275

–5

9

5

14

284

28

Audit

10

0

0

0

0

11

10

0

1

0

1

12

29

Statistiek

127

–1

0

9

9

135

107

3

7

13

20

130

30

Pensioenen

1 087

–6

0

0

0

1 081

1 087

–6

0

0

0

1 081

31

Taalkundige diensten

368

–2

0

68

68

435

368

–2

28

68

96

462

40

Reserves

739

– 288

0

0

0

452

239

–68

0

0

0

171

90

Overige instellingen

2 674

0

119

162

281

2 955

2 674

0

434

190

624

3 298

Totaal

Totaal

129 150

129 150

1 420

1 420

1 719

1 719

8 326

8 326

10 045

10 045

140 615

140 615

120 347

120 347

–4 575

–4 575

1 193

1 193

8 696

8 696

9 889

9 889

125 660

125 660

10.   BESTEDING VAN DE VASTLEGGINGSKREDIETEN PER BELEIDSTERREIN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Beleidsterrein | Toegestane vastleggingskredieten | Gedane vastleggingen | Naar 2009 overgedragen kredieten | Vervallen kredieten |
| Van de kredieten van het jaar | Van overdrachten | Bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Bestemmingsontvangsten | Overdrachten bij besluit | Totaal | % | Van de kredieten van het jaar | Van overdrachten | Bestemmingsontvangsten (EVA) | Totaal | % |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=2+3+4 | 6=5/1 | 7 | 8 | 9=7+8 | 10=9/1 | 11 | 12 | 13 | 14=11+12+13 | 15=14/1 |
| 01 | Economische en financiële zaken | 284 | 265 | 0 | 14 | 279 | 98,05 % | 1 | 0 | 1 | 0,46 % | 4 | 0 | 0 | 4 | 1,49 % |
| 02 | Ondernemingen | 659 | 588 | 0 | 32 | 620 | 94,08 % | 31 | 0 | 31 | 4,72 % | 8 | 0 | 0 | 8 | 1,20 % |
| 03 | Mededinging | 96 | 92 | 0 | 2 | 94 | 97,78 % | 2 | 0 | 2 | 1,60 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 0,62 % |
| 04 | Werkgelegenheid en sociale zaken | 11 062 | 11 009 | 15 | 5 | 11 030 | 99,71 % | 7 | 2 | 9 | 0,08 % | 22 | 0 | 0 | 23 | 0,21 % |
| 05 | Landbouw en plattelandsontwikkeling | 61 570 | 53 962 | 1 409 | 2 534 | 57 905 | 94,05 % | 3 555 | 0 | 3 555 | 5,77 % | 109 | 0 | 0 | 109 | 0,18 % |
| 06 | Energie en vervoer | 2 894 | 2 796 | 0 | 34 | 2 830 | 97,79 % | 54 | 1 | 55 | 1,89 % | 9 | 0 | 0 | 9 | 0,32 % |
| 07 | Milieu | 426 | 389 | 0 | 5 | 394 | 92,58 % | 17 | 0 | 17 | 4,10 % | 14 | 0 | 0 | 14 | 3,32 % |
| 08 | Onderzoek | 4 647 | 4 043 | 0 | 313 | 4 355 | 93,73 % | 287 | 0 | 287 | 6,17 % | 5 | 0 | 0 | 5 | 0,10 % |
| 09 | Informatiemaatschappij en media | 1 635 | 1 489 | 0 | 80 | 1 569 | 95,96 % | 62 | 0 | 62 | 3,82 % | 3 | 0 | 0 | 4 | 0,22 % |
| 10 | Eigen onderzoek | 708 | 355 | 0 | 48 | 403 | 56,94 % | 299 | 0 | 299 | 42,18 % | 6 | 0 | 0 | 6 | 0,88 % |
| 11 | Visserij en maritieme zaken | 1 021 | 971 | 2 | 1 | 975 | 95,46 % | 3 | 0 | 4 | 0,35 % | 43 | 0 | 0 | 43 | 4,19 % |
| 12 | Interne markt | 64 | 61 | 0 | 1 | 63 | 98,08 % | 1 | 0 | 1 | 1,51 % | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,41 % |
| 13 | Regionaal beleid | 37 335 | 37 148 | 134 | 9 | 37 291 | 99,88 % | 1 | 24 | 25 | 0,07 % | 19 | 0 | 0 | 19 | 0,05 % |
| 14 | Belastingen en douane-unie | 128 | 118 | 0 | 2 | 119 | 93,07 % | 2 | 0 | 2 | 1,37 % | 7 | 0 | 0 | 7 | 5,56 % |
| 15 | Onderwijs en cultuur | 1 548 | 1 328 | 0 | 104 | 1 432 | 92,52 % | 109 | 0 | 109 | 7,04 % | 6 | 0 | 1 | 7 | 0,44 % |
| 16 | Communicatie | 211 | 204 | 0 | 2 | 207 | 97,97 % | 1 | 0 | 1 | 0,61 % | 3 | 0 | 0 | 3 | 1,42 % |
| 17 | Gezondheid en consumentenbescherming | 703 | 678 | 0 | 12 | 690 | 98,15 % | 8 | 0 | 8 | 1,13 % | 5 | 0 | 0 | 5 | 0,72 % |
| 18 | Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 805 | 695 | 2 | 8 | 704 | 87,51 % | 9 | 75 | 84 | 10,47 % | 16 | 0 | 0 | 16 | 2,02 % |
| 19 | Externe betrekkingen | 4 151 | 4 043 | 2 | 45 | 4 090 | 98,54 % | 29 | 0 | 29 | 0,71 % | 31 | 0 | 0 | 31 | 0,75 % |
| 20 | Handel | 80 | 75 | 0 | 1 | 76 | 94,91 % | 1 | 0 | 1 | 1,37 % | 3 | 0 | 0 | 3 | 3,72 % |
| 21 | Ontwikkeling en de betrekkingen met de ACS-landen | 1 759 | 1 308 | 22 | 73 | 1 403 | 79,75 % | 88 | 265 | 353 | 20,04 % | 4 | 0 | 0 | 4 | 0,21 % |
| 22 | Uitbreiding | 1 217 | 1 114 | 14 | 37 | 1 164 | 95,66 % | 45 | 6 | 51 | 4,19 % | 2 | 0 | 0 | 2 | 0,16 % |
| 23 | Humanitaire hulp | 958 | 950 | 0 | 6 | 956 | 99,72 % | 2 | 0 | 2 | 0,22 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 0,07 % |
| 24 | Fraudebestrijding | 74 | 72 | 0 | 0 | 73 | 97,41 % | 0 | 0 | 0 | 0,04 % | 2 | 0 | 0 | 2 | 2,55 % |
| 25 | Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie | 186 | 176 | 0 | 4 | 180 | 97,12 % | 3 | 0 | 3 | 1,76 % | 2 | 0 | 0 | 2 | 1,11 % |
| 26 | Administratie van de Commissie | 1 051 | 942 | 0 | 46 | 988 | 93,96 % | 42 | 0 | 42 | 4,04 % | 20 | 0 | 1 | 21 | 2,00 % |
| 27 | Begroting | 275 | 262 | 0 | 3 | 266 | 96,65 % | 1 | 0 | 1 | 0,50 % | 8 | 0 | 0 | 8 | 2,86 % |
| 28 | Audit | 11 | 10 | 0 | 0 | 10 | 95,39 % | 0 | 0 | 0 | 2,60 % | 0 | 0 | 0 | 0 | 2,01 % |
| 29 | Statistiek | 135 | 119 | 0 | 6 | 125 | 92,47 % | 3 | 0 | 3 | 1,92 % | 7 | 0 | 0 | 8 | 5,62 % |
| 30 | Pensioenen | 1 081 | 1 049 | 0 | 0 | 1 049 | 97,13 % | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 31 | 0 | 0 | 31 | 2,87 % |
| 31 | Taalkundige diensten | 435 | 364 | 0 | 45 | 408 | 93,92 % | 24 | 0 | 24 | 5,45 % | 3 | 0 | 0 | 3 | 0,62 % |
| 40 | Reserves | 452 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 452 | 0 | 0 | 452 | 100,0 % |
| 90 | Overige instellingen | 2 955 | 2 584 | 119 | 81 | 2 784 | 94,24 % | 81 | 8 | 89 | 3,02 % | 81 | 0 | 0 | 81 | 2,74 % |
| Totaal | 140 615 | 129 261 | 1 719 | 3 552 | 134 533 | 95,67 % | 4 770 | 381 | 5 151 | 3,66 % | 927 | 0 | 3 | 931 | 0,66 % |

(miljoen EUR)

Beleidsterrein

Toegestane vastleggingskredieten

Gedane vastleggingen

Naar 2009 overgedragen kredieten

Vervallen kredieten

Van de kredieten van het jaar

Van overdrachten

Bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Bestemmingsontvangsten

Overdrachten bij besluit

Totaal

%

Van de kredieten van het jaar

Van overdrachten

Bestemmingsontvangsten (EVA)

Totaal

%

1

2

3

4

5=2+3+4

6=5/1

7

8

9=7+8

10=9/1

11

12

13

14=11+12+13

15=14/1

01

Economische en financiële zaken

284

265

0

14

279

98,05 %

1

0

1

0,46 %

4

0

0

4

1,49 %

02

Ondernemingen

659

588

0

32

620

94,08 %

31

0

31

4,72 %

8

0

0

8

1,20 %

03

Mededinging

96

92

0

2

94

97,78 %

2

0

2

1,60 %

1

0

0

1

0,62 %

04

Werkgelegenheid en sociale zaken

11 062

11 009

15

5

11 030

99,71 %

7

2

9

0,08 %

22

0

0

23

0,21 %

05

Landbouw en plattelandsontwikkeling

61 570

53 962

1 409

2 534

57 905

94,05 %

3 555

0

3 555

5,77 %

109

0

0

109

0,18 %

06

Energie en vervoer

2 894

2 796

0

34

2 830

97,79 %

54

1

55

1,89 %

9

0

0

9

0,32 %

07

Milieu

426

389

0

5

394

92,58 %

17

0

17

4,10 %

14

0

0

14

3,32 %

08

Onderzoek

4 647

4 043

0

313

4 355

93,73 %

287

0

287

6,17 %

5

0

0

5

0,10 %

09

Informatiemaatschappij en media

1 635

1 489

0

80

1 569

95,96 %

62

0

62

3,82 %

3

0

0

4

0,22 %

10

Eigen onderzoek

708

355

0

48

403

56,94 %

299

0

299

42,18 %

6

0

0

6

0,88 %

11

Visserij en maritieme zaken

1 021

971

2

1

975

95,46 %

3

0

4

0,35 %

43

0

0

43

4,19 %

12

Interne markt

64

61

0

1

63

98,08 %

1

0

1

1,51 %

0

0

0

0

0,41 %

13

Regionaal beleid

37 335

37 148

134

9

37 291

99,88 %

1

24

25

0,07 %

19

0

0

19

0,05 %

14

Belastingen en douane-unie

128

118

0

2

119

93,07 %

2

0

2

1,37 %

7

0

0

7

5,56 %

15

Onderwijs en cultuur

1 548

1 328

0

104

1 432

92,52 %

109

0

109

7,04 %

6

0

1

7

0,44 %

16

Communicatie

211

204

0

2

207

97,97 %

1

0

1

0,61 %

3

0

0

3

1,42 %

17

Gezondheid en consumentenbescherming

703

678

0

12

690

98,15 %

8

0

8

1,13 %

5

0

0

5

0,72 %

18

Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

805

695

2

8

704

87,51 %

9

75

84

10,47 %

16

0

0

16

2,02 %

19

Externe betrekkingen

4 151

4 043

2

45

4 090

98,54 %

29

0

29

0,71 %

31

0

0

31

0,75 %

20

Handel

80

75

0

1

76

94,91 %

1

0

1

1,37 %

3

0

0

3

3,72 %

21

Ontwikkeling en de betrekkingen met de ACS-landen

1 759

1 308

22

73

1 403

79,75 %

88

265

353

20,04 %

4

0

0

4

0,21 %

22

Uitbreiding

1 217

1 114

14

37

1 164

95,66 %

45

6

51

4,19 %

2

0

0

2

0,16 %

23

Humanitaire hulp

958

950

0

6

956

99,72 %

2

0

2

0,22 %

1

0

0

1

0,07 %

24

Fraudebestrijding

74

72

0

0

73

97,41 %

0

0

0

0,04 %

2

0

0

2

2,55 %

25

Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie

186

176

0

4

180

97,12 %

3

0

3

1,76 %

2

0

0

2

1,11 %

26

Administratie van de Commissie

1 051

942

0

46

988

93,96 %

42

0

42

4,04 %

20

0

1

21

2,00 %

27

Begroting

275

262

0

3

266

96,65 %

1

0

1

0,50 %

8

0

0

8

2,86 %

28

Audit

11

10

0

0

10

95,39 %

0

0

0

2,60 %

0

0

0

0

2,01 %

29

Statistiek

135

119

0

6

125

92,47 %

3

0

3

1,92 %

7

0

0

8

5,62 %

30

Pensioenen

1 081

1 049

0

0

1 049

97,13 %

0

0

0

0,00 %

31

0

0

31

2,87 %

31

Taalkundige diensten

435

364

0

45

408

93,92 %

24

0

24

5,45 %

3

0

0

3

0,62 %

40

Reserves

452

0

0

0

0

0,00 %

0

0

0

0,00 %

452

0

0

452

100,0 %

90

Overige instellingen

2 955

2 584

119

81

2 784

94,24 %

81

8

89

3,02 %

81

0

0

81

2,74 %

Totaal

Totaal

140 615

140 615

129 261

129 261

1 719

1 719

3 552

3 552

134 533

134 533

95,67 %

95,67 %

4 770

4 770

381

381

5 151

5 151

3,66 %

3,66 %

927

927

0

0

3

3

931

931

0,66 %

0,66 %

11.   BESTEDING VAN DE BETALINGSKREDIETEN PER BELEIDSTERREIN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Beleidsterrein | Goedgekeurde betalingskredieten | Verrichte betalingen | Naar 2009 overgedragen kredieten | Vervallen kredieten |
| Van de kredieten van het jaar | Van overdrachten | Bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Overdrachten van rechtswege | Overdrachten bij besluit | Bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Van kredieten van het jaar | Van overdrachten | Bestemmingsontvangsten (EVA) | Totaal | % |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=2+3+4 | 6=5/1 | 7 | 8 | 9 | 10=7+8+9 | 11=10/1 | 12 | 13 | 14 | 15=12+
  13+14 | 16=15/1 |
| 01 | Economische en financiële zaken | 358 | 268 | 5 | 13 | 286 | 79,85 % | 6 | 10 | 2 | 18 | 4,89 % | 54 | 0 | 0 | 55 | 15,26 % |
| 02 | Ondernemingen | 603 | 438 | 13 | 27 | 477 | 79,14 % | 20 | 0 | 45 | 64 | 10,69 % | 54 | 6 | 1 | 61 | 10,17 % |
| 03 | Mededinging | 104 | 80 | 7 | 1 | 87 | 84,45 % | 9 | 4 | 2 | 14 | 13,92 % | 1 | 1 | 0 | 2 | 1,63 % |
| 04 | Werkgelegenheid en sociale zaken | 9 415 | 9 074 | 13 | 4 | 9 092 | 96,57 % | 18 | 0 | 7 | 26 | 0,27 % | 291 | 6 | 0 | 297 | 3,16 % |
| 05 | Landbouw en plattelandsontwikkeling | 58 508 | 51 215 | 55 | 2 533 | 53 803 | 91,96 % | 25 | 946 | 3 529 | 4 500 | 7,69 % | 199 | 6 | 0 | 205 | 0,35 % |
| 06 | Energie en vervoer | 2 169 | 1 695 | 60 | 29 | 1 785 | 82,29 % | 22 | 1 | 103 | 127 | 5,84 % | 247 | 8 | 2 | 257 | 11,87 % |
| 07 | Milieu | 319 | 238 | 15 | 11 | 264 | 82,67 % | 17 | 3 | 6 | 26 | 8,08 % | 28 | 2 | 0 | 30 | 9,25 % |
| 08 | nderzoek | 5 146 | 4 161 | 29 | 248 | 4 439 | 86,24 % | 47 | 0 | 639 | 686 | 13,33 % | 8 | 14 | 0 | 22 | 0,42 % |
| 09 | Informatiemaatschappij en media | 1 890 | 1 589 | 12 | 108 | 1 708 | 90,41 % | 16 | 0 | 155 | 171 | 9,03 % | 8 | 3 | 0 | 11 | 0,56 % |
| 10 | Eigen onderzoek | 672 | 316 | 31 | 43 | 389 | 57,98 % | 36 | 1 | 232 | 269 | 40,06 % | 10 | 3 | 0 | 13 | 1,97 % |
| 11 | Visserij en maritieme zaken | 932 | 874 | 4 | 1 | 879 | 94,35 % | 3 | 1 | 4 | 8 | 0,89 % | 39 | 6 | 0 | 44 | 4,76 % |
| 12 | Interne markt | 69 | 53 | 5 | 1 | 58 | 84,35 % | 7 | 0 | 1 | 8 | 11,66 % | 2 | 1 | 0 | 3 | 3,99 % |
| 13 | Regionaal beleid | 27 891 | 27 664 | 9 | 1 | 27 674 | 99,22 % | 14 | 180 | 2 | 195 | 0,70 % | 18 | 4 | 0 | 22 | 0,08 % |
| 14 | Belastingen en douane-unie | 121 | 98 | 5 | 2 | 105 | 87,01 % | 7 | 2 | 2 | 10 | 8,49 % | 5 | 1 | 0 | 5 | 4,50 % |
| 15 | Onderwijs en cultuur | 1 555 | 1 253 | 15 | 110 | 1 378 | 88,62 % | 16 | 0 | 131 | 147 | 9,47 % | 26 | 3 | 1 | 30 | 1,91 % |
| 16 | Communicatie | 224 | 169 | 15 | 2 | 186 | 83,23 % | 17 | 0 | 1 | 18 | 8,25 % | 14 | 5 | 0 | 19 | 8,51 % |
| 17 | Gezondheid en consumentenbescherming | 604 | 472 | 24 | 19 | 515 | 85,32 % | 30 | 0 | 8 | 38 | 6,32 % | 48 | 2 | 0 | 50 | 8,36 % |
| 18 | Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 550 | 377 | 57 | 11 | 445 | 80,88 % | 8 | 6 | 6 | 20 | 3,62 % | 52 | 33 | 0 | 85 | 15,50 % |
| 19 | Externe betrekkingen | 3 604 | 3 378 | 33 | 38 | 3 449 | 95,71 % | 48 | 2 | 22 | 72 | 1,99 % | 70 | 13 | 0 | 83 | 2,30 % |
| 20 | Handel | 85 | 69 | 5 | 1 | 75 | 88,35 % | 6 | 0 | 1 | 7 | 8,42 % | 2 | 1 | 0 | 3 | 3,23 % |
| 21 | Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen | 1 401 | 1 141 | 22 | 66 | 1 229 | 87,74 % | 32 | 0 | 86 | 119 | 8,46 % | 44 | 9 | 0 | 53 | 3,80 % |
| 22 | Uitbreiding | 1 642 | 1 534 | 8 | 13 | 1 555 | 94,65 % | 17 | 0 | 40 | 58 | 3,50 % | 27 | 4 | 0 | 30 | 1,85 % |
| 23 | Humanitaire hulp | 904 | 883 | 5 | 7 | 895 | 99,06 % | 6 | 0 | 1 | 7 | 0,75 % | 1 | 1 | 0 | 2 | 0,19 % |
| 24 | Fraudebestrijding | 76 | 59 | 4 | 0 | 63 | 82,42 % | 6 | 0 | 0 | 6 | 7,73 % | 6 | 2 | 0 | 8 | 9,85 % |
| 25 | Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie | 201 | 159 | 14 | 3 | 177 | 88,05 % | 17 | 0 | 4 | 21 | 10,44 % | 2 | 1 | 0 | 3 | 1,51 % |
| 26 | Administratie van de Commissie | 1 182 | 830 | 105 | 36 | 971 | 82,17 % | 113 | 4 | 54 | 171 | 14,48 % | 24 | 15 | 1 | 40 | 3,35 % |
| 27 | Begroting | 284 | 253 | 8 | 2 | 263 | 92,84 % | 9 | 0 | 2 | 12 | 4,11 % | 8 | 1 | 0 | 9 | 3,05 % |
| 28 | Audit | 12 | 9 | 1 | 0 | 10 | 89,25 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 7,97 % | 0 | 0 | 0 | 0 | 2,77 % |
| 29 | Statistiek | 130 | 99 | 6 | 4 | 110 | 84,07 % | 7 | 0 | 8 | 15 | 11,16 % | 5 | 1 | 0 | 6 | 4,77 % |
| 30 | Pensioenen | 1 081 | 1 049 | 0 | 0 | 1 049 | 97,13 % | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 31 | 0 | 0 | 31 | 2,87 % |
| 31 | Taalkundige diensten | 462 | 343 | 26 | 41 | 410 | 88,75 % | 20 | 0 | 27 | 47 | 10,25 % | 3 | 2 | 0 | 5 | 1,01 % |
| 40 | Reserves | 171 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 171 | 0 | 0 | 171 | 100,00 % |
| 90 | Overige instellingen | 3 298 | 2 231 | 387 | 98 | 2 717 | 82,38 % | 353 | 8 | 92 | 453 | 13,74 % | 81 | 47 | 0 | 128 | 3,88 % |
| Totaal | 125 660 | 112 075 | 995 | 3 475 | 116 545 | 92,75 % | 951 | 1 168 | 5 214 | 7 333 | 5,84 % | 1 577 | 198 | 7 | 1 782 | 1,42 % |

(miljoen EUR)

Beleidsterrein

Goedgekeurde betalingskredieten

Verrichte betalingen

Naar 2009 overgedragen kredieten

Vervallen kredieten

Van de kredieten van het jaar

Van overdrachten

Bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Overdrachten van rechtswege

Overdrachten bij besluit

Bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Van kredieten van het jaar

Van overdrachten

Bestemmingsontvangsten (EVA)

Totaal

%

1

2

3

4

5=2+3+4

6=5/1

7

8

9

10=7+8+9

11=10/1

12

13

14

15=12+

13+14

16=15/1

01

Economische en financiële zaken

358

268

5

13

286

79,85 %

6

10

2

18

4,89 %

54

0

0

55

15,26 %

02

Ondernemingen

603

438

13

27

477

79,14 %

20

0

45

64

10,69 %

54

6

1

61

10,17 %

03

Mededinging

104

80

7

1

87

84,45 %

9

4

2

14

13,92 %

1

1

0

2

1,63 %

04

Werkgelegenheid en sociale zaken

9 415

9 074

13

4

9 092

96,57 %

18

0

7

26

0,27 %

291

6

0

297

3,16 %

05

Landbouw en plattelandsontwikkeling

58 508

51 215

55

2 533

53 803

91,96 %

25

946

3 529

4 500

7,69 %

199

6

0

205

0,35 %

06

Energie en vervoer

2 169

1 695

60

29

1 785

82,29 %

22

1

103

127

5,84 %

247

8

2

257

11,87 %

07

Milieu

319

238

15

11

264

82,67 %

17

3

6

26

8,08 %

28

2

0

30

9,25 %

08

nderzoek

5 146

4 161

29

248

4 439

86,24 %

47

0

639

686

13,33 %

8

14

0

22

0,42 %

09

Informatiemaatschappij en media

1 890

1 589

12

108

1 708

90,41 %

16

0

155

171

9,03 %

8

3

0

11

0,56 %

10

Eigen onderzoek

672

316

31

43

389

57,98 %

36

1

232

269

40,06 %

10

3

0

13

1,97 %

11

Visserij en maritieme zaken

932

874

4

1

879

94,35 %

3

1

4

8

0,89 %

39

6

0

44

4,76 %

12

Interne markt

69

53

5

1

58

84,35 %

7

0

1

8

11,66 %

2

1

0

3

3,99 %

13

Regionaal beleid

27 891

27 664

9

1

27 674

99,22 %

14

180

2

195

0,70 %

18

4

0

22

0,08 %

14

Belastingen en douane-unie

121

98

5

2

105

87,01 %

7

2

2

10

8,49 %

5

1

0

5

4,50 %

15

Onderwijs en cultuur

1 555

1 253

15

110

1 378

88,62 %

16

0

131

147

9,47 %

26

3

1

30

1,91 %

16

Communicatie

224

169

15

2

186

83,23 %

17

0

1

18

8,25 %

14

5

0

19

8,51 %

17

Gezondheid en consumentenbescherming

604

472

24

19

515

85,32 %

30

0

8

38

6,32 %

48

2

0

50

8,36 %

18

Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

550

377

57

11

445

80,88 %

8

6

6

20

3,62 %

52

33

0

85

15,50 %

19

Externe betrekkingen

3 604

3 378

33

38

3 449

95,71 %

48

2

22

72

1,99 %

70

13

0

83

2,30 %

20

Handel

85

69

5

1

75

88,35 %

6

0

1

7

8,42 %

2

1

0

3

3,23 %

21

Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen

1 401

1 141

22

66

1 229

87,74 %

32

0

86

119

8,46 %

44

9

0

53

3,80 %

22

Uitbreiding

1 642

1 534

8

13

1 555

94,65 %

17

0

40

58

3,50 %

27

4

0

30

1,85 %

23

Humanitaire hulp

904

883

5

7

895

99,06 %

6

0

1

7

0,75 %

1

1

0

2

0,19 %

24

Fraudebestrijding

76

59

4

0

63

82,42 %

6

0

0

6

7,73 %

6

2

0

8

9,85 %

25

Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie

201

159

14

3

177

88,05 %

17

0

4

21

10,44 %

2

1

0

3

1,51 %

26

Administratie van de Commissie

1 182

830

105

36

971

82,17 %

113

4

54

171

14,48 %

24

15

1

40

3,35 %

27

Begroting

284

253

8

2

263

92,84 %

9

0

2

12

4,11 %

8

1

0

9

3,05 %

28

Audit

12

9

1

0

10

89,25 %

1

0

0

1

7,97 %

0

0

0

0

2,77 %

29

Statistiek

130

99

6

4

110

84,07 %

7

0

8

15

11,16 %

5

1

0

6

4,77 %

30

Pensioenen

1 081

1 049

0

0

1 049

97,13 %

0

0

0

0

0,00 %

31

0

0

31

2,87 %

31

Taalkundige diensten

462

343

26

41

410

88,75 %

20

0

27

47

10,25 %

3

2

0

5

1,01 %

40

Reserves

171

0

0

0

0

0,00 %

0

0

0

0

0,00 %

171

0

0

171

100,00 %

90

Overige instellingen

3 298

2 231

387

98

2 717

82,38 %

353

8

92

453

13,74 %

81

47

0

128

3,88 %

Totaal

Totaal

125 660

125 660

112 075

112 075

995

995

3 475

3 475

116 545

116 545

92,75 %

92,75 %

951

951

1 168

1 168

5 214

5 214

7 333

7 333

5,84 %

5,84 %

1 577

1 577

198

198

7

7

1 782

1 782

1,42 %

1,42 %

12.   ONTWIKKELING VAN DE NOG BETAALBAAR TE STELLEN VASTLEGGINGEN PER BELEIDSTERREIN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Beleidsterrein | Aan het einde van het vorige jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen | Vastleggingen van het jaar | Totaal aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen |
| Van vorige jaren overgedragen vastleggingen | Vrijmakingen/herwaarderingen/annuleringen | Betalingen | Aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen | Vastleggingen tijdens het jaar | Betalingen | Annulering van nietoverdraagbare vastleggingen | Aan het einde van het jaar nog te betaalbaar te stellen vastleggingen |
| 01 | Economische en financiële zaken | 344 | –8 | –63 | 272 | 279 | – 223 | 0 | 56 | 329 |
| 02 | Ondernemingen | 537 | –27 | – 214 | 297 | 620 | – 264 | 0 | 357 | 653 |
| 03 | Mededinging | 8 | –1 | –7 | 0 | 94 | –81 | 0 | 13 | 13 |
| 04 | Werkgelegenheid en sociale zaken | 22 299 | – 154 | –8 861 | 13 285 | 11 030 | – 231 | 0 | 10 798 | 24 082 |
| 05 | Landbouw en plattelandsontwikkeling | 8 491 | – 185 | –4 962 | 3 344 | 57 905 | –48 841 | 0 | 9 064 | 12 408 |
| 06 | Energie en vervoer | 3 303 | –48 | –1 098 | 2 157 | 2 830 | – 686 | 0 | 2 144 | 4 301 |
| 07 | Milieu | 580 | –28 | – 149 | 404 | 394 | – 115 | 0 | 279 | 683 |
| 08 | Onderzoek | 8 443 | – 107 | –3 553 | 4 783 | 4 355 | – 885 | –2 | 3 468 | 8 251 |
| 09 | Informatiemaatschappij en media | 2 440 | –45 | –1 081 | 1 314 | 1 569 | – 627 | 0 | 941 | 2 255 |
| 10 | Eigen onderzoek | 140 | –8 | –89 | 43 | 403 | – 301 | 0 | 102 | 146 |
| 11 | Visserij en maritieme zaken | 1 324 | –73 | – 531 | 721 | 975 | – 348 | 0 | 626 | 1 347 |
| 12 | Interne markt | 15 | –3 | –10 | 3 | 63 | –49 | 0 | 14 | 17 |
| 13 | Regionaal beleid | 72 250 | – 192 | –26 817 | 45 242 | 37 291 | – 857 | –2 | 36 432 | 81 673 |
| 14 | Belastingen en douane-unie | 80 | –4 | –41 | 34 | 119 | –64 | 0 | 55 | 90 |
| 15 | Onderwijs en cultuur | 571 | –60 | – 252 | 259 | 1 432 | –1 126 | 0 | 306 | 565 |
| 16 | Communicatie | 79 | –11 | –57 | 11 | 207 | – 130 | 0 | 77 | 88 |
| 17 | Gezondheid en consumentenbescherming | 444 | –4 | – 245 | 194 | 690 | – 270 | 0 | 421 | 614 |
| 18 | Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 629 | –24 | – 216 | 389 | 704 | – 229 | 0 | 476 | 865 |
| 19 | Externe betrekkingen | 8 358 | – 213 | –2 491 | 5 653 | 4 090 | – 958 | –1 | 3 132 | 8 785 |
| 20 | Handel | 22 | –2 | –14 | 6 | 76 | –61 | 0 | 15 | 21 |
| 21 | Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen | 2 718 | –75 | – 762 | 1 882 | 1 403 | – 467 | 0 | 936 | 2 818 |
| 22 | Uitbreiding | 4 604 | – 308 | –1 462 | 2 834 | 1 164 | –92 | –2 | 1 071 | 3 905 |
| 23 | Humanitaire hulp | 383 | –21 | – 248 | 113 | 956 | – 647 | 0 | 309 | 422 |
| 24 | Fraudebestrijding | 24 | –5 | –11 | 8 | 73 | –51 | 0 | 21 | 29 |
| 25 | Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie | 19 | –1 | –17 | 1 | 180 | – 160 | 0 | 20 | 21 |
| 26 | Administratie van de Commissie | 172 | –16 | – 134 | 22 | 988 | – 837 | –1 | 150 | 172 |
| 27 | Begroting | 9 | –1 | –8 | 0 | 266 | – 255 | 0 | 10 | 10 |
| 28 | Audit | 1 | 0 | –1 | 0 | 10 | –10 | 0 | 1 | 1 |
| 29 | Statistiek | 81 | –4 | –34 | 43 | 125 | –75 | 0 | 50 | 92 |
| 30 | Pensioenen | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 049 | –1 049 | 0 | 0 | 0 |
| 31 | Taalkundige instellingen | 27 | –2 | –26 | 0 | 408 | – 385 | 0 | 24 | 24 |
| 90 | Overige instellingen | 343 | –45 | – 270 | 28 | 2 784 | –2 446 | 0 | 338 | 366 |
| Totaal | 138 740 | –1 674 | –53 724 | 83 342 | 134 533 | –62 820 | –9 | 71 704 | 155 045 |

(miljoen EUR)

Beleidsterrein

Aan het einde van het vorige jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen

Vastleggingen van het jaar

Totaal aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen

Van vorige jaren overgedragen vastleggingen

Vrijmakingen/herwaarderingen/annuleringen

Betalingen

Aan het einde van het jaar nog betaalbaar te stellen vastleggingen

Vastleggingen tijdens het jaar

Betalingen

Annulering van nietoverdraagbare vastleggingen

Aan het einde van het jaar nog te betaalbaar te stellen vastleggingen

01

Economische en financiële zaken

344

–8

–63

272

279

– 223

0

56

329

02

Ondernemingen

537

–27

– 214

297

620

– 264

0

357

653

03

Mededinging

8

–1

–7

0

94

–81

0

13

13

04

Werkgelegenheid en sociale zaken

22 299

– 154

–8 861

13 285

11 030

– 231

0

10 798

24 082

05

Landbouw en plattelandsontwikkeling

8 491

– 185

–4 962

3 344

57 905

–48 841

0

9 064

12 408

06

Energie en vervoer

3 303

–48

–1 098

2 157

2 830

– 686

0

2 144

4 301

07

Milieu

580

–28

– 149

404

394

– 115

0

279

683

08

Onderzoek

8 443

– 107

–3 553

4 783

4 355

– 885

–2

3 468

8 251

09

Informatiemaatschappij en media

2 440

–45

–1 081

1 314

1 569

– 627

0

941

2 255

10

Eigen onderzoek

140

–8

–89

43

403

– 301

0

102

146

11

Visserij en maritieme zaken

1 324

–73

– 531

721

975

– 348

0

626

1 347

12

Interne markt

15

–3

–10

3

63

–49

0

14

17

13

Regionaal beleid

72 250

– 192

–26 817

45 242

37 291

– 857

–2

36 432

81 673

14

Belastingen en douane-unie

80

–4

–41

34

119

–64

0

55

90

15

Onderwijs en cultuur

571

–60

– 252

259

1 432

–1 126

0

306

565

16

Communicatie

79

–11

–57

11

207

– 130

0

77

88

17

Gezondheid en consumentenbescherming

444

–4

– 245

194

690

– 270

0

421

614

18

Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

629

–24

– 216

389

704

– 229

0

476

865

19

Externe betrekkingen

8 358

– 213

–2 491

5 653

4 090

– 958

–1

3 132

8 785

20

Handel

22

–2

–14

6

76

–61

0

15

21

21

Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen

2 718

–75

– 762

1 882

1 403

– 467

0

936

2 818

22

Uitbreiding

4 604

– 308

–1 462

2 834

1 164

–92

–2

1 071

3 905

23

Humanitaire hulp

383

–21

– 248

113

956

– 647

0

309

422

24

Fraudebestrijding

24

–5

–11

8

73

–51

0

21

29

25

Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie

19

–1

–17

1

180

– 160

0

20

21

26

Administratie van de Commissie

172

–16

– 134

22

988

– 837

–1

150

172

27

Begroting

9

–1

–8

0

266

– 255

0

10

10

28

Audit

1

0

–1

0

10

–10

0

1

1

29

Statistiek

81

–4

–34

43

125

–75

0

50

92

30

Pensioenen

0

0

0

0

1 049

–1 049

0

0

0

31

Taalkundige instellingen

27

–2

–26

0

408

– 385

0

24

24

90

Overige instellingen

343

–45

– 270

28

2 784

–2 446

0

338

366

Totaal

Totaal

138 740

138 740

–1 674

–1 674

–53 724

–53 724

83 342

83 342

134 533

134 533

–62 820

–62 820

–9

–9

71 704

71 704

155 045

155 045

13.   SAMENSTELLING VAN DE NOG BETAALBAAR TE STELLEN VASTLEGGINGEN NAAR JAAR VAN OORSPRONG PER BELEIDSTERREIN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Beleidsterrein | <2002 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | Totaal |
| 01 | Economische en financiële zaken | 1 | 0 | 0 | 23 | 41 | 122 | 85 | 56 | 329 |
| 02 | Ondernemingen | 10 | 6 | 15 | 13 | 36 | 68 | 148 | 357 | 653 |
| 03 | Mededinging | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 13 | 13 |
| 04 | Werkgelegenheid en sociale zaken | 176 | 55 | 89 | 71 | 651 | 5 510 | 6 732 | 10 798 | 24 082 |
| 05 | Landbouw en plattelandsontwikkeling | 51 | 1 | 0 | 30 | 260 | 2 343 | 658 | 9 064 | 12 408 |
| 06 | Energie en vervoer | 87 | 47 | 58 | 159 | 346 | 503 | 958 | 2 144 | 4 301 |
| 07 | Milieu | 3 | 4 | 18 | 41 | 62 | 92 | 183 | 279 | 683 |
| 08 | Onderzoek | 70 | 80 | 337 | 433 | 875 | 1 479 | 1 510 | 3 468 | 8 251 |
| 09 | Informatiemaatschappij en media | 2 | 3 | 29 | 60 | 230 | 365 | 625 | 941 | 2 255 |
| 10 | Eigen onderzoek | 1 | 1 | 2 | 0 | 6 | 12 | 22 | 102 | 146 |
| 11 | Visserij en maritieme zaken | 42 | 34 | 28 | 25 | 84 | 413 | 95 | 626 | 1 347 |
| 12 | Interne markt | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 3 | 14 | 17 |
| 13 | Regionaal beleid | 429 | 445 | 841 | 1 663 | 3 609 | 17 561 | 20 693 | 36 432 | 81 673 |
| 14 | Belastingen en douane-unie | 0 | 0 | 1 | 0 | 2 | 10 | 21 | 55 | 90 |
| 15 | Onderwijs en cultuur | 14 | 4 | 11 | 14 | 41 | 67 | 108 | 306 | 565 |
| 16 | Communicatie | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 2 | 9 | 77 | 88 |
| 17 | Gezondheid en consumentenbescherming | 1 | 3 | 9 | 18 | 8 | 53 | 102 | 421 | 614 |
| 18 | Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 1 | 5 | 6 | 15 | 50 | 59 | 253 | 476 | 865 |
| 19 | Externe betrekkingen | 463 | 319 | 224 | 508 | 730 | 1 457 | 1 952 | 3 132 | 8 785 |
| 20 | Handel | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 5 | 15 | 21 |
| 21 | Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen | 127 | 78 | 87 | 156 | 337 | 496 | 602 | 936 | 2 818 |
| 22 | Uitbreiding | 226 | 68 | 88 | 155 | 401 | 1 182 | 715 | 1 071 | 3 905 |
| 23 | Humanitaire hulp | 2 | 0 | 0 | 0 | 4 | 13 | 95 | 309 | 422 |
| 24 | Fraudebestrijding | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 7 | 21 | 29 |
| 25 | Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 20 | 21 |
| 26 | Administratie van de Commissie | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 2 | 19 | 150 | 172 |
| 27 | Begroting | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 10 | 10 |
| 28 | Audit | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 29 | Statistiek | 0 | 1 | 0 | 2 | 6 | 11 | 23 | 50 | 92 |
| 30 | Pensioenen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 31 | Taalkundige diensten | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 24 | 24 |
| 90 | Overige instellingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 28 | 338 | 366 |
| Totaal | 1 705 | 1 155 | 1 843 | 3 386 | 7 780 | 31 823 | 35 650 | 71 704 | 155 045 |

(miljoen EUR)

Beleidsterrein

<2002

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

Totaal

01

Economische en financiële zaken

1

0

0

23

41

122

85

56

329

02

Ondernemingen

10

6

15

13

36

68

148

357

653

03

Mededinging

0

0

0

0

0

0

0

13

13

04

Werkgelegenheid en sociale zaken

176

55

89

71

651

5 510

6 732

10 798

24 082

05

Landbouw en plattelandsontwikkeling

51

1

0

30

260

2 343

658

9 064

12 408

06

Energie en vervoer

87

47

58

159

346

503

958

2 144

4 301

07

Milieu

3

4

18

41

62

92

183

279

683

08

Onderzoek

70

80

337

433

875

1 479

1 510

3 468

8 251

09

Informatiemaatschappij en media

2

3

29

60

230

365

625

941

2 255

10

Eigen onderzoek

1

1

2

0

6

12

22

102

146

11

Visserij en maritieme zaken

42

34

28

25

84

413

95

626

1 347

12

Interne markt

0

0

0

0

0

0

3

14

17

13

Regionaal beleid

429

445

841

1 663

3 609

17 561

20 693

36 432

81 673

14

Belastingen en douane-unie

0

0

1

0

2

10

21

55

90

15

Onderwijs en cultuur

14

4

11

14

41

67

108

306

565

16

Communicatie

0

0

0

0

0

2

9

77

88

17

Gezondheid en consumentenbescherming

1

3

9

18

8

53

102

421

614

18

Ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

1

5

6

15

50

59

253

476

865

19

Externe betrekkingen

463

319

224

508

730

1 457

1 952

3 132

8 785

20

Handel

0

0

0

0

0

1

5

15

21

21

Ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-landen

127

78

87

156

337

496

602

936

2 818

22

Uitbreiding

226

68

88

155

401

1 182

715

1 071

3 905

23

Humanitaire hulp

2

0

0

0

4

13

95

309

422

24

Fraudebestrijding

0

0

0

0

0

1

7

21

29

25

Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie

0

0

0

0

0

0

0

20

21

26

Administratie van de Commissie

0

0

0

0

1

2

19

150

172

27

Begroting

0

0

0

0

0

0

0

10

10

28

Audit

0

0

0

0

0

0

0

1

1

29

Statistiek

0

1

0

2

6

11

23

50

92

30

Pensioenen

0

0

0

0

0

0

0

0

0

31

Taalkundige diensten

0

0

0

0

0

0

0

24

24

90

Overige instellingen

0

0

0

0

0

0

28

338

366

Totaal

Totaal

1 705

1 705

1 155

1 155

1 843

1 843

3 386

3 386

7 780

7 780

31 823

31 823

35 650

35 650

71 704

71 704

155 045

155 045

14.   GECONSOLIDEERD OVERZICHT VAN DE UITVOERING VAN DE ONTVANGSTENZIJDE VAN DE BEGROTING PER INSTELLING

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Instelling | Begrotingskredieten | Vastgestelde rechten | Ontvangsten | Ontvangsten als % van begroting | Nog te betalen |
| Oorspronkelijk | Definitief | Lopend jaar | Overgedragen | Totaal | Op rechten van lopend jaar | Op overgedragen rechten | Totaal |
| Europees Parlement | 103 | 103 | 164 | 74 | 237 | 146 | 5 | 151 | 147,14 % | 86 |
| Raad | 50 | 50 | 103 | 5 | 108 | 92 | 4 | 96 | 190,63 % | 12 |
| Commissie | 120 123 | 115 547 | 122 869 | 10 125 | 132 993 | 118 122 | 3 114 | 121 236 | 104,92 % | 11 758 |
| Hof van Justitie | 37 | 37 | 39 | 0 | 39 | 39 | 0 | 39 | 106,81 % | 0 |
| Europese Rekenkamer | 18 | 18 | 18 | 1 | 18 | 17 | 0 | 18 | 99,93 % | 1 |
| Economisch en Sociaal Comité | 10 | 10 | 14 | 0 | 14 | 14 | 0 | 14 | 149,16 % | 0 |
| Comité van de Regio's | 5 | 5 | 29 | 0 | 29 | 29 | 0 | 29 | 528,98 % | 0 |
| Europese Ombudsman | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 0 | 1 | 94,96 % | 0 |
| Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming | 1 | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 76,94 % | 0 |
| Totaal | 120 347 | 115 771 | 123 236 | 10 205 | 133 441 | 118 461 | 3 124 | 121 584 | 105,02 % | 11 856 |

(miljoen EUR)

Instelling

Begrotingskredieten

Vastgestelde rechten

Ontvangsten

Ontvangsten als % van begroting

Nog te betalen

Oorspronkelijk

Definitief

Lopend jaar

Overgedragen

Totaal

Op rechten van lopend jaar

Op overgedragen rechten

Totaal

Europees Parlement

103

103

164

74

237

146

5

151

147,14 %

86

Raad

50

50

103

5

108

92

4

96

190,63 %

12

Commissie

120 123

115 547

122 869

10 125

132 993

118 122

3 114

121 236

104,92 %

11 758

Hof van Justitie

37

37

39

0

39

39

0

39

106,81 %

0

Europese Rekenkamer

18

18

18

1

18

17

0

18

99,93 %

1

Economisch en Sociaal Comité

10

10

14

0

14

14

0

14

149,16 %

0

Comité van de Regio's

5

5

29

0

29

29

0

29

528,98 %

0

Europese Ombudsman

1

1

1

0

1

1

0

1

94,96 %

0

Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming

1

1

0

0

0

0

0

0

76,94 %

0

Totaal

Totaal

120 347

120 347

115 771

115 771

123 236

123 236

10 205

10 205

133 441

133 441

118 461

118 461

3 124

3 124

121 584

121 584

105,02 %

105,02 %

11 856

11 856

15.   BESTEDING VAN DE VASTLEGGINGS- EN BETALINGSKREDIETEN PER INSTELLING

Vastleggingskredieten

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Instelling | Toegestane vastleggingskredieten | Gedane vastleggingen | Naar 2009 overgedragen kredieten | Vervallen kredieten |
| Van de kredieten van het jaar | Van overdrachten | Van bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Van bestemmingsontvangsten | Overdrachten bij besluit | Totaal | % | Van de kredieten van het jaar | Overgedragen kredieten | Bestemmingsontvangsten (EVA) | Totaal | % |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=2+3+4 | 6=5/1 | 7 | 8 | 9=7+8 | 10=9/1 | 11 | 12 | 13 | 14=11+12+13 | 15=14/1 |
| Europees Parlement | 1 556 | 1 402 | 44 | 26 | 1 472 | 94,60 % | 34 | 8 | 42 | 2,69 % | 42 | 0 | 0 | 42 | 2,71 % |
| Raad | 743 | 580 | 75 | 39 | 694 | 93,34 % | 35 | 0 | 35 | 4,65 % | 15 | 0 | 0 | 15 | 2,01 % |
| Commissie | 137 660 | 126 677 | 1 600 | 3 471 | 131 748 | 95,71 % | 4 689 | 373 | 5 062 | 3,68 % | 846 | 0 | 3 | 850 | 0,62 % |
| Hof van Justitie | 297 | 290 | 0 | 1 | 291 | 98,20 % | 2 | 0 | 2 | 0,56 % | 4 | 0 | 0 | 4 | 1,24 % |
| Europese Rekenkamer | 133 | 121 | 0 | 0 | 121 | 90,66 % | 0 | 0 | 0 | 0,23 % | 12 | 0 | 0 | 12 | 9,10 % |
| Economisch en Sociaal Comité | 118 | 110 | 0 | 4 | 113 | 95,64 % | 0 | 0 | 0 | 0,23 % | 5 | 0 | 0 | 5 | 4,13 % |
| Comité van de Regio's | 93 | 70 | 0 | 11 | 81 | 86,87 % | 11 | 0 | 11 | 11,54 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 1,59 % |
| Europese Ombudsman | 9 | 8 | 0 | 0 | 8 | 91,51 % | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 8,49 % |
| Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming | 5 | 5 | 0 | 0 | 5 | 86,14 % | 0 | 0 | 0 | 0,00 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 13,86 % |
| Totaal | 140 615 | 129 261 | 1 719 | 3 552 | 134 533 | 95,67 % | 4 770 | 381 | 5 151 | 3,66 % | 927 | 0 | 3 | 931 | 0,66 % |

(miljoen EUR)

Instelling

Toegestane vastleggingskredieten

Gedane vastleggingen

Naar 2009 overgedragen kredieten

Vervallen kredieten

Van de kredieten van het jaar

Van overdrachten

Van bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Van bestemmingsontvangsten

Overdrachten bij besluit

Totaal

%

Van de kredieten van het jaar

Overgedragen kredieten

Bestemmingsontvangsten (EVA)

Totaal

%

1

2

3

4

5=2+3+4

6=5/1

7

8

9=7+8

10=9/1

11

12

13

14=11+12+13

15=14/1

Europees Parlement

1 556

1 402

44

26

1 472

94,60 %

34

8

42

2,69 %

42

0

0

42

2,71 %

Raad

743

580

75

39

694

93,34 %

35

0

35

4,65 %

15

0

0

15

2,01 %

Commissie

137 660

126 677

1 600

3 471

131 748

95,71 %

4 689

373

5 062

3,68 %

846

0

3

850

0,62 %

Hof van Justitie

297

290

0

1

291

98,20 %

2

0

2

0,56 %

4

0

0

4

1,24 %

Europese Rekenkamer

133

121

0

0

121

90,66 %

0

0

0

0,23 %

12

0

0

12

9,10 %

Economisch en Sociaal Comité

118

110

0

4

113

95,64 %

0

0

0

0,23 %

5

0

0

5

4,13 %

Comité van de Regio's

93

70

0

11

81

86,87 %

11

0

11

11,54 %

1

0

0

1

1,59 %

Europese Ombudsman

9

8

0

0

8

91,51 %

0

0

0

0,00 %

1

0

0

1

8,49 %

Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming

5

5

0

0

5

86,14 %

0

0

0

0,00 %

1

0

0

1

13,86 %

Totaal

Totaal

140 615

140 615

129 261

129 261

1 719

1 719

3 552

3 552

134 533

134 533

95,67 %

95,67 %

4 770

4 770

381

381

5 151

5 151

3,66 %

3,66 %

927

927

0

0

3

3

931

931

0,66 %

0,66 %

Betalingskredieten

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Instelling | Toegestane betalingskredieten | Verrichte betalingen | Naar 2009 overgedragen kredieten | Vervallen kredieten |
| Van de kredieten van het jaar | Van over-drachten | Van bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Overdrachten van rechtswege | Overdrachten bij besluit | Van bestemmingsontvangsten | Totaal | % | Van de kredieten van het jaar | Van overdrachten | Bestemmingsontvangsten (EVA) | Totaal | % |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5=2+3+4 | 6=5/1 | 7 | 8 | 9 | 10=7+8+9 | 11=10/1 | 12 | 13 | 14 | 15=12+13+14 | 16=15/1 |
| Europees Parlement | 1 807 | 1 206 | 237 | 46 | 1 489 | 82,37 % | 196 | 8 | 40 | 245 | 13,53 % | 42 | 32 | 0 | 74 | 4,10 % |
| Raad | 798 | 463 | 120 | 35 | 618 | 77,41 % | 117 | 0 | 38 | 155 | 19,38 % | 15 | 11 | 0 | 26 | 3,22 % |
| Commissie | 122 362 | 109 844 | 607 | 3 377 | 113 828 | 93,03 % | 598 | 1 159 | 5 122 | 6 880 | 5,62 % | 1 496 | 151 | 7 | 1 654 | 1,35 % |
| Hof van Justitie | 310 | 276 | 12 | 1 | 288 | 93,19 % | 15 | 0 | 2 | 16 | 5,25 % | 4 | 1 | 0 | 5 | 1,55 % |
| Europese Rekenkamer | 142 | 108 | 8 | 0 | 116 | 81,94 % | 12 | 0 | 0 | 13 | 8,89 % | 12 | 1 | 0 | 13 | 9,16 % |
| Economisch en Sociaal Comité | 126 | 104 | 5 | 4 | 114 | 90,74 % | 5 | 0 | 1 | 6 | 4,70 % | 5 | 1 | 0 | 6 | 4,56 % |
| Comité van de Regio's | 99 | 63 | 4 | 11 | 79 | 79,38 % | 7 | 0 | 11 | 18 | 17,72 % | 1 | 1 | 0 | 3 | 2,90 % |
| Europese Ombudsman | 9 | 7 | 0 | 0 | 8 | 84,62 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 6,66 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 8,72 % |
| Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming | 6 | 4 | 1 | 0 | 4 | 68,12 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 14,32 % | 1 | 0 | 0 | 1 | 17,56 % |
| Totaal | 125 660 | 112 075 | 995 | 3 475 | 116 545 | 92,75 % | 951 | 1 168 | 5 214 | 7 333 | 5,84 % | 1 577 | 198 | 7 | 1 782 | 1,42 % |

(miljoen EUR)

Instelling

Toegestane betalingskredieten

Verrichte betalingen

Naar 2009 overgedragen kredieten

Vervallen kredieten

Van de kredieten van het jaar

Van over-drachten

Van bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Overdrachten van rechtswege

Overdrachten bij besluit

Van bestemmingsontvangsten

Totaal

%

Van de kredieten van het jaar

Van overdrachten

Bestemmingsontvangsten (EVA)

Totaal

%

1

2

3

4

5=2+3+4

6=5/1

7

8

9

10=7+8+9

11=10/1

12

13

14

15=12+13+14

16=15/1

Europees Parlement

1 807

1 206

237

46

1 489

82,37 %

196

8

40

245

13,53 %

42

32

0

74

4,10 %

Raad

798

463

120

35

618

77,41 %

117

0

38

155

19,38 %

15

11

0

26

3,22 %

Commissie

122 362

109 844

607

3 377

113 828

93,03 %

598

1 159

5 122

6 880

5,62 %

1 496

151

7

1 654

1,35 %

Hof van Justitie

310

276

12

1

288

93,19 %

15

0

2

16

5,25 %

4

1

0

5

1,55 %

Europese Rekenkamer

142

108

8

0

116

81,94 %

12

0

0

13

8,89 %

12

1

0

13

9,16 %

Economisch en Sociaal Comité

126

104

5

4

114

90,74 %

5

0

1

6

4,70 %

5

1

0

6

4,56 %

Comité van de Regio's

99

63

4

11

79

79,38 %

7

0

11

18

17,72 %

1

1

0

3

2,90 %

Europese Ombudsman

9

7

0

0

8

84,62 %

1

0

0

1

6,66 %

1

0

0

1

8,72 %

Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming

6

4

1

0

4

68,12 %

1

0

0

1

14,32 %

1

0

0

1

17,56 %

Totaal

Totaal

125 660

125 660

112 075

112 075

995

995

3 475

3 475

116 545

116 545

92,75 %

92,75 %

951

951

1 168

1 168

5 214

5 214

7 333

7 333

5,84 %

5,84 %

1 577

1 577

198

198

7

7

1 782

1 782

1,42 %

1,42 %

16.   INKOMSTEN AGENTSCHAP: BEGROTINGSRAMINGEN, VASTGESTELDE RECHTEN EN ONTVANGEN BEDRAGEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Agentschap | Begrotingsraming | Vastgestelde rechten | Ontvangen bedragen | Nog te ontvangen | Financiering van de Commissie (beleidsterrein) |
| Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart | 102 | 110 | 101 | 9 | 06 |
| Frontex | 71 | 47 | 46 | 0 | 18 |
| Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding | 18 | 18 | 18 | 0 | 15 |
| Europese Politieacademie | 10 | 5 | 5 | 0 | 18 |
| Europees Chemicaliënagentschap | 66 | 63 | 63 | 0 | 02 |
| Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding | 41 | 37 | 37 | 0 | 17 |
| Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving | 15 | 15 | 15 | 0 | 18 |
| Europees Milieuagentschap | 37 | 37 | 36 | 1 | 07 |
| Communautair Bureau voor visserijcontrole | 9 | 9 | 9 | 0 | 11 |
| Europese Autoriteit voor voedselveiligheid | 66 | 66 | 66 | 0 | 17 |
| Europese Toezichtautoriteit voor het GNSS | 125 | 114 | 114 | 0 | 06 |
| Fusion for Energy | 192 | 150 | 150 | 0 | 08 |
| Eurojust | 25 | 25 | 25 | 0 | 18 |
| Europees Agentschap voor maritieme veiligheid | 50 | 38 | 38 | 0 | 06 |
| Harmonisatiebureau voor de interne markt | 318 | 217 | 217 | 0 | 12 |
| Europees Geneesmiddelenbureau | 183 | 198 | 188 | 10 | 02 |
| Europees Agentschap voor netwerk- en informatiebeveiliging | 8 | 8 | 8 | 0 | 09 |
| Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten | 15 | 15 | 15 | 0 | 18 |
| Europees Spoorwegbureau | 18 | 17 | 17 | 0 | 06 |
| Europees Bureau voor wederopbouw | 236 | 135 | 135 | 0 | 22 |
| Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk | 15 | 14 | 14 | 0 | 04 |
| Vertaalbureau voor de organen van de Europese Unie | 60 | 54 | 47 | 7 | 31 |
| Europese Stichting voor Opleiding | 19 | 19 | 19 | 0 | 15 |
| Communautair Bureau voor plantenrassen | 10 | 11 | 11 | 0 | 17 |
| Europese Stichting tot verbetering van de levens- en arbeidsomstandigheden | 21 | 20 | 20 | 0 | 04 |
| Uitvoerend Agentschap onderwijs, audiovisuele media en cultuur | 38 | 38 | 38 | 0 | 15 |
| Uitvoerend Agentschap voor concurrentievermogen en innovatie | 11 | 11 | 11 | 0 | 06 |
| Uitvoerend Agentschap voor Gezondheid en Consumenten | 4 | 4 | 4 | 0 | 17 |
| Uitvoerend Agentschap voor het trans-Europees vervoersnet | 5 | 5 | 5 | 0 | 06 |
| Totaal | 1 791 | 1 502 | 1 474 | 29 | |

(miljoen EUR)

Agentschap

Begrotingsraming

Vastgestelde rechten

Ontvangen bedragen

Nog te ontvangen

Financiering van de Commissie (beleidsterrein)

Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart

102

110

101

9

06

Frontex

71

47

46

0

18

Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding

18

18

18

0

15

Europese Politieacademie

10

5

5

0

18

Europees Chemicaliënagentschap

66

63

63

0

02

Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding

41

37

37

0

17

Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving

15

15

15

0

18

Europees Milieuagentschap

37

37

36

1

07

Communautair Bureau voor visserijcontrole

9

9

9

0

11

Europese Autoriteit voor voedselveiligheid

66

66

66

0

17

Europese Toezichtautoriteit voor het GNSS

125

114

114

0

06

Fusion for Energy

192

150

150

0

08

Eurojust

25

25

25

0

18

Europees Agentschap voor maritieme veiligheid

50

38

38

0

06

Harmonisatiebureau voor de interne markt

318

217

217

0

12

Europees Geneesmiddelenbureau

183

198

188

10

02

Europees Agentschap voor netwerk- en informatiebeveiliging

8

8

8

0

09

Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten

15

15

15

0

18

Europees Spoorwegbureau

18

17

17

0

06

Europees Bureau voor wederopbouw

236

135

135

0

22

Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk

15

14

14

0

04

Vertaalbureau voor de organen van de Europese Unie

60

54

47

7

31

Europese Stichting voor Opleiding

19

19

19

0

15

Communautair Bureau voor plantenrassen

10

11

11

0

17

Europese Stichting tot verbetering van de levens- en arbeidsomstandigheden

21

20

20

0

04

Uitvoerend Agentschap onderwijs, audiovisuele media en cultuur

38

38

38

0

15

Uitvoerend Agentschap voor concurrentievermogen en innovatie

11

11

11

0

06

Uitvoerend Agentschap voor Gezondheid en Consumenten

4

4

4

0

17

Uitvoerend Agentschap voor het trans-Europees vervoersnet

5

5

5

0

06

Totaal

Totaal

1 791

1 791

1 502

1 502

1 474

1 474

29

29

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Soort ontvangsten | Begrotingsraming | Vastgestelde rechten | Ontvangen bedragen | Nog te ontvangen |
| Subsidies van de Commissie | 1 117 | 934 | 934 | 1 |
| Honoraria | 373 | 421 | 405 | 16 |
| Andere baten | 301 | 147 | 135 | 12 |
| Totaal | 1 791 | 1 502 | 1 474 | 29 |

(miljoen EUR)

Soort ontvangsten

Begrotingsraming

Vastgestelde rechten

Ontvangen bedragen

Nog te ontvangen

Subsidies van de Commissie

1 117

934

934

1

Honoraria

373

421

405

16

Andere baten

301

147

135

12

Totaal

Totaal

1 791

1 791

1 502

1 502

1 474

1 474

29

29

17.   AGENTSCHAPPEN: VASTLEGGINGS- EN BETALINGSKREDIETEN PER AGENTSCHAP

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Agentschap | Vastleggingskredieten | Betalingskredieten |
| Kredieten | Gedane vastleggingen | Overgedragen naar 2009 | Overlappende bedragen | Kredieten | Verrichte betalingen | Overgedragen naar 2009 | Overlappende bedragen |
| Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart | 118 | 87 | 30 | 1 | 138 | 78 | 57 | 4 |
| Frontex | 72 | 65 | 1 | 5 | 94 | 50 | 30 | 13 |
| Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding | 20 | 18 | 1 | 0 | 21 | 16 | 4 | 0 |
| Europese Politieacademie | 15 | 10 | 3 | 2 | 14 | 8 | 5 | 2 |
| Europees Chemicaliënagentschap | 70 | 55 | 0 | 15 | 70 | 40 | 13 | 17 |
| Europees Centrum voor ziektepreventie en –bestrijding | 41 | 39 | 0 | 1 | 52 | 33 | 16 | 3 |
| Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving | 16 | 15 | 1 | 0 | 17 | 15 | 2 | 0 |
| Europees Milieuagentschap | 41 | 41 | 0 | 0 | 46 | 38 | 7 | 1 |
| Communautair Bureau voor visserijcontrole | 11 | 9 | 0 | 2 | 12 | 8 | 1 | 2 |
| Europese Autoriteit voor voedselveiligheid | 66 | 64 | 0 | 2 | 75 | 55 | 16 | 4 |
| Europees GNSS-toezichtautoriteit | 221 | 158 | 63 | 1 | 200 | 144 | 54 | 2 |
| Fusion for Energy | 193 | 187 | 1 | 5 | 150 | 92 | 32 | 26 |
| Eurojust | 26 | 25 | 0 | 1 | 30 | 25 | 3 | 2 |
| Europees Agentschap voor maritieme veiligheid | 50 | 47 | 0 | 4 | 52 | 39 | 3 | 10 |
| Harmonisatiebureau voor de interne markt | 318 | 143 | 0 | 175 | 347 | 140 | 29 | 179 |
| Europees Geneesmiddelenbureau | 183 | 173 | 0 | 10 | 215 | 168 | 36 | 11 |
| Europees Agentschap voor netwerk- en informatiebeveiliging | 8 | 8 | 0 | 0 | 10 | 8 | 2 | 1 |
| Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten | 15 | 15 | 0 | 1 | 23 | 15 | 7 | 1 |
| Europees Spoorwegbureau | 18 | 17 | 0 | 1 | 21 | 15 | 4 | 1 |
| Europees Bureau voor wederopbouw | 475 | 128 | 345 | 2 | 476 | 158 | 298 | 20 |
| Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk | 15 | 14 | 0 | 1 | 18 | 13 | 4 | 1 |
| Vertaalbureau voor de organen van de Unie | 42 | 33 | 0 | 8 | 37 | 34 | 4 | 0 |
| Europese Stichting voor Opleiding | 21 | 19 | 1 | 0 | 24 | 20 | 3 | 1 |
| Communautair Bureau voor plantenrassen | 13 | 12 | 0 | 1 | 14 | 12 | 1 | 1 |
| Europese Stichting tot verbetering van de levens- en arbeidsomstandigheden | 21 | 20 | 0 | 1 | 26 | 19 | 6 | 1 |
| Uitvoerend Agentschap onderwijs, audiovisuele media en cultuur | 38 | 38 | 0 | 1 | 45 | 38 | 6 | 1 |
| Uitvoerend Agentschap voor concurrentievermogen en innovatie | 11 | 11 | 0 | 0 | 14 | 11 | 1 | 1 |
| Uitvoerend Agentschap voor Gezondheid en Consumenten | 4 | 4 | 0 | 0 | 6 | 4 | 1 | 1 |
| Uitvoerend Agentschap voor het trans-Europees vervoersnet | 5 | 5 | 0 | 1 | 5 | 3 | 1 | 1 |
| Totaal | 2 150 | 1 459 | 449 | 242 | 2 251 | 1 298 | 646 | 308 |

(miljoen EUR)

Agentschap

Vastleggingskredieten

Betalingskredieten

Kredieten

Gedane vastleggingen

Overgedragen naar 2009

Overlappende bedragen

Kredieten

Verrichte betalingen

Overgedragen naar 2009

Overlappende bedragen

Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart

118

87

30

1

138

78

57

4

Frontex

72

65

1

5

94

50

30

13

Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding

20

18

1

0

21

16

4

0

Europese Politieacademie

15

10

3

2

14

8

5

2

Europees Chemicaliënagentschap

70

55

0

15

70

40

13

17

Europees Centrum voor ziektepreventie en –bestrijding

41

39

0

1

52

33

16

3

Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving

16

15

1

0

17

15

2

0

Europees Milieuagentschap

41

41

0

0

46

38

7

1

Communautair Bureau voor visserijcontrole

11

9

0

2

12

8

1

2

Europese Autoriteit voor voedselveiligheid

66

64

0

2

75

55

16

4

Europees GNSS-toezichtautoriteit

221

158

63

1

200

144

54

2

Fusion for Energy

193

187

1

5

150

92

32

26

Eurojust

26

25

0

1

30

25

3

2

Europees Agentschap voor maritieme veiligheid

50

47

0

4

52

39

3

10

Harmonisatiebureau voor de interne markt

318

143

0

175

347

140

29

179

Europees Geneesmiddelenbureau

183

173

0

10

215

168

36

11

Europees Agentschap voor netwerk- en informatiebeveiliging

8

8

0

0

10

8

2

1

Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten

15

15

0

1

23

15

7

1

Europees Spoorwegbureau

18

17

0

1

21

15

4

1

Europees Bureau voor wederopbouw

475

128

345

2

476

158

298

20

Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk

15

14

0

1

18

13

4

1

Vertaalbureau voor de organen van de Unie

42

33

0

8

37

34

4

0

Europese Stichting voor Opleiding

21

19

1

0

24

20

3

1

Communautair Bureau voor plantenrassen

13

12

0

1

14

12

1

1

Europese Stichting tot verbetering van de levens- en arbeidsomstandigheden

21

20

0

1

26

19

6

1

Uitvoerend Agentschap onderwijs, audiovisuele media en cultuur

38

38

0

1

45

38

6

1

Uitvoerend Agentschap voor concurrentievermogen en innovatie

11

11

0

0

14

11

1

1

Uitvoerend Agentschap voor Gezondheid en Consumenten

4

4

0

0

6

4

1

1

Uitvoerend Agentschap voor het trans-Europees vervoersnet

5

5

0

1

5

3

1

1

Totaal

Totaal

2 150

2 150

1 459

1 459

449

449

242

242

2 251

2 251

1 298

1 298

646

646

308

308

| (miljoen EUR) |
| --- |
| Soort uitgave | Vastleggingskredieten | Betalingskredieten |
| Kredieten | Gedane vastleggingen | Overgedragen naar 2009 | Overlappende bedragen | Kredieten | Verrichte betalingen | Overgedragen naar 2009 | Overlappende bedragen |
| Administratieve kosten | 229 | 209 | 2 | 19 | 285 | 182 | 80 | 23 |
| Beleidsuitgaven | 1 440 | 807 | 447 | 186 | 1 481 | 684 | 550 | 247 |
| Personeel | 480 | 443 | 0 | 37 | 485 | 432 | 15 | 38 |
| Totaal | 2 150 | 1 459 | 449 | 242 | 2 251 | 1 298 | 646 | 308 |

(miljoen EUR)

Soort uitgave

Vastleggingskredieten

Betalingskredieten

Kredieten

Gedane vastleggingen

Overgedragen naar 2009

Overlappende bedragen

Kredieten

Verrichte betalingen

Overgedragen naar 2009

Overlappende bedragen

Administratieve kosten

229

209

2

19

285

182

80

23

Beleidsuitgaven

1 440

807

447

186

1 481

684

550

247

Personeel

480

443

0

37

485

432

15

38

Totaal

Totaal

2 150

2 150

1 459

1 459

449

449

242

242

2 251

2 251

1 298

1 298

646

646

308

308

18.   BEGROTINGSRESULTAAT MET INBEGRIP VAN DE AGENTSCHAPPEN

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | Europese gemeenschappen | Agentschappen | Uitsluiting van de subsidies voor de agentschappen | Totaal |
| Ontvangsten van het begrotingsjaar | 121 584 | 1 474 | (934) | 122 125 |
| Betalingen uit de kredieten van het lopende jaar | (115 550) | (1 146) | 934 | (115 762) |
| Betalingskredieten overgedragen naar jaar n+1 | (3 912) | (646) | 0 | (4 558) |
| EVA-kredieten overgedragen uit jaar n–1 | (2) | 0 | 0 | (2) |
| Annulering van niet-bestede betalingskredieten overgedragen uit jaar n–1 | 188 | 445 | 0 | 632 |
| Wisselkoersverschillen voor het jaar | (498) | (2) | 0 | (500) |
| Begrotingsresultaat | 1 810 | 125 | 0 | 1 935 |

(miljoen EUR)

Europese gemeenschappen

Agentschappen

Uitsluiting van de subsidies voor de agentschappen

Totaal

Ontvangsten van het begrotingsjaar

121 584

1 474

(934)

122 125

122 125

Betalingen uit de kredieten van het lopende jaar

(115 550)

(1 146)

934

(115 762)

(115 762)

Betalingskredieten overgedragen naar jaar n+1

(3 912)

(646)

0

(4 558)

(4 558)

EVA-kredieten overgedragen uit jaar n–1

(2)

0

0

(2)

(2)

Annulering van niet-bestede betalingskredieten overgedragen uit jaar n–1

188

445

0

632

632

Wisselkoersverschillen voor het jaar

(498)

(2)

0

(500)

(500)

Begrotingsresultaat

1 810

125

0

1 935

1 935

AFDELING B: TOELICHTINGEN BIJ DE GECONSOLIDEERDE VERSLAGEN OVER DE UITVOERING VAN DE BEGROTING

1.   BEGROTINGSBEGINSELEN, STRUCTUUR VAN DE BEGROTING EN VAN DE BEGROTINGSBOEKHOUDING

1.1.   RECHTSGRONDSLAG EN HET FINANCIEEL REGLEMENT

De begrotingsboekhouding wordt gevoerd overeenkomstig de bepalingen van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 (PB L 248 van 16.9.2002, blz. 1, laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG, Euratom) nr. 1995/2006 van de Raad van 13 december 2006, PB L 390 van 30.12.2006) houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen en Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de Commissie van 23 december 2002 tot vaststelling van uitvoeringsvoorschriften van dit Financieel Reglement, laatstelijk gewijzigd op 28 maart 2007. De algemene begroting, het voornaamste instrument van het financiële beleid van de Gemeenschappen, is het besluit waarbij elk jaar de ontvangsten en uitgaven van de Gemeenschappen worden geraamd en toegestaan.

Artikel 272 van het EG-Verdrag regelt het verloop van de begrotingsprocedure door de automatische opeenvolging van de verschillende etappes binnen vaste termijnen vast te stellen die de twee takken van begrotingsautoriteit moeten naleven: de Raad en het Europees Parlement. Elk jaar raamt de Commissie voor het komende jaar de ontvangsten en uitgaven van alle Europese instellingen en stelt zij een voorontwerp van begroting op dat zij aan de begrotingsautoriteit toezendt. Op basis van dit voorontwerp stelt de Raad een ontwerpbegroting op, waarover de twee takken van de begrotingsautoriteit vervolgens onderhandelen. De vaststelling van de begroting wordt geconstateerd door de voorzitter van het Parlement, die daarmee de begroting uitvoerbaar maakt. De uitvoering van de begroting is een opdracht die vooral toevalt aan de Commissie.

1.2.   BEGROTINGSBEGINSELEN

De algemene begroting van de Gemeenschappen is onderworpen aan verschillende basisbeginselen:

| — | eenheid en begrotingswaarachtigheid: alle ontvangsten en uitgaven van de Gemeenschappen moeten tezamen in een enkel begrotingsdocument worden opgenomen, zij moeten op een begrotingsplaats worden opgevoerd en de uitgaven mogen de toegestane kredieten niet overstijgen; |
| --- | --- |

—

eenheid en begrotingswaarachtigheid: alle ontvangsten en uitgaven van de Gemeenschappen moeten tezamen in een enkel begrotingsdocument worden opgenomen, zij moeten op een begrotingsplaats worden opgevoerd en de uitgaven mogen de toegestane kredieten niet overstijgen;

eenheid en begrotingswaarachtigheid

| — | universaliteit: dit beginsel behelst twee regels:






  — | onbestemdheid, hetgeen betekent dat de ontvangsten niet mogen worden bestemd voor welbepaalde uitgaven (alle ontvangsten dekken alle uitgaven); |
| --- | --- | --- |

—

universaliteit: dit beginsel behelst twee regels:

universaliteit

—

onbestemdheid, hetgeen betekent dat de ontvangsten niet mogen worden bestemd voor welbepaalde uitgaven (alle ontvangsten dekken alle uitgaven);

| — | niet-compensatie, hetgeen betekent dat de ontvangsten en uitgaven voor het volle bedrag in de begroting moeten worden opgenomen en niet met elkaar mogen worden verrekend; |
| --- | --- |

—

niet-compensatie, hetgeen betekent dat de ontvangsten en uitgaven voor het volle bedrag in de begroting moeten worden opgenomen en niet met elkaar mogen worden verrekend;

| — | jaarperiodiciteit: de kredieten worden toegestaan voor de duur van één jaar en moeten dus in dat jaar worden besteed; |
| --- | --- |

—

jaarperiodiciteit: de kredieten worden toegestaan voor de duur van één jaar en moeten dus in dat jaar worden besteed;

jaarperiodiciteit

| — | evenwicht: de begroting omvat hetzelfde bedrag aan ontvangsten als aan uitgaven (de geraamde ontvangsten zijn gelijk aan de betalingskredieten); |
| --- | --- |

—

evenwicht: de begroting omvat hetzelfde bedrag aan ontvangsten als aan uitgaven (de geraamde ontvangsten zijn gelijk aan de betalingskredieten);

evenwicht

| — | specialiteit: ieder krediet heeft een bepaalde bestemming en moet voor dat doel worden gebruikt; |
| --- | --- |

—

specialiteit: ieder krediet heeft een bepaalde bestemming en moet voor dat doel worden gebruikt;

specialiteit

| — | rekeneenheid: de begroting wordt in euro opgesteld, uitgevoerd en onderworpen aan rekening en verantwoording; |
| --- | --- |

—

rekeneenheid: de begroting wordt in euro opgesteld, uitgevoerd en onderworpen aan rekening en verantwoording;

rekeneenheid

| — | goed financieel beheer: de begrotingskredieten worden aangewend volgens het beginsel van goed financieel beheer, dat zuinigheid, efficiëntie en doeltreffendheid inhoudt; |
| --- | --- |

—

goed financieel beheer: de begrotingskredieten worden aangewend volgens het beginsel van goed financieel beheer, dat zuinigheid, efficiëntie en doeltreffendheid inhoudt;

goed financieel beheer

| — | transparantie: de begroting wordt opgesteld, uitgevoerd en aan rekening en verantwoording onderworpen met inachtneming van het transparantiebeginsel, en de begroting en de gewijzigde begrotingen worden met name in het Publicatieblad van de Europese Unie bekendgemaakt. |
| --- | --- |

—

transparantie: de begroting wordt opgesteld, uitgevoerd en aan rekening en verantwoording onderworpen met inachtneming van het transparantiebeginsel, en de begroting en de gewijzigde begrotingen worden met name in het Publicatieblad van de Europese Unie bekendgemaakt.

transparantie

1.3.   STRUCTUUR VAN DE BEGROTING

De begroting omvat:

| (a) | een algemene staat van ontvangsten; |
| --- | --- |

(a)

een algemene staat van ontvangsten;

| (b) | afdelingen, verdeeld in staten van ontvangsten en van uitgaven van elke instelling: afdeling I: het Parlement; afdeling II: de Raad; afdeling III: de Commissie; afdeling IV: het Hof van Justitie; afdeling V: de Rekenkamer; afdeling VI: het Economisch en Sociaal Comité; afdeling VII: het Comité van de Regio's; afdeling VIII: de Ombudsman; afdeling IX: de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming. |
| --- | --- |

(b)

afdelingen, verdeeld in staten van ontvangsten en van uitgaven van elke instelling: afdeling I: het Parlement; afdeling II: de Raad; afdeling III: de Commissie; afdeling IV: het Hof van Justitie; afdeling V: de Rekenkamer; afdeling VI: het Economisch en Sociaal Comité; afdeling VII: het Comité van de Regio's; afdeling VIII: de Ombudsman; afdeling IX: de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming.

De ontvangsten en de uitgaven van elke instelling worden verdeeld in titels, hoofdstukken, artikelen en posten, naar gelang van hun aard of bestemming.

Een deel van de middelen van de EGKS in liquidatie werd ter beschikking gesteld voor de beleidsbegroting van de EGKS in liquidatie. Deze beleidsbegroting werd jaarlijks door de Commissie vastgesteld na overleg met de Raad en het Europees Parlement. De laatste begroting werd opgesteld voor de periode van 1 januari tot 23 juli 2002. Sinds 24 juli 2002 worden de ontvangsten en kosten in verband met de beleidsbegroting opgenomen in de jaarrekening van de EGKS in liquidatie. De nog uitstaande verplichtingen worden vermeld aan de passiefzijde van de balans.

1.4.   STRUCTUUR VAN DE BEGROTINGSBOEKHOUDING

1.4.1.   Algemeen overzicht

Alleen de begroting van de Commissie bestaat uit administratieve kredieten en beleidskredieten. De overige instellingen hebben alleen administratieve kredieten.

Onderscheid wordt gemaakt tussen twee soorten kredieten: niet-gesplitste kredieten en gesplitste kredieten. Niet-gesplitste kredieten zijn bestemd voor de financiering van verrichtingen die beperkt zijn tot het jaar (en voldoen aan het jaarperiodiciteitsbeginsel). De gesplitste kredieten zijn ingevoerd om het jaarperiodiciteitsbeginsel te verzoenen met de financiering van meerjarenacties.

| a) | De niet-gesplitste kredieten omvatten:






  — | alle administratieve hoofdstukken van de begroting van de afdeling van de Commissie en alle andere afdelingen in hun geheel; |
| --- | --- | --- |

a)

De niet-gesplitste kredieten omvatten:

niet-gesplitste kredieten

—

alle administratieve hoofdstukken van de begroting van de afdeling van de Commissie en alle andere afdelingen in hun geheel;

| — | de kredieten van het EOGFL-Garantie, die alleen op het jaar betrekking hebben; alsmede |
| --- | --- |

—

de kredieten van het EOGFL-Garantie, die alleen op het jaar betrekking hebben; alsmede

| — | bepaalde technische kredieten (terugbetalingen, toepassing van de garantie voor opgenomen of verstrekte leningen enz.). |
| --- | --- |

—

bepaalde technische kredieten (terugbetalingen, toepassing van de garantie voor opgenomen of verstrekte leningen enz.).

Het bedrag van de vastleggingskredieten is bij de niet-gesplitste kredieten hetzelfde als dat van de betalingskredieten.

| b) | Gesplitste kredieten dienen ter dekking van meerjarenacties en omvatten alle andere kredieten in alle hoofdstukken behalve hoofdstuk 1 van de afdeling van de Commissie.
  Deze gesplitste kredieten bestaan uit vastleggingskredieten en betalingskredieten:






  — | vastleggingskredieten
  : dekken de totale kosten van de juridische verbintenissen die in het begrotingsjaar zijn aangegaan voor maatregelen waarvan de tenuitvoerlegging zich over verschillende begrotingsjaren uitstrekt. Vastleggingen voor acties waarvan de tenuitvoerlegging zich over meer dan een begrotingsjaar uitstrekt, mogen echter volgens artikel 76, lid 3, van het Financieel Reglement in jaartranches worden verdeeld wanneer het basisbesluit daarin voorziet. Voor de gesplitste kredieten worden de vastleggingen voor de komende jaren die nog niet zijn verricht, als voorwaardelijke verplichtingen opgevoerd bij de niet in de balanstelling opgenomen verbintenissen; |
| --- | --- | --- |

b)

Gesplitste kredieten dienen ter dekking van meerjarenacties en omvatten alle andere kredieten in alle hoofdstukken behalve hoofdstuk 1 van de afdeling van de Commissie.

Gesplitste kredieten

Deze gesplitste kredieten bestaan uit vastleggingskredieten en betalingskredieten:

—

vastleggingskredieten
  : dekken de totale kosten van de juridische verbintenissen die in het begrotingsjaar zijn aangegaan voor maatregelen waarvan de tenuitvoerlegging zich over verschillende begrotingsjaren uitstrekt. Vastleggingen voor acties waarvan de tenuitvoerlegging zich over meer dan een begrotingsjaar uitstrekt, mogen echter volgens artikel 76, lid 3, van het Financieel Reglement in jaartranches worden verdeeld wanneer het basisbesluit daarin voorziet. Voor de gesplitste kredieten worden de vastleggingen voor de komende jaren die nog niet zijn verricht, als voorwaardelijke verplichtingen opgevoerd bij de niet in de balanstelling opgenomen verbintenissen;

vastleggingskredieten

| — | betalingskredieten
  : dekken de uitgaven die voortvloeien uit de nakoming van de verplichtingen die in het begrotingsjaar en/of in vorige begrotingsjaren zijn aangegaan. |
| --- | --- |

—

betalingskredieten
  : dekken de uitgaven die voortvloeien uit de nakoming van de verplichtingen die in het begrotingsjaar en/of in vorige begrotingsjaren zijn aangegaan.

betalingskredieten

1.4.2.   Herkomst van de kredieten

De belangrijkste bron van kredieten is de Gemeenschapsbegroting van het lopende begrotingsjaar. Daarnaast bestaan nog andere soorten kredieten die voortvloeien uit de bepalingen van het Financieel Reglement. Het gaat om kredieten die afkomstig zijn van vorige begrotingsjaren of uit externe bronnen.

1.4.2.1.   Definitieve begrotingskredieten bestaande uit:

| — | oorspronkelijk in de begroting opgenomen ontvangsten; |
| --- | --- |

—

oorspronkelijk in de begroting opgenomen ontvangsten;

| — | overschrijvingen: kredieten kunnen van het ene begrotingsonderdeel naar het andere worden overgeschreven volgens de in de artikelen 22 tot en met 24 van het Financieel Reglement opgenomen regels; |
| --- | --- |

—

overschrijvingen: kredieten kunnen van het ene begrotingsonderdeel naar het andere worden overgeschreven volgens de in de artikelen 22 tot en met 24 van het Financieel Reglement opgenomen regels;

| — | gewijzigde begrotingen: de goedgekeurde begroting kan worden gewijzigd of verhoogd via een gewijzigde begroting. De regels daarvoor zijn opgenomen in de artikelen 37 en 38 van het Financieel Reglement. |
| --- | --- |

—

gewijzigde begrotingen: de goedgekeurde begroting kan worden gewijzigd of verhoogd via een gewijzigde begroting. De regels daarvoor zijn opgenomen in de artikelen 37 en 38 van het Financieel Reglement.

1.4.2.2.   Van het vorige jaar overgedragen kredieten en wederopgevoerde kredieten

| — | Van rechtswege overgedragen kredieten: hierbij gaat het om niet-gesplitste kredieten die van rechtswege uitsluitend naar het volgende begrotingsjaar (geen beperking voor de EGKS in liquidatie) worden overgedragen overeenkomstig artikel 9, lid 4, van het Financieel Reglement. |
| --- | --- |

—

Van rechtswege overgedragen kredieten: hierbij gaat het om niet-gesplitste kredieten die van rechtswege uitsluitend naar het volgende begrotingsjaar (geen beperking voor de EGKS in liquidatie) worden overgedragen overeenkomstig artikel 9, lid 4, van het Financieel Reglement.

| — | Bij besluit van de instellingen overgedragen kredieten: in de begroting van het voorafgaande jaar opgenomen kredieten kunnen bij besluit van een instelling worden overgedragen in een van de volgende twee gevallen: de voorbereidende stadia zijn beëindigd (artikel 9, lid 2, onder a), van het Financieel Reglement) of de rechtsgrondslag is laat in het jaar goedgekeurd (artikel 9, lid 2, onder b)). Zowel vastleggingskredieten als betalingskredieten kunnen worden overgedragen (artikel 9, lid 3). |
| --- | --- |

—

Bij besluit van de instellingen overgedragen kredieten: in de begroting van het voorafgaande jaar opgenomen kredieten kunnen bij besluit van een instelling worden overgedragen in een van de volgende twee gevallen: de voorbereidende stadia zijn beëindigd (artikel 9, lid 2, onder a), van het Financieel Reglement) of de rechtsgrondslag is laat in het jaar goedgekeurd (artikel 9, lid 2, onder b)). Zowel vastleggingskredieten als betalingskredieten kunnen worden overgedragen (artikel 9, lid 3).

| — | Naar aanleiding van vrijmakingen wederopgevoerde kredieten: hierbij gaat het om vastleggingskredieten met betrekking tot de structuurfondsen die opnieuw in de begroting worden opgenomen nadat zij zijn vrijgemaakt. Deze wederopvoering geschiedt bij wijze van uitzondering indien de Commissie een fout heeft begaan of het bedrag onmisbaar blijkt voor de uitvoering van het programma (artikel 157 van het Financieel Reglement). |
| --- | --- |

—

Naar aanleiding van vrijmakingen wederopgevoerde kredieten: hierbij gaat het om vastleggingskredieten met betrekking tot de structuurfondsen die opnieuw in de begroting worden opgenomen nadat zij zijn vrijgemaakt. Deze wederopvoering geschiedt bij wijze van uitzondering indien de Commissie een fout heeft begaan of het bedrag onmisbaar blijkt voor de uitvoering van het programma (artikel 157 van het Financieel Reglement).

1.4.2.3.   Bestemmingsontvangsten

| — | Restituties: deze kredieten vloeien voort uit de terugbetaling van onverschuldigd betaalde bedragen, de opbrengst van leveringen/diensten ten behoeve van andere communautaire organen, ontvangen verzekeringsuitkeringen, ontvangsten uit huurvergoedingen en opbrengsten van de verkoop van publicaties (artikel 10 en artikel 18, lid 1, onder e), f), g), h), i) en j)), zijn bestemd voor het begrotingsonderdeel ten laste waarvan de oorspronkelijke uitgave kwam en mogen onbeperkt worden overgedragen. |
| --- | --- |

—

Restituties: deze kredieten vloeien voort uit de terugbetaling van onverschuldigd betaalde bedragen, de opbrengst van leveringen/diensten ten behoeve van andere communautaire organen, ontvangen verzekeringsuitkeringen, ontvangsten uit huurvergoedingen en opbrengsten van de verkoop van publicaties (artikel 10 en artikel 18, lid 1, onder e), f), g), h), i) en j)), zijn bestemd voor het begrotingsonderdeel ten laste waarvan de oorspronkelijke uitgave kwam en mogen onbeperkt worden overgedragen.

| — | EVA-kredieten: de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte voorziet in een financiële deelneming van de EER-landen in bepaalde activiteiten van de Gemeenschapsbegroting. De betrokken begrotingsonderdelen en de uitgetrokken bedragen worden gepubliceerd in bijlage III bij de Gemeenschapsbegroting. De betrokken onderdelen worden verhoogd met de EVA-bijdrage. De kredieten die aan het einde van het begrotingsjaar niet zijn gebruikt, worden geannuleerd en aan de EER-landen terugbetaald. |
| --- | --- |

—

EVA-kredieten: de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte voorziet in een financiële deelneming van de EER-landen in bepaalde activiteiten van de Gemeenschapsbegroting. De betrokken begrotingsonderdelen en de uitgetrokken bedragen worden gepubliceerd in bijlage III bij de Gemeenschapsbegroting. De betrokken onderdelen worden verhoogd met de EVA-bijdrage. De kredieten die aan het einde van het begrotingsjaar niet zijn gebruikt, worden geannuleerd en aan de EER-landen terugbetaald.

| — | Ontvangsten van derden: naar analogie van de EVA-kredieten hebben andere landen met de Europese Gemeenschappen overeenkomsten gesloten die voorzien in een financiële deelneming in communautaire activiteiten. De in verband hiermee ontvangen bedragen worden beschouwd als van derden afkomstige ontvangsten en zijn bestemd voor de desbetreffende begrotingsonderdelen (vaak op het gebied van onderzoek). Zij kunnen onbeperkt worden overgedragen (artikel 10 en artikel 18, lid 1, onder a) en d), van het Financieel Reglement). |
| --- | --- |

—

Ontvangsten van derden: naar analogie van de EVA-kredieten hebben andere landen met de Europese Gemeenschappen overeenkomsten gesloten die voorzien in een financiële deelneming in communautaire activiteiten. De in verband hiermee ontvangen bedragen worden beschouwd als van derden afkomstige ontvangsten en zijn bestemd voor de desbetreffende begrotingsonderdelen (vaak op het gebied van onderzoek). Zij kunnen onbeperkt worden overgedragen (artikel 10 en artikel 18, lid 1, onder a) en d), van het Financieel Reglement).

| — | Werken voor derden: in het kader van hun onderzoeksactiviteiten kunnen de communautaire onderzoekscentra werkzaamheden verrichten voor externe organisaties (artikel 161, lid 2, van het Financieel Reglement). Zoals de ontvangsten van derden zijn de werken voor derden voor bepaalde begrotingsonderdelen bestemd en kunnen zij onbeperkt worden overgedragen (artikel 10 en artikel 18, lid 1, onder d), van het Financieel Reglement). |
| --- | --- |

—

Werken voor derden: in het kader van hun onderzoeksactiviteiten kunnen de communautaire onderzoekscentra werkzaamheden verrichten voor externe organisaties (artikel 161, lid 2, van het Financieel Reglement). Zoals de ontvangsten van derden zijn de werken voor derden voor bepaalde begrotingsonderdelen bestemd en kunnen zij onbeperkt worden overgedragen (artikel 10 en artikel 18, lid 1, onder d), van het Financieel Reglement).

| — | Na terugstorting van vooruitbetalingen wederopgevoerde kredieten: hierbij gaat het om communautaire middelen die door de begunstigden zijn terugbetaald. Terugbetalingen van vooruitbetalingen worden geboekt als bestemmingsontvangsten (artikel 10 en artikel 18, lid 2, van het Financieel Reglement), die onbeperkt kunnen worden overgedragen. Op het gebied van de structuurfondsen is de wederopneming gebaseerd op een besluit van de Commissie (artikel 18, lid 2, van het Financieel Reglement en artikel 228 van de uitvoeringsvoorschriften). |
| --- | --- |

—

Na terugstorting van vooruitbetalingen wederopgevoerde kredieten: hierbij gaat het om communautaire middelen die door de begunstigden zijn terugbetaald. Terugbetalingen van vooruitbetalingen worden geboekt als bestemmingsontvangsten (artikel 10 en artikel 18, lid 2, van het Financieel Reglement), die onbeperkt kunnen worden overgedragen. Op het gebied van de structuurfondsen is de wederopneming gebaseerd op een besluit van de Commissie (artikel 18, lid 2, van het Financieel Reglement en artikel 228 van de uitvoeringsvoorschriften).

1.4.3.   Samenstelling van de toegestane kredieten

| — | Definitieve begrotingskredieten = oorspronkelijke in de begroting opgenomen kredieten + kredieten van gewijzigde begrotingen + overschrijvingen. |
| --- | --- |

—

Definitieve begrotingskredieten = oorspronkelijke in de begroting opgenomen kredieten + kredieten van gewijzigde begrotingen + overschrijvingen.

Definitieve begrotingskredieten

| — | Aanvullende kredieten = bestemmingsontvangsten (zie boven) + van het vorige begrotingsjaar overgedragen kredieten en na vrijmakingen wederopgevoerde kredieten. |
| --- | --- |

—

Aanvullende kredieten = bestemmingsontvangsten (zie boven) + van het vorige begrotingsjaar overgedragen kredieten en na vrijmakingen wederopgevoerde kredieten.

Aanvullende kredieten

| — | Totaal toegestane kredieten = definitieve begrotingskredieten + aanvullende kredieten. |
| --- | --- |

—

Totaal toegestane kredieten = definitieve begrotingskredieten + aanvullende kredieten.

Totaal toegestane kredieten

| — | Kredieten voor het begrotingsjaar (zoals gebruikt voor de berekening van het begrotingsresultaat) = definitieve begrotingskredieten + bestemmingsontvangsten. |
| --- | --- |

—

Kredieten voor het begrotingsjaar (zoals gebruikt voor de berekening van het begrotingsresultaat) = definitieve begrotingskredieten + bestemmingsontvangsten.

Kredieten voor het begrotingsjaar

1.5.   UITVOERING VAN DE BEGROTING

De uitvoering van de begroting wordt geregeld door artikel 48, lid 1, dat bepaalt: „De Commissie voert de begroting [...] uit overeenkomstig deze verordening, onder haar eigen verantwoordelijkheid en binnen de grens van de toegekende kredieten.” Artikel 50 bepaalt dat de Commissie de overige instellingen de bevoegdheden toekent die nodig zijn voor de uitvoering van hun afdeling van de begroting.

1.6.   NOG BETAALBAAR TE STELLEN VASTLEGGINGEN (RAL)

Door de invoering van de gesplitste kredieten ontstond een verschil tussen de aangegane verplichtingen en de verrichte betalingen. Dit verschil, de nog betaalbaar te stellen verplichtingen, houdt verband met het tijdsverloop tussen het moment waarop de verplichtingen worden aangegaan en het moment waarop de desbetreffende betalingen worden verricht.

2.   TOELICHTING BIJ DE VERSLAGEN OVER DE UITVOERING VAN DE BEGROTING

| 2.1. | BEGROTINGSRESULTAAT VAN HET JAAR (tabel 1) |
| --- | --- |

2.1.

tabel 1

2.1.1.   Algemeen

De eigen middelen worden geboekt op basis van de bedragen waarmee de door de lidstaten voor de Commissie geopende rekeningen in de loop van het jaar worden gecrediteerd. In het geval van een overschot omvatten de ontvangsten ook het begrotingsresultaat van het vorige begrotingsjaar. De overige ontvangsten worden geboekt op basis van de in de loop van het jaar werkelijk geïnde bedragen.

Voor de berekening van het resultaat van het jaar worden onder uitgaven verstaan de betalingen uit de betalingskredieten van het jaar, vermeerderd met de kredieten van hetzelfde jaar die naar het volgende jaar zijn overgedragen. De betalingen uit de betalingskredieten van het jaar zijn die welke uiterlijk op 31 december van dat begrotingsjaar door de rekenplichtige worden verricht. Voor het ELGF worden als betalingen geboekt die welke de lidstaten tussen 16 oktober 2007 en 15 oktober 2008 hebben verricht, voor zover de vastlegging en de betalingsopdracht uiterlijk op 31 januari 2009 door de rekenplichtige zijn ontvangen. Ten aanzien van de uitgaven van het ELGF kan een latere conformiteitsbeschikking worden genomen, nadat in de lidstaten controles zijn verricht.

Het begrotingsresultaat bestaat uit twee delen: het resultaat van de Europese Gemeenschappen en het resultaat van de deelname van de EVA-landen die lid zijn van de EER. Overeenkomstig artikel 15 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000 betreffende de eigen middelen weerspiegelt dit resultaat het verschil tussen:

| — | de totale begrotingsontvangsten van het begrotingsjaar, en |
| --- | --- |

—

de totale begrotingsontvangsten van het begrotingsjaar, en

| — | het totale bedrag van de betalingen uit de kredieten van dat jaar, vermeerderd met de kredieten van hetzelfde jaar die naar het volgende jaar zijn overgedragen. Voor de EVA-EER-landen is het bedrag van de kredieten die worden overgedragen van jaar n naar jaar n+1 pas bekend na de afsluiting van de rekening. Daarom worden bij de berekening van het saldo de overdrachten van kredieten van jaar n-1 naar jaar n meegerekend. |
| --- | --- |

—

het totale bedrag van de betalingen uit de kredieten van dat jaar, vermeerderd met de kredieten van hetzelfde jaar die naar het volgende jaar zijn overgedragen. Voor de EVA-EER-landen is het bedrag van de kredieten die worden overgedragen van jaar n naar jaar n+1 pas bekend na de afsluiting van de rekening. Daarom worden bij de berekening van het saldo de overdrachten van kredieten van jaar n-1 naar jaar n meegerekend.

Dit verschil wordt vermeerderd of verminderd met:

| — | het nettobedrag dat voortvloeit uit de annulering van uit vorige jaren overgedragen betalingskredieten en de bij de betalingen door veranderingen van de wisselkoersen van de euro opgetreden overschrijdingen van de niet-gesplitste kredieten die van het vorige jaar zijn overgedragen; |
| --- | --- |

—

het nettobedrag dat voortvloeit uit de annulering van uit vorige jaren overgedragen betalingskredieten en de bij de betalingen door veranderingen van de wisselkoersen van de euro opgetreden overschrijdingen van de niet-gesplitste kredieten die van het vorige jaar zijn overgedragen;

| — | het saldo dat voortvloeit uit de in het begrotingsjaar geboekte wisselkoerswinsten en -verliezen. |
| --- | --- |

—

het saldo dat voortvloeit uit de in het begrotingsjaar geboekte wisselkoerswinsten en -verliezen.

Het begrotingsresultaat wordt het volgende jaar terugbetaald aan de lidstaten door een vermindering van de bedragen die zij voor dat begrotingsjaar zijn verschuldigd.

Het begrotingsresultaat wordt het volgende jaar terugbetaald aan de lidstaten door een vermindering van de bedragen die zij voor dat begrotingsjaar zijn verschuldigd.

Van het vorige begrotingsjaar overgedragen kredieten die betrekking hebben op bijdragen van en werkzaamheden voor derden worden uiteraard nooit geannuleerd en worden opgenomen onder de aanvullende kredieten voor het begrotingsjaar. Dit verklaart het verschil tussen de van het vorige jaar overgedragen kredieten in de verslagen over de uitvoering van de begroting 2008 en de naar het volgende jaar overgedragen kredieten in de verslagen over de uitvoering van de begroting 2007. De betalingskredieten voor wederaanwending en de na terugstorting van vooruitbetalingen wederopgevoerde kredieten maken geen deel uit van het resultaat van het begrotingsjaar.

Het door de Gemeenschappen van 2008 naar 2009 overgedragen deel van de EVA-EER-betalingskredieten kon niet in het saldo van het begrotingsjaar 2008 worden opgenomen, omdat de bedragen in kwestie daarvoor de goedkeuring van de EVA moeten krijgen, wat pas mogelijk zal zijn vanaf medio 2009.

De overgedragen betalingskredieten omvatten: overdrachten van rechtswege en overdrachten bij besluit. Zij omvatten ook de toename van kredieten voor bestemmingsontvangsten, aangezien kredieten die aan het einde van het jaar niet zijn gebruikt, van rechtswege worden overgedragen. De annulering van niet-gebruikte betalingskredieten die van het vorige jaar zijn overgedragen toont nu alleen de annuleringen van kredieten die van rechtswege zijn overgedragen en kredieten die bij besluit zijn overgedragen.

2.1.2.   Afstemming begrotingsresultaat – economisch resultaat 2008

Het economisch resultaat van het jaar (zie bladzijde 14) is berekend op transactiebasis. Doch het begrotingsresultaat is gebaseerd op het gewijzigdekasbeginsel, zoals bepaald in het Financieel Reglement. Aangezien beide resultaten het gevolg zijn van dezelfde onderliggende transacties, is het nuttig om na te gaan of zij op elkaar kunnen worden afgestemd. In onderstaande tabel is deze afstemming opgenomen, met vermelding van de belangrijkste afgestemde bedragen, opgesplitst in ontvangsten en uitgaven.

AFSTEMMING: ECONOMISCH RESULTAAT – BEGROTINGSRESULTAAT 2008

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 2008 | 2007 |
| ECONOMISCH RESULTAAT VAN HET JAAR | 12 686 | 7 462 |
| Ontvangsten |
| Rechten die in het lopende jaar zijn vastgesteld, maar nog niet geïnd zijn | (4 685) | (5 036) |
| Rechten die in vorige jaren zijn vastgesteld en in het lopende jaar geïnd zijn | 3 485 | 2 543 |
| Toegerekende baten (netto) | (724) | (1 068) |
| Uitgaven |
| Toegerekende uitgaven (netto) | 6 353 | 8 814 |
| Uitgaven van een vorig jaar betaald in het lopende jaar | (219) | (3 635) |
| Netto-effect voorfinanciering | (16 446) | (6 810) |
| Betalingskredieten overgedragen naar volgend jaar | (3 914) | (3 116) |
| Betalingen gedaan uit overdrachten en annulering van niet-gebruikte betalingskredieten | 1 182 | 1 171 |
| Mutaties in voorzieningen | 4 316 | 1 395 |
| Overige | (88) | (33) |
| Economisch resultaat agentschappen + EGKS | (136) | (145) |
| BEGROTINGSRESULTAAT VAN HET JAAR | 1 810 | 1 542 |

(miljoen EUR)

2008

2007

ECONOMISCH RESULTAAT VAN HET JAAR

ECONOMISCH RESULTAAT VAN HET JAAR

12 686

12 686

7 462

7 462

Ontvangsten

Ontvangsten

Rechten die in het lopende jaar zijn vastgesteld, maar nog niet geïnd zijn

(4 685)

(5 036)

Rechten die in vorige jaren zijn vastgesteld en in het lopende jaar geïnd zijn

3 485

2 543

Toegerekende baten (netto)

(724)

(1 068)

Uitgaven

Uitgaven

Toegerekende uitgaven (netto)

6 353

8 814

Uitgaven van een vorig jaar betaald in het lopende jaar

(219)

(3 635)

Netto-effect voorfinanciering

(16 446)

(6 810)

Betalingskredieten overgedragen naar volgend jaar

(3 914)

(3 116)

Betalingen gedaan uit overdrachten en annulering van niet-gebruikte betalingskredieten

1 182

1 171

Mutaties in voorzieningen

4 316

1 395

Overige

(88)

(33)

Economisch resultaat agentschappen + EGKS

Economisch resultaat agentschappen + EGKS

(136)

(145)

BEGROTINGSRESULTAAT VAN HET JAAR

BEGROTINGSRESULTAAT VAN HET JAAR

1 810

1 810

1 542

1 542

Afstemmingsposten — ontvangsten

De werkelijke begrotingsontvangsten van een begrotingsjaar zijn gelijk aan de bedragen die worden geïnd van in de loop van het jaar vastgestelde rechten en de bedragen die worden geïnd van rechten die in vorige jaren zijn vastgesteld. Daarom moeten de rechten die in het lopende jaar zijn vastgesteld maar nog niet geïnd zijn, ten behoeve van de afstemming van het economisch resultaat worden afgetrokken, aangezien zij geen deel uitmaken van de begrotingsontvangsten. Daarentegen moeten de rechten die in vorige jaren zijn vastgesteld en in het lopende jaar geïnd zijn, ten behoeve van de afstemming bij het economisch resultaat worden opgeteld.

rechten die in het lopende jaar zijn vastgesteld maar nog niet geïnd zijn

rechten die in vorige jaren zijn vastgesteld en in het lopende jaar geïnd zijn

De netto toegerekende baten bestaan hoofdzakelijk uit toegerekende baten voor landbouwheffingen, eigen middelen en rente en dividenden. Alleen het netto-effect, d.w.z. de toegerekende baten voor het lopende jaar verminderd met de teruggeboekte toegerekende baten van vorig jaar, wordt in aanmerking genomen.

netto toegerekende baten

Afstemmingsposten — uitgaven

De netto toegerekende uitgaven bestaan hoofdzakelijk uit uitgaven die toegerekend zijn met het oog op afsluiting aan het einde van het jaar, d.w.z. subsidiabele uitgaven die begunstigden van Gemeenschapsmiddelen hebben gedaan, maar nog niet aan de EG hebben gedeclareerd.

netto toegerekende uitgaven

Hoewel toegerekende uitgaven niet als begrotingsuitgaven worden beschouwd, maken de betalingen die in het lopende jaar zijn verricht in verband met facturen die in vorige jaren zijn geboekt, wel deel uit van de begrotingsuitgaven van het lopende jaar.

in het lopende jaar zijn verricht in verband met facturen die in vorige jaren zijn geboekt

Het netto-effect van voorfinanciering is de combinatie van (1) de nieuwe voorfinancieringsbedragen die in het lopende jaar zijn betaald en als begrotingsuitgaven van het jaar geboekt zijn en (2) de goedkeuring van de voorfinancieringen die in het lopende jaar of in vorige jaren werden betaald ingevolge de aanvaarding van subsidiabele kosten. De laatste zijn wel toegerekende uitgaven, doch geen uitgave in de begrotingsboekhouding, aangezien de aanvankelijke voorfinanciering reeds als een begrotingsuitgave werd beschouwd op het ogenblik van de betaling.

netto-effect van voorfinanciering

Naast de betalingen die verricht zijn uit de kredieten van het jaar, dienen de kredieten voor dat jaar die naar het volgende jaar worden overgedragen, ook in aanmerking te worden genomen voor de berekening van het begrotingsresultaat van het jaar (overeenkomstig artikel 15 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000). Hetzelfde geldt voor begrotingsbetalingen die in het lopende jaar zijn gedaan uit overgedragen kredieten en de annulering van niet-gebruikte betalingskredieten.

naar het volgende jaar worden overgedragen

overgedragen kredieten en de annulering van niet-gebruikte betalingskredieten

De mutaties in de voorzieningen hebben betrekking op ramingen die aan het einde van het jaar in de boekhouding op transactiebasis zijn gedaan (hoofdzakelijk personeelsbeloningen) die geen invloed hebben op de begrotingsboekhouding. Andere afstemmingsbedragen zijn verschillende elementen zoals de waardevermindering van activa, de aankoop van activa, financiëleleaseverplichtingen en financiële participaties, waarvan de behandeling in de begrotingsboekhouding en in de boekhouding op transactiebasis verschilt.

mutaties in de voorzieningen

Andere afstemmingsbedragen

Ten slotte dient het economisch resultaat van de agentschappen en de EGKS, dat in het geconsolideerde economisch resultaat is opgenomen, te worden uitgesloten uit het begrotingsresultaat, aangezien de begrotingsuitvoering daarvan geen deel uitmaakt van het geconsolideerde begrotingsresultaat.

agentschappen en de EGKS

2.2.   VERGELIJKING VAN DE BEGROTING EN DE WERKELIJKE BEDRAGEN 2008 (tabel 2)

tabel 2

Het bedrag van de betalingskredieten in de oorspronkelijk goedgekeurde begroting, die op 18 december 2007 door de voorzitter van het Europees Parlement werd ondertekend, werd vastgesteld op 120,347 miljard EUR, voor 118,922 miljard EUR uit eigen middelen te financieren. Opgemerkt zij dat de geraamde ontvangsten en uitgaven in de oorspronkelijke begroting in de loop van het begrotingsjaar worden aangepast, en dat deze wijzigingen in gewijzigde begrotingen worden opgenomen. Wijzigingen in de eigenmiddelenbetalingen op basis van het bni van de lidstaten garanderen dat de begrote ontvangsten precies overeenstemmen met de begrote uitgaven. In overeenstemming met het evenwichtsbeginsel moeten de ontvangsten en de uitgaven van de begroting (betalingskredieten) in evenwicht zijn.

Ontvangsten:

In 2008 werden tien gewijzigde begrotingen goedgekeurd. Hun invloed aan de ontvangstenzijde van de begroting 2008 resulteerde in een totaal van 115,771 miljard EUR aan ontvangsten. Die werden voor een totaal van 108,323 miljard EUR (dus 10,599 miljard EUR minder dan aanvankelijk geraamd) uit eigen middelen gefinancierd en voor de rest uit andere ontvangsten. Dat er minder behoefte bestond aan eigen middelen was toe te schrijven aan uiteenlopende factoren, zoals de opname van 1,529 miljard EUR in verband met het overschot van het vorige jaar en de aan Microsoft opgelegde geldboeten en de daaruit voortvloeiende bankrente (in totaal 849 miljoen EUR). Ten slotte leidde het gecombineerde effect van een daling van de betalingskredieten en een stijging van de geraamde ontvangsten in de gewijzigde begroting nr. 9/2008 tot een aanvullende vermindering van de bni-middelen met 6,936 miljard EUR.

In verband met de eigen middelen zij opgemerkt dat de inning van de traditionele eigen middelen 102 % van de geraamde bedragen bereikte. Dit wordt verklaard door het feit dat de begrotingsramingen werden gewijzigd bij het opstellen van de gewijzigde begroting nr. 5/2008 (daling met 212 miljoen EUR) en de gewijzigde begroting nr. 9/2008 (daling met 1,6 miljard EUR). Deze aanpassingen werden enerzijds gebaseerd op de nieuwe macro-economische prognoses van het voorjaar van 2008, die minder optimistisch waren dan de vorige, en anderzijds op de ontwikkeling van de bijdragen.

De definitieve btw- en bni-betalingen van de lidstaten lagen ook heel dicht bij de laatste begrotingsraming. De verschillen tussen de geraamde bedragen en de werkelijk betaalde bedragen worden verklaard door de verschillen tussen de eurokoersen die voor begrotingsdoeleinden werden gebruikt en de koersen die golden op het ogenblik waarop de lidstaten die geen deel uitmaken van de EMU, hun betalingen daadwerkelijk hebben verricht.

Uitgaven:

De begroting 2008 geeft nog steeds de overgang weer van het ene financieel kader op het volgende. De vastleggingskredieten waren in overeenstemming met de richtsnoeren voor de uitgaven die voor de nieuwe programmeringsperiode 2007-2013 waren afgesproken, terwijl de betalingsverzoeken nog in grote mate betrekking hadden op het financieel kader 2000-2006. Het aandeel van betalingen voor grote nieuwe meerjarige programma's zal vanaf 2009 snel stijgen.

Wat de vastleggingen betreft, was het bestedingspercentage 99 % ten opzichte van de definitieve begroting (99,4 % met uitsluiting van de niet-gebruikte reserve van het Fonds voor aanpassing aan de globalisering en 100,2 % ten opzichte van de oorspronkelijke begroting). Zelfs voor de programma's op het gebied van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, waar het werkelijke bestedingspercentage het laagste was van alle rubrieken, bereikte het percentage 99 % na de overdrachten.

De stijging van de definitieve begroting ten opzichte van de oorspronkelijke begroting beliep minder dan 1 %. De verhoging via gewijzigde begrotingen beliep in totaal 1,421 miljard EUR en bestond voornamelijk uit de geplande herprogrammering van het EFRO, het ELFPO en het EVF voor in totaal 771 miljoen EUR, terwijl 280 miljoen EUR werd toegewezen aan het Solidariteitsfonds van de EU, waarvan de uitgaven inherent onvoorspelbaar zijn, en 240 miljoen EUR aan de verhoging van de reserve voor noodhulp met het oog op de behoeften van de nieuwe voedselfaciliteit.

De gedane betalingen stemden overeen met 93 % van de oorspronkelijke begroting – een bestedingspercentage van 97 % van de beschikbare kredieten werd uiteindelijk bereikt na een vermindering van de totale betalingskredieten met 4 % en enkele aanzienlijke overschrijvingen tussen rubrieken van het financieel kader.

De grote verminderingen waren nodig voor de structuurfondsen en het Cohesiefonds (4,515 miljard EUR of 11 % van de beschikbare kredieten), omdat tussentijdse betalingen nog afhingen van de goedkeuring door de Commissie van de beheers- en controlesystemen voor structuurfondsprojecten en van nog door de lidstaten in te dienen voorstellen voor grote projecten in het kader van het Cohesiefonds, voor rubriek 4 (265 miljoen EUR of 3 % van de beschikbare kredieten uitgesplitst over de rubriek). Ook was er een daling van 21 miljoen EUR in de huidige reserve voor internationale visserijovereenkomsten.

In het verslag over het begrotings- en financieel beheer - Begrotingsjaar 2008 van de Commissie, deel A (overzicht op begrotingsniveau) en deel B (over elke rubriek van het financieel kader afzonderlijk), is een gedetailleerde analyse opgenomen van de begrotingsaanpassingen, hun specifieke context, hun motivering en hun effect.

2.3.   ONTVANGSTEN (tabel 3)

tabel 3

De ontvangsten van de algemene begroting van de Europese Unie vallen onder twee hoofdcategorieën: eigen middelen en andere ontvangsten. Dit is vastgelegd in artikel 269 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschappen, dat bepaalt: „De begroting wordt, onverminderd andere ontvangsten, volledig uit eigen middelen gefinancierd.” Het grootste deel van de begrotingsuitgaven wordt uit de eigen middelen gefinancierd. De andere ontvangsten vertegenwoordigen slechts een klein deel van de totale financiering.

Er zijn drie categorieën eigen middelen: traditionele eigen middelen, btw-middelen en bni-middelen. De traditionele eigen middelen omvatten landbouwrechten, suikerheffingen en douanerechten. Een mechanisme voor de correctie van begrotingsonevenwichtigheden maakt integrerend deel uit van het stelsel van eigen middelen.

De toewijzing van eigen middelen gebeurt overeenkomstig de regels die zijn vastgesteld in Besluit nr. 2000/597/EG, Euratom van de Raad van 29 september 2000 betreffende het stelsel van eigen middelen van de Europese Gemeenschappen. Op 1 maart 2009 trad een nieuw eigenmiddelenbesluit (Besluit nr. 2007/436/EG, Euratom van 7 juni 2007) in werking. Dit besluit, dat vanaf 1 januari 2007 van toepassing is, zal pas financiële effecten sorteren vanaf het begrotingsjaar 2009, aangezien pas in dat jaar met de terugwerkende effecten rekening zal worden gehouden.

2.3.1.   Traditionele eigen middelen

Wat de traditionele eigen middelen betreft: elk vastgesteld bedrag aan traditionele eigen middelen moet in één van beide door de bevoegde autoriteiten gevoerde boekhoudingen worden opgenomen:

| — | in de „normale” boekhouding als bedoeld in artikel 6, lid 3, onder a), van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000: elk geïnd of gewaarborgd bedrag; |
| --- | --- |

—

in de „normale” boekhouding als bedoeld in artikel 6, lid 3, onder a), van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000: elk geïnd of gewaarborgd bedrag;

| — | in de „specifieke” boekhouding als bedoeld in artikel 6, lid 3, onder b), van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000: elk nog niet geïnd en/of niet gegarandeerd bedrag; de gegarandeerde, maar betwiste bedragen kunnen ook in deze boekhouding worden opgenomen. |
| --- | --- |

—

in de „specifieke” boekhouding als bedoeld in artikel 6, lid 3, onder b), van Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000: elk nog niet geïnd en/of niet gegarandeerd bedrag; de gegarandeerde, maar betwiste bedragen kunnen ook in deze boekhouding worden opgenomen.

De lidstaten zenden de Commissie een kwartaaloverzicht van de specifieke boekhouding toe, waarin het volgende wordt vermeld:

| — | het saldo dat in het vorige kwartaal nog moest worden geïnd; |
| --- | --- |

—

het saldo dat in het vorige kwartaal nog moest worden geïnd;

| — | de in het betrokken kwartaal geïnde bedragen, |
| --- | --- |

—

de in het betrokken kwartaal geïnde bedragen,

| — | rectificaties van de grondslag (rectificaties/annuleringen) in het betrokken kwartaal; |
| --- | --- |

—

rectificaties van de grondslag (rectificaties/annuleringen) in het betrokken kwartaal;

| — | de geschrapte bedragen; |
| --- | --- |

—

de geschrapte bedragen;

| — | het aan het eind van het betrokken kwartaal nog te innen saldo. |
| --- | --- |

—

het aan het eind van het betrokken kwartaal nog te innen saldo.

Uit de door de lidstaten toegezonden informatie kan ten aanzien van de in het begrotingsjaar geïnde bedragen niet worden afgeleid in welk jaar de betrokken vorderingen zijn ontstaan. Daarom omvat de kolom inning van overgedragen vastgestelde rechten in de tabel „Overzicht van de uitvoering van de ontvangstenzijde van de begroting 2008” de in het jaar geïnde bedragen alsmede het bedrag van de vorderingen dat is geannuleerd en vervangen door het nieuwe bedrag van de vorderingen dat door de lidstaten is aangegeven. Op eigenmiddelenvorderingen wordt een waardevermindering toegepast.

Wanneer de in de specifieke boekhouding opgenomen bedragen aan traditionele eigen middelen worden geïnd, moeten zij uiterlijk op de eerste werkdag na de 19e van de tweede maand die volgt op de maand waarin de rechten zijn geïnd, worden geboekt op de rekening van de Commissie bij de schatkist of het door de lidstaat aangewezen orgaan. De lidstaten houden als inningskosten 25 % van de traditionele eigen middelen in.

2.3.2.   Bni- en btw-middelen

De btw-middelen vloeien voort uit de toepassing van een voor alle lidstaten geldend uniform percentage op de geharmoniseerde btw-grondslag, die wordt vastgesteld overeenkomstig artikel 2, lid 1, onder c), van het besluit van de Raad van 29 september 2000. De btw-grondslag wordt voor alle lidstaten afgetopt op 50 % van het bni.

De bni-middelen vormen een variabele middelenbron die tijdens een gegeven begrotingsjaar de ontvangsten moet leveren ter dekking van de uitgaven die boven het bedrag liggen dat is geïnd uit hoofde van traditionele eigen middelen, btw-middelen en diverse ontvangsten. De ontvangsten vloeien voort uit de toepassing van een uniform percentage op de som van de bni's van alle lidstaten.

De btw- en bni-middelen worden vastgesteld op basis van ramingen van de btw- en bni-grondslagen die tijdens de opstelling van het voorontwerp van begroting worden gemaakt. Deze ramingen worden later bijgesteld. Dit gebeurt tijdens het betrokken begrotingsjaar via een gewijzigde begroting.

De definitieve gegevens met betrekking tot de btw- en bni-grondslagen zijn beschikbaar tijdens het begrotingsjaar dat volgt op het betrokken begrotingsjaar. De Commissie berekent de verschillen tussen de bedragen die de lidstaten verschuldigd zijn op grond van de werkelijke grondslagen en de bedragen die zij daadwerkelijk hebben betaald op grond van de (bijgestelde) ramingen. Deze btw- en bni-saldi, die positief of negatief kunnen zijn, worden voor 1 december van het begrotingsjaar dat volgt op het begrotingsjaar in kwestie door de Commissie bij de lidstaten afgeroepen. Gedurende de volgende vier jaar kunnen nog correcties worden aangebracht op de werkelijke btw- en bni-grondslagen, tenzij er voorbehoud is gemaakt. De eerder berekende saldi worden dan aangepast en het verschil wordt tegelijk met de btw- en bni-saldi voor het vorige begrotingsjaar afgeroepen.

Bij het verrichten van controles van btw-overzichten en bni-gegevens kan de Commissie tegen de lidstaten voorbehoud formuleren ten aanzien van bepaalde punten, die gevolgen kunnen hebben voor hun bijdragen aan eigen middelen. Deze punten van voorbehoud kunnen bv. gebaseerd zijn op een gebrek aan aanvaardbare gegevens of de noodzaak een passende methodiek te ontwikkelen. Deze punten van voorbehoud moeten worden beschouwd als mogelijke vorderingen op de lidstaten voor onzekere bedragen, aangezien de financiële impact niet precies kan worden geraamd. Wanneer het precieze bedrag kan worden vastgesteld, worden de overeenstemmende btw- en bni-middelen afgeroepen, hetzij in het kader van btw- en bni-saldi of via afzonderlijke afroepingen van middelen.

2.3.3.   Britse correctie

Dit mechanisme vermindert de stortingen van eigen middelen van het Verenigd Koninkrijk in verhouding tot de „begrotingsonevenwichtigheid” ten nadele van dit land en vermeerdert de stortingen van eigen middelen van de andere lidstaten in dezelfde mate. Het mechanisme ter correctie van de begrotingsonevenwichtigheden ten behoeve van het Verenigd Koninkrijk is ingesteld door de Europese Raad van Fontainebleau (juni 1984) en het daaruit voortvloeiende eigenmiddelenbesluit van 7 mei 1985. Het doel van dit mechanisme was de begrotingsonevenwichtigheid ten nadele van het Verenigd Koninkrijk te compenseren door een vermindering van de door dit land aan de Gemeenschappen af te dragen middelen.

Nadere informatie over de uitvoering van de ontvangsten kan worden gevonden in het verslag over het begrotings- en financieel beheer - Begrotingsjaar 2008.

2.4.   UITGAVEN (tabellen 4 tot en met 13)

tabellen 4 tot en met 13

2.4.1.   Financieel kader 2007-2013

| (miljoen EUR) |
| --- |
| | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 |
| 1 | Duurzame groei | 53 979 | 57 653 | 59 700 | 61 782 | 63 638 | 66 628 | 69 621 |
| 2 | Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen | 55 143 | 59 193 | 59 639 | 60 113 | 60 338 | 60 810 | 61 289 |
| 3 | Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid | 1 273 | 1 362 | 1 523 | 1 693 | 1 889 | 2 105 | 2 376 |
| 4 | De EU als mondiale partner | 6 578 | 7 002 | 7 440 | 7 893 | 8 430 | 8 997 | 9 595 |
| 5 | Administratie | 7 039 | 7 380 | 7 699 | 8 008 | 8 334 | 8 670 | 9 095 |
| 6 | Compensatiebedragen | 445 | 207 | 210 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Vastleggingskredieten | 124 457 | 132 797 | 136 211 | 139 489 | 142 629 | 147 210 | 151 976 |
| Totaal betalingskredieten | 122 190 | 129 681 | 123 858 | 133 505 | 133 452 | 140 200 | 142 408 |

(miljoen EUR)

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

1

Duurzame groei

53 979

57 653

59 700

61 782

63 638

66 628

69 621

2

Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen

55 143

59 193

59 639

60 113

60 338

60 810

61 289

3

Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

1 273

1 362

1 523

1 693

1 889

2 105

2 376

4

De EU als mondiale partner

6 578

7 002

7 440

7 893

8 430

8 997

9 595

5

Administratie

7 039

7 380

7 699

8 008

8 334

8 670

9 095

6

Compensatiebedragen

445

207

210

0

0

0

0

Vastleggingskredieten

Vastleggingskredieten

124 457

124 457

132 797

132 797

136 211

136 211

139 489

139 489

142 629

142 629

147 210

147 210

151 976

151 976

Totaal betalingskredieten

Totaal betalingskredieten

122 190

122 190

129 681

129 681

123 858

123 858

133 505

133 505

133 452

133 452

140 200

140 200

142 408

142 408

De uitgaven worden per grote uitgavencategorie van de Europese Gemeenschappen gepresenteerd volgens de indeling in rubrieken van het financieel kader 2007-2013. Het begrotingsjaar 2008 was het tweede jaar van het financieel kader 2007-2013. Het totale maximum van de vastleggingskredieten bedraagt voor 2008 132,797 miljard EUR of 1,06 % van het bni. Het totale maximum van de betalingskredieten bedraagt 129,681 miljard EUR of 1,03 % van het bni. In de bovenstaande tabel wordt het financieel kader tegen de huidige prijzen geraamd voor 2013 gegeven.

Rubriek 1 — Duurzame groei

Deze rubriek is onderverdeeld in twee afzonderlijke, maar onderling afhankelijke componenten:

| — | 1a. Concurrentiekracht ter bevordering van groei en werkgelegenheid, die uitgaven bevat voor onderzoek en innovatie, onderwijs en opleiding, trans-Europese netwerken, sociaal beleid, de interne markt en bijbehorende beleidslijnen; |
| --- | --- |

—

1a. Concurrentiekracht ter bevordering van groei en werkgelegenheid, die uitgaven bevat voor onderzoek en innovatie, onderwijs en opleiding, trans-Europese netwerken, sociaal beleid, de interne markt en bijbehorende beleidslijnen;

| — | 1b. Cohesie ter bevordering van groei en werkgelegenheid, bedoeld om de convergentie van de minst ontwikkelde lidstaten en regio's te verhogen, om de EU-strategie voor duurzame ontwikkeling buiten de minder welvarende regio's aan te vullen en om de interregionale samenwerking te steunen. |
| --- | --- |

—

1b. Cohesie ter bevordering van groei en werkgelegenheid, bedoeld om de convergentie van de minst ontwikkelde lidstaten en regio's te verhogen, om de EU-strategie voor duurzame ontwikkeling buiten de minder welvarende regio's aan te vullen en om de interregionale samenwerking te steunen.

Rubriek 2 — Behoud en beheer van de natuurlijke hulpbronnen

Rubriek 2 omvat gemeenschappelijke beleidslijnen voor landbouw en visserij, maatregelen voor plattelandsontwikkeling en milieu, meer bepaald Natura 2000. Het bedrag dat bestemd is voor het gemeenschappelijk landbouwbeleid is de neerslag van de overeenkomst die werd bereikt tijdens de Europese Raad van Brussel in oktober 2002.

Rubriek 3 — Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

De nieuwe rubriek 3 (Burgerschap, vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid) heeft betrekking op het groeiend belang dat de EU hecht aan bepaalde domeinen waarin de Unie nieuwe opdrachten heeft gekregen, meer bepaald justitie en binnenlandse zaken, bescherming van de grenzen, immigratie- en asielbeleid, gezondheidszorg en consumentenbescherming, cultuur, jeugd, informatie en de dialoog met de burgers. Zij is opgesplitst in twee componenten:

| — | 3a. Vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid; |
| --- | --- |

—

3a. Vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid;

| — | 3b. Burgerschap. |
| --- | --- |

—

3b. Burgerschap.

Rubriek 4 – De EU als mondiale partner

Rubriek 4 heeft betrekking op alle externe maatregelen, onder meer pretoetredingsinstrumenten. Hoewel de Commissie had voorgesteld om het EOF in het financieel kader te integreren, waren de Europese Raad en het Europees Parlement het eens om het daar niet in op te nemen.

Rubriek 5 — Administratie

Deze rubriek heeft betrekking op de administratieve uitgaven van alle instellingen, de pensioenen en de Europese Scholen. Voor de andere instellingen dan de Commissie vormen al hun uitgaven administratieve uitgaven, maar de agentschappen en andere organen doen beide: zowel administratieve als beleidsuitgaven.

Rubriek 6 — Compensatiebedragen

Overeenkomstig het politieke akkoord dat de nieuwe lidstaten helemaal aan het begin van hun lidmaatschap geen nettobetalers aan de begroting zouden worden, is hiervoor in deze rubriek voorzien in een compensatie. Dit bedrag zal beschikbaar worden gesteld via overschrijvingen om hun begrotingsontvangsten en -bijdragen in evenwicht te brengen.

2.4.2.   Beleidsgebieden

Als onderdeel van het activiteitsgestuurd beheer (activity based management, afgekort AGM) voert de Commissie voor haar plannings- en beheersprocessen de activiteitsgestuurde begroting in. Het gaat daarbij om een begrotingsstructuur waarin de begrotingstitels overeenkomen met beleidsterreinen en de begrotingshoofdstukken met activiteiten.

Met de activiteitsgestuurde begroting wordt beoogd een duidelijk kader te verschaffen voor de omzetting van de beleidsdoelstellingen van de Commissie in acties door wetgeving, door financiële middelen of door andere middelen van openbaar beleid. Door alles wat de Commissie doet, te structureren in termen van activiteiten, wordt een duidelijk beeld gegeven van wat de Commissie onderneemt en tegelijkertijd een gemeenschappelijk kader geboden voor de vaststelling van prioriteiten. In de begrotingsprocedure worden middelen toegewezen aan prioriteiten, waarbij de activiteiten worden gebruikt als de bouwstenen voor budgetteringsdoeleinden. Door een verband te leggen tussen activiteiten en de aan deze activiteiten toegewezen middelen wordt met de activiteitsgestuurde begroting getracht binnen de Commissie de efficiëntie en de doeltreffendheid bij het gebruik van de middelen te verhogen.

Beleidsterreinen zouden kunnen worden gedefinieerd als homogene groepen activiteiten die onderdelen van de werkzaamheden van de Commissie vormen en die van belang zijn voor het besluitvormingsproces. In totaal zijn 31 beleidsterreinen vastgesteld, waarbij elk beleidsterrein in het algemeen overeenstemt met een directoraat-generaal en een gemiddelde van ongeveer zes of zeven afzonderlijke activiteiten omvat. Bij de meeste van deze beleidsterreinen gaat het om activiteiten ten behoeve van derden, elk binnen hun eigen activiteitendomein. De beleidsbegroting wordt aangevuld met de nodige administratieve uitgaven voor elk beleidsterrein.

Nadere informatie over de uitvoering van de uitgaven kan worden gevonden in het verslag over het begrotings- en financieel beheer - Begrotingsjaar 2008.

2.5.   INSTELLINGEN EN AGENTSCHAPPEN (tabellen 14 tot en met 18)

tabellen 14 tot en met 18

Zoals in de voorbije jaren het geval was, is de uitvoering van de begroting van alle instellingen opgenomen in de geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen, aangezien binnen de communautaire begroting een afzonderlijke begroting voor elke instelling is vastgesteld.

Agentschappen hebben geen afzonderlijke begroting binnen de communautaire begroting en zij worden gedeeltelijk gefinancierd met een begrotingssubsidie van de Commissie. Om alle relevante begrotingsgegevens voor de agentschappen te kunnen verstrekken, zijn in het begrotingsgedeelte van de geconsolideerde jaarrekeningen afzonderlijke verslagen opgenomen over de uitvoering van de individuele begrotingen van de traditionele geconsolideerde agentschappen. Het betreft volgende verslagen:

| — | een tabel over de begrotingsinkomsten, waarin het uit de begroting van de Commissie ontvangen bedrag wordt vermeld; |
| --- | --- |

—

een tabel over de begrotingsinkomsten, waarin het uit de begroting van de Commissie ontvangen bedrag wordt vermeld;

| — | twee tabellen over de begrotingsuitgaven (vastleggingen, betalingen), waarbij per agentschap gedetailleerde gegevens worden verstrekt en de begrotingskredieten en aanvullende kredieten worden opgesplitst; |
| --- | --- |

—

twee tabellen over de begrotingsuitgaven (vastleggingen, betalingen), waarbij per agentschap gedetailleerde gegevens worden verstrekt en de begrotingskredieten en aanvullende kredieten worden opgesplitst;

| — | onderaan elke tabel is een subtotaal opgenomen als toelichting bij de volledige financiële gevolgen van de agentschappen per soort uitgave/inkomsten; |
| --- | --- |

—

onderaan elke tabel is een subtotaal opgenomen als toelichting bij de volledige financiële gevolgen van de agentschappen per soort uitgave/inkomsten;

| — | een tabel met het begrotingsresultaat, waarbij het begrotingsresultaat van de agentschappen wordt gevoegd bij het resultaat van de Gemeenschappen (door schrapping van de subsidies die uit de uitgaven van de Gemeenschappen worden betaald en subsidies die in de vorm van ontvangsten van de agentschappen worden ontvangen). |
| --- | --- |

—

een tabel met het begrotingsresultaat, waarbij het begrotingsresultaat van de agentschappen wordt gevoegd bij het resultaat van de Gemeenschappen (door schrapping van de subsidies die uit de uitgaven van de Gemeenschappen worden betaald en subsidies die in de vorm van ontvangsten van de agentschappen worden ontvangen).

---

(1)  Overeenkomstig artikel 83 van het Statuut [Verordening (EEG) nr. 259/68 van de Raad van 29 februari 1968, gewijzigd] waarborgen de lidstaten gezamenlijk de uitbetaling van de pensioenen.

1

(2)  Het Europees Parlement heeft op 18 december 2008 een begroting goedgekeurd waarin is bepaald dat de kortlopende verplichtingen van de Gemeenschappen worden betaald uit eigen middelen die in 2009 bij de lidstaten worden geïnd of opgevraagd.

2

(3)  Inclusief de geldmiddelen van het Garantiefonds (zie toelichting 2.11)

3

2.11

(4)  Na uitsluiting van bedragen in het kader van macrofinanciële bijstand (MFB)

4

(5)  De bovengrenswaarde heeft betrekking op de lening met vaste rente die gedekt wordt door de renteswap (zie toelichting 2.8.2).

5

2.8.2

(6)  De bovengrenswaarde heeft betrekking op de lening met vaste rente die gedekt wordt door de renteswap (zie toelichting 2.8.2).

6

2.8.2

(7)  Met toepassing van de correctiecoëfficiënt.

7

(8)  Betaald gedurende de eerste drie jaar na vertrek.

8

(9)  Agentschap in liquidatie gesteld op 31 december 2008.

9

(10)  Voor het eerst geconsolideerd in 2008.

10

(11)  Gedecentraliseerd orgaan van de EU dat ressorteert onder de pijler „politiële en justitiële samenwerking in strafzaken”

11

(12)  Opgelet: doordat de cijfers afgerond zijn tot miljoenen euro, kan het lijken alsof sommige financiële gegevens in deze begrotingstabellen niet correct zijn opgeteld.

12

(13)  met inbegrip van overgedragen kredieten en bestemmingsontvangsten

13

(14)  met inbegrip van overgedragen kredieten en bestemmingsontvangsten

14

---

| 13.11.2009 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 273/122 |
| --- | --- | --- | --- |

13.11.2009

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 273/122

---

DE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VOORGELEGDE BETROUWBAARHEIDSVERKLARING VAN DE REKENKAMER

(2009/C 273/02)

I.   Krachtens het bepaalde in artikel 248 van het Verdrag heeft de Rekenkamer gecontroleerd:

| a) | de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” die bestaat uit de „geconsolideerde financiële staten” (1) en de „geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting” (2) voor het op 31 december 2008 afgesloten begrotingsjaar, en |
| --- | --- |

a)

de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” die bestaat uit de „geconsolideerde financiële staten” (1) en de „geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting” (2) voor het op 31 december 2008 afgesloten begrotingsjaar, en

| b) | de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen bij deze rekening. |
| --- | --- |

b)

de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen bij deze rekening.

Verantwoordelijkheid van de leiding

II.   Overeenkomstig de artikelen 268-280 van het Verdrag, en het Financieel Reglement, is de leiding (3) verantwoordelijk voor het opstellen en de getrouwe weergave van de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” en de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen daarbij:

| a) | de verantwoordelijkheid van de leiding inzake de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” omvat het opzetten, invoeren en in stand houden van de interne controle met betrekking tot de voorbereiding en de getrouwe weergave van financiële staten die geen afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten bevatten, het kiezen en toepassen van adequate grondslagen voor financiële verslaglegging op basis van door de rekenplichtige van de Commissie vastgestelde boekhoudregels (4), en het maken van boekhoudkundige schattingen die onder de gegeven omstandigheden redelijk zijn. Overeenkomstig artikel 129 van het Financieel Reglement keurt de Commissie de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” goed nadat de rekenplichtige van de Commissie ze heeft geconsolideerd op basis van de door de andere instellingen (5) en organen (6) verstrekte inlichtingen en een nota heeft opgesteld die de geconsolideerde rekeningen vergezelt, waarin onder meer wordt verklaard dat hij redelijke zekerheid heeft dat deze op alle materiële punten een getrouw beeld geven van de financiële positie van de Europese Gemeenschappen. |
| --- | --- |

a)

de verantwoordelijkheid van de leiding inzake de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” omvat het opzetten, invoeren en in stand houden van de interne controle met betrekking tot de voorbereiding en de getrouwe weergave van financiële staten die geen afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten bevatten, het kiezen en toepassen van adequate grondslagen voor financiële verslaglegging op basis van door de rekenplichtige van de Commissie vastgestelde boekhoudregels (4), en het maken van boekhoudkundige schattingen die onder de gegeven omstandigheden redelijk zijn. Overeenkomstig artikel 129 van het Financieel Reglement keurt de Commissie de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” goed nadat de rekenplichtige van de Commissie ze heeft geconsolideerd op basis van de door de andere instellingen (5) en organen (6) verstrekte inlichtingen en een nota heeft opgesteld die de geconsolideerde rekeningen vergezelt, waarin onder meer wordt verklaard dat hij redelijke zekerheid heeft dat deze op alle materiële punten een getrouw beeld geven van de financiële positie van de Europese Gemeenschappen.

| b) | de wijze waarop de leiding haar verantwoordelijkheid voor de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen uitoefent, is afhankelijk van de methode van begrotingsuitvoering. In geval van direct gecentraliseerd beheer worden uitvoeringstaken door de diensten van de Commissie verricht. Bij gedeeld beheer worden uitvoeringstaken gedelegeerd aan de lidstaten, bij gedecentraliseerd beheer aan derde landen en bij indirect gecentraliseerd beheer aan andere organen. In geval van gezamenlijk beheer worden de uitvoeringstaken gedeeld door de Commissie en internationale organisaties (artikelen 53-57 van het Financieel Reglement). Uitvoeringstaken moeten verenigbaar zijn met het beginsel van goed financieel beheer, dat vereist dat een doeltreffende en doelmatige interne controle wordt opgezet, ingevoerd en in stand gehouden, waarbij ook naar behoren toezicht wordt uitgeoefend en passende maatregelen worden getroffen ter voorkoming van onregelmatigheden en fraude en, indien nodig, vervolging wordt ingesteld om onverschuldigd betaalde of verkeerd gebruikte middelen terug te vorderen. Ongeacht de toegepaste uitvoeringsmethode draagt de Commissie uiteindelijk de verantwoordelijkheid voor de wettigheid en regelmatigheid van de verrichtingen die ten grondslag liggen aan de rekeningen van de Europese Gemeenschappen (artikel 274 van het Verdrag). |
| --- | --- |

b)

de wijze waarop de leiding haar verantwoordelijkheid voor de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen uitoefent, is afhankelijk van de methode van begrotingsuitvoering. In geval van direct gecentraliseerd beheer worden uitvoeringstaken door de diensten van de Commissie verricht. Bij gedeeld beheer worden uitvoeringstaken gedelegeerd aan de lidstaten, bij gedecentraliseerd beheer aan derde landen en bij indirect gecentraliseerd beheer aan andere organen. In geval van gezamenlijk beheer worden de uitvoeringstaken gedeeld door de Commissie en internationale organisaties (artikelen 53-57 van het Financieel Reglement). Uitvoeringstaken moeten verenigbaar zijn met het beginsel van goed financieel beheer, dat vereist dat een doeltreffende en doelmatige interne controle wordt opgezet, ingevoerd en in stand gehouden, waarbij ook naar behoren toezicht wordt uitgeoefend en passende maatregelen worden getroffen ter voorkoming van onregelmatigheden en fraude en, indien nodig, vervolging wordt ingesteld om onverschuldigd betaalde of verkeerd gebruikte middelen terug te vorderen. Ongeacht de toegepaste uitvoeringsmethode draagt de Commissie uiteindelijk de verantwoordelijkheid voor de wettigheid en regelmatigheid van de verrichtingen die ten grondslag liggen aan de rekeningen van de Europese Gemeenschappen (artikel 274 van het Verdrag).

Verantwoordelijkheid van de controleur

III.   Het is de verantwoordelijkheid van de Rekenkamer om op basis van haar controle het Europees Parlement en de Raad een verklaring voor te leggen over de betrouwbaarheid van de rekeningen en de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen. De Rekenkamer verrichtte haar controle overeenkomstig de internationale controlestandaarden en de regels inzake beroepsethiek van IFAC en de internationale controlestandaarden van de Hoge Controle-instanties van INTOSAI, voor zover deze in de communautaire context van toepassing zijn. Deze standaarden schrijven voor dat de Rekenkamer de controle zodanig plant en uitvoert dat redelijke zekerheid wordt verkregen over de vraag of de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” geen afwijkingen van materieel belang bevat en de onderliggende verrichtingen daarbij wettig en regelmatig zijn.

IV.   Een controle houdt in dat procedures worden uitgevoerd om controle-informatie te verkrijgen over de bedragen en mededelingen in de geconsolideerde rekeningen en over de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen daarbij. De keuze van de procedures wordt aan de controleur overgelaten, waaronder de beoordeling van de risico's van afwijkingen van materieel belang in de geconsolideerde rekeningen en van niet-conformiteit in materieel opzicht van de onderliggende verrichtingen met de voorschriften van de communautaire regelgeving, hetzij door fraude, hetzij door fouten. Bij deze risicobeoordelingen kijkt de controleur naar de interne controle met betrekking tot de opstelling en getrouwe weergave van de geconsolideerde rekeningen en naar de toezicht- en controlesystemen die worden gehanteerd ter waarborging van de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen om controleprocedures op te zetten die onder de gegeven omstandigheden adequaat zijn. Een controle houdt tevens een beoordeling van de geschiktheid van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaglegging en de redelijkheid van de gemaakte boekhoudkundige schattingen in, alsmede een beoordeling van de algemene presentatie van de geconsolideerde rekeningen en de jaarlijkse activiteitenverslagen.

V.   Ten aanzien van de „Ontvangsten” neemt de Rekenkamer bij haar controle van de eigen middelen op basis van de belasting over de toegevoegde waarde (btw) en het bruto nationaal inkomen (bni) als uitgangspunt de door de lidstaten opgestelde en aan de Commissie voorgelegde macro-economische aggregaten, en beoordeelt zij vervolgens de systemen van de Commissie voor de verwerking van de gegevens totdat deze worden opgenomen in de definitieve rekeningen en de bijdragen van de lidstaten zijn ontvangen. Bij de traditionele eigen middelen onderzoekt de Rekenkamer de rekeningen van de douane-autoriteiten en analyseert zij de stroom van douanerechten die onder toezicht van de douane valt totdat de bedragen worden opgenomen in de definitieve rekeningen en ontvangen door de Commissie.

VI.   De Rekenkamer is van oordeel dat de verkregen controle-informatie toereikend is en geschikt als grondslag voor haar betrouwbaarheidsverklaring.

Oordeel over de betrouwbaarheid van de rekeningen

VII.   Naar het oordeel van de Rekenkamer geeft de „jaarrekening van de Europese Gemeenschappen” in alle materiële opzichten een getrouw beeld van de financiële situatie van de Gemeenschappen per 31 december 2008, en van de resultaten van hun verrichtingen en kasstromen voor het op die dag afgesloten begrotingsjaar, overeenkomstig de bepalingen van het Financieel Reglement en de door de rekenplichtige van de Commissie vastgestelde boekhoudregels.

VIII.   Zonder iets af te doen aan het in paragraaf VII gegeven oordeel merkt de Rekenkamer op dat gebreken in de boekhoudsystemen, die deels te wijten zijn aan het complexe wettelijk en financieel kader, nog steeds een risico vormen voor de kwaliteit van de financiële informatie van bepaalde directoraten-generaal van de Commissie (met name inzake voorfinanciering, de desbetreffende afsluiting en inzake facturen/kostendeclaraties) alsmede van die betreffende de vaste activa van het Europese Satellietprogramma Galileo.

Oordeel over de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen bij de rekeningen

IX.   Naar het oordeel van de Rekenkamer zijn de „Ontvangsten”, de vastleggingen voor alle beleidsgroepen en de onderliggende betalingen bij de rekeningen over het per 31 december 2008 afgesloten begrotingsjaar voor de beleidsgroepen „Onderwijs en burgerschap” en „Administratieve en andere uitgaven” in alle materiële opzichten wettig en regelmatig.

X.   Naar het oordeel van de Rekenkamer

| a) | zijn de onderliggende betalingen bij de rekeningen over het per 31 december 2008 afgesloten begrotingsjaar voor de beleidsgroep „Landbouw en natuurlijke hulpbronnen”, behalve Plattelandsontwikkeling, in alle materiële opzichten wettig en regelmatig. Voor deze beleidsgroep blijft het geïntegreerd beheers- en controlesysteem (GBCS) in het algemeen doeltreffend. Op sommige terreinen moeten er gebreken worden verholpen, met name bij Plattelandsontwikkeling, om het risico van onregelmatige uitgaven te beperken; |
| --- | --- |

a)

zijn de onderliggende betalingen bij de rekeningen over het per 31 december 2008 afgesloten begrotingsjaar voor de beleidsgroep „Landbouw en natuurlijke hulpbronnen”, behalve Plattelandsontwikkeling, in alle materiële opzichten wettig en regelmatig. Voor deze beleidsgroep blijft het geïntegreerd beheers- en controlesysteem (GBCS) in het algemeen doeltreffend. Op sommige terreinen moeten er gebreken worden verholpen, met name bij Plattelandsontwikkeling, om het risico van onregelmatige uitgaven te beperken;

| b) | zijn de onderliggende betalingen bij de rekeningen over het per 31 december 2008 afgesloten begrotingsjaar voor de beleidsgroep „Economische en financiële zaken”, behalve de uitgaven voor het Zesde Kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling (KP6) in deze beleidsgroep, in alle materiële opzichten wettig en regelmatig. Bij deze beleidsgroep zijn de toezicht- en controlesystemen op het beleidsterrein „Ondernemingen”, hoofdzakelijk als gevolg van gebreken betreffende KP6, deels doeltreffend om fouten te voorkomen, dan wel te ontdekken en te corrigeren. |
| --- | --- |

b)

zijn de onderliggende betalingen bij de rekeningen over het per 31 december 2008 afgesloten begrotingsjaar voor de beleidsgroep „Economische en financiële zaken”, behalve de uitgaven voor het Zesde Kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling (KP6) in deze beleidsgroep, in alle materiële opzichten wettig en regelmatig. Bij deze beleidsgroep zijn de toezicht- en controlesystemen op het beleidsterrein „Ondernemingen”, hoofdzakelijk als gevolg van gebreken betreffende KP6, deels doeltreffend om fouten te voorkomen, dan wel te ontdekken en te corrigeren.

XI.   Naar het oordeel van de Rekenkamer bevatten de onderliggende betalingen bij de rekeningen over het per 31 december 2008 afgesloten begrotingsjaar voor de beleidsgroepen „Cohesie”, „Onderzoek, energie en vervoer” en „Externe steun, ontwikkeling en uitbreiding” fouten van materieel belang, zij het op verschillende niveaus. Bij de voornoemde beleidsgroepen, behalve „Cohesie”, zijn de toezicht- en controlesystemen deels doeltreffend om de vergoeding van overgedeclareerde of niet-subsidiabele kosten te voorkomen, dan wel te ontdekken en corrigeren. Bij de beleidsgroep „Cohesie” zijn de systemen van de lidstaten voor het corrigeren van tijdens nationale controles geconstateerde fouten in de meeste gevallen ten minste deels doeltreffend.

XII.   De Rekenkamer herhaalt dat ingewikkelde of onduidelijke rechtsvoorschriften (zoals subsidiabiliteitsregels) aanzienlijke invloed hebben op de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen bij de uitgaven in de beleidsgroepen „Landbouw en natuurlijke hulpbronnen”, met name Plattelandsontwikkeling, „Cohesie”, „Onderzoek, energie en vervoer” en „Economische en financiële zaken”, met name wat betreft de uitgaven van KP6.

XIII.   De Rekenkamer constateert verdere vooruitgang in de toezicht- en controlesystemen van de Commissie, met name wat betreft de impact van de punten van voorbehoud op de zekerheid die wordt gegeven in de verklaringen van de directeuren-generaal, en een grotere overeenkomst tussen die verklaringen en de bevindingen van de Rekenkamer. Toch merkt de Rekenkamer op dat de Commissie nog niet kan aantonen dat haar maatregelen ter verbetering van de toezicht- en controlesystemen het foutenrisico in de in de paragrafen X en XI genoemde beleidsgroepen en -activiteiten doeltreffend hebben beperkt.

24 september 2009

Vítor Manuel DA SILVA CALDEIRA

President

Europese Rekenkamer

12, rue Alcide De Gasperi, L-1615 Luxemburg

---

(1)  De „geconsolideerde financiële staten” omvatten de balans, de economische resultatenrekening, de tabel van de kasstromen, de staat van de mutaties in de nettoactiva en een overzicht van de grondslagen van financiële verslaglegging en andere toelichtingen (met verslaglegging per begrotingsterrein).

1

(2)  De „geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting” omvatten de geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting en een overzicht van de begrotingsbeginselen en andere toelichtingen.

2

(3)  Op het niveau van de Europese instellingen en organen omvat de leiding de leden van de instellingen, de directeuren van de agentschappen, de gedelegeerde en gesubdelegeerde ordonnateurs, de rekenplichtigen en de leidinggevenden van de financiële, audit- of controle-eenheden. Op het niveau van de lidstaten en de begunstigde staten omvat de leiding de ordonnateurs, de rekenplichtigen en de leidinggevenden van de betaalorganen, verklarende instanties en uitvoerende agentschappen.

3

(4)  De door de rekenplichtige van de Commissie vastgestelde boekhoudregels zijn afgeleid van de International Public Sector Accounting Standards (IPSAS), uitgebracht door de Internationale Federatie van Accountants of, bij gebreke daarvan, de International Accounting Standards (IAS)/International Financial Reporting Standards (IFRS), uitgebracht door de International Accounting Standards Board. Overeenkomstig het Financieel Reglement worden de „geconsolideerde financiële staten” over het begrotingsjaar 2008 opgesteld (zoals sinds het begrotingsjaar 2005 het geval is) op basis van deze door de rekenplichtige van de Commissie vastgestelde boekhoudregels, waarin de periodetoerekeningsbeginselen zijn aangepast aan de specifieke context van de Gemeenschappen, terwijl de „geconsolideerde verslagen over de uitvoering van de begroting” nog steeds hoofdzakelijk op kasstromen zijn gebaseerd.

4

(5)  Voordat de rekeningen door de instellingen worden goedgekeurd, tekenen de betrokken rekenplichtigen ze af, waarmee zij verklaren dat zij redelijke zekerheid hebben dat de rekeningen een getrouw beeld van de financiële situatie van de instelling geven (artikel 61 van het Financieel Reglement).

5

(6)  De jaarrekening wordt opgesteld door de respectieve directeuren en wordt, vergezeld van het oordeel van de betrokken raad van bestuur, de rekenplichtige van de Commissie toegezonden. Voorts tekenen de betrokken rekenplichtigen ze af, waarmee zij verklaren dat zij redelijke zekerheid hebben dat de rekeningen een getrouw beeld van de financiële situatie van de organen geven (artikel 61 van het Financieel Reglement).

6

---