# Iris Oifigiúil C 283/11 L

| | ISSN 1977-107X |
| --- | --- |
| Iris Oifigiúil
  an Aontais Eorpaigh | C 283 |
| | |
| An t-eagrán Gaeilge | Faisnéis agus Fógraí | 6611 Lúnasa 2023 |

ISSN 1977-107X

Iris Oifigiúil

an Aontais Eorpaigh

C 283

An t-eagrán Gaeilge

Faisnéis agus Fógraí

6611 Lúnasa 2023

---

| Clár | Leathanach |
| --- | --- |
| | |
| | PARLAIMINT NA hEORPA
  SEISIÚN 2022-2023Suíonna ón 13 go dtí an 16 Feabhra 2023TÉACSANNA ATÁ GLACTHA | 1 |

Clár

Leathanach

PARLAIMINT NA hEORPA
  SEISIÚN 2022-2023Suíonna ón 13 go dtí an 16 Feabhra 2023TÉACSANNA ATÁ GLACTHA

PARLAIMINT NA hEORPA

1

---

| | I   Rúin, moltaí agus tuairimí |
| --- | --- |
| | RÚIN |
| | Parlaimint na hEorpa |
| | Dé Céadaoin 15. Feabhra 2023 |
| 2023/C 283/01 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir le staid iar-Uachtarán na Seoirsia, Mikheil Saakashvili (2023/2543(RSP)) | 2 |
| 2023/C 283/02 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir le tosaíochtaí an Aontais Eorpaigh don 67ú seisiún de Choimisiún na Náisiún Aontaithe um Stádas na mBan (2022/2839(RSP)) | 3 |
| | Déardaoin 16. Feabhra 2023 |
| 2023/C 283/03 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le staid chosantóirí chearta an duine in Eswatini, go háirithe dúnmharú Thulani Maseko (2023/2551(RSP)) | 4 |
| 2023/C 283/04 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le foréigean i gcoinne ghníomhaithe an fhreasúra sa Ghuine Mheánchiorclach, go háirithe cás Julio Obama Mefuman (2023/2552(RSP)) | 5 |
| 2023/C 283/05 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le dhul in olcas dhálaí príosúnachta mídhaonna Alexey Navalny agus príosúnach polaitiúil eile le déanaí sa Rúis (2023/2553(RSP)) | 6 |
| 2023/C 283/06 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le straitéis AE chun borradh a chur faoin iomaíochas tionsclaíochta, faoin trádáil agus faoi phoist ardcháilíochta (2023/2513(RSP)) | 7 |
| 2023/C 283/07 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 ar Obair leantach a dhéanamh ar bhearta arna n-iarraidh ag Parlaimint na hEorpa chun sláine na n-institiúidí Eorpacha a neartú (2023/2571(RSP)) | 8 |
| 2023/C 283/08 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le comhlacht Eitice neamhspleách AE a bhunú (2023/2555(RSP)) | 9 |
| 2023/C 283/09 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le bliain amháin a bheith caite ó chuir an Rúis tús lena hionradh agus cogadh foghach i gcoinne na hÚcráine (2023/2558(RSP)) | 10 |
| 2023/C 283/10 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le Tuarascáil Bhliantúil an Bhainc Ceannais Eorpaigh, 2022 (2022/2037(INI)) | 16 |
| 2023/C 283/11 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le straitéis rothaíochta an AE a fhorbairt (2022/2909(RSP)) | 24 |
| 2023/C 283/12 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir leis an teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le hinfhaighteacht agus inacmhainneacht leasachán a áirithiú (2022/2982(RSP)) | 25 |

I   Rúin, moltaí agus tuairimí

RÚIN

Parlaimint na hEorpa

Dé Céadaoin 15. Feabhra 2023

2023/C 283/01

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir le staid iar-Uachtarán na Seoirsia, Mikheil Saakashvili (2023/2543(RSP))

2

2023/C 283/02

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir le tosaíochtaí an Aontais Eorpaigh don 67ú seisiún de Choimisiún na Náisiún Aontaithe um Stádas na mBan (2022/2839(RSP))

3

Déardaoin 16. Feabhra 2023

2023/C 283/03

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le staid chosantóirí chearta an duine in Eswatini, go háirithe dúnmharú Thulani Maseko (2023/2551(RSP))

4

2023/C 283/04

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le foréigean i gcoinne ghníomhaithe an fhreasúra sa Ghuine Mheánchiorclach, go háirithe cás Julio Obama Mefuman (2023/2552(RSP))

5

2023/C 283/05

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le dhul in olcas dhálaí príosúnachta mídhaonna Alexey Navalny agus príosúnach polaitiúil eile le déanaí sa Rúis (2023/2553(RSP))

6

2023/C 283/06

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le straitéis AE chun borradh a chur faoin iomaíochas tionsclaíochta, faoin trádáil agus faoi phoist ardcháilíochta (2023/2513(RSP))

7

2023/C 283/07

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 ar Obair leantach a dhéanamh ar bhearta arna n-iarraidh ag Parlaimint na hEorpa chun sláine na n-institiúidí Eorpacha a neartú (2023/2571(RSP))

8

2023/C 283/08

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le comhlacht Eitice neamhspleách AE a bhunú (2023/2555(RSP))

9

2023/C 283/09

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le bliain amháin a bheith caite ó chuir an Rúis tús lena hionradh agus cogadh foghach i gcoinne na hÚcráine (2023/2558(RSP))

10

2023/C 283/10

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le Tuarascáil Bhliantúil an Bhainc Ceannais Eorpaigh, 2022 (2022/2037(INI))

16

2023/C 283/11

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le straitéis rothaíochta an AE a fhorbairt (2022/2909(RSP))

24

2023/C 283/12

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir leis an teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le hinfhaighteacht agus inacmhainneacht leasachán a áirithiú (2022/2982(RSP))

25

---

| | III   Gníomhartha ullmhúcháin |
| --- | --- |
| | Parlaimint na hEorpa |
| | Dé Máirt 14. Feabhra 2023 |
| 2023/C 283/13 | Cinneadh ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 maidir le leasú a dhéanamh ar chinneadh an 10 Márta 2022 maidir le coiste speisialta um an trasnaíocht eachtrach ar na próisis dhaonlathacha uile san Aontas Eorpach a chur ar bun, lena n-áirítear bréagaisnéis (INGE 2), agus teideal agus freagrachtaí an choiste sin a choigeartú (2023/2566(RSO)) | 26 |
| 2023/C 283/14 | Cinneadh ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar fhochoiste um sláinte phoiblí a chur ar bun (2023/2565(RSO)) | 27 |
| 2023/C 283/15 | P9_TA(2023)0032Cearta an Aontais i bhforfheidhmiú agus i gcur chun feidhme an Chomhaontaithe um Tharraingt Siar na Ríochta Aontaithe agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Ríocht AontaitheRún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos rialacha maidir le feidhmiú chearta an Aontais i ndáil le cur chun feidhme agus forfheidhmiú an Chomhaontaithe maidir le Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann a bheith ag tarraingt siar as an Aontas Eorpach agus as an gComhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach, de pháirt, agus Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann, den pháirt eile (COM(2022)0089 – C9-0059/2022 – 2022/0068(COD))P9_TC1-COD(2022)0068Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos rialacha maidir le feidhmiú chearta an Aontais i ndáil le cur chun feidhme agus forfheidhmiú an Chomhaontaithe maidir le Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann a bheith ag tarraingt siar as an Aontas Eorpach agus as an gComhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach, de pháirt, agus Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann, den pháirt eile | 28 |
| 2023/C 283/16 | P9_TA(2023)0033Clár an Aontais um Nascacht Shlán 2023-2027Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear Clár an Aontais um Nascacht Shlán le haghaidh na tréimhse 2023-2027 (COM(2022)0057 – C9-0045/2022 – 2022/0039(COD)P9_TC1-COD(2022)0039Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear Clár an Aontais um Nascacht Shlán le haghaidh na tréimhse 2023-2027 | 29 |
| 2023/C 283/17 | Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le cur i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine maidir le forfheidhmiú an dlí i dtaca le foraoisí, rialachas agus trádáil i dtáirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach (09272/2022 – C9-0432/2022 – 2022/0142(NLE)) | 31 |
| 2023/C 283/18 | Rún neamhreachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle i dtaca le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (09272/2022 – C9-0432/2022 – 2022/0142M(NLE)) | 32 |
| 2023/C 283/19 | P9_TA(2023)0036Caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachtaRún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/241 a mhéid a bhaineann sé le caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachta agus lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/1060, Rialachán (AE) 2021/2115, Treoir 2003/87/CE agus Cinneadh (AE) 2015/1814 (COM(2022)0231 – C9-0183/2022 – 2022/0164(COD))P9_TC1-COD(2022)0164Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/241 a mhéid a bhaineann le caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachta agus lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) 2021/1060 agus (AE) 2021/1755 agus Treoir 2003/87/CE | 37 |
| 2023/C 283/20 | Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh treoir ón gComhairle lena leagtar síos socruithe sonracha a bhaineann leis an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa a fheidhmiú do shaoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (athmhúnlú) (COM(2021)0732 – C9-0021/2022 – 2021/0372(CNS)) | 39 |
| 2023/C 283/21 | Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh treoir ón gComhairle lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha ag saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (athmhúnlú) (COM(2021)0733 – C9-0022/2022 – 2021/0373(CNS)) | 63 |
| 2023/C 283/22 | P9_TA(2023)0039Caighdeáin astaíochtaí CO2 do ghluaisteáin agus do veaineannaRún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2019/631 a mhéid a bhaineann leis na caighdeáin feidhmíochta maidir le hastaíochtaí CO2 a láidriú do ghluaisteáin nua paisinéirí agus d’fheithiclí tráchtála éadroma i gcomhréir le huaillmhian aeráide mhéadaithe an Aontais (COM(2021)0556 – C9-0322/2021 – 2021/0197(COD))P9_TC1-COD(2021)0197Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2019/631 a mhéid a bhaineann leis na caighdeáin feidhmíochta maidir le hastaíochtaí CO2 a láidriú do ghluaisteáin nua paisinéirí agus d’fheithiclí tráchtála éadroma nua i gcomhréir le huaillmhian aeráide mhéadaithe an Aontais | 90 |
| | Dé Céadaoin 15. Feabhra 2023 |
| 2023/C 283/23 | P9_TA(2023)0040Leasuithe ar an Rialachán maidir le Cistí Infheistíochta Fadtéarmaí Eorpacha (ELTIFanna)Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/760 a mhéid a bhaineann le raon feidhme sócmhainní agus infheistíochtaí incháilithe, ceanglais maidir le comhdhéanamh agus éagsúlú punainne, iasachtaíocht airgid thirim agus rialacha ciste eile a mhéid a bhaineann le ceanglais a bhaineann le húdarú, beartais infheistíochta agus coinníollacha oibriúcháin cistí infheistíochta fadtéarmaí Eorpacha (COM(2021)0722 – C9-0435/2021 – 2021/0377(COD))PC_TC1-COD(2021)0377Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 15 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/760 a mhéid a bhaineann leis na ceanglais a bhaineann le beartais infheistíochta agus coinníollacha oibriúcháin cistí infheistíochta fadtéarmacha Eorpacha agus a mhéid a bhaineann le raon feidhme sócmhainní infheistíochta incháilithe, na ceanglais maidir le comhdhéanamh agus éagsúlú punainne, agus iasachtaíocht airgid thirim agus rialacha ciste eile | 91 |
| 2023/C 283/24 | Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Macadóine Thuaidh maidir le gníomhaíochtaí oibríochtúla arna ndéanamh ag an nGníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta i bPoblacht na Macadóine Thuaidh (12895/2022 – C9-0369/2022 – 2022/0301(NLE)) | 92 |
| 2023/C 283/25 | Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir leis an dréachtchinneadh ón gComhairle lena n-údaraítear donPholainn an leasú ar an gCoinbhinsiún um Chaomhnú agus um Bainistiú Acmhainní Mangach i Muir Bheiring Láir a dhaingniú, ar mhaithe leis an Aontas Eorpach (10918/2022 – C9-0293/2022 – 2022/0177(NLE)) | 93 |
| 2023/C 283/26 | Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích, thar ceann an Aontais Eorpaigh agus a Bhallstáit, an Phrótacail a ghabhann leis an gComhaontú Comhair maidir le Córas Domhanda Sibhialta um Loingseoireacht Satailíte (GNSS) idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Cóiré, den pháirt eile, chun aontachas Phoblacht na Bulgáire, Phoblacht na Cróite agus na Rómáine leis an Aontas Eorpach a chur san áireamh (06739/2019 – C9-0366/2022 – 2018/0429(NLE)) | 94 |
| 2023/C 283/27 | Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh Rialachán ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/2085 lena mbunaítear na Comhghnóthais faoi Fís Eorpach, a mhéid a bhaineann leis an gComhghnóthas um Shliseanna (COM(2022)0047 – C9-0113/2022 – 2022/0033(NLE)) | 95 |
| 2023/C 283/28 | Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar na dréachtfhorálacha cur chun feidhme do Reacht an Ombudsman Eorpaigh (N9-0065/2022 – C9-0338/2022 – 2022/0903(NLE)) | 105 |
| 2023/C 283/29 | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra ón gCoimisiún le haghaidh cinneadh ón gComhairle maidir le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac a bheith á thabhairt i gcrích ag an Aontas Eorpach (COM(2016)0109 – 2016/0062R(NLE)) | 112 |
| | Déardaoin 16. Feabhra 2023 |
| 2023/C 283/30 | P9_TA(2023)0052Forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áiritheRún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialacháin (AE) 2017/745 agus (AE) 2017/746 a mhéid a bhaineann leis na forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áirithe (COM(2023)0010 – C9-0003/2023 – 2023/0005(COD))P9_TC1-COD(2023)0005Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 16 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialacháin (AE) 2017/745 agus (AE) 2017/746 a mhéid a bhaineann leis na forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áirithe | 126 |

III   Gníomhartha ullmhúcháin

Parlaimint na hEorpa

Dé Máirt 14. Feabhra 2023

2023/C 283/13

Cinneadh ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 maidir le leasú a dhéanamh ar chinneadh an 10 Márta 2022 maidir le coiste speisialta um an trasnaíocht eachtrach ar na próisis dhaonlathacha uile san Aontas Eorpach a chur ar bun, lena n-áirítear bréagaisnéis (INGE 2), agus teideal agus freagrachtaí an choiste sin a choigeartú (2023/2566(RSO))

26

2023/C 283/14

Cinneadh ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar fhochoiste um sláinte phoiblí a chur ar bun (2023/2565(RSO))

27

2023/C 283/15

P9_TA(2023)0032Cearta an Aontais i bhforfheidhmiú agus i gcur chun feidhme an Chomhaontaithe um Tharraingt Siar na Ríochta Aontaithe agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Ríocht AontaitheRún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos rialacha maidir le feidhmiú chearta an Aontais i ndáil le cur chun feidhme agus forfheidhmiú an Chomhaontaithe maidir le Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann a bheith ag tarraingt siar as an Aontas Eorpach agus as an gComhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach, de pháirt, agus Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann, den pháirt eile (COM(2022)0089 – C9-0059/2022 – 2022/0068(COD))P9_TC1-COD(2022)0068Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos rialacha maidir le feidhmiú chearta an Aontais i ndáil le cur chun feidhme agus forfheidhmiú an Chomhaontaithe maidir le Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann a bheith ag tarraingt siar as an Aontas Eorpach agus as an gComhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach, de pháirt, agus Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann, den pháirt eile

28

2023/C 283/16

P9_TA(2023)0033Clár an Aontais um Nascacht Shlán 2023-2027Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear Clár an Aontais um Nascacht Shlán le haghaidh na tréimhse 2023-2027 (COM(2022)0057 – C9-0045/2022 – 2022/0039(COD)P9_TC1-COD(2022)0039Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear Clár an Aontais um Nascacht Shlán le haghaidh na tréimhse 2023-2027

29

2023/C 283/17

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le cur i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine maidir le forfheidhmiú an dlí i dtaca le foraoisí, rialachas agus trádáil i dtáirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach (09272/2022 – C9-0432/2022 – 2022/0142(NLE))

31

2023/C 283/18

Rún neamhreachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle i dtaca le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (09272/2022 – C9-0432/2022 – 2022/0142M(NLE))

32

2023/C 283/19

P9_TA(2023)0036Caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachtaRún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/241 a mhéid a bhaineann sé le caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachta agus lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/1060, Rialachán (AE) 2021/2115, Treoir 2003/87/CE agus Cinneadh (AE) 2015/1814 (COM(2022)0231 – C9-0183/2022 – 2022/0164(COD))P9_TC1-COD(2022)0164Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/241 a mhéid a bhaineann le caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachta agus lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) 2021/1060 agus (AE) 2021/1755 agus Treoir 2003/87/CE

37

2023/C 283/20

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh treoir ón gComhairle lena leagtar síos socruithe sonracha a bhaineann leis an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa a fheidhmiú do shaoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (athmhúnlú) (COM(2021)0732 – C9-0021/2022 – 2021/0372(CNS))

39

2023/C 283/21

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh treoir ón gComhairle lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha ag saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (athmhúnlú) (COM(2021)0733 – C9-0022/2022 – 2021/0373(CNS))

63

2023/C 283/22

P9_TA(2023)0039Caighdeáin astaíochtaí CO2 do ghluaisteáin agus do veaineannaRún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2019/631 a mhéid a bhaineann leis na caighdeáin feidhmíochta maidir le hastaíochtaí CO2 a láidriú do ghluaisteáin nua paisinéirí agus d’fheithiclí tráchtála éadroma i gcomhréir le huaillmhian aeráide mhéadaithe an Aontais (COM(2021)0556 – C9-0322/2021 – 2021/0197(COD))P9_TC1-COD(2021)0197Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2019/631 a mhéid a bhaineann leis na caighdeáin feidhmíochta maidir le hastaíochtaí CO2 a láidriú do ghluaisteáin nua paisinéirí agus d’fheithiclí tráchtála éadroma nua i gcomhréir le huaillmhian aeráide mhéadaithe an Aontais

2

2

2

90

Dé Céadaoin 15. Feabhra 2023

2023/C 283/23

P9_TA(2023)0040Leasuithe ar an Rialachán maidir le Cistí Infheistíochta Fadtéarmaí Eorpacha (ELTIFanna)Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/760 a mhéid a bhaineann le raon feidhme sócmhainní agus infheistíochtaí incháilithe, ceanglais maidir le comhdhéanamh agus éagsúlú punainne, iasachtaíocht airgid thirim agus rialacha ciste eile a mhéid a bhaineann le ceanglais a bhaineann le húdarú, beartais infheistíochta agus coinníollacha oibriúcháin cistí infheistíochta fadtéarmaí Eorpacha (COM(2021)0722 – C9-0435/2021 – 2021/0377(COD))PC_TC1-COD(2021)0377Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 15 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/760 a mhéid a bhaineann leis na ceanglais a bhaineann le beartais infheistíochta agus coinníollacha oibriúcháin cistí infheistíochta fadtéarmacha Eorpacha agus a mhéid a bhaineann le raon feidhme sócmhainní infheistíochta incháilithe, na ceanglais maidir le comhdhéanamh agus éagsúlú punainne, agus iasachtaíocht airgid thirim agus rialacha ciste eile

ceanglais a bhaineann le beartais infheistíochta agus coinníollacha oibriúcháin cistí infheistíochta fadtéarmacha Eorpacha agus

infheistíochta

agus

91

2023/C 283/24

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Macadóine Thuaidh maidir le gníomhaíochtaí oibríochtúla arna ndéanamh ag an nGníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta i bPoblacht na Macadóine Thuaidh (12895/2022 – C9-0369/2022 – 2022/0301(NLE))

92

2023/C 283/25

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir leis an dréachtchinneadh ón gComhairle lena n-údaraítear donPholainn an leasú ar an gCoinbhinsiún um Chaomhnú agus um Bainistiú Acmhainní Mangach i Muir Bheiring Láir a dhaingniú, ar mhaithe leis an Aontas Eorpach (10918/2022 – C9-0293/2022 – 2022/0177(NLE))

93

2023/C 283/26

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích, thar ceann an Aontais Eorpaigh agus a Bhallstáit, an Phrótacail a ghabhann leis an gComhaontú Comhair maidir le Córas Domhanda Sibhialta um Loingseoireacht Satailíte (GNSS) idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Cóiré, den pháirt eile, chun aontachas Phoblacht na Bulgáire, Phoblacht na Cróite agus na Rómáine leis an Aontas Eorpach a chur san áireamh (06739/2019 – C9-0366/2022 – 2018/0429(NLE))

94

2023/C 283/27

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh Rialachán ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/2085 lena mbunaítear na Comhghnóthais faoi Fís Eorpach, a mhéid a bhaineann leis an gComhghnóthas um Shliseanna (COM(2022)0047 – C9-0113/2022 – 2022/0033(NLE))

95

2023/C 283/28

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar na dréachtfhorálacha cur chun feidhme do Reacht an Ombudsman Eorpaigh (N9-0065/2022 – C9-0338/2022 – 2022/0903(NLE))

105

2023/C 283/29

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra ón gCoimisiún le haghaidh cinneadh ón gComhairle maidir le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac a bheith á thabhairt i gcrích ag an Aontas Eorpach (COM(2016)0109 – 2016/0062R(NLE))

112

Déardaoin 16. Feabhra 2023

2023/C 283/30

P9_TA(2023)0052Forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áiritheRún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialacháin (AE) 2017/745 agus (AE) 2017/746 a mhéid a bhaineann leis na forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áirithe (COM(2023)0010 – C9-0003/2023 – 2023/0005(COD))P9_TC1-COD(2023)0005Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 16 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialacháin (AE) 2017/745 agus (AE) 2017/746 a mhéid a bhaineann leis na forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áirithe

in vitro

in vitro

126

---

| GA | |
| --- | --- |

GA

---

11.8.2023

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/1 |
| --- | --- | --- | --- |

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/1

---

PARLAIMINT NA hEORPA

SEISIÚN 2022-2023

Suíonna ón 13 go dtí an 16 Feabhra 2023

TÉACSANNA ATÁ GLACTHA

---

I Rúin, moltaí agus tuairimí

RÚIN

Parlaimint na hEorpa

Dé Céadaoin 15. Feabhra 2023

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/2 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/2

---

P9_TA(2023)0046

Staid iar-Uachtarán na Seoirsia, Mikheil Saakashvili

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir le staid iar-Uachtarán na Seoirsia, Mikheil Saakashvili (2023/2543(RSP))

(2023/C 283/01)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/3 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/3

---

P9_TA(2023)0048

Tosaíochtaí an Aontais Eorpaigh don 67ú seisiún de Choimisiún na Náisiún Aontaithe um Stádas na mBan

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir le tosaíochtaí an Aontais Eorpaigh don 67ú seisiún de Choimisiún na Náisiún Aontaithe um Stádas na mBan (2022/2839(RSP))

(2023/C 283/02)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

Déardaoin 16. Feabhra 2023

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/4 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/4

---

P9_TA(2023)0049

Staid chosantóirí chearta an duine in Eswatini, go háirithe dúnmharú Thulani Maseko

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le staid chosantóirí chearta an duine in Eswatini, go háirithe dúnmharú Thulani Maseko (2023/2551(RSP))

(2023/C 283/03)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/5 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/5

---

P9_TA(2023)0050

Foréigean i gcoinne ghníomhaithe an fhreasúra sa Ghuine Mheánchiorclach, go háirithe cás Julio Obama Mefuman

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le foréigean i gcoinne ghníomhaithe an fhreasúra sa Ghuine Mheánchiorclach, go háirithe cás Julio Obama Mefuman (2023/2552(RSP))

(2023/C 283/04)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/6 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/6

---

P9_TA(2023)0051

Dul in olcas dhálaí príosúnachta mídhaonna Alexey Navalny agus príosúnach polaitiúil eile le déanaí sa Rúis

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le dhul in olcas dhálaí príosúnachta mídhaonna Alexey Navalny agus príosúnach polaitiúil eile le déanaí sa Rúis (2023/2553(RSP))

(2023/C 283/05)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/7 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/7

---

P9_TA(2023)0053

Straitéis AE chun borradh a chur faoin iomaíochas tionsclaíochta, faoin trádáil agus faoi phoist ardcháilíochta

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le straitéis AE chun borradh a chur faoin iomaíochas tionsclaíochta, faoin trádáil agus faoi phoist ardcháilíochta (2023/2513(RSP))

(2023/C 283/06)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/8 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/8

---

P9_TA(2023)0054

Obair leantach a dhéanamh ar bhearta arna n-iarraidh ag Parlaimint na hEorpa chun sláine na n-institiúidí Eorpacha a neartú

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 ar Obair leantach a dhéanamh ar bhearta arna n-iarraidh ag Parlaimint na hEorpa chun sláine na n-institiúidí Eorpacha a neartú (2023/2571(RSP))

(2023/C 283/07)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/9 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/9

---

P9_TA(2023)0055

Comhlacht Eitice neamhspleách AE a bhunú

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le comhlacht Eitice neamhspleách AE a bhunú (2023/2555(RSP))

(2023/C 283/08)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/10 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/10

---

P9_TA(2023)0056

Bliain amháin tar éis ionradh agus chogadh foghach na Rúise i gcoinne na hÚcráine

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le bliain amháin a bheith caite ó chuir an Rúis tús lena hionradh agus cogadh foghach i gcoinne na hÚcráine (2023/2558(RSP))

(2023/C 283/09)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint do na rúin uaithi roimhe seo maidir leis an Úcráin agus an Rúis, go háirithe ó mhí Feabhra 2022 nuair a tháinig géarú ar chogadh na Rúise i gcoinne na hÚcráine, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do na rúin uaithi roimhe seo maidir leis an Úcráin agus an Rúis, go háirithe ó mhí Feabhra 2022 nuair a tháinig géarú ar chogadh na Rúise i gcoinne na hÚcráine,

| — | ag féachaint don Chomhaontú Comhlachais idir an tAontas Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt amháin, agus an Úcráin, den pháirt eile (1), agus don Limistéar Domhain agus Cuimsitheach Saorthrádála idir an tAontas agus an Úcráin a ghabhann leis an gComhaontú Comhlachais sin, a síníodh in 2014, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don Chomhaontú Comhlachais idir an tAontas Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt amháin, agus an Úcráin, den pháirt eile (1), agus don Limistéar Domhain agus Cuimsitheach Saorthrádála idir an tAontas agus an Úcráin a ghabhann leis an gComhaontú Comhlachais sin, a síníodh in 2014,

| — | ag féachaint do Chairt na Náisiún Aontaithe, do Choinbhinsiúin na Háige, do Choinbhinsiúin na Ginéive agus do na prótacail bhreise a ghabhann leo agus do Reacht na Róimhe den Chúirt Choiriúil Idirnáisiúnta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Chairt na Náisiún Aontaithe, do Choinbhinsiúin na Háige, do Choinbhinsiúin na Ginéive agus do na prótacail bhreise a ghabhann leo agus do Reacht na Róimhe den Chúirt Choiriúil Idirnáisiúnta,

| — | ag féachaint don iarratas ar bhallraíocht san Aontas ón Úcráin an 28 Feabhra 2022, agus don stádas mar iarrthóir a dheonaigh an Chomhairle Eorpach an 23 Meitheamh 2022 ina dhiaidh sin, bunaithe ar mheasúnú dearfach a rinne an Coimisiún agus i gcomhréir leis na tuairimí a chuir Parlaimint na hEorpa in iúl, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don iarratas ar bhallraíocht san Aontas ón Úcráin an 28 Feabhra 2022, agus don stádas mar iarrthóir a dheonaigh an Chomhairle Eorpach an 23 Meitheamh 2022 ina dhiaidh sin, bunaithe ar mheasúnú dearfach a rinne an Coimisiún agus i gcomhréir leis na tuairimí a chuir Parlaimint na hEorpa in iúl,

| — | ag féachaint don ráiteas comhpháirteach tar éis an 24ú cruinniú mullaigh idir AE agus an Úcráin, an 3 Feabhra 2023, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don ráiteas comhpháirteach tar éis an 24ú cruinniú mullaigh idir AE agus an Úcráin, an 3 Feabhra 2023,

| — | ag féachaint do chonclúidí ón gComhairle Eorpach an 9 Feabhra 2023, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do chonclúidí ón gComhairle Eorpach an 9 Feabhra 2023,

| — | ag féachaint don óráid a thug Uachtarán na hÚcráine, Volodymyr Zelenskyy, nuair a thug sé cuairt ar an bParlaimint an 9 Feabhra 2023, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don óráid a thug Uachtarán na hÚcráine, Volodymyr Zelenskyy, nuair a thug sé cuairt ar an bParlaimint an 9 Feabhra 2023,

| — | ag féachaint do Riail 132(2) agus (4) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 132(2) agus (4) dá Rialacha Nós Imeachta,

| A. | de bhrí go bhfuil cogadh foghach neamhdhleathach, gan chúis agus gan údar ar bun ag an Rúis i gcoinne na hÚcráine ón 24 Feabhra 2022 i leith; de bhrí gur sárú follasach agus mínáireach ar Chairt na Náisiún Aontaithe agus ar bhunphrionsabail an dlí idirnáisiúnta é an cogadh foghach sin; de bhrí gur fhulaing an Úcráin ó fhogha na Rúise ó bhris agóidí amach i mí na Samhna 2013 i gcoinne chinneadh an uachtaráin a bhí ann ag an am síniú an Chomhaontaithe Comhlachais idir an tAontas agus an Úcráin a chur ar fionraí; de bhrí go bhfuil na gníomhaíochtaí atá á ndéanamh ag an Rúis san Úcráin le bliain anuas fós ag bagairt ar an tsíocháin agus ar an tslándáil san Eoraip agus ar fud an domhain; |
| --- | --- |

A.

de bhrí go bhfuil cogadh foghach neamhdhleathach, gan chúis agus gan údar ar bun ag an Rúis i gcoinne na hÚcráine ón 24 Feabhra 2022 i leith; de bhrí gur sárú follasach agus mínáireach ar Chairt na Náisiún Aontaithe agus ar bhunphrionsabail an dlí idirnáisiúnta é an cogadh foghach sin; de bhrí gur fhulaing an Úcráin ó fhogha na Rúise ó bhris agóidí amach i mí na Samhna 2013 i gcoinne chinneadh an uachtaráin a bhí ann ag an am síniú an Chomhaontaithe Comhlachais idir an tAontas agus an Úcráin a chur ar fionraí; de bhrí go bhfuil na gníomhaíochtaí atá á ndéanamh ag an Rúis san Úcráin le bliain anuas fós ag bagairt ar an tsíocháin agus ar an tslándáil san Eoraip agus ar fud an domhain;

| B. | de bhrí go bhfuil ionsaithe gan idirdhealú déanta ag fórsaí na Rúise ar cheantair chónaithe agus ar bhonneagar sibhialta; de bhrí gur dúnmharaíodh na mílte sibhialtach, lena n-áirítear na céadta leanaí, cheana féin agus go ndearnadh go leor eile díobh a chéasadh, a chiapadh, a fhuadach nó a easáitiú le lámh láidir nó go ndearnadh ionsaí gnéis orthu; de bhrí go bhfuil neamhaird iomlán á tabhairt ar an dlí daonnúil idirnáisiúnta leis an iompar mídhaonnachtúil sin ó fhórsaí na Rúise agus óna seach-ionadaithe; de bhrí, an 30 Meán Fómhair 2022, go ndearna an Rúis a hionghabháil ar réigiúin Donetsk, Kherson, Luhansk agus Zaporizhzhia san Úcráin, atá faoi fhorghabháil i bpáirt ag an Rúis, a dhearbhú go haontaobhach, sa bhreis ar an ionghabháil a rinne sí roimhe sin ar leithinis na Crimé; de bhrí gur áiríodh oll-ainghníomhartha san iarracht a rinne an Rúis codanna den Úcráin atá faoi fhorghabháil a ghlanadh go heitneach; de bhrí go bhfuil sé mar aidhm ag an Rúis féiniúlacht náisiúnta na hÚcráine a scriosadh agus cultúr agus státacht na hÚcráine a scriosadh; |
| --- | --- |

B.

de bhrí go bhfuil ionsaithe gan idirdhealú déanta ag fórsaí na Rúise ar cheantair chónaithe agus ar bhonneagar sibhialta; de bhrí gur dúnmharaíodh na mílte sibhialtach, lena n-áirítear na céadta leanaí, cheana féin agus go ndearnadh go leor eile díobh a chéasadh, a chiapadh, a fhuadach nó a easáitiú le lámh láidir nó go ndearnadh ionsaí gnéis orthu; de bhrí go bhfuil neamhaird iomlán á tabhairt ar an dlí daonnúil idirnáisiúnta leis an iompar mídhaonnachtúil sin ó fhórsaí na Rúise agus óna seach-ionadaithe; de bhrí, an 30 Meán Fómhair 2022, go ndearna an Rúis a hionghabháil ar réigiúin Donetsk, Kherson, Luhansk agus Zaporizhzhia san Úcráin, atá faoi fhorghabháil i bpáirt ag an Rúis, a dhearbhú go haontaobhach, sa bhreis ar an ionghabháil a rinne sí roimhe sin ar leithinis na Crimé; de bhrí gur áiríodh oll-ainghníomhartha san iarracht a rinne an Rúis codanna den Úcráin atá faoi fhorghabháil a ghlanadh go heitneach; de bhrí go bhfuil sé mar aidhm ag an Rúis féiniúlacht náisiúnta na hÚcráine a scriosadh agus cultúr agus státacht na hÚcráine a scriosadh;

| C. | de bhrí gur easáitíodh na milliúin Úcránach laistigh den Úcráin agus lasmuigh di, tar éis dóibh teitheadh ó fhogha na Rúise; de bhrí go leanfaidh fogha leanúnach na Rúise i gcoinne na hÚcráine de bheith ag cur iallach ar dhaoine teitheadh óna dtithe; de bhrí go bhfágfaidh coireanna cogaidh na Rúise glúin de leanaí na hÚcráine faoi thráma agus na milliúin sibhialtach agus pearsanra míleata Úcránach a mbeidh cóireáil de dhíth orthu de dheasca anacair mheabhrach, dúlagair, imní agus neamhord struis iarthrámaigh; |
| --- | --- |

C.

de bhrí gur easáitíodh na milliúin Úcránach laistigh den Úcráin agus lasmuigh di, tar éis dóibh teitheadh ó fhogha na Rúise; de bhrí go leanfaidh fogha leanúnach na Rúise i gcoinne na hÚcráine de bheith ag cur iallach ar dhaoine teitheadh óna dtithe; de bhrí go bhfágfaidh coireanna cogaidh na Rúise glúin de leanaí na hÚcráine faoi thráma agus na milliúin sibhialtach agus pearsanra míleata Úcránach a mbeidh cóireáil de dhíth orthu de dheasca anacair mheabhrach, dúlagair, imní agus neamhord struis iarthrámaigh;

| D. | de bhrí, le saoradh chríocha de chuid na hÚcráine, gur thángthas ar fhianaise ollmhór de sháruithe struchtúracha agus forleathana ar chearta an duine agus coireanna cogaidh a bheith déanta ag fórsaí na Rúise agus ag a seach-ionadaithe, amhail básuithe achomair agus adhlacthaí in olluaigheanna, éigniú agus cineálacha eile foréigin ghnéasaigh, céasadh, sibhialtaigh a úsáid mar sciatha daonna, easáitiú éigeantais sibhialtach (lena n-áirítear leanaí) go dtí an Rúis, éiceachórais a scriosadh, airm phléascacha a úsáid a bhfuil éifeachtaí ar limistéir fhorleathana acu, lena n-áirítear cnuasmhuinisin neamhdhleathacha i limistéir dhlúthdhaonra, agus scriosadh spriocdhírithe an bhonneagair shibhialtaigh, lena n-áirítear ospidéil, tithe agus scoileanna; |
| --- | --- |

D.

de bhrí, le saoradh chríocha de chuid na hÚcráine, gur thángthas ar fhianaise ollmhór de sháruithe struchtúracha agus forleathana ar chearta an duine agus coireanna cogaidh a bheith déanta ag fórsaí na Rúise agus ag a seach-ionadaithe, amhail básuithe achomair agus adhlacthaí in olluaigheanna, éigniú agus cineálacha eile foréigin ghnéasaigh, céasadh, sibhialtaigh a úsáid mar sciatha daonna, easáitiú éigeantais sibhialtach (lena n-áirítear leanaí) go dtí an Rúis, éiceachórais a scriosadh, airm phléascacha a úsáid a bhfuil éifeachtaí ar limistéir fhorleathana acu, lena n-áirítear cnuasmhuinisin neamhdhleathacha i limistéir dhlúthdhaonra, agus scriosadh spriocdhírithe an bhonneagair shibhialtaigh, lena n-áirítear ospidéil, tithe agus scoileanna;

| E. | de bhrí go bhfuil mná agus cailíní go háirithe i mbaol le linn géarchéimeanna daonnúla agus easáitithe, ós rud é go leanann siad, ar mhéid díréireach, de bheith buailte ag an bhforéigean inscnebhunaithe; |
| --- | --- |

E.

de bhrí go bhfuil mná agus cailíní go háirithe i mbaol le linn géarchéimeanna daonnúla agus easáitithe, ós rud é go leanann siad, ar mhéid díréireach, de bheith buailte ag an bhforéigean inscnebhunaithe;

| F. | de bhrí gur chruthaigh imshuí na Rúise ar onnmhairí gráin na hÚcráine le bliain anuas baol gorta do na milliúin daoine laistigh den Úcráin agus lasmuigh di, agus a chuirfeadh Holodomor i gcuimhne do dhaoine; |
| --- | --- |

F.

de bhrí gur chruthaigh imshuí na Rúise ar onnmhairí gráin na hÚcráine le bliain anuas baol gorta do na milliúin daoine laistigh den Úcráin agus lasmuigh di, agus a chuirfeadh Holodomor i gcuimhne do dhaoine;

| G. | de bhrí go léiríonn cogadh foghach na Rúise a dearcadh coilíneach i leith a comharsana; de bhrí, fad is a bheidh an Rúis fós ina stát impiriúil, go leanfaidh sí dá hiarrachtaí an tsíorbhagairt ionsaithe ar mhór-roinn na hEorpa, a choinneáil ar bun; de bhrí gur aithin go leor gníomhaithe idirnáisiúnta gur státurraitheoir na sceimhlitheoireachta í an Rúis agus go bhfuil sí ina stát a úsáideann modhanna sceimhlitheoireachta, agus gur cheart bearta nithiúla a ghlacadh dá bharr; |
| --- | --- |

G.

de bhrí go léiríonn cogadh foghach na Rúise a dearcadh coilíneach i leith a comharsana; de bhrí, fad is a bheidh an Rúis fós ina stát impiriúil, go leanfaidh sí dá hiarrachtaí an tsíorbhagairt ionsaithe ar mhór-roinn na hEorpa, a choinneáil ar bun; de bhrí gur aithin go leor gníomhaithe idirnáisiúnta gur státurraitheoir na sceimhlitheoireachta í an Rúis agus go bhfuil sí ina stát a úsáideann modhanna sceimhlitheoireachta, agus gur cheart bearta nithiúla a ghlacadh dá bharr;

| H. | de bhrí go bhfuil an Úcráin anois ina hiarrthóir aitheanta ar bhallraíocht san Aontas Eorpach agus go bhfuil tacaíocht ollmhór faighte aici i ngach réimse ón Aontas, lena n-áirítear tacaíocht mhíleata nárbh fhacthas riamh cheana; de bhrí gurb ionann an cúnamh foriomlán a gheall an tAontas Eorpach, a Bhallstáit agus institiúidí airgeadais Eorpacha don Úcráin ó mhí Feabhra 2022, agus EUR 67 mbilliún ar a laghad, lena n-áirítear cúnamh míleata; |
| --- | --- |

H.

de bhrí go bhfuil an Úcráin anois ina hiarrthóir aitheanta ar bhallraíocht san Aontas Eorpach agus go bhfuil tacaíocht ollmhór faighte aici i ngach réimse ón Aontas, lena n-áirítear tacaíocht mhíleata nárbh fhacthas riamh cheana; de bhrí gurb ionann an cúnamh foriomlán a gheall an tAontas Eorpach, a Bhallstáit agus institiúidí airgeadais Eorpacha don Úcráin ó mhí Feabhra 2022, agus EUR 67 mbilliún ar a laghad, lena n-áirítear cúnamh míleata;

| I. | de bhrí, in ainneoin fhogha na Rúise agus na staide socheacnamaíche forbhásaí, gur éirigh le Rialtas na hÚcráine rath éigin a bheith air maidir lena dhílárú leanúnach agus athchóirithe a bhaineann le daonlathú; |
| --- | --- |

I.

de bhrí, in ainneoin fhogha na Rúise agus na staide socheacnamaíche forbhásaí, gur éirigh le Rialtas na hÚcráine rath éigin a bheith air maidir lena dhílárú leanúnach agus athchóirithe a bhaineann le daonlathú;

| J. | de bhrí gurb é cogadh foghach na Rúise an choinbhleacht mhíleata is mó ar mhór-roinn na hEorpa ó dheireadh an Dara Cogadh Domhanda agus go léirítear leis an choimhlint atá ag dul i méid idir an t-údarásaíochas agus an daonlathas; |
| --- | --- |

J.

de bhrí gurb é cogadh foghach na Rúise an choinbhleacht mhíleata is mó ar mhór-roinn na hEorpa ó dheireadh an Dara Cogadh Domhanda agus go léirítear leis an choimhlint atá ag dul i méid idir an t-údarásaíochas agus an daonlathas;

| 1. | á athdhearbhú a dlúthpháirtíochta buanseasmhaí le muintir na hÚcráine agus le ceannaireacht na hÚcráine agus a tacaíocht do neamhspleáchas, ceannasacht agus iomláine chríochach na hÚcráine, laistigh dá teorainneacha a aithnítear go hidirnáisiúnta; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á athdhearbhú go gcáineann sí go láidir cogadh foghach neamhdhleathach, gan chúis agus gan údar na Rúise i gcoinne na hÚcráine chomh maith le rannpháirtíocht an réimis sa Bhealarúis; ag éileamh ar an Rúis agus a seachfhórsaí deireadh a chur le gach gníomhaíocht mhíleata, go háirithe na hionsaithe ar limistéir chónaithe agus ar bhonneagar sibhialtach, agus ag éileamh ar an Rúis gach fórsa míleata, seach-ionadaí agus trealamh míleata a tharraingt siar ó chríoch iomlán na hÚcráine a aithnítear go hidirnáisiúnta, deireadh a chur le hionnarbadh éigeantach shibhialtaigh na hÚcráine agus muintir na hÚcráine uile atá faoi choinneáil a scaoileadh saor; |
| --- | --- |

2.

| 3. | ag tabhairt ómós do mhuintir cróga na hÚcráine, buaiteoirí dlisteanacha Dhuais Sakharov um Shaoirse Smaointeoireachta 2023, a bhfuil a dtír, a gceannasacht, a neamhspleáchas agus a n-iomláine chríochach á gcosaint go misniúil acu, agus an tsaoirse, an daonlathas, an smacht reachta agus luachanna Eorpacha á gcosaint acu chomh maith i gcoinne réimeas brúidiúil, a fhéachann leis an mbonn a bhaint ónár ndaonlathas agus lenár n-Aontas a lagú agus a dheighilt; |
| --- | --- |

3.

| 4. | á chur in iúl go ndéanann sí comhbhrón ó chroí le teaghlaigh agus le muintir na gcosantóirí misniúla a thug a mbeatha chun an Úcráin agus a muintir, an tsaoirse agus an daonlathas a chosaint; á iarraidh go dtabharfadh an tAontas agus a Bhallstáit tacaíocht leanúnach agus tacaíocht mhéadaithe do chóireáil agus d’athshlánú chosantóirí gortaithe na hÚcráine; |
| --- | --- |

4.

| 5. | á chur in iúl go bhfuil rún daingean aici rannchuidiú le spiorad athléimneachta agus creidimh mhuintir na hÚcráine i dtodhchaí níos fearr a choimeád ina mbeidh an tsíocháin i réim san Úcráin agus san Eoraip, nach mbeidh aon chuid de chríoch na hÚcráine faoi fhorghabháil na Rúise agus nach mbraithfidh aon duine de mhuintir na hÚcráine ná saoránach eile go bhfuil siad faoi bhagairt nó faoi ionsaí i ngeall ar a mian maireachtáil faoi shíocháin, faoi shábháilteacht agus faoi rathúnas agus le hurraim do luachanna agus prionsabail na hEorpa; |
| --- | --- |

5.

| 6. | ag moladh na dlúthpháirtíochta a léirigh saoránaigh an Aontais, an tsochaí shibhialta, na Ballstáit agus an tAontas féin i leith na hÚcráine agus mhuintir na hÚcráine; ag tacú le síneadh leanúnach a chur leis an Treoir um Chosaint Shealadach (2) do dhaoine atá ag teitheadh ón Úcráin mar thoradh ar chogadh foghach na Rúise i gcoinne na hÚcráine; |
| --- | --- |

6.

| 7. | á chreidiúint go mbeidh ról ríthábhachtach ag toradh an chogaidh agus ag an seasamh a ghlac an comhphobal idirnáisiúnta maidir le tionchar a imirt ar ghníomhaíocht amach anseo ag réimis fhorlámhacha eile, atá ag breathnú go dlúth ar chúrsa an chogaidh; |
| --- | --- |

7.

| 8. | á chur i bhfios go láidir gurb é an príomhchuspóir atá ag an Úcráin an bua a bheith acu sa chogadh i gcoinne na Rúise, agus gurb éard atá i gceist leis sin ná fórsaí uile na Rúise, a hionadaithe agus a comhghuaillithe a thiomáint amach as críoch na hÚcráine a aithnítear go hidirnáisiúnta; á mheas nach féidir an cuspóir sin a bhaint amach ach amháin trí sholáthar gach cineál arm, gan eisceacht, chuig an Úcráin a mhéadú, ar soláthar é ar gá a bheith leanúnach, marthanach agus ag dul i méid go seasta; |
| --- | --- |

8.

| 9. | á éileamh go scoirfeadh an Rúise go buan de cheannasacht, neamhspleáchas agus iomláine chríochach na hÚcráine agus tíortha comharsanachta eile a shárú nó a bhagairt; á chur i bhfáth nach bhfuil fogha na Rúise teoranta don Úcráin, ós rud é go bhfuil tionchar díobhálach slándála agus eacnamaíoch aige ar thíortha uile Chomhpháirtíocht an Oirthir de chuid an Aontais, go háirithe Poblacht na Moldóive, atá ag tabhairt aghaidh i gcónaí ar dhúmhál polaitiúil na Rúise, ar bhagairtí slándála agus ar bhriogadh arb é is aidhm dóibh an rialtas a dhíchobhsú agus an bonn a bhaint ón daonlathas agus a chuireann bealach Eorpach na tíre i mbaol; ag tabhairt dá haire go ndearna Uachtarán Phoblacht na Moldóive, Maia Sandu, ráiteas le déanaí maidir leis an riosca a bhaineann le coup d’état sa tír; á iarraidh ar an Aontas agus ar a Bhallstáit leanúint de thacaíocht a thabhairt do Phoblacht na Moldóive, ós rud é go bhféadfadh a leochaileachtaí athléimneacht na hÚcráine a lagú agus difear a dhéanamh do shlándáil na hEorpa; á iarraidh ar an Aontas agus ar a Bhallstáit dlúthpháirtíocht agus comhar a chur chun cinn faoi Thionscnamh Chomhpháirtíocht an Oirthir de chuid AE, agus úsáid á baint as na hacmhainní uile is gá chun freagairt go leormhaith do bhagairtí atá ag teacht chun cinn agus chun cobhsaíocht agus rathúnas an réigiúin a áirithiú; |
| --- | --- |

9.

| 10. | á chur i bhfios go láidir nach mór an tUachtarán Putin, ceannairí eile na Rúise agus a gcomhghuaillithe sa Bhealarúis a phleanáil agus a thug na horduithe ábhartha chun tús a chur leis an gcogadh foghach seo i gcoinne na hÚcráine a thabhairt chun cuntais as coir an fhogha atá déanta acu; á áitiú thairis sin nach mór na comhchoirithe sin a chumasaíonn réimeas na Rúise a thabhairt chun cuntais freisin as a ról i gcogadh foghach na Rúise; |
| --- | --- |

10.

| 11. | ag athdhearbhú a hiarrata ar an gCoimisiún, ar Leas-Uachtarán an Choimisiúin/Ardionadaí an Aontais do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála (VP/HR) agus ar na Ballstáit tacú le cuntasacht as na coireanna a rinneadh le linn chogadh foghach na Rúise i gcoinne na hÚcráine, go háirithe coir an fhogha, coireanna cogaidh, coireanna in aghaidh an chine dhaonna agus cinedhíothú líomhnaithe; á athdhearbhú, dá bhrí sin, a hiarraidh ar an gCoimisiún, ar an Leas-Uachtarán/Ardionadaí agus ar na Ballstáit oibriú i gcomhar leis an Úcráin agus leis an gcomhphobal idirnáisiúnta chun binse speisialta a chur ar bun chun imscrúdú agus ionchúiseamh a dhéanamh ar choir an fhogha atá déanta ag ceannairí na Rúise agus a gcuid comhghuaillithe i gcoinne na hÚcráine; |
| --- | --- |

11.

| 12. | á iarraidh VP/HR, an tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí (SEGS) agus na Ballstáit agus a seirbhísí taidhleoireachta leanúint de bheith ag obair chomh dlúth agus chomh dian agus is féidir le comhpháirtithe idirnáisiúnta chun aontacht an chomhphobail idirnáisiúnta a mhéadú maidir le cogadh foghach na Rúise a cháineadh agus a chomhrac agus maidir le cuntasacht a bhunú i leith coireanna cogaidh, coireanna in aghaidh na daonnachta agus choir an fhogha; á athdhearbhú go dtacaíonn sí go hiomlán le hobair na Cúirte Coiriúla Idirnáisiúnta chun cuidiú le deireadh a chur le saoirse ó phionós do dhéantóirí na gcoireanna is tromchúisí ar cúis imní iad don chomhphobal idirnáisiúnta; |
| --- | --- |

12.

| 13. | ag cáineadh go neamhbhalbh úsáid an fhoréigin ghnéasaigh agus inscnebhunaithe mar arm cogaidh agus á chur i bhfáth gur coir chogaidh é sin; á iarraidh ar AE agus ar thíortha óstacha na mban agus na gcailíní a theith ón Úcráin rochtain ar sheirbhísí sláinte ghnéis agus sláinte atáirgthe agus na cearta a bhaineann leo a ráthú, go háirithe frithghiniúint éigeandála, lena n-áirítear do mharthanóirí éignithe, agus tacú le soláthar na seirbhísí sin san Úcráin; |
| --- | --- |

13.

| 14. | á chur i bhfios go láidir gur gá i gcónaí cabhair dhaonnúil a chur ar fáil don Úcráin, chomh maith le haghaidh a thabhairt ar riachtanais na milliún duine easáitithe ón Úcráin agus laistigh di, go háirithe iad siúd a bhaineann le grúpaí leochaileacha; á athdhearbhú go bhfuil athlonnú agus díbirt éigeantais leanaí ón Úcráin, lena n-áirítear leanaí ó institiúidí, chuig an Rúis agus go bhfuil a n-uchtú éigeantais ag teaghlaigh Rúiseacha ina sárú ar dhlí na hÚcráine agus ar an dlí idirnáisiúnta; á chur i bhfios go láidir gurb ionann leanaí de ghrúpa amháin a aistriú go forneartach chuig grúpa eile agus coir an chinedhíothaithe, de réir Airteagal II den Choinbhinsiún maidir le Coir an Chinedhíothaithe a Chosc agus a Phionósú; á iarraidh ar an gcomhphobal idirnáisiúnta, i ndáil leis sin, tacú le hiarrachtaí údaráis na hÚcráine fianaise ar sháruithe ar chearta an duine a rinneadh le linn chogadh na Rúise i gcoinne na hÚcráine a bhailiú, a dhoiciméadú agus a chaomhnú; |
| --- | --- |

14.

| 15. | á chur in iúl gur geal léi agus go dtacaíonn sí go hiomlán leis an ráiteas ón Uachtarán Zelenskyy san aitheasc a thug sé os comhair Pharlaimint na hEorpa: ‘This is our Europe. These are our rules. This is our way of life. And for Ukraine, it’s a way home’[Seo ár nEoraip. Seo ár gcuid rialacha. Seo ár slí bheatha. Agus don Úcráin, is bealach abhaile í]; ag athdhearbhú a tiomantais do bhallraíocht na hÚcráine san Aontas Eorpach; á iarraidh go ndéanfaí idirghníomhaíocht nuálaíoch, chomhlántach agus sholúbtha idir an obair reatha ar chur chun feidhme an Chomhaontaithe Comhlachais atá i bhfeidhm agus an próiseas caibidlíochta aontachais, rud a d’fhágfadh go bhféadfaí an Úcráin a lánpháirtiú de réir a chéile i margadh aonair agus cláir earnála an Aontais, lena n-áirítear rochtain ar chistí an Aontais sna réimsí faoi seach, rud a chuirfeadh ar chumas na saoránach ón Úcráin tairbhe a bhaint as an aontachas le linn an phróisis agus ní hamháin nuair a bheidh sé curtha i gcrích; |
| --- | --- |

15.

| 16. | á chur i bhfios go láidir go bhfuil athrú ó bhonn tagtha ar an staid gheopholaitiúil san Eoraip, rud a éilíonn cinntí polaitiúla, slándála agus airgeadais atá misniúil, cróga agus cuimsitheach ón Aontas Eorpach; á athdhearbhú, sa chomhthéacs sin, go dtacaíonn sí leis an gcinneadh ón gComhairle Eorpach stádas mar iarrthóir AE a dheonú don Úcráin; á iarraidh ar an Úcráin, ar an gCoimisiún agus ar an gComhairle oibriú chun tús a chur leis an gcaibidlíocht aontachais i mbliana; á chreidiúint gur infheistíocht gheostraitéiseach in Eoraip aontaithe agus láidir í ballraíocht na hÚcráine in AE agus gurb ionann í agus ceannaireacht, diongbháilteacht agus fís a léiriú; |
| --- | --- |

16.

| 17. | á chur in iúl gur geal léi cinneadh na Comhairle Eorpaí i dtaobh stádas mar thír is iarrthóir AE a dheonú don Úcráin; á chur i bhfios go láidir nach mór aontachas leis an Aontas Eorpach a dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal 49 CAE, bunaithe ar na nósanna imeachta ábhartha a urramú agus coinníollach ar chomhlíonadh na gcritéar a leagtar síos, go háirithe critéir Chóbanhávan, mar a thugtar orthu, maidir le ballraíocht san Aontas, agus gur próiseas i gcónaí é atá bunaithe ar fhiúntas lena gceanglaítear athchóirithe ábhartha a ghlacadh agus a chur chun feidhme, go háirithe i réimsí an daonlathais, an smachta reachta, chearta an duine, gheilleagar an mhargaidh agus chur chun feidhme acquis an Aontais; á iarraidh ar Rialtas na hÚcráine leanúint d’fhéinrialtas áitiúil a neartú, athchóiriú a bhfuil ardmholadh náisiúnta agus idirnáisiúnta faighte aige, agus rath an athchóirithe díláraithe a leabú i struchtúr foriomlán phróisis deisiúcháin, téarnaimh agus atógála na hÚcráine; |
| --- | --- |

17.

| 18. | á athdhearbhú go dtacaíonn sí le cabhair mhíleata a chur ar fáil don Úcráin chomh fada agus is gá; ag aithint na n-iarrachtaí a rinne na Ballstáit maidir le tacaíocht mhíleata a chur ar fáil agus a ndearna an Leas-Uachtarán/Ardionadaí maidir le comhordú a dhéanamh ar thacaíocht mhíleata chun cur ar chumas na hÚcráine a ceart dlisteanach a fheidhmiú chun í féin a chosaint ar chogadh foghach na Rúise; ag athdhearbhú a hiarrata ar na Ballstáit, mar sin féin, a dtacaíocht mhíleata a mhéadú go suntasach agus dlús a chur léi d’fhonn ní hamháin ligean don Úcráin í féin a chosaint i gcoinne ionsaithe Rúiseacha, ach chun a chur ar a cumas freisin smacht iomlán a fháil an athuair ar a críoch iomlán a aithnítear go hidirnáisiúnta; á iarraidh ar na Ballstáit, ar na Stáit Aontaithe, ar an Ríocht Aontaithe agus ar Cheanada a ngealltanas a chomhlíonadh go pras chun tancanna catha nua-aimseartha a chur ar fáil don Úcráin; á chur i bhfios go láidir a thábhachtaí atá sé dlúthchomhar agus aontacht a choinneáil i measc chomhghuaillithe na hÚcráine maidir leis an anailís ar iarrataí criticiúla ó údaráis na hÚcráine ar armra trom agus ar ardchórais cosanta aeir; á iarraidh go ndéanfaí machnamh dáiríre ar sholáthar scairdeitleán trodaíochta ón Iarthar, héileacaptair agus córais diúracán iomchuí don Úcráin agus ar sheachadtaí muinisean atá á méadú go suntasach; |
| --- | --- |

18.

| 19. | á iarraidh ar an gComhairle a beartas smachtbhannaí i gcoinne na Rúise agus na Bealarúise a choinneáil, agus faireachán, athbhreithniú agus feabhsú á ndéanamh ar a éifeachtacht agus ar a tionchar; á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit a áirithiú go ndéanfar an smachtbhannaí uile a chur chun feidhme go mear agus a fhorfheidhmiú go dian; á iarraidh ar an gComhairle a 10ú pacáiste smachtbhannaí a ghlacadh faoi dheireadh mhí Feabhra 2023, raon feidhme na smachtbhannaí a leathnú go suntasach, go háirithe iad siúd a fhorchuirtear ar an ngeilleagar agus ar earnáil an fhuinnimh trí thoirmeasc a chur ar allmhairí breoslaí iontaise, úráiniam agus diamaint na Rúise agus iad siúd a fhorchuirtear in aghaidh daoine agus eintiteas, smachtbhannaí a fhorchur ar gach duine a bhfuil baint acu leis an nGrúpa Wagner, mar a thugtar air, agus le grúpaí armtha, mílístí agus seach-ionadaithe eile atá maoinithe ag an Rúis, lena n-áirítear iad siúd atá gníomhach i gcríocha na hÚcráine atá faoi fhorghabháil, agus go n-éireofaí go hiomlán as píblínte Nord Stream 1 agus 2, chun deireadh a chur le meaisín cogaidh Putin a mhaoiniú le hairgead AE; á iarraidh ar na Ballstáit uile a bheith aontaithe ina bhfreagairt ar chogadh foghach na Rúise i gcoinne na hÚcráine agus ar gach tír is iarrthóir ar bhallraíocht san Aontas agus gach tír a d’fhéadfadh a bheith ina hiarrthóir a ailíniú le beartas smachtbhannaí AE; |
| --- | --- |

19.

| 20. | á iarraidh ar an gCoimisiún measúnú tionchair a dhéanamh ar éifeachtacht na smachtbhannaí ar iarracht chogaidh na Rúise agus ar dhul timpeall ar smachtbhannaí; á mheabhrú gur cuireadh an sárú ar na bearta sriantacha le liosta AE de chionta coiriúla; |
| --- | --- |

20.

| 21. | á iarraidh ar an Aontas agus a Bhallstáit tuilleadh gníomhaíochta a dhéanamh chun leanúint le leithlisiú idirnáisiúnta Chónaidhm na Rúise, lena n-áirítear maidir le ballraíocht na Rúise in eagraíochtaí agus comhlachtaí idirnáisiúnta amhail Comhairle Slándála na Náisiún Aontaithe; |
| --- | --- |

21.

| 22. | á chur in iúl gur cúis mhór bhuartha di na tuairiscí go bhfuil roinnt tríú tíortha ag comhoibriú leis an Rúis chun cabhrú léi dul timpeall ar smachtbhannaí, lena n-áirítear tuarascálacha go bhfuil an Iaráin agus an Chóiré Thuaidh ag soláthar trealamh míleata go leanúnach don Rúis agus go bhfuil cuideachtaí cosanta sa tSín atá faoi úinéireacht an stáit ag seoladh trealamh dé-úsáide, trealamh loingseoireachta, teicneolaíocht trasnaíochta agus páirteanna d’aerárthaí trodaithe chuig an Rúis agus tuairiscí ar ghníomhaíochtaí folaitheacha ó thaobh na dtancanna de, agus á iarraidh ar an gCoimisiún a ráthú nach bhféadfadh aon allmhairí gáis ó thríú tíortha, amhail an Asarbaiseáin, a bheith ag sciúradh ghás na Rúise faoi smachtbhannaí Eorpacha; ag tathant ar an Aontas, ar na Ballstáit agus ar a gcomhghuaillithe éifeachtacht na smachtbhannaí a forchuireadh cheana a neartú, céimeanna práinneacha a ghlacadh chun bac a chur ar aon iarracht teacht timpeall ar na smachtbhannaí sin agus oibriú ar shásra tánaisteach smachtbhannaí lena ndúnfaí aon lúb ar lár; ag cáineadh na dtíortha sin atá ag cabhrú leis an Rúis éifeachtaí na smachtbhannaí a fhorchuirtear a sheachaint agus á iarraidh ar an Aontas cuideachtaí, comhlachais agus daoine aonair a ghlacann páirt sa dul timpeall ar smachtbhannaí a ionchúiseamh go dian; |
| --- | --- |

22.

| 23. | á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na comhreachtóirí an córas dlí a thabhairt chun críche lena gceadaítear sócmhainní Rúiseacha arna gcalcadh ag AE a choigistiú agus lena n-úsáid chun aghaidh a thabhairt ar iarmhairtí éagsúla ionsaí na Rúise i gcoinne na hÚcráine, lena n-áirítear atógáil na tíre agus cúiteamh d’íospartaigh ionsaí na Rúise; á chur i bhfios go láidir go bhfuil sí den tuairim nach mór a bheith d’oibleagáid ar an Rúis, a luaithe a thiocfaidh deireadh leis an gcogadh, cúiteamh a fhorchuirtear uirthi a íoc chun a áirithiú go rannchuideoidh sí go suntasach le hatógáil na hÚcráine; |
| --- | --- |

23.

| 24. | ag athdhearbhú go gcáineann sí an cinneadh a rinne an Coiste Idirnáisiúnta Oilimpeach (IOC) le déanaí chun ligean do lúthchleasaithe na Rúise agus na Bealarúise dul san iomaíocht in imeachtaí chun cáiliú do Chluichí Oilimpeacha Pháras 2024 faoi bhratach neodrach, rud atá contrártha le leithlisiú ilghnéitheach na dtíortha sin agus a úsáidfidh an dá chóras chun críocha bolscaireachta; á iarraidh ar na Ballstáit agus ar an gcomhphobal idirnáisiúnta brú a chur ar CICO (Coiste Idirnáisiúnta na gCluichí Oilimpeacha) an cinneadh sin a aisiompú, ar cúis náire é do shaol idirnáisiúnta an spóirt, agus seasamh comhchosúil a ghlacadh maidir le haon imeachtaí spóirt, cultúrtha nó eolaíocha eile; |
| --- | --- |

24.

| 25. | á iarraidh ar AE agus ar a Bhallstáit tacú go gníomhach leis na hiarrachtaí taidhleoireachta atá déanta ag an nGníomhaireacht Idirnáisiúnta d’Fhuinneamh Adamhach (IAEA), a mhol crios slándála núicléiche agus sábháilteachta núicléiche a bhunú timpeall Ghléasra Cumhachta Núicléiche Zaporizhia na hÚcráine; á chur i bhfáth a thábhachtaí atá sé sláine bonneagair a chaomhnú agus rochtain éasca ar láithreáin núicléacha a áirithiú do mhisean na Gníomhaireachta Idirnáisiúnta do Fhuinneamh Adamhach; á iarraidh ar institiúidí AE agus ar na Ballstáit cosc a chur ar Rosatom ó infheistíochtaí leanúnacha a dhéanamh i mbonneagar criticiúil in AE agus deireadh a chur lena ghníomhaíochtaí uile in AE; |
| --- | --- |

25.

| 26. | á iarraidh ar institiúidí AE cur leis na deiseanna atá ann d’ionadaithe tofa agus d’oifigigh na hÚcráine staidéar a dhéanamh ar obair institiúidí AE agus breathnú ar an obair sin; á iarraidh go seolfaí nósanna imeachta chun Acadamh Chomhpháirtíocht an Oirthir um Riarachán Poiblí a bhunú; |
| --- | --- |

26.

| 27. | á iarraidh ar an Aontas agus ar a Bhallstáit go ndéanfaí obair go straitéiseach agus go réamhghníomhach chun bagairtí hibrideacha a chomhrac agus chun cur isteach na Rúise ar na próisis pholaitiúla, toghcháin agus dhaonlathacha eile san Úcráin a chosc, go háirithe gníomhartha mailíseacha arb é is aidhm dóibh tuairimí an phobail a chúbláil agus an bonn a bhaint ó lánpháirtiú na hEorpa; á iarraidh ar an Aontas agus ar a Bhallstáit méadú a dhéanamh ar athléimneacht i gcoinne na bréagaisnéise agus na bhfeachtas suaiteach atá ceaptha an bonn a bhaint ó phróisis dhaonlathacha agus deighiltí a chruthú san Úcráin agus in AE agus á iarraidh orthu an bhearna a dhúnadh trína áirithiú nach gcuirfidh cuideachtaí craoltóireachta agus cainéil teilifíse Eorpacha seirbhísí ar fáil d’aon chainéal teilifíse de chuid na Rúise atá faoi smachtbhannaí ná nach rannchuideoidh siad le scaipeadh inneachar bréagaisnéise na Rúise; |
| --- | --- |

27.

| 28. | á iarraidh ar Chomhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe cogadh foghach na Rúise i gcoinne na hÚcráine a choinneáil ar a clár oibre agus á iarraidh ar chomhpháirtithe AE ar fud an domhain leanúint de thacaíocht pholaitiúil agus dhaonnúil a chur ar fáil don Úcráin de réir mar a chosnaíonn sí a neamhspleáchas, a ceannasacht agus a hiomláine chríochach; á iarraidh ar SEGS agus ar na Ballstáit a rannpháirtíocht le ceannairí domhanda ó réigiúin eile a mhéadú maidir le tacaíocht don Úcráin agus brú idirnáisiúnta ar réimeas na Rúise a neartú; |
| --- | --- |

28.

| 29. | á chur in iúl gur mór aici na tíortha a bhfuil aontacht, dlúthpháirtíocht agus tacaíocht nach bhfacthas a leithéid riamh roimhe seo léirithe acu don Úcráin ó fhíorthús an chogaidh agus atá fós ag déanamh amhlaidh; |
| --- | --- |

29.

| 30. | á chur in iúl go seasann sí i ndlúthpháirtíocht leis na daoine misniúla sa Rúis agus sa Bhealarúis atá ag déanamh agóid i gcoinne chogadh foghach na Rúise ar an Úcráin agus go dtacaíonn sí leo; á éileamh go ndéanfadh Ballstáit cosaint a thabhairt agus tearmann a dheonú do Rúisigh agus do Bhealarúisigh a bhfuil géarleanúint á déanamh orthu as labhairt amach i gcoinne an chogaidh nó as agóid a dhéanamh ina choinne, chomh maith le tréigtheoirí agus agóidithe coinsiasacha Rúiseacha agus Bealarúiseacha; |
| --- | --- |

30.

| 31. | á threorú dá hUachtarán an rún seo a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún, chuig Leas-Uachtarán an Choimisiúin / Ardionadaí an Aontais do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála, chuig rialtais agus parlaimintí na mBallstát, Uachtarán, Rialtas agus Verkhovna Rada na hÚcráine, chuig na Náisiún Aontaithe, chuig an gCoiste Idirnáisiúnta na gCluichí Oilimpeacha agus chuig údaráis na Rúise agus na Bealarúise. |
| --- | --- |

31.

---

(1)  IO L 161, 29.5.2014, lch. 3.

(2)  Treoir 2001/55/CE ón gComhairle an 20 Iúil 2001 maidir le caighdeáin íosta chun cosaint shealadach a thabhairt i gcás insreabhadh ollmhór daoine easáitithe agus maidir le bearta lena gcuirtear cothromaíocht iarrachtaí chun cinn idir Ballstáit agus na daoine sin á nglacadh isteach acu agus na hiarmhairtí lena mbaineann á mbraistint (IO L 212, 7.8.2001, lch. 12).

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/16 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/16

---

P9_TA(2023)0057

An Banc Ceannais Eorpach – tuarascáil bhliantúil 2022

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le Tuarascáil Bhliantúil an Bhainc Ceannais Eorpaigh, 2022 (2022/2037(INI))

(2023/C 283/10)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint do Thuarascáil Bhliantúil an Bhainc Ceannais Eorpaigh (BCE), 2021, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Thuarascáil Bhliantúil an Bhainc Ceannais Eorpaigh (BCE), 2021,

| — | ag féachaint d’aiseolas BCE an 28 Aibreán 2022 maidir leis an ionchur a sholáthair Parlaimint na hEorpa mar chuid dá rún maidir le Tuarascáil Bhliantúil BCE 2020, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’aiseolas BCE an 28 Aibreán 2022 maidir leis an ionchur a sholáthair Parlaimint na hEorpa mar chuid dá rún maidir le Tuarascáil Bhliantúil BCE 2020,

| — | ag féachaint do phlean gníomhaíochta aeráide BCE an 4 Iúil 2022 chun an t-athrú aeráide a ionchorprú tuilleadh ina oibríochtaí beartais airgeadaíochta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do phlean gníomhaíochta aeráide BCE an 4 Iúil 2022 chun an t-athrú aeráide a ionchorprú tuilleadh ina oibríochtaí beartais airgeadaíochta,

| — | ag féachaint do réamh-mheastacháin mhaicreacnamaíocha fhoireann BCE an 8 Meán Fómhair 2022 don limistéar euro, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do réamh-mheastacháin mhaicreacnamaíocha fhoireann BCE an 8 Meán Fómhair 2022 don limistéar euro,

| — | ag féachaint do thobmheastachán Eurostat an 30 Meán Fómhair 2022, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thobmheastachán Eurostat an 30 Meán Fómhair 2022,

| — | ag féachaint do thorthaí thástáil struis BCE maidir le riosca aeráide an 8 Iúil 2022, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thorthaí thástáil struis BCE maidir le riosca aeráide an 8 Iúil 2022,

| — | ag féachaint don réamhaisnéis eacnamaíoch ón gCoimisiún, Samhradh 2022, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don réamhaisnéis eacnamaíoch ón gCoimisiún, Samhradh 2022,

| — | ag féachaint d’Ionchas Eacnamaíochta Domhanda 2022 an Chiste Airgeadaíochta Idirnáisiúnta (CAI), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Ionchas Eacnamaíochta Domhanda 2022 an Chiste Airgeadaíochta Idirnáisiúnta (CAI),

| — | ag féachaint do shuirbhé Eorabharaiméadair mhí an Mheithimh-Iúil 2022, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do shuirbhé Eorabharaiméadair mhí an Mheithimh-Iúil 2022,

| — | ag féachaint do rún uaithi an 14 Márta 2019 maidir le cothromaíocht inscne in ainmniúcháin ghnóthaí eacnamaíocha agus airgeadaíochta AE (1), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do rún uaithi an 14 Márta 2019 maidir le cothromaíocht inscne in ainmniúcháin ghnóthaí eacnamaíocha agus airgeadaíochta AE (1),

| — | ag féachaint do Chomhaontú Pháras a glacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Chomhaontú Pháras a glacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide,

| — | ag féachaint d’Airteagail 123(1), 125, 127(1) agus (2), 130, 282(2) agus 284(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagail 123(1), 125, 127(1) agus (2), 130, 282(2) agus 284(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE),

| — | ag féachaint do na hidirphléití airgeadaíochta le hUachtarán BCE, Christine Lagarde, an 7 Feabhra, an 20 Meitheamh, an 26 Meán Fómhair agus an 28 Samhain 2022, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do na hidirphléití airgeadaíochta le hUachtarán BCE, Christine Lagarde, an 7 Feabhra, an 20 Meitheamh, an 26 Meán Fómhair agus an 28 Samhain 2022,

| — | ag féachaint d’fhormheas Chomhairle Rialaithe BCE maidir leis an Ionstraim um Chosaint Tarchurtha an 21 Iúil 2022, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’fhormheas Chomhairle Rialaithe BCE maidir leis an Ionstraim um Chosaint Tarchurtha an 21 Iúil 2022,

| — | ag féachaint do chinntí Chomhairle Rialaithe BCE maidir le beartas airgeadaíochta rátaí úis BCE a ardú i mí Iúil, i mí Mheán Fómhair, i mí na Samhna agus i mí na Nollag 2022, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do chinntí Chomhairle Rialaithe BCE maidir le beartas airgeadaíochta rátaí úis BCE a ardú i mí Iúil, i mí Mheán Fómhair, i mí na Samhna agus i mí na Nollag 2022,

| — | ag féachaint do thuarascáil BCE an 29 Meán Fómhair 2022 maidir leis an dul chun cinn a rinneadh le linn chéim an imscrúdaithe maidir le euro digiteach, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuarascáil BCE an 29 Meán Fómhair 2022 maidir leis an dul chun cinn a rinneadh le linn chéim an imscrúdaithe maidir le euro digiteach,

| — | ag féachaint do Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta,

| — | ag féachaint do rún uaithi an 19 Bealtaine 2022 maidir leis na hiarmhairtí sóisialta agus eacnamaíocha atá ag cogadh na Rúise san Úcráin don Aontas – ag treisiú inniúlacht ghníomhaíochta an Aontais (2), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do rún uaithi an 19 Bealtaine 2022 maidir leis na hiarmhairtí sóisialta agus eacnamaíocha atá ag cogadh na Rúise san Úcráin don Aontas – ag treisiú inniúlacht ghníomhaíochta an Aontais (2),

| — | ag féachaint d’Airteagail 3 agus 13 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagail 3 agus 13 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE),

| — | ag féachaint do Riail 142(1) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 142(1) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta (A9-0022/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta (A9-0022/2023),

| A. | de bhrí, de réir réamh-mheastacháin bhunlíne BCE i mí Mheán Fómhair 2022, go dtiocfaidh laghdú ar an bhfás eacnamaíoch ó 3,1 % in 2022 go 0,9 % in 2023, sula dtiocfaidh téarnamh go 1,9 % in 2024 sa chás bunlíne; de bhrí go bhfuil príomhthoimhdí áirithe den réamhaisnéis sin as dáta cheana féin; de bhrí go bhfuil an t-ionchas do ghníomhaíocht sa limistéar euro an-ilchineálach ó thíortha go chéile agus go bhfuil leibhéal ard éiginnteachta ag gabháil leis, arb éiginnteacht í a bhaineann lena bhfuil ag tarlú sa chogadh san Úcráin agus leis an ngéarchéim fuinnimh, agus de bhrí go bhfuil cúlú geilleagrach á thuar le roinnt réamhaisnéisí; |
| --- | --- |

A.

de bhrí, de réir réamh-mheastacháin bhunlíne BCE i mí Mheán Fómhair 2022, go dtiocfaidh laghdú ar an bhfás eacnamaíoch ó 3,1 % in 2022 go 0,9 % in 2023, sula dtiocfaidh téarnamh go 1,9 % in 2024 sa chás bunlíne; de bhrí go bhfuil príomhthoimhdí áirithe den réamhaisnéis sin as dáta cheana féin; de bhrí go bhfuil an t-ionchas do ghníomhaíocht sa limistéar euro an-ilchineálach ó thíortha go chéile agus go bhfuil leibhéal ard éiginnteachta ag gabháil leis, arb éiginnteacht í a bhaineann lena bhfuil ag tarlú sa chogadh san Úcráin agus leis an ngéarchéim fuinnimh, agus de bhrí go bhfuil cúlú geilleagrach á thuar le roinnt réamhaisnéisí;

| B. | de bhrí go raibh cogadh foghach mímhorálta gan chúis agus gan údar a thug an Rúis faoin Úcráin ina chúis le muinín a bheith buailte go mór, le méadú mór ar phraghsanna fuinnimh agus bia agus, i gcomhar le cur isteach eile ar thaobh an tsoláthair sa tSín, le méadú ar na brúnna atá ann cheana sa slabhra soláthair; |
| --- | --- |

B.

de bhrí go raibh cogadh foghach mímhorálta gan chúis agus gan údar a thug an Rúis faoin Úcráin ina chúis le muinín a bheith buailte go mór, le méadú mór ar phraghsanna fuinnimh agus bia agus, i gcomhar le cur isteach eile ar thaobh an tsoláthair sa tSín, le méadú ar na brúnna atá ann cheana sa slabhra soláthair;

| C. | de bhrí gurb é príomhchuspóir BCE cobhsaíocht praghsanna a choimeád ar bun, rud atá sainithe aige mar bhoilsciú 2 % sa mheántéarma; |
| --- | --- |

C.

de bhrí gurb é príomhchuspóir BCE cobhsaíocht praghsanna a choimeád ar bun, rud atá sainithe aige mar bhoilsciú 2 % sa mheántéarma;

| D. | de bhrí, de réir réamh-mheastacháin BCE i mí Mheán Fómhair 2022, go meastar go dtitfidh boilsciú príomha ó 8,1 % in 2022 go 5,5 % in 2023 agus 2,3 % in 2024; de bhrí go bhfuil 2,3 % fós beagán os cionn spriocráta BCE; |
| --- | --- |

D.

de bhrí, de réir réamh-mheastacháin BCE i mí Mheán Fómhair 2022, go meastar go dtitfidh boilsciú príomha ó 8,1 % in 2022 go 5,5 % in 2023 agus 2,3 % in 2024; de bhrí go bhfuil 2,3 % fós beagán os cionn spriocráta BCE;

| E. | de bhrí, de réir Eurostat, gurbh ionann an ráta dífhostaíochta i mí Iúil 2022 agus 6 % in AE agus 6,6 % sa limistéar euro, a bhfuil éagsúlacht ag baint leis go míchothrom ar fud AE agus laistigh de na Ballstáit agus agus go bhfuil rátaí dífhostaíochta i measc daoine óga fós i bhfad níos airde (14 % in AE agus 14,2 % sa limistéar euro); de bhrí go bhfuil an ráta ard dífhostaíochta i measc na hóige fós ina shaincheist thromchúiseach nach mór dul i ngleic léi san Aontas; |
| --- | --- |

E.

de bhrí, de réir Eurostat, gurbh ionann an ráta dífhostaíochta i mí Iúil 2022 agus 6 % in AE agus 6,6 % sa limistéar euro, a bhfuil éagsúlacht ag baint leis go míchothrom ar fud AE agus laistigh de na Ballstáit agus agus go bhfuil rátaí dífhostaíochta i measc daoine óga fós i bhfad níos airde (14 % in AE agus 14,2 % sa limistéar euro); de bhrí go bhfuil an ráta ard dífhostaíochta i measc na hóige fós ina shaincheist thromchúiseach nach mór dul i ngleic léi san Aontas;

| F. | de bhrí go bhfuil gealltanas tugtha ag BCE, ag gníomhú dó laistigh dá shainordú, rannchuidiú le cuspóirí Chomhaontú Pháras a bhaint amach; de bhrí gur féidir leis an athrú aeráide bac a chur ar éifeachtacht an bheartais airgeadaíochta, tionchar a imirt ar an bhfás agus praghsanna agus éagobhsaíocht mhaicreacnamaíoch a mhéadú; |
| --- | --- |

F.

de bhrí go bhfuil gealltanas tugtha ag BCE, ag gníomhú dó laistigh dá shainordú, rannchuidiú le cuspóirí Chomhaontú Pháras a bhaint amach; de bhrí gur féidir leis an athrú aeráide bac a chur ar éifeachtacht an bheartais airgeadaíochta, tionchar a imirt ar an bhfás agus praghsanna agus éagobhsaíocht mhaicreacnamaíoch a mhéadú;

| G. | de bhrí gur réamhchoinníoll é feidhmiú an tsásra tarchurtha beartais airgeadaíochta chun go mbeidh BCE in ann a shainordú maidir le cobhsaíocht praghsanna a bhaint amach; |
| --- | --- |

G.

de bhrí gur réamhchoinníoll é feidhmiú an tsásra tarchurtha beartais airgeadaíochta chun go mbeidh BCE in ann a shainordú maidir le cobhsaíocht praghsanna a bhaint amach;

| H. | de bhrí go bhfuil meath mór tagtha ar luach seachtrach an euro i gcomparáid le dollar SAM le cúpla mí anuas; de bhrí go ndéantar fuinneamh agus díorthaigh fuinnimh a thrádáil i ndollair SAM agus go gcuireann dímheas ráta malairte an euro in aghaidh an dollair tuilleadh le boilsciú; |
| --- | --- |

H.

de bhrí go bhfuil meath mór tagtha ar luach seachtrach an euro i gcomparáid le dollar SAM le cúpla mí anuas; de bhrí go ndéantar fuinneamh agus díorthaigh fuinnimh a thrádáil i ndollair SAM agus go gcuireann dímheas ráta malairte an euro in aghaidh an dollair tuilleadh le boilsciú;

| I. | de bhrí, de réir shuirbhé Eorabharaiméadair mhí an Mheithimh-Iúil 2022, go bhfuil tacaíocht phoiblí d’aontas eacnamaíoch agus airgeadaíochta na hEorpa lena ngabhann airgeadra aonair amháin, an euro, ar an leibhéal is airde riamh, ag 80 % sa limistéar euro agus ag 72 % in AE ina iomláine; |
| --- | --- |

I.

de bhrí, de réir shuirbhé Eorabharaiméadair mhí an Mheithimh-Iúil 2022, go bhfuil tacaíocht phoiblí d’aontas eacnamaíoch agus airgeadaíochta na hEorpa lena ngabhann airgeadra aonair amháin, an euro, ar an leibhéal is airde riamh, ag 80 % sa limistéar euro agus ag 72 % in AE ina iomláine;

| J. | de bhrí go bhfuil BCE cuntasach do Pharlaimint na hEorpa mar an institiúid a dhéanann ionadaíocht ar shaoránaigh AE; |
| --- | --- |

J.

de bhrí go bhfuil BCE cuntasach do Pharlaimint na hEorpa mar an institiúid a dhéanann ionadaíocht ar shaoránaigh AE;

Forléargas ginearálta

| 1. | á chur in iúl gur cúis mhór bhuartha di cogadh foghach na Rúise i gcoinne na hÚcráine, ar cogadh gan chúis é, agus na hiarmhairtí tromchúiseacha, dothuartha agus fadtéarmacha a bhaineann léi do gheilleagar agus do shochaí na hEorpa, go háirithe do na grúpaí is neamhchosanta agus is leochailí amhail fiontair bheaga agus mheánmhéide (FBManna) agus teaghlaigh ar ioncam íseal; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á thabhairt chun suntais go n-éilíonn géarchéimeanna atá gan fasach cinntí atá gan fasach, nuálach agus misniúil ar bheartas airgeadaíochta; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á chur in iúl go dtuigeann sí an éiginnteacht agus an timpeallacht casta a spreagann beartas airgeadaíochta; á chur in iúl gur cúis mhór bhuartha di na hardleibhéil boilscithe stairiúla; á chur in iúl gur geal léi tiomantas BCE a bheith réidh chun gníomhaíocht a dhéanamh nuair is gá chun cobhsaíocht airgeadais a choimirciú; |
| --- | --- |

3.

| 4. | á mheabhrú gurb é príomh-shainordú BCE cobhsaíocht praghsanna a áirithiú; |
| --- | --- |

4.

| 5. | á aithint go bhféadfadh BCE praghsanna a ísliú tríd an éileamh comhiomlán a laghdú go mór trína uirlisí beartais airgeadaíochta, agus á aithint go méadódh sé sin an baol go mbeadh tionchar diúltach ar an bhfás agus ar an bhfostaíocht; |
| --- | --- |

5.

| 6. | ag tabhairt dá haire go bhfuil an boilsciú reatha faoi thionchar an tsoláthair den chuid is mó, go háirithe ag praghsanna fuinnimh agus bia, a bhfuil tionchar acu anois ar an gcroí-bhoilsciú; |
| --- | --- |

6.

| 7. | ag tabhairt dá haire, thairis sin, nach mbíonn ach tionchar teoranta ag uirlisí traidisiúnta beartais airgeadaíochta ar aghaidh a thabhairt ar bhoilsciú atá faoi thionchar an tsoláthair den chuid is mó; |
| --- | --- |

7.

| 8. | á thabhairt chun suntais gur réamhriachtanas é neamhspleáchas reachtúil BCE, mar a leagtar síos sna Conarthaí, chun a shainordú a chomhlíonadh; |
| --- | --- |

8.

| 9. | á chur in iúl gur geal léi aontachas Phoblacht na Cróite leis an limistéar euro mar an 20ú Ballstát amhail ó mhí Eanáir 2023; |
| --- | --- |

9.

| 10. | ag tabhairt dá haire gur neartaigh beartais fhioscacha agus airgeadaíochta a chéile le linn na paindéime, agus institiúidí uile an Aontais agus na Ballstáit ag obair le chéile laistigh dá sainorduithe, agus ar an gcaoi sin cosc a chur ar an taithí a fuarthas arís le linn ghéarchéim airgeadais 2008 agus á mheabhrú gur foghlaimíodh ceachtanna ó na cúiseanna a bhí léi agus ón bhfreagairt ina leith; á chur i bhfáth go bhfuil gá le comhordú níos dlúithe fós ar bheartais fhioscacha agus airgeadaíochta chun cobhsaíocht praghsanna a chothabháil sa lá atá inniu ann, ós rud é go bhfuil gá le hathléimneacht níos mó sa slabhra soláthair agus le hathchóirithe fuinnimh, lena n-áirítear athrú i dtreo níos mó foinsí in-athnuaite agus creat infheistíochta intuartha chun aghaidh a thabhairt ar shuaitheadh ó thaobh an tsoláthair de; ag aontú leis an rabhadh a thug an tUachtarán Lagarde go bhfuil sé ‘riachtanach go mbeadh an tacaíocht fhioscach a úsáidtear chun ... teaghlaigh a chosaint ó thionchar praghsanna níos airde, sealadach agus spriocdhírithe. Cuireann sé sin teorainn leis an riosca brú boilscitheach a spreagadh, rud a éascaíonn cúram an bheartais airgeadaíochta freisin chun cobhsaíocht praghsanna a áirithiú, agus rannchuidiú le hinbhuanaitheacht fiachais a chaomhnú’ (3); |
| --- | --- |

10.

| 11. | á chur in iúl gur díol sásaimh di ráiteas a thug an tUachtarán Lagarde gur gá dúinn dul chun cinn a dhéanamh maidir le comhtháthú fioscach AE mar gheall ar an ngéarchéim gheopholaitiúil atá ann faoi láthair; á chur in iúl gur geal léi tacaíocht sheanbhunaithe BCE chun an t-aontas baincéireachta a thabhairt chun críche go pras, agus á chur i bhfáth go mbaineann rioscaí le moilleanna tromchúiseacha; ag tabhairt dá haire go dtacaíonn BCE le scéim Eorpach árachais taiscí (SEÁT) lánfheidhme a bhunú; á aithint go bhfuil comhroinnt riosca agus laghdú riosca idirnasctha agus go bhfuil ról lárnach ag scéimeanna cosanta institiúideacha i gcosaint agus i gcobhsú na mballinstitiúidí; á chur in iúl gur geal léi an dul chun cinn atá déanta go dtí seo maidir le hiasachtaí neamhthuillmheacha a laghdú; |
| --- | --- |

11.

| 12. | á iarraidh ar BCE leanúint d’fhaireachán a dhéanamh ar fhorbairtí agus d’fhaisnéis a fhoilsiú ar bhonn rialta maidir le ról idirnáisiúnta an euro; á chur i bhfios go láidir gur gá aontas eacnamaíoch agus airgeadaíochta na hEorpa a dhoimhniú agus a thabhairt chun críche chun ról an euro a neartú chun leochaileacht iarbhír agus bhraite an limistéir euro i leith suaití maicreacnamaíocha a laghdú; ag tabhairt dá haire gurb amhlaidh, má dhéantar an euro níos tarraingtí mar airgeadra cúltaca, a thiocfaidh méadú ar an úsáid a bhaintear as go hidirnáisiúnta tuilleadh agus go méadófar cumas an Aontais a sheasamh beartais a leagan amach go neamhspleách, ar príomhghné é chun ceannasacht eacnamaíoch na hEorpa a choimirciú; |
| --- | --- |

12.

Beartas airgeadaíochta

| 13. | á chur in iúl gur cúis bhuartha di go bhfuil na leibhéil is airde riamh bainte amach ag boilsciú sa limistéar euro agus an meánbhoilsciú do 2022 cothrom le 8,4 %; á chur i bhfáth gur tháinig ardú ar an mboilsciú príomha go 10,6 % i mí Dheireadh Fómhair 2022, an leibhéal is airde riamh, agus gur thit sé go 9,2 % faoi mhí na Nollag 2022; á chur i bhfáth gurb é an fuinneamh an chúis is suntasaí le boilsciú (40,8 %), agus praghsanna bia (11,8 %) ina dhiaidh sin; ag tabhairt dá haire go dtuarann BCE príomhráta boilscithe 6,3 % in 2023, 3,4 % in 2024 agus 2,3 % in 2025, le rioscaí ar an taobh thuas mar gheall go príomha ar shuaitheadh i soláthar fuinnimh agus bia; ag tabhairt dá haire go bhfuil boilsciú i bhfad níos airde faoi láthair ná spriocráta 2 % BCE; ag tabhairt dá haire go bhfuil boilsciú lárnach cothrom le 5,2 % faoi láthair; á mheabhrú gurb é príomh-shainordú BCE cobhsaíocht praghsanna a áirithiú; |
| --- | --- |

13.

| 14. | á mheabhrú gur athdheimhníodh in athbhreithniú straitéis BCE treoshuíomh meántéarmach na spriocdhíriú ar bhoilsciú, lenar socraíodh sprioc shiméadrach 2 % maidir le boilsciú sa mheántéarma; á iarraidh ar BCE go díreofaí go dílis ar bhoilsciú thar an tréimhse mheántéarmach sin, lena n-áirítear le linn thréimhse reatha na géarchéime; á iarraidh ar BCE go ndéanfaí an coincheap ‘meántéarma’ a shainiú; |
| --- | --- |

14.

| 15. | ag tabhairt dá haire gur rinneadh cinntí le déanaí maidir le beartas airgeadaíochta BCE chun rátaí a ardú faoi 50 bonnphointe i mí Iúil, faoi 75 bhonnphointe i mí Mheán Fómhair, faoi 75 bhonnphointe i mí na Samhna, faoi 50 bonnphointe i mí na Nollag 2022 agus faoi 50 bonnphointe i mí Feabhra 2023; ag tabhairt dá haire go bhfuil an ráta úis reatha cothrom le 3,0 %; ag tabhairt dá haire go ndearna an tUachtarán Lagarde ráiteas go bhfuil sé ar intinn ag BCE ‘rátaí úis a ardú tuilleadh thar na chéad chruinnithe éagsúla eile go dtí go mbeidh an boilsciú laghdaithe go dtí a spriocleibhéal’; ag tabhairt dá haire go bhfuil rátaí úis ainmniúla fós faoi bhun an ráta neodraigh; |
| --- | --- |

15.

| 16. | ag tabhairt dá haire go bhfuil uirlisí ar fáil do BCE d’fhonn éileamh comhiomlán a laghdú chun boilsciú a laghdú go dtí a spriocleibhéal sa mheántéarma; á chur in iúl gur cúis bhuartha di go ndéanfadh an measúnú comhréireachta aghaidh a thabhairt ar impleachtaí na gcinntí beartais sin don fhás agus don fhostaíocht; á iarraidh ar BCE go ndéanfaí machnamh ar choigeartú níos cothroime agus níos céimsí ar bheartas, i bhfianaise an ardleibhéil éiginnteachta; á iarraidh go mbeadh bonn cirt níos mó le haon chinntí maidir le ráta beartais a dhéanfar amach anseo; |
| --- | --- |

16.

| 17. | á mheabhrú gurb iad ionsaí na Rúise san Úcráin agus spleáchas ar bhreoslaí iontaise allmhairithe is cúis le go leor den mhéadú suntasach ar phraghsanna le déanaí, agus an t-ardú géar ar phraghsanna ola agus gáis á léiriú ag an mboilsciú ceannlíne; ag tabhairt dá haire go bhfuil an boilsciú reatha faoi thionchar an tsoláthair den chuid is mó; ag tabhairt dá haire, thairis sin, nach mbíonn ach tionchar teoranta ag uirlisí traidisiúnta beartais airgeadaíochta ar aghaidh a thabhairt ar bhoilsciú atá faoi thionchar an tsoláthair den chuid is mó; ag tabhairt dá haire go n-admhaíonn BCE arís agus arís eile nach laghdóidh ardú rátaí úis praghsanna fuinnimh ná nach ndéanfaidh sé difear do bhoilsciú sa ghearrthéarma; |
| --- | --- |

17.

| 18. | á chur in iúl gur cúis mhór bhuartha di go bhfuil baol ilroinnte i bhfianaise na n-éagsúlachtaí sna leibhéil bhoilscithe i measc thíortha an limistéir euro, ó 25,2 % san Eastóin go 6,6 % sa Fhrainc i mí Lúnasa 2022; á chreidiúint go gcuireann sé sin isteach ar aonmheanma bheartas airgeadaíochta BCE agus ar tharchur an bheartais sin; |
| --- | --- |

18.

| 19. | á chur in iúl gur cúis bhuartha di gur ‘rannchuidigh brabúis le déanaí le boilsciú intíre iomlán, os cionn a rannchuidithe stairiúil’, mar a thug an comhalta den Bhord Feidhmiúcháin Isabel Schnabel ar aird (4); á iarraidh ar BCE go ndéanfaí sonraí a fhoilsiú go rialta maidir le rannchuidiú na mbrabús le boilsciú; ag tabhairt dá haire nach é an beartas airgeadaíochta an fhreagairt cheart don rannpháirtí sin ar bhoilsciú, eadhon cumhacht iomarcach sa mhargadh, a dtugtar aghaidh air níos fearr le beartais eile; |
| --- | --- |

19.

| 20. | á iarraidh ar BCE go ndéanfaí straitéis chumarsáide inchreidte a fhorbairt a mbeidh gníomhaíocht ghasta agus inláimhsithe mar thaca léi chun a chur in iúl do shaoránaigh na hEorpa go dtiocfaidh an boilsciú síos sa mheántéarma; á chur in iúl gur cúis mhór bhuartha di go bhfuil ionchais bhoilscithe na dtomhaltóirí sna 12 mhí atá le teacht agus an t-ionchas airmheánach don bhoilsciú sna trí bliana amach romhainn go mór os cionn an spriocleibhéil, ag 5,0 % agus 2,9 % faoi seach (5); ag tabhairt dá haire, agus é ina ábhar imní di, go bhfuil na leideanna sin ag ionchais an bhoilscithe dí-ancaire; ag tabhairt dá haire go dtugtar tionchar ar ionchais boilscithe mar cheann de na príomhchúiseanna leis an ráta atá á ardú ag BCE; á iarraidh ar BCE go ndéanfaí tuilleadh machnaimh ar ról na n-ionchas boilscithe agus ar an tionchar a bhíonn ag fógraí agus gníomhaíocht BCE orthu; |
| --- | --- |

20.

| 21. | ag tabhairt dá haire go bhfuil easpa comhthoil acadúil ann maidir le ról na n-ionchas boilscithe i dtorthaí boilscithe; |
| --- | --- |

21.

| 22. | á chur in iúl gur cúis bhuartha di go háirithe go bhfuil an laghdú a tháinig le déanaí ar ráta malairte an euro/dollair na Stát Aontaithe ina mhórchúis le boilsciú praghsanna fuinnimh; á thabhairt faoi deara, dá bhrí sin, go bhfuil laghdú an euro in aghaidh dhollair SAM ina chúis le boilsciú praghsanna fuinnimh ós rud é go ndéantar díorthaigh fuinnimh a thrádáil i ndollair SAM; |
| --- | --- |

22.

| 23. | ag tabhairt dá haire gur chinn CAI, ina Ionchas Eacnamaíoch Domhanda 2022, go bhfuil na rioscaí a bhaineann le bíseach pá teoranta; ag tabhairt dá haire gur dócha go gcuirfidh margaí saothair athléimneacha agus leibhéal áirithe gabhála suas chun caillteanas cumhachta ceannaigh a chúiteamh le fás láidir pá; á iarraidh ar BCE go ndéanfaí dlúthfhaireachán ar an riosca sin; |
| --- | --- |

23.

| 24. | á chur in iúl gur cúis bhuartha di go bhfuil BCE ag brath go leanúnach ar ghníomhaireachtaí rátála creidmheasa príobháideacha le haghaidh rátálacha bannaí ceannasacha ina chreat comhthaobhachta; á athdhearbhú gur iarr sí ar BCE deireadh a chur leis an spleáchas sin; |
| --- | --- |

24.

| 25. | á chur i bhfáth go bhfuil tarchur cothrom beartais airgeadaíochta ríthábhachtach chun sainordú cobhsaíochta praghsanna BCE a bhaint amach; á chur i bhfios go láidir go bhfágann éagsúlacht iomarcach i dtorthaí ceannasacha nach bhfuil coinníollacha creidmheasa ag teacht le tarchur aonfhoirmeach an bheartais airgeadaíochta; ag tabhairt dá haire go ndearna BCE cinneadh an 15 Meitheamh 2022 solúbthacht a chur i bhfeidhm maidir le fuascailtí a ath-infheistiú atá dlite faoi chlár ceannaithe éigeandála na paindéime; ag tabhairt dá haire gur geal léi seoladh na hIonstraime um Chosaint Tarchurtha chun tacú le tarchur éifeachtach an bheartais airgeadaíochta ar fud an limistéir euro; |
| --- | --- |

25.

| 26. | á thabhairt dá hair gur chruthaigh an teaglaim d’oibríochtaí athmhaoinithe fadtéarmacha (TLTROnna) saora spriocdhírithe agus rátaí úis níos airde an riosca go mbeidh an banc Eorpach in ann brabús breise de bhilliúin a thuilleamh; á chur in iúl gur geal léi cinneadh BCE ag a chruinniú i mí Dheireadh Fómhair, lena gcoisctear an arbatráiste sin; |
| --- | --- |

26.

| 27. | á chur in iúl gur cúis imní di go bhfuil easpa comhordaithe beartais airgeadaíochta i measc na bpríomhbhainc cheannais ar fud an domhain; á chur in iúl gur cúis bhuartha di freisin go dtiocfaidh géarú ar choinníollacha beartais airgeadaíochta nach bhfacthas a leithéid riamh mar thoradh ar thimthriall ráta chomhuaineach a bheith ann ar fud an domhain; á iarraidh ar BCE go ndéanfaí idirphlé idirnáisiúnta a thionscnamh le bainc cheannais eile; |
| --- | --- |

27.

Cuspóirí tánaisteacha

| 28. | á mheabhrú gur dúirt Uachtarán BCE le linn an idirphlé airgeadaíochta i mí na Samhna 2021 ‘mar chuid de na cuspóirí tánaisteacha, gur léir go bhfuil an fhorbairt eacnamaíoch againn, go bhfuil urraim againn don chomhshaol agus don chomhrac i gcoinne an athraithe aeráide, agus mar sin de agus mar sin de. Is léir nach mór iad sin a chur san áireamh, go háirithe má dhéanann na hinstitiúidí eile, agus go háirithe Parlaimint na hEorpa, na cuspóirí tánaisteacha sin a lua go soiléir’; ag moladh go mbainfí leas as an rún sin chun ionchur a chur ar fáil do BCE maidir leis na cuspóirí tánaisteacha (6); |
| --- | --- |

28.

| 29. | á mheabhrú, gan dochar do chuspóir maidir le cobhsaíocht praghasanna, go gceanglaítear leis an gConradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh ar BCE tacú le beartais eacnamaíocha ghinearálta an Aontais mar atá leagtha síos in Airteagal 3 CAE; á chur i bhfios go bhfuil ordlathas soiléir idir cuspóirí BCE; |
| --- | --- |

29.

| 30. | ag tabhairt dá haire go bhfuil beartais airgeadaíochta BCE atá dírithe ar a phríomh-shainordú a chur i gcrích faoi réir measúnú comhréireachta; ag tabhairt dá haire go gcuirtear san áireamh sa mheasúnú comhréireachta tionchar na mbeart beartais airgeadaíochta ar na beartais eacnamaíocha agus eacnamaíocha níos leithne, a dtugtar aghaidh orthu sa roinn seo; á chur i bhfáth, i gcás ina bhfuil rogha ann idir tacair éagsúla beartas atá chomh fabhrach céanna do chobhsaíocht praghsanna, go roghnóidh BCE na cinn is fearr a thacaíonn le beartais eacnamaíocha ghinearálta AE (7); |
| --- | --- |

30.

| 31. | á iarraidh ar BCE go ndéanfaí caibidil shonrach a chur i láthair ina thuarascáil bhliantúil chun míniú a thabhairt ar an gcaoi a ndearna sé a chuspóirí tánaisteacha a léirmhíniú agus gníomhú dá réir agus chun éifeachtaí a bheartais airgeadaíochta ar bheartais eacnamaíocha ghinearálta AE a chur i láthair; |
| --- | --- |

31.

| 32. | á mheas go bhfuil príomhspriocanna eacnamaíocha de leibhéil arda fáis ann atá inbhuanaithe ó thaobh na sochaí, an chomhshaoil agus an gheilleagair de agus go bhfuil geilleagar sóisialta margaidh ann ina bhfuil iomaíocht ghéar agus arb é is aidhm dó lánfhostaíocht a bhaint amach; á mheabhrú go bhfuil tábhacht ag baint le Colún Eorpach na gCeart Sóisialta; á chur i bhfáth gurb iad na cuspóirí sin is fearr a bhainfear amach nuair a oibríonn an saormhargadh i dtimpeallacht maicreacnamaíoch chobhsaí atá bunaithe ar leibhéil intuartha praghsanna; |
| --- | --- |

32.

| 33. | á chur i bhfios go láidir go bhfuil ról lárnach ag FBManna maidir le geilleagar AE agus cóineasú eacnamaíoch agus sóisialta, fostaíocht agus cur chun feidhme an dá aistriú (digiteach agus aeráide); |
| --- | --- |

33.

| 34. | á mholadh, mar chuid dá mheasúnú comhréireachta, gur cheart do BCE a chur san áireamh nár cheart costais a oibríochtaí beartais airgeadaíochta a iompar go díréireach ag sraitheanna ísealioncaim agus ag na grúpaí is leochailí agus measúnú a dhéanamh ar thionchar a oibríochtaí beartais airgeadaíochta ar na grúpaí sin, agus é á chur san áireamh go mbíonn tionchar diúltach ag an saibhreas agus ag an neamhionannas ioncaim ar éifeachtacht an tarchuir bheartais airgeadaíochta (8); |
| --- | --- |

34.

| 35. | á iarraidh ar BCE, mar institiúid neamhspleách, go leanfaí de staonadh ó chinntí polaitiúla agus a shainordú á shaothrú aige; |
| --- | --- |

35.

Gníomhaíocht in aghaidh an athraithe aeráide

| 36. | ag tabhairt dá haire go bhfuil gá le cobhsaíocht praghsanna agus timpeallacht maicreacnamaíoch chobhsaí chun infheistíocht ghlas a spreagadh agus go gcabhródh sí, i measc nithe eile, leis na dálaí cearta a chruthú chun Comhaontú Pháras a chur chun feidhme; á iarraidh ar BCE go ndéanfaí measúnú ar a mhéid a dhéanann an t-athrú aeráide difear dá chumas cobhsaíocht praghsanna a chothabháil; |
| --- | --- |

36.

| 37. | á mheabhrú go bhfuil BCE, mar institiúid de chuid an Aontais, faoi cheangal ag gealltanais an Aontais faoi Chomhaontú Pháras; |
| --- | --- |

37.

| 38. | ag tabhairt dá haire gur díol sásaimh di cinneadh na Comhairle Rialaithe céimeanna breise a ghlacadh chun breithnithe maidir leis an athrú aeráide a chur san áireamh i gcreat beartais airgeadaíochta an Eurochórais; |
| --- | --- |

38.

| 39. | ag tabhairt dá haire go mbaineann coincheap neodracht an mhargaidh le prionsabal ‘geilleagar margaidh oscailte lena ngabhann saoriomaíocht’; á iarraidh ar BCE, agus a neamhspleáchas á urramú aige, aghaidh a thabhairt ar theipeanna margaidh agus leithdháileadh éifeachtúil acmhainní a áirithiú in imeacht tréimhse fhadtéarmach, agus é ag fanacht chomh neamhpholaitiúil agus is féidir, agus prionsabal neodracht an mhargaidh á urramú aige; ag tabhairt dá haire gur imigh BCE ó neodracht an mhargaidh cheana i roinnt cásanna; á thabhairt chun suntais nár cheart cinntí den sórt sin a dhéanamh ar chun aimhleasa ghnóthú phríomhchuspóir BCE; |
| --- | --- |

39.

| 40. | ag tabhairt dá haire gur fhógair BCE go ndéanfaí a shealúchais bannaí corparáideacha a dhícharbónú trína phunann ‘a athdhíriú’; á chur i bhfáth gurb ionann cláir cheannaigh sócmhainní BCE agus beartas airgeadaíochta neamhghnách nár cheart a shaothrú ach amháin le linn imthosca eacnamaíocha nach bhfacthas a leithéid cheana; á chur i bhfáth, thairis sin, gur fotháirge iad na sealúchais sin den chomhrac a rinneadh san am a chuaigh thart i gcoinne boilsciú íseal agus nach cuspóir de bheartas airgeadaíochta é infheistíochtaí a dhéanamh; |
| --- | --- |

40.

| 41. | ag cur sonrú, thairis sin, san fhógra maidir le glasú chreat comhthaobhachta BCE, rud a chuideoidh le riosca airgeadais ar chlár comhardaithe BCE a laghdú; |
| --- | --- |

41.

| 42. | á chur in iúl gur geal léi an fógra ó BCE maidir le huirlisí agus cumais measúnaithe riosca an Eurochórais a fheabhsú tuilleadh chun rioscaí a bhaineann leis an aeráid agus leis an gcomhshaol a áireamh ar bhealach níos fearr, amhail trína gcórais inmheánacha measúnaithe creidmheasa; á chur in iúl gur geal léi go háirithe rannpháirtíocht BCE le gníomhaireachtaí rátála chun trédhearcacht a mhéadú maidir leis an gcaoi a ndéanann siad rioscaí aeráide a ionchorprú ina rátálacha agus a n-uaillmhian maidir le ceanglais nochta maidir le rioscaí aeráide; |
| --- | --- |

42.

| 43. | á chur in iúl gur geal léi plean gníomhaíochta BCE agus a threochlár mionsonraithe maidir le gníomhaíochtaí a bhaineann leis an athrú aeráide chun breithnithe maidir leis an athrú aeráide a ionchorprú tuilleadh ina chreat beartais agus ina shamhlacha; |
| --- | --- |

43.

| 44. | á chur in iúl gur geal léi tástáil struis riosca aeráide BCE a forbraíodh chun measúnú a dhéanamh ar athléimneacht banc agus corparáidí i bhfianaise riosca aistrithe aeráide; á thabhairt faoi deara go léirítear sna torthaí a foilsíodh an 8 Iúil 2022 nach bhfuil creataí láidre i gcomhair tástáil struis ag formhór na mbanc agus go bhfuil na sonraí ábhartha in easnamh orthu; á iarraidh ar BCE treoir inoibrithe a chur ar fáil agus rómhaorlathas a laghdú; ag tabhairt dá haire gur cheart go mbeadh maoirseacht bhainc rioscabhunaithe agus nach mbeadh sí á treorú ag breithnithe tánaisteacha; á iarraidh ar na bainc dlús a chur lena n-iarrachtaí riosca aeráide a thomhas agus a bhainistiú; |
| --- | --- |

44.

| 45. | á thabhairt chun suntais gur éirigh le BCE a astaíochtaí carbóin féin a ísliú 10,7 % idir 2020 agus 2021; |
| --- | --- |

45.

Trédhearcacht, cuntasacht, comhionannas inscne agus gnéithe eile

| 46. | á chur i bhfáth gur gá socruithe cuntasachta agus trédhearcachta BCE a fheabhsú tuilleadh; ag tabhairt dá haire, cé gur mhéadaigh BCE a bhosca uirlisí agus a chuspóirí thar chobhsaíocht praghsanna, nach bhfuil ach forbairt páirteach déanta ar a chleachtais chuntasachta; ag tnúth leis na cleachtais chuntasachta reatha idir BCE agus Parlaimint na hEorpa a chur ar bhonn foirmiúil i scríbhinn; ag athdhearbhú a hiarrata ar BCE a chuntasacht i leith Pharlaimint na hEorpa a neartú; |
| --- | --- |

46.

| 47. | á chur in iúl gur geal léi an t-aiseolas suntasach agus mionsonraithe a thug BCE i dtaobh rún na Parlaiminte maidir le Tuarascáil Bhliantúil BCE, 2020; á iarraidh ar BCE leanúint den tiomantas sin don chuntasacht agus d’aiseolas i scríbhinn a fhoilsiú i dtaobh rúin Pharlaimint na hEorpa maidir le tuarascálacha bliantúla BCE gach bliain; |
| --- | --- |

47.

| 48. | á iarraidh ar BCE tuarascáil níos fearr a thabhairt ar sheasaimh arna nglacadh ag BCE i gCoiste Basel um Maoirseacht ar Bhaincéireacht, lena n-áirítear i scríbhinn; |
| --- | --- |

48.

| 49. | á chur in iúl gur geal léi beartas cumarsáide nua BCE, lena n-áirítear bealaí níos inrochtana chun cinntí beartais BCE a mhíniú agus a chur i láthair do shaoránaigh agus do gheallsealbhóirí; |
| --- | --- |

49.

| 50. | á chur in iúl gur geal léi an aird a thugann BCE ar na rioscaí a bhaineann le cibirionsaithe; ag spreagadh BCE an aird sin a choinneáil, go háirithe i bhfianaise an chomhthéacs gheopholaitiúil; |
| --- | --- |

50.

| 51. | á iarraidh ar BCE dlús a chur lena fhaireachán ar fhorbairt criptea-airgeadraí agus ar na rioscaí gaolmhara ó thaobh cibearshlándála, sciúradh airgid, maoiniú sceimhlitheoireachta agus gníomhaíochtaí coiriúla eile a bhaineann leis an anaithnideacht arna soláthar ag criptea-shócmhainní; ag cur sonrú, sa chomhthéacs sin, i dteacht i bhfeidhm an Rialacháin maidir le Margaí i gCriptea-Shócmhainní; |
| --- | --- |

51.

| 52. | á chur in iúl gur oth léi nach bhfuil ach beirt bhan ina gcomhalta de Bhord Feidhmiúcháin agus de Chomhairle Rialaithe BCE; á athdhearbhú gur cheart go mbeadh na hainmniúcháin chuig an mBord Feidhmiúcháin cothrom-ó thaobh inscne de, agus go gcuirfí gearrliostaí faoi bhráid na Parlaiminte; á chur in iúl gur oth léi go mór gur ainmnigh na Ballstáit líon iarrthóirí le déanaí arb ionann é agus líon na bhfolúntas seachas gearrliostaí iarrthóirí a chur ar fáil; á mheabhrú go bhfuil gealltanas tugtha ag an bParlaimint roimhe seo gan breithniú a dhéanamh ar ghearrliostaí nach n-urramaíonn prionsabal na cothromaíochta inscne, i gcomhréir lena rún maidir le cothromaíocht inscne in ainmniúcháin ghnóthaí eacnamaíocha agus airgeadaíochta AE; á iarraidh ar Bhallstáit an limistéir euro a gcion féin a dhéanamh agus prionsabal an chomhionannais inscne a ionchorprú go hiomlán ina bpróisis cheapacháin chun comhdheiseanna a áirithiú do gach inscne le haghaidh phost an ghobharnóra ar na bainc cheannais náisiúnta; |
| --- | --- |

52.

| 53. | á chur in iúl gur oth léi go bhfuil an éagothroime inscne ann go fóill ar fud struchtúr eagraíochtúil BCE, go háirithe i dtaca le cion na mban i bpoist ardbhainistíochta; ag tabhairt dá haire go raibh an staidreamh is déanaí a bhí ar fáil an dáta sin ó 2019, agus go léiríonn sé go raibh sciar na mban i bpoist bhainistíochta uile BCE ardaithe go 30,3 % agus ina phoist bainistíochta sinsearaí go 30,8 %; á chur in iúl gur geal léi straitéis nua BCE chun cothromaíocht inscne a fheabhsú, lena n-áirítear an cuspóir sciar na mban a mhéadú go dtí idir 40 % agus 51 % faoi 2026; á iarraidh ar BCE tuairisciú a dhéanamh ar dhul chun cinn sa réimse sin mar chuid dá thuarascáil bhliantúil; |
| --- | --- |

53.

| 54. | ag tacú le haidhm BCE ionadaíocht na mban a mhéadú trí mhná a spreagadh chun dul chun cinn a dhéanamh sa réimse sin; á chur in iúl gur geal léi, dá bhrí sin, tionscnaimh amhail Scoláireacht BCE maidir le Mná san Eacnamaíocht; |
| --- | --- |

54.

| 55. | ag cur sonrú i rialacha foirne BCE maidir le coinbhleachtaí leasa a d’fhéadfadh a bheith ann agus ag spreagadh chur i bhfeidhm uaillmhianach na rialacha sin; ag cur sonrú, thairis sin, san athbhreithniú leanúnach ar a chreat eitice; ag cur béim ar an gcinneadh ón Ombudsman Eorpach an 26 Deireadh Fómhair 2022 lena n-eisítear moltaí ina leith sin, go háirithe maidir le ‘doirse imrothlacha’ ag BCE, tar éis chás an eacnamaí shinsearaigh aistriú chuig banc infheistíochta Meiriceánach (9); á iarraidh ar BCE an tréimhse mharana do leibhéil shinsearacha tuarastail a shíneadh freisin chuig fostaithe i mbandaí tuarastail níos ísle; |
| --- | --- |

55.

| 56. | á iarraidh ar BCE straitéis a fhorbairt maidir le conas déileáil le brústocairí agus trédhearcacht teagmhálacha ar leibhéal na foirne a mhéadú lasmuigh den Chomhairle Rialaithe; |
| --- | --- |

56.

| 57. | á chur in iúl gur geal léi gur tháinig laghdú ar líon na nótaí bainc góchumtha euro in 2021 go dtí an leibhéal is ísle ó 2003 (12 chuid in aghaidh an mhilliúin); á iarraidh ar BCE dlús a chur leis an gcomhrac i gcoinne góchumadh agus ar a chomhar le Europol, le Interpol agus leis an gCoimisiún Eorpach chun an sprioc sin a bhaint amach; á iarraidh ar BCE, gan dochar do shainphribhléidí na mBallstát, córas a chruthú chun faireachán níos fearr a dhéanamh ar idirbhearta móra d’fhonn sciúradh airgid, imghabháil cánach agus maoiniú na sceimhlitheoireachta agus na coireachta eagraithe a chomhrac; |
| --- | --- |

57.

| 58. | á chur in iúl gur geal léi dul chun cinn BCE maidir leis an tionscadal digiteach euro agus gur geal léi an t-idirphlé leis an bParlaimint ina leith sin; ag tnúth le deireadh a chur le céim imscrúdaithe 24 mhí an tionscadail dhigitigh euro agus leis an gComhairle Rialaithe teacht ar chinneadh maidir le tús a chur leis an bpróiseas chun an euro digiteach a sheoladh, a luaithe a chuirfidh na comhreachtóirí an bunús dlí leis sin ar fáil ar bhonn an togra atá le teacht ón gCoimisiún; |
| --- | --- |

58.

| 59. | ag cur béim ar na tairbhí a bhfuiltear ag súil leo amhail gnóthachain éifeachtúlachta agus cuimsiú airgeadais méadaithe; ag aontú le BCE go mbeadh ar an euro digiteach raon ceanglas íosta a chomhlíonadh, lena n-áirítear stóinseacht, sábháilteacht, éifeachtúlacht agus cosaint príobháideachais; á chur i bhfáth go bhféadfadh euro digiteach a bheith ina chomhlánú ar airgead tirim ach nár cheart é a ionadú mar mhodh íocaíochta; |
| --- | --- |

59.

| 60. | á iarraidh ar BCE aird chuí a thabhairt ar na rioscaí don earnáil baincéireachta agus ar iasachtú foriomlán don fhíorgheilleagar agus an euro digiteach á cheapadh; |
| --- | --- |

60.

| 61. | á chur in iúl gur oth léi go mór cinneadh BCE go mbeadh baint ag Amazon le tástáil a dhéanamh ar chomhéadain fréamhshamhlacha le haghaidh euro digiteach; á chur i bhfáth go bhféadfadh an chuideachta sin a bheith ina hiomaitheoir sa réimse sin agus, dá bhrí sin, nár cheart í a chur sa riocht sin, go háirithe ós rud é nach bhfaigheann sí aon chúiteamh airgeadaíochta as an sannadh sin; á chur i bhfáth, thairis sin, go lagaítear uathriail straitéiseach AE trí bhonneagar digiteach an euro a sheachfhoinsiú chuig cuideachta teicneolaíochta sna Stáit Aontaithe; |
| --- | --- |

61.

| 62. | á iarraidh go bhfeabhsófaí tuilleadh creat sceithireachta inmheánach BCE, á thabhairt i gcomhréir le Treoir AE maidir le Sceithirí (10); |
| --- | --- |

62.

| 63. | ag moladh go mbunófaí oifig mheastóireachta neamhspleách a bheadh bunaithe ar oifig mheastóireachta CAI, a d’fhéadfadh meastóireachtaí a dhéanamh ar bheartais BCE agus measúnuithe tionchair a dhéanamh ar roghanna éagsúla beartais, gan neamhspleáchas BCE a shárú; |
| --- | --- |

63.

o

o o

| 64. | á threorú dá hUachtarán an rún seo a chur ar aghaidh chuig an gComhairle agus chuig an gCoimisiún; |
| --- | --- |

64.

---

(1)  IO C 23, 21.1.2021, lch. 105.

(2)  IO C 479, 16.12.2022, lch. 75.

(3)  Ráitis tosaigh maidir le hidirphlé airgeadaíochta an 26 Meán Fómhair 2022: https://www.ecb.europa.eu/press/key/date/2022/html/ecb.sp220926_1~0bd6fcc86c.en.html.

(4)  Óráid Isabel Schnabel maidir le domhandú an bhoilscithe: https://www.ecb.europa.eu/press/key/date/2022/html/ecb.sp220511_1~e9ba02e127.en.html.

(5)  https://www.ecb.europa.eu/press/pr/date/2023/html/ecb.pr230112~6cfbeda491.en.html.

(6)  Leathanach 15 den tras-scríbhinn d’idirphlé airgeadaíochta mhí na Samhna 2021: https://www.ecb.europa.eu/press/key/date/2021/html/ecb.sp211115_annex _1~d1ef2075bb.en.pdf.

(7)  https://www.ecb.europa.eu/press/key/date/2022/html/ecb.sp220324 ~61c5afb6b9.en.html.

(8)  https://www.bis.org/publ/othp50.htm.

(9)  https://www.ombudsman.europa.eu/en/decision/en/162341.

(10)  Treoir (AE) 2019/1937 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Deireadh Fómhair 2019 maidir le cosaint daoine a thuairiscíonn sáruithe ar dhlí an Aontais (IO L 305, 26.11.2019, lch. 17).

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/24 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/24

---

P9_TA(2023)0058

Straitéis Rothaíochta AE a fhorbairt

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir le straitéis rothaíochta an AE a fhorbairt (2022/2909(RSP))

(2023/C 283/11)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/25 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/25

---

P9_TA(2023)0059

Infhaighteacht leasachán san Aontas

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 maidir leis an teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le hinfhaighteacht agus inacmhainneacht leasachán a áirithiú (2022/2982(RSP))

(2023/C 283/12)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

III Gníomhartha ullmhúcháin

Parlaimint na hEorpa

Dé Máirt 14. Feabhra 2023

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/26 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/26

---

P9_TA(2023)0030

Leasú a dhéanamh ar chinneadh an 10 Márta 2022 maidir le coiste speisialta um an trasnaíocht eachtrach ar na próisis dhaonlathacha uile san Aontas Eorpach a chur ar bun, lena n-áirítear bréagaisnéis (INGE 2), agus teideal agus freagrachtaí an choiste sin a choigeartú

Cinneadh ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 maidir le leasú a dhéanamh ar chinneadh an 10 Márta 2022 maidir le coiste speisialta um an trasnaíocht eachtrach ar na próisis dhaonlathacha uile san Aontas Eorpach a chur ar bun, lena n-áirítear bréagaisnéis (INGE 2), agus teideal agus freagrachtaí an choiste sin a choigeartú (2023/2566(RSO))

(2023/C 283/13)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/27 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/27

---

P9_TA(2023)0031

Fochoiste um Shláinte Phoiblí a chur ar bun

Cinneadh ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar fhochoiste um sláinte phoiblí a chur ar bun (2023/2565(RSO))

(2023/C 283/14)

Níl an téacs seo ar fáil as Gaeilge faoi láthair

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/28 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/28

---

P9_TA(2023)0032

Cearta an Aontais i bhforfheidhmiú agus i gcur chun feidhme an Chomhaontaithe um Tharraingt Siar na Ríochta Aontaithe agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Ríocht Aontaithe

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos rialacha maidir le feidhmiú chearta an Aontais i ndáil le cur chun feidhme agus forfheidhmiú an Chomhaontaithe maidir le Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann a bheith ag tarraingt siar as an Aontas Eorpach agus as an gComhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach, de pháirt, agus Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann, den pháirt eile (COM(2022)0089 – C9-0059/2022 – 2022/0068(COD))

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

(2023/C 283/15)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0089), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0089),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagail 43, 91, 100, 173, 182, 188, 189 agus 207 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9-0059/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagail 43, 91, 100, 173, 182, 188, 189 agus 207 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9-0059/2022),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 20 Nollaig 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh |
| --- | --- |

—

ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 20 Nollaig 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh

| — | ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint do na tuairimí ón gCoiste um an Margadh Inmheánach agus um Chosaint an Tomhaltóra, ón gCoiste um Iompar agus um Thurasóireacht, agus ón gCoiste um Iascach, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do na tuairimí ón gCoiste um an Margadh Inmheánach agus um Chosaint an Tomhaltóra, ón gCoiste um Iompar agus um Thurasóireacht, agus ón gCoiste um Iascach,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Eachtracha, ón gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta agus ón gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla (A9-0248/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Eachtracha, ón gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta agus ón gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla (A9-0248/2022),

| 1. | ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta. |
| --- | --- |

3.

---

P9_TC1-COD(2022)0068

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos rialacha maidir le feidhmiú chearta an Aontais i ndáil le cur chun feidhme agus forfheidhmiú an Chomhaontaithe maidir le Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann a bheith ag tarraingt siar as an Aontas Eorpach agus as an gComhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus an Chomhaontaithe Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach, de pháirt, agus Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann, den pháirt eile

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Rialachán (AE) 2023/657.)

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/29 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/29

---

P9_TA(2023)0033

Clár an Aontais um Nascacht Shlán 2023-2027

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear Clár an Aontais um Nascacht Shlán le haghaidh na tréimhse 2023-2027 (COM(2022)0057 – C9-0045/2022 – 2022/0039(COD)

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

(2023/C 283/16)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0057), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0057),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 189(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9-0045/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 189(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9-0045/2022),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 23 Samhain 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 23 Samhain 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Buiséid, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Buiséid,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh (A9-0249/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh (A9-0249/2022),

| 1. | ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh faoi mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é; |
| --- | --- |

1.

| 2. | ag formheas an ráitis chomhpháirtigh ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle atá i gceangal leis an rún seo, a fhoilseofar i sraith C d'Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh; |
| --- | --- |

2.

| 3. | ag formheas an ráitis chomhpháirtigh ó Pharlaimint na hEorpa, ón gComhairle agus ón gCoimisiún atá i gceangal leis an rún seo, a fhoilseofar i sraith C d’Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh; |
| --- | --- |

3.

| 4. | á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

4.

| 5. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta. |
| --- | --- |

5.

---

P9_TC1-COD(2022)0039

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear Clár an Aontais um Nascacht Shlán le haghaidh na tréimhse 2023-2027

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Rialchán (AE) 2023/588.)

---

IARSCRÍBHINN A GHABHANN LEIS AN RÚN REACHTACH

Ráiteas polaitiúil comhpháirteach maidir le maoiniú Chlár an Aontais um Nascacht Shlán le haghaidh na tréimhse 2023-2027

Tá Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle, gan dochar do shainchumais an údaráis bhuiséadaigh faoi chuimsiú an nós imeachta bhuiséadaigh bhliantúil, ag comhaontú go ndéanfar an maoiniú ar Chlár an Aontais um Nascacht Shlán le haghaidh na tréimhse 2023-2027 a chumhdach go táscach sna blianta 2023-2027 mar a leanas:

| — | EUR 200 milliún ó na corrlaigh neamh-leithdháilte ó Cheannteideal 1 agus ó Cheannteideal 5; |
| --- | --- |

—

EUR 200 milliún ó na corrlaigh neamh-leithdháilte ó Cheannteideal 1 agus ó Cheannteideal 5;

| — | EUR 1,450 milliún ó ranníocaíochtaí ó Cheannteideal 1, ó Cheannteideal 5 agus ó Cheannteideal 6 |
| --- | --- |

—

EUR 1,450 milliún ó ranníocaíochtaí ó Cheannteideal 1, ó Cheannteideal 5 agus ó Cheannteideal 6

Ráiteas comhpháirteach polaitiúil maidir le cistí arna saoradh i Fís Eorpach a athúsáid

Leis an Dearbhú Comhpháirteach maidir le cistí arna saoradh a athúsáid i ndáil leis an gclár taighde (1), chomhaontaigh Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún leithreasuithe faoi chomhair gealltanas a chur ar fáil arís chun tairbhe an chláir taighde, leithreasuithe a chomhfhreagraíonn don mhéid suas go EUR 0,5 billiún (i bpraghsanna 2018) sa tréimhse 2021-2027 de shaoradh, a eascraíonn as neamh-chur chun feidhme iomlán nó páirteach tionscadal a bhaineann leis an gclár réime ‘Fís Eorpach’ nó leis an gclár ‘Fís 2020’ (2), a tháinig roimhe, de réir mar a fhoráiltear dó sin in Airteagal 15(3) den Rialachán Airgeadais.

Sa ráiteas (3) maidir le Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 28 Aibreán 2021 lena mbunaítear Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht, lena leagtar síos a rialacha maidir le rannpháirtíocht agus scaipeadh, agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 1290/2013 agus (AE) Uimh. 1291/2013, tháinig Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún ar chomhaontú maidir le dáileadh táscach an mhéid sin a bheidh suas le EUR 300 000 000 i bpraghsanna tairiseacha 2018 don chnuasach ‘Cúrsaí Digiteacha, an Tionscal agus an Spás’ go háirithe le haghaidh taighde candamach.

Gan dochar do chumhachtaí an údaráis bhuiséadaigh faoi chuimsiú an nós imeachta bhuiséadaigh bhliantúil ná do chumhachtaí an Choimisiúin an buiséad a chur chun feidhme, comhaontaíonn Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún go ndéanfar, laistigh den chnuasach ‘Cúrsaí Digiteacha, an Tionscal agus an Spás’ de chuid Fís Eorpach, méid táscach EUR 200 milliún i bpraghsanna tairiseacha 2018 a leithdháileadh do ghníomhaíochtaí taighde maidir le nascacht shlán.

---

(1)  IO C 444 I, 22.12.2020, lch. 3.

(2)  Rialachán (AE) Uimh. 1291/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2013 lena mbunaítear Fís 2020 – An Clár Réime um Thaighde agus Nuálaíocht (2014-2020), agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1982/2006/CE (IO L 347, 20.12.2013, lch. 104).

(3)  IO C 185, 12.5.2021, lch. 1.

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/31 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/31

---

P9_TA(2023)0034

Comhaontú Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus an Ghuáin: forfheidhmiú an dlí i dtaca le foraoisí, rialachas agus trádáil i dtáirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le cur i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine maidir le forfheidhmiú an dlí i dtaca le foraoisí, rialachas agus trádáil i dtáirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach (09272/2022 – C9-0432/2022 – 2022/0142(NLE))

(Toiliú)

(2023/C 283/17)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (09272/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (09272/2022),

| — | ag féachaint don dréacht-Chomhaontú Comhpháirtíochta Saorálaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine maidir le forfheidhmiú an dlí i dtaca le foraoisí, rialachas agus trádáil i dtáirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach (09271/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don dréacht-Chomhaontú Comhpháirtíochta Saorálaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine maidir le forfheidhmiú an dlí i dtaca le foraoisí, rialachas agus trádáil i dtáirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach (09271/2022),

| — | ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagal 207(3), an chéad fhomhír, Airteagal 207(4), an chéad fhomhír, Airteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a)(v) agus Airteagal 218(7) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0432/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagal 207(3), an chéad fhomhír, Airteagal 207(4), an chéad fhomhír, Airteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a)(v) agus Airteagal 218(7) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0432/2022),

| — | ag féachaint do rún neamhreachtach uaithi an 14 Feabhra 2023 (1) ar an dréachtchinneadh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do rún neamhreachtach uaithi an 14 Feabhra 2023 (1) ar an dréachtchinneadh,

| — | ag féachaint do Riail 105(1) agus (4), agus Riail 114(7) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 105(1) agus (4), agus Riail 114(7) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Fhorbairt, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Fhorbairt,

| — | ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta (A9-0008/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta (A9-0008/2023),

| 1. | ag tabhairt a toilithe do thabhairt i gcrích an chomhaontaithe; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig rialtais agus parlaimintí na mBallstát agus Chomharphoblacht na Guáine. |
| --- | --- |

2.

---

(1)  Téacsanna arna nglacadh an dáta sin, P9_TA(2023)0035.

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/32 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/32

---

P9_TA(2023)0035

Comhaontú Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus an Ghuáin: forfheidhmiú an dlí maidir le foraoisí, agus rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach

Rún neamhreachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle i dtaca le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (09272/2022 – C9-0432/2022 – 2022/0142M(NLE))

(2023/C 283/18)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún le haghaidh cinneadh ón gComhairle an 10 Bealtaine 2022 maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (COM(2022)0200), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún le haghaidh cinneadh ón gComhairle an 10 Bealtaine 2022 maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (COM(2022)0200),

| — | ag féachaint do dhréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (09272/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do dhréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (09272/2022),

| — | ag féachaint don dréacht-Chomhaontú Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (09271/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don dréacht-Chomhaontú Comhpháirtíochta Deonaí idir an tAontas Eorpach agus Comharphoblacht na Guáine i ndáil le forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil táirgí adhmaid chuig an Aontas Eorpach i dtaca le foraoisí (09271/2022),

| — | ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir leis na chéad fhomhíreanna d’Airteagail 207(3), agus 207(4), i gcomhar le hAirteagal 218(6), an chéad fhomhír, pointe (a)(v), agus Airteagal 218(7) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0432/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir leis na chéad fhomhíreanna d’Airteagail 207(3), agus 207(4), i gcomhar le hAirteagal 218(6), an chéad fhomhír, pointe (a)(v), agus Airteagal 218(7) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0432/2022),

| — | ag féachaint do Rialachán (CE) Uimh. 2173/2005 ón gComhairle an 20 Nollaig 2005 maidir le scéim ceadúnúcháin FLEGT a chur ar bun i gcás allmhairí adhmaid sa Chomhphobal Eorpach (1) (Rialachán FLEGT), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Rialachán (CE) Uimh. 2173/2005 ón gComhairle an 20 Nollaig 2005 maidir le scéim ceadúnúcháin FLEGT a chur ar bun i gcás allmhairí adhmaid sa Chomhphobal Eorpach (1) (Rialachán FLEGT),

| — | ag féachaint do Rialachán (AE) Uimh. 995/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Deireadh Fómhair 2010 lena leagtar síos oibleagáidí na n-oibreoirí a chuireann adhmad agus táirgí adhmaid ar an margadh (2) (Rialachán Adhmaid AE), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Rialachán (AE) Uimh. 995/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Deireadh Fómhair 2010 lena leagtar síos oibleagáidí na n-oibreoirí a chuireann adhmad agus táirgí adhmaid ar an margadh (2) (Rialachán Adhmaid AE),

| — | ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 11 Nollaig 2019 maidir leis an gComhaontú Glas don Eoraip (COM(2019)0640), agus do rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Eanáir 2020 maidir leis (3), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 11 Nollaig 2019 maidir leis an gComhaontú Glas don Eoraip (COM(2019)0640), agus do rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Eanáir 2020 maidir leis (3),

| — | ag féachaint don Chomhaontú a glacadh ag an 21ú Comhdháil de chuid na bPáirtithe i gCreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (COP21) i bPáras an 12 Nollaig 2015 (Comhaontú Pháras), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don Chomhaontú a glacadh ag an 21ú Comhdháil de chuid na bPáirtithe i gCreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (COP21) i bPáras an 12 Nollaig 2015 (Comhaontú Pháras),

| — | ag féachaint do Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe,

| — | ag féachaint do rún uaithi an 16 Meán Fómhair 2020 maidir le ról an Aontais maidir le foraoisí an domhain a chosaint agus a athbhunú (4), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do rún uaithi an 16 Meán Fómhair 2020 maidir le ról an Aontais maidir le foraoisí an domhain a chosaint agus a athbhunú (4),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 22 Deireadh Fómhair 2020 maille le moltaí don Choimisiún maidir le creat dlíthiúil AE chun stop a chur le dífhoraoisiú domhanda atá á thiomáint ag an Aontas agus é a aisiompú (5), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 22 Deireadh Fómhair 2020 maille le moltaí don Choimisiún maidir le creat dlíthiúil AE chun stop a chur le dífhoraoisiú domhanda atá á thiomáint ag an Aontas agus é a aisiompú (5),

| — | ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 21 Bealtaine 2003 dar teideal Forest law enforcement, governance and trade (FLEGT): proposal for an EU action plan (COM(2003)0251)[Forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil i dtaca le foraoisí (FLEGT): togra le haghaidh plean gníomhaíochta AE] agus do phlean oibre 2018-2022 maidir lena chur chun feidhme, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 21 Bealtaine 2003 dar teideal Forest law enforcement, governance and trade (FLEGT): proposal for an EU action plan (COM(2003)0251)[Forfheidhmiú an dlí, rialachas agus trádáil i dtaca le foraoisí (FLEGT): togra le haghaidh plean gníomhaíochta AE] agus do phlean oibre 2018-2022 maidir lena chur chun feidhme,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Samhain 2021 maidir le tráchtearraí agus táirgí áirithe atá bainteach leis an dífhoraoisiú agus leis an díghrádú foraoise a chur ar fáil ar mhargadh an Aontais agus a onnmhairiú ón Aontas mar aon leis sin agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 995/2010 (COM(2021)0706) (An Rialachán maidir le Dífhoraoisiú), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Samhain 2021 maidir le tráchtearraí agus táirgí áirithe atá bainteach leis an dífhoraoisiú agus leis an díghrádú foraoise a chur ar fáil ar mhargadh an Aontais agus a onnmhairiú ón Aontas mar aon leis sin agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 995/2010 (COM(2021)0706) (An Rialachán maidir le Dífhoraoisiú),

| — | ag féachaint do sheasamh uaithi an 14 Feabhra 2023 (6) ar an dréachtchinneadh ón gComhairle, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do sheasamh uaithi an 14 Feabhra 2023 (6) ar an dréachtchinneadh ón gComhairle,

| — | ag féachaint do Riail 105(2) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 105(2) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint do thuairim ón gCoiste um Fhorbairt, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuairim ón gCoiste um Fhorbairt,

| — | ag féachaint do thuarascáil ón gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta (A9-0018/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuarascáil ón gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta (A9-0018/2023),

| A. | de bhrí, i mí na Samhna 2018, gur thug an tAontas agus an Ghuáin caibidlíochtaí i gcrích maidir le Comhaontú Comhpháirtíochta Deonaí (VPA) i ndáil le Forfheidhmiú an Dlí, Rialachas agus Trádáil i dtaca le Foraoisí (FLEGT); de bhrí, an 10 Márta 2022, gur tháinig an Ghuáin agus AE ar chomhaontú maidir le creat cur chun feidhme comhpháirteach nuashonraithe – treochlár mionsonraithe chun VPA a chur chun feidhme, arb é is aidhm dó rialachas foraoise a fheabhsú agus formhaoirseacht a chur ar fáil don trádáil in adhmad dleathach; |
| --- | --- |

A.

de bhrí, i mí na Samhna 2018, gur thug an tAontas agus an Ghuáin caibidlíochtaí i gcrích maidir le Comhaontú Comhpháirtíochta Deonaí (VPA) i ndáil le Forfheidhmiú an Dlí, Rialachas agus Trádáil i dtaca le Foraoisí (FLEGT); de bhrí, an 10 Márta 2022, gur tháinig an Ghuáin agus AE ar chomhaontú maidir le creat cur chun feidhme comhpháirteach nuashonraithe – treochlár mionsonraithe chun VPA a chur chun feidhme, arb é is aidhm dó rialachas foraoise a fheabhsú agus formhaoirseacht a chur ar fáil don trádáil in adhmad dleathach;

| B. | de bhrí go bhfuil thart ar 84 % de thalamh na Guáine faoi chumhdach foraoise; de bhrí gurb ionann é sin agus thart ar 18 milliún acra; de bhrí go bhfuil an dara stoc carbóin foraoise per capita is airde ar domhan ag an nGuáin agus go meastar go bhfuil 21,8 billiún tona de dhé-ocsaíd charbóin stóráilte ina foraoisí aici; de bhrí go n-ainmnítear thart ar 13 % d’fhoraoisí na Guáine go foirmiúil mar thailte sráidbhailte Meir-Indiacha; de bhrí go gcumhdaítear formhór na Guáine le héicearéigiún foraoise tais na Guáine; |
| --- | --- |

B.

de bhrí go bhfuil thart ar 84 % de thalamh na Guáine faoi chumhdach foraoise; de bhrí gurb ionann é sin agus thart ar 18 milliún acra; de bhrí go bhfuil an dara stoc carbóin foraoise per capita is airde ar domhan ag an nGuáin agus go meastar go bhfuil 21,8 billiún tona de dhé-ocsaíd charbóin stóráilte ina foraoisí aici; de bhrí go n-ainmnítear thart ar 13 % d’fhoraoisí na Guáine go foirmiúil mar thailte sráidbhailte Meir-Indiacha; de bhrí go gcumhdaítear formhór na Guáine le héicearéigiún foraoise tais na Guáine;

| C. | de bhrí go bhfuil iarrachtaí caomhnaithe á ndéanamh ó 1996 i leith agus go bhfuil an ráta bliantúil dífhoraoisithe sa Ghuáin an-íseal, arb ionann é agus thart ar 0,06 % ar an meán; |
| --- | --- |

C.

de bhrí go bhfuil iarrachtaí caomhnaithe á ndéanamh ó 1996 i leith agus go bhfuil an ráta bliantúil dífhoraoisithe sa Ghuáin an-íseal, arb ionann é agus thart ar 0,06 % ar an meán;

| D. | de bhrí go bhfuil an leibhéal bithéagsúlachta sa Ghuáin ar cheann de na leibhéil bhithéagsúlachta is airde ar domhan; de bhrí go meastar go bhfuil thart ar 8 000 speiceas plandaí agus os cionn 1 000 speiceas veirteabrach talún i bhforaoisí na Guáine; de bhrí go meastar gur plandaí dúchasacha iad thart ar 5 % de na speicis phlandaí uile atá sa Ghuáin; |
| --- | --- |

D.

de bhrí go bhfuil an leibhéal bithéagsúlachta sa Ghuáin ar cheann de na leibhéil bhithéagsúlachta is airde ar domhan; de bhrí go meastar go bhfuil thart ar 8 000 speiceas plandaí agus os cionn 1 000 speiceas veirteabrach talún i bhforaoisí na Guáine; de bhrí go meastar gur plandaí dúchasacha iad thart ar 5 % de na speicis phlandaí uile atá sa Ghuáin;

| E. | de bhrí go bhfuil mianadóireacht neamhdhleathach agus lománaíocht neamhdhleathach fós ina hábhar imní sa Ghuáin, ós rud é go ndéanann an dá chleachtas dochar d’fhoraoisí na tíre; de bhrí gur dóiteáin (50 %) agus mianadóireacht (41 %) is cúis le formhór an dífhoraoisithe sa Ghuáin, bíodh sin dlíthiúil nó neamhdhleathach; de bhrí, cé nach ionann an dífhoraoisiú a tharlaíonn mar thoradh ar thiontú talmhaíochta ach thart ar 5 %, gur ábhar imní é mar sin féin; |
| --- | --- |

E.

de bhrí go bhfuil mianadóireacht neamhdhleathach agus lománaíocht neamhdhleathach fós ina hábhar imní sa Ghuáin, ós rud é go ndéanann an dá chleachtas dochar d’fhoraoisí na tíre; de bhrí gur dóiteáin (50 %) agus mianadóireacht (41 %) is cúis le formhór an dífhoraoisithe sa Ghuáin, bíodh sin dlíthiúil nó neamhdhleathach; de bhrí, cé nach ionann an dífhoraoisiú a tharlaíonn mar thoradh ar thiontú talmhaíochta ach thart ar 5 %, gur ábhar imní é mar sin féin;

| F. | de bhrí gurb iad an talmhaíocht, báicsít agus mianadóireacht óir, adhmad, mianadóireacht mianraí agus iascaireacht na príomhghníomhaíochtaí eacnamaíocha sa Ghuáin; de bhrí go meastar go rannchuidíonn tionscal foraoise na Guáine le níos lú ná 2 % dá OTI, figiúr a mheastar a laghdóidh tuilleadh leis an méadú mear atá tagtha ar an earnáil peitriliam ó 2015, nuair a thángthas ar chúltaiscí móra ola in uiscí teorann na Guáine; |
| --- | --- |

F.

de bhrí gurb iad an talmhaíocht, báicsít agus mianadóireacht óir, adhmad, mianadóireacht mianraí agus iascaireacht na príomhghníomhaíochtaí eacnamaíocha sa Ghuáin; de bhrí go meastar go rannchuidíonn tionscal foraoise na Guáine le níos lú ná 2 % dá OTI, figiúr a mheastar a laghdóidh tuilleadh leis an méadú mear atá tagtha ar an earnáil peitriliam ó 2015, nuair a thángthas ar chúltaiscí móra ola in uiscí teorann na Guáine;

| G. | de bhrí go gcuireann earnáil na foraoiseachta go suntasach le fás eacnamaíoch na Guáine, ina bhfostaítear thart ar 20 000 duine, go príomha i gceantair thuaithe; de bhrí go rannchuidíonn foraoisí na Guáine le 2 % de OTI agus le 6 % de chruthú iomlán post; de bhrí go méadódh VPA acmhainneacht earnáil na foraoiseachta trí phoist nua a chruthú agus trí rannchuidiú le fás eacnamaíoch inbhuanaithe na tíre; |
| --- | --- |

G.

de bhrí go gcuireann earnáil na foraoiseachta go suntasach le fás eacnamaíoch na Guáine, ina bhfostaítear thart ar 20 000 duine, go príomha i gceantair thuaithe; de bhrí go rannchuidíonn foraoisí na Guáine le 2 % de OTI agus le 6 % de chruthú iomlán post; de bhrí go méadódh VPA acmhainneacht earnáil na foraoiseachta trí phoist nua a chruthú agus trí rannchuidiú le fás eacnamaíoch inbhuanaithe na tíre;

| H. | de bhrí go bhfuil an méid adhmaid a thrádáiltear idir an Ghuáin agus an tAontas Eorpach measartha, agus nárbh ionann ach 8 % onnmhairí adhmaid na Guáine chun na hEorpa in 2018 agus nach ndeachaigh ach thart ar leath an mhéid sin chuig an Aontas Eorpach; de bhrí gurb iad na Stáit Aontaithe an comhpháirtí trádála foriomlán is mó atá ag an nGuáin, agus gurb é Singeapór an dara comhpháirtí trádála foriomlán atá aige; de bhrí gurb é réigiún an Aigéin Chiúin agus na hÁise an margadh onnmhairiúcháin is mó atá aige d’adhmad; de bhrí go ndéanfadh VPA níos mó deiseanna a chur ar fáil don Ghuáin chun onnmhairiú chuig an Aontas agus chuig margaí nua, a chuirfeadh lena deiseanna forbartha; |
| --- | --- |

H.

de bhrí go bhfuil an méid adhmaid a thrádáiltear idir an Ghuáin agus an tAontas Eorpach measartha, agus nárbh ionann ach 8 % onnmhairí adhmaid na Guáine chun na hEorpa in 2018 agus nach ndeachaigh ach thart ar leath an mhéid sin chuig an Aontas Eorpach; de bhrí gurb iad na Stáit Aontaithe an comhpháirtí trádála foriomlán is mó atá ag an nGuáin, agus gurb é Singeapór an dara comhpháirtí trádála foriomlán atá aige; de bhrí gurb é réigiún an Aigéin Chiúin agus na hÁise an margadh onnmhairiúcháin is mó atá aige d’adhmad; de bhrí go ndéanfadh VPA níos mó deiseanna a chur ar fáil don Ghuáin chun onnmhairiú chuig an Aontas agus chuig margaí nua, a chuirfeadh lena deiseanna forbartha;

| I. | de bhrí gur dhaingnigh an Ghuáin Comhaontú Pháras i mí na Bealtaine 2016 agus go ndearna sí roinnt gealltanas a thabhairt maidir le foraoiseacht inbhuanaithe ina rannchuidiú athbhreithnithe arna chinneadh go náisiúnta, amhail 2 mhilliún heicteár breise d’fhoraoisí a chaomhnú; |
| --- | --- |

I.

de bhrí gur dhaingnigh an Ghuáin Comhaontú Pháras i mí na Bealtaine 2016 agus go ndearna sí roinnt gealltanas a thabhairt maidir le foraoiseacht inbhuanaithe ina rannchuidiú athbhreithnithe arna chinneadh go náisiúnta, amhail 2 mhilliún heicteár breise d’fhoraoisí a chaomhnú;

| J. | de bhrí gur gá don Ghuáin dúshláin a shárú chun feabhas a chur ar dhea-bhail a cuid saoránach, amhail an bhochtaineacht, an neamhionannas agus an t-idirdhealú a chomhrac, go háirithe an t-idirdhealú i gcoinne daoine LADTI agus daoine dúchasacha, chomh maith le héilliú agus deighilt chiníoch agus eitneach agus foréigean a chomhrac, ar ábhair imní leanúnacha iad; |
| --- | --- |

J.

de bhrí gur gá don Ghuáin dúshláin a shárú chun feabhas a chur ar dhea-bhail a cuid saoránach, amhail an bhochtaineacht, an neamhionannas agus an t-idirdhealú a chomhrac, go háirithe an t-idirdhealú i gcoinne daoine LADTI agus daoine dúchasacha, chomh maith le héilliú agus deighilt chiníoch agus eitneach agus foréigean a chomhrac, ar ábhair imní leanúnacha iad;

| K. | de bhrí go ndearna an Ghuáin gealltanas a thabhairt i leith cistiú a chur ar fáil chun tacú le cur chun feidhme VPA; de bhrí go bhfuil gealltanas tugtha ag an Aontas, ag an Iorua agus ag an Ríocht Aontaithe cistiú breise a chur ar fáil chun na críche sin; |
| --- | --- |

K.

de bhrí go ndearna an Ghuáin gealltanas a thabhairt i leith cistiú a chur ar fáil chun tacú le cur chun feidhme VPA; de bhrí go bhfuil gealltanas tugtha ag an Aontas, ag an Iorua agus ag an Ríocht Aontaithe cistiú breise a chur ar fáil chun na críche sin;

| L. | de bhrí gurb é cuspóir an VPA a áirithiú go ndéanfaidh gach lastas adhmaid agus táirgí adhmaid ón nGuáin atá beartaithe do mhargadh an Aontais, Córas na Guáine um Dhearbhú Dlítheoireachta Hondúrach (GTLAS) a chomhlíonadh agus cáiliú, dá bhrí sin, do cheadúnas FLEGT; de bhrí go mbeidh gá leis freisin go ndéanfaidh adhmad intíre agus adhmad atá ceaptha do na margaí onnmhairiúcháin uile GTLAS a chomhlíonadh; |
| --- | --- |

L.

de bhrí gurb é cuspóir an VPA a áirithiú go ndéanfaidh gach lastas adhmaid agus táirgí adhmaid ón nGuáin atá beartaithe do mhargadh an Aontais, Córas na Guáine um Dhearbhú Dlítheoireachta Hondúrach (GTLAS) a chomhlíonadh agus cáiliú, dá bhrí sin, do cheadúnas FLEGT; de bhrí go mbeidh gá leis freisin go ndéanfaidh adhmad intíre agus adhmad atá ceaptha do na margaí onnmhairiúcháin uile GTLAS a chomhlíonadh;

| M. | de bhrí go gcumhdaítear le VPA na cúig tháirge adhmaid éigeantacha faoi Rialachán FLEGT – lomáin, adhmad gearrtha, trasnáin iarnróid, sraithadhmad agus veiníre – chomh maith le hadhmad, picéid agus cuaillí próiseáilte, agus siúinéireacht agus cearpantóireacht; |
| --- | --- |

M.

de bhrí go gcumhdaítear le VPA na cúig tháirge adhmaid éigeantacha faoi Rialachán FLEGT – lomáin, adhmad gearrtha, trasnáin iarnróid, sraithadhmad agus veiníre – chomh maith le hadhmad, picéid agus cuaillí próiseáilte, agus siúinéireacht agus cearpantóireacht;

| N. | de bhrí, de réir an togra ón gCoimisiún le haghaidh an Rialacháin maidir le Dífhoraoisiú, go gcomhlíonfar go huathoibríoch an ceanglas dlíthiúlachta leis an adhmad a allmhairítear chuig an Aontas faoi cheadúnas FLEGT; |
| --- | --- |

N.

de bhrí, de réir an togra ón gCoimisiún le haghaidh an Rialacháin maidir le Dífhoraoisiú, go gcomhlíonfar go huathoibríoch an ceanglas dlíthiúlachta leis an adhmad a allmhairítear chuig an Aontas faoi cheadúnas FLEGT;

| O. | de bhrí go bhforáiltear le VPA do Chomhchoiste Faireacháin agus Athbhreithnithe, a bheidh freagrach as a chur chun feidhme agus as faireachán a dhéanamh air; |
| --- | --- |

O.

de bhrí go bhforáiltear le VPA do Chomhchoiste Faireacháin agus Athbhreithnithe, a bheidh freagrach as a chur chun feidhme agus as faireachán a dhéanamh air;

| P. | de bhrí go dtéann cuspóir agus tairbhí ionchasacha VPAnna FLEGT thar éascú na trádála in adhmad dlíthiúil, mar go bhfuil siad ceaptha freisin chun athruithe córasacha a dhéanamh ar rialachas foraoise, ar fhorfheidhmiú an dlí, ar thrédhearcacht agus ar chuimsiú geallsealbhóirí éagsúla sa phróiseas cinnteoireachta polaitiúla, go háirithe eagraíochtaí na sochaí sibhialta, eagraíochtaí oibrithe agus pobail dhúchasacha, chomh maith le tacaíocht a thabhairt do chomhtháthú eacnamaíoch agus urraim do na Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe idirnáisiúnta; |
| --- | --- |

P.

de bhrí go dtéann cuspóir agus tairbhí ionchasacha VPAnna FLEGT thar éascú na trádála in adhmad dlíthiúil, mar go bhfuil siad ceaptha freisin chun athruithe córasacha a dhéanamh ar rialachas foraoise, ar fhorfheidhmiú an dlí, ar thrédhearcacht agus ar chuimsiú geallsealbhóirí éagsúla sa phróiseas cinnteoireachta polaitiúla, go háirithe eagraíochtaí na sochaí sibhialta, eagraíochtaí oibrithe agus pobail dhúchasacha, chomh maith le tacaíocht a thabhairt do chomhtháthú eacnamaíoch agus urraim do na Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe idirnáisiúnta;

| Q. | de bhrí go mbaineann tíortha ar fud an domhain a bhfuil margaí rialáilte allmhairiúcháin acu nó a bhfuil sé d’aidhm acu margaí allmhairiúcháin rialáilte a bheith acu le haghaidh adhmad dleathach tairbhe as comhoibriú; de bhrí go mbeadh comhchaighdeáin idirnáisiúnta thar a bheith éifeachtach chun dífhoraoisiú a chomhrac agus chun slándáil dhlíthiúil fhadtéarmach do ghnólachtaí agus do thomhaltóirí a chur chun cinn; |
| --- | --- |

Q.

de bhrí go mbaineann tíortha ar fud an domhain a bhfuil margaí rialáilte allmhairiúcháin acu nó a bhfuil sé d’aidhm acu margaí allmhairiúcháin rialáilte a bheith acu le haghaidh adhmad dleathach tairbhe as comhoibriú; de bhrí go mbeadh comhchaighdeáin idirnáisiúnta thar a bheith éifeachtach chun dífhoraoisiú a chomhrac agus chun slándáil dhlíthiúil fhadtéarmach do ghnólachtaí agus do thomhaltóirí a chur chun cinn;

| 1. | ag tacú go láidir le tabhairt i gcrích na caibidlíochta maidir le VPA i ndáil le FLEGT idir an tAontas agus an Ghuáin; ag aithint go bhfuil VPA thar a bheith tábhachtach don tír, agus go bhféadfadh sé borradh a chur faoin gcaidreamh trádála idir an tAontas agus an Ghuáin; á chreidiúint go léiríonn an rath a bhí ar na caibidlíochtaí maidir leis an VPA sin a thábhachtaí atá toscaireachtaí an Aontais i dtríú tíortha agus áiritheofar leis nach n-allmhaireofar isteach san Aontas ón nGuáin ach adhmad a ndéanfar lománaíocht dhleathach air, go ndéanfar cleachtais inbhuanaithe maidir le bainistiú foraoisí agus trádáil inbhuanaithe in adhmad a tháirgtear go dleathach a chur chun cinn, agus go bhfeabhsófar rialachas foraoise, forfheidhmiú an dlí (lena n-áirítear oibleagáidí saothair agus ceirde, sláinte agus sábháilteachta), cearta an duine, trédhearcacht, cuntasacht agus athléimneacht institiúideach sa Ghuáin, go gcosnófar an bhithéagsúlacht agus go gcabhrófar maidir leis na Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe a bhaint amach, agus ag an am céanna go rannchuideofar leis an gcaidreamh trádála idir an Ghuáin agus AE a fheabhsú; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á aithint gur próiseas fadtéarmach a bheidh i gcur chun feidhme iomlán VPA, próiseas lena gceanglófar réimse leathan reachtaíochta a ghlacadh, mar aon le cumas agus saineolas riaracháin leormhaith, chun é a chur chun feidhme agus a fhorfheidhmiú; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á chur in iúl gur geal léi ardleibhéal rannpháirtíocht na ngeallsealbhóirí le linn an phróisis caibidlíochta; á chur i bhfáth go n-éilítear leis na céimeanna cur chun feidhme agus faireacháin fíorchomhairliúcháin agus rannpháirtíocht il-gheallsealbhóirí, lena n-áirítear rannpháirtíocht fhóinteach na sochaí sibhialta, ionadaithe gnó, eagraíochtaí oibrithe agus pobail áitiúla agus dhúchasacha i gcinnteoireacht chun urraim do chearta tionachta talún agus do phrionsabal ‘an tsaorthoilithe, roimh ré agus feasach’ a ráthú; á mheabhrú gur gá feabhas a chur ar an trédhearcacht agus a áirithiú go ndéanfar faisnéis a nochtadh go poiblí ar bhealach éifeachtach agus go ndéanfar doiciméid a chomhroinnt go tráthúil le pobail áitiúla agus le pobail dhúchasacha; |
| --- | --- |

3.

| 4. | á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar Thoscaireacht AE sa Ghuáin fothú acmhainneachta leordhóthanach agus tacaíocht lóistíochta agus theicniúil a chur ar fáil faoi chuimsiú na n-ionstraimí comhair um fhorbairt atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo chun a chur ar chumas na Guáine na gealltanais faoi VPA a chomhlíonadh; |
| --- | --- |

4.

| 5. | á chur in iúl gur geal léi gur glacadh le déanaí an creat cur chun feidhme comhpháirteach agus á iarraidh ar Rialtas na Guáine cur chuige nithiúil, faoi cheangal ama agus intomhaiste a leanúint; |
| --- | --- |

5.

| 6. | á chur i bhfáth a thábhachtaí atá sé comhpháirtíochtaí agus sásraí comhair a fhorbairt chun aghaidh a thabhairt go comhpháirteach ar rialachas foraoisí i ngach gné, lena n-áirítear chun faisnéis a chomhroinnt; |
| --- | --- |

6.

| 7. | á chur in iúl gur geal léi iarrachtaí na Guáine go dtí seo chun dul chun cinn a dhéanamh i dtreo níos mó trédhearcachta agus á chur in iúl go bhfuil sí ag tnúth le tuilleadh comhair dhearfaigh a bheith ann sa chomhrac i gcoinne na lománaíochta neamhdhleathaí; á chur i bhfáth go gcuireann drochrialachas agus éilliú san earnáil foraoise dlús le lománaíocht neamhdhleathach agus le díghrádú foraoise; ag aithint thiomantas na Guáine do bhainistiú fónta foraoisí agus thoil pholaitiúil na Guáine don bhainistiú sin; á chur i bhfáth go mbraitheann an rath a bheidh ar VPA FLEGT freisin ar dhul i ngleic le calaois agus éilliú feadh shlabhra an tsoláthair adhmaid; ag tathant ar Rialtas na Guáine bailiú sonraí a fheabhsú chun an córas inrianaitheachta a fheabhsú agus leanúint den obair chun deireadh a chur le héilliú forleathan agus aghaidh a thabhairt ar thosca eile lena spreagtar lománaíocht neamhdhleathach agus díghrádú foraoise, agus aird ar leith á tabhairt ar chustaim agus ar údaráis eile a mbeidh ról lárnach acu i gcur chun feidhme agus i bhforfheidhmiú VPA; á chur i bhfáth gur gá deireadh a chur le saoirse ó phionós in earnáil na foraoiseachta trí chosantóirí chearta an duine agus sceithirí comhshaoil a chosaint agus trí leigheasanna éifeachtacha ar sháruithe ar chearta an duine a áirithiú; á chur in iúl gur geal léi, sa chomhthéacs sin, gur dhaingnigh an Ghuáin Comhaontú Escazú agus á chur i bhfáth gur gá a ráthú go dtabharfar aitheantas iomlán do chearta tionachta talún na bpobal áitiúil agus na bpobal dúchasach, go háirithe pobail Mheir-Indiacha, lena n-áirítear i gcomhthéacs na mianadóireachta; |
| --- | --- |

7.

| 8. | á chur in iúl gur geal léi gur lamháil próiseas caibidlíochta VPA d’earnálacha spriocanna agus tosaíochtaí comhroinnte a shainaithint chun oibriú i dtreo bainistiú inbhuanaithe ar fhoraoisí agus comhar trádála, mar aon le deis thábhachtach a chur ar fáil do shochaithe chun bainistiú rannpháirteach a dhéanamh ar a bhforaoisí ar an leibhéal áitiúil, ar an leibhéal pobail agus ar an leibhéal réigiúnach agus ar an leibhéal náisiúnta nó ar an leibhéal cónaidhme fiú; |
| --- | --- |

8.

| 9. | á thabhairt chun suntais go gcruthaíonn VPA deis iontach chun borradh a chur faoi chruthú post in earnáil na foraoiseachta; á chur i bhfáth gur cheart go mbeadh cleachtais bainistithe foraoisí agus an trádáil in adhmad a tháirgtear go dleathach inbhuanaithe go sóisialta agus go heacnamaíoch chun a ráthú gur féidir le daoine lena mbaineann, go díreach nó go hindíreach, tairbhe a bhaint as trádáil; |
| --- | --- |

9.

| 10. | á iarraidh go ndéanfaí anailís inscne a phríomhshruthú i ngach gníomhaíocht agus tionscadal a bhaineann le cur chun feidhme VPA; á iarraidh go ndéanfaí anailís chainníochtúil agus cháilíochtúil, imdhealaithe de réir inscne, ar thionacht talún, ar úinéireacht sócmhainní agus ar chuimsiú airgeadais in earnálacha a bhfuil tionchar ag an trádáil orthu; á iarraidh ar an gCoimisiún tacú leis na hiarrachtaí sin le hacmhainní teicniúla agus daonna; |
| --- | --- |

10.

| 11. | á iarraidh ar an gCoimisiún tuairisciú don Pharlaimint go rialta maidir le cur chun feidhme an chomhaontaithe, lena n-áirítear maidir le hobair an Chomhchoiste Faireacháin agus Athbhreithnithe, d’fhonn cinneadh eolasach a chumasú a luaithe a mholfar an gníomh tarmligthe lena n-údaraítear glacadh le ceadúnais FLEGT; á chur i bhfáth, dá bhrí sin, gur cheart VPAnna nua le comhpháirtithe nua a chur chun cinn; á iarraidh ar an gCoimisiún measúnú uileghabhálach a dhéanamh ar thionchar VPA agus ar thionchar an rialacháin maidir le dífhoraoisiú a bheidh ann amach anseo ar oibrithe agus ar tháirgeoirí beaga in earnáil na foraoiseachta agus in earnálacha gaolmhara eile a ndéanfaidh na rialuithe agus seiceálacha méadaithe lománaíochta difear dóibh; |
| --- | --- |

11.

| 12. | á chur i bhfáth gur gá aghaidh a thabhairt ar ghné réigiúnach na lománaíochta neamhdhleathaí chomh maith le hiompar, próiseáil agus trádáil adhmaid neamhdhleathaigh feadh an tslabhra soláthair; á iarraidh go n-áireofaí sin i bpróiseas meastóireachta VPA; |
| --- | --- |

12.

| 13. | á chreidiúint go bhfuil ról tábhachtach ag an Aontas maidir le feabhas a chur ar sholáthar adhmaid agus ar thaobh an éilimh de araon chun diúltú d’adhmad a tháirgtear go neamhdhleathach agus cúnamh a thabhairt do thíortha onnmhairiúcháin ina n-iarrachtaí chun lománaíocht neamhdhleathach agus éilliú neamhdhleathach a chomhrac, lena bhfágtar go scriostar a bhforaoisí, gur ann d’athrú aeráide agus sáruithe ar chearta an duine; á aithint go leanfaidh VPAnna de bheith ina chreat dlíthiúil tábhachtach don Aontas agus dá thíortha comhpháirtíochta araon faoin togra nua le haghaidh Rialachán maidir le Dífhoraoisiú; á chur i bhfios go láidir gur baineadh amach an méid sin trí dhea-chomhar agus trí dhea-rannpháirtíocht na dtíortha comhpháirtíochta lena mbaineann; ag tacú leis an gCoimisiún teacht ar chomhpháirtithe ionchasacha breise le haghaidh VPAanna FLEGT sa todhchaí; |
| --- | --- |

13.

| 14. | ag meabhrú go bhfuil bainistiú agus rialachas inbhuanaithe agus cuimsitheach foraoisí bunriachtanach chun na cuspóirí a leagtar amach i gClár Oibre 2030 don Fhorbairt Inbhuanaithe agus i gComhaontú Pháras a bhaint amach, go háirithe trí rannchuidithe arna gcinneadh go náisiúnta; á mheabhrú a mhéid a chuireann an mhianadóireacht le dífhoraoisiú trópaiceach, as a n-eascraíonn creimeadh agus éilliú suntasach ithreach, ilroinnt mhéadaithe foraoisí agus truailliú mearcair aibhneacha agus sruthanna; ag tabhairt dá haire go bhfuil an Ghuáin ag leathnú a tionscail ola, gáis agus mianadóireachta; á iarraidh ar rialtas na Guáine céimeanna breise a ghlacadh chun srian a chur le mianadóireacht neamhdhleathach; á chur in iúl gur ábhar imní di an easpa comhleanúnachais idir rialáil in earnáil na foraoiseachta agus rialáil in earnáil na mianadóireachta; á chur in iúl gur geal léi comhaontuithe eile arb é is aidhm dóibh VPA FLEGT maidir le cúrsaí comhshaoil a chomhlánú; |
| --- | --- |

14.

| 15. | á chur i bhfáth go mbraitheann an rath a bheidh ar thionscnamh iomlán FLEGT, i measc nithe eile, ar chosaint a thabhairt do chosantóirí agus sceithirí chearta an duine i réimse an chomhshaoil, feabhas a chur ar chumas na bhfiontar beag agus meánmhéide (FBManna) a ngníomhaíochtaí a dhéanamh go dlíthiúil agus cosaint éifeachtach a ráthú don talamh agus aitheantas iomlán a thabhairt do ghnáthchearta na bpobal áitiúil agus na ndaoine dúchasacha, go háirithe na pobail Mheir-Indiacha, lena n-áirítear an ceart a dtoiliú a thabhairt nó a choimeád siar maidir le haon lamháltas adhmaid ar a dtalamh mar ábhar ceartais shóisialta; á chur i bhfáth gur cheart don Aontas cur leis an eolas traidisiúnta atá ag daoine dúchasacha agus ag pobail áitiúla eile maidir le bainistiú inbhuanaithe foraoisí; á mheabhrú, ina leith sin, a thábhachtaí atá sé aon ualach breise riaracháin ar FBManna a chosc agus cúnamh dlíthiúil a chur ar fáil do FBManna chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh siad comhaontuithe, ionstraimí agus doiciméid idirnáisiúnta nua maidir leis an gcomhshaol; |
| --- | --- |

15.

| 16. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig rialtais agus parlaimintí na mBallstát agus chuig Comharphoblacht na Guáine. |
| --- | --- |

16.

---

(1)  IO L 347, 30.12.2005, lch. 1.

(2)  IO L 295, 12.11.2010, lch. 23.

(3)  IO C 270, 7.7.2021, lch. 2.

(4)  IO C 385, 22.9.2021, lch. 10.

(5)  IO C 404, 6.10.2021, lch. 175.

(6)  Téacsanna arna nglacadh an dáta sin, P9_TA(2023)0034.

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/37 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/37

---

P9_TA(2023)0036

Caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachta

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/241 a mhéid a bhaineann sé le caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachta agus lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/1060, Rialachán (AE) 2021/2115, Treoir 2003/87/CE agus Cinneadh (AE) 2015/1814 (COM(2022)0231 – C9-0183/2022 – 2022/0164(COD))

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

(2023/C 283/19)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0231), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0231),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 175 an tríú mír, d’Airteagal 177 an chéad mhír, d’Airteagal 192(1), d’Airteagal 194 (2) agus d’Airteagal 322(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra chuig Parlaimint na hEorpa (C9-0183/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 175 an tríú mír, d’Airteagal 177 an chéad mhír, d’Airteagal 192(1), d’Airteagal 194 (2) agus d’Airteagal 322(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra chuig Parlaimint na hEorpa (C9-0183/2022),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 21 Meán Fómhair 2022 (1), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 21 Meán Fómhair 2022 (1),

| — | tar éis di dul i gcomhairle le Coiste na Réigiún, |
| --- | --- |

—

tar éis di dul i gcomhairle le Coiste na Réigiún,

| — | ag féachaint do thuairim ón gCúirt Iniúchóirí an 26 Iúil 2022 (2), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuairim ón gCúirt Iniúchóirí an 26 Iúil 2022 (2),

| — | ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas na coistí freagracha faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 20 Nollaig 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas na coistí freagracha faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 20 Nollaig 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint do chomhphléití an Choiste um Buiséid agus an Choiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta faoi Riail 58 de na Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do chomhphléití an Choiste um Buiséid agus an Choiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta faoi Riail 58 de na Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint do thuairimí ón gCoiste um an gComhshaol, um Shláinte Phoiblí agus um Shábháilteacht Bia, ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh, ón gCoiste um Fhorbairt Réigiúnach agus ón gCoiste um Thalmhaíocht agus um Fhorbairt Tuaithe, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuairimí ón gCoiste um an gComhshaol, um Shláinte Phoiblí agus um Shábháilteacht Bia, ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh, ón gCoiste um Fhorbairt Réigiúnach agus ón gCoiste um Thalmhaíocht agus um Fhorbairt Tuaithe,

| — | ag féachaint do thuarascáil ón gCoiste um Buiséid agus ón gCoiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta (A9-0260/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuarascáil ón gCoiste um Buiséid agus ón gCoiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta (A9-0260/2022),

| 1. | ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é (3); |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta. |
| --- | --- |

3.

---

(1)  IO C 486, 21.12.2022, lch. 185.

(2)  IO C 333, 1.9.2022, lch. 5.

(3)  Tá an seasamh seo ag gabháil in ionad na leasuithe a glacadh an 10 Samhain 2022 (Téacsanna arna nglacadh, P9_TA(2022)0384).

---

P9_TC1-COD(2022)0164

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/241 a mhéid a bhaineann le caibidlí REPowerEU i bpleananna téarnaimh agus athléimneachta agus lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) 2021/1060 agus (AE) 2021/1755 agus Treoir 2003/87/CE

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Rialachán (AE) 2023/435.)

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/39 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/39

---

P9_TA(2023)0037

Cearta toghcháin saoránach soghluaiste de chuid an Aontais i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh treoir ón gComhairle lena leagtar síos socruithe sonracha a bhaineann leis an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa a fheidhmiú do shaoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (athmhúnlú) (COM(2021)0732 – C9-0021/2022 – 2021/0372(CNS))

(Nós imeachta reachtach speisialta – comhairliúchán – athmhúnlú)

(2023/C 283/20)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig an gComhairle (COM(2021)0732), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig an gComhairle (COM(2021)0732),

| — | ag féachaint d’Airteagal 22(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá bhun a chuaigh an Chomhairle i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa (C9-0021/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 22(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá bhun a chuaigh an Chomhairle i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa (C9-0021/2022),

| — | ag féachaint do Chomhaontú Idirinstitiúideach an 28 Samhain 2001 maidir le húsáid níos struchtúrtha den teicníc um athmhúnlú maidir le gníomhartha reachtacha (1), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Chomhaontú Idirinstitiúideach an 28 Samhain 2001 maidir le húsáid níos struchtúrtha den teicníc um athmhúnlú maidir le gníomhartha reachtacha (1),

| — | ag féachaint don litir dar dáta an 8 Samhain 2022 ón gCoiste um Ghnóthaí Dlíthiúla chuig an gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla i gcomhréir le Riail 110(3) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don litir dar dáta an 8 Samhain 2022 ón gCoiste um Ghnóthaí Dlíthiúla chuig an gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla i gcomhréir le Riail 110(3) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint do Rialacha 110 agus 82 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Rialacha 110 agus 82 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla (A9-0297/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla (A9-0297/2022),

| A. | de bhrí, de réir Mheitheal Chomhairleach sheirbhísí dlí Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin, nach bhfuil aon leasuithe substainteacha i gceist leis an togra ón gCoimisiún, seachas na leasuithe sin a shainaithnítear sa togra mar leasuithe den sórt sin, agus de bhrí, a mhéid a bhaineann le códú na bhforálacha neamhathraithe ó na gníomhartha roimhe sin in éineacht leis na leasuithe sin, gurb é atá sa togra ná códú díreach ar na téacsanna atá cheana ann, gan aon athrú ina substaint; |
| --- | --- |

A.

de bhrí, de réir Mheitheal Chomhairleach sheirbhísí dlí Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin, nach bhfuil aon leasuithe substainteacha i gceist leis an togra ón gCoimisiún, seachas na leasuithe sin a shainaithnítear sa togra mar leasuithe den sórt sin, agus de bhrí, a mhéid a bhaineann le códú na bhforálacha neamhathraithe ó na gníomhartha roimhe sin in éineacht leis na leasuithe sin, gurb é atá sa togra ná códú díreach ar na téacsanna atá cheana ann, gan aon athrú ina substaint;

| 1. | ag formheas an togra ón gCoimisiún arna oiriúnú do na moltaí ó Mheitheal Chomhairleach sheirbhísí dlí Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin agus de réir mar a leasaítear é anseo thíos; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an gCoimisiún a thogra a athrú dá réir, i gcomhréir le hAirteagal 293(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á iarraidh ar an gComhairle fógra a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa má tá sé ar intinn aici imeacht ón téacs atá formheasta ag Parlaimint na hEorpa; |
| --- | --- |

3.

| 4. | á iarraidh ar an gComhairle dul i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa arís má tá sé ar intinn aici an togra ón gCoimisiún a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

4.

| 5. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta. |
| --- | --- |

5.

Leasú 1

Togra le haghaidh treorach

Aithris 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (2) | Le hAirteagal 20(2), pointe (b) agus le hAirteagal 22(2) den Chonradh ar fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) tugtar an ceart chun vótáil do shaoránaigh den Aontas, ar saoránaigh iad a bhfuil cónaí orthu i mBallstáit nach náisiúnaigh dá chuid iad, agus an ceart chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh an Bhallstáit óstaigh. Tugann an ceart sin, ar ceart é a dhearbhaítear le hAirteagal 39 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (an Chairt), léiriú sonrach do phrionsabal an chomhionannais agus an neamh-idirdhealaithe ar bhonn náisiúntachta a leagtar amach in Airteagal 21. Is atoradh é freisin ar an gceart chun gluaiseacht agus cónaí faoi shaoirse a chumhdaítear in Airteagal 20(2), pointe (a), in Airteagal 21 CFAE agus in Airteagal 45 den Chairt. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(2)

Le hAirteagal 20(2), pointe (b) agus le hAirteagal 22(2) den Chonradh ar fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) tugtar an ceart chun vótáil do shaoránaigh den Aontas, ar saoránaigh iad a bhfuil cónaí orthu i mBallstáit nach náisiúnaigh dá chuid iad, agus an ceart chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh an Bhallstáit óstaigh. Tugann an ceart sin, ar ceart é a dhearbhaítear le hAirteagal 39 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (an Chairt), léiriú sonrach do phrionsabal an chomhionannais agus an neamh-idirdhealaithe ar bhonn náisiúntachta a leagtar amach in Airteagal 21. Is atoradh é freisin ar an gceart chun gluaiseacht agus cónaí faoi shaoirse a chumhdaítear in Airteagal 20(2), pointe (a), in Airteagal 21 CFAE agus in Airteagal 45 den Chairt.

| (2) | Ba chéim nua chun cinn sa phróiseas é Conradh 1992 ar an Aontas Eorpach (Conradh Maastricht) chun aontas buandlúite a chur ar bun idir pobail na hEorpa tríd an gcoincheap dlíthiúil ‘saoránacht an Aontais’ a thabhairt isteach d’fhonn an chosaint a thugtar do chearta agus leasanna náisiúnaigh na mBallstát a neartú trí roinnt cearta nua polaitiúla agus toghchánacha a chur leis na teidlíochtaí AE a bhí ann cheana.
  Le pointe (b) d’Airteagal 20(2) agus Airteagal 22(2) den Chonradh ar fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), tugtar an ceart vótála do shaoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad agus an ceart seasamh mar iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh an Bhallstáit óstaigh. Tugann an ceart sin, ar ceart é a dhearbhaítear le hAirteagal 39 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (an Chairt), léiriú sonrach do phrionsabal an chomhionannais agus an neamh-idirdhealaithe ar bhonn náisiúntachta a leagtar amach in Airteagal 21. Is atoradh é freisin ar an gceart chun gluaiseacht agus cónaí faoi shaoirse a chumhdaítear i bpointe (a) d’Airteagal 20(2) agus Airteagal 21 CFAE agus in Airteagal 45 den Chairt.
  Fágann an ceart vótála agus seasamh mar iarrthóir gur féidir le saoránaigh páirt éifeachtach a ghlacadh i saol daonlathach an Aontais agus leas a bheith acu san Aontas Eorpach mar eintiteas polaitiúil freisin. Tá sé ríthábhachtach a áirithiú gur féidir le saoránaigh uile an Aontais, lena n-áirítear saoránaigh shoghluaiste an Aontais, saoránaigh atá faoi mhíchumas agus saoránaigh atá gan dídean, a gcearta polaitiúla a fheidhmiú go hiomlán, mar iarrthóirí agus mar vótálaithe, i gcomhthéacs na dtoghchán do Pharlaimint na hEorpa. Tá baol ann go bhféadfadh an tsoghluaisteacht Eorpach bac a chur ar shaoránaigh shoghluaiste an Aontais na cearta bunúsacha polaitiúla a bunaíodh leis na conarthaí Eorpacha, eadhon rannpháirtíocht sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, a fheidhmiú. Maidir leis an gceart vótala agus an ceart seasamh mar iarrthóir atá ag saoránaigh shoghluaiste, ba cheart feidhm a bheith aige sin i ngach liosta toghcháin agus toghlach, lena n-áirítear sa toghlach uile-Aontais i gcás ina mbunófaí é. |
| --- | --- |

(2)

Ba chéim nua chun cinn sa phróiseas é Conradh 1992 ar an Aontas Eorpach (Conradh Maastricht) chun aontas buandlúite a chur ar bun idir pobail na hEorpa tríd an gcoincheap dlíthiúil ‘saoránacht an Aontais’ a thabhairt isteach d’fhonn an chosaint a thugtar do chearta agus leasanna náisiúnaigh na mBallstát a neartú trí roinnt cearta nua polaitiúla agus toghchánacha a chur leis na teidlíochtaí AE a bhí ann cheana.
  Le pointe (b) d’Airteagal 20(2) agus Airteagal 22(2) den Chonradh ar fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), tugtar an ceart vótála do shaoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad agus an ceart seasamh mar iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh an Bhallstáit óstaigh. Tugann an ceart sin, ar ceart é a dhearbhaítear le hAirteagal 39 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (an Chairt), léiriú sonrach do phrionsabal an chomhionannais agus an neamh-idirdhealaithe ar bhonn náisiúntachta a leagtar amach in Airteagal 21. Is atoradh é freisin ar an gceart chun gluaiseacht agus cónaí faoi shaoirse a chumhdaítear i bpointe (a) d’Airteagal 20(2) agus Airteagal 21 CFAE agus in Airteagal 45 den Chairt.
  Fágann an ceart vótála agus seasamh mar iarrthóir gur féidir le saoránaigh páirt éifeachtach a ghlacadh i saol daonlathach an Aontais agus leas a bheith acu san Aontas Eorpach mar eintiteas polaitiúil freisin. Tá sé ríthábhachtach a áirithiú gur féidir le saoránaigh uile an Aontais, lena n-áirítear saoránaigh shoghluaiste an Aontais, saoránaigh atá faoi mhíchumas agus saoránaigh atá gan dídean, a gcearta polaitiúla a fheidhmiú go hiomlán, mar iarrthóirí agus mar vótálaithe, i gcomhthéacs na dtoghchán do Pharlaimint na hEorpa. Tá baol ann go bhféadfadh an tsoghluaisteacht Eorpach bac a chur ar shaoránaigh shoghluaiste an Aontais na cearta bunúsacha polaitiúla a bunaíodh leis na conarthaí Eorpacha, eadhon rannpháirtíocht sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, a fheidhmiú. Maidir leis an gceart vótala agus an ceart seasamh mar iarrthóir atá ag saoránaigh shoghluaiste, ba cheart feidhm a bheith aige sin i ngach liosta toghcháin agus toghlach, lena n-áirítear sa toghlach uile-Aontais i gcás ina mbunófaí é.

Leasú 2

Togra le haghaidh treorach

Aithris 2 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (2a) | De réir rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 3 Bealtaine 2022 ar an togra le haghaidh Rialachán ón gComhairle maidir le toghadh Feisirí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach, lena n-aisghairtear Cinneadh (76/787/CEGC, CEE, Euratom) ón gComhairle agus an Ionstraim maidir le toghadh feisirí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach atá i gceangal leis an gCinneadh sin, ba cheart gurb é aidhm na Treorach seo na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a dhéanamh níos inrochtana, níos iomaíche agus níos Eorpaí. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(2a)

De réir rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 3 Bealtaine 2022 ar an togra le haghaidh Rialachán ón gComhairle maidir le toghadh Feisirí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach, lena n-aisghairtear Cinneadh (76/787/CEGC, CEE, Euratom) ón gComhairle agus an Ionstraim maidir le toghadh feisirí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach atá i gceangal leis an gCinneadh sin, ba cheart gurb é aidhm na Treorach seo na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a dhéanamh níos inrochtana, níos iomaíche agus níos Eorpaí.

Leasú 3

Togra le haghaidh treorach

Aithris 4

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (4) | Sa Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 ón gCoimisiún (24), leag an Coimisiún béim ar an ngá atá leis na rialacha maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa a nuashonrú, a shoiléiriú agus a neartú chun a áirithiú go gcuideoidh siad le rannpháirtíocht leathan chuimsitheach shaoránaigh shoghluaiste de chuid an Aontais. Agus an taithí a fuarthas as Treoir 93/109/CE ón gComhairle a chur i bhfeidhm ar thoghcháin leantacha agus na hathruithe a tugadh isteach leis na leasuithe ar na Conarthaí á gcur san áireamh, ba cheart roinnt forálacha ón Treoir sin a nuashonrú. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(4)

Sa Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 ón gCoimisiún (24), leag an Coimisiún béim ar an ngá atá leis na rialacha maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa a nuashonrú, a shoiléiriú agus a neartú chun a áirithiú go gcuideoidh siad le rannpháirtíocht leathan chuimsitheach shaoránaigh shoghluaiste de chuid an Aontais. Agus an taithí a fuarthas as Treoir 93/109/CE ón gComhairle a chur i bhfeidhm ar thoghcháin leantacha agus na hathruithe a tugadh isteach leis na leasuithe ar na Conarthaí á gcur san áireamh, ba cheart roinnt forálacha ón Treoir sin a nuashonrú.

| (4) | Sa Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 ón gCoimisiún (24), leag an Coimisiún béim ar an ngá atá leis na rialacha maidir le feidhmiú an chirt vótála agus an chirt seasamh mar iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a nuashonrú, a shoiléiriú agus a neartú chun a áirithiú go gcuideoidh siad le rannpháirtíocht leathan agus ionchuimsitheach na saoránach de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad. Agus an taithí a fuarthas as Treoir 93/109/CE ón gComhairle a chur i bhfeidhm ar thoghcháin leantacha agus na hathruithe a tugadh isteach leis na leasuithe ar na Conarthaí á gcur san áireamh, ba cheart roinnt forálacha ón Treoir sin a nuashonrú. |
| --- | --- |

(4)

Sa Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 ón gCoimisiún (24), leag an Coimisiún béim ar an ngá atá leis na rialacha maidir le feidhmiú an chirt vótála agus an chirt seasamh mar iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a nuashonrú, a shoiléiriú agus a neartú chun a áirithiú go gcuideoidh siad le rannpháirtíocht leathan agus ionchuimsitheach na saoránach de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad. Agus an taithí a fuarthas as Treoir 93/109/CE ón gComhairle a chur i bhfeidhm ar thoghcháin leantacha agus na hathruithe a tugadh isteach leis na leasuithe ar na Conarthaí á gcur san áireamh, ba cheart roinnt forálacha ón Treoir sin a nuashonrú.

Leasú 4

Togra le haghaidh treorach

Aithris 5

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (5) | Tá Airteagal 20 (2) CFAE gan dochar d’Airteagal 223(1) CFAE, a dhéanann foráil maidir le bunú rialacha aonfhoirmeacha i ngach Ballstát i gcomhréir le prionsabail is coiteann do na Ballstáit uile
  do na toghcháin sin
  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(5)

Tá Airteagal 20 (2) CFAE gan dochar d’Airteagal 223(1) CFAE, a dhéanann foráil maidir le bunú rialacha aonfhoirmeacha i ngach Ballstát i gcomhréir le prionsabail is coiteann do na Ballstáit uile
  do na toghcháin sin
  .

| (5) | Tá Airteagal 20(2) CFAE gan dochar d’Airteagal 223(1) CFAE, a dhéanann foráil maidir le bunú nós imeachta aonfhoirmeach i dtaca le toghcháin do Pharlaimint na hEorpa i ngach Ballstát i gcomhréir le prionsabail is coiteann do na Ballstáit uile do na toghcháin sin. |
| --- | --- |

(5)

Tá Airteagal 20(2) CFAE gan dochar d’Airteagal 223(1) CFAE, a dhéanann foráil maidir le bunú nós imeachta aonfhoirmeach i dtaca le toghcháin do Pharlaimint na hEorpa i ngach Ballstát i gcomhréir le prionsabail is coiteann do na Ballstáit uile do na toghcháin sin.

Leasú 5

Togra le haghaidh treorach

Aithris 6

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (6) | Chun a áirithiú gur féidir le saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (‘saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad’) a gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa a fheidhmiú faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh dá mBallstát óstach, ba cheart na coinníollacha lena rialaítear clárú agus rannpháirtíocht i dtoghcháin den sórt sin a shoiléiriú chun cóir chomhionann a áirithiú idir saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh iad agus saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad. Go háirithe, ba cheart cóir chomhionann a thabhairt do shaoránaigh den Aontas atá ag iarraidh vótáil agus seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe a mhéid a bhaineann le haon tréimhse chónaithe atá le comhlíonadh mar choinníoll chun an ceart a fheidhmiú, agus na cruthúnais chun a léiriú go gcomhlíonann siad coinníoll den sórt sin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(6)

Chun a áirithiú gur féidir le saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (‘saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad’) a gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa a fheidhmiú faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh dá mBallstát óstach, ba cheart na coinníollacha lena rialaítear clárú agus rannpháirtíocht i dtoghcháin den sórt sin a shoiléiriú chun cóir chomhionann a áirithiú idir saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh iad agus saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad. Go háirithe, ba cheart cóir chomhionann a thabhairt do shaoránaigh den Aontas atá ag iarraidh vótáil agus seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe a mhéid a bhaineann le haon tréimhse chónaithe atá le comhlíonadh mar choinníoll chun an ceart a fheidhmiú, agus na cruthúnais chun a léiriú go gcomhlíonann siad coinníoll den sórt sin.

| (6) | Chun a áirithiú gur féidir le saoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (‘saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad’) a gceart vótála agus a gceart seasamh mar iarrthóirí sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a fheidhmiú faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh de chuid a mBallstáit óstaigh, ba cheart na coinníollacha lena rialaítear clárú agus rannpháirtíocht sna toghcháin sin a shoiléiriú chun cóir chomhionann a áirithiú idir saoránaigh de chuid an Aontais ar náisiúnaigh iad agus saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad. Go háirithe, ba cheart an chóir chéanna a chur ar shaoránaigh de chuid an Aontais atá ag iarraidh vótáil agus seasamh mar iarrthóirí sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe agus a chuirtear ar náisiúnaigh an Bhallstáit sin a mhéid a bhaineann le haon tréimhse chónaithe atá le comhlíonadh mar choinníoll chun an ceart a fheidhmiú, mar aon leis na cruthúnais chun a léiriú go gcomhlíonann siad coinníoll den sórt sin. |
| --- | --- |

(6)

Chun a áirithiú gur féidir le saoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (‘saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad’) a gceart vótála agus a gceart seasamh mar iarrthóirí sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a fheidhmiú faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh de chuid a mBallstáit óstaigh, ba cheart na coinníollacha lena rialaítear clárú agus rannpháirtíocht sna toghcháin sin a shoiléiriú chun cóir chomhionann a áirithiú idir saoránaigh de chuid an Aontais ar náisiúnaigh iad agus saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad. Go háirithe, ba cheart an chóir chéanna a chur ar shaoránaigh de chuid an Aontais atá ag iarraidh vótáil agus seasamh mar iarrthóirí sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe agus a chuirtear ar náisiúnaigh an Bhallstáit sin a mhéid a bhaineann le haon tréimhse chónaithe atá le comhlíonadh mar choinníoll chun an ceart a fheidhmiú, mar aon leis na cruthúnais chun a léiriú go gcomhlíonann siad coinníoll den sórt sin.

Leasú 6

Togra le haghaidh treorach

Aithris 6 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (6a) | Ba cheart go bhfaigheadh saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad faisnéis maidir leis an bhféidearthacht vótáil agus seasamh mar iarrthóir nuair a chláraíonn siad mar chónaitheoirí i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad. Ina theannta sin, ba cheart faisnéis a bhaineann le clárú mar vótálaí nó mar iarrthóir a sholáthar go tréimhsiúil, roimh thoghcháin Eorpacha, ar bhealach tráthúil, do gach vótálaí agus gach duine atá i dteideal seasamh mar iarrthóir i gcomhréir leis na coinníollacha lena rialaítear an ceart vótála agus an ceart seasamh mar iarrthóir dá bhforáiltear sa Treoir seo. Thairis sin, ba cheart saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur ar an eolas go cuí, nuair a chláraíonn siad mar vótálaithe agus tamall sách fada roimh na toghcháin, faoina gcearta sonracha faoin gcóras Eorpach toghcháin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(6a)

Ba cheart go bhfaigheadh saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad faisnéis maidir leis an bhféidearthacht vótáil agus seasamh mar iarrthóir nuair a chláraíonn siad mar chónaitheoirí i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad. Ina theannta sin, ba cheart faisnéis a bhaineann le clárú mar vótálaí nó mar iarrthóir a sholáthar go tréimhsiúil, roimh thoghcháin Eorpacha, ar bhealach tráthúil, do gach vótálaí agus gach duine atá i dteideal seasamh mar iarrthóir i gcomhréir leis na coinníollacha lena rialaítear an ceart vótála agus an ceart seasamh mar iarrthóir dá bhforáiltear sa Treoir seo. Thairis sin, ba cheart saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur ar an eolas go cuí, nuair a chláraíonn siad mar vótálaithe agus tamall sách fada roimh na toghcháin, faoina gcearta sonracha faoin gcóras Eorpach toghcháin.

Leasú 7

Togra le haghaidh treorach

Aithris 7

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (7) | Ní mór saoirse shaoránaigh an Aontais maidir le cén Ballstát ar mhaith leo bheith páirteach ann sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a urramú, agus na bearta iomchuí chun a áirithiú nach féidir le duine ar bith níos mó ná vóta amháin a chaitheamh nó bheith ina n-iarrthóirí i níos mó ná Ballstát amháin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(7)

Ní mór saoirse shaoránaigh an Aontais maidir le cén Ballstát ar mhaith leo bheith páirteach ann sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a urramú, agus na bearta iomchuí chun a áirithiú nach féidir le duine ar bith níos mó ná vóta amháin a chaitheamh nó bheith ina n-iarrthóirí i níos mó ná Ballstát amháin.

| (7) | Ós rud é go dtugann formhór na mBallstát cead do shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a gceart i dtaobh vótáil do liosta óna mBallstát baile a choinneáil faoin dlí náisiúnta, fágann an deis rogha a dhéanamh idir dhá thír nó níos mó chun vótáil iontu gur gá faisnéis a sholáthar ar bhealach soiléir do na saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad agus go dteastaíonn comhordú i measc na mBallstát chun an baol ilvótála a laghdú.
  Ba cheart saoirse shaoránaigh an Aontais maidir le cén Ballstát ar mhaith leo a bheith páirteach ann sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a urramú agus na bearta iomchuí a dhéanamh chun a áirithiú nach féidir le haon duine níos mó ná aon vóta amháin a chaitheamh nó a bheith ina iarrthóir i níos mó ná aon Bhallstát amháin.
  Agus faisnéis á tabhairt dóibh faoin deis atá acu vótáil nó seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe, ba cheart saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur ar an eolas go cuí faoin deis atá acu vótáil nó seasamh mar iarrthóir ina dtír dhúchais nó ina dtír chónaithe, i gcomhréir lena rogha agus na forálacha náisiúnta is infheidhme faoi seach. Is faoi na saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad atá an cinneadh deiridh faoin mBallstát ar mhaith leo vótáil ann. |
| --- | --- |

(7)

Ós rud é go dtugann formhór na mBallstát cead do shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a gceart i dtaobh vótáil do liosta óna mBallstát baile a choinneáil faoin dlí náisiúnta, fágann an deis rogha a dhéanamh idir dhá thír nó níos mó chun vótáil iontu gur gá faisnéis a sholáthar ar bhealach soiléir do na saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad agus go dteastaíonn comhordú i measc na mBallstát chun an baol ilvótála a laghdú.
  Ba cheart saoirse shaoránaigh an Aontais maidir le cén Ballstát ar mhaith leo a bheith páirteach ann sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a urramú agus na bearta iomchuí a dhéanamh chun a áirithiú nach féidir le haon duine níos mó ná aon vóta amháin a chaitheamh nó a bheith ina iarrthóir i níos mó ná aon Bhallstát amháin.
  Agus faisnéis á tabhairt dóibh faoin deis atá acu vótáil nó seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe, ba cheart saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur ar an eolas go cuí faoin deis atá acu vótáil nó seasamh mar iarrthóir ina dtír dhúchais nó ina dtír chónaithe, i gcomhréir lena rogha agus na forálacha náisiúnta is infheidhme faoi seach. Is faoi na saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad atá an cinneadh deiridh faoin mBallstát ar mhaith leo vótáil ann.

Leasú 8

Togra le haghaidh treorach

Aithris 8

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (8) | I gcomhréir le caighdeáin Idirnáisiúnta agus Eorpacha, lena n-áirítear ceanglais an Chúnaint Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla agus dlí an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, ba cheart do na Ballstáit an ceart atá ag saoránaigh den Aontas chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a aithint agus a urramú, ní hamháin sin ach rochtain
  éasca
  ar a gcearta toghchánacha
  a áirithiú
  freisin tríd
  an oiread
  constaicí ar thoghcháin a bhaint agus
  is féidir
  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(8)

I gcomhréir le caighdeáin Idirnáisiúnta agus Eorpacha, lena n-áirítear ceanglais an Chúnaint Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla agus dlí an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, ba cheart do na Ballstáit an ceart atá ag saoránaigh den Aontas chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a aithint agus a urramú, ní hamháin sin ach rochtain
  éasca
  ar a gcearta toghchánacha
  a áirithiú
  freisin tríd
  an oiread
  constaicí ar thoghcháin a bhaint agus
  is féidir
  .

| (8) | I gcomhréir leis na caighdeáin idirnáisiúnta agus Eorpacha, lena n-áirítear ceanglais an Chúnaint Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla agus dlí an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, ní hamháin gur cheart do na Ballstáit an ceart vótála atá ag saoránaigh an Aontais agus an ceart atá acu seasamh mar iarrthóir a aithint agus a urramú ach ba cheart dóibh na cearta toghchánacha atá acu a dhéanamh chomh daonlathach, chomh comhréireach agus chomh héasca agus is féidir trí na constaicí ar fad ar an rannpháirtíocht i dtoghcháin a shárú. |
| --- | --- |

(8)

I gcomhréir leis na caighdeáin idirnáisiúnta agus Eorpacha, lena n-áirítear ceanglais an Chúnaint Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla agus dlí an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, ní hamháin gur cheart do na Ballstáit an ceart vótála atá ag saoránaigh an Aontais agus an ceart atá acu seasamh mar iarrthóir a aithint agus a urramú ach ba cheart dóibh na cearta toghchánacha atá acu a dhéanamh chomh daonlathach, chomh comhréireach agus chomh héasca agus is féidir trí na constaicí ar fad ar an rannpháirtíocht i dtoghcháin a shárú.

Leasú 9

Togra le haghaidh treorach

Aithris 9

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (9) | Chun feidhmiú an chirt atá ag saoránaigh den Aontas chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe a éascú, ba cheart saoránaigh den sórt sin a chur leis an rolla toghthóirí in am trátha roimh lá na vótála. Ba cheart go mbeadh na foirmiúlachtaí is infheidhme maidir lena gclárú chomh simplí agus is féidir. Ba cheart gur leor do na saoránaigh den Aontas lena mbaineann cárta aitheantais bailí agus dearbhú foirmiúil a sholáthar ina bhfuil gnéithe a thugann fianaise go bhfuil siad i dteideal páirt a ghlacadh sna toghcháin. Nuair a bheidh saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad cláraithe, ba cheart iad a fhágáil ar an rolla toghthóirí faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh den Bhallstát lena mbaineann iad, fad is a chomhlíonfaidh siad na coinníollacha chun an ceart chun vótáil a fheidhmiú. Ina theannta sin, ba cheart do shaoránaigh den Aontas sonraí teagmhála a chur ar fáil do na húdaráis inniúla, rud a chuirfidh ar chumas na n-institiúidí sin iad a choinneáil ar an eolas ar bhonn rialta. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(9)

Chun feidhmiú an chirt atá ag saoránaigh den Aontas chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe a éascú, ba cheart saoránaigh den sórt sin a chur leis an rolla toghthóirí in am trátha roimh lá na vótála. Ba cheart go mbeadh na foirmiúlachtaí is infheidhme maidir lena gclárú chomh simplí agus is féidir. Ba cheart gur leor do na saoránaigh den Aontas lena mbaineann cárta aitheantais bailí agus dearbhú foirmiúil a sholáthar ina bhfuil gnéithe a thugann fianaise go bhfuil siad i dteideal páirt a ghlacadh sna toghcháin. Nuair a bheidh saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad cláraithe, ba cheart iad a fhágáil ar an rolla toghthóirí faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh den Bhallstát lena mbaineann iad, fad is a chomhlíonfaidh siad na coinníollacha chun an ceart chun vótáil a fheidhmiú. Ina theannta sin, ba cheart do shaoránaigh den Aontas sonraí teagmhála a chur ar fáil do na húdaráis inniúla, rud a chuirfidh ar chumas na n-institiúidí sin iad a choinneáil ar an eolas ar bhonn rialta.

| (9) | Chun feidhmiú an chirt vótála atá ag saoránaigh an Aontais agus an chirt atá acu seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe a éascú, ba cheart dóibh a bheith in ann clárú láithreach mar vótálaí nuair a chláraíonn siad mar chónaitheoir ach a gcead a bheith tugtha acu.
  Ní mór faisnéis a thabhairt do na saoránaigh sin roimh ré maidir leis an gclárú láithreach sin, go háirithe ós rud é go bhfuil toirmeasc ar vótáil dhúbailte agus go bhféadfadh sé a bheith mar thoradh ar an gclárú láithreach go ndíchlárófaí iad ó rolla na dtoghthóirí le haghaidh na dtoghchán Eorpach ina mBallstát baile.
  I gcás nár cláraíodh iad láithreach mar vótálaithe nuair a chláraigh siad mar chónaitheoirí, ba cheart na saoránaigh a chur ar rolla na dtoghthóirí in am trátha roimh lá na vótála. Ba cheart go mbeadh na foirmiúlachtaí is infheidhme maidir lena gclárú chomh simplí agus is féidir. Ba cheart gur leor go ndéanfadh na saoránaigh de chuid an Aontais lena mbaineann cárta aitheantais bailí agus, i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, dearbhú foirmiúil agus soláimhsithe a sholáthar ina bhfuil gnéithe a léiríonn go bhfuil siad i dteideal páirt a ghlacadh sna toghcháin. Nuair a bheidh saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad cláraithe, ba cheart iad a fhágáil ar rolla na dtoghthóirí faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh de chuid an Aontais ar náisiúnaigh iad de chuid an Bhallstáit lena mbaineann, fad is a chomhlíonfaidh siad na coinníollacha le haghaidh an ceart vótála a fheidhmiú. Ina theannta sin, ba cheart do shaoránaigh an Aontais sonraí teagmhála a chur ar fáil do na húdaráis inniúla, rud a chuirfidh ar chumas na n-institiúidí sin iad a choinneáil ar an eolas ar bhonn rialta. |
| --- | --- |

(9)

Chun feidhmiú an chirt vótála atá ag saoránaigh an Aontais agus an chirt atá acu seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe a éascú, ba cheart dóibh a bheith in ann clárú láithreach mar vótálaí nuair a chláraíonn siad mar chónaitheoir ach a gcead a bheith tugtha acu.
  Ní mór faisnéis a thabhairt do na saoránaigh sin roimh ré maidir leis an gclárú láithreach sin, go háirithe ós rud é go bhfuil toirmeasc ar vótáil dhúbailte agus go bhféadfadh sé a bheith mar thoradh ar an gclárú láithreach go ndíchlárófaí iad ó rolla na dtoghthóirí le haghaidh na dtoghchán Eorpach ina mBallstát baile.
  I gcás nár cláraíodh iad láithreach mar vótálaithe nuair a chláraigh siad mar chónaitheoirí, ba cheart na saoránaigh a chur ar rolla na dtoghthóirí in am trátha roimh lá na vótála. Ba cheart go mbeadh na foirmiúlachtaí is infheidhme maidir lena gclárú chomh simplí agus is féidir. Ba cheart gur leor go ndéanfadh na saoránaigh de chuid an Aontais lena mbaineann cárta aitheantais bailí agus, i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, dearbhú foirmiúil agus soláimhsithe a sholáthar ina bhfuil gnéithe a léiríonn go bhfuil siad i dteideal páirt a ghlacadh sna toghcháin. Nuair a bheidh saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad cláraithe, ba cheart iad a fhágáil ar rolla na dtoghthóirí faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh de chuid an Aontais ar náisiúnaigh iad de chuid an Bhallstáit lena mbaineann, fad is a chomhlíonfaidh siad na coinníollacha le haghaidh an ceart vótála a fheidhmiú. Ina theannta sin, ba cheart do shaoránaigh an Aontais sonraí teagmhála a chur ar fáil do na húdaráis inniúla, rud a chuirfidh ar chumas na n-institiúidí sin iad a choinneáil ar an eolas ar bhonn rialta.

Leasú 10

Togra le haghaidh treorach

Aithris 11

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (11) | Chun a áirithiú go dtabharfar cóir chomhionann do shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad atá ag féachaint leis an gceart chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin ina mBallstát cónaithe a fheidhmiú, ba cheart é a bheith de cheangal ar shaoránaigh den sórt sin na doiciméid tacaíochta chéanna a chur ar fáil leo siúd ar náisiúnaigh den Bhallstát lena mbaineann iad. Mar sin féin, chun a shuí gur tairbhithe iad saoránaigh den sórt sin ar an gceart sin a leagtar síos in Airteagal 20(2)(b) agus in Airteagal 22(2) CFAE, ba cheart na Ballstáit a bheith in ann a cheangal go gcuirfear dearbhú foirmiúil ar fáil ina bhfuil gnéithe is gá chun a chruthú go bhfuil sé i dteideal acu seasamh sna toghcháin i gceist. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(11)

Chun a áirithiú go dtabharfar cóir chomhionann do shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad atá ag féachaint leis an gceart chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin ina mBallstát cónaithe a fheidhmiú, ba cheart é a bheith de cheangal ar shaoránaigh den sórt sin na doiciméid tacaíochta chéanna a chur ar fáil leo siúd ar náisiúnaigh den Bhallstát lena mbaineann iad. Mar sin féin, chun a shuí gur tairbhithe iad saoránaigh den sórt sin ar an gceart sin a leagtar síos in Airteagal 20(2)(b) agus in Airteagal 22(2) CFAE, ba cheart na Ballstáit a bheith in ann a cheangal go gcuirfear dearbhú foirmiúil ar fáil ina bhfuil gnéithe is gá chun a chruthú go bhfuil sé i dteideal acu seasamh sna toghcháin i gceist.

| (11) | Chun a áirithiú go gcuirfear cóir chomhionann ar shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad atá ag féachaint leis an gceart seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin ina mBallstát cónaithe a fheidhmiú, ba cheart é a bheith de cheangal ar na saoránaigh sin na doiciméid tacaíochta chéanna a chur ar fáil leo siúd ar náisiúnaigh de chuid an Bhallstáit lena mbaineann iad. Mar sin féin, chun a shuí go dtairbhíonn na tairbhithe sin den cheart sin a leagtar síos in Airteagal 20(2)(b) agus in Airteagal 22(2) CFAE, ba cheart na Ballstáit a bheith in ann
  , i gcásanna a bhfuil údar cuí leo,
  a cheangal go gcuirfear dearbhú foirmiúil ar fáil ina bhfuil gnéithe a bhfuil gá leo chun a chruthú go bhfuil siad i dteideal seasamh sna toghcháin i gceist. |
| --- | --- |

(11)

Chun a áirithiú go gcuirfear cóir chomhionann ar shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad atá ag féachaint leis an gceart seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin ina mBallstát cónaithe a fheidhmiú, ba cheart é a bheith de cheangal ar na saoránaigh sin na doiciméid tacaíochta chéanna a chur ar fáil leo siúd ar náisiúnaigh de chuid an Bhallstáit lena mbaineann iad. Mar sin féin, chun a shuí go dtairbhíonn na tairbhithe sin den cheart sin a leagtar síos in Airteagal 20(2)(b) agus in Airteagal 22(2) CFAE, ba cheart na Ballstáit a bheith in ann
  , i gcásanna a bhfuil údar cuí leo,
  a cheangal go gcuirfear dearbhú foirmiúil ar fáil ina bhfuil gnéithe a bhfuil gá leo chun a chruthú go bhfuil siad i dteideal seasamh sna toghcháin i gceist.

Leasú 11

Togra le haghaidh treorach

Aithris 11 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (11a) | Chun gur féidir le saoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad a bheith incháilithe go hiarbhír seasamh sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, ba cheart na páirtithe polaitiúla náisiúnta a spreagadh gan náisiúntacht an Bhallstáit sin a leagan síos mar choinníoll chuige sin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(11a)

Chun gur féidir le saoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad a bheith incháilithe go hiarbhír seasamh sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, ba cheart na páirtithe polaitiúla náisiúnta a spreagadh gan náisiúntacht an Bhallstáit sin a leagan síos mar choinníoll chuige sin.

Leasú 12

Togra le haghaidh treorach

Aithris 12

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (12) | Chun sainaithint chruinn na vótálaithe agus na n-iarrthóirí atá cláraithe ina mBallstát baile agus ina mBallstát cónaithe araon a éascú, ba cheart go n-áireofaí le liosta na sonraí a iarrfar ar shaoránaigh den Aontas, agus iarratas chun dul isteach sna rollaí toghthóirí nó chun seasamh mar iarrthóirí ina mBallstát cónaithe á thíolacadh acu, uimhir aitheantais phearsanta nó sraithuimhir doiciméad aitheantais nó taistil bailí. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(12)

Chun sainaithint chruinn na vótálaithe agus na n-iarrthóirí atá cláraithe ina mBallstát baile agus ina mBallstát cónaithe araon a éascú, ba cheart go n-áireofaí le liosta na sonraí a iarrfar ar shaoránaigh den Aontas, agus iarratas chun dul isteach sna rollaí toghthóirí nó chun seasamh mar iarrthóirí ina mBallstát cónaithe á thíolacadh acu, uimhir aitheantais phearsanta nó sraithuimhir doiciméad aitheantais nó taistil bailí.

| (12) | Chun aithint chruinn na vótálaithe agus na n-iarrthóirí atá cláraithe ina mBallstát baile agus ina mBallstát cónaithe araon a éascú, ba cheart a áireamh i liosta na sonraí a iarrfar ar shaoránaigh an Aontais, láithreach tráth a chláróidh siad nó tar éis dóibh iarratas a chur isteach chun dul isteach i rolla na dtoghthóirí nó chun seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát cónaithe, uimhir aitheantais phearsanta nó an tsraithuimhir atá ar dhoiciméad aitheantais nó taistil bailí. |
| --- | --- |

(12)

Chun aithint chruinn na vótálaithe agus na n-iarrthóirí atá cláraithe ina mBallstát baile agus ina mBallstát cónaithe araon a éascú, ba cheart a áireamh i liosta na sonraí a iarrfar ar shaoránaigh an Aontais, láithreach tráth a chláróidh siad nó tar éis dóibh iarratas a chur isteach chun dul isteach i rolla na dtoghthóirí nó chun seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát cónaithe, uimhir aitheantais phearsanta nó an tsraithuimhir atá ar dhoiciméad aitheantais nó taistil bailí.

Leasú 13

Togra le haghaidh treorach

Aithris 13

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (13) | Maidir le saoránaigh den Aontas ar baineadh a gcearta chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí díobh, ar bhonn cinneadh aonair dlí sibhialta nó dlí coiriúil a ghlac an t-údarás inniúil, ba cheart cosc a chur orthu ón gceart sin a fheidhmiú ina mBallstát cónaithe i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa. Nuair a fhaigheann na Ballstáit iarratas ar chlárú mar vótálaí, féadfaidh siad dearbhú foirmiúil ina ndeimhneofar nár baineadh a gcearta chun vótáil díobh a iarraidh ar an saoránach i gceist. Nuair
  a sheasann
  saoránaigh den Aontas mar iarrthóirí ina dtír chónaithe,
  ba cheart a cheangal
  orthu ráiteas a chur ar fáil ina ndeimhneofar nár baineadh a gcearta chun seasamh i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa díobh. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(13)

Maidir le saoránaigh den Aontas ar baineadh a gcearta chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí díobh, ar bhonn cinneadh aonair dlí sibhialta nó dlí coiriúil a ghlac an t-údarás inniúil, ba cheart cosc a chur orthu ón gceart sin a fheidhmiú ina mBallstát cónaithe i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa. Nuair a fhaigheann na Ballstáit iarratas ar chlárú mar vótálaí, féadfaidh siad dearbhú foirmiúil ina ndeimhneofar nár baineadh a gcearta chun vótáil díobh a iarraidh ar an saoránach i gceist. Nuair
  a sheasann
  saoránaigh den Aontas mar iarrthóirí ina dtír chónaithe,
  ba cheart a cheangal
  orthu ráiteas a chur ar fáil ina ndeimhneofar nár baineadh a gcearta chun seasamh i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa díobh.

| (13) | Maidir le saoránaigh de chuid an Aontais ar baineadh a gceart vótála agus a gceart seasamh mar iarrthóirí díobh, ar bhonn cinneadh aonair dlí sibhialta nó dlí coiriúil a ghlac an t-údarás inniúil, ba cheart cosc a chur orthu an ceart sin a fheidhmiú ina mBallstát cónaithe sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa. Láithreach tar éis an chlárúcháin nó nuair a gheobhaidh siad iarratas ar chlárú mar vótálaí, féadfaidh na Ballstáit, i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, dearbhú foirmiúil lena ndeimhneofaí nár baineadh a chearta vótála de a éileamh ar an saoránach lena mbaineann. Nuair a sheasann siad mar iarrthóirí ina dtír chónaithe, ba cheart go bhféadfadh an tír chónaithe a cheangal ar shaoránaigh an Aontais ráiteas a thabhairt lena ndeimhneofaí nár baineadh a gcearta díobh ó thaobh seasamh sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa. |
| --- | --- |

(13)

Maidir le saoránaigh de chuid an Aontais ar baineadh a gceart vótála agus a gceart seasamh mar iarrthóirí díobh, ar bhonn cinneadh aonair dlí sibhialta nó dlí coiriúil a ghlac an t-údarás inniúil, ba cheart cosc a chur orthu an ceart sin a fheidhmiú ina mBallstát cónaithe sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa. Láithreach tar éis an chlárúcháin nó nuair a gheobhaidh siad iarratas ar chlárú mar vótálaí, féadfaidh na Ballstáit, i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, dearbhú foirmiúil lena ndeimhneofaí nár baineadh a chearta vótála de a éileamh ar an saoránach lena mbaineann. Nuair a sheasann siad mar iarrthóirí ina dtír chónaithe, ba cheart go bhféadfadh an tír chónaithe a cheangal ar shaoránaigh an Aontais ráiteas a thabhairt lena ndeimhneofaí nár baineadh a gcearta díobh ó thaobh seasamh sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa.

Leasú 14

Togra le haghaidh treorach

Aithris 16

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (16) | Chun cosc a chur ar an ilvótáil nó ar ar chásanna ina seasfadh an duine céanna mar iarrthóir níos mó ná uair amháin sna toghcháin chéanna, ba cheart do na Ballstáit an fhaisnéis a bhailítear ó na dearbhuithe foirmiúla a chuireann vótálaithe agus saoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí ar fáil a mhalartú. Ós rud é go mbraitheann na Ballstáit ar shonraí difriúla chun saoránaigh a shainaithint, ba cheart tacar coiteann sonraí a bheartú chun vótálaithe de chuid an Aontais agus saoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí a shainaithint go cruinn agus cosc a chur orthu vótáil nó seasamh mar iarrthóir níos mó ná uair amháin. Na sonraí pearsanta a mhalartaítear, ba cheart go mbeadh siad teoranta don mhéid is gá chun na cuspóirí sin a bhaint amach. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(16)

Chun cosc a chur ar an ilvótáil nó ar ar chásanna ina seasfadh an duine céanna mar iarrthóir níos mó ná uair amháin sna toghcháin chéanna, ba cheart do na Ballstáit an fhaisnéis a bhailítear ó na dearbhuithe foirmiúla a chuireann vótálaithe agus saoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí ar fáil a mhalartú. Ós rud é go mbraitheann na Ballstáit ar shonraí difriúla chun saoránaigh a shainaithint, ba cheart tacar coiteann sonraí a bheartú chun vótálaithe de chuid an Aontais agus saoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí a shainaithint go cruinn agus cosc a chur orthu vótáil nó seasamh mar iarrthóir níos mó ná uair amháin. Na sonraí pearsanta a mhalartaítear, ba cheart go mbeadh siad teoranta don mhéid is gá chun na cuspóirí sin a bhaint amach.

| (16) | Chun cosc a chur ar an ilvótáil nó ar chásanna ina seasfadh an duine céanna mar iarrthóir níos mó ná uair amháin sna toghcháin chéanna, tá ar Bhallstáit a gcórais riaracháin a chomhordú ar bhealach comhleanúnach. Ar an gcúis sin, ba cheart ceangal a chur ar na Ballstáit faisnéis a mhalartú arna bailiú ó na dearbhuithe foirmiúla a sholáthraíonn vótálaithe de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad agus saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí i mBallstát cónaithe. Ós rud é go mbraitheann na Ballstáit ar shonraí difriúla chun saoránaigh a aithint, ba cheart tacar coiteann sonraí a bheartú chun vótálaithe de chuid an Aontais agus saoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí a aithint go cruinn agus cosc a chur orthu vótáil nó seasamh mar iarrthóir níos mó ná uair amháin. Na sonraí pearsanta a mhalartaítear, ba cheart go mbeadh siad teoranta don mhéid is gá chun na cuspóirí sin a bhaint amach. |
| --- | --- |

(16)

Chun cosc a chur ar an ilvótáil nó ar chásanna ina seasfadh an duine céanna mar iarrthóir níos mó ná uair amháin sna toghcháin chéanna, tá ar Bhallstáit a gcórais riaracháin a chomhordú ar bhealach comhleanúnach. Ar an gcúis sin, ba cheart ceangal a chur ar na Ballstáit faisnéis a mhalartú arna bailiú ó na dearbhuithe foirmiúla a sholáthraíonn vótálaithe de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad agus saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí i mBallstát cónaithe. Ós rud é go mbraitheann na Ballstáit ar shonraí difriúla chun saoránaigh a aithint, ba cheart tacar coiteann sonraí a bheartú chun vótálaithe de chuid an Aontais agus saoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí a aithint go cruinn agus cosc a chur orthu vótáil nó seasamh mar iarrthóir níos mó ná uair amháin. Na sonraí pearsanta a mhalartaítear, ba cheart go mbeadh siad teoranta don mhéid is gá chun na cuspóirí sin a bhaint amach.

Leasú 15

Togra le haghaidh treorach

Aithris 17

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (17) | An malartú faisnéise idir na Ballstáit chun cosc a chur ar an ilvótail nó ar chásanna ina seasfadh an duine céanna mar iarrthóir níos mó ná uair amháin sa toghchán céanna, níor cheart go gcuirfeadh an malartú sin cosc ar a gcuid náisiúnaigh vótáil nó seasamh mar iarrthóirí i gcineálacha eile toghcháin. Chun cumarsáid idir údaráis náisiúnta a éascú, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit pointe teagmhála amháin a ainmniú don mhalartú faisnéise sin. D’fhorbair an Coimisiún uirlis shlán
  roimhe
  a bhí le húsáid ag na Ballstáit faoina bhfreagracht chun na sonraí ba ghá a mhalartú. Ba cheart an uirlis shlán sin a ionchorpú sa Treoir seo, chun tacaíocht bhreise a thabhairt do mhalartuithe idir údaráis inniúla na mBallstát. Gníomhóidh na Ballstáit mar rialaitheoirí ar leithligh dá bpróiseáil sonraí pearsanta i dtaca leis seo. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(17)

An malartú faisnéise idir na Ballstáit chun cosc a chur ar an ilvótail nó ar chásanna ina seasfadh an duine céanna mar iarrthóir níos mó ná uair amháin sa toghchán céanna, níor cheart go gcuirfeadh an malartú sin cosc ar a gcuid náisiúnaigh vótáil nó seasamh mar iarrthóirí i gcineálacha eile toghcháin. Chun cumarsáid idir údaráis náisiúnta a éascú, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit pointe teagmhála amháin a ainmniú don mhalartú faisnéise sin. D’fhorbair an Coimisiún uirlis shlán
  roimhe
  a bhí le húsáid ag na Ballstáit faoina bhfreagracht chun na sonraí ba ghá a mhalartú. Ba cheart an uirlis shlán sin a ionchorpú sa Treoir seo, chun tacaíocht bhreise a thabhairt do mhalartuithe idir údaráis inniúla na mBallstát. Gníomhóidh na Ballstáit mar rialaitheoirí ar leithligh dá bpróiseáil sonraí pearsanta i dtaca leis seo.

| (17) | An malartú faisnéise idir na Ballstáit chun cosc a chur ar an ilvótáil nó ar chásanna ina seasfadh an duine céanna mar iarrthóir níos mó ná uair amháin sa toghchán céanna, níor cheart go gcuirfeadh an malartú sin cosc ar a gcuid náisiúnaigh vótáil nó seasamh mar iarrthóirí i gcineálacha eile toghcháin. Chun cumarsáid idir údaráis náisiúnta a éascú, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit pointe teagmhála amháin a ainmniú don mhalartú faisnéise sin. D’fhorbair an Coimisiún uirlis shlán a bhí le húsáid ag na Ballstáit faoina bhfreagracht chun na sonraí ba ghá a mhalartú. Ba cheart an uirlis shlán sin a ionchorprú sa Treoir seo, chun tacaíocht bhreise a thabhairt do mhalartuithe idir údaráis inniúla na mBallstát. Gníomhóidh na Ballstáit mar rialaitheoirí ar leithligh dá bpróiseáil sonraí pearsanta i dtaca leis seo. |
| --- | --- |

(17)

An malartú faisnéise idir na Ballstáit chun cosc a chur ar an ilvótáil nó ar chásanna ina seasfadh an duine céanna mar iarrthóir níos mó ná uair amháin sa toghchán céanna, níor cheart go gcuirfeadh an malartú sin cosc ar a gcuid náisiúnaigh vótáil nó seasamh mar iarrthóirí i gcineálacha eile toghcháin. Chun cumarsáid idir údaráis náisiúnta a éascú, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit pointe teagmhála amháin a ainmniú don mhalartú faisnéise sin. D’fhorbair an Coimisiún uirlis shlán a bhí le húsáid ag na Ballstáit faoina bhfreagracht chun na sonraí ba ghá a mhalartú. Ba cheart an uirlis shlán sin a ionchorprú sa Treoir seo, chun tacaíocht bhreise a thabhairt do mhalartuithe idir údaráis inniúla na mBallstát. Gníomhóidh na Ballstáit mar rialaitheoirí ar leithligh dá bpróiseáil sonraí pearsanta i dtaca leis seo.

Leasú 16

Togra le haghaidh treorach

Aithris 20

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (20) | Déanann an easpa faisnéis leormhaith difear, i gcomhthéacs nósanna imeachta toghchánacha, do shaoránaigh agus iad ag feidhmiú a gcearta toghchánacha mar chuid dá gcearta mar shaoránaigh den Aontas. Déanann sé difear freisin d’inniúlacht na n-údarás inniúil chun a gcearta a fheidhmiú agus a gcuid oibleagáidí a chur i gcrích. Ba cheart a cheangal ar na Ballstáit údaráis a ainmniú a mbeadh freagrachtaí speisialta acu chun faisnéis iomchuí a chur ar fáil do shaoránaigh den Aontas maidir lena gcearta faoi Airteagal 20(2), pointe (b), agus faoi Airteagal 22(2) CFAE agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta náisiúnta a bhaineann le rannpháirtíocht i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus le na n-eagrú. Chun éifeachtacht na cumarsáide a áirithiú, ba cheart an fhaisnéis a chur ar fáil i dtéarmaí soiléire agus sothuigthe. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(20)

Déanann an easpa faisnéis leormhaith difear, i gcomhthéacs nósanna imeachta toghchánacha, do shaoránaigh agus iad ag feidhmiú a gcearta toghchánacha mar chuid dá gcearta mar shaoránaigh den Aontas. Déanann sé difear freisin d’inniúlacht na n-údarás inniúil chun a gcearta a fheidhmiú agus a gcuid oibleagáidí a chur i gcrích. Ba cheart a cheangal ar na Ballstáit údaráis a ainmniú a mbeadh freagrachtaí speisialta acu chun faisnéis iomchuí a chur ar fáil do shaoránaigh den Aontas maidir lena gcearta faoi Airteagal 20(2), pointe (b), agus faoi Airteagal 22(2) CFAE agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta náisiúnta a bhaineann le rannpháirtíocht i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus le na n-eagrú. Chun éifeachtacht na cumarsáide a áirithiú, ba cheart an fhaisnéis a chur ar fáil i dtéarmaí soiléire agus sothuigthe.

| (20) | Déanann an easpa faisnéis leormhaith difear, i gcomhthéacs nósanna imeachta toghchánacha, do shaoránaigh agus iad ag feidhmiú a gcearta toghchánacha mar chuid dá gcearta mar shaoránaigh den Aontas. Déanann sé difear freisin d’inniúlacht na n-údarás inniúil chun a gcearta a fheidhmiú agus a gcuid oibleagáidí a chur i gcrích. Ba cheart a cheangal ar na Ballstáit údaráis a ainmniú a mbeadh freagrachtaí speisialta acu chun faisnéis iomchuí a chur ar fáil do shaoránaigh an Aontais maidir lena gcearta faoi phointe (b) d’Airteagal 20(2) agus faoi Airteagal 22(2) CFAE agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta náisiúnta a bhaineann le rannpháirtíocht sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus le na n-eagrú. Chun saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a spreagadh chun an fhaisnéis sin a lorg go gníomhach, ba cheart do na Ballstáit a áirithiú freisin go gcuirfear ar fáil go forleathan í trí raon leathan bealaí, lena n-áirítear trí thionscadail spriocdhírithe comhair idir eagraíochtaí na sochaí sibhialta, na húdaráis náisiúnta ainmnithe agus, i gcás ina mbunófar é, an t-údarás Eorpach toghcháin. Chun éifeachtacht na cumarsáide a áirithiú, ba cheart an fhaisnéis a chur ar fáil ar bhealach soiléir agus sothuigthe agus in am trátha, agus aird á tabhairt ar na dátaí a dhúnfar rollaí na dtoghthóirí agus a fhógrófar liostaí na n-iarrthóirí i gcomhréir leis an Ionstraim maidir le toghadh comhaltaí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach. |
| --- | --- |

(20)

Déanann an easpa faisnéis leormhaith difear, i gcomhthéacs nósanna imeachta toghchánacha, do shaoránaigh agus iad ag feidhmiú a gcearta toghchánacha mar chuid dá gcearta mar shaoránaigh den Aontas. Déanann sé difear freisin d’inniúlacht na n-údarás inniúil chun a gcearta a fheidhmiú agus a gcuid oibleagáidí a chur i gcrích. Ba cheart a cheangal ar na Ballstáit údaráis a ainmniú a mbeadh freagrachtaí speisialta acu chun faisnéis iomchuí a chur ar fáil do shaoránaigh an Aontais maidir lena gcearta faoi phointe (b) d’Airteagal 20(2) agus faoi Airteagal 22(2) CFAE agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta náisiúnta a bhaineann le rannpháirtíocht sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus le na n-eagrú. Chun saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a spreagadh chun an fhaisnéis sin a lorg go gníomhach, ba cheart do na Ballstáit a áirithiú freisin go gcuirfear ar fáil go forleathan í trí raon leathan bealaí, lena n-áirítear trí thionscadail spriocdhírithe comhair idir eagraíochtaí na sochaí sibhialta, na húdaráis náisiúnta ainmnithe agus, i gcás ina mbunófar é, an t-údarás Eorpach toghcháin. Chun éifeachtacht na cumarsáide a áirithiú, ba cheart an fhaisnéis a chur ar fáil ar bhealach soiléir agus sothuigthe agus in am trátha, agus aird á tabhairt ar na dátaí a dhúnfar rollaí na dtoghthóirí agus a fhógrófar liostaí na n-iarrthóirí i gcomhréir leis an Ionstraim maidir le toghadh comhaltaí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach.

Leasú 17

Togra le haghaidh treorach

Aithris 20 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (20a) | Chun rannpháirtíocht dhaonlathach na saoránach de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chothú, ba cheart do na Ballstáit faisnéis iomchuí, shoiléir agus chuimsitheach a sholáthar do shaoránaigh an Aontais faoin gceart vótála agus faoi na bearta riaracháin a d’fhéadfadh a bheith le déanamh chun an ceart sin a fheidhmiú agus faoi chultúr na dtoghchán agus na córais vótála. Ba cheart an fhaisnéis sin a sholáthar nuair a chláraítear áit chónaithe saoránach de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad, láithreach nó, arna iarraidh sin, níos déanaí, agus tamall sách fada roimh na toghcháin Eorpacha. Ba cheart aird ar leith a thabhairt freisin ar riachtanais na saoránach leochaileach, amhail daoine atá faoi mhíchumas agus daoine scothaosta. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(20a)

Chun rannpháirtíocht dhaonlathach na saoránach de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chothú, ba cheart do na Ballstáit faisnéis iomchuí, shoiléir agus chuimsitheach a sholáthar do shaoránaigh an Aontais faoin gceart vótála agus faoi na bearta riaracháin a d’fhéadfadh a bheith le déanamh chun an ceart sin a fheidhmiú agus faoi chultúr na dtoghchán agus na córais vótála. Ba cheart an fhaisnéis sin a sholáthar nuair a chláraítear áit chónaithe saoránach de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad, láithreach nó, arna iarraidh sin, níos déanaí, agus tamall sách fada roimh na toghcháin Eorpacha. Ba cheart aird ar leith a thabhairt freisin ar riachtanais na saoránach leochaileach, amhail daoine atá faoi mhíchumas agus daoine scothaosta.

Leasú 18

Togra le haghaidh treorach

Aithris 21

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (21) | Chun feabhas a chur ar inrochtaineacht na faisnéise toghchánaí, ba cheart faisnéis den sórt sin a chur ar fáil i gceann amháin eile ar a laghad de theangacha oifigiúla an Aontais seachas teanga oifigiúil nó teangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, ar teanga í a mbeadh tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas is féidir a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch. Féadfaidh na Ballstáit teangacha oifigiúla difriúla de chuid an Aontais a úsáid i gcodanna sonracha dá gcríoch nó dá gcuid réigiún ag brath ar an teanga a mbeadh tuiscint ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ann. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(21)

Chun feabhas a chur ar inrochtaineacht na faisnéise toghchánaí, ba cheart faisnéis den sórt sin a chur ar fáil i gceann amháin eile ar a laghad de theangacha oifigiúla an Aontais seachas teanga oifigiúil nó teangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, ar teanga í a mbeadh tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas is féidir a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch. Féadfaidh na Ballstáit teangacha oifigiúla difriúla de chuid an Aontais a úsáid i gcodanna sonracha dá gcríoch nó dá gcuid réigiún ag brath ar an teanga a mbeadh tuiscint ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ann.

| (21) | Chun feabhas a chur ar inrochtaineacht na faisnéise toghchánaí, ba cheart faisnéis bhunriachtanach den sórt sin faoi chearta toghchánacha a chur ar fáil ar bhealach soiléir agus cuimsitheach, agus i bhfad roimh na toghcháin, i gceann amháin eile ar a laghad de theangacha oifigiúla an Aontais seachas teanga oifigiúil nó teangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, ar teanga í a mbeadh tuiscint éigin uirthi ag an líon is mó saoránach den Aontas is féidir a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch. Ba cheart na Ballstáit a spreagadh faisnéis a sholáthar freisin i dteanga dhúchais an tsaoránaigh den Aontas nach náisiúnach é. Féadfaidh na Ballstáit teangacha oifigiúla difriúla de chuid an Aontais a úsáid i gcodanna sonracha dá gcríoch nó dá gcuid réigiún ag brath ar an teanga a mbeadh tuiscint ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ann. |
| --- | --- |

(21)

Chun feabhas a chur ar inrochtaineacht na faisnéise toghchánaí, ba cheart faisnéis bhunriachtanach den sórt sin faoi chearta toghchánacha a chur ar fáil ar bhealach soiléir agus cuimsitheach, agus i bhfad roimh na toghcháin, i gceann amháin eile ar a laghad de theangacha oifigiúla an Aontais seachas teanga oifigiúil nó teangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, ar teanga í a mbeadh tuiscint éigin uirthi ag an líon is mó saoránach den Aontas is féidir a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch. Ba cheart na Ballstáit a spreagadh faisnéis a sholáthar freisin i dteanga dhúchais an tsaoránaigh den Aontas nach náisiúnach é. Féadfaidh na Ballstáit teangacha oifigiúla difriúla de chuid an Aontais a úsáid i gcodanna sonracha dá gcríoch nó dá gcuid réigiún ag brath ar an teanga a mbeadh tuiscint ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ann.

Leasú 19

Togra le haghaidh treorach

Aithris 22

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (22) | Caithfidh gá a bheith le haon mhaolú ó rialacha ginearálta na Treorach seo, de bhun Airteagal 22 (2) CFAE, mar gheall ar fhadhbanna a bhaineann go sonrach le Ballstát agus caithfidh sé bheith i gcomhréir le ceanglais Airteagal 52 den Chairt, lena n-áirítear go bhforáilfear leis an dlí d’aon teorainn le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus go gcuirfear faoi réir phrionsabail na comhréireachta agus an riachtanais iad . Ina theannta sin, caithfidh aon mhaolú a bheith faoi réir athbhreithnithe dá bhforáiltear le hAirteagal 47 den Chairt . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(22)

Caithfidh gá a bheith le haon mhaolú ó rialacha ginearálta na Treorach seo, de bhun Airteagal 22 (2) CFAE, mar gheall ar fhadhbanna a bhaineann go sonrach le Ballstát agus caithfidh sé bheith i gcomhréir le ceanglais Airteagal 52 den Chairt, lena n-áirítear go bhforáilfear leis an dlí d’aon teorainn le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus go gcuirfear faoi réir phrionsabail na comhréireachta agus an riachtanais iad . Ina theannta sin, caithfidh aon mhaolú a bheith faoi réir athbhreithnithe dá bhforáiltear le hAirteagal 47 den Chairt .

scriosta

Leasú 20

Togra le haghaidh treorach

Aithris 23

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (23) | D’fhéadfadh fadhbanna sonracha den sórt sin teacht chun cinn i mBallstát ina bhfuil an sciar de na saoránaigh den Aontas atá in aois vótála, a bhfuil cónaí orthu ann ach nach náisiúnaigh dá chuid iad, go mór thar an meán. Maoluithe maidir leis an gceart chun vótáil, ba cheart údar a bheith leo nuair is ionann líon na saoránach sin agus níos mó ná 20 % de chlár iomlán na dtoghthóirí bunaithe ar chritéar tréimhse cónaithe; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(23)

D’fhéadfadh fadhbanna sonracha den sórt sin teacht chun cinn i mBallstát ina bhfuil an sciar de na saoránaigh den Aontas atá in aois vótála, a bhfuil cónaí orthu ann ach nach náisiúnaigh dá chuid iad, go mór thar an meán. Maoluithe maidir leis an gceart chun vótáil, ba cheart údar a bheith leo nuair is ionann líon na saoránach sin agus níos mó ná 20 % de chlár iomlán na dtoghthóirí bunaithe ar chritéar tréimhse cónaithe;

scriosta

Leasú 21

Togra le haghaidh treorach

Aithris 24

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (24) | Ballstáit ina bhfuil sciar na saoránach ar neamhnáisiúnaigh iad in aois vótála thar 20 % de líon iomlán toghthóirí an Aontais in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann i gcomhréir le hAirteagal 22(2) CFAE ba cheart go bhféadfadh sé forálacha sonracha maidir le comhdhéanamh liostaí na n-iarrthóirí a leagan síos. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(24)

Ballstáit ina bhfuil sciar na saoránach ar neamhnáisiúnaigh iad in aois vótála thar 20 % de líon iomlán toghthóirí an Aontais in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann i gcomhréir le hAirteagal 22(2) CFAE ba cheart go bhféadfadh sé forálacha sonracha maidir le comhdhéanamh liostaí na n-iarrthóirí a leagan síos.

scriosta

Leasú 22

Togra le haghaidh treorach

Aithris 26

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (26) | D’fhéadfadh sonraí maidir le feidhmiú ceart agus cur chun feidhme na Treorach seo a bheith úsáideach chun na bearta is gá a shainaithint chun feidhmiú éifeachtach chearta toghchánacha na saoránach den Aontas a áirithiú. Chun feabhas a chur ar bhailiú sonraí maidir le toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, is gá faireachán agus tuairisciú rialta ar chur chun feidhme sna Ballstáit a thabhairt isteach. Ag an am céanna, ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo, agus tuarascáil ina bhfuil measúnú den sórt sin a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle, tar éis gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(26)

D’fhéadfadh sonraí maidir le feidhmiú ceart agus cur chun feidhme na Treorach seo a bheith úsáideach chun na bearta is gá a shainaithint chun feidhmiú éifeachtach chearta toghchánacha na saoránach den Aontas a áirithiú. Chun feabhas a chur ar bhailiú sonraí maidir le toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, is gá faireachán agus tuairisciú rialta ar chur chun feidhme sna Ballstáit a thabhairt isteach. Ag an am céanna, ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo, agus tuarascáil ina bhfuil measúnú den sórt sin a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle, tar éis gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa.

| (26) | Tá sonraí maidir le feidhmiú na gceart agus cur chun feidhme na Treorach seo ríthábhachtach chun meastóireacht a dhéanamh ar an mbeartas ábhartha de chuid an Aontais agus chun na bearta is gá chun feidhmiú éifeachtach chearta toghchánacha na saoránach den Aontas a áirithiú a shainiú. Chun an bailiú agus an tuairisciú a dhéanann na Ballstáit i leith sonraí faoi na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a mhéadú agus a fheabhsú, is gá faireachán agus tuairisciú rialta ar chur chun feidhme sna Ballstáit a thabhairt isteach ar bhonn comhtháscairí. Ag an am céanna, ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo, agus tuarascáil ina bhfuil measúnú den sórt sin a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle, tar éis gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa. |
| --- | --- |

(26)

Tá sonraí maidir le feidhmiú na gceart agus cur chun feidhme na Treorach seo ríthábhachtach chun meastóireacht a dhéanamh ar an mbeartas ábhartha de chuid an Aontais agus chun na bearta is gá chun feidhmiú éifeachtach chearta toghchánacha na saoránach den Aontas a áirithiú a shainiú. Chun an bailiú agus an tuairisciú a dhéanann na Ballstáit i leith sonraí faoi na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a mhéadú agus a fheabhsú, is gá faireachán agus tuairisciú rialta ar chur chun feidhme sna Ballstáit a thabhairt isteach ar bhonn comhtháscairí. Ag an am céanna, ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo, agus tuarascáil ina bhfuil measúnú den sórt sin a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle, tar éis gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa.

Leasú 23

Togra le haghaidh treorach

Aithris 27

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (27) | Is gá don Choimisiún a mheasúnú féin a dhéanamh de chur i bhfeidhm na Treorach seo
  laistigh de thréimhse ama réasúnta
  tar éis
  dhá thoghchán
  do Pharlaimint na hEorpa
  ar a laghad
  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(27)

Is gá don Choimisiún a mheasúnú féin a dhéanamh de chur i bhfeidhm na Treorach seo
  laistigh de thréimhse ama réasúnta
  tar éis
  dhá thoghchán
  do Pharlaimint na hEorpa
  ar a laghad
  .

| (27) | Is gá don Choimisiún a mheasúnú féin a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo tráth nach déanaí ná 18 mí tar éis gach toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, agus, más iomchuí, togra reachtach chun an Treoir seo a leasú ina dhiaidh sin. |
| --- | --- |

(27)

Is gá don Choimisiún a mheasúnú féin a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo tráth nach déanaí ná 18 mí tar éis gach toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, agus, más iomchuí, togra reachtach chun an Treoir seo a leasú ina dhiaidh sin.

Leasú 24

Togra le haghaidh treorach

Aithris 28

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (28) | Chun a áirithiú go leanfaidh na sonraí de bheith ábhartha, i gcomhthéacs saoránaigh den Aontas ag feidhmiú cearta toghchánacha, sna teimpléid de na dearbhuithe foirmiúla atá le tíolacadh ag saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad atá ag féachaint le vótáil nó seasamh i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a tharmligean chuig an gCoimisiún chun na teimpléid sin a leasú. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chomhaontú Idirinstitiúideach maidir le Reachtóireacht Níos Fearr an 13 Aibreán 2016. Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(28)

Chun a áirithiú go leanfaidh na sonraí de bheith ábhartha, i gcomhthéacs saoránaigh den Aontas ag feidhmiú cearta toghchánacha, sna teimpléid de na dearbhuithe foirmiúla atá le tíolacadh ag saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad atá ag féachaint le vótáil nó seasamh i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a tharmligean chuig an gCoimisiún chun na teimpléid sin a leasú. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chomhaontú Idirinstitiúideach maidir le Reachtóireacht Níos Fearr an 13 Aibreán 2016. Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe.

| (28) | Chun a áirithiú go leanfaidh na sonraí de bheith ábhartha, i gcomhthéacs saoránaigh den Aontas ag feidhmiú cearta toghchánacha, sna teimpléid de na dearbhuithe foirmiúla atá le tíolacadh ag saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad atá ag féachaint le vótáil nó seasamh sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a tharmligean chuig an gCoimisiún chun na teimpléid sin a leasú. Chun an bailiú agus an tuairisciú a dhéanann na Ballstáit i leith sonraí faoi na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a mhéadú agus a fheabhsú, ba cheart an chumhacht gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a thabhairt don Choimisiún chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí theimpléad a bhunú agus foirm na sonraí atá le bailiú chun críocha Airteagal 17(1) a shainiú. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chomhaontú Idirinstitiúideach maidir le Reachtóireacht Níos Fearr an 13 Aibreán 2016. Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe. |
| --- | --- |

(28)

Chun a áirithiú go leanfaidh na sonraí de bheith ábhartha, i gcomhthéacs saoránaigh den Aontas ag feidhmiú cearta toghchánacha, sna teimpléid de na dearbhuithe foirmiúla atá le tíolacadh ag saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad atá ag féachaint le vótáil nó seasamh sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a tharmligean chuig an gCoimisiún chun na teimpléid sin a leasú. Chun an bailiú agus an tuairisciú a dhéanann na Ballstáit i leith sonraí faoi na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa a mhéadú agus a fheabhsú, ba cheart an chumhacht gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a thabhairt don Choimisiún chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí theimpléad a bhunú agus foirm na sonraí atá le bailiú chun críocha Airteagal 17(1) a shainiú. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chomhaontú Idirinstitiúideach maidir le Reachtóireacht Níos Fearr an 13 Aibreán 2016. Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe.

Leasú 25

Togra le haghaidh treorach

Aithris 29

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (29) | Tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit, trí Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas a dhaingniú, agus ag an Aontas, tríd a thabhairt i gcrích (27), chun a áirithiú go gcomhlíonfar an Coinbhinsiún sin. Chun tacú le rannpháirtíocht chuimsitheach agus chomhionann daoine faoi mhíchumas i dtoghcháin, ba cheart aird chuí a bheith sna socruithe le haghaidh saoránach de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad chun a gcearta chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a fheidhmiú sa Bhallstát sin i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa ar riachtanais na saoránach faoi mhíchumas agus na saoránach níos sine. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(29)

Tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit, trí Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas a dhaingniú, agus ag an Aontas, tríd a thabhairt i gcrích (27), chun a áirithiú go gcomhlíonfar an Coinbhinsiún sin. Chun tacú le rannpháirtíocht chuimsitheach agus chomhionann daoine faoi mhíchumas i dtoghcháin, ba cheart aird chuí a bheith sna socruithe le haghaidh saoránach de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad chun a gcearta chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a fheidhmiú sa Bhallstát sin i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa ar riachtanais na saoránach faoi mhíchumas agus na saoránach níos sine.

| (29) | Tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit, trí Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas a dhaingniú, agus ag an Aontas, trína thabhairt i gcrích (27), go n-áiritheoidh siad go gcomhlíonfar an Coinbhinsiún sin, go háirithe Airteagal 29 de. Chun tacú le rannpháirtíocht chuimsitheach agus chomhionann daoine atá faoi mhíchumas sna toghcháin, ba cheart na socruithe do shaoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad chun a gceart vótála agus a gceart seasamh mar iarrthóir a fheidhmiú sa Bhallstát sin sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa aird chuí a thabhairt ar riachtanais na saoránach faoi mhíchumas agus na saoránach scothaosta.
  Ba cheart do na Ballstáit, go háirithe, socruithe iomchuí a chur chun feidhme atá saincheaptha dá nósanna imeachta vótála náisiúnta chun vótáil na saoránach faoi mhíchumas a éascú, amhail an fhéidearthacht stáisiúin vótála a roghnú, stáisiúin vótála dúnta i bpríomháiteanna, agus úsáid teicneolaíochtaí, formáidí agus teicnící cúnta amhail braille, cló mór, faisnéis fhuaimbhunaithe, stionsail thadhlacha, faisnéis atá éasca le léamh agus cumarsáid i dteanga chomharthaíochta. Thairis sin, ba cheart do na Ballstáit breithniú ar uirlisí comhlántacha a thabhairt isteach chun vótáil a éascú, amhail réamhvótáil fhisiciúil agus seachvótáil, chomh maith le vótáil leictreonach agus vótáil ar líne. |
| --- | --- |

(29)

Tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit, trí Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas a dhaingniú, agus ag an Aontas, trína thabhairt i gcrích (27), go n-áiritheoidh siad go gcomhlíonfar an Coinbhinsiún sin, go háirithe Airteagal 29 de. Chun tacú le rannpháirtíocht chuimsitheach agus chomhionann daoine atá faoi mhíchumas sna toghcháin, ba cheart na socruithe do shaoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad chun a gceart vótála agus a gceart seasamh mar iarrthóir a fheidhmiú sa Bhallstát sin sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa aird chuí a thabhairt ar riachtanais na saoránach faoi mhíchumas agus na saoránach scothaosta.
  Ba cheart do na Ballstáit, go háirithe, socruithe iomchuí a chur chun feidhme atá saincheaptha dá nósanna imeachta vótála náisiúnta chun vótáil na saoránach faoi mhíchumas a éascú, amhail an fhéidearthacht stáisiúin vótála a roghnú, stáisiúin vótála dúnta i bpríomháiteanna, agus úsáid teicneolaíochtaí, formáidí agus teicnící cúnta amhail braille, cló mór, faisnéis fhuaimbhunaithe, stionsail thadhlacha, faisnéis atá éasca le léamh agus cumarsáid i dteanga chomharthaíochta. Thairis sin, ba cheart do na Ballstáit breithniú ar uirlisí comhlántacha a thabhairt isteach chun vótáil a éascú, amhail réamhvótáil fhisiciúil agus seachvótáil, chomh maith le vótáil leictreonach agus vótáil ar líne.

Leasú 26

Togra le haghaidh treorach

Aithris 29 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (29a) | Ba cheart do na Ballstáit, roimh na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, feachtais feasachta agus faisnéise a chothú agus, san am céanna, feabhas a chur ar na ceanglais inrochtaineachta do dhaoine atá faoi mhíchumas, do dhaoine scothaosta agus do dhaoine leochaileacha. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(29a)

Ba cheart do na Ballstáit, roimh na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, feachtais feasachta agus faisnéise a chothú agus, san am céanna, feabhas a chur ar na ceanglais inrochtaineachta do dhaoine atá faoi mhíchumas, do dhaoine scothaosta agus do dhaoine leochaileacha.

Leasú 27

Togra le haghaidh treorach

Aithris 29 b (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (29b) | Ba cheart do na Ballstáit a ráthú go mbeidh príosúnaigh a dtugtar an ceart vótála dóibh i gcomhréir leis na dlíthe náisiúnta, lena n-áirítear má tá siad i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad, in ann a gcearta vótála a fheidhmiú. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(29b)

Ba cheart do na Ballstáit a ráthú go mbeidh príosúnaigh a dtugtar an ceart vótála dóibh i gcomhréir leis na dlíthe náisiúnta, lena n-áirítear má tá siad i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad, in ann a gcearta vótála a fheidhmiú.

Leasú 28

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 3 – mír 1 – pointe a

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (a) | an duine ar saoránach de chuid Aontas é ar an dáta tagartha de réir bhrí Airteagal 20 (1) CFAE; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(a)

an duine ar saoránach de chuid Aontas é ar an dáta tagartha de réir bhrí Airteagal 20 (1) CFAE;

| (a) | an duine ar saoránach de chuid an Aontais é ar an dáta tagartha de réir bhrí Airteagal 20(1) CFAE agus gan beann ar inniúlacht dhlítheanach
  an duine sin
  ; |
| --- | --- |

(a)

an duine ar saoránach de chuid an Aontais é ar an dáta tagartha de réir bhrí Airteagal 20(1) CFAE agus gan beann ar inniúlacht dhlítheanach
  an duine sin
  ;

Leasú 29

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 4 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Déanfaidh vótálaithe Aontais a gcearta chun vótáil a fheidhmiú sa Bhallstát cónaithe nó ina mBallstát baile. Ní fhéadfaidh aon duine vóta a chaitheamh níos mó ná uair amháin sa toghchán céanna. | 1.   Beidh sé de cheart ag vótálaithe an Aontais rogha a dhéanamh idir a gcearta vótála a fheidhmiú sa Bhallstát cónaithe nó ina mBallstát baile. Ní fhéadfaidh aon duine vóta a chaitheamh níos mó ná uair amháin sa toghchán céanna. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

1.   Déanfaidh vótálaithe Aontais a gcearta chun vótáil a fheidhmiú sa Bhallstát cónaithe nó ina mBallstát baile. Ní fhéadfaidh aon duine vóta a chaitheamh níos mó ná uair amháin sa toghchán céanna.

1.   Beidh sé de cheart ag vótálaithe an Aontais rogha a dhéanamh idir a gcearta vótála a fheidhmiú sa Bhallstát cónaithe nó ina mBallstát baile. Ní fhéadfaidh aon duine vóta a chaitheamh níos mó ná uair amháin sa toghchán céanna.

Leasú 30

Leasú 30

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 6 – mír 1

Airteagal 6 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Saoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnach de iad, agus a ndearnadh, trí chinneadh breithiúnach aonair nó trí chinneadh riaracháin aonair, ar choinníoll gur féidir an cinneadh riaracháin a bheith faoi réir ag leigheasanna breithiúnacha, a gceart chun seasamh mar iarrthóir faoi dhlí an Bhallstáit chónaithe nó faoi dhlí an Bhallstáit bhaile a bhaint díobh, cuirfear bac orthu an ceart sin a fheidhmiú sa Bhallstát cónaithe i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa. | 1.   Saoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad, agus a ndearnadh, trí chinneadh breithiúnach aonair nó trí chinneadh riaracháin aonair, ar choinníoll gur féidir an cinneadh riaracháin a bheith faoi réir ag leigheasanna breithiúnacha, a gceart seasamh mar iarrthóir faoi dhlí an Bhallstáit cónaithe nó faoi dhlí an Bhallstáit baile a bhaint díobh, cuirfear bac orthu an ceart sin a fheidhmiú sa Bhallstát cónaithe sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa.
  Ní fhágfaidh cinntí maidir le cailleadh inniúlachta dlítheanaí de bharr míchumais arna ndéanamh ag an mBallstát baile, áfach, go mbeidh saoránaigh an Aontais neamh-incháilithe chun seasamh mar iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe má sheasann dlí an Bhallstáit sin leis an gceart sin gan srian i gcás gach duine atá faoi mhíchumas. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Saoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnach de iad, agus a ndearnadh, trí chinneadh breithiúnach aonair nó trí chinneadh riaracháin aonair, ar choinníoll gur féidir an cinneadh riaracháin a bheith faoi réir ag leigheasanna breithiúnacha, a gceart chun seasamh mar iarrthóir faoi dhlí an Bhallstáit chónaithe nó faoi dhlí an Bhallstáit bhaile a bhaint díobh, cuirfear bac orthu an ceart sin a fheidhmiú sa Bhallstát cónaithe i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa.

1.   Saoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad, agus a ndearnadh, trí chinneadh breithiúnach aonair nó trí chinneadh riaracháin aonair, ar choinníoll gur féidir an cinneadh riaracháin a bheith faoi réir ag leigheasanna breithiúnacha, a gceart seasamh mar iarrthóir faoi dhlí an Bhallstáit cónaithe nó faoi dhlí an Bhallstáit baile a bhaint díobh, cuirfear bac orthu an ceart sin a fheidhmiú sa Bhallstát cónaithe sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa.
  Ní fhágfaidh cinntí maidir le cailleadh inniúlachta dlítheanaí de bharr míchumais arna ndéanamh ag an mBallstát baile, áfach, go mbeidh saoránaigh an Aontais neamh-incháilithe chun seasamh mar iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa ina mBallstát cónaithe má sheasann dlí an Bhallstáit sin leis an gceart sin gan srian i gcás gach duine atá faoi mhíchumas.

Leasú 31

Leasú 31

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 6 – mír 5

Airteagal 6 – mír 5

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 5.   Ainmneoidh na Ballstáit pointe teagmhála chun an fhaisnéis is gá chun mír 3 a chur i bhfeidhm a fháil agus a tharchur. Cuirfidh siad ainm agus sonraí teagmhála an phointe teagmhála in iúl don Choimisiún chomh maith le haon fhaisnéis nuashonraithe nó athruithe a bhaineann léi. Coinneoidh an Coimisiún liosta de na pointí teagmhála go léir agus cuirfidh sé an liosta sin ar fáil do na Ballstáit. | 5.   Ainmneoidh na Ballstáit pointe teagmhála chun an fhaisnéis is gá chun mír 3 a chur i bhfeidhm a fháil agus a tharchur. Cuirfidh siad ainm agus sonraí teagmhála an phointe teagmhála in iúl don Choimisiún chomh maith le haon fhaisnéis nuashonraithe i gcás athruithe a bhaineann leis. Coinneoidh an Coimisiún liosta de na pointí teagmhála go léir agus cuirfidh sé an liosta sin ar fáil do na Ballstáit. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

5.   Ainmneoidh na Ballstáit pointe teagmhála chun an fhaisnéis is gá chun mír 3 a chur i bhfeidhm a fháil agus a tharchur. Cuirfidh siad ainm agus sonraí teagmhála an phointe teagmhála in iúl don Choimisiún chomh maith le haon fhaisnéis nuashonraithe nó athruithe a bhaineann léi. Coinneoidh an Coimisiún liosta de na pointí teagmhála go léir agus cuirfidh sé an liosta sin ar fáil do na Ballstáit.

5.   Ainmneoidh na Ballstáit pointe teagmhála chun an fhaisnéis is gá chun mír 3 a chur i bhfeidhm a fháil agus a tharchur. Cuirfidh siad ainm agus sonraí teagmhála an phointe teagmhála in iúl don Choimisiún chomh maith le haon fhaisnéis nuashonraithe i gcás athruithe a bhaineann leis. Coinneoidh an Coimisiún liosta de na pointí teagmhála go léir agus cuirfidh sé an liosta sin ar fáil do na Ballstáit.

Leasú 32

Leasú 32

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 8 – mír 2 a (nua)

Airteagal 8 – mír 2 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 2a.
     
  Beifear in ann saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chlárú láithreach mar vótálaithe. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2a.
     
  Beifear in ann saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chlárú láithreach mar vótálaithe.

Leasú 33

Leasú 33

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 8 – mír 2 b (nua)

Airteagal 8 – mír 2 b (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 2b.
     
  Agus iad ag clárú mar chónaitheoirí, beidh an deis ag saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur in iúl gur mian leo go gclárófaí iad mar vótálaithe ina mBallstát cónaithe agus cuirfear ar an eolas iad faoin deis atá acu seasamh mar iarrthóir agus iarratas a dhéanamh ina leith sin. |
| | I gcás ina ndéanfaidh saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad cinneadh gan a chur in iúl gur mian leo go gclárófaí iad mar vótálaithe ina mBallstát cónaithe nuair a chláraítear iad mar chónaitheoirí, coinneoidh siad an ceart é sin a dhéanamh ina dhiaidh sin. Agus faisnéis á cur ar fáil acu faoin deis atá ag na saoránaigh vótáil nó seasamh mar iarrthóir, cuirfidh na Ballstáit in iúl go cuí do shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad go bhféadfaidh siad vótáil nó seasamh mar iarrthóir ina mBallstát baile nó ina mBallstát cónaithe, ag brath ar a rogha féin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2b.
     
  Agus iad ag clárú mar chónaitheoirí, beidh an deis ag saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur in iúl gur mian leo go gclárófaí iad mar vótálaithe ina mBallstát cónaithe agus cuirfear ar an eolas iad faoin deis atá acu seasamh mar iarrthóir agus iarratas a dhéanamh ina leith sin.

I gcás ina ndéanfaidh saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad cinneadh gan a chur in iúl gur mian leo go gclárófaí iad mar vótálaithe ina mBallstát cónaithe nuair a chláraítear iad mar chónaitheoirí, coinneoidh siad an ceart é sin a dhéanamh ina dhiaidh sin. Agus faisnéis á cur ar fáil acu faoin deis atá ag na saoránaigh vótáil nó seasamh mar iarrthóir, cuirfidh na Ballstáit in iúl go cuí do shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad go bhféadfaidh siad vótáil nó seasamh mar iarrthóir ina mBallstát baile nó ina mBallstát cónaithe, ag brath ar a rogha féin.

I gcás ina ndéanfaidh saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad cinneadh gan a chur in iúl gur mian leo go gclárófaí iad mar vótálaithe ina mBallstát cónaithe nuair a chláraítear iad mar chónaitheoirí, coinneoidh siad an ceart é sin a dhéanamh ina dhiaidh sin. Agus faisnéis á cur ar fáil acu faoin deis atá ag na saoránaigh vótáil nó seasamh mar iarrthóir, cuirfidh na Ballstáit in iúl go cuí do shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad go bhféadfaidh siad vótáil nó seasamh mar iarrthóir ina mBallstát baile nó ina mBallstát cónaithe, ag brath ar a rogha féin.

Leasú 34

Leasú 34

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 9 – mír 1

Airteagal 9 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Glacfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun vótálaí Aontais a chuir a mhian in iúl bheith cláraithe mar vótálaí a chur ar rolla na dtoghthóirí
  fada go leor roimh
  lá na vótála. | 1.   Glacfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun vótálaí de chuid an Aontais a chuir in iúl gur mhian leis nó léi a bheith cláraithe mar vótálaí a chur ar rolla na dtoghthóirí tráth
  nach déanaí ná 14 seachtaine roimh
  lá na vótála.
  Tabharfaidh na Ballstáit cead clárú a luaithe a bheidh an vótálaí lena mbaineann cláraithe mar chónaitheoir. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Glacfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun vótálaí Aontais a chuir a mhian in iúl bheith cláraithe mar vótálaí a chur ar rolla na dtoghthóirí
  fada go leor roimh
  lá na vótála.

1.   Glacfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun vótálaí de chuid an Aontais a chuir in iúl gur mhian leis nó léi a bheith cláraithe mar vótálaí a chur ar rolla na dtoghthóirí tráth
  nach déanaí ná 14 seachtaine roimh
  lá na vótála.
  Tabharfaidh na Ballstáit cead clárú a luaithe a bheidh an vótálaí lena mbaineann cláraithe mar chónaitheoir.

Leasú 35

Leasú 35

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 9 – mír 3 – pointe c a (nua)

Airteagal 9 – mír 3 – pointe c a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (ca) | más mian leo, an teanga inar mhaith leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil a chur in iúl. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

(ca)

(ca)

más mian leo, an teanga inar mhaith leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil a chur in iúl.

más mian leo, an teanga inar mhaith leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil a chur in iúl.

Leasú 36

Leasú 36

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 9 – mír 4

Airteagal 9 – mír 4

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 4.   Fanfaidh vótálaithe Aontais atá curtha ar rolla na dtoghthóirí ar an rolla sin, faoi réir na gcoinníollacha céanna is a fhanann vótálaithe ar náisiúnaigh iad, go dtí go n-iarrann siad go mbainfear a n-ainmneacha nó go dtí go mbainfear a n-ainmneacha toisc nach sásaíonn siad na critéir chun an ceart vótála a fheidhmiú a thuilleadh. I gcás ina bhfuil forálacha i bhfeidhm chun fógra a thabhairt do náisiúnaigh gur baineadh iad de rolla na dtoghthóirí, beidh feidhm ag na forálacha sin maidir le vótálaithe Aontais ar an mbealach céanna. | 4.   Fanfaidh vótálaithe an Aontais atá curtha ar rolla na dtoghthóirí ar an rolla sin, faoi réir na gcoinníollacha céanna a bhaineann le vótálaithe ar náisiúnaigh iad, go dtí go n-iarrfaidh siad go mbainfí a n-ainm nó go dtí go mbainfear a n-ainm toisc nach sásaíonn siad na critéir le haghaidh an ceart vótála a fheidhmiú a thuilleadh. I gcás ina bhfuil forálacha i bhfeidhm maidir le fógra a thabhairt do náisiúnaigh gur baineadh iad de rolla na dtoghthóirí, beidh feidhm ag na forálacha sin maidir le vótálaithe an Aontais freisin.
  Déanfar fógraí a sholáthar i dteanga oifigiúil de chuid an Aontais a thuigfidh na vótálaithe de chuid an Aontais i dtrácht
  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

4.   Fanfaidh vótálaithe Aontais atá curtha ar rolla na dtoghthóirí ar an rolla sin, faoi réir na gcoinníollacha céanna is a fhanann vótálaithe ar náisiúnaigh iad, go dtí go n-iarrann siad go mbainfear a n-ainmneacha nó go dtí go mbainfear a n-ainmneacha toisc nach sásaíonn siad na critéir chun an ceart vótála a fheidhmiú a thuilleadh. I gcás ina bhfuil forálacha i bhfeidhm chun fógra a thabhairt do náisiúnaigh gur baineadh iad de rolla na dtoghthóirí, beidh feidhm ag na forálacha sin maidir le vótálaithe Aontais ar an mbealach céanna.

4.   Fanfaidh vótálaithe an Aontais atá curtha ar rolla na dtoghthóirí ar an rolla sin, faoi réir na gcoinníollacha céanna a bhaineann le vótálaithe ar náisiúnaigh iad, go dtí go n-iarrfaidh siad go mbainfí a n-ainm nó go dtí go mbainfear a n-ainm toisc nach sásaíonn siad na critéir le haghaidh an ceart vótála a fheidhmiú a thuilleadh. I gcás ina bhfuil forálacha i bhfeidhm maidir le fógra a thabhairt do náisiúnaigh gur baineadh iad de rolla na dtoghthóirí, beidh feidhm ag na forálacha sin maidir le vótálaithe an Aontais freisin.
  Déanfar fógraí a sholáthar i dteanga oifigiúil de chuid an Aontais a thuigfidh na vótálaithe de chuid an Aontais i dtrácht
  .

Leasú 37

Leasú 37

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 10 – mír 2 a (nua)

Airteagal 10 – mír 2 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 2a.
     
  Maidir leis na caighdeáin dhaonlathacha, chomhréireacha agus thrédhearcacha a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh de chuid an Aontais ar náisiúnaigh iad agus liosta iarrthóirí á chur isteach acu, áiritheoidh na húdaráis náisiúnta go mbeidh feidhm ag na caighdeáin sin freisin maidir le hiarrthóirí ar saoránaigh de chuid an Aontais iad ach nach náisiúnaigh iad. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2a.
     
  Maidir leis na caighdeáin dhaonlathacha, chomhréireacha agus thrédhearcacha a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh de chuid an Aontais ar náisiúnaigh iad agus liosta iarrthóirí á chur isteach acu, áiritheoidh na húdaráis náisiúnta go mbeidh feidhm ag na caighdeáin sin freisin maidir le hiarrthóirí ar saoránaigh de chuid an Aontais iad ach nach náisiúnaigh iad.

Leasú 38

Leasú 38

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 11 – mír 1

Airteagal 11 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Cuirfidh an Ballstát cónaithe na daoine lena mbaineann ar an eolas in am trátha agus i dteanga ghlan shoiléir faoin gcinneadh a glacadh maidir lena n-iarratas go gcuirfí ar rolla na dtoghthóirí iad nó faoin gcinneadh i leith inghlacthacht a n-iarratais maidir le seasamh mar iarrthóir. | 1.   Cuirfidh an Ballstát cónaithe na daoine lena mbaineann ar an eolas in am trátha, i dteanga shoiléir agus shimplí agus i dteanga oifigiúil de chuid an Aontais a thuigeann siad faoin gcinneadh a rinneadh maidir lena gclárú láithreach nó maidir lena n-iarratas go gcuirfí ar rolla na dtoghthóirí iad nó faoin gcinneadh maidir le hinghlacthacht a n-iarratais chun seasamh mar iarrthóir, lena n-áirítear na deiseanna atá ann achomharc a dhéanamh in aghaidh na gcinntí sin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Cuirfidh an Ballstát cónaithe na daoine lena mbaineann ar an eolas in am trátha agus i dteanga ghlan shoiléir faoin gcinneadh a glacadh maidir lena n-iarratas go gcuirfí ar rolla na dtoghthóirí iad nó faoin gcinneadh i leith inghlacthacht a n-iarratais maidir le seasamh mar iarrthóir.

1.   Cuirfidh an Ballstát cónaithe na daoine lena mbaineann ar an eolas in am trátha, i dteanga shoiléir agus shimplí agus i dteanga oifigiúil de chuid an Aontais a thuigeann siad faoin gcinneadh a rinneadh maidir lena gclárú láithreach nó maidir lena n-iarratas go gcuirfí ar rolla na dtoghthóirí iad nó faoin gcinneadh maidir le hinghlacthacht a n-iarratais chun seasamh mar iarrthóir, lena n-áirítear na deiseanna atá ann achomharc a dhéanamh in aghaidh na gcinntí sin.

Leasú 39

Leasú 39

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 11 – mír 3

Airteagal 11 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 3.   I gcás earráidí i rollaí na dtoghthóirí nó i liostaí na n-iarrthóirí do Pharlaimint na hEorpa, beidh an duine lena mbaineann i dteideal cearta in-fhorfheidhmithe ar théarmaí a bheidh comhchosúil lena bhforordaítear i ndlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine i atá dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad. | 3.   I gcás earráidí i rollaí na dtoghthóirí nó liostaí na n-iarrthóirí le haghaidh na dtoghchán do Pharlaimint na hEorpa, cuirfear na daoine lena mbaineann ar an eolas faoi sin go tráthúil agus beidh siad i dteideal leigheas dlí ar théarmaí a bheidh comhchosúil lena bhforordaítear i ndlíthe an Bhallstáit cónaithe do vótálaithe agus do dhaoine i atá dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3.   I gcás earráidí i rollaí na dtoghthóirí nó i liostaí na n-iarrthóirí do Pharlaimint na hEorpa, beidh an duine lena mbaineann i dteideal cearta in-fhorfheidhmithe ar théarmaí a bheidh comhchosúil lena bhforordaítear i ndlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine i atá dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad.

3.   I gcás earráidí i rollaí na dtoghthóirí nó liostaí na n-iarrthóirí le haghaidh na dtoghchán do Pharlaimint na hEorpa, cuirfear na daoine lena mbaineann ar an eolas faoi sin go tráthúil agus beidh siad i dteideal leigheas dlí ar théarmaí a bheidh comhchosúil lena bhforordaítear i ndlíthe an Bhallstáit cónaithe do vótálaithe agus do dhaoine i atá dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad.

Leasú 40

Leasú 40

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 11 – mír 4

Airteagal 11 – mír 4

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 4.   Cuirfidh na Ballstáit an duine lena mbaineann ar an eolas go soiléir agus go tráthúil faoin gcinneadh dá dtagraítear i mír 1 agus faoi na leigheasanna dlí dá dtagraítear i míreanna 2 agus 3. | 4.   Cuirfidh na Ballstáit na daoine lena mbaineann ar an eolas, go soiléir agus go tráthúil, agus i dteanga oifigiúil de chuid an Aontais a thuigeann siad, faoin gcinneadh dá dtagraítear i mír 1 agus faoi na leigheasanna dlí dá dtagraítear i míreanna 2 agus 3. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

4.   Cuirfidh na Ballstáit an duine lena mbaineann ar an eolas go soiléir agus go tráthúil faoin gcinneadh dá dtagraítear i mír 1 agus faoi na leigheasanna dlí dá dtagraítear i míreanna 2 agus 3.

4.   Cuirfidh na Ballstáit na daoine lena mbaineann ar an eolas, go soiléir agus go tráthúil, agus i dteanga oifigiúil de chuid an Aontais a thuigeann siad, faoin gcinneadh dá dtagraítear i mír 1 agus faoi na leigheasanna dlí dá dtagraítear i míreanna 2 agus 3.

Leasú 41

Leasú 41

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 1

Airteagal 12 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Ainmneoidh na Ballstáit údarás náisiúnta a bheidh freagrach as na bearta is gá a ghlacadh chun a áirithiú go gcuirtear saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad ar an eolas go tráthúil faoi na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa. | 1.   Ainmneoidh na Ballstáit údarás náisiúnta a bheidh freagrach as na bearta is gá a dhéanamh chun a áirithiú go gcuirfear saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad ar an eolas go tráthúil faoi na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, a luaithe a chláróidh siad mar chónaitheoirí i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad, agus go tréimhsiúil freisin, roimh na toghcháin Eorpacha agus na spriocdhátaí atá leagtha síos chun liosta na n-iarrthóirí a fhógairt á gcur san áireamh acu.
  Cuirfear in iúl san fhaisnéis sin go bhfuil sé de rogha ag na saoránaigh clárú ina mBallstát cónaithe nó fanacht cláraithe ina mBallstát baile, de réir a rogha féin. |
| | Soláthróidh an t-údarás ainmnithe dóibh siúd lena mbaineann cóip de na teimpléid chaighdeánaithe le haghaidh na ndearbhuithe foirmiúla a leagtar amach in Iarscríbhinní I agus II nach mór do shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur isteach chun clárú mar vótálaithe nó mar iarrthóirí. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Ainmneoidh na Ballstáit údarás náisiúnta a bheidh freagrach as na bearta is gá a ghlacadh chun a áirithiú go gcuirtear saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad ar an eolas go tráthúil faoi na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa.

1.   Ainmneoidh na Ballstáit údarás náisiúnta a bheidh freagrach as na bearta is gá a dhéanamh chun a áirithiú go gcuirfear saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad ar an eolas go tráthúil faoi na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, a luaithe a chláróidh siad mar chónaitheoirí i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad, agus go tréimhsiúil freisin, roimh na toghcháin Eorpacha agus na spriocdhátaí atá leagtha síos chun liosta na n-iarrthóirí a fhógairt á gcur san áireamh acu.
  Cuirfear in iúl san fhaisnéis sin go bhfuil sé de rogha ag na saoránaigh clárú ina mBallstát cónaithe nó fanacht cláraithe ina mBallstát baile, de réir a rogha féin.

Soláthróidh an t-údarás ainmnithe dóibh siúd lena mbaineann cóip de na teimpléid chaighdeánaithe le haghaidh na ndearbhuithe foirmiúla a leagtar amach in Iarscríbhinní I agus II nach mór do shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur isteach chun clárú mar vótálaithe nó mar iarrthóirí.

Soláthróidh an t-údarás ainmnithe dóibh siúd lena mbaineann cóip de na teimpléid chaighdeánaithe le haghaidh na ndearbhuithe foirmiúla a leagtar amach in Iarscríbhinní I agus II nach mór do shaoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a chur isteach chun clárú mar vótálaithe nó mar iarrthóirí.

Leasú 42

Leasú 42

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 2 – pointe d a (nua)

Airteagal 12 – mír 2 – pointe d a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (da) | na bearta sonracha arna ndéanamh chun feidhmiú an chirt vótála ag grúpaí leochaileacha agus imeallaithe vótálaithe a éascú, amhail daoine atá faoi mhíchumas. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

(da)

(da)

na bearta sonracha arna ndéanamh chun feidhmiú an chirt vótála ag grúpaí leochaileacha agus imeallaithe vótálaithe a éascú, amhail daoine atá faoi mhíchumas.

na bearta sonracha arna ndéanamh chun feidhmiú an chirt vótála ag grúpaí leochaileacha agus imeallaithe vótálaithe a éascú, amhail daoine atá faoi mhíchumas.

Leasú 43

Leasú 43

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 2 a (nua)

Airteagal 12 – mír 2 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 2a.
     
  Déanfaidh na Ballstáit iarracht ról gníomhach a thabhairt d’eagraíochtaí na sochaí sibhialta maidir le feasacht an phobail ar an bhfaisnéis dá dtagraítear i míreanna 1 agus 2 a ardú agus freisin maidir le saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a spreagadh leis an bhfaisnéis sin a lorg go gníomhach agus a mhinice is gá dóibh. Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go gcuirfear acmhainní leordhóthanacha airgeadais ar leataobh chun na críche sin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2a.
     
  Déanfaidh na Ballstáit iarracht ról gníomhach a thabhairt d’eagraíochtaí na sochaí sibhialta maidir le feasacht an phobail ar an bhfaisnéis dá dtagraítear i míreanna 1 agus 2 a ardú agus freisin maidir le saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad a spreagadh leis an bhfaisnéis sin a lorg go gníomhach agus a mhinice is gá dóibh. Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go gcuirfear acmhainní leordhóthanacha airgeadais ar leataobh chun na críche sin.

Leasú 44

Leasú 44

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 3 – fomhír 1

Airteagal 12 – mír 3 – fomhír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 3.   An fhaisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2, cuirfear ar fáil í i dteanga ghlan shoiléir. | 3.   An fhaisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2, cuirfear ar fáil í i dteanga shimplí agus shoiléir i gcomhréir leis na ceanglais cháilíochta a leagtar amach in Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1a). |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3.   An fhaisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2, cuirfear ar fáil í i dteanga ghlan shoiléir.

3.   An fhaisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2, cuirfear ar fáil í i dteanga shimplí agus shoiléir i gcomhréir leis na ceanglais cháilíochta a leagtar amach in Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1a).

Leasú 45

Leasú 45

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 3 – fomhír 2

Airteagal 12 – mír 3 – fomhír 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| An fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír, cuirfear in iúl í i gceann amháin nó níos mó de theangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, agus chomh maith leis sin beidh aistriúchán ag gabháil leis i gceann amháin eile de theangacha oifigiúla an Aontais ar a laghad a bhfuil tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch is féidir uirthi, i gcomhréir le ceanglais cháilíochta Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (30). | An fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír, cuirfear ar fáil í i dteanga oifigiúil de chuid an Aontais a thuigeann an vótálaí de chuid an Aontais nó an t-iarrthóir i dtrácht. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

An fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír, cuirfear in iúl í i gceann amháin nó níos mó de theangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, agus chomh maith leis sin beidh aistriúchán ag gabháil leis i gceann amháin eile de theangacha oifigiúla an Aontais ar a laghad a bhfuil tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch is féidir uirthi, i gcomhréir le ceanglais cháilíochta Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (30).

30

An fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír, cuirfear ar fáil í i dteanga oifigiúil de chuid an Aontais a thuigeann an vótálaí de chuid an Aontais nó an t-iarrthóir i dtrácht.

Leasú 46

Leasú 46

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 4

Airteagal 12 – mír 4

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 4.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 ar fáil do dhaoine faoi mhíchumas agus do dhaoine scothaosta trí bhealaí, modhanna agus formáidí cumarsáide iomchuí a úsáid. | 4.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 ar fáil do ghrúpaí leochaileacha agus imeallaithe, amhail daoine faoi mhíchumas, daoine scothaosta, daoine gan dídean agus príosúnaigh a dtugtar a gceart vótála dóibh, trí na ceanglais inrochtaineachta a leagtar síos in Iarscríbhinn I de Threoir (AE) 2019/882 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1a) a chur i bhfeidhm agus trí bhealaí, modhanna agus formáidí cumarsáide iomchuí a úsáid, amhail braille, cló mór, faisnéis fhuaimbhunaithe, stionsail thadhlacha, faisnéis atá éasca le léamh agus teanga chomharthaíochta. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

4.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 ar fáil do dhaoine faoi mhíchumas agus do dhaoine scothaosta trí bhealaí, modhanna agus formáidí cumarsáide iomchuí a úsáid.

4.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 ar fáil do ghrúpaí leochaileacha agus imeallaithe, amhail daoine faoi mhíchumas, daoine scothaosta, daoine gan dídean agus príosúnaigh a dtugtar a gceart vótála dóibh, trí na ceanglais inrochtaineachta a leagtar síos in Iarscríbhinn I de Threoir (AE) 2019/882 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1a) a chur i bhfeidhm agus trí bhealaí, modhanna agus formáidí cumarsáide iomchuí a úsáid, amhail braille, cló mór, faisnéis fhuaimbhunaithe, stionsail thadhlacha, faisnéis atá éasca le léamh agus teanga chomharthaíochta.

Leasú 47

Leasú 47

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 4 a (nua)

Airteagal 12 – mír 4 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 4a.
     
  Daoine atá i dteideal vótáil agus seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3 agus a bhfuil a n-áit chónaithe bunaithe acu i mBallstát, gheobhaidh siad faisnéis go huathoibríoch faoina chearta faoin Treoir seo. Cuirfear an fhaisnéis sin ar fáil dóibh go tréimhsiúil agus tamall sách fada roimh na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa freisin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

4a.
     
  Daoine atá i dteideal vótáil agus seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3 agus a bhfuil a n-áit chónaithe bunaithe acu i mBallstát, gheobhaidh siad faisnéis go huathoibríoch faoina chearta faoin Treoir seo. Cuirfear an fhaisnéis sin ar fáil dóibh go tréimhsiúil agus tamall sách fada roimh na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa freisin.

Leasú 48

Leasú 48

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 13 – mír 1

Airteagal 13 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Déanfaidh na Ballstáit an fhaisnéis is gá chun Airteagal 4 a chur chun feidhme a mhalartú, in am trátha roimh an lá vótála. Chuige sin, tosóidh an Ballstát cónaithe ag soláthar na faisnéise a sholáthraítear in Iarscríbhinn III don Bhallstát baile tráth nach déanaí ná
  6
  seachtaine tar éis an chéad lá den tréimhse thoghcháin dá dtagraítear in Airteagal 10(1) den Ghníomh a bhaineann le toghadh fheisirí Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach . Déanfaidh an Ballstát baile, i gcomhréir lena reachtaíocht náisiúnta, bearta iomchuí chun a áirithiú nach gcaithfidh náisiúnaigh dá chuid vóta níos mó ná uair amháin ná seasamh mar iarrthóirí i níos mó ná Ballstát amháin. | 1.   Déanfaidh na Ballstáit an fhaisnéis is gá chun Airteagal 4 a chur chun feidhme a mhalartú in am trátha roimh lá na vótála. Chuige sin, tosóidh an Ballstát cónaithe ag soláthar na faisnéise a sholáthraítear in Iarscríbhinn III don Bhallstát baile tráth nach déanaí ná
  16
  seachtaine tar éis an chéad lá den tréimhse thoghcháin dá dtagraítear in Airteagal 10(1) den Ionstraim a bhaineann le toghadh comhaltaí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach. Déanfaidh an Ballstát baile bearta iomchuí, i gcomhréir lena reachtaíocht náisiúnta, chun a áirithiú nach gcaithfidh náisiúnaigh dá chuid vóta níos mó ná uair amháin ná nach seasfaidh siad mar iarrthóirí i níos mó ná Ballstát amháin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Déanfaidh na Ballstáit an fhaisnéis is gá chun Airteagal 4 a chur chun feidhme a mhalartú, in am trátha roimh an lá vótála. Chuige sin, tosóidh an Ballstát cónaithe ag soláthar na faisnéise a sholáthraítear in Iarscríbhinn III don Bhallstát baile tráth nach déanaí ná
  6
  seachtaine tar éis an chéad lá den tréimhse thoghcháin dá dtagraítear in Airteagal 10(1) den Ghníomh a bhaineann le toghadh fheisirí Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach . Déanfaidh an Ballstát baile, i gcomhréir lena reachtaíocht náisiúnta, bearta iomchuí chun a áirithiú nach gcaithfidh náisiúnaigh dá chuid vóta níos mó ná uair amháin ná seasamh mar iarrthóirí i níos mó ná Ballstát amháin.

1.   Déanfaidh na Ballstáit an fhaisnéis is gá chun Airteagal 4 a chur chun feidhme a mhalartú in am trátha roimh lá na vótála. Chuige sin, tosóidh an Ballstát cónaithe ag soláthar na faisnéise a sholáthraítear in Iarscríbhinn III don Bhallstát baile tráth nach déanaí ná
  16
  seachtaine tar éis an chéad lá den tréimhse thoghcháin dá dtagraítear in Airteagal 10(1) den Ionstraim a bhaineann le toghadh comhaltaí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach. Déanfaidh an Ballstát baile bearta iomchuí, i gcomhréir lena reachtaíocht náisiúnta, chun a áirithiú nach gcaithfidh náisiúnaigh dá chuid vóta níos mó ná uair amháin ná nach seasfaidh siad mar iarrthóirí i níos mó ná Ballstát amháin.

Leasú 49

Leasú 49

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 14 – mír 1

Airteagal 14 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Ballstáit a dhéanann foráil maidir le féidearthachtaí na réamhvótála, na vótála poist agus na vótála leictreonaí agus idirlín, i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa, áireoidh na Ballstáit sin go mbeidh na modhanna vótála sin ar fáil faoi choinníollacha a bheidh comhchosúil leis na coinníollacha is infheidhme maidir lena gcuid náisiúnach féin. | Déanfaidh na Ballstáit breithniú ar uirlisí comhlántacha vótála a thabhairt isteach, amhail vótáil phoist, réamhvótáil fhisiciúil, seachvótáil, stáisiúin vótála shoghluaiste do vótálaithe nach féidir leo dul chuig na stáisiúin vótála lá an toghcháin agus vótáil leictreonach agus ar líne, sna dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa. Áiritheoidh
  na Ballstáit
  go mbeidh na modhanna vótála sin ar fáil do vótálaithe an Aontais faoi
  na
  coinníollacha
  céanna
  is infheidhme maidir lena náisiúnaigh féin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Ballstáit a dhéanann foráil maidir le féidearthachtaí na réamhvótála, na vótála poist agus na vótála leictreonaí agus idirlín, i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa, áireoidh na Ballstáit sin go mbeidh na modhanna vótála sin ar fáil faoi choinníollacha a bheidh comhchosúil leis na coinníollacha is infheidhme maidir lena gcuid náisiúnach féin.

Déanfaidh na Ballstáit breithniú ar uirlisí comhlántacha vótála a thabhairt isteach, amhail vótáil phoist, réamhvótáil fhisiciúil, seachvótáil, stáisiúin vótála shoghluaiste do vótálaithe nach féidir leo dul chuig na stáisiúin vótála lá an toghcháin agus vótáil leictreonach agus ar líne, sna dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa. Áiritheoidh
  na Ballstáit
  go mbeidh na modhanna vótála sin ar fáil do vótálaithe an Aontais faoi
  na
  coinníollacha
  céanna
  is infheidhme maidir lena náisiúnaigh féin.

na Ballstáit

na

céanna

Leasú 50

Leasú 50

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Airteagal 15 – mír 1

Airteagal 15 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Ainmneoidh na Ballstáit údarás a bheidh freagrach as na sonraí staidrimh ábhartha a bhailiú agus a chur ar fáil don phobal agus don Choimisiún, sonraí maidir le rannpháirtíocht shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa. | Ainmneoidh na Ballstáit údarás a bheidh freagrach as sonraí staidrimh ábhartha a bhailiú agus a chur ar fáil don phobal agus don Choimisiún, bunaithe ar chomhtháscairí, faoi rannpháirtíocht na saoránach de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Ainmneoidh na Ballstáit údarás a bheidh freagrach as na sonraí staidrimh ábhartha a bhailiú agus a chur ar fáil don phobal agus don Choimisiún, sonraí maidir le rannpháirtíocht shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa.

Ainmneoidh na Ballstáit údarás a bheidh freagrach as sonraí staidrimh ábhartha a bhailiú agus a chur ar fáil don phobal agus don Choimisiún, bunaithe ar chomhtháscairí, faoi rannpháirtíocht na saoránach de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa.

Leasú 51

Leasú 51

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Airteagal 16

Airteagal 16

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Airteagal 16 | scriosta |
| Maoluithe | |
| 1.
     
  Más rud é go dtéann an cion de shaoránaigh den Aontas i mBallstát ar leith in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann ach nach náisiúnaigh dá chuid iad thar 20 % den líon iomlán de shaoránaigh den Aontas idir náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann, féadfaidh an Ballstát, de mhaolú ar Airteagal 3, ar Airteagal 9 agus ar Airteagal 10: | |
| (a) | an ceart chun vótáil a theorannú do vótálaithe Aontais a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse nach bhféadfaidh a bheith níos faide ná 5 bliana; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Airteagal 16

Airteagal 16

scriosta

scriosta

Maoluithe

Maoluithe

1.
     
  Más rud é go dtéann an cion de shaoránaigh den Aontas i mBallstát ar leith in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann ach nach náisiúnaigh dá chuid iad thar 20 % den líon iomlán de shaoránaigh den Aontas idir náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann, féadfaidh an Ballstát, de mhaolú ar Airteagal 3, ar Airteagal 9 agus ar Airteagal 10:

(a)

(a)

an ceart chun vótáil a theorannú do vótálaithe Aontais a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse nach bhféadfaidh a bheith níos faide ná 5 bliana;

an ceart chun vótáil a theorannú do vótálaithe Aontais a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse nach bhféadfaidh a bheith níos faide ná 5 bliana;

| (b) | an ceart chun seasamh mar iarrthóir a theorannú do shaoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí, a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse nach bhféadfaidh a bheith níos faide ná 10 mbliana. |
| --- | --- |

(b)

(b)

an ceart chun seasamh mar iarrthóir a theorannú do shaoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí, a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse nach bhféadfaidh a bheith níos faide ná 10 mbliana.

an ceart chun seasamh mar iarrthóir a theorannú do shaoránaigh den Aontas atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí, a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse nach bhféadfaidh a bheith níos faide ná 10 mbliana.

Tá na forálacha seo gan dochar do bhearta iomchuí a fhéadfaidh an Ballstát sin a dhéanamh maidir le comhdhéanamh liostaí na n-iarrthóirí agus a bhfuil sé mar aidhm acu, go háirithe, comhtháthú shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad a spreagadh.

Tá na forálacha seo gan dochar do bhearta iomchuí a fhéadfaidh an Ballstát sin a dhéanamh maidir le comhdhéanamh liostaí na n-iarrthóirí agus a bhfuil sé mar aidhm acu, go háirithe, comhtháthú shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad a spreagadh.

Ní bheidh vótálaithe Aontais ná saoránaigh den Aontas, áfach, i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhrí go bhfuil siad tar éis dul chun cónaithe lasmuigh dá mBallstát baile nó de bharr thréimhse an chónaithe sin, nach bhfuil an ceart chun vótáil ná chun seasamh mar iarrthóirí sa Bhallstát baile sin acu, faoi réir na gcoinníollacha maidir le tréimhse chónaithe a leagtar amach.

Ní bheidh vótálaithe Aontais ná saoránaigh den Aontas, áfach, i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhrí go bhfuil siad tar éis dul chun cónaithe lasmuigh dá mBallstát baile nó de bharr thréimhse an chónaithe sin, nach bhfuil an ceart chun vótáil ná chun seasamh mar iarrthóirí sa Bhallstát baile sin acu, faoi réir na gcoinníollacha maidir le tréimhse chónaithe a leagtar amach.

2.
     
  Más rud é go bhforordaítear le dlíthe Ballstáit go bhfuil an ceart chun vótáil do pharlaimint náisiúnta an Stáit sin ag náisiúnaigh a bhfuil cónaí orthu ann ach gur as Ballstát eile iad, agus chun na críche sin féadfar iad a chur ar rolla thoghthóirí an Stáit sin faoi réir na gcoinníollacha céanna le vótálaithe náisiúnta, féadfaidh an chéad Bhallstát, de mhaolú ar an Treoir seo, staonadh ó Airteagail 6 go 13 a chur i bhfeidhm i leith na náisiúnach sin.

3.
     
  18 mí roimh gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa, cuirfidh an Coimisiún tuairisc faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle ina seiceálfaidh sé an bhfuil gá fós le maolú de bhun Airteagal 22 (2) CFAE a thabhairt do na Ballstáit agus molfaidh sé go ndéanfaí aon choigeartú is gá.

Tabharfaidh na Ballstáit a agraíonn maoluithe faoi mhír 1 gach faisnéis chúlra atá riachtanach don Choimisiún.

Tabharfaidh na Ballstáit a agraíonn maoluithe faoi mhír 1 gach faisnéis chúlra atá riachtanach don Choimisiún.

Leasú 52

Leasú 52

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 16 a (nua)

Airteagal 16 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | Airteagal 16a




  Maidir le feidhmiú an chirt vótála atá ag saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad agus an chirt atá acu seasamh mar iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, beidh feidhm aige sin maidir le gach liosta toghcháin agus toghlach arna bhunú leis an Ionstraim maidir le toghadh comhaltaí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach, lena n-áirítear i gcás ina mbunófaí toghlach uile-Aontais, chun a áirithiú go gcloífear le prionsabal an neamh-idirdhealaithe. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Airteagal 16a

Maidir le feidhmiú an chirt vótála atá ag saoránaigh de chuid an Aontais nach náisiúnaigh iad agus an chirt atá acu seasamh mar iarrthóir sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, beidh feidhm aige sin maidir le gach liosta toghcháin agus toghlach arna bhunú leis an Ionstraim maidir le toghadh comhaltaí de Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach, lena n-áirítear i gcás ina mbunófaí toghlach uile-Aontais, chun a áirithiú go gcloífear le prionsabal an neamh-idirdhealaithe.

Leasú 53

Leasú 53

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Airteagal 17 – teideal

Airteagal 17 – teideal

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Tuairisciú | Sonraí a bhailiú agus a thuairisciú |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Tuairisciú

Sonraí a bhailiú agus a thuairisciú

Leasú 54

Leasú 54

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Airteagal 17 – mír 1

Airteagal 17 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Laistigh de 6 mhí tar éis gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa seolfaidh na Ballstáit faisnéis chuig an gCoimisiún maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo ina gcríoch. De bhreis ar bharúlacha ginearálta, beidh sonraí staidrimh sa tuarascáil ar rannpháirtíocht vótálaithe agus shaoránaigh den Aontas i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí agus achoimre de na bearta a glacadh chun tacú leis. | 1.   Laistigh de 6 mhí tar éis gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa seolfaidh na Ballstáit faisnéis chuig an gCoimisiún maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo ina gcríoch. De bhreis ar bharúlacha ginearálta, beidh sonraí staidrimh sa tuarascáil ar rannpháirtíocht vótálaithe an Aontais sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus ar rannpháirtíocht na saoránach de chuid an Aontais atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí, agus beidh achoimre mhionsonraithe inti ar na bearta arna ndéanamh chun tacú leis an rannpháirtíocht sin, bunaithe ar chomhtháscairí.
  Cuirfidh na Ballstáit faisnéis mhionsonraithe ar fáil freisin faoina éifeachtaí atá na malartuithe eatarthu chun an vótáil dhúbailte a chosc. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Laistigh de 6 mhí tar éis gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa seolfaidh na Ballstáit faisnéis chuig an gCoimisiún maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo ina gcríoch. De bhreis ar bharúlacha ginearálta, beidh sonraí staidrimh sa tuarascáil ar rannpháirtíocht vótálaithe agus shaoránaigh den Aontas i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí agus achoimre de na bearta a glacadh chun tacú leis.

1.   Laistigh de 6 mhí tar éis gach toghchán do Pharlaimint na hEorpa seolfaidh na Ballstáit faisnéis chuig an gCoimisiún maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo ina gcríoch. De bhreis ar bharúlacha ginearálta, beidh sonraí staidrimh sa tuarascáil ar rannpháirtíocht vótálaithe an Aontais sna toghcháin do Pharlaimint na hEorpa agus ar rannpháirtíocht na saoránach de chuid an Aontais atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí, agus beidh achoimre mhionsonraithe inti ar na bearta arna ndéanamh chun tacú leis an rannpháirtíocht sin, bunaithe ar chomhtháscairí.
  Cuirfidh na Ballstáit faisnéis mhionsonraithe ar fáil freisin faoina éifeachtaí atá na malartuithe eatarthu chun an vótáil dhúbailte a chosc.

Leasú 55

Leasú 55

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Airteagal 17 – mír 2 a (nua)

Airteagal 17 – mír 2 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 2a.
     
  Tugtar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 20 lena mbunaítear teimpléad agus foirm na sonraí atá le bailiú chun críocha mhír 1 den Airteagal seo. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2a.
     
  Tugtar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 20 lena mbunaítear teimpléad agus foirm na sonraí atá le bailiú chun críocha mhír 1 den Airteagal seo.

Leasú 56

Leasú 56

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Airteagal 18 – mír 1

Airteagal 18 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Laistigh de 2 bhliain tar éis toghcháin 2029 do Pharlaimint na hEorpa, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar a chur i bhfeidhm agus cuirfidh sé tuarascáil mheastóireachta ar fáil maidir leis an dul chun cinn i dtreo na cuspóirí atá ann a bhaint amach. Áireofar leis an meastóireacht freisin athbhreithniú ar fheidhmiú Airteagal 13. | Laistigh de 18 mí tar éis gach toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar chur i bhfeidhm na Treorach seo agus cuirfidh sé tuarascáil mheastóireachta ar fáil maidir leis an dul chun cinn atá déanta chun na cuspóirí atá inti a bhaint amach. Áireofar leis an meastóireacht freisin athbhreithniú ar fheidhmiú Airteagal 13.
  Más iomchuí, cuirfear togra reachtach ar fáil i ndiaidh na meastóireachta chun an Treoir seo a leasú. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Laistigh de 2 bhliain tar éis toghcháin 2029 do Pharlaimint na hEorpa, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar a chur i bhfeidhm agus cuirfidh sé tuarascáil mheastóireachta ar fáil maidir leis an dul chun cinn i dtreo na cuspóirí atá ann a bhaint amach. Áireofar leis an meastóireacht freisin athbhreithniú ar fheidhmiú Airteagal 13.

Laistigh de 18 mí tar éis gach toghcháin do Pharlaimint na hEorpa, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar chur i bhfeidhm na Treorach seo agus cuirfidh sé tuarascáil mheastóireachta ar fáil maidir leis an dul chun cinn atá déanta chun na cuspóirí atá inti a bhaint amach. Áireofar leis an meastóireacht freisin athbhreithniú ar fheidhmiú Airteagal 13.
  Más iomchuí, cuirfear togra reachtach ar fáil i ndiaidh na meastóireachta chun an Treoir seo a leasú.

Más iomchuí, cuirfear togra reachtach ar fáil i ndiaidh na meastóireachta chun an Treoir seo a leasú.

Leasú 57

Leasú 57

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Airteagal 20 – mír 3

Airteagal 20 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 3.   Féadfaidh an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagail 9, 10 agus 13 a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin. | 3.   Féadfaidh an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagail 9, 10 agus 13 agus Airteagal 17(2a) a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3.   Féadfaidh an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagail 9, 10 agus 13 a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.

3.   Féadfaidh an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagail 9, 10 agus 13 agus Airteagal 17(2a) a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.

Leasú 58

Leasú 58

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Airteagal 20 – mír 6

Airteagal 20 – mír 6

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagail 9, 10 agus 13 i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh an Chomhairle tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh sí aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh na Comhairle. | 6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagail 9, 10 agus 13 agus Airteagal 17(2a) i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag an gComhairle laistigh de thréimhse dhá mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh an Chomhairle tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh sí aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh na Comhairle. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagail 9, 10 agus 13 i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh an Chomhairle tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh sí aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh na Comhairle.

6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagail 9, 10 agus 13 agus Airteagal 17(2a) i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag an gComhairle laistigh de thréimhse dhá mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh an Chomhairle tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh sí aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh na Comhairle.

Leasú 59

Leasú 59

Togra le haghaidh Treorach

Togra le haghaidh Treorach

Iarscríbhinn I – ró 4 a (nua)

Iarscríbhinn I – ró 4 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | Na teangacha inar mhaith leat eolas a bhaineann leis na toghcháin a fháil. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Na teangacha inar mhaith leat eolas a bhaineann leis na toghcháin a fháil.

Na teangacha inar mhaith leat eolas a bhaineann leis na toghcháin a fháil.

Leasú 60

Leasú 60

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Iarscríbhinn II – mír 4

Iarscríbhinn II – mír 4

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Níl an ceart bainte díom seasamh mar iarrthóir i mo Bhallstát baile. | Níl an ceart bainte díom seasamh mar iarrthóir i mo Bhallstát baile (1a)

  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Níl an ceart bainte díom seasamh mar iarrthóir i mo Bhallstát baile.

Níl an ceart bainte díom seasamh mar iarrthóir i mo Bhallstát baile (1a)

  .

1a

.

---

(1)  IO C 77, 28.3.2002, lch. 1.

1

(24)  https://ec.europa.eu/info/files/eu-citizenship-report-2020-empowering-citizens-and-protecting-their-rights_en

24

(24)  https://ec.europa.eu/info/files/eu-citizenship-report-2020-empowering-citizens-and-protecting-their-rights_en

24

(27)  Cinneadh 2010/48/CE ón gComhairle an 26 Samhain 2009 maidir leis an gComhphobal Eorpach do thabhairt i gcrích Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine atá faoi Mhíchumas (IO L 23, 27.1.2010, lch. 35).

27

(27)  Cinneadh 2010/48/CE ón gComhairle an 26 Samhain 2009 maidir leis an gComhphobal Eorpach do thabhairt i gcrích Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine atá faoi Mhíchumas (IO L 23, 27.1.2010, lch. 35).

27

(1a)  Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 2 Deireadh Fómhair 2018 maidir le pointe rochtana aonair digiteach a bhunú chun rochtain ar fhaisnéis, nósanna imeachta agus seirbhísí cúnaimh agus réitigh fadhbanna a sholáthar agus lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1024/2012 (IO L 295, 21.11.2018, lch. 1).

1a

(30)  Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 2 Deireadh Fómhair 2018 maidir le pointe rochtana aonair digiteach a bhunú chun rochtain ar fhaisnéis, nósanna imeachta agus seirbhísí cúnaimh agus réitigh fadhbanna a sholáthar agus lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1024/2012 (IO L 295, 21.11.2018, lch. 1).

30

(1a)  Treoir (AE) 2019/882 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Aibreán 2019 i ndáil leis na ceanglais inrochtaineachta le haghaidh táirgí agus seirbhísí (IO L 151, 7.6.2019, lch. 70).

1a

(1a)  
  Má éilítear amhlaidh ar náisiúnaigh an Bhallstáit cónaithe agus sa chás sin amháin.

1a

Má éilítear amhlaidh ar náisiúnaigh an Bhallstáit cónaithe agus sa chás sin amháin.

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/63 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/63

---

P9_TA(2023)0038

Cearta toghcháin shaoránaigh shoghluaiste de chuid an Aontais i dtoghcháin bhardasacha

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh treoir ón gComhairle lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha ag saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (athmhúnlú) (COM(2021)0733 – C9-0022/2022 – 2021/0373(CNS))

(An nós imeachta reachtach speisialta – comhairliúchán – athmhúnlú)

(2023/C 283/21)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig an gComhairle (COM(2021)0733), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig an gComhairle (COM(2021)0733),

| — | ag féachaint d’Airteagal 22(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá bhun a chuaigh an Chomhairle i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa (C9-0022/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 22(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá bhun a chuaigh an Chomhairle i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa (C9-0022/2022),

| — | ag féachaint don Chomhaontú Idirinstitiúideach an 28 Samhain 2001 maidir le húsáid níos struchtúrtha theicníocht an athmhúnlaithe do ghníomhartha reachtacha (1), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don Chomhaontú Idirinstitiúideach an 28 Samhain 2001 maidir le húsáid níos struchtúrtha theicníocht an athmhúnlaithe do ghníomhartha reachtacha (1),

| — | ag féachaint don litir dar dáta an 8 Samhain 2022 ón gCoiste um Ghnóthaí Dlíthiúla chuig an gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile i gcomhréir le Riail 110(3) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don litir dar dáta an 8 Samhain 2022 ón gCoiste um Ghnóthaí Dlíthiúla chuig an gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile i gcomhréir le Riail 110(3) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint do Rialacha 110 agus 82 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Rialacha 110 agus 82 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile (A9-0005/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile (A9-0005/2023),

| A. | de bhrí, de réir Mheitheal Chomhairleach sheirbhísí dlí Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin, nach bhfuil aon leasuithe substainteacha i gceist leis an togra ón gCoimisiún, seachas na leasuithe sin a shainaithnítear sa togra mar leasuithe den sórt sin, agus de bhrí, a mhéid a bhaineann le códú na bhforálacha neamhathraithe ó na gníomhartha roimhe sin in éineacht leis na leasuithe sin, gurb é atá sa togra ná códú díreach ar na téacsanna atá cheana ann, gan aon athrú ina substaint; |
| --- | --- |

A.

de bhrí, de réir Mheitheal Chomhairleach sheirbhísí dlí Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin, nach bhfuil aon leasuithe substainteacha i gceist leis an togra ón gCoimisiún, seachas na leasuithe sin a shainaithnítear sa togra mar leasuithe den sórt sin, agus de bhrí, a mhéid a bhaineann le códú na bhforálacha neamhathraithe ó na gníomhartha roimhe sin in éineacht leis na leasuithe sin, gurb é atá sa togra ná códú díreach ar na téacsanna atá cheana ann, gan aon athrú ina substaint;

| 1. | ag formheas an togra ón gCoimisiún arna oiriúnú do na moltaí ó Mheitheal Chomhairleach sheirbhísí dlíthiúla Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin agus arna leasú mar a léirítear anseo ina dhiaidh seo; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an gCoimisiún a thogra a athrú dá réir, i gcomhréir le hAirteagal 293(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á iarraidh ar an gComhairle a chur in iúl do Pharlaimint na hEorpa má tá sé ar intinn aici imeacht ón téacs atá formheasta ag Parlaimint na hEorpa; |
| --- | --- |

3.

| 4. | á iarraidh ar an gComhairle dul i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa arís má tá sé ar intinn aici an togra ón gCoimisiún a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

4.

| 5. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta. |
| --- | --- |

5.

Leasú 1

Togra le haghaidh treorach

Aithris 1 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (1a) | Céim nua chun cinn sa phróiseas chun aontas buandlúite a chur ar bun idir pobail na hEorpa a bhí i gConradh 1992 ar an Aontas Eorpach (‘Conradh Maastricht’). Ar cheann de na cúraimí a bhí air ná an caidreamh idir pobail na mBallstát a eagrú ar dhóigh ina léirítear comhsheasmhacht agus dlúthpháirtíocht. Ar na cuspóirí bunúsacha a bhí aige bhí cosaint chearta agus leasanna náisiúnaigh a Bhallstát a neartú trí shaoránacht den Aontas a thionscnamh; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(1a)

Céim nua chun cinn sa phróiseas chun aontas buandlúite a chur ar bun idir pobail na hEorpa a bhí i gConradh 1992 ar an Aontas Eorpach (‘Conradh Maastricht’). Ar cheann de na cúraimí a bhí air ná an caidreamh idir pobail na mBallstát a eagrú ar dhóigh ina léirítear comhsheasmhacht agus dlúthpháirtíocht. Ar na cuspóirí bunúsacha a bhí aige bhí cosaint chearta agus leasanna náisiúnaigh a Bhallstát a neartú trí shaoránacht den Aontas a thionscnamh;

Leasú 2

Togra le haghaidh treorach

Aithris 3

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (3) | Le Treoir 94/80/CE ón gComhairle leagtar amach na socruithe sonracha lena rialaítear feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(3)

Le Treoir 94/80/CE ón gComhairle leagtar amach na socruithe sonracha lena rialaítear feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha.

| (3) | Le Treoir 94/80/CE ón gComhairle leagtar amach na socruithe sonracha lena rialaítear feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha
  do shaoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad
  . |
| --- | --- |

(3)

Le Treoir 94/80/CE ón gComhairle leagtar amach na socruithe sonracha lena rialaítear feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha
  do shaoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad
  .

Leasú 3

Togra le haghaidh treorach

Aithris 4

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (4) | Sa Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 (22) ón gCoimisiún, leag an Coimisiún béim ar an ngá atá leis na rialacha maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha a nuashonrú, a shoiléiriú agus a neartú chun a áirithiú go gcuideoidh siad le rannpháirtíocht leathan chuimsitheach
  shaoránaigh shoghluaiste
  de chuid an Aontais. Agus an taithí a fuarthas as a chur i bhfeidhm ar thoghcháin
  leantacha
  á cur san áireamh, agus chun na hathruithe a tugadh isteach leis na leasuithe ar na Conarthaí a chur san áireamh, ba cheart roinnt forálacha ón Treoir sin a nuashonrú. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(4)

Sa Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 (22) ón gCoimisiún, leag an Coimisiún béim ar an ngá atá leis na rialacha maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha a nuashonrú, a shoiléiriú agus a neartú chun a áirithiú go gcuideoidh siad le rannpháirtíocht leathan chuimsitheach
  shaoránaigh shoghluaiste
  de chuid an Aontais. Agus an taithí a fuarthas as a chur i bhfeidhm ar thoghcháin
  leantacha
  á cur san áireamh, agus chun na hathruithe a tugadh isteach leis na leasuithe ar na Conarthaí a chur san áireamh, ba cheart roinnt forálacha ón Treoir sin a nuashonrú.

| (4) | Sa Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 (22) ón gCoimisiún, leag an Coimisiún béim ar an ngá atá leis na rialacha maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha a nuashonrú, a shoiléiriú agus a neartú chun a áirithiú go gcuideoidh siad le rannpháirtíocht leathan chuimsitheach
  na saoránach
  de chuid an Aontais
  a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad
  . Agus an taithí a fuarthas as a chur i bhfeidhm ar thoghcháin
  bhardasacha
  á cur san áireamh, agus chun na hathruithe a tugadh isteach leis na leasuithe ar na Conarthaí a chur san áireamh, ba cheart roinnt forálacha ón Treoir sin a nuashonrú. |
| --- | --- |

(4)

Sa Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 (22) ón gCoimisiún, leag an Coimisiún béim ar an ngá atá leis na rialacha maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha a nuashonrú, a shoiléiriú agus a neartú chun a áirithiú go gcuideoidh siad le rannpháirtíocht leathan chuimsitheach
  na saoránach
  de chuid an Aontais
  a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad
  . Agus an taithí a fuarthas as a chur i bhfeidhm ar thoghcháin
  bhardasacha
  á cur san áireamh, agus chun na hathruithe a tugadh isteach leis na leasuithe ar na Conarthaí a chur san áireamh, ba cheart roinnt forálacha ón Treoir sin a nuashonrú.

Leasú 4

Togra le haghaidh treorach

Aithris 5

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (5) | An nós imeachta a bhaineann le toghcháin bhardasacha, tagann sé faoi réimse inniúlachtaí na mBallstát a eagraíonn iad de réir a dtraidisiúin shonracha agus i gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta agus Eorpacha. I gcomhréir leis an gCúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla chomh maith le dlí an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, ba cheart do na Ballstáit an ceart atá ag saoránaigh den Aontas chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a aithint agus a urramú, ní hamháin sin ach rochtain
  éasca
  ar a gcearta toghchánacha a áirithiú freisin
  tríd an oiread
  constaicí ar thoghcháin a bhaint agus is féidir. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(5)

An nós imeachta a bhaineann le toghcháin bhardasacha, tagann sé faoi réimse inniúlachtaí na mBallstát a eagraíonn iad de réir a dtraidisiúin shonracha agus i gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta agus Eorpacha. I gcomhréir leis an gCúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla chomh maith le dlí an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, ba cheart do na Ballstáit an ceart atá ag saoránaigh den Aontas chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a aithint agus a urramú, ní hamháin sin ach rochtain
  éasca
  ar a gcearta toghchánacha a áirithiú freisin
  tríd an oiread
  constaicí ar thoghcháin a bhaint agus is féidir.

| (5) | An nós imeachta a bhaineann le toghcháin bhardasacha, tagann sé faoi réimse inniúlachtaí na mBallstát a eagraíonn iad de réir a dtraidisiúin
  bhunreachtúla agus
  shonracha agus i gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta agus Eorpacha. I gcomhréir leis an gCúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla
  , Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas
  chomh maith le dlí an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, ba cheart do na Ballstáit an ceart atá ag saoránaigh den Aontas
  a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad
  chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir
  i dtoghcháin bhardasacha
  a aithint agus a urramú, ní hamháin sin ach rochtain
  iomlán agus éifeachtach
  ar a gcearta toghchánacha a áirithiú freisin
  trí na
  constaicí ar
  fad ar
  thoghcháin a bhaint agus is féidir
  , agus trí rochtain iomlán a sholáthar ar fhaisnéis ábhartha
  . |
| --- | --- |

(5)

An nós imeachta a bhaineann le toghcháin bhardasacha, tagann sé faoi réimse inniúlachtaí na mBallstát a eagraíonn iad de réir a dtraidisiúin
  bhunreachtúla agus
  shonracha agus i gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta agus Eorpacha. I gcomhréir leis an gCúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla
  , Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas
  chomh maith le dlí an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, ba cheart do na Ballstáit an ceart atá ag saoránaigh den Aontas
  a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad
  chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir
  i dtoghcháin bhardasacha
  a aithint agus a urramú, ní hamháin sin ach rochtain
  iomlán agus éifeachtach
  ar a gcearta toghchánacha a áirithiú freisin
  trí na
  constaicí ar
  fad ar
  thoghcháin a bhaint agus is féidir
  , agus trí rochtain iomlán a sholáthar ar fhaisnéis ábhartha
  .

Leasú 5

Togra le haghaidh treorach

Aithris 6

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (6) | Chun a áirithiú gur féidir le saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (‘saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad’) a gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha a fheidhmiú faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh dá mBallstát óstach, ba cheart na coinníollacha lena rialaítear clárú agus rannpháirtíocht i dtoghcháin den sórt sin a shoiléiriú chun cóir chomhionann a áirithiú idir saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh iad agus saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad. Go háirithe, ba cheart cóir chomhionann a thabhairt do shaoránaigh den Aontas atá ag iarraidh vótáil agus seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha ina mBallstát cónaithe a mhéid a bhaineann le haon tréimhse chónaithe atá le comhlíonadh mar choinníoll chun an ceart a fheidhmiú, agus na cruthúnais chun a léiriú go gcomhlíonann siad coinníoll den sórt sin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(6)

Chun a áirithiú gur féidir le saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (‘saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad’) a gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha a fheidhmiú faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh dá mBallstát óstach, ba cheart na coinníollacha lena rialaítear clárú agus rannpháirtíocht i dtoghcháin den sórt sin a shoiléiriú chun cóir chomhionann a áirithiú idir saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh iad agus saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad. Go háirithe, ba cheart cóir chomhionann a thabhairt do shaoránaigh den Aontas atá ag iarraidh vótáil agus seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha ina mBallstát cónaithe a mhéid a bhaineann le haon tréimhse chónaithe atá le comhlíonadh mar choinníoll chun an ceart a fheidhmiú, agus na cruthúnais chun a léiriú go gcomhlíonann siad coinníoll den sórt sin.

| (6) | Chun a áirithiú gur féidir le saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (‘saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad’) a gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha a fheidhmiú faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh dá mBallstát óstach, ba cheart na coinníollacha lena rialaítear clárú agus rannpháirtíocht i dtoghcháin den sórt sin a shoiléiriú chun cóir chomhionann a áirithiú idir saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh iad agus saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad. Go háirithe, ba cheart cóir chomhionann a thabhairt do shaoránaigh den Aontas atá ag iarraidh vótáil agus seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha ina mBallstát cónaithe
  agus
  a 
  thugtar do náisiúnaigh an Bhallstáit sin a
  mhéid a bhaineann le haon tréimhse chónaithe atá le comhlíonadh mar choinníoll chun an ceart a fheidhmiú, agus na cruthúnais chun a léiriú go gcomhlíonann siad coinníoll den sórt sin. |
| --- | --- |

(6)

Chun a áirithiú gur féidir le saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (‘saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad’) a gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha a fheidhmiú faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le náisiúnaigh dá mBallstát óstach, ba cheart na coinníollacha lena rialaítear clárú agus rannpháirtíocht i dtoghcháin den sórt sin a shoiléiriú chun cóir chomhionann a áirithiú idir saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh iad agus saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad. Go háirithe, ba cheart cóir chomhionann a thabhairt do shaoránaigh den Aontas atá ag iarraidh vótáil agus seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha ina mBallstát cónaithe
  agus
  a 
  thugtar do náisiúnaigh an Bhallstáit sin a
  mhéid a bhaineann le haon tréimhse chónaithe atá le comhlíonadh mar choinníoll chun an ceart a fheidhmiú, agus na cruthúnais chun a léiriú go gcomhlíonann siad coinníoll den sórt sin.

Leasú 6

Togra le haghaidh treorach

Aithris 7

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (7) | Ina theannta sin, níor cheart go mbeadh sé mar cheangal ar shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad coinníollacha speisialta a chomhlíonadh chun an ceart chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha a fheidhmiú, mura rud é, ar bhonn eisceachtúil, go bhfuil bonn cirt le cóir dhifriúil idir náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh in imthosca a bhaineann go sonrach leis na neamhnáisiúnaigh a idirdhealú ó na náisiúnaigh. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(7)

Ina theannta sin, níor cheart go mbeadh sé mar cheangal ar shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad coinníollacha speisialta a chomhlíonadh chun an ceart chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha a fheidhmiú, mura rud é, ar bhonn eisceachtúil, go bhfuil bonn cirt le cóir dhifriúil idir náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh in imthosca a bhaineann go sonrach leis na neamhnáisiúnaigh a idirdhealú ó na náisiúnaigh.

| (7) | Ina theannta sin, níor cheart go mbeadh sé mar cheangal ar shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad coinníollacha speisialta a chomhlíonadh chun an ceart chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha a fheidhmiú, mura rud é, ar bhonn eisceachtúil, go bhfuil bonn cirt le cóir dhifriúil idir náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh in imthosca
  eisceachtúla
  a bhaineann go sonrach leis na neamhnáisiúnaigh a idirdhealú ó na náisiúnaigh.
  Ní mór údar cuí a bheith le haon difríocht den sórt sin sa chaoi a gcaitear leo. |
| --- | --- |

(7)

Ina theannta sin, níor cheart go mbeadh sé mar cheangal ar shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad coinníollacha speisialta a chomhlíonadh chun an ceart chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha a fheidhmiú, mura rud é, ar bhonn eisceachtúil, go bhfuil bonn cirt le cóir dhifriúil idir náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh in imthosca
  eisceachtúla
  a bhaineann go sonrach leis na neamhnáisiúnaigh a idirdhealú ó na náisiúnaigh.
  Ní mór údar cuí a bheith le haon difríocht den sórt sin sa chaoi a gcaitear leo.

Leasú 7

Togra le haghaidh treorach

Aithris 8

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (8) | Chun feidhmiú an chirt atá ag saoránaigh den Aontas chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe a éascú, ba cheart saoránaigh
  den sórt sin
  a chur leis an rolla toghthóirí in am trátha roimh lá na vótála. Ba cheart go mbeadh na foirmiúlachtaí is infheidhme maidir lena gclárú chomh simplí agus is féidir. Ba cheart gur leor
  do na
  saoránaigh
  den Aontas
  lena mbaineann cárta aitheantais bailí agus dearbhú foirmiúil a sholáthar ina bhfuil gnéithe a thugann fianaise go bhfuil siad i dteideal páirt a ghlacadh sna toghcháin. Nuair a bheidh saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad cláraithe, ba cheart iad a fhágáil ar an rolla toghthóirí faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh den Bhallstát lena mbaineann iad, fad is a chomhlíonfaidh siad na coinníollacha chun an ceart chun vótáil a fheidhmiú. Ina theannta sin, ba cheart do shaoránaigh den Aontas sonraí teagmhála a chur ar fáil do na húdaráis inniúla, rud a chuirfidh ar chumas na n-institiúidí sin iad a choinneáil ar an eolas ar bhonn rialta. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(8)

Chun feidhmiú an chirt atá ag saoránaigh den Aontas chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe a éascú, ba cheart saoránaigh
  den sórt sin
  a chur leis an rolla toghthóirí in am trátha roimh lá na vótála. Ba cheart go mbeadh na foirmiúlachtaí is infheidhme maidir lena gclárú chomh simplí agus is féidir. Ba cheart gur leor
  do na
  saoránaigh
  den Aontas
  lena mbaineann cárta aitheantais bailí agus dearbhú foirmiúil a sholáthar ina bhfuil gnéithe a thugann fianaise go bhfuil siad i dteideal páirt a ghlacadh sna toghcháin. Nuair a bheidh saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad cláraithe, ba cheart iad a fhágáil ar an rolla toghthóirí faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh den Bhallstát lena mbaineann iad, fad is a chomhlíonfaidh siad na coinníollacha chun an ceart chun vótáil a fheidhmiú. Ina theannta sin, ba cheart do shaoránaigh den Aontas sonraí teagmhála a chur ar fáil do na húdaráis inniúla, rud a chuirfidh ar chumas na n-institiúidí sin iad a choinneáil ar an eolas ar bhonn rialta.

| (8) | Chun feidhmiú an chirt atá ag saoránaigh den Aontas
  nach náisiúnaigh iad
  chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe a éascú, ba cheart
  do na Ballstáit iarracht a dhéanamh clárúchán láithreach mar vótálaí a chur ar fáil, tar éis do shaoránaigh an Aontais a chur in iúl gur mian leo vótáil ina mBallstát cónaithe. I gcás nár cláraíodh láithreach, ba cheart na
  saoránaigh a chur leis an rolla toghthóirí in am trátha roimh lá na vótála. Ba cheart go mbeadh na foirmiúlachtaí is infheidhme maidir lena gclárú chomh simplí
  , chomh inrochtana
  agus
  chomh cosúil agus
  is féidir
  ar fud na mBallstát
  . Ba cheart gur leor
  go ndéanfadh
  saoránaigh
  an Aontais
  lena mbaineann cárta aitheantais bailí agus
  , i gcásanna a bhfuil údar cuí leo,
  dearbhú foirmiúil a sholáthar ina bhfuil gnéithe a thugann fianaise go bhfuil siad i dteideal páirt a ghlacadh sna toghcháin
  bhardasacha
  . Nuair a bheidh saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad cláraithe, ba cheart iad a fhágáil ar an rolla toghthóirí faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh den Bhallstát lena mbaineann iad, fad is a chomhlíonfaidh siad na coinníollacha chun an ceart chun vótáil a fheidhmiú. Ina theannta sin, ba cheart do shaoránaigh den Aontas sonraí teagmhála a chur ar fáil do na húdaráis inniúla, rud a chuirfidh ar chumas na n-institiúidí sin iad a choinneáil ar an eolas ar bhonn rialta.
  Ba cheart do na Ballstáit rollaí toghchánacha ar leith a bhunú do thoghcháin bhardasacha agus Eorpacha. |
| --- | --- |

(8)

Chun feidhmiú an chirt atá ag saoránaigh den Aontas
  nach náisiúnaigh iad
  chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe a éascú, ba cheart
  do na Ballstáit iarracht a dhéanamh clárúchán láithreach mar vótálaí a chur ar fáil, tar éis do shaoránaigh an Aontais a chur in iúl gur mian leo vótáil ina mBallstát cónaithe. I gcás nár cláraíodh láithreach, ba cheart na
  saoránaigh a chur leis an rolla toghthóirí in am trátha roimh lá na vótála. Ba cheart go mbeadh na foirmiúlachtaí is infheidhme maidir lena gclárú chomh simplí
  , chomh inrochtana
  agus
  chomh cosúil agus
  is féidir
  ar fud na mBallstát
  . Ba cheart gur leor
  go ndéanfadh
  saoránaigh
  an Aontais
  lena mbaineann cárta aitheantais bailí agus
  , i gcásanna a bhfuil údar cuí leo,
  dearbhú foirmiúil a sholáthar ina bhfuil gnéithe a thugann fianaise go bhfuil siad i dteideal páirt a ghlacadh sna toghcháin
  bhardasacha
  . Nuair a bheidh saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad cláraithe, ba cheart iad a fhágáil ar an rolla toghthóirí faoi na coinníollacha céanna a bhfuil feidhm acu maidir le saoránaigh den Aontas ar náisiúnaigh den Bhallstát lena mbaineann iad, fad is a chomhlíonfaidh siad na coinníollacha chun an ceart chun vótáil a fheidhmiú. Ina theannta sin, ba cheart do shaoránaigh den Aontas sonraí teagmhála a chur ar fáil do na húdaráis inniúla, rud a chuirfidh ar chumas na n-institiúidí sin iad a choinneáil ar an eolas ar bhonn rialta.
  Ba cheart do na Ballstáit rollaí toghchánacha ar leith a bhunú do thoghcháin bhardasacha agus Eorpacha.

Leasú 8

Togra le haghaidh treorach

Aithris 8 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (8a) | Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go n-urramaíonn na ceanglais maidir le clárú mar iarrthóir agus maidir le liosta iarrthóirí a chur isteach caighdeáin dhaonlathacha, chomhréireacha agus thrédhearcacha agus go bhfuil siad infheidhme maidir le saoránaigh náisiúnta agus saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad araon. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(8a)

Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go n-urramaíonn na ceanglais maidir le clárú mar iarrthóir agus maidir le liosta iarrthóirí a chur isteach caighdeáin dhaonlathacha, chomhréireacha agus thrédhearcacha agus go bhfuil siad infheidhme maidir le saoránaigh náisiúnta agus saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad araon.

Leasú 9

Togra le haghaidh treorach

Aithris 8 b (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (8b) | Chun saoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh de iad a chumasú le bheith incháilithe go hiarbhír chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha, níor cheart do pháirtithe polaitiúla náisiúnta ballraíocht a dhéanamh coinníollach ar náisiúntacht Bhallstát an toghcháin a bheith acu. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(8b)

Chun saoránaigh an Aontais a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh de iad a chumasú le bheith incháilithe go hiarbhír chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin bhardasacha, níor cheart do pháirtithe polaitiúla náisiúnta ballraíocht a dhéanamh coinníollach ar náisiúntacht Bhallstát an toghcháin a bheith acu.

Leasú 10

Togra le haghaidh treorach

Aithris 10

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (10) | Is féidir dícháiliú ón gceart chun seasamh mar iarrthóir a ordú trí chinneadh aonair na n-údarás sa Bhallstát cónaithe nó sa Bhallstát baile. I bhfianaise na tábhachta polaitiúla a bhaineann le hoifig bhardasach a shealbhú, ba cheart do na Ballstáit a bheith i dteideal faisnéis a fháil ón mBallstát baile maidir le cailleadh an chirt chun seasamh mar iarrthóir i mBallstát baile an iarrthóra. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(10)

Is féidir dícháiliú ón gceart chun seasamh mar iarrthóir a ordú trí chinneadh aonair na n-údarás sa Bhallstát cónaithe nó sa Bhallstát baile. I bhfianaise na tábhachta polaitiúla a bhaineann le hoifig bhardasach a shealbhú, ba cheart do na Ballstáit a bheith i dteideal faisnéis a fháil ón mBallstát baile maidir le cailleadh an chirt chun seasamh mar iarrthóir i mBallstát baile an iarrthóra.

| (10) | Is féidir dícháiliú ón gceart chun seasamh mar iarrthóir a ordú trí chinneadh aonair na n-údarás sa Bhallstát cónaithe nó sa Bhallstát baile. I bhfianaise na tábhachta polaitiúla a bhaineann le hoifig bhardasach a shealbhú, ba cheart do na Ballstáit a bheith i dteideal faisnéis a fháil
  go díreach
  ón mBallstát baile maidir le cailleadh an chirt chun seasamh mar iarrthóir i mBallstát baile an iarrthóra.
  Níor cheart go bhfhágfadh cinntí lena mbaintear díothacht acmhainneachta dlíthiúla de shaoránaigh den Aontais de bharr míchumais arna nglacadh ag an mBallstát baile nach mbeidh siad neamh-incháilithe chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe ar choinníoll go seasann dlí an Bhallstáit chónaithe gan srianta leis an gceart sin le haghaidh gach duine faoi mhíchumas den sórt sin. |
| --- | --- |

(10)

Is féidir dícháiliú ón gceart chun seasamh mar iarrthóir a ordú trí chinneadh aonair na n-údarás sa Bhallstát cónaithe nó sa Bhallstát baile. I bhfianaise na tábhachta polaitiúla a bhaineann le hoifig bhardasach a shealbhú, ba cheart do na Ballstáit a bheith i dteideal faisnéis a fháil
  go díreach
  ón mBallstát baile maidir le cailleadh an chirt chun seasamh mar iarrthóir i mBallstát baile an iarrthóra.
  Níor cheart go bhfhágfadh cinntí lena mbaintear díothacht acmhainneachta dlíthiúla de shaoránaigh den Aontais de bharr míchumais arna nglacadh ag an mBallstát baile nach mbeidh siad neamh-incháilithe chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát cónaithe ar choinníoll go seasann dlí an Bhallstáit chónaithe gan srianta leis an gceart sin le haghaidh gach duine faoi mhíchumas den sórt sin.

Leasú 11

Togra le haghaidh treorach

Aithris 11

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (11) | Ós rud é gur féidir dualgais cheannaireacht na mbunaonad rialtais áitiúil a bheith bainteach le húdarás oifigiúil a fheidhmiú agus an leas ginearálta a choimirciú, ba cheart do na Ballstáit a bheith in ann na hoifigí sin a fhorchoimeád dá náisiúnaigh agus lánurraim á tabhairt do phrionsabal na comhréireachta. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(11)

Ós rud é gur féidir dualgais cheannaireacht na mbunaonad rialtais áitiúil a bheith bainteach le húdarás oifigiúil a fheidhmiú agus an leas ginearálta a choimirciú, ba cheart do na Ballstáit a bheith in ann na hoifigí sin a fhorchoimeád dá náisiúnaigh agus lánurraim á tabhairt do phrionsabal na comhréireachta.

scriosta

Leasú 12

Togra le haghaidh treorach

Aithris 12

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (12) | Ar an gcaoi chéanna, ba cheart gurbh fhéidir le hoifigeach bardasach tofa a bheith rannpháirteach i dtoghchán do chomhthionól parlaiminteach a fhorchoimeádfar do náisiúnaigh an Bhallstáit féin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(12)

Ar an gcaoi chéanna, ba cheart gurbh fhéidir le hoifigeach bardasach tofa a bheith rannpháirteach i dtoghchán do chomhthionól parlaiminteach a fhorchoimeádfar do náisiúnaigh an Bhallstáit féin.

scriosta

Leasú 13

Togra le haghaidh treorach

Aithris 14

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (14) | An ceart a thugtar do shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe, ní ionadach é ar an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát ar náisiúnach de an saoránach den Aontas. Dá bhrí sin is gá saoirse shaoránaigh den Aontas maidir le cinneadh a dhéanamh cé acu a bheith rannpháirteach nó gan a bheith rannpháirteach i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe a urramú agus go bhféadfaidh na saoránaigh sin a mian a chur in iúl chun a gceart chun vótáil ina mBallstát cónaithe a fheidhmiú.
  Féadfaidh na Ballstáit nach bhfuil an vótáil éigeantach iontu foráil a dhéanamh dá bhrí sin chun na saoránaigh sin atá ar rolla na dtoghthóirí a chlárú go huathoibríoch |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(14)

An ceart a thugtar do shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe, ní ionadach é ar an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát ar náisiúnach de an saoránach den Aontas. Dá bhrí sin is gá saoirse shaoránaigh den Aontas maidir le cinneadh a dhéanamh cé acu a bheith rannpháirteach nó gan a bheith rannpháirteach i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe a urramú agus go bhféadfaidh na saoránaigh sin a mian a chur in iúl chun a gceart chun vótáil ina mBallstát cónaithe a fheidhmiú.
  Féadfaidh na Ballstáit nach bhfuil an vótáil éigeantach iontu foráil a dhéanamh dá bhrí sin chun na saoránaigh sin atá ar rolla na dtoghthóirí a chlárú go huathoibríoch

| (14) | An ceart a thugtar do shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe, ní ionadach é ar an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát ar náisiúnach de an saoránach den Aontas. Dá bhrí sin is gá saoirse shaoránaigh den Aontas maidir le cinneadh a dhéanamh cé acu a bheith rannpháirteach nó gan a bheith rannpháirteach i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe a urramú agus go bhféadfaidh na saoránaigh sin a mian a chur in iúl chun a gceart chun vótáil ina mBallstát cónaithe a fheidhmiú. |
| --- | --- |

(14)

An ceart a thugtar do shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe, ní ionadach é ar an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát ar náisiúnach de an saoránach den Aontas. Dá bhrí sin is gá saoirse shaoránaigh den Aontas maidir le cinneadh a dhéanamh cé acu a bheith rannpháirteach nó gan a bheith rannpháirteach i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe a urramú agus go bhféadfaidh na saoránaigh sin a mian a chur in iúl chun a gceart chun vótáil ina mBallstát cónaithe a fheidhmiú.

Leasú 14

Togra le haghaidh treorach

Aithris 15

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (15) | Príomhghné chun feidhmiú éifeachtach an chirt a chumhdaítear in Airteagal 20(2), pointe (b) agus in Airteagal 22(1) CFAE a áirithiú is ea inrochtaineacht ar fhaisnéis maidir le cearta agus nósanna imeachta toghchánacha. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(15)

Príomhghné chun feidhmiú éifeachtach an chirt a chumhdaítear in Airteagal 20(2), pointe (b) agus in Airteagal 22(1) CFAE a áirithiú is ea inrochtaineacht ar fhaisnéis maidir le cearta agus nósanna imeachta toghchánacha.

| (15) | Príomhghné chun feidhmiú éifeachtach an chirt a chumhdaítear in Airteagal 20(2), pointe (b) agus in Airteagal 22(1) CFAE a áirithiú is ea inrochtaineacht ar fhaisnéis maidir le cearta agus nósanna imeachta toghchánacha.
  Ba cheart rochtain a bheith ag saoránaigh neamhnáisiúnta ar fhaisnéis faoina gcearta toghcháin agus faoi nósanna imeachta toghcháin ar theacht isteach sa Bhallstát dóibh, go tréimhsiúil agus in am trátha roimh na toghcháin bhardasacha. Ba cheart iad a chur ar an eolas freisin go bhfuil rollaí éagsúla toghthóirí ann do na toghcháin bhardasacha agus do na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa. |
| --- | --- |

(15)

Príomhghné chun feidhmiú éifeachtach an chirt a chumhdaítear in Airteagal 20(2), pointe (b) agus in Airteagal 22(1) CFAE a áirithiú is ea inrochtaineacht ar fhaisnéis maidir le cearta agus nósanna imeachta toghchánacha.
  Ba cheart rochtain a bheith ag saoránaigh neamhnáisiúnta ar fhaisnéis faoina gcearta toghcháin agus faoi nósanna imeachta toghcháin ar theacht isteach sa Bhallstát dóibh, go tréimhsiúil agus in am trátha roimh na toghcháin bhardasacha. Ba cheart iad a chur ar an eolas freisin go bhfuil rollaí éagsúla toghthóirí ann do na toghcháin bhardasacha agus do na toghcháin do Pharlaimint na hEorpa.

Leasú 15

Togra le haghaidh treorach

Aithris 16

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (16) | Déanann an easpa faisnéis leormhaith difear, i gcomhthéacs nósanna imeachta toghchánacha, do shaoránaigh agus iad ag feidhmiú a gcearta toghchánacha mar chuid dá gcearta mar shaoránaigh den Aontas. Déanann sé difear freisin d’inniúlacht na n-údarás inniúil chun a gcearta a fheidhmiú agus a gcuid oibleagáidí a chur i gcrích. Ba cheart a cheangal ar na Ballstáit údaráis a ainmniú a mbeadh freagrachtaí speisialta acu chun faisnéis iomchuí a chur ar fáil do shaoránaigh den Aontas maidir lena gcearta faoi Airteagal 20(2), pointe (b), agus faoi Airteagal 22(1) CFAE agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta náisiúnta a bhaineann le rannpháirtíocht i dtoghcháin bhardasacha agus lena n-eagrú. Chun éifeachtacht na cumarsáide a áirithiú, ba cheart an fhaisnéis a chur ar fáil i dtéarmaí soiléire agus sothuigthe. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(16)

Déanann an easpa faisnéis leormhaith difear, i gcomhthéacs nósanna imeachta toghchánacha, do shaoránaigh agus iad ag feidhmiú a gcearta toghchánacha mar chuid dá gcearta mar shaoránaigh den Aontas. Déanann sé difear freisin d’inniúlacht na n-údarás inniúil chun a gcearta a fheidhmiú agus a gcuid oibleagáidí a chur i gcrích. Ba cheart a cheangal ar na Ballstáit údaráis a ainmniú a mbeadh freagrachtaí speisialta acu chun faisnéis iomchuí a chur ar fáil do shaoránaigh den Aontas maidir lena gcearta faoi Airteagal 20(2), pointe (b), agus faoi Airteagal 22(1) CFAE agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta náisiúnta a bhaineann le rannpháirtíocht i dtoghcháin bhardasacha agus lena n-eagrú. Chun éifeachtacht na cumarsáide a áirithiú, ba cheart an fhaisnéis a chur ar fáil i dtéarmaí soiléire agus sothuigthe.

| (16) | Déanann an easpa faisnéis leormhaith difear, i gcomhthéacs nósanna imeachta toghchánacha, do shaoránaigh agus iad ag feidhmiú a gcearta toghchánacha mar chuid dá gcearta mar shaoránaigh den Aontas. Déanann sé difear freisin d’inniúlacht na n-údarás inniúil chun a gcearta a fheidhmiú agus a gcuid oibleagáidí a chur i gcrích. Ba cheart a cheangal ar na Ballstáit údaráis a ainmniú a mbeadh freagrachtaí speisialta acu chun faisnéis iomchuí a chur ar fáil do shaoránaigh den Aontas maidir lena gcearta faoi Airteagal 20(2), pointe (b), agus faoi Airteagal 22(1) CFAE agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta náisiúnta a bhaineann le rannpháirtíocht i dtoghcháin bhardasacha agus lena n-eagrú
  , agus maidir le faisnéis ar an gcóras toghcháin agus polaitiúil, lena n-áirítear cumhachtaí na mbunaonad rialtais áitiúil
  .
  Ba cheart do na húdaráis sin feachtais faisnéise a chomhordú i gcomhar le húdaráis áitiúla agus, nuair is féidir, le heagraíochtaí na sochaí sibhialta, agus ba cheart dóibh leas a bhaint as raon leathan bealaí faisnéise.
  Chun éifeachtacht na cumarsáide a áirithiú, ba cheart an fhaisnéis a chur ar fáil
  in am trátha, ar bhonn rialta, agus
  i dtéarmaí soiléire agus sothuigthe
  , go hidéalach gan dul thar leibhéal castachta níos airde ná leibhéal B1 (idirmheánach) de Chreat Comhchoiteann Tagartha Eorpach le haghaidh Teangacha de chuid Chomhairle na hEorpa
  . |
| --- | --- |

(16)

Déanann an easpa faisnéis leormhaith difear, i gcomhthéacs nósanna imeachta toghchánacha, do shaoránaigh agus iad ag feidhmiú a gcearta toghchánacha mar chuid dá gcearta mar shaoránaigh den Aontas. Déanann sé difear freisin d’inniúlacht na n-údarás inniúil chun a gcearta a fheidhmiú agus a gcuid oibleagáidí a chur i gcrích. Ba cheart a cheangal ar na Ballstáit údaráis a ainmniú a mbeadh freagrachtaí speisialta acu chun faisnéis iomchuí a chur ar fáil do shaoránaigh den Aontas maidir lena gcearta faoi Airteagal 20(2), pointe (b), agus faoi Airteagal 22(1) CFAE agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta náisiúnta a bhaineann le rannpháirtíocht i dtoghcháin bhardasacha agus lena n-eagrú
  , agus maidir le faisnéis ar an gcóras toghcháin agus polaitiúil, lena n-áirítear cumhachtaí na mbunaonad rialtais áitiúil
  .
  Ba cheart do na húdaráis sin feachtais faisnéise a chomhordú i gcomhar le húdaráis áitiúla agus, nuair is féidir, le heagraíochtaí na sochaí sibhialta, agus ba cheart dóibh leas a bhaint as raon leathan bealaí faisnéise.
  Chun éifeachtacht na cumarsáide a áirithiú, ba cheart an fhaisnéis a chur ar fáil
  in am trátha, ar bhonn rialta, agus
  i dtéarmaí soiléire agus sothuigthe
  , go hidéalach gan dul thar leibhéal castachta níos airde ná leibhéal B1 (idirmheánach) de Chreat Comhchoiteann Tagartha Eorpach le haghaidh Teangacha de chuid Chomhairle na hEorpa
  .

Leasú 16

Togra le haghaidh treorach

Aithris 17

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (17) | Chun feabhas a chur ar inrochtaineacht na faisnéise toghchánaí, ba cheart faisnéis den sórt sin a chur ar fáil i 
  gceann amháin eile ar a laghad de theangacha oifigiúla an Aontais seachas
  teanga oifigiúil
  nó teangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, ar teanga í a mbeadh tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas is féidir a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch. Féadfaidh na Ballstáit teangacha oifigiúla difriúla
  de chuid an Aontais a 
  úsáid i gcodanna sonracha dá gcríoch nó dá gcuid réigiún ag brath ar an teanga a mbeadh tuiscint ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ann
  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(17)

Chun feabhas a chur ar inrochtaineacht na faisnéise toghchánaí, ba cheart faisnéis den sórt sin a chur ar fáil i 
  gceann amháin eile ar a laghad de theangacha oifigiúla an Aontais seachas
  teanga oifigiúil
  nó teangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, ar teanga í a mbeadh tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas is féidir a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch. Féadfaidh na Ballstáit teangacha oifigiúla difriúla
  de chuid an Aontais a 
  úsáid i gcodanna sonracha dá gcríoch nó dá gcuid réigiún ag brath ar an teanga a mbeadh tuiscint ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ann
  .

| (17) | Chun feabhas a chur ar inrochtaineacht na faisnéise toghchánaí, ba cheart faisnéis den sórt sin a chur ar fáil i 
  ngach
  teanga oifigiúil de chuid an Aontais
  agus i gcás ina dtairgfidh na húdaráis í, sa teanga is fearr leis an vótálaí Aontais, teanga ar cheart dóibh
  a 
  bheith in ann a chur in iúl tráth an chlárúcháin
  .
  I gcás inar gá, ba cheart don Choimisiún tacaíocht a thabhairt do na Ballstáit chun faisnéis maidir leis na nósanna imeachta clárúcháin agus toghcháin a aistriú go teangacha oifigiúla an Aontais. |
| --- | --- |

(17)

Chun feabhas a chur ar inrochtaineacht na faisnéise toghchánaí, ba cheart faisnéis den sórt sin a chur ar fáil i 
  ngach
  teanga oifigiúil de chuid an Aontais
  agus i gcás ina dtairgfidh na húdaráis í, sa teanga is fearr leis an vótálaí Aontais, teanga ar cheart dóibh
  a 
  bheith in ann a chur in iúl tráth an chlárúcháin
  .
  I gcás inar gá, ba cheart don Choimisiún tacaíocht a thabhairt do na Ballstáit chun faisnéis maidir leis na nósanna imeachta clárúcháin agus toghcháin a aistriú go teangacha oifigiúla an Aontais.

Leasú 17

Togra le haghaidh treorach

Aithris 18

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (18) | Caithfidh gá a bheith le haon mhaolú ó rialacha ginearálta na Treorach seo, de bhun Airteagal 22 (1) CFAE, mar gheall ar fhadhbanna a bhaineann go sonrach le Ballstát agus caithfidh sé bheith i gcomhréir le ceanglais Airteagal 52 den Chairt, lena n-áirítear an ceanglas go bhforáilfear leis an dlí d’aon teorainn le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha agus go gcuirfear faoi réir phrionsabail na comhréireachta agus an riachtanais iad. Ina theannta sin, caithfidh
  aon mhaolú
   , de bharr a chineáil, a bheith faoi réir athbhreithnithe dá bhforáiltear le hAirteagal 47 den Chairt. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(18)

Caithfidh gá a bheith le haon mhaolú ó rialacha ginearálta na Treorach seo, de bhun Airteagal 22 (1) CFAE, mar gheall ar fhadhbanna a bhaineann go sonrach le Ballstát agus caithfidh sé bheith i gcomhréir le ceanglais Airteagal 52 den Chairt, lena n-áirítear an ceanglas go bhforáilfear leis an dlí d’aon teorainn le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha agus go gcuirfear faoi réir phrionsabail na comhréireachta agus an riachtanais iad. Ina theannta sin, caithfidh
  aon mhaolú
   , de bharr a chineáil, a bheith faoi réir athbhreithnithe dá bhforáiltear le hAirteagal 47 den Chairt.

| (18) | Caithfidh gá a bheith le haon mhaolú ó rialacha ginearálta na Treorach seo, de bhun Airteagal 22 (1) CFAE, mar gheall ar fhadhbanna a bhaineann go sonrach le Ballstát agus caithfidh sé bheith i gcomhréir le ceanglais Airteagal 52 den Chairt, lena n-áirítear an ceanglas go bhforáilfear leis an dlí d’aon teorainn le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha
  do shaoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad
  agus go gcuirfear faoi réir phrionsabail na comhréireachta agus an riachtanais iad. Ina theannta sin, caithfidh
  aon mhaolú
  , de bharr a chineáil, a bheith faoi réir athbhreithnithe dá bhforáiltear le hAirteagal 47 den Chairt.
  I bhfianaise na húsáide teoranta a bhaineann na Ballstáit as na féidearthachtaí a leagtar síos i dTreoir 94/80/CE chun maolú ar a rialacha ginearálta, níor cheart na féidearthachtaí sin maidir le maoluithe a thairiscint a thuilleadh. |
| --- | --- |

(18)

Caithfidh gá a bheith le haon mhaolú ó rialacha ginearálta na Treorach seo, de bhun Airteagal 22 (1) CFAE, mar gheall ar fhadhbanna a bhaineann go sonrach le Ballstát agus caithfidh sé bheith i gcomhréir le ceanglais Airteagal 52 den Chairt, lena n-áirítear an ceanglas go bhforáilfear leis an dlí d’aon teorainn le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha
  do shaoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad
  agus go gcuirfear faoi réir phrionsabail na comhréireachta agus an riachtanais iad. Ina theannta sin, caithfidh
  aon mhaolú
  , de bharr a chineáil, a bheith faoi réir athbhreithnithe dá bhforáiltear le hAirteagal 47 den Chairt.
  I bhfianaise na húsáide teoranta a bhaineann na Ballstáit as na féidearthachtaí a leagtar síos i dTreoir 94/80/CE chun maolú ar a rialacha ginearálta, níor cheart na féidearthachtaí sin maidir le maoluithe a thairiscint a thuilleadh.

Leasú 18

Togra le haghaidh treorach

Aithris 19

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (19) | D’fhéadfadh fadhbanna sonracha den sórt sin teacht chun cinn i mBallstát ina bhfuil an sciar de na saoránaigh den Aontas atá in aois vótála, a bhfuil cónaí orthu ann ach nach náisiúnaigh dá chuid iad, go mór thar an meán. Nuair is ionann líon na saoránach sin agus níos mó ná 20 % de chlár iomlán na dtoghthóirí, beidh údar cuí le maoluithe. Ní mór na maoluithe sin a bheith bunaithe ar chritéar tréimhse cónaithe. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(19)

D’fhéadfadh fadhbanna sonracha den sórt sin teacht chun cinn i mBallstát ina bhfuil an sciar de na saoránaigh den Aontas atá in aois vótála, a bhfuil cónaí orthu ann ach nach náisiúnaigh dá chuid iad, go mór thar an meán. Nuair is ionann líon na saoránach sin agus níos mó ná 20 % de chlár iomlán na dtoghthóirí, beidh údar cuí le maoluithe. Ní mór na maoluithe sin a bheith bunaithe ar chritéar tréimhse cónaithe.

scriosta

Leasú 19

Togra le haghaidh treorach

Aithris 20

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (20) | Ballstáit ina bhfuil an sciar de shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad atá in aois vótála thar 20 % de líon iomlán shaoránaigh an Aontais atá in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann d’fhéadfaí, i dtaca le hAirteagal 22(1) CFAE, forálacha sonracha a bhaineann le comhdhéanamh na liostaí iarrthóirí a leagan síos. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(20)

Ballstáit ina bhfuil an sciar de shaoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad atá in aois vótála thar 20 % de líon iomlán shaoránaigh an Aontais atá in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann d’fhéadfaí, i dtaca le hAirteagal 22(1) CFAE, forálacha sonracha a bhaineann le comhdhéanamh na liostaí iarrthóirí a leagan síos.

scriosta

Leasú 20

Togra le haghaidh treorach

Aithris 21

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (21) | Is gá a chur san áireamh go bhfuil an ceart chun vótáil i dtoghcháin don pharlaimint náisiúnta i mBallstáit áirithe ag cónaitheoirí ar náisiúnaigh de Bhallstáit eile iad agus dá thoradh sin is féidir na foirmiúlachtaí dá bhforáiltear sa Treoir seo a mhaolú. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(21)

Is gá a chur san áireamh go bhfuil an ceart chun vótáil i dtoghcháin don pharlaimint náisiúnta i mBallstáit áirithe ag cónaitheoirí ar náisiúnaigh de Bhallstáit eile iad agus dá thoradh sin is féidir na foirmiúlachtaí dá bhforáiltear sa Treoir seo a mhaolú.

scriosta

Leasú 21

Togra le haghaidh treorach

Aithris 22

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (22) | Baineann gnéithe agus cothromaíochtaí sonracha le Ríocht na Beilge toisc go ndéantar foráil in Airteagal 1 go hAirteagal 4 ina Bunreacht maidir le trí theanga oifigiúla agus deighilt críche i réigiúin agus i bpobail, a bhfuil de thoradh air sin go bhféadfadh éifeachtaí a bheith ag cur i bhfeidhm iomlán na Treorach seo i gcomúin áirithe a chiallódh gur ghá foráil a dhéanamh maidir le maolú féideartha ar fhorálacha na Treorach seo chun na gnéithe agus na cothromaíochtaí sonracha sin a chur san áireamh; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(22)

Baineann gnéithe agus cothromaíochtaí sonracha le Ríocht na Beilge toisc go ndéantar foráil in Airteagal 1 go hAirteagal 4 ina Bunreacht maidir le trí theanga oifigiúla agus deighilt críche i réigiúin agus i bpobail, a bhfuil de thoradh air sin go bhféadfadh éifeachtaí a bheith ag cur i bhfeidhm iomlán na Treorach seo i gcomúin áirithe a chiallódh gur ghá foráil a dhéanamh maidir le maolú féideartha ar fhorálacha na Treorach seo chun na gnéithe agus na cothromaíochtaí sonracha sin a chur san áireamh;

scriosta

Leasú 22

Togra le haghaidh treorach

Aithris 23

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (23) | D’fhéadfadh
  sonraí maidir le feidhmiú ceart agus cur chun feidhme na Treorach seo a 
  bheith úsáideach
  chun na bearta is gá a shainaithint chun feidhmiú éifeachtach chearta toghchánacha na saoránach den Aontas a áirithiú. Chun feabhas a chur ar bhailiú na sonraí maidir le toghcháin bhardasacha, is gá faireachán agus tuairisciú rialta ar chur chun feidhme sna Ballstáit a thabhairt isteach, ar cheart go n-áireofaí leis, i dteannta le sonraí staidrimh, faisnéis maidir leis na bearta a ghlactar chun tacú le rannpháirtíocht shaoránaigh den Aontas nach náisiúnach iad i dtoghcháin. Ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach, lena n-áirítear athruithe ar bith ar na toghthóirí a tharla tar éis a teacht i bhfeidhm agus tuarascáil a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(23)

D’fhéadfadh
  sonraí maidir le feidhmiú ceart agus cur chun feidhme na Treorach seo a 
  bheith úsáideach
  chun na bearta is gá a shainaithint chun feidhmiú éifeachtach chearta toghchánacha na saoránach den Aontas a áirithiú. Chun feabhas a chur ar bhailiú na sonraí maidir le toghcháin bhardasacha, is gá faireachán agus tuairisciú rialta ar chur chun feidhme sna Ballstáit a thabhairt isteach, ar cheart go n-áireofaí leis, i dteannta le sonraí staidrimh, faisnéis maidir leis na bearta a ghlactar chun tacú le rannpháirtíocht shaoránaigh den Aontas nach náisiúnach iad i dtoghcháin. Ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach, lena n-áirítear athruithe ar bith ar na toghthóirí a tharla tar éis a teacht i bhfeidhm agus tuarascáil a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle.

| (23) | Tá
  sonraí maidir le feidhmiú ceart agus cur chun feidhme na Treorach seo
  tábhachtach chun meastóireacht
  a 
  dhéanamh ar bheartas ábhartha an Aontais agus
  chun na bearta is gá a shainaithint chun feidhmiú éifeachtach chearta toghchánacha na saoránach den Aontas a áirithiú. Chun feabhas a chur ar bhailiú
  agus ar thuairisciú
  na sonraí
  ag na Ballstáit
  maidir le toghcháin bhardasacha, is gá faireachán agus tuairisciú rialta ar chur chun feidhme sna Ballstáit a thabhairt isteach, ar cheart go n-áireofaí leis, i dteannta le sonraí staidrimh, faisnéis maidir leis na bearta a ghlactar chun tacú le rannpháirtíocht shaoránaigh den Aontas nach náisiúnach iad i dtoghcháin
  , lena n-áirítear do dhaoine faoi mhíchumas
  . Ba cheart
  na sonraí sin a bhailiú ar bhealach trédhearcach agus slán ar fud na mBallstát uile agus ar bhonn na gcomhtháscairí céanna. Chuige sin, ba cheart
  don Choimisiún
  comhtháscairí a bhunú chun go soláthróidh na Ballstáit na sonraí staidrimh lena mbaineann. Ba cheart don Choimisiún
  measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach, lena n-áirítear athruithe ar bith ar na toghthóirí a tharla tar éis a teacht i bhfeidhm agus tuarascáil a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle. |
| --- | --- |

(23)

Tá
  sonraí maidir le feidhmiú ceart agus cur chun feidhme na Treorach seo
  tábhachtach chun meastóireacht
  a 
  dhéanamh ar bheartas ábhartha an Aontais agus
  chun na bearta is gá a shainaithint chun feidhmiú éifeachtach chearta toghchánacha na saoránach den Aontas a áirithiú. Chun feabhas a chur ar bhailiú
  agus ar thuairisciú
  na sonraí
  ag na Ballstáit
  maidir le toghcháin bhardasacha, is gá faireachán agus tuairisciú rialta ar chur chun feidhme sna Ballstáit a thabhairt isteach, ar cheart go n-áireofaí leis, i dteannta le sonraí staidrimh, faisnéis maidir leis na bearta a ghlactar chun tacú le rannpháirtíocht shaoránaigh den Aontas nach náisiúnach iad i dtoghcháin
  , lena n-áirítear do dhaoine faoi mhíchumas
  . Ba cheart
  na sonraí sin a bhailiú ar bhealach trédhearcach agus slán ar fud na mBallstát uile agus ar bhonn na gcomhtháscairí céanna. Chuige sin, ba cheart
  don Choimisiún
  comhtháscairí a bhunú chun go soláthróidh na Ballstáit na sonraí staidrimh lena mbaineann. Ba cheart don Choimisiún
  measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach, lena n-áirítear athruithe ar bith ar na toghthóirí a tharla tar éis a teacht i bhfeidhm agus tuarascáil a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle.

Leasú 23

Togra le haghaidh treorach

Aithris 24

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (24) | Is gá don Choimisiún a mheastóireacht féin a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo laistigh de theorainn ama réasúnta tar éis a theacht i bhfeidhm, meastóireacht a bhainfeadh go dlúth leis an meastóireacht ar chur i bhfeidhm Treoir 93/109/CE ón gComhairle (23) an 6 Nollaig 1993 lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa do shaoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(24)

Is gá don Choimisiún a mheastóireacht féin a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo laistigh de theorainn ama réasúnta tar éis a theacht i bhfeidhm, meastóireacht a bhainfeadh go dlúth leis an meastóireacht ar chur i bhfeidhm Treoir 93/109/CE ón gComhairle (23) an 6 Nollaig 1993 lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa do shaoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad.

| (24) | Is gá don Choimisiún a mheastóireacht féin a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo laistigh de theorainn ama réasúnta tar éis a theacht i bhfeidhm, meastóireacht a bhainfeadh go dlúth leis an meastóireacht ar chur i bhfeidhm Treoir 93/109/CE ón gComhairle (23) an 6 Nollaig 1993 lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa do shaoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad.
  Ba cheart go leanfaí an mheastóireacht, más iomchuí, le togra reachtach chun an Treoir seo a leasú. |
| --- | --- |

(24)

Is gá don Choimisiún a mheastóireacht féin a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na Treorach seo laistigh de theorainn ama réasúnta tar éis a theacht i bhfeidhm, meastóireacht a bhainfeadh go dlúth leis an meastóireacht ar chur i bhfeidhm Treoir 93/109/CE ón gComhairle (23) an 6 Nollaig 1993 lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa do shaoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad.
  Ba cheart go leanfaí an mheastóireacht, más iomchuí, le togra reachtach chun an Treoir seo a leasú.

Leasú 24

Togra le haghaidh treorach

Aithris 26

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (26) | Tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit, trí Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas a dhaingniú, agus ag an Aontas, tríd a thabhairt i gcrích (25), chun a áirithiú go gcomhlíonfar an Coinbhinsiún sin lena n-áirítear Airteagal 29 maidir le Rannpháirtíocht sa saol polaitiúil agus poiblí. Chun
  tacú le
  rannpháirtíocht chuimsitheach agus chomhionann daoine faoi mhíchumas i dtoghcháin, ba cheart aird chuí a bheith ag na socruithe le haghaidh saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad chun a gcearta chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a fheidhmiú sa Bhallstát sin i dtoghcháin bhardasacha ar riachtanais na saoránach faoi mhíchumas agus na saoránach níos sine. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(26)

Tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit, trí Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas a dhaingniú, agus ag an Aontas, tríd a thabhairt i gcrích (25), chun a áirithiú go gcomhlíonfar an Coinbhinsiún sin lena n-áirítear Airteagal 29 maidir le Rannpháirtíocht sa saol polaitiúil agus poiblí. Chun
  tacú le
  rannpháirtíocht chuimsitheach agus chomhionann daoine faoi mhíchumas i dtoghcháin, ba cheart aird chuí a bheith ag na socruithe le haghaidh saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad chun a gcearta chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a fheidhmiú sa Bhallstát sin i dtoghcháin bhardasacha ar riachtanais na saoránach faoi mhíchumas agus na saoránach níos sine.

| (26) | Tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit, trí Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas a dhaingniú, agus ag an Aontas, tríd a thabhairt i gcrích (25), chun a áirithiú go gcomhlíonfar an Coinbhinsiún sin lena n-áirítear Airteagal 29 maidir le Rannpháirtíocht sa saol polaitiúil agus poiblí. Chun rannpháirtíocht chuimsitheach agus chomhionann daoine faoi mhíchumas i dtoghcháin
  a áirithiú
  ,
  agus an tionchar suntasach is féidir a bheith ag cinntí áitiúla ar shaincheisteanna inrochtaineachta agus ar shaol daoine faoi mhíchumas agus saoránach níos sine,
  ba cheart aird chuí a bheith ag na socruithe le haghaidh saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad chun a gcearta chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a fheidhmiú sa Bhallstát sin i dtoghcháin bhardasacha ar riachtanais
  shonracha
  na saoránach faoi mhíchumas agus na saoránach níos sine.
  Go háirithe, ba cheart do na Ballstáit breithniú a dhéanamh faoi shocruithe iomchuí a chur chun feidhme atá saincheaptha dá nósanna imeachta vótála náisiúnta chun vótáil na saoránach faoi mhíchumas a éascú, amhail an fhéidearthacht stáisiúin vótála a roghnú, agus úsáid teicneolaíochtaí, formáidí agus teicnící cúnta amhail braille, cló mór, faisnéis fhuaimbhunaithe, stionsail thadhlacha, faisnéis atá éasca le léamh agus cumarsáid i dteanga chomharthaíochta. Ina theannta sin, ba cheart do na Ballstáit a cheadú go bhfaighidh daoine faoi mhíchumas, arna iarraidh sin dóibh, cúnamh chun vótáil ó dhuine dá rogha féin. Ba cheart do na Ballstáit a ndícheall a dhéanamh an deis vótála poist a sholáthar agus féadfaidh siad foráil a dhéanamh d’uirlisí comhlántacha eile chun vótáil a éascú, amhail réamhvótáil fhisiciúil, seachvótáil agus vótáil leictreonach agus ar líne. |
| --- | --- |

(26)

Tá gealltanas tugtha ag na Ballstáit, trí Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas a dhaingniú, agus ag an Aontas, tríd a thabhairt i gcrích (25), chun a áirithiú go gcomhlíonfar an Coinbhinsiún sin lena n-áirítear Airteagal 29 maidir le Rannpháirtíocht sa saol polaitiúil agus poiblí. Chun rannpháirtíocht chuimsitheach agus chomhionann daoine faoi mhíchumas i dtoghcháin
  a áirithiú
  ,
  agus an tionchar suntasach is féidir a bheith ag cinntí áitiúla ar shaincheisteanna inrochtaineachta agus ar shaol daoine faoi mhíchumas agus saoránach níos sine,
  ba cheart aird chuí a bheith ag na socruithe le haghaidh saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad chun a gcearta chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir a fheidhmiú sa Bhallstát sin i dtoghcháin bhardasacha ar riachtanais
  shonracha
  na saoránach faoi mhíchumas agus na saoránach níos sine.
  Go háirithe, ba cheart do na Ballstáit breithniú a dhéanamh faoi shocruithe iomchuí a chur chun feidhme atá saincheaptha dá nósanna imeachta vótála náisiúnta chun vótáil na saoránach faoi mhíchumas a éascú, amhail an fhéidearthacht stáisiúin vótála a roghnú, agus úsáid teicneolaíochtaí, formáidí agus teicnící cúnta amhail braille, cló mór, faisnéis fhuaimbhunaithe, stionsail thadhlacha, faisnéis atá éasca le léamh agus cumarsáid i dteanga chomharthaíochta. Ina theannta sin, ba cheart do na Ballstáit a cheadú go bhfaighidh daoine faoi mhíchumas, arna iarraidh sin dóibh, cúnamh chun vótáil ó dhuine dá rogha féin. Ba cheart do na Ballstáit a ndícheall a dhéanamh an deis vótála poist a sholáthar agus féadfaidh siad foráil a dhéanamh d’uirlisí comhlántacha eile chun vótáil a éascú, amhail réamhvótáil fhisiciúil, seachvótáil agus vótáil leictreonach agus ar líne.

Leasú 25

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 2 – mír 1 – pointe d a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (da) | Ciallaíonn ‘vótálaí Aontais’ aon saoránach den Aontas a bhfuil ceart vótála aige i dtoghcháin bhardasacha i mBallstát cónaithe an duine sin i gcomhréir leis an Treoir seo; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(da)

Ciallaíonn ‘vótálaí Aontais’ aon saoránach den Aontas a bhfuil ceart vótála aige i dtoghcháin bhardasacha i mBallstát cónaithe an duine sin i gcomhréir leis an Treoir seo;

Leasú 26

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 2 – mír 1 – pointe d b (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (db) | Ciallaíonn ‘iarrthóir Aontais’ aon saoránach den Aontas a bhfuil ceart chun seasamh mar iarrthóir aige i dtoghcháin bhardasacha i mBallstát cónaithe an duine sin i gcomhréir leis an Treoir seo; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

(db)

Ciallaíonn ‘iarrthóir Aontais’ aon saoránach den Aontas a bhfuil ceart chun seasamh mar iarrthóir aige i dtoghcháin bhardasacha i mBallstát cónaithe an duine sin i gcomhréir leis an Treoir seo;

Leasú 27

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 4 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Más rud é, chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóirí, nach mór do náisiúnaigh an Bhallstáit
  cónaithe
  íostréimhse áirithe a bheith caite acu mar chónaitheoir i gcríoch an Bhallstáit sin, measfar an coinníoll sin a bheith comhlíonta ag vótálaithe
  agus daoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3
  má bhí
  cónaí
  orthu i mBallstáit eile ar feadh tréimhse choibhéiseach. | 1.   Más rud é, chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóirí, nach mór do náisiúnaigh an Bhallstáit
  chónaithe
  íostréimhse áirithe a bheith caite acu mar chónaitheoir i gcríoch an Bhallstáit sin, measfar an coinníoll sin a bheith comhlíonta ag vótálaithe
  Aontais agus iarrthóirí Aontais
  má bhí
  gnáthchónaí
  orthu i mBallstáit eile ar feadh tréimhse choibhéiseach. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

1.   Más rud é, chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóirí, nach mór do náisiúnaigh an Bhallstáit
  cónaithe
  íostréimhse áirithe a bheith caite acu mar chónaitheoir i gcríoch an Bhallstáit sin, measfar an coinníoll sin a bheith comhlíonta ag vótálaithe
  agus daoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3
  má bhí
  cónaí
  orthu i mBallstáit eile ar feadh tréimhse choibhéiseach.

1.   Más rud é, chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóirí, nach mór do náisiúnaigh an Bhallstáit
  chónaithe
  íostréimhse áirithe a bheith caite acu mar chónaitheoir i gcríoch an Bhallstáit sin, measfar an coinníoll sin a bheith comhlíonta ag vótálaithe
  Aontais agus iarrthóirí Aontais
  má bhí
  gnáthchónaí
  orthu i mBallstáit eile ar feadh tréimhse choibhéiseach.

Leasú 28

Leasú 28

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 4 – mír 2

Airteagal 4 – mír 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 2.   Más rud é, faoi dhlíthe an Bhallstáit chónaithe, nach bhféadfaidh a náisiúnaigh féin vótáil nó seasamh mar iarrthóirí ach sa bhunaonad rialtais áitiúil ina bhfuil a bpríomháit chónaithe, beidh vótálaithe agus
  daoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3
  faoi réir an choinníll sin freisin. | 2.   Más rud é, faoi dhlíthe an Bhallstáit chónaithe, nach bhféadfaidh a náisiúnaigh féin vótáil nó seasamh mar iarrthóirí ach sa bhunaonad rialtais áitiúil ina bhfuil a bpríomháit chónaithe, beidh vótálaithe
  Aontais
  agus
  iarrthóirí Aontais
  faoi réir an choinníll sin freisin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2.   Más rud é, faoi dhlíthe an Bhallstáit chónaithe, nach bhféadfaidh a náisiúnaigh féin vótáil nó seasamh mar iarrthóirí ach sa bhunaonad rialtais áitiúil ina bhfuil a bpríomháit chónaithe, beidh vótálaithe agus
  daoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3
  faoi réir an choinníll sin freisin.

2.   Más rud é, faoi dhlíthe an Bhallstáit chónaithe, nach bhféadfaidh a náisiúnaigh féin vótáil nó seasamh mar iarrthóirí ach sa bhunaonad rialtais áitiúil ina bhfuil a bpríomháit chónaithe, beidh vótálaithe
  Aontais
  agus
  iarrthóirí Aontais
  faoi réir an choinníll sin freisin.

Leasú 29

Leasú 29

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 5 – mír 1

Airteagal 5 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Is féidir le haon Bhallstát cónaithe foráil a dhéanamh go gcuirfear cosc ar shaoránaigh de chuid an Aontais ar baineadh a gceart díobh, de thoradh cinneadh aonair faoin dlí sibhialta nó cinneadh dlí choiriúil, seasamh mar iarrthóir faoi dhlí a mBallstáit bhaile, an ceart sin a fheidhmiú i dtoghcháin bhardasacha. | 1.   Is féidir le haon Bhallstát cónaithe foráil a dhéanamh go gcuirfear cosc ar shaoránaigh de chuid an Aontais ar baineadh a gceart díobh, de thoradh cinneadh aonair faoin dlí sibhialta nó cinneadh dlí choiriúil, seasamh mar iarrthóir faoi dhlí a mBallstáit bhaile, an ceart sin a fheidhmiú i dtoghcháin bhardasacha.
  Ní fhágfaidh cinntí lena mbaintear díothacht acmhainneachta dlíthiúla de shaoránaigh den Aontais de bharr míchumais arna nglacadh ag an mBallstát baile, áfach, nach mbeidh siad neamh-incháilithe chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha ina mBallstát cónaithe ar choinníoll go seasann dlí an Bhallstáit chónaithe gan srianta leis an gceart sin le haghaidh gach duine faoi mhíchumas den sórt sin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Is féidir le haon Bhallstát cónaithe foráil a dhéanamh go gcuirfear cosc ar shaoránaigh de chuid an Aontais ar baineadh a gceart díobh, de thoradh cinneadh aonair faoin dlí sibhialta nó cinneadh dlí choiriúil, seasamh mar iarrthóir faoi dhlí a mBallstáit bhaile, an ceart sin a fheidhmiú i dtoghcháin bhardasacha.

1.   Is féidir le haon Bhallstát cónaithe foráil a dhéanamh go gcuirfear cosc ar shaoránaigh de chuid an Aontais ar baineadh a gceart díobh, de thoradh cinneadh aonair faoin dlí sibhialta nó cinneadh dlí choiriúil, seasamh mar iarrthóir faoi dhlí a mBallstáit bhaile, an ceart sin a fheidhmiú i dtoghcháin bhardasacha.
  Ní fhágfaidh cinntí lena mbaintear díothacht acmhainneachta dlíthiúla de shaoránaigh den Aontais de bharr míchumais arna nglacadh ag an mBallstát baile, áfach, nach mbeidh siad neamh-incháilithe chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha ina mBallstát cónaithe ar choinníoll go seasann dlí an Bhallstáit chónaithe gan srianta leis an gceart sin le haghaidh gach duine faoi mhíchumas den sórt sin.

Leasú 30

Leasú 30

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 5 – mír 3

Airteagal 5 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 3.
     
  Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh nach bhféadfaidh ach a náisiúnaigh féin oifig an chinn, an ionadaí nó an bhaill thofa ar choláiste rialaithe fheidhmeannas an bhunaonaid rialtais áitiúil a shealbhú má thoghtar an duine chun oifige ar feadh thréimhse a sainordaithe . | scriosta |
| Féadfaidh na Ballstáit a leagan síos freisin nach bhféadfaidh ach a náisiúnaigh féin feidhmeanna an chinn, an ionadaí nó an bhaill ar choláiste rialaithe fheidhmeannas an bhunaonaid rialtais áitiúil a chur i gcrích. | |
| Ag féachaint don Chonradh agus do phrionsabail dhlíthiúla ghinearálta, féadfaidh na Ballstáit bearta iomchuí, riachtanacha agus comhréireacha a dhéanamh chun a áirithiú nach féidir ach lena náisiúnaigh féin na hoifigí dá dtagraítear sa chéad fhomhír a shealbhú agus na feidhmeanna eatramhacha dá dtagraítear sa dara fomhír a chur i gcrích. | |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3.
     
  Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh nach bhféadfaidh ach a náisiúnaigh féin oifig an chinn, an ionadaí nó an bhaill thofa ar choláiste rialaithe fheidhmeannas an bhunaonaid rialtais áitiúil a shealbhú má thoghtar an duine chun oifige ar feadh thréimhse a sainordaithe .

scriosta

scriosta

Féadfaidh na Ballstáit a leagan síos freisin nach bhféadfaidh ach a náisiúnaigh féin feidhmeanna an chinn, an ionadaí nó an bhaill ar choláiste rialaithe fheidhmeannas an bhunaonaid rialtais áitiúil a chur i gcrích.

Féadfaidh na Ballstáit a leagan síos freisin nach bhféadfaidh ach a náisiúnaigh féin feidhmeanna an chinn, an ionadaí nó an bhaill ar choláiste rialaithe fheidhmeannas an bhunaonaid rialtais áitiúil a chur i gcrích.

Ag féachaint don Chonradh agus do phrionsabail dhlíthiúla ghinearálta, féadfaidh na Ballstáit bearta iomchuí, riachtanacha agus comhréireacha a dhéanamh chun a áirithiú nach féidir ach lena náisiúnaigh féin na hoifigí dá dtagraítear sa chéad fhomhír a shealbhú agus na feidhmeanna eatramhacha dá dtagraítear sa dara fomhír a chur i gcrích.

Ag féachaint don Chonradh agus do phrionsabail dhlíthiúla ghinearálta, féadfaidh na Ballstáit bearta iomchuí, riachtanacha agus comhréireacha a dhéanamh chun a áirithiú nach féidir ach lena náisiúnaigh féin na hoifigí dá dtagraítear sa chéad fhomhír a shealbhú agus na feidhmeanna eatramhacha dá dtagraítear sa dara fomhír a chur i gcrích.

Leasú 31

Leasú 31

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 5 – mír 4

Airteagal 5 – mír 4

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 4.
     
  Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh freisin nach bhféadfaidh saoránaigh den Aontas arna dtoghadh mar bhaill ar chomhairle ionadaíoch a bheith rannpháirteach in ainmniú na dtoscairí ar féidir leo vótáil i dtionól parlaiminteach ná i dtoghadh bhaill an tionóil sin. | scriosta |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

4.
     
  Féadfaidh na Ballstáit foráil a dhéanamh freisin nach bhféadfaidh saoránaigh den Aontas arna dtoghadh mar bhaill ar chomhairle ionadaíoch a bheith rannpháirteach in ainmniú na dtoscairí ar féidir leo vótáil i dtionól parlaiminteach ná i dtoghadh bhaill an tionóil sin.

scriosta

scriosta

Leasú 32

Leasú 32

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 6 – mír 1

Airteagal 6 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Beidh
  daoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3
  faoi réir na gcoinníollacha céanna a bhaineann le neamhréireacht agus a bhaineann, faoi dhlíthe an Bhallstáit chónaithe, le náisiúnaigh an Bhallstáit sin. | 1.   Beidh
  iarrthóirí Aontais
  faoi réir na gcoinníollacha céanna a bhaineann le neamhréireacht agus a bhaineann, faoi dhlíthe an Bhallstáit chónaithe, le náisiúnaigh an Bhallstáit sin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Beidh
  daoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3
  faoi réir na gcoinníollacha céanna a bhaineann le neamhréireacht agus a bhaineann, faoi dhlíthe an Bhallstáit chónaithe, le náisiúnaigh an Bhallstáit sin.

1.   Beidh
  iarrthóirí Aontais
  faoi réir na gcoinníollacha céanna a bhaineann le neamhréireacht agus a bhaineann, faoi dhlíthe an Bhallstáit chónaithe, le náisiúnaigh an Bhallstáit sin.

Leasú 33

Leasú 33

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 7 – mír 1

Airteagal 7 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Feidhmeoidh vótálaithe a chomhlíonfaidh coinníollacha Airteagal 3 a gceart chun vótáil i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe má chuir siad in iúl gur mian leo é sin a dhéanamh. | 1.   Feidhmeoidh vótálaithe
  Aontais
  a chomhlíonfaidh coinníollacha Airteagal 3 a gceart chun vótáil i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe má chuir siad in iúl gur mian leo é sin a dhéanamh. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Feidhmeoidh vótálaithe a chomhlíonfaidh coinníollacha Airteagal 3 a gceart chun vótáil i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe má chuir siad in iúl gur mian leo é sin a dhéanamh.

1.   Feidhmeoidh vótálaithe
  Aontais
  a chomhlíonfaidh coinníollacha Airteagal 3 a gceart chun vótáil i dtoghcháin bhardasacha sa Bhallstát cónaithe má chuir siad in iúl gur mian leo é sin a dhéanamh.

Leasú 34

Leasú 34

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 7 – mír 2

Airteagal 7 – mír 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 2.   Má tá an vótáil éigeantach sa Bhallstát cónaithe, beidh d'oibleagáid ar
  vótálaithe de bhun Airteagal 3
  atá ar rolla na dtoghthóirí vóta a chaitheamh. | 2.   Má tá an vótáil éigeantach sa Bhallstát cónaithe, beidh d'oibleagáid ar
  vótálaithe Aontais
  atá ar rolla na dtoghthóirí vóta a chaitheamh. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2.   Má tá an vótáil éigeantach sa Bhallstát cónaithe, beidh d'oibleagáid ar
  vótálaithe de bhun Airteagal 3
  atá ar rolla na dtoghthóirí vóta a chaitheamh.

2.   Má tá an vótáil éigeantach sa Bhallstát cónaithe, beidh d'oibleagáid ar
  vótálaithe Aontais
  atá ar rolla na dtoghthóirí vóta a chaitheamh.

Leasú 35

Leasú 35

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 7 – mír 3

Airteagal 7 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 3.   
  Féadfaidh
  na Ballstáit
  nach bhfuil an vótáil éigeantach iontu foráil a dhéanamh maidir
  le clárú
  uathoibríoch vótálaithe de bhun Airteagal 3
  ar rolla
  na dtoghthóirí
  . | 3.   
  Féachfaidh
  na Ballstáit le clárú
  láithreach saoránach den Aontas nach náisiúnaigh iad mar vótálaithe Aontais
  ar
  an
  rolla
  toghthóirí a thabhairt isteach do vótálaithe nach náisiúnaigh iad de chuid an Aontais tar éis dóibh toiliú a fháil ó shaoránaigh an Aontais lena mbaineann tráth an chláraithe mar chónaitheoir sa Bhallstát cónaithe
  .
  Vótálaithe Aontais a roghnaigh gan clárú láithreach, iarrfar orthu clárú i bhfad roimh an tréimhse toghcháin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3.   
  Féadfaidh
  na Ballstáit
  nach bhfuil an vótáil éigeantach iontu foráil a dhéanamh maidir
  le clárú
  uathoibríoch vótálaithe de bhun Airteagal 3
  ar rolla
  na dtoghthóirí
  .

3.   
  Féachfaidh
  na Ballstáit le clárú
  láithreach saoránach den Aontas nach náisiúnaigh iad mar vótálaithe Aontais
  ar
  an
  rolla
  toghthóirí a thabhairt isteach do vótálaithe nach náisiúnaigh iad de chuid an Aontais tar éis dóibh toiliú a fháil ó shaoránaigh an Aontais lena mbaineann tráth an chláraithe mar chónaitheoir sa Bhallstát cónaithe
  .
  Vótálaithe Aontais a roghnaigh gan clárú láithreach, iarrfar orthu clárú i bhfad roimh an tréimhse toghcháin.

Leasú 36

Leasú 36

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 8 – mír 1

Airteagal 8 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Déanfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun gur féidir vótálaí de
  bhun Airteagal 3
  a chur ar rolla na dtoghthóirí in am agus i dtráth roimh lá na vótála. | 1.   Déanfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun gur féidir vótálaí de
  chuid an Aontais
  a chur ar rolla na dtoghthóirí in am agus i dtráth roimh lá na vótála. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Déanfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun gur féidir vótálaí de
  bhun Airteagal 3
  a chur ar rolla na dtoghthóirí in am agus i dtráth roimh lá na vótála.

1.   Déanfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun gur féidir vótálaí de
  chuid an Aontais
  a chur ar rolla na dtoghthóirí in am agus i dtráth roimh lá na vótála.

Leasú 37

Leasú 37

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 8 – mír 2 – fomhír 1

Airteagal 8 – mír 2 – fomhír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Chun go gcuirfear a n-ainm ar rolla na dtoghthóirí, soláthróidh vótálaithe
  de bhun Airteagal 3
  na doiciméid chéanna a sholáthróidh vótálaithe
  ar náisiúnach iad
  . | Chun go gcuirfear a n-ainm ar rolla na dtoghthóirí, soláthróidh vótálaithe
  Aontais
  na doiciméid chéanna
  nó doiciméid atá coibhéiseach leis na doiciméid
  a sholáthróidh vótálaithe
  ar náisiúnaigh iad
  .
  Soláthróidh siad dearbhú foirmiúil freisin i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in Iarscríbhinn II. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Chun go gcuirfear a n-ainm ar rolla na dtoghthóirí, soláthróidh vótálaithe
  de bhun Airteagal 3
  na doiciméid chéanna a sholáthróidh vótálaithe
  ar náisiúnach iad
  .

de bhun Airteagal 3

ar náisiúnach iad

Chun go gcuirfear a n-ainm ar rolla na dtoghthóirí, soláthróidh vótálaithe
  Aontais
  na doiciméid chéanna
  nó doiciméid atá coibhéiseach leis na doiciméid
  a sholáthróidh vótálaithe
  ar náisiúnaigh iad
  .
  Soláthróidh siad dearbhú foirmiúil freisin i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in Iarscríbhinn II.

Aontais

nó doiciméid atá coibhéiseach leis na doiciméid

ar náisiúnaigh iad

Soláthróidh siad dearbhú foirmiúil freisin i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in Iarscríbhinn II.

Leasú 38

Leasú 38

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 8 – mír 2 – fomhír 2

Airteagal 8 – mír 2 – fomhír 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Féadfaidh an Ballstát cónaithe a cheangal
  ar vótálaí de bhun Airteagal 3 doiciméad bailí aitheantais a sholáthar, chomh maith le dearbhú foirmiúil arna tharraingt suas i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in Iarscríbhinn II. | Féadfaidh an Ballstát cónaithe
  an méid seo
  a 
  leanas a
  cheangal
  ar vótálaithe Aontais: |
| | (a) | doiciméad bailí aitheantais a sholáthar; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Féadfaidh an Ballstát cónaithe a cheangal
  ar vótálaí de bhun Airteagal 3 doiciméad bailí aitheantais a sholáthar, chomh maith le dearbhú foirmiúil arna tharraingt suas i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in Iarscríbhinn II.

ar vótálaí de bhun Airteagal 3 doiciméad bailí aitheantais a sholáthar, chomh maith le dearbhú foirmiúil arna tharraingt suas i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in Iarscríbhinn II.

Féadfaidh an Ballstát cónaithe
  an méid seo
  a 
  leanas a
  cheangal
  ar vótálaithe Aontais:

an méid seo

leanas a

ar vótálaithe Aontais:

(a)

(a)

doiciméad bailí aitheantais a sholáthar;

doiciméad bailí aitheantais a sholáthar;

| (b) | an dáta óna raibh gnáthchónaí orthu sa Bhallstát sin nó i mBallstát eile a shonrú; |
| --- | --- |

(b)

(b)

an dáta óna raibh gnáthchónaí orthu sa Bhallstát sin nó i mBallstát eile a shonrú;

an dáta óna raibh gnáthchónaí orthu sa Bhallstát sin nó i mBallstát eile a shonrú;

| (c) | más mian leo, teanga amháin nó níos mó a chur in iúl inar mian leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil, arna roghnú as measc theangacha oifigiúla an Aontais, nó as measc teangacha eile, i gcás ina dtairgfidh an t-údarás inniúil iad. |
| --- | --- |

(c)

(c)

más mian leo, teanga amháin nó níos mó a chur in iúl inar mian leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil, arna roghnú as measc theangacha oifigiúla an Aontais, nó as measc teangacha eile, i gcás ina dtairgfidh an t-údarás inniúil iad.

más mian leo, teanga amháin nó níos mó a chur in iúl inar mian leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil, arna roghnú as measc theangacha oifigiúla an Aontais, nó as measc teangacha eile, i gcás ina dtairgfidh an t-údarás inniúil iad.

Leasú 39

Leasú 39

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 8 – mír 3 – fomhír 1

Airteagal 8 – mír 3 – fomhír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 3.   Fanfaidh
  vótálaithe de bhun Airteagal 3
  a cuireadh ar rolla na dtoghthóirí sa Bhallstát cónaithe ar an rolla sin, faoi na coinníollacha céanna le vótálaithe ar náisiúnaigh iad, go dtí cibé tráth a bhainfear iad de mar ní chomhlíonann siad na ceanglais maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil. I gcás ina ndéanann na Ballstáit foráil maidir le fógra a thabhairt do náisiúnaigh gur baineadh iad de rolla na dtoghthóirí, beidh an fheidhm chéanna ag na forálacha sin maidir le vótálaithe de
  bhun Airteagal 3
  . | 3.   Fanfaidh
  vótálaithe Aontais
  a cuireadh ar rolla na dtoghthóirí sa Bhallstát cónaithe ar an rolla sin, faoi na coinníollacha céanna le vótálaithe ar náisiúnaigh iad, go dtí cibé tráth a bhainfear iad de mar ní chomhlíonann siad na ceanglais maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil. I gcás ina ndéanann na Ballstáit foráil maidir le fógra a thabhairt do náisiúnaigh gur baineadh iad de rolla na dtoghthóirí, beidh an fheidhm chéanna ag na forálacha sin maidir le vótálaithe
  Aontais. Tabharfar an fógra sin do vótálaithe Aontais lena mbaineann sa teanga
  de
  chuid an Aontais a roghnaigh an duine sin arna sonrú sa dearbhú foirmiúil, i gcás ina bhfuil an rogha sin curtha in iúl ag vótálaí Aontais
  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3.   Fanfaidh
  vótálaithe de bhun Airteagal 3
  a cuireadh ar rolla na dtoghthóirí sa Bhallstát cónaithe ar an rolla sin, faoi na coinníollacha céanna le vótálaithe ar náisiúnaigh iad, go dtí cibé tráth a bhainfear iad de mar ní chomhlíonann siad na ceanglais maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil. I gcás ina ndéanann na Ballstáit foráil maidir le fógra a thabhairt do náisiúnaigh gur baineadh iad de rolla na dtoghthóirí, beidh an fheidhm chéanna ag na forálacha sin maidir le vótálaithe de
  bhun Airteagal 3
  .

3.   Fanfaidh
  vótálaithe Aontais
  a cuireadh ar rolla na dtoghthóirí sa Bhallstát cónaithe ar an rolla sin, faoi na coinníollacha céanna le vótálaithe ar náisiúnaigh iad, go dtí cibé tráth a bhainfear iad de mar ní chomhlíonann siad na ceanglais maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil. I gcás ina ndéanann na Ballstáit foráil maidir le fógra a thabhairt do náisiúnaigh gur baineadh iad de rolla na dtoghthóirí, beidh an fheidhm chéanna ag na forálacha sin maidir le vótálaithe
  Aontais. Tabharfar an fógra sin do vótálaithe Aontais lena mbaineann sa teanga
  de
  chuid an Aontais a roghnaigh an duine sin arna sonrú sa dearbhú foirmiúil, i gcás ina bhfuil an rogha sin curtha in iúl ag vótálaí Aontais
  .

Leasú 40

Leasú 40

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 8 – mír 5

Airteagal 8 – mír 5

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 5.   Gan dochar do rialacha aon Bhallstáit maidir leis an gceart chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóir atá ag náisiúnaigh a bhfuil cónaí orthu lasmuigh dá chríoch, ní bheidh de thoradh ar vótálaithe
  de bhun Airteagal 3
  a cuireadh ar rolla na dtoghthóirí ina mBallstát cónaithe go mbainfear iad de rolla na dtoghthóirí sa Bhallstát baile. | 5.   Gan dochar do rialacha aon Bhallstáit maidir leis an gceart chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóir atá ag náisiúnaigh a bhfuil cónaí orthu lasmuigh dá chríoch, ní bheidh de thoradh ar vótálaithe
  Aontais
  a cuireadh ar rolla na dtoghthóirí ina mBallstát cónaithe go mbainfear iad de rolla na dtoghthóirí sa Bhallstát baile. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

5.   Gan dochar do rialacha aon Bhallstáit maidir leis an gceart chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóir atá ag náisiúnaigh a bhfuil cónaí orthu lasmuigh dá chríoch, ní bheidh de thoradh ar vótálaithe
  de bhun Airteagal 3
  a cuireadh ar rolla na dtoghthóirí ina mBallstát cónaithe go mbainfear iad de rolla na dtoghthóirí sa Bhallstát baile.

5.   Gan dochar do rialacha aon Bhallstáit maidir leis an gceart chun vótáil nó chun seasamh mar iarrthóir atá ag náisiúnaigh a bhfuil cónaí orthu lasmuigh dá chríoch, ní bheidh de thoradh ar vótálaithe
  Aontais
  a cuireadh ar rolla na dtoghthóirí ina mBallstát cónaithe go mbainfear iad de rolla na dtoghthóirí sa Bhallstát baile.

Leasú 41

Leasú 41

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 9 – mír 1

Airteagal 9 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Nuair a 
  chuireann daoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3
  iarratas isteach chun seasamh mar iarrthóir, soláthróidh siad na doiciméid chéanna a 
  sholáthróidh iarrthóir ar náisiúnach é
  . Féadfaidh an Ballstát cónaithe a cheangal ar na daoine lena mbaineann dearbhú foirmiúil a sholáthar arna tharraingt suas i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in
  Iarscríbhinn II
   . | 1.   Nuair a 
  chuireann saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad
  iarratas isteach chun seasamh mar iarrthóir, soláthróidh siad na doiciméid chéanna a 
  sholáthróidh iarrthóirí ar náisiúnaigh iad nó doiciméid atá coibhéiseach leo
  . Féadfaidh an Ballstát cónaithe a cheangal ar na daoine lena mbaineann dearbhú foirmiúil a sholáthar arna tharraingt suas i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in
  Iarscríbhinn III
  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Nuair a 
  chuireann daoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3
  iarratas isteach chun seasamh mar iarrthóir, soláthróidh siad na doiciméid chéanna a 
  sholáthróidh iarrthóir ar náisiúnach é
  . Féadfaidh an Ballstát cónaithe a cheangal ar na daoine lena mbaineann dearbhú foirmiúil a sholáthar arna tharraingt suas i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in
  Iarscríbhinn II
   .

1.   Nuair a 
  chuireann saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad
  iarratas isteach chun seasamh mar iarrthóir, soláthróidh siad na doiciméid chéanna a 
  sholáthróidh iarrthóirí ar náisiúnaigh iad nó doiciméid atá coibhéiseach leo
  . Féadfaidh an Ballstát cónaithe a cheangal ar na daoine lena mbaineann dearbhú foirmiúil a sholáthar arna tharraingt suas i gcomhréir leis an teimpléad a leagtar amach in
  Iarscríbhinn III
  .

Leasú 42

Leasú 42

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 9 – mír 2 – an chuid réamhráiteach

Airteagal 9 – mír 2 – an chuid réamhráiteach

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 2.   Féadfaidh an Ballstát cónaithe
  a cheangal ar dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóir de bhun Airteagal 3
  an méid seo a leanas a 
  dhéanamh
  : | 2.   Féadfaidh an Ballstát cónaithe an méid seo a leanas a 
  cheangal ar iarrthóirí Aontais
  : |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2.   Féadfaidh an Ballstát cónaithe
  a cheangal ar dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóir de bhun Airteagal 3
  an méid seo a leanas a 
  dhéanamh
  :

2.   Féadfaidh an Ballstát cónaithe an méid seo a leanas a 
  cheangal ar iarrthóirí Aontais
  :

Leasú 43

Leasú 43

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 9 – mír 2 – pointe a

Airteagal 9 – mír 2 – pointe a

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (a) | a lua sa dearbhú foirmiúil a sholáthróidh siad i gcomhréir le mír 1 nuair a chuirfidh siad a n-iarratas isteach chun seasamh mar iarrthóirí nár baineadh an ceart díobh chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát baile; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

(a)

a lua sa dearbhú foirmiúil a sholáthróidh siad i gcomhréir le mír 1 nuair a chuirfidh siad a n-iarratas isteach chun seasamh mar iarrthóirí nár baineadh an ceart díobh chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát baile;

| (a) | a lua sa dearbhú foirmiúil a sholáthróidh siad i gcomhréir le mír 1 nuair a chuirfidh siad a n-iarratas isteach chun seasamh mar iarrthóirí nár baineadh an ceart díobh chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát baile;
  I gcás ina mbeidh amhras dlisteanach ann maidir le hinneachar an dearbhaithe fhoirmiúil, féadfaidh an Ballstát cónaithe deimhniú a iarraidh go díreach ar Bhallstát baile an tsaoránaigh nach náisiúnach é den Aontas, roimh an toghchán nó ina dhiaidh, nár baineadh an ceart dó seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát sin; |
| --- | --- |

(a)

a lua sa dearbhú foirmiúil a sholáthróidh siad i gcomhréir le mír 1 nuair a chuirfidh siad a n-iarratas isteach chun seasamh mar iarrthóirí nár baineadh an ceart díobh chun seasamh mar iarrthóir ina mBallstát baile;
  I gcás ina mbeidh amhras dlisteanach ann maidir le hinneachar an dearbhaithe fhoirmiúil, féadfaidh an Ballstát cónaithe deimhniú a iarraidh go díreach ar Bhallstát baile an tsaoránaigh nach náisiúnach é den Aontas, roimh an toghchán nó ina dhiaidh, nár baineadh an ceart dó seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát sin;

I gcás ina mbeidh amhras dlisteanach ann maidir le hinneachar an dearbhaithe fhoirmiúil, féadfaidh an Ballstát cónaithe deimhniú a iarraidh go díreach ar Bhallstát baile an tsaoránaigh nach náisiúnach é den Aontas, roimh an toghchán nó ina dhiaidh, nár baineadh an ceart dó seasamh mar iarrthóir sa Bhallstát sin;

Leasú 44

Leasú 44

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 9 – mír 2 – pointe b

Airteagal 9 – mír 2 – pointe b

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (b) | i gcás ina mbeidh amhras maidir le hinneachar an dearbhaithe de bhun phointe (a), fianú a sholáthar ó na húdaráis riaracháin inniúla ina mBallstát baile roimh an toghchán nó ina dhiaidh lena ndeimhnítear nár baineadh an ceart chun seasamh mar iarrthóir sa Stát sin díobh nó nach bhfuil aon dícháiliú den sórt sin ar eolas ag na húdaráis sin; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

(b)

(b)

i gcás ina mbeidh amhras maidir le hinneachar an dearbhaithe de bhun phointe (a), fianú a sholáthar ó na húdaráis riaracháin inniúla ina mBallstát baile roimh an toghchán nó ina dhiaidh lena ndeimhnítear nár baineadh an ceart chun seasamh mar iarrthóir sa Stát sin díobh nó nach bhfuil aon dícháiliú den sórt sin ar eolas ag na húdaráis sin;

i gcás ina mbeidh amhras maidir le hinneachar an dearbhaithe de bhun phointe (a), fianú a sholáthar ó na húdaráis riaracháin inniúla ina mBallstát baile roimh an toghchán nó ina dhiaidh lena ndeimhnítear nár baineadh an ceart chun seasamh mar iarrthóir sa Stát sin díobh nó nach bhfuil aon dícháiliú den sórt sin ar eolas ag na húdaráis sin;

scriosta

scriosta

Leasú 45

Leasú 45

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 9 – mír 2 – pointe e a (nua)

Airteagal 9 – mír 2 – pointe e a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (ea) | más mian leo, teanga amháin nó níos mó a chur in iúl inar mian leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil, arna roghnú as measc theangacha oifigiúla an Aontais, nó, i gcás ina dtairgfidh an t-údarás inniúil iad, as measc teangacha eile. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

(ea)

(ea)

más mian leo, teanga amháin nó níos mó a chur in iúl inar mian leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil, arna roghnú as measc theangacha oifigiúla an Aontais, nó, i gcás ina dtairgfidh an t-údarás inniúil iad, as measc teangacha eile.

más mian leo, teanga amháin nó níos mó a chur in iúl inar mian leo an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal 12(2) a fháil, arna roghnú as measc theangacha oifigiúla an Aontais, nó, i gcás ina dtairgfidh an t-údarás inniúil iad, as measc teangacha eile.

Leasú 46

Leasú 46

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 10 – mír 1

Airteagal 10 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Ballstáit a 
  dhéanann foráil
  maidir
  le
  féidearthachtaí na réamhvótála, na
  vótála poist agus
  na vótála leictreonaí agus idirlín, i dtoghcháin bhardasacha,
  áireoidh
  na Ballstáit
  sin
  go mbeidh na modhanna vótála sin ar fáil faoi na coinníollacha céanna
  do vótálaithe de bhun Airteagal 3
  . | Féachfaidh na
  Ballstáit
  le foráil
  a 
  dhéanamh
  maidir
  leis an bhféidearthacht vótáil trí mheán na vótála poist i dtoghcháin bhardasacha. I gcás ina ndéanfaidh na Ballstáit foráil dá náisiúnaigh vótáil trí phostvótáil, na
  réamhvótála, na
  seachvótála nó
  na vótála leictreonaí agus idirlín i dtoghcháin bhardasacha,
  áiritheoidh siad
  go mbeidh na modhanna vótála sin ar fáil
  freisin do vótálaithe Aontais
  faoi na coinníollacha céanna. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Ballstáit a 
  dhéanann foráil
  maidir
  le
  féidearthachtaí na réamhvótála, na
  vótála poist agus
  na vótála leictreonaí agus idirlín, i dtoghcháin bhardasacha,
  áireoidh
  na Ballstáit
  sin
  go mbeidh na modhanna vótála sin ar fáil faoi na coinníollacha céanna
  do vótálaithe de bhun Airteagal 3
  .

dhéanann foráil

le

vótála poist agus

áireoidh

sin

do vótálaithe de bhun Airteagal 3

Féachfaidh na
  Ballstáit
  le foráil
  a 
  dhéanamh
  maidir
  leis an bhféidearthacht vótáil trí mheán na vótála poist i dtoghcháin bhardasacha. I gcás ina ndéanfaidh na Ballstáit foráil dá náisiúnaigh vótáil trí phostvótáil, na
  réamhvótála, na
  seachvótála nó
  na vótála leictreonaí agus idirlín i dtoghcháin bhardasacha,
  áiritheoidh siad
  go mbeidh na modhanna vótála sin ar fáil
  freisin do vótálaithe Aontais
  faoi na coinníollacha céanna.

Féachfaidh na

le foráil

dhéanamh

leis an bhféidearthacht vótáil trí mheán na vótála poist i dtoghcháin bhardasacha. I gcás ina ndéanfaidh na Ballstáit foráil dá náisiúnaigh vótáil trí phostvótáil, na

seachvótála nó

áiritheoidh siad

freisin do vótálaithe Aontais

Leasú 47

Leasú 47

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 11 – mír 1

Airteagal 11 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Cuirfidh an Ballstát cónaithe na daoine lena mbaineann ar an
  eolas in am trátha agus i dteanga ghlan shoiléir faoin gcinneadh
  a glacadh maidir
  lena n-iarratas
  go gcuirfí ar rolla na
  dtoghthóirí iad nó
  faoin gcinneadh i leith inghlacthacht a n-iarratais maidir le seasamh mar iarrthóir. | 1.   Cuirfidh an Ballstát cónaithe na daoine lena mbaineann ar an
  eolas faoin gcinneadh
  a glacadh maidir
  lena gclárú láithreach mar vótálaí nó maidir lena n-iarratas
  go gcuirfí ar rolla na
  dtoghthóirí iad nó
  faoin gcinneadh i leith inghlacthacht a n-iarratais maidir le seasamh mar iarrthóir. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Cuirfidh an Ballstát cónaithe na daoine lena mbaineann ar an
  eolas in am trátha agus i dteanga ghlan shoiléir faoin gcinneadh
  a glacadh maidir
  lena n-iarratas
  go gcuirfí ar rolla na
  dtoghthóirí iad nó
  faoin gcinneadh i leith inghlacthacht a n-iarratais maidir le seasamh mar iarrthóir.

1.   Cuirfidh an Ballstát cónaithe na daoine lena mbaineann ar an
  eolas faoin gcinneadh
  a glacadh maidir
  lena gclárú láithreach mar vótálaí nó maidir lena n-iarratas
  go gcuirfí ar rolla na
  dtoghthóirí iad nó
  faoin gcinneadh i leith inghlacthacht a n-iarratais maidir le seasamh mar iarrthóir.

Leasú 48

Leasú 48

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 11 – mír 2

Airteagal 11 – mír 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 2.   Mura gcuirtear saoránaigh den Aontas ar rolla na dtoghthóirí nó má dhiúltaítear
  dá bhfoirm
  iarratais nó má dhiúltaítear dá n-iarratas chun seasamh mar iarrthóir, beidh an duine lena mbaineann i dteideal leigheasanna dlí a fháil faoi
  théarmaí a bheidh comhchosúil
  lena bhforordaítear le dlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad. | 2.   Mura gcuirtear saoránaigh den Aontas ar rolla na dtoghthóirí nó má dhiúltaítear
  dá gclárú láithreach nó dá bhfoirm
  iarratais nó má dhiúltaítear dá n-iarratas chun seasamh mar iarrthóir, beidh an duine lena mbaineann i dteideal leigheasanna
  éifeachtacha
  dlí a fháil faoi
  na téarmaí céanna
  lena bhforordaítear le dlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2.   Mura gcuirtear saoránaigh den Aontas ar rolla na dtoghthóirí nó má dhiúltaítear
  dá bhfoirm
  iarratais nó má dhiúltaítear dá n-iarratas chun seasamh mar iarrthóir, beidh an duine lena mbaineann i dteideal leigheasanna dlí a fháil faoi
  théarmaí a bheidh comhchosúil
  lena bhforordaítear le dlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad.

2.   Mura gcuirtear saoránaigh den Aontas ar rolla na dtoghthóirí nó má dhiúltaítear
  dá gclárú láithreach nó dá bhfoirm
  iarratais nó má dhiúltaítear dá n-iarratas chun seasamh mar iarrthóir, beidh an duine lena mbaineann i dteideal leigheasanna
  éifeachtacha
  dlí a fháil faoi
  na téarmaí céanna
  lena bhforordaítear le dlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad.

Leasú 49

Leasú 49

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 11 – mír 3

Airteagal 11 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 3.   I gcás earráidí i rolla na dtoghthóirí nó i liosta na n-iarrthóirí do thoghcháin bhardasacha, beidh an duine lena mbaineann i dteideal
  cearta in-fhorfheidhmithe
  ar théarmaí a bheidh comhchosúil lena bhforordaítear i ndlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine i atá dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad. | 3.   I gcás earráidí i rolla na dtoghthóirí nó i liosta na n-iarrthóirí do thoghcháin bhardasacha, beidh an duine lena mbaineann i dteideal
  leigheasanna éifeachtacha dlí
  ar théarmaí a bheidh comhchosúil lena bhforordaítear i ndlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine i atá dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3.   I gcás earráidí i rolla na dtoghthóirí nó i liosta na n-iarrthóirí do thoghcháin bhardasacha, beidh an duine lena mbaineann i dteideal
  cearta in-fhorfheidhmithe
  ar théarmaí a bheidh comhchosúil lena bhforordaítear i ndlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine i atá dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad.

3.   I gcás earráidí i rolla na dtoghthóirí nó i liosta na n-iarrthóirí do thoghcháin bhardasacha, beidh an duine lena mbaineann i dteideal
  leigheasanna éifeachtacha dlí
  ar théarmaí a bheidh comhchosúil lena bhforordaítear i ndlíthe an Bhallstáit chónaithe do vótálaithe agus do dhaoine i atá dteideal seasamh mar iarrthóirí ar náisiúnaigh dá chuid iad.

Leasú 50

Leasú 50

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 11 – mír 3 a (nua)

Airteagal 11 – mír 3 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 3a.
     
  Cuirfidh na Ballstáit an duine lena mbaineann ar an eolas, i dteanga ghlan shoiléir agus go tráthúil, faoin gcinneadh dá dtagraítear i mír 1 agus faoi na leigheasanna dlíthiúla dá dtagraítear i mír 2 agus i mír 3, i dteanga de rogha an duine a léirítear sa dearbhú foirmiúil, má chuir vótálaí an Aontais rogha teanga den sórt sin in iúl. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3a.
     
  Cuirfidh na Ballstáit an duine lena mbaineann ar an eolas, i dteanga ghlan shoiléir agus go tráthúil, faoin gcinneadh dá dtagraítear i mír 1 agus faoi na leigheasanna dlíthiúla dá dtagraítear i mír 2 agus i mír 3, i dteanga de rogha an duine a léirítear sa dearbhú foirmiúil, má chuir vótálaí an Aontais rogha teanga den sórt sin in iúl.

Leasú 51

Leasú 51

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 1

Airteagal 12 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Ainmneoidh na Ballstáit údarás
  náisiúnta
  a bheidh freagrach as na bearta is gá a ghlacadh chun a áirithiú go gcuirtear saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad ar an eolas go tráthúil faoi na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha. | 1.   Ainmneoidh na Ballstáit údarás
  inniúil
  a bheidh freagrach as na bearta is gá a ghlacadh chun a áirithiú go gcuirtear saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad ar an eolas go tráthúil faoi na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha.
  Cuirfidh na húdaráis ábhartha an fhaisnéis ar fáil ar bhealach comhordaithe agus, nuair is féidir, i gcomhar le heagraíochtaí na sochaí sibhialta, tráth an chláraithe mar chónaitheoir agus ar bhealach tráthúil roimh thoghcháin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Ainmneoidh na Ballstáit údarás
  náisiúnta
  a bheidh freagrach as na bearta is gá a ghlacadh chun a áirithiú go gcuirtear saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad ar an eolas go tráthúil faoi na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha.

1.   Ainmneoidh na Ballstáit údarás
  inniúil
  a bheidh freagrach as na bearta is gá a ghlacadh chun a áirithiú go gcuirtear saoránaigh den Aontas nach náisiúnaigh iad ar an eolas go tráthúil faoi na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha.
  Cuirfidh na húdaráis ábhartha an fhaisnéis ar fáil ar bhealach comhordaithe agus, nuair is féidir, i gcomhar le heagraíochtaí na sochaí sibhialta, tráth an chláraithe mar chónaitheoir agus ar bhealach tráthúil roimh thoghcháin.

Leasú 52

Leasú 52

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 2 – an chuid réamhráiteach

Airteagal 12 – mír 2 – an chuid réamhráiteach

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 2.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh an t-údarás ainmnithe de bhun mhír 1 an fhaisnéis seo a leanas in iúl go díreach agus ar bhonn aonair do vótálaithe agus
  do dhaoine atá i dteideal seasamh mar
  iarrthóirí
  de bhun Airteagal 3
  : | 2.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh an t-údarás ainmnithe de bhun mhír 1 an fhaisnéis seo a leanas in iúl go díreach agus ar bhonn aonair do vótálaithe
  Aontais
  agus
  d’
  iarrthóirí
  Aontais
  : |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh an t-údarás ainmnithe de bhun mhír 1 an fhaisnéis seo a leanas in iúl go díreach agus ar bhonn aonair do vótálaithe agus
  do dhaoine atá i dteideal seasamh mar
  iarrthóirí
  de bhun Airteagal 3
  :

2.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfidh an t-údarás ainmnithe de bhun mhír 1 an fhaisnéis seo a leanas in iúl go díreach agus ar bhonn aonair do vótálaithe
  Aontais
  agus
  d’
  iarrthóirí
  Aontais
  :

Leasú 53

Leasú 53

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 2 – pointe b

Airteagal 12 – mír 2 – pointe b

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| (b) | dáta an toghcháin agus conas vótáil agus cén áit, ach a mbeidh an fhaisnéis sin ar fáil, |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

(b)

dáta an toghcháin agus conas vótáil agus cén áit, ach a mbeidh an fhaisnéis sin ar fáil,

| (b) | dáta an toghcháin agus conas vótáil agus cén áit, ach a mbeidh an fhaisnéis sin ar fáil,
  lena n-áirítear modhanna sonracha vótála dá dtagraítear in Airteagal 10, i gcás inarb infheidhme; |
| --- | --- |

(b)

dáta an toghcháin agus conas vótáil agus cén áit, ach a mbeidh an fhaisnéis sin ar fáil,
  lena n-áirítear modhanna sonracha vótála dá dtagraítear in Airteagal 10, i gcás inarb infheidhme;

lena n-áirítear modhanna sonracha vótála dá dtagraítear in Airteagal 10, i gcás inarb infheidhme;

Leasú 54

Leasú 54

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 2 – pointe b a (nua)

Airteagal 12 – mír 2 – pointe b a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (ba) | na modhanna sonracha chun feidhmiú an chirt chun vótáil ag grúpaí vótálaithe ar leith a éascú, amhail daoine faoi mhíchumas, |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

(ba)

(ba)

na modhanna sonracha chun feidhmiú an chirt chun vótáil ag grúpaí vótálaithe ar leith a éascú, amhail daoine faoi mhíchumas,

na modhanna sonracha chun feidhmiú an chirt chun vótáil ag grúpaí vótálaithe ar leith a éascú, amhail daoine faoi mhíchumas,

Leasú 55

Leasú 55

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 2 – pointe b b (nua)

Airteagal 12 – mír 2 – pointe b b (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | (bb) | faisnéis maidir leis an gcóras toghcháin agus polaitiúil, lena n-áirítear cumhachtaí na mbunaonad rialtais áitiúil, |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

(bb)

(bb)

faisnéis maidir leis an gcóras toghcháin agus polaitiúil, lena n-áirítear cumhachtaí na mbunaonad rialtais áitiúil,

faisnéis maidir leis an gcóras toghcháin agus polaitiúil, lena n-áirítear cumhachtaí na mbunaonad rialtais áitiúil,

Leasú 56

Leasú 56

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 3 – fomhír 1

Airteagal 12 – mír 3 – fomhír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| An fhaisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha
  agus an fhaisnéis
  dá dtagraítear i mír
  2
  , cuirfear ar fáil í i dteanga ghlan shoiléir. | An fhaisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha dá dtagraítear i mír
  1 agus aon fhaisnéis eile arna cur in iúl de bhun na Treorach seo
  , cuirfear ar fáil í i dteanga ghlan shoiléir.
  Cuirfear an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 ar fáil i dteangacha oifigiúla uile an Aontais, agus cuirfear an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 in iúl don duine lena mbaineann i dteanga de rogha an duine sin, arna sonrú sa dearbhú foirmiúil, más rud é gur chuir an vótálaí Aontais an rogha sin in iúl. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

An fhaisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha
  agus an fhaisnéis
  dá dtagraítear i mír
  2
  , cuirfear ar fáil í i dteanga ghlan shoiléir.

agus an fhaisnéis

2

An fhaisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha dá dtagraítear i mír
  1 agus aon fhaisnéis eile arna cur in iúl de bhun na Treorach seo
  , cuirfear ar fáil í i dteanga ghlan shoiléir.
  Cuirfear an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 ar fáil i dteangacha oifigiúla uile an Aontais, agus cuirfear an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 in iúl don duine lena mbaineann i dteanga de rogha an duine sin, arna sonrú sa dearbhú foirmiúil, más rud é gur chuir an vótálaí Aontais an rogha sin in iúl.

1 agus aon fhaisnéis eile arna cur in iúl de bhun na Treorach seo

Cuirfear an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 ar fáil i dteangacha oifigiúla uile an Aontais, agus cuirfear an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 in iúl don duine lena mbaineann i dteanga de rogha an duine sin, arna sonrú sa dearbhú foirmiúil, más rud é gur chuir an vótálaí Aontais an rogha sin in iúl.

Leasú 57

Leasú 57

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 3 – fomhír 2

Airteagal 12 – mír 3 – fomhír 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| An fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír, cuirfear in iúl í i gceann amháin nó níos mó de theangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, agus chomh maith leis sin beidh aistriúchán ag gabháil leis i gceann amháin eile de theangacha oifigiúla an Aontais ar a laghad a bhfuil tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch is féidir uirthi, i gcomhréir leis na ceanglais cháilíochta in Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle

   (28)

  . | scriosta |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

An fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír, cuirfear in iúl í i gceann amháin nó níos mó de theangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, agus chomh maith leis sin beidh aistriúchán ag gabháil leis i gceann amháin eile de theangacha oifigiúla an Aontais ar a laghad a bhfuil tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch is féidir uirthi, i gcomhréir leis na ceanglais cháilíochta in Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle

   (28)

  .

An fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír, cuirfear in iúl í i gceann amháin nó níos mó de theangacha oifigiúla an Bhallstáit óstaigh, agus chomh maith leis sin beidh aistriúchán ag gabháil leis i gceann amháin eile de theangacha oifigiúla an Aontais ar a laghad a bhfuil tuiscint éigin ag an líon is mó saoránach den Aontas a bhfuil cónaí orthu ar a chríoch is féidir uirthi, i gcomhréir leis na ceanglais cháilíochta in Airteagal 9 de Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle

28

.

scriosta

scriosta

Leasú 58

Leasú 58

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 3 a (nua)

Airteagal 12 – mír 3 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 3a.
     
  Áiritheoidh an Coimisiún go ndéanfar an fhaisnéis a bhaineann leis an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha ag saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad, faoi Airteagal 20(2), pointe (b), agus Airteagal 22(1) CFAE, agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 2 den Airtegal seo, a chur ar fáil do na saoránaigh sin ar bhealach soiléir agus inrochtana, i dteangacha oifigiúla uile an Aontais, i gcás inar gá, lena n-áirítear trí Europe Direct agus An Eoraip Agatsa. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3a.
     
  Áiritheoidh an Coimisiún go ndéanfar an fhaisnéis a bhaineann leis an gceart chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha ag saoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad, faoi Airteagal 20(2), pointe (b), agus Airteagal 22(1) CFAE, agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 2 den Airtegal seo, a chur ar fáil do na saoránaigh sin ar bhealach soiléir agus inrochtana, i dteangacha oifigiúla uile an Aontais, i gcás inar gá, lena n-áirítear trí Europe Direct agus An Eoraip Agatsa.

Leasú 59

Leasú 59

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 12 – mír 4

Airteagal 12 – mír 4

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 4.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 ar fáil do dhaoine faoi mhíchumas
  agus
  do dhaoine scothaosta trí bhealaí, modhanna agus formáidí cumarsáide iomchuí a úsáid. | 4.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 ar fáil do dhaoine faoi mhíchumas, do dhaoine scothaosta
  , daoine i limistéir iargúlta, grúpaí mionlaigh agus daoine a mbíonn deacrachtaí acu vótáil i gcoitinne
  trí
  cheanglais inrochtaineachta mar a leagtar síos in Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir (AE) 2019/882 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle

   (1a)

  agus a chur i bhfeidhm trí
  bhealaí, modhanna agus formáidí cumarsáide
  atá
  iomchuí
  dóibh
  a úsáid
  , amhail teanga chomharthaíochta, Braille nó formáid atá éasca le léamh
  .
  Féadfaidh na Ballstáit a áirithiú go bhfaighidh daoine faoi mhíchumas, arna iarraidh sin dóibh, cúnamh chun vótáil ó dhuine dá rogha féin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

4.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 ar fáil do dhaoine faoi mhíchumas
  agus
  do dhaoine scothaosta trí bhealaí, modhanna agus formáidí cumarsáide iomchuí a úsáid.

4.   Áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear faisnéis maidir leis na coinníollacha agus na rialacha mionsonraithe chun clárú mar vótálaí nó iarrthóir i dtoghcháin bhardasacha agus an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 2 ar fáil do dhaoine faoi mhíchumas, do dhaoine scothaosta
  , daoine i limistéir iargúlta, grúpaí mionlaigh agus daoine a mbíonn deacrachtaí acu vótáil i gcoitinne
  trí
  cheanglais inrochtaineachta mar a leagtar síos in Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir (AE) 2019/882 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle

   (1a)

  agus a chur i bhfeidhm trí
  bhealaí, modhanna agus formáidí cumarsáide
  atá
  iomchuí
  dóibh
  a úsáid
  , amhail teanga chomharthaíochta, Braille nó formáid atá éasca le léamh
  .
  Féadfaidh na Ballstáit a áirithiú go bhfaighidh daoine faoi mhíchumas, arna iarraidh sin dóibh, cúnamh chun vótáil ó dhuine dá rogha féin.

Leasú 60

Leasú 60

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 13

Airteagal 13

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Airteagal 13 | scriosta |
| Maoluithe | |
| 1.
     
  Más rud é go dtéann an cion de shaoránaigh den Aontas i mBallstát ar leith in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann ach nach náisiúnaigh dá chuid iad thar 20 % den líon iomlán de shaoránaigh den Aontas idir náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann, féadfaidh an Ballstát, de mhaolú ar an Treoir seo: | |
| (a) | srian a chur ar an gceart chun vótáil do vótálaithe de bhun Airteagal 3 a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse, tréimhse nach bhféadfaidh bheith níos faide ná an téarma dá bhfuil comhairle ionadaíoch na bardasachta tofa; |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Airteagal 13

Airteagal 13

scriosta

scriosta

Maoluithe

Maoluithe

1.
     
  Más rud é go dtéann an cion de shaoránaigh den Aontas i mBallstát ar leith in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann ach nach náisiúnaigh dá chuid iad thar 20 % den líon iomlán de shaoránaigh den Aontas idir náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh in aois vótála a bhfuil cónaí orthu ann, féadfaidh an Ballstát, de mhaolú ar an Treoir seo:

(a)

(a)

srian a chur ar an gceart chun vótáil do vótálaithe de bhun Airteagal 3 a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse, tréimhse nach bhféadfaidh bheith níos faide ná an téarma dá bhfuil comhairle ionadaíoch na bardasachta tofa;

srian a chur ar an gceart chun vótáil do vótálaithe de bhun Airteagal 3 a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse, tréimhse nach bhféadfaidh bheith níos faide ná an téarma dá bhfuil comhairle ionadaíoch na bardasachta tofa;

| (b) | srian a chur ar an gceart chun seasamh mar iarrthóir do dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3 a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse, tréimhse nach bhféadfaidh bheith níos faide ná dhá uair an téarma dá bhfuil comhairle ionadaíoch na bardasachta tofa; agus |
| --- | --- |

(b)

(b)

srian a chur ar an gceart chun seasamh mar iarrthóir do dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3 a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse, tréimhse nach bhféadfaidh bheith níos faide ná dhá uair an téarma dá bhfuil comhairle ionadaíoch na bardasachta tofa; agus

srian a chur ar an gceart chun seasamh mar iarrthóir do dhaoine atá i dteideal seasamh mar iarrthóirí de bhun Airteagal 3 a bhfuil cónaí orthu sa Bhallstát sin ar feadh íostréimhse, tréimhse nach bhféadfaidh bheith níos faide ná dhá uair an téarma dá bhfuil comhairle ionadaíoch na bardasachta tofa; agus

| (c) | bearta iomchuí a dhéanamh maidir le comhdhéanamh liostaí na n-iarrthóirí chun lánpháirtíocht saoránaigh den Aontas a spreagadh go háirithe ar náisiúnaigh de Bhallstát eile iad. |
| --- | --- |

(c)

(c)

bearta iomchuí a dhéanamh maidir le comhdhéanamh liostaí na n-iarrthóirí chun lánpháirtíocht saoránaigh den Aontas a spreagadh go háirithe ar náisiúnaigh de Bhallstát eile iad.

bearta iomchuí a dhéanamh maidir le comhdhéanamh liostaí na n-iarrthóirí chun lánpháirtíocht saoránaigh den Aontas a spreagadh go háirithe ar náisiúnaigh de Bhallstát eile iad.

2.
     
  Féadfaidh Ríocht na Beilge, de mhaolú ar fhorálacha na Treorach seo, forálacha mhír 1 pointe (a) a chur i bhfeidhm i leith líon teoranta aonaid rialtais áitiúil; cuirfidh sí an liosta díobh sin ar fáil bliain amháin ar a laghad roimh thoghcháin na n-aonad rialtais áitiúil a bhfuil sé ar intinn aici an maolú a agairt ina leith.

3.
     
  Más rud é go bhforordaítear le dlíthe Ballstáit go bhfuil an ceart chun vótáil le haghaidh pharlaimint náisiúnta an Stáit sin ag náisiúnaigh de Bhallstát eile a bhfuil cónaí orthu ann agus, chun na críche sin, go bhféadfar iad a chur ar rolla toghthóirí an Stáit sin faoi na coinníollacha céanna le vótálaithe náisiúnta, féadfaidh an chéad Bhallstát, de mhaolú ar an Treoir seo, staonadh ó Airteagal 6 go hAirteagal 11 a chur i bhfeidhm i leith na ndaoine sin.

4.
     
  G ach 6 bliana tar éis theacht i bhfeidhm na Treorach seo cuirfidh an Coimisiún tuarascáil faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus faoi bhráid na Comhairle lena ndéanfar seiceáil an bhfuil gá fós leis an maolú a deonaíodh do na Ballstáit lena mbaineann de bhun Airteagal 22 (1) CFAE agus molfaidh sé aon choigeartuithe is gá. Tabharfaidh na Ballstáit a agróidh maoluithe faoi mhír 1 agus faoi mhír 2 gach faisnéis chúlra is gá don Choimisiún.

Leasú 61

Leasú 61

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 14 – teideal

Airteagal 14 – teideal

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Tuairisciú | Bailiú sonraí agus
  tuairisciú |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Tuairisciú

Bailiú sonraí agus
  tuairisciú

Bailiú sonraí agus

Leasú 62

Leasú 62

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 14 – mír 1

Airteagal 14 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 1.   Laistigh de 3 bliana ó theacht i bhfeidhm na Treorach seo agus gach 4 bliana ina dhiaidh sin, tuairisceoidh na Ballstáit don Choimisiún maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo ina gcríoch, lena n-áirítear cur i bhfeidhm Airteagal 5(3) agus (4). Sa tuarascáil sin
  beidh
  sonraí staidrimh maidir le rannpháirtíocht vótálaithe agus iarrthóirí
  de bhun Airteagal 3
  i dtoghcháin bhardasacha chomh maith le hachoimre
  de
  na bearta a 
  ghlactar ina leith
  sin. | 1.   Laistigh de 3 bliana ó theacht i bhfeidhm na Treorach seo agus gach 4 bliana ina dhiaidh sin, tuairisceoidh na Ballstáit don
  phobal agus don
  Choimisiún maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo ina gcríoch, lena n-áirítear cur i bhfeidhm Airteagal 5(3) agus (4).
  I dteannta barúlacha ginearálta, beidh
  sa tuarascáil sin
  freisin
  sonraí staidrimh maidir le rannpháirtíocht vótálaithe
  Aontais
  agus iarrthóirí
  Aontais
  i dtoghcháin bhardasacha chomh maith le hachoimre
  ar
  na bearta a 
  glacadh chun a rannpháirtíocht a éascú agus a spreagadh. Baileofar na sonraí
  sin
  ar bhealach trédhearcach, aonfhoirmeach agus slán, bunaithe ar chomhtháscairí
  . |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1.   Laistigh de 3 bliana ó theacht i bhfeidhm na Treorach seo agus gach 4 bliana ina dhiaidh sin, tuairisceoidh na Ballstáit don Choimisiún maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo ina gcríoch, lena n-áirítear cur i bhfeidhm Airteagal 5(3) agus (4). Sa tuarascáil sin
  beidh
  sonraí staidrimh maidir le rannpháirtíocht vótálaithe agus iarrthóirí
  de bhun Airteagal 3
  i dtoghcháin bhardasacha chomh maith le hachoimre
  de
  na bearta a 
  ghlactar ina leith
  sin.

1.   Laistigh de 3 bliana ó theacht i bhfeidhm na Treorach seo agus gach 4 bliana ina dhiaidh sin, tuairisceoidh na Ballstáit don
  phobal agus don
  Choimisiún maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo ina gcríoch, lena n-áirítear cur i bhfeidhm Airteagal 5(3) agus (4).
  I dteannta barúlacha ginearálta, beidh
  sa tuarascáil sin
  freisin
  sonraí staidrimh maidir le rannpháirtíocht vótálaithe
  Aontais
  agus iarrthóirí
  Aontais
  i dtoghcháin bhardasacha chomh maith le hachoimre
  ar
  na bearta a 
  glacadh chun a rannpháirtíocht a éascú agus a spreagadh. Baileofar na sonraí
  sin
  ar bhealach trédhearcach, aonfhoirmeach agus slán, bunaithe ar chomhtháscairí
  .

Leasú 63

Leasú 63

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 14 – mír 1 a (nua)

Airteagal 14 – mír 1 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | 1a.
     
  Tugtar an chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 16 a mhéid a bhaineann le comhtháscairí a bhunú chun sonraí staidrimh a bhailiú dá dtagraítear i mír 1. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

1a.
     
  Tugtar an chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 16 a mhéid a bhaineann le comhtháscairí a bhunú chun sonraí staidrimh a bhailiú dá dtagraítear i mír 1.

Leasú 64

Leasú 64

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 15 – mír 1

Airteagal 15 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Laistigh de 2 bhliain tar éis toghcháin 2029 do Pharlaimint na hEorpa, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar chur i bhfeidhm na Treorach seo agus cuirfidh sé tuarascáil mheastóireachta ar fáil maidir leis an dul chun cinn i dtreo na cuspóirí atá ann a bhaint amach. | Laistigh de 2 bhliain tar éis toghcháin 2029 do Pharlaimint na hEorpa, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar chur i bhfeidhm na Treorach seo agus cuirfidh sé tuarascáil mheastóireachta ar fáil maidir leis an dul chun cinn i dtreo na cuspóirí atá ann a bhaint amach.
  Beidh togra reachtach ag gabháil leis an meastóireacht, más iomchuí, chun an Treoir seo a leasú. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Laistigh de 2 bhliain tar éis toghcháin 2029 do Pharlaimint na hEorpa, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar chur i bhfeidhm na Treorach seo agus cuirfidh sé tuarascáil mheastóireachta ar fáil maidir leis an dul chun cinn i dtreo na cuspóirí atá ann a bhaint amach.

Laistigh de 2 bhliain tar éis toghcháin 2029 do Pharlaimint na hEorpa, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar chur i bhfeidhm na Treorach seo agus cuirfidh sé tuarascáil mheastóireachta ar fáil maidir leis an dul chun cinn i dtreo na cuspóirí atá ann a bhaint amach.
  Beidh togra reachtach ag gabháil leis an meastóireacht, más iomchuí, chun an Treoir seo a leasú.

Beidh togra reachtach ag gabháil leis an meastóireacht, más iomchuí, chun an Treoir seo a leasú.

Leasú 65

Leasú 65

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 16 – mír 2

Airteagal 16 – mír 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 2.   Déanfar an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagail 2, 8 agus
  9
  a thabhairt don Choimisiún go ceann tréimhse neamhchinntithe ama amhail ó theacht i bhfeidhm na Treorach seo. | 2.   Déanfar an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagal 2
  (2)
  , Airteagal
  8(4), Airtegal 9(3)
  agus
  Airteagal 14(1a)
  a thabhairt don Choimisiún go ceann tréimhse neamhchinntithe ama amhail ó ... [dháta theacht i bhfeidhm na Treorach seo]. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

2.   Déanfar an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagail 2, 8 agus
  9
  a thabhairt don Choimisiún go ceann tréimhse neamhchinntithe ama amhail ó theacht i bhfeidhm na Treorach seo.

2.   Déanfar an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagal 2
  (2)
  , Airteagal
  8(4), Airtegal 9(3)
  agus
  Airteagal 14(1a)
  a thabhairt don Choimisiún go ceann tréimhse neamhchinntithe ama amhail ó ... [dháta theacht i bhfeidhm na Treorach seo].

Leasú 66

Leasú 66

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 16 – mír 3

Airteagal 16 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 3.   Féadfaidh an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagail 2, 8 agus
  9
  a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta
  is
  déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin. | 3.   Féadfaidh an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 2
  (2)
  ,
  Airteagal
  8
  (4), Airteagal 9(3)
  agus
  Airteagal 14(1a)
  a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta
  níos
  déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

3.   Féadfaidh an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagail 2, 8 agus
  9
  a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta
  is
  déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.

3.   Féadfaidh an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 2
  (2)
  ,
  Airteagal
  8
  (4), Airteagal 9(3)
  agus
  Airteagal 14(1a)
  a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta
  níos
  déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.

Leasú 67

Leasú 67

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 16 – mír 6

Airteagal 16 – mír 6

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| 6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagail 2, 8 agus
  9
  i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle. | 6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagal 2
  (2)
  ,
  Airteagal
  8
  (4), Airteagal 9(3)
  agus
  Airteagal 14(a)
  i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagail 2, 8 agus
  9
  i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle.

6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagal 2
  (2)
  ,
  Airteagal
  8
  (4), Airteagal 9(3)
  agus
  Airteagal 14(a)
  i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle.

Leasú 68

Leasú 68

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Airteagal 19 – mír 2

Airteagal 19 – mír 2

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| Beidh feidhm ag Airteagail 1 go 7, 8(1), 11(2)
  agus 13
  ón 31 Nollaig 2023. | Beidh feidhm ag Airteagail 1 go 7, Airteagal 8(1),
  agus Airteagal
  11(2) ón 31 Nollaig 2023. |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Beidh feidhm ag Airteagail 1 go 7, 8(1), 11(2)
  agus 13
  ón 31 Nollaig 2023.

agus 13

Beidh feidhm ag Airteagail 1 go 7, Airteagal 8(1),
  agus Airteagal
  11(2) ón 31 Nollaig 2023.

agus Airteagal

Leasú 69

Leasú 69

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Iarscríbhinn II – teideal

Iarscríbhinn II – teideal

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | IARSCRÍBHINN II – Dearbhú foirmiúil arna chur isteach ag vótálaithe Aontais |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

IARSCRÍBHINN II – Dearbhú foirmiúil arna chur isteach ag vótálaithe Aontais

IARSCRÍBHINN II – Dearbhú foirmiúil arna chur isteach ag vótálaithe Aontais

Leasú 70

Leasú 70

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Iarscríbhinn II – mír 1 a (nua)

Iarscríbhinn II – mír 1 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | Dearbhaím go nglacaim le cumarsáid amach anseo maidir le vótáil sna toghcháin bhardasacha i gceann amháin nó níos mó de na teangacha seo a leanas: |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Dearbhaím go nglacaim le cumarsáid amach anseo maidir le vótáil sna toghcháin bhardasacha i gceann amháin nó níos mó de na teangacha seo a leanas:

Dearbhaím go nglacaim le cumarsáid amach anseo maidir le vótáil sna toghcháin bhardasacha i gceann amháin nó níos mó de na teangacha seo a leanas:

Leasú 71

Leasú 71

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Iarscríbhinn II – mír 1 a (nua)

Iarscríbhinn II – mír 1 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

| Táim i mo chónaí in ... (ainm an Bhallstáit chónaithe), le ... (tréimhse)

   (1a) |
| --- |
| Áit/dáta: | |
| Síniú: | |

Táim i mo chónaí in ... (ainm an Bhallstáit chónaithe), le ... (tréimhse)

   (1a)

Táim i mo chónaí in ... (ainm an Bhallstáit chónaithe), le ... (tréimhse)

1a

Áit/dáta:

Áit/dáta:

Síniú:

Síniú:

Leasú 72

Leasú 72

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Iarscríbhinn III – teideal

Iarscríbhinn III – teideal

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | IARSCRÍBHINN III – Dearbhú foirmiúil arna chur isteach ag iarrthóirí Aontais |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

IARSCRÍBHINN III – Dearbhú foirmiúil arna chur isteach ag iarrthóirí Aontais

IARSCRÍBHINN III – Dearbhú foirmiúil arna chur isteach ag iarrthóirí Aontais

Leasú 73

Leasú 73

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Iarscríbhinn III – mír 1 a (nua)

Iarscríbhinn III – mír 1 a (nua)

| Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún | Leasú |
| --- | --- |
| | Dearbhaím go nglacaim le cumarsáid amach anseo maidir le seasamh mar iarrthóir sna toghcháin bhardasacha i gceann amháin nó níos mó de na teangacha seo a leanas: |

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

Dearbhaím go nglacaim le cumarsáid amach anseo maidir le seasamh mar iarrthóir sna toghcháin bhardasacha i gceann amháin nó níos mó de na teangacha seo a leanas:

Dearbhaím go nglacaim le cumarsáid amach anseo maidir le seasamh mar iarrthóir sna toghcháin bhardasacha i gceann amháin nó níos mó de na teangacha seo a leanas:

Leasú 74

Leasú 74

Togra le haghaidh treorach

Togra le haghaidh treorach

Iarscríbhinn III – mír 1 a (nua)

Iarscríbhinn III – mír 1 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún

Leasú

Leasú

| Táim i mo chónaí in ... (ainm an Bhallstáit chónaithe), le ... (tréimhse) (tréimhse)

   (1a) |
| --- |
| Áit/dáta: | |
| Síniú: | |

Táim i mo chónaí in ... (ainm an Bhallstáit chónaithe), le ... (tréimhse) (tréimhse)

   (1a)

Táim i mo chónaí in ... (ainm an Bhallstáit chónaithe), le ... (tréimhse) (tréimhse)

1a

Áit/dáta:

Áit/dáta:

Síniú:

Síniú:

---

(1)  IO C 77, 28.3.2002, lch. 1.

1

(22)  Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 Saoránaigh a chumhachtú agus a gcearta a chosaint, COM/2020/730 críochnaitheach.

22

(22)  Tuarascáil ar Shaoránacht AE 2020 Saoránaigh a chumhachtú agus a gcearta a chosaint, COM/2020/730 críochnaitheach.

22

(23)  Treoir 93/109/CE ón gComhairle an 6 Nollaig 1993 lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa do shaoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (athmhúnlú).

23

(23)  Treoir 93/109/CE ón gComhairle an 6 Nollaig 1993 lena leagtar síos socruithe mionsonraithe maidir le feidhmiú an chirt chun vótáil agus chun seasamh mar iarrthóirí i dtoghcháin do Pharlaimint na hEorpa do shaoránaigh den Aontas a bhfuil cónaí orthu i mBallstát nach náisiúnaigh dá chuid iad (athmhúnlú).

23

(25)  Cinneadh 2010/48/CE ón gComhairle an 26 Samhain 2009 maidir leis an gComhphobal Eorpach do thabhairt i gcrích Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine atá faoi Mhíchumas (IO L 23, 27.1.2010, lch. 35).

25

(25)  Cinneadh 2010/48/CE ón gComhairle an 26 Samhain 2009 maidir leis an gComhphobal Eorpach do thabhairt i gcrích Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine atá faoi Mhíchumas (IO L 23, 27.1.2010, lch. 35).

25

(28)  
  Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 2 Deireadh Fómhair 2018 maidir le pointe rochtana aonair digiteach a bhunú chun rochtain ar fhaisnéis, nósanna imeachta agus seirbhísí cúnaimh agus réitigh fadhbanna a sholáthar agus lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1024/2012 (IO L 295, 21.11.2018, lgh. 1–38)

28

Rialachán (AE) 2018/1724 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 2 Deireadh Fómhair 2018 maidir le pointe rochtana aonair digiteach a bhunú chun rochtain ar fhaisnéis, nósanna imeachta agus seirbhísí cúnaimh agus réitigh fadhbanna a sholáthar agus lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1024/2012 (IO L 295, 21.11.2018, lgh. 1–38)

(1a)  
  Treoir (AE) 2019/882 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Aibreán 2019 maidir leis na ceanglais inrochtaineachta le haghaidh táirgí agus seirbhísí (IO L 151, 7.6.2019, lch. 70).

1a

Treoir (AE) 2019/882 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Aibreán 2019 maidir leis na ceanglais inrochtaineachta le haghaidh táirgí agus seirbhísí (IO L 151, 7.6.2019, lch. 70).

(1a)  Ná tugtar ach amháin má cheanglaítear sin leis an reachtaíocht náisiúnta.

1a

(1a)  Ná tugtar ach amháin má cheanglaítear sin leis an reachtaíocht náisiúnta.

1a

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/90 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/90

---

P9_TA(2023)0039

Caighdeáin astaíochtaí CO2 do ghluaisteáin agus do veaineanna

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2019/631 a mhéid a bhaineann leis na caighdeáin feidhmíochta maidir le hastaíochtaí CO2 a láidriú do ghluaisteáin nua paisinéirí agus d’fheithiclí tráchtála éadroma i gcomhréir le huaillmhian aeráide mhéadaithe an Aontais (COM(2021)0556 – C9-0322/2021 – 2021/0197(COD))

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

(2023/C 283/22)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2021)0556), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2021)0556),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 192(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a chuir an Coimisiún an togra faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa (C9-0322/2021), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 192(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a chuir an Coimisiún an togra faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa (C9-0322/2021),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint don tuairim réasúnaithe a thíolaic Seanad Éireann, faoi chuimsiú Phrótacal Uimh. 2 maidir le prionsabail na coimhdeachta agus na comhréireachta a chur i bhfeidhm, á mhaíomh nach gcomhlíonann an dréachtghníomh reachtach prionsabal na coimhdeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuairim réasúnaithe a thíolaic Seanad Éireann, faoi chuimsiú Phrótacal Uimh. 2 maidir le prionsabail na coimhdeachta agus na comhréireachta a chur i bhfeidhm, á mhaíomh nach gcomhlíonann an dréachtghníomh reachtach prionsabal na coimhdeachta,

| — | ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 19 Eanáir 2022 (1), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 19 Eanáir 2022 (1),

| — | ag féachaint do thuairim ó Choiste na Réigiún an 27 Eanáir 2022 (2), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuairim ó Choiste na Réigiún an 27 Eanáir 2022 (2),

| — | ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 16 Samhain 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 16 Samhain 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint do na tuairimí ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh agus ón gCoiste um Thalmhaíocht agus um Fhorbairt Tuaithe, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do na tuairimí ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh agus ón gCoiste um Thalmhaíocht agus um Fhorbairt Tuaithe,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um an gComhshaol, um Shláinte Phoiblí agus um Shábháilteacht Bia (A9-0150/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um an gComhshaol, um Shláinte Phoiblí agus um Shábháilteacht Bia (A9-0150/2022),

| 1. | ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh faoi mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é (3); |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta. |
| --- | --- |

3.

---

(1)  IO C 194, 12.5.2022, lch. 81.

(2)  IO C 270, 13.7.2022, lch. 38.

(3)  Cuirtear an seasamh seo in ionad na leasuithe arna nglacadh an 8 Meitheamh 2022 (Téacsanna a glacadh, P9_TA(2022)0234).

---

P9_TC1-COD(2021)0197

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 14 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2019/631 a mhéid a bhaineann leis na caighdeáin feidhmíochta maidir le hastaíochtaí CO2 a láidriú do ghluaisteáin nua paisinéirí agus d’fheithiclí tráchtála éadroma nua i gcomhréir le huaillmhian aeráide mhéadaithe an Aontais

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Rialachán (AE) 2023/851.)

---

Dé Céadaoin 15. Feabhra 2023

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/91 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/91

---

P9_TA(2023)0040

Leasuithe ar an Rialachán maidir le Cistí Infheistíochta Fadtéarmaí Eorpacha (ELTIFanna)

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/760 a mhéid a bhaineann le raon feidhme sócmhainní agus infheistíochtaí incháilithe, ceanglais maidir le comhdhéanamh agus éagsúlú punainne, iasachtaíocht airgid thirim agus rialacha ciste eile a mhéid a bhaineann le ceanglais a bhaineann le húdarú, beartais infheistíochta agus coinníollacha oibriúcháin cistí infheistíochta fadtéarmaí Eorpacha (COM(2021)0722 – C9-0435/2021 – 2021/0377(COD))

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

(2023/C 283/23)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2021)0722), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2021)0722),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 114 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9-0435/2021), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 114 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9-0435/2021),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 23 Márta 2022 (1), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 23 Márta 2022 (1),

| — | ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don ghealltanas a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 7 Nollaig 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don ghealltanas a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 7 Nollaig 2022 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta (A9-0196/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta (A9-0196/2022),

| 1. | ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh faoi mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta. |
| --- | --- |

3.

---

(1)  IO C 290, 29.7.2022, lch. 64.

---

PC_TC1-COD(2021)0377

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 15 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/760 a mhéid a bhaineann leis na ceanglais a bhaineann le beartais infheistíochta agus coinníollacha oibriúcháin cistí infheistíochta fadtéarmacha Eorpacha agus a mhéid a bhaineann le raon feidhme sócmhainní infheistíochta incháilithe, na ceanglais maidir le comhdhéanamh agus éagsúlú punainne, agus iasachtaíocht airgid thirim agus rialacha ciste eile

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Rialachán (AE) 2023/606)

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/92 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/92

---

P9_TA(2023)0041

Comhaontú idir an tAontas Eorpach agus an Mhacadóin Thuaidh: gníomhaíochtaí oibríochtúla arna ndéanamh ag an nGníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta i bPoblacht na Macadóine Thuaidh

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Macadóine Thuaidh maidir le gníomhaíochtaí oibríochtúla arna ndéanamh ag an nGníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta i bPoblacht na Macadóine Thuaidh (12895/2022 – C9-0369/2022 – 2022/0301(NLE))

(Toiliú)

(2023/C 283/24)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (12895/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (12895/2022),

| — | ag féachaint don dréacht-Chomhaontú idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Macadóine Thuaidh maidir le gníomhaíochtaí oibríochtúla arna ndéanamh ag an nGníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta i bPoblacht na Macadóine Thuaidh (12896/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don dréacht-Chomhaontú idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Macadóine Thuaidh maidir le gníomhaíochtaí oibríochtúla arna ndéanamh ag an nGníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta i bPoblacht na Macadóine Thuaidh (12896/2022),

| — | ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagal 77(2)(b) agus (d), le hAirteagal 79(2)(c) agus le hAirteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0369/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagal 77(2)(b) agus (d), le hAirteagal 79(2)(c) agus le hAirteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0369/2022),

| — | ag féachaint do Riail 105(1) agus (4) agus do Riail 114(7) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 105(1) agus (4) agus do Riail 114(7) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile (A9-0027/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile (A9-0027/2023),

| 1. | ag tabhairt a toilithe do thabhairt i gcrích an chomhaontaithe; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig rialtais agus parlaimintí na mBallstát agus Phoblacht na Macadóine Thuaidh. |
| --- | --- |

2.

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/93 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/93

---

P9_TA(2023)0042

Údarú a thabhairt don Pholainn an leasú ar an gCoinbhinsiún um Chaomhnú agus um Bainistiú Acmhainní Mangach i Muir Bheiring Láir a dhaingniú

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 maidir leis an dréachtchinneadh ón gComhairle lena n-údaraítear donPholainn an leasú ar an gCoinbhinsiún um Chaomhnú agus um Bainistiú Acmhainní Mangach i Muir Bheiring Láir a dhaingniú, ar mhaithe leis an Aontas Eorpach (10918/2022 – C9-0293/2022 – 2022/0177(NLE))

(Toiliú)

(2023/C 283/25)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (10918/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (10918/2022),

| — | ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagal 43(2) agus Airteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0293/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagal 43(2) agus Airteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0293/2022),

| — | ag féachaint do Riail 105(1) agus (4), agus do Riail 114(7) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 105(1) agus (4), agus do Riail 114(7) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Iascach (A9-0007/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Iascach (A9-0007/2023),

| 1. | ag tabhairt a toilithe chun údarás a thabhairt don Pholainn an leasú ar an gCoinbhinsiún um Chaomhnú agus um Bainistiú Acmhainní Mangach i Muir Bheiring Láir a dhaingniú, ar mhaithe leis an Aontas Eorpach; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig rialtais agus parlaimintí na mBallstát. |
| --- | --- |

2.

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/94 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/94

---

P9_TA(2023)0043

Prótacal a ghabhann leis an gComhaontú Comhair idir an Comhphobal Eorpach agus an Chóiré maidir le Córas Domhanda Sibhialta um Loingseoireacht Satailíte (GNSS): aontachas na Bulgáire, na Cróite agus na Rómáine

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích, thar ceann an Aontais Eorpaigh agus a Bhallstáit, an Phrótacail a ghabhann leis an gComhaontú Comhair maidir le Córas Domhanda Sibhialta um Loingseoireacht Satailíte (GNSS) idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Cóiré, den pháirt eile, chun aontachas Phoblacht na Bulgáire, Phoblacht na Cróite agus na Rómáine leis an Aontas Eorpach a chur san áireamh (06739/2019 – C9-0366/2022 – 2018/0429(NLE))

(Toiliú)

(2023/C 283/26)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (06739/2019), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (06739/2019),

| — | ag féachaint don dreácht-Phrótacal a ghabhann leis an gComhaontú Comhair maidir le Córas Domhanda Sibhialta um Loingseoireacht Satailíte (GNSS) idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Cóiré, den pháirt eile, chun aontachas Phoblacht na Bulgáire, Phoblacht na Cróite agus na Rómáine leis an Aontas Eorpach a chur san áireamh (06756/2019), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don dreácht-Phrótacal a ghabhann leis an gComhaontú Comhair maidir le Córas Domhanda Sibhialta um Loingseoireacht Satailíte (GNSS) idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Cóiré, den pháirt eile, chun aontachas Phoblacht na Bulgáire, Phoblacht na Cróite agus na Rómáine leis an Aontas Eorpach a chur san áireamh (06756/2019),

| — | ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagal 172 agus Airteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a)(v), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0366/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagal 172 agus Airteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a)(v), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9-0366/2022),

| — | ag féachaint do Riail 105(1) agus (4), Riail 114(7) agus Riail 52(1) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 105(1) agus (4), Riail 114(7) agus Riail 52(1) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh (A9-0006/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh (A9-0006/2023),

| 1. | ag tabhairt a toilithe do thabhairt i gcrích an Phrótacail a ghabhann leis an gComhaontú Comhair; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig rialtais agus parlaimintí na mBallstát agus Phoblacht na Cóiré. |
| --- | --- |

2.

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/95 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/95

---

P9_TA(2023)0044

Comhghnóthais faoin gclár Fís Eorpach: an Comhghnóthas um Shliseanna

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh Rialachán ón gComhairle lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/2085 lena mbunaítear na Comhghnóthais faoi Fís Eorpach, a mhéid a bhaineann leis an gComhghnóthas um Shliseanna (COM(2022)0047 – C9-0113/2022 – 2022/0033(NLE))

(Comhairliúchán)

(2023/C 283/27)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig an gComhairle (COM(2022)0047), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig an gComhairle (COM(2022)0047),

| — | ag féachaint d’Airteagal 187 agus don chéad fhomhír d’Airteagal 188 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a chuaigh an Chomhairle i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa (C9-0113/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 187 agus don chéad fhomhír d’Airteagal 188 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a chuaigh an Chomhairle i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa (C9-0113/2022),

| — | ag féachaint do Riail 82 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 82 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh (A9-0012/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh (A9-0012/2023),

| 1. | ag formheas an togra ón gCoimisiún arna leasú; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an gCoimisiún a thogra a athrú dá réir, i gcomhréir le hAirteagal 293(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á iarraidh ar an gComhairle a chur in iúl do Pharlaimint na hEorpa má tá sé ar intinn aici imeacht ón téacs atá formheasta ag Parlaimint na hEorpa; |
| --- | --- |

3.

| 4. | á iarraidh ar an gComhairle dul i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa arís má tá sé ar intinn aici an togra ón gCoimisiún a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

4.

| 5. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle agus chuig an gCoimisiún. |
| --- | --- |

5.

Leasú 1

2022/0033 (NLE)

Togra le haghaidh

RIALACHÁN ÓN gCOMHAIRLE

lena leasaítear Rialachán (AE) 2021/2085 lena mbunaítear na Comhghnóthais faoi Fís Eorpach, a mhéid a bhaineann leis an gComhghnóthas um Shliseanna

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagail 187 agus 188, an chéad mhír de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Ag féachaint don tuairim ó Pharlaimint na hEorpa (1),

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (2),

De bharr an mhéid seo a leanas:

| (-1) | Tá an neartú ar éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa ar cheann de na príomhghnéithe chun athléimneacht eacnamaíoch agus slándáil, uathriail straitéiseach, ceannasacht dhigiteach fheabhsaithe agus spleáchais laghdaithe a bhaint amach; agus beidh ról tábhachtach aige san aistriú glas agus san aistriú digiteach. |
| --- | --- |

(-1)

Tá an neartú ar éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa ar cheann de na príomhghnéithe chun athléimneacht eacnamaíoch agus slándáil, uathriail straitéiseach, ceannasacht dhigiteach fheabhsaithe agus spleáchais laghdaithe a bhaint amach; agus beidh ról tábhachtach aige san aistriú glas agus san aistriú digiteach.

| (1) | Le Rialachán (AE) 2021/2085 (3) ón gComhairle, bunaítear na Comhghnóthais faoi Fís Eorpach, lena n-áirítear an Comhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha
  (an ‘Comhghnóthas um Shliseanna’)
  . |
| --- | --- |

(1)

Le Rialachán (AE) 2021/2085 (3) ón gComhairle, bunaítear na Comhghnóthais faoi Fís Eorpach, lena n-áirítear an Comhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha
  (an ‘Comhghnóthas um Shliseanna’)
  .

| (2) | Tugann an Comhghnóthas
  um Shliseanna
  aghaidh ar ábhair atá sainithe go soiléir a chuireann ar a gcumas do thionscail Eorpacha trí chéile
  taighde
  a dhéanamh ar na teicneolaíochtaí is nuálaí, iad a dhearadh
  , a nuáil
  , a mhonarú agus a úsáid i gcomhpháirteanna agus i gcórais leictreonacha. |
| --- | --- |

(2)

Tugann an Comhghnóthas
  um Shliseanna
  aghaidh ar ábhair atá sainithe go soiléir a chuireann ar a gcumas do thionscail Eorpacha trí chéile
  taighde
  a dhéanamh ar na teicneolaíochtaí is nuálaí, iad a dhearadh
  , a nuáil
  , a mhonarú agus a úsáid i gcomhpháirteanna agus i gcórais leictreonacha.

| (3) | Le Rialachán (AE) [...] (4) bunaítear creat chun athléimneacht,
  inoiriúnaitheacht, éifeachtúlacht, slándáil agus cobhsaíocht soláthair
  an Aontais i réimse na dteicneolaíochtaí leathsheoltóra a mhéadú. Tá sé d’aidhm aige
  infheistíocht phoiblí
  agus phríobháideach agus rathúnas eacnamaíoch a spreagadh;
  cumais shlabhra soláthair leathsheoltóirí na hEorpa a neartú, agus an comhar idir na Ballstáit, an Coimisiún
  agus geallsealbhóirí tionscail
  a mhéadú. Bunaítear an Tionscnamh Sliseanna don Eoraip (‘an Tionscnamh’) chun na dálaí a chruthú is gá chun acmhainneacht thionsclaíoch,
  taighde, forbartha agus
  nuálaíochta (‘TFN’) an Aontais a neartú. Chun cur chun feidhme comhsheasmhach an Tionscnaimh a áirithiú, ba cheart don Bhord Eorpach um Leathsheoltóirí comhairle a sholáthar do Bhord na nÚdarás Poiblí. |
| --- | --- |

(3)

Le Rialachán (AE) [...] (4) bunaítear creat chun athléimneacht,
  inoiriúnaitheacht, éifeachtúlacht, slándáil agus cobhsaíocht soláthair
  an Aontais i réimse na dteicneolaíochtaí leathsheoltóra a mhéadú. Tá sé d’aidhm aige
  infheistíocht phoiblí
  agus phríobháideach agus rathúnas eacnamaíoch a spreagadh;
  cumais shlabhra soláthair leathsheoltóirí na hEorpa a neartú, agus an comhar idir na Ballstáit, an Coimisiún
  agus geallsealbhóirí tionscail
  a mhéadú. Bunaítear an Tionscnamh Sliseanna don Eoraip (‘an Tionscnamh’) chun na dálaí a chruthú is gá chun acmhainneacht thionsclaíoch,
  taighde, forbartha agus
  nuálaíochta (‘TFN’) an Aontais a neartú. Chun cur chun feidhme comhsheasmhach an Tionscnaimh a áirithiú, ba cheart don Bhord Eorpach um Leathsheoltóirí comhairle a sholáthar do Bhord na nÚdarás Poiblí.

| (3a) | Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna féachaint le tairbhí soiléire agus inaitheanta a áirithiú ar fud éiceachórais na leathsheoltóirí. Ba cheart dó féachaint le rannchuidiú a dhéanamh le bunluachanna an Aontais agus iad a léiriú, lena n-áirítear príobháideachas trí dhearadh, muinín, slándáil, sábháilteacht, inbhuanaitheacht, agus méadú a dhéanamh ar scileanna agus fostaíocht ardcháilíochta ar leibhéil uile an tslabhra luacha [Rialachán lena mbunaítear creat beart chun éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa a neartú (an Gníomh um Shliseanna)] agus ba cheart a bheith d’aidhm ag an gComhghnóthas um Shliseanna dlúthshineirgí a fhorbairt le cláir agus ionstraimí cistiúcháin an Aontais, go háirithe iad siúd a thacaíonn leis an bhforbairt ar réitigh nuálacha le haghaidh dhúshláin an Aontais. Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna na geallsealbhóirí ábhartha, FBManna agus na comhpháirtithe sóisialta uile a chomhtháthú. |
| --- | --- |

(3a)

Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna féachaint le tairbhí soiléire agus inaitheanta a áirithiú ar fud éiceachórais na leathsheoltóirí. Ba cheart dó féachaint le rannchuidiú a dhéanamh le bunluachanna an Aontais agus iad a léiriú, lena n-áirítear príobháideachas trí dhearadh, muinín, slándáil, sábháilteacht, inbhuanaitheacht, agus méadú a dhéanamh ar scileanna agus fostaíocht ardcháilíochta ar leibhéil uile an tslabhra luacha [Rialachán lena mbunaítear creat beart chun éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa a neartú (an Gníomh um Shliseanna)] agus ba cheart a bheith d’aidhm ag an gComhghnóthas um Shliseanna dlúthshineirgí a fhorbairt le cláir agus ionstraimí cistiúcháin an Aontais, go háirithe iad siúd a thacaíonn leis an bhforbairt ar réitigh nuálacha le haghaidh dhúshláin an Aontais. Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna na geallsealbhóirí ábhartha, FBManna agus na comhpháirtithe sóisialta uile a chomhtháthú.

| (3b) | Ba cheart go n-oibreodh gníomhaíochtaí an Chomhghnóthais um Shliseanna go héifeachtach in éineacht le cuspóirí leathana an Chiste um Shliseanna chun tacú leis an bhforbairt ar éiceachórais leathsheoltóirí atá dinimiciúil agus athléimneach. Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna deiseanna a sholáthar maidir le hinfhaighteacht mhéadaithe ar chistí chun tacú le fás gnólachtaí nuathionscanta agus FBManna, mar aon le hinfheistíocht ar fud an tslabhra luacha agus an Aontais ina iomláine, lena rannchuidítear leis an aistriú glas agus an aistriú digiteach araon a bhaint amach. Ba cheart tacaíocht agus treoir a thabhairt, go háirithe do ghnólachtaí nuathionscanta agus FBManna, maidir leis an gcaoi ar féidir rochtain a fháil ar infheistíocht phoiblí agus phríobháideach, lena n-áirítear caipiteal fiontair, agus é mar aidhm leis dlús a chur, ní hamháin le rochtain, ach freisin leis an bpróiseas iarratais agus formheasa. |
| --- | --- |

(3b)

Ba cheart go n-oibreodh gníomhaíochtaí an Chomhghnóthais um Shliseanna go héifeachtach in éineacht le cuspóirí leathana an Chiste um Shliseanna chun tacú leis an bhforbairt ar éiceachórais leathsheoltóirí atá dinimiciúil agus athléimneach. Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna deiseanna a sholáthar maidir le hinfhaighteacht mhéadaithe ar chistí chun tacú le fás gnólachtaí nuathionscanta agus FBManna, mar aon le hinfheistíocht ar fud an tslabhra luacha agus an Aontais ina iomláine, lena rannchuidítear leis an aistriú glas agus an aistriú digiteach araon a bhaint amach. Ba cheart tacaíocht agus treoir a thabhairt, go háirithe do ghnólachtaí nuathionscanta agus FBManna, maidir leis an gcaoi ar féidir rochtain a fháil ar infheistíocht phoiblí agus phríobháideach, lena n-áirítear caipiteal fiontair, agus é mar aidhm leis dlús a chur, ní hamháin le rochtain, ach freisin leis an bpróiseas iarratais agus formheasa.

| (3c) | Ba cheart do ghníomhaíochtaí an Chiste um Shliseanna tacú leis an bhforbairt ar éiceachóras leathsheoltóirí atá dinimiciúil agus athléimneach. Ba cheart deiseanna a sholáthar leis an gCiste um Shliseanna maidir le hinfhaighteacht mhéadaithe ar chistí chun tacú le fás gnólachtaí nuathionscanta agus FBManna agus le hinfheistíocht ar fud an tslabhra luacha ina iomláine. Ba cheart don Aontas féachaint le feabhas a chur ar éifeacht ghiarála chaiteachas an Aontais agus éifeacht iolraitheora níos airde a bhaint amach ó thaobh maoiniú ón earnáil phríobháideach de a mhealladh. Ina leith sin, ba cheart pointí soiléire treorach agus rochtana a sholáthar chun cabhrú le gnólachtaí nuathionscanta agus le FBManna rochtain a fháil ar chistí poiblí agus príobháideacha. Thairis sin, ba cheart straitéis a bheartú chun déileáil le géarchéimeanna eisceachtúla cistiúcháin, amhail méaduithe suntasacha ar bhoilsciú. |
| --- | --- |

(3c)

Ba cheart do ghníomhaíochtaí an Chiste um Shliseanna tacú leis an bhforbairt ar éiceachóras leathsheoltóirí atá dinimiciúil agus athléimneach. Ba cheart deiseanna a sholáthar leis an gCiste um Shliseanna maidir le hinfhaighteacht mhéadaithe ar chistí chun tacú le fás gnólachtaí nuathionscanta agus FBManna agus le hinfheistíocht ar fud an tslabhra luacha ina iomláine. Ba cheart don Aontas féachaint le feabhas a chur ar éifeacht ghiarála chaiteachas an Aontais agus éifeacht iolraitheora níos airde a bhaint amach ó thaobh maoiniú ón earnáil phríobháideach de a mhealladh. Ina leith sin, ba cheart pointí soiléire treorach agus rochtana a sholáthar chun cabhrú le gnólachtaí nuathionscanta agus le FBManna rochtain a fháil ar chistí poiblí agus príobháideacha. Thairis sin, ba cheart straitéis a bheartú chun déileáil le géarchéimeanna eisceachtúla cistiúcháin, amhail méaduithe suntasacha ar bhoilsciú.

| (3d) | I bhfianaise a thábhachtaí atá comhoibriú le tríú páirtithe i réimse an taighde, na forbartha agus na nuálaíochta (TFN), ba cheart don Bhord Eorpach um Leathsheoltóirí agus don Choimisiún treoirlínte soiléire agus a mbeidh fáil orthu go héasca a leagan síos maidir le modhanna rochtana, bogearraí agus crua-earraí ar mhaithe lena rannpháirtíocht i dtionscadail a thagann faoi raon feidhme an Rialacháin seo. Laistigh de struchtúir an Bhoird Eorpaigh um Leathsheoltóirí, fóram idirnáisiúnta, agus chomhaontuithe agus straitéisí eile an Aontais le tríú tíortha, ba cheart treoir a thabhairt chun na constaicí atá cheana ann ar chomhar idirnáisiúnta i réimse TFN a shárú. |
| --- | --- |

(3d)

I bhfianaise a thábhachtaí atá comhoibriú le tríú páirtithe i réimse an taighde, na forbartha agus na nuálaíochta (TFN), ba cheart don Bhord Eorpach um Leathsheoltóirí agus don Choimisiún treoirlínte soiléire agus a mbeidh fáil orthu go héasca a leagan síos maidir le modhanna rochtana, bogearraí agus crua-earraí ar mhaithe lena rannpháirtíocht i dtionscadail a thagann faoi raon feidhme an Rialacháin seo. Laistigh de struchtúir an Bhoird Eorpaigh um Leathsheoltóirí, fóram idirnáisiúnta, agus chomhaontuithe agus straitéisí eile an Aontais le tríú tíortha, ba cheart treoir a thabhairt chun na constaicí atá cheana ann ar chomhar idirnáisiúnta i réimse TFN a shárú.

| (3e) | Ba cheart don Choimisiún treoirlínte soiléire a mbeidh fáil orthu go héasca a sholáthar maidir leis na téarmaí agus na coinníollacha chun forbairt a dhéanamh ar línte píolótacha agus ar rochtain tríú páirtí ar na línte sin, agus freisin maidir le comhoiriúnacht agus inrochtaineacht ardáin dearthóireachta fhíorúla, leabharlanna dearthóireachta agus lárionaid inniúlachta an Aontais. |
| --- | --- |

(3e)

Ba cheart don Choimisiún treoirlínte soiléire a mbeidh fáil orthu go héasca a sholáthar maidir leis na téarmaí agus na coinníollacha chun forbairt a dhéanamh ar línte píolótacha agus ar rochtain tríú páirtí ar na línte sin, agus freisin maidir le comhoiriúnacht agus inrochtaineacht ardáin dearthóireachta fhíorúla, leabharlanna dearthóireachta agus lárionaid inniúlachta an Aontais.

| (3f) | Beidh rath an Tionscnaimh fothaithe ar iarracht chomhchoiteann ó na Ballstáit, i gcomhar leis an Aontais, chun tacú leis na costais shuntasacha chaipitil agus le hinfhaighteacht fhorleathan na dearthóireachta fíorúla araon, le hacmhainní a thástáil agus a phíolótú agus le heolas, scileanna agus inniúlachtaí a scaipeadh. Ba cheart tacú le coincheapa agus uaillmhianta nua an ... [Rialachán lena mbunaítear creat beart chun éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa a neartú (an Gníomh um Shliseanna)] agus an Tionscnaimh trí fhorálacha nua suntasacha airgeadais maidir le TFN agus chun ardteicneolaíochtaí agus táirgí ardfhorbartha atá cheana ann agus atá ag fabhrú a dhearadh, a thriail agus a thástáil laistigh d’éiceachóras leathsheoltóirí an Aontais. |
| --- | --- |

(3f)

Beidh rath an Tionscnaimh fothaithe ar iarracht chomhchoiteann ó na Ballstáit, i gcomhar leis an Aontais, chun tacú leis na costais shuntasacha chaipitil agus le hinfhaighteacht fhorleathan na dearthóireachta fíorúla araon, le hacmhainní a thástáil agus a phíolótú agus le heolas, scileanna agus inniúlachtaí a scaipeadh. Ba cheart tacú le coincheapa agus uaillmhianta nua an ... [Rialachán lena mbunaítear creat beart chun éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa a neartú (an Gníomh um Shliseanna)] agus an Tionscnaimh trí fhorálacha nua suntasacha airgeadais maidir le TFN agus chun ardteicneolaíochtaí agus táirgí ardfhorbartha atá cheana ann agus atá ag fabhrú a dhearadh, a thriail agus a thástáil laistigh d’éiceachóras leathsheoltóirí an Aontais.

| (3g) | Tionscnamh straitéiseach nua de chuid an Aontais is ea an Tionscnamh a bhfuil acmhainní buiséadacha nua ag teastáil ina leith. Déanfar a chistiú a mheas le linn an athbhreithnithe meántéarma ar an gCreat Airgeadais Ilbhliantúil, d’fhonn cobhsaíocht, comhleanúnachas, uaillmhian agus maoiniú fadtéarmach an Tionscnaimh a áirithiú. Ní mór a áirithiú go leanfar de na gníomhaíochtaí atá beartaithe cheana faoin gclár Fís Eorpach. Níor cheart na hacmhainní airgeadais iomlána a leithdháiltear ar Fís Eorpach a laghdú ná a athcheapadh chun gníomhaíochtaí a chistiú lasmuigh de TFN. Ba cheart aon laghdú ar acmhainní airgeadais an chláir, arb é is aidhm dó treisiú a dhéanamh ar imchlúdach airgeadais an chláir don Eoraip Dhigiteach chun rannchuidiú leis an Tionscnamh, a chúiteamh le foinsí cistiúcháin breise. |
| --- | --- |

(3g)

Tionscnamh straitéiseach nua de chuid an Aontais is ea an Tionscnamh a bhfuil acmhainní buiséadacha nua ag teastáil ina leith. Déanfar a chistiú a mheas le linn an athbhreithnithe meántéarma ar an gCreat Airgeadais Ilbhliantúil, d’fhonn cobhsaíocht, comhleanúnachas, uaillmhian agus maoiniú fadtéarmach an Tionscnaimh a áirithiú. Ní mór a áirithiú go leanfar de na gníomhaíochtaí atá beartaithe cheana faoin gclár Fís Eorpach. Níor cheart na hacmhainní airgeadais iomlána a leithdháiltear ar Fís Eorpach a laghdú ná a athcheapadh chun gníomhaíochtaí a chistiú lasmuigh de TFN. Ba cheart aon laghdú ar acmhainní airgeadais an chláir, arb é is aidhm dó treisiú a dhéanamh ar imchlúdach airgeadais an chláir don Eoraip Dhigiteach chun rannchuidiú leis an Tionscnamh, a chúiteamh le foinsí cistiúcháin breise.

| (3h) | Ba cheart measúnú agus athbhreithniú a dhéanamh ar thionchar an chaiteachais phoiblí ar an Tionscnamh agus ar earnáil TFN an Aontais roimh an gcéad CAI eile. Tá sé de fhreagracht ar institiúidí poiblí úsáid a bhaint as cistí poiblí go héifeachtúil agus go héifeachtach sna réimsí uile agus bainistíocht fhónta airgeadais, luach ar airgead, toradh ar infheistíocht phoiblí, agus seachaint dramhaíola agus earráide a áirithiú. Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna a áirithiú go mbeidh tionchar dearfach ag infheistíocht phoiblí ar éiceachóras leathsheoltóirí an Aontais agus ar a shaoránaigh. Ina leith sin, ba cheart bunú na gclár oibre agus a gcur chun feidhme don Chomhghnóthas um Shliseanna an prionsabal ‘a oscailte is féidir, a iata is gá’ a urramú. |
| --- | --- |

(3h)

Ba cheart measúnú agus athbhreithniú a dhéanamh ar thionchar an chaiteachais phoiblí ar an Tionscnamh agus ar earnáil TFN an Aontais roimh an gcéad CAI eile. Tá sé de fhreagracht ar institiúidí poiblí úsáid a bhaint as cistí poiblí go héifeachtúil agus go héifeachtach sna réimsí uile agus bainistíocht fhónta airgeadais, luach ar airgead, toradh ar infheistíocht phoiblí, agus seachaint dramhaíola agus earráide a áirithiú. Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna a áirithiú go mbeidh tionchar dearfach ag infheistíocht phoiblí ar éiceachóras leathsheoltóirí an Aontais agus ar a shaoránaigh. Ina leith sin, ba cheart bunú na gclár oibre agus a gcur chun feidhme don Chomhghnóthas um Shliseanna an prionsabal ‘a oscailte is féidir, a iata is gá’ a urramú.

| (3i) | Ba cheart tacaíocht airgeadais a eascraíonn as an Tionscnamh a úsáid ar bhealach comhréireach chun aghaidh a thabhairt ar chlistí margaidh nó ar chásanna infheistíochta fo-optamaí a bhíonn ann mar thoradh ar ard-déine caipitil, ardriosca agus tírdhreach casta éiceachóras na leathsheoltóirí. Níor cheart do ghníomhaíochtaí arna ndéanamh ag an gComhghnóthas um Shliseanna maoiniú príobháideach a dhúbailt ná a phlódú ná iomaíocht sa mhargadh inmheánach a shaobhadh, agus ba cheart breisluach soiléir a bheith aige don Aontas. |
| --- | --- |

(3i)

Ba cheart tacaíocht airgeadais a eascraíonn as an Tionscnamh a úsáid ar bhealach comhréireach chun aghaidh a thabhairt ar chlistí margaidh nó ar chásanna infheistíochta fo-optamaí a bhíonn ann mar thoradh ar ard-déine caipitil, ardriosca agus tírdhreach casta éiceachóras na leathsheoltóirí. Níor cheart do ghníomhaíochtaí arna ndéanamh ag an gComhghnóthas um Shliseanna maoiniú príobháideach a dhúbailt ná a phlódú ná iomaíocht sa mhargadh inmheánach a shaobhadh, agus ba cheart breisluach soiléir a bheith aige don Aontas.

| (4) | Ba cheart na gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht faoin Tionscnamh a chistiú ó Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (5) lena mbunaítear an Clár Fís Eorpach agus ó Rialachán (AE) 2021/694 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (6) lena mbunaítear an Clár don Eoraip Dhigiteach.
  Níor cheart go dtiocfadh ciorruithe ar chláir an Aontais nó ar thionscadail atá cheana ann as an méadú ar ranníocaíocht an Aontais leis an gComhghnóthas um Shliseanna agus ba cheart é a tharraingt suas i gcomhréir leis an ... [Rialachán lena mbunaítear creat beart chun éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa a neartú (an Gníomh um Shliseanna)], go príomha ó na corrlaigh neamh-leithdháilte faoi uasteorainneacha CAI nó arna slógadh trí ionstraimí speisialta neamhthéamacha CAI. |
| --- | --- |

(4)

Ba cheart na gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht faoin Tionscnamh a chistiú ó Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (5) lena mbunaítear an Clár Fís Eorpach agus ó Rialachán (AE) 2021/694 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (6) lena mbunaítear an Clár don Eoraip Dhigiteach.
  Níor cheart go dtiocfadh ciorruithe ar chláir an Aontais nó ar thionscadail atá cheana ann as an méadú ar ranníocaíocht an Aontais leis an gComhghnóthas um Shliseanna agus ba cheart é a tharraingt suas i gcomhréir leis an ... [Rialachán lena mbunaítear creat beart chun éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa a neartú (an Gníomh um Shliseanna)], go príomha ó na corrlaigh neamh-leithdháilte faoi uasteorainneacha CAI nó arna slógadh trí ionstraimí speisialta neamhthéamacha CAI.

| (5) | Is é is aidhm don Tionscnamh treisiú a dhéanamh ar iomaíochas agus athléimneacht an bhoinn theicneolaíoch agus thionsclaíoch leathsheoltóirí, agus neartú
  agus éagsúlú
  á dhéanamh leis ar acmhainneacht
  TFN
  a éiceachórais leathsheoltóirí, lena laghdaítear an spleáchas ar líon teoranta cuideachtaí agus limistéir gheografacha tríú tír, agus lena neartaítear a acmhainneacht chun comhpháirteanna ardfhorbartha
  , inbhuanaithe agus nuálacha
  a dhearadh agus a tháirgeadh. Ba cheart tacú leis na haidhmeanna sin tríd an mbearna atá idir ardchumais
  TFN
  an Aontais agus a saothrú tionsclaíoch a dhúnadh
  , agus trí infheistíocht a dhéanamh sna hiarrachtaí sin
  . Ba cheart dó fothú acmhainneachta a chur chun cinn chun
  TFN,
  dearthóireacht,
  monarú,
  táirgeadh
  , pacáistiú
  agus comhtháthú córas a chumasú i dteicneolaíochtaí leathsheoltóra na chéad ghlúine eile
  amhail fótónaic agus teicneolaíochtaí candamacha
  ,
  mar aon leis an bhforbairt ar teicneolaíochtaí leathsheoltóra atá cheana ann. Ba cheart dó
  an comhar idir príomhghníomhaithe ar fud an Aontais a fheabhsú, lena neartófaí slabhraí soláthair agus luacha leathsheoltóirí na hEorpa, a d’fhónfadh do phríomhearnálacha tionsclaíocha, agus a chruthódh margaí nua. |
| --- | --- |

(5)

Is é is aidhm don Tionscnamh treisiú a dhéanamh ar iomaíochas agus athléimneacht an bhoinn theicneolaíoch agus thionsclaíoch leathsheoltóirí, agus neartú
  agus éagsúlú
  á dhéanamh leis ar acmhainneacht
  TFN
  a éiceachórais leathsheoltóirí, lena laghdaítear an spleáchas ar líon teoranta cuideachtaí agus limistéir gheografacha tríú tír, agus lena neartaítear a acmhainneacht chun comhpháirteanna ardfhorbartha
  , inbhuanaithe agus nuálacha
  a dhearadh agus a tháirgeadh. Ba cheart tacú leis na haidhmeanna sin tríd an mbearna atá idir ardchumais
  TFN
  an Aontais agus a saothrú tionsclaíoch a dhúnadh
  , agus trí infheistíocht a dhéanamh sna hiarrachtaí sin
  . Ba cheart dó fothú acmhainneachta a chur chun cinn chun
  TFN,
  dearthóireacht,
  monarú,
  táirgeadh
  , pacáistiú
  agus comhtháthú córas a chumasú i dteicneolaíochtaí leathsheoltóra na chéad ghlúine eile
  amhail fótónaic agus teicneolaíochtaí candamacha
  ,
  mar aon leis an bhforbairt ar teicneolaíochtaí leathsheoltóra atá cheana ann. Ba cheart dó
  an comhar idir príomhghníomhaithe ar fud an Aontais a fheabhsú, lena neartófaí slabhraí soláthair agus luacha leathsheoltóirí na hEorpa, a d’fhónfadh do phríomhearnálacha tionsclaíocha, agus a chruthódh margaí nua.

| (5a) | Chun an dea-thionchar is fearr is féidir a fháil as an gcistiú ón Aontas agus chun rannchuidiú le cuspóirí beartais an Aontais ar an dóigh is éifeachtaí is féidir, ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna agus don Chiste um Shliseanna féachaint le hacmhainneacht na gcomhpháirtithe ón earnáil phríobháideach agus/nó ón earnáil phoiblí a uasmhéadú. Ba cheart a áireamh ar na comhpháirtithe sin eagraíochtaí tionscail, TFN agus teicneolaíochta, comhlachtaí ag a bhfuil misean seirbhíse poiblí ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta nó idirnáisiúnta, agus eagraíochtaí na sochaí sibhialta, amhail fondúireachtaí a thacaíonn le TFN, agus/nó a mbíonn TFN ar bun acu, ar choinníoll gur féidir an tionchar inmhianaithe a bhaint amach ar dhóigh níos éifeachtaí i gcomhpháirtíocht ná a dhéanfadh an tAontas leis féin. |
| --- | --- |

(5a)

Chun an dea-thionchar is fearr is féidir a fháil as an gcistiú ón Aontas agus chun rannchuidiú le cuspóirí beartais an Aontais ar an dóigh is éifeachtaí is féidir, ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna agus don Chiste um Shliseanna féachaint le hacmhainneacht na gcomhpháirtithe ón earnáil phríobháideach agus/nó ón earnáil phoiblí a uasmhéadú. Ba cheart a áireamh ar na comhpháirtithe sin eagraíochtaí tionscail, TFN agus teicneolaíochta, comhlachtaí ag a bhfuil misean seirbhíse poiblí ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta nó idirnáisiúnta, agus eagraíochtaí na sochaí sibhialta, amhail fondúireachtaí a thacaíonn le TFN, agus/nó a mbíonn TFN ar bun acu, ar choinníoll gur féidir an tionchar inmhianaithe a bhaint amach ar dhóigh níos éifeachtaí i gcomhpháirtíocht ná a dhéanfadh an tAontas leis féin.

| (5b) | Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna agus don Chiste um Shliseanna comhpháirtíochtaí ón earnáil phríobháideach agus/nó ón earnáil phoiblí a chur ar bun le chéile, trí mheabhráin tuisceana, mar shampla, d’fhonn tionchair shonracha a bhaint amach ar dhóigh níos éifeachtaí. D’fhéadfaí a áireamh ar na comhpháirtithe sin eagraíochtaí tionscail, TFN agus teicneolaíochta, comhlachtaí ag a bhfuil misean seirbhíse poiblí ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta nó idirnáisiúnta, agus eagraíochtaí na sochaí sibhialta, amhail fondúireachtaí a thacaíonn le TFN, nó a mbíonn TFN ar bun acu. |
| --- | --- |

(5b)

Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna agus don Chiste um Shliseanna comhpháirtíochtaí ón earnáil phríobháideach agus/nó ón earnáil phoiblí a chur ar bun le chéile, trí mheabhráin tuisceana, mar shampla, d’fhonn tionchair shonracha a bhaint amach ar dhóigh níos éifeachtaí. D’fhéadfaí a áireamh ar na comhpháirtithe sin eagraíochtaí tionscail, TFN agus teicneolaíochta, comhlachtaí ag a bhfuil misean seirbhíse poiblí ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta nó idirnáisiúnta, agus eagraíochtaí na sochaí sibhialta, amhail fondúireachtaí a thacaíonn le TFN, nó a mbíonn TFN ar bun acu.

| (5c) | Chun uathriail straitéiseach oscailte éifeachtach a bhaint amach, ba cheart do thairbhithe na tacaíochta airgeadais a eascraíonn as an tionscnamh bearta a dhéanamh chun aistrithe teicneolaíochta agus eolais a fhorbraítear faoi chuimsiú an Tionscnaimh agus nach bhfuil ag teastáil a chosc, agus úsáid á baint as an raon ionstraimí atá ar fáil ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal náisiúnta. Ba cheart fógra a thabhairt do na Ballstáit agus don Choimisiún agus iad a bheith ábalta gníomhú nuair a thagann an riosca chun cinn maidir le haistrithe ó eintitis an Aontais go lasmuigh den Aontas mar thoradh ar tháthcheangail eachtracha nó ar bhearta eile arna ndéanamh ag eintitis lasmuigh den Aontas chun aistrithe teicneolaíochta nó eolais a chur faoi deara. |
| --- | --- |

(5c)

Chun uathriail straitéiseach oscailte éifeachtach a bhaint amach, ba cheart do thairbhithe na tacaíochta airgeadais a eascraíonn as an tionscnamh bearta a dhéanamh chun aistrithe teicneolaíochta agus eolais a fhorbraítear faoi chuimsiú an Tionscnaimh agus nach bhfuil ag teastáil a chosc, agus úsáid á baint as an raon ionstraimí atá ar fáil ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal náisiúnta. Ba cheart fógra a thabhairt do na Ballstáit agus don Choimisiún agus iad a bheith ábalta gníomhú nuair a thagann an riosca chun cinn maidir le haistrithe ó eintitis an Aontais go lasmuigh den Aontas mar thoradh ar tháthcheangail eachtracha nó ar bhearta eile arna ndéanamh ag eintitis lasmuigh den Aontas chun aistrithe teicneolaíochta nó eolais a chur faoi deara.

| (5d) | Ba cheart an infheistíocht a dhéantar i dtallann agus i scileanna a mheas mar phríomhthosaíocht de chuid an Tionscnaimh. Tá infhaighteacht tallainne ríthábhachtach chun infheistíocht i leathsheoltóirí a mhealladh. Ba cheart don Aontas acmhainneacht dhaonna agus scileanna a chur chun cinn trí oideachas ETIM, agus béim ar leith á leagan ar mhná, a bhfuil tearcionadaíocht á déanamh orthu sna hearnálacha sin. Chun an tionchar is mó is féidir a bhaint as an gComhghnóthas um Shliseanna, ba cheart dó féachaint le sineirgí a aimsiú le cláir agus le deiseanna cistiúcháin eile i réimse na scileanna agus an oideachais. Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna, i gcás inarb ábhartha agus inarb iomchuí faoi rialacha Fís Eorpach atá cheana ann, féachaint lena chomhar idirnáisiúnta a neartú go suntasach, rud atá ríthábhachtach chun rochtain ar eolas, saineolas agus margaí ar fud an domhain a áirithiú. |
| --- | --- |

(5d)

Ba cheart an infheistíocht a dhéantar i dtallann agus i scileanna a mheas mar phríomhthosaíocht de chuid an Tionscnaimh. Tá infhaighteacht tallainne ríthábhachtach chun infheistíocht i leathsheoltóirí a mhealladh. Ba cheart don Aontas acmhainneacht dhaonna agus scileanna a chur chun cinn trí oideachas ETIM, agus béim ar leith á leagan ar mhná, a bhfuil tearcionadaíocht á déanamh orthu sna hearnálacha sin. Chun an tionchar is mó is féidir a bhaint as an gComhghnóthas um Shliseanna, ba cheart dó féachaint le sineirgí a aimsiú le cláir agus le deiseanna cistiúcháin eile i réimse na scileanna agus an oideachais. Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna, i gcás inarb ábhartha agus inarb iomchuí faoi rialacha Fís Eorpach atá cheana ann, féachaint lena chomhar idirnáisiúnta a neartú go suntasach, rud atá ríthábhachtach chun rochtain ar eolas, saineolas agus margaí ar fud an domhain a áirithiú.

| (6) | Ba cheart an cistiú leordhóthanach agus riachtanach a chur ar fáil don Tionscnamh ionas go mbeidh sé ábalta a chuspóirí uaillmhianacha a ghnóthú.
  Ba cheart an Tionscnamh a chur chun feidhme trí ghníomhaíochtaí lenar cheart forbairt a dhéanamh ar an mbonn láidir eolais a fuarthas tríd an gComhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha. Ba cheart a chur de chúram ar an gComhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha tacaíocht airgeadais a sholáthar do ghníomhaíochtaí a chistítear faoin Tionscnamh, trí aon ionstraim nó nós imeachta dá bhforáiltear in Fís Eorpach nó sa Chlár don Eoraip Dhigiteach. Thairis sin, ba cheart an Comhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha a athainmniú mar an Comhghnóthas um Shliseanna. I rith shaolré an Chomhghnóthais um Shliseanna, ba cheart EUR 
  2,5
   billiún ar a laghad a thiomnú do línte píolótacha, do bhonneagair dhearthóireachta, do lárionaid inniúlachta, agus do ghníomhaíochtaí eile fothaithe acmhainneachta. |
| --- | --- |

(6)

Ba cheart an cistiú leordhóthanach agus riachtanach a chur ar fáil don Tionscnamh ionas go mbeidh sé ábalta a chuspóirí uaillmhianacha a ghnóthú.
  Ba cheart an Tionscnamh a chur chun feidhme trí ghníomhaíochtaí lenar cheart forbairt a dhéanamh ar an mbonn láidir eolais a fuarthas tríd an gComhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha. Ba cheart a chur de chúram ar an gComhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha tacaíocht airgeadais a sholáthar do ghníomhaíochtaí a chistítear faoin Tionscnamh, trí aon ionstraim nó nós imeachta dá bhforáiltear in Fís Eorpach nó sa Chlár don Eoraip Dhigiteach. Thairis sin, ba cheart an Comhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha a athainmniú mar an Comhghnóthas um Shliseanna. I rith shaolré an Chomhghnóthais um Shliseanna, ba cheart EUR 
  2,5
   billiún ar a laghad a thiomnú do línte píolótacha, do bhonneagair dhearthóireachta, do lárionaid inniúlachta, agus do ghníomhaíochtaí eile fothaithe acmhainneachta.

| (7) | Ba cheart na gníomhaíochtaí arna gcistiú ag an gComhghnóthas um Shliseanna a chumhdach in aon chlár oibre amháin, ar cheart don Bhord Rialaithe é a ghlacadh. Sula n-ullmhófar gach clár oibre, ba cheart do Bhord na nÚdarás Poiblí, agus aird á tabhairt aige ar chomhairle an Bhoird Eorpaigh um Leathsheoltóirí agus ar ionchur ó gheallsealbhóirí
  tionscail
  ábhartha eile,
  ó shaineolaithe, ó na comhpháirtithe sóisialta, ó Bhord na gComhaltaí Príobháideacha, agus
  lena n-áirítear, de réir mar is iomchuí, ó threochláir a tháirgeann an Chomhghuaillíocht um Próiseálaithe agus Teicneolaíochtaí Leathsheoltóra (7), an chuid sin den chlár oibre a bhaineann le gníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta agus le gníomhaíochtaí
  TFN
  a shainiú, lena n-áirítear a meastacháin chomhfhreagracha ar chaiteachas. Chun na críche sin, níor cheart a áireamh ar Bhord na nÚdarás Poiblí ach an Coimisiún agus údaráis phoiblí. Ina dhiaidh sin, ar bhonn an tsainithe sin, ba cheart don Stiúrthóir Feidhmiúcháin an clár oibre a ullmhú, lena n-áirítear gníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta agus gníomhaíochtaí
  TFN
  agus a meastacháin chomhfhreagracha ar chaiteachas. |
| --- | --- |

(7)

Ba cheart na gníomhaíochtaí arna gcistiú ag an gComhghnóthas um Shliseanna a chumhdach in aon chlár oibre amháin, ar cheart don Bhord Rialaithe é a ghlacadh. Sula n-ullmhófar gach clár oibre, ba cheart do Bhord na nÚdarás Poiblí, agus aird á tabhairt aige ar chomhairle an Bhoird Eorpaigh um Leathsheoltóirí agus ar ionchur ó gheallsealbhóirí
  tionscail
  ábhartha eile,
  ó shaineolaithe, ó na comhpháirtithe sóisialta, ó Bhord na gComhaltaí Príobháideacha, agus
  lena n-áirítear, de réir mar is iomchuí, ó threochláir a tháirgeann an Chomhghuaillíocht um Próiseálaithe agus Teicneolaíochtaí Leathsheoltóra (7), an chuid sin den chlár oibre a bhaineann le gníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta agus le gníomhaíochtaí
  TFN
  a shainiú, lena n-áirítear a meastacháin chomhfhreagracha ar chaiteachas. Chun na críche sin, níor cheart a áireamh ar Bhord na nÚdarás Poiblí ach an Coimisiún agus údaráis phoiblí. Ina dhiaidh sin, ar bhonn an tsainithe sin, ba cheart don Stiúrthóir Feidhmiúcháin an clár oibre a ullmhú, lena n-áirítear gníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta agus gníomhaíochtaí
  TFN
  agus a meastacháin chomhfhreagracha ar chaiteachas.

| (8) | Ba cheart do chomhaltaí uile an Bhoird Rialaithe a bheith rannpháirteach in ullmhú an chláir oibre, agus ba cheart dóibh a bheith rannpháirteach sna pléití ábhartha agus an fhaisnéis is gá a fháil.
  Nuair a ghlacfaidh an Bord Rialaithe an clár oibre, ba cheart na cearta vótála le haghaidh na coda sin den chlár oibre a bhaineann le fothú acmhainneachta a theorannú don Choimisiún agus do na Ballstáit amháin. Ba cheart na cearta vótála le haghaidh na coda sin den chlár oibre a bhaineann le gníomhaíochtaí T&N a roinnt go cothrom idir an Coimisiún, na Stáit Rannpháirteacha, agus na comhaltaí príobháideacha. Sa chás nach féidir teacht ar chinneadh maidir le ceann amháin den dá chuid den chlár oibre, ba cheart an clár oibre a ghlacadh gan ach an chuid sin ar thángthas ar chinneadh dearfach ina leith a bheith san áireamh ann. |
| --- | --- |

(8)

Ba cheart do chomhaltaí uile an Bhoird Rialaithe a bheith rannpháirteach in ullmhú an chláir oibre, agus ba cheart dóibh a bheith rannpháirteach sna pléití ábhartha agus an fhaisnéis is gá a fháil.
  Nuair a ghlacfaidh an Bord Rialaithe an clár oibre, ba cheart na cearta vótála le haghaidh na coda sin den chlár oibre a bhaineann le fothú acmhainneachta a theorannú don Choimisiún agus do na Ballstáit amháin. Ba cheart na cearta vótála le haghaidh na coda sin den chlár oibre a bhaineann le gníomhaíochtaí T&N a roinnt go cothrom idir an Coimisiún, na Stáit Rannpháirteacha, agus na comhaltaí príobháideacha. Sa chás nach féidir teacht ar chinneadh maidir le ceann amháin den dá chuid den chlár oibre, ba cheart an clár oibre a ghlacadh gan ach an chuid sin ar thángthas ar chinneadh dearfach ina leith a bheith san áireamh ann.

| (9) | Ba cheart do Bhord na nÚdarás Poiblí a bheith freagrach as roghnú na dtionscadal a bhaineann le gníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta. Chun na críche sin, níor cheart a áireamh ar Bhord na nÚdarás Poiblí ach an Coimisiún agus údaráis phoiblí.
  Ba cheart an inniúlacht agus an saineolas is gá a bheith ag comhaltaí Bhord na nÚdarás Poiblí chun moltaí a dhéanamh a chuirfidh cuspóirí an Chomhghnóthais um Shliseanna san áireamh. Ba cheart go mbeadh sé d’aidhm ag Bord na nÚdarás Poiblí cothromaíocht inscne a mhéadú laistigh dá struchtúir agus dá thionscadail agus ba cheart dó féachaint le cothromaíocht gheografach a áirithiú idir na tionscadail a roghnaítear. |
| --- | --- |

(9)

Ba cheart do Bhord na nÚdarás Poiblí a bheith freagrach as roghnú na dtionscadal a bhaineann le gníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta. Chun na críche sin, níor cheart a áireamh ar Bhord na nÚdarás Poiblí ach an Coimisiún agus údaráis phoiblí.
  Ba cheart an inniúlacht agus an saineolas is gá a bheith ag comhaltaí Bhord na nÚdarás Poiblí chun moltaí a dhéanamh a chuirfidh cuspóirí an Chomhghnóthais um Shliseanna san áireamh. Ba cheart go mbeadh sé d’aidhm ag Bord na nÚdarás Poiblí cothromaíocht inscne a mhéadú laistigh dá struchtúir agus dá thionscadail agus ba cheart dó féachaint le cothromaíocht gheografach a áirithiú idir na tionscadail a roghnaítear.

| (10) | Ba cheart do Bhord na nÚdarás Poiblí a bheith freagrach as roghnú na dtionscadal a bhaineann le gníomhaíochtaí T&N. |
| --- | --- |

(10)

Ba cheart do Bhord na nÚdarás Poiblí a bheith freagrach as roghnú na dtionscadal a bhaineann le gníomhaíochtaí T&N.

| (11) | D’fhonn dlús a chur le cur chun feidhme ghníomhaíochtaí an Tionscnaimh agus an comhar idir eintitis dhlítheanacha, go háirithe Eagraíochtaí Taighde agus Teicneolaíochta, a fheabhsú, níor cheart tograí áirithe le haghaidh gníomhaíochtaí a bheith incháilithe le haghaidh cistiúcháin ach amháin más eintitis dhlítheanacha a dhéanann an ghníomhaíocht, ar eintitis iad atá ag comhoibriú laistigh de chuibhreannas ina bhfuil trí eintiteas dhlítheanacha ar a laghad ó thrí Bhallstát éagsúla
  , a léiríonn cothromaíocht gheografach ar fud an Aontais
  . D’fhéadfaí an cuibhreannas sin a struchtúrú mar an Cuibhreannas Eorpach um Bonneagar Sliseanna mar a mholtar sa ‘Ghníomh Eorpach um Shliseanna’, nó d’fhéadfaí é a bhunú ar uirlisí dlí eile atá ar fáil faoi dhlí an Aontais. Ós rud é go ndéantar na gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht faoin Tionscnamh agus a chuirtear chun feidhme ag an gComhghnóthas um Shliseanna a mhaoiniú ón gclár Fís Eorpach agus ón gclár don Eoraip Dhigiteach, ba cheart ranníocaíocht airgeadais an Aontais leis an gComhghnóthas um Shliseanna a luaitear in Airteagal 128 de Rialachán (AE) 2021/2085 ón gComhairle a mhéadú dá réir. Ba cheart costais riaracháin an Chomhghnóthais um Shliseanna a mhéadú freisin i gcomhréir leis an méadú ar chúraimí oibríochtúla. Níor cheart do na comhaltaí príobháideacha ranníocaíocht a dhéanamh leis na costais bhreise riaracháin. |
| --- | --- |

(11)

D’fhonn dlús a chur le cur chun feidhme ghníomhaíochtaí an Tionscnaimh agus an comhar idir eintitis dhlítheanacha, go háirithe Eagraíochtaí Taighde agus Teicneolaíochta, a fheabhsú, níor cheart tograí áirithe le haghaidh gníomhaíochtaí a bheith incháilithe le haghaidh cistiúcháin ach amháin más eintitis dhlítheanacha a dhéanann an ghníomhaíocht, ar eintitis iad atá ag comhoibriú laistigh de chuibhreannas ina bhfuil trí eintiteas dhlítheanacha ar a laghad ó thrí Bhallstát éagsúla
  , a léiríonn cothromaíocht gheografach ar fud an Aontais
  . D’fhéadfaí an cuibhreannas sin a struchtúrú mar an Cuibhreannas Eorpach um Bonneagar Sliseanna mar a mholtar sa ‘Ghníomh Eorpach um Shliseanna’, nó d’fhéadfaí é a bhunú ar uirlisí dlí eile atá ar fáil faoi dhlí an Aontais. Ós rud é go ndéantar na gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht faoin Tionscnamh agus a chuirtear chun feidhme ag an gComhghnóthas um Shliseanna a mhaoiniú ón gclár Fís Eorpach agus ón gclár don Eoraip Dhigiteach, ba cheart ranníocaíocht airgeadais an Aontais leis an gComhghnóthas um Shliseanna a luaitear in Airteagal 128 de Rialachán (AE) 2021/2085 ón gComhairle a mhéadú dá réir. Ba cheart costais riaracháin an Chomhghnóthais um Shliseanna a mhéadú freisin i gcomhréir leis an méadú ar chúraimí oibríochtúla. Níor cheart do na comhaltaí príobháideacha ranníocaíocht a dhéanamh leis na costais bhreise riaracháin.

| (12) | Ba cheart do sholáthar tacaíochta airgeadais do ghníomhaíochtaí ón gClár don Eoraip Dhigiteach Rialachán (AE) 2021/694 a chomhlíonadh. |
| --- | --- |

(12)

Ba cheart do sholáthar tacaíochta airgeadais do ghníomhaíochtaí ón gClár don Eoraip Dhigiteach Rialachán (AE) 2021/694 a chomhlíonadh.

| (13) | Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna éascú a dhéanamh ar an gcomhar idir an tAontas agus gníomhaithe idirnáisiúnta
  ábhartha atá ar aon intinn chun neamhspleáchas straitéiseach oscailte an Aontais a neartú agus chun cearta maoine intleachtúla a chosaint. Ba cheart dó
  straitéis comhair a shainiú
  a dhéanann forbairt ar chomhlántachtaí agus ar idirthuilleamaíochtaí feadh shlabhra soláthair na leathsheoltóirí
  , lena n-áirítear réimsí comhair a shainaithint agus a chur chun cinn maidir le
  TFN,
  forbairt scileanna, agus gníomhaíochtaí a chur chun feidhme i gcás ina bhfuil sochar frithpháirteach ann, bunaithe go príomha ar chómhalartacht
  , i gcomhréir le Fís Eorpach agus le hoibleagáidí idirnáisiúnta
  . |
| --- | --- |

(13)

Ba cheart don Chomhghnóthas um Shliseanna éascú a dhéanamh ar an gcomhar idir an tAontas agus gníomhaithe idirnáisiúnta
  ábhartha atá ar aon intinn chun neamhspleáchas straitéiseach oscailte an Aontais a neartú agus chun cearta maoine intleachtúla a chosaint. Ba cheart dó
  straitéis comhair a shainiú
  a dhéanann forbairt ar chomhlántachtaí agus ar idirthuilleamaíochtaí feadh shlabhra soláthair na leathsheoltóirí
  , lena n-áirítear réimsí comhair a shainaithint agus a chur chun cinn maidir le
  TFN,
  forbairt scileanna, agus gníomhaíochtaí a chur chun feidhme i gcás ina bhfuil sochar frithpháirteach ann, bunaithe go príomha ar chómhalartacht
  , i gcomhréir le Fís Eorpach agus le hoibleagáidí idirnáisiúnta
  .

| (14) | Ba cheart, dá bhrí sin, Rialachán (AE) 2021/2085 ón gComhairle a leasú dá réir, |
| --- | --- |

(14)

Ba cheart, dá bhrí sin, Rialachán (AE) 2021/2085 ón gComhairle a leasú dá réir,

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Leasaítear Rialachán (AE) 2021/2085 mar a leanas:

| (1) | Leasaítear Airteagal 2 mar a leanas:






  (a) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointí 2, 3 agus 4:






  ‘2. | ciallaíonn “comhalta bunaidh” aon eintiteas dlítheanach atá bunaithe i mBallstát, tír atá comhlachaithe le Fís Eorpach nó, i gcás inarb infheidhme, leis an gClár don Eoraip Dhigiteach, nó eagraíocht idirnáisiúnta a aithnítear mar chomhalta de chomhghnóthas sa Rialachán seo nó i gceann de na hIarscríbhinní a ghabhann leis; |
| --- | --- | --- | --- |

(1)

Leasaítear Airteagal 2 mar a leanas:

(a)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointí 2, 3 agus 4:

‘2.

| 3. | ciallaíonn “comhalta comhlachaithe” aon eintiteas dlítheanach atá bunaithe i mBallstát, tír atá comhlachaithe le Fís Eorpach nó, i gcás inarb infheidhme, leis an gClár don Eoraip Dhigiteach, nó eagraíocht idirnáisiúnta a aontaíonn do chomhghnóthas trí litir ghealltanais a shíniú i gcomhréir le hAirteagal 6(3) agus faoi réir formheasa i gcomhréir le hAirteagal 7; |
| --- | --- |

3.

| 4. | ciallaíonn “stát rannpháirteach” aon Bhallstát nó aon tír atá comhlachaithe le Fís Eorpach nó, i gcás inarb infheidhme, leis an gClár don Eoraip Dhigiteach ar fhógra a thabhairt maidir lena rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí an chomhghnóthais ábhartha trí bhíthin litir ghealltanais;’; |
| --- | --- |

4.

| (2) | Leasaítear Airteagal 3 mar a leanas:






  (a) | I mír 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (g):






  ‘(g) | an Comhghnóthas um Shliseanna;’; |
| --- | --- | --- | --- |

(2)

Leasaítear Airteagal 3 mar a leanas:

(a)

I mír 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (g):

‘(g)

an Comhghnóthas um Shliseanna;’;

| (b) | cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

  ‘3.   Chun fad tréimhse Fís Eorpach agus, i gcás inarb infheidhme, an Chláir don Eoraip Dhigiteach, a chur san áireamh, déanfar glaonna ar thograí faoi na comhghnóthais a sheoladh faoin 31 Nollaig 2027 ar a dhéanaí. I gcásanna a bhfuil údar cuí leo, féadfar glaonna ar thograí a sheoladh faoin 31 Nollaig 2028, ar a dhéanaí.’; |
| --- | --- |

(b)

cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

‘3.   Chun fad tréimhse Fís Eorpach agus, i gcás inarb infheidhme, an Chláir don Eoraip Dhigiteach, a chur san áireamh, déanfar glaonna ar thograí faoi na comhghnóthais a sheoladh faoin 31 Nollaig 2027 ar a dhéanaí. I gcásanna a bhfuil údar cuí leo, féadfar glaonna ar thograí a sheoladh faoin 31 Nollaig 2028, ar a dhéanaí.’;

| (3) | In Airteagal 4(1), cuirtear isteach an fhomhír seo a leanas:
  ‘Rannchuideoidh an Comhghnóthas um Shliseanna freisin le
  cur chun feidhme
  chuspóirí an Tionscnaimh Sliseanna don Eoraip agus an Chláir don Eoraip Dhigiteach.’; |
| --- | --- |

(3)

In Airteagal 4(1), cuirtear isteach an fhomhír seo a leanas:

‘Rannchuideoidh an Comhghnóthas um Shliseanna freisin le
  cur chun feidhme
  chuspóirí an Tionscnaimh Sliseanna don Eoraip agus an Chláir don Eoraip Dhigiteach.’;

cur chun feidhme

| (4) | In Airteagal 10, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhíreanna 2 agus 3:

  ‘2.   Féadfar méid ranníocaíocht an Aontais a shonraítear i gCuid a Dó a mhéadú le ranníocaíochtaí ó thríú tíortha atá comhlachaithe le Fís Eorpach i gcomhréir le hAirteagal 16(5) de Rialachán (AE) 2021/695 agus, i gcás inarb infheidhme, leis an gClár don Eoraip Dhigiteach i gcomhréir le pointe (d) d’Airteagal 10(1) de Rialachán (AE) 2021/694, ar choinníoll go ndéanfar an méid iomlán faoina méadófar ranníocaíocht an Aontais a mheaitseáil ar a laghad leis an ranníocaíocht ó chomhaltaí eile seachas an tAontas, nó óna gcomheintitis nó óna n-eintitis chleamhnaithe.


  3.   Íocfar ranníocaíocht an Aontais ó na leithreasuithe i mbuiséad ginearálta an Aontais a leithdháiltear ar an gClár Sonrach lena gcuirtear Fís Eorpach chun feidhme, agus, i gcás inarb infheidhme, ar an gClár don Eoraip Dhigiteach, i gcomhréir le hAirteagal 62(1), pointe (c)(iv), agus Airteagal 154 de Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 i gcás na gcomhlachtaí dá dtagraítear in Airteagal 71 den Rialachán sin.’; |
| --- | --- |

(4)

In Airteagal 10, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhíreanna 2 agus 3:

‘2.   Féadfar méid ranníocaíocht an Aontais a shonraítear i gCuid a Dó a mhéadú le ranníocaíochtaí ó thríú tíortha atá comhlachaithe le Fís Eorpach i gcomhréir le hAirteagal 16(5) de Rialachán (AE) 2021/695 agus, i gcás inarb infheidhme, leis an gClár don Eoraip Dhigiteach i gcomhréir le pointe (d) d’Airteagal 10(1) de Rialachán (AE) 2021/694, ar choinníoll go ndéanfar an méid iomlán faoina méadófar ranníocaíocht an Aontais a mheaitseáil ar a laghad leis an ranníocaíocht ó chomhaltaí eile seachas an tAontas, nó óna gcomheintitis nó óna n-eintitis chleamhnaithe.

3.   Íocfar ranníocaíocht an Aontais ó na leithreasuithe i mbuiséad ginearálta an Aontais a leithdháiltear ar an gClár Sonrach lena gcuirtear Fís Eorpach chun feidhme, agus, i gcás inarb infheidhme, ar an gClár don Eoraip Dhigiteach, i gcomhréir le hAirteagal 62(1), pointe (c)(iv), agus Airteagal 154 de Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 i gcás na gcomhlachtaí dá dtagraítear in Airteagal 71 den Rialachán sin.’;

| (5) | Leasaítear Airteagal 12(1) mar a leanas:






  (a) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad an dara fomhír de mhír 1:

  ‘1.   Chomh maith leis na critéir a leagtar amach in Airteagal 22 den Rialachán maidir le Fís Eorpach nó, i gcás an Chomhghnóthais um Shliseanna, in Airteagal 18 den Chlár don Eoraip Dhigiteach,
  áireofar
  sa chlár oibre, mar iarscríbhinn, critéir incháilitheachta maidir le heintitis dhlítheanacha náisiúnta
  lena n-áirítear rannchuidiú chun an t-aistriú glas agus an t-aistriú digiteach a bhaint amach
  .’; |
| --- | --- | --- |

(5)

Leasaítear Airteagal 12(1) mar a leanas:

(a)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad an dara fomhír de mhír 1:

‘1.   Chomh maith leis na critéir a leagtar amach in Airteagal 22 den Rialachán maidir le Fís Eorpach nó, i gcás an Chomhghnóthais um Shliseanna, in Airteagal 18 den Chlár don Eoraip Dhigiteach,
  áireofar
  sa chlár oibre, mar iarscríbhinn, critéir incháilitheachta maidir le heintitis dhlítheanacha náisiúnta
  lena n-áirítear rannchuidiú chun an t-aistriú glas agus an t-aistriú digiteach a bhaint amach
  .’;

| (b) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad an tríú fomhír de mhír 1:
  ‘Rachaidh gach stát rannpháirteach ar iontaoibh an
  Chomhghnóthais um Shliseanna
  chun meastóireacht a dhéanamh ar na tograí de réir an chláir de chuid an Aontais lena ndéantar ranníocaíocht.’ |
| --- | --- |

(b)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad an tríú fomhír de mhír 1:

‘Rachaidh gach stát rannpháirteach ar iontaoibh an
  Chomhghnóthais um Shliseanna
  chun meastóireacht a dhéanamh ar na tograí de réir an chláir de chuid an Aontais lena ndéantar ranníocaíocht.’

Chomhghnóthais um Shliseanna

| (6) | In Airteagal 29, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:






  (a) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:

  ‘2.   Féadfar gealltanais bhuiséadacha na gcomhghnóthas dá dtagraítear in Airteagal 3(1) pointí (b), (d), (g) agus (h), a roinnt ina dtráthchodanna bliantúla. Go dtí an 31 Nollaig 2024, ní rachaidh méid carnach na ngealltanas buiséadach sin i dtráthchodanna thar 50 % de ranníocaíocht uasta an Aontais a leagtar amach in Airteagal 10. Ó mhí Eanáir 2025 ar aghaidh, ní chumhdófar 20 % ar a laghad de bhuiséad carnach na mblianta iarmharacha le tráthchodanna bliantúla.’; |
| --- | --- | --- |

(6)

In Airteagal 29, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:

(a)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:

‘2.   Féadfar gealltanais bhuiséadacha na gcomhghnóthas dá dtagraítear in Airteagal 3(1) pointí (b), (d), (g) agus (h), a roinnt ina dtráthchodanna bliantúla. Go dtí an 31 Nollaig 2024, ní rachaidh méid carnach na ngealltanas buiséadach sin i dtráthchodanna thar 50 % de ranníocaíocht uasta an Aontais a leagtar amach in Airteagal 10. Ó mhí Eanáir 2025 ar aghaidh, ní chumhdófar 20 % ar a laghad de bhuiséad carnach na mblianta iarmharacha le tráthchodanna bliantúla.’;

| (7) | Leasaítear Airteagal 126 mar a leanas:






  (a) | I mír 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (b):






  ‘(b) | Sármhaitheas eolaíochta agus ceannaireacht nuálaíochta an Aontais a bhunú i dteicneolaíochtaí comhpháirteanna agus córas atá ag teacht chun cinn, lena n-áirítear i ngníomhaíochtaí a bhaineann le LUTanna níos ísle; agus rannpháirtíocht ghníomhach FBManna a chur chun cinn, a bheidh ionann le haon trian ar a laghad den líon iomlán rannpháirtithe i ngníomhaíochtaí indíreacha agus ar cheart do 20 % ar a laghad den chistiú poiblí atá tiomnaithe do ghníomhaíochtaí taighde
  , forbartha
  agus nuálaíochta
  (“TFN”)
  a bheith ag dul chucu.’; |
| --- | --- | --- | --- |

(7)

Leasaítear Airteagal 126 mar a leanas:

(a)

I mír 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (b):

‘(b)

Sármhaitheas eolaíochta agus ceannaireacht nuálaíochta an Aontais a bhunú i dteicneolaíochtaí comhpháirteanna agus córas atá ag teacht chun cinn, lena n-áirítear i ngníomhaíochtaí a bhaineann le LUTanna níos ísle; agus rannpháirtíocht ghníomhach FBManna a chur chun cinn, a bheidh ionann le haon trian ar a laghad den líon iomlán rannpháirtithe i ngníomhaíochtaí indíreacha agus ar cheart do 20 % ar a laghad den chistiú poiblí atá tiomnaithe do ghníomhaíochtaí taighde
  , forbartha
  agus nuálaíochta
  (“TFN”)
  a bheith ag dul chucu.’;

, forbartha

(“TFN”)

| (b) | I mír 1, cuirtear isteach an pointe (d) seo a leanas:






  ‘(d) | acmhainneacht a mhéadú ▌ ar fud an Aontais i dteicneolaíochtaí leathsheoltóra úrscothacha agus den chéad ghlúin eile chun ardchumais dearthóireachta,
  monaraíochta, trealamh, forbartha ábhar,
  comhtháthaithe córas
  agus pacáistithe
  agus táirgthe leathsheoltóirí an Aontais a threisiú
  . Féachfaidh sé le haon tionchar diúltach ar an gcomhshaol a chosc
  agus a theorannú i gcás inar féidir
  agus déanfaidh sé prionsabail an laghdaithe, na hathúsáide agus na hathchúrsála a chur i bhfeidhm.’; |
| --- | --- | --- |

(b)

I mír 1, cuirtear isteach an pointe (d) seo a leanas:

‘(d)

acmhainneacht a mhéadú ▌ ar fud an Aontais i dteicneolaíochtaí leathsheoltóra úrscothacha agus den chéad ghlúin eile chun ardchumais dearthóireachta,
  monaraíochta, trealamh, forbartha ábhar,
  comhtháthaithe córas
  agus pacáistithe
  agus táirgthe leathsheoltóirí an Aontais a threisiú
  . Féachfaidh sé le haon tionchar diúltach ar an gcomhshaol a chosc
  agus a theorannú i gcás inar féidir
  agus déanfaidh sé prionsabail an laghdaithe, na hathúsáide agus na hathchúrsála a chur i bhfeidhm.’;

monaraíochta, trealamh, forbartha ábhar,

agus pacáistithe

. Féachfaidh sé le haon tionchar diúltach ar an gcomhshaol a chosc

agus déanfaidh sé prionsabail an laghdaithe, na hathúsáide agus na hathchúrsála a chur i bhfeidhm.’;

| (c) | I mír 2, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (f):






  ‘(f) | comhleanúnachas a bhunú idir ionchuir Chlár Oibre Straitéiseach um Thaighde agus Nuálaíocht an Chomhghnóthais um Shliseanna ó gheallsealbhóirí ábhartha eile, lena n-áirítear, de réir mar is iomchuí, treochláir a tháirgeann an Chomhghuaillíocht um Próiseálaithe agus Teicneolaíochtaí Leathsheoltóra agus beartais an Aontais ionas go ndéanfar
  cuspóirí an Tionscnaimh go háirithe a chur chun feidhme agus a bhaint amach
  .’ |
| --- | --- | --- |

(c)

I mír 2, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (f):

‘(f)

comhleanúnachas a bhunú idir ionchuir Chlár Oibre Straitéiseach um Thaighde agus Nuálaíocht an Chomhghnóthais um Shliseanna ó gheallsealbhóirí ábhartha eile, lena n-áirítear, de réir mar is iomchuí, treochláir a tháirgeann an Chomhghuaillíocht um Próiseálaithe agus Teicneolaíochtaí Leathsheoltóra agus beartais an Aontais ionas go ndéanfar
  cuspóirí an Tionscnaimh go háirithe a chur chun feidhme agus a bhaint amach
  .’

cuspóirí an Tionscnaimh go háirithe a chur chun feidhme agus a bhaint amach

| (d) | i mír 2 cuirtear isteach na pointí ▌seo a leanas:






  ‘(g) | acmhainneachtaí dearthóireachta ▌ a fhorbairt le haghaidh teicneolaíochtaí
  candamacha,
  leathsheoltóra comhtháite
  agus teicneolaíochtaí ceannródaíocha eile amhail fótónaic; |
| --- | --- | --- |

(d)

i mír 2 cuirtear isteach na pointí ▌seo a leanas:

‘(g)

acmhainneachtaí dearthóireachta ▌ a fhorbairt le haghaidh teicneolaíochtaí
  candamacha,
  leathsheoltóra comhtháite
  agus teicneolaíochtaí ceannródaíocha eile amhail fótónaic;

candamacha,

agus teicneolaíochtaí ceannródaíocha eile amhail fótónaic;

| (h) | feabhas a chur ar na línte píolótacha atá ann cheana agus línte píolótacha nua a fhorbairt; |
| --- | --- |

(h)

feabhas a chur ar na línte píolótacha atá ann cheana agus línte píolótacha nua a fhorbairt;

| (i) | ardacmhainneachtaí teicneolaíochta agus innealtóireachta a fhorbairt chun dlús a chur le forbairt sliseanna candamacha; |
| --- | --- |

(i)

ardacmhainneachtaí teicneolaíochta agus innealtóireachta a fhorbairt chun dlús a chur le forbairt sliseanna candamacha;

| (j) | líonra lárionad inniúlachta a bhunú ar fud na hEorpa; |
| --- | --- |

(j)

líonra lárionad inniúlachta a bhunú ar fud na hEorpa;

| (ja) | tacú leis an aistriú glas trína áirithiú go gcuirfear breithnithe comhshaoil san áireamh i bhforbairt agus i gcur chun feidhme TFN, amhail méadú ar éifeachtúlacht fuinnimh agus uisce; |
| --- | --- |

(ja)

(ja)

tacú leis an aistriú glas trína áirithiú go gcuirfear breithnithe comhshaoil san áireamh i bhforbairt agus i gcur chun feidhme TFN, amhail méadú ar éifeachtúlacht fuinnimh agus uisce;

tacú leis an aistriú glas trína áirithiú go gcuirfear breithnithe comhshaoil san áireamh i bhforbairt agus i gcur chun feidhme TFN, amhail méadú ar éifeachtúlacht fuinnimh agus uisce;

| (jb) | oideachas ETIM a chur chun cinn, go háirithe rannpháirtíocht na mban in TFN; |
| --- | --- |

(jb)

(jb)

oideachas ETIM a chur chun cinn, go háirithe rannpháirtíocht na mban in TFN;

oideachas ETIM a chur chun cinn, go háirithe rannpháirtíocht na mban in TFN;

| (jc) | an eolaíocht oscailte agus infheictheacht an phobail a chothú, agus a áirithiú go mbeidh na gníomhaíochtaí TFN dírithe ar thionchar dearfach a imirt ar an tsochaí.’; |
| --- | --- |

(jc)

(jc)

an eolaíocht oscailte agus infheictheacht an phobail a chothú, agus a áirithiú go mbeidh na gníomhaíochtaí TFN dírithe ar thionchar dearfach a imirt ar an tsochaí.’;

an eolaíocht oscailte agus infheictheacht an phobail a chothú, agus a áirithiú go mbeidh na gníomhaíochtaí TFN dírithe ar thionchar dearfach a imirt ar an tsochaí.’;

| (8) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 128:

  ‘Airteagal 128

  1.   EUR 4 175 000 000
  ar a laghad
  a bheidh i ranníocaíocht airgeadais an Aontais leis an gComhghnóthas
  um Shliseanna
  lena n-áirítear leithreasuithe LEE, lena n-áirítear suas le EUR 50 174 000 le haghaidh costais riaracháin, a dháilfear mar a leanas:






  (a) | suas le EUR 2 650 000 000 ó Fís Eorpach; |
| --- | --- | --- |

(8)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 128:

‘Airteagal 128

1.   EUR 4 175 000 000
  ar a laghad
  a bheidh i ranníocaíocht airgeadais an Aontais leis an gComhghnóthas
  um Shliseanna
  lena n-áirítear leithreasuithe LEE, lena n-áirítear suas le EUR 50 174 000 le haghaidh costais riaracháin, a dháilfear mar a leanas:

(a)

suas le EUR 2 650 000 000 ó Fís Eorpach;

| (b) | suas le EUR 1 525 000 000 ón gClár don Eoraip Dhigiteach; |
| --- | --- |

(b)

suas le EUR 1 525 000 000 ón gClár don Eoraip Dhigiteach;

2.   Íocfar ranníocaíocht airgeadais an Aontais dá dtagraítear i mír 1 ó na leithreasuithe i mbuiséad ginearálta an Aontais, leithreasuithe a leithdháiltear ar gach clár ábhartha.

3.   Féadfar cistí breise an Aontais lena gcomhlánaítear an ranníocaíocht dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo, a leithdháileadh ar an gComhghnóthas
  um Shliseanna
  ó thríú tíortha atá comhlachaithe le Fís Eorpach nó leis an gClár don Eoraip Dhigiteach i gcomhréir lena gcomhaontuithe comhlachais faoi seach. Ní dhéanfaidh na cistí breise sin ón Aontas difear do ranníocaíocht na Stát Rannpháirteach dá dtagraítear in Airteagal 129(1).

4.   Úsáidfear an ranníocaíocht airgeadais ón Aontas dá dtagraítear i mír 1, pointe (a), den Airteagal seo chun go ndéanfaidh an Comhghnóthas
  um Shliseanna
  tacaíocht airgeadais a chur ar fáil do ghníomhaíochtaí indíreacha mar a shainítear in Airteagal 2, pointe (43), de Rialachán (AE) 2021/695, a chomhfhreagraíonn do ghníomhaíochtaí
  TFN
  an Chomhghnóthais
  um Shliseanna
  .

5.   Úsáidfear an ranníocaíocht airgeadais ón Aontas dá dtagraítear i mír 1, pointe (b), le haghaidh fothú acmhainneachta i gcás línte píolótacha agus bonneagair dhearthóireachta ar fud an Aontais ina iomláine.’;

| (9) | In Airteagal 129, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

  ‘3.   De mhaolú ar Airteagal 28(4), déanfaidh na comhaltaí príobháideacha ranníocaíocht airgeadais nó socróidh siad go ndéanfaidh a gcomheintitis nó a n-eintitis chleamhnaithe ranníocaíocht airgeadais
  suas le
  EUR 26 331 000 le haghaidh chostais riaracháin an Chomhghnóthais um Shliseanna. Is é 35 % a bheidh i sciar na ranníocaíochta iomláine a dhéanfaidh na comhaltaí príobháideacha ar bhonn bliantúil le haghaidh chostais riaracháin an Chomhghnóthais um Shliseanna.
  Má thagann athrú suntasach ar raon feidhme nó ar bhallraíocht an Chomhghnóthais um Shliseanna, rachfar i gcomhairle leis na comhaltaí príobháideacha maidir le haon athruithe ar an ranníocaíocht airgeadais.
  ’; |
| --- | --- |

(9)

In Airteagal 129, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:

‘3.   De mhaolú ar Airteagal 28(4), déanfaidh na comhaltaí príobháideacha ranníocaíocht airgeadais nó socróidh siad go ndéanfaidh a gcomheintitis nó a n-eintitis chleamhnaithe ranníocaíocht airgeadais
  suas le
  EUR 26 331 000 le haghaidh chostais riaracháin an Chomhghnóthais um Shliseanna. Is é 35 % a bheidh i sciar na ranníocaíochta iomláine a dhéanfaidh na comhaltaí príobháideacha ar bhonn bliantúil le haghaidh chostais riaracháin an Chomhghnóthais um Shliseanna.
  Má thagann athrú suntasach ar raon feidhme nó ar bhallraíocht an Chomhghnóthais um Shliseanna, rachfar i gcomhairle leis na comhaltaí príobháideacha maidir le haon athruithe ar an ranníocaíocht airgeadais.
  ’;

| (10) | In Airteagal 133, cuirtear isteach an mhír 3a seo a leanas:

  ‘3a.   Ní áireofar sa Bord Rialaithe ach amháin an Coimisiún agus údaráis phoiblí ó na Ballstáit agus iad ag vótáil ▌ . Beidh 50 % de na cearta vótála ag an gCoimisiún. Beidh feidhm mutatis mutandis ag míreanna 2 agus 3 maidir le cearta vótála na mBallstát.’; |
| --- | --- |

(10)

In Airteagal 133, cuirtear isteach an mhír 3a seo a leanas:

‘3a.   Ní áireofar sa Bord Rialaithe ach amháin an Coimisiún agus údaráis phoiblí ó na Ballstáit agus iad ag vótáil ▌ . Beidh 50 % de na cearta vótála ag an gCoimisiún. Beidh feidhm mutatis mutandis ag míreanna 2 agus 3 maidir le cearta vótála na mBallstát.’;

| (11) | Cuirtear isteach an tAirteagal 133a seo a leanas

  ‘Airteagal 133a
  Rialacha is infheidhme maidir leis na gníomhaíochtaí arna gcistiú faoin gClár don Eoraip Dhigiteach

  1.   Beidh feidhm ag Rialachán (AE) 2021/694 maidir leis na gníomhaíochtaí arna gcistiú ag an gComhghnóthas um Shliseanna faoin gClár don Eoraip Dhigiteach.


  2.   Foilseofar clár oibre agus glaonna ar thograí an Chomhghnóthais um Shliseanna ar shuíomh gréasáin an Chláir don Eoraip Dhigiteach.


  3.   I gcás an Chomhghnóthais um Shliseanna, déanfaidh an Comhghnóthas
  um Shliseanna
  iniúchtaí ex post ar chaiteachas ar ghníomhaíochtaí arna gcistiú le buiséad an Chláir don Eoraip Dhigiteach i gcomhréir le hAirteagal 27 de Rialachán (AE) 2021/694.’; |
| --- | --- |

(11)

Cuirtear isteach an tAirteagal 133a seo a leanas

‘Airteagal 133a

Rialacha is infheidhme maidir leis na gníomhaíochtaí arna gcistiú faoin gClár don Eoraip Dhigiteach

1.   Beidh feidhm ag Rialachán (AE) 2021/694 maidir leis na gníomhaíochtaí arna gcistiú ag an gComhghnóthas um Shliseanna faoin gClár don Eoraip Dhigiteach.

2.   Foilseofar clár oibre agus glaonna ar thograí an Chomhghnóthais um Shliseanna ar shuíomh gréasáin an Chláir don Eoraip Dhigiteach.

3.   I gcás an Chomhghnóthais um Shliseanna, déanfaidh an Comhghnóthas
  um Shliseanna
  iniúchtaí ex post ar chaiteachas ar ghníomhaíochtaí arna gcistiú le buiséad an Chláir don Eoraip Dhigiteach i gcomhréir le hAirteagal 27 de Rialachán (AE) 2021/694.’;

| (12) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 134:

  ‘Airteagal 134
  Teorainneacha agus coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí sonracha

  1.   I gcás gníomhaíochtaí arna gcistiú faoi Fís Eorpach, de mhaolú ar Airteagal 17(2), pointe (l), i gcás ina n-iarrfaidh an Coimisiún amhlaidh, tar éis formheas ó Bhord na nÚdarás Poiblí, beidh an rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí sonracha teoranta i gcomhréir le hAirteagal 22(5) de Rialacháin (AE) 2021/695.


  2.   I gcás gníomhaíochtaí arna gcistiú faoin gClár don Eoraip Dhigiteach, i gcás ina n-iarrfaidh an Coimisiún amhlaidh, tar éis formheas ó Bhord na nÚdarás Poiblí, beidh an rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí sonracha teoranta i gcomhréir le hAirteagal 12(6) agus Airteagal 18 de Rialachán (AE) 2021/694.


  3.   Maidir le gníomhaíochtaí arna gcistiú faoi níos mó ná clár amháin de chuid an Aontais lena ndéantar ranníocaíocht, socrófar leis an gclár oibre coinníollacha comhpháirteacha, lena n-áirítear coinníollacha maidir le rannpháirtíocht a theorannú faoi mhíreanna 1-2 den Airteagal seo, i gcomhréir le rialacha na gclár de chuid an Aontais lena ndéantar ranníocaíocht.


  4.   Féadfaidh eintitis dhlítheanacha atá ag comhoibriú laistigh de chuibhreannas gníomhaíochtaí áirithe a dhéanamh, ar cuibhreannas é atá struchtúrtha i bhfoirm Cuibhreannas Eorpach um Bonneagar Sliseanna. Saineofar sa chlár oibre na gníomhaíochtaí a bhféadfadh gá a bheith leis an gcuibhreannas sin ina leith, chomh maith le ceanglais shonracha incháilitheachta maidir le gníomhaíochtaí agus cúraimí sonracha a chur chun feidhme, agus, i gcás inarb iomchuí, ceanglais oibríochtúla maidir le cur ar bun, oibriú agus foirceannadh.




  4a.
     
  Chun tionchar dearfach chistiú agus thionscadail an Aontais a uasmhéadú, agus chun cosaint a thabhairt ar theicneolaíocht agus aistrithe eolais neamh-inmhianaithe, beidh feidhm ag Airteagal 27a(2a) de... [Rialachán lena mbunaítear creat beart chun éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa a neartú (an Gníomh um Shliseanna)].’
  ; |
| --- | --- |

(12)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 134:

‘Airteagal 134

Teorainneacha agus coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí sonracha

1.   I gcás gníomhaíochtaí arna gcistiú faoi Fís Eorpach, de mhaolú ar Airteagal 17(2), pointe (l), i gcás ina n-iarrfaidh an Coimisiún amhlaidh, tar éis formheas ó Bhord na nÚdarás Poiblí, beidh an rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí sonracha teoranta i gcomhréir le hAirteagal 22(5) de Rialacháin (AE) 2021/695.

2.   I gcás gníomhaíochtaí arna gcistiú faoin gClár don Eoraip Dhigiteach, i gcás ina n-iarrfaidh an Coimisiún amhlaidh, tar éis formheas ó Bhord na nÚdarás Poiblí, beidh an rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí sonracha teoranta i gcomhréir le hAirteagal 12(6) agus Airteagal 18 de Rialachán (AE) 2021/694.

3.   Maidir le gníomhaíochtaí arna gcistiú faoi níos mó ná clár amháin de chuid an Aontais lena ndéantar ranníocaíocht, socrófar leis an gclár oibre coinníollacha comhpháirteacha, lena n-áirítear coinníollacha maidir le rannpháirtíocht a theorannú faoi mhíreanna 1-2 den Airteagal seo, i gcomhréir le rialacha na gclár de chuid an Aontais lena ndéantar ranníocaíocht.

4.   Féadfaidh eintitis dhlítheanacha atá ag comhoibriú laistigh de chuibhreannas gníomhaíochtaí áirithe a dhéanamh, ar cuibhreannas é atá struchtúrtha i bhfoirm Cuibhreannas Eorpach um Bonneagar Sliseanna. Saineofar sa chlár oibre na gníomhaíochtaí a bhféadfadh gá a bheith leis an gcuibhreannas sin ina leith, chomh maith le ceanglais shonracha incháilitheachta maidir le gníomhaíochtaí agus cúraimí sonracha a chur chun feidhme, agus, i gcás inarb iomchuí, ceanglais oibríochtúla maidir le cur ar bun, oibriú agus foirceannadh.

4a.
     
  Chun tionchar dearfach chistiú agus thionscadail an Aontais a uasmhéadú, agus chun cosaint a thabhairt ar theicneolaíocht agus aistrithe eolais neamh-inmhianaithe, beidh feidhm ag Airteagal 27a(2a) de... [Rialachán lena mbunaítear creat beart chun éiceachóras leathsheoltóirí na hEorpa a neartú (an Gníomh um Shliseanna)].’
  ;

| (13) | Cuirtear isteach an tAirteagal 134a seo a leanas

  ‘Airteagal 134a
  Cúraimí breise an Stiúrthóra Feidhmiúcháin
  Anuas ar na cúraimí a liostaítear in Airteagal 19, ullmhóidh Stiúrthóir Feidhmiúcháin an Chomhghnóthais um Shliseanna an clár oibre don
  Chomhghnóthas um Shliseanna
  , agus, tar éis dó an sainmhíniú ar Bhord na nÚdarás Poiblí dá dtagraítear in Airteagal 137(f) a chur san áireamh, mar aon leis an
  ionchur ábhartha ó
  gheallsealbhóirí
  agus saineolaithe
  lena n-áirítear de réir mar is iomchuí, treochláir a tháirgeann an Chomhghuaillíocht um Próiseálaithe agus Teicneolaíochtaí Leathsheoltóra, cuirfidh sé faoi bhráid an Bhoird Rialaithe é lena ghlacadh, chun an Clár Oibre Straitéiseach um Thaighde agus Nuálaíocht a chur chun feidhme.’ |
| --- | --- |

(13)

Cuirtear isteach an tAirteagal 134a seo a leanas

‘Airteagal 134a

Cúraimí breise an Stiúrthóra Feidhmiúcháin

Anuas ar na cúraimí a liostaítear in Airteagal 19, ullmhóidh Stiúrthóir Feidhmiúcháin an Chomhghnóthais um Shliseanna an clár oibre don
  Chomhghnóthas um Shliseanna
  , agus, tar éis dó an sainmhíniú ar Bhord na nÚdarás Poiblí dá dtagraítear in Airteagal 137(f) a chur san áireamh, mar aon leis an
  ionchur ábhartha ó
  gheallsealbhóirí
  agus saineolaithe
  lena n-áirítear de réir mar is iomchuí, treochláir a tháirgeann an Chomhghuaillíocht um Próiseálaithe agus Teicneolaíochtaí Leathsheoltóra, cuirfidh sé faoi bhráid an Bhoird Rialaithe é lena ghlacadh, chun an Clár Oibre Straitéiseach um Thaighde agus Nuálaíocht a chur chun feidhme.’

| (14) | Leasaítear Airteagal 136 mar a leanas:






  (a) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:

  ‘2.   Chun críche mhíreanna (1) agus (2) d’Airteagal 134 agus phointí (f) agus (g) d’Airteagal 137, ní áireofar ar Bhord na nÚdarás Poiblí ach an Coimisiún agus údaráis phoiblí ó na Ballstáit. Beidh feidhm mutatis mutandis ag mír 1.’; |
| --- | --- | --- |

(14)

Leasaítear Airteagal 136 mar a leanas:

(a)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:

‘2.   Chun críche mhíreanna (1) agus (2) d’Airteagal 134 agus phointí (f) agus (g) d’Airteagal 137, ní áireofar ar Bhord na nÚdarás Poiblí ach an Coimisiún agus údaráis phoiblí ó na Ballstáit. Beidh feidhm mutatis mutandis ag mír 1.’;

| (15) | Leasaítear Airteagal 137 mar a leanas:






  (a) | Cuirtear isteach na pointí (f) agus (g) seo a leanas:






  ‘(f) | sula n-ullmhófar gach clár oibre, an chuid sin den chlár oibre a bhaineann le gníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta agus gníomhaíochtaí
  TFN
  a shainiú, lena n-áirítear na meastacháin chomhfhreagracha ar chaiteachas, agus comhairle
  Bhord na gComhaltaí Príobháideacha agus an
  Bhoird Eorpaigh um Leathsheoltóirí agus ionchur
  ábhartha
  ó gheallsealbhóirí
  tionscail, saineolaithe agus comhpháirtithe sóisialta
  eile á gcur san áireamh, lena n-áirítear, de réir mar is iomchuí, treochláir a tháirgeann an Chomhghuaillíocht um Próiseálaithe agus Teicneolaíochtaí Leathsheoltóra; |
| --- | --- | --- | --- |

(15)

Leasaítear Airteagal 137 mar a leanas:

(a)

Cuirtear isteach na pointí (f) agus (g) seo a leanas:

‘(f)

sula n-ullmhófar gach clár oibre, an chuid sin den chlár oibre a bhaineann le gníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta agus gníomhaíochtaí
  TFN
  a shainiú, lena n-áirítear na meastacháin chomhfhreagracha ar chaiteachas, agus comhairle
  Bhord na gComhaltaí Príobháideacha agus an
  Bhoird Eorpaigh um Leathsheoltóirí agus ionchur
  ábhartha
  ó gheallsealbhóirí
  tionscail, saineolaithe agus comhpháirtithe sóisialta
  eile á gcur san áireamh, lena n-áirítear, de réir mar is iomchuí, treochláir a tháirgeann an Chomhghuaillíocht um Próiseálaithe agus Teicneolaíochtaí Leathsheoltóra;

TFN

Bhord na gComhaltaí Príobháideacha agus an

ábhartha

tionscail, saineolaithe agus comhpháirtithe sóisialta

| (g) | tograí a roghnú a chomhfhreagraíonn do ghníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta i gcomhréir le hAirteagal 12(1) agus Airteagal 17(2), pointe (u);’ |
| --- | --- |

(g)

tograí a roghnú a chomhfhreagraíonn do ghníomhaíochtaí fothaithe acmhainneachta i gcomhréir le hAirteagal 12(1) agus Airteagal 17(2), pointe (u);’

| (b) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (d):






  ‘(d) | tograí a roghnú a chomhfhreagraíonn do ghníomhaíochtaí
  TFN
  i gcomhréir le hAirteagal 12(1) agus Airteagal 17(2), pointe (u);’ |
| --- | --- | --- |

(b)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (d):

‘(d)

tograí a roghnú a chomhfhreagraíonn do ghníomhaíochtaí
  TFN
  i gcomhréir le hAirteagal 12(1) agus Airteagal 17(2), pointe (u);’

TFN

| (16) | Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 141:

  ‘Airteagal 141
  Rátaí cistiúcháin agus rialacha rannpháirtíochta

  1.   I gcás gníomhaíochtaí indíreacha arna gcistiú faoi Fís Eorpach, i gcomhréir le hAirteagal 17(2) de Rialachán (AE) 2021/695 agus de mhaolú ar Airteagal 34 den Rialachán sin agus i gcás gníomhaíochtaí arna gcistiú faoin gClár don Eoraip Dhigiteach, féadfaidh an Comhghnóthas um Shliseanna rátaí difriúla cistiúcháin a chur i bhfeidhm le haghaidh chistiú an Aontais laistigh de ghníomhaíocht ag brath ar an gcineál rannpháirtí, go háirithe FBManna agus eintitis dhlítheanacha neamhbhrabúis, agus ar an gcineál gníomhaíochta. Sonrófar na rátaí cistiúcháin sa chlár oibre.


  2.   I gcás ina bhfuil údar cuí léirithe ina leith i dtuairisc na n-ábhar ábhartha sa chlár oibre, beidh eintiteas dlítheanach aonair atá bunaithe i mBallstát nó i dtír chomhlachaithe nó i gcuibhreannas nach gcomhlíonann an coinníoll a leagtar síos in Airteagal 22(2) de Rialachán (AE) 2021/695 nó in Airteagal 18 de Rialachán (AE) 2021/694 incháilithe chun bheith rannpháirteach i ngníomhaíochtaí arna gcistiú ag an gComhghnóthas um Shliseanna.’ |
| --- | --- |

(16)

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 141:

‘Airteagal 141

Rátaí cistiúcháin agus rialacha rannpháirtíochta

1.   I gcás gníomhaíochtaí indíreacha arna gcistiú faoi Fís Eorpach, i gcomhréir le hAirteagal 17(2) de Rialachán (AE) 2021/695 agus de mhaolú ar Airteagal 34 den Rialachán sin agus i gcás gníomhaíochtaí arna gcistiú faoin gClár don Eoraip Dhigiteach, féadfaidh an Comhghnóthas um Shliseanna rátaí difriúla cistiúcháin a chur i bhfeidhm le haghaidh chistiú an Aontais laistigh de ghníomhaíocht ag brath ar an gcineál rannpháirtí, go háirithe FBManna agus eintitis dhlítheanacha neamhbhrabúis, agus ar an gcineál gníomhaíochta. Sonrófar na rátaí cistiúcháin sa chlár oibre.

2.   I gcás ina bhfuil údar cuí léirithe ina leith i dtuairisc na n-ábhar ábhartha sa chlár oibre, beidh eintiteas dlítheanach aonair atá bunaithe i mBallstát nó i dtír chomhlachaithe nó i gcuibhreannas nach gcomhlíonann an coinníoll a leagtar síos in Airteagal 22(2) de Rialachán (AE) 2021/695 nó in Airteagal 18 de Rialachán (AE) 2021/694 incháilithe chun bheith rannpháirteach i ngníomhaíochtaí arna gcistiú ag an gComhghnóthas um Shliseanna.’

| (17) | Tuigfear gur tagairtí don ‘Chomhghnóthas um Shliseanna’ iad na tagairtí don ‘Chomhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha’. |
| --- | --- |

(17)

Tuigfear gur tagairtí don ‘Chomhghnóthas um Shliseanna’ iad na tagairtí don ‘Chomhghnóthas Eochairtheicneolaíochtaí Digiteacha’.

Airteagal 2

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm ar dháta a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

Thar ceann na Comhairle

An tUachtarán

---

(1)  IO C , , lch. .

1

(2)  IO C , , lch. .

2

(3)  Rialachán (AE) 2021/2085 ón gComhairle an 19 Samhain 2021 lena mbunaítear na Comhghnóthais faoi Fís Eorpach agus lena n-aisghairtear Rialacháin (CE) Uimh. 219/2007, (AE) Uimh. 557/2014, (AE) Uimh. 558/2014, (AE) Uimh. 559/2014, (AE) Uimh. 560/2014, (AE) Uimh. 561/2014 agus (AE) Uimh. 642/2014 (IO L 427, 30.11.2021, lch. 17).

3

(4)  IO L ..., lch. ...

4

(5)  Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 28 Aibreán 2021 lena mbunaítear Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht, lena leagtar síos a rialacha maidir le rannpháirtíocht agus scaipeadh, agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 1290/2013 agus (AE) Uimh. 1291/2013 (IO L 170, 12.5.2021, lch. 1).

5

(6)  Rialachán (AE) 2021/694 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2021 lena mbunaítear an Clár don Eoraip Dhigiteach agus lena n-aisghairtear Cinneadh (AE) 2015/2240 (IO L 166, 11.5.2021, lch. 1).

6

(7)  Tá tagairt don Chomhghuaillíocht sa Teachtaireacht ón gCoimisiún an 5 Bealtaine 2021 dar teideal Updating the 2020 New Industrial Strategy: Building a stronger Single Market for Europe’s recovery [Straitéis Nua Tionsclaíochta 2020 a thabhairt cothrom le dáta: Margadh Aonair níos láidre a Fhorbairt do théarnamh na hEorpa].

7

Updating the 2020 New Industrial Strategy: Building a stronger Single Market for Europe’s recovery

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/105 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/105

---

P9_TA(2023)0045

Comhairliúchán faoi Fhorálacha Cur Chun Feidhme an Ombudsman Eorpaigh

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar na dréachtfhorálacha cur chun feidhme do Reacht an Ombudsman Eorpaigh (N9-0065/2022 – C9-0338/2022 – 2022/0903(NLE))

(Comhairliúchán)

(2023/C 283/28)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint do na dréachtfhorálacha cur chun feidhme do Reacht an Ombudsman Eorpaigh (N9-0065/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do na dréachtfhorálacha cur chun feidhme do Reacht an Ombudsman Eorpaigh (N9-0065/2022),

| — | ag féachaint d’Airteagal 18 de Rialachán (AE, Euratom) 2021/1163 ó Pharlaimint na hEorpa an 24 Meitheamh 2021 lena leagtar síos na rialacháin agus na coinníollacha ginearálta lena rialaítear comhlíonadh dhualgais an Ombudsman (Reacht an Ombudsman Eorpaigh) agus lena n-aisghairtear Cinneadh 94/262/CEGC, CE, Euratom (1), ar dá bhun a chuaigh an tOmbudsman Eorpach i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa (C9-0338/2022), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 18 de Rialachán (AE, Euratom) 2021/1163 ó Pharlaimint na hEorpa an 24 Meitheamh 2021 lena leagtar síos na rialacháin agus na coinníollacha ginearálta lena rialaítear comhlíonadh dhualgais an Ombudsman (Reacht an Ombudsman Eorpaigh) agus lena n-aisghairtear Cinneadh 94/262/CEGC, CE, Euratom (1), ar dá bhun a chuaigh an tOmbudsman Eorpach i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa (C9-0338/2022),

| — | ag féachaint do Riail 82 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 82 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla (A9-0010/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Bunreachtúla (A9-0010/2023),

| 1. | ag formheas na ndréachtfhorálacha cur chun feidhme arna leasú; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an Ombudsman a chur in iúl don Pharlaimint má tá sé ar intinn aici imeacht ón téacs atá formheasta ag an bParlaimint; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á iarraidh ar an Ombudsman dul i gcomhairle leis an bParlaimint arís má tá sé ar intinn aici na dréachtfhorálacha cur chun feidhme a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

3.

| 4. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an Ombudsman Eorpach, chuig an gComhairle agus chuig an gCoimisiún. |
| --- | --- |

4.

Leasú 1

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 2 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 2.3.
     
  Is mar ghearán a dhéileálfaidh an tOmbudsman le hachainí a thagann faoi réim dhualgais an Ombudsman mar a shainmhínítear in Airteagal 1(3) den Reacht, arna aistriú ag Parlaimint na hEorpa le toiliú an achainígh. | scriosta |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

2.3.
     
  Is mar ghearán a dhéileálfaidh an tOmbudsman le hachainí a thagann faoi réim dhualgais an Ombudsman mar a shainmhínítear in Airteagal 1(3) den Reacht, arna aistriú ag Parlaimint na hEorpa le toiliú an achainígh.

scriosta

scriosta

Leasú 2

Leasú 2

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 3 – mír 1

Airteagal 3 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 3.1.   Déanfaidh an tOmbudsman gearáin a láimhseáil in aon teanga oifigiúil agus oibre de chuid institiúidí an Aontais. Déanfaidh an tOmbudsman cumarsáid leis an ngearánach
  sa teanga sin
  , ach amháin má ghlacann an gearánach le cumarsáid a fháil i dteanga oifigiúil agus oibre eile de chuid an Aontais. | 3.1.   Déanfaidh an tOmbudsman gearáin a láimhseáil in aon teanga oifigiúil agus oibre de chuid institiúidí an Aontais. Déanfaidh an tOmbudsman cumarsáid leis an ngearánach
  i dteanga an ghearáin
  , ach amháin má ghlacann an gearánach le cumarsáid a fháil i dteanga oifigiúil agus oibre eile de chuid an Aontais. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

3.1.   Déanfaidh an tOmbudsman gearáin a láimhseáil in aon teanga oifigiúil agus oibre de chuid institiúidí an Aontais. Déanfaidh an tOmbudsman cumarsáid leis an ngearánach
  sa teanga sin
  , ach amháin má ghlacann an gearánach le cumarsáid a fháil i dteanga oifigiúil agus oibre eile de chuid an Aontais.

3.1.   Déanfaidh an tOmbudsman gearáin a láimhseáil in aon teanga oifigiúil agus oibre de chuid institiúidí an Aontais. Déanfaidh an tOmbudsman cumarsáid leis an ngearánach
  i dteanga an ghearáin
  , ach amháin má ghlacann an gearánach le cumarsáid a fháil i dteanga oifigiúil agus oibre eile de chuid an Aontais.

Leasú 3

Leasú 3

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 3 – mír 6

Airteagal 3 – mír 6

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 3.6.   Má mheasann an tOmbudsman gur cuí déanamh amhlaidh, féadfaidh an tOmbudsman bearta a ghlacadh chun a áirithiú go ndéileálfar le gearán mar ábhar tosaíochta, agus
  cuspóirí straitéiseacha nó cineál sonrach
  gearáin
  á gcur san áireamh
  , lena n-áirítear i réimsí amhail sceithireacht agus ciapadh. | 3.6.   
  I gcomhréir le hAirteagal 2 den Reacht,
  má mheasann an tOmbudsman gur cuí déanamh amhlaidh, féadfaidh an tOmbudsman bearta a ghlacadh chun a áirithiú go ndéileálfar le gearán mar ábhar tosaíochta, agus
  na topaicí oibre straitéisí arna sainiú ag an Ombudsman sa tuarascáil bhliantúil nó cineál sonrach
  gearáin, lena n-áirítear i réimsí amhail sceithireacht agus ciapadh, á dtabhairt san áireamh. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

3.6.   Má mheasann an tOmbudsman gur cuí déanamh amhlaidh, féadfaidh an tOmbudsman bearta a ghlacadh chun a áirithiú go ndéileálfar le gearán mar ábhar tosaíochta, agus
  cuspóirí straitéiseacha nó cineál sonrach
  gearáin
  á gcur san áireamh
  , lena n-áirítear i réimsí amhail sceithireacht agus ciapadh.

3.6.   
  I gcomhréir le hAirteagal 2 den Reacht,
  má mheasann an tOmbudsman gur cuí déanamh amhlaidh, féadfaidh an tOmbudsman bearta a ghlacadh chun a áirithiú go ndéileálfar le gearán mar ábhar tosaíochta, agus
  na topaicí oibre straitéisí arna sainiú ag an Ombudsman sa tuarascáil bhliantúil nó cineál sonrach
  gearáin, lena n-áirítear i réimsí amhail sceithireacht agus ciapadh, á dtabhairt san áireamh.

Leasú 4

Leasú 4

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 3 – mír 7

Airteagal 3 – mír 7

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 3.7.   Déileálfaidh an tOmbudsman le teachtaireachtaí mí-úsáiddeacha agus le gearáin arb ionann iad agus mí-úsáid próise i gcomhréir le treoirlínte arna nglacadh chun na críche sin. | 3.7.   Déileálfaidh an tOmbudsman le teachtaireachtaí drochídeacha agus le gearáin arb ionann iad agus mí-úsáid próisis i gcomhréir le treoirlínte arna nglacadh chun na críche sin.
  Foilseofar na treoirlínte sin ar shuíomh gréasáin an Ombudsman. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

3.7.   Déileálfaidh an tOmbudsman le teachtaireachtaí mí-úsáiddeacha agus le gearáin arb ionann iad agus mí-úsáid próise i gcomhréir le treoirlínte arna nglacadh chun na críche sin.

3.7.   Déileálfaidh an tOmbudsman le teachtaireachtaí drochídeacha agus le gearáin arb ionann iad agus mí-úsáid próisis i gcomhréir le treoirlínte arna nglacadh chun na críche sin.
  Foilseofar na treoirlínte sin ar shuíomh gréasáin an Ombudsman.

Leasú 5

Leasú 5

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 4 – mír 3

Airteagal 4 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 4.3.   Arna iarraidh sin don Ombudsman, soláthróidh institiúidí faisnéis
  nó doiciméid
  don Ombudsman chun críocha fiosrúcháin. Féadfaidh foireann fiosrúcháin an Ombudsman
  doiciméid a iniúchadh
  , ag áitreabh na hinstitiúide lena mbaineann nó trí mheán leictreonach. Soláthrófar
  doiciméid
  rúnaicmithe AE ag áitreabh na hinstitiúide lena mbaineann, mura gcomhaontaítear a mhalairt leis an Ombudsman. | 4.3.   Arna iarraidh sin don Ombudsman
  agus faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 5 den Reacht
  , soláthróidh institiúidí faisnéis
  , lena n-áirítear i bhfoirm doiciméad,
  don Ombudsman chun críocha fiosrúcháin. Féadfaidh foireann fiosrúcháin an Ombudsman
  scrúdú a dhéanamh ar an bhfaisnéis
  , ag áitreabh na hinstitiúide lena mbaineann nó trí mheán leictreonach. Soláthrófar
  faisnéis
  rúnaicmithe AE ag áitreabh na hinstitiúide lena mbaineann, mura gcomhaontaítear a mhalairt leis an Ombudsman. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

4.3.   Arna iarraidh sin don Ombudsman, soláthróidh institiúidí faisnéis
  nó doiciméid
  don Ombudsman chun críocha fiosrúcháin. Féadfaidh foireann fiosrúcháin an Ombudsman
  doiciméid a iniúchadh
  , ag áitreabh na hinstitiúide lena mbaineann nó trí mheán leictreonach. Soláthrófar
  doiciméid
  rúnaicmithe AE ag áitreabh na hinstitiúide lena mbaineann, mura gcomhaontaítear a mhalairt leis an Ombudsman.

4.3.   Arna iarraidh sin don Ombudsman
  agus faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 5 den Reacht
  , soláthróidh institiúidí faisnéis
  , lena n-áirítear i bhfoirm doiciméad,
  don Ombudsman chun críocha fiosrúcháin. Féadfaidh foireann fiosrúcháin an Ombudsman
  scrúdú a dhéanamh ar an bhfaisnéis
  , ag áitreabh na hinstitiúide lena mbaineann nó trí mheán leictreonach. Soláthrófar
  faisnéis
  rúnaicmithe AE ag áitreabh na hinstitiúide lena mbaineann, mura gcomhaontaítear a mhalairt leis an Ombudsman.

Leasú 6

Leasú 6

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 4 – mír 4

Airteagal 4 – mír 4

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 4.4.   Tabharfar freagraí na hinstitiúide ar na hábhair dá dtagraítear i mír 4.2 agus i mír 4.3 laistigh den tréimhse ama a shonróidh an tOmbudsman nach mbeidh níos faide ná trí mhí de ghnáth. Beidh an tréimhse ama bheacht chun freagra a thabhairt réasúnach, agus castacht agus práinn an fhiosrúcháin á gcur san áireamh. Má mheasann an tOmbudsman go bhfuil
  tábhacht phoiblí ag baint leis an bhfiosrúchán, beidh an tréimhse ama chun freagra a thabhairt
  chomh gearr agus is féidir
  go réasúnta
  . Mura bhfuil an institiúid lena mbaineann in ann freagra a thabhairt laistigh den tréimhse ama a socraíodh, déanfaidh sí iarraidh réasúnaithe ar shíneadh ama. | 4.4.   Maidir leis na freagraí a thabharfaidh na hinstitiúidí ar na hábhair dá dtagraítear i mír 4.2 agus mír 4.3, tabharfar iad laistigh den tréimhse ama a shonróidh an tOmbudsman, ar tréimhse ama í nach faide ná trí mhí de ghnáth. Beidh an tréimhse ama bheacht chun freagra a thabhairt réasúnach, agus castacht agus práinn an fhiosrúcháin á gcur san áireamh. Má mheasann an tOmbudsman go bhfuil
  leas don phobal
  ag baint leis an bhfiosrúchán
  , is
  chomh gearr agus is féidir
  le réasún a bheidh an creat ama chun freagra a chur ar fáil
  . Mura bhfuil an institiúid lena mbaineann in ann freagra a thabhairt laistigh den tréimhse ama a socraíodh, déanfaidh sí iarraidh réasúnaithe ar shíneadh ama. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

4.4.   Tabharfar freagraí na hinstitiúide ar na hábhair dá dtagraítear i mír 4.2 agus i mír 4.3 laistigh den tréimhse ama a shonróidh an tOmbudsman nach mbeidh níos faide ná trí mhí de ghnáth. Beidh an tréimhse ama bheacht chun freagra a thabhairt réasúnach, agus castacht agus práinn an fhiosrúcháin á gcur san áireamh. Má mheasann an tOmbudsman go bhfuil
  tábhacht phoiblí ag baint leis an bhfiosrúchán, beidh an tréimhse ama chun freagra a thabhairt
  chomh gearr agus is féidir
  go réasúnta
  . Mura bhfuil an institiúid lena mbaineann in ann freagra a thabhairt laistigh den tréimhse ama a socraíodh, déanfaidh sí iarraidh réasúnaithe ar shíneadh ama.

4.4.   Maidir leis na freagraí a thabharfaidh na hinstitiúidí ar na hábhair dá dtagraítear i mír 4.2 agus mír 4.3, tabharfar iad laistigh den tréimhse ama a shonróidh an tOmbudsman, ar tréimhse ama í nach faide ná trí mhí de ghnáth. Beidh an tréimhse ama bheacht chun freagra a thabhairt réasúnach, agus castacht agus práinn an fhiosrúcháin á gcur san áireamh. Má mheasann an tOmbudsman go bhfuil
  leas don phobal
  ag baint leis an bhfiosrúchán
  , is
  chomh gearr agus is féidir
  le réasún a bheidh an creat ama chun freagra a chur ar fáil
  . Mura bhfuil an institiúid lena mbaineann in ann freagra a thabhairt laistigh den tréimhse ama a socraíodh, déanfaidh sí iarraidh réasúnaithe ar shíneadh ama.

Leasú 7

Leasú 7

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 4 – mír 10

Airteagal 4 – mír 10

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 4.10.   Ní choinneoidh an tOmbudsman seilbh ar dhoiciméid ná ar fhaisnéis
  a fuarthas ó institiúid nó ó Bhallstát le linn fiosrúcháin, agus a shainaithin an institiúid sin nó an Ballstát sin a bheith faoi rún,
  ach amháin fad a bheidh an fiosrúchán ar siúl agus nach mbeidh an tréimhse ama chun déileáil le haon iarraidh ar athbhreithniú imithe in éag. Scriosfar na doiciméid nó an fhaisnéis sin tar éis don fhiosrúchán a bheith dúnta agus an tréimhse ama chun déileáil le haon
  iarratas
  ar athbhreithniú imithe in éag. Féadfaidh an tOmbudsman a iarraidh ar institiúid nó ar Bhallstát doiciméid nó faisnéis den sórt sin a choinneáil ar feadh tréimhse cúig bliana ar a laghad tar éis fógra a thabhairt dóibh nach bhfuil na doiciméid nó an fhaisnéis á gcoimeád ag an Ombudsman a thuilleadh. | 4.10.   Ní choinneoidh an tOmbudsman seilbh ar dhoiciméid ná ar fhaisnéis
  dá dtagraítear in Airteagal 5(8) den Reacht
  ach amháin fad a bheidh an fiosrúchán ar siúl agus nach mbeidh an tréimhse ama chun déileáil le haon iarraidh ar athbhreithniú
  arna déanamh de bhun Airteagal 9.3 den Chinneadh seo
  imithe in éag. Scriosfar na doiciméid nó an fhaisnéis sin tar éis don fhiosrúchán a bheith dúnta agus an tréimhse ama chun déileáil le haon
  iarraidh
  ar athbhreithniú imithe in éag. Féadfaidh an tOmbudsman a iarraidh ar institiúid nó ar Bhallstát doiciméid nó faisnéis den sórt sin a choinneáil ar feadh tréimhse cúig bliana ar a laghad tar éis fógra a thabhairt dóibh nach bhfuil na doiciméid nó an fhaisnéis á gcoimeád ag an Ombudsman a thuilleadh. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

4.10.   Ní choinneoidh an tOmbudsman seilbh ar dhoiciméid ná ar fhaisnéis
  a fuarthas ó institiúid nó ó Bhallstát le linn fiosrúcháin, agus a shainaithin an institiúid sin nó an Ballstát sin a bheith faoi rún,
  ach amháin fad a bheidh an fiosrúchán ar siúl agus nach mbeidh an tréimhse ama chun déileáil le haon iarraidh ar athbhreithniú imithe in éag. Scriosfar na doiciméid nó an fhaisnéis sin tar éis don fhiosrúchán a bheith dúnta agus an tréimhse ama chun déileáil le haon
  iarratas
  ar athbhreithniú imithe in éag. Féadfaidh an tOmbudsman a iarraidh ar institiúid nó ar Bhallstát doiciméid nó faisnéis den sórt sin a choinneáil ar feadh tréimhse cúig bliana ar a laghad tar éis fógra a thabhairt dóibh nach bhfuil na doiciméid nó an fhaisnéis á gcoimeád ag an Ombudsman a thuilleadh.

4.10.   Ní choinneoidh an tOmbudsman seilbh ar dhoiciméid ná ar fhaisnéis
  dá dtagraítear in Airteagal 5(8) den Reacht
  ach amháin fad a bheidh an fiosrúchán ar siúl agus nach mbeidh an tréimhse ama chun déileáil le haon iarraidh ar athbhreithniú
  arna déanamh de bhun Airteagal 9.3 den Chinneadh seo
  imithe in éag. Scriosfar na doiciméid nó an fhaisnéis sin tar éis don fhiosrúchán a bheith dúnta agus an tréimhse ama chun déileáil le haon
  iarraidh
  ar athbhreithniú imithe in éag. Féadfaidh an tOmbudsman a iarraidh ar institiúid nó ar Bhallstát doiciméid nó faisnéis den sórt sin a choinneáil ar feadh tréimhse cúig bliana ar a laghad tar éis fógra a thabhairt dóibh nach bhfuil na doiciméid nó an fhaisnéis á gcoimeád ag an Ombudsman a thuilleadh.

Leasú 8

Leasú 8

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 5 – mír 1

Airteagal 5 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 5.1.   Má mheasann an tOmbudsman gur féidir gearán a réiteach, lorgóidh an tOmbudsman réiteach leis an institiúid lena mbaineann
  agus
  leis an
  ngearánach
  . | 5.1.   Má mheasann an tOmbudsman gur féidir gearán a réiteach, lorgóidh an tOmbudsman réiteach leis an institiúid lena mbaineann
  chun deireadh a chur
  leis an
  gcás drochriaracháin agus ar an gcaoi sin an gearán a réiteach
  . |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

5.1.   Má mheasann an tOmbudsman gur féidir gearán a réiteach, lorgóidh an tOmbudsman réiteach leis an institiúid lena mbaineann
  agus
  leis an
  ngearánach
  .

5.1.   Má mheasann an tOmbudsman gur féidir gearán a réiteach, lorgóidh an tOmbudsman réiteach leis an institiúid lena mbaineann
  chun deireadh a chur
  leis an
  gcás drochriaracháin agus ar an gcaoi sin an gearán a réiteach
  .

Leasú 9

Leasú 9

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 6 – mír 2

Airteagal 6 – mír 2

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 6.2.   I gcás ina gcinnfidh an tOmbudsman nach bhfuil aon drochriarachán ann, gur thángthas ar réiteach nó nach bhfuil údar le tuilleadh fiosrúchán, dúnfar an fiosrúchán le cinneadh ina leagfar amach na torthaí. Sa chinneadh chun an fiosrúchán a dhúnadh, féadfaidh an tOmbudsman
  moltaí a dhéanamh
  maidir le
  feabhas
  a 
  chur ar shaincheisteanna a
  sainaithníodh le linn an fhiosrúcháin. Cuirfidh an tOmbudsman an cinneadh chuig an ngearánach agus chuig an institiúid lena mbaineann. | 6.2.   I gcás ina gcinnfidh an tOmbudsman nach bhfuil aon drochriarachán ann, gur thángthas ar réiteach nó nach bhfuil údar le tuilleadh fiosrúchán, dúnfar an fiosrúchán le cinneadh ina leagfar amach na torthaí. Sa chinneadh chun an fiosrúchán a dhúnadh, féadfaidh an tOmbudsman
  feabhsuithe a mholadh
  maidir le
  saincheisteanna
  a sainaithníodh le linn an fhiosrúcháin. Cuirfidh an tOmbudsman an cinneadh chuig an ngearánach agus chuig an institiúid lena mbaineann. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

6.2.   I gcás ina gcinnfidh an tOmbudsman nach bhfuil aon drochriarachán ann, gur thángthas ar réiteach nó nach bhfuil údar le tuilleadh fiosrúchán, dúnfar an fiosrúchán le cinneadh ina leagfar amach na torthaí. Sa chinneadh chun an fiosrúchán a dhúnadh, féadfaidh an tOmbudsman
  moltaí a dhéanamh
  maidir le
  feabhas
  a 
  chur ar shaincheisteanna a
  sainaithníodh le linn an fhiosrúcháin. Cuirfidh an tOmbudsman an cinneadh chuig an ngearánach agus chuig an institiúid lena mbaineann.

6.2.   I gcás ina gcinnfidh an tOmbudsman nach bhfuil aon drochriarachán ann, gur thángthas ar réiteach nó nach bhfuil údar le tuilleadh fiosrúchán, dúnfar an fiosrúchán le cinneadh ina leagfar amach na torthaí. Sa chinneadh chun an fiosrúchán a dhúnadh, féadfaidh an tOmbudsman
  feabhsuithe a mholadh
  maidir le
  saincheisteanna
  a sainaithníodh le linn an fhiosrúcháin. Cuirfidh an tOmbudsman an cinneadh chuig an ngearánach agus chuig an institiúid lena mbaineann.

Leasú 10

Leasú 10

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 7 – mír 2

Airteagal 7 – mír 2

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 7.2.   Féadfaidh an tOmbudsman Tuarascáil Speisialta a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa maidir le haon fhiosrúchán ina
  gcinneann
  an tOmbudsman
  go bhfuil
  drochriarachán
  i gceist
  agus a mheasann an tOmbudsman
  tábhacht phoiblí a bheith
  ag baint leis. | 7.2.   Féadfaidh an tOmbudsman Tuarascáil Speisialta a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa maidir le haon fhiosrúchán ina
  bhfaigheann
  an tOmbudsman drochriarachán agus a mheasann an tOmbudsman
  go bhfuil leas ar leith
  ag baint leis
  don phobal
  . |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

7.2.   Féadfaidh an tOmbudsman Tuarascáil Speisialta a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa maidir le haon fhiosrúchán ina
  gcinneann
  an tOmbudsman
  go bhfuil
  drochriarachán
  i gceist
  agus a mheasann an tOmbudsman
  tábhacht phoiblí a bheith
  ag baint leis.

7.2.   Féadfaidh an tOmbudsman Tuarascáil Speisialta a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa maidir le haon fhiosrúchán ina
  bhfaigheann
  an tOmbudsman drochriarachán agus a mheasann an tOmbudsman
  go bhfuil leas ar leith
  ag baint leis
  don phobal
  .

Leasú 11

Leasú 11

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 8 – teideal

Airteagal 8 – teideal

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| Fiosrúcháin féintionscnaimh | Fiosrúcháin féintionscnaimh
  agus fiosrúcháin leantacha |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

Fiosrúcháin féintionscnaimh

Fiosrúcháin féintionscnaimh
  agus fiosrúcháin leantacha

agus fiosrúcháin leantacha

Leasú 12

Leasú 12

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 8 – mír 1

Airteagal 8 – mír 1

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 8.1.   I gcomhréir le dualgais an Ombudsman mar a shainmhínítear iad in
  Airteagal
  1(3) den Reacht, seolfaidh an tOmbudsman fiosrúcháin féintionscnaimh a 
  n-aimsíonn an tOmbudsman forais
  ina leith. | 8.1.   I gcomhréir le dualgais an Ombudsman mar a shainmhínítear iad in
  Airteagail
  1(3)
  agus 3(3)
  den Reacht, seolfaidh an tOmbudsman fiosrúcháin féintionscnaimh a 
  bhfuil forais faighte ag an Ombudsman
  ina leith. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

8.1.   I gcomhréir le dualgais an Ombudsman mar a shainmhínítear iad in
  Airteagal
  1(3) den Reacht, seolfaidh an tOmbudsman fiosrúcháin féintionscnaimh a 
  n-aimsíonn an tOmbudsman forais
  ina leith.

8.1.   I gcomhréir le dualgais an Ombudsman mar a shainmhínítear iad in
  Airteagail
  1(3)
  agus 3(3)
  den Reacht, seolfaidh an tOmbudsman fiosrúcháin féintionscnaimh a 
  bhfuil forais faighte ag an Ombudsman
  ina leith.

Leasú 13

Leasú 13

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 8 – mír 2

Airteagal 8 – mír 2

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 8.2.   
  Beidh feidhm ag na nósanna imeachta is infheidhme maidir le fiosrúcháin a thionscnaítear tar éis gearán a dhéanamh, a mhéid atá siad ábhartha, maidir le fiosrúcháin féintionscnaimh
  . | 8.2.   
  Féadfaidh an tOmbudsman teagmháil a dhéanamh leis
  na
  hinstitiúidí freisin i scríbhinn, chun feasacht a mhúscailt, tuairimí a chomhroinnt nó faisnéis a bhailiú maidir le cleachtais riaracháin. Laistigh de theorainneacha dhualgais an Ombudsman mar a shainmhínítear in Airteagal 1(3) den Reacht agus i gcomhréir le hAirteagal 3(3) de, féadfaidh an tOmbudsman a chinneadh fiosrúcháin féintionscnaimh
  a 
  sheoladh freisin tar éis teagmhálacha den sórt sin leis na hinstitiúidí
  . |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

8.2.   
  Beidh feidhm ag na nósanna imeachta is infheidhme maidir le fiosrúcháin a thionscnaítear tar éis gearán a dhéanamh, a mhéid atá siad ábhartha, maidir le fiosrúcháin féintionscnaimh
  .

8.2.   
  Féadfaidh an tOmbudsman teagmháil a dhéanamh leis
  na
  hinstitiúidí freisin i scríbhinn, chun feasacht a mhúscailt, tuairimí a chomhroinnt nó faisnéis a bhailiú maidir le cleachtais riaracháin. Laistigh de theorainneacha dhualgais an Ombudsman mar a shainmhínítear in Airteagal 1(3) den Reacht agus i gcomhréir le hAirteagal 3(3) de, féadfaidh an tOmbudsman a chinneadh fiosrúcháin féintionscnaimh
  a 
  sheoladh freisin tar éis teagmhálacha den sórt sin leis na hinstitiúidí
  .

Leasú 14

Leasú 14

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 8 – mír 3

Airteagal 8 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 8.3.   
  Féadfaidh an tOmbudsman, lasmuigh de raon feidhme na bhfiosrúchán, teagmháil
  a dhéanamh
  leis na hinstitiúidí i scríbhinn, chun feasacht a mhúscailt, tuairimí a roinnt nó faisnéis a bhailiú faoi chleachtais riaracháin. Laistigh de theorainneacha na ndualgas a shainítear in Airteagal 1(3) den Reacht, féadfaidh an tOmbudsman a chinneadh
  fiosrúcháin féintionscnaimh
  a sheoladh freisin tar éis teagmhálacha den sórt sin leis na hinstitiúidí, i gcomhréir le míreanna
  8.1 agus 8.2. | 8.3.   
  Beidh feidhm ag na nósanna imeachta is infheidhme maidir le fiosrúcháin
  a 
  osclaítear tar éis gearán a
  dhéanamh
  maidir le
  fiosrúcháin féintionscnaimh
  faoi mhír
  8.1 agus
  faoi mhír
  8.2
  a mhéid atá siad ábhartha do na fiosrúcháin sin
  . |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

8.3.   
  Féadfaidh an tOmbudsman, lasmuigh de raon feidhme na bhfiosrúchán, teagmháil
  a dhéanamh
  leis na hinstitiúidí i scríbhinn, chun feasacht a mhúscailt, tuairimí a roinnt nó faisnéis a bhailiú faoi chleachtais riaracháin. Laistigh de theorainneacha na ndualgas a shainítear in Airteagal 1(3) den Reacht, féadfaidh an tOmbudsman a chinneadh
  fiosrúcháin féintionscnaimh
  a sheoladh freisin tar éis teagmhálacha den sórt sin leis na hinstitiúidí, i gcomhréir le míreanna
  8.1 agus 8.2.

8.3.   
  Beidh feidhm ag na nósanna imeachta is infheidhme maidir le fiosrúcháin
  a 
  osclaítear tar éis gearán a
  dhéanamh
  maidir le
  fiosrúcháin féintionscnaimh
  faoi mhír
  8.1 agus
  faoi mhír
  8.2
  a mhéid atá siad ábhartha do na fiosrúcháin sin
  .

Leasú 15

Leasú 15

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 9 – mír 3

Airteagal 9 – mír 3

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 9.3.   Beidh an gearánach i dteideal athbhreithniú a iarraidh ar chinneadh arna dhéanamh de bhun Airteagal 3.3 agus Airteagal 3.4 den Chinneadh seo, agus ar aon toradh i gcinneadh lena ndúntar fiosrúchán, cé is moite d’aimsiú
  nach
  raibh drochriarachán i gceist. Leagfar amach i gcinneadh ón Ombudsman na rialacha mionsonraithe
  maidir leis an gcaoi
  a ndéileálann an tOmbudsman le hiarrataí ar athbhreithniú. | 9.3.   Beidh an gearánach i dteideal athbhreithniú a iarraidh ar chinneadh arna dhéanamh de bhun Airteagal 3.3 agus Airteagal 3.4 den Chinneadh seo, agus ar aon toradh i gcinneadh lena ndúntar fiosrúchán, cé is moite d’aimsiú
  go
  raibh drochriarachán i gceist. Leagfar amach i gcinneadh ón Ombudsman na rialacha mionsonraithe
  maidir leis an gcaoi
  a ndéileálann an tOmbudsman le hiarrataí ar athbhreithniú
  agus foilseofar na rialacha sin ar shuíomh gréasáin an Ombudsman
  . |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

9.3.   Beidh an gearánach i dteideal athbhreithniú a iarraidh ar chinneadh arna dhéanamh de bhun Airteagal 3.3 agus Airteagal 3.4 den Chinneadh seo, agus ar aon toradh i gcinneadh lena ndúntar fiosrúchán, cé is moite d’aimsiú
  nach
  raibh drochriarachán i gceist. Leagfar amach i gcinneadh ón Ombudsman na rialacha mionsonraithe
  maidir leis an gcaoi
  a ndéileálann an tOmbudsman le hiarrataí ar athbhreithniú.

9.3.   Beidh an gearánach i dteideal athbhreithniú a iarraidh ar chinneadh arna dhéanamh de bhun Airteagal 3.3 agus Airteagal 3.4 den Chinneadh seo, agus ar aon toradh i gcinneadh lena ndúntar fiosrúchán, cé is moite d’aimsiú
  go
  raibh drochriarachán i gceist. Leagfar amach i gcinneadh ón Ombudsman na rialacha mionsonraithe
  maidir leis an gcaoi
  a ndéileálann an tOmbudsman le hiarrataí ar athbhreithniú
  agus foilseofar na rialacha sin ar shuíomh gréasáin an Ombudsman
  .

Leasú 16

Leasú 16

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 9 – mír 4

Airteagal 9 – mír 4

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 9.4.   Agus iarraidh ar athbhreithniú á déanamh aige nó aici de bhun
  Airteagal 9.3
  den Chinneadh seo, beidh an gearánach i dteideal rochtain a iarraidh ar chomhad an Ombudsman ar an ngearán
  , i gcomhréir leis na rialacha a leagtar amach sa Reacht, cé is moite de dhoiciméid a dhearbhaíonn institiúid, Ballstát nó an tOmbudsman iad a bheith faoi rún, nó aon fhaisnéis rúnda eile sa chomhad. Beidh
  nochtadh faisnéise sa chomhad don ghearánach
  faoi réir na gcoinníollacha
  a leagtar síos in
  Airteagal 5
  (8) den Reacht. | 9.4.   Agus iarraidh ar athbhreithniú á déanamh aige nó aici de bhun
  mhír 9.3
  den Chinneadh seo, beidh an gearánach i dteideal rochtain a iarraidh ar chomhad an Ombudsman ar an ngearán
  . Comhlíonfaidh
  nochtadh faisnéise sa chomhad don ghearánach
  na rialacha
  a leagtar síos
  sa Reacht agus go háirithe, na coinníollacha a leagtar síos
  in
  Airteagal 5
  (8) den Reacht. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

9.4.   Agus iarraidh ar athbhreithniú á déanamh aige nó aici de bhun
  Airteagal 9.3
  den Chinneadh seo, beidh an gearánach i dteideal rochtain a iarraidh ar chomhad an Ombudsman ar an ngearán
  , i gcomhréir leis na rialacha a leagtar amach sa Reacht, cé is moite de dhoiciméid a dhearbhaíonn institiúid, Ballstát nó an tOmbudsman iad a bheith faoi rún, nó aon fhaisnéis rúnda eile sa chomhad. Beidh
  nochtadh faisnéise sa chomhad don ghearánach
  faoi réir na gcoinníollacha
  a leagtar síos in
  Airteagal 5
  (8) den Reacht.

9.4.   Agus iarraidh ar athbhreithniú á déanamh aige nó aici de bhun
  mhír 9.3
  den Chinneadh seo, beidh an gearánach i dteideal rochtain a iarraidh ar chomhad an Ombudsman ar an ngearán
  . Comhlíonfaidh
  nochtadh faisnéise sa chomhad don ghearánach
  na rialacha
  a leagtar síos
  sa Reacht agus go háirithe, na coinníollacha a leagtar síos
  in
  Airteagal 5
  (8) den Reacht.

Leasú 17

Leasú 17

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 9 – mír 5

Airteagal 9 – mír 5

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| 9.5.   Chun leasanna dlisteanacha an ghearánaigh nó tríú páirtí a chosaint, féadfaidh an tOmbudsman faisnéis a aicmiú mar fhaisnéis rúnda i ngearán nó i ndoiciméid eile, agus an institiúid a chur ar an eolas dá réir sin. . In imthosca eisceachtúla, amhail gearáin a bhaineann le sceithireacht, féadfaidh an tOmbudsman cinneadh a dhéanamh gan céannacht an ghearánaigh a chur in iúl don institiúid lena mbaineann. | 9.5.   Chun leasanna dlisteanacha an ghearánaigh nó tríú páirtí a chosaint, féadfaidh an tOmbudsman faisnéis a aicmiú mar fhaisnéis rúnda i ngearán nó i ndoiciméid eile, agus an institiúid a chur ar an eolas dá réir sin. In imthosca eisceachtúla, amhail gearáin a bhaineann le sceithireacht, féadfaidh an tOmbudsman cinneadh a dhéanamh gan céannacht an ghearánaigh a chur in iúl don institiúid lena mbaineann
  nó do ghníomhaithe seachtracha eile
  . |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

9.5.   Chun leasanna dlisteanacha an ghearánaigh nó tríú páirtí a chosaint, féadfaidh an tOmbudsman faisnéis a aicmiú mar fhaisnéis rúnda i ngearán nó i ndoiciméid eile, agus an institiúid a chur ar an eolas dá réir sin. . In imthosca eisceachtúla, amhail gearáin a bhaineann le sceithireacht, féadfaidh an tOmbudsman cinneadh a dhéanamh gan céannacht an ghearánaigh a chur in iúl don institiúid lena mbaineann.

9.5.   Chun leasanna dlisteanacha an ghearánaigh nó tríú páirtí a chosaint, féadfaidh an tOmbudsman faisnéis a aicmiú mar fhaisnéis rúnda i ngearán nó i ndoiciméid eile, agus an institiúid a chur ar an eolas dá réir sin. In imthosca eisceachtúla, amhail gearáin a bhaineann le sceithireacht, féadfaidh an tOmbudsman cinneadh a dhéanamh gan céannacht an ghearánaigh a chur in iúl don institiúid lena mbaineann
  nó do ghníomhaithe seachtracha eile
  .

Leasú 18

Leasú 18

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 9 – mír 7 (nua)

Airteagal 9 – mír 7 (nua)

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| | 9.7.
     
  I gcásanna ina n-iarrtar ar an Ombudsman a fhíorú an n-áirithíonn na bearta arna nglacadh ag údarás inniúil na hinstitiúide, an chomhlachta, na hoifige nó na gníomhaireachta de chuid an Aontais lena mbaineann cosaint íospartach líomhnaithe ciaptha agus timpeallacht oibre shláintiúil agus shábháilte a athbhunú, agus dínit na ndaoine lena mbaineann á n-urramú agus fiosrúchán riaracháin ar siúl, féadfaidh an tOmbudsman dul i gcomhairle le saineolaithe seachtracha sa réimse maidir lena gcúnamh i bhfíorú agus maidir le moltaí a d’fhéadfadh a bheith ann. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

9.7.
     
  I gcásanna ina n-iarrtar ar an Ombudsman a fhíorú an n-áirithíonn na bearta arna nglacadh ag údarás inniúil na hinstitiúide, an chomhlachta, na hoifige nó na gníomhaireachta de chuid an Aontais lena mbaineann cosaint íospartach líomhnaithe ciaptha agus timpeallacht oibre shláintiúil agus shábháilte a athbhunú, agus dínit na ndaoine lena mbaineann á n-urramú agus fiosrúchán riaracháin ar siúl, féadfaidh an tOmbudsman dul i gcomhairle le saineolaithe seachtracha sa réimse maidir lena gcúnamh i bhfíorú agus maidir le moltaí a d’fhéadfadh a bheith ann.

Leasú 19

Leasú 19

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 10

Airteagal 10

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| Áiritheoidh an tOmbudsman go gcoimeádfar na hinstitiúidí ar an eolas faoi fhiosrúcháin an Ombudsman agus a dtorthaí agus
  , i gcás inarb iomchuí,
  go dtabharfar an deis dóibh barúlacha agus fianaise a thíolacadh mar a fhoráiltear sa Chinneadh seo agus sa Reacht. | Áiritheoidh an tOmbudsman go gcoimeádfar na hinstitiúidí ar an eolas faoi fhiosrúcháin an Ombudsman agus a dtorthaí agus go dtabharfar an deis dóibh barúlacha agus fianaise a thíolacadh mar a fhoráiltear sa Chinneadh seo agus sa Reacht. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

Áiritheoidh an tOmbudsman go gcoimeádfar na hinstitiúidí ar an eolas faoi fhiosrúcháin an Ombudsman agus a dtorthaí agus
  , i gcás inarb iomchuí,
  go dtabharfar an deis dóibh barúlacha agus fianaise a thíolacadh mar a fhoráiltear sa Chinneadh seo agus sa Reacht.

, i gcás inarb iomchuí,

Áiritheoidh an tOmbudsman go gcoimeádfar na hinstitiúidí ar an eolas faoi fhiosrúcháin an Ombudsman agus a dtorthaí agus go dtabharfar an deis dóibh barúlacha agus fianaise a thíolacadh mar a fhoráiltear sa Chinneadh seo agus sa Reacht.

Leasú 20

Leasú 20

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Dréachtfhorálacha cur chun feidhme

Airteagal 13

Airteagal 13

| Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach | Leasú |
| --- | --- |
| Féadfaidh an tOmbudsman faisnéis neamhrúnda a phoibliú faoi dhul chun cinn fiosrúcháin. Go háirithe, i bhfiosrúcháin a bhfuil tábhacht phoiblí leo, féadfaidh an tOmbudsman pléití leis na hinstitiúidí nó leis na Ballstáit a phoibliú, faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 5(8) den Reacht. | Gan dochar d’Airteagail 6 agus 9(1) den Reacht,
  féadfaidh an tOmbudsman faisnéis neamhrúnda a phoibliú faoi dhul chun cinn fiosrúcháin.
  Go háirithe, i bhfiosrúcháin a bhfuil leas don phobal ag baint leo,
  féadfaidh an tOmbudsman pléití leis na hinstitiúidí nó leis na Ballstáit a phoibliú, faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 5(8) den Reacht. |

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Téacs arna mholadh ag an Ombudsman Eorpach

Leasú

Leasú

Féadfaidh an tOmbudsman faisnéis neamhrúnda a phoibliú faoi dhul chun cinn fiosrúcháin. Go háirithe, i bhfiosrúcháin a bhfuil tábhacht phoiblí leo, féadfaidh an tOmbudsman pléití leis na hinstitiúidí nó leis na Ballstáit a phoibliú, faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 5(8) den Reacht.

Gan dochar d’Airteagail 6 agus 9(1) den Reacht,
  féadfaidh an tOmbudsman faisnéis neamhrúnda a phoibliú faoi dhul chun cinn fiosrúcháin.
  Go háirithe, i bhfiosrúcháin a bhfuil leas don phobal ag baint leo,
  féadfaidh an tOmbudsman pléití leis na hinstitiúidí nó leis na Ballstáit a phoibliú, faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos in Airteagal 5(8) den Reacht.

Gan dochar d’Airteagail 6 agus 9(1) den Reacht,

Go háirithe, i bhfiosrúcháin a bhfuil leas don phobal ag baint leo,

---

(1)  IO L 253, 16.7.2021, lch. 1.

1

---

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/112 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/112

---

P9_TA(2023)0047

Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac: Aontachas AE

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 15 Feabhra 2023 ar an togra ón gCoimisiún le haghaidh cinneadh ón gComhairle maidir le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac a bheith á thabhairt i gcrích ag an Aontas Eorpach (COM(2016)0109 – 2016/0062R(NLE))

(2023/C 283/29)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún le haghaidh cinneadh ón gComhairle maidir le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac a bheith á thabhairt i gcrích ag an Aontas Eorpach (COM(2016)0109), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún le haghaidh cinneadh ón gComhairle maidir le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac a bheith á thabhairt i gcrích ag an Aontas Eorpach (COM(2016)0109),

| — | ag féachaint do Chinneadh (AE) 2017/865 ón gComhairle an 11 Bealtaine 2017 maidir le síniú, thar ceann an Aontais Eorpaigh, Choinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac i ndáil le nithe a bhaineann le comhar breithiúnach in ábhair choiriúla (1), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Chinneadh (AE) 2017/865 ón gComhairle an 11 Bealtaine 2017 maidir le síniú, thar ceann an Aontais Eorpaigh, Choinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac i ndáil le nithe a bhaineann le comhar breithiúnach in ábhair choiriúla (1),

| — | ag féachaint do Chinneadh (AE) 2017/866 ón gComhairle an 11 Bealtaine 2017 maidir le síniú, thar ceann an Aontais Eorpaigh, Choinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac i ndáil le tearmann agus non-refoulement (2), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Chinneadh (AE) 2017/866 ón gComhairle an 11 Bealtaine 2017 maidir le síniú, thar ceann an Aontais Eorpaigh, Choinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac i ndáil le tearmann agus non-refoulement (2),

| — | ag féachaint do Choinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac (Coinbhinsiún Iostanbúl), a tháinig i bhfeidhm an 1 Lúnasa 2014 (3) agus a shínigh an tAontas Eorpach an 12 Meitheamh 2017, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Choinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac (Coinbhinsiún Iostanbúl), a tháinig i bhfeidhm an 1 Lúnasa 2014 (3) agus a shínigh an tAontas Eorpach an 12 Meitheamh 2017,

| — | ag féachaint don Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE), go háirithe Airteagail 2 agus 3 de, agus don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), go háirithe Airteagail 8, 10, 19, 83, 153 agus 157 de, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE), go háirithe Airteagail 2 agus 3 de, agus don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), go háirithe Airteagail 8, 10, 19, 83, 153 agus 157 de,

| — | ag féachaint do Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’), a tháinig i bhfeidhm in éineacht le Conradh Liospóin i mí na Nollag 2009, agus go háirithe d’Airteagail 1, 2, 3, 4, 6, 21, 23 agus 31 den Chairt, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’), a tháinig i bhfeidhm in éineacht le Conradh Liospóin i mí na Nollag 2009, agus go háirithe d’Airteagail 1, 2, 3, 4, 6, 21, 23 agus 31 den Chairt,

| — | ag féachaint do Threoir 2004/113/CE ón gComhairle an 13 Nollaig 2004 lena ndéantar prionsabal an chomhionannais deiseanna agus na córa comhionainne idir mná agus fir a chur chun feidhme maidir le rochtain ar earraí agus ar sheirbhísí agus maidir le soláthar earraí agus seirbhísí (4), lena sainítear agus lena gcáintear ciapadh agus gnéaschiapadh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Threoir 2004/113/CE ón gComhairle an 13 Nollaig 2004 lena ndéantar prionsabal an chomhionannais deiseanna agus na córa comhionainne idir mná agus fir a chur chun feidhme maidir le rochtain ar earraí agus ar sheirbhísí agus maidir le soláthar earraí agus seirbhísí (4), lena sainítear agus lena gcáintear ciapadh agus gnéaschiapadh,

| — | ag féachaint do Threoir 2006/54/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Iúil 2006 maidir le cur chun feidhme phrionsabal an chomhionannais deiseanna agus na córa comhionainne idir fir agus mná i gcúrsaí fostaíochta agus slí bheatha (5), lena sainmhínítear idirdhealú díreach agus indíreach, ciapadh agus gnéaschiapadh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Threoir 2006/54/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Iúil 2006 maidir le cur chun feidhme phrionsabal an chomhionannais deiseanna agus na córa comhionainne idir fir agus mná i gcúrsaí fostaíochta agus slí bheatha (5), lena sainmhínítear idirdhealú díreach agus indíreach, ciapadh agus gnéaschiapadh,

| — | ag féachaint do Threoir 2012/29/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Deireadh Fómhair 2012 lena mbunaítear íoschaighdeáin maidir le cearta íospartaigh na coireachta, maidir le tacaíocht a thabhairt dóibh agus maidir le hiad a chosaint, agus a thagann in ionad Chinneadh Réime 2001/220/CGB ón gComhairle (6) (Treoir maidir le Cearta Íospartach), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Threoir 2012/29/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Deireadh Fómhair 2012 lena mbunaítear íoschaighdeáin maidir le cearta íospartaigh na coireachta, maidir le tacaíocht a thabhairt dóibh agus maidir le hiad a chosaint, agus a thagann in ionad Chinneadh Réime 2001/220/CGB ón gComhairle (6) (Treoir maidir le Cearta Íospartach),

| — | ag féachaint do thuarascáil 2014 ó Ghníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha (FRA) maidir le foréigean in aghaidh na mban (7), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuarascáil 2014 ó Ghníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha (FRA) maidir le foréigean in aghaidh na mban (7),

| — | ag féachaint do chásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine (ECtHR), agus go háirithe, ina cuid cásanna maidir le foréigean teaghlaigh agus foréigean in aghaidh na mban, go háirithe Opuz v an Tuirc (8), Y agus Eile v an Bhulgáir (9), Landi v an Iodáil (10), M.C. v an Bhulgáir (11), Yazgül Yılmaz v an Tuirc (12), V.C. v an tSlóvaic (13), P. agus S. v an Pholainn (14) agus J.L. v an Iodáil (15), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do chásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine (ECtHR), agus go háirithe, ina cuid cásanna maidir le foréigean teaghlaigh agus foréigean in aghaidh na mban, go háirithe Opuz v an Tuirc (8), Y agus Eile v an Bhulgáir (9), Landi v an Iodáil (10), M.C. v an Bhulgáir (11), Yazgül Yılmaz v an Tuirc (12), V.C. v an tSlóvaic (13), P. agus S. v an Pholainn (14) agus J.L. v an Iodáil (15),

| — | ag féachaint don Choinbhinsiún Eorpach chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint, a síníodh sa Róimh an 4 Samhain 1950, agus go háirithe Airteagail 2, 3, 8 agus 14 de, agus do Prótacal Uimh. 12 a ghabhann leis an gCoinbhinsiún, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don Choinbhinsiún Eorpach chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint, a síníodh sa Róimh an 4 Samhain 1950, agus go háirithe Airteagail 2, 3, 8 agus 14 de, agus do Prótacal Uimh. 12 a ghabhann leis an gCoinbhinsiún,

| — | ag féachaint do thuarascálacha meastóireachta bonnlíne ó ghrúpa saineolaithe Chomhairle na hEorpa i gcoinne foréigean in aghaidh ban agus foréigean teaghlaigh (GREVIO) agus, go háirithe na tuarascálacha maidir leis an Ostair, an Bheilg, an Danmhairg, an Fhionlainn, an Fhrainc, an Iodáil, Málta, an Ísiltír, an Pholainn, an Phortaingéil, an Rómáin, an tSlóivéin, an Spáinn agus an tSualainn, lena n-áirítear liostaí na dtograí agus na moltaí arna ndéanamh ag GREVIO agus moltaí ó Choiste na bPáirtithe, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuarascálacha meastóireachta bonnlíne ó ghrúpa saineolaithe Chomhairle na hEorpa i gcoinne foréigean in aghaidh ban agus foréigean teaghlaigh (GREVIO) agus, go háirithe na tuarascálacha maidir leis an Ostair, an Bheilg, an Danmhairg, an Fhionlainn, an Fhrainc, an Iodáil, Málta, an Ísiltír, an Pholainn, an Phortaingéil, an Rómáin, an tSlóivéin, an Spáinn agus an tSualainn, lena n-áirítear liostaí na dtograí agus na moltaí arna ndéanamh ag GREVIO agus moltaí ó Choiste na bPáirtithe,

| — | ag féachaint do Mholadh Ginearálta Uimh. 1 ó GREVIO maidir le gné dhigiteach an fhoréigin in aghaidh na mban, a glacadh an 20 Deireadh Fómhair 2021, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Mholadh Ginearálta Uimh. 1 ó GREVIO maidir le gné dhigiteach an fhoréigin in aghaidh na mban, a glacadh an 20 Deireadh Fómhair 2021,

| — | ag féachaint d’Athbhreithniú Meántéarmach Cothrománach GREVIO ar thuarascálacha meastóireachta bonnlíne GREVIO (16) ó mhí Feabhra 2022, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Athbhreithniú Meántéarmach Cothrománach GREVIO ar thuarascálacha meastóireachta bonnlíne GREVIO (16) ó mhí Feabhra 2022,

| — | ag féachaint do Thuarascáil Mhíniúcháin an 11 Bealtaine 2011 chuig Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Thuarascáil Mhíniúcháin an 11 Bealtaine 2011 chuig Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac,

| — | ag féachaint don tuarascáil ó Chomhairle na hEorpa dar teideal Overview of studies on the costs of violence against women and domestic violence [Forléargas ar na staidéir ar chostas an fhoréigin in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh], |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil ó Chomhairle na hEorpa dar teideal Overview of studies on the costs of violence against women and domestic violence [Forléargas ar na staidéir ar chostas an fhoréigin in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh],

| — | ag féachaint do pháipéar saincheiste ó Choimisinéir Chomhairle na hEorpa um Chearta an Duine an 4 Nollaig 2017 dar teideal Women’s sexual and reproductive health and rights in Europe [Sláinte agus Cearta gnéis agus atáirgthe na mBan san Eoraip], |
| --- | --- |

—

ag féachaint do pháipéar saincheiste ó Choimisinéir Chomhairle na hEorpa um Chearta an Duine an 4 Nollaig 2017 dar teideal Women’s sexual and reproductive health and rights in Europe [Sláinte agus Cearta gnéis agus atáirgthe na mBan san Eoraip],

| — | ag féachaint do Dhearbhú agus Clár Oibre Gníomhaíochta Vín arna ghlacadh ag Comhdháil Dhomhanda 1993 um Chearta an Duine, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Dhearbhú agus Clár Oibre Gníomhaíochta Vín arna ghlacadh ag Comhdháil Dhomhanda 1993 um Chearta an Duine,

| — | ag féachaint do Dhearbhú agus Clár Oibre Gníomhaíochta Bhéising a ghlac an Ceathrú Comhdháil Dhomhanda ar Mhná an 15 Meán Fómhair 1995, agus do na doiciméid toraidh ina dhiaidh sin a glacadh ag seisiúin speisialta na Náisiún Aontaithe i mBéising + 5 (2000), Béising + 10 (2005), Béising + 15 (2010), Béising + 20 (2015) agus sa dearbhú polaitiúil maidir le Béising + 25 (2020) ó Choimisiún na Náisiún Aontaithe um Stádas na mBan (CSW), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Dhearbhú agus Clár Oibre Gníomhaíochta Bhéising a ghlac an Ceathrú Comhdháil Dhomhanda ar Mhná an 15 Meán Fómhair 1995, agus do na doiciméid toraidh ina dhiaidh sin a glacadh ag seisiúin speisialta na Náisiún Aontaithe i mBéising + 5 (2000), Béising + 10 (2005), Béising + 15 (2010), Béising + 20 (2015) agus sa dearbhú polaitiúil maidir le Béising + 25 (2020) ó Choimisiún na Náisiún Aontaithe um Stádas na mBan (CSW),

| — | ag féachaint d’fhorálacha ionstraimí dlí na Náisiún Aontaithe i réimse chearta an duine, go háirithe na cinn sin a bhaineann le cearta na mban, amhail Cairt na Náisiún Aontaithe, Dearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine, an Cúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla, an Cúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Eacnamaíocha, Sóisialta agus Cultúrtha, an Coinbhinsiún maidir le Gach Cineál Idirdhealaithe in aghaidh na mBan a Dhíothú (CEDAW) agus an Prótacal Roghnach a ghabhann leis, an Coinbhinsiún in aghaidh Céastóireachta agus Íde nó Pionóis Eile atá Cruálach, Mídhaonna nó Táireach, Coinbhinsiún 1951 a bhaineann le Stádas Dídeanaithe agus prionsabal an non-refoulement, agus Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe um Chearta an Linbh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’fhorálacha ionstraimí dlí na Náisiún Aontaithe i réimse chearta an duine, go háirithe na cinn sin a bhaineann le cearta na mban, amhail Cairt na Náisiún Aontaithe, Dearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine, an Cúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla, an Cúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Eacnamaíocha, Sóisialta agus Cultúrtha, an Coinbhinsiún maidir le Gach Cineál Idirdhealaithe in aghaidh na mBan a Dhíothú (CEDAW) agus an Prótacal Roghnach a ghabhann leis, an Coinbhinsiún in aghaidh Céastóireachta agus Íde nó Pionóis Eile atá Cruálach, Mídhaonna nó Táireach, Coinbhinsiún 1951 a bhaineann le Stádas Dídeanaithe agus prionsabal an non-refoulement, agus Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe um Chearta an Linbh,

| — | ag féachaint do Mholtaí Ginearálta 12, 19, 33 agus 35 ó Choiste CEDAW maidir le foréigean in aghaidh na mban, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Mholtaí Ginearálta 12, 19, 33 agus 35 ó Choiste CEDAW maidir le foréigean in aghaidh na mban,

| — | ag féachaint do Thuarascáil 2018 ó Rapóirtéir Speisialta na Náisiún Aontaithe maidir le Foréigean in aghaidh na mBan, na cúiseanna agus na hiarmhairtí a bhaineann leis an bhforéigean ar líne in aghaidh na mban agus na gcailíní ó thaobh an duine de, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Thuarascáil 2018 ó Rapóirtéir Speisialta na Náisiún Aontaithe maidir le Foréigean in aghaidh na mBan, na cúiseanna agus na hiarmhairtí a bhaineann leis an bhforéigean ar líne in aghaidh na mban agus na gcailíní ó thaobh an duine de,

| — | ag féachaint do Choinbhinsiún 2019 (Uimh. 190) na hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair (EIS) maidir le Foréigean agus Ciapadh, a tháinig i bhfeidhm an 25 Meitheamh 2021, agus dá Mholadh maidir le Foréigean agus Ciapadh (Uimh. 206), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Choinbhinsiún 2019 (Uimh. 190) na hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair (EIS) maidir le Foréigean agus Ciapadh, a tháinig i bhfeidhm an 25 Meitheamh 2021, agus dá Mholadh maidir le Foréigean agus Ciapadh (Uimh. 206),

| — | ag féachaint do Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine atá faoi Mhíchumas, a bhfuil AE ina Stát is Páirtí ann, lena n-áirítear Breathnuithe Deiridh 2015 ó Choiste na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine atá faoi Mhíchumas (an Coiste CRPD) chuig AE, ina n-iarrtar ar AE aontú do Choinbhinsiún Iostanbúl mar bhealach chun mná agus cailíní faoi mhíchumas a chosaint ar fhoréigean, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine atá faoi Mhíchumas, a bhfuil AE ina Stát is Páirtí ann, lena n-áirítear Breathnuithe Deiridh 2015 ó Choiste na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine atá faoi Mhíchumas (an Coiste CRPD) chuig AE, ina n-iarrtar ar AE aontú do Choinbhinsiún Iostanbúl mar bhealach chun mná agus cailíní faoi mhíchumas a chosaint ar fhoréigean,

| — | ag féachaint do Sprioc Forbartha Inbhuanaithe 5 maidir le comhionannas inscne a bhaint amach agus gach bean agus cailín a chumhachtú, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Sprioc Forbartha Inbhuanaithe 5 maidir le comhionannas inscne a bhaint amach agus gach bean agus cailín a chumhachtú,

| — | ag féachaint do Dhearbhú 1993 na Náisiún Aontaithe maidir leis an bhForéigean in aghaidh na mBan a Dhíothú, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Dhearbhú 1993 na Náisiún Aontaithe maidir leis an bhForéigean in aghaidh na mBan a Dhíothú,

| — | ag féachaint do rún 2020 ó Chomhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe dar teideal Intensification of efforts to prevent and eliminate all forms of violence against women and girls [Dlús a chur le hiarrachtaí chun gach cineál foréigin in aghaidh na mban agus na gcailíní a chosc agus a dhíothú], |
| --- | --- |

—

ag féachaint do rún 2020 ó Chomhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe dar teideal Intensification of efforts to prevent and eliminate all forms of violence against women and girls [Dlús a chur le hiarrachtaí chun gach cineál foréigin in aghaidh na mban agus na gcailíní a chosc agus a dhíothú],

| — | ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún dar teideal A Union of Equality: Gender Equality Strategy 2020-2025 [Aontas Comhionannais: Straitéis um Chomhionannas Inscne 2020-2025] (COM(2020)0152), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún dar teideal A Union of Equality: Gender Equality Strategy 2020-2025 [Aontas Comhionannais: Straitéis um Chomhionannas Inscne 2020-2025] (COM(2020)0152),

| — | ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 24 Meitheamh 2020 dar teideal EU Strategy on victims’ rights (2020-2025) [Straitéis an Aontais maidir le cearta íospartach (2020-2025)] (COM(2020)0258), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 24 Meitheamh 2020 dar teideal EU Strategy on victims’ rights (2020-2025) [Straitéis an Aontais maidir le cearta íospartach (2020-2025)] (COM(2020)0258),

| — | ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 12 Samhain 2020 dar teideal A Union of Equality: Gender Equality Strategy 2020-2025 [Aontas Comhionannais: Straitéis um Chomhionannas LGBTIQ 2020-2025] (COM(2020)0698), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 12 Samhain 2020 dar teideal A Union of Equality: Gender Equality Strategy 2020-2025 [Aontas Comhionannais: Straitéis um Chomhionannas LGBTIQ 2020-2025] (COM(2020)0698),

| — | ag féachaint do thogra ón gCoimisiún an 8 Márta 2022 le haghaidh treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chomhrac (COM(2022)0105), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thogra ón gCoimisiún an 8 Márta 2022 le haghaidh treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chomhrac (COM(2022)0105),

| — | ag féachaint do thuarascáil 2021 ón Institiúid Eorpach um Chomhionannas Inscne (EIGE) dar teideal The costs of gender-based violence in the European Union [Na costais a bhaineann le foréigean inscnebhunaithe san Aontas Eorpach], agus do Thuarascálacha Innéacs Comhionannais Inscne EIGE a foilsíodh ó 2013 i leith, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuarascáil 2021 ón Institiúid Eorpach um Chomhionannas Inscne (EIGE) dar teideal The costs of gender-based violence in the European Union [Na costais a bhaineann le foréigean inscnebhunaithe san Aontas Eorpach], agus do Thuarascálacha Innéacs Comhionannais Inscne EIGE a foilsíodh ó 2013 i leith,

| — | ag féachaint do na gealltanais a tugadh ag Fóram Ghlúin an Chomhionannais i mí Iúil 2021, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do na gealltanais a tugadh ag Fóram Ghlúin an Chomhionannais i mí Iúil 2021,

| — | ag féachaint don rún uaithi an 26 Samhain 2009 maidir le foréigean in aghaidh na mban a dhíothú (17), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 26 Samhain 2009 maidir le foréigean in aghaidh na mban a dhíothú (17),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 5 Aibreán 2011 maidir le tosaíochtaí agus achoimre ar chreat beartais nua AE chun an foréigean in aghaidh na mban a chomhrac (18), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 5 Aibreán 2011 maidir le tosaíochtaí agus achoimre ar chreat beartais nua AE chun an foréigean in aghaidh na mban a chomhrac (18),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 25 Feabhra 2014 maille le moltaí don Choimisiún maidir leis an bhForéigean in aghaidh na mBan a chomhrac (19), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 25 Feabhra 2014 maille le moltaí don Choimisiún maidir leis an bhForéigean in aghaidh na mBan a chomhrac (19),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 26 Deireadh Fómhair 2017 maidir le gnéaschiapadh agus drochúsáid ghnéasach san Aontas Eorpach a chomhrac (20), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 26 Deireadh Fómhair 2017 maidir le gnéaschiapadh agus drochúsáid ghnéasach san Aontas Eorpach a chomhrac (20),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 12 Meán Fómhair 2017 maidir le togra le haghaidh cinneadh ón gComhairle maidir le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac a bheith á thabhairt i gcrích ag an Aontas Eorpach (21), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 12 Meán Fómhair 2017 maidir le togra le haghaidh cinneadh ón gComhairle maidir le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac a bheith á thabhairt i gcrích ag an Aontas Eorpach (21),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 13 Feabhra 2019 maidir le frithfhreagairt i gcoinne chearta na mban agus an chomhionannais inscne in AE (22), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 13 Feabhra 2019 maidir le frithfhreagairt i gcoinne chearta na mban agus an chomhionannais inscne in AE (22),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 4 Aibreán 2019 ag lorg tuairim ón gCúirt Bhreithiúnais maidir leis na tograí le haghaidh aontachas an Aontais Eorpaigh le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac, agus a gcomhoiriúnacht leis na Conarthaí agus maidir leis an nós imeachta le haghaidh an aontachais sin (23), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 4 Aibreán 2019 ag lorg tuairim ón gCúirt Bhreithiúnais maidir leis na tograí le haghaidh aontachas an Aontais Eorpaigh le Coinbhinsiún Chomhairle na hEorpa chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac, agus a gcomhoiriúnacht leis na Conarthaí agus maidir leis an nós imeachta le haghaidh an aontachais sin (23),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 28 Samhain 2019 maidir le haontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl agus bearta eile chun foréigean inscnebhunaithe a chomhrac (24), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 28 Samhain 2019 maidir le haontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl agus bearta eile chun foréigean inscnebhunaithe a chomhrac (24),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 21 Eanáir 2021 maidir le Straitéis AE um Chomhionannas Inscne (25), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 21 Eanáir 2021 maidir le Straitéis AE um Chomhionannas Inscne (25),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 11 Feabhra 2021 maidir le dúshláin amach anseo i ndáil le cearta na mban san Eoraip: breis agus 25 bliana i ndiaidh Dhearbhú Bhéising agus Clár Oibre Gníomhaíochta Bhéising (26), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 11 Feabhra 2021 maidir le dúshláin amach anseo i ndáil le cearta na mban san Eoraip: breis agus 25 bliana i ndiaidh Dhearbhú Bhéising agus Clár Oibre Gníomhaíochta Bhéising (26),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 16 Meán Fómhair 2021 maille le moltaí don Choimisiún maidir le foréigean inscnebhunaithe a shainaithint mar réimse nua coireachta a liostaítear in Airteagal 83(1) CFAE (27), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 16 Meán Fómhair 2021 maille le moltaí don Choimisiún maidir le foréigean inscnebhunaithe a shainaithint mar réimse nua coireachta a liostaítear in Airteagal 83(1) CFAE (27),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 6 Deireadh Fómhair 2021 ar an tionchar a bhíonn ag foréigean páirtí dlúthchaidrimh agus cearta coimeádta ar mhná agus leanaí (28), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 6 Deireadh Fómhair 2021 ar an tionchar a bhíonn ag foréigean páirtí dlúthchaidrimh agus cearta coimeádta ar mhná agus leanaí (28),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 14 Nollaig 2021 maille le moltaí don Choimisiún maidir leis an bhforéigean inscnebhunaithe a chomhrac: cibearfhoréigean (29), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 14 Nollaig 2021 maille le moltaí don Choimisiún maidir leis an bhforéigean inscnebhunaithe a chomhrac: cibearfhoréigean (29),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 15 Nollaig 2021 maidir le comhionannas idir mná agus fir san Aontas Eorpach in 2018-2020 (30), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 15 Nollaig 2021 maidir le comhionannas idir mná agus fir san Aontas Eorpach in 2018-2020 (30),

| — | ag féachaint don rún uaithi an 24 Samhain 2016 maidir le haontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl chun foréigean in aghaidh na mban a chosc agus a chomhrac (31), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don rún uaithi an 24 Samhain 2016 maidir le haontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl chun foréigean in aghaidh na mban a chosc agus a chomhrac (31),

| — | ag féachaint do Thuairim 1/19 ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh (an Mór-Dhlísheomra) an 6 Deireadh Fómhair 2021 maidir le Coinbhinsiún Iostanbúl (32), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Thuairim 1/19 ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh (an Mór-Dhlísheomra) an 6 Deireadh Fómhair 2021 maidir le Coinbhinsiún Iostanbúl (32),

| — | ag féachaint do Riail 105(5) dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Riail 105(5) dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint do chomhphléití an Choiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile agus an Choiste um Chearta na mBan agus um Chomhionannas Inscne faoi Riail 58 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do chomhphléití an Choiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile agus an Choiste um Chearta na mBan agus um Chomhionannas Inscne faoi Riail 58 dá Rialacha Nós Imeachta,

| — | ag féachaint don tuarascáil eatramhach ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile agus ón gCoiste um Chearta na mBan agus um Chomhionannas Inscne (A9-0021/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don tuarascáil eatramhach ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile agus ón gCoiste um Chearta na mBan agus um Chomhionannas Inscne (A9-0021/2023),

| A. | de bhrí gur bunluach de chuid AE é an comhionannas inscne, a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE agus a gcuirtear béim air in Airteagal 23 den Chairt, agus nach mór é a phríomhshruthú i mbeartas, i ngníomhaíochtaí agus i gcláir uile an Aontais; de bhrí gur thug an Institiúid Eorpach um Chomhionannas Inscne (EIGE) dá haire go dtógfaidh an tAontas Eorpach thart ar 60 bliain chun comhionannas inscne a bhaint amach ar an luas reatha; de bhrí gur réamhriachtanas chun fíor-chomhionannas inscne a bhaint amach é díothú an fhoréigin inscnebhunaithe agus go háirithe foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní; |
| --- | --- |

A.

de bhrí gur bunluach de chuid AE é an comhionannas inscne, a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE agus a gcuirtear béim air in Airteagal 23 den Chairt, agus nach mór é a phríomhshruthú i mbeartas, i ngníomhaíochtaí agus i gcláir uile an Aontais; de bhrí gur thug an Institiúid Eorpach um Chomhionannas Inscne (EIGE) dá haire go dtógfaidh an tAontas Eorpach thart ar 60 bliain chun comhionannas inscne a bhaint amach ar an luas reatha; de bhrí gur réamhriachtanas chun fíor-chomhionannas inscne a bhaint amach é díothú an fhoréigin inscnebhunaithe agus go háirithe foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní;

| B. | de bhrí gurb ionann foréigean inscnebhunaithe agus foréigean atá dírithe ar dhuine mar gheall ar inscne an duine sin nó a mbíonn duine d’inscne ar leith thíos leis go díréireach; de bhrí go dtuigtear go bhfuil ‘foréigean in aghaidh na mban’ ina sárú ar chearta an duine agus gur cineál idirdhealaithe é in aghaidh na mban agus go gciallaíonn sé, de réir an tsainmhínithe ó Choinbhinsiún Iostanbúl, gach gníomh foréigin atá bunaithe ar inscne, ar dócha go n-eascróidh díobháil fhisiceach, ghnéasach, shíceolaíoch, struchtúrach nó eacnamaíoch uaidh do mhná, lena n-áirítear bagairtí go ndéanfaí na gníomhartha sin orthu, comhéigean nó saoirse a bhaint go treallach, bíodh sin ag tarlú sa saol poiblí nó sa saol príobháideach; de bhrí go dtugann saoirse agus comhionannas an acmhainn do mhná chun a bhfíoracmhainneacht a bhaint amach; |
| --- | --- |

B.

de bhrí gurb ionann foréigean inscnebhunaithe agus foréigean atá dírithe ar dhuine mar gheall ar inscne an duine sin nó a mbíonn duine d’inscne ar leith thíos leis go díréireach; de bhrí go dtuigtear go bhfuil ‘foréigean in aghaidh na mban’ ina sárú ar chearta an duine agus gur cineál idirdhealaithe é in aghaidh na mban agus go gciallaíonn sé, de réir an tsainmhínithe ó Choinbhinsiún Iostanbúl, gach gníomh foréigin atá bunaithe ar inscne, ar dócha go n-eascróidh díobháil fhisiceach, ghnéasach, shíceolaíoch, struchtúrach nó eacnamaíoch uaidh do mhná, lena n-áirítear bagairtí go ndéanfaí na gníomhartha sin orthu, comhéigean nó saoirse a bhaint go treallach, bíodh sin ag tarlú sa saol poiblí nó sa saol príobháideach; de bhrí go dtugann saoirse agus comhionannas an acmhainn do mhná chun a bhfíoracmhainneacht a bhaint amach;

| C. | de bhrí go sainmhínítear ‘foréigean inscnebhunaithe’ in Airteagal 3 de Choinbhinsiún Iostanbúl mar ‘fhoréigean atá dírithe ar bhean toisc gur bean í nó a mbíonn mná thíos leis go díréireach’, agus ‘inscne’ mar ‘róil, iompraíochtaí, gníomhaíochtaí agus tréithe atá tógtha go sóisialta a mheasann sochaí ar leith a bheith oiriúnach do mhná agus d’fhir’; |
| --- | --- |

C.

de bhrí go sainmhínítear ‘foréigean inscnebhunaithe’ in Airteagal 3 de Choinbhinsiún Iostanbúl mar ‘fhoréigean atá dírithe ar bhean toisc gur bean í nó a mbíonn mná thíos leis go díréireach’, agus ‘inscne’ mar ‘róil, iompraíochtaí, gníomhaíochtaí agus tréithe atá tógtha go sóisialta a mheasann sochaí ar leith a bheith oiriúnach do mhná agus d’fhir’;

| D. | de bhrí gur fhulaing bean amháin as gach triúr san Aontas, arb ionann é agus thart ar 62 mhilliún bean san iomlán, foréigean fisiciúil agus/nó gnéasach agus de bhrí gur fhulaing níos mó ná leath na mban (55 %) in AE ciapadh gnéasach uair amháin ar a laghad ó 15 bliana d’aois (33); de bhrí go bhfuil suirbhé nua á dhéanamh ag Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha (FRA) chun na sonraí sin a nuashonrú; de bhrí gur tháinig méadú thart ar aon trian ar an gcostas measta is déanaí a bhaineann le foréigean inscnebhunaithe agus leis an bhforéigean páirtí dlúthchaidrimh san Aontas Eorpach, agus gurb ionann an costas mheasta a bhaineann le foréigean inscnebhunaithe agus EUR 366 bhilliún in aghaidh na bliana (34); de bhrí go bhfuil go leor cineálacha agus gnéithe d’fhoréigean inscnebhunaithe fós ann i gcás nach leor na sonraí fós; de bhrí gur chinn EIGE ina Innéacs Comhionannais Inscne 2022 (35) nach leor na sonraí fós chun méid an fhoréigin inscnebhunaithe in AE a léiriú; |
| --- | --- |

D.

de bhrí gur fhulaing bean amháin as gach triúr san Aontas, arb ionann é agus thart ar 62 mhilliún bean san iomlán, foréigean fisiciúil agus/nó gnéasach agus de bhrí gur fhulaing níos mó ná leath na mban (55 %) in AE ciapadh gnéasach uair amháin ar a laghad ó 15 bliana d’aois (33); de bhrí go bhfuil suirbhé nua á dhéanamh ag Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha (FRA) chun na sonraí sin a nuashonrú; de bhrí gur tháinig méadú thart ar aon trian ar an gcostas measta is déanaí a bhaineann le foréigean inscnebhunaithe agus leis an bhforéigean páirtí dlúthchaidrimh san Aontas Eorpach, agus gurb ionann an costas mheasta a bhaineann le foréigean inscnebhunaithe agus EUR 366 bhilliún in aghaidh na bliana (34); de bhrí go bhfuil go leor cineálacha agus gnéithe d’fhoréigean inscnebhunaithe fós ann i gcás nach leor na sonraí fós; de bhrí gur chinn EIGE ina Innéacs Comhionannais Inscne 2022 (35) nach leor na sonraí fós chun méid an fhoréigin inscnebhunaithe in AE a léiriú;

| E. | de bhrí go bhfuil foréigean inscnebhunaithe, go háirithe foréigean a dhéantar in aghaidh na mban agus na gcailíní, ina chúis agus ina iarmhairt ar na neamhionannais struchtúracha atá fréamhaithe i steiréitíopaí inscne agus i neamhshiméadrachtaí cumhachta lena n-áirítear iad siúd sa réimse príobháideach, sóisialta, poiblí agus eacnamaíoch; de bhrí gurb é foréigean inscnebhunaithe, ar líne agus as líne araon, an léiriú is tromchúisí ar neamhionannas inscne agus ar idirdhealú inscne, agus go bhfuil tionchar tromchúiseach díreach agus indíreach aige ar íospartaigh agus ar a leanaí a bhféadfadh iarmhairtí fadtéarmacha fisiciúla, gnéis, mothúchánacha agus síceolaíocha a bheith acu, arb ionann é sin agus saincheist sláinte poiblí, chomh maith le díobháil eacnamaíoch agus airgeadais a dhéanamh; de bhrí gur sárú ar chearta daonna na mban é foréigean inscnebhunaithe, agus gur bac tromchúiseach é ar rannpháirtíocht na mban sa saol sóisialta, poiblí agus polaitiúil agus i margadh an tsaothair agus go gcuireann sé cosc ar mhná tairbhe iomlán a bhaint as a gcearta agus as a saoirsí bunúsacha; |
| --- | --- |

E.

de bhrí go bhfuil foréigean inscnebhunaithe, go háirithe foréigean a dhéantar in aghaidh na mban agus na gcailíní, ina chúis agus ina iarmhairt ar na neamhionannais struchtúracha atá fréamhaithe i steiréitíopaí inscne agus i neamhshiméadrachtaí cumhachta lena n-áirítear iad siúd sa réimse príobháideach, sóisialta, poiblí agus eacnamaíoch; de bhrí gurb é foréigean inscnebhunaithe, ar líne agus as líne araon, an léiriú is tromchúisí ar neamhionannas inscne agus ar idirdhealú inscne, agus go bhfuil tionchar tromchúiseach díreach agus indíreach aige ar íospartaigh agus ar a leanaí a bhféadfadh iarmhairtí fadtéarmacha fisiciúla, gnéis, mothúchánacha agus síceolaíocha a bheith acu, arb ionann é sin agus saincheist sláinte poiblí, chomh maith le díobháil eacnamaíoch agus airgeadais a dhéanamh; de bhrí gur sárú ar chearta daonna na mban é foréigean inscnebhunaithe, agus gur bac tromchúiseach é ar rannpháirtíocht na mban sa saol sóisialta, poiblí agus polaitiúil agus i margadh an tsaothair agus go gcuireann sé cosc ar mhná tairbhe iomlán a bhaint as a gcearta agus as a saoirsí bunúsacha;

| F. | de bhrí gur féidir le foréigean inscnebhunaithe difear a dhéanamh do go leor cearta bunúsacha a chumhdaítear in ionstraimí idirnáisiúnta agus Eorpacha um chearta an duine, lena n-áirítear an Chairt, amhail ceart chun dínit an duine (Airteagal 1), ceart an duine chun a bheo (Airteagal 2), ceart an duine chun a iomláine coirp (Airteagal 3), toirmeasc ar chéasadh agus ar phionóis mhídhaonna nó táireacha nó drochíde mhídhaonna nó táireacha (Airteagal 4), an ceart chun na saoirse agus na slándála (Airteagal 6), an ceart chun saoirse ó idirdhealú, lena n-áirítear ar bhonn gnéas (Airteagal 21), agus an ceart chun leigheas éifeachtach agus chun triail chóir; |
| --- | --- |

F.

de bhrí gur féidir le foréigean inscnebhunaithe difear a dhéanamh do go leor cearta bunúsacha a chumhdaítear in ionstraimí idirnáisiúnta agus Eorpacha um chearta an duine, lena n-áirítear an Chairt, amhail ceart chun dínit an duine (Airteagal 1), ceart an duine chun a bheo (Airteagal 2), ceart an duine chun a iomláine coirp (Airteagal 3), toirmeasc ar chéasadh agus ar phionóis mhídhaonna nó táireacha nó drochíde mhídhaonna nó táireacha (Airteagal 4), an ceart chun na saoirse agus na slándála (Airteagal 6), an ceart chun saoirse ó idirdhealú, lena n-áirítear ar bhonn gnéas (Airteagal 21), agus an ceart chun leigheas éifeachtach agus chun triail chóir;

| G. | de bhrí gur fadhb struchtúrach agus fhorleathan é foréigean inscnebhunaithe, go háirithe an foréigean a dhéantar in aghaidh na mban agus na gcailíní ar fud na hEorpa agus an domhain, lena mbaineann íospartaigh agus déantóirí gan beann ar a n-aois, a n-oideachas, a n-ioncam, a stádas sóisialta agus a gcúlraí cultúrtha, agus cé gur féidir le haon duine a bheith ina íospartach indíreach d’fhoréigean inscnebhunaithe, go bhfuil tionchar díréireach ag gach cineál foréigin den sórt sin ar mhná agus ar chailíní; |
| --- | --- |

G.

de bhrí gur fadhb struchtúrach agus fhorleathan é foréigean inscnebhunaithe, go háirithe an foréigean a dhéantar in aghaidh na mban agus na gcailíní ar fud na hEorpa agus an domhain, lena mbaineann íospartaigh agus déantóirí gan beann ar a n-aois, a n-oideachas, a n-ioncam, a stádas sóisialta agus a gcúlraí cultúrtha, agus cé gur féidir le haon duine a bheith ina íospartach indíreach d’fhoréigean inscnebhunaithe, go bhfuil tionchar díréireach ag gach cineál foréigin den sórt sin ar mhná agus ar chailíní;

| H. | de bhrí go ndírítear ar mhná agus ar chailíní go háirithe, ina n-éagsúlacht uile, le foréigean inscnebhunaithe agus go bhfulaingíonn siad cineálacha éagsúla idirdhealaithe agus cineálacha trasnacha idirdhealaithe, a mbíonn tionchar diúltach níos measa acu; de bhrí go bhfuil roinnt grúpaí ban agus cailíní ann, amhail mná imirceacha, dídeanaithe agus iarrthóirí tearmainn ban, mná agus cailíní atá faoi mhíchumas, agus mná Romacha, atá i mbaol il-idirdhealaithe agus, dá bhrí sin, go bhfuil siad níos leochailí fós i leith foréigin; de bhrí gur cheart éagsúlacht na mban agus na rioscaí a bhaineann le cineálacha trasnacha idirdhealaithe a chur san áireamh; de bhrí gur íospartaigh foréigin inscnebhunaithe iad daoine LGBTIQ+ freisin mar gheall ar a ngnéaschlaonadh, a n-inscne, a bhféiniúlacht inscne, a léiriú inscne agus a saintréithe gnéis; agus de bhrí go sonraítear i gCoinbhinsiún Iostanbúl nach mór a fhorálacha uile, go háirithe bearta chun cearta íospartach a chosaint, a áirithiú gan idirdhealú ar aon fhoras amhail gnéas, inscne, cine, dath, teanga, reiligiún, tuairimí polaitiúla nó tuairimí eile, bunadh náisiúnta nó sóisialta, baint le mionlach náisiúnta, maoin, breith, gnéaschlaonadh, féiniúlacht inscne, aois, staid sláinte, míchumas, stádas pósta, stádas imirceach nó dídeanaí, nó stádas eile; |
| --- | --- |

H.

de bhrí go ndírítear ar mhná agus ar chailíní go háirithe, ina n-éagsúlacht uile, le foréigean inscnebhunaithe agus go bhfulaingíonn siad cineálacha éagsúla idirdhealaithe agus cineálacha trasnacha idirdhealaithe, a mbíonn tionchar diúltach níos measa acu; de bhrí go bhfuil roinnt grúpaí ban agus cailíní ann, amhail mná imirceacha, dídeanaithe agus iarrthóirí tearmainn ban, mná agus cailíní atá faoi mhíchumas, agus mná Romacha, atá i mbaol il-idirdhealaithe agus, dá bhrí sin, go bhfuil siad níos leochailí fós i leith foréigin; de bhrí gur cheart éagsúlacht na mban agus na rioscaí a bhaineann le cineálacha trasnacha idirdhealaithe a chur san áireamh; de bhrí gur íospartaigh foréigin inscnebhunaithe iad daoine LGBTIQ+ freisin mar gheall ar a ngnéaschlaonadh, a n-inscne, a bhféiniúlacht inscne, a léiriú inscne agus a saintréithe gnéis; agus de bhrí go sonraítear i gCoinbhinsiún Iostanbúl nach mór a fhorálacha uile, go háirithe bearta chun cearta íospartach a chosaint, a áirithiú gan idirdhealú ar aon fhoras amhail gnéas, inscne, cine, dath, teanga, reiligiún, tuairimí polaitiúla nó tuairimí eile, bunadh náisiúnta nó sóisialta, baint le mionlach náisiúnta, maoin, breith, gnéaschlaonadh, féiniúlacht inscne, aois, staid sláinte, míchumas, stádas pósta, stádas imirceach nó dídeanaí, nó stádas eile;

| I. | de bhrí gur cheart na cineálacha trasnacha agus iolracha idirdhealaithe sin a chur san áireamh agus rochtain á tabhairt ar cheartas agus ar sheirbhísí gaolmhara; de bhrí gur cheart seirbhísí tacaíochta speisialaithe a dheonú do mhná agus bearta cosanta á gcur chun feidhme; |
| --- | --- |

I.

de bhrí gur cheart na cineálacha trasnacha agus iolracha idirdhealaithe sin a chur san áireamh agus rochtain á tabhairt ar cheartas agus ar sheirbhísí gaolmhara; de bhrí gur cheart seirbhísí tacaíochta speisialaithe a dheonú do mhná agus bearta cosanta á gcur chun feidhme;

| J. | de bhrí gur fadhb fhorleathan ar fud na hEorpa agus ar fud an domhain é ‘cultúr an éignithe’, ar sraith creideamh é lena spreagtar ionsaí gnéasach fireann agus lena dtacaítear le foréigean inscnebhunaithe, agus go bhfuil sé fós ina fhadhb fhorleathan ar fud na hEorpa agus an domhain, rud a léiríonn go bhfuil foréigean gnéasach, éigniú agus gnéaschiapadh á normalú nó go bhfuil beag is fiú á ndéanamh de na nithe sin, agus go bhfuil sé fréamhaithe i steiréitíopaí inscne, i ngnéasachas, i bhfuath ban agus in dáileadh éagothrom na cumhachta idir na hinscní; |
| --- | --- |

J.

de bhrí gur fadhb fhorleathan ar fud na hEorpa agus ar fud an domhain é ‘cultúr an éignithe’, ar sraith creideamh é lena spreagtar ionsaí gnéasach fireann agus lena dtacaítear le foréigean inscnebhunaithe, agus go bhfuil sé fós ina fhadhb fhorleathan ar fud na hEorpa agus an domhain, rud a léiríonn go bhfuil foréigean gnéasach, éigniú agus gnéaschiapadh á normalú nó go bhfuil beag is fiú á ndéanamh de na nithe sin, agus go bhfuil sé fréamhaithe i steiréitíopaí inscne, i ngnéasachas, i bhfuath ban agus in dáileadh éagothrom na cumhachta idir na hinscní;

| K. | de bhrí gur minic a bhfuil leibhéal an chomhionannais inscne ina léiriú ar staid na gceart bunúsach agus na luachanna bunúsacha atá ag dul in olcas, lena n-áirítear an daonlathas agus an smacht reachta, i sochaí ar leith, agus go bhfeidhmíonn sé mar chéad rabhadh ina leith; de bhrí go bhfuil ionsaí agus frithfhreagairt leatromach ar chomhionannas inscne, ar chearta na mban agus na gcailíní agus ar chearta daoine LGBTIQ+ le feiceáil le deich mbliana anuas, atá sofheicthe agus ag dul i méid, agus atá á léiriú go háirithe i roinnt Ballstát agus in áiteanna eile ar domhan, agus as ar eascair méadú infheicthe ar fhoréigean in aghaidh na mban agus daoine LGBTIQ+ ar líne agus as líne; |
| --- | --- |

K.

de bhrí gur minic a bhfuil leibhéal an chomhionannais inscne ina léiriú ar staid na gceart bunúsach agus na luachanna bunúsacha atá ag dul in olcas, lena n-áirítear an daonlathas agus an smacht reachta, i sochaí ar leith, agus go bhfeidhmíonn sé mar chéad rabhadh ina leith; de bhrí go bhfuil ionsaí agus frithfhreagairt leatromach ar chomhionannas inscne, ar chearta na mban agus na gcailíní agus ar chearta daoine LGBTIQ+ le feiceáil le deich mbliana anuas, atá sofheicthe agus ag dul i méid, agus atá á léiriú go háirithe i roinnt Ballstát agus in áiteanna eile ar domhan, agus as ar eascair méadú infheicthe ar fhoréigean in aghaidh na mban agus daoine LGBTIQ+ ar líne agus as líne;

| L. | de bhrí nach mór do AE gach beart is gá a dhéanamh chun an ceart atá ag mná agus cailíní uile maireachtáil saor ó fhoréigean a chur chun cinn agus a chosaint; de bhrí gur tháinig méadú ar fhoréigean teaghlaigh agus ar fhoréigean in aghaidh na mban mar thoradh ar phaindéim COVID-19; de bhrí go bhfuil sé tuairiscithe ag níos mó ná 45 % de mhná ar fud an domhain go bhfuil cineál éigin foréigin fulaingthe acu féin nó ag bean a bhfuil ar a n-aithne, agus go bhfuil sé tuairiscithe ag 65 % de na mná gur fhulaing siad é le linn a saoil; de bhrí gur tháinig méadú géar nó síormhéadú ar chásanna feimeamhaicídí a tuairiscíodh i dtíortha na hEorpa; de bhrí go bhfuil laghdú tagtha ar an rochtain ar sheirbhísí bunriachtanacha amhail cóiríocht éigeandála agus cúnamh teileafóin, rud a dhearbhaíonn go bhfuil gá níos práinní fós le bearta nithiúla a ghlacadh chun an foréigean sin a chomhrac tar éis na gceachtanna a foghlaimíodh ón bpaindéim; |
| --- | --- |

L.

de bhrí nach mór do AE gach beart is gá a dhéanamh chun an ceart atá ag mná agus cailíní uile maireachtáil saor ó fhoréigean a chur chun cinn agus a chosaint; de bhrí gur tháinig méadú ar fhoréigean teaghlaigh agus ar fhoréigean in aghaidh na mban mar thoradh ar phaindéim COVID-19; de bhrí go bhfuil sé tuairiscithe ag níos mó ná 45 % de mhná ar fud an domhain go bhfuil cineál éigin foréigin fulaingthe acu féin nó ag bean a bhfuil ar a n-aithne, agus go bhfuil sé tuairiscithe ag 65 % de na mná gur fhulaing siad é le linn a saoil; de bhrí gur tháinig méadú géar nó síormhéadú ar chásanna feimeamhaicídí a tuairiscíodh i dtíortha na hEorpa; de bhrí go bhfuil laghdú tagtha ar an rochtain ar sheirbhísí bunriachtanacha amhail cóiríocht éigeandála agus cúnamh teileafóin, rud a dhearbhaíonn go bhfuil gá níos práinní fós le bearta nithiúla a ghlacadh chun an foréigean sin a chomhrac tar éis na gceachtanna a foghlaimíodh ón bpaindéim;

| M. | de bhrí go bhféadfadh foirmeacha éagsúla a bheith ag an bhforéigean inscnebhunaithe a dhéantar go háirithe in aghaidh na mban agus na gcailíní, amhail ionsaí fisiciúil, foréigean gnéasach, lena n-áirítear éigniú, ciorrú ball giniúna ban, feimeamharú, gáinneáil ar mhná agus ar chailíní chun críocha teacht i dtír gnéasach, ciapadh gnéasach, ‘coireanna onóra’ agus póstaí éigeantais, braighdeanas pósta, steiriliú éigeantach, ginmhilleadh éigeantais, chomh maith le diúltú do ghinmhilleadh sábháilte agus dlíthiúil, foréigean cnáimhseach agus gínéiceolaíoch, foréigean institiúideach, foréigean urchóideach, foréigean eacnamaíoch a tharlaíonn laistigh den teaghlach agus/nó den aonad teaghlaigh, stalcaireacht, bulaíocht agus ciapadh, fuathchaint, ar líne agus as líne, agus cineálacha éagsúla cibearchoiriúlachta; de bhrí go n-áirítear le foréigean inscnebhunaithe i gcoinne mná LGBTIQ+ cineálacha breise foréigin ghnéasaigh, amhail éigniú ‘ceartaitheach’ agus gnéaschiapadh, ciorrú ball giniúna ban agus daoine idirghnéasacha, steiriliú éigeantach daoine trasinscneacha agus idirghnéasacha, agus teiripe tiontaithe; |
| --- | --- |

M.

de bhrí go bhféadfadh foirmeacha éagsúla a bheith ag an bhforéigean inscnebhunaithe a dhéantar go háirithe in aghaidh na mban agus na gcailíní, amhail ionsaí fisiciúil, foréigean gnéasach, lena n-áirítear éigniú, ciorrú ball giniúna ban, feimeamharú, gáinneáil ar mhná agus ar chailíní chun críocha teacht i dtír gnéasach, ciapadh gnéasach, ‘coireanna onóra’ agus póstaí éigeantais, braighdeanas pósta, steiriliú éigeantach, ginmhilleadh éigeantais, chomh maith le diúltú do ghinmhilleadh sábháilte agus dlíthiúil, foréigean cnáimhseach agus gínéiceolaíoch, foréigean institiúideach, foréigean urchóideach, foréigean eacnamaíoch a tharlaíonn laistigh den teaghlach agus/nó den aonad teaghlaigh, stalcaireacht, bulaíocht agus ciapadh, fuathchaint, ar líne agus as líne, agus cineálacha éagsúla cibearchoiriúlachta; de bhrí go n-áirítear le foréigean inscnebhunaithe i gcoinne mná LGBTIQ+ cineálacha breise foréigin ghnéasaigh, amhail éigniú ‘ceartaitheach’ agus gnéaschiapadh, ciorrú ball giniúna ban agus daoine idirghnéasacha, steiriliú éigeantach daoine trasinscneacha agus idirghnéasacha, agus teiripe tiontaithe;

| N. | de bhrí nach bhfuil cosaint chomhionann ag mná ar fhoréigean inscnebhunaithe ar fud AE i ngeall ar na difríochtaí i ndlíthe agus i mbeartais na mBallstát atá ina gcúis le héagsúlacht sa mhéid a chosnaítear mná ar fhoréigean inscnebhunaithe; de bhrí, i roinnt Ballstát, gur cailleadh roinnt ban le blianta beaga anuas mar thoradh ar dhiúltú do ghinmhilleadh sábháilte agus dlíthiúil (36); de bhrí gur rialaigh ECtHR roinnt uaireanta maidir le srian ar rochtain ar ghinmhilleadh, i gcás ina bhforáiltear dó sin sa dlí náisiúnta, agus le heaspa cur chun feidhme na rochtana a cheadaítear go dlíthiúil, gur sárú ar chearta an duine iad, agus, dá bhrí sin, gur cineál foréigin inscnebhunaithe iad sa chomhthéacs sin; de bhrí go bhfuil eagraíochtaí um chearta na mban á gciapadh agus á ngéarleanúint i roinnt Ballstát as cúnamh a thabhairt d’íospartaigh dlíthe ginmhillte mídhaonna (37); |
| --- | --- |

N.

de bhrí nach bhfuil cosaint chomhionann ag mná ar fhoréigean inscnebhunaithe ar fud AE i ngeall ar na difríochtaí i ndlíthe agus i mbeartais na mBallstát atá ina gcúis le héagsúlacht sa mhéid a chosnaítear mná ar fhoréigean inscnebhunaithe; de bhrí, i roinnt Ballstát, gur cailleadh roinnt ban le blianta beaga anuas mar thoradh ar dhiúltú do ghinmhilleadh sábháilte agus dlíthiúil (36); de bhrí gur rialaigh ECtHR roinnt uaireanta maidir le srian ar rochtain ar ghinmhilleadh, i gcás ina bhforáiltear dó sin sa dlí náisiúnta, agus le heaspa cur chun feidhme na rochtana a cheadaítear go dlíthiúil, gur sárú ar chearta an duine iad, agus, dá bhrí sin, gur cineál foréigin inscnebhunaithe iad sa chomhthéacs sin; de bhrí go bhfuil eagraíochtaí um chearta na mban á gciapadh agus á ngéarleanúint i roinnt Ballstát as cúnamh a thabhairt d’íospartaigh dlíthe ginmhillte mídhaonna (37);

| O. | de bhrí gur tearc an tuairisciú a dhéanamh ar fhoréigean inscnebhunaithe fós san Aontas Eorpach; de bhrí gur luaigh 67 % de na mná a cuireadh faoi agallamh i suirbhé FRA 2014 nár thuairiscigh siad teagmhais thromchúiseacha foréigin comhpháirtí do na póilíní ná d’aon eagraíocht eile (38); |
| --- | --- |

O.

de bhrí gur tearc an tuairisciú a dhéanamh ar fhoréigean inscnebhunaithe fós san Aontas Eorpach; de bhrí gur luaigh 67 % de na mná a cuireadh faoi agallamh i suirbhé FRA 2014 nár thuairiscigh siad teagmhais thromchúiseacha foréigin comhpháirtí do na póilíní ná d’aon eagraíocht eile (38);

| P. | de bhrí gur cúiseanna rialta nach ndéantar tuairisciú ar fhoréigean inscnebhunaithe iad steiréitíopáil agus claontacht inscne sa chóras ceartais mar aon leis an easpa ionchúisimh, creataí dlíthiúla, córas breithiúnach, agus beart atá íogair ó thaobh inscne de, éifeachtach agus gasta, chun cosaint, tacaíocht agus cúiteamh a sholáthar, agus go gcuireann na cúiseanna sin isteach ar rochtain na mban ar cheartas agus go gcothaíonn siad easpa muiníne i bhforfheidhmiú an dlí, easpa faisnéise maidir le conas gníomhaíocht a dhéanamh agus tuairisciú a dhéanamh ar tharluithe den sórt sin agus easpa seirbhísí leordhóthanacha sóisialta agus leighis; |
| --- | --- |

P.

de bhrí gur cúiseanna rialta nach ndéantar tuairisciú ar fhoréigean inscnebhunaithe iad steiréitíopáil agus claontacht inscne sa chóras ceartais mar aon leis an easpa ionchúisimh, creataí dlíthiúla, córas breithiúnach, agus beart atá íogair ó thaobh inscne de, éifeachtach agus gasta, chun cosaint, tacaíocht agus cúiteamh a sholáthar, agus go gcuireann na cúiseanna sin isteach ar rochtain na mban ar cheartas agus go gcothaíonn siad easpa muiníne i bhforfheidhmiú an dlí, easpa faisnéise maidir le conas gníomhaíocht a dhéanamh agus tuairisciú a dhéanamh ar tharluithe den sórt sin agus easpa seirbhísí leordhóthanacha sóisialta agus leighis;

| Q. | de bhrí go bhfuil bacainní breise ar rochtain ar cheartas roimh ghrúpaí sonracha atá faoi réir foréigean inscnebhunaithe, amhail mná ar a ndéantar ciníochú, mná faoi mhíchumas, mná imirceacha agus daoine LGBTIQ+; |
| --- | --- |

Q.

de bhrí go bhfuil bacainní breise ar rochtain ar cheartas roimh ghrúpaí sonracha atá faoi réir foréigean inscnebhunaithe, amhail mná ar a ndéantar ciníochú, mná faoi mhíchumas, mná imirceacha agus daoine LGBTIQ+;

| R. | de bhrí, i mórán cásanna, go bhféadfadh an t-íospartach tráchtanna táireacha, ilnochtadh do dhéantóir an íospartaigh, milleán á chur ar íospartaigh agus ceistiú a dhéanamh arís agus arís eile ag oifigigh forfheidhmithe dlí nó ag póilíní a fhulaingt, rud a chuireann leis an eagla atá orthu an foréigean a d’fhulaing siad a thuairisciú, agus a mhéadaíonn an baol go ndéanfar athíospairt nó íospairt thánaisteach díobh; |
| --- | --- |

R.

de bhrí, i mórán cásanna, go bhféadfadh an t-íospartach tráchtanna táireacha, ilnochtadh do dhéantóir an íospartaigh, milleán á chur ar íospartaigh agus ceistiú a dhéanamh arís agus arís eile ag oifigigh forfheidhmithe dlí nó ag póilíní a fhulaingt, rud a chuireann leis an eagla atá orthu an foréigean a d’fhulaing siad a thuairisciú, agus a mhéadaíonn an baol go ndéanfar athíospairt nó íospairt thánaisteach díobh;

| S. | de bhrí, i nDearbhú 1993 na Náisiún Aontaithe maidir le Foréigean in aghaidh na mBan a Dhíothú agus i gClár Oibre Gníomhaíochta na Náisiún Aontaithe i mBéising, gur sainmhíníodh foréigean in aghaidh na mban mar aon ghníomh foréigin inscnebhunaithe as a n-eascraíonn, nó ar dócha go mbeidh mar thoradh air, díobháil fhisiceach, ghnéasach nó shíceolaíoch do mhná, lena n-áirítear bagairtí na ngníomhartha sin, comhéigean nó saoirse a bhaint go treallach, bíodh sé sa saol poiblí nó sa saol príobháideach; de bhrí go ndéanann an Coiste na Náisiún Aontaithe um Idirdhealú in aghaidh na mBan a Dhíothú (CEDAW) sainmhíniú ar fhoréigean inscnebhunaithe mar fhoréigean atá dírithe ar bhean toisc gur bean í nó go ndéanann sé difear díréireach do mhná; de bhrí go gcuireann CEDAW i bhfios go láidir gur cineál idirdhealaithe é an foréigean inscnebhunaithe a chuireann bac tromchúiseach ar chumas na mban cearta agus saoirsí a fheidhmiú ar bhonn comhionannais le fir agus, dá bhrí sin, gurb ionann é agus sárú ar a gcearta daonna; |
| --- | --- |

S.

de bhrí, i nDearbhú 1993 na Náisiún Aontaithe maidir le Foréigean in aghaidh na mBan a Dhíothú agus i gClár Oibre Gníomhaíochta na Náisiún Aontaithe i mBéising, gur sainmhíníodh foréigean in aghaidh na mban mar aon ghníomh foréigin inscnebhunaithe as a n-eascraíonn, nó ar dócha go mbeidh mar thoradh air, díobháil fhisiceach, ghnéasach nó shíceolaíoch do mhná, lena n-áirítear bagairtí na ngníomhartha sin, comhéigean nó saoirse a bhaint go treallach, bíodh sé sa saol poiblí nó sa saol príobháideach; de bhrí go ndéanann an Coiste na Náisiún Aontaithe um Idirdhealú in aghaidh na mBan a Dhíothú (CEDAW) sainmhíniú ar fhoréigean inscnebhunaithe mar fhoréigean atá dírithe ar bhean toisc gur bean í nó go ndéanann sé difear díréireach do mhná; de bhrí go gcuireann CEDAW i bhfios go láidir gur cineál idirdhealaithe é an foréigean inscnebhunaithe a chuireann bac tromchúiseach ar chumas na mban cearta agus saoirsí a fheidhmiú ar bhonn comhionannais le fir agus, dá bhrí sin, gurb ionann é agus sárú ar a gcearta daonna;

| T. | de bhrí go bhfuil díothú foréigin inscnebhunaithe curtha san áireamh ag an gCoimisiún mar phríomhthosaíocht sa Straitéis maidir le Comhionannas Inscne 2020-2025 le sraith tograí nithiúla chun cosc éifeachtach ar fhoréigean inscnebhunaithe agus ar fhoréigean teaghlaigh a áirithiú, ina measc siúd aontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl a thabhairt i gcrích agus a áirithiú go ndéanfaidh Ballstáit AE é a dhaingniú agus a chur chun feidhme go pras; |
| --- | --- |

T.

de bhrí go bhfuil díothú foréigin inscnebhunaithe curtha san áireamh ag an gCoimisiún mar phríomhthosaíocht sa Straitéis maidir le Comhionannas Inscne 2020-2025 le sraith tograí nithiúla chun cosc éifeachtach ar fhoréigean inscnebhunaithe agus ar fhoréigean teaghlaigh a áirithiú, ina measc siúd aontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl a thabhairt i gcrích agus a áirithiú go ndéanfaidh Ballstáit AE é a dhaingniú agus a chur chun feidhme go pras;

| U. | de bhrí nach féidir ach meascán de bheartais lena gcomhcheanglaítear bearta reachtacha agus neamhreachtacha, agus bearta chun rochtain íospartach ar thithíocht agus ar fhostaíocht a éascú, lena n-áirítear dídean a chur ar fáil d’íospartaigh, chomh maith le neamhspleáchas airgeadais agus rannpháirtíocht chomhionann na mban i ngach réimse den tsochaí, an foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní a laghdú go suntasach chomh maith le cineálacha eile foréigin amhail an foréigean i leith daoine LADTIA+ agus a iarmhairtí; |
| --- | --- |

U.

de bhrí nach féidir ach meascán de bheartais lena gcomhcheanglaítear bearta reachtacha agus neamhreachtacha, agus bearta chun rochtain íospartach ar thithíocht agus ar fhostaíocht a éascú, lena n-áirítear dídean a chur ar fáil d’íospartaigh, chomh maith le neamhspleáchas airgeadais agus rannpháirtíocht chomhionann na mban i ngach réimse den tsochaí, an foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní a laghdú go suntasach chomh maith le cineálacha eile foréigin amhail an foréigean i leith daoine LADTIA+ agus a iarmhairtí;

| V. | de bhrí go ndéanann an tsochaí shibhialta, agus go háirithe eagraíochtaí ban agus iad siúd atá ag obair ar chomhionannas inscne, rannchuidiú an-tábhachtach chun gach cineál foréigin agus a gcuid oibre a chosc agus a chomhrac, gur cheart iad a aithint, a spreagadh, tacaíocht a thabhairt dóibh agus cistiú leordhóthanach a thabhairt dóibh, lena n-áirítear tríd an bhféidearthacht iarratas a dhéanamh ar chistiú Stáit agus cistiú AE a fháil, ionas gur féidir leo a gcuid oibre a dhéanamh ar an mbealach is fearr is féidir; |
| --- | --- |

V.

de bhrí go ndéanann an tsochaí shibhialta, agus go háirithe eagraíochtaí ban agus iad siúd atá ag obair ar chomhionannas inscne, rannchuidiú an-tábhachtach chun gach cineál foréigin agus a gcuid oibre a chosc agus a chomhrac, gur cheart iad a aithint, a spreagadh, tacaíocht a thabhairt dóibh agus cistiú leordhóthanach a thabhairt dóibh, lena n-áirítear tríd an bhféidearthacht iarratas a dhéanamh ar chistiú Stáit agus cistiú AE a fháil, ionas gur féidir leo a gcuid oibre a dhéanamh ar an mbealach is fearr is féidir;

| W. | de bhrí gurb é Coinbhinsiún Iostanbúl an uirlis is éifeachtaí, is cumhachtaí agus is cuimsithí go dtí seo chun raon leathan cineálacha foréigin in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac ar an leibhéal Eorpach agus níos faide i gcéin; de bhrí go dtugann an Coinbhinsiún treoir do Stáit is Páirtí agus dá n-údaráis náisiúnta faoi seach chun freagairt leormhaith ildisciplíneach a thabhairt ar fhoréigean in aghaidh na mban agus ar fhoréigean teaghlaigh trí na ceithre cholún: cosc, cosaint marthanóirí agus cúiteamh, ionchúiseamh dhéantóirí na coire agus beartais chomhtháite; de bhrí go ndearna tíortha a dhaingnigh an Coinbhinsiún iarrachtaí coisc agus imscrúduithe agus ionchúisimh fheabhsaithe chomh maith le seirbhísí cosanta do mhná agus do chailíní ar íospartaigh foréigin iad (39); de bhrí go rannchuideodh aontachas láithreach na mBallstát uile le Coinbhinsiún Iostanbúl le beartas comhtháite a fhorbairt, agus ar an gcaoi sin cosaint chomhionann a áirithiú trí ionstraim cheangailteach lena sárófaí na beartais agus na reachtaíochtaí éagsúla ar fud na mBallstát, agus le cur chun cinn an chomhair idirnáisiúnta sa chomhrac i gcoinne gach cineáil foréigin in aghaidh na mban agus an fhoréigin teaghlaigh, rud atá thar a bheith tábhachtach le linn géarchéimeanna cogaidh agus daonnúla agus easáitithe, mar a léirítear i staid na mban agus na gcailíní atá ag teitheadh ón Úcráin; |
| --- | --- |

W.

de bhrí gurb é Coinbhinsiún Iostanbúl an uirlis is éifeachtaí, is cumhachtaí agus is cuimsithí go dtí seo chun raon leathan cineálacha foréigin in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac ar an leibhéal Eorpach agus níos faide i gcéin; de bhrí go dtugann an Coinbhinsiún treoir do Stáit is Páirtí agus dá n-údaráis náisiúnta faoi seach chun freagairt leormhaith ildisciplíneach a thabhairt ar fhoréigean in aghaidh na mban agus ar fhoréigean teaghlaigh trí na ceithre cholún: cosc, cosaint marthanóirí agus cúiteamh, ionchúiseamh dhéantóirí na coire agus beartais chomhtháite; de bhrí go ndearna tíortha a dhaingnigh an Coinbhinsiún iarrachtaí coisc agus imscrúduithe agus ionchúisimh fheabhsaithe chomh maith le seirbhísí cosanta do mhná agus do chailíní ar íospartaigh foréigin iad (39); de bhrí go rannchuideodh aontachas láithreach na mBallstát uile le Coinbhinsiún Iostanbúl le beartas comhtháite a fhorbairt, agus ar an gcaoi sin cosaint chomhionann a áirithiú trí ionstraim cheangailteach lena sárófaí na beartais agus na reachtaíochtaí éagsúla ar fud na mBallstát, agus le cur chun cinn an chomhair idirnáisiúnta sa chomhrac i gcoinne gach cineáil foréigin in aghaidh na mban agus an fhoréigin teaghlaigh, rud atá thar a bheith tábhachtach le linn géarchéimeanna cogaidh agus daonnúla agus easáitithe, mar a léirítear i staid na mban agus na gcailíní atá ag teitheadh ón Úcráin;

| X. | de bhrí gur comhaontú measctha é Coinbhinsiún Iostanbúl lena gceadaítear don Aontas Eorpach aontú i gcomhthráth le haontachas ag a Bhallstáit; de bhrí gur deimhníodh é sin sa tuairim ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh (40) (CBAE); |
| --- | --- |

X.

de bhrí gur comhaontú measctha é Coinbhinsiún Iostanbúl lena gceadaítear don Aontas Eorpach aontú i gcomhthráth le haontachas ag a Bhallstáit; de bhrí gur deimhníodh é sin sa tuairim ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh (40) (CBAE);

| Y. | de bhrí go dtacódh aontachas na mBallstát uile le Coinbhinsiún Iostanbúl le cur chuige comhordaithe chun foréigean in aghaidh na mban a chomhrac, mar aon le bearta gaolmhara atá ann cheana nó a bheidh ann amach anseo ar leibhéal AE, amhail an togra le haghaidh treoir AE maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chomhrac, agus an Treoir maidir le Cearta Íospartach; |
| --- | --- |

Y.

de bhrí go dtacódh aontachas na mBallstát uile le Coinbhinsiún Iostanbúl le cur chuige comhordaithe chun foréigean in aghaidh na mban a chomhrac, mar aon le bearta gaolmhara atá ann cheana nó a bheidh ann amach anseo ar leibhéal AE, amhail an togra le haghaidh treoir AE maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chomhrac, agus an Treoir maidir le Cearta Íospartach;

| Z. | de bhrí gur minic a mheastar gur ábhar príobháideach é foréigean in aghaidh na mban, lena n-áirítear foréigean teaghlaigh agus, dá bhrí sin, go bhfuil sé ró-éasca glacadh leis; de bhrí, go deimhin, gur sárú trasteorann córasach é ar chearta bunúsacha agus gur coir thromchúiseach é nach mór a chosc agus a ionchúiseamh, dá bhrí sin gur cheart do na Ballstáit oibriú i ndlúthchomhar le chéile chun í a chomhrac le chéile; de bhrí gur cheart go mbainfeadh gach bean agus cailín san Aontas Eorpach tairbhe as an leibhéal céanna cosanta i gcoinne foréigean inscnebhunaithe gan beann ar an mBallstát ina bhfuil siad féin; de bhrí gur shínigh na Ballstáit uile Coinbhinsiún Iostanbúl, ach nach bhfuil sé daingnithe ach ag 21 Bhallstát; de bhrí nach bhfuil an Coinbhinsiún daingnithe fós ag 6 Bhallstát — an Bhulgáir, an Laitvia, an Liotuáin, an tSeicia, an tSlóvaic agus an Ungáir; de bhrí nach ndéanann aontachas an Aontais Eorpaigh leis an gCoinbhinsiún na Ballstáit a dhíolmhú ó dhaingniú náisiúnta; de bhrí nach mór do AE gach beart is gá a dhéanamh, i gcomhar lena Bhallstáit chun an ceart atá ag mná agus cailíní uile maireachtáil saor ó fhoréigean inscnebhunaithe a chosaint agus a chur chun cinn; de bhrí gur fhógair Rialtas na Polainne go bhfuil sé ar intinn aige tarraingt siar as an gCoinbhinsiún in 2020 agus de bhrí go bhfuil an t-ábhar fós faoi Chúirt Bhunreachtúil na Polainne; |
| --- | --- |

Z.

de bhrí gur minic a mheastar gur ábhar príobháideach é foréigean in aghaidh na mban, lena n-áirítear foréigean teaghlaigh agus, dá bhrí sin, go bhfuil sé ró-éasca glacadh leis; de bhrí, go deimhin, gur sárú trasteorann córasach é ar chearta bunúsacha agus gur coir thromchúiseach é nach mór a chosc agus a ionchúiseamh, dá bhrí sin gur cheart do na Ballstáit oibriú i ndlúthchomhar le chéile chun í a chomhrac le chéile; de bhrí gur cheart go mbainfeadh gach bean agus cailín san Aontas Eorpach tairbhe as an leibhéal céanna cosanta i gcoinne foréigean inscnebhunaithe gan beann ar an mBallstát ina bhfuil siad féin; de bhrí gur shínigh na Ballstáit uile Coinbhinsiún Iostanbúl, ach nach bhfuil sé daingnithe ach ag 21 Bhallstát; de bhrí nach bhfuil an Coinbhinsiún daingnithe fós ag 6 Bhallstát — an Bhulgáir, an Laitvia, an Liotuáin, an tSeicia, an tSlóvaic agus an Ungáir; de bhrí nach ndéanann aontachas an Aontais Eorpaigh leis an gCoinbhinsiún na Ballstáit a dhíolmhú ó dhaingniú náisiúnta; de bhrí nach mór do AE gach beart is gá a dhéanamh, i gcomhar lena Bhallstáit chun an ceart atá ag mná agus cailíní uile maireachtáil saor ó fhoréigean inscnebhunaithe a chosaint agus a chur chun cinn; de bhrí gur fhógair Rialtas na Polainne go bhfuil sé ar intinn aige tarraingt siar as an gCoinbhinsiún in 2020 agus de bhrí go bhfuil an t-ábhar fós faoi Chúirt Bhunreachtúil na Polainne;

| AA. | de bhrí go bhfuil saoirse ó phionós fós ann do dhéantóirí coireanna in aghaidh na mban agus nach mór iad a dhíothú trína n-ionchúiseamh agus a gciontú iomchuí a áirithiú, rud a bhfuil gá leis chun fáinne fí an tosta d’íospartaigh an fhoréigin a bhriseadh, agus go bhfaighidh mná agus cailíní ar marthanóirí foréigin iad an tacaíocht, an sásamh agus an t-aitheantas a theastaíonn uathu ó fhorfheidhmiú an dlí agus ón gcóras breithiúnach go háirithe i gcás na ndaoine sin atá ina gcónaí i gceantair thuaithe ina bhfuil seirbhísí cosanta d’íospartaigh ann nó an-teoranta; de bhrí go bhfuil sé tábhachtach rochtain leormhaith ar sheirbhísí speisialaithe a ráthú, lena n-áirítear seirbhísí cúraim sláinte nó seirbhísí cóiríochta sábháilte, gan beann ar chéim na n-imeachtaí ionchúisimh; de bhrí go bhfuil sé bunriachtanach oiliúint, nósanna imeachta agus treoirlínte iomchuí atá íogair ó thaobh cearta agus inscne de a sholáthar do gach cleachtóir agus oifigeach forfheidhmithe dlí, lena n-áirítear breithiúna, ionchúisitheoirí poiblí, foireann bhreithiúnach, saineolaithe fóiréinseacha, soláthraithe seirbhíse, bainisteoirí ionaid oibre agus gairmithe eile a bhíonn ag déileáil le híospartaigh gach gnímh foréigin inscnebhunaithe chun idirdhealú agus athíospairt a sheachaint; |
| --- | --- |

AA.

de bhrí go bhfuil saoirse ó phionós fós ann do dhéantóirí coireanna in aghaidh na mban agus nach mór iad a dhíothú trína n-ionchúiseamh agus a gciontú iomchuí a áirithiú, rud a bhfuil gá leis chun fáinne fí an tosta d’íospartaigh an fhoréigin a bhriseadh, agus go bhfaighidh mná agus cailíní ar marthanóirí foréigin iad an tacaíocht, an sásamh agus an t-aitheantas a theastaíonn uathu ó fhorfheidhmiú an dlí agus ón gcóras breithiúnach go háirithe i gcás na ndaoine sin atá ina gcónaí i gceantair thuaithe ina bhfuil seirbhísí cosanta d’íospartaigh ann nó an-teoranta; de bhrí go bhfuil sé tábhachtach rochtain leormhaith ar sheirbhísí speisialaithe a ráthú, lena n-áirítear seirbhísí cúraim sláinte nó seirbhísí cóiríochta sábháilte, gan beann ar chéim na n-imeachtaí ionchúisimh; de bhrí go bhfuil sé bunriachtanach oiliúint, nósanna imeachta agus treoirlínte iomchuí atá íogair ó thaobh cearta agus inscne de a sholáthar do gach cleachtóir agus oifigeach forfheidhmithe dlí, lena n-áirítear breithiúna, ionchúisitheoirí poiblí, foireann bhreithiúnach, saineolaithe fóiréinseacha, soláthraithe seirbhíse, bainisteoirí ionaid oibre agus gairmithe eile a bhíonn ag déileáil le híospartaigh gach gnímh foréigin inscnebhunaithe chun idirdhealú agus athíospairt a sheachaint;

| AB. | de bhrí go bhfuil aitheantas tugtha ag an gcomhphobal idirnáisiúnta d’fhoréigean inscnebhunaithe, go háirithe an foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní, agus gur cheart aghaidh a thabhairt air go cuimsitheach, agus in ainneoin na n-iarrachtaí uile atá déanta ag eagraíochtaí idirnáisiúnta, ag an tsochaí shibhialta agus ag údaráis stáit chun deireadh a chur leis an bhforéigean inscnebhunaithe, go bhfuil sé fós forleatach agus go léiríonn sé é féin i gcineálacha nua amhail cibearfhoréigean, cibearchiapadh, cibearstalcaireacht agus comhroinnt neamh-chomhsheasmhach ábhar dlúthchaidrimh trí na meáin shóisialta; de bhrí go bhfuil cibearfhoréigean in aghaidh na mban agus cibearfhoréigean páirtí dlúthchaidrimh ag éirí níos coitianta le blianta beaga anuas, go háirithe tar éis phaindéim COVID-19; de bhrí, san Aontas Eorpach, gur fhulaing 4 % go 7 % de mhná cibearchiapadh, agus gur fhulaing idir 1 % agus 3 % cibearstalcaireacht (41); de bhrí gur léirigh suirbhé Fhondúireacht Dhomhanda an Ghréasáin Dhomhanda a (42) rinneadh in 2020 i measc freagróirí ó 180 tír gur fhulaing 52 % de mhná óga agus de chailíní mí-úsáid ar líne amhail dlúthíomhánna, físeáin nó teachtaireachtaí a chomhroinnt gan a dtoiliú, go gciallaíonn siad teachtaireachtaí, go gcuireann siad uirísliú ar theanga mhí-úsáideach agus bagrach, gnéaschiapadh agus bréagábhar, agus gur luaigh 64 % de na freagróirí go bhfuil aithne acu ar dhuine a d’fhulaing ciapadh, mí-úsáid nó foréigean; |
| --- | --- |

AB.

de bhrí go bhfuil aitheantas tugtha ag an gcomhphobal idirnáisiúnta d’fhoréigean inscnebhunaithe, go háirithe an foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní, agus gur cheart aghaidh a thabhairt air go cuimsitheach, agus in ainneoin na n-iarrachtaí uile atá déanta ag eagraíochtaí idirnáisiúnta, ag an tsochaí shibhialta agus ag údaráis stáit chun deireadh a chur leis an bhforéigean inscnebhunaithe, go bhfuil sé fós forleatach agus go léiríonn sé é féin i gcineálacha nua amhail cibearfhoréigean, cibearchiapadh, cibearstalcaireacht agus comhroinnt neamh-chomhsheasmhach ábhar dlúthchaidrimh trí na meáin shóisialta; de bhrí go bhfuil cibearfhoréigean in aghaidh na mban agus cibearfhoréigean páirtí dlúthchaidrimh ag éirí níos coitianta le blianta beaga anuas, go háirithe tar éis phaindéim COVID-19; de bhrí, san Aontas Eorpach, gur fhulaing 4 % go 7 % de mhná cibearchiapadh, agus gur fhulaing idir 1 % agus 3 % cibearstalcaireacht (41); de bhrí gur léirigh suirbhé Fhondúireacht Dhomhanda an Ghréasáin Dhomhanda a (42) rinneadh in 2020 i measc freagróirí ó 180 tír gur fhulaing 52 % de mhná óga agus de chailíní mí-úsáid ar líne amhail dlúthíomhánna, físeáin nó teachtaireachtaí a chomhroinnt gan a dtoiliú, go gciallaíonn siad teachtaireachtaí, go gcuireann siad uirísliú ar theanga mhí-úsáideach agus bagrach, gnéaschiapadh agus bréagábhar, agus gur luaigh 64 % de na freagróirí go bhfuil aithne acu ar dhuine a d’fhulaing ciapadh, mí-úsáid nó foréigean;

| AC. | de bhrí gur minic a dhéantar iarrachtaí chun foréigean inscnebhunaithe a dhíothú, go háirithe an foréigean a dhéantar in aghaidh na mban agus na gcailíní, a chonspóid nó a lagú in ainm an traidisiúin, an chultúir, an reiligiúin nó na n-idé-eolaíochtaí bunúsacha, na n-idé-eolaíochtaí pobalacha nó na ngluaiseachtaí i bhfad ceart, agus go scaiptear insintí agus bréagaisnéisí bréagacha, mar shampla, ina léirítear éilimh faoi Choinbhinsiún Iostanbúl go bhfuil sé mar aidhm leis ‘an teaghlach traidisiúnta a mhaolú’ agus ‘an idé-eolaíocht inscne agus an homaighnéasacht a chur chun cinn’; de bhrí go n-úsáideann na grúpaí sin bréagaisnéis agus reitric phobalach chun brú a chur ar pholaiteoirí agus chun eagla bhréagach a scaipeadh i measc na saoránach; |
| --- | --- |

AC.

de bhrí gur minic a dhéantar iarrachtaí chun foréigean inscnebhunaithe a dhíothú, go háirithe an foréigean a dhéantar in aghaidh na mban agus na gcailíní, a chonspóid nó a lagú in ainm an traidisiúin, an chultúir, an reiligiúin nó na n-idé-eolaíochtaí bunúsacha, na n-idé-eolaíochtaí pobalacha nó na ngluaiseachtaí i bhfad ceart, agus go scaiptear insintí agus bréagaisnéisí bréagacha, mar shampla, ina léirítear éilimh faoi Choinbhinsiún Iostanbúl go bhfuil sé mar aidhm leis ‘an teaghlach traidisiúnta a mhaolú’ agus ‘an idé-eolaíocht inscne agus an homaighnéasacht a chur chun cinn’; de bhrí go n-úsáideann na grúpaí sin bréagaisnéis agus reitric phobalach chun brú a chur ar pholaiteoirí agus chun eagla bhréagach a scaipeadh i measc na saoránach;

| AD. | de bhrí go bhfuil tionchar tromchúiseach ag nochtadh d’fhoréigean fisiciúil, gnéasach, síceolaíoch nó socheacnamaíoch ar íospartaigh, ar a dteaghlaigh, ar a ngaolta agus ar an tsochaí ina hiomláine; de bhrí gur cheart leas leanaí a chur san áireamh sna dlíthe náisiúnta coimeádta agus cinneadh á dhéanamh ar cheart cearta coimeádta nó cuairte a dheonú do dhéantóirí coire (43); |
| --- | --- |

AD.

de bhrí go bhfuil tionchar tromchúiseach ag nochtadh d’fhoréigean fisiciúil, gnéasach, síceolaíoch nó socheacnamaíoch ar íospartaigh, ar a dteaghlaigh, ar a ngaolta agus ar an tsochaí ina hiomláine; de bhrí gur cheart leas leanaí a chur san áireamh sna dlíthe náisiúnta coimeádta agus cinneadh á dhéanamh ar cheart cearta coimeádta nó cuairte a dheonú do dhéantóirí coire (43);

| AE. | de bhrí gur chinn an Tuirc, an chéad tír a shínigh agus a dhaingnigh an Coinbhinsiún, tarraingt siar as sé bliana ina dhiaidh sin agus nach raibh sí ina Stát is Páirtí sa Choinbhinsiún ón 1 Iúil 2021; de bhrí gur cháin na hinstitiúidí Eorpacha an chéim siar sin, ar fasach contúirteach é do Stáit eile is Páirtí; de bhrí, i mí an Mheithimh 2022, gurb í an Úcráin an 36ú Stát a dhaingnigh an Coinbhinsiún, agus a críoch á cosaint ag an am céanna ó chogadh ionsaithe gan údar, gan chúis agus neamhdhleathach na Rúise; de bhrí go bhfuil éigniú agus foréigean gnéasach in aghaidh na mban agus na gcailíní á n-úsáid mar airm chogaidh sa choinbhleacht; de bhrí gur tháinig an Coinbhinsiún i bhfeidhm an 1 Samhain 2022 agus gur cheart go dtacódh a chur chun feidhme go pras le hiarrachtaí údaráis na hÚcráine chun déileáil le hainghníomhartha a rinne saighdiúirí Rúiseacha i gcoinne ban agus leanaí, agus chun dul i ngleic leis an bhforéigean inscnebhunaithe; de bhrí gur cheart go mbeadh daingniú na hÚcráine le linn cogaidh ina eiseamláir do gach Ballstát a dhiúltaíonn é a dhaingniú nó nach measann gur tosaíocht í; |
| --- | --- |

AE.

de bhrí gur chinn an Tuirc, an chéad tír a shínigh agus a dhaingnigh an Coinbhinsiún, tarraingt siar as sé bliana ina dhiaidh sin agus nach raibh sí ina Stát is Páirtí sa Choinbhinsiún ón 1 Iúil 2021; de bhrí gur cháin na hinstitiúidí Eorpacha an chéim siar sin, ar fasach contúirteach é do Stáit eile is Páirtí; de bhrí, i mí an Mheithimh 2022, gurb í an Úcráin an 36ú Stát a dhaingnigh an Coinbhinsiún, agus a críoch á cosaint ag an am céanna ó chogadh ionsaithe gan údar, gan chúis agus neamhdhleathach na Rúise; de bhrí go bhfuil éigniú agus foréigean gnéasach in aghaidh na mban agus na gcailíní á n-úsáid mar airm chogaidh sa choinbhleacht; de bhrí gur tháinig an Coinbhinsiún i bhfeidhm an 1 Samhain 2022 agus gur cheart go dtacódh a chur chun feidhme go pras le hiarrachtaí údaráis na hÚcráine chun déileáil le hainghníomhartha a rinne saighdiúirí Rúiseacha i gcoinne ban agus leanaí, agus chun dul i ngleic leis an bhforéigean inscnebhunaithe; de bhrí gur cheart go mbeadh daingniú na hÚcráine le linn cogaidh ina eiseamláir do gach Ballstát a dhiúltaíonn é a dhaingniú nó nach measann gur tosaíocht í;

| 1. | á chur in iúl gur geal léi gur mhol an Coimisiún, an 4 Márta 2016, aontachas an Aontais Eorpaigh le Coinbhinsiún Iostanbúl, arb é an ionstraim is cuimsithí agus is ceangailtí ó thaobh dlí de chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean inscnebhunaithe, lena n-áirítear foréigean teaghlaigh, a chosc agus a chomhrac ar an leibhéal idirnáisiúnta; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á chur in iúl gur geal léi gur shínigh an tAontas Eorpach Coinbhinsiún Iostanbúl an 13 Meitheamh 2017; á chur in iúl gur oth léi nár dhaingnigh AE an Coinbhinsiún go fóill sé bliana ina dhiaidh sin toisc gur dhiúltaigh roinnt Ballstát i gComhairle AE dó sin a dhéanamh; ag tabhairt dá haire, áfach, gur fhreagair CBAE sa tuairim uaithi an 6 Deireadh Fómhair 2021 an éiginnteacht dhlíthiúil a eascraíonn as raon feidhme aontachas AE amach anseo a theorannú d’fhorálacha áirithe den Choinbhinsiún, eadhon forálacha maidir le comhar breithiúnach in ábhair choiriúla, tearmann agus non-refoulement, chomh maith leis na hábhair imní faoin nós imeachta inmheánach i bhfianaise dhaingniú an Choinbhinsiúin; ag tathant ar an gComhairle gníomhú i gcomhréir leis an gcinneadh sin agus gan moill a chur a thuilleadh ar aontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl; á athdhearbhú gur cheart a thuiscint gurb é Coinbhinsiún Iostanbúl an t-íoschaighdeán is gá chun foréigean inscnebhunaithe a dhíothú agus gur cheart don Aontas bearta reachtacha agus neamhreachtacha breise a shaothrú ina leith sin; |
| --- | --- |

2.

| 3. | ag athdhearbhú a tiomantais do chur chuige cuimsitheach a shaothrú chun a iarraidh go ndíothófaí ar leibhéal an Aontais gach foréigean inscnebhunaithe a dhéantar in aghaidh na mban agus na gcailíní ina n-éagsúlacht uile agus i gcoinne daoine LADTIA+ ar bhonn a dtreoshuímh ghnéasaigh, a bhféiniúlacht inscne, a léirithe inscne agus a saintréithe gnéis agus chun a áirithiú go ndéanfar obair leantach ar a chuid moltaí, a moladh i roinnt rún; |
| --- | --- |

3.

| 4. | ag cáineadh go láidir gach cineál foréigin inscnebhunaithe i gcoinne na mban agus na gcailíní agus i gcoinne daoine LADTIA+; á dhearbhú go láidir gur cineál foréigin in aghaidh na mban agus na gcailíní é diúltú do sheirbhísí agus cearta sláinte gnéis agus atáirgthe lena n-áirítear an ceart chun ginmhilleadh sábháilte agus dlíthiúil; á athdhearbhú nach mór go mbeadh smacht ag mná agus ag cailíní ar a gcolainn agus a ar a ngnéasacht; á thabhairt chun suntais gur rialaigh ECtHR roinnt uaireanta gur sárú ar chearta an duine do mhná iad dlíthe sriantacha agus easpa cur chun feidhme maidir le ginmhilleadh; ag tabhairt dá haire agus is cúis mhór bhuartha di agus á cháineadh go bhfuil cearta gnéis agus atáirgthe ban, go háirithe an ceart chun ginmhilleadh sábháilte agus dlíthiúil faoi bhagairt leanúnach i roinnt Ballstát, amhail an tSlóvaic, an Pholainn agus an Ungáir; á chur i bhfios go bhfuil laghdú ag teacht de réir a chéile ar an rochtain ar ghinmhilleadh san Iodáil, gur thug Binse Bunreachtúil neamhdhlisteanach sa Pholainn toirmeasc de facto ar ghinmhilleadh isteach an 22 Deireadh Fómhair 2020, go bhfuil toirmeasc ar ghinmhilleadh sa Mhálta, agus nach bhfuil ginmhilleadh míochaine le linn toircheas luath dleathach sa tSlóvaic agus nach bhfuil sé ar fáil san Ungáir; á chur in iúl gur geal léi na tionscnaimh ó roinnt Ballstát, amhail an Fhrainc, an ceart chun ginmhillte a chumhdach ina gcuid bunreachtanna chun an ceart bunúsach sin a chosaint; á iarraidh an athuair go ndéanfaí an ceart chun ginmhillte shábháilte agus dhlíthiúil a áireamh i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais; á iarraidh ar na Ballstáit uile rochtain uilíoch a ráthú do chách ar réimse iomlán seirbhísí sláinte gnéis agus atáirgthe, lena n-áirítear oideachas gnéasach cuimsitheach atá oiriúnach dá n-aois, pleanáil teaghlaigh, modhanna frithghiniúnacha nua-aimseartha, agus an ceart chun ginmhilleadh sábháilte agus dlíthiúil; |
| --- | --- |

4.

| 5. | á mheabhrú gur eisigh sí rún an 12 Meán Fómhair 2017 maidir le tabhairt i gcrích Choinbhinsiún Iostanbúl ag an Aontas Eorpach, agus á chur in iúl gur saoth léi gur minic a nochtar mná agus cailíní d’fhoréigean teaghlaigh, ciapadh gnéasach, foréigean síceolaíoch agus fisiciúil, stalcaireacht, foréigean gnéasach, éigniú, pósadh éigeantais, ciorrú ball giniúna ban, ginmhilleadh éigeantais, steiriliú éigeantach, gáinneáil chun críoch teacht i dtír gnéasach agus cineálacha eile foréigin; á chur i bhfáth go leagtar síos i gCoinbhinsiún Iostanbúl nach féidir le cultúr, nós, reiligiún, traidisiún nó ‘onóir’, mar a thugtar air, údar a thabhairt le haon ghníomh foréigin in aghaidh na mban; á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit tagairt a dhéanamh do shainmhíniú Choinbhinsiún Iostanbúl ar fhoréigean in aghaidh na mban ina reachtaíocht ábhartha dá réir sin; |
| --- | --- |

5.

| 6. | á mheabhrú go bhfuil feidhm ag Coinbhinsiún Iostanbúl in aimsir síochána agus i gcásanna coinbhleachta armtha araon; á mheabhrú go ndéantar cineálacha éagsúla foréigin ghnéasaigh a choiriúlú i Reacht na Róimhe den Chúirt Choiriúil Idirnáisiúnta an 17 Iúil 1998 mar choireanna in aghaidh an chine dhaonna agus mar choireanna cogaidh; |
| --- | --- |

6.

| 7. | á mheabhrú, de réir Choinbhinsiún Vín maidir le Dlí na gConarthaí, go bhféadfar toiliú Stáit a bheidh faoi cheangal ag conradh a chur in iúl trí shíniú, agus nach bhféadfaidh páirtithe i gcomhaontú idirnáisiúnta forálacha a ndlí náisiúnta a agairt chun údar a thabhairt le neamh-fhorghníomhú conartha; |
| --- | --- |

7.

| 8. | á chur i bhfios go bhfuil bacainní tagtha freisin ar mhná faoi mhíchumas agus ar thuismitheoirí leanaí faoi mhíchumas maidir le foréigean a thuairisciú agus rochtain a fháil ar an gcóras ceartais, lena n-áirítear, mar a thuairiscigh GREVIO, neamh-inrochtaineacht áitreabh na bpóilíní, easpa oiliúna ar steiréitíopaí i measc oifigigh forfheidhmithe dlí, chomh maith leis an easpa faisnéise i bhformáidí inrochtana maidir leis an gcúnamh d’íospartaigh an fhoréigin agus maidir leis na seirbhísí atá ar fáil; |
| --- | --- |

8.

| 9. | á iarraidh ar an gCoimisiún a áirithiú go ndéanfar an Coinbhinsiún a chomhtháthú go hiomlán i gcreat reachtach agus beartais AE; á iarraidh ar na Ballstáit uile cur chun feidhme iomlán na mbeart a eascraíonn as an gCoinbhinsiún a áirithiú ina ndlíthe agus ina mbeartais náisiúnta; ag géarcháineadh na n-iarrachtaí i roinnt Ballstát na bearta a rinneadh cheana féin chun Coinbhinsiún Iostanbúl a chur chun feidhme agus foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chomhrac a chúlghairm; á iarraidh, thairis sin, ar na Ballstáit cur chun feidhme cuí agus leithdháileadh acmhainní leordhóthanacha airgeadais agus daonna a áirithiú chun foréigean inscnebhunaithe a chosc agus a chomhrac, chomh maith le mná agus cailíní a chumhachtú, agus íospartaigh a chosaint agus chun iad a chúiteamh, go háirithe i gcás na ndaoine sin atá ina gcónaí i limistéir ina bhfuil seirbhísí cosanta d’íospartaigh ann nó an-teoranta; |
| --- | --- |

9.

| 10. | á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit aghaidh a thabhairt go hiomchuí, trí thionscnaimh reachtacha agus neamhreachtacha, i measc nithe eile, ar chearta coimeádta agus cuairte leanaí, ar iarmhairtí sibhialta póstaí éigeantais, ar stalcaireacht, chomh maith le cearta atáirgthe agus rochtain ar chúram sláinte atáirgthe a dhiúltú agus na híospartaigh a chosaint, ar féidir leo tráma tromchúiseach a fhulaingt a mbíonn féinmharú mar thoradh orthu uaireanta; |
| --- | --- |

10.

| 11. | á iarraidh ar na Ballstáit bearta coisctheacha a chur chun feidhme, lena n-áirítear cosc príomhúil méadaithe ar fhoréigean inscnebhunaithe, nach mór tús a chur le clársceidealú oideachais atá íogair ó thaobh inscne de atá dírithe ar chailíní agus ar bhuachaillí araon ó aois óg agus leanúint ar aghaidh trí oideachas dírithe ar feadh an tsaoil, chomh maith le cur chuige dírithe ar an íospartach chun tacú le seirbhísí agus bearta cosanta do mharthanóirí amhail cúnamh airgeadais, tacaíocht shíceolaíoch, línte cabhrach, ionaid dídine agus rochtain ar thithíocht shóisialta, agus ‘saoire shábháilte’, chomh maith le bearta lena gcabhraítear le híospartaigh leanúint de bheith ina gcónaí ina dtithe go sábháilte, amhail orduithe srianta do dhéantóirí coire agus tacaíocht speisialaithe do leanaí; |
| --- | --- |

11.

| 12. | á chur i bhfáth a thábhachtaí atá sé comhar maidir le foréigean inscnebhunaithe a chur chun cinn idir na Ballstáit trí dhea-chleachtais a mhalartú; á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit feachtais faisnéise a eagrú agus a chur i gcrích maidir le Coinbhinsiún Iostanbúl agus a fhorálacha, tacú le comhpháirtíochtaí idir údaráis agus eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus cláir chomhpháirteacha a reáchtáil chun cur chun feidhme a fhorálacha a éascú; |
| --- | --- |

12.

| 13. | á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit oiliúint, nósanna imeachta agus treoirlínte iomchuí atá íogair ó thaobh inscne de a áirithiú, chomh maith le bearta tacaíochta agus cosanta speisialaithe, le cur chuige dírithe ar íospartaigh do gach gairmí lena mbaineann, lena n-áirítear gníomhaireachtaí forfheidhmithe dlí, na breithiúna agus ionchúisitheoirí poiblí, chun luathbhrath íospartach a áirithiú, measúnuithe riosca easnamhacha a sheachaint, chomh maith le hidirdhealú, tráma nó athíospairt a chosc le linn imeachtaí breithiúnacha, leighis agus póilíneachta; á iarraidh go háirithe go mbeidh íoschaighdeáin uile-Aontais ann d’fhorfheidhmiú an dlí sa réimse sin; á chur i bhfios go bhfuil ról lárnach ag Coinbhinsiún Iostanbúl maidir le hacmhainneachtaí na mBallstát sa réimse sin a fheabhsú; á iarraidh go ndéanfaí na feabhsuithe is gá chun misneach a thabhairt do dhaoine na coireanna sin a thuairisciú; |
| --- | --- |

13.

| 14. | á mheabhrú gurb é Coinbhinsiún Iostanbúl an caighdeán idirnáisiúnta agus an phríomhuirlis i gcónaí chun deireadh a chur le foréigean in aghaidh na mban agus cineálacha eile foréigin inscnebhunaithe, lena n-áirítear foréigean teaghlaigh; á thabhairt le fios nach féidir leis an gceartas coiriúil ach a bheith ina chuid amháin de fhreagairt chuimsitheach chomhtháite ar fhoréigean in aghaidh na mban agus ar chineálacha eile foréigin inscnebhunaithe, lena gcuimsítear cosc, cosaint agus ionchúiseamh; á chur i bhfáth go bhfuil buntáistí ag gabháil le struchtúr Choinbhinsiún Iostanbúl, a leanann modheolaíocht iomlánaíoch, chuimsitheach agus chomhordaithe chun aghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna an fhoréigin in aghaidh na mban agus an fhoréigin inscnebhunaithe, lena n-áirítear foréigean teaghlaigh, ina chineálacha fisiciúla, gnéis, síceolaíocha agus eacnamaíocha uile, bunaithe ar chur chuige ceithre cholún lena n-áirítear gach gné ó chosc, go cosaint, ionchúiseamh agus beartais chomhordaithe; ag tabhairt dá haire go bhfuil sé de fhreagracht ar na Ballstáit an tsaoirse ó phionós a chomhrac i gcásanna foréigin in aghaidh na mban agus i gcásanna eile foréigin inscnebhunaithe, lena n-áirítear foréigean teaghlaigh, agus feidhm athchomhairleach pionós agus ionchúiseamh a chaomhnú; |
| --- | --- |

14.

| 15. | á thabhairt chun suntais go bhfuil cur chuige atá dírithe ar íospartaigh i gCoinbhinsiún Iostanbúl, lena dtugtar aghaidh ar fhoréigean in aghaidh na mban agus ar fhoréigean teaghlaigh ó raon leathan peirspictíochtaí, trí fhoráil a dhéanamh do bhearta amhail cosc ar fhoréigean agus cláir chóireála lena múintear déantóirí foréigin teaghlaigh chun iompar neamhfhoréigneach i gcaidrimh idirphearsanta a ghlacadh chun gníomhartha breise foréigin, an comhrac i gcoinne an idirdhealaithe, trí chosaint agus tacaíocht d’íospartaigh, cosaint leanaí, cosaint iarrthóirí tearmainn ban agus dídeanaithe, agus trí bhearta dlí choiriúil chun saoirse ó phionós a chomhrac, trí nósanna imeachta measúnaithe riosca agus meastacháin riosca agus trí bhailiú sonraí níos fearr a chosc, agus trí fheachtais agus cláir múscailte feasachta, lena n-áirítear i gcomhar le comhlachtaí náisiúnta um chearta an duine agus comhlachtaí comhionannais, an tsochaí shibhialta agus eagraíochtaí neamhrialtasacha; |
| --- | --- |

15.

| 16. | ag tabhairt dá haire go mbaineann Coinbhinsiún Iostanbúl tairbhe as feidhmiú agus cleachtas 10 mbliana trína chóras uathúil faireacháin agus cur chun feidhme trí GREVIO; á chur i bhfáth a thábhachtaí atá an próiseas sin de mhalartú idirghníomhach idir GREVIO agus na comhaltaí rannpháirteacha; ag aithint go bhfuil méid ollmhór oibre déanta ag GREVIO maidir le faireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme an Choinbhinsiúin agus á iarraidh ar na páirtithe uile a gcuid moltaí tírshonracha a leanúint; ag tathant ar na Ballstáit moltaí GREVIO a chur san áireamh agus a reachtaíocht a fheabhsú trína chur i gcomhréir le forálacha Choinbhinsiún Iostanbúl; |
| --- | --- |

16.

| 17. | á iarraidh ar na Ballstáit na conclúidí agus na dea-chleachtais a leagtar amach in athbhreithniú meántéarma GREVIO ar a thuarascálacha meastóireachta bonnlíne a chur san áireamh (44) agus iad a úsáid chun dlús nua a chur le cur chun feidhme agus forfheidhmiú cuí an Choinbhinsiúin chun feabhas a chur ar chreataí náisiúnta na mBallstát chun foréigean inscnebhunaithe a chosc agus a chomhrac, lena n-áirítear a ndlíthe náisiúnta; |
| --- | --- |

17.

| 18. | á mheabhrú, chun cur chun feidhme éifeachtach Choinbhinsiún Iostanbúl a áirithiú, gur bunaíodh sásra faireacháin dhá cholún ina raibh GREVIO, a dhéanann tuarascáil de réir tíre, agus Coiste na bPáirtithe; |
| --- | --- |

18.

| 19. | ag aithint a thábhachtaí atá Coinbhinsiún Iostanbúl le linn phaindéim COVID-19 chun cabhrú leis na Ballstáit dul i ngleic leis an méadú scanrúil ar fhoréigean inscnebhunaithe, a mheastar a bheith ina ‘scáthphaindéim’; ag moladh na n-iarrachtaí a rinne roinnt Ballstát i dtaca le bearta coisctheacha breise a bhunú chomh maith le seirbhísí cosanta agus tacaíochta le linn na paindéime; á iarraidh, áfach, ina leith sin, go mbunófaí prótacal sonrach AE maidir le foréigean in aghaidh na mban i dtráth géarchéime agus éigeandála, go gcomhlánófaí na bearta a chumhdaítear i gCoinbhinsiún Iostanbúl agus go bhfeabhsófaí ullmhacht an Aontais Eorpaigh chun aghaidh a thabhairt ar fhoréigean inscnebhunaithe sna cásanna sonracha sin; |
| --- | --- |

19.

| 20. | ag tabhairt dá haire gur eisigh CBAE tuairim an 6 Deireadh Fómhair 2021, i ndiaidh iarraidh ón bParlaimint, lena gceadaítear don Chomhairle dul ar aghaidh le daingniú Choinbhinsiún Iostanbúl ag an Aontas Eorpach gan comhaontú comhchoiteann roimh ré; á mheas go bhféadfadh an tAontas Eorpach an Coinbhinsiún a dhaingniú agus gur cheart dó é a dhaingniú anois; |
| --- | --- |

20.

| 21. | ag cur béim ar an bhfíoras go soláthróidh aontachas AE creat dlíthiúil Eorpach comhleanúnach do bheartais inmheánacha agus sheachtracha AE chun foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní, foréigean teaghlaigh agus cineálacha eile foréigin inscnebhunaithe a chosc agus a chomhrac, íospartaigh a chosaint agus tacú leo agus cúiteamh éifeachtach a chur ar fáil, chomh maith le faireachán, léirmhíniú agus cur chun feidhme níos fearr a dhéanamh ar dhlíthe, ar chláir agus ar chistí AE atá ábhartha don Choinbhinsiún, mar aon le bailiú níos fearr sonraí imdhealaithe inchomparáide ar leibhéal AE; á mheas freisin, trí aontú don Choinbhinsiún, go dtabharfaidh AE dea-shampla agus go mbeidh sé ina thionscnóir níos éifeachtaí ar chearta na mban ar fud an domhain; |
| --- | --- |

21.

| 22. | á thabhairt le fios go gceadófar, le haontachas AE, sonraí a bhailiú ar bhealach níos cuimsithí maidir le foréigean inscnebhunaithe ar leibhéal AE; ag tabhairt dá haire gur leag GREVIO béim ar scála an fhoréigin inscnebhunaithe agus go háirithe ar a thábhachtaí atá ceapadh beartais atá bunaithe ar fhianaise agus leis sin tugtar suntais gur gá córas a bhunú chun sonraí a bhailiú go rialta, agus suirbhéanna a dhéanamh ar gach cineál foréigin in aghaidh na mban agus na gcailíní; á chur in iúl gur díol sásaimh di na hiarrachtaí atá á ndéanamh ag Eurostat faoi láthair chun suirbhé ar fhoréigean inscnebhunaithe a chomhordú in AE atá beartaithe do 2023 chun nuashonrú a dhéanamh ar shonraí is déanaí an Aontais Eorpaigh maidir le foréigean inscnebhunaithe ó 2014 agus, ina leith sin, á iarraidh ar gach Ballstát is páirtithe sa Choinbhinsiún comhoibriú agus páirt a ghlacadh ann; |
| --- | --- |

22.

| 23. | á chur in iúl gur oth léi ionstraimiú polaitiúil an Choinbhinsiúin ag roinnt Ballstát agus á cháineadh sin go láidir; á iarraidh go mbeadh idirphlé cuiditheach agus comhar éifeachtach ann sa ghearrthéarma, sa mheántéarma agus san fhadtéarma le hinstitiúidí, údaráis agus gníomhaithe na sochaí sibhialta éagsúla, chomh maith leis an gComhairle agus leis na Ballstáit i gcomhar le Comhairle na hEorpa chun aghaidh a thabhairt ar fhorchoimeádais, agóidí agus ábhair imní na mBallstát agus léirmhínithe míthreoracha agus bréagacha ar Choinbhinsiún Iostanbúl a shoiléiriú laistigh de roinnt mhaith Ballstát, amhail ‘idé-eolaíochtaí scriosacha inscne’ a líomhnaítear a bheith á gcur chun cinn, chun dul chun cinn a dhéanamh sa réimse sin agus chun daingniú Choinbhinsiún Iostanbúl ag na Ballstáit uile agus ag institiúidí AE a fhíorú; ag tathant ar na Ballstáit dlús a chur leis an gcaibidlíocht maidir le daingniú agus cur chun feidhme Choinbhinsiún Iostanbúl agus cáineadh láidir a dhéanamh ar na hiarrachtaí ar fad atá déanta cheana féin maidir le Coinbhinsiún Iostanbúl a chur chun feidhme agus foréigean in aghaidh na mban a chomhrac; |
| --- | --- |

23.

| 24. | á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar an gComhairle a áirithiú go mbeidh an Pharlaimint rannpháirteach go hiomlán i bpróiseas faireacháin an Choinbhinsiúin tar éis aontachas an Aontais le Coinbhinsiún Iostanbúl; ag tabhairt dá haire a thábhachtaí atá sé dul ar aghaidh le comhaontú gasta maidir le cód iompair a bhaineann le comhar idir AE agus a Bhallstáit chun an Coinbhinsiún a chur chun feidhme, ar cheart go mbeadh eagraíochtaí na sochaí sibhialta, go háirithe eagraíochtaí um chearta na mban, rannpháirteach ann freisin; |
| --- | --- |

24.

| 25. | á mheabhrú nach ndéanann aontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl na Ballstáit a dhíolmhú ón gCoinbhinsiún a dhaingniú go náisiúnta; á chur i bhfios, cé go bhfuil Coinbhinsiún Iostanbúl sínithe ag gach Ballstát cheana féin, nach bhfuil sé daingnithe fós ag sé Bhallstát, eadhon an Bhulgáir, an tSeicia, an Ungáir, an Laitvia, an Liotuáin agus an tSlóvaic; ag cáineadh na frithfhreagartha i gcoinne comhionannas inscne, chearta na mban agus Choinbhinsiún Iostanbúl i roinnt Ballstát, mar shampla sa Pholainn, inar iarr an Príomh-Aire go ndéanfaí scrúdú ar bhunreachtúlacht an Choinbhinsiúin os comhair an Bhinse Bhunreachtúil; ag cáineadh go láidir na hiarrachta ón Aire Dlí agus Cirt sa Pholainn chun Coinbhinsiún Iostanbúl a shéanadh trí iarraidh fhoirmiúil a chur isteach chun obair a dhéanamh ar tharraingt siar an Choinbhinsiúin; ag tabhairt dá haire gur dhiúltaigh an Chomhairle Náisiúnta sa tSlóvaic an Coinbhinsiún a dhaingniú in 2020 agus gur iarr sí ar Uachtarán na Slóvaice síniú na tíre a tharraingt siar, ach ag tabhairt dá haire gur chinn an tUachtarán gan dul ar aghaidh leis an tarraingt siar; á iarraidh ar na húdaráis náisiúnta comhrac i gcoinne na bréagaisnéise agus feachtais feasachta a sheoladh chun deireadh a chur leis an amhras ar fad faoin gCoinbhinsiún agus na tairbhí a bhaineann leis don tsochaí ina hiomláine; á chur i bhfios go láidir nach ndéanann aontachas AE le Coinbhinsiún Iostanbúl na Ballstáit a dhíolmhú ó dhaingniú náisiúnta agus, dá bhrí sin, ag tathant ar na sé Bhallstáit nach bhfuil sé déanta acu cheana féin an Coinbhinsiún a dhaingniú gan mhoill; ag cáineadh go láidir aon iarracht ó na Ballstáit tarraingt siar ón daingniú féin; |
| --- | --- |

25.

| 26. | ag cáineadh go láidir na dtionscnamh uile lena bhféachtar le haon roghanna eile amhail an conradh teaghlaigh, mar a thugtar air, sa Pholainn a chur in ionad Choinbhinsiún Iostanbúl, ar roghanna iad atá bunaithe ar luachanna atá difriúil go bunúsach ó chearta an duine agus ó chearta comhionannais inscne agus nach mbeadh ina n-ionstraim éifeachtach chun foréigean teaghlaigh agus foréigean páirtí dlúthchaidrimh a chomhrac; |
| --- | --- |

26.

| 27. | ag cáineadh go bhfuil méadú ag teacht ar chur i gcoinne Choinbhinsiún Iostanbúl i roinnt Ballstát agus go bhfuil iarrachtaí á ndéanamh an Coinbhinsiún a lochtú agus beag a dhéanamh den tionchar dearfach atá aige ar an bhforéigean inscnebhunaithe a dhíothú; ag cáineadh go láidir na bhfeachtas bréagaisnéise uile maidir le Coinbhinsiún Iostanbúl arb é is aidhm dóibh eagla a chur ar an tsochaí faoin ‘tionchar millteach ar an teaghlach’ a líomhnaítear a bheith aige; á chur i bhfáth gur minic a bhíonn feachtais bhréagaisnéise den sórt sin á gcomhordú, á gcistiú agus á n-eagrú ag grúpaí sár-chaomhacha agus gluaiseachtaí i bhfad amach ar an eite dheis, i measc grúpaí agus gluaiseachtaí eile, chomh maith le gluaiseachtaí frith-inscne ó lasmuigh den Aontas; á athdhearbhú, i ndáil leis sin, go gcáineann sí go láidir na feachtais chlúmhillte i gcoinne an Choinbhinsiúin mar dhiúltú don norm neamhfhulaingthe a comhaontaíodh go hidirnáisiúnta maidir le foréigean in aghaidh na mban agus cineálacha eile foréigin inscnebhunaithe; á thabhairt chun suntais gur cheart do na Ballstáit a n-iarrachtaí a mhéadú tuilleadh chun cur i gcoinne insintí bréagacha maidir leis an gCoinbhinsiún; |
| --- | --- |

27.

| 28. | á chur i bhfios go láidir nach bhfuil aon bhaic dhlíthiúla ar an gComhairle leanúint ar aghaidh leis an gCoinbhinsiún a dhaingniú, ós rud é gur leor tromlach cáilithe chun é a ghlacadh; ag athdhearbhú a hiarrata ar an gComhairle daingniú AE ar Choinbhinsiún Iostanbúl a thabhairt i gcrích go práinneach ar bhonn aontachas leathan gan aon teorainneacha, agus a mholadh go ndaingneodh na Ballstáit go léir é. á iarraidh ar na Ballstáit a dtoil pholaitiúil a dheimhniú chun an foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní a chomhrac agus, dá bhrí sin, an cinneadh sin a dhéanamh agus gan ligean do roinnt Ballstát tionchar a imirt ar an gclár oibre maidir le comhionannas inscne sa Chomhairle; á mheabhrú, thairis sin, go raibh Uachtarán an Choimisiúin tiomanta don daingniú a chosaint san aitheasc a thug sí ag seisiún iomlánach Pharlaimint na hEorpa maidir leis na conclúidí ó chruinniú an 25-26 Márta 2021 a bhí ag an gComhairle Eorpach agus maidir leis an toradh a bhí ar chruinniú an 6 Aibreán 2021 idir an tAontas agus an Tuirc; |
| --- | --- |

28.

| 29. | á chur in iúl gur geal léi an togra ón gCoimisiún le haghaidh treoir maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chomhrac, agus á thabhairt chun suntais gur gá caighdeáin Choinbhinsiún Iostanbúl a áirithiú ar a laghad; á chur i bhfios go mbeidh sé ar an gcéad ghníomh de chuid an Aontais chun aghaidh a thabhairt go sonrach ar fhoréigean inscnebhunaithe, agus ar an gcaoi sin cuidiú le comhchuibhiú a dhéanamh ar chuir chuige éagsula na mBallstát maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh agus chun íoschaighdeáin choiteanna a leagan síos chun é a chosc, chun íospartaigh agus marthanóirí foréigin inscnebhunaithe a chosaint agus chun a rochtain ar cheartas a áirithiú; á chur i bhfáth go bhfuil an gníomh reachtach sin comhlántach leis an gCoinbhinsiún seachas a bheith á chur ina ionad, ós rud é nach gcumhdaítear leis ach cuid dá chodanna, agus go bhfuil an Coinbhinsiún fós ina uirlis bhunriachtanach do straitéis AE chun aghaidh a thabhairt ar fhoréigean inscnebhunaithe; |
| --- | --- |

29.

| 30. | ag cáineadh go bhfuil níos mó agus níos mó ban agus cailíní ina n-íospartaigh foréigin inscnebhunaithe ar an idirlíon agus ar na meáin shóisialta; ag tabhairt dá haire gur cheart bearta reachtacha sonracha maidir le cibearfhoréigean inscnebhunaithe a chur i bhfeidhm tar éis chur chun feidhme an Choinbhinsiúin, lena n-aithneofar agus lena gcoiscfear an cineál sonrach sin d’fhoréigean inscnebhunaithe, lena ndéanfar gníomhartha foréigin inscnebhunaithe a dhéantar sa spás ar líne a choiriúlú; á chur in iúl gur geal léi, i ndáil leis sin, cineálacha áirithe cibearfhoréigin inscnebhunaithe a chuimsiú mar chionta coiriúla sa togra ón gCoimisiún le haghaidh treoir maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chomhrac, eadhon ábhar pearsanta nó cúbláilte a chomhroinnt go neamh-chomhthoiliúil, cibearstalcaireacht, cibirchiapadh, agus cibirghríosú chun foréigin nó fuatha; |
| --- | --- |

30.

| 31. | á iarraidh ar an gCoimisiún straitéis iomlánaíoch AE a tharraingt suas maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean inscnebhunaithe a chomhrac lena n-áireofar plean cuimsitheach chun gach cineál neamhionannais inscne a chosc agus a chomhrac, lena gcomhtháthófar iarrachtaí uile AE chun deireadh a chur leis an bhforéigean in aghaidh na mban; |
| --- | --- |

31.

| 32. | ag tabhairt dá haire go mbeadh cuimsiú an fhoréigin inscnebhunaithe mar choir fhíorthromchúiseach a bhfuil gné thrasteorann ag baint léi (‘eora-choireacht’) – atá ar cheann de thosaíochtaí threoirlínte polaitiúla Uachtarán an Choimisiúin – ina bhunús dlí níos iomchuí agus níos éifeachtaí don treoir atá beartaithe ag an gCoimisiún Eorpach maidir le foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chomhrac; ag athdhearbhú a hiarrata ar an gComhairle an clásal passerelle a ghníomhachtú trí chinneadh d’aon toil a ghlacadh lena sainaithneofar foréigean inscnebhunaithe mar cheann de na réimsí coireachta a liostaítear in Airteagal 83(1) CFAE; |
| --- | --- |

32.

| 33. | á iarraidh ar na Ballstáit, i bhfianaise mhéid agus thromchúis an fhoréigin inscnebhunaithe agus an ghnéaschiaptha san ionad oibre, Coinbhinsiún EIS maidir le Foréigean agus Ciapadh (Uimh. 190) a dhaingniú agus a chur chun feidhme; |
| --- | --- |

33.

| 34. | ag aithint an róil ríthábhachtaigh atá ag eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus an mhéid ollmhór oibre a dhéanann siad, go háirithe eagraíochtaí na mban agus eagraíochtaí eile um chearta an duine, lena n-áirítear na heagraíochtaí sin atá ag obair chun cearta na mban ar de ghrúpaí mionlaigh agus grúpaí leochaileacha eile iad a chosaint, chun foréigean in aghaidh na mban agus na gcailíní agus cineálacha eile foréigin inscnebhunaithe a chosc agus a chomhrac, agus a n-iarrachtaí chun cúnamh a chur ar fáil d’íospartaigh an fhoréigin inscnebhunaithe; á iarraidh ar na Ballstáit agus ar an gCoimisiún tacú leis na gníomhaíochtaí sin trí acmhainní airgeadais daonna agus fadtéarmacha atá leordhóthanach, iontaofa agus inbhuanaithe a sholáthar, lena n-áirítear tríd an gclár um Shaoránaigh, Comhionannas, Cearta agus Luachanna (CERV) chun tacú le gníomhaithe na sochaí sibhialta a thugann tacaíocht d’íospartaigh an fhoréigin inscnebhunaithe, a dhéanann obair chun foréigean inscnebhunaithe a dhíothú, agus chun foréigean in aghaidh na mban agus foréigean teaghlaigh a chosc agus a chomhrac, chomh maith leis na seirbhísí sonracha lena gcabhraítear le híospartaigh, go háirithe maidir le rochtain ar cheartas agus ar dhídean speisialaithe dá dtagraítear i dtuarascáil mhíniúcháin Choinbhinsiún Iostanbúl agus in athbhreithniú cothrománach meántéarmach GREVIO; |
| --- | --- |

34.

| 35. | á iarraidh ar na Ballstáit leanúint de leanaí atá ina n-íospartaigh foréigin teaghlaigh agus a fheiceann eachtraí d’fhoréigean teaghlaigh agus páirtí dlúthchaidrimh a chosaint, agus an chosaint sin a neartú; ag cáineadh go háirithe úsáid, dearbhú agus glacadh teoiricí agus coincheapa neamheolaíocha i gcásanna caomhnóireachta chun foréigean teaghlaigh in imeachtaí sibhialta a íoslaghdú, agus ag cáineadh caomhnóireacht leanaí a dhiúltú don mháthair agus é a dheonú don athair ar cuireadh foréigean inscnebhunaithe ina leith; |
| --- | --- |

35.

| 36. | ag tathant ar an gComhairle daingniú gasta AE le Coinbhinsiún Iostanbúl a áirithiú gan a thuilleadh moille; ag tathant ar an gComhairle, thairis sin, a áirithiú freisin go mbeidh aontachas leathan AE ag na Ballstáit uile leis an gCoinbhinsiún gan aon teorainneacha; |
| --- | --- |

36.

| 37. | á threorú dá hUachtarán an rún seo a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún, chuig na Ballstáit agus chuig Tionól Parlaiminteach Chomhairle na hEorpa. |
| --- | --- |

37.

---

(1)  IO L 131, 20.5.2017, lch. 11.

(2)  IO L 131, 20.5.2017, lch. 13.

(3)  https://rm.coe.int/168008482e.

(4)  IO L 373, 21.12.2004, lch. 37.

(5)  IO L 204, 26.7.2006, lch. 23.

(6)  IO L 315, 14.11.2012, lch. 57.

(7)  FRA, Violence against women: an EU-wide survey. Main results report[Foréigean in aghaidh na mban: Tuarascáil na bpríomhthorthaí], an 3 Márta 2014.

(8)  https://hudoc.echr.coe.int/fre?i=001-92945.

(9)  https://hudoc.echr.coe.int/fre?i=001-216360.

(10)  https://hudoc.echr.coe.int/fre?i=001-216854.

(11)  https://hudoc.echr.coe.int/fre?i=001-61521.

(12)  https://hudoc.echr.coe.int/fre?i=001-103214.

(13)  https://hudoc.echr.coe.int/fre?i=001-93532.

(14)  https://hudoc.echr.coe.int/fre?i=002-7226.

(15)  https://hudoc.echr.coe.int/fre?i=002-13282.

(16)  Athbhreithniú Meántéarmach Cothrománach ar thuarascáil mheastóireachta bonnlíne GREVIO, Comhairle na hEorpa, Feabhra 2022.

(17)  IO C 285 E, 21.10.2010, lch. 53.

(18)  IO C 296 E, 2.10.2012, lch. 26

(19)  IO C 285, 29.8.2017, lch. 2.

(20)  IO C 346, 27.9.2018, lch. 19.

(21)  IO C 337, 20.9.2018, lch. 16.

(22)  IO C 449, 23.12.2020, lch. 102.

(23)  IO C 116, 31.3.2021, lch. 7.

(24)  IO C 232, 16.6.2021, lch. 48.

(25)  IO C 456, 10.11.2021, lch. 208.

(26)  IO C 465, 17.11.2021, lch. 160.

(27)  IO C 117, 11.3.2022, lch. 8.

(28)  IO C 132, 24.3.2022, lch. 27.

(29)  IO C 251, 30.6.2022, lch. 2.

(30)  IO C 251, 30.6.2022, lch. 23.

(31)  IO C 224, 27.6.2018, lch. 96.

(32)  ECLI:EU:C:2021:198.

(33)  Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha, 2014.

(34)  An Institiúid Eorpach um Chomhionannas Inscne, ‘Na costais a bhaineann le foréigean inscnebhunaithe san Aontas Eorpach’, Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg, 2021.

(35)  EIGE, Gender Equality Index [Innéacs Comhionannais Inscne], 2022.

(36)  https://www.hrw.org/news/2022/10/22/two-years-polands-abortion-crackdowns-and-rule-law.

(37)  https://www.hrw.org/news/2019/02/06/poland-womens-rights-activists-targeted.

(38)  FRA, Violence against Women: every day and everywhere [Foréigean in aghaidh na mBan: gach lá agus gach áit], an 5 Márta 2014.

(39)  ‘Towards a Europe Free from Male Violence Against Women and Girls’ [I dtreo Eoraip atá saor ó Fhoréigean Fireann in aghaidh na mBan agus na gCailíní], Brúghrúpa Mhná na hEorpa (Tagairt: https://womenlobby.org/IMG/pdf/ic-2.pdf).

(40)  ECLI:EU:C:2021:832.

(41)  Seirbhís Taighde Pharlaimint na hEorpa dar teideal Combating gender-based violence: Cyber violence – European added value assessment [Foréigean inscnebhunaithe a chomhrac: Cibearfhoréigean – measúnú breisluacha Eorpaigh],

(42)  World Wide Web Foundation, ‘Survey — Young people’s experience of online harassment [Suirbhé — Taithí daoine óga ar chiapadh ar líne], 2020.

(43)  GREVIO, ‘3rd General Report on GREVIO’s activities [3ú Tuarascáil Ghinearálta ar Ghníomhaíochtaí GREVIO], Meitheamh 2022.

(44)  GREVIO ‘Athbhreithniú Meántéarmach Cothrománach ar thuarascálacha meastóireachta bonnlíne GREVIO’, Feabhra 2022,

---

Déardaoin 16. Feabhra 2023

| 11.8.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 283/126 |
| --- | --- | --- | --- |

11.8.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 283/126

---

P9_TA(2023)0052

Forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áirithe

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 16 Feabhra 2023 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialacháin (AE) 2017/745 agus (AE) 2017/746 a mhéid a bhaineann leis na forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áirithe (COM(2023)0010 – C9-0003/2023 – 2023/0005(COD))

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

(2023/C 283/30)

Tá Parlaimint na hEorpa,

| — | ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2023)0010), |
| --- | --- |

—

ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2023)0010),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 114 agus d’Airteagal 168(4), pointe (c), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9-0003/2023), |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 114 agus d’Airteagal 168(4), pointe (c), den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9-0003/2023),

| — | ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 24 Eanáir 2023 (1), |
| --- | --- |

—

ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 24 Eanáir 2023 (1),

| — | Tar éis di dul i gcomhairle le Coiste na Réigiún, |
| --- | --- |

—

Tar éis di dul i gcomhairle le Coiste na Réigiún,

| — | ag féachaint don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 1 Feabhra 2023 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

ag féachaint don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 1 Feabhra 2023 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

| — | ag féachaint do Rialacha 59 agus 163 dá Rialacha Nós Imeachta, |
| --- | --- |

—

ag féachaint do Rialacha 59 agus 163 dá Rialacha Nós Imeachta,

| 1. | ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh faoi mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é; |
| --- | --- |

1.

| 2. | á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil; |
| --- | --- |

2.

| 3. | á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta. |
| --- | --- |

3.

---

(1)  Nár foilsíodh fós san Iris Oifigiúil.

---

P9_TC1-COD(2023)0005

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 16 Feabhra 2023 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2023/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialacháin (AE) 2017/745 agus (AE) 2017/746 a mhéid a bhaineann leis na forálacha idirthréimhseacha le haghaidh feistí leighis áirithe agus le haghaidh feistí leighis diagnóiseacha in vitro áirithe

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Rialachán (AE) 2023/607.)

---