# Il-Ġurnal Uffiċjali C 76/2009

| | ISSN 1725-5198 |
| --- | --- |
| Il-Ġurnal Uffiċjali
  tal-Unjoni Ewropea | C 76 |
| | |
| Edizzjoni bil-Malti | Informazzjoni u Avviżi | Volum 5231 ta' Marzu 2009 |

ISSN 1725-5198

Il-Ġurnal Uffiċjali

tal-Unjoni Ewropea

C 76

Edizzjoni bil-Malti

Informazzjoni u Avviżi

Volum 5231 ta' Marzu 2009

---

| Avviż Nru | Werrej | Paġna |
| --- | --- | --- |
| | III   Atti preparatorji |
| | IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI |
| | 77 sessjoni plenarja tal-KTR it-26 u l-27 ta' Novembru 2008 |
| 2009/C 076/01 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-Politika ta' Integrazzjoni u d-Djalogu Interkulturali | 1 |
| 2009/C 076/02 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-Qafas Ġuridiku Tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI) u l-Programmazzjoni konġunta tar-Riċerka | 6 |
| 2009/C 076/03 | Opinjoni ta' prospettiva tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar l-istrateġija ta' Liżbona għat-Tkabbir u l-Impjiegi | 14 |
| 2009/C 076/04 | Opinjoni ta' prospettiva tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar kif ir-Reġjuni jagħtu kontribut għall-Ksib tal-Objettivi Ewropej dwar il-Bidla fil-klima u l-enerġija b'attenzjoni partikolari għall-Patt tas-Sindki | 19 |
| 2009/C 076/05 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar il-Proposta għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-mobilità tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa | 23 |
| 2009/C 076/06 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar l-UE sieħba globali għall-iżvilupp: Ngħaġġlu l-progress lejn il-Miri għall-Iżvilupp għall-Millenju | 30 |
| 2009/C 076/07 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Politika Komuni dwar l-Immigrazzjoni għall-Ewropa | 34 |
| 2009/C 076/08 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-ħames Rapport ta' progress dwar il-koeżjoni ekonomika u soċjali | 38 |
| 2009/C 076/09 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-Balkani tal-Punent — Tissaħħaħ il-perspettiva Ewropea | 42 |
| 2009/C 076/10 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-valur miżjud tal-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-proċess tat-tkabbir | 48 |
| 2009/C 076/11 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Nindirizzaw l-isfida tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija permezz tat-Teknoloġiji tal-Informazzjoni u l-Komunikazzjoni | 54 |
| 2009/C 076/12 | Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar It-titjib tal-kompetenzi għas-seklu 21: Aġenda dwar Kooperazzjoni Ewropea dwar l-Iskejjel | 58 |
| 2009/C 076/13 | Riżoluzzjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar il-kriżi finanzjarja | 63 |
| 2009/C 076/14 | Riżoluzzjoni tal-kumitat tar-reġjuni dwar il-Prioritajiet tal-Kumitat tar-Reġjuni għall-2009 dwar il-Programm Leġiżlattiv u ta' Ħidma tal-Kummissjoni Ewropea | 66 |

Avviż Nru

Werrej

Paġna

III   Atti preparatorji

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

77 sessjoni plenarja tal-KTR it-26 u l-27 ta' Novembru 2008

2009/C 076/01

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-Politika ta' Integrazzjoni u d-Djalogu Interkulturali

1

2009/C 076/02

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-Qafas Ġuridiku Tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI) u l-Programmazzjoni konġunta tar-Riċerka

6

2009/C 076/03

Opinjoni ta' prospettiva tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar l-istrateġija ta' Liżbona għat-Tkabbir u l-Impjiegi

14

2009/C 076/04

Opinjoni ta' prospettiva tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar kif ir-Reġjuni jagħtu kontribut għall-Ksib tal-Objettivi Ewropej dwar il-Bidla fil-klima u l-enerġija b'attenzjoni partikolari għall-Patt tas-Sindki

19

2009/C 076/05

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar il-Proposta għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-mobilità tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa

23

2009/C 076/06

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar l-UE sieħba globali għall-iżvilupp: Ngħaġġlu l-progress lejn il-Miri għall-Iżvilupp għall-Millenju

30

2009/C 076/07

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Politika Komuni dwar l-Immigrazzjoni għall-Ewropa

34

2009/C 076/08

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-ħames Rapport ta' progress dwar il-koeżjoni ekonomika u soċjali

38

2009/C 076/09

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-Balkani tal-Punent — Tissaħħaħ il-perspettiva Ewropea

42

2009/C 076/10

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-valur miżjud tal-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-proċess tat-tkabbir

48

2009/C 076/11

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Nindirizzaw l-isfida tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija permezz tat-Teknoloġiji tal-Informazzjoni u l-Komunikazzjoni

54

2009/C 076/12

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar It-titjib tal-kompetenzi għas-seklu 21: Aġenda dwar Kooperazzjoni Ewropea dwar l-Iskejjel

58

2009/C 076/13

Riżoluzzjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar il-kriżi finanzjarja

63

2009/C 076/14

Riżoluzzjoni tal-kumitat tar-reġjuni dwar il-Prioritajiet tal-Kumitat tar-Reġjuni għall-2009 dwar il-Programm Leġiżlattiv u ta' Ħidma tal-Kummissjoni Ewropea

66

| MT | |
| --- | --- |

MT

---

III Atti preparatorji

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

77 sessjoni plenarja tal-KTR it-26 u l-27 ta' Novembru 2008

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/1 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/1

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-Politika ta' Integrazzjoni u d-Djalogu Interkulturali

(2009/C 76/01)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | jemmen li d-djalogu interkulturali huwa strument ewlieni fil-promozzjoni tal-għarfien tad-diversità kulturali, it-tisħiħ u l-għaqda tal-popli f'Ewropa li hija multilingwi u multikulturali; |
| --- | --- |

—

jemmen li d-djalogu interkulturali huwa strument ewlieni fil-promozzjoni tal-għarfien tad-diversità kulturali, it-tisħiħ u l-għaqda tal-popli f'Ewropa li hija multilingwi u multikulturali;

| — | huwa konvint li d-djalogu bejn reliġjonijiet differenti u fehmiet minn madwar id-dinja huwa wieħed mill-għodod prinċipali fi djalogu interkulturali sostenibbli; |
| --- | --- |

—

huwa konvint li d-djalogu bejn reliġjonijiet differenti u fehmiet minn madwar id-dinja huwa wieħed mill-għodod prinċipali fi djalogu interkulturali sostenibbli;

| — | għalhekk jappella lill-Parlament Ewropew biex jippromovi Karta Ewropea għad-Djalogu Interkulturali u jissuġġerixxi lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri biex jorganizzaw Pjattaforma Ewropea għad-Djalogu Interkulturali permanenti, li tinkludi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, bil-ħsieb li d-djalogu sistematiku jiżviluppa mill-bliet u r-reġjuni tagħna; |
| --- | --- |

—

għalhekk jappella lill-Parlament Ewropew biex jippromovi Karta Ewropea għad-Djalogu Interkulturali u jissuġġerixxi lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri biex jorganizzaw Pjattaforma Ewropea għad-Djalogu Interkulturali permanenti, li tinkludi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, bil-ħsieb li d-djalogu sistematiku jiżviluppa mill-bliet u r-reġjuni tagħna;

| — | jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom kompetenzi importanti għall-promozzjoni tad-djalogu interkulturali; |
| --- | --- |

—

jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom kompetenzi importanti għall-promozzjoni tad-djalogu interkulturali;

| — | iħoss li l-awtoritajiet lokali għandhom jistabbilixxu djalogu miftuħ mal-gruppi individwali jew mas-sezzjonijiet tas-soċjetà, u mbagħad jippromovu u jappoġġjaw il-komunikazzjoni bejn dawn il-gruppi, jorganizzaw laqgħat u jedukaw lin-nies permezz tat-taħdidiet, il-festivitajiet, il-wirjiet u forom oħra ta' attivitajiet; |
| --- | --- |

—

iħoss li l-awtoritajiet lokali għandhom jistabbilixxu djalogu miftuħ mal-gruppi individwali jew mas-sezzjonijiet tas-soċjetà, u mbagħad jippromovu u jappoġġjaw il-komunikazzjoni bejn dawn il-gruppi, jorganizzaw laqgħat u jedukaw lin-nies permezz tat-taħdidiet, il-festivitajiet, il-wirjiet u forom oħra ta' attivitajiet;

| — | ifakkar li l-awtoritajiet lokali u reġjonali f'ħafna mill-Istati Membri huma responsabbli mil-leġiżlazzjoni dwar il-politika ta' integrazzjoni u l-implimentazzjoni tagħha u għalhekk għandhom rwol prinċipali fl-integrazzjoni tal-immigranti; |
| --- | --- |

—

ifakkar li l-awtoritajiet lokali u reġjonali f'ħafna mill-Istati Membri huma responsabbli mil-leġiżlazzjoni dwar il-politika ta' integrazzjoni u l-implimentazzjoni tagħha u għalhekk għandhom rwol prinċipali fl-integrazzjoni tal-immigranti;

| — | jemmen li d-djalogu interkulturali huwa kundizzjoni għall-integrazzjoni b'suċċess. Peress li huma l-aktar li jinsabu qrib in-nies, l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma kapaċi jistimolaw ir-rikonoxximent reċiproku u parteċipazzjoni aktar attiva fid-djalogu interkulturali |
| --- | --- |

—

jemmen li d-djalogu interkulturali huwa kundizzjoni għall-integrazzjoni b'suċċess. Peress li huma l-aktar li jinsabu qrib in-nies, l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma kapaċi jistimolaw ir-rikonoxximent reċiproku u parteċipazzjoni aktar attiva fid-djalogu interkulturali

| Rapporteur | : | Milan BELICA (SK/PPE), President tar-Reġjun awtonomu ta' Nitra |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Milan BELICA (SK/PPE), President tar-Reġjun awtonomu ta' Nitra

Dokument ta' referenza

Talba għall-Konsultazzjoni mill-Presidenza Franċiża dwar “Il-Politika ta' Integrazzjoni u d-Djalogu Interkulturali: Ir-Rwol tal-Awtoritajiet Lokali u Reġjonali”.

I.   RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

Il-prinċipju tad-djalogu multikulturali

| 1. | jemmen li l-prinċipju bażiku wara l-proċess tal-integrazzjoni Ewropea huwa r-rispett għad-diversità kulturali u l-promozzjoni tagħha. F'dan ir-rigward, id-djalogu interkulturali huwa strument ewlieni fil-promozzjoni tal-għarfien tad-diversità kulturali, it-tisħiħ u l-għaqda tal-popli f'Ewropa li hija multilingwi u multikulturali; |
| --- | --- |

1.

jemmen li l-prinċipju bażiku wara l-proċess tal-integrazzjoni Ewropea huwa r-rispett għad-diversità kulturali u l-promozzjoni tagħha. F'dan ir-rigward, id-djalogu interkulturali huwa strument ewlieni fil-promozzjoni tal-għarfien tad-diversità kulturali, it-tisħiħ u l-għaqda tal-popli f'Ewropa li hija multilingwi u multikulturali;

| 2. | jisħaq li l-kunċett tad-djalogu interkulturali marbut mal-koeżjoni soċjali u territorjali jistgħu jgħinu fl-iżvilupp tal-valuri bażiċi tal-ħajja privata, soċjali u ċivika, bħalma huma s-solidarjetà, ir-responsabbiltà, it-tolleranza, ir-rispett, il-valuri tradizzjonali, il-kisba tal-progress soċjali u l-komprensjoni għad-diversità soċjali u kulturali. Jista' wkoll irawwem il-kapaċità li individwi u gruppi b'kuntesti kulturali differenti jikkomunikaw flimkien u jgħixu flimkien f'solidarjetà; |
| --- | --- |

2.

jisħaq li l-kunċett tad-djalogu interkulturali marbut mal-koeżjoni soċjali u territorjali jistgħu jgħinu fl-iżvilupp tal-valuri bażiċi tal-ħajja privata, soċjali u ċivika, bħalma huma s-solidarjetà, ir-responsabbiltà, it-tolleranza, ir-rispett, il-valuri tradizzjonali, il-kisba tal-progress soċjali u l-komprensjoni għad-diversità soċjali u kulturali. Jista' wkoll irawwem il-kapaċità li individwi u gruppi b'kuntesti kulturali differenti jikkomunikaw flimkien u jgħixu flimkien f'solidarjetà;

| 3. | jenfasizza li l-aċċess ugwali għall-kultura u l-libertà tal-espressjoni kulturali huma elementi essenzjali tal-bażi tal-valuri Ewropea u tal-prekundizzjonijiet meħtieġa għad-djalogu interkulturali u l-integrazzjoni; |
| --- | --- |

3.

jenfasizza li l-aċċess ugwali għall-kultura u l-libertà tal-espressjoni kulturali huma elementi essenzjali tal-bażi tal-valuri Ewropea u tal-prekundizzjonijiet meħtieġa għad-djalogu interkulturali u l-integrazzjoni;

| 4. | jenfasizza li biex id-djalogu interkulturali jiġi promoss b'mod effettiv, hemm bżonn tal-kooperazzjoni fil-livell reġjonali u lokali li tinkludi dawk li jieħdu d-deċiżjonijiet fil-livell lokali u reġjonali, l-imsieħba soċjali, l-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni u t-taħriġ, l-organizzazzjonijiet mhux governattivi, l-organizzazzjonijiet taż-żgħażagħ, l-isport u l-kultura kif ukoll strutturi li jirrappreżentaw lill-immigranti u imsieħba oħra rilevanti fil-livell lokali.L-assoċjazzjonijiet reliġjużi u sekulari huma msieħba importanti wkoll f'dan id-djalogu billi jikkontribwixxu lejn il-ħolqien tas-sens tal-bżonn li jkun hemm komprensjoni u tolleranza reċiproka, sakemm huma jikkomunikaw din il-ħtieġa; |
| --- | --- |

4.

jenfasizza li biex id-djalogu interkulturali jiġi promoss b'mod effettiv, hemm bżonn tal-kooperazzjoni fil-livell reġjonali u lokali li tinkludi dawk li jieħdu d-deċiżjonijiet fil-livell lokali u reġjonali, l-imsieħba soċjali, l-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni u t-taħriġ, l-organizzazzjonijiet mhux governattivi, l-organizzazzjonijiet taż-żgħażagħ, l-isport u l-kultura kif ukoll strutturi li jirrappreżentaw lill-immigranti u imsieħba oħra rilevanti fil-livell lokali.L-assoċjazzjonijiet reliġjużi u sekulari huma msieħba importanti wkoll f'dan id-djalogu billi jikkontribwixxu lejn il-ħolqien tas-sens tal-bżonn li jkun hemm komprensjoni u tolleranza reċiproka, sakemm huma jikkomunikaw din il-ħtieġa;

| 5. | huwa konvint li d-djalogu bejn reliġjonijiet differenti u fehmiet minn madwar id-dinja huwa wieħed mill-għodod prinċipali fi djalogu interkulturali sostenibbli. L-organizzazzjonijiet ta' twemmin differenti ħafna drabi huma atturi fundamentali fis-soċjetà tagħna u fil-livell lokali u reġjonali, l-awtoritajiet pubbliċi u reliġjużi jinsabu f'pożizzjoni li flimkien jiżviluppaw metodi ta' ħidma għall-promozzjoni tal-komprensjoni reċiproka u b'hekk isaħħu d-djalogu interkulturali. L-appoġġ ta' dawn il-metodi u l-attivitajiet żviluppati mil-livell lokali u reġjonali wkoll jista' jwassal biex jitrawwem il-prinċipju tal-komprensjoni reċiproka; |
| --- | --- |

5.

huwa konvint li d-djalogu bejn reliġjonijiet differenti u fehmiet minn madwar id-dinja huwa wieħed mill-għodod prinċipali fi djalogu interkulturali sostenibbli. L-organizzazzjonijiet ta' twemmin differenti ħafna drabi huma atturi fundamentali fis-soċjetà tagħna u fil-livell lokali u reġjonali, l-awtoritajiet pubbliċi u reliġjużi jinsabu f'pożizzjoni li flimkien jiżviluppaw metodi ta' ħidma għall-promozzjoni tal-komprensjoni reċiproka u b'hekk isaħħu d-djalogu interkulturali. L-appoġġ ta' dawn il-metodi u l-attivitajiet żviluppati mil-livell lokali u reġjonali wkoll jista' jwassal biex jitrawwem il-prinċipju tal-komprensjoni reċiproka;

| 6. | għalhekk jappella lill-Parlament Ewropew biex jippromovi Karta Ewropea għad-Djalogu Interkulturali u jissuġġerixxi lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri biex jorganizzaw Pjattaforma Ewropea għad-Djalogu Interkulturali permanenti, li tinkludi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, bil-ħsieb li d-djalogu sistematiku jiżviluppa mill-bliet u r-reġjuni tagħna. |
| --- | --- |

6.

għalhekk jappella lill-Parlament Ewropew biex jippromovi Karta Ewropea għad-Djalogu Interkulturali u jissuġġerixxi lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri biex jorganizzaw Pjattaforma Ewropea għad-Djalogu Interkulturali permanenti, li tinkludi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, bil-ħsieb li d-djalogu sistematiku jiżviluppa mill-bliet u r-reġjuni tagħna.

Ir-rwol tal-awtoritajiet reġjonali u lokali fid-djalogu interkulturali

| 7. | jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom kompetenzi importanti għall-promozzjoni tad-djalogu interkulturali. Huma għandhom responsabbiltà prinċipali fil-formazzjoni u s-sostenn tal-varjetà rikka tal-kulturi tagħna. Għandhom rwol ewlieni fit-tixrid u l-applikazzjoni tal-aħjar prattiki u l-iskambju tal-esperjenzi fid-djalogu interkulturali b'mod partikolari permezz tal-koordinazzjoni li jagħmlu tan-netwerks b'dimensjonijiet varji lokali u reġjonali li fihom jipparteċipaw is-suġġetti kollha rilevanti. |
| --- | --- |

7.

jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom kompetenzi importanti għall-promozzjoni tad-djalogu interkulturali. Huma għandhom responsabbiltà prinċipali fil-formazzjoni u s-sostenn tal-varjetà rikka tal-kulturi tagħna. Għandhom rwol ewlieni fit-tixrid u l-applikazzjoni tal-aħjar prattiki u l-iskambju tal-esperjenzi fid-djalogu interkulturali b'mod partikolari permezz tal-koordinazzjoni li jagħmlu tan-netwerks b'dimensjonijiet varji lokali u reġjonali li fihom jipparteċipaw is-suġġetti kollha rilevanti.

| 8. | jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jużaw il-pożizzjoni tagħhom biex iqajmu kuxjenza dwar is-sitwazzjoni kumplessa attwali u l-koeżistenza tal-identitajiet kulturali u s-sistemi ta' twemmin differenti. Għaldaqstant huwa importanti għalihom li jifhmu ġenwinament il-gruppi individwali, l-attivitajiet tagħhom u l-influwenza tagħhom fis-soċjetà. Għalhekk hemm bżonn li, għad-djalogu multikulturali, tiġi identifikata firxa wiesgħa kemm jista' jkun ta' partijiet interessati li jiġu inklużi fi strutturi għal skambju dirett u intensiv mal-awtoritajiet lokali u reġjonali rispettivi tagħhom; |
| --- | --- |

8.

jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jużaw il-pożizzjoni tagħhom biex iqajmu kuxjenza dwar is-sitwazzjoni kumplessa attwali u l-koeżistenza tal-identitajiet kulturali u s-sistemi ta' twemmin differenti. Għaldaqstant huwa importanti għalihom li jifhmu ġenwinament il-gruppi individwali, l-attivitajiet tagħhom u l-influwenza tagħhom fis-soċjetà. Għalhekk hemm bżonn li, għad-djalogu multikulturali, tiġi identifikata firxa wiesgħa kemm jista' jkun ta' partijiet interessati li jiġu inklużi fi strutturi għal skambju dirett u intensiv mal-awtoritajiet lokali u reġjonali rispettivi tagħhom;

| 9. | josserva li ħafna inizjattivi interkulturali huma mmexxija fil-livell lokali u/jew reġjonali. L-awtoritajiet lokali u reġjonali, minħabba li huma qrib iċ-ċittadini, għandhom pożizzjoni strateġikament tajba biex jirrispondu — flimkien mas-suġġetti lokali l-oħra — għall-ħtiġijiet u t-talbiet speċifiċi tal-gruppi kulturali differenti fit-territorji tagħhom u b'mod effettiv biex jippromovu djalogu interkulturali akbar; |
| --- | --- |

9.

josserva li ħafna inizjattivi interkulturali huma mmexxija fil-livell lokali u/jew reġjonali. L-awtoritajiet lokali u reġjonali, minħabba li huma qrib iċ-ċittadini, għandhom pożizzjoni strateġikament tajba biex jirrispondu — flimkien mas-suġġetti lokali l-oħra — għall-ħtiġijiet u t-talbiet speċifiċi tal-gruppi kulturali differenti fit-territorji tagħhom u b'mod effettiv biex jippromovu djalogu interkulturali akbar;

| 10. | iħoss li l-awtoritajiet lokali għandhom jistabbilixxu djalogu miftuħ mal-gruppi individwali jew mas-sezzjonijiet tas-soċjetà, u mbagħad jippromovu u jappoġġjaw il-komunikazzjoni bejn dawn il-gruppi, jorganizzaw laqgħat u jedukaw lin-nies permezz tat-taħdidiet, il-festivitajiet, il-wirjiet u forom oħra ta' attivitajiet. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jibdew djalogu miftuħ fejn ikollhom rwol imparzjali u jirrispettaw il-libertà u d-drittijiet tal-individwi u tal-gruppi; wara huma jaġixxu bħala intermedjarji u possibbilment joffru “servizzi ta' konsultazzjoni” (informazzjoni, proġetti). |
| --- | --- |

10.

iħoss li l-awtoritajiet lokali għandhom jistabbilixxu djalogu miftuħ mal-gruppi individwali jew mas-sezzjonijiet tas-soċjetà, u mbagħad jippromovu u jappoġġjaw il-komunikazzjoni bejn dawn il-gruppi, jorganizzaw laqgħat u jedukaw lin-nies permezz tat-taħdidiet, il-festivitajiet, il-wirjiet u forom oħra ta' attivitajiet. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jibdew djalogu miftuħ fejn ikollhom rwol imparzjali u jirrispettaw il-libertà u d-drittijiet tal-individwi u tal-gruppi; wara huma jaġixxu bħala intermedjarji u possibbilment joffru “servizzi ta' konsultazzjoni” (informazzjoni, proġetti).

| 11. | jemmen li l-immigranti għandu jkollhom l-opportunità jivvotaw fl-elezzjonijiet lokali, reġjonali u tal-Parlament Ewropew; |
| --- | --- |

11.

jemmen li l-immigranti għandu jkollhom l-opportunità jivvotaw fl-elezzjonijiet lokali, reġjonali u tal-Parlament Ewropew;

| 12. | għalhekk jinkoraġġixxi l-awtoritajiet rilevanti u l-gruppi politiċi biex jippromovu l-parteċipazzjoni tagħhom u jgħinu jiffaċilitaw l-integrazzjoni tagħhom fis-soċjetà; |
| --- | --- |

12.

għalhekk jinkoraġġixxi l-awtoritajiet rilevanti u l-gruppi politiċi biex jippromovu l-parteċipazzjoni tagħhom u jgħinu jiffaċilitaw l-integrazzjoni tagħhom fis-soċjetà;

Id-djalogu interkulturali bħala kondizzjoni ewlenija għall-politika tal-integrazzjoni

| 13. | jemmen li d-djalogu interkulturali huwa kundizzjoni għall-integrazzjoni b'suċċess. Peress li huma l-aktar li jinsabu qrib in-nies, l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma kapaċi jistimolaw ir-rikonoxximent reċiproku u parteċipazzjoni aktar attiva fid-djalogu interkulturali; |
| --- | --- |

13.

jemmen li d-djalogu interkulturali huwa kundizzjoni għall-integrazzjoni b'suċċess. Peress li huma l-aktar li jinsabu qrib in-nies, l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma kapaċi jistimolaw ir-rikonoxximent reċiproku u parteċipazzjoni aktar attiva fid-djalogu interkulturali;

| 14. | jirrakkomanda li fil-qafas tal-kompetenzi tagħha, l-Unjoni Ewropea tiżgura oqfsa u prekondizzjonijiet ċari għall-integrazzjoni b'suċċess, iżda jagħraf ukoll li l-politika tal-immigrazzjoni u l-integrazzjoni huma kompetenza nazzjonali u l-prinċipju tas-sussidjarjetà jrid jiġi rispettat; |
| --- | --- |

14.

jirrakkomanda li fil-qafas tal-kompetenzi tagħha, l-Unjoni Ewropea tiżgura oqfsa u prekondizzjonijiet ċari għall-integrazzjoni b'suċċess, iżda jagħraf ukoll li l-politika tal-immigrazzjoni u l-integrazzjoni huma kompetenza nazzjonali u l-prinċipju tas-sussidjarjetà jrid jiġi rispettat;

| 15. | jenfasizza l-ħtieġa għall-ħolqien u l-appoġġ ta' strutturi ġestjonali (one stop shops) għal kwistjonijiet prattiċi ffaċċjati mill-immigranti (b'mod parallel għall-problemi burokratiċi tas-soltu) li jkunu kapaċi joffru tagħrif utli, speċjalment lil dawk l-individwi li għadhom jaslu; |
| --- | --- |

15.

jenfasizza l-ħtieġa għall-ħolqien u l-appoġġ ta' strutturi ġestjonali (one stop shops) għal kwistjonijiet prattiċi ffaċċjati mill-immigranti (b'mod parallel għall-problemi burokratiċi tas-soltu) li jkunu kapaċi joffru tagħrif utli, speċjalment lil dawk l-individwi li għadhom jaslu;

| 16. | ifakkar li l-awtoritajiet lokali u reġjonali f'ħafna mill-Istati Membri huma responsabbli mil-leġiżlazzjoni dwar il-politika ta' integrazzjoni u l-implimentazzjoni tagħha u għalhekk għandhom rwol prinċipali fl-integrazzjoni tal-immigranti. Waqt it-tfassil ta' oqfsa komuni Ewropej, iridu jitqiesu d-differenzi fis-sistemi nazzjonali kif ukoll il-pożizzjoni ġeografika ta' kull Stat Membru, it-tradizzjonijiet attwali u l-partikolaritajiet storiċi u kulturali tiegħu, b'konformità mal-Punt 14. Dan ifisser ukoll li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom japplikaw mudell integrazzjonista skont iċ-ċirkustanzi speċifiċi tagħhom; |
| --- | --- |

16.

ifakkar li l-awtoritajiet lokali u reġjonali f'ħafna mill-Istati Membri huma responsabbli mil-leġiżlazzjoni dwar il-politika ta' integrazzjoni u l-implimentazzjoni tagħha u għalhekk għandhom rwol prinċipali fl-integrazzjoni tal-immigranti. Waqt it-tfassil ta' oqfsa komuni Ewropej, iridu jitqiesu d-differenzi fis-sistemi nazzjonali kif ukoll il-pożizzjoni ġeografika ta' kull Stat Membru, it-tradizzjonijiet attwali u l-partikolaritajiet storiċi u kulturali tiegħu, b'konformità mal-Punt 14. Dan ifisser ukoll li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom japplikaw mudell integrazzjonista skont iċ-ċirkustanzi speċifiċi tagħhom;

| 17. | jenfasizza li l-awtoritajiet lokali u reġjonali ta' spiss jipparteċipaw fid-determinazzjoni tal-effikaċja u l-effiċjenza ta' numru ta' aspetti tal-politika ta' integrazzjoni bil-mod li bih jissodisfaw r-responsabbiltajiet tagħhom f'dawn l-oqsma; |
| --- | --- |

17.

jenfasizza li l-awtoritajiet lokali u reġjonali ta' spiss jipparteċipaw fid-determinazzjoni tal-effikaċja u l-effiċjenza ta' numru ta' aspetti tal-politika ta' integrazzjoni bil-mod li bih jissodisfaw r-responsabbiltajiet tagħhom f'dawn l-oqsma;

| 18. | jappella biex jiġu pprovduti riżorsi adegwati għall-miżuri ta' integrazzjoni fil-livell lokali u reġjonali, filwaqt li jiġu mistħarġa l-programmi attwali. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jirċievu għajnuna fit-tmexxija tal-proċess ta' integrazzjoni — b'informazzjoni u fondi kif ukoll l-iżvilupp tal-aħjar prattiki. Għalhekk qed issir r-rakkomandazzjoni li jiddaħħlu l-linji ta' azzjoni u l-miżuri biex ikun possibbli li jiġu ffinanzjati l-proġetti u l-miżuri għall-integrazzjoni tal-immigranti fil-livell lokali u reġjonali. |
| --- | --- |

18.

jappella biex jiġu pprovduti riżorsi adegwati għall-miżuri ta' integrazzjoni fil-livell lokali u reġjonali, filwaqt li jiġu mistħarġa l-programmi attwali. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jirċievu għajnuna fit-tmexxija tal-proċess ta' integrazzjoni — b'informazzjoni u fondi kif ukoll l-iżvilupp tal-aħjar prattiki. Għalhekk qed issir r-rakkomandazzjoni li jiddaħħlu l-linji ta' azzjoni u l-miżuri biex ikun possibbli li jiġu ffinanzjati l-proġetti u l-miżuri għall-integrazzjoni tal-immigranti fil-livell lokali u reġjonali.

| 19. | jinnota l-iskala kbira ta' immigrazzjoni lejn l-Unjoni Ewropea. F'dan il-każ il-kooperazzjoni u d-djalogu għandhom jiżdiedu fl-isfera kulturali ħalli jiġi żgurat li d-differenzi kulturali ma joħolqux diżgwid iżda minflok isiru għodda ta' żvilupp, strument li jsaħħaħ it-tolleranza u jgħaqqad il-popolazzjonijiet f'Ewropa li hija multikulturali, ibbażata fuq ir-rispett reċiproku u s-solidarjetà; |
| --- | --- |

19.

jinnota l-iskala kbira ta' immigrazzjoni lejn l-Unjoni Ewropea. F'dan il-każ il-kooperazzjoni u d-djalogu għandhom jiżdiedu fl-isfera kulturali ħalli jiġi żgurat li d-differenzi kulturali ma joħolqux diżgwid iżda minflok isiru għodda ta' żvilupp, strument li jsaħħaħ it-tolleranza u jgħaqqad il-popolazzjonijiet f'Ewropa li hija multikulturali, ibbażata fuq ir-rispett reċiproku u s-solidarjetà;

| 20. | jappella biex l-isforzi jiġu intensifikati ħalli tiġi żviluppata Politika Komuni Ewropea li tiġġestixxi l-immigrazzjoni irregolari. Ħafna mill-aspetti legali tal-immigrazzjoni irregolari jmorru lil hinn mill-kompetenzi tal-Awtoritajiet Lokali iżda l-konsegwenzi soċjali ta' dan il-fenomenu jinħassu l-ewwel u qabel kollox fil-livell lokali u reġjonali. Għandhom jinsabu possibbiltajiet u jsiru sforzi biex jiġu kkonsultati r-reġjuni meta jiġu żviluppati politiki komuni dwar il-kwistjonij u jiġu indirizzati l-problemi speċifiċi tal-migrazzjoni irregolari fil-kuntest tad-djalogu interkulturali; |
| --- | --- |

20.

jappella biex l-isforzi jiġu intensifikati ħalli tiġi żviluppata Politika Komuni Ewropea li tiġġestixxi l-immigrazzjoni irregolari. Ħafna mill-aspetti legali tal-immigrazzjoni irregolari jmorru lil hinn mill-kompetenzi tal-Awtoritajiet Lokali iżda l-konsegwenzi soċjali ta' dan il-fenomenu jinħassu l-ewwel u qabel kollox fil-livell lokali u reġjonali. Għandhom jinsabu possibbiltajiet u jsiru sforzi biex jiġu kkonsultati r-reġjuni meta jiġu żviluppati politiki komuni dwar il-kwistjonij u jiġu indirizzati l-problemi speċifiċi tal-migrazzjoni irregolari fil-kuntest tad-djalogu interkulturali;

| 21. | jemmen li l-awtoritajiet reġjonali u lokali għandhom rwol speċjali fir-rigward tal-politika tal-migrazzjoni, peress li ħafna mis-servizzi li huma importanti għal integrazzjoni b'suċċess bħalma huma d-djar, il-kura tas-saħħa, l-edukazzjoni, il-programmi ta' tagħlim għall-ħiliet u l-lingwi, eċċ. huma pprovduti mill-awtoritajiet lokali u reġjonali u għalhekk huma wkoll l-ewwel li jintlaqtu mill-problemi f'dawn l-oqsma; |
| --- | --- |

21.

jemmen li l-awtoritajiet reġjonali u lokali għandhom rwol speċjali fir-rigward tal-politika tal-migrazzjoni, peress li ħafna mis-servizzi li huma importanti għal integrazzjoni b'suċċess bħalma huma d-djar, il-kura tas-saħħa, l-edukazzjoni, il-programmi ta' tagħlim għall-ħiliet u l-lingwi, eċċ. huma pprovduti mill-awtoritajiet lokali u reġjonali u għalhekk huma wkoll l-ewwel li jintlaqtu mill-problemi f'dawn l-oqsma;

| 22. | jindika li l-proċess ta' integrazzjoni xi drabi jinfirex tul diversi ġenerazzjonijiet — b'mod partikolari fil-livell lokali — u għalhekk iqis li huwa importanti ħafna li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jipprovdu għal integrazzjoni effettiva f'termini strutturali, soċjali, ekonomiċi u kulturali filwaqt li jgħinu jassiguraw li l-ġodda ma jsibux diskriminazzjoni iżda jkollhom drittijiet u aċċess għar-riżorsi, l-impjieg u s-servizzi biex ikunu jistgħu jieħdu sehem b'mod sħiħ fis-soċjetà Ewropea peress li din hija prekundizzjoni assoluta. L-aċċess għas-suq tax-xogħol li għandu jiġi regolat mill-Istati Membri, normali huwa kruċjali; |
| --- | --- |

22.

jindika li l-proċess ta' integrazzjoni xi drabi jinfirex tul diversi ġenerazzjonijiet — b'mod partikolari fil-livell lokali — u għalhekk iqis li huwa importanti ħafna li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jipprovdu għal integrazzjoni effettiva f'termini strutturali, soċjali, ekonomiċi u kulturali filwaqt li jgħinu jassiguraw li l-ġodda ma jsibux diskriminazzjoni iżda jkollhom drittijiet u aċċess għar-riżorsi, l-impjieg u s-servizzi biex ikunu jistgħu jieħdu sehem b'mod sħiħ fis-soċjetà Ewropea peress li din hija prekundizzjoni assoluta. L-aċċess għas-suq tax-xogħol li għandu jiġi regolat mill-Istati Membri, normali huwa kruċjali;

| 23. | jirrakkomanda li tiġi studjata l-possibilità li f'kull Stat Membru, tinħoloq sistema ta' netwerks tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, biex iżżid il-kooperazzjoni ħalli l-flussi migratorji jiġu trattati b'mod effettiv u l-immigranti jiġu integrati b'mod infurmat, permezz ta' proġetti lokali promossi minn dawn l-awtoritajiet; |
| --- | --- |

23.

jirrakkomanda li tiġi studjata l-possibilità li f'kull Stat Membru, tinħoloq sistema ta' netwerks tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, biex iżżid il-kooperazzjoni ħalli l-flussi migratorji jiġu trattati b'mod effettiv u l-immigranti jiġu integrati b'mod infurmat, permezz ta' proġetti lokali promossi minn dawn l-awtoritajiet;

| 24. | jagħmel referenza għas-Sena Ewropea tad-Djalogu Interkulturali fl-2008, li permezz tal-promozzjoni tal-fehim bejn kulturi differenti qed tipprovdi xprun ewlieni għall-integrazzjoni tan-nies bi sfond ta' migrazzjoni. Il-Kummissjoni għandha tanalizza jekk “Jum Ewropew għall-Integrazzjoni u t-Tolleranza Interkulturali” jistax jagħmel lin-nies aktar konxji, u jenfasizza r-rikkezza li tista' toħroġ mid-diversità kulturali; |
| --- | --- |

24.

jagħmel referenza għas-Sena Ewropea tad-Djalogu Interkulturali fl-2008, li permezz tal-promozzjoni tal-fehim bejn kulturi differenti qed tipprovdi xprun ewlieni għall-integrazzjoni tan-nies bi sfond ta' migrazzjoni. Il-Kummissjoni għandha tanalizza jekk “Jum Ewropew għall-Integrazzjoni u t-Tolleranza Interkulturali” jistax jagħmel lin-nies aktar konxji, u jenfasizza r-rikkezza li tista' toħroġ mid-diversità kulturali;

Appoġġ għall-politiki tad-djar bħala parti mill proċess ta' integrazzjoni

| 25. | jirrakkomanda l-ħolqien ta' kondizzjonijiet għall-integrazzjoni tal-familji immigranti mal-familji u l-komunità lokali permezz ta' programmi integrati stabbiliti bil-parteċipazzjoni attiva tal-immigranti, bil-għan li jittejjeb l-ambjent mibni u l-ippjanar urban, jiġu pprovduti s-servizzi, titjieb il-kwalità tal-ambjent u tiġi miġġielda l-esklużjoni soċjali. Jindika l-bżonn li jsir aktar studju li jiġbor fih l-esperjenzi tal-Istati Membri kollha tul dawn l-aħħar snin, f'dak li għandu x'jaqsam mal-provvista tad-djar għall-immigranti b'enfasi speċjali fuq l-esperjenza fl-implimentazzjoni ta' programmi għat-titjib taż-żoni residenzjali b'popolazzjoni kbira ta' migranti; |
| --- | --- |

25.

jirrakkomanda l-ħolqien ta' kondizzjonijiet għall-integrazzjoni tal-familji immigranti mal-familji u l-komunità lokali permezz ta' programmi integrati stabbiliti bil-parteċipazzjoni attiva tal-immigranti, bil-għan li jittejjeb l-ambjent mibni u l-ippjanar urban, jiġu pprovduti s-servizzi, titjieb il-kwalità tal-ambjent u tiġi miġġielda l-esklużjoni soċjali. Jindika l-bżonn li jsir aktar studju li jiġbor fih l-esperjenzi tal-Istati Membri kollha tul dawn l-aħħar snin, f'dak li għandu x'jaqsam mal-provvista tad-djar għall-immigranti b'enfasi speċjali fuq l-esperjenza fl-implimentazzjoni ta' programmi għat-titjib taż-żoni residenzjali b'popolazzjoni kbira ta' migranti;

| 26. | iħeġġeġ lill-awtoritajiet lokali u reġjonali sabiex jużaw l-opportunitajiet ta' fondi tal-UE li jeżistu biex jgħinu l-migranti, dawk li qed ifittxu ażil, u r-refuġjati ħalli jsibu xogħol u jkollhom aċċess għas-servizzi soċjali, tas-saħħa, u tad-djar. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jiżguraw il-kwalità u l-kwantità tas-servizzi pubbliċi kif ukoll tal-edukazzjoni u l-programmi tat-tagħlim u l-kwalità tal-ħajja tal-bliet billi jipprovdu ppjanar urban effiċjenti u politika tad-djar biex jevitaw d-degradazzjoni taż-żoni urbani u jiġu stabbiliti programmi ta' reġenerazzjoni għal żoni urbani fi stat ta' abbandun; |
| --- | --- |

26.

iħeġġeġ lill-awtoritajiet lokali u reġjonali sabiex jużaw l-opportunitajiet ta' fondi tal-UE li jeżistu biex jgħinu l-migranti, dawk li qed ifittxu ażil, u r-refuġjati ħalli jsibu xogħol u jkollhom aċċess għas-servizzi soċjali, tas-saħħa, u tad-djar. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jiżguraw il-kwalità u l-kwantità tas-servizzi pubbliċi kif ukoll tal-edukazzjoni u l-programmi tat-tagħlim u l-kwalità tal-ħajja tal-bliet billi jipprovdu ppjanar urban effiċjenti u politika tad-djar biex jevitaw d-degradazzjoni taż-żoni urbani u jiġu stabbiliti programmi ta' reġenerazzjoni għal żoni urbani fi stat ta' abbandun;

Il-Kwalifiki u l-impjiegi b'rabta mal-integrazzjoni

| 27. | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li, fin-nuqqas ta' proġetti ta' akkoljenza u integrazzjoni u ta' impjieg stabbli, l-immigranti jistgħu jispiċċaw il-vittmi ta' sfruttament u tal-kriminalità, jew saħansitra jkunu involuti huma stess — jew għax ikunu jridu jew għax ikunu mġiegħla — f'atti kriminali, u b'hekk tinħoloq kawża potenzjali ta' problemi għas-sigurtà u l-koeżjoni soċjali; |
| --- | --- |

27.

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li, fin-nuqqas ta' proġetti ta' akkoljenza u integrazzjoni u ta' impjieg stabbli, l-immigranti jistgħu jispiċċaw il-vittmi ta' sfruttament u tal-kriminalità, jew saħansitra jkunu involuti huma stess — jew għax ikunu jridu jew għax ikunu mġiegħla — f'atti kriminali, u b'hekk tinħoloq kawża potenzjali ta' problemi għas-sigurtà u l-koeżjoni soċjali;

| 28. | jissuġġerixxi li l-Istati Membri, b'kooperazzjoni mal-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-imsieħba ekonomiċi u soċjali kollha jridu jisfurzaw biex itejbu l-aċċess tal-immigranti għax-xogħol b'konformità mal-kompetenzi nazzjonali f'dan il-qasam, u jiġġieldu kontra d-diskriminazzjoni fis-suq tax-xogħol. Iridu jinfurmawhom bl-opportunitajiet u jinkuraġġuhom biex jippreparaw għal impjieg permezz ta' programmi ta' taħriġ kontinwi u, jekk ikun hemm bżonn, speċifiċi; |
| --- | --- |

28.

jissuġġerixxi li l-Istati Membri, b'kooperazzjoni mal-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-imsieħba ekonomiċi u soċjali kollha jridu jisfurzaw biex itejbu l-aċċess tal-immigranti għax-xogħol b'konformità mal-kompetenzi nazzjonali f'dan il-qasam, u jiġġieldu kontra d-diskriminazzjoni fis-suq tax-xogħol. Iridu jinfurmawhom bl-opportunitajiet u jinkuraġġuhom biex jippreparaw għal impjieg permezz ta' programmi ta' taħriġ kontinwi u, jekk ikun hemm bżonn, speċifiċi;

Il-multilingwiżmu u t-tagħlim ta' lingwi barranin bħala mezz li jippromovi d-djalogu interkulturali

| 29. | jemmen li l-iżvilupp ta' dan is-sens ta' appartenenza jibda fl-iskejjel u li l-programmi ta' akkoljenza u integrazzjoni jistgħu jkunu żviluppati b'mod integrat fis-sistemi preskolastiċi, skolastiċi, u universitarji kollha tal-Istati Membri; |
| --- | --- |

29.

jemmen li l-iżvilupp ta' dan is-sens ta' appartenenza jibda fl-iskejjel u li l-programmi ta' akkoljenza u integrazzjoni jistgħu jkunu żviluppati b'mod integrat fis-sistemi preskolastiċi, skolastiċi, u universitarji kollha tal-Istati Membri;

| 30. | iħoss li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jiġbdu l-attenzjoni lejn ir-rwol u l-importanza tal-edukazzjoni bħala mezz importanti tat-trawwim ta' kuxjenza dwar id-diversità; |
| --- | --- |

30.

iħoss li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jiġbdu l-attenzjoni lejn ir-rwol u l-importanza tal-edukazzjoni bħala mezz importanti tat-trawwim ta' kuxjenza dwar id-diversità;

| 31. | jappella li tingħata aktar attenzjoni għall-potenzjal kulturali, lingwistiku u intellettwali tal-immigranti li huwa ta' importanza kbira għall-Unjoni Ewropea f'dinja globalizzata; |
| --- | --- |

31.

jappella li tingħata aktar attenzjoni għall-potenzjal kulturali, lingwistiku u intellettwali tal-immigranti li huwa ta' importanza kbira għall-Unjoni Ewropea f'dinja globalizzata;

| 32. | jenfasizza l-ħtieġa li jiġi appoġġjat it-tagħlim li jiffoka fuq il-komprensjoni reċiproka. Biex dan jintlaħaq, il-kurrikulu tal-iskola għandu jiġi adattat biex jirrifletti l-ambjent multikulturali tal-UE u l-attività prinċipali tal-appoġġ attiv tad-djalogu multikulturali; |
| --- | --- |

32.

jenfasizza l-ħtieġa li jiġi appoġġjat it-tagħlim li jiffoka fuq il-komprensjoni reċiproka. Biex dan jintlaħaq, il-kurrikulu tal-iskola għandu jiġi adattat biex jirrifletti l-ambjent multikulturali tal-UE u l-attività prinċipali tal-appoġġ attiv tad-djalogu multikulturali;

| 33. | ipoġġi enfasi sinifikanti fuq it-tagħlim tal-lingwi barranin u l-iżvilupp tal-multilingwiżmu mill-età ta' qabel l-iskola. Jenfasizza l-importanza li n-nies ikunu jafu tajjeb il-lingwa tal-pajjiż li jkun qed jospitahom u ż-żona fejn ikunu qed jgħixu; għalhekk jissuġġerixxi li jiġu żviluppati miżuri xierqa ta' appoġġ u opportunitajiet ta' tagħlim kemm fl-iskola kif ukoll, għal migranti ta' faxxi ta' età differenti, barra mill-ambjent tal-iskola; |
| --- | --- |

33.

ipoġġi enfasi sinifikanti fuq it-tagħlim tal-lingwi barranin u l-iżvilupp tal-multilingwiżmu mill-età ta' qabel l-iskola. Jenfasizza l-importanza li n-nies ikunu jafu tajjeb il-lingwa tal-pajjiż li jkun qed jospitahom u ż-żona fejn ikunu qed jgħixu; għalhekk jissuġġerixxi li jiġu żviluppati miżuri xierqa ta' appoġġ u opportunitajiet ta' tagħlim kemm fl-iskola kif ukoll, għal migranti ta' faxxi ta' età differenti, barra mill-ambjent tal-iskola;

| 34. | jaqbel ukoll dwar il-ħtieġa li jiġi mħeġġeġ id-djalogu bejn il-komunitajiet u l-għaqdiet reliġjużi u entitajiet kulturali oħra. In-nies fl-UE għandhom bżonn ta' konoxxenza aħjar u komprensjoni akbar kemm tal-pajjiżi tal-UE kif ukoll dawk li mhumiex, li tinkludi l-istorja u l-kultura tagħhom. L-immigranti, kif ukoll in-nies tal-lokalità għandhom jirċievu edukazzjoni pożittiva dwar l-Ewropa: l-iskoperta ta' valuri komuni u ta' storja komuni, ta' skambji bejn il-kulturi kif ukoll drittijiet u dmirijiet soċjali u politiċi simili; |
| --- | --- |

34.

jaqbel ukoll dwar il-ħtieġa li jiġi mħeġġeġ id-djalogu bejn il-komunitajiet u l-għaqdiet reliġjużi u entitajiet kulturali oħra. In-nies fl-UE għandhom bżonn ta' konoxxenza aħjar u komprensjoni akbar kemm tal-pajjiżi tal-UE kif ukoll dawk li mhumiex, li tinkludi l-istorja u l-kultura tagħhom. L-immigranti, kif ukoll in-nies tal-lokalità għandhom jirċievu edukazzjoni pożittiva dwar l-Ewropa: l-iskoperta ta' valuri komuni u ta' storja komuni, ta' skambji bejn il-kulturi kif ukoll drittijiet u dmirijiet soċjali u politiċi simili;

| 35. | jissuġġerixxi li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jieħdu impenn li jrawmu kuxjenza interkulturali fost il-persunal tal-awtoritajiet lokali, reġjonali u fornituri oħra tas-servizz pubbliku u jippromovu rappreżentazzjoni ġusta tal-persunal bi sfond ta' minoranza migratorja jewetnika f'dawn l-istituzzjonijiet; |
| --- | --- |

35.

jissuġġerixxi li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jieħdu impenn li jrawmu kuxjenza interkulturali fost il-persunal tal-awtoritajiet lokali, reġjonali u fornituri oħra tas-servizz pubbliku u jippromovu rappreżentazzjoni ġusta tal-persunal bi sfond ta' minoranza migratorja jewetnika f'dawn l-istituzzjonijiet;

| 36. | jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jista' jkollhom rwol fl-iżvilupp ta' ambjent għall-istudenti barranin, li jippermettilhom li jibnu kuntatti mal-belt fejn ikunu qed jistudjaw, hu kemm hu qasir il-perijodu ikkonċernat. |
| --- | --- |

36.

jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jista' jkollhom rwol fl-iżvilupp ta' ambjent għall-istudenti barranin, li jippermettilhom li jibnu kuntatti mal-belt fejn ikunu qed jistudjaw, hu kemm hu qasir il-perijodu ikkonċernat.

It-tisħiħ tal-kooperazzjoni mal-mezzi tax-xandir

| 37. | jappella lill-awtoritajiet lokali u reġjonali biex iwettqu kampanji ta' informazzjoni fil-livell lokali u reġjonali bil-kollaborazzjoni mill-qrib tal-mezzi tax-xandir lokali, kif ukoll tal-organizzazzjonijiet u l-assoċjazzjonijiet li għandhom interessi kulturali, b'mod partikolari li jkunu jilħqu lill-gruppi “żvantaġġjati” u għalhekk jiżguraw li l-opportunitajiet li jeżistu jiġu gawduti kemm jista' jkun; |
| --- | --- |

37.

jappella lill-awtoritajiet lokali u reġjonali biex iwettqu kampanji ta' informazzjoni fil-livell lokali u reġjonali bil-kollaborazzjoni mill-qrib tal-mezzi tax-xandir lokali, kif ukoll tal-organizzazzjonijiet u l-assoċjazzjonijiet li għandhom interessi kulturali, b'mod partikolari li jkunu jilħqu lill-gruppi “żvantaġġjati” u għalhekk jiżguraw li l-opportunitajiet li jeżistu jiġu gawduti kemm jista' jkun;

| 38. | iqis li s-sehem tal-mezzi tax-xandir lokali huwa importanti biex jinforma, b'mod oġġettiv kemm jista' jkun, dwar is-sitwazzjoni u r-realtà tas-soċjetajiet multikulturali Ewropej u għalhekk minn naħa tissaħħaħ l-adattabilità tal-popolazzjoni tal-pajjiż li jkun qed jospita (tqajjim ta' kuxjenza u konoxxenza interkulturali, aċċettazzjoni tal-migranti) u min-naħa l-oħra jħajru lill-migranti biex jintegraw, u biex jirrispettaw il-kulturi, it-tradizzjonijiet, id-drawwiet u l-lingwi tal-pajjiż li jkun qed jospitahom u tal-Istati Membri l-oħra tal-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

38.

iqis li s-sehem tal-mezzi tax-xandir lokali huwa importanti biex jinforma, b'mod oġġettiv kemm jista' jkun, dwar is-sitwazzjoni u r-realtà tas-soċjetajiet multikulturali Ewropej u għalhekk minn naħa tissaħħaħ l-adattabilità tal-popolazzjoni tal-pajjiż li jkun qed jospita (tqajjim ta' kuxjenza u konoxxenza interkulturali, aċċettazzjoni tal-migranti) u min-naħa l-oħra jħajru lill-migranti biex jintegraw, u biex jirrispettaw il-kulturi, it-tradizzjonijiet, id-drawwiet u l-lingwi tal-pajjiż li jkun qed jospitahom u tal-Istati Membri l-oħra tal-Unjoni Ewropea;

| 39. | jissuġġerixxi li l-partijiet interessati lokali u reġjonali jiġu mmirati permezz ta' avvenimenti deċentralizzati u mħeġġa li dawn l-avvenimenti jixxandru b'mod xieraq fil-mezzi tax-xandir reġjonali. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jenfasizzaw is-sehem ċar tal-mezzi tax-xandir fl-appoġġ għall-ugwaljanza u l-komprensjoni reċiproka biex jinħolqu l-kundizzjonijiet li jappoġġjaw id-djalogu kulturali. |
| --- | --- |

39.

jissuġġerixxi li l-partijiet interessati lokali u reġjonali jiġu mmirati permezz ta' avvenimenti deċentralizzati u mħeġġa li dawn l-avvenimenti jixxandru b'mod xieraq fil-mezzi tax-xandir reġjonali. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jenfasizzaw is-sehem ċar tal-mezzi tax-xandir fl-appoġġ għall-ugwaljanza u l-komprensjoni reċiproka biex jinħolqu l-kundizzjonijiet li jappoġġjaw id-djalogu kulturali.

| 40. | jinnota l-ħtieġa tal-promozzjoni tal-ħolqien ta' spazji ġodda (ambjenti diġitali differenti, kafejiet speċjali, attivitajiet fil-ġonna pubbliċi jew fil-pjazez) tad-djalogu interkulturali, korsijiet ta' naturalizzazzjoni, skemi tal-impjieg, korsijiet dwar l-opportunitajiet indaqs u skemi kontra d-diskriminazzjoni, eċċ, kif ukoll li jkun żgurat l-iskambju sistematiku u l-monitoraġġ fil-livell lokali tal-esperjenzi, l-approċċi l-ġodda, is-suċċessi u l-fallimenti. |
| --- | --- |

40.

jinnota l-ħtieġa tal-promozzjoni tal-ħolqien ta' spazji ġodda (ambjenti diġitali differenti, kafejiet speċjali, attivitajiet fil-ġonna pubbliċi jew fil-pjazez) tad-djalogu interkulturali, korsijiet ta' naturalizzazzjoni, skemi tal-impjieg, korsijiet dwar l-opportunitajiet indaqs u skemi kontra d-diskriminazzjoni, eċċ, kif ukoll li jkun żgurat l-iskambju sistematiku u l-monitoraġġ fil-livell lokali tal-esperjenzi, l-approċċi l-ġodda, is-suċċessi u l-fallimenti.

II.   APPENDIĊI

Ad 6.

Il-programm Bliet Interkulturali tal-Kunsill tal-Ewropa u l-Kummissjoni Ewropea hija netwerk ta' bliet Ewropej għad-djalogu interkulturali. L-iskop tan-netwerk huwa l-iskambju tal-esperjenzi u l-aħjar prattiki fost il-membri dwar kwistjonijiet marbuta mal-impjiegi, il-lingwa, l-edukazzjoni, il-kultura, il-mezzi tax-xandir eċċ.

Ad 23

Fl-Istati Membri fejn dawn in-netwerks ta' servizzi ġew stabbiliti, bil-ħidma tal-kummissjonijiet lokali, tnaqqas iż-żmien ta' verifika tat-talbiet tal-ażil u tjiebu l-kondizzjonijiet ta' għajxien ta' dawk li talbu l-ażil. Dan għen l-integrazzjoni tagħhom fil-komunitajiet lokali ta' akkoljenza u wassal għal vantaġġi kbar fis-sigurtà u l-kwalità tal-ħajja.

Arco Latino jissuġġerixxi l-promozzjoni ta' netwerks u assoċċjazzjonijiet fil-livell Ewropew biex jimplimentaw l-ispirtu ta' kooperazzjoni interreġjonali kif ukoll jikkoordinaw miżuri li jittieħdu bejn Stati Membri li għandhom l-istess sfidi ta' immigrazzjoni. Huwa biss permezz ta' din it-tip ta' koordinazzjoni li tista' tikber l-azzjoni koordinata ta' żvilupp flimkien mal-pajjiżi ta' oriġini.

Ad 28

REVES qed tinvolvi lill-immigranti fix-xogħol tagħha; u r-riżultati ta' din il-kooperazzjoni huma pożittivi ħafna. Membri tan-Netwerk Ewropew tal-Awtoritajiet Lokali u Reġjonali għall-Ekonomija Soċjali (REVES) qed iwettqu numru ta' inizjattivi ta' djalogu interkulturali u ta' integrazzjoni parteċipatorja. Ċittadini minn pajjiżi terzi jew persuni oħra bi sfond ta' migrazzjoni jipparteċipaw parzjalment mhux biss fl-implimentazzjoni, iżda wkoll fl-ippjanar ta' dawn l-inizjattivi (li għadhom għaddejjin). Qed isiru esperimenti fuq oqsma ġodda ta' parteċipazzjoni u djalogu interkulturali. Fosthom hemm: a) kafé bħala post fejn jiltaqgħu migranti ta' età avvanzata, b) attivitajiet ta' djalogu interkulturali madwar il-ġnien pubbliku, li jinkludu attivitajiet ma' gruppi differenti ta' nies ta' età żgħira li jqattgħu l-ħin liberu tagħhom fil-ġnien, c) ħidma fuq il-kapaċità u l-ħila tal-migranti (tibni fuq il-proġett “Extracompetenze”, d) l-organizzazzjoni ta' attivitajiet fl-iskejjel li jlaqqgħu flimkien il-ġenituri minn nazzjonalitajiet differenti jew e) iwaqqfu intrapriżi soċjali u ekonomiċi (pereżempju kooperattivi) mill-migranti u n-nies tal-lokalità.

Ad 30

Il-proġett “Dvojičky” (Tewmin) mwaqqaf mir-radju Regina, fejn il-ġurnalisti tiegħu ifittxu li jidentifikaw paralleli u jqabblu figuri u tradizzjonijiet storiċi Slovakki ma' dawk ta' Stati Membri oħra tal-UE.

Ad 32

Tradizzjonijiet kulturali Pan-Ewropej bħalma huma “Il-ġurnata tal-Ġirien” u “Il-Ġurnata Ewropea tal-Mużika” bil-mod il-mod qed jistabbilixxu ruħhom fl-Islovakkja.

L-inizjattiva mnedija mid-DĠ DEV tal-Kummissjoni Ewropea u ż-żjara ta' uffiċjali mill-UE bħala ambaxxaturi lill-iskejjel f'Jum Schuman fid-9 ta' Mejju.

Ad 33

Fiż-żgħażagħ u fit-tfal, il-motivazzjoni li jitgħallmu lingwi ġodda trid titkebbes minn età żgħira. It-tagħlim tal-lingwi jrid jibda minn kmieni kemm jista' jkun għaliex ikun aktar faċli għalihom li jitgħallmu lingwa malajr u sew; Il-progress fit-tagħlim tal-lingwi fl-iskola primarja u sekondarja għandu jiġi żviluppat. Il-proċess tal-edukazzjoni jrid jipprovdi opportunitajiet akbar biex it-tfal jitkellmu lingwa barranija fil-primarja u jitgħallmu it-tielet lingwa fis-sekondarja. Il-faċilitajiet universitarji għandhom jespandu billi jwessgħu l-firxa tal-Programmi Tul il-Ħajja bil għan li jippromovu l-mobbiltà tal-istudenti u l-ħaddiema.

Brussell, il-26 ta’ Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/6 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/6

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar “Il-Qafas Ġuridiku Tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka” (ERI) u l-“Programmazzjoni konġunta tar-Riċerka”

(2009/C 76/02)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | jemmen li r-reġjuni u l-awtoritajiet lokali għandhom rwol ewlieni fiż-Żona Ewropea tar-Riċerka (ERA) għaliex huma dawk li qed iwasslu din il-politika liċ-ċittadini Ewropej u jinsabu eqreb lejn l-esperjenzi tal-parteċipanti interessati fl-ERA. |
| --- | --- |

—

jemmen li r-reġjuni u l-awtoritajiet lokali għandhom rwol ewlieni fiż-Żona Ewropea tar-Riċerka (ERA) għaliex huma dawk li qed iwasslu din il-politika liċ-ċittadini Ewropej u jinsabu eqreb lejn l-esperjenzi tal-parteċipanti interessati fl-ERA.

| — | jappoġġja l-ħolqien ta' Qafas Ġuridiku tal-Komunità mitlub mill-Istati Membri sabiex jiffaċilità l-ħolqien u l-implimentazzjoni effettiva tal-infrastrutturi li jippromovu l-eċċellenza fl-Ewropa u li jistimolaw ir-riċerka u li fl-aħħar mill-aħħar ser itejbu l-kapaċità tal-Ewropa li tikkompeti ma' pajjiżi terzi; |
| --- | --- |

—

jappoġġja l-ħolqien ta' Qafas Ġuridiku tal-Komunità mitlub mill-Istati Membri sabiex jiffaċilità l-ħolqien u l-implimentazzjoni effettiva tal-infrastrutturi li jippromovu l-eċċellenza fl-Ewropa u li jistimolaw ir-riċerka u li fl-aħħar mill-aħħar ser itejbu l-kapaċità tal-Ewropa li tikkompeti ma' pajjiżi terzi;

| — | jissuġġerixxi li meta reġjuni jew awtoritajiet lokali jkunu membri ta' ERI, tal-inqas tliet reġjuni jew awtoritajiet lokali għandhom jiġu minn Stati Membri differenti — irrispettivament mill-oriġini tal-membri l-oħrajn tal-ERI — dan sabiex jiġi żgurat li l-ERI tkun transnazzjonali; |
| --- | --- |

—

jissuġġerixxi li meta reġjuni jew awtoritajiet lokali jkunu membri ta' ERI, tal-inqas tliet reġjuni jew awtoritajiet lokali għandhom jiġu minn Stati Membri differenti — irrispettivament mill-oriġini tal-membri l-oħrajn tal-ERI — dan sabiex jiġi żgurat li l-ERI tkun transnazzjonali;

| — | it-talbiet għar-REKTs jitqiesu speċifikament bħala strument legali alternattiv għall-ħolqien ta' infrastrutturi tar-riċerka b'dimensjoni Ewropea. Għalhekk għandu jkun hemm referenza aktar ċara għal dan il-punt fil-premessi 5 u 9 tar-Regolamentazzjoni l-ġdida tal-Kunsill; |
| --- | --- |

—

it-talbiet għar-REKTs jitqiesu speċifikament bħala strument legali alternattiv għall-ħolqien ta' infrastrutturi tar-riċerka b'dimensjoni Ewropea. Għalhekk għandu jkun hemm referenza aktar ċara għal dan il-punt fil-premessi 5 u 9 tar-Regolamentazzjoni l-ġdida tal-Kunsill;

| — | jenfasizza l-importanza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fit-tfassil ta' programmi konġunti tar-riċerka għaliex huma eqreb għas-sitwazzjoni speċifika lokali f'termini ta' xjenza, teknoloġija u l-ekonomija u għalhekk jafu meta tenħtieġ kooperazzjoni fuq oqsma ta' importanza strateġika. |
| --- | --- |

—

jenfasizza l-importanza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fit-tfassil ta' programmi konġunti tar-riċerka għaliex huma eqreb għas-sitwazzjoni speċifika lokali f'termini ta' xjenza, teknoloġija u l-ekonomija u għalhekk jafu meta tenħtieġ kooperazzjoni fuq oqsma ta' importanza strateġika.

| — | jemmen li hu importanti li l-benefiċċji lokali u reġjonali jiġu massimizzati permezz ta' infrastrutturi tar-riċerka “imqassma” u l-ERI għandhom jikkunsidraw l-appoġġ potenzjali li jiġi mill-ħolqien ta' netwerk virtwali ta' infrastrutturi fl-Ewropa. |
| --- | --- |

—

jemmen li hu importanti li l-benefiċċji lokali u reġjonali jiġu massimizzati permezz ta' infrastrutturi tar-riċerka “imqassma” u l-ERI għandhom jikkunsidraw l-appoġġ potenzjali li jiġi mill-ħolqien ta' netwerk virtwali ta' infrastrutturi fl-Ewropa.

| Rapporteur | : | Is-Sur Iñaki AGUIRRE ARIZMENDI (ES/ALDE), Segretarju Ġenerali għall-Affarijiet Barranin, Komunità Awtonoma tal-Pajjiż Bask, Spanja |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Is-Sur Iñaki AGUIRRE ARIZMENDI (ES/ALDE), Segretarju Ġenerali għall-Affarijiet Barranin, Komunità Awtonoma tal-Pajjiż Bask, Spanja

Dokumenti ta' referenza:

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI)

COM(2008) 467 finali — 2008/0148 (CNS).

Komunikazzjoni “Lejn programmazzjoni konġunta tar-riċerka: naħdmu flimkien biex nindirizzaw l-isfidi komuni b'mod aktar effettiv”

COM(2008) 468 finali

I.   RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| 1. | jemmen li r-reġjuni u l-awtoritajiet lokali għandhom rwol ewlieni fiż-Żona Ewropea tar-Riċerka (ERA) għaliex huma dawk li qed iwasslu din il-politika liċ-ċittadini Ewropej u jinsabu eqreb lejn l-esperjenzi tal-parteċipanti interessati fl-ERA. Għalhekk il-Kumitat isostni li r-reġjuni għandu jkollhom rwol strateġiku f'inizjattivi ta' tisħiħ u tkabbir tal-ERA, speċjalment f'dawk l-inizjattivi marbutin mal-ħolqien ta' faċilitajiet ta' riċerka b'saħħithom f'ambjenti innovattivi u fil-kollaborazzjoni u l-kooperazzjoni fir-riċerka. |
| --- | --- |

1.

jemmen li r-reġjuni u l-awtoritajiet lokali għandhom rwol ewlieni fiż-Żona Ewropea tar-Riċerka (ERA) għaliex huma dawk li qed iwasslu din il-politika liċ-ċittadini Ewropej u jinsabu eqreb lejn l-esperjenzi tal-parteċipanti interessati fl-ERA. Għalhekk il-Kumitat isostni li r-reġjuni għandu jkollhom rwol strateġiku f'inizjattivi ta' tisħiħ u tkabbir tal-ERA, speċjalment f'dawk l-inizjattivi marbutin mal-ħolqien ta' faċilitajiet ta' riċerka b'saħħithom f'ambjenti innovattivi u fil-kollaborazzjoni u l-kooperazzjoni fir-riċerka.

| 2. | jilqa' ż-żewġ inizjattivi mressqa u jirrikonoxxi li dawn joffru kontribut siewi għall-approfondiment u t-twessigħ tal-ERA. Fil-fatt fl-opinjoni “Iż-Żona Ewropea tar-Riċerka: perspettivi ġodda” (1), dan il-Kumitat aktar kmieni enfasizza l-ħtieġa li jintensifika il-proċess tal-ħolqien tal-ERA, bħala pass 'il quddiem lejn l-iżgurar li l-Ewropa jkollha l-aktar ekonomija dinamika fid-dinja; |
| --- | --- |

2.

jilqa' ż-żewġ inizjattivi mressqa u jirrikonoxxi li dawn joffru kontribut siewi għall-approfondiment u t-twessigħ tal-ERA. Fil-fatt fl-opinjoni “Iż-Żona Ewropea tar-Riċerka: perspettivi ġodda” (1), dan il-Kumitat aktar kmieni enfasizza l-ħtieġa li jintensifika il-proċess tal-ħolqien tal-ERA, bħala pass 'il quddiem lejn l-iżgurar li l-Ewropa jkollha l-aktar ekonomija dinamika fid-dinja;

| 3. | jenfasizza li l-awtoritajiet reġjonali u lokali għandhom jitqiesu bħala s-sisien tal-ġestjoni reġjonali u ekonomika u li l-awtoritajiet reġjonali u lokali għandu jkollhom rwol ewlieni fl-implimentazzjoni tal-aġenda l-ġdida ta' Liżbona biex jappoġġjaw ekonomija Ewropea aktar kompetittiva permezz ta' strateġija immirata lejn l-innovazzjoni; |
| --- | --- |

3.

jenfasizza li l-awtoritajiet reġjonali u lokali għandhom jitqiesu bħala s-sisien tal-ġestjoni reġjonali u ekonomika u li l-awtoritajiet reġjonali u lokali għandu jkollhom rwol ewlieni fl-implimentazzjoni tal-aġenda l-ġdida ta' Liżbona biex jappoġġjaw ekonomija Ewropea aktar kompetittiva permezz ta' strateġija immirata lejn l-innovazzjoni;

| 4. | jenfassizza l-fatt li r-reġjuni Ewropej huma differenti fl-istruttura ekonomika u l-livell ta' maturità u speċjalizzazzjoni tagħhom. Għalhekk il-Kumitat jenfasizza l-ħtieġa li jiġu kkunsidrati dawn id-differenzi meta r-reġjuni jinġabru flimkien sabiex itejbu l-kompetittività fil-livell globali. Għalhekk għandu jiġi żgurat li l-karatteristiċi partikolari ta' ċerti reġjuni, bħad-distanza, mhumiex raġuni għall-esklużjoni meta dawn ir-reġjuni japplikaw għall-ERI. Għalhekk għandhom jittieħdu passi li jiżguraw li l-ibgħad reġjuni (OR) jkunu kapaċi jaċċeddu għal dan in-netwerk virtwali ta' infrastruttura; |
| --- | --- |

4.

jenfassizza l-fatt li r-reġjuni Ewropej huma differenti fl-istruttura ekonomika u l-livell ta' maturità u speċjalizzazzjoni tagħhom. Għalhekk il-Kumitat jenfasizza l-ħtieġa li jiġu kkunsidrati dawn id-differenzi meta r-reġjuni jinġabru flimkien sabiex itejbu l-kompetittività fil-livell globali. Għalhekk għandu jiġi żgurat li l-karatteristiċi partikolari ta' ċerti reġjuni, bħad-distanza, mhumiex raġuni għall-esklużjoni meta dawn ir-reġjuni japplikaw għall-ERI. Għalhekk għandhom jittieħdu passi li jiżguraw li l-ibgħad reġjuni (OR) jkunu kapaċi jaċċeddu għal dan in-netwerk virtwali ta' infrastruttura;

| 5. | jitlob lill-Istati Membri sabiex jieħdu deċiżjonijiet koordinati u konġunti flimkien mar-reġjuni dwar il-politika ta' innovazzjoni, u dwar il-metodi u l-istrumenti wżati biex tiġi promossa din il-politika, sabiex ir-riżultati miksuba jkunu wkoll ta' tweġiba għall-ħtieġa attwali fil-livell lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

5.

jitlob lill-Istati Membri sabiex jieħdu deċiżjonijiet koordinati u konġunti flimkien mar-reġjuni dwar il-politika ta' innovazzjoni, u dwar il-metodi u l-istrumenti wżati biex tiġi promossa din il-politika, sabiex ir-riżultati miksuba jkunu wkoll ta' tweġiba għall-ħtieġa attwali fil-livell lokali u reġjonali;

| 6. | jaqbel mal-konklużjonijiet tal-Kunsill għall-Kompetittività (2) dwar it-titjib fil-gvernanza tal-ERA permezz ta' viżjoni għat-tul tal-proġett, li ser jiġi żviluppat b'mod konġunt mill-Kummissjoni u l-Istati Membri, b'kollaborazzjoni mal-gruppi ta' interess u ċ-ċittadini Ewropej. Għalhekk il-Kumitat jappoġġja l-proposta ta' inklużjoni tal-parteċipanti interessati kollha, u speċjalment tal-komunità xjentifika, fil-gvernanza tal-ERA, sa mill-fażijiet inizjali ta' abbozzar, sabiex b'hekk jiġi rispettat il-prinċipju tas-sussidjarjetà u jissawru rabtiet ma' politiki oħrajn dwar l-edukazzjoni, l-innovazzjoni u l-koeżjoni. |
| --- | --- |

6.

jaqbel mal-konklużjonijiet tal-Kunsill għall-Kompetittività (2) dwar it-titjib fil-gvernanza tal-ERA permezz ta' viżjoni għat-tul tal-proġett, li ser jiġi żviluppat b'mod konġunt mill-Kummissjoni u l-Istati Membri, b'kollaborazzjoni mal-gruppi ta' interess u ċ-ċittadini Ewropej. Għalhekk il-Kumitat jappoġġja l-proposta ta' inklużjoni tal-parteċipanti interessati kollha, u speċjalment tal-komunità xjentifika, fil-gvernanza tal-ERA, sa mill-fażijiet inizjali ta' abbozzar, sabiex b'hekk jiġi rispettat il-prinċipju tas-sussidjarjetà u jissawru rabtiet ma' politiki oħrajn dwar l-edukazzjoni, l-innovazzjoni u l-koeżjoni.

| 7. | iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri sabiex jieħdu l-passi meħtieġa biex jiżguraw li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jipparteċipaw bis-sħiħ fil-gvernanza ta' dawn iż-żewġ inizjattivi; |
| --- | --- |

7.

iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri sabiex jieħdu l-passi meħtieġa biex jiżguraw li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jipparteċipaw bis-sħiħ fil-gvernanza ta' dawn iż-żewġ inizjattivi;

Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI) — COM(2008) 467 finali

| 8. | Jappoġġja l-ħolqien ta' Qafas Ġuridiku tal-Komunità mitlub mill-Istati Membri sabiex jiffaċilità l-ħolqien u l-implimentazzjoni effettiva tal-infrastrutturi li jippromovu l-eċċellenza fl-Ewropa u li jistimolaw ir-riċerka u li fl-aħħar mill-aħħar ser itejbu l-kapaċità tal-Ewropa li tikkompeti ma' pajjiżi terzi; |
| --- | --- |

8.

Jappoġġja l-ħolqien ta' Qafas Ġuridiku tal-Komunità mitlub mill-Istati Membri sabiex jiffaċilità l-ħolqien u l-implimentazzjoni effettiva tal-infrastrutturi li jippromovu l-eċċellenza fl-Ewropa u li jistimolaw ir-riċerka u li fl-aħħar mill-aħħar ser itejbu l-kapaċità tal-Ewropa li tikkompeti ma' pajjiżi terzi;

| 9. | jitlob lill-Kummissjoni sabiex fid-definizzjoni tal-eliġibbiltà ta' assoċjazzjoni mal-ERI, tinkludi lir-reġjuni bħala membri sħaħ, flimkien mal-Istati membri, l-organizzazzjonijiet intergovernattivi u l-pajjiżi terzi; aktar minn rappreżentanti ta' Stat Membru, ir-reġjuni għandhom jitqiesu bħala entitajiet indipendenti ta' ġestjoni, minħabba li għandhom riżorsi u kapaċità adegwati, kif ukoll sistemi xjentifiċi u teknoloġiċi żviluppati biex jiffaċċjaw il-proċess ta' tmexxija konġunta meħtieġ fil-ħolqien u l-implimentazzjoni ta' infrastrutturi kbar li jippromovu l-eċċellenza; |
| --- | --- |

9.

jitlob lill-Kummissjoni sabiex fid-definizzjoni tal-eliġibbiltà ta' assoċjazzjoni mal-ERI, tinkludi lir-reġjuni bħala membri sħaħ, flimkien mal-Istati membri, l-organizzazzjonijiet intergovernattivi u l-pajjiżi terzi; aktar minn rappreżentanti ta' Stat Membru, ir-reġjuni għandhom jitqiesu bħala entitajiet indipendenti ta' ġestjoni, minħabba li għandhom riżorsi u kapaċità adegwati, kif ukoll sistemi xjentifiċi u teknoloġiċi żviluppati biex jiffaċċjaw il-proċess ta' tmexxija konġunta meħtieġ fil-ħolqien u l-implimentazzjoni ta' infrastrutturi kbar li jippromovu l-eċċellenza;

| 10. | jissuġġerixxi li meta reġjuni jew awtoritajiet lokali jkunu membri tal-ERI, tal-inqas tliet reġjuni jew awtoritajiet lokali għandhom jiġu minn Stati Membri differenti — irrispettivament mill-oriġini tal-membri l-oħrajn tal-ERI — dan sabiex jiġi żgurat li l-ERI tkun transnazzjonali; |
| --- | --- |

10.

jissuġġerixxi li meta reġjuni jew awtoritajiet lokali jkunu membri tal-ERI, tal-inqas tliet reġjuni jew awtoritajiet lokali għandhom jiġu minn Stati Membri differenti — irrispettivament mill-oriġini tal-membri l-oħrajn tal-ERI — dan sabiex jiġi żgurat li l-ERI tkun transnazzjonali;

| 11. | jilqa' l-fatt li l-ERI jistgħu jiġu finanzjati kemm permezz tal-Programm Qafas ta' Riċerka kif ukoll mill-Fondi Strutturali. B'żieda ma' dan il-Kumitat jissuġġerixxi li s-sorsi ta' finanzjament privati u pubbliċi oħrajn, disponibbli fl-Istati Membri, għandhom jintużaw b'mod ikkoordinat; |
| --- | --- |

11.

jilqa' l-fatt li l-ERI jistgħu jiġu finanzjati kemm permezz tal-Programm Qafas ta' Riċerka kif ukoll mill-Fondi Strutturali. B'żieda ma' dan il-Kumitat jissuġġerixxi li s-sorsi ta' finanzjament privati u pubbliċi oħrajn, disponibbli fl-Istati Membri, għandhom jintużaw b'mod ikkoordinat;

| 12. | jissuġġerixxi li l-mekkaniżmi għall-koordinazzjoni tal-istrateġija jitfasslu fil-livell Ewropew. Dawn il-mekkaniżmi għandhom jinvolvu lil parteċipanti interessati partikolari sabiex jiżguraw l-implimentazzjoni effiċjenti u koerenti tal-politika tal-ERI, kif ukoll jittrattaw kwistjonijiet importanti bħall-evalwazzjoni tal-inizjattivi u s-soluzzjoni ta' problemi dwar il-postijiet fejn għandhom jinħolqu ERI ġodda; |
| --- | --- |

12.

jissuġġerixxi li l-mekkaniżmi għall-koordinazzjoni tal-istrateġija jitfasslu fil-livell Ewropew. Dawn il-mekkaniżmi għandhom jinvolvu lil parteċipanti interessati partikolari sabiex jiżguraw l-implimentazzjoni effiċjenti u koerenti tal-politika tal-ERI, kif ukoll jittrattaw kwistjonijiet importanti bħall-evalwazzjoni tal-inizjattivi u s-soluzzjoni ta' problemi dwar il-postijiet fejn għandhom jinħolqu ERI ġodda;

| 13. | jaqbel mal-Kummissjoni dwar il-ħtieġa ta' promozzjoni ta' inizjattivi li jikkoordinaw lill-parteċipanti interessati sabiex jiġi ffaċilitat l-iskambju ta' informazzjoni u ta' għarfien espert, sabiex il-benefiċċji jkunu jistgħu jinqasmu fost is-saffi ekonomiċi, xjentifiċi, akkademiċi u teknoloġiċi tal-awtoritajiet lokali u reġjonali differenti involuti. Għalhekk il-Kumitat jilqa' s-sit elettroniku dwar l-infrastruttura tar-riċerka li inħolqot reċentement mill-Kummissjoni Ewropea b'kollaborazzjoni mal-Fondazzjoni Ewropea tax-Xjenza; |
| --- | --- |

13.

jaqbel mal-Kummissjoni dwar il-ħtieġa ta' promozzjoni ta' inizjattivi li jikkoordinaw lill-parteċipanti interessati sabiex jiġi ffaċilitat l-iskambju ta' informazzjoni u ta' għarfien espert, sabiex il-benefiċċji jkunu jistgħu jinqasmu fost is-saffi ekonomiċi, xjentifiċi, akkademiċi u teknoloġiċi tal-awtoritajiet lokali u reġjonali differenti involuti. Għalhekk il-Kumitat jilqa' s-sit elettroniku dwar l-infrastruttura tar-riċerka li inħolqot reċentement mill-Kummissjoni Ewropea b'kollaborazzjoni mal-Fondazzjoni Ewropea tax-Xjenza;

| 14. | jirrikonoxxi li l-forom ġuridiċi eżistenti mhumiex adatti għall-ħolqien ta' infrasturtturi Ewropej tar-riċerka u jirrikonoxxi l-ħtieġa li jiġi żviluppat qafas fil-livell Ewropew biex jiżgura ħidma aktar effettiva tal-infrastrutturi u l-eliminazzjoni tal-ostakoli għar-riċerka internazzjonali; |
| --- | --- |

14.

jirrikonoxxi li l-forom ġuridiċi eżistenti mhumiex adatti għall-ħolqien ta' infrasturtturi Ewropej tar-riċerka u jirrikonoxxi l-ħtieġa li jiġi żviluppat qafas fil-livell Ewropew biex jiżgura ħidma aktar effettiva tal-infrastrutturi u l-eliminazzjoni tal-ostakoli għar-riċerka internazzjonali;

| 15. | jinnota li hemm strumenti oħrajn eżistenti fil-livelli internazzjonali, nazzjonali u Ewropej li għandhom jiġu kkumplimentati mill-ERI. Filwaqt li wħud minn dawn l-istrumenti nħolqu bi skop partikolari, oħrajn — bħar-Raggruppament Ewropew ta' Kooperazzjoni Territorjali (REKT) — għandhom għanijiet aktar mifruxa: l-iffaċilitar u l-promozzjoni ta' kooperazzjoni territorjali għat-tisħiħ tal-koeżjoni ekonomika u soċjali f'oqsma differenti. Għalhekk il-Kumitat jirrakkomanda li l-ERI, flimkien mar-REKTs u mal-istrumenti l-oħrajn diġa' eżistenti jiġu organizzati b'mod koerenti sabiex kull wieħed minnhom jagħti l-aħjar riżultati possibbli; |
| --- | --- |

15.

jinnota li hemm strumenti oħrajn eżistenti fil-livelli internazzjonali, nazzjonali u Ewropej li għandhom jiġu kkumplimentati mill-ERI. Filwaqt li wħud minn dawn l-istrumenti nħolqu bi skop partikolari, oħrajn — bħar-Raggruppament Ewropew ta' Kooperazzjoni Territorjali (REKT) — għandhom għanijiet aktar mifruxa: l-iffaċilitar u l-promozzjoni ta' kooperazzjoni territorjali għat-tisħiħ tal-koeżjoni ekonomika u soċjali f'oqsma differenti. Għalhekk il-Kumitat jirrakkomanda li l-ERI, flimkien mar-REKTs u mal-istrumenti l-oħrajn diġa' eżistenti jiġu organizzati b'mod koerenti sabiex kull wieħed minnhom jagħti l-aħjar riżultati possibbli;

| 16. | iħeġġeġ li r-REKTs jitqiesu speċifikament bħala strument legali alternattiv għall-ħolqien ta' infrastrutturi tar-riċerka b'dimensjoni Ewropea (3). Għalhekk għandu jkun hemm referenza aktar ċara għal dan il-punt fil-premessi 5 u 9 tar-Regolamentazzjoni l-ġdida tal-Kunsill; |
| --- | --- |

16.

iħeġġeġ li r-REKTs jitqiesu speċifikament bħala strument legali alternattiv għall-ħolqien ta' infrastrutturi tar-riċerka b'dimensjoni Ewropea (3). Għalhekk għandu jkun hemm referenza aktar ċara għal dan il-punt fil-premessi 5 u 9 tar-Regolamentazzjoni l-ġdida tal-Kunsill;

| 17. | jenfasizza d-distribuzzjoni attwali ta' infrastrutturi Ewropej tar-riċerka, li minħabba raġunijiet storiċi jinsabu fl-Ewropa tal-Punent. Din għandha tiġi ppjanata sabiex ikun hemm distribuzzjoni uniformi madwar l-Ewropa u kemm jista' jkun anke bejn l-Istati Membri. Din id-distribuzzjoni deċentralizzata ta' faċilitajiet ser tikseb benefiċċji għar-reġjuni u fl-istess ħin tilqa' għall-ħtieġa ta' infrastrutturi ġodda fil-livell Ewropew. Tista' tissaħħaħ permezz ta' netwerk virtwali li jgħaqqad dawn il-faċilitajiet kollha, li joffri appoġġ speċifiku għal-infrastrutturi tar-riċerka żgħar u ta' daqs medju li jistgħu jkunu importanti fl-iżvilupp tal-għarfien f'oqsma ta' importanza strateġika u għall-iżvilupp ekonomiku u l-innovazzjoni għall-awtoritajiet lokali u reġjonali partikolari; |
| --- | --- |

17.

jenfasizza d-distribuzzjoni attwali ta' infrastrutturi Ewropej tar-riċerka, li minħabba raġunijiet storiċi jinsabu fl-Ewropa tal-Punent. Din għandha tiġi ppjanata sabiex ikun hemm distribuzzjoni uniformi madwar l-Ewropa u kemm jista' jkun anke bejn l-Istati Membri. Din id-distribuzzjoni deċentralizzata ta' faċilitajiet ser tikseb benefiċċji għar-reġjuni u fl-istess ħin tilqa' għall-ħtieġa ta' infrastrutturi ġodda fil-livell Ewropew. Tista' tissaħħaħ permezz ta' netwerk virtwali li jgħaqqad dawn il-faċilitajiet kollha, li joffri appoġġ speċifiku għal-infrastrutturi tar-riċerka żgħar u ta' daqs medju li jistgħu jkunu importanti fl-iżvilupp tal-għarfien f'oqsma ta' importanza strateġika u għall-iżvilupp ekonomiku u l-innovazzjoni għall-awtoritajiet lokali u reġjonali partikolari;

| 18. | jaqbel mal-konklużjonijiet milħuqa mill-Kunsill għall-Kompetittività nhar it-30 ta' Mejju 2008, li jitolbu lill-Kummissjoni u l-Istati Membri li jappoġġjaw l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-applikazzjoni għal, il-bini u l-implimentazzjoni ta' infrastrutturi tar-riċerka moderni. Il-Kumitat jissuġġerixxi li:






  — | jiġi żgurat li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jkunu jipparteċipaw aktar fl-iżvilupp tal-ESFRI, Roadmap Ewropea għal Infrastrutturi tar-Riċerka u speċjalment fil-prijoritizzazzjoni ta' 35 proġett ewlieni ta' interess Ewropew li diġa' ġew approvati, |
| --- | --- | --- |

18.

jaqbel mal-konklużjonijiet milħuqa mill-Kunsill għall-Kompetittività nhar it-30 ta' Mejju 2008, li jitolbu lill-Kummissjoni u l-Istati Membri li jappoġġjaw l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-applikazzjoni għal, il-bini u l-implimentazzjoni ta' infrastrutturi tar-riċerka moderni. Il-Kumitat jissuġġerixxi li:

—

jiġi żgurat li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jkunu jipparteċipaw aktar fl-iżvilupp tal-ESFRI, Roadmap Ewropea għal Infrastrutturi tar-Riċerka u speċjalment fil-prijoritizzazzjoni ta' 35 proġett ewlieni ta' interess Ewropew li diġa' ġew approvati,

| — | jitqies il-livell ta' parteċipazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-implikazzjonijiet għall-ERI, |
| --- | --- |

—

jitqies il-livell ta' parteċipazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-implikazzjonijiet għall-ERI,

| — | tiġi żgurata ħidma koerenti tal-ERI flimkien ma' forom oħrajn eżistenti fl-Ewropa fil-livell nazzjonali u reġjonali, bħar-Raggrupament Ewropew ta' Kooperazzjoni Territorjali, |
| --- | --- |

—

tiġi żgurata ħidma koerenti tal-ERI flimkien ma' forom oħrajn eżistenti fl-Ewropa fil-livell nazzjonali u reġjonali, bħar-Raggrupament Ewropew ta' Kooperazzjoni Territorjali,

| — | titħaffef id-deċentralizzazzjoni tal-ERI permezz ta' qafas leġiżlattiv adegwat għall-benefiċċju tal-Istati Membri u l-awtoritajiet lokali u reġjonali kollha, |
| --- | --- |

—

titħaffef id-deċentralizzazzjoni tal-ERI permezz ta' qafas leġiżlattiv adegwat għall-benefiċċju tal-Istati Membri u l-awtoritajiet lokali u reġjonali kollha,

| — | jiġi żgurat li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jkunu tassew parteċipi fit-tmexxija effiċjenti tal-ERI; |
| --- | --- |

—

jiġi żgurat li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jkunu tassew parteċipi fit-tmexxija effiċjenti tal-ERI;

| 19. | jenfasizza l-importanza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-iżvilupp ta' ambjenti innovattivi għall-ERI, minħabba li l-politika reġjonali għandha impatt sinifikanti biex tattira xjenzati u tippromovi l-ERI bħala ċentri ta' żvilupp reġjonali. għalhekk l-ERI għandhom il-potenzjal li joħolqu benefiċċji soċjo-ekonomiċi sinifikanti għall-bliet u reġjuni fejn jinsabu; |
| --- | --- |

19.

jenfasizza l-importanza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-iżvilupp ta' ambjenti innovattivi għall-ERI, minħabba li l-politika reġjonali għandha impatt sinifikanti biex tattira xjenzati u tippromovi l-ERI bħala ċentri ta' żvilupp reġjonali. għalhekk l-ERI għandhom il-potenzjal li joħolqu benefiċċji soċjo-ekonomiċi sinifikanti għall-bliet u reġjuni fejn jinsabu;

| 20. | il-Kumitat jaqbel li għandha tkun il-Kummissjoni Ewropea li tiddeċiedi dwar l-ERI, għaliex hu tal-fehma li din il-proċedura tkun eħfef u iqsar milli kieku kull deċiżjoni dwar l-ERI kellha tittieħed fuq bażi individwali mill-Kunsill. Sabiex id-deċiżjonijiet meħuda f'dan il-proċess jittieħdu b'mod trasparenti u fir-rispett tal-liġi, il-Kumitat jissuġġerixxi li jingħataw id-dettalji dwar il-kriterji ta' valutazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea u li jitwaqqaf kumitat ta' ġestjoni — magħmul mir-rappreżentanti tal-Istati Membri u/jew eventwalment tar-reġjuni jew tal-awtoritajiet lokali u reġjonali jew l-assoċjazzjonijiet tagħhom — li jkollu d-dritt għall-aħħar kelma fuq id-deċiżjonijiet meħuda mill-Kummissjoni fir-rigward tal-ERI. Dan il-Kumitat jissuġġerixxi wkoll li jinħolqu mekkaniżmi ta' koordinazzjoni adegwati fl-Istati Membri li jiżguraw li l-opinjoni ta' kull Stat Membru fil-kumitat ta' ġestjoni tirrifletti l-opinjoni tal-awtoritajiet lokali jew reġjonali li qed jirrappreżentaw; |
| --- | --- |

20.

il-Kumitat jaqbel li għandha tkun il-Kummissjoni Ewropea li tiddeċiedi dwar l-ERI, għaliex hu tal-fehma li din il-proċedura tkun eħfef u iqsar milli kieku kull deċiżjoni dwar l-ERI kellha tittieħed fuq bażi individwali mill-Kunsill. Sabiex id-deċiżjonijiet meħuda f'dan il-proċess jittieħdu b'mod trasparenti u fir-rispett tal-liġi, il-Kumitat jissuġġerixxi li jingħataw id-dettalji dwar il-kriterji ta' valutazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea u li jitwaqqaf kumitat ta' ġestjoni — magħmul mir-rappreżentanti tal-Istati Membri u/jew eventwalment tar-reġjuni jew tal-awtoritajiet lokali u reġjonali jew l-assoċjazzjonijiet tagħhom — li jkollu d-dritt għall-aħħar kelma fuq id-deċiżjonijiet meħuda mill-Kummissjoni fir-rigward tal-ERI. Dan il-Kumitat jissuġġerixxi wkoll li jinħolqu mekkaniżmi ta' koordinazzjoni adegwati fl-Istati Membri li jiżguraw li l-opinjoni ta' kull Stat Membru fil-kumitat ta' ġestjoni tirrifletti l-opinjoni tal-awtoritajiet lokali jew reġjonali li qed jirrappreżentaw;

| 21. | jilqa' t-tneħħija tal-ostakoli amministrattivi, legali u fiskali mill-forma ġuridika proposta għall-ERI f'dan ir-regolament, dwar proċessi ta' akkwist aktar flessibbli u l-eżenzjoni fiskali, li fl-opinjoni tal-Kumitat ser tgħin biex tissemplifika l-proċess ta' ħolqien ta' infrastrutturi tar-riċerka kbar, u wkoll biex titjieb l-effiċjenza u biex jiġi żgurat li r-riżultati miksuba jkunu aktar effettivi; |
| --- | --- |

21.

jilqa' t-tneħħija tal-ostakoli amministrattivi, legali u fiskali mill-forma ġuridika proposta għall-ERI f'dan ir-regolament, dwar proċessi ta' akkwist aktar flessibbli u l-eżenzjoni fiskali, li fl-opinjoni tal-Kumitat ser tgħin biex tissemplifika l-proċess ta' ħolqien ta' infrastrutturi tar-riċerka kbar, u wkoll biex titjieb l-effiċjenza u biex jiġi żgurat li r-riżultati miksuba jkunu aktar effettivi;

Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Lejn il-Programmazzjoni Konġunta tar-Riċerka — COM(2008) 468 finali

| 22. | jenfasizza l-importanza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fit-tfassil ta' programmi konġunti tar-riċerka għaliex huma eqreb għas-sitwazzjoni speċifika lokali f'termini ta' xjenza, teknoloġija u l-ekonomija u għalhekk jafu meta tenħtieġ kooperazzjoni fuq oqsma ta' importanza strateġika. Fil-fatt xi reġjuni Ewropej diġa' jmexxu jew qed jipparteċipaw b'suċċess, fi strumenti ta' koordinazzjoni u kollaborazzjoni għall-programmi tar-riċerka, bħal fil-każ tal-proġejt ERA-NET. Il-proposta tal-Kumitat tar-Reġjuni tiffoka fuq l-idea li flimkien mal-Istati Membri, il-korpi pubbliċi reġjonali għandhom ikunu involuti fuq kollox fit-tfassil tal-fehimiet tal-Programm ta' Kooperazzjoni Konġunt; |
| --- | --- |

22.

jenfasizza l-importanza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fit-tfassil ta' programmi konġunti tar-riċerka għaliex huma eqreb għas-sitwazzjoni speċifika lokali f'termini ta' xjenza, teknoloġija u l-ekonomija u għalhekk jafu meta tenħtieġ kooperazzjoni fuq oqsma ta' importanza strateġika. Fil-fatt xi reġjuni Ewropej diġa' jmexxu jew qed jipparteċipaw b'suċċess, fi strumenti ta' koordinazzjoni u kollaborazzjoni għall-programmi tar-riċerka, bħal fil-każ tal-proġejt ERA-NET. Il-proposta tal-Kumitat tar-Reġjuni tiffoka fuq l-idea li flimkien mal-Istati Membri, il-korpi pubbliċi reġjonali għandhom ikunu involuti fuq kollox fit-tfassil tal-fehimiet tal-Programm ta' Kooperazzjoni Konġunt;

| 23. | jinnota l-ħtieġa li l-proposta tinkludi definizzjoni adegwata tal-mekkaniżmi ta' koordinazzjoni l-aktar effettivi li jippermettu l-ħidma effiċjenti tal-fehimiet bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali li huma s-sisien tal-Ewropa; |
| --- | --- |

23.

jinnota l-ħtieġa li l-proposta tinkludi definizzjoni adegwata tal-mekkaniżmi ta' koordinazzjoni l-aktar effettivi li jippermettu l-ħidma effiċjenti tal-fehimiet bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali li huma s-sisien tal-Ewropa;

| 24. | jifhem li hemm ħtieġa reali għal abbozz ta' programm li jinkludi dawn l-elementi; madankollu l-Kumitat jemmen li l-implimentazzjoni ta' dan il-programm hi responsabbiltà addizzjonali għall-Istati Membri u għar-reġjuni u għalhekk jissuġġerixxi li dan il-programm jingħata appoġġ mill-Kummissjoni, kemm fir-rigward tal-iffaċilitar tal-ftehimiet kif ukoll fl-impenn ta' fondi, minħabba li l-impenn finanzjarju hu kruċjali biex jiġi żgurat li l-programm jikseb riżultati sodisfaċenti. Il-Kumitat jissuġġerixxi li fil-ġejjieni l-Kummissjoni toħloq fond tagħha stess biex tappoġġja din l-inizjattiva; |
| --- | --- |

24.

jifhem li hemm ħtieġa reali għal abbozz ta' programm li jinkludi dawn l-elementi; madankollu l-Kumitat jemmen li l-implimentazzjoni ta' dan il-programm hi responsabbiltà addizzjonali għall-Istati Membri u għar-reġjuni u għalhekk jissuġġerixxi li dan il-programm jingħata appoġġ mill-Kummissjoni, kemm fir-rigward tal-iffaċilitar tal-ftehimiet kif ukoll fl-impenn ta' fondi, minħabba li l-impenn finanzjarju hu kruċjali biex jiġi żgurat li l-programm jikseb riżultati sodisfaċenti. Il-Kumitat jissuġġerixxi li fil-ġejjieni l-Kummissjoni toħloq fond tagħha stess biex tappoġġja din l-inizjattiva;

| 25. | jissuġġerixxi li qabel it-tnedija ta' programmi ġodda, l-UE u l-Istati Membri għandhom jippruvaw kull mezz possibbli biex jiksbu sinerġiji bejn l-istrumenti ta' kollaborazzjoni eżistenti u l-politiki internazzjonali. Għandhom joħolqu mekkaniżmi li jiżguraw li l-programmi ta' koordinazzjoni eżistenti jintużaw bis-sħiħ, bħall-pereżempju l-programm ERAnet, il-Metodu Miftuħ ta' Koordinazzjoni u l-Pjattaformi Ewropej tat-Teknoloġija; |
| --- | --- |

25.

jissuġġerixxi li qabel it-tnedija ta' programmi ġodda, l-UE u l-Istati Membri għandhom jippruvaw kull mezz possibbli biex jiksbu sinerġiji bejn l-istrumenti ta' kollaborazzjoni eżistenti u l-politiki internazzjonali. Għandhom joħolqu mekkaniżmi li jiżguraw li l-programmi ta' koordinazzjoni eżistenti jintużaw bis-sħiħ, bħall-pereżempju l-programm ERAnet, il-Metodu Miftuħ ta' Koordinazzjoni u l-Pjattaformi Ewropej tat-Teknoloġija;

| 26. | jirrikonoxxi l-importanza tal-ħolqien ta' inizjattivi immirati lejn il-kisba ta' koordinazzjoni u kooperazzjoni bejn il-parteċipanti interessati involuti fir-riċerka, l-iżvilupp u l-innovazzjoni Ewropea sabiex jinkiseb l-objettiv stipulat mill-Istrateġija ta' Liżbona, dak li l-Ewropa tinbidel fl-aktar ekonomija kompetittiva u dinamika fid-dinja. Madankollu l-Kumitat jissuġġerixxi l-proċess ta' komunikazzjoni għandu jiġi organizzat minn isfel 'il fuq, b'kunsiderazzjoni tal-prinċipji ta' ġeometrija varjabbli u tas-sussidjarjetà. F'dan ir-rigward, il-permess għal parteċipazzjoni volontarja f'dan il-proċess għandha titqies bħala pass 'il quddiem biex tiżgura li l-ġeometrija varjabbli tkun mifruxa aktar; |
| --- | --- |

26.

jirrikonoxxi l-importanza tal-ħolqien ta' inizjattivi immirati lejn il-kisba ta' koordinazzjoni u kooperazzjoni bejn il-parteċipanti interessati involuti fir-riċerka, l-iżvilupp u l-innovazzjoni Ewropea sabiex jinkiseb l-objettiv stipulat mill-Istrateġija ta' Liżbona, dak li l-Ewropa tinbidel fl-aktar ekonomija kompetittiva u dinamika fid-dinja. Madankollu l-Kumitat jissuġġerixxi l-proċess ta' komunikazzjoni għandu jiġi organizzat minn isfel 'il fuq, b'kunsiderazzjoni tal-prinċipji ta' ġeometrija varjabbli u tas-sussidjarjetà. F'dan ir-rigward, il-permess għal parteċipazzjoni volontarja f'dan il-proċess għandha titqies bħala pass 'il quddiem biex tiżgura li l-ġeometrija varjabbli tkun mifruxa aktar;

| 27. | jaqbel mal-Kummissjoni dwar il-ħtieġa li jiġu ffaċjati b'mod konġunt l-isfidi li jmorru lil hinn mill-isfera nazzjonali, għaliex huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali nfushom li l-aħjar jifhmu l-problemi u d-diffikultajiet li jridu jiffaċċjaw u hu sewwa sew bil-ġbir flimkien ta' riżorsi, ċittadini u għarfien li tiżdied il-probabbiltà li jinstabu soluzzjonijiet għal ħafna mill-problemi xjentifiċi u teknoloġiċi l-aktar kumplessi; |
| --- | --- |

27.

jaqbel mal-Kummissjoni dwar il-ħtieġa li jiġu ffaċjati b'mod konġunt l-isfidi li jmorru lil hinn mill-isfera nazzjonali, għaliex huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali nfushom li l-aħjar jifhmu l-problemi u d-diffikultajiet li jridu jiffaċċjaw u hu sewwa sew bil-ġbir flimkien ta' riżorsi, ċittadini u għarfien li tiżdied il-probabbiltà li jinstabu soluzzjonijiet għal ħafna mill-problemi xjentifiċi u teknoloġiċi l-aktar kumplessi;

| 28. | jitlob deċiżjoni konġunta f'suġġetti ta' prijorità fil-Programm Konġunt, b'kunsiderazzjoni tan-numru kbir ta' reġjuni b'ħiliet u esperjenzi partikolari u t-twettiq ta' eżerċizzji ta' konsultazzjoni immirati mal-komunità xjentifika u mal-parteċipanti interessati involuti f'kull qasam; |
| --- | --- |

28.

jitlob deċiżjoni konġunta f'suġġetti ta' prijorità fil-Programm Konġunt, b'kunsiderazzjoni tan-numru kbir ta' reġjuni b'ħiliet u esperjenzi partikolari u t-twettiq ta' eżerċizzji ta' konsultazzjoni immirati mal-komunità xjentifika u mal-parteċipanti interessati involuti f'kull qasam;

| 29. | jissuġġerixxi li minħabba fin-natura u l-ispirtu ta' bidla tiegħu, dan il-programm ifassal proċess ta' żvilupp prammatiku u flessibbli fejn il-prijoritajiet reġjonali għar-riċerka jkollhom ukoll rwol importanti. |
| --- | --- |

29.

jissuġġerixxi li minħabba fin-natura u l-ispirtu ta' bidla tiegħu, dan il-programm ifassal proċess ta' żvilupp prammatiku u flessibbli fejn il-prijoritajiet reġjonali għar-riċerka jkollhom ukoll rwol importanti.

II.   RAKKOMANDAZZJONIJIET GĦALL-EMENDI

Emenda 1

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Premessa (6)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| (...) Dawn it-tipi ta' infrastrutturi tar-riċerka jistgħu jkunu f'“sit wieħed” jew “imqassma” (netwerk organizzat ta' riżorsi). | (...) Dawn it-tipi ta' infrastrutturi tar-riċerka jistgħu jkunu f'“sit wieħed” jew “imqassma” (netwerk organizzat ta' riżorsi). Huwa importanti li l-benefiċċji lokali u reġjonali jiġu massimizzati permezz ta' infrastrutturi tar-riċerka “imqassma” u l-ERI għandhom jikkunsidraw l-appoġġ potenzjali li jiġi mill-ħolqien ta' netwerk virtwali ta' infrastrutturi fl-Ewropa. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

(...) Dawn it-tipi ta' infrastrutturi tar-riċerka jistgħu jkunu f'“sit wieħed” jew “imqassma” (netwerk organizzat ta' riżorsi).

(...) Dawn it-tipi ta' infrastrutturi tar-riċerka jistgħu jkunu f'“sit wieħed” jew “imqassma” (netwerk organizzat ta' riżorsi). Huwa importanti li l-benefiċċji lokali u reġjonali jiġu massimizzati permezz ta' infrastrutturi tar-riċerka “imqassma” u l-ERI għandhom jikkunsidraw l-appoġġ potenzjali li jiġi mill-ħolqien ta' netwerk virtwali ta' infrastrutturi fl-Ewropa.

Raġuni

Il-ħolqien ta' infrastrutturi tar-riċerka “imqassma” mhux biss ser joffri vantaġġi għall-awtoritajiet lokali u reġjonali iżda ser jilħaq ukoll l-ħtieġa tal-ħolqien ta' infrastrutturi ġodda fl-Ewropa. L-infrastrutturi ser jissaħħu bil-ħolqien ta' netwerk virtwali li jgħaqqad il-faċilitajiet kollha.

Emenda 2

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu (3)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| Il-Komunità Ewropea tar-riċerka, magħmula minn riċerkaturi mill-Istati Membri u minn pajjiżi assoċjati mal-programmi tar-riċerka, tal-iżvilupp teknoloġiku u ta' dimostrazzjoni tal-Komunità jista' jkollha aċċess effettiv għaliha; u | Il-Komunità Ewropea tar-riċerka, magħmula minn riċerkaturi mill-Istati Membri, mill-awtoritajiet lokali u reġjonali u minn pajjiżi assoċjati mal-programmi tar-riċerka, tal-iżvilupp teknoloġiku u ta' dimostrazzjoni tal-Komunità jista' jkollha aċċess effettiv għaliha; u |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

Il-Komunità Ewropea tar-riċerka, magħmula minn riċerkaturi mill-Istati Membri u minn pajjiżi assoċjati mal-programmi tar-riċerka, tal-iżvilupp teknoloġiku u ta' dimostrazzjoni tal-Komunità jista' jkollha aċċess effettiv għaliha; u

Il-Komunità Ewropea tar-riċerka, magħmula minn riċerkaturi mill-Istati Membri, mill-awtoritajiet lokali u reġjonali u minn pajjiżi assoċjati mal-programmi tar-riċerka, tal-iżvilupp teknoloġiku u ta' dimostrazzjoni tal-Komunità jista' jkollha aċċess effettiv għaliha; u

Raġuni:

Ir-reġjuni u l-awtoritajiet lokali għandhom rwol ewlieni fl-ERA. Għalhekk għandhom jipparteċipaw fl-inizjattivi rilevanti kollha, speċjalment f'dawk marbutin mal-ħolqien ta' faċilitajiet ta' riċerka b'saħħithom f'ambjenti innovattivi u fil-kollaborazzjoni u l-kooperazzjoni fir-riċerka.

Emenda 3

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu 4 (1) (c)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| deskrizzjoni teknika u xjentifika tal-infrastruttura tar-riċerka li tkun se tiġi stabbilita u operata mill-ERI, li tindirizza partikularment ir-rekwiżiti stipulati fl-Artikolu 3. | deskrizzjoni teknika u xjentifika tal-infrastruttura tar-riċerka li tkun se tiġi stabbilita u operata mill-ERI, flimkien ma' rapport tal-effetti soċjo-ekonomiċi tal-ERI fil-livell reġjonali, li tindirizza partikularment ir-rekwiżiti stipulati fl-Artikolu 3. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

deskrizzjoni teknika u xjentifika tal-infrastruttura tar-riċerka li tkun se tiġi stabbilita u operata mill-ERI, li tindirizza partikularment ir-rekwiżiti stipulati fl-Artikolu 3.

deskrizzjoni teknika u xjentifika tal-infrastruttura tar-riċerka li tkun se tiġi stabbilita u operata mill-ERI, flimkien ma' rapport tal-effetti soċjo-ekonomiċi tal-ERI fil-livell reġjonali, li tindirizza partikularment ir-rekwiżiti stipulati fl-Artikolu 3.

Raġuni:

Huwa importanti li jiġu enfasizzati l-vantaġġi u l-benefiċċji li ser iġġib magħha l-implimentazzjoni tar-riċerka fil-livell lokali u reġjonali, mhux biss f'termini xjentifiċi u tekniċi iżda għar-reġjun kollu kemm hu.

Emenda 4

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu (6)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| (...)
  2.   L-ERI għandha tgawdi, f'kull Stat Membru, mill-iżjed kapaċità ġuridika wiesgħa mogħtija lill-entitajiet ġuridiċi taħt il-liġi ta' dak l-Istat Membru. Tista', partikularment, takkwista, tippossjedi u tiddisponi minn proprjetajiet mobbli, immobbli u intellettwali, tikkonkludi kuntratti u tkun parti fi proċeduri legali.
  (...) | (...)
  2.   L-ERI għandha tgawdi, f'kull Stat Membru jew reġjun, mill-iżjed kapaċità ġuridika wiesgħa mogħtija lill-entitajiet ġuridiċi taħt il-liġi ta' dak l-Istat Membru
  it-territorju. Tista', partikularment, takkwista, tippossjedi u tiddisponi minn proprjetajiet mobbli, immobbli u intellettwali, tikkonkludi kuntratti u tkun parti fi proċeduri legali.
  (...) |
| 4.   L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha possibbli sabiex jagħtu lill-ERI l-eżenzjoni l-iktar estensiva minn taxxi apparti dawk imsemmija fil-paragrafu 3, f'konformità mar-regoli tal-għajnuna mill-Istat. | 4.   L-Istati Membri u r-reġjuni għandhom jieħdu l-miżuri kollha possibbli sabiex jagħtu lill-ERI l-eżenzjoni l-iktar estensiva minn taxxi apparti dawk imsemmija fil-paragrafu 3, f'konformità mar-regoli tal-għajnuna mill-Istat. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

(...)

2.   L-ERI għandha tgawdi, f'kull Stat Membru, mill-iżjed kapaċità ġuridika wiesgħa mogħtija lill-entitajiet ġuridiċi taħt il-liġi ta' dak l-Istat Membru. Tista', partikularment, takkwista, tippossjedi u tiddisponi minn proprjetajiet mobbli, immobbli u intellettwali, tikkonkludi kuntratti u tkun parti fi proċeduri legali.

(...)

(...)

2.   L-ERI għandha tgawdi, f'kull Stat Membru jew reġjun, mill-iżjed kapaċità ġuridika wiesgħa mogħtija lill-entitajiet ġuridiċi taħt il-liġi ta' dak l-Istat Membru
  it-territorju. Tista', partikularment, takkwista, tippossjedi u tiddisponi minn proprjetajiet mobbli, immobbli u intellettwali, tikkonkludi kuntratti u tkun parti fi proċeduri legali.

(...)

4.   L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha possibbli sabiex jagħtu lill-ERI l-eżenzjoni l-iktar estensiva minn taxxi apparti dawk imsemmija fil-paragrafu 3, f'konformità mar-regoli tal-għajnuna mill-Istat.

4.   L-Istati Membri u r-reġjuni għandhom jieħdu l-miżuri kollha possibbli sabiex jagħtu lill-ERI l-eżenzjoni l-iktar estensiva minn taxxi apparti dawk imsemmija fil-paragrafu 3, f'konformità mar-regoli tal-għajnuna mill-Istat.

Raġuni:

Ara r-raġuni mogħtija għall-emenda 2.

Emenda 5

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu 7 (1)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| ERI għandu jkollha sede statutorja, li għandha tkun fit-territorju ta' membru li jkun Stat Membru jew pajjiż assoċjat ma' programm tar-riċerka, tal-iżvilupp teknoloġiku u tad-dimostrazzjoni tal-Komunità. | ERI għandu jkollha sede statutorja, li għandha tkun fit-territorju ta' membru li jkun Stat Membru, reġjun jew pajjiż assoċjat ma' programm tar-riċerka, tal-iżvilupp teknoloġiku u tad-dimostrazzjoni tal-Komunità. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

ERI għandu jkollha sede statutorja, li għandha tkun fit-territorju ta' membru li jkun Stat Membru jew pajjiż assoċjat ma' programm tar-riċerka, tal-iżvilupp teknoloġiku u tad-dimostrazzjoni tal-Komunità.

ERI għandu jkollha sede statutorja, li għandha tkun fit-territorju ta' membru li jkun Stat Membru, reġjun jew pajjiż assoċjat ma' programm tar-riċerka, tal-iżvilupp teknoloġiku u tad-dimostrazzjoni tal-Komunità.

Raġuni:

Ara r-raġuni mogħtija għall-emenda 2.

Emenda 6

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu 8

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| 1.   L-entitajiet li ġejjin jistgħu jsiru membri ta' ERI:






  (a) | L-Istati Membri; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

1.   L-entitajiet li ġejjin jistgħu jsiru membri ta' ERI:

(a)

L-Istati Membri;

| (b) | pajjiżi terzi |
| --- | --- |

(b)

pajjiżi terzi

| (c) | organizzazzjonijiet intergovernattivi. |
| --- | --- |

(c)

organizzazzjonijiet intergovernattivi.

1.   L-entitajiet li ġejjin jistgħu jsiru membri ta' ERI:

| (a) | L-Istati Membri; |
| --- | --- |

(a)

L-Istati Membri;

| (b) | l-awtoritajiet lokali jew reġjonali |
| --- | --- |

(b)

l-awtoritajiet lokali jew reġjonali

| (c) | pajjiżi terzi |
| --- | --- |

(c)

pajjiżi terzi

| (d) | organizzazzjonijiet intergovernattivi. |
| --- | --- |

(d)

organizzazzjonijiet intergovernattivi.

2.   ERI għandu dejjem ikollha għall-inqas tliet Stati Membri bħala membri. Jistgħu jingħaqdu iktar Stati Membri bħala membri fi kwalunkwe ħin fuq termini ġusti u raġonevoli kif speċifikati fl-Istatuti.

2.   ERI għandu dejjem ikollha għall-inqas tliet Stati Membri bħala membri, jew minimu ta' tliet awtoritajiet lokali jew reġjonali minn Stati Membri differenti. Jistgħu jingħaqdu iktar Stati Membri bħala membri fi kwalunkwe ħin fuq termini ġusti u raġonevoli kif speċifikati fl-Istatuti.

3.   L-Istati Membri għandhom ikollhom il-maġġoranza tad-drittijiet għall-vot b'mod konġunt bejniethom fil-laqgħa tal-membri kif imsemmi fl-Artikolu 12(a).

3.   L-Istati Membri u l-awtoritajiet lokali jew reġjonali għandhom ikollhom il-maġġoranza tad-drittijiet għall-vot b'mod konġunt bejniethom fil-laqgħa tal-membri kif imsemmi fl-Artikolu 12(a).

4.   Kwalunkwe Stat Membru jew pajjiż terz jista' jkun irrappreżentat minn entità pubblika waħda jew iktar, inkluż reġjuni, jew minn entitajiet privati b'missjoni ta' servizz pubbliku fir-rigward tal-eżerċizzju ta' drittijiet speċifiċi u fit-twettiq ta' obbligi speċifiċi bħala membru tal-ERI.

(...)

4.   Kwalunkwe Stat Membru, awtorità lokali u reġjonali jew pajjiż terz jista' jkun irrappreżentat minn entità pubblika waħda jew iktar, inkluż awtoritajiet lokali jew reġju
  onali, jew minn entitajiet privati b'missjoni ta' servizz pubbliku fir-rigward tal-eżerċizzju ta' drittijiet speċifiċi u fit-twettiq ta' obbligi speċifiċi bħala membru tal-ERI.

(...)

Raġuni:

Ara r-raġuni mogħtija għall-emenda 2.

Emenda 7

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu 9

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| L-Istatuti għandu jkun fihom ta' lanqas dan li ġej:
  (...) | L-Istatuti għandu jkun fihom ta' lanqas dan li ġej:
  (...) |
| (h) | prinċipji bażiċi li jkopru; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

L-Istatuti għandu jkun fihom ta' lanqas dan li ġej:

(...)

L-Istatuti għandu jkun fihom ta' lanqas dan li ġej:

(...)

(h)

prinċipji bażiċi li jkopru;

| (h) | prinċipji bażiċi li jkopru; |
| --- | --- |

(h)

prinċipji bażiċi li jkopru;

(i) ... (viii)

(i) ... (viii)

| (ix) | politika ta' komunikazzjoni mal-awtoritajiet pubbliċi lokali u reġjonali, parteċipanti interessati u membri tal-pubbliku fil-qasam li fih ser jinħoloq l-ERI; |
| --- | --- |

(ix)

Raġuni:

Huwa importanti li jiġi enfasizzat li parti mir-rwol tal-ERI hu li jqassam u jottimizza r-riżultati tal-attivitajiet imwettqa mill-komunità xjentifika.

Emenda 8

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu 18 (2)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| L-ERI u l-Istati Membri kkonċernati għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bi kwalunkwe ċirkustanzi li jheddu li jfixklu serjament il-ksib tal-kompitu tal-ERI. | L-ERI, l-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-Istati Membri kkonċernati għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bi kwalunkwe ċirkustanzi li jheddu li jfixklu serjament il-ksib tal-kompitu tal-ERI. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

L-ERI u l-Istati Membri kkonċernati għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bi kwalunkwe ċirkustanzi li jheddu li jfixklu serjament il-ksib tal-kompitu tal-ERI.

L-ERI, l-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-Istati Membri kkonċernati għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bi kwalunkwe ċirkustanzi li jheddu li jfixklu serjament il-ksib tal-kompitu tal-ERI.

Raġuni:

Ara r-raġuni mogħtija għall-emenda 2.

Emenda 9

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu 19

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| L-Istati Membri għandhom jagħmlu dawk id-dispożizzjonijiet li huma xierqa sabiex jiżguraw l-applikazzjoni effettiva ta' dan ir-Regolament. | L-Istati Membri u l-awtoritajiet lokali jew reġjonali għandhom jagħmlu dawk id-dispożizzjonijiet li huma xierqa sabiex jiżguraw l-applikazzjoni effettiva ta' dan ir-Regolament. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

L-Istati Membri għandhom jagħmlu dawk id-dispożizzjonijiet li huma xierqa sabiex jiżguraw l-applikazzjoni effettiva ta' dan ir-Regolament.

L-Istati Membri u l-awtoritajiet lokali jew reġjonali għandhom jagħmlu dawk id-dispożizzjonijiet li huma xierqa sabiex jiżguraw l-applikazzjoni effettiva ta' dan ir-Regolament.

Raġuni:

Ara r-raġuni mogħtija għall-emenda 2.

Emenda 10

Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar il-Qafas Ġuridiku tal-Komunità għal Infrastruttura Ewropea tar-Riċerka (ERI), Artikolu 21

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda mill-KtR |
| --- | --- |
| 1.   Il-Kummissjoni għandha tkun megħjuna minn kumitat konsultattiv. | 1.   Il-Kummissjoni għandha tkun megħjuna minn kumitat konsultattiv
  ta' ġestjoni magħ
  mul mir-rappreżentanti tal-Istati Membri kollha u/jew mill-awtoritaj
  iet reġjonali fejn applikabbli. |
| 2.   Fejn issir referenza għal dan l-Artikolu, għandhom japplikaw l-Artikoli 3 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE. | 2.   Fejn issir referenza għal dan l-Artikolu, għandu
  hom japplikaw
  l-Artikoli 3 u 7
  l-Artikolu 4 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda mill-KtR

1.   Il-Kummissjoni għandha tkun megħjuna minn kumitat konsultattiv.

1.   Il-Kummissjoni għandha tkun megħjuna minn kumitat konsultattiv
  ta' ġestjoni magħ
  mul mir-rappreżentanti tal-Istati Membri kollha u/jew mill-awtoritaj
  iet reġjonali fejn applikabbli.

2.   Fejn issir referenza għal dan l-Artikolu, għandhom japplikaw l-Artikoli 3 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE.

2.   Fejn issir referenza għal dan l-Artikolu, għandu
  hom japplikaw
  l-Artikoli 3 u 7
  l-Artikolu 4 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE.

Raġuni:

Il-preżenza ta' kumitat ta' ġestjoni u proċedura minflok ta' kumitat konsultattiv ser jiżgura li jekk id-deċiżjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar applikazzjoni għall-ħolqien ta' ERI ma tkunx konformi mal-opinjoni tal-Kumitat, il-Kummissjoni għandha tgħarraf lill-Kunsill. Imbgħad il-Kunsill ikun jista' jieħu deċiżjoni b'maġġoranza kwalifikata. Il-kumitat ta' ġestjoni għandu jkun magħmul minn rappreżentanti tal-Istati Membri kollha u/jew mill-awtoritajiet reġjonali fejn applikabbli.

Brussell, il-26 ta’ Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

(1)  CdR 83/2007 finali.

1

(2)  Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea Brussell, it-30 ta' Mejju 2008. Konklużjonijiet tal-Kunsill mat-tnedija tal-proċess ta' Ljubljana.

2

(3)  Ara CDR 308/2007 finali Punt 19.

3

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/14 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/14

---

Opinjoni ta' prospettiva tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar l-istrateġija ta' Liżbona għat-Tkabbir u l-Impjiegi

(2009/C 76/03)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | Jisħaq fuq l-importanza ta' strateġija Ewropea li tkun tista' tappoġġja t-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi, ibbażata fuq l-innovazzjoni, ir-riċerka u l-kompetittività, speċjalment meta wieħed iqis il-kriżi attwali tas-swieq finanzjarji u l-impatt ekonomiku previst. Fl-istess ħin l-istrateġija għandha ssir iktar sostenibbli kemm billi tħares il-prinċipji tal-koeżjoni u l-appoġġ reċiproku kif ukoll l-ambjent; |
| --- | --- |

—

Jisħaq fuq l-importanza ta' strateġija Ewropea li tkun tista' tappoġġja t-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi, ibbażata fuq l-innovazzjoni, ir-riċerka u l-kompetittività, speċjalment meta wieħed iqis il-kriżi attwali tas-swieq finanzjarji u l-impatt ekonomiku previst. Fl-istess ħin l-istrateġija għandha ssir iktar sostenibbli kemm billi tħares il-prinċipji tal-koeżjoni u l-appoġġ reċiproku kif ukoll l-ambjent;

| — | Jinnota li, minkejja s-sejħa tiegħu għal sħubija Ewropea, l-Istrateġija għat-Tkabbir u l-Impjiegi li tnediet mill-ġdid fl-2005 mill-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa, il-Kumitat ma rnexxilux jinvolvi lill-atturi istituzzjonali bi rwol ewlieni suffiċjenti fl-implimentazzjoni; u josserva li l-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa għaraf “ir-rwol tal-livell lokali u dak reġjonali biex ikun hemm tkabbir u impjiegi” u li “appartenenza akbar tal-aġenda ta' tkabbir u impjiegi fil-livelli kollha tal-gvern twassal għal tfassil aktar koerenti u effettiv tal-politika”; |
| --- | --- |

—

Jinnota li, minkejja s-sejħa tiegħu għal sħubija Ewropea, l-Istrateġija għat-Tkabbir u l-Impjiegi li tnediet mill-ġdid fl-2005 mill-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa, il-Kumitat ma rnexxilux jinvolvi lill-atturi istituzzjonali bi rwol ewlieni suffiċjenti fl-implimentazzjoni; u josserva li l-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa għaraf “ir-rwol tal-livell lokali u dak reġjonali biex ikun hemm tkabbir u impjiegi” u li “appartenenza akbar tal-aġenda ta' tkabbir u impjiegi fil-livelli kollha tal-gvern twassal għal tfassil aktar koerenti u effettiv tal-politika”;

| — | Jinnota li dan in-nuqqas fir-rigward tal-appartenenza tal-istrateġija għat-tkabbir u l-impjiegi msemmija hawn fuq huwa l-kaġun għalfejn l-għanijiet ta' Liżbona ma rnexxilhomx jikkonvertu f'politiki integrati fil-livelli kollha tal-gvern, u li dan wassal għal proċessi li mhumiex dejjem l-iktar effettivi fir-rigward tal-użu tar-riżorsi tal-produzzjoni, tal-finanzi u tar-riżorsi umani u soċjali identifikati għall-ksib tal-għanijiet tat-tkabbir ekonomiku u impjiegi aħjar. |
| --- | --- |

—

Jinnota li dan in-nuqqas fir-rigward tal-appartenenza tal-istrateġija għat-tkabbir u l-impjiegi msemmija hawn fuq huwa l-kaġun għalfejn l-għanijiet ta' Liżbona ma rnexxilhomx jikkonvertu f'politiki integrati fil-livelli kollha tal-gvern, u li dan wassal għal proċessi li mhumiex dejjem l-iktar effettivi fir-rigward tal-użu tar-riżorsi tal-produzzjoni, tal-finanzi u tar-riżorsi umani u soċjali identifikati għall-ksib tal-għanijiet tat-tkabbir ekonomiku u impjiegi aħjar.

| Rapporteur | : | Flavio DELBONO (IT/ALDE) |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Flavio DELBONO (IT/ALDE)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| 1. | Jinnota d-diskrepanza tiżdied bejn it-tkabbir ekonomiku fl-Ewropa u l-bqija tad-dinja, partikularment b'riżultat tal-kundizzjonijiet li qed jinbidlu minħabba l-globalizzazzjoni tas-swieq; |
| --- | --- |

1.

Jinnota d-diskrepanza tiżdied bejn it-tkabbir ekonomiku fl-Ewropa u l-bqija tad-dinja, partikularment b'riżultat tal-kundizzjonijiet li qed jinbidlu minħabba l-globalizzazzjoni tas-swieq;

| 2. | Jisħaq fuq l-importanza ta' strateġija Ewropea li tkun tista' tappoġġja t-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi, ibbażata fuq l-innovazzjoni, ir-riċerka u l-kompetittività, speċjalment meta wieħed iqis il-kriżi attwali tas-swieq finanzjarji u l-impatt ekonomiku previst. Fl-istess ħin l-istrateġija għandha ssir iktar sostenibbli kemm billi tħares il-prinċipji tal-koeżjoni u l-appoġġ reċiproku kif ukoll l-ambjent; |
| --- | --- |

2.

Jisħaq fuq l-importanza ta' strateġija Ewropea li tkun tista' tappoġġja t-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi, ibbażata fuq l-innovazzjoni, ir-riċerka u l-kompetittività, speċjalment meta wieħed iqis il-kriżi attwali tas-swieq finanzjarji u l-impatt ekonomiku previst. Fl-istess ħin l-istrateġija għandha ssir iktar sostenibbli kemm billi tħares il-prinċipji tal-koeżjoni u l-appoġġ reċiproku kif ukoll l-ambjent;

| 3. | Jinnota li, minkejja s-sejħa tiegħu għal sħubija Ewropea, l-Istrateġija għat-Tkabbir u l-Impjiegi li tnediet mill-ġdid fl-2005 mill-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa, il-Kumitat ma rnexxilux jinvolvi lill-atturi istituzzjonali bi rwol ewlieni suffiċjenti fl-implimentazzjoni; u josserva li l-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa għaraf “ir-rwol tal-livell lokali u dak reġjonali biex ikun hemm tkabbir u impjiegi” u li “appartenenza akbar tal-aġenda ta' tkabbir u impjiegi fil-livelli kollha tal-gvern twassal għal tfassil aktar koerenti u effettiv tal-politika”; |
| --- | --- |

3.

Jinnota li, minkejja s-sejħa tiegħu għal sħubija Ewropea, l-Istrateġija għat-Tkabbir u l-Impjiegi li tnediet mill-ġdid fl-2005 mill-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa, il-Kumitat ma rnexxilux jinvolvi lill-atturi istituzzjonali bi rwol ewlieni suffiċjenti fl-implimentazzjoni; u josserva li l-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa għaraf “ir-rwol tal-livell lokali u dak reġjonali biex ikun hemm tkabbir u impjiegi” u li “appartenenza akbar tal-aġenda ta' tkabbir u impjiegi fil-livelli kollha tal-gvern twassal għal tfassil aktar koerenti u effettiv tal-politika”;

| 4. | Josserva b'mod partikulari li l-ħidma tal-Pjattaforma ta' Monitoraġġ ta' Liżbona kixfet “paradoss ta' Liżbona”: l-awtoritajiet lokali u reġjonali (ALR) jaqdu rwol importanti fl-istrateġija tat-tkabbir u l-impjiegi (l-edukazzjoni, l-innovazzjoni, ir-riċerka f'livell lokali/reġjonali), iżda f'ħafna każijiet f'għajnejhom din mhijiex parti mill-Istrateġija ta' Liżbona (nuqqas ta' ekonomiji ta' skala/ambitu), u l-biċċa l-kbira tagħhom ma jħossux li l-Istrateġija ta' Liżbona hija verament utli għalihom; |
| --- | --- |

4.

Josserva b'mod partikulari li l-ħidma tal-Pjattaforma ta' Monitoraġġ ta' Liżbona kixfet “paradoss ta' Liżbona”: l-awtoritajiet lokali u reġjonali (ALR) jaqdu rwol importanti fl-istrateġija tat-tkabbir u l-impjiegi (l-edukazzjoni, l-innovazzjoni, ir-riċerka f'livell lokali/reġjonali), iżda f'ħafna każijiet f'għajnejhom din mhijiex parti mill-Istrateġija ta' Liżbona (nuqqas ta' ekonomiji ta' skala/ambitu), u l-biċċa l-kbira tagħhom ma jħossux li l-Istrateġija ta' Liżbona hija verament utli għalihom;

| 5. | Jassumi li l-implimentazzjoni effiċjenti tal-Istrateġija ta' Liżbona tista' tinkiseb biss jekk iż-żoni lokali u reġjonali jkollhom il-kapaċità soda biex jiġġeneraw, jiġbdu u jużaw ir-riżorsi umani, il-ħiliet flessibbli u multidimensjonali, riċerkaturi mħarrġa u speċjalisti ta' livell għoli; jekk jitmexxew minn mudelli ta' mġiba, valuri u relazzjonijiet imsejsa fuq il-fiduċja u l-ħila organizzativa li tiffaċilita l-interazzjoni u l-kooperazzjoni bejn l-uffiċjali u l-intrapriżi u suq li jaħdem b'mod effettiv u l-kwalità tal-ħajja; jekk ikunu mgħammra b'mod adegwat u suffiċjenti b'infrastruttura tanġibbli u intanġibbli; u jekk ikollhom istituzzjonijiet kredibbli u effiċjenti; |
| --- | --- |

5.

Jassumi li l-implimentazzjoni effiċjenti tal-Istrateġija ta' Liżbona tista' tinkiseb biss jekk iż-żoni lokali u reġjonali jkollhom il-kapaċità soda biex jiġġeneraw, jiġbdu u jużaw ir-riżorsi umani, il-ħiliet flessibbli u multidimensjonali, riċerkaturi mħarrġa u speċjalisti ta' livell għoli; jekk jitmexxew minn mudelli ta' mġiba, valuri u relazzjonijiet imsejsa fuq il-fiduċja u l-ħila organizzativa li tiffaċilita l-interazzjoni u l-kooperazzjoni bejn l-uffiċjali u l-intrapriżi u suq li jaħdem b'mod effettiv u l-kwalità tal-ħajja; jekk ikunu mgħammra b'mod adegwat u suffiċjenti b'infrastruttura tanġibbli u intanġibbli; u jekk ikollhom istituzzjonijiet kredibbli u effiċjenti;

| 6. | Jinnota li dan in-nuqqas fir-rigward tal-appartenenza tal-istrateġija għat-tkabbir u l-impjiegi msemmija hawn fuq huwa l-kaġun għalfejn l-għanijiet ta' Liżbona ma rnexxilhomx jikkonvertu f'politiki integrati fil-livelli kollha tal-gvern, u li dan wassal għal proċessi li mhumiex dejjem l-iktar effettivi fir-rigward tal-użu tar-riżorsi tal-produzzjoni, tal-finanzi u tar-riżorsi umani u soċjali identifikati għall-ksib tal-għanijiet tat-tkabbir ekonomiku u impjiegi aħjar; |
| --- | --- |

6.

Jinnota li dan in-nuqqas fir-rigward tal-appartenenza tal-istrateġija għat-tkabbir u l-impjiegi msemmija hawn fuq huwa l-kaġun għalfejn l-għanijiet ta' Liżbona ma rnexxilhomx jikkonvertu f'politiki integrati fil-livelli kollha tal-gvern, u li dan wassal għal proċessi li mhumiex dejjem l-iktar effettivi fir-rigward tal-użu tar-riżorsi tal-produzzjoni, tal-finanzi u tar-riżorsi umani u soċjali identifikati għall-ksib tal-għanijiet tat-tkabbir ekonomiku u impjiegi aħjar;

| 7. | Itenni l-istqarrijiet li saru dan l-aħħar mill-Kumitat tar-Reġjuni f'għadd ta' opinjonijiet dwar l-Istrateġija ta' Liżbona, dwar:






  — | il-koordinazzjoni bejn il-Fondi Strutturali u programmi rilevanti Ewropej oħrajn, bħall-Programm għall-Kompettitività u l-Innovazzjoni (CIP), is-7 Programm Qafas u l-Programmi għat-Tagħlim Tul il-Ħajja, sabiex jiġi sfruttat il-valur miżjud Ewropew u jiġu involuti l-awtoritajiet reġjonali u lokali (Riżoluzzjoni tas-7 ta' Frar 2008 li tressqet lill-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa tal-2008); |
| --- | --- | --- |

7.

Itenni l-istqarrijiet li saru dan l-aħħar mill-Kumitat tar-Reġjuni f'għadd ta' opinjonijiet dwar l-Istrateġija ta' Liżbona, dwar:

—

il-koordinazzjoni bejn il-Fondi Strutturali u programmi rilevanti Ewropej oħrajn, bħall-Programm għall-Kompettitività u l-Innovazzjoni (CIP), is-7 Programm Qafas u l-Programmi għat-Tagħlim Tul il-Ħajja, sabiex jiġi sfruttat il-valur miżjud Ewropew u jiġu involuti l-awtoritajiet reġjonali u lokali (Riżoluzzjoni tas-7 ta' Frar 2008 li tressqet lill-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa tal-2008);

| — | tipi ġodda ta' rabtiet bejn l-amministrazzjonijiet pubbliċi, l-universitajiet, iċ-ċentri tar-riċerka u l-intrapriżi (Opinjoni tat-18/19 ta' Ġunju 2008 dwar il-Clusters u l-politika tal-clusters); |
| --- | --- |

—

tipi ġodda ta' rabtiet bejn l-amministrazzjonijiet pubbliċi, l-universitajiet, iċ-ċentri tar-riċerka u l-intrapriżi (Opinjoni tat-18/19 ta' Ġunju 2008 dwar il-Clusters u l-politika tal-clusters);

| — | it-titjib fl-aċċess tal-SMEs għall-fondi u l-parteċipazzjoni fil-programmi Komunitarji (Opinjoni tat-13-14 ta' Frar 2007 dwar il-Finanzjament tat-tkabbir tal-SMEs); |
| --- | --- |

—

it-titjib fl-aċċess tal-SMEs għall-fondi u l-parteċipazzjoni fil-programmi Komunitarji (Opinjoni tat-13-14 ta' Frar 2007 dwar il-Finanzjament tat-tkabbir tal-SMEs);

| — | l-integrazzjoni tal-implimentazzjoni ta' miżuri ta' politika għall-parteċipazzjoni attiva fil-livell lokali, reġjonali, nazzjonali u tal-UE (Opinjoni tat-18-19 ta' Ġunju 2008 dwar l-inklużjoni attiva); |
| --- | --- |

—

l-integrazzjoni tal-implimentazzjoni ta' miżuri ta' politika għall-parteċipazzjoni attiva fil-livell lokali, reġjonali, nazzjonali u tal-UE (Opinjoni tat-18-19 ta' Ġunju 2008 dwar l-inklużjoni attiva);

| — | it-titjib u t-tisħiħ tas-sistemi edukattivi u tat-taħriġ, li huma fatturi ewlenin fl-iżvilupp tal-kompetittività fuq perijodu fit-tul tal-UE (Opinjoni tad-9-10 ta' April 2008 dwar il-parteċipazzjoni sħiħa taż-żgħażagħ fis-soċjetà); |
| --- | --- |

—

it-titjib u t-tisħiħ tas-sistemi edukattivi u tat-taħriġ, li huma fatturi ewlenin fl-iżvilupp tal-kompetittività fuq perijodu fit-tul tal-UE (Opinjoni tad-9-10 ta' April 2008 dwar il-parteċipazzjoni sħiħa taż-żgħażagħ fis-soċjetà);

| — | ir-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni tal-politika tal-flessigurtà (Opinjoni tas-6-7 ta' Frar 2008 dwar il-Flessigurtà); |
| --- | --- |

—

ir-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni tal-politika tal-flessigurtà (Opinjoni tas-6-7 ta' Frar 2008 dwar il-Flessigurtà);

| — | ir-rwol tas-servizzi soċjali ta' interess ġenerali (SSIĠ) u l-kontribut tagħhom għall-implimentazzzjoni tal-għanijiet ta' Liżbona (Opinjoni tas-6 ta' Diċembru 2008 dwar il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni — l-Implimentazzjoni tal-Programm Komunitarju ta' Liżbona — is-servizzi soċjali ta' interess ġenerali fl-Unjoni Ewropea); |
| --- | --- |

—

ir-rwol tas-servizzi soċjali ta' interess ġenerali (SSIĠ) u l-kontribut tagħhom għall-implimentazzzjoni tal-għanijiet ta' Liżbona (Opinjoni tas-6 ta' Diċembru 2008 dwar il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni — l-Implimentazzjoni tal-Programm Komunitarju ta' Liżbona — is-servizzi soċjali ta' interess ġenerali fl-Unjoni Ewropea);

| — | suq uniku iktar integrat bħala strument dinamiku għat-tkabbir soċjali u ekonomiku Ewropew (Opinjoni tat-23 ta' Marzu 2007 dwar Il-futur tas-Suq Uniku u l-evalwazzjoni tas-soċjetà Ewropea); |
| --- | --- |

—

suq uniku iktar integrat bħala strument dinamiku għat-tkabbir soċjali u ekonomiku Ewropew (Opinjoni tat-23 ta' Marzu 2007 dwar Il-futur tas-Suq Uniku u l-evalwazzjoni tas-soċjetà Ewropea);

| — | ir-riforma tal-baġit, il-bidla tal-Ewropa (Opinjoni fuq inizjattiva proprja tal-10 ta' April, CdR 16/2008 fin); |
| --- | --- |

—

ir-riforma tal-baġit, il-bidla tal-Ewropa (Opinjoni fuq inizjattiva proprja tal-10 ta' April, CdR 16/2008 fin);

| — | prospetti ġodda għall-ħolqien u l-konsolidazzjoni ta' Żona Ewropea tar-Riċerka (CdR 83/2007 fin); |
| --- | --- |

—

prospetti ġodda għall-ħolqien u l-konsolidazzjoni ta' Żona Ewropea tar-Riċerka (CdR 83/2007 fin);

| — | Appoġġ għar-riċerka u l-innovazzjoni fir-reġjuni tal-UE (CdR 263/2007); |
| --- | --- |

—

Appoġġ għar-riċerka u l-innovazzjoni fir-reġjuni tal-UE (CdR 263/2007);

| 8. | Għaldaqstant jenfasizza l-ħtieġa għal:






  — | koordinazzjoni aħjar tal-politiki tat-tkabbir u l-impjiegi fil-livelli differenti tal-gvern; |
| --- | --- | --- |

8.

Għaldaqstant jenfasizza l-ħtieġa għal:

—

koordinazzjoni aħjar tal-politiki tat-tkabbir u l-impjiegi fil-livelli differenti tal-gvern;

| — | politika integrata għat-tkabbir u l-impjiegi fil-livelli kollha (integrati fl-attivitajiet kollha ta' politika); |
| --- | --- |

—

politika integrata għat-tkabbir u l-impjiegi fil-livelli kollha (integrati fl-attivitajiet kollha ta' politika);

| — | ftehimiet ta' gvernanza fuq diversi livelli: ftehimiet miktuba, konsultazzjoni regolari u l-koordinazzjoni ta' aġendi ta' politika bejn il-livelli differenti ta' gvernanza. |
| --- | --- |

—

ftehimiet ta' gvernanza fuq diversi livelli: ftehimiet miktuba, konsultazzjoni regolari u l-koordinazzjoni ta' aġendi ta' politika bejn il-livelli differenti ta' gvernanza.

RAKKOMANDAZZJONIJIET GĦAĊ-ĊIKLU TA' GVERNANZA TAL-2008-2010

Waqt li jieħu nota tas-sħubija attwali bejn il-Kummissjoni Ewropea u l-gvernijiet fl-Istati Membri dwar l-implimentazzjoni tal-Istrateġija ta' Liżbona, il-Kumitat tar-Reġjuni:

| 9. | Jirrakkomanda li, sabiex tirnexxi l-Istrateġija, il-livelli differenti tal-gvern għandhom jimplimentaw fil-prattika d-deċiżjonijiet li ġew stabbiliti fil-linji gwida tal-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa, jikkoordinaw l-aġendi tagħhom fl-oqsma ta' politika rilevanti sabiex jiksbu approċċ iktar integrat u jagħmlu t-tfassil ta' politika iktar effettiva. F'dan il-kuntest, għandhom jitħeġġu l-ftehimiet ta' gvernanza fuq diversi livelli; |
| --- | --- |

9.

Jirrakkomanda li, sabiex tirnexxi l-Istrateġija, il-livelli differenti tal-gvern għandhom jimplimentaw fil-prattika d-deċiżjonijiet li ġew stabbiliti fil-linji gwida tal-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa, jikkoordinaw l-aġendi tagħhom fl-oqsma ta' politika rilevanti sabiex jiksbu approċċ iktar integrat u jagħmlu t-tfassil ta' politika iktar effettiva. F'dan il-kuntest, għandhom jitħeġġu l-ftehimiet ta' gvernanza fuq diversi livelli;

| 10. | Iħeġġeġ l-ARL tal-UE u l-assoċjazzjonijiet u n-netwerks tagħhom (eż. in-Netwerk tar-Reġjuni ta' Liżbona) sabiex joħorġu mill-ambitu normali tal-kompiti taghħom, u fil-kuntest tal-Istrateġija, iniedu politiki u inizjattivi tanġibbli biex jagħtu direzzjoni lill-atturi ekonomiċi u soċjali u jappoġġawhom fl-isforzi tagħhom biex jiskbu t-tkabbir u l-impjiegi; |
| --- | --- |

10.

Iħeġġeġ l-ARL tal-UE u l-assoċjazzjonijiet u n-netwerks tagħhom (eż. in-Netwerk tar-Reġjuni ta' Liżbona) sabiex joħorġu mill-ambitu normali tal-kompiti taghħom, u fil-kuntest tal-Istrateġija, iniedu politiki u inizjattivi tanġibbli biex jagħtu direzzjoni lill-atturi ekonomiċi u soċjali u jappoġġawhom fl-isforzi tagħhom biex jiskbu t-tkabbir u l-impjiegi;

| 11. | Isejjaħ lill-gvernijiet nazzjonali tal-UE 27 sabiex jinvolvu lill-awtoritajiet reġjonali u lokali ta' pajjiżhom fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija ta' Liżbona b'mod iktar effettiv mill-bidu nett sal-perijodu finali tagħha. Dan jista' jitwettaq billi:






  — | “Is-Sur/Sinjura Liżbona” nazzjonali ta' kull Stat Membru jsiru responsabbli għall-organizzazzjoni ta' sensiela ta' “evalwazzjonijiet tal-pajjiżi” fil-livell nazzjonali b'kooperazzjoni mal-gvernijiet reġjonali u lokali u l-assoċjazzjonijiet tagħhom sabiex janalizzaw mill-ġdid l-istatus, l-iskambju tal-prattiki tajbin u l-analiżi tal-bżonn ta' miżuri ta' politika addizzjonali; kif ukoll biex jidentifikaw is-setturi għal azzjoni u l-istrumenti fil-qasam tal-gvernanza li jistgħu jkomplu jestendu l-parteċipazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija ta' Liżbona. Ir-riżultati li joħorġu minn dan l-istħarriġ għandhom jiġu integrati fil-Programmi Nazzjonali ta' Riforma (PNR) li jitressqu lill-Kummissjoni; |
| --- | --- | --- |

11.

Isejjaħ lill-gvernijiet nazzjonali tal-UE 27 sabiex jinvolvu lill-awtoritajiet reġjonali u lokali ta' pajjiżhom fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija ta' Liżbona b'mod iktar effettiv mill-bidu nett sal-perijodu finali tagħha. Dan jista' jitwettaq billi:

—

“Is-Sur/Sinjura Liżbona” nazzjonali ta' kull Stat Membru jsiru responsabbli għall-organizzazzjoni ta' sensiela ta' “evalwazzjonijiet tal-pajjiżi” fil-livell nazzjonali b'kooperazzjoni mal-gvernijiet reġjonali u lokali u l-assoċjazzjonijiet tagħhom sabiex janalizzaw mill-ġdid l-istatus, l-iskambju tal-prattiki tajbin u l-analiżi tal-bżonn ta' miżuri ta' politika addizzjonali; kif ukoll biex jidentifikaw is-setturi għal azzjoni u l-istrumenti fil-qasam tal-gvernanza li jistgħu jkomplu jestendu l-parteċipazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija ta' Liżbona. Ir-riżultati li joħorġu minn dan l-istħarriġ għandhom jiġu integrati fil-Programmi Nazzjonali ta' Riforma (PNR) li jitressqu lill-Kummissjoni;

| — | Ir-Rapporti ta' Progress Nazzjonali li jitressqu minn kull Stat Membru lill-Kummissjoni sa nofs Ottubru jitqiesu bħala opportunità għall-evalwazzjoni tal-parteċipazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija ta' Liżbona. B'rabta ma' dan, l-analiżi tar-rapporti nazzjonali li jitwettqu kull sena mill-Kumitat tar-Reġjuni s'issa wriet li l-parteċipazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali kienet sporadika. Għalhekk, din is-sitwazzjoni għandha tiġi enfasizzata fir-rapport annwali tal-Kummissjoni; |
| --- | --- |

—

Ir-Rapporti ta' Progress Nazzjonali li jitressqu minn kull Stat Membru lill-Kummissjoni sa nofs Ottubru jitqiesu bħala opportunità għall-evalwazzjoni tal-parteċipazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija ta' Liżbona. B'rabta ma' dan, l-analiżi tar-rapporti nazzjonali li jitwettqu kull sena mill-Kumitat tar-Reġjuni s'issa wriet li l-parteċipazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali kienet sporadika. Għalhekk, din is-sitwazzjoni għandha tiġi enfasizzata fir-rapport annwali tal-Kummissjoni;

| 12. | Isejjaħ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tanalizza b'mod iktar komprensiv l-istatus fir-Rapport Annwali tagħha li għandu jinħareġ f'Diċembru 2008, billi twettaq analiżi sistematika, pajjiż pajjiż, tar-rwol u l-parteċipazzjoni tal-ARL fil-gvernanza tal-Istrateġija; |
| --- | --- |

12.

Isejjaħ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tanalizza b'mod iktar komprensiv l-istatus fir-Rapport Annwali tagħha li għandu jinħareġ f'Diċembru 2008, billi twettaq analiżi sistematika, pajjiż pajjiż, tar-rwol u l-parteċipazzjoni tal-ARL fil-gvernanza tal-Istrateġija;

| 13. | Isejjaħ lill-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa tal-2009 sabiex iħeġġeġ l-iktar tixrid usa' possibbli tal-istrumenti tat-tfassil tal-politika integrat u l-gvernanza fid-diversi livelli bħala element permanenti fit-tfassil ta' politika madwar l-UE, minn issa sal-2010 u lil hinn; |
| --- | --- |

13.

Isejjaħ lill-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa tal-2009 sabiex iħeġġeġ l-iktar tixrid usa' possibbli tal-istrumenti tat-tfassil tal-politika integrat u l-gvernanza fid-diversi livelli bħala element permanenti fit-tfassil ta' politika madwar l-UE, minn issa sal-2010 u lil hinn;

| 14. | Iġedded l-impenn tiegħu għall-kontribut tas-suċċess tal-Istrateġija kemm bis-saħħa tal-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tagħha fil-livell reġjonali u lokali kif ukoll billi jappoġġja b'mod attiv l-istħarriġ nazzjonali, permezz tad-delegazzjonijiet nazzjonali; |
| --- | --- |

14.

Iġedded l-impenn tiegħu għall-kontribut tas-suċċess tal-Istrateġija kemm bis-saħħa tal-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tagħha fil-livell reġjonali u lokali kif ukoll billi jappoġġja b'mod attiv l-istħarriġ nazzjonali, permezz tad-delegazzjonijiet nazzjonali;

| 15. | Barra minn hekk, isejjaħ lill-Kummissjoni u lill-istituzzjonijiet fil-livelli kollha sabiex isaħħu l-isforzi tagħhom tal-komunikazzjoni, kemm biex jinfurmaw lill-awtoritajiet lokali u reġjonali dwar il-politiki u l-programmi li jikkonformaw mal-għanijiet ta' Liżbona, u biex jinfurmaw lill-pubbliku dwar l-impatt li l-Istrateġija għat-Tkabbir u l-Impjiegi jista' jkollha fuq il-ħajja ta' kuljum, u b'hekk iżidu l-għarfien ġenerali ta' x'jistgħu jagħmlu l-inizjattivi Ewropej; |
| --- | --- |

15.

Barra minn hekk, isejjaħ lill-Kummissjoni u lill-istituzzjonijiet fil-livelli kollha sabiex isaħħu l-isforzi tagħhom tal-komunikazzjoni, kemm biex jinfurmaw lill-awtoritajiet lokali u reġjonali dwar il-politiki u l-programmi li jikkonformaw mal-għanijiet ta' Liżbona, u biex jinfurmaw lill-pubbliku dwar l-impatt li l-Istrateġija għat-Tkabbir u l-Impjiegi jista' jkollha fuq il-ħajja ta' kuljum, u b'hekk iżidu l-għarfien ġenerali ta' x'jistgħu jagħmlu l-inizjattivi Ewropej;

PERSPETTIVI WARA L-2010

| 16. | Il-bidla internazzjonali li għadha għaddejja u l-fatt li l-Istrateġija ta' Liżbona għadha ma ġietx implimentata kompletament jeħtieġu riflessjoni mifruxa dwar l-approċċ li għandhom jieħdu l-inizjattivi Komunitarji tal-ġejjieni għal iżjed tkabbir u impjiegi aħjar; |
| --- | --- |

16.

Il-bidla internazzjonali li għadha għaddejja u l-fatt li l-Istrateġija ta' Liżbona għadha ma ġietx implimentata kompletament jeħtieġu riflessjoni mifruxa dwar l-approċċ li għandhom jieħdu l-inizjattivi Komunitarji tal-ġejjieni għal iżjed tkabbir u impjiegi aħjar;

| 17. | iqis bħala prekundizzjoni ewlenija għat-tkabbir u l-impjiegi li tittieħed azzjoni immedjata u kkoordinata mill-Unjoni Ewropea biex tissalvagwardja u tirregola s-swieq finanzjarji; |
| --- | --- |

17.

iqis bħala prekundizzjoni ewlenija għat-tkabbir u l-impjiegi li tittieħed azzjoni immedjata u kkoordinata mill-Unjoni Ewropea biex tissalvagwardja u tirregola s-swieq finanzjarji;

Il-Kumitat tar-Reġjuni

| 18. | Isejjaħ sabiex jingħata bidu għal riflessjoni u dibattitu mifruxin li jinvolvu b'mod prattiku lill-partijiet interessati kollha, li l-kontribut tagħhom jinfluwenza l-ksib tal-għanijiet, dwar:






  — | il-prijoritajiet tal-Istrateġija, li bħalissa hija mifruxa wisq u għaldaqstant vaga wisq fir-rigward tal-miri tagħha: l-għadd kbir ta' objettivi jeħtieġ prijoritizzazzjoni ċara. Kemm għandu jkun hemm objettivi? |
| --- | --- | --- |

18.

Isejjaħ sabiex jingħata bidu għal riflessjoni u dibattitu mifruxin li jinvolvu b'mod prattiku lill-partijiet interessati kollha, li l-kontribut tagħhom jinfluwenza l-ksib tal-għanijiet, dwar:

—

il-prijoritajiet tal-Istrateġija, li bħalissa hija mifruxa wisq u għaldaqstant vaga wisq fir-rigward tal-miri tagħha: l-għadd kbir ta' objettivi jeħtieġ prijoritizzazzjoni ċara. Kemm għandu jkun hemm objettivi?

| — | l-iktar proċeduri, inizjattivi u miżuri effettivi u effiċjenti għall-ksib ta' dawn l-objettivi, fil-kuntest tal-kompiti attwali tal-livelli differenti tal-gvern, inklużi l-metodi użati għal programmi oħra (eż. il-Fondi Strutturali u l-programm qafas għar-riċerka u l-iżvilupp). Kif jistgħu jinkisbu b'suċċess? |
| --- | --- |

—

l-iktar proċeduri, inizjattivi u miżuri effettivi u effiċjenti għall-ksib ta' dawn l-objettivi, fil-kuntest tal-kompiti attwali tal-livelli differenti tal-gvern, inklużi l-metodi użati għal programmi oħra (eż. il-Fondi Strutturali u l-programm qafas għar-riċerka u l-iżvilupp). Kif jistgħu jinkisbu b'suċċess?

| — | l-ispejjeż marbuta mal-Istrateġija u kif jista' jsir l-aħjar użu tar-riżorsi ambjentali u ekonomiċi biex inħarsu l-ambjent u l-klima. Kif nistgħu nindirizzaw il-kumpensi?; |
| --- | --- |

—

l-ispejjeż marbuta mal-Istrateġija u kif jista' jsir l-aħjar użu tar-riżorsi ambjentali u ekonomiċi biex inħarsu l-ambjent u l-klima. Kif nistgħu nindirizzaw il-kumpensi?;

| — | il-bżonn li nirrikonċiljaw iktar inizjattivi ta' kompetittività mal-objettiv fundamentali tal-proġett Ewropew tal-appoġġ għall-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali, li hija fattur ta' suċċess. Kif jistgħu jinkisbu kemm il-kompetittività kif ukoll il-koeżjoni? |
| --- | --- |

—

il-bżonn li nirrikonċiljaw iktar inizjattivi ta' kompetittività mal-objettiv fundamentali tal-proġett Ewropew tal-appoġġ għall-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali, li hija fattur ta' suċċess. Kif jistgħu jinkisbu kemm il-kompetittività kif ukoll il-koeżjoni?

Min-naħa tiegħu, il-KtR:

| 19. | Jinnota l-ħtieġa li l-implimentazzjoni tal-Istrateġija Ewropea għat-Tkabbir u l-Impjiegi tiffoka fuq il-kompetittività bbażata fuq ir-riċerka u l-innovazzjoni, li hija element ċentrali sabiex iż-żona tal-UE għall-kummerċ u l-ekonomija ssir ġenwinament kompetittiva fil-livell internazzjonali u sabiex tingħata definizzjoni ġdida lis-suq intern tal-impjiegi f'termini ta' kwantità u kwalità ta' xogħol. Fl-istess ħin, għandhom jitkomplew il-miżuri favur il-promozzjoni tal-kompetittività tal-SMEs u sabiex tintlaħaq regolamentazzjoni aħjar. Is-sostenibbiltà soċjali u ambjentali, minbarra dik ekonomika għandha tibqa' l-parametru prinċipali meta jiġu stabbiliti l-arranġamenti għall-objettiv tal-kompetittività; |
| --- | --- |

19.

Jinnota l-ħtieġa li l-implimentazzjoni tal-Istrateġija Ewropea għat-Tkabbir u l-Impjiegi tiffoka fuq il-kompetittività bbażata fuq ir-riċerka u l-innovazzjoni, li hija element ċentrali sabiex iż-żona tal-UE għall-kummerċ u l-ekonomija ssir ġenwinament kompetittiva fil-livell internazzjonali u sabiex tingħata definizzjoni ġdida lis-suq intern tal-impjiegi f'termini ta' kwantità u kwalità ta' xogħol. Fl-istess ħin, għandhom jitkomplew il-miżuri favur il-promozzjoni tal-kompetittività tal-SMEs u sabiex tintlaħaq regolamentazzjoni aħjar. Is-sostenibbiltà soċjali u ambjentali, minbarra dik ekonomika għandha tibqa' l-parametru prinċipali meta jiġu stabbiliti l-arranġamenti għall-objettiv tal-kompetittività;

| 20. | Jipproponi li l-approċċ Komunitarju jiġi żviluppat mhux bħala strateġija wiesgħa iżda bħala sett strutturat ta' politiki koordinati u integrati, li jagħtuh impatt iktar b'saħħtu u mifrux; |
| --- | --- |

20.

Jipproponi li l-approċċ Komunitarju jiġi żviluppat mhux bħala strateġija wiesgħa iżda bħala sett strutturat ta' politiki koordinati u integrati, li jagħtuh impatt iktar b'saħħtu u mifrux;

| 21. | Jenfasizza li huwa essenzjali li d-deċiżjonijiet Komunitarji, fir-rigward tat-tfassil, il-koordinazzjoni u l-implimentazzjoni tal-politiki u l-programmi, li ser jiffurmaw l-aġenda l-ġdida tal-kompetittività, ikollhom impatt ikbar. Fl-istess waqt, il-kompetenzi nazzjonali għandhom jinżammu, b'konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà. B'rabta ma' dan, huwa ttamat li l-analiżi mill-ġdid tal-baġit Komunitarju ser tinkludi deċiżjonijiet importanti li ser jiffaċilitaw il-politiki tal-kompetittività, kemm billi jitqiesu l-ammonti identifikati kif ukoll billi tiġi żgurata koordinazzjoni stretta bejn il-politiki stess. Fejn dan jaqa' f'idejn l-Istati Membri, l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha għandhom jintroduċu strumenti effettivi għat-teħid tad-deċiżjonijiet u koordinazzjoni bejn il-livelli ta' gvernanza differenti sabiex jiżguraw is-suċċess tal-politiki; |
| --- | --- |

21.

Jenfasizza li huwa essenzjali li d-deċiżjonijiet Komunitarji, fir-rigward tat-tfassil, il-koordinazzjoni u l-implimentazzjoni tal-politiki u l-programmi, li ser jiffurmaw l-aġenda l-ġdida tal-kompetittività, ikollhom impatt ikbar. Fl-istess waqt, il-kompetenzi nazzjonali għandhom jinżammu, b'konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà. B'rabta ma' dan, huwa ttamat li l-analiżi mill-ġdid tal-baġit Komunitarju ser tinkludi deċiżjonijiet importanti li ser jiffaċilitaw il-politiki tal-kompetittività, kemm billi jitqiesu l-ammonti identifikati kif ukoll billi tiġi żgurata koordinazzjoni stretta bejn il-politiki stess. Fejn dan jaqa' f'idejn l-Istati Membri, l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha għandhom jintroduċu strumenti effettivi għat-teħid tad-deċiżjonijiet u koordinazzjoni bejn il-livelli ta' gvernanza differenti sabiex jiżguraw is-suċċess tal-politiki;

B'rabta ma' dan, b'mod partikulari:

| 22. | Josserva l-ħtieġa għal miżuri tenaċi sabiex jiżdied u jittejjeb l-investiment fir-riċerka applikata. Il-livelli kollha tal-gvern għandhom jaħdmu flimkien sabiex jistimulaw u jappoġġjaw il-ħafna SMEs fl-isforzi tagħhom għal proċeduri ta' investiment li, filwaqt li jħarsu l-kompetittività tal-intrapriżi fis-suq intern, ser jiftħulhom it-triq diretta għas-swieq internazzjonali. L-investiment pubbliku fir-riċerka bażika għandu jmur id f'id ma' investiment privat sostanzjali fir-riċerka applikata fl-innovazzjoni tal-prodotti minbarra tal-proċessi; |
| --- | --- |

22.

Josserva l-ħtieġa għal miżuri tenaċi sabiex jiżdied u jittejjeb l-investiment fir-riċerka applikata. Il-livelli kollha tal-gvern għandhom jaħdmu flimkien sabiex jistimulaw u jappoġġjaw il-ħafna SMEs fl-isforzi tagħhom għal proċeduri ta' investiment li, filwaqt li jħarsu l-kompetittività tal-intrapriżi fis-suq intern, ser jiftħulhom it-triq diretta għas-swieq internazzjonali. L-investiment pubbliku fir-riċerka bażika għandu jmur id f'id ma' investiment privat sostanzjali fir-riċerka applikata fl-innovazzjoni tal-prodotti minbarra tal-proċessi;

| 23. | Konxju tal-importanza tas-suq uniku bħala prerekwiżit għal strateġija tal-kompetittività ġenwina u effettiva, isejjaħ għal sforz mill-ġdid sabiex jiġu implimentati l-miżuri kollha mmirati lejn il-kompletar tas-suq uniku; barra minn hekk, isejjaħ sabiex jinxteħet id-dawl fuq id-dimensjoni lokali u reġjonali bil-għan li l-SMEs jingħataw iktar kapaċità kompetittiva billi tiġi utilizzata d-diversità lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

23.

Konxju tal-importanza tas-suq uniku bħala prerekwiżit għal strateġija tal-kompetittività ġenwina u effettiva, isejjaħ għal sforz mill-ġdid sabiex jiġu implimentati l-miżuri kollha mmirati lejn il-kompletar tas-suq uniku; barra minn hekk, isejjaħ sabiex jinxteħet id-dawl fuq id-dimensjoni lokali u reġjonali bil-għan li l-SMEs jingħataw iktar kapaċità kompetittiva billi tiġi utilizzata d-diversità lokali u reġjonali;

| 24. | Fl-implimentazzjoni ta' strateġija tal-kompetittività ġenwina u effettiva jenħtieġu sforzi partikolari sabiex jitnaqqsu n-numru ta' inċidenti marbuta max-xogħol; |
| --- | --- |

24.

Fl-implimentazzjoni ta' strateġija tal-kompetittività ġenwina u effettiva jenħtieġu sforzi partikolari sabiex jitnaqqsu n-numru ta' inċidenti marbuta max-xogħol;

| 25. | Jisħaq fuq il-bżonn għal politika Ewropea għall-enerġija fl-oqsma tal-produzzjoni, il-konsum u l-provvista billi titnaqqas progressivament id-dipendenza enerġetika fuq il-pajjiżi terzi; din hija essenzjali biex tiġi appoġġjata l-kompetittività tal-intrapriżi Ewropej, speċjalment tal-SMEs, u sabiex tiġi żgurata l-kwalità xierqa u dejjiema tal-ħajja għaċ-ċittadini; |
| --- | --- |

25.

Jisħaq fuq il-bżonn għal politika Ewropea għall-enerġija fl-oqsma tal-produzzjoni, il-konsum u l-provvista billi titnaqqas progressivament id-dipendenza enerġetika fuq il-pajjiżi terzi; din hija essenzjali biex tiġi appoġġjata l-kompetittività tal-intrapriżi Ewropej, speċjalment tal-SMEs, u sabiex tiġi żgurata l-kwalità xierqa u dejjiema tal-ħajja għaċ-ċittadini;

| 26. | Jenfasizza l-bżonn ta' azzjoni proattiva u ta' firxa ta' metodi għall-promozzjoni ta' impjiegi ġodda għan-nisa, filwaqt li nżommu f'moħħna li l-miżuri adottati f'dan il-qasam għandhom jiġu fformulati mill-Istati Membri jew mill-awtoritajiet lokali u reġjonali, skont il-kompetenzi tagħhom. Evidenza empirika tissuġġerixxi li l-impjiegi tan-nisa huma aktar sensittivi għas-salarju nett mill-impjiegi tal-irġiel u li f'ċerti ċirkustanzi, xi tipi ta' inċentivi għal impjiegi ġodda għan-nisa jistgħu jgħinu biex inaqqsu d-distakk sostanzjali li għadna nsibu f'bosta pajjiżi fir-rigward tal-objettivi ta' Liżbona; |
| --- | --- |

26.

Jenfasizza l-bżonn ta' azzjoni proattiva u ta' firxa ta' metodi għall-promozzjoni ta' impjiegi ġodda għan-nisa, filwaqt li nżommu f'moħħna li l-miżuri adottati f'dan il-qasam għandhom jiġu fformulati mill-Istati Membri jew mill-awtoritajiet lokali u reġjonali, skont il-kompetenzi tagħhom. Evidenza empirika tissuġġerixxi li l-impjiegi tan-nisa huma aktar sensittivi għas-salarju nett mill-impjiegi tal-irġiel u li f'ċerti ċirkustanzi, xi tipi ta' inċentivi għal impjiegi ġodda għan-nisa jistgħu jgħinu biex inaqqsu d-distakk sostanzjali li għadna nsibu f'bosta pajjiżi fir-rigward tal-objettivi ta' Liżbona;

| 27. | Iwissi li, barra mill-ġlieda kontra l-impatt tat-tnaqqis tal-popolazzjoni f'ħafna reġjuni, hija meħtieġa azzjoni urġenti sabiex tiġi indirizzata l-problema demografika kkawżata mit-tixjiħ tal-populazzjoni tal-UE, li teħtieġ proposta tas-sigurtà soċjali ġdida għall-familji kif ukoll politika ta' immigrazzjoni prudenti li tqis ukoll il-bżonnijiet umani u soċjali. Hemm bżonn politiki ta' immigrazzjoni biex iħeġġu l-immigrazzjoni mhux biss ta' persunal fil-livell eżekuttiv, professjonali u maniġerjali iżda wkoll, fejn jinħass il-bżonn, ta' livelli bi ftit ħiliet li jistgħu jappoġġjaw il-produzzjoni fl-SMEs, skont il-ħtiġijiet tal-Istati Membri individwali u/jew l-awtoritajiet lokali u reġjonali. Il-globalizzazzjoni soċjali u ekonomika ma tħalli l-ebda lok għat-tip ta' attitudni li ta' spiss wasslet għal prattiki illegali fis-suq tax-xogħol; |
| --- | --- |

27.

Iwissi li, barra mill-ġlieda kontra l-impatt tat-tnaqqis tal-popolazzjoni f'ħafna reġjuni, hija meħtieġa azzjoni urġenti sabiex tiġi indirizzata l-problema demografika kkawżata mit-tixjiħ tal-populazzjoni tal-UE, li teħtieġ proposta tas-sigurtà soċjali ġdida għall-familji kif ukoll politika ta' immigrazzjoni prudenti li tqis ukoll il-bżonnijiet umani u soċjali. Hemm bżonn politiki ta' immigrazzjoni biex iħeġġu l-immigrazzjoni mhux biss ta' persunal fil-livell eżekuttiv, professjonali u maniġerjali iżda wkoll, fejn jinħass il-bżonn, ta' livelli bi ftit ħiliet li jistgħu jappoġġjaw il-produzzjoni fl-SMEs, skont il-ħtiġijiet tal-Istati Membri individwali u/jew l-awtoritajiet lokali u reġjonali. Il-globalizzazzjoni soċjali u ekonomika ma tħalli l-ebda lok għat-tip ta' attitudni li ta' spiss wasslet għal prattiki illegali fis-suq tax-xogħol;

| 28. | Josserva l-importanza tal-edukazzjoni xjentifika ta' livell għoli, iżda wkoll tal-edukazzjoni primarja, sekondarja, vokazzjonali u ulterjuri li hija essenzjali għall-ftuħ ta' mogħdijiet lejn taħriġ sussegwenti ta' livell għoli u għall-ħolqien tal-kundizzjonijiet u l-opportunitajiet favur iktar parteċipazzjoni, anke tan-nisa, fil-ħajja tax-xogħol u produttiva. Għaldaqstant għandhom jiżdiedu l-isforzi biex naslu għal tnaqqis reali ta' tluq bikri mis-sistema edukattiva; |
| --- | --- |

28.

Josserva l-importanza tal-edukazzjoni xjentifika ta' livell għoli, iżda wkoll tal-edukazzjoni primarja, sekondarja, vokazzjonali u ulterjuri li hija essenzjali għall-ftuħ ta' mogħdijiet lejn taħriġ sussegwenti ta' livell għoli u għall-ħolqien tal-kundizzjonijiet u l-opportunitajiet favur iktar parteċipazzjoni, anke tan-nisa, fil-ħajja tax-xogħol u produttiva. Għaldaqstant għandhom jiżdiedu l-isforzi biex naslu għal tnaqqis reali ta' tluq bikri mis-sistema edukattiva;

| 29. | Fil-kuntest ta' dak li ssemma hawn fuq, il-Kumitat tar-Reġjuni jisħaq fuq il-bżonn li l-valuri fundamentali tal-proġett Ewropew għandhom jibqgħu punt ta' referenza; |
| --- | --- |

29.

Fil-kuntest ta' dak li ssemma hawn fuq, il-Kumitat tar-Reġjuni jisħaq fuq il-bżonn li l-valuri fundamentali tal-proġett Ewropew għandhom jibqgħu punt ta' referenza;

| 30. | Għaldaqstant, jiġbed l-attenzjoni għall-importanza tal-mudell soċjali Ewropew u l-Aġenda Soċjali Ewropea, flimkien mal-Proċess ta' Bologna u mal-Proċess ta' Kopenħagen fil-qasam tal-edukazzjoni u t-taħriġ. Minkejja d-diversità tagħhom, is-sistemi nazzjonali jaqsmu sisien u prinċipji komuni li jsawru fehim komuni tal-progress soċjali, u fi ħdan din l-idea komuni ta' progress soċjali, l-atturi soċjali, il-komunitajiet, gruppi, awtoritajiet lokali u reġjonali u organizzazzjonijiet ċivili fil-livell lokali jaqdu rwol dejjem iktar importanti; |
| --- | --- |

30.

Għaldaqstant, jiġbed l-attenzjoni għall-importanza tal-mudell soċjali Ewropew u l-Aġenda Soċjali Ewropea, flimkien mal-Proċess ta' Bologna u mal-Proċess ta' Kopenħagen fil-qasam tal-edukazzjoni u t-taħriġ. Minkejja d-diversità tagħhom, is-sistemi nazzjonali jaqsmu sisien u prinċipji komuni li jsawru fehim komuni tal-progress soċjali, u fi ħdan din l-idea komuni ta' progress soċjali, l-atturi soċjali, il-komunitajiet, gruppi, awtoritajiet lokali u reġjonali u organizzazzjonijiet ċivili fil-livell lokali jaqdu rwol dejjem iktar importanti;

| 31. | Ifakkar dwar l-impenn dwar il-ħarsien tal-ambjent, kemm bis-saħħa ta' miżuri lokali kif ukoll ta' inizjattivi globali, partikularment b'rabta mal-Protokoll ta' Kyoto dwar il-bidla fil-klima. F'dan ir-rigward, jenfasizza l-importanza għall-partijiet interessati lokali u reġjonali tal-“pakkett għas-sostenibbiltà” tal-Kummissjoni, u b'mod partikulari l-Komunikazzjoni dwar il-pjan ta' azzjoni għal politika industrijali sostenibbli bħala strateġija integrata biex tgħin l-ekonomija tal-UE ssir mhux biss iktar kompetittiva iżda wkoll iktar sostenibbli mil-lat ambjentali; |
| --- | --- |

31.

Ifakkar dwar l-impenn dwar il-ħarsien tal-ambjent, kemm bis-saħħa ta' miżuri lokali kif ukoll ta' inizjattivi globali, partikularment b'rabta mal-Protokoll ta' Kyoto dwar il-bidla fil-klima. F'dan ir-rigward, jenfasizza l-importanza għall-partijiet interessati lokali u reġjonali tal-“pakkett għas-sostenibbiltà” tal-Kummissjoni, u b'mod partikulari l-Komunikazzjoni dwar il-pjan ta' azzjoni għal politika industrijali sostenibbli bħala strateġija integrata biex tgħin l-ekonomija tal-UE ssir mhux biss iktar kompetittiva iżda wkoll iktar sostenibbli mil-lat ambjentali;

| 32. | Barra minn hekk, josserva li l-għarfien lokali huwa wieħed mill-iktar aspetti importanti għall-adattament tal-objettivi ta' Liżbona għall-implimentazzjoni lokali u reġjonali, u li għalhekk, huwa essenzjali li jiġu żviluppati sistema komuni ta' statistika u faċilità għall-interpretazzjoni tal-indikaturi fil-livell lokali u reġjonali wkoll; |
| --- | --- |

32.

Barra minn hekk, josserva li l-għarfien lokali huwa wieħed mill-iktar aspetti importanti għall-adattament tal-objettivi ta' Liżbona għall-implimentazzjoni lokali u reġjonali, u li għalhekk, huwa essenzjali li jiġu żviluppati sistema komuni ta' statistika u faċilità għall-interpretazzjoni tal-indikaturi fil-livell lokali u reġjonali wkoll;

| 33. | Jipproponi li l-Istrateġija tiġi implimentata wara l-2010 fuq il-bażi ta' gvernanza mtejba li tista' tagħti impetus u enerġija mill-ġdid lis-sforzi Ewropej li jippromovu t-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi. Din il-gvernanza għandha tkun tista' tegħleb id-diffikultajiet tal-mekkaniżmi attwali (il-metodu miftuħ ta' koordinazzjoni, il-ftehim dwar punti ta' referenza (benchmarks), l-indikaturi strutturali u t-titjib tekniku addizzjonali); |
| --- | --- |

33.

Jipproponi li l-Istrateġija tiġi implimentata wara l-2010 fuq il-bażi ta' gvernanza mtejba li tista' tagħti impetus u enerġija mill-ġdid lis-sforzi Ewropej li jippromovu t-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi. Din il-gvernanza għandha tkun tista' tegħleb id-diffikultajiet tal-mekkaniżmi attwali (il-metodu miftuħ ta' koordinazzjoni, il-ftehim dwar punti ta' referenza (benchmarks), l-indikaturi strutturali u t-titjib tekniku addizzjonali);

| 34. | Din il-gvernanza għandha tissejjes fuq:






  — | objettivi li jkunu evalwati, divrenzjati, imfassla b'mod iktar ċar u mmirati aħjar; |
| --- | --- | --- |

34.

Din il-gvernanza għandha tissejjes fuq:

—

objettivi li jkunu evalwati, divrenzjati, imfassla b'mod iktar ċar u mmirati aħjar;

| — | orarju sinkronizzat ma' dak tal-leġiżlatura Ewropea li jmiss (2009-2014); |
| --- | --- |

—

orarju sinkronizzat ma' dak tal-leġiżlatura Ewropea li jmiss (2009-2014);

| — | mobilizzazzjoni iktar ċara u sostenibbli tal-istrumenti legali u finanzjarji tal-KE; |
| --- | --- |

—

mobilizzazzjoni iktar ċara u sostenibbli tal-istrumenti legali u finanzjarji tal-KE;

| — | inċentivi iktar vigorużi sabiex l-Istati Membri jieħdu azzjoni u iktar parteċipazzjoni mill-mexxejja politiċi nazzjonali; |
| --- | --- |

—

inċentivi iktar vigorużi sabiex l-Istati Membri jieħdu azzjoni u iktar parteċipazzjoni mill-mexxejja politiċi nazzjonali;

| — | rwol attiv għall-ALR fl-istadji kollha taċ-ċiklu ta' politika (identifikazzjoni tal-ħtiġijiet, pjanijiet, implimentazzjoni, monitoraġġ u evalwazzjoni), biex b'hekk ikunu jistgħu jiżguraw l-integrazzjoni u l-adattament tal-korpi lokali u reġjonali, id-diversi politiki lokali u reġjonali u l-għanijiet tal-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

—

rwol attiv għall-ALR fl-istadji kollha taċ-ċiklu ta' politika (identifikazzjoni tal-ħtiġijiet, pjanijiet, implimentazzjoni, monitoraġġ u evalwazzjoni), biex b'hekk ikunu jistgħu jiżguraw l-integrazzjoni u l-adattament tal-korpi lokali u reġjonali, id-diversi politiki lokali u reġjonali u l-għanijiet tal-Unjoni Ewropea;

| 35. | Il-Kumitat tar-Reġjuni ser ikollu jagħti iktar kontributi għad-dibattitu fil-kuntest tad-deċiżjonijiet li ser ikollhom jittieħdu fir-rigward tal-politika Ewropea għat-tkabbir u l-impjiegi tal-ġejjieni wara l-2010. Għal dan il-għan, il-Kumitat tar-Reġjuni ser jinvestiga jekk għandux jitwaqqaf grupp ta' ħidma tal-KtR li jista' jagħmel skambju ta' fehmiet mal-istituzzjonijiet Komunitarji dwar dawn is-suġġetti; |
| --- | --- |

35.

Il-Kumitat tar-Reġjuni ser ikollu jagħti iktar kontributi għad-dibattitu fil-kuntest tad-deċiżjonijiet li ser ikollhom jittieħdu fir-rigward tal-politika Ewropea għat-tkabbir u l-impjiegi tal-ġejjieni wara l-2010. Għal dan il-għan, il-Kumitat tar-Reġjuni ser jinvestiga jekk għandux jitwaqqaf grupp ta' ħidma tal-KtR li jista' jagħmel skambju ta' fehmiet mal-istituzzjonijiet Komunitarji dwar dawn is-suġġetti;

Brussell, is-26 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/19 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/19

---

Opinjoni ta' prospettiva tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar kif ir-Reġjuni jagħtu kontribut għall-Ksib tal-Objettivi Ewropej dwar il-Bidla fil-klima u l-enerġija b'attenzjoni partikolari għall-Patt tas-Sindki

(2009/C 76/04)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | ifakkar lill-istituzzjonijiet tal-UE li l-azzjoni fuq livell lokali hija fattur determinanti għall-ksib tal-mira tal-20 % effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Il-Kummissjoni Ewropea u l-Parlament Ewropew jagħrfu sew ir-rwol importanti li għandhom ir-reġjuni u l-bliet biex jilħqu din il-mira; |
| --- | --- |

—

ifakkar lill-istituzzjonijiet tal-UE li l-azzjoni fuq livell lokali hija fattur determinanti għall-ksib tal-mira tal-20 % effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Il-Kummissjoni Ewropea u l-Parlament Ewropew jagħrfu sew ir-rwol importanti li għandhom ir-reġjuni u l-bliet biex jilħqu din il-mira;

| — | jenfasizza li t-trasport, id-djar, il-binjiet pubbliċi u l-infrastruttura ta' tidwil pubbliku, li l-ippjanar u l-ġestjoni tagħhom jaqgħu f'idejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali, huma żewġ setturi fejn jista' jkun hemm tnaqqis sinifikanti tas-CO2 u frankar tal-enerġija; |
| --- | --- |

—

jenfasizza li t-trasport, id-djar, il-binjiet pubbliċi u l-infrastruttura ta' tidwil pubbliku, li l-ippjanar u l-ġestjoni tagħhom jaqgħu f'idejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali, huma żewġ setturi fejn jista' jkun hemm tnaqqis sinifikanti tas-CO2 u frankar tal-enerġija;

| — | jikkunsidra l-bżonn li l-pjanijiet ta' azzjoni tal-irħula u l-bliet ikunu integrati fil-pjanijiet reġjonali u nazzjonali. Il-pjanijiet reġjonali jistgħu jkunu l-pont bejn l-inizjattivi lokali u nazzjonali li jiżgura li l-pjanijiet lokali jitħaddmu b'mod koerenti. Il-pjanijiet ta' azzjoni għandhom jinkludu strumenti konkreti biex jinkisbu l-miri u li jkun hemm finanzjament adegwat disponibbli; |
| --- | --- |

—

jikkunsidra l-bżonn li l-pjanijiet ta' azzjoni tal-irħula u l-bliet ikunu integrati fil-pjanijiet reġjonali u nazzjonali. Il-pjanijiet reġjonali jistgħu jkunu l-pont bejn l-inizjattivi lokali u nazzjonali li jiżgura li l-pjanijiet lokali jitħaddmu b'mod koerenti. Il-pjanijiet ta' azzjoni għandhom jinkludu strumenti konkreti biex jinkisbu l-miri u li jkun hemm finanzjament adegwat disponibbli;

| — | jemmen li l-Patt għandu jingħata bidu mill-ġdid sabiex jiċċara li l-opportunità ta' sħubija hija miftuħa għall-awtoritajiet sottonazzjonali kollha, inklużi r-reġjuni; |
| --- | --- |

—

jemmen li l-Patt għandu jingħata bidu mill-ġdid sabiex jiċċara li l-opportunità ta' sħubija hija miftuħa għall-awtoritajiet sottonazzjonali kollha, inklużi r-reġjuni;

| — | jitlob sabiex il-fondi u l-finanzjament mill-UE jiġu adattati b'tali mod li tingħata prijorità lill-azzjonijiet li jippromovu użu sostenibbli tal-enerġija bħal pereżempju żieda fil-persentaġġ, minn 3 % għal 5 %, tal-fondi reġjonali biex jintefqu fuq it-titjib tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fid-djar domestiċi. L-awtoritajiet lokali u reġjonali li jridu jinvestu fl-iskemi tal-enerġija effiċjenti, jippromovu l-użu tas-sorsi tal-enerġija sostenibbli u jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2, għandu jkollhom aċċess għal self mill-BEI. |
| --- | --- |

—

jitlob sabiex il-fondi u l-finanzjament mill-UE jiġu adattati b'tali mod li tingħata prijorità lill-azzjonijiet li jippromovu użu sostenibbli tal-enerġija bħal pereżempju żieda fil-persentaġġ, minn 3 % għal 5 %, tal-fondi reġjonali biex jintefqu fuq it-titjib tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fid-djar domestiċi. L-awtoritajiet lokali u reġjonali li jridu jinvestu fl-iskemi tal-enerġija effiċjenti, jippromovu l-użu tas-sorsi tal-enerġija sostenibbli u jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2, għandu jkollhom aċċess għal self mill-BEI.

| Rapporteur | : | Is-Sinjura Kay TWITCHEN (UK/PPE), Membru tal-Kunsill tal-Kontea ta' Essex |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Is-Sinjura Kay TWITCHEN (UK/PPE), Membru tal-Kunsill tal-Kontea ta' Essex

RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI,

Messaġġi ewlenin

| 1. | Jilqa' l-istedina tal-Kummissjoni Ewropea sabiex jikkummenta dwar ir-rwol tar-reġjuni fi ħdan il-Patt tas-Sindki. |
| --- | --- |

1.

Jilqa' l-istedina tal-Kummissjoni Ewropea sabiex jikkummenta dwar ir-rwol tar-reġjuni fi ħdan il-Patt tas-Sindki.

| 2. | Jenfasizza li kull ċittadin għandu d-dritt ikun jaf x'qegħdin jagħmlu r-rappreżentanti eletti sabiex jiżguraw is-sostenibbiltà tal-ambjent għall-ġenerazzjonijiet li ġejjin. |
| --- | --- |

2.

Jenfasizza li kull ċittadin għandu d-dritt ikun jaf x'qegħdin jagħmlu r-rappreżentanti eletti sabiex jiżguraw is-sostenibbiltà tal-ambjent għall-ġenerazzjonijiet li ġejjin.

| 3. | Jenfasizza li l-'Patt tas-Sindki' huwa opportunità eċċellenti għas-Sindki biex iħeġġu liċ-ċittadini jaħdmu b'mod kollettiv u pożittiv favur il-ġlieda kontra l-bidla fil-klima u permezz tiegħu l-Unjoni Ewropea ser tkun tista' turi tmexxija soda f'dan il-qasam. |
| --- | --- |

3.

Jenfasizza li l-'Patt tas-Sindki' huwa opportunità eċċellenti għas-Sindki biex iħeġġu liċ-ċittadini jaħdmu b'mod kollettiv u pożittiv favur il-ġlieda kontra l-bidla fil-klima u permezz tiegħu l-Unjoni Ewropea ser tkun tista' turi tmexxija soda f'dan il-qasam.

| 4. | Ifakkar lill-istituzzjonijiet tal-UE li l-azzjoni fuq livell lokali hija fattur determinanti għall-bidla fl-imġiba tal-individwi li hija kruċjali għall-ksib tal-mira tal-20 % effiċjenza fl-użu tal-enerġija u li l-Kummissjoni Ewropea (1) u l-Parlament Ewropew (2) jagħrfu sew ir-rwol importanti li għandhom ir-reġjuni u l-muniċipalitajiet biex jilħqu din il-mira. |
| --- | --- |

4.

Ifakkar lill-istituzzjonijiet tal-UE li l-azzjoni fuq livell lokali hija fattur determinanti għall-bidla fl-imġiba tal-individwi li hija kruċjali għall-ksib tal-mira tal-20 % effiċjenza fl-użu tal-enerġija u li l-Kummissjoni Ewropea (1) u l-Parlament Ewropew (2) jagħrfu sew ir-rwol importanti li għandhom ir-reġjuni u l-muniċipalitajiet biex jilħqu din il-mira.

| 5. | Josserva li permezz ta' promozzjoni tal-enerġija sostenibbli u tal-użu effiċjenti tal-enerġija, il-Patt tas-Sindki jista' jħeġġeġ lill-bliet u r-reġjuni jimplimentaw bidliet li jħarsu l-aktar ċittadini vulnerabbli, speċjalment dawk bi dħul baxx u fiss, mill-effetti tal-prezzijiet għolja tal-enerġija u mill-faqar marbut mal-użu tal-karburanti. Però l-isforzi għandhom jitfasslu b'tali mod li jiġi evitat is-sussidju tal-użu tal-enerġija, u li jippermettu inċentivi ekonomiċi kbar sabiex l-enerġija tintuża b'mod aktar effiċjenti u, jekk ikun possibbli, jitnaqqas l-użu tal-enerġija. |
| --- | --- |

5.

Josserva li permezz ta' promozzjoni tal-enerġija sostenibbli u tal-użu effiċjenti tal-enerġija, il-Patt tas-Sindki jista' jħeġġeġ lill-bliet u r-reġjuni jimplimentaw bidliet li jħarsu l-aktar ċittadini vulnerabbli, speċjalment dawk bi dħul baxx u fiss, mill-effetti tal-prezzijiet għolja tal-enerġija u mill-faqar marbut mal-użu tal-karburanti. Però l-isforzi għandhom jitfasslu b'tali mod li jiġi evitat is-sussidju tal-użu tal-enerġija, u li jippermettu inċentivi ekonomiċi kbar sabiex l-enerġija tintuża b'mod aktar effiċjenti u, jekk ikun possibbli, jitnaqqas l-użu tal-enerġija.

| 6. | Jinnota li l-awtoritajiet reġjonali u lokali diġà bdew iwettqu attivitajiet u ħadu inizjattivi sabiex jilħqu l-miri u l-objettivi tal-politika Ewropea dwar il-bidla fil-klima, u qed juru tmexxija tajba permezz tat-teħid tad-deċiżjoni rigoruża u neċessarja li jkabbru l-effiċjenza tal-enerġija għall-ġid taċ-ċittadini u l-ambjent tagħhom. Flimkien ma' numru ta' inizjattivi nazzjonali u internazzjonali simili, il-Patt tas-Sindki huwa mekkaniżmu sod ta' impetu mġedded sabiex din il-ħidma tkompli miexja 'l quddiem. |
| --- | --- |

6.

Jinnota li l-awtoritajiet reġjonali u lokali diġà bdew iwettqu attivitajiet u ħadu inizjattivi sabiex jilħqu l-miri u l-objettivi tal-politika Ewropea dwar il-bidla fil-klima, u qed juru tmexxija tajba permezz tat-teħid tad-deċiżjoni rigoruża u neċessarja li jkabbru l-effiċjenza tal-enerġija għall-ġid taċ-ċittadini u l-ambjent tagħhom. Flimkien ma' numru ta' inizjattivi nazzjonali u internazzjonali simili, il-Patt tas-Sindki huwa mekkaniżmu sod ta' impetu mġedded sabiex din il-ħidma tkompli miexja 'l quddiem.

| 7. | Jilqa' l-possibbiltà li nħolqot dan l-aħħar li titqies il-prestazzjoni li taw il-muniċipalitajiet fil-passat fil-qasam tal-effiċjenza u l-iffrankar tal-enerġija, u jħeġġeġ lil dawk il-muniċipalitajiet li huma avvanzati f'dan il-qasam biex jieħdu sehem b'mod attiv u jressqu l-proġetti tagħhom fil-qafas tal-Patt. |
| --- | --- |

7.

Jilqa' l-possibbiltà li nħolqot dan l-aħħar li titqies il-prestazzjoni li taw il-muniċipalitajiet fil-passat fil-qasam tal-effiċjenza u l-iffrankar tal-enerġija, u jħeġġeġ lil dawk il-muniċipalitajiet li huma avvanzati f'dan il-qasam biex jieħdu sehem b'mod attiv u jressqu l-proġetti tagħhom fil-qafas tal-Patt.

| 8. | Jilqa' l-bidu pożittiv tal-Patt u l-livell għoli tal-impenn politiku mill-muniċipalitajiet Ewropej li qed jimmiraw għal iffrankar ta' enerġija ta' aktar minn 20 %. Minkejja dan, jekk ikun hemm biss bliet kbar li jidħlu għal dan l-impenn, din l-inizjattiva ma tkun xejn aktar ħlief ġest simboliku. Għalhekk, iż-żmien wasal biex inħeġġu lill-awtoritajiet sottonazzjonali kollha, il-muniċipalitajiet u r-reġjuni, skont l-istruttura interna ta' kull Stat Membru, biex iżidu l-firem għal dan il-Patt jew biex iżidu n-numru ta' msieħba li qed iwettqu xogħol prattiku differenti b'objettivi simili. Il-possibbiltà tal-parteċipazzjoni fin-netwerks reġjonali għandha titwassal aħjar lill-muniċipalitajiet iż-żgħar. |
| --- | --- |

8.

Jilqa' l-bidu pożittiv tal-Patt u l-livell għoli tal-impenn politiku mill-muniċipalitajiet Ewropej li qed jimmiraw għal iffrankar ta' enerġija ta' aktar minn 20 %. Minkejja dan, jekk ikun hemm biss bliet kbar li jidħlu għal dan l-impenn, din l-inizjattiva ma tkun xejn aktar ħlief ġest simboliku. Għalhekk, iż-żmien wasal biex inħeġġu lill-awtoritajiet sottonazzjonali kollha, il-muniċipalitajiet u r-reġjuni, skont l-istruttura interna ta' kull Stat Membru, biex iżidu l-firem għal dan il-Patt jew biex iżidu n-numru ta' msieħba li qed iwettqu xogħol prattiku differenti b'objettivi simili. Il-possibbiltà tal-parteċipazzjoni fin-netwerks reġjonali għandha titwassal aħjar lill-muniċipalitajiet iż-żgħar.

| 9. | Għalhekk jitlob biex il-livelli reġjonali u lokali jkunu msieħba indispensabbli fil-Patt u l-implimentazzjoni tal-impenn Ewropew għall-bidla fil-klima. |
| --- | --- |

9.

Għalhekk jitlob biex il-livelli reġjonali u lokali jkunu msieħba indispensabbli fil-Patt u l-implimentazzjoni tal-impenn Ewropew għall-bidla fil-klima.

| 10. | Iħeġġeġ progress fil-qafas leġiżlattiv tal-pakkett tal-enerġija u tal-bidla fil-klima li jġib miegħu ċertezza leġiżlattiva u qafas għall-attivitajiet li tnedew bis-saħħa tal-Patt tas-Sindki. Madankollu, hemm bżonn ta' aktar azzjoni fil-livell Ewropew sabiex jitwettaq l-impenn tal-Istati Membri għat-tnaqqis tal-konsum tal-enerġija b'20 %. |
| --- | --- |

10.

Iħeġġeġ progress fil-qafas leġiżlattiv tal-pakkett tal-enerġija u tal-bidla fil-klima li jġib miegħu ċertezza leġiżlattiva u qafas għall-attivitajiet li tnedew bis-saħħa tal-Patt tas-Sindki. Madankollu, hemm bżonn ta' aktar azzjoni fil-livell Ewropew sabiex jitwettaq l-impenn tal-Istati Membri għat-tnaqqis tal-konsum tal-enerġija b'20 %.

| 11. | Jiddispjaċih li ma rnexxilux jintroduċi mira vinkolanti dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fil-pakkett tal-enerġija u l-bidla fil-klima tal-2008, li hija l-ħolqa nieqsa fil-katina meħtieġa għat-tnaqqis tas-CO2; u |
| --- | --- |

11.

Jiddispjaċih li ma rnexxilux jintroduċi mira vinkolanti dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fil-pakkett tal-enerġija u l-bidla fil-klima tal-2008, li hija l-ħolqa nieqsa fil-katina meħtieġa għat-tnaqqis tas-CO2; u

| 12. | Jenfassiza li mingħajr qafas li jistabbilixxi l-miri fil-livelli Ewropew, nazzjonali, reġjonali u lokali, il-Patt mhux ser ikun biżżejjed sabiex l-emissjonijiet jonqsu b'mill-anqas 20 %, mira li daħlu għaliha l-firmatarji tal-Patt. Huwa importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu involuti fit-tfassil tal-miri marbuta mal-klima u l-enerġija, li jiġu adottati strumenti konkreti biex jintlaħqu dawn il-miri u li jkun hemm finanzjament adegwat disponibbli. |
| --- | --- |

12.

Jenfassiza li mingħajr qafas li jistabbilixxi l-miri fil-livelli Ewropew, nazzjonali, reġjonali u lokali, il-Patt mhux ser ikun biżżejjed sabiex l-emissjonijiet jonqsu b'mill-anqas 20 %, mira li daħlu għaliha l-firmatarji tal-Patt. Huwa importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu involuti fit-tfassil tal-miri marbuta mal-klima u l-enerġija, li jiġu adottati strumenti konkreti biex jintlaħqu dawn il-miri u li jkun hemm finanzjament adegwat disponibbli.

Ir-Rwol tal-Awtoritajiet Reġjonali

| 13. | Itenni l-messaġġi tal-opinjonijiet preċedenti li ġew addottati mil-KtR f'dan il-qasam (3). Ir-reġjuni, bħall-irħula u l-bliet, huma atturi prinċipali fil-qasam tal-enerġija peress li għandhom responsabbiltajiet f'diversi attivitajiet li għandhom x'jaqsmu mal-ippjanar, il-ħruġ ta' permessi, l-investiment, l-akkwisti, il-produzzjoni u l-konsum. It-trasport, id-djar u l-binjiet pubbliċi u l-infrastrutturi ta' tidwil pubbliku, li l-ippjanar u l-ġestjoni tagħhom jaqgħu f'idejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali, huma żewġ setturi fejn jista' jkun hemm tnaqqis sinifikanti tas-CO2 u l-iffrankar tal-enerġija. |
| --- | --- |

13.

Itenni l-messaġġi tal-opinjonijiet preċedenti li ġew addottati mil-KtR f'dan il-qasam (3). Ir-reġjuni, bħall-irħula u l-bliet, huma atturi prinċipali fil-qasam tal-enerġija peress li għandhom responsabbiltajiet f'diversi attivitajiet li għandhom x'jaqsmu mal-ippjanar, il-ħruġ ta' permessi, l-investiment, l-akkwisti, il-produzzjoni u l-konsum. It-trasport, id-djar u l-binjiet pubbliċi u l-infrastrutturi ta' tidwil pubbliku, li l-ippjanar u l-ġestjoni tagħhom jaqgħu f'idejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali, huma żewġ setturi fejn jista' jkun hemm tnaqqis sinifikanti tas-CO2 u l-iffrankar tal-enerġija.

| 14. | Jenfasizza l-impatt li jista' jkollu objettiv ġenerali għat-tnaqqis tal-użu ta' prodotti ta' konsum u ta' riżorsi naturali bħall-ilma fuq it-tnaqqis tal-emissjonijiet u l-użu tal-enerġija. Ħafna drabi, ir-reġjuni, jistgħu jħallu impatt ikbar fuq il-bidla fl-imġiba minn awtoritajiet lokali individwali u għalhekk, peress li joperaw kemm f'żoni urbani kif ukoll rurali, qegħdin f'pożizzjoni tajba biex jinfluwenzaw liċ-ċittadini sabiex ibiddlu l-imġiba tagħhom. |
| --- | --- |

14.

Jenfasizza l-impatt li jista' jkollu objettiv ġenerali għat-tnaqqis tal-użu ta' prodotti ta' konsum u ta' riżorsi naturali bħall-ilma fuq it-tnaqqis tal-emissjonijiet u l-użu tal-enerġija. Ħafna drabi, ir-reġjuni, jistgħu jħallu impatt ikbar fuq il-bidla fl-imġiba minn awtoritajiet lokali individwali u għalhekk, peress li joperaw kemm f'żoni urbani kif ukoll rurali, qegħdin f'pożizzjoni tajba biex jinfluwenzaw liċ-ċittadini sabiex ibiddlu l-imġiba tagħhom.

| 15. | Għalhekk jappoġġja l-impenn qawwi tar-reġjuni bħala bażi ta' appoġġ, u jittama li l-awtoritajiet reġjonali responsabbli jinkoraġġixxu lil bosta muniċipalitajiet li jinsabu fit-territorju tagħhom biex jiffirmaw il-Patt. |
| --- | --- |

15.

Għalhekk jappoġġja l-impenn qawwi tar-reġjuni bħala bażi ta' appoġġ, u jittama li l-awtoritajiet reġjonali responsabbli jinkoraġġixxu lil bosta muniċipalitajiet li jinsabu fit-territorju tagħhom biex jiffirmaw il-Patt.

| 16. | Jikkunsidra l-bżonn li l-pjanijiet ta' azzjoni tal-irħula u l-bliet ikunu integrati fil-pjanijiet reġjonali u nazzjonali. Il-pjanijiet reġjonali jistgħu jkunu l-pont bejn l-inizjattivi lokali u nazzjonali li jiżgura li l-pjanijiet lokali jinkludu strumenti finanzjarji, tekniċi, ta' riżorsi umani, leġiżlattivi u ta' evalwazzjoni konkreti, kif ukoll skeda biex jinkisbu dawn il-miri. |
| --- | --- |

16.

Jikkunsidra l-bżonn li l-pjanijiet ta' azzjoni tal-irħula u l-bliet ikunu integrati fil-pjanijiet reġjonali u nazzjonali. Il-pjanijiet reġjonali jistgħu jkunu l-pont bejn l-inizjattivi lokali u nazzjonali li jiżgura li l-pjanijiet lokali jinkludu strumenti finanzjarji, tekniċi, ta' riżorsi umani, leġiżlattivi u ta' evalwazzjoni konkreti, kif ukoll skeda biex jinkisbu dawn il-miri.

| 17. | Ifakkar li jeżistu differenzi kbar bejn ir-reġjuni, li ċerti sistemi, setturi u reġjuni jistgħu jkunu partikolarment affettwati mill-bidla fil-klima u li l-kapaċità ta' adattament, li hija mqassma b'mod irregolari bejn id-diversi setturi u reġjuni, hija marbuta mill-qrib mal-iżvilupp soċjoekonomiku; f'dan ir-rigward ir-reġjuni u l-entitajiet lokali jaqdu rwol importanti |
| --- | --- |

17.

Ifakkar li jeżistu differenzi kbar bejn ir-reġjuni, li ċerti sistemi, setturi u reġjuni jistgħu jkunu partikolarment affettwati mill-bidla fil-klima u li l-kapaċità ta' adattament, li hija mqassma b'mod irregolari bejn id-diversi setturi u reġjuni, hija marbuta mill-qrib mal-iżvilupp soċjoekonomiku; f'dan ir-rigward ir-reġjuni u l-entitajiet lokali jaqdu rwol importanti

| 18. | Jilqa' l-element ta' benchmarking fil-Patt u jenfasizza r-rwol tat-tmexxija li r-reġjuni jista' jkollhom fl-identifikazzjoni ta' opportunitajiet lokali ta' ħidma, l-iskambju tal-aħjar prattika, l-identifikazzjoni tal-imsieħba, it-tqassim tal-fondi, il-kejl tal-progress u l-komunikazzjoni tas-suċċessi. L-inizjattivi lokali għandhom ikunu integrati f'qafas reġjonali jew nazzjonali sabiex ikollhom l-ikbar impatt possibbli u jagħtu lok għall-ħolqien ta' sħubijiet. B'żieda ma' dan għandhom ikunu liberi li jfasslu għalihom innifishom miri ambizzjużi li jmorru lil hinn minn dawk fl-oqfsa nazzjonali. |
| --- | --- |

18.

Jilqa' l-element ta' benchmarking fil-Patt u jenfasizza r-rwol tat-tmexxija li r-reġjuni jista' jkollhom fl-identifikazzjoni ta' opportunitajiet lokali ta' ħidma, l-iskambju tal-aħjar prattika, l-identifikazzjoni tal-imsieħba, it-tqassim tal-fondi, il-kejl tal-progress u l-komunikazzjoni tas-suċċessi. L-inizjattivi lokali għandhom ikunu integrati f'qafas reġjonali jew nazzjonali sabiex ikollhom l-ikbar impatt possibbli u jagħtu lok għall-ħolqien ta' sħubijiet. B'żieda ma' dan għandhom ikunu liberi li jfasslu għalihom innifishom miri ambizzjużi li jmorru lil hinn minn dawk fl-oqfsa nazzjonali.

| 19. | Jagħraf li fattur importanti għas-suċċess jew il-falliment tal-Patt ser ikun id-daqs tas-sħubijiet li jimpennjaw ruħhom. Sabiex din il-ħidma tkun effettiva, is-sħubijiet iridu jkunu kbar biżżejjed biex ikollhom impatt iżda mhux tant li s-sjieda ma tibqax lokali. Filwaqt li l-bliet ewlenin jistgħu jiksbu ekonomiji ta' skala, ir-reġjuni jistgħu jgħinu lill-muniċipalitajiet iż-żgħar u lill-awtoritajiet rurali b'mod partikolari biex jgħelbu l-isfidi konsiderevoli meħtieġa għat-titjib tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, il-promozzjoni tas-sorsi ta' enerġija sostenibbli u t-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2. |
| --- | --- |

19.

Jagħraf li fattur importanti għas-suċċess jew il-falliment tal-Patt ser ikun id-daqs tas-sħubijiet li jimpennjaw ruħhom. Sabiex din il-ħidma tkun effettiva, is-sħubijiet iridu jkunu kbar biżżejjed biex ikollhom impatt iżda mhux tant li s-sjieda ma tibqax lokali. Filwaqt li l-bliet ewlenin jistgħu jiksbu ekonomiji ta' skala, ir-reġjuni jistgħu jgħinu lill-muniċipalitajiet iż-żgħar u lill-awtoritajiet rurali b'mod partikolari biex jgħelbu l-isfidi konsiderevoli meħtieġa għat-titjib tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, il-promozzjoni tas-sorsi ta' enerġija sostenibbli u t-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2.

| 20. | Ifakkar lill-Kummissjoni fir-rwol importanti li għandhom ir-reġjuni u l-bliet fis-swieq tal-enerġija peress li huma jikkunsmaw u jipprovdu s-sħana u l-elettriku permezz ta', fost affarijiet oħra, sistema konġunta ta' sħana u elettriku u ta' sistema tal-ipproċessar tal-iskart muniċipali bħall-Enerġija mill-Iskart, il-Pjanti ta' diġestjoni anerobika u l-produzzjoni ta' karburanti solidi mill-iskart u jiżviluppaw l-enerġiji rinnovabbli u s-sorsi ta' enerġija alternattivi b'emissjonijiet baxxi ta' gassijiet b'effett ta' serra. |
| --- | --- |

20.

Ifakkar lill-Kummissjoni fir-rwol importanti li għandhom ir-reġjuni u l-bliet fis-swieq tal-enerġija peress li huma jikkunsmaw u jipprovdu s-sħana u l-elettriku permezz ta', fost affarijiet oħra, sistema konġunta ta' sħana u elettriku u ta' sistema tal-ipproċessar tal-iskart muniċipali bħall-Enerġija mill-Iskart, il-Pjanti ta' diġestjoni anerobika u l-produzzjoni ta' karburanti solidi mill-iskart u jiżviluppaw l-enerġiji rinnovabbli u s-sorsi ta' enerġija alternattivi b'emissjonijiet baxxi ta' gassijiet b'effett ta' serra.

| 21. | Għalhekk, il-Patt għandu jingħata bidu mill-ġdid sabiex jiċċara li l-opportunità ta' sħubija hija miftuħa għall-awtoritajiet sottonazzjonali kollha, inklużi r-reġjuni, u dan bil-għan li jkun hemm l-aħjar kopertura territorjali, anke fiż-żoni rurali fejn l-isfidi tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, tal-promozzjoni tas-sorsi tal-enerġija sostenibbli u tat-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2 huma konsiderevoli. Il-Patt għandu jiġi kkoordinat ma' inizjattivi nazzjonali li jixbhu lill-Patt tas-Sindki |
| --- | --- |

21.

Għalhekk, il-Patt għandu jingħata bidu mill-ġdid sabiex jiċċara li l-opportunità ta' sħubija hija miftuħa għall-awtoritajiet sottonazzjonali kollha, inklużi r-reġjuni, u dan bil-għan li jkun hemm l-aħjar kopertura territorjali, anke fiż-żoni rurali fejn l-isfidi tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, tal-promozzjoni tas-sorsi tal-enerġija sostenibbli u tat-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2 huma konsiderevoli. Il-Patt għandu jiġi kkoordinat ma' inizjattivi nazzjonali li jixbhu lill-Patt tas-Sindki

Sfidi għall-Patt

| 22. | Jerġa' jtenni l-appoġġ tiegħu għall-objettivi tal-Patt u l-iskop tal-attivitajiet tiegħu, li jinkludu t-tnaqqis tad-domanda u l-konsum tal-enerġija, l-iżvilupp ta' provvista sostenibbli u sigura tal-enerġija permezz tal-promozzjoni ta' sorsi ta' enerġija rinnovabbli u t-titjib fl-effiċjenza tal-użu tal-enerġija tal-prodotti. |
| --- | --- |

22.

Jerġa' jtenni l-appoġġ tiegħu għall-objettivi tal-Patt u l-iskop tal-attivitajiet tiegħu, li jinkludu t-tnaqqis tad-domanda u l-konsum tal-enerġija, l-iżvilupp ta' provvista sostenibbli u sigura tal-enerġija permezz tal-promozzjoni ta' sorsi ta' enerġija rinnovabbli u t-titjib fl-effiċjenza tal-użu tal-enerġija tal-prodotti.

| 23. | Jinsisti li l-miżuri għat-tnaqqis tal-emissjonijiet ikollhom l-għan prinċipali li jkunu sostenibbli fuq il-perijodu fit-tul u għalhekk jiġu abbinati kriterji kwalitattivi li jiżguraw is-sostenibbiltà tal-objettivi. |
| --- | --- |

23.

Jinsisti li l-miżuri għat-tnaqqis tal-emissjonijiet ikollhom l-għan prinċipali li jkunu sostenibbli fuq il-perijodu fit-tul u għalhekk jiġu abbinati kriterji kwalitattivi li jiżguraw is-sostenibbiltà tal-objettivi.

| 24. | Jenfasizza li biex il-Patt iħalli impatt fuq il-perijodu fit-tul irid ikun integrat sew fil-kostituzzjonijiet tal-awtoritajiet li jiffirmawh, sabiex jiġu mħarsa l-impenji u l-objettivi tiegħu minn interferenza futura jew effetti sekondarji mill-possibbiltà li xi darba jkun hemm tibdil fit-tmexxija politika jew fl-amministrazzjoni u bidla fil-fruntieri. |
| --- | --- |

24.

Jenfasizza li biex il-Patt iħalli impatt fuq il-perijodu fit-tul irid ikun integrat sew fil-kostituzzjonijiet tal-awtoritajiet li jiffirmawh, sabiex jiġu mħarsa l-impenji u l-objettivi tiegħu minn interferenza futura jew effetti sekondarji mill-possibbiltà li xi darba jkun hemm tibdil fit-tmexxija politika jew fl-amministrazzjoni u bidla fil-fruntieri.

| 25. | Jagħmel enfasi fuq il-fatt li pressjonijiet baġitarji fuq perijodu qasir huma ta' sfida għar-reġjuni u l-bliet li jieħdu deċiżjonijiet ta' investiment u ta' politika biex itejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fuq il-perijodu medju jew fit-tul, jippromovu l-użu tas-sorsi tal-enerġija sostenibbli u jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2. Għaldaqstant, l-objettivi nazzjonali għall-evalwazzjoni tal-prestazzjoni għandhom jikkunsidraw dan il-fattur. |
| --- | --- |

25.

Jagħmel enfasi fuq il-fatt li pressjonijiet baġitarji fuq perijodu qasir huma ta' sfida għar-reġjuni u l-bliet li jieħdu deċiżjonijiet ta' investiment u ta' politika biex itejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fuq il-perijodu medju jew fit-tul, jippromovu l-użu tas-sorsi tal-enerġija sostenibbli u jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2. Għaldaqstant, l-objettivi nazzjonali għall-evalwazzjoni tal-prestazzjoni għandhom jikkunsidraw dan il-fattur.

| 26. | Jissuġġerixxi li, peress li ma teżistix definizzjoni unika ta' Sindku jew ta' Reġjun fl-Istati Membri kollha tal-UE, it-titolu tal-Patt u l-ambitu assoċjat miegħu għandhom jiżguraw li ma jeskludu l-ebda entità oħra jew li ma jimpedixxux l-iffirmar tal-Patt. |
| --- | --- |

26.

Jissuġġerixxi li, peress li ma teżistix definizzjoni unika ta' Sindku jew ta' Reġjun fl-Istati Membri kollha tal-UE, it-titolu tal-Patt u l-ambitu assoċjat miegħu għandhom jiżguraw li ma jeskludu l-ebda entità oħra jew li ma jimpedixxux l-iffirmar tal-Patt.

| 27. | Jenfassiza l-varjazzjoni fil-progress bejn il-bliet u r-reġjuni Ewropej fit-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2 u tal-konsum tal-enerġija f'dawn l-aħħar snin u li xi pijunieri tal-progress diġà qegħdin imorru lil hinn mill-objettivi li jinkisbu faċilment. Għandha tiġi kkunsidrata l-varjetà fl-intensità tal-konsum u l-ġenerazzjoni tal-enerġija u tal-gassijiet b'effett ta' serra bejn u fl-Istati Membri, b'mod partikolari bejn iż-żoni rurali u urbani. |
| --- | --- |

27.

Jenfassiza l-varjazzjoni fil-progress bejn il-bliet u r-reġjuni Ewropej fit-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2 u tal-konsum tal-enerġija f'dawn l-aħħar snin u li xi pijunieri tal-progress diġà qegħdin imorru lil hinn mill-objettivi li jinkisbu faċilment. Għandha tiġi kkunsidrata l-varjetà fl-intensità tal-konsum u l-ġenerazzjoni tal-enerġija u tal-gassijiet b'effett ta' serra bejn u fl-Istati Membri, b'mod partikolari bejn iż-żoni rurali u urbani.

Suġġerimenti addizzjonali għall-Patt

| 28. | Jitlob għal għajnuna fit-tħejjija ta' trajetorji li jservu ta' referenza għat-tnaqqis tal-emissjonijiet kif ukoll għal gwida ċara dwar kif ser tinġabar u titkejjel l-infomazzjoni dwar dawn l-emissjonijiet. Dan huwa essenzjali biex ikun hemm tqabbil u ħolqien ta' benchmarks. |
| --- | --- |

28.

Jitlob għal għajnuna fit-tħejjija ta' trajetorji li jservu ta' referenza għat-tnaqqis tal-emissjonijiet kif ukoll għal gwida ċara dwar kif ser tinġabar u titkejjel l-infomazzjoni dwar dawn l-emissjonijiet. Dan huwa essenzjali biex ikun hemm tqabbil u ħolqien ta' benchmarks.

| 29. | Jissuġġerixxi li fil-benchmarking jiddaħħlu eżempji mhux biss ta' fallimenti iżda wkoll ta' suċċessi sabiex dawn l-iżbalji ma jiġux ripetuti. Dawn għandhom ikunu jistgħu jiġu applikati direttament, u għalhekk hemm bżonn li jingħataw id-dettalji dwar dawn l-inizjattivi, inkluż il-baġit tagħhom. L-UE għandha tinkludi t-tagħrif li ħareġ mill-Konferenza tas-Sindki fl-Istati Uniti u mill-inizjattiva reġjonali tal-Grigal u ta' Nofs l-Atlantiku (l-Istati Uniti) dwar il-gassijiet b'effet ta' serra. |
| --- | --- |

29.

Jissuġġerixxi li fil-benchmarking jiddaħħlu eżempji mhux biss ta' fallimenti iżda wkoll ta' suċċessi sabiex dawn l-iżbalji ma jiġux ripetuti. Dawn għandhom ikunu jistgħu jiġu applikati direttament, u għalhekk hemm bżonn li jingħataw id-dettalji dwar dawn l-inizjattivi, inkluż il-baġit tagħhom. L-UE għandha tinkludi t-tagħrif li ħareġ mill-Konferenza tas-Sindki fl-Istati Uniti u mill-inizjattiva reġjonali tal-Grigal u ta' Nofs l-Atlantiku (l-Istati Uniti) dwar il-gassijiet b'effet ta' serra.

| 30. | Jissuġġerixxi li jinstab mezz kif jintużaw il-metodoloġiji u s-sistemi ta' kalkolu li żviluppaw il-bosta bliet u muniċipalitajiet, li huma membri ta' netwerks reġjonali jew nazzjonali, fi ħdan il-Patt u fl-istess ħin jiġu armonizzati l-għodod ta' rappurtaġġ u ta' kejl. Dan jevita li jiġu maħsuba metodoloġiji ġodda u jista' jħeġġeġ parteċipazzjoni usa' fil-Patt. L-għan huwa li l-maġġoranza tal-muniċipalitajiet imsieħba fin-netwerks eżistenti jingħaqdu mal-Patt tas-Sindki. |
| --- | --- |

30.

Jissuġġerixxi li jinstab mezz kif jintużaw il-metodoloġiji u s-sistemi ta' kalkolu li żviluppaw il-bosta bliet u muniċipalitajiet, li huma membri ta' netwerks reġjonali jew nazzjonali, fi ħdan il-Patt u fl-istess ħin jiġu armonizzati l-għodod ta' rappurtaġġ u ta' kejl. Dan jevita li jiġu maħsuba metodoloġiji ġodda u jista' jħeġġeġ parteċipazzjoni usa' fil-Patt. L-għan huwa li l-maġġoranza tal-muniċipalitajiet imsieħba fin-netwerks eżistenti jingħaqdu mal-Patt tas-Sindki.

| 31. | Jissuġġerixxi li l-iskedi ta' żmien fi ħdan il-Patt għandhom jippermettu l-iskambju tal-Benchmarks eċċellenti u tal-inizjattivi eżistenti li huma meqjusa bħala l-aħjar prattika bejn l-Istati Membri qabel ma jiġu żviluppati l-pjanijiet ta' azzjoni. Dan għandu jiżgura li l-pjanijiet ta' azzjoni mħejjija mill-bliet u r-reġjuni jirriflettu din il-prattika tajba. |
| --- | --- |

31.

Jissuġġerixxi li l-iskedi ta' żmien fi ħdan il-Patt għandhom jippermettu l-iskambju tal-Benchmarks eċċellenti u tal-inizjattivi eżistenti li huma meqjusa bħala l-aħjar prattika bejn l-Istati Membri qabel ma jiġu żviluppati l-pjanijiet ta' azzjoni. Dan għandu jiżgura li l-pjanijiet ta' azzjoni mħejjija mill-bliet u r-reġjuni jirriflettu din il-prattika tajba.

Sfidi għall-objettivi tal-effiċjenza tal-enerġija tal-UE

| 32. | Jenfasizza l-importanza tal-kuntest Ewropew u nazzjonali għas-suċċess ta' azzjoni lokali u b'mod partikolari għan-nuqqas tal-Kummissjoni fit-twettiq u l-aġġornament tal-Pjan ta' Azzjoni għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija tal-2006. Dan ikun meħtieġ biex jingħata inċentiv lill-Istati Membri u r-reġjuni u l-bliet tagħhom biex jaqbżu l-objettiv ta' 20 % effiċjenza tal-UE. |
| --- | --- |

32.

Jenfasizza l-importanza tal-kuntest Ewropew u nazzjonali għas-suċċess ta' azzjoni lokali u b'mod partikolari għan-nuqqas tal-Kummissjoni fit-twettiq u l-aġġornament tal-Pjan ta' Azzjoni għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija tal-2006. Dan ikun meħtieġ biex jingħata inċentiv lill-Istati Membri u r-reġjuni u l-bliet tagħhom biex jaqbżu l-objettiv ta' 20 % effiċjenza tal-UE.

| 33. | Itenni t-talba li għamel waqt il-Kunsill Ewropew ta' Ġunju lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri biex iħaffu l-implimentazzjoni tal-Patt u jikkunsidraw ir-reviżjoni tiegħu. |
| --- | --- |

33.

Itenni t-talba li għamel waqt il-Kunsill Ewropew ta' Ġunju lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri biex iħaffu l-implimentazzjoni tal-Patt u jikkunsidraw ir-reviżjoni tiegħu.

| 34. | Iħeġġeġ rabta diretta bejn il-pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali u reġjonali tal-enerġija peress li dawn joħolqu r-rabta indispensabbli bejn il-pjanijiet nazzjonali tal-enerġija sostenibbli u dawk tal-bliet u l-muniċipalitajiet. Huwa importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu involuti fit-tfassil tal-miri marbuta mal-klima u l-enerġija, li jiġu stabbiliti strumenti konkreti sabiex jintlaħqu dawn il-miri u li jkun hemm finanzjament adegwat disponibbli. |
| --- | --- |

34.

Iħeġġeġ rabta diretta bejn il-pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali u reġjonali tal-enerġija peress li dawn joħolqu r-rabta indispensabbli bejn il-pjanijiet nazzjonali tal-enerġija sostenibbli u dawk tal-bliet u l-muniċipalitajiet. Huwa importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu involuti fit-tfassil tal-miri marbuta mal-klima u l-enerġija, li jiġu stabbiliti strumenti konkreti sabiex jintlaħqu dawn il-miri u li jkun hemm finanzjament adegwat disponibbli.

| 35. | Jitlob sabiex il-fondi u l-finanzjament mill-UE jiġu adattati b'tali mod li tingħata prijorità lill-azzjonijiet li jippromovu użu sostenibbli tal-enerġija bħal pereżempju żieda fil-persentaġġ, minn 3 % għal 5 %, tal-fondi reġjonali biex jintefqu fuq it-titjib tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fid-djar domestiċi. L-awtoritajiet lokali u reġjonali li jridu jinvestu fl-iskemi tal-enerġija effiċjenti, jippromovu l-użu tas-sorsi tal-enerġija sostenibbli u jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2, għandu jkollhom aċċess għal self mill-BEI. |
| --- | --- |

35.

Jitlob sabiex il-fondi u l-finanzjament mill-UE jiġu adattati b'tali mod li tingħata prijorità lill-azzjonijiet li jippromovu użu sostenibbli tal-enerġija bħal pereżempju żieda fil-persentaġġ, minn 3 % għal 5 %, tal-fondi reġjonali biex jintefqu fuq it-titjib tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fid-djar domestiċi. L-awtoritajiet lokali u reġjonali li jridu jinvestu fl-iskemi tal-enerġija effiċjenti, jippromovu l-użu tas-sorsi tal-enerġija sostenibbli u jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2, għandu jkollhom aċċess għal self mill-BEI.

| 36. | Għalhekk jissuġġerixxi li l-istħarriġ ta' nofs it-term tal-programmi ta' finanzjament tal-UE għandu jara kif il-programmi kollha jistgħu jiġu adattati sabiex iħeġġu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, jippromovu s-sorsi tal-enerġija sostenibbli u jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2 u jiżgura li r-reġjuni u l-bliet ikollhom aċċess għal programmi għat-titjib tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija. B'hekk reviżjonijiet oħra li jistgħu jsiru, minbarra ż-żieda fil-fondi reġjonali/ta' koeżjoni biex tappoġġja l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fid-djar domestiċi, għandhom jinkludu investiment ikbar għall-kummerċjalizzazzjoni ta' teknoloġiji ġodda fi ħdan programmi bħall-Programm Qafas 7 (FP7). Jista' jagħti l-każ li jkun hemm bżonn jiġu riveduti r-regoli tal-għajnuna mill-Istat sabiex ikunu jistgħu jittieħdu miżuri b'rabta mal-bidla industrijali u l-konverżjoni tal-enerġija. |
| --- | --- |

36.

Għalhekk jissuġġerixxi li l-istħarriġ ta' nofs it-term tal-programmi ta' finanzjament tal-UE għandu jara kif il-programmi kollha jistgħu jiġu adattati sabiex iħeġġu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, jippromovu s-sorsi tal-enerġija sostenibbli u jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2 u jiżgura li r-reġjuni u l-bliet ikollhom aċċess għal programmi għat-titjib tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija. B'hekk reviżjonijiet oħra li jistgħu jsiru, minbarra ż-żieda fil-fondi reġjonali/ta' koeżjoni biex tappoġġja l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fid-djar domestiċi, għandhom jinkludu investiment ikbar għall-kummerċjalizzazzjoni ta' teknoloġiji ġodda fi ħdan programmi bħall-Programm Qafas 7 (FP7). Jista' jagħti l-każ li jkun hemm bżonn jiġu riveduti r-regoli tal-għajnuna mill-Istat sabiex ikunu jistgħu jittieħdu miżuri b'rabta mal-bidla industrijali u l-konverżjoni tal-enerġija.

| 37. | Jistieden lill-Kummissjoni tkompli tiżviluppa u tħaffef l-istħarriġ ta' miżuri li jistgħu jgħinu lill-bliet, l-irħula u r-reġjuni jbiddlu d-drawwiet tagħhom eż. jippromovu u jikklassifikaw il-prodotti li jagħmlu użu effiċjenti mill-enerġija. |
| --- | --- |

37.

Jistieden lill-Kummissjoni tkompli tiżviluppa u tħaffef l-istħarriġ ta' miżuri li jistgħu jgħinu lill-bliet, l-irħula u r-reġjuni jbiddlu d-drawwiet tagħhom eż. jippromovu u jikklassifikaw il-prodotti li jagħmlu użu effiċjenti mill-enerġija.

| 38. | Jemmen li r-reġjuni u l-bliet ikunu megħjuna fl-isforzi tagħhom biex jilħqu u jaqbżu l-objettiv ta' 20 % għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija għall-2020 jekk dan l-objettiv isir vinkolanti u jekk il-Pjan ta' Azzjoni għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija tal-UE jkun aġġornat f'dan ir-rigward u jinkludi l-fatt li l-Istati Membri huma mistennija jirrevedu l-Pjanijiet ta' Azzjoni Nazzjonali sabiex jirriflettu dan l-objettiv. |
| --- | --- |

38.

Jemmen li r-reġjuni u l-bliet ikunu megħjuna fl-isforzi tagħhom biex jilħqu u jaqbżu l-objettiv ta' 20 % għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija għall-2020 jekk dan l-objettiv isir vinkolanti u jekk il-Pjan ta' Azzjoni għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija tal-UE jkun aġġornat f'dan ir-rigward u jinkludi l-fatt li l-Istati Membri huma mistennija jirrevedu l-Pjanijiet ta' Azzjoni Nazzjonali sabiex jirriflettu dan l-objettiv.

Brussell, is-26 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

(1)  Andris Piebalgs: “huma proprju r-reġjuni u l-bliet li qed joħorġu b'ħafna mill-ideat u l-proġetti innovattivi għall-ġlieda kontra t-tisħin globali,” KtR Forum ta' April.

1

(2)  Rapport tal-Parlament Ewropew dwar il-Pjan ta' Azzjoni dwar l-Effiċjenza fl-Enerġija: it-twettiq tal-potenzjal (2007/2106(INI): “jenfasizza ir-rwol ta' aġenziji tal-enerġija lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni effettiva ta' miżuri ta' enerġija effiċjenti”.

2

(3)  Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar il-Limitazzjoni tal-Bidla Klimatika Globali għal 2 Gradi Celsius u l-Inklużjoni tal-Avjazzjoni fl-Iskema tal-Iskambju tal-Kwoti tal-Emissjonijiet DEVE-IV-015.

3

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/23 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/23

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar il-Proposta għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-mobilità tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa

(2009/C 76/05)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | jinnota li bħalissa jeżistu differenzi kbar bejn l-Istati Membri fil-mod kif jiġi organizzat il-volontarjat u jenfasizza li hemm nuqqas kbir ta' statistika u ta' riċerka dettaljata f'dan il-qasam. |
| --- | --- |

—

jinnota li bħalissa jeżistu differenzi kbar bejn l-Istati Membri fil-mod kif jiġi organizzat il-volontarjat u jenfasizza li hemm nuqqas kbir ta' statistika u ta' riċerka dettaljata f'dan il-qasam.

| — | jitlob lill-Kummissjoni Ewropea tappoġġja l-azzjoni favur il-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji billi mhux biss toħloq portal Ewropew għall-voluntiera żgħażagħ iżda tinkludi wkoll bażi tad-data li tagħti stampa globali tal-aħjar prattiki, tal-proġetti, tal-potenzjalitajiet u tal-fatti. F'dan ir-rigward, il-Kummissjoni Ewropea għandha tagħmel użu u tirreferi għal informazzjoni fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali biex tressaq din l-informazzjoni aktar viċin taż-żgħażagħ, |
| --- | --- |

—

jitlob lill-Kummissjoni Ewropea tappoġġja l-azzjoni favur il-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji billi mhux biss toħloq portal Ewropew għall-voluntiera żgħażagħ iżda tinkludi wkoll bażi tad-data li tagħti stampa globali tal-aħjar prattiki, tal-proġetti, tal-potenzjalitajiet u tal-fatti. F'dan ir-rigward, il-Kummissjoni Ewropea għandha tagħmel użu u tirreferi għal informazzjoni fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali biex tressaq din l-informazzjoni aktar viċin taż-żgħażagħ,

| — | jappoġġja kompletament l-inizjattiva li ħadu l-Parlament Ewropew u partijiet interessati oħra sabiex l-2011 tiġi ddikjarata s-Sena Ewropea tal-Volontarjat. Matul din is-sena għandha tingħata attenzjoni partikolari liż-żgħażagħ u lill-inklużjoni, |
| --- | --- |

—

jappoġġja kompletament l-inizjattiva li ħadu l-Parlament Ewropew u partijiet interessati oħra sabiex l-2011 tiġi ddikjarata s-Sena Ewropea tal-Volontarjat. Matul din is-sena għandha tingħata attenzjoni partikolari liż-żgħażagħ u lill-inklużjoni,

| — | jitlob lill-Kummissjoni, lill-Istati Membri u lill-awtoritajiet lokali u reġjonali biex jaħdmu favur il-volontarjat fis-sistema edukattiva bil-għan li ż-żgħażagħ, minn età żgħira, ikunu midħla tal-attivitajiet marbuta mal-volontarjat u jqisuhom bħala kontribut naturali għall-ħajja tal-komunità. Attivitajiet ta' din ix-xorta għandhom ikunu integrati fi ħdan is-sistema edukattiva, |
| --- | --- |

—

jitlob lill-Kummissjoni, lill-Istati Membri u lill-awtoritajiet lokali u reġjonali biex jaħdmu favur il-volontarjat fis-sistema edukattiva bil-għan li ż-żgħażagħ, minn età żgħira, ikunu midħla tal-attivitajiet marbuta mal-volontarjat u jqisuhom bħala kontribut naturali għall-ħajja tal-komunità. Attivitajiet ta' din ix-xorta għandhom ikunu integrati fi ħdan is-sistema edukattiva,

| — | jemmen li l-volontarjat jikkonstitwixxi f'possibbiltà partikolarment ta' valur ta' mobilità għaż-żgħażagħ. Għaldaqstant, iż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati li jixtiequ jipparteċipaw fil-volontarjat u li inkella jkollhom anqas benefiċċji, jew xejn, ta' possibbiltajiet ta' mobilità., jeħtieġu diversi tipi ta' appoġġ. Għajnuna għat-taħriġ u l-mobilità ta' edukaturi soċjoedukattivi speċjalizzati fiż-żgħażagħ u l-mexxejja taż-żgħażagħ tkun utli ħafna f'dan il-kuntest. Barra minn hekk, jistgħu jintużaw ir-riżorsi li għandhom l-awtoritajiet lokali u reġjonali għad-dispożizzjoni tagħhom sabiex jilħqu dan il-grupp b'mod aħjar. |
| --- | --- |

—

jemmen li l-volontarjat jikkonstitwixxi f'possibbiltà partikolarment ta' valur ta' mobilità għaż-żgħażagħ. Għaldaqstant, iż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati li jixtiequ jipparteċipaw fil-volontarjat u li inkella jkollhom anqas benefiċċji, jew xejn, ta' possibbiltajiet ta' mobilità., jeħtieġu diversi tipi ta' appoġġ. Għajnuna għat-taħriġ u l-mobilità ta' edukaturi soċjoedukattivi speċjalizzati fiż-żgħażagħ u l-mexxejja taż-żgħażagħ tkun utli ħafna f'dan il-kuntest. Barra minn hekk, jistgħu jintużaw ir-riżorsi li għandhom l-awtoritajiet lokali u reġjonali għad-dispożizzjoni tagħhom sabiex jilħqu dan il-grupp b'mod aħjar.

| Rapporteur | : | Is-Sinjura Rinda DEN BESTEN (NL/PSE) Kunsilliera tal-muniċipalità ta' Utrecht |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Is-Sinjura Rinda DEN BESTEN (NL/PSE) Kunsilliera tal-muniċipalità ta' Utrecht

Dokument ta' referenza

Proposta għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-mobilità tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa

COM(2008) 424 finali

I.   RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| 1. | jinnota li bħalissa jeżistu differenzi kbar bejn l-Istati Membri fil-mod kif jiġi organizzat il-volontarjat u jenfasizza li hemm nuqqas kbir ta' statistika u ta' riċerka dettaljata f'dan il-qasam. Peress li l-armonizzazzjoni tal-leġiżlazzjoni u tar-regolamentazzjoni la hi possibbli u lanqas mixtieqa, il-Kumitat jipproponi li l-ħidma ssir f'fażijiet, filwaqt li tiġi stabbilita perspettiva. L-ewwel fażi tinvolvi studju fil-fond tas-sistemi u d-dispożizzjonijiet leġiżlattivi u regolatorji differenti marbuta mal-volontarjat f'kull Stat Membru, tax-xewqat taż-żgħażagħ li diġà jagħmlu l-volontarjat jew li jixtiequ jagħmluh, u tad-diffikultajiet li jiltaqgħu magħhom meta jkunu jridu jagħmlu attività volontarja barra minn pajjiżhom, kif ukoll tal-benefiċċji li din l-attività jista' jkollha għalihom, għar-reġjuni tagħhom u għar-reġjuni fejn isir il-volontarjat. Din l-informazzjoni tista' tagħti spinta 'l quddiem lid-dibattitu u toħloq politika li tirrifletti r-realtà tal-volontarjat fost iż-żgħażagħ fl-Ewropa. |
| --- | --- |

1.

jinnota li bħalissa jeżistu differenzi kbar bejn l-Istati Membri fil-mod kif jiġi organizzat il-volontarjat u jenfasizza li hemm nuqqas kbir ta' statistika u ta' riċerka dettaljata f'dan il-qasam. Peress li l-armonizzazzjoni tal-leġiżlazzjoni u tar-regolamentazzjoni la hi possibbli u lanqas mixtieqa, il-Kumitat jipproponi li l-ħidma ssir f'fażijiet, filwaqt li tiġi stabbilita perspettiva. L-ewwel fażi tinvolvi studju fil-fond tas-sistemi u d-dispożizzjonijiet leġiżlattivi u regolatorji differenti marbuta mal-volontarjat f'kull Stat Membru, tax-xewqat taż-żgħażagħ li diġà jagħmlu l-volontarjat jew li jixtiequ jagħmluh, u tad-diffikultajiet li jiltaqgħu magħhom meta jkunu jridu jagħmlu attività volontarja barra minn pajjiżhom, kif ukoll tal-benefiċċji li din l-attività jista' jkollha għalihom, għar-reġjuni tagħhom u għar-reġjuni fejn isir il-volontarjat. Din l-informazzjoni tista' tagħti spinta 'l quddiem lid-dibattitu u toħloq politika li tirrifletti r-realtà tal-volontarjat fost iż-żgħażagħ fl-Ewropa.

| 2. | jilqa' l-inizjattiva tal-Kummissjoni Ewropea li tippromovi l-mobilità tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa, |
| --- | --- |

2.

jilqa' l-inizjattiva tal-Kummissjoni Ewropea li tippromovi l-mobilità tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa,

| 3. | japprezza l-kreattività li wriet il-Kummissjoni Ewropea fir-riċerka tagħha biex issib metodi li jiffaċilitaw il-volontarjat taż-żgħażagħ f'pajjiżi barranin, iżda jiddubita kemm l-interoperabilità bejn ir-regolamentazzjoni nazzjonali li tirregola dawn l-attivitajiet hija soluzzjoni tajba minħabba d-differenzi fl-organizzazzjoni tal-attivitajiet volontarji bejn il-pajjiżi Ewropej. Għalhekk, jirrakkomanda li l-organizzazzjonijiet volontarji, kemm jekk huma organizzati mis-soċjetà ċivili jew mill-awtoritajiet pubbliċi, jiġu mħeġġa jikkooperaw, kemm fi ħdan kull Stat tal-UE kif ukoll minn wieħed għall-ieħor, u li jiġu mħeġġa jappoġġjaw il-proġetti ta' volontarjat transkonfinali. |
| --- | --- |

3.

japprezza l-kreattività li wriet il-Kummissjoni Ewropea fir-riċerka tagħha biex issib metodi li jiffaċilitaw il-volontarjat taż-żgħażagħ f'pajjiżi barranin, iżda jiddubita kemm l-interoperabilità bejn ir-regolamentazzjoni nazzjonali li tirregola dawn l-attivitajiet hija soluzzjoni tajba minħabba d-differenzi fl-organizzazzjoni tal-attivitajiet volontarji bejn il-pajjiżi Ewropej. Għalhekk, jirrakkomanda li l-organizzazzjonijiet volontarji, kemm jekk huma organizzati mis-soċjetà ċivili jew mill-awtoritajiet pubbliċi, jiġu mħeġġa jikkooperaw, kemm fi ħdan kull Stat tal-UE kif ukoll minn wieħed għall-ieħor, u li jiġu mħeġġa jappoġġjaw il-proġetti ta' volontarjat transkonfinali.

| 4. | jitlob lill-Kummissjoni Ewropea tappoġġja l-azzjoni favur il-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji billi mhux biss toħloq portal Ewropew għall-voluntiera żgħażagħ iżda tinkludi wkoll bażi tad-data li tagħti stampa globali tal-aħjar prattiki, tal-proġetti, tal-potenzjalitajiet u tal-fatti. F'dan ir-rigward, il-Kummissjoni Ewropea għandha tagħmel użu u tirreferi għal informazzjoni fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali biex tressaq din l-informazzjoni aktar viċin taż-żgħażagħ, |
| --- | --- |

4.

jitlob lill-Kummissjoni Ewropea tappoġġja l-azzjoni favur il-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji billi mhux biss toħloq portal Ewropew għall-voluntiera żgħażagħ iżda tinkludi wkoll bażi tad-data li tagħti stampa globali tal-aħjar prattiki, tal-proġetti, tal-potenzjalitajiet u tal-fatti. F'dan ir-rigward, il-Kummissjoni Ewropea għandha tagħmel użu u tirreferi għal informazzjoni fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali biex tressaq din l-informazzjoni aktar viċin taż-żgħażagħ,

| 5. | jenfasizza r-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fir-rigward tal-volontarjat u, b'mod partikolari, biex jinvolvu ż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati. Fil-fatt, dan ir-rwol jista' jwassal għall-inklużjoni tagħhom fis-soċjetà u peress li l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma responsabbli mill-politika taż-żgħażagħ f'għadd ta' Stati Membri u peress li għandhom għarfien u esperjenza kbira f'dan ir-rigward, huwa proprju f'dan il-livell li ġeneralment jinstabu soluzzjonijiet innovattivi u kreattivi u li jinħolqu sħubijiet importanti. Barra minn hekk, l-awtoritajiet għandhom rwol importanti li jħeġġu liż-żgħażagħ u dan minħabba l-fatt li jaħdmu mill-qrib mal-organizzazzjonijiet li jilqgħu l-voluntiera u jistgħu jħeġġuhom jniedu proġetti ta' skambji għall-voluntiera żgħażagħ. |
| --- | --- |

5.

jenfasizza r-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fir-rigward tal-volontarjat u, b'mod partikolari, biex jinvolvu ż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati. Fil-fatt, dan ir-rwol jista' jwassal għall-inklużjoni tagħhom fis-soċjetà u peress li l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma responsabbli mill-politika taż-żgħażagħ f'għadd ta' Stati Membri u peress li għandhom għarfien u esperjenza kbira f'dan ir-rigward, huwa proprju f'dan il-livell li ġeneralment jinstabu soluzzjonijiet innovattivi u kreattivi u li jinħolqu sħubijiet importanti. Barra minn hekk, l-awtoritajiet għandhom rwol importanti li jħeġġu liż-żgħażagħ u dan minħabba l-fatt li jaħdmu mill-qrib mal-organizzazzjonijiet li jilqgħu l-voluntiera u jistgħu jħeġġuhom jniedu proġetti ta' skambji għall-voluntiera żgħażagħ.

| 6. | jitlob lill-Istati Membri jagħtu l-mezzi finanzjarji xierqa lill-awtoritajiet lokali u reġjonali sabiex iwettqu l-objettivi tal-UE dwar l-attivitajiet volontarji fost iż-żgħażagħ u jħeġġuhom jagħmlu użu mill-fondi u l-programmi Komunitarji, bħal pereżempju l-Fond Soċjali Ewropew jew il-programm Żgħażagħ fl-Azzjoni. Dan bil-għan li jgħollu l-kwalità tal-proġetti internazzjonali tal-volontarjat billi jingħataw appoġġ u għajnuna lill-organizzazzjonijiet nazzjonali, reġjonali u lokali li jfasslu l-istess proġetti. B'hekk ikollhom għajnuna sabiex jistabilixxu kuntatti internazzjonali, jiżviluppaw il-kompetenzi speċifiċi meħtieġa biex jigwidaw iż-żgħażagħ minn pajjiżi oħra u jniedu inizjattivi internazzjonali, |
| --- | --- |

6.

jitlob lill-Istati Membri jagħtu l-mezzi finanzjarji xierqa lill-awtoritajiet lokali u reġjonali sabiex iwettqu l-objettivi tal-UE dwar l-attivitajiet volontarji fost iż-żgħażagħ u jħeġġuhom jagħmlu użu mill-fondi u l-programmi Komunitarji, bħal pereżempju l-Fond Soċjali Ewropew jew il-programm Żgħażagħ fl-Azzjoni. Dan bil-għan li jgħollu l-kwalità tal-proġetti internazzjonali tal-volontarjat billi jingħataw appoġġ u għajnuna lill-organizzazzjonijiet nazzjonali, reġjonali u lokali li jfasslu l-istess proġetti. B'hekk ikollhom għajnuna sabiex jistabilixxu kuntatti internazzjonali, jiżviluppaw il-kompetenzi speċifiċi meħtieġa biex jigwidaw iż-żgħażagħ minn pajjiżi oħra u jniedu inizjattivi internazzjonali,

| 7. | jirrakkomanda lill-awtoritajiet lokali u reġjonali jimpennjaw ruħhom sabiex jiżviluppaw infrastruttura ta' appoġġ għall-volontarjat, mingħajr ma tnaqqas l-awtonomija tal-volontarjat. Għaldaqstant, il-ħolqien ta' ċentri lokali u reġjonali tal-volontarjat jista' jippromovi din l-attività, jxerred l-informazzjoni dwarha, jħeġġeġ liż-żgħażagħ jagħmlu xogħol volontarju transkonfinali u jevalwa l-kwalità u l-effikaċja tal-volontarjat, |
| --- | --- |

7.

jirrakkomanda lill-awtoritajiet lokali u reġjonali jimpennjaw ruħhom sabiex jiżviluppaw infrastruttura ta' appoġġ għall-volontarjat, mingħajr ma tnaqqas l-awtonomija tal-volontarjat. Għaldaqstant, il-ħolqien ta' ċentri lokali u reġjonali tal-volontarjat jista' jippromovi din l-attività, jxerred l-informazzjoni dwarha, jħeġġeġ liż-żgħażagħ jagħmlu xogħol volontarju transkonfinali u jevalwa l-kwalità u l-effikaċja tal-volontarjat,

| 8. | jikkritika l-fatt li għad hemm ostakli soċjoekonomiċi u amministrattivi li jxekklu l-mobilità tal-voluntiera żgħażagħ u għalhekk jipproponi li jieħu l-inizjattiva li jelenkahom fi ħdan stħarriġ usa' dwar il-volontarjat, kif ġie spjegat fl-ewwel punt ta' din l-opinjoni. Fir-rigward tan-nuqqas ta' informazzjoni dwar l-attività volontarja, il-Kumitat jitlob ukoll li l-Istati Membri għandhom jippreżentaw ir-riżultati ta' dan l-istudju fil-fond qabel l-2011, sabiex ikun possibbli li tiġi riveduta l-politika marbuta ma' dan is-suġġett. |
| --- | --- |

8.

jikkritika l-fatt li għad hemm ostakli soċjoekonomiċi u amministrattivi li jxekklu l-mobilità tal-voluntiera żgħażagħ u għalhekk jipproponi li jieħu l-inizjattiva li jelenkahom fi ħdan stħarriġ usa' dwar il-volontarjat, kif ġie spjegat fl-ewwel punt ta' din l-opinjoni. Fir-rigward tan-nuqqas ta' informazzjoni dwar l-attività volontarja, il-Kumitat jitlob ukoll li l-Istati Membri għandhom jippreżentaw ir-riżultati ta' dan l-istudju fil-fond qabel l-2011, sabiex ikun possibbli li tiġi riveduta l-politika marbuta ma' dan is-suġġett.

| 9. | jappoġġja kompletament l-inizjattiva li ħadu l-Parlament Ewropew u partijiet interessati oħra sabiex l-2011 tiġi ddikjarata s-Sena Ewropea tal-Volontarjat, u huwa lest jipparteċipa b'mod attiv fl-implimentazzjoni tagħha. Matul din is-sena għandha tingħata attenzjoni partikolari liż-żgħażagħ u lill-inklużjoni, |
| --- | --- |

9.

jappoġġja kompletament l-inizjattiva li ħadu l-Parlament Ewropew u partijiet interessati oħra sabiex l-2011 tiġi ddikjarata s-Sena Ewropea tal-Volontarjat, u huwa lest jipparteċipa b'mod attiv fl-implimentazzjoni tagħha. Matul din is-sena għandha tingħata attenzjoni partikolari liż-żgħażagħ u lill-inklużjoni,

| 10. | beħsiebu jressaq b'mod partikolari l-ħtieġa li jitnaqqsu l-ostakli lingwistiċi fl-Ewropa billi jħeġġeġ it-tagħlim tal-lingwi fost il-voluntiera, |
| --- | --- |

10.

beħsiebu jressaq b'mod partikolari l-ħtieġa li jitnaqqsu l-ostakli lingwistiċi fl-Ewropa billi jħeġġeġ it-tagħlim tal-lingwi fost il-voluntiera,

| 11. | jinnota li d-definizzjoni tal-volontarjat għandha tkun usa' minn dik tal-proposta li qed tiġi analizzata bħalissa: il-volontarjat jista' jsir fuq bażi fulltime jew partime, għal perijodu ta' żmien qasir jew twil, mingħajr ebda ħlas jew bi ħlas u/jew jiġu koperti l-ispejjeż biss, b'kontribut finanzjarju jew mingħajr tal-voluntiera stess, skont il-grupp identifikat u ċ-ċirkostanzi. |
| --- | --- |

11.

jinnota li d-definizzjoni tal-volontarjat għandha tkun usa' minn dik tal-proposta li qed tiġi analizzata bħalissa: il-volontarjat jista' jsir fuq bażi fulltime jew partime, għal perijodu ta' żmien qasir jew twil, mingħajr ebda ħlas jew bi ħlas u/jew jiġu koperti l-ispejjeż biss, b'kontribut finanzjarju jew mingħajr tal-voluntiera stess, skont il-grupp identifikat u ċ-ċirkostanzi.

| 12. | jinnota li hemm lok fejn jiġu rikonoxxuti l-ħiliet li jiksbu l-voluntiera sabiex ikunu jistgħu jużawhom tul il-ħajja tagħhom, kemm fix-xogħol kif ukoll fl-iskola: wara kollox, il-volontarjat huwa mezz importanti ta' tagħlim informali u għandu rwol fl-iżvilupp u l-aċċess għall-edukazzjoni taż-żgħażagħ. Għalhekk, l-iskejjel u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u l-intrapriżi jista' jkollhom rwol — jew ikabbru r-rwol li diġà għandhom — fir-rikonoxximent tal-ħiliet miksuba permezz tal-volontarjat u fit-twaqqif ta' strumenti moderni għal dan il-għan, bħal pereżempju l-Europass u l-YouthPass (“il-passaport taż-żogħżija”), |
| --- | --- |

12.

jinnota li hemm lok fejn jiġu rikonoxxuti l-ħiliet li jiksbu l-voluntiera sabiex ikunu jistgħu jużawhom tul il-ħajja tagħhom, kemm fix-xogħol kif ukoll fl-iskola: wara kollox, il-volontarjat huwa mezz importanti ta' tagħlim informali u għandu rwol fl-iżvilupp u l-aċċess għall-edukazzjoni taż-żgħażagħ. Għalhekk, l-iskejjel u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u l-intrapriżi jista' jkollhom rwol — jew ikabbru r-rwol li diġà għandhom — fir-rikonoxximent tal-ħiliet miksuba permezz tal-volontarjat u fit-twaqqif ta' strumenti moderni għal dan il-għan, bħal pereżempju l-Europass u l-YouthPass (“il-passaport taż-żogħżija”),

| 13. | jitlob lill-Kummissjoni, lill-Istati Membri u lill-awtoritajiet lokali u reġjonali biex jaħdmu favur il-volontarjat fis-sistema edukattiva bil-għan li ż-żgħażagħ, minn età żgħira, ikunu midħla tal-attivitajiet marbuta mal-volontarjat u jqisuhom bħala kontribut naturali għall-ħajja tal-komunità. Attivitajiet ta' din ix-xorta għandhom ikunu integrati fi ħdan is-sistema edukattiva, |
| --- | --- |

13.

jitlob lill-Kummissjoni, lill-Istati Membri u lill-awtoritajiet lokali u reġjonali biex jaħdmu favur il-volontarjat fis-sistema edukattiva bil-għan li ż-żgħażagħ, minn età żgħira, ikunu midħla tal-attivitajiet marbuta mal-volontarjat u jqisuhom bħala kontribut naturali għall-ħajja tal-komunità. Attivitajiet ta' din ix-xorta għandhom ikunu integrati fi ħdan is-sistema edukattiva,

| 14. | jemmen li fir-rigward tal-volontarjat taż-żgħażagħ, huwa importanti li jkun hemm bilanċ adegwat tal-valur miżjud bejn iż-żgħażagħ u s-soċjetà, f'kull aspett tiegħu. Ovvjament l-interess u l-iżvilupp taż-żgħażagħ jiġi qabel dak tas-soċjetà li fl-aħħar mill-aħħar tgawdi mill-impenn u l-involviment attiv li huma juru lejha. |
| --- | --- |

14.

jemmen li fir-rigward tal-volontarjat taż-żgħażagħ, huwa importanti li jkun hemm bilanċ adegwat tal-valur miżjud bejn iż-żgħażagħ u s-soċjetà, f'kull aspett tiegħu. Ovvjament l-interess u l-iżvilupp taż-żgħażagħ jiġi qabel dak tas-soċjetà li fl-aħħar mill-aħħar tgawdi mill-impenn u l-involviment attiv li huma juru lejha.

| 15. | jinkludi s-Servizz Volontarju Ewropew (SVE) fil-ħidma tiegħu u jittama li dan ikompli jiżviluppa fil-ġejjieni sabiex l-ikbar numru ta' żgħażagħ jkunu jistgħu jieħdu sehem f'attività volontarja barra minn pajjiżhom. |
| --- | --- |

15.

jinkludi s-Servizz Volontarju Ewropew (SVE) fil-ħidma tiegħu u jittama li dan ikompli jiżviluppa fil-ġejjieni sabiex l-ikbar numru ta' żgħażagħ jkunu jistgħu jieħdu sehem f'attività volontarja barra minn pajjiżhom.

II.   RAKKOMANDAZZJONIJIET SABIEX JITRESSQU EMENDI

Emenda 1

Premessa 7

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| 7. | Teżisti varjetà vasta ta' attivitajiet volontarji madwar l-Ewropa organizzati mis-soċjetà ċivili jew l-awtoritajiet pubbliċi u dawn l-attivitajiet għandhom ikunu ppreservati, żviluppati aktar u jsiru interoperabbli. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

7.

Teżisti varjetà vasta ta' attivitajiet volontarji madwar l-Ewropa organizzati mis-soċjetà ċivili jew l-awtoritajiet pubbliċi u dawn l-attivitajiet għandhom ikunu ppreservati, żviluppati aktar u jsiru interoperabbli.

| 7. | Teżisti varjetà vasta ta' attivitajiet volontarji madwar l-Ewropa organizzati mis-soċjetà ċivili jew l-awtoritajiet pubbliċi u dawn l-attivitajiet għandhom ikunu ppreservati, żviluppati aktar u jsiru interoperabbli
  għandha tiġi promossa l-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji. |
| --- | --- |

7.

Teżisti varjetà vasta ta' attivitajiet volontarji madwar l-Ewropa organizzati mis-soċjetà ċivili jew l-awtoritajiet pubbliċi u dawn l-attivitajiet għandhom ikunu ppreservati, żviluppati aktar u jsiru interoperabbli
  għandha tiġi promossa l-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji.

Raġuni

Il-kunċett tal-interoperabilità għandu bżonn wisq spjegazzjonijiet u bilkemm japplika għas-sistemi tal-volontarjat f'ċerti pajjiżi. Il-proposta tal-Kummissjoni Ewropea la għandha l-għan li tarmonizza u lanqas li tiċċentralizza x-xogħol volontarju, allura jekk dawn l-attivitajiet isiru interoperabbli jista' jagħti l-każ li dan jitqies bħala pass f'dik id-direzzjoni. L-għan mixtieq huwa li ż-żgħażagħ kollha, li juru x-xewqa, jkunu jistgħu jagħmlu l-volontarjat f'pajjiż ieħor tal-UE; jekk inħeġġu l-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji jkun possibbli li noqorbu aktar lejn il-ksib ta' dan il-għan.

Emenda 2

Premessa 13

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| 13. | Minkejja dawn l-isforzi, għad hemm ostakoli għal mobilità transkonfinali tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa u din ir-Rakkomandazzjoni għalhekk timmira primarjament li tipprovdi qafas għal Stati Membri biex jintensifikaw il-kooperazzjoni tagħhom, bla ħsara għad-diversità tal-iskemi nazzjonali tagħhom. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

13.

Minkejja dawn l-isforzi, għad hemm ostakoli għal mobilità transkonfinali tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa u din ir-Rakkomandazzjoni għalhekk timmira primarjament li tipprovdi qafas għal Stati Membri biex jintensifikaw il-kooperazzjoni tagħhom, bla ħsara għad-diversità tal-iskemi nazzjonali tagħhom.

| 13. | Minkejja dawn l-isforzi, għad hemm ostakoli għal mobilità transkonfinali tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa u din ir-Rakkomandazzjoni għalhekk timmira primarjament li tipprovdi qafas għal Stati Membri biex jintensifikaw il-kooperazzjoni tagħhom, bla ħsara għad-diversità tal-iskemi nazzjonali tagħhom
  tal-attivitajiet volontarji tagħhom. |
| --- | --- |

13.

Minkejja dawn l-isforzi, għad hemm ostakoli għal mobilità transkonfinali tal-voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa u din ir-Rakkomandazzjoni għalhekk timmira primarjament li tipprovdi qafas għal Stati Membri biex jintensifikaw il-kooperazzjoni tagħhom, bla ħsara għad-diversità tal-iskemi nazzjonali tagħhom
  tal-attivitajiet volontarji tagħhom.

Raġuni

Ir-regolamentazzjoni tal-attivitajiet volontarji mhux f'kull pajjiż Ewropew taqa' taħt ir-responsabbiltà tal-gvern ċentrali. Ir-rekwiżit tal-proposta tal-Kummissjoni jobbligahom jieħdu dispożizzjonijiet nazzjonali b'kontravenzjoni għall-prinċipju tas-sussidjarjetà. Jekk inbiddlu l-frażi “skemi nazzjonali” ma' “attivitajiet volontarji” jew “opportunitajiet”, it-test ikun japplika għall-Istati Membri kollha tal-UE u jirrispetta l-prinċipju tas-sussidjarjetà mingħajr ma jnaqqas s-sinifikat tiegħu.

Emenda 3

Premessa 14

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| 14. | Fil-qafas ta' din ir-Rakkomandazzjoni, attivitajiet tal-volontarjat transkonfinali għandhom ikunu definiti bħala impenn volontarju li fih il-voluntier żagħżugħ jieħu sehem f'attività bla ħlas u li ma tagħmilx profitt għall-benefiċċju tal-pubbliku ġenerali f'pajjiż aktar milli l-pajjiż residenti tiegħu jew tagħha. Attività bħal din hi kkaratterizzata bl-aspetti li ġejjin: miftuħa għal kulħadd, żgħażagħ taħt it-30 sena, se ssir bħala volontarja, perjodu ffissat, b'objettivi ċari, l-istruttura u l-qafas, mingħajr ħlas iżda bi flus fil-but għal spejjeż żgħar u bl-ispejjeż koperti. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

14.

Fil-qafas ta' din ir-Rakkomandazzjoni, attivitajiet tal-volontarjat transkonfinali għandhom ikunu definiti bħala impenn volontarju li fih il-voluntier żagħżugħ jieħu sehem f'attività bla ħlas u li ma tagħmilx profitt għall-benefiċċju tal-pubbliku ġenerali f'pajjiż aktar milli l-pajjiż residenti tiegħu jew tagħha. Attività bħal din hi kkaratterizzata bl-aspetti li ġejjin: miftuħa għal kulħadd, żgħażagħ taħt it-30 sena, se ssir bħala volontarja, perjodu ffissat, b'objettivi ċari, l-istruttura u l-qafas, mingħajr ħlas iżda bi flus fil-but għal spejjeż żgħar u bl-ispejjeż koperti.

| 14. | Fil-qafas ta' din ir-Rakkomandazzjoni, attivitajiet tal-volontarjat transkonfinali għandhom ikunu definiti bħala impenn volontarju li fih il-voluntier żagħżugħ jieħu sehem f'attività bla ħlas u li ma tagħmilx profitt għall-benefiċċju tal-pubbliku ġenerali f'pajjiż aktar milli l-pajjiż residenti tiegħu jew tagħha. Attività bħal din hi kkaratterizzata bl-aspetti li ġejjin: miftuħa għal kulħadd, żgħażagħ taħt it-30 sena, se ssir fuq bażi volontarja, għal perjodu ffissat, b'objettivi ċari, l-istruttura u l-qafas, mingħajr ħlas iżda bi flus fil-but għal spejjeż żgħar u bl-ispejjeż koperti. |
| --- | --- |

14.

Fil-qafas ta' din ir-Rakkomandazzjoni, attivitajiet tal-volontarjat transkonfinali għandhom ikunu definiti bħala impenn volontarju li fih il-voluntier żagħżugħ jieħu sehem f'attività bla ħlas u li ma tagħmilx profitt għall-benefiċċju tal-pubbliku ġenerali f'pajjiż aktar milli l-pajjiż residenti tiegħu jew tagħha. Attività bħal din hi kkaratterizzata bl-aspetti li ġejjin: miftuħa għal kulħadd, żgħażagħ taħt it-30 sena, se ssir fuq bażi volontarja, għal perjodu ffissat, b'objettivi ċari, l-istruttura u l-qafas, mingħajr ħlas iżda bi flus fil-but għal spejjeż żgħar u bl-ispejjeż koperti.

Raġuni

F'ċerti każi, ż-żgħażagħ li jieħdu sehem fi proġett volontarju jkollhom ir-riżorsi meħtieġa għall-għajxien tagħhom. Barra minn hekk, ladarba jagħmlu kontribut personali, ikun xi jkun l-ammont, jinbet fihom sens ta' impenn jew ta' unur biex iwettqu bl-aktar mod li jinħass, l-attività ta' volontarjat tagħhom f'pajjiż ieħor.

Emenda 4

Artikolu 15

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| 15. | Attenzjoni speċjali għandha tingħata liż-żgħażagħ b'inqas opportunitajiet minħabba li l-volontarjat jikkonstitwixxi f'possibbiltà partikolarment ta' valur ta' mobilità għal dawk iż-żgħażagħ li inkella jkollhom anqas benefiċċji, jew xejn, ta' skemi ta' mobilità. Dawn iż-żgħażagħ għandhom taħriġ speċjali u l-ħtiġijiet ta' sorveljanza għandhom ikunu kkunsidrati. Għajnuna għat-taħriġ u l-mobilità ta' edukaturi soċjo-edukattivi speċjalizzati fiż-żgħażagħ u l-mexxejja taż-żgħażagħ tkun utli ħafna f'dan il-kuntest. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

15.

Attenzjoni speċjali għandha tingħata liż-żgħażagħ b'inqas opportunitajiet minħabba li l-volontarjat jikkonstitwixxi f'possibbiltà partikolarment ta' valur ta' mobilità għal dawk iż-żgħażagħ li inkella jkollhom anqas benefiċċji, jew xejn, ta' skemi ta' mobilità. Dawn iż-żgħażagħ għandhom taħriġ speċjali u l-ħtiġijiet ta' sorveljanza għandhom ikunu kkunsidrati. Għajnuna għat-taħriġ u l-mobilità ta' edukaturi soċjo-edukattivi speċjalizzati fiż-żgħażagħ u l-mexxejja taż-żgħażagħ tkun utli ħafna f'dan il-kuntest.

| 15. | Il-volontarjat jikkonstitwixxi f'possibbiltà partikolarment ta' valur ta' mobilità għaż-żgħażagħ. Għaldaqstant, iż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati li jixtiequ jipparteċipaw fil-volontarjat u li inkella jkollhom anqas benefiċċji, jew xejn, ta' skemi
  possibbiltajiet ta' mobilità, jeħtieġu diversi tipi ta' appoġġ Għajnuna għat-taħriġ u l-mobilità ta' edukaturi soċjo-edukattivi speċjalizzati fiż-żgħażagħ u l-mexxejja taż-żgħażagħ tkun utli ħafna f'dan il-kuntest. Barra minn hekk, jistgħ
  u jintużaw ir-riżorsi li g
  ħandhom l-awtoritajiet lokali u reġjonali għ
  ad-dispożizzjoni tag
  ħhom sabiex jilħqu dan il-grupp b'mod aħjar. |
| --- | --- |

15.

Il-volontarjat jikkonstitwixxi f'possibbiltà partikolarment ta' valur ta' mobilità għaż-żgħażagħ. Għaldaqstant, iż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati li jixtiequ jipparteċipaw fil-volontarjat u li inkella jkollhom anqas benefiċċji, jew xejn, ta' skemi
  possibbiltajiet ta' mobilità, jeħtieġu diversi tipi ta' appoġġ Għajnuna għat-taħriġ u l-mobilità ta' edukaturi soċjo-edukattivi speċjalizzati fiż-żgħażagħ u l-mexxejja taż-żgħażagħ tkun utli ħafna f'dan il-kuntest. Barra minn hekk, jistgħ
  u jintużaw ir-riżorsi li g
  ħandhom l-awtoritajiet lokali u reġjonali għ
  ad-dispożizzjoni tag
  ħhom sabiex jilħqu dan il-grupp b'mod aħjar.

Raġuni

F'għadd ta' Stati Membri, huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali li, fil-biċċa l-kbira, jiddeterminaw il-politika taż-żgħażagħ. Barra minn hekk, fost l-awtoritajiet kollha, huma jinsabu l-aktar qrib taċ-ċittadini żgħażagħ. U jinsabu wkoll fil-livell it-tajjeb biex jilħqu ż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati.

Emenda 5

Premessa 16

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| 16. | Interoperabilità aħjar ta' skemi nazzjonali u aktar tixrid ta' informazzjoni jistgħu jistimulaw liż-żgħażagħ Ewropej kollha tkun xi tkun in-nazzjonalità tagħhom biex jieħdu sehem aktar fil-volontarjat fil-pajjiżi terzi. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

16.

Interoperabilità aħjar ta' skemi nazzjonali u aktar tixrid ta' informazzjoni jistgħu jistimulaw liż-żgħażagħ Ewropej kollha tkun xi tkun in-nazzjonalità tagħhom biex jieħdu sehem aktar fil-volontarjat fil-pajjiżi terzi.

| 16. | Interoperabilità aħjar ta' skemi nazzjonali
  Kooperazzjoni aħjar bejn l-organizzazzjonijiet volontarji u aktar tixrid ta' informazzjoni jistgħu jistimulaw liż-żgħażagħ Ewropej kollha tkun xi tkun in-nazzjonalità tagħhom biex jieħdu sehem aktar fil-volontarjat fil-pajjiżi terzi. |
| --- | --- |

16.

Interoperabilità aħjar ta' skemi nazzjonali
  Kooperazzjoni aħjar bejn l-organizzazzjonijiet volontarji u aktar tixrid ta' informazzjoni jistgħu jistimulaw liż-żgħażagħ Ewropej kollha tkun xi tkun in-nazzjonalità tagħhom biex jieħdu sehem aktar fil-volontarjat fil-pajjiżi terzi.

Raġuni

Ara r-raġunijiet mogħtija għal Emendi 1 u 2.

Emenda 6

Premessa 17

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| 17. | Minħabba li l-objettivi ta' din ir-Rakkomandazzjoni ma jistgħux jintlaħqu biżżejjed mill-Istati Membri u għalhekk jistgħu, minħabba l-iskala u l-effetti ta' din ir-Rakkomandazzjoni, jintlaħqu aħjar f'livell Komunitarju, il-Komunità tista' tadotta miżuri sabiex tippromwovi l-mobilità għal voluntiera żgħażagħ permezz tal-interoperabilità ta' skemi nazzjonali, skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stipulat f'Artikolu 5 tat-Trattat. Skont il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stipulat f'dak l-artikolu, ir-Rakkomandazzjoni preżenti ma jmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jintlaħqu dawk l-objettivi. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

17.

Minħabba li l-objettivi ta' din ir-Rakkomandazzjoni ma jistgħux jintlaħqu biżżejjed mill-Istati Membri u għalhekk jistgħu, minħabba l-iskala u l-effetti ta' din ir-Rakkomandazzjoni, jintlaħqu aħjar f'livell Komunitarju, il-Komunità tista' tadotta miżuri sabiex tippromwovi l-mobilità għal voluntiera żgħażagħ permezz tal-interoperabilità ta' skemi nazzjonali, skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stipulat f'Artikolu 5 tat-Trattat. Skont il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stipulat f'dak l-artikolu, ir-Rakkomandazzjoni preżenti ma jmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jintlaħqu dawk l-objettivi.

| 17. | Minħabba li l-objettivi ta' din ir-Rakkomandazzjoni ma jistgħux jintlaħqu biżżejjed mill-Istati Membri u għalhekk jistgħu, minħabba l-iskala u l-effetti ta' din ir-Rakkomandazzjoni, jintlaħqu aħjar f'livell Komunitarju, il-Komunità tista' tadotta miżuri sabiex tippromwovi l-mobilità għal voluntiera żgħażagħ permezz tal-interoperabilità ta' skemi nazzjonali
  ta' titjib fil-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji, skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stipulat f'Artikolu 5 tat-Trattat. Skont il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stipulat f'dak l-artikolu, ir-Rakkomandazzjoni preżenti ma jmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jintlaħqu dawk l-objettivi. |
| --- | --- |

17.

Minħabba li l-objettivi ta' din ir-Rakkomandazzjoni ma jistgħux jintlaħqu biżżejjed mill-Istati Membri u għalhekk jistgħu, minħabba l-iskala u l-effetti ta' din ir-Rakkomandazzjoni, jintlaħqu aħjar f'livell Komunitarju, il-Komunità tista' tadotta miżuri sabiex tippromwovi l-mobilità għal voluntiera żgħażagħ permezz tal-interoperabilità ta' skemi nazzjonali
  ta' titjib fil-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji, skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stipulat f'Artikolu 5 tat-Trattat. Skont il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stipulat f'dak l-artikolu, ir-Rakkomandazzjoni preżenti ma jmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jintlaħqu dawk l-objettivi.

Raġuni

Ara r-raġunijiet mogħtija għal Emendi 1 u 2.

Emenda 7

Artikolu A

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| A. | jippromwovu l-mobilità ta' voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa billi jtejbu l-interoperabilità ta' skemi nazzjonali għal volontarjat kemm jekk organizzat mis-soċjetà ċivili jew l-awtoritajiet pubbliċi, biex kull żagħżugħ/a jkollu/ha l-opportunità biex ikun/tkun voluntier/a fl-Ewropa jekk hu jew hi jixtiequ jagħmlu dan. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

A.

jippromwovu l-mobilità ta' voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa billi jtejbu l-interoperabilità ta' skemi nazzjonali għal volontarjat kemm jekk organizzat mis-soċjetà ċivili jew l-awtoritajiet pubbliċi, biex kull żagħżugħ/a jkollu/ha l-opportunità biex ikun/tkun voluntier/a fl-Ewropa jekk hu jew hi jixtiequ jagħmlu dan.

| A. | jippromwovu l-mobilità ta' voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa billi jtejbu l-interoperabilità ta' skemi nazzjonali għal volontarjat kemm jekk organizzat mis-soċjetà ċivili jew l-awtoritajiet pubbliċi
  l-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji, kemm jekk huma organizzati mis-soċjetà ċivili u/jew mill-awtoritajiet pubbliċi, biex kull żagħżugħ/a jkollu/ha l-opportunità biex ikun/tkun voluntier/a fl-Ewropa jekk hu jew hi jixtiequ jagħmlu dan. |
| --- | --- |

A.

jippromwovu l-mobilità ta' voluntiera żgħażagħ madwar l-Ewropa billi jtejbu l-interoperabilità ta' skemi nazzjonali għal volontarjat kemm jekk organizzat mis-soċjetà ċivili jew l-awtoritajiet pubbliċi
  l-kooperazzjoni bejn l-organizzazzjonijiet volontarji, kemm jekk huma organizzati mis-soċjetà ċivili u/jew mill-awtoritajiet pubbliċi, biex kull żagħżugħ/a jkollu/ha l-opportunità biex ikun/tkun voluntier/a fl-Ewropa jekk hu jew hi jixtiequ jagħmlu dan.

Raġuni

Ara r-raġunijiet mogħtija għal Emendi 1 u 2.

Emenda 8

Artikolu B(1)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| B 1) | itejbu l-livell ta' għarfien ta' skemi tal-volontarjat fit-territorji nazzjonali tagħhom u jitrasferixxu din l-informazzjoni lill-Kummssjoni Ewropea għal aktar disseminazzjoni |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

B 1)

itejbu l-livell ta' għarfien ta' skemi tal-volontarjat fit-territorji nazzjonali tagħhom u jitrasferixxu din l-informazzjoni lill-Kummssjoni Ewropea għal aktar disseminazzjoni

| B 1) | itejbu l-livell ta' għarfien ta' skemi
  opportunitajiet tal-volontarjat fit-territorji nazzjonali tagħhom u jitrasferixxu din l-informazzjoni lill-Kummssjoni Ewropea għal aktar disseminazzjoni, b'
  mod partikolari permezz tal-portal Ewropew u tal-bażi tad-data dwar ix-xog
  ħol volontarju; |
| --- | --- |

B 1)

itejbu l-livell ta' għarfien ta' skemi
  opportunitajiet tal-volontarjat fit-territorji nazzjonali tagħhom u jitrasferixxu din l-informazzjoni lill-Kummssjoni Ewropea għal aktar disseminazzjoni, b'
  mod partikolari permezz tal-portal Ewropew u tal-bażi tad-data dwar ix-xog
  ħol volontarju;

Raġuni

Ara r-raġunijiet mogħtija għal Emendi 1 u 2.

Emenda 9

Artikolu B(4)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| B 4) | jiskambjaw informazzjoni dwar opportunitajiet għall-volontarjat mal-Istati Membri u proċess tal-applikazzjoni simplifikat kemm jista' jkun possibbli biex ikun aktar faċli għaż-żgħażagħ ta' Stat Membru biex ikollhom aċċess u japplikaw għall-iskemi nazzjonali ta' Stati Membri oħrajn; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

B 4)

jiskambjaw informazzjoni dwar opportunitajiet għall-volontarjat mal-Istati Membri u proċess tal-applikazzjoni simplifikat kemm jista' jkun possibbli biex ikun aktar faċli għaż-żgħażagħ ta' Stat Membru biex ikollhom aċċess u japplikaw għall-iskemi nazzjonali ta' Stati Membri oħrajn;

| B 4) | jiskambjaw informazzjoni dwar opportunitajiet għall-volontarjat mal-Istati Membri u proċess tal-applikazzjoni simplifikat kemm jista' jkun possibbli biex ikun aktar faċli għaż-żgħażagħ ta' Stat Membru biex ikollhom aċċess u japplikaw għall-iskemi
  attivitajiet nazzjonali ta' volontarjat ta' Stati Membri oħrajn; |
| --- | --- |

B 4)

jiskambjaw informazzjoni dwar opportunitajiet għall-volontarjat mal-Istati Membri u proċess tal-applikazzjoni simplifikat kemm jista' jkun possibbli biex ikun aktar faċli għaż-żgħażagħ ta' Stat Membru biex ikollhom aċċess u japplikaw għall-iskemi
  attivitajiet nazzjonali ta' volontarjat ta' Stati Membri oħrajn;

Raġuni

Ara r-raġuni mogħtija għal Emenda 2.

Emenda 10

Artikolu B(7)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| B 7) | jiżviluppaw standards bażiċi ta' kwalità sabiex jippromwovu assigurazzjoni ta' livell ta' kwalità raġonevoli biex ikun hemm assigurazzjoni u ħarsien tal-voluntiera meta jaqsmu l-fruntieri u biex tinbena l-fiduċja u titħeġġeġ il-parteċipazzjoni fi skemi transkonfinali; dawn jistgħu jirrelataw mal-livell ta' taħriġ tal-voluntiera u l-persunal, il-preparazzjoni għall-attività, l-intraċċar u s-segwitu; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

B 7)

jiżviluppaw standards bażiċi ta' kwalità sabiex jippromwovu assigurazzjoni ta' livell ta' kwalità raġonevoli biex ikun hemm assigurazzjoni u ħarsien tal-voluntiera meta jaqsmu l-fruntieri u biex tinbena l-fiduċja u titħeġġeġ il-parteċipazzjoni fi skemi transkonfinali; dawn jistgħu jirrelataw mal-livell ta' taħriġ tal-voluntiera u l-persunal, il-preparazzjoni għall-attività, l-intraċċar u s-segwitu;

| B 7) | jiżviluppaw standards bażiċi ta' kwalità sabiex jippromwovu assigurazzjoni ta' livell ta' kwalità raġonevoli biex ikun hemm assigurazzjoni u ħarsien tal-voluntiera meta jaqsmu l-fruntieri u biex tinbena l-fiduċja u jiġu mħeġġa il-voluntiera, b'
  mod partikolari ż-żg
  ħ
  ażag
  ħ
  l-aktar żvanta
  ġġjati, soċjalment jew li m'għandhomx kwalifiki, sabiex jipparteċipaw f'attivitajiet volontarji transkonfinali
  titħeġġeġ il-parteċipazzjoni fi skemi transkonfinali; dawn jistgħu jirrelataw mal-livell ta' taħriġ tal-voluntiera u l-persunal, il-preparazzjoni għall-attività, l-intraċċar u s-segwitu; |
| --- | --- |

B 7)

jiżviluppaw standards bażiċi ta' kwalità sabiex jippromwovu assigurazzjoni ta' livell ta' kwalità raġonevoli biex ikun hemm assigurazzjoni u ħarsien tal-voluntiera meta jaqsmu l-fruntieri u biex tinbena l-fiduċja u jiġu mħeġġa il-voluntiera, b'
  mod partikolari ż-żg
  ħ
  ażag
  ħ
  l-aktar żvanta
  ġġjati, soċjalment jew li m'għandhomx kwalifiki, sabiex jipparteċipaw f'attivitajiet volontarji transkonfinali
  titħeġġeġ il-parteċipazzjoni fi skemi transkonfinali; dawn jistgħu jirrelataw mal-livell ta' taħriġ tal-voluntiera u l-persunal, il-preparazzjoni għall-attività, l-intraċċar u s-segwitu;

Raġuni

Ara r-raġuni mogħtija għal Emenda 2.

Fil-każ taż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati, il-volontarjat jista' jservi ta' pont għall-inklużjoni. Huma għandhom bżonn, b'mod partikolari, ta' ftit aktar inkoraġġiment sabiex jieħdu sehem f'attivitajiet volontarji barra minn pajjiżhom.

Emenda 11

Artikolu B(14)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| B(14) | jagħtu attenzjoni partikolari u jipprovdu strateġiji mfassla għaż-żgħażagħ b'inqas opportunitajiet sabiex isaħħu l-aċċess tagħhom għal attivitajiet volontarji u speċjalment għal tipi ta' volontarjat trans-Ewropew, u jikkunsidraw it-taħriġ speċifiku u l-ħtiġijiet ta' appoġġ ta' dawn iż-żgħażagħ; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

B(14)

jagħtu attenzjoni partikolari u jipprovdu strateġiji mfassla għaż-żgħażagħ b'inqas opportunitajiet sabiex isaħħu l-aċċess tagħhom għal attivitajiet volontarji u speċjalment għal tipi ta' volontarjat trans-Ewropew, u jikkunsidraw it-taħriġ speċifiku u l-ħtiġijiet ta' appoġġ ta' dawn iż-żgħażagħ;

| B(14) | jagħtu attenzjoni partikolari u jipprovdu strateġiji mfassla għaż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati soċjalment u ġeografikament jew li m'għandhomx kwalifikisabiex isaħħu l-aċċess tagħhom għal attivitajiet volontarji u speċjalment għal tipi ta' volontarjat trans-Ewropew, u jikkunsidraw it-taħriġ speċifiku u l-ħtiġijiet ta' appoġġ ta' dawn iż-żgħażagħ; |
| --- | --- |

B(14)

jagħtu attenzjoni partikolari u jipprovdu strateġiji mfassla għaż-żgħażagħ l-aktar żvantaġġjati soċjalment u ġeografikament jew li m'għandhomx kwalifikisabiex isaħħu l-aċċess tagħhom għal attivitajiet volontarji u speċjalment għal tipi ta' volontarjat trans-Ewropew, u jikkunsidraw it-taħriġ speċifiku u l-ħtiġijiet ta' appoġġ ta' dawn iż-żgħażagħ;

Emenda 12

Artikolu 2

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| 2.   jinkoraġġixxu u jorganizzaw, mal-Istati Membri, skambju sistematiku ta' informazzjoni u esperjenzi dwar l-interoperabilità ta' skemi nazzjonali tal-volontarjat organizzati mis-soċjetà ċivili jew mill-awtoritajiet pubbliċi; | 2.   jinkoraġġixxu u jorganizzaw, mal-Istati Membri, skambju sistematiku ta' informazzjoni u esperjenzi dwar l-interoperabilità ta' skemi
  nazzjonali tal-volontarjat
  it-tkabbir tal-kooperazzjoni Ewropea fir-rigward tal-volontarjat organizzati mis-soċjetà ċivili jew mill-awtoritajiet pubbliċi; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

2.   jinkoraġġixxu u jorganizzaw, mal-Istati Membri, skambju sistematiku ta' informazzjoni u esperjenzi dwar l-interoperabilità ta' skemi nazzjonali tal-volontarjat organizzati mis-soċjetà ċivili jew mill-awtoritajiet pubbliċi;

2.   jinkoraġġixxu u jorganizzaw, mal-Istati Membri, skambju sistematiku ta' informazzjoni u esperjenzi dwar l-interoperabilità ta' skemi
  nazzjonali tal-volontarjat
  it-tkabbir tal-kooperazzjoni Ewropea fir-rigward tal-volontarjat organizzati mis-soċjetà ċivili jew mill-awtoritajiet pubbliċi;

Raġuni

Ara r-raġunijiet mogħtija għal Emendi 1 u 2.

Emenda 13

Artikolu 4

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda tal-KtR |
| --- | --- |
| 4.   jirrapportaw lill-Kunsill erba' snin wara l-adozzjoni ta' din ir-Rakkomandazzjoni biex jiddetermina jekk il-miżuri proposti humiex qegħdin jaħdmu b'mod effettiv u biex janalizza l-bżonn għal aktar azzjonijiet. | 4.   jirrapportaw lill-Kunsill qabel l-2011
  erba' snin wara l-adozzjoni ta' din ir-Rakkomandazzjoni biex jiddetermina jekk il-miżuri proposti humiex qegħdin jaħdmu b'mod effettiv u biex janalizza l-bżonn għal aktar azzjonijiet. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda tal-KtR

4.   jirrapportaw lill-Kunsill erba' snin wara l-adozzjoni ta' din ir-Rakkomandazzjoni biex jiddetermina jekk il-miżuri proposti humiex qegħdin jaħdmu b'mod effettiv u biex janalizza l-bżonn għal aktar azzjonijiet.

4.   jirrapportaw lill-Kunsill qabel l-2011
  erba' snin wara l-adozzjoni ta' din ir-Rakkomandazzjoni biex jiddetermina jekk il-miżuri proposti humiex qegħdin jaħdmu b'mod effettiv u biex janalizza l-bżonn għal aktar azzjonijiet.

Raġuni

Fi ħdan il-Parlament Ewropew, 454 deputat appoġġjaw inizjattiva sabiex l-2011 tiġi ddikjarata s-Sena Ewropea tal-Volontarjat. Il-Kumitat tar-Reġjuni jappoġġja huwa wkoll din is-sejħa peress li din is-sena ser taħbat l-għaxar anniversarju tas-Sena Internazzjonali tal-Voluntiera. Ikun għalhekk propizju jekk il-Kummissjoni Ewropea toħroġ ir-rapport tagħha dwar dan is-suġġett ftit qabel.

Brussell, is-26 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/30 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/30

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar l-UE sieħba globali għall-iżvilupp: Ngħaġġlu l-progress lejn il-Miri għall-Iżvilupp għall-Millenju

(2009/C 76/06)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | jilqa' l-kuxjenza dejjem tiżdied tal-Kummissjoni tal-fatt li l-awtoritajiet qed “jesprimu dejjem aktar ix-xewqa tagħhom li jsiru parti permanenti u atturi tal-iżvilupp”, iżda jisħaq li l-awtoritajiet lokali u reġjonali mhumiex neqsin mill-esperjenza f'dan il-qasam; ilhom attivi għexieren ta' snin u huma impenjati kif ukoll interessati li jagħtu sehemhom bħala atturi attivi fl-iffinanzjar tal-iżvilupp u r-riforma tiegħu; |
| --- | --- |

—

jilqa' l-kuxjenza dejjem tiżdied tal-Kummissjoni tal-fatt li l-awtoritajiet qed “jesprimu dejjem aktar ix-xewqa tagħhom li jsiru parti permanenti u atturi tal-iżvilupp”, iżda jisħaq li l-awtoritajiet lokali u reġjonali mhumiex neqsin mill-esperjenza f'dan il-qasam; ilhom attivi għexieren ta' snin u huma impenjati kif ukoll interessati li jagħtu sehemhom bħala atturi attivi fl-iffinanzjar tal-iżvilupp u r-riforma tiegħu;

| — | itenni l-ħtieġa li tinħoloq “borża” (bourse/portal elettroniku tal-internet) għall-awtoritajiet lokali u reġjonali li huma involuti b'mod attiv fil-kooperazzjoni deċentralizzata, ibbażata fuq is-sistema attwali fil-livell lokali u reġjonali. B'hekk ikun aktar faċli li jsiru skambji ta' informazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali Ewropej li qed jaħdmu għall-kooperazzjoni għall-iżvilupp u li jiġu mqabbla proġetti tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Ewropa u fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw. Dan jgħin l-iżvilupp ta' proġetti ta' kooperazzjoni deċentralizzata u jtejjeb il-koordinazzjoni tagħhom, joħloq sinerġiji u jevita d-dupplikazzjoni; il-Kumitat jifraħ bil-kooperazzjoni mad-DĠ Żvilupp f'dan ir-rigward; |
| --- | --- |

—

itenni l-ħtieġa li tinħoloq “borża” (bourse/portal elettroniku tal-internet) għall-awtoritajiet lokali u reġjonali li huma involuti b'mod attiv fil-kooperazzjoni deċentralizzata, ibbażata fuq is-sistema attwali fil-livell lokali u reġjonali. B'hekk ikun aktar faċli li jsiru skambji ta' informazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali Ewropej li qed jaħdmu għall-kooperazzjoni għall-iżvilupp u li jiġu mqabbla proġetti tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Ewropa u fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw. Dan jgħin l-iżvilupp ta' proġetti ta' kooperazzjoni deċentralizzata u jtejjeb il-koordinazzjoni tagħhom, joħloq sinerġiji u jevita d-dupplikazzjoni; il-Kumitat jifraħ bil-kooperazzjoni mad-DĠ Żvilupp f'dan ir-rigward;

| — | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li ħafna mill-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-UE għandhom rabtiet marbuta mal-iżvilupp mal-entitajiet korrispondenti tagħhom fil-pajjiżi li għadhom qegħdin jiżviluppaw, u b'hekk kisbu għarfien, speċjalment f'oqsma bħall-edukazzjoni, is-saħħa, is-servizzi muniċipali (l-ilma u l-ġestjoni tal-iskart), is-sajd fuq skala żgħira u l-akwakultura, l-infrastruttura, it-trasport, il-kommunikazzjoni, l-ambjent, l-iżvilupp rurali, l-iżvilupp ekonomiku reġjonali u l-appoġġ għall-iżvilupp ta' korpi lokali u d-deċentralizzazzjoni politika; |
| --- | --- |

—

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li ħafna mill-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-UE għandhom rabtiet marbuta mal-iżvilupp mal-entitajiet korrispondenti tagħhom fil-pajjiżi li għadhom qegħdin jiżviluppaw, u b'hekk kisbu għarfien, speċjalment f'oqsma bħall-edukazzjoni, is-saħħa, is-servizzi muniċipali (l-ilma u l-ġestjoni tal-iskart), is-sajd fuq skala żgħira u l-akwakultura, l-infrastruttura, it-trasport, il-kommunikazzjoni, l-ambjent, l-iżvilupp rurali, l-iżvilupp ekonomiku reġjonali u l-appoġġ għall-iżvilupp ta' korpi lokali u d-deċentralizzazzjoni politika;

| — | josserva li sabiex tinħoloq politika għall-iżvilupp aktar effettiva u koerenti jrid jitqies l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-pajjiżi benefiċjarji; |
| --- | --- |

—

josserva li sabiex tinħoloq politika għall-iżvilupp aktar effettiva u koerenti jrid jitqies l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-pajjiżi benefiċjarji;

| Rapporteur | : | Heini UTUNEN (FI/ALDE), Membru tal-Kunsill tal-Belt ta' Jyväskylä |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Heini UTUNEN (FI/ALDE), Membru tal-Kunsill tal-Belt ta' Jyväskylä

Dokument ta' referenza

“L-UE sieħba globali għall-iżvilupp: Ngħaġġlu l-progress lejn il-Miri għall-Iżvilupp għall-Millenju”

COM(2008) 177 finali

I.   RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

Kummenti ġenerali

| 1. | jilqa' l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni, peress li hemm ħtieġa urġenti għal politika ta' żvilupp biex jiġi miġġieled il-faqar madwar id-dinja u l-kaġun tiegħu u biex tinkiseb l-ugwaljanza. L-Ewropa ma tistax tinqata' mill-problemi tal-bqija tad-dinja; |
| --- | --- |

1.

jilqa' l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni, peress li hemm ħtieġa urġenti għal politika ta' żvilupp biex jiġi miġġieled il-faqar madwar id-dinja u l-kaġun tiegħu u biex tinkiseb l-ugwaljanza. L-Ewropa ma tistax tinqata' mill-problemi tal-bqija tad-dinja;

| 2. | jittama li l-2008 tkun punt ta' bidla fl-isforzi tal-UE għall-iżvilupp, li għandhom l-għan li jagħmlu l-Miri għall-Iżvilupp għall-Millenju prijorità politika; |
| --- | --- |

2.

jittama li l-2008 tkun punt ta' bidla fl-isforzi tal-UE għall-iżvilupp, li għandhom l-għan li jagħmlu l-Miri għall-Iżvilupp għall-Millenju prijorità politika;

| 3. | huwa mħasseb jinnota li l-volum tal-għajnuna Ewropea għall-iżvilupp reġa' naqas għat-tieni sena konsekuttiva u li ftit pajjiżi biss (bħall-Olanda, l-Iżvezja u d-Danimarka) qed jirrispettaw l-impenn internazzjonali f'dak li hu l-ammont ta' għajnuna li qed tingħata; |
| --- | --- |

3.

huwa mħasseb jinnota li l-volum tal-għajnuna Ewropea għall-iżvilupp reġa' naqas għat-tieni sena konsekuttiva u li ftit pajjiżi biss (bħall-Olanda, l-Iżvezja u d-Danimarka) qed jirrispettaw l-impenn internazzjonali f'dak li hu l-ammont ta' għajnuna li qed tingħata;

| 4. | jiddispjaċih ukoll għall-fatt li l-ammont ta' għajnuna mogħtija mill-Unjoni Ewropea mhux biss huwa żgħir wisq, iżda wkoll mhux effettiv biżżejjed; |
| --- | --- |

4.

jiddispjaċih ukoll għall-fatt li l-ammont ta' għajnuna mogħtija mill-Unjoni Ewropea mhux biss huwa żgħir wisq, iżda wkoll mhux effettiv biżżejjed;

| 5. | iqis il-Komunikazzjoni bħala tassew importanti għall-awtoritajiet lokali u reġjonali u għalhekk jilqa' r-rikonoxximent mill-Kummissjoni tal-fatt li l-UE trid tadotta approċċ inklużiv li jinvolvi l-gvern lokali u s-soċjetà ċivili, kemm fl-Ewropa u kemm fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

5.

iqis il-Komunikazzjoni bħala tassew importanti għall-awtoritajiet lokali u reġjonali u għalhekk jilqa' r-rikonoxximent mill-Kummissjoni tal-fatt li l-UE trid tadotta approċċ inklużiv li jinvolvi l-gvern lokali u s-soċjetà ċivili, kemm fl-Ewropa u kemm fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw;

| 6. | jilqa' l-kuxjenza dejjem tiżdied tal-Kummissjoni tal-fatt li l-awtoritajiet qed “jesprimu dejjem aktar ix-xewqa tagħhom li jsiru parti permanenti u atturi tal-iżvilupp”, iżda jisħaq li l-awtoritajiet lokali u reġjonali mhumiex neqsin mill-esperjenza f'dan il-qasam; ilhom attivi għexieren ta' snin u huma impenjati kif ukoll interessati li jagħtu sehemhom bħala atturi attivi fil-kooperazzjoni għall-iżvilupp, fl-iffinanzjar u r-riforma tiegħu; jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li xi reġjuni u kontej Ewropej diġà qed jilħqu l-għan proporzjonali ta' nefqa ta' 0.7 % tad-dħul gross nazzjonali għall-iżvilupp; |
| --- | --- |

6.

jilqa' l-kuxjenza dejjem tiżdied tal-Kummissjoni tal-fatt li l-awtoritajiet qed “jesprimu dejjem aktar ix-xewqa tagħhom li jsiru parti permanenti u atturi tal-iżvilupp”, iżda jisħaq li l-awtoritajiet lokali u reġjonali mhumiex neqsin mill-esperjenza f'dan il-qasam; ilhom attivi għexieren ta' snin u huma impenjati kif ukoll interessati li jagħtu sehemhom bħala atturi attivi fil-kooperazzjoni għall-iżvilupp, fl-iffinanzjar u r-riforma tiegħu; jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li xi reġjuni u kontej Ewropej diġà qed jilħqu l-għan proporzjonali ta' nefqa ta' 0.7 % tad-dħul gross nazzjonali għall-iżvilupp;

| 7. | jinsab kuntent dwar il-kooperazzjoni produttiva bejn il-Kumitat tar-Reġjuni u l-Kummissjoni, li turi li r-rwol tal-Kumit tar-Reġjuni u tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-politika għall-iżvilupp qed jingħaraf dejjem aktar. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jitqiesu bħala sieħba importanti involuti fil-politika għall-iżvilupp tal-UE; |
| --- | --- |

7.

jinsab kuntent dwar il-kooperazzjoni produttiva bejn il-Kumitat tar-Reġjuni u l-Kummissjoni, li turi li r-rwol tal-Kumit tar-Reġjuni u tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-politika għall-iżvilupp qed jingħaraf dejjem aktar. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jitqiesu bħala sieħba importanti involuti fil-politika għall-iżvilupp tal-UE;

| 8. | ifakkar il-prinċipju li gvernanza tajba hija deċiżiva għas-suċċess ta' politika għall-iżvilupp u li aspett kruċjali ta' gvernanza tajba huwa l-għarfien li l-aħjar deċiżjonijiet jittieħdu kemm jista' jkun mill-qrib tar-realtà; |
| --- | --- |

8.

ifakkar il-prinċipju li gvernanza tajba hija deċiżiva għas-suċċess ta' politika għall-iżvilupp u li aspett kruċjali ta' gvernanza tajba huwa l-għarfien li l-aħjar deċiżjonijiet jittieħdu kemm jista' jkun mill-qrib tar-realtà;

| 9. | jagħraf l-importanza tal-għajnuna baġitarja u sekondarja, l-iktar għall-ifqar pajjiżi, iżda jisħaq biex fir-relazzjonijiet bejn il-gvern ċentrali u l-atturi tas-soċjetà ċivili jinħoloq mekkaniżmu li permezz tiegħu tkun tista' tiġi żviluppata kultura ġdida fl-użu tal-għajnuna. Dan jista' jieħu forma ta' skema fil-livell lokali u reġjonali biex torbot flimkien l-għajnuna mogħtija mill-gvern ċentrali u dik mis-soċjetà ċivili; |
| --- | --- |

9.

jagħraf l-importanza tal-għajnuna baġitarja u sekondarja, l-iktar għall-ifqar pajjiżi, iżda jisħaq biex fir-relazzjonijiet bejn il-gvern ċentrali u l-atturi tas-soċjetà ċivili jinħoloq mekkaniżmu li permezz tiegħu tkun tista' tiġi żviluppata kultura ġdida fl-użu tal-għajnuna. Dan jista' jieħu forma ta' skema fil-livell lokali u reġjonali biex torbot flimkien l-għajnuna mogħtija mill-gvern ċentrali u dik mis-soċjetà ċivili;

| 10. | josserva li sħubija aktar b'saħħitha u effettiva bejn l-atturi Ewropej tiżgura li l-miżuri jkunu jikkumplimentaw lil xulxin u jkun sostenibbli strateġikament, speċjalment fejn tidħol il-ġestjoni tal-għajnuna; |
| --- | --- |

10.

josserva li sħubija aktar b'saħħitha u effettiva bejn l-atturi Ewropej tiżgura li l-miżuri jkunu jikkumplimentaw lil xulxin u jkun sostenibbli strateġikament, speċjalment fejn tidħol il-ġestjoni tal-għajnuna;

| 11. | iħeġġeġ il-Kummissjoni tagħti prijorità lill-inklużjoni tal-Fond Ewropew tal-Iżvilupp (FEŻ) fil-baġit Komunitarju u biex dan jiġi koordinat mal-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (FEŻR) fil-Politika Ewropea tal-Viċinat imkabbra, sabiex tittejjeb il-koordinazzjoni tal-attivatijiet tal-politika ta' kooperazzjoni għall-iżvilupp tal-UE; |
| --- | --- |

11.

iħeġġeġ il-Kummissjoni tagħti prijorità lill-inklużjoni tal-Fond Ewropew tal-Iżvilupp (FEŻ) fil-baġit Komunitarju u biex dan jiġi koordinat mal-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (FEŻR) fil-Politika Ewropea tal-Viċinat imkabbra, sabiex tittejjeb il-koordinazzjoni tal-attivatijiet tal-politika ta' kooperazzjoni għall-iżvilupp tal-UE;

Kummenti speċifiċi

| 12. | jinsab kuntent li l-Kummissjoni tagħraf li sabiex tikseb il-Miri għall-Iżvilupp għall-Millenju l-UE trid tadotta approċċ li jħeġġeġ il-parteċipazzjoni u tistieden 'l-awtoritajiet lokali u reġjonali u lis-soċjetà ċivili jkunu involuti fil-politika għall-iżvilupp kemm fil-livell Ewropew kif ukoll fil-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw; |
| --- | --- |

12.

jinsab kuntent li l-Kummissjoni tagħraf li sabiex tikseb il-Miri għall-Iżvilupp għall-Millenju l-UE trid tadotta approċċ li jħeġġeġ il-parteċipazzjoni u tistieden 'l-awtoritajiet lokali u reġjonali u lis-soċjetà ċivili jkunu involuti fil-politika għall-iżvilupp kemm fil-livell Ewropew kif ukoll fil-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw;

| 13. | jitlob biex il-gvernijiet lokali u reġjonali kif ukoll l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili jiġu ttrattati bħala atturi fihom infushom, kull wieħed bir-rwol u l-importanza tiegħu fl-isforzi għall-iżvilupp u jitlob biex l-azzjoni tagħhom tkun koordinata, kumplementari, effettiva u effiċjenti, trasparenti u parteċipatorja; |
| --- | --- |

13.

jitlob biex il-gvernijiet lokali u reġjonali kif ukoll l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili jiġu ttrattati bħala atturi fihom infushom, kull wieħed bir-rwol u l-importanza tiegħu fl-isforzi għall-iżvilupp u jitlob biex l-azzjoni tagħhom tkun koordinata, kumplementari, effettiva u effiċjenti, trasparenti u parteċipatorja;

| 14. | itenni l-ħtieġa li tinħoloq “borża” (bourse/portal elettroniku tal-internet) għall-awtoritajiet lokali u reġjonali li huma involuti b'mod attiv fil-kooperazzjoni deċentralizzata, ibbażata fuq is-sistema attwali fil-livell lokali u reġjonali. B'hekk ikun aktar faċli li jsiru skambji ta' informazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali Ewropej li qed jaħdmu għall-kooperazzjoni għall-iżvilupp u li jiġu mqabbla proġetti tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Ewropa u fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw. Dan jgħin l-iżvilupp ta' proġetti ta' kooperazzjoni deċentralizzata u jtejjeb il-koordinazzjoni tagħhom, joħloq sinerġiji u jevita d-dupplikazzjoni; il-Kumitat jifraħ bil-kooperazzjoni mad-DĠ Żvilupp f'dan ir-rigward; |
| --- | --- |

14.

itenni l-ħtieġa li tinħoloq “borża” (bourse/portal elettroniku tal-internet) għall-awtoritajiet lokali u reġjonali li huma involuti b'mod attiv fil-kooperazzjoni deċentralizzata, ibbażata fuq is-sistema attwali fil-livell lokali u reġjonali. B'hekk ikun aktar faċli li jsiru skambji ta' informazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali Ewropej li qed jaħdmu għall-kooperazzjoni għall-iżvilupp u li jiġu mqabbla proġetti tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Ewropa u fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw. Dan jgħin l-iżvilupp ta' proġetti ta' kooperazzjoni deċentralizzata u jtejjeb il-koordinazzjoni tagħhom, joħloq sinerġiji u jevita d-dupplikazzjoni; il-Kumitat jifraħ bil-kooperazzjoni mad-DĠ Żvilupp f'dan ir-rigward;

| 15. | jilqa' l-inizjattiva tal-Kunsill tal-Muniċipalitajiet u r-Reġjuni Ewropej (CEMR) li jiżviluppa portal tal-internet għall-muniċipalitajiet sabiex jgħinhom isibu msieħeb għal ġemellaġġ fl-Ewropa; jinsab kuntent bl-estensjoni tal-portal ta' ġemellaġġ immexxi mill-Kunsilll tal-Muniċipalitajiet u r-Reġjuni Ewropej (CEMR), li tagħmilha possibbli li jsir ġemellaġġ bejn muniċipalitajiet Ewropej ma' muniċipalitajiet f'pajjiżi li qed jiżviluppaw; il-Kumitat għandu jikkonsolida u jappoġġja l-ħidma li attwalment qiegħda titwettaq mis-CEMR. |
| --- | --- |

15.

jilqa' l-inizjattiva tal-Kunsill tal-Muniċipalitajiet u r-Reġjuni Ewropej (CEMR) li jiżviluppa portal tal-internet għall-muniċipalitajiet sabiex jgħinhom isibu msieħeb għal ġemellaġġ fl-Ewropa; jinsab kuntent bl-estensjoni tal-portal ta' ġemellaġġ immexxi mill-Kunsilll tal-Muniċipalitajiet u r-Reġjuni Ewropej (CEMR), li tagħmilha possibbli li jsir ġemellaġġ bejn muniċipalitajiet Ewropej ma' muniċipalitajiet f'pajjiżi li qed jiżviluppaw; il-Kumitat għandu jikkonsolida u jappoġġja l-ħidma li attwalment qiegħda titwettaq mis-CEMR.

II.   IL-PERSPETTIVA LOKALI U REĠJONALI

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

Atturi Ewropej

| 16. | isostni li l-Ewropej kollha, inklużi l-awtoritajiet pubbliċi, is-settur privat u ċ-ċittadini individwali, iridu jaqsmu r-responsabilità għall-kwistjonijiet ta' żvilupp globali; |
| --- | --- |

16.

isostni li l-Ewropej kollha, inklużi l-awtoritajiet pubbliċi, is-settur privat u ċ-ċittadini individwali, iridu jaqsmu r-responsabilità għall-kwistjonijiet ta' żvilupp globali;

| 17. | josserva li għalkemm — skont l-Istati Membri — mhux il-livelli kollha ta' gvern lokali u reġjonali huma neċċessarjament kompetenti f'dik li hi kooperazzjoni għall-iżvilupp, dan ifisser li hemm ħtieġa għal responsabilità kollettiva għall-problemi ta' żvilupp fil-livell Ewropew. B'mod jew ieħor il-kooperazzjoni għall-iżvilupp trid tiġi inkorporata fl-attivitajiet tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, anki jekk dan ma jseħħx direttament permezz ta' proġetti ta' għajnuna finanzjarja mal-imsieħba fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw. Il-metodi ta' kif dan jista' jinkiseb jistgħu jiġu ppreżentati f'“forum” speċjali ta' diskussjoni; |
| --- | --- |

17.

josserva li għalkemm — skont l-Istati Membri — mhux il-livelli kollha ta' gvern lokali u reġjonali huma neċċessarjament kompetenti f'dik li hi kooperazzjoni għall-iżvilupp, dan ifisser li hemm ħtieġa għal responsabilità kollettiva għall-problemi ta' żvilupp fil-livell Ewropew. B'mod jew ieħor il-kooperazzjoni għall-iżvilupp trid tiġi inkorporata fl-attivitajiet tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, anki jekk dan ma jseħħx direttament permezz ta' proġetti ta' għajnuna finanzjarja mal-imsieħba fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw. Il-metodi ta' kif dan jista' jinkiseb jistgħu jiġu ppreżentati f'“forum” speċjali ta' diskussjoni;

| 18. | mill-perspettiva tal-gvern lokali u reġjonali, iqis pożittiv il-fatt li l-Kummissjoni tagħraf il-ħtieġa li tinkludi l-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-kooperazzjoni għall-iżvilupp u japprezza b'mod partikolari l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni minn dan il-lat; |
| --- | --- |

18.

mill-perspettiva tal-gvern lokali u reġjonali, iqis pożittiv il-fatt li l-Kummissjoni tagħraf il-ħtieġa li tinkludi l-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-kooperazzjoni għall-iżvilupp u japprezza b'mod partikolari l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni minn dan il-lat;

| 19. | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li ħafna mill-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-UE għandhom rabtiet marbuta mal-iżvilupp mal-entitajiet korrispondenti tagħhom fil-pajjiżi li għadhom qegħdin jiżviluppaw, u b'hekk kisbu għarfien, speċjalment f'oqsma bħall-edukazzjoni, is-saħħa, is-servizzi muniċipali (l-ilma u l-ġestjoni tal-iskart), is-sajd fuq skala żgħira u l-akwakultura, l-infrastruttura, it-trasport, il-kommunikazzjoni, l-ambjent, l-iżvilupp rurali, l-iżvilupp ekonomiku reġjonali u l-appoġġ għall-iżvilupp ta' korpi lokali u d-deċentralizzazzjoni politika; |
| --- | --- |

19.

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li ħafna mill-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-UE għandhom rabtiet marbuta mal-iżvilupp mal-entitajiet korrispondenti tagħhom fil-pajjiżi li għadhom qegħdin jiżviluppaw, u b'hekk kisbu għarfien, speċjalment f'oqsma bħall-edukazzjoni, is-saħħa, is-servizzi muniċipali (l-ilma u l-ġestjoni tal-iskart), is-sajd fuq skala żgħira u l-akwakultura, l-infrastruttura, it-trasport, il-kommunikazzjoni, l-ambjent, l-iżvilupp rurali, l-iżvilupp ekonomiku reġjonali u l-appoġġ għall-iżvilupp ta' korpi lokali u d-deċentralizzazzjoni politika;

| 20. | jemmen li dawn il-proġetti ser jagħtu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali leġittimità, għarfien u esperjenza f'dawk l-oqsma li huma ta' importanza partikolari għall-progress ekonomiku u soċjali tal-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw, u li għalhekk huwa ferm importanti li jingħataw rwol aktar sinifikanti u li jittieħed eżempju tagħhom mill-esperjenza tagħhom fil-politika għall-iżvilupp; |
| --- | --- |

20.

jemmen li dawn il-proġetti ser jagħtu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali leġittimità, għarfien u esperjenza f'dawk l-oqsma li huma ta' importanza partikolari għall-progress ekonomiku u soċjali tal-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw, u li għalhekk huwa ferm importanti li jingħataw rwol aktar sinifikanti u li jittieħed eżempju tagħhom mill-esperjenza tagħhom fil-politika għall-iżvilupp;

| 21. | isemmi li f'ħafna Stati Membri tal-UE, l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom dritt legali li jagħtu sehemhom fil-politika nazzjonali għall-iżvilupp permezz tal-kooperazzjoni deċentralizzata. Għalhekk jistgħu jitqiesu bħala atturi diretti fil-politika għall-iżvilupp u fl-affarijiet esterni tal-UE; |
| --- | --- |

21.

isemmi li f'ħafna Stati Membri tal-UE, l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom dritt legali li jagħtu sehemhom fil-politika nazzjonali għall-iżvilupp permezz tal-kooperazzjoni deċentralizzata. Għalhekk jistgħu jitqiesu bħala atturi diretti fil-politika għall-iżvilupp u fl-affarijiet esterni tal-UE;

| 22. | jitkellem dwar il-vantaġġi tal-kooperazzjoni deċentralizzata u jiġbed l-attenzjoni għall-ħtieġa li tiġi promossa, peress li ħafna awtoritajiet lokali u reġjonali jiffinanzjaw u jimplimentaw b'mod dirett il-politika għall-iżvilupp. Huma għandhom rwol kumplimentari u jagħmlu l-politika għall-iżvilupp aktar koerenti; |
| --- | --- |

22.

jitkellem dwar il-vantaġġi tal-kooperazzjoni deċentralizzata u jiġbed l-attenzjoni għall-ħtieġa li tiġi promossa, peress li ħafna awtoritajiet lokali u reġjonali jiffinanzjaw u jimplimentaw b'mod dirett il-politika għall-iżvilupp. Huma għandhom rwol kumplimentari u jagħmlu l-politika għall-iżvilupp aktar koerenti;

| 23. | isostni li l-muniċipalitajiet u r-reġjuni jixtiequ jsaħħu l-involviment tagħhom imsejjes fuq is-sħubija u l-għarfien billi jagħmlu l-almu tagħhom l-aktar fl-oqsma speċifiċi li jaqgħu taħt il-gvern lokali u reġjonali. Ser jaħdmu wkoll flimkien ma' professjonijisti fil-qasam tal-kooperazzjoni għall-iżvilupp biex jagħmlu lin-nies aktar konxji dwar is-solidarjetà mal-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

23.

isostni li l-muniċipalitajiet u r-reġjuni jixtiequ jsaħħu l-involviment tagħhom imsejjes fuq is-sħubija u l-għarfien billi jagħmlu l-almu tagħhom l-aktar fl-oqsma speċifiċi li jaqgħu taħt il-gvern lokali u reġjonali. Ser jaħdmu wkoll flimkien ma' professjonijisti fil-qasam tal-kooperazzjoni għall-iżvilupp biex jagħmlu lin-nies aktar konxji dwar is-solidarjetà mal-pajjiżi li qed jiżviluppaw;

| 24. | jemmen li kemm il-gvern lokali u reġjonali huwa qrib iċ-ċittadini u l-prinċipju tas-sussidjarjetà jfissru li r-rwol tagħhom, idealment, jirrappreżenta perspettiva fuq bosta livelli, li hija parti mill-politiki għall-iżvilupp nazzjonali, Ewropew u globali u jiżgura u jtejjeb l-effettività tal-għajnuna; |
| --- | --- |

24.

jemmen li kemm il-gvern lokali u reġjonali huwa qrib iċ-ċittadini u l-prinċipju tas-sussidjarjetà jfissru li r-rwol tagħhom, idealment, jirrappreżenta perspettiva fuq bosta livelli, li hija parti mill-politiki għall-iżvilupp nazzjonali, Ewropew u globali u jiżgura u jtejjeb l-effettività tal-għajnuna;

| 25. | jisħaq dwar ir-rwol importanti li jistgħu jaqdu l-awtoritajiet lokali u reġjonali fir-reġjuni l-aktar imbiegħda bħala sħab privileġġjati fl-iżvilupp tal-politiki ta' kooperazzjoni tal-UE mal-pajjiżi terzi ġirien, filwaqt li jservu wkoll ta' laboratorji għall-proġetti li jeħtieġu koordinazzjoni xierqa tal-Fond Ewropew tal-Iżvilupp (FEŻ) u l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (FEŻR). |
| --- | --- |

25.

jisħaq dwar ir-rwol importanti li jistgħu jaqdu l-awtoritajiet lokali u reġjonali fir-reġjuni l-aktar imbiegħda bħala sħab privileġġjati fl-iżvilupp tal-politiki ta' kooperazzjoni tal-UE mal-pajjiżi terzi ġirien, filwaqt li jservu wkoll ta' laboratorji għall-proġetti li jeħtieġu koordinazzjoni xierqa tal-Fond Ewropew tal-Iżvilupp (FEŻ) u l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (FEŻR).

L-atturi tal-pajjiżi terzi

| 26. | josserva li sabiex tinħoloq politika għall-iżvilupp aktar effettiva u koerenti jrid jitqies l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-pajjiżi benefiċjarji; |
| --- | --- |

26.

josserva li sabiex tinħoloq politika għall-iżvilupp aktar effettiva u koerenti jrid jitqies l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-pajjiżi benefiċjarji;

| 27. | isostni li l-isforzi u l-politika għall-iżvilupp għandhom jitmexxew mill-appartenenza lokali u d-deċentralizzazzjoni; |
| --- | --- |

27.

isostni li l-isforzi u l-politika għall-iżvilupp għandhom jitmexxew mill-appartenenza lokali u d-deċentralizzazzjoni;

| 28. | jixtieq jara promoss approċċ li jagħmilha possibbli għall-gvernijiet lokali u reġjonali fl-Ewropa u fil-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw li jgħinu aħjar lill-partijiet interessanti u l-atturi tal-iżvilupp; |
| --- | --- |

28.

jixtieq jara promoss approċċ li jagħmilha possibbli għall-gvernijiet lokali u reġjonali fl-Ewropa u fil-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw li jgħinu aħjar lill-partijiet interessanti u l-atturi tal-iżvilupp;

| 29. | jaqsam il-fehma li d-demokrazija ma tfissirx biss għażla ħielsa, iżda kunċett li jinbena kuljum — b'hekk hija marbuta mal-iżvilupp ekonomiku u soċjali, li fih il-gvern lokali u reġjonali jaqdi rwol kruċjali; |
| --- | --- |

29.

jaqsam il-fehma li d-demokrazija ma tfissirx biss għażla ħielsa, iżda kunċett li jinbena kuljum — b'hekk hija marbuta mal-iżvilupp ekonomiku u soċjali, li fih il-gvern lokali u reġjonali jaqdi rwol kruċjali;

| 30. | jinnota li l-valur miżjud tal-awtoritajiet lokali u reġjonali jidher l-aktar fir-rwol tagħhom, li idealment huwa dak li joħolqu demokrazija u gvernanza tajba, u li jippromwovu l-mudell deċentralizzat ta' gvernanza; |
| --- | --- |

30.

jinnota li l-valur miżjud tal-awtoritajiet lokali u reġjonali jidher l-aktar fir-rwol tagħhom, li idealment huwa dak li joħolqu demokrazija u gvernanza tajba, u li jippromwovu l-mudell deċentralizzat ta' gvernanza;

| 31. | isostni li r-rappreżentanti tal-awtoritajiet lokali u reġjonali Ewropej ma jaħdmux biss mal-entitajiet korrispondenti tagħhom fin-Nofsinhar, iżda wkoll mal-bqija tas-soċjetà ċivili; |
| --- | --- |

31.

isostni li r-rappreżentanti tal-awtoritajiet lokali u reġjonali Ewropej ma jaħdmux biss mal-entitajiet korrispondenti tagħhom fin-Nofsinhar, iżda wkoll mal-bqija tas-soċjetà ċivili;

| 32. | jiġbed l-attenzjoni għall-problemi li joħorġu minn għajnuna li tiddependi fuq sistema unilaterali u vertikali, li tirrappreżenta l-aktar approċċ komuni użat anki mill-Kummissjoni Ewropea biex tagħti l-għajnuna. Hemm neqsin għalhekk sħubija ta' veru kif ukoll l-involviment tal-livell lokali u organizzazzjonijiet li jirrappreżentawh (jiġifieri assoċjazzjonijiet tal-awtoritajiet lokali u reġjonali), li jfisser li l-għoti ta' fondi mhux qed ikollu effett fil-livell lokali. Fl-istess ħin l-effetti tal-għajnuna mogħtija mill-NGOs, ġeneralment fil-livell lokali, mhux bilfors tinvolvi l-awtoritajiet pubbliċi, l-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-mekkaniżmi istituzzjonali, u b'hekk dan ikompli jfixkel l-impatt u l-effettività dejjiema tal-għajnuna; |
| --- | --- |

32.

jiġbed l-attenzjoni għall-problemi li joħorġu minn għajnuna li tiddependi fuq sistema unilaterali u vertikali, li tirrappreżenta l-aktar approċċ komuni użat anki mill-Kummissjoni Ewropea biex tagħti l-għajnuna. Hemm neqsin għalhekk sħubija ta' veru kif ukoll l-involviment tal-livell lokali u organizzazzjonijiet li jirrappreżentawh (jiġifieri assoċjazzjonijiet tal-awtoritajiet lokali u reġjonali), li jfisser li l-għoti ta' fondi mhux qed ikollu effett fil-livell lokali. Fl-istess ħin l-effetti tal-għajnuna mogħtija mill-NGOs, ġeneralment fil-livell lokali, mhux bilfors tinvolvi l-awtoritajiet pubbliċi, l-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-mekkaniżmi istituzzjonali, u b'hekk dan ikompli jfixkel l-impatt u l-effettività dejjiema tal-għajnuna;

| 33. | iħoss li s-sistema vertikali ma tissarrafx f'involviment xieraq tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-involviment tan-nies adattati, u lanqas ma tħalli spazju għall-użu ta' approċċi u lati differenti. Għalhekk, jinħtieġ pont li jgħaqqad il-gvern ċentrali mal-livelli l-aktar baxxi. F'ħafna mill-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw li qed jirċievu l-għajnuna, il-gvernanza u l-appoġġ lokali jistgħu joffru soluzzjonijiet tanġibbli, li jridu jiġu implimentati kull każ għalih; |
| --- | --- |

33.

iħoss li s-sistema vertikali ma tissarrafx f'involviment xieraq tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-involviment tan-nies adattati, u lanqas ma tħalli spazju għall-użu ta' approċċi u lati differenti. Għalhekk, jinħtieġ pont li jgħaqqad il-gvern ċentrali mal-livelli l-aktar baxxi. F'ħafna mill-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw li qed jirċievu l-għajnuna, il-gvernanza u l-appoġġ lokali jistgħu joffru soluzzjonijiet tanġibbli, li jridu jiġu implimentati kull każ għalih;

| 34. | jinsab konvint li l-għoti ta' għajnuna għall-iżvilupp lil bosta awtoritajiet fil-pajjiż destinatarju tal-għajnuna f'ħafna każi jwassal għal gvernanza aħjar, aktar trasparenti u aktar sostenibbli. Jeħtieġ li l-ispiża tal-pajjiż li qed jagħti l-għajnuna tinżamm f'livell aċċettabbli. |
| --- | --- |

34.

jinsab konvint li l-għoti ta' għajnuna għall-iżvilupp lil bosta awtoritajiet fil-pajjiż destinatarju tal-għajnuna f'ħafna każi jwassal għal gvernanza aħjar, aktar trasparenti u aktar sostenibbli. Jeħtieġ li l-ispiża tal-pajjiż li qed jagħti l-għajnuna tinżamm f'livell aċċettabbli.

Brussell, is-26 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/34 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/34

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Politika Komuni dwar l-Immigrazzjoni għall-Ewropa

(2009/C 76/07)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | ifakkar li l-Kumitat tar-Reġjuni huwa lest li jagħti l-kooperazzjoni u l-kontribut tiegħu għat-tħejjija ta' politika komuni futura tal-immigrazzjoni, |
| --- | --- |

—

ifakkar li l-Kumitat tar-Reġjuni huwa lest li jagħti l-kooperazzjoni u l-kontribut tiegħu għat-tħejjija ta' politika komuni futura tal-immigrazzjoni,

| — | jenfasizza li huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali li ser ikunu milquta l-ewwel minn politika komuni tal-immigrazzjoni. Minn banda, id-diffikultajiet marbuta mal-immigrazzjoni illegali jolqtuhom b'mod partikolari. Mill-banda l-oħra huwa l-kompitu tal-awtoritajiet lokali u reġjonali li jipprovdu lill-immigranti b'firxa sħiħa ta' servizzi li jagħmlu parti mill-proċess ta' integrazzjoni. Għalhekk l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandu jkollhom sehem sħiħ fl-iżvilupp ta' qafas Ewropew għall-immigrazzjoni legali, fl-iżvilupp ta' miżuri kontra l-immigrazzjoni illegali u fil-ħidma ta' kooperazzjoni għall-iżvilupp mal-pajjiżi ta' oriġini, |
| --- | --- |

—

jenfasizza li huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali li ser ikunu milquta l-ewwel minn politika komuni tal-immigrazzjoni. Minn banda, id-diffikultajiet marbuta mal-immigrazzjoni illegali jolqtuhom b'mod partikolari. Mill-banda l-oħra huwa l-kompitu tal-awtoritajiet lokali u reġjonali li jipprovdu lill-immigranti b'firxa sħiħa ta' servizzi li jagħmlu parti mill-proċess ta' integrazzjoni. Għalhekk l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandu jkollhom sehem sħiħ fl-iżvilupp ta' qafas Ewropew għall-immigrazzjoni legali, fl-iżvilupp ta' miżuri kontra l-immigrazzjoni illegali u fil-ħidma ta' kooperazzjoni għall-iżvilupp mal-pajjiżi ta' oriġini,

| — | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-immigranti jaqdu rwol importanti ħafna għall-iżvilupp soċjoekonomiku tal-UE. Sabiex nassiguraw li ż-Żona Ekonomika Ewropea tibqa' kompetittiva fil-livell internazzjonali, jeħtieġ li naħdmu sabiex l-Ewropa ssir aktar attraenti sabiex b'hekk il-potenzjal lokali u reġjonali jintuża aħjar, |
| --- | --- |

—

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-immigranti jaqdu rwol importanti ħafna għall-iżvilupp soċjoekonomiku tal-UE. Sabiex nassiguraw li ż-Żona Ekonomika Ewropea tibqa' kompetittiva fil-livell internazzjonali, jeħtieġ li naħdmu sabiex l-Ewropa ssir aktar attraenti sabiex b'hekk il-potenzjal lokali u reġjonali jintuża aħjar,

| — | jinnota li nistgħu nwieġbu għall-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol nazzjonali u reġjonali billi jkunu l-Istati Membri li jiddeterminaw in-numru ta' ċittadini ta' pajjiżi terzi li jistgħu jidħlu fit-territorju tagħhom sabiex ifittxu xogħol bħala impjegati jew bħala ħaddiema indipendenti, |
| --- | --- |

—

jinnota li nistgħu nwieġbu għall-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol nazzjonali u reġjonali billi jkunu l-Istati Membri li jiddeterminaw in-numru ta' ċittadini ta' pajjiżi terzi li jistgħu jidħlu fit-territorju tagħhom sabiex ifittxu xogħol bħala impjegati jew bħala ħaddiema indipendenti,

| — | jagħraf kemm huwa importanti li wieħed ikun jaf il-lingwa jew il-lingwi uffiċjali tal-pajjiż li qiegħed jospitah. Li wieħed jitgħallem il-lingwa/lingwi uffiċjali tal-pajjiż li qiegħed jospitah mill-aktar fis possibbli huwa fattur li jiffaċilita l-integrazzjoni pożittiva fil-livelli lokali u reġjonali, |
| --- | --- |

—

jagħraf kemm huwa importanti li wieħed ikun jaf il-lingwa jew il-lingwi uffiċjali tal-pajjiż li qiegħed jospitah. Li wieħed jitgħallem il-lingwa/lingwi uffiċjali tal-pajjiż li qiegħed jospitah mill-aktar fis possibbli huwa fattur li jiffaċilita l-integrazzjoni pożittiva fil-livelli lokali u reġjonali,

| — | jenfasizza l-fatt li teżisti rabta bejn l-immigrazzjoni illegali u dik legali u li l-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali għandha importanza ċentrali fl-iżvilupp ta' politika għall-immigrazzjoni legali. Minn banda, il-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali titlob aproċċ koerenti u olistiku sabiex id-diversi strutturi ta' kriminalità organizzata li jeżistu jiġu miġġielda b'mod effettiv. Mill-banda l-oħra, jeħtieġ li niżviluppaw miżuri li jiffaċilitaw l-immigrazzjoni legali fejn m'hemmx biżżejjed ħaddiema, jew għal finijiet ta' skambju u trasferiment tal-għarfien jew taħriġ addizzjonali għall-migranti li jiġu għal perijodu limitat ta' żmien. |
| --- | --- |

—

jenfasizza l-fatt li teżisti rabta bejn l-immigrazzjoni illegali u dik legali u li l-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali għandha importanza ċentrali fl-iżvilupp ta' politika għall-immigrazzjoni legali. Minn banda, il-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali titlob aproċċ koerenti u olistiku sabiex id-diversi strutturi ta' kriminalità organizzata li jeżistu jiġu miġġielda b'mod effettiv. Mill-banda l-oħra, jeħtieġ li niżviluppaw miżuri li jiffaċilitaw l-immigrazzjoni legali fejn m'hemmx biżżejjed ħaddiema, jew għal finijiet ta' skambju u trasferiment tal-għarfien jew taħriġ addizzjonali għall-migranti li jiġu għal perijodu limitat ta' żmien.

| Rapporteur | : | Is-Sur Werner JOSTMEIER (DE/PPE), Membru tal-Landtag ta' Nordrhein-Westfalen |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Is-Sur Werner JOSTMEIER (DE/PPE), Membru tal-Landtag ta' Nordrhein-Westfalen

Dokumenti ta' referenza:

Komunikazzjoni tal-Kummissjoni: Lejn Politika Komuni tal-Immigrazzjoni

COM(2007) 780 finali

Komunikazzjoni tal-Kummissjoni: Politika Komuni dwar l-Immigrazzjoni għall-Ewropa: Prinċipji, azzjonijiet u strumenti

COM(2008) 359 finali

RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

Ir-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali

| 1. | jappoġġja l-politika komuni tal-immigrazzjoni li bdiet matul il-Kunsill Ewropew ta' Tampere fl-1999 u li kompliet tiżviluppa fil-Patt Ewropew għall-Immigrazzjoni u l-Ażil; |
| --- | --- |

1.

jappoġġja l-politika komuni tal-immigrazzjoni li bdiet matul il-Kunsill Ewropew ta' Tampere fl-1999 u li kompliet tiżviluppa fil-Patt Ewropew għall-Immigrazzjoni u l-Ażil;

| 2. | ifakkar li l-Kumitat tar-Reġjuni huwa lest li jagħti l-kooperazzjoni u l-kontribut tiegħu għat-tħejjija ta' politika komuni futura tal-immigrazzjoni. F'dan il-kuntest, l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma lesti li jindirizzaw l-isfidi l-ġodda u jippromovu, fil-livell lokali u reġjonali, l-iskambju tal-prattika t-tajba f'dan il-qasam; |
| --- | --- |

2.

ifakkar li l-Kumitat tar-Reġjuni huwa lest li jagħti l-kooperazzjoni u l-kontribut tiegħu għat-tħejjija ta' politika komuni futura tal-immigrazzjoni. F'dan il-kuntest, l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma lesti li jindirizzaw l-isfidi l-ġodda u jippromovu, fil-livell lokali u reġjonali, l-iskambju tal-prattika t-tajba f'dan il-qasam;

| 3. | jesprimi s-sodisfazzjon u l-apprezzament tiegħu għall-kollaborazzjoni msaħħa mal-Kummissjoni Ewropea li għandha titkompla; |
| --- | --- |

3.

jesprimi s-sodisfazzjon u l-apprezzament tiegħu għall-kollaborazzjoni msaħħa mal-Kummissjoni Ewropea li għandha titkompla;

| 4. | jilqa' l-isforzi mwettqa mill-Kummissjoni tal-UE favur il-kollaborazzjoni fi sħubija. Il-kollaborazzjoni u s-solidarjetà bejn l-Istati Membri u l-istituzzjonijiet tal-UE għandha tinkludi l-parteċipazzjoni tal-partijiet interessati lokali u reġjonali. L-isfidi tal-ġejjieni jeħtieġu miżuri kkoordinati u koerenti, li fil-qafas ta' politika komuni tal-immigrazzjoni jitolbu azzjoni effettiva min-naħa tal-UE u tal-Istati Membri; |
| --- | --- |

4.

jilqa' l-isforzi mwettqa mill-Kummissjoni tal-UE favur il-kollaborazzjoni fi sħubija. Il-kollaborazzjoni u s-solidarjetà bejn l-Istati Membri u l-istituzzjonijiet tal-UE għandha tinkludi l-parteċipazzjoni tal-partijiet interessati lokali u reġjonali. L-isfidi tal-ġejjieni jeħtieġu miżuri kkoordinati u koerenti, li fil-qafas ta' politika komuni tal-immigrazzjoni jitolbu azzjoni effettiva min-naħa tal-UE u tal-Istati Membri;

| 5. | jenfasizza li huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali li ser ikunu milquta l-ewwel minn politika komuni tal-immigrazzjoni. Minn banda, id-diffikultajiet marbuta mal-immigrazzjoni illegali jolqtuhom b'mod partikolari. Mill-banda l-oħra huwa l-kompitu tal-awtoritajiet lokali u reġjonali li jipprovdu lill-immigranti b'firxa sħiħa ta' servizzi li jagħmlu parti mill-proċess ta' integrazzjoni. Għalhekk l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandu jkollhom sehem sħiħ fl-iżvilupp ta' qafas Ewropew għall-immigrazzjoni legali, fl-iżvilupp ta' miżuri kontra l-immigrazzjoni illegali u fil-ħidma ta' kooperazzjoni għall-iżvilupp mal-pajjiżi ta' oriġini; |
| --- | --- |

5.

jenfasizza li huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali li ser ikunu milquta l-ewwel minn politika komuni tal-immigrazzjoni. Minn banda, id-diffikultajiet marbuta mal-immigrazzjoni illegali jolqtuhom b'mod partikolari. Mill-banda l-oħra huwa l-kompitu tal-awtoritajiet lokali u reġjonali li jipprovdu lill-immigranti b'firxa sħiħa ta' servizzi li jagħmlu parti mill-proċess ta' integrazzjoni. Għalhekk l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandu jkollhom sehem sħiħ fl-iżvilupp ta' qafas Ewropew għall-immigrazzjoni legali, fl-iżvilupp ta' miżuri kontra l-immigrazzjoni illegali u fil-ħidma ta' kooperazzjoni għall-iżvilupp mal-pajjiżi ta' oriġini;

| 6. | jaqbel mal-Kummissjoni li hemm bżonn ta' mekkaniżmi bbażati fuq is-solidarjetà tal-Istati Membri u l-UE għat-tqassim tar-responsabbiltajiet u l-koordinazzjoni politika. L-awtoritajiet reġjonali u lokali jiġbdu l-attenzjoni għall-finanzjament, fost affarijiet oħra, tas-sorveljanza u l-kontroll tal-fruntieri kif ukoll tal-politika ta' integrazzjoni, ħaġa li għandha impatt fuq il-finanzi pubbliċi fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali; |
| --- | --- |

6.

jaqbel mal-Kummissjoni li hemm bżonn ta' mekkaniżmi bbażati fuq is-solidarjetà tal-Istati Membri u l-UE għat-tqassim tar-responsabbiltajiet u l-koordinazzjoni politika. L-awtoritajiet reġjonali u lokali jiġbdu l-attenzjoni għall-finanzjament, fost affarijiet oħra, tas-sorveljanza u l-kontroll tal-fruntieri kif ukoll tal-politika ta' integrazzjoni, ħaġa li għandha impatt fuq il-finanzi pubbliċi fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali;

| 7. | jemmen li r-rispett għad-drittijiet tal-bniedem, il-prinċipji tal-istat tad-dritt u l-promozzjoni tad-demokrazjija huma l-bażi tal-politika tal-immigrazzjoni. L-Unjoni Ewropea tiggarantixxi l-libertajiet u l-prinċipji li huma stipulati fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, bħal pereżempju d-dinjità tal-bniedem, il-libertajiet fundamentali, l-ugwaljanza, is-solidarjetà, id-drittijiet ċivili u d-drittijiet legali. Hija tagħti importanza partikolari lid-drittijiet tan-nisa u tat-tfal. It-tradizzjonijiet jew il-prattiċi li ma jirrispettawx dawn il-prinċipji ma jistgħux jiġu ttollerati. Il-valuri Ewropej li fuqhom inbniet il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali ma jistgħux jiġu kkuntestati. Fl-Unjoni Ewropea kulħadd għandu jaċċetta d-drittijiet fundamentali Ewropej bħala l-bażi ta' valuri vinkolanti; |
| --- | --- |

7.

jemmen li r-rispett għad-drittijiet tal-bniedem, il-prinċipji tal-istat tad-dritt u l-promozzjoni tad-demokrazjija huma l-bażi tal-politika tal-immigrazzjoni. L-Unjoni Ewropea tiggarantixxi l-libertajiet u l-prinċipji li huma stipulati fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, bħal pereżempju d-dinjità tal-bniedem, il-libertajiet fundamentali, l-ugwaljanza, is-solidarjetà, id-drittijiet ċivili u d-drittijiet legali. Hija tagħti importanza partikolari lid-drittijiet tan-nisa u tat-tfal. It-tradizzjonijiet jew il-prattiċi li ma jirrispettawx dawn il-prinċipji ma jistgħux jiġu ttollerati. Il-valuri Ewropej li fuqhom inbniet il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali ma jistgħux jiġu kkuntestati. Fl-Unjoni Ewropea kulħadd għandu jaċċetta d-drittijiet fundamentali Ewropej bħala l-bażi ta' valuri vinkolanti;

| 8. | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li f'ħafna mill-muniċipalitajiet u mir-reġjuni tal-Ewropa, il-migranti diġà saru parti importanti u integrali mis-soċjetà. L-Unjoni Ewropea hija magħmula minn soċjetà li għandha wirt kulturali rikk u divers li jistħoqqlu jiġi mħares u jkompli jiġi żviluppat. Il-UNESCO tiddeskrivi l-kultura bħala kunċett kumpless li ma jiġborx fih biss l-arti u l-letteratura iżda wkoll l-istil ta' ħajja, id-drittijiet fundamentali tal-bniedem, is-sistema tal-valuri, it-tradizzjonijiet u t-twemmin. L-immigrazzjoni tista' tagħti kontribut pożittiv għad-diversità kulturali. Permezz tas-Sena Ewropea tad-Djalogu Interkulturali (1), l-Unjoni Ewropea onorat id-diversità kulturali; |
| --- | --- |

8.

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li f'ħafna mill-muniċipalitajiet u mir-reġjuni tal-Ewropa, il-migranti diġà saru parti importanti u integrali mis-soċjetà. L-Unjoni Ewropea hija magħmula minn soċjetà li għandha wirt kulturali rikk u divers li jistħoqqlu jiġi mħares u jkompli jiġi żviluppat. Il-UNESCO tiddeskrivi l-kultura bħala kunċett kumpless li ma jiġborx fih biss l-arti u l-letteratura iżda wkoll l-istil ta' ħajja, id-drittijiet fundamentali tal-bniedem, is-sistema tal-valuri, it-tradizzjonijiet u t-twemmin. L-immigrazzjoni tista' tagħti kontribut pożittiv għad-diversità kulturali. Permezz tas-Sena Ewropea tad-Djalogu Interkulturali (1), l-Unjoni Ewropea onorat id-diversità kulturali;

Lejn politika komuni tal-immigrazzjoni

| 9. | fid-dawl tal-opinjonijiet tal-Kumitat tar-Reġjuni li diġà ġew adottati, jappoġġja l-involviment tal-atturi lokali u reġjonali fil-fażijiet partikolari kollha tat-tfassil tal-politika komuni futura tal-immigrazzjoni (2); |
| --- | --- |

9.

fid-dawl tal-opinjonijiet tal-Kumitat tar-Reġjuni li diġà ġew adottati, jappoġġja l-involviment tal-atturi lokali u reġjonali fil-fażijiet partikolari kollha tat-tfassil tal-politika komuni futura tal-immigrazzjoni (2);

Il-benesseri u l-immigrazzjoni

| 10. | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-immigranti jaqdu rwol importanti ħafna billi jikkontribwixxu għall-iżvilupp soċjoekonomiku tal-UE. Sabiex nassiguraw li ż-Żona Ekonomika Ewropea tibqa' kompetittiva fil-livell internazzjonali, jeħtieġ li naħdmu sabiex l-Ewropa ssir aktar attraenti sabiex b'hekk il-potenzjal lokali u reġjonali jintuża aħjar; |
| --- | --- |

10.

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-immigranti jaqdu rwol importanti ħafna billi jikkontribwixxu għall-iżvilupp soċjoekonomiku tal-UE. Sabiex nassiguraw li ż-Żona Ekonomika Ewropea tibqa' kompetittiva fil-livell internazzjonali, jeħtieġ li naħdmu sabiex l-Ewropa ssir aktar attraenti sabiex b'hekk il-potenzjal lokali u reġjonali jintuża aħjar;

| 11. | jemmen li huwa kruċjali li jkun hemm regoli ċari u trasparenti u li dawn ir-regoli jitħarsu sabiex jiġu ggarantiti s-sigurtà legali u t-trattament ġust taċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi; |
| --- | --- |

11.

jemmen li huwa kruċjali li jkun hemm regoli ċari u trasparenti u li dawn ir-regoli jitħarsu sabiex jiġu ggarantiti s-sigurtà legali u t-trattament ġust taċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi;

| 12. | jemmen li sistemi li jħeġġu l-integrazzjoni li jinkludu faċilitajiet ta' akkomodazzjoni attraenti għaċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi u għall-familji tagħhom huma mezz importanti kif wieħed jista' jattira forza tax-xogħol meħtieġa lejn iż-Żona Ekonomika Ewropea. Ġestjoni tajba tal-migrazzjoni li tħalli effetti pożittivi fuq is-suq tax-xogħol għandha tikkunsidra wkoll kwistjonijiet marbuta mar-riunifikazzjoni tal-familji skont id-Direttiva 2003/86/KE; |
| --- | --- |

12.

jemmen li sistemi li jħeġġu l-integrazzjoni li jinkludu faċilitajiet ta' akkomodazzjoni attraenti għaċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi u għall-familji tagħhom huma mezz importanti kif wieħed jista' jattira forza tax-xogħol meħtieġa lejn iż-Żona Ekonomika Ewropea. Ġestjoni tajba tal-migrazzjoni li tħalli effetti pożittivi fuq is-suq tax-xogħol għandha tikkunsidra wkoll kwistjonijiet marbuta mar-riunifikazzjoni tal-familji skont id-Direttiva 2003/86/KE;

| 13. | jemmen li politika komuni tal-immigrazzjoni, permezz tas-semplifikazzjoni tal-proċeduri amministrattivi għall-ammissjoni tal-immigranti, tista' twassal għal tnaqqis notevoli fl-ispejjeż amministrattivi tal-Istati Membri u tal-awtoritajiet lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

13.

jemmen li politika komuni tal-immigrazzjoni, permezz tas-semplifikazzjoni tal-proċeduri amministrattivi għall-ammissjoni tal-immigranti, tista' twassal għal tnaqqis notevoli fl-ispejjeż amministrattivi tal-Istati Membri u tal-awtoritajiet lokali u reġjonali;

| 14. | jitlob lill-Kummissjoni tanalizza liema kompiti ser ikollhom iwettqu l-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-kuntest tal-miżuri li qed tipproponi li jittieħdu fil-livell tal-UE jew dak nazzjonali. Huwa importanti wkoll li l-kompiti li għandhom jitwettqu mill-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu ffinanzjati fil-livell nazzjonali jew permezz tal-fondi tal-UE; |
| --- | --- |

14.

jitlob lill-Kummissjoni tanalizza liema kompiti ser ikollhom iwettqu l-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-kuntest tal-miżuri li qed tipproponi li jittieħdu fil-livell tal-UE jew dak nazzjonali. Huwa importanti wkoll li l-kompiti li għandhom jitwettqu mill-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu ffinanzjati fil-livell nazzjonali jew permezz tal-fondi tal-UE;

| 15. | jiġbed l-attenzjoni għall-bżonnijiet differenti tas-suq tax-xogħol tal-Istati Membri. Għalhekk jeħtieġ li l-introduzzjoni ta' standards, proċeduri jew permessi ta' soġġorn Ewropej ġodda, bħall-“Blue Card tal-UE”, tqis il-bżonnijiet tas-swieq tax-xogħol nazzjonali, reġjonali u lokali, minħabba l-bżonn li l-Istati Membri jkomplu jeżerċitaw l-awtonomija tagħhom u b'konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà. Nistgħu nwieġbu għall-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol billi jkunu l-Istati Membri li jiddeterminaw in-numru ta' ċittadini ta' pajjiżi terzi li jistgħu jidħlu fit-territorju tagħhom sabiex ifittxu xogħol bħala impjegati jew bħala ħaddiema indipendenti; |
| --- | --- |

15.

jiġbed l-attenzjoni għall-bżonnijiet differenti tas-suq tax-xogħol tal-Istati Membri. Għalhekk jeħtieġ li l-introduzzjoni ta' standards, proċeduri jew permessi ta' soġġorn Ewropej ġodda, bħall-“Blue Card tal-UE”, tqis il-bżonnijiet tas-swieq tax-xogħol nazzjonali, reġjonali u lokali, minħabba l-bżonn li l-Istati Membri jkomplu jeżerċitaw l-awtonomija tagħhom u b'konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà. Nistgħu nwieġbu għall-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol billi jkunu l-Istati Membri li jiddeterminaw in-numru ta' ċittadini ta' pajjiżi terzi li jistgħu jidħlu fit-territorju tagħhom sabiex ifittxu xogħol bħala impjegati jew bħala ħaddiema indipendenti;

| 16. | f'dan il-kuntest jilqa' l-proposta tal-Kummissjoni għal inklużjoni attiva tal-awtoritajiet reġjonali u lokali sabiex jintlaħaq bilanċ aħjar bejn il-kwalifiki u l-bżonnijiet settorjali. Permezz ta' dan ikunu jistgħu jitqiesu wkoll il-karatterstiċi lokali u reġjonali speċifiċi; |
| --- | --- |

16.

f'dan il-kuntest jilqa' l-proposta tal-Kummissjoni għal inklużjoni attiva tal-awtoritajiet reġjonali u lokali sabiex jintlaħaq bilanċ aħjar bejn il-kwalifiki u l-bżonnijiet settorjali. Permezz ta' dan ikunu jistgħu jitqiesu wkoll il-karatterstiċi lokali u reġjonali speċifiċi;

L-integrazzjoni bħala muftieħ għall-immigrazzjoni ta' suċċess

| 17. | jenfasizza l-importanza tar-rwol attiv li jaqdu l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-integrazzjoni tal-migranti. Jeħtieġ li l-politika komuni futura tal-immigrazzjoni u l-miżuri marbutin magħha, bħall-ħolqien ta' Fond Ewropew għall-Integrazzjoni, jikkunsidraw il-bżonnijiet speċifiċi tar-reġjuni u l-muniċipalitajiet. F'dan ir-rigward għandhom jiġu mħarsa l-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità; |
| --- | --- |

17.

jenfasizza l-importanza tar-rwol attiv li jaqdu l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-integrazzjoni tal-migranti. Jeħtieġ li l-politika komuni futura tal-immigrazzjoni u l-miżuri marbutin magħha, bħall-ħolqien ta' Fond Ewropew għall-Integrazzjoni, jikkunsidraw il-bżonnijiet speċifiċi tar-reġjuni u l-muniċipalitajiet. F'dan ir-rigward għandhom jiġu mħarsa l-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità;

| 18. | jassoċja d-drittijiet bażiċi mar-responsabbiltajiet u mad-dmirijiet li għandna lejn l-oħrajn, lejn is-soċjetà u lejn il-ġenerazzjonijiet ta' warajna. Ir-rispett lejn il-valuri komuni tal-Ewropa jirrikjedi impenn favur ir-rispett u t-tolleranza, li jiffurmaw il-bażi ta' konvivenza paċifika u demokratika. Id-djalogu interkulturali fuq livell lokali u reġjonali jista' jaqdi rwol importanti ħafna f'dan ir-rigward; |
| --- | --- |

18.

jassoċja d-drittijiet bażiċi mar-responsabbiltajiet u mad-dmirijiet li għandna lejn l-oħrajn, lejn is-soċjetà u lejn il-ġenerazzjonijiet ta' warajna. Ir-rispett lejn il-valuri komuni tal-Ewropa jirrikjedi impenn favur ir-rispett u t-tolleranza, li jiffurmaw il-bażi ta' konvivenza paċifika u demokratika. Id-djalogu interkulturali fuq livell lokali u reġjonali jista' jaqdi rwol importanti ħafna f'dan ir-rigward;

| 19. | jemmen li l-integrazzjoni tirrikjedi kooperazzjoni attiva bejn il-partijiet kollha tas-soċjetà ċivili u attitudni pożittiva min-naħa tal-immigranti u s-soċjetà ospitanti. Il-pajjiżi ta' oriġini jistgħu jagħtu kontribut għall-integrazzjoni taċ-ċittadini tagħhom fil-pajjiżi Ewropej li qegħdin jilqgħuhom; |
| --- | --- |

19.

jemmen li l-integrazzjoni tirrikjedi kooperazzjoni attiva bejn il-partijiet kollha tas-soċjetà ċivili u attitudni pożittiva min-naħa tal-immigranti u s-soċjetà ospitanti. Il-pajjiżi ta' oriġini jistgħu jagħtu kontribut għall-integrazzjoni taċ-ċittadini tagħhom fil-pajjiżi Ewropej li qegħdin jilqgħuhom;

| 20. | jagħraf kemm huwa importanti li wieħed ikun jaf il-lingwa jew il-lingwi uffiċjali tal-pajjiż li qiegħed jospitah. Li wieħed jitgħallem il-lingwa/lingwi uffiċjali tal-pajjiż li qiegħed jospitah mill-aktar fis possibbli huwa fattur li jiffaċilita l-integrazzjoni pożittiva fil-livelli lokali u reġjonali. Jeħtieġ li nħeġġu ħafna lill-immigranti u b'mod partikolari lil uliedhom sabiex jitgħallmu l-lingwa/lingwi tal-pajjiż li qed jospitahom filwaqt li fl-istess ħin nirrispettaw u nappoġġjaw id-dritt li jkollhom ħakma tajba tal-lingwa nattiva tagħhom; |
| --- | --- |

20.

jagħraf kemm huwa importanti li wieħed ikun jaf il-lingwa jew il-lingwi uffiċjali tal-pajjiż li qiegħed jospitah. Li wieħed jitgħallem il-lingwa/lingwi uffiċjali tal-pajjiż li qiegħed jospitah mill-aktar fis possibbli huwa fattur li jiffaċilita l-integrazzjoni pożittiva fil-livelli lokali u reġjonali. Jeħtieġ li nħeġġu ħafna lill-immigranti u b'mod partikolari lil uliedhom sabiex jitgħallmu l-lingwa/lingwi tal-pajjiż li qed jospitahom filwaqt li fl-istess ħin nirrispettaw u nappoġġjaw id-dritt li jkollhom ħakma tajba tal-lingwa nattiva tagħhom;

| 21. | jemmen li għandha tiġi pprovduta informazzjoni bażika u komprensibbli dwar il-belt, il-lokalità jew id-distrett ta' destinazzjoni, kif ukoll dwar l-iktar drawwiet komuni tal-postijiet u l-inħawi, u li dan il-fattur għandu jitqies bħala prijorità; |
| --- | --- |

21.

jemmen li għandha tiġi pprovduta informazzjoni bażika u komprensibbli dwar il-belt, il-lokalità jew id-distrett ta' destinazzjoni, kif ukoll dwar l-iktar drawwiet komuni tal-postijiet u l-inħawi, u li dan il-fattur għandu jitqies bħala prijorità;

| 22. | jenfasizza l-importanza li wieħed ikollu għarfien bażiku tal-istorja u l-istituzzjonijiet tas-soċjetà ospitanti. Li l-immigranti jiksbu dan l-għarfien bażiku huwa ferm importanti għall-integrazzjoni tagħhom; |
| --- | --- |

22.

jenfasizza l-importanza li wieħed ikollu għarfien bażiku tal-istorja u l-istituzzjonijiet tas-soċjetà ospitanti. Li l-immigranti jiksbu dan l-għarfien bażiku huwa ferm importanti għall-integrazzjoni tagħhom;

| 23. | jappoġġja l-organizzazzjoni ta' programmi u attivitajiet għaċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi li għadhom jaslu fil-pajjiż ospitanti, bil-għan li dawn jiksbu għarfien bażiku dwar il-lingwa, l-istorja, l-istituzzjonijiet, il-karatteristiċi soċjoekonomiċi, il-ħajja kulturali u l-valuri fundamentali tas-soċjetà ospitanti; |
| --- | --- |

23.

jappoġġja l-organizzazzjoni ta' programmi u attivitajiet għaċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi li għadhom jaslu fil-pajjiż ospitanti, bil-għan li dawn jiksbu għarfien bażiku dwar il-lingwa, l-istorja, l-istituzzjonijiet, il-karatteristiċi soċjoekonomiċi, il-ħajja kulturali u l-valuri fundamentali tas-soċjetà ospitanti;

| 24. | jappoġġja l-finanzjament ta' programmi u mudelli ta' integrazzjoni innovatorji li jinkludu taħriġ lingwistiku u workshops ta' komunikazzjoni, kif ukoll informazzjoni dwar l-aspetti kulturali, politiċi u soċjali tas-soċjetà ospitanti. |
| --- | --- |

24.

jappoġġja l-finanzjament ta' programmi u mudelli ta' integrazzjoni innovatorji li jinkludu taħriġ lingwistiku u workshops ta' komunikazzjoni, kif ukoll informazzjoni dwar l-aspetti kulturali, politiċi u soċjali tas-soċjetà ospitanti.

| 25. | jemmen li l-edukazzjoni taqdi rwol ċentrali fil-proċess ta' integrazzjoni. Fil-qasam tal-edukazzjoni, l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom ħidma importanti xi jwettqu sabiex jassiguraw opportunitajiet ugwali għal kulħadd. Fil-Green Paper “Migrazzjoni u mobilità: l-isfidi għas-sistemi ta' edukazzjoni tal-UE” (3) li ppubblikat, il-Kummissjoni tiġbed l-attenzjoni għar-rwol ċentrali tal-edukazzjoni fl-integrazzjoni. Fl-analiżi tagħha tal-konsultazzjoni, il-Kummissjoni għandha tikkunsidra b'mod partikolari l-ħidma fil-livell lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

25.

jemmen li l-edukazzjoni taqdi rwol ċentrali fil-proċess ta' integrazzjoni. Fil-qasam tal-edukazzjoni, l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom ħidma importanti xi jwettqu sabiex jassiguraw opportunitajiet ugwali għal kulħadd. Fil-Green Paper “Migrazzjoni u mobilità: l-isfidi għas-sistemi ta' edukazzjoni tal-UE” (3) li ppubblikat, il-Kummissjoni tiġbed l-attenzjoni għar-rwol ċentrali tal-edukazzjoni fl-integrazzjoni. Fl-analiżi tagħha tal-konsultazzjoni, il-Kummissjoni għandha tikkunsidra b'mod partikolari l-ħidma fil-livell lokali u reġjonali;

| 26. | jiġbed l-attenzjoni għar-rwol importanti li jaqdi x-xogħol fl-integrazzjoni tal-immigranti. Il-qgħad, speċjalment fost iż-żgħażagħ, ħafna drabi jxekkel l-integrazzjoni pożittiva. L-immigrazzjoni taċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi għandha tkun konformi mal-bżonnijiet tas-swieq tax-xogħol tad-diversi Stati Membri. Ix-xogħol huwa fattur essenzjali tal-integrazzjoni u jġib miegħu l-parteċipazzjoni fis-sistema soċjali tal-pajjiż. Jekk dan ma jseħħx, l-aċċess tal-immigranti għas-sistema ta' sigurtà soċjali jkun piż partikolari għall-awtoritajiet lokali u reġjonali, fattur diffiċli li jiġi spjegat liċ-ċittadini tal-Istati Membri; |
| --- | --- |

26.

jiġbed l-attenzjoni għar-rwol importanti li jaqdi x-xogħol fl-integrazzjoni tal-immigranti. Il-qgħad, speċjalment fost iż-żgħażagħ, ħafna drabi jxekkel l-integrazzjoni pożittiva. L-immigrazzjoni taċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi għandha tkun konformi mal-bżonnijiet tas-swieq tax-xogħol tad-diversi Stati Membri. Ix-xogħol huwa fattur essenzjali tal-integrazzjoni u jġib miegħu l-parteċipazzjoni fis-sistema soċjali tal-pajjiż. Jekk dan ma jseħħx, l-aċċess tal-immigranti għas-sistema ta' sigurtà soċjali jkun piż partikolari għall-awtoritajiet lokali u reġjonali, fattur diffiċli li jiġi spjegat liċ-ċittadini tal-Istati Membri;

Is-solidarjetà u l-immigrazzjoni

| 27. | jenfasizza l-fatt li teżisti rabta bejn l-immigrazzjoni illegali u dik legali u li l-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali għandha importanza ċentrali fl-iżvilupp ta' politika għall-immigrazzjoni legali. Minn banda, il-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali titlob approċċ koerenti u olistiku sabiex id-diversi strutturi ta' kriminalità organizzata li jeżistu jiġu miġġielda b'mod effettiv. Għalhekk huwa importanti li kwalunkwe ftehim ma' pajjiżi terzi jinkorpora dispożizzjonijiet dwar il-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali, inkluż, b'mod partikolari, ir-riammissjoni ta' ċittadini minn pajjiżi terzi b'residenza illegali. Mill-banda l-oħra, jeħtieġ li niżviluppaw perspettivi li jiffaċilitaw l-immigrazzjoni legali fejn m'hemmx biżżejjed ħaddiema, għal finijiet ta' skambju u trasferiment tal-għarfien u ta' taħriġ addizzjonali għall-migranti li jiġu għal perijodu limitat ta' żmien. Dawn huma kollha sitwazzjonijiet li fl-aħħar mill-aħħar ser jaqdu rwol pożittiv fl-iżvilupp tal-pajjiż ta' oriġini. |
| --- | --- |

27.

jenfasizza l-fatt li teżisti rabta bejn l-immigrazzjoni illegali u dik legali u li l-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali għandha importanza ċentrali fl-iżvilupp ta' politika għall-immigrazzjoni legali. Minn banda, il-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali titlob approċċ koerenti u olistiku sabiex id-diversi strutturi ta' kriminalità organizzata li jeżistu jiġu miġġielda b'mod effettiv. Għalhekk huwa importanti li kwalunkwe ftehim ma' pajjiżi terzi jinkorpora dispożizzjonijiet dwar il-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali, inkluż, b'mod partikolari, ir-riammissjoni ta' ċittadini minn pajjiżi terzi b'residenza illegali. Mill-banda l-oħra, jeħtieġ li niżviluppaw perspettivi li jiffaċilitaw l-immigrazzjoni legali fejn m'hemmx biżżejjed ħaddiema, għal finijiet ta' skambju u trasferiment tal-għarfien u ta' taħriġ addizzjonali għall-migranti li jiġu għal perijodu limitat ta' żmien. Dawn huma kollha sitwazzjonijiet li fl-aħħar mill-aħħar ser jaqdu rwol pożittiv fl-iżvilupp tal-pajjiż ta' oriġini.

Użu effiċjenti u koerenti tar-riżorsi disponibbli

| 28. | jitlob li tingħata informazzjoni komprensiva dwar il-fondi u l-programmi ta' finanzjament rilevanti tal-UE sabiex l-atturi fil-livell lokali u reġjonali kollha jkunu jistgħu jużaw il-fondi u l-programmi eżistenti bl-aħjar mod; |
| --- | --- |

28.

jitlob li tingħata informazzjoni komprensiva dwar il-fondi u l-programmi ta' finanzjament rilevanti tal-UE sabiex l-atturi fil-livell lokali u reġjonali kollha jkunu jistgħu jużaw il-fondi u l-programmi eżistenti bl-aħjar mod;

| 29. | jemmen li fil-qafas tal-politika komuni futura tal-immigrazzjoni jaf ikun hemm bżonn li jiġu żviluppati l-kapaċitajiet tal-aġenzija FRONTEX fil-qasam tal-kontroll tal-fruntieri u l-prevenzjoni tat-theddid għas-sigurtà billi din tingħata r-riżosri finanzjarji u umani sabiex tkun tista' twettaq il-ħidma tagħha b'mod effettiv; |
| --- | --- |

29.

jemmen li fil-qafas tal-politika komuni futura tal-immigrazzjoni jaf ikun hemm bżonn li jiġu żviluppati l-kapaċitajiet tal-aġenzija FRONTEX fil-qasam tal-kontroll tal-fruntieri u l-prevenzjoni tat-theddid għas-sigurtà billi din tingħata r-riżosri finanzjarji u umani sabiex tkun tista' twettaq il-ħidma tagħha b'mod effettiv;

| 30. | jenfasizza li fil-qafas tal-politika komuni futura tal-immigrazzjoni għandu jiġi kkunsidrat il-bżonn li tissaħħaħ il-kapaċità tal-awtoritajiet lokali u reġjonali li jmexxu l-flussi migratorji billi jingħataw ir-riżorsi finanzjarji neċessarji u l-garanzija li jkollhom aċċess għall-fondi u l-programmi tal-UE. Jekk ma jirnexxilniex niżviluppaw politika tal-immigrazzjoni sostenibbli u effettiva, jiġifieri politika milqugħa mill-pajjiżi kkonċernati kollha, ser inħabbtu wiċċna ma' spejjeż soċjoekonomiċi akbar u ma' sitwazzjonijiet li jheddu l-benesseri tagħna, l-armonija soċjali u l-iżvilupp ekonomiku; |
| --- | --- |

30.

jenfasizza li fil-qafas tal-politika komuni futura tal-immigrazzjoni għandu jiġi kkunsidrat il-bżonn li tissaħħaħ il-kapaċità tal-awtoritajiet lokali u reġjonali li jmexxu l-flussi migratorji billi jingħataw ir-riżorsi finanzjarji neċessarji u l-garanzija li jkollhom aċċess għall-fondi u l-programmi tal-UE. Jekk ma jirnexxilniex niżviluppaw politika tal-immigrazzjoni sostenibbli u effettiva, jiġifieri politika milqugħa mill-pajjiżi kkonċernati kollha, ser inħabbtu wiċċna ma' spejjeż soċjoekonomiċi akbar u ma' sitwazzjonijiet li jheddu l-benesseri tagħna, l-armonija soċjali u l-iżvilupp ekonomiku;

| 31. | jitlob li jingħata appoġġ finanzjarju lill-politika tal-integrazzjoni u b'mod partikolari lill-ħidma li għandha ssir fil-qasam tal-edukazzjoni fil-livell lokali u reġjonali. Il-Green Paper dwar il-migrazzjoni u l-mobilità ser tanalizza l-kontribut tal-programmi u l-fondi Komunitarji għall-appoġġ tal-politika tal-integrazzjoni. Il-ħidma favur l-integrazzjoni li ssir fil-qasam tal-edukazzjoni fil-livell lokali u reġjonali għandha tiġi appoġġjata mill-Fond Ewropew għall-Integrazzjoni. |
| --- | --- |

31.

jitlob li jingħata appoġġ finanzjarju lill-politika tal-integrazzjoni u b'mod partikolari lill-ħidma li għandha ssir fil-qasam tal-edukazzjoni fil-livell lokali u reġjonali. Il-Green Paper dwar il-migrazzjoni u l-mobilità ser tanalizza l-kontribut tal-programmi u l-fondi Komunitarji għall-appoġġ tal-politika tal-integrazzjoni. Il-ħidma favur l-integrazzjoni li ssir fil-qasam tal-edukazzjoni fil-livell lokali u reġjonali għandha tiġi appoġġjata mill-Fond Ewropew għall-Integrazzjoni.

Is-sħubiji ma' pajjiżi terzi

| 32. | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li fil-kuntest tal-politika futura tal-immigrazzjoni tal-UE għandha tingħata attenzjoni partikolari lill-promozzjoni tad-djalogu u tal-kollaborazzjoni mal-pajjiżi ta' oriġini u ta' tranżitu u li għal dan il-għan għandhom jintużaw l-istrumenti tal-Politika Ewropea tal-Viċinat u tal-Unjoni għall-Mediterran u għandha tiġi implimentata kollaborazzjoni ta' żvilupp effettiva; barra minn hekk, l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jaqdu rwol importanti fil-promozzjoni ta' din il-kollaborazzjoni. Dan jgħodd b'mod speċjali għall-entitajiet li jistgħu jservu ta' pjattaformi ta' kooperazzjoni għall-kollaborazzjoni ma' pajjiżi terzi ġirien; |
| --- | --- |

32.

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li fil-kuntest tal-politika futura tal-immigrazzjoni tal-UE għandha tingħata attenzjoni partikolari lill-promozzjoni tad-djalogu u tal-kollaborazzjoni mal-pajjiżi ta' oriġini u ta' tranżitu u li għal dan il-għan għandhom jintużaw l-istrumenti tal-Politika Ewropea tal-Viċinat u tal-Unjoni għall-Mediterran u għandha tiġi implimentata kollaborazzjoni ta' żvilupp effettiva; barra minn hekk, l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jaqdu rwol importanti fil-promozzjoni ta' din il-kollaborazzjoni. Dan jgħodd b'mod speċjali għall-entitajiet li jistgħu jservu ta' pjattaformi ta' kooperazzjoni għall-kollaborazzjoni ma' pajjiżi terzi ġirien;

| 33. | jagħmel enfasi fuq id-dimensjoni globali tal-migrazzjoni, li għandha impatt wiesa' fuq il-pajjiżi ta' oriġini kif ukoll fuq l-Unjoni Ewropea. Għal din ir-raġuni għandha tiġi kkunsidrata wkoll l-interdipendenza tal-migrazzjoni u l-iżvilupp. F'dan il-kuntest wieħed għandu jara li l-emigrazzjoni tal-ħaddiema ma jkollhiex konsegwenzi ekonomiċi negattivi (brain drain) għall-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw. Il-migrazzjoni ċirkolari tippermetti li l-ħaddiema jkunu jistgħu jużaw jew jittrasmettu l-kompetenzi li jkunu kisbu meta jmorru lura fil-pajjiż ta' oriġini tagħhom; |
| --- | --- |

33.

jagħmel enfasi fuq id-dimensjoni globali tal-migrazzjoni, li għandha impatt wiesa' fuq il-pajjiżi ta' oriġini kif ukoll fuq l-Unjoni Ewropea. Għal din ir-raġuni għandha tiġi kkunsidrata wkoll l-interdipendenza tal-migrazzjoni u l-iżvilupp. F'dan il-kuntest wieħed għandu jara li l-emigrazzjoni tal-ħaddiema ma jkollhiex konsegwenzi ekonomiċi negattivi (brain drain) għall-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw. Il-migrazzjoni ċirkolari tippermetti li l-ħaddiema jkunu jistgħu jużaw jew jittrasmettu l-kompetenzi li jkunu kisbu meta jmorru lura fil-pajjiż ta' oriġini tagħhom;

Is-sigurtà u l-immigrazzjoni

| 34. | huwa tal-fehma li fir-rigward tal-isfidi marbutin mal-migrazzjoni illegali, il-politika tal-immigrazzjoni tal-UE għandha tiffoka l-ewwel u qabel kollox fuq miżuri prattiċi u approvati għall-ġlieda kontra t-traffikar tal-bnedmin u l-organizzazzjonijiet kriminali sabiex jiġu evitati t-traġedji umani; |
| --- | --- |

34.

huwa tal-fehma li fir-rigward tal-isfidi marbutin mal-migrazzjoni illegali, il-politika tal-immigrazzjoni tal-UE għandha tiffoka l-ewwel u qabel kollox fuq miżuri prattiċi u approvati għall-ġlieda kontra t-traffikar tal-bnedmin u l-organizzazzjonijiet kriminali sabiex jiġu evitati t-traġedji umani;

It-tisħiħ tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali u t-tolleranza 0 fir-rigward tat-traffikar tal-bnedmin

| 35. | jappoġġja bis-sħiħ il-miżuri tal-Unjoni Ewropea għall-prevenzjoni tal-immigrazzjoni illegali, li spiss tiġi użata għall-isfruttament tal-persuni, b'mod speċjali tan-nisa u t-tfal. Jeħtieġ li jittieħdu l-miżuri adegwati f'dan il-qasam. Il-ġlieda kontra n-netwerks li huma involuti fit-traffikar tal-bnedmin jew li jorganizzawh għandha ssir bil-kollaborazzjoni tal-pajjiżi ta' oriġini jew ta' tranżitu. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom involuti b'mod adattat fil-miżuri ta' kooperazzjoni. |
| --- | --- |

35.

jappoġġja bis-sħiħ il-miżuri tal-Unjoni Ewropea għall-prevenzjoni tal-immigrazzjoni illegali, li spiss tiġi użata għall-isfruttament tal-persuni, b'mod speċjali tan-nisa u t-tfal. Jeħtieġ li jittieħdu l-miżuri adegwati f'dan il-qasam. Il-ġlieda kontra n-netwerks li huma involuti fit-traffikar tal-bnedmin jew li jorganizzawh għandha ssir bil-kollaborazzjoni tal-pajjiżi ta' oriġini jew ta' tranżitu. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom involuti b'mod adattat fil-miżuri ta' kooperazzjoni.

Il-prospettivi

| 36. | jemmen li politika komuni tal-immigrazzjoni effettiva toffri opportunitajiet u possibbiltajiet li jistgħu jagħtu kontribut pożittiv għas-suċċess ekonomiku u għad-diversità kulturali. L-awtoritajiet lokali u reġjonali huma favur politika bħal din, jiġifieri politika li tikkontribwixxi għall-iżvilupp tal-potenzjal ekonomiku u soċjali tal-Unjoni Ewropea. Fl-istess ħin isostni li l-Unjoni Ewropea tkun tista' tgawdi l-benefiċċji tal-migrazzjoni legali bis-sħiħ kemm-il darba l-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali tkun komprensiva u effettiva. |
| --- | --- |

36.

jemmen li politika komuni tal-immigrazzjoni effettiva toffri opportunitajiet u possibbiltajiet li jistgħu jagħtu kontribut pożittiv għas-suċċess ekonomiku u għad-diversità kulturali. L-awtoritajiet lokali u reġjonali huma favur politika bħal din, jiġifieri politika li tikkontribwixxi għall-iżvilupp tal-potenzjal ekonomiku u soċjali tal-Unjoni Ewropea. Fl-istess ħin isostni li l-Unjoni Ewropea tkun tista' tgawdi l-benefiċċji tal-migrazzjoni legali bis-sħiħ kemm-il darba l-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali tkun komprensiva u effettiva.

Brussell, is-26 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

(1)  Deċiżjoni Nr. 1983/2006/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta' Diċembru 2006 dwar is-Sena Ewropea tad-Djalogu Interkulturali (2008).

1

(2)  Billi l-Komunikazzjoni COM(2008) 359 finali tillimita ruħha għall-kwistjonijiet marbuta mal-immigrazzjoni ta' ċittadini ta' pajjiżi terzi, din l-opinjoni ma tindirizzax iċ-ċaqliq ta' ċittadini tal-UE fi ħdan l-Unjoni stess jew f'reġjuni speċifiċi.

2

(3)  COM(2008) 423 finali.

3

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/38 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/38

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-ħames Rapport ta' progress dwar il-koeżjoni ekonomika u soċjali

(2009/C 76/08)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | huwa tal-fehma li biex il-kunċetti tal-inklużjoni u s-solidarjetà jibqgħu robusti, il-politika ta' koeżjoni għandha tkompli tfittex bilanċ ekonomiku u soċjali ġdid, mingħajr ma taqa' għat-tentazzjoni li tgħabbi l-politika ta' koeżjoni b'wisq miri inkompatibbli. |
| --- | --- |

—

huwa tal-fehma li biex il-kunċetti tal-inklużjoni u s-solidarjetà jibqgħu robusti, il-politika ta' koeżjoni għandha tkompli tfittex bilanċ ekonomiku u soċjali ġdid, mingħajr ma taqa' għat-tentazzjoni li tgħabbi l-politika ta' koeżjoni b'wisq miri inkompatibbli.

| — | isostni li l-objettivi tal-koeżjoni u t-tkabbir jistgħu — u għandhom — ikunu kompatibbli bejniethom, peress li dawn huma żewġ objettivi li għandhom rabta sfiqa u jisħaq fuq il-bżonn li niskopru kif it-tkabbir jista' jtejjeb il-koeżjoni u mhux kif il-koeżjoni tista' ssaħħaħ it-tkabbir. |
| --- | --- |

—

isostni li l-objettivi tal-koeżjoni u t-tkabbir jistgħu — u għandhom — ikunu kompatibbli bejniethom, peress li dawn huma żewġ objettivi li għandhom rabta sfiqa u jisħaq fuq il-bżonn li niskopru kif it-tkabbir jista' jtejjeb il-koeżjoni u mhux kif il-koeżjoni tista' ssaħħaħ it-tkabbir.

| — | jiddubita kemm hija mossa raġonevoli li l-politika ta' koeżjoni tkun assenjata l-objettivi tal-kompetittività għall-istrateġija tat-tkabbir u jitlob li ssir analiżi — fil-qafas tar-riflessjoni dwar il-konfigurazzjoni futura tal-fondi strutturali — tal-impatt tal-“earmarking” skont l-Istrateġija ta' Liżbona dwar ir-riżultati tal-koeżjoni ekonomika u soċjali. |
| --- | --- |

—

jiddubita kemm hija mossa raġonevoli li l-politika ta' koeżjoni tkun assenjata l-objettivi tal-kompetittività għall-istrateġija tat-tkabbir u jitlob li ssir analiżi — fil-qafas tar-riflessjoni dwar il-konfigurazzjoni futura tal-fondi strutturali — tal-impatt tal-“earmarking” skont l-Istrateġija ta' Liżbona dwar ir-riżultati tal-koeżjoni ekonomika u soċjali.

| — | huwa tal-fehma li jiġu analizzati l-possibbiltajiet li jitħejjew indikaturi ta' żvilupp u ġid aktar informattivi u komprensivi li jirriflettu, fil-livell reġjonali u lokali, id-differenzi pjuttost konsiderevoli fir-rigward tad-dħul, id-disponibbiltà tas-servizzi pubbliċi, il-kwalità tal-kura tas-saħħa u l-proviżjon ta' tagħlim kulturali u vokazzjonali. |
| --- | --- |

—

huwa tal-fehma li jiġu analizzati l-possibbiltajiet li jitħejjew indikaturi ta' żvilupp u ġid aktar informattivi u komprensivi li jirriflettu, fil-livell reġjonali u lokali, id-differenzi pjuttost konsiderevoli fir-rigward tad-dħul, id-disponibbiltà tas-servizzi pubbliċi, il-kwalità tal-kura tas-saħħa u l-proviżjon ta' tagħlim kulturali u vokazzjonali.

| — | jixħet dawl fuq il-fatt li jekk nixtiequ li l-politika ta' koeżjoni taqdi rwol importanti fit-tisħiħ ta' bilanċ ekonomiku u soċjali ġdid, għandu jkollha r-riżorsi u l-mezzi adatti, filwaqt li jisħaq li l-livell attwali ta' finanzjament mhuwiex ħlief il-minimu li huwa meħtieġ biex din il-funzjoni titwettaq. |
| --- | --- |

—

jixħet dawl fuq il-fatt li jekk nixtiequ li l-politika ta' koeżjoni taqdi rwol importanti fit-tisħiħ ta' bilanċ ekonomiku u soċjali ġdid, għandu jkollha r-riżorsi u l-mezzi adatti, filwaqt li jisħaq li l-livell attwali ta' finanzjament mhuwiex ħlief il-minimu li huwa meħtieġ biex din il-funzjoni titwettaq.

| Rapporteur | : | Is-Sinjura Marta VINCENZI (PSE/IT), Sindku ta' Genova |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Is-Sinjura Marta VINCENZI (PSE/IT), Sindku ta' Genova

Dokument ta' referenza

Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill

Il-ħames rapport ta' progress dwar il-koeżjoni ekonomika u soċjali

Reġjuni li jikbru, Ewropa li tikber

COM(2008) 371 finali

RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

L-istat tad-dibattitu

| 1. | huwa tal-fehma li hemm il-ħtieġa — li kulma jmur qed tikber — li l-politika ta' koeżjoni tingħata dimensjoni territorjali, minbarra dik ekonomika u soċjali, għaliex minkejja li sar progress u kien hemm titjib, mhux biss għad hemm disparitajiet ekonomiċi bejn ir-reġjuni, iżda l-problemi strutturali fi ħdan ir-reġjuni qed jikbru wkoll. Jisħaq fuq l-importanza li din id-dimensjoni territorjali timxi id f'id mar-rispett tal-prinċipji tal-ugwaljanza u l-proporzjonalità. |
| --- | --- |

1.

huwa tal-fehma li hemm il-ħtieġa — li kulma jmur qed tikber — li l-politika ta' koeżjoni tingħata dimensjoni territorjali, minbarra dik ekonomika u soċjali, għaliex minkejja li sar progress u kien hemm titjib, mhux biss għad hemm disparitajiet ekonomiċi bejn ir-reġjuni, iżda l-problemi strutturali fi ħdan ir-reġjuni qed jikbru wkoll. Jisħaq fuq l-importanza li din id-dimensjoni territorjali timxi id f'id mar-rispett tal-prinċipji tal-ugwaljanza u l-proporzjonalità.

| 2. | jaqbel li għadd kbir ta' attivitajiet iffinanzjati mill-Unjoni Ewropea taw xhieda ta' valur miżjud. Il-fatt li proġett partikolari jiġi aċċettat jagħmilha aktar faċli li l-proġetti jattiraw finanzjament pubbliku u privat u li tiġi żviluppata l-innovazzjoni fil-ġestjoni u l-implimentazzjoni b'aktar ħeffa. |
| --- | --- |

2.

jaqbel li għadd kbir ta' attivitajiet iffinanzjati mill-Unjoni Ewropea taw xhieda ta' valur miżjud. Il-fatt li proġett partikolari jiġi aċċettat jagħmilha aktar faċli li l-proġetti jattiraw finanzjament pubbliku u privat u li tiġi żviluppata l-innovazzjoni fil-ġestjoni u l-implimentazzjoni b'aktar ħeffa.

| 3. | jiddispjaċih li l-Kummissjoni għadha mhux qed tqis l-effett ta' lieva tal-fondi strutturali, u jirreferi għall-opinjoni ta' prospettiva tal-Kumitat dwar din il-kwistjoni, fejn ippropona qafas ta' evalwazzjoni għad-diversi dimensjonijiet ta' valur miżjud tal-politika ta' koeżjoni. |
| --- | --- |

3.

jiddispjaċih li l-Kummissjoni għadha mhux qed tqis l-effett ta' lieva tal-fondi strutturali, u jirreferi għall-opinjoni ta' prospettiva tal-Kumitat dwar din il-kwistjoni, fejn ippropona qafas ta' evalwazzjoni għad-diversi dimensjonijiet ta' valur miżjud tal-politika ta' koeżjoni.

| 4. | jilqa' l-introduzzjoni tal-kunċett tar-reġjuni li għaddejjin minn bidla, li jiġbor fih mhux biss iż-żoni fl-istadji tal-phasing-in u l-phasing-out, iżda wkoll dawk ir-reġjuni li l-finanzjament tagħhom jiskadi fl-aħħar tal-perijodu ta' finanzjament 2007-2013, u jappoġġja s-soluzzjonijiet li qed jitħejjew għal dawn iż-żoni. |
| --- | --- |

4.

jilqa' l-introduzzjoni tal-kunċett tar-reġjuni li għaddejjin minn bidla, li jiġbor fih mhux biss iż-żoni fl-istadji tal-phasing-in u l-phasing-out, iżda wkoll dawk ir-reġjuni li l-finanzjament tagħhom jiskadi fl-aħħar tal-perijodu ta' finanzjament 2007-2013, u jappoġġja s-soluzzjonijiet li qed jitħejjew għal dawn iż-żoni.

| 5. | jilqa' l-konsultazzjoni li saret qabel ma l-Kummissjoni ppubblikat il-Green Paper dwar il-koeżjoni territorjali, li jixhed għall-fatt li l-partijiet kollha involuti qed ikomplu jirrikonoxxu u jappoġġjaw ir-rwol tal-politika ta' koeżjoni fil-kostruzzjoni tal-Unjoni Ewropea. |
| --- | --- |

5.

jilqa' l-konsultazzjoni li saret qabel ma l-Kummissjoni ppubblikat il-Green Paper dwar il-koeżjoni territorjali, li jixhed għall-fatt li l-partijiet kollha involuti qed ikomplu jirrikonoxxu u jappoġġjaw ir-rwol tal-politika ta' koeżjoni fil-kostruzzjoni tal-Unjoni Ewropea.

| 6. | jinnota li tqajmet il-possibbiltà li jiġu introdotti kriterji ġodda u diversi ta' ammissibilità fid-dibattitu. Saru talbiet biex mhux biss jitqiesu l-PGD u d-DGN iżda wkoll l-istruttura demografika u fejn jgħixu n-nies (data dwar it-tixrid tal-popolazzjoni, u r-rati ta' tixjiħ u ta' dipendenza), is-suq tax-xogħol, il-provvista tas-servizzi, il-kundizzjonijiet ġeografiċi, il-wirt urban u rurali u l-fatturi ambjentali u klimatiċi. Nistghu ngħidu li l-iżvilupp ekonomiku u soċjali jiddependi minn dawn il-fatturi kollha. Bl-istess mod, l-indikaturi użati fil-Komunità kollha għad-demarkazzjoni tar-reġjuni eliġibbli kellhom valur siewi, iżda għall-evalwazzjoni sostantiva tal-effikaċja tal-politika ta' koeżjoni għandha tintuża firxa usa' ta' indikaturi minn fost “basket” akbar ta' data. |
| --- | --- |

6.

jinnota li tqajmet il-possibbiltà li jiġu introdotti kriterji ġodda u diversi ta' ammissibilità fid-dibattitu. Saru talbiet biex mhux biss jitqiesu l-PGD u d-DGN iżda wkoll l-istruttura demografika u fejn jgħixu n-nies (data dwar it-tixrid tal-popolazzjoni, u r-rati ta' tixjiħ u ta' dipendenza), is-suq tax-xogħol, il-provvista tas-servizzi, il-kundizzjonijiet ġeografiċi, il-wirt urban u rurali u l-fatturi ambjentali u klimatiċi. Nistghu ngħidu li l-iżvilupp ekonomiku u soċjali jiddependi minn dawn il-fatturi kollha. Bl-istess mod, l-indikaturi użati fil-Komunità kollha għad-demarkazzjoni tar-reġjuni eliġibbli kellhom valur siewi, iżda għall-evalwazzjoni sostantiva tal-effikaċja tal-politika ta' koeżjoni għandha tintuża firxa usa' ta' indikaturi minn fost “basket” akbar ta' data.

| 7. | jittama li l-evalwazzjoni sostantiva tad-disparitajiet fl-iżvilupp u l-progress fil-qasam tal-koeżjoni ser tqis mhux biss il-PGD u d-DGN (Dħul Gross Nazzjonali), iżda s-suq tax-xogħol ukoll (data dwar l-impjiegi, il-mobilità u t-taħriġ), is-servizzi pprovduti (data dwar l-aċċess, l-effiċjenza u d-distribuzzjoni) u l-użu tal-art (data dwar id-daqs, il-kontinwità u l-poliċentriżmu), l-istruttura demografika u fejn jgħixu n-nies (data dwar it-tixrid tal-popolazzjoni, u r-rati ta' tixjiħ u ta' dipendenza), l-istandard ġenerali tal-edukazzjoni, l-investiment fir-riċerka u l-innovazzjoni (data dwar ir-riżorsi allokati għall-R&D&I b'relazzjoni għall-PGD), u l-karatteristiċi ġeografiċi speċifiċi ta' ċerti reġjuni, bħal pereżempju r-reġjuni ultraperiferiċi, ir-reġjuni gżejjer jew dawk muntanjużi. |
| --- | --- |

7.

jittama li l-evalwazzjoni sostantiva tad-disparitajiet fl-iżvilupp u l-progress fil-qasam tal-koeżjoni ser tqis mhux biss il-PGD u d-DGN (Dħul Gross Nazzjonali), iżda s-suq tax-xogħol ukoll (data dwar l-impjiegi, il-mobilità u t-taħriġ), is-servizzi pprovduti (data dwar l-aċċess, l-effiċjenza u d-distribuzzjoni) u l-użu tal-art (data dwar id-daqs, il-kontinwità u l-poliċentriżmu), l-istruttura demografika u fejn jgħixu n-nies (data dwar it-tixrid tal-popolazzjoni, u r-rati ta' tixjiħ u ta' dipendenza), l-istandard ġenerali tal-edukazzjoni, l-investiment fir-riċerka u l-innovazzjoni (data dwar ir-riżorsi allokati għall-R&D&I b'relazzjoni għall-PGD), u l-karatteristiċi ġeografiċi speċifiċi ta' ċerti reġjuni, bħal pereżempju r-reġjuni ultraperiferiċi, ir-reġjuni gżejjer jew dawk muntanjużi.

| 8. | isostni li l-isfidi tal-bidla fil-klima u l-problemi marbuta mal-provvista tal-enerġija ser ikomplu jkollhom effett — b'modi u livelli differenti — fuq firxa wiesgħa ta' kwistjonijiet marbuta mal-iżvilupp ekonomiku u soċjali, u ser jaffettwaw l-isforzi u l-kapaċitajiet tal-politika ta' koeżjoni. |
| --- | --- |

8.

isostni li l-isfidi tal-bidla fil-klima u l-problemi marbuta mal-provvista tal-enerġija ser ikomplu jkollhom effett — b'modi u livelli differenti — fuq firxa wiesgħa ta' kwistjonijiet marbuta mal-iżvilupp ekonomiku u soċjali, u ser jaffettwaw l-isforzi u l-kapaċitajiet tal-politika ta' koeżjoni.

| 9. | jenfasizza li waqt li r-reġjuni ultraperiferiċi huma partikolarment vulnerabbli għal dawn l-isfidi l-ġodda, joffru wkoll opportunità għall-UE minħabba li jistgħu jintużaw bħala “laboratorji” naturali għall-evalwazzjoni tal-impatt u għar-riċerka dwar kif jistgħu jingħelbu dawn l-isfidi b'mod li jkun ta' benefiċċju għall-UE kollha. |
| --- | --- |

9.

jenfasizza li waqt li r-reġjuni ultraperiferiċi huma partikolarment vulnerabbli għal dawn l-isfidi l-ġodda, joffru wkoll opportunità għall-UE minħabba li jistgħu jintużaw bħala “laboratorji” naturali għall-evalwazzjoni tal-impatt u għar-riċerka dwar kif jistgħu jingħelbu dawn l-isfidi b'mod li jkun ta' benefiċċju għall-UE kollha.

| 10. | jenfasizza li għalkemm l-istatistika reġjonali hija strument ewlieni għat-titjib tal-kriterji ta' ammissibilità u t-tibdil tal-indikaturi ta' żvilupp, f'ħafna Stati Membri, fejn din id-data hija diġà disponibbli, hija diffiċli li tintuża jew li tiġi proċessata, u fejn mhijiex disponibbli jista' jkun diffiċli tinġabar jew titkejjel. |
| --- | --- |

10.

jenfasizza li għalkemm l-istatistika reġjonali hija strument ewlieni għat-titjib tal-kriterji ta' ammissibilità u t-tibdil tal-indikaturi ta' żvilupp, f'ħafna Stati Membri, fejn din id-data hija diġà disponibbli, hija diffiċli li tintuża jew li tiġi proċessata, u fejn mhijiex disponibbli jista' jkun diffiċli tinġabar jew titkejjel.

Objettivi u prijoritajiet

| 11. | jindika li l-għan jibqa' l-promozzjoni tal-koeżjoni Ewropea permezz tat-tnaqqis tad-diskrepanzi fl-iżvilupp. Għalhekk l-appoġġ għandu jingħata l-ewwel u qabel kollox lir-reġjuni li huma l-aktar żvantaġġjati mil-lat ekonomiku, iżda biex il-politika ta' koeżjoni tirnexxi u tkun rilevanti għal kulħadd, għandha tħaddan ir-reġjuni Ewropej kollha. |
| --- | --- |

11.

jindika li l-għan jibqa' l-promozzjoni tal-koeżjoni Ewropea permezz tat-tnaqqis tad-diskrepanzi fl-iżvilupp. Għalhekk l-appoġġ għandu jingħata l-ewwel u qabel kollox lir-reġjuni li huma l-aktar żvantaġġjati mil-lat ekonomiku, iżda biex il-politika ta' koeżjoni tirnexxi u tkun rilevanti għal kulħadd, għandha tħaddan ir-reġjuni Ewropej kollha.

| 12. | isostni li l-isfida ewlenija hija li titħaffef il-konverġenza tar-reġjuni li għadhom lura fir-rigward tal-iżvilupp, b'mod partikolari l-integrazzjoni taż-żoni fl-Istati Membri l-ġodda, kif intwera ta' spiss u kif xieraq fid-diversi rapporti tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-politika ta' koeżjoni. |
| --- | --- |

12.

isostni li l-isfida ewlenija hija li titħaffef il-konverġenza tar-reġjuni li għadhom lura fir-rigward tal-iżvilupp, b'mod partikolari l-integrazzjoni taż-żoni fl-Istati Membri l-ġodda, kif intwera ta' spiss u kif xieraq fid-diversi rapporti tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-politika ta' koeżjoni.

| 13. | iqis li għandha tingħata prijorità lill-fatt li n-nuqqasijiet fl-infrastruttura jiġu identifikati u indirizzati. |
| --- | --- |

13.

iqis li għandha tingħata prijorità lill-fatt li n-nuqqasijiet fl-infrastruttura jiġu identifikati u indirizzati.

| 14. | jenfasizza li l-għan tal-politika ta' koeżjoni huwa li tissaħħaħ il-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali u, fuq din il-bażi, li tikkontribwixxi għall-politiki settorjali tal-Unjoni Ewropea jew il-politiki nazzjonali kollha tal-Istati Membri. |
| --- | --- |

14.

jenfasizza li l-għan tal-politika ta' koeżjoni huwa li tissaħħaħ il-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali u, fuq din il-bażi, li tikkontribwixxi għall-politiki settorjali tal-Unjoni Ewropea jew il-politiki nazzjonali kollha tal-Istati Membri.

| 15. | huwa tal-fehma li l-integrazzjoni tal-politiki settorjali u ta' koeżjoni għadha mhix mifruxa biżżejjed u jsostni li għat-tisħiħ tal-approċċ integrat jeħtieġ li jiġu stipulati għad ta' objettivi orizzontali biex jiġi armonizzat, fl-ewwel lok, l-iżvilupp tal-agrikoltura, l-ambjent, l-enerġija u t-trasport. |
| --- | --- |

15.

huwa tal-fehma li l-integrazzjoni tal-politiki settorjali u ta' koeżjoni għadha mhix mifruxa biżżejjed u jsostni li għat-tisħiħ tal-approċċ integrat jeħtieġ li jiġu stipulati għad ta' objettivi orizzontali biex jiġi armonizzat, fl-ewwel lok, l-iżvilupp tal-agrikoltura, l-ambjent, l-enerġija u t-trasport.

| 16. | jara ħtieġa ikbar fil-klima ekonomika attwali għal proġetti fil-qafas ta' netwerks jew clusters li jaqsmu l-fruntieri reġjonali. |
| --- | --- |

16.

jara ħtieġa ikbar fil-klima ekonomika attwali għal proġetti fil-qafas ta' netwerks jew clusters li jaqsmu l-fruntieri reġjonali.

| 17. | isostni li l-objettivi tal-koeżjoni u t-tkabbir jistgħu — u għandhom — ikunu kompatibbli bejniethom, peress li dawn huma żewġ objettivi li għandhom rabta sfiqa u jisħaq fuq il-bżonn li niskopru kif it-tkabbir jista' jtejjeb il-koeżjoni u mhux kif il-koeżjoni tista' ssaħħaħ it-tkabbir. |
| --- | --- |

17.

isostni li l-objettivi tal-koeżjoni u t-tkabbir jistgħu — u għandhom — ikunu kompatibbli bejniethom, peress li dawn huma żewġ objettivi li għandhom rabta sfiqa u jisħaq fuq il-bżonn li niskopru kif it-tkabbir jista' jtejjeb il-koeżjoni u mhux kif il-koeżjoni tista' ssaħħaħ it-tkabbir.

| 18. | jiddubita kemm hija mossa raġonevoli li l-politika ta' koeżjoni tkun assenjata l-objettivi tal-kompetittività għall-istrateġija tat-tkabbir u jitlob li ssir analiżi — fil-qafas tar-riflessjoni dwar il-konfigurazzjoni futura tal-fondi strutturali — tal-impatt tal-“earmarking” skont l-Istrateġija ta' Liżbona dwar ir-riżultati tal-koeżjoni ekonomika u soċjali. |
| --- | --- |

18.

jiddubita kemm hija mossa raġonevoli li l-politika ta' koeżjoni tkun assenjata l-objettivi tal-kompetittività għall-istrateġija tat-tkabbir u jitlob li ssir analiżi — fil-qafas tar-riflessjoni dwar il-konfigurazzjoni futura tal-fondi strutturali — tal-impatt tal-“earmarking” skont l-Istrateġija ta' Liżbona dwar ir-riżultati tal-koeżjoni ekonomika u soċjali.

| 19. | jenfasizza li l-partijiet kollha huma tal-fehma li r-razzjonalizzazzjoni tal-proċeduri tippermetti li l-ġestjoni tal-fondi tiġi ffaċilitata, iżda jwissi li r-riformi għandhom joqogħdu attenti li ma jissagrifikawx il-valur miżjud tal-parteċipazzjoni — f'diversi livelli — tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-gvernanza Komunitarja. |
| --- | --- |

19.

jenfasizza li l-partijiet kollha huma tal-fehma li r-razzjonalizzazzjoni tal-proċeduri tippermetti li l-ġestjoni tal-fondi tiġi ffaċilitata, iżda jwissi li r-riformi għandhom joqogħdu attenti li ma jissagrifikawx il-valur miżjud tal-parteċipazzjoni — f'diversi livelli — tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-gvernanza Komunitarja.

| 20. | isostni li l-ambjent legali u amministrattiv huwa essenzjali għas-suċċess tal-politika ta' koeżjoni u josserva li t-tisħiħ tal-kapaċitajiet istituzzjonali jirrappreżenta waħda mill-aktar riżorsi prezzjużi, iżda pjuttost moħbija, għat-tħaddim tal-politika ta' koeżjoni. |
| --- | --- |

20.

isostni li l-ambjent legali u amministrattiv huwa essenzjali għas-suċċess tal-politika ta' koeżjoni u josserva li t-tisħiħ tal-kapaċitajiet istituzzjonali jirrappreżenta waħda mill-aktar riżorsi prezzjużi, iżda pjuttost moħbija, għat-tħaddim tal-politika ta' koeżjoni.

| 21. | jinnota li l-kompetizzjoni dejjem tikber b'rabta mal-effiċjenza produttiva u amministrattiva fost ir-reġjuni Ewropej hija fattur li għandna nqisu fir-rigward tal-koeżjoni ekonomika u soċjali, peress li dan jaffettwa kemm inkunu kapaċi nattiraw investiment barrani u l-integrazzjoni fl-ekonomija dinjija. |
| --- | --- |

21.

jinnota li l-kompetizzjoni dejjem tikber b'rabta mal-effiċjenza produttiva u amministrattiva fost ir-reġjuni Ewropej hija fattur li għandna nqisu fir-rigward tal-koeżjoni ekonomika u soċjali, peress li dan jaffettwa kemm inkunu kapaċi nattiraw investiment barrani u l-integrazzjoni fl-ekonomija dinjija.

| 22. | jilqa' l-iżvilupp tal-istrumenti ġodda u innovattivi tal-inġinerija finanzjarja fil-qasam tal-politika ta' koeżjoni (bħar-revolving funds (fondi li jistgħu jerġgħu jintużaw)) u, fl-istess ħin, jinnota li l-prinċipju ta' kofinanzjament huwa strument validu u effikaċi biex jiġi assigurat li jinżamm il-valur miżjud tal-politika ta' koeżjoni. |
| --- | --- |

22.

jilqa' l-iżvilupp tal-istrumenti ġodda u innovattivi tal-inġinerija finanzjarja fil-qasam tal-politika ta' koeżjoni (bħar-revolving funds (fondi li jistgħu jerġgħu jintużaw)) u, fl-istess ħin, jinnota li l-prinċipju ta' kofinanzjament huwa strument validu u effikaċi biex jiġi assigurat li jinżamm il-valur miżjud tal-politika ta' koeżjoni.

| 23. | jenfasizza l-kontribut kbir li tista' tagħti l-politika ta' koeżjoni għall-viżibbiltà tal-proġett Ewropew u jinnota li l-Kummissjoni, bi sħab mal-Istati Membri u l-awtoritajiet lokali u reġjonali, għandha ssib modi aktar effettivi kif tinforma l-pubbliku Ewropew dwar il-benefiċċji u r-riżultati tal-politika ta' koeżjoni. |
| --- | --- |

23.

jenfasizza l-kontribut kbir li tista' tagħti l-politika ta' koeżjoni għall-viżibbiltà tal-proġett Ewropew u jinnota li l-Kummissjoni, bi sħab mal-Istati Membri u l-awtoritajiet lokali u reġjonali, għandha ssib modi aktar effettivi kif tinforma l-pubbliku Ewropew dwar il-benefiċċji u r-riżultati tal-politika ta' koeżjoni.

L-istadji li jmiss

| 24. | josserva li l-prinċipji ta' konċentrazzjoni, il-programmazzjoni, il-kofinanzjament, l-addizzjonalità u s-sħubija, li fuqhom tissejjes il-politika Ewropea ta' koeżjoni attwali wrew x'isarrfu u jemmen li għandhom jibqgħu l-fulkru tal-azzjoni Komunitarja fil-ġejjieni. |
| --- | --- |

24.

josserva li l-prinċipji ta' konċentrazzjoni, il-programmazzjoni, il-kofinanzjament, l-addizzjonalità u s-sħubija, li fuqhom tissejjes il-politika Ewropea ta' koeżjoni attwali wrew x'isarrfu u jemmen li għandhom jibqgħu l-fulkru tal-azzjoni Komunitarja fil-ġejjieni.

| 25. | josserva li l-politika Ewropea ta' koeżjoni għandha tibqa' tissejjes fuq sħubija b'saħħitha fost il-livelli kollha tal-gvern, u għandha tinvolvi dejjem aktar lill-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-istadji kollha, mid-definizzjoni tal-proġetti sal-evalwazzjoni tal-programmi. |
| --- | --- |

25.

josserva li l-politika Ewropea ta' koeżjoni għandha tibqa' tissejjes fuq sħubija b'saħħitha fost il-livelli kollha tal-gvern, u għandha tinvolvi dejjem aktar lill-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-istadji kollha, mid-definizzjoni tal-proġetti sal-evalwazzjoni tal-programmi.

| 26. | jenfasizza l-importanza tal-kooperazzjoni territorjali — fir-rigward tal-valur miżjud u l-viżibilità lokali — għad-dimensjonijiet kollha tal-politika ta' koeżjoni u jitlob li l-possibilitajiet li fetaħ l-istrument il-ġdid tar-REKT jiġu sfruttati bis-sħiħ. |
| --- | --- |

26.

jenfasizza l-importanza tal-kooperazzjoni territorjali — fir-rigward tal-valur miżjud u l-viżibilità lokali — għad-dimensjonijiet kollha tal-politika ta' koeżjoni u jitlob li l-possibilitajiet li fetaħ l-istrument il-ġdid tar-REKT jiġu sfruttati bis-sħiħ.

| 27. | jitlob li d-dimensjoni urbana tal-politika ta' koeżjoni tissaħħaħ, u jfakkar li filwaqt li ż-żoni urbani huma ta' spiss l-ixprun tat-tkabbir ekonomiku, jostru wkoll disparitajiet ekonomiċi, inugwaljanzi soċjali u iżolament kulturali serji. |
| --- | --- |

27.

jitlob li d-dimensjoni urbana tal-politika ta' koeżjoni tissaħħaħ, u jfakkar li filwaqt li ż-żoni urbani huma ta' spiss l-ixprun tat-tkabbir ekonomiku, jostru wkoll disparitajiet ekonomiċi, inugwaljanzi soċjali u iżolament kulturali serji.

| 28. | jiġbed l-attenzjoni fuq il-bżonn li jkun hemm koordinazzjoni akbar tal-problemi taż-żoni rurali u d-diffikultajiet taż-żoni urbani, peress li l-kollegament bejn ir-realtà urbana u l-ambjent rurali huwa element essenzjali ta' politika integrata għall-iżvilupp reġjonali. |
| --- | --- |

28.

jiġbed l-attenzjoni fuq il-bżonn li jkun hemm koordinazzjoni akbar tal-problemi taż-żoni rurali u d-diffikultajiet taż-żoni urbani, peress li l-kollegament bejn ir-realtà urbana u l-ambjent rurali huwa element essenzjali ta' politika integrata għall-iżvilupp reġjonali.

| 29. | jirrakkomanda li l-istrumenti ta' żvilupp rurali jiġu inkorporati mill-ġdid fil-politika ġenerali ta' koeżjoni, peress li l-fondi strutturali diġà jiffinanzjaw ħafna azzjonijiet b'objettivi paralleli u din l-għażla tista' tkun l-aħjar soluzzjoni biex nevitaw li l-proġetti u l-interventi jiġu ddupplikati. |
| --- | --- |

29.

jirrakkomanda li l-istrumenti ta' żvilupp rurali jiġu inkorporati mill-ġdid fil-politika ġenerali ta' koeżjoni, peress li l-fondi strutturali diġà jiffinanzjaw ħafna azzjonijiet b'objettivi paralleli u din l-għażla tista' tkun l-aħjar soluzzjoni biex nevitaw li l-proġetti u l-interventi jiġu ddupplikati.

| 30. | jipproponi li l-awtoritajiet ta' ġestjoni u l-istituzzjonijiet tal-istatistika jaħdmu flimkien biex ifasslu strumenti ġodda marbuta mal-istatistika reġjonali, bl-għan li l-impatt tal-politika ta' koeżjoni ikun evalwat b'mod rilevanti u ffokat, li l-indikaturi tal-iżvilupp ikunu definiti aħjar jew li l-kriterji ta' ammissibilità jkunu mirquma aktar. |
| --- | --- |

30.

jipproponi li l-awtoritajiet ta' ġestjoni u l-istituzzjonijiet tal-istatistika jaħdmu flimkien biex ifasslu strumenti ġodda marbuta mal-istatistika reġjonali, bl-għan li l-impatt tal-politika ta' koeżjoni ikun evalwat b'mod rilevanti u ffokat, li l-indikaturi tal-iżvilupp ikunu definiti aħjar jew li l-kriterji ta' ammissibilità jkunu mirquma aktar.

| 31. | huwa tal-fehma li jiġu analizzati l-possibbiltajiet li jitħejjew indikaturi ta' żvilupp u ġid aktar informattivi u komprensivi li jirriflettu, fil-livell reġjonali u lokali, id-differenzi pjuttost konsiderevoli fir-rigward tad-dħul, id-disponibbiltà tas-servizzi pubbliċi, il-kwalità tal-kura tas-saħħa u l-proviżjon ta' tagħlim kulturali u vokazzjonali. |
| --- | --- |

31.

huwa tal-fehma li jiġu analizzati l-possibbiltajiet li jitħejjew indikaturi ta' żvilupp u ġid aktar informattivi u komprensivi li jirriflettu, fil-livell reġjonali u lokali, id-differenzi pjuttost konsiderevoli fir-rigward tad-dħul, id-disponibbiltà tas-servizzi pubbliċi, il-kwalità tal-kura tas-saħħa u l-proviżjon ta' tagħlim kulturali u vokazzjonali.

| 32. | josserva li l-possibbiltà li jintużaw forom integrati ta' finanzjament, bħall-hekk imsejħa revolving funds (fondi li jistgħu jerġgħu jintużaw) b'fondi ta' kapital spekulattiv u s-self b'imgħax baxx, tista' tipproduċi effett multiplikatur mingħajr ma titħarbat is-sistema ta' sussidji tal-politika ta' koeżjoni. |
| --- | --- |

32.

josserva li l-possibbiltà li jintużaw forom integrati ta' finanzjament, bħall-hekk imsejħa revolving funds (fondi li jistgħu jerġgħu jintużaw) b'fondi ta' kapital spekulattiv u s-self b'imgħax baxx, tista' tipproduċi effett multiplikatur mingħajr ma titħarbat is-sistema ta' sussidji tal-politika ta' koeżjoni.

| 33. | huwa tal-fehma li l-awtoritajiet pubbliċi, inklużi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, fil-ġejjieni ser jintalbu jinvestu aktar milli għamlu fil-passat fil-provvista tas-servizzi ta' interess ġenerali u l-appoġġ li jingħatalhom sabiex jitneħħew id-diskrepanzi li jeżistu, speċjalment fil-qasam tas-servizzi pubbliċi u t-trasport. |
| --- | --- |

33.

huwa tal-fehma li l-awtoritajiet pubbliċi, inklużi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, fil-ġejjieni ser jintalbu jinvestu aktar milli għamlu fil-passat fil-provvista tas-servizzi ta' interess ġenerali u l-appoġġ li jingħatalhom sabiex jitneħħew id-diskrepanzi li jeżistu, speċjalment fil-qasam tas-servizzi pubbliċi u t-trasport.

| 34. | ifakkar li l-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea qed jiffaċċjaw l-isfida demografika tax-tixjiħ gradwali tal-popolazzjoni tagħha u jenfasizza li wieħed mill-aspetti ta' din il-bidla huwa d-domanda dejjem tikber għas-servizzi pubbliċi, partikolarment il-kura tas-saħħa u s-servizzi soċjali, li jiggarantixxu l-istess effiċjenza u kwalità lil kulħadd. |
| --- | --- |

34.

ifakkar li l-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea qed jiffaċċjaw l-isfida demografika tax-tixjiħ gradwali tal-popolazzjoni tagħha u jenfasizza li wieħed mill-aspetti ta' din il-bidla huwa d-domanda dejjem tikber għas-servizzi pubbliċi, partikolarment il-kura tas-saħħa u s-servizzi soċjali, li jiggarantixxu l-istess effiċjenza u kwalità lil kulħadd.

| 35. | isostni li s-semplifikazzjoni tal-politika ta' koeżjoni għandha tkun imsejsa fuq il-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità, u l-obbligi li jingħata rendikont u l-proċeduri ta' monitoraġġ għandhom jintrabtu mad-daqs tal-interventi u l-lokalizzazzjoni ġeografika tal-proġetti biex jitnaqqsu l-ispejjeż u tiġi deċentralizzata l-ġestjoni tagħhom. |
| --- | --- |

35.

isostni li s-semplifikazzjoni tal-politika ta' koeżjoni għandha tkun imsejsa fuq il-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità, u l-obbligi li jingħata rendikont u l-proċeduri ta' monitoraġġ għandhom jintrabtu mad-daqs tal-interventi u l-lokalizzazzjoni ġeografika tal-proġetti biex jitnaqqsu l-ispejjeż u tiġi deċentralizzata l-ġestjoni tagħhom.

Konklużjoni

| 36. | isostni li l-Unjoni Ewropea għandha tirrikonoxxi u ssaħħaħ id-dimensjoni territorjali tal-politika ta' koeżjoni biex tippermetti żvilupp ekonomiku u soċjali li mhux biss ikun ibbilanċjat u sostenibbli fost id-diversi reġjuni, iżda wkoll poliċentriku u armonjuż fir-reġjuni nnifishom. |
| --- | --- |

36.

isostni li l-Unjoni Ewropea għandha tirrikonoxxi u ssaħħaħ id-dimensjoni territorjali tal-politika ta' koeżjoni biex tippermetti żvilupp ekonomiku u soċjali li mhux biss ikun ibbilanċjat u sostenibbli fost id-diversi reġjuni, iżda wkoll poliċentriku u armonjuż fir-reġjuni nnifishom.

| 37. | jenfasizza li l-koeżjoni għadha sfida importanti, peress li mhux talli għad hemm diskrepanzi konsiderevoli fl-iżvilupp ekonomiku u soċjali fost id-diversi reġjuni u fi ħdanhom iżda dawn kibru mill-aħħar tkabbir tal-Unjoni Ewropea 'l hawn. |
| --- | --- |

37.

jenfasizza li l-koeżjoni għadha sfida importanti, peress li mhux talli għad hemm diskrepanzi konsiderevoli fl-iżvilupp ekonomiku u soċjali fost id-diversi reġjuni u fi ħdanhom iżda dawn kibru mill-aħħar tkabbir tal-Unjoni Ewropea 'l hawn.

| 38. | huwa tal-fehma li biex il-kunċetti tal-inklużjoni u s-solidarjetà jibqgħu robusti, il-politika ta' koeżjoni għandha tkompli tfittex bilanċ ekonomiku u soċjali ġdid, mingħajr ma taqa' għat-tentazzjoni li tgħabbi l-politika ta' koeżjoni b'wisq miri inkompatibbli. |
| --- | --- |

38.

huwa tal-fehma li biex il-kunċetti tal-inklużjoni u s-solidarjetà jibqgħu robusti, il-politika ta' koeżjoni għandha tkompli tfittex bilanċ ekonomiku u soċjali ġdid, mingħajr ma taqa' għat-tentazzjoni li tgħabbi l-politika ta' koeżjoni b'wisq miri inkompatibbli.

| 39. | jixħet dawl fuq il-fatt li jekk nixtiequ li l-politika ta' koeżjoni taqdi rwol importanti fit-tisħiħ ta' bilanċ ekonomiku u soċjali ġdid, għandu jkollha r-riżorsi u l-mezzi adatti, filwaqt li jisħaq li l-livell attwali ta' finanzjament mhuwiex ħlief il-minimu li huwa meħtieġ biex din il-funzjoni titwettaq. Għandha wkoll tirreaġixxi għall-pressjoni li jiġi kkontrollat l-infiq dovut għall-kriżi finanzjarja dinjija, sitwazzjoni li tixhed għall-fatt li l-bżonn li l-politiki ta' koeżjoni jiġu implimenatati huwa akbar minn qatt qabel. |
| --- | --- |

39.

jixħet dawl fuq il-fatt li jekk nixtiequ li l-politika ta' koeżjoni taqdi rwol importanti fit-tisħiħ ta' bilanċ ekonomiku u soċjali ġdid, għandu jkollha r-riżorsi u l-mezzi adatti, filwaqt li jisħaq li l-livell attwali ta' finanzjament mhuwiex ħlief il-minimu li huwa meħtieġ biex din il-funzjoni titwettaq. Għandha wkoll tirreaġixxi għall-pressjoni li jiġi kkontrollat l-infiq dovut għall-kriżi finanzjarja dinjija, sitwazzjoni li tixhed għall-fatt li l-bżonn li l-politiki ta' koeżjoni jiġu implimenatati huwa akbar minn qatt qabel.

| 40. | josserva li l-koeżjoni għandha żżomm dimensjoni Ewropea u tirreżisti kull tentattiv ta' rinazzjonalizzazzjoni tal-isforz Komunitarju, li l-valur miżjud tiegħu huwa rifless ukoll fil-fatt li huwa politika komuni wiesgħa b'objettivi ċari li jistgħu jirreaġixxu għall-isfidi kontinentali u globali, u li hija kapaċi tadatta ruħha għall-bżonnijiet reġjonali u lokali. |
| --- | --- |

40.

josserva li l-koeżjoni għandha żżomm dimensjoni Ewropea u tirreżisti kull tentattiv ta' rinazzjonalizzazzjoni tal-isforz Komunitarju, li l-valur miżjud tiegħu huwa rifless ukoll fil-fatt li huwa politika komuni wiesgħa b'objettivi ċari li jistgħu jirreaġixxu għall-isfidi kontinentali u globali, u li hija kapaċi tadatta ruħha għall-bżonnijiet reġjonali u lokali.

| 41. | jenfasizza l-effett ta' lieva tal-politika ta' koeżjoni, peress li l-investiment jipproduċi effetti strutturali fit-tul fuq l-ekonomiji reġjonali u lokali, jippromovi approċċi innovattivi għall-iżvilupp u għall-impjiegi u għandu impatt qawwi fuq il-bini tal-kapaċità tal-amministrazzjonijiet u l-intrapriżi. |
| --- | --- |

41.

jenfasizza l-effett ta' lieva tal-politika ta' koeżjoni, peress li l-investiment jipproduċi effetti strutturali fit-tul fuq l-ekonomiji reġjonali u lokali, jippromovi approċċi innovattivi għall-iżvilupp u għall-impjiegi u għandu impatt qawwi fuq il-bini tal-kapaċità tal-amministrazzjonijiet u l-intrapriżi.

| 42. | jitlob li jiġu applikati strumenti finanzjarji ġodda, li jistgħu jikkontribwixxu b'mod aktar sempliċi u effettiv għall-investiment, l-aktar fir-reġjuni li jeħtieġu ristrutturazzjoni u innovazzjoni, b'mod partikolari biex jappoġġjaw ir-rwol u l-iżvilupp tal-SMEs. |
| --- | --- |

42.

jitlob li jiġu applikati strumenti finanzjarji ġodda, li jistgħu jikkontribwixxu b'mod aktar sempliċi u effettiv għall-investiment, l-aktar fir-reġjuni li jeħtieġu ristrutturazzjoni u innovazzjoni, b'mod partikolari biex jappoġġjaw ir-rwol u l-iżvilupp tal-SMEs.

| 43. | ifakkar li, b'konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà, l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jiġu involuti fl-istadji kollha, mill-ippjanar sal-evalwazzjoni, minħabba li jirrappreżentaw il-livell ta' gvern l-aktar qrib tad-destinatarji finali u ta' dawk li għandhom l-akbar responsabbiltà għall-implimentazzjoni tal-politika ta' koeżjoni. |
| --- | --- |

43.

ifakkar li, b'konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà, l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jiġu involuti fl-istadji kollha, mill-ippjanar sal-evalwazzjoni, minħabba li jirrappreżentaw il-livell ta' gvern l-aktar qrib tad-destinatarji finali u ta' dawk li għandhom l-akbar responsabbiltà għall-implimentazzjoni tal-politika ta' koeżjoni.

Brussell, is-27 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/42 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/42

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-Balkani tal-Punent — Tissaħħaħ il-perspettiva Ewropea

(2009/C 76/09)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | jikkunsidra li l-wegħda tal-Unjoni Ewropea li toffri futur lill-pajjiżi kollha tal-Balkani tal-Punent hija waħda li torbot, sakemm il-pajjiżi fir-reġjun jissodisfaw il-kriterji tal-adeżjoni. |
| --- | --- |

—

jikkunsidra li l-wegħda tal-Unjoni Ewropea li toffri futur lill-pajjiżi kollha tal-Balkani tal-Punent hija waħda li torbot, sakemm il-pajjiżi fir-reġjun jissodisfaw il-kriterji tal-adeżjoni.

| — | iħeġġeġ lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent biex ma jdumux ma jissodisfaw il-kundizzjonijiet tal-UE biex din tkun tista' tkun aktar flessibbli fil-politika tal-viża tagħha. Minħabba l-obbligu tal-viża li huwa impost fuq dawk li jgħixu fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent, huwa ferm diffiċli li jinħolqu kuntatti mal-imsieħba mill-Istati Membri tal-UE u l-obbligu qed ikun ostaklu fl-implimentazzjoni ta' proġetti edukattivi u ta' żvilupp; jitlob lill-Istati Membri tal-UE biex ikomplu jkunu aktar flessibbli fir-rekwiżiti ta' viża għall-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent. |
| --- | --- |

—

iħeġġeġ lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent biex ma jdumux ma jissodisfaw il-kundizzjonijiet tal-UE biex din tkun tista' tkun aktar flessibbli fil-politika tal-viża tagħha. Minħabba l-obbligu tal-viża li huwa impost fuq dawk li jgħixu fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent, huwa ferm diffiċli li jinħolqu kuntatti mal-imsieħba mill-Istati Membri tal-UE u l-obbligu qed ikun ostaklu fl-implimentazzjoni ta' proġetti edukattivi u ta' żvilupp; jitlob lill-Istati Membri tal-UE biex ikomplu jkunu aktar flessibbli fir-rekwiżiti ta' viża għall-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent.

| — | jenfasizza l-importanza tal-proċess imniedi fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għad-deċentralizzazzjoni u d-delegazzjoni tal-poter tal-istat; jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li l-etnicità m'għandhiex tkun l-uniku fattur jew il-fattur prinċipali f'dawn il-proċessi, u jikkunsidra li huwa importanti li, f'pajjiżi fejn hemm taħlit etniku kbir, għandha tissaħħaħ il-pożizzjoni tal-istituzzjonijiet ċentrali, li huma kruċjali għat-tħaddim tal-istat, filwaqt li fl-istess ħin jintlaqa' l-proċess awtonomu tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-istituzzjonijiet u l-awtoritajiet reġjonali u lokali. |
| --- | --- |

—

jenfasizza l-importanza tal-proċess imniedi fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għad-deċentralizzazzjoni u d-delegazzjoni tal-poter tal-istat; jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li l-etnicità m'għandhiex tkun l-uniku fattur jew il-fattur prinċipali f'dawn il-proċessi, u jikkunsidra li huwa importanti li, f'pajjiżi fejn hemm taħlit etniku kbir, għandha tissaħħaħ il-pożizzjoni tal-istituzzjonijiet ċentrali, li huma kruċjali għat-tħaddim tal-istat, filwaqt li fl-istess ħin jintlaqa' l-proċess awtonomu tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-istituzzjonijiet u l-awtoritajiet reġjonali u lokali.

| — | jisħaq fuq l-importanza li titkompla bis-sħiħ il-ħidma sabiex tissaħħaħ l-indipendenza tal-organizzazzjoni ġudizzjarja. Għandhom jissoktaw ukoll il-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-ħidma biex tikber il-fiduċja taċ-ċittadini fl-organizzazzjoni ġudizzjarja. |
| --- | --- |

—

jisħaq fuq l-importanza li titkompla bis-sħiħ il-ħidma sabiex tissaħħaħ l-indipendenza tal-organizzazzjoni ġudizzjarja. Għandhom jissoktaw ukoll il-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-ħidma biex tikber il-fiduċja taċ-ċittadini fl-organizzazzjoni ġudizzjarja.

| — | huwa favur kollaborazzjoni mill-qrib bejn l-awtoritajiet u l-istituzzjonijiet lokali u reġjonali u l-imsieħba mill-Istati Membri tal-UE u jappella għall-ħolqien ta' mekkaniżmi istituzzjonali u finanzjarji xierqa li jippermettu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali li jkunu aktar attivi fil-proġetti transkonfinali u reġjonali, permezz tal-medjazzjoni tal-assoċjazzjonijiet nazzjonali ta' awtonomija lokali, li jinkludu l-inizjattivi fi ħdan ir-Ragruppament Ewropew ta' Kooperazzjoni Territorjali. |
| --- | --- |

—

huwa favur kollaborazzjoni mill-qrib bejn l-awtoritajiet u l-istituzzjonijiet lokali u reġjonali u l-imsieħba mill-Istati Membri tal-UE u jappella għall-ħolqien ta' mekkaniżmi istituzzjonali u finanzjarji xierqa li jippermettu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali li jkunu aktar attivi fil-proġetti transkonfinali u reġjonali, permezz tal-medjazzjoni tal-assoċjazzjonijiet nazzjonali ta' awtonomija lokali, li jinkludu l-inizjattivi fi ħdan ir-Ragruppament Ewropew ta' Kooperazzjoni Territorjali.

| Rapporteur | : | Is-Sur František KNAPÍK (SK/PPE), Is-sindku ta' Košice |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Is-Sur František KNAPÍK (SK/PPE), Is-sindku ta' Košice

Referenzi

Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill: Il-Balkani tal-Punent –Tissaħħaħ il-perspettiva Ewropea

COM(2008) 127 finali.

RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

A.   Rakkomandazzjonijiet ġenerali

Progress lejn l-adeżjoni fl-UE

| 1. | jikkunsidra li l-wegħda tal-Unjoni Ewropea li toffri futur lill-pajjiżi kollha tal-Balkani tal-Punent hija waħda li torbot, sakemm il-pajjiżi fir-reġjun jissodisfaw il-kriterji tal-adeżjoni. |
| --- | --- |

1.

jikkunsidra li l-wegħda tal-Unjoni Ewropea li toffri futur lill-pajjiżi kollha tal-Balkani tal-Punent hija waħda li torbot, sakemm il-pajjiżi fir-reġjun jissodisfaw il-kriterji tal-adeżjoni.

| 2. | jilqa' l-progress li għamlu l-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent sabiex joqorbu aktar lejn l-Unjoni Ewropea; jemmen li l-firem tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn ir-Repubblika tas-Serbja u l-UE u tal-Ftehim bejn l-UE u l-Bożnja u Ħerzegovina huma rekwiżiti essenzjali sabiex il-prospett ta' futur fi ħdan l-Unjoni Ewropea jkun jista' jsir realtà. Il-prospett reali li fil-futur qarib il-Montenegro u l-Albanija segwiti mill-pajjiżi l-oħra fir-reġjun, jiksbu l-istatus ta' pajjiżi kandidati u l-progress li għamlet il-Kroazja fid-diskussjonijiet għall-adeżjoni juru l-progress li qed isir fl-integrazzjoni Ewropea. |
| --- | --- |

2.

jilqa' l-progress li għamlu l-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent sabiex joqorbu aktar lejn l-Unjoni Ewropea; jemmen li l-firem tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn ir-Repubblika tas-Serbja u l-UE u tal-Ftehim bejn l-UE u l-Bożnja u Ħerzegovina huma rekwiżiti essenzjali sabiex il-prospett ta' futur fi ħdan l-Unjoni Ewropea jkun jista' jsir realtà. Il-prospett reali li fil-futur qarib il-Montenegro u l-Albanija segwiti mill-pajjiżi l-oħra fir-reġjun, jiksbu l-istatus ta' pajjiżi kandidati u l-progress li għamlet il-Kroazja fid-diskussjonijiet għall-adeżjoni juru l-progress li qed isir fl-integrazzjoni Ewropea.

| 3. | jirrakkomanda li l-Kummissjoni Ewropea taħdem aktar sabiex tisfrutta l-esperjenza tal-Istati Membri l-ġodda fil-proċess tal-adeżjoni u tat-trasformazzjoni. Il-perspettivi tal-Istati Membri l-ġodda għandhom iservu ta' benefiċċju miżjud fit-tfassil tal-politiki tal-UE, speċjalment f'dak li jikkonċerna ambizzjonijiet li għandhom il-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għall-adeżjoni. |
| --- | --- |

3.

jirrakkomanda li l-Kummissjoni Ewropea taħdem aktar sabiex tisfrutta l-esperjenza tal-Istati Membri l-ġodda fil-proċess tal-adeżjoni u tat-trasformazzjoni. Il-perspettivi tal-Istati Membri l-ġodda għandhom iservu ta' benefiċċju miżjud fit-tfassil tal-politiki tal-UE, speċjalment f'dak li jikkonċerna ambizzjonijiet li għandhom il-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għall-adeżjoni.

| 4. | iħeġġeġ lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent biex ma jdumux ma jissodisfaw il-kundizzjonijiet tal-UE biex din tkun tista' tkun aktar flessibbli fil-politika tal-viża tagħha. Minħabba l-obbligu tal-viża li huwa impost fuq dawk li jgħixu fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent, huwa ferm diffiċli li jinħolqu kuntatti mal-imsieħba mill-Istati Membri tal-UE u l-obbligu qed ikun ostaklu fl-implimentazzjoni ta' proġetti edukattivi u ta' żvilupp; jitlob lill-Istati Membri tal-UE biex ikomplu jkunu aktar flessibbli fir-rekwiżiti ta' viża għall-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent. |
| --- | --- |

4.

iħeġġeġ lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent biex ma jdumux ma jissodisfaw il-kundizzjonijiet tal-UE biex din tkun tista' tkun aktar flessibbli fil-politika tal-viża tagħha. Minħabba l-obbligu tal-viża li huwa impost fuq dawk li jgħixu fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent, huwa ferm diffiċli li jinħolqu kuntatti mal-imsieħba mill-Istati Membri tal-UE u l-obbligu qed ikun ostaklu fl-implimentazzjoni ta' proġetti edukattivi u ta' żvilupp; jitlob lill-Istati Membri tal-UE biex ikomplu jkunu aktar flessibbli fir-rekwiżiti ta' viża għall-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent.

| 5. | jenfasizza l-importanza tal-proċess imniedi fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għad-deċentralizzazzjoni u d-delegazzjoni tal-poter tal-istat; jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li l-etnicità m'għandhiex tkun l-uniku fattur jew il-fattur prinċipali f'dawn il-proċessi, u jikkunsidra li huwa importanti li, f'pajjiżi fejn hemm taħlit etniku kbir, għandha tissaħħaħ il-pożizzjoni tal-istituzzjonijiet ċentrali, li huma kruċjali għat-tħaddim tal-istat, filwaqt li fl-istess ħin jintlaqa' l-proċess awtonomu tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-istituzzjonijiet u l-awtoritajiet reġjonali u lokali. |
| --- | --- |

5.

jenfasizza l-importanza tal-proċess imniedi fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għad-deċentralizzazzjoni u d-delegazzjoni tal-poter tal-istat; jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li l-etnicità m'għandhiex tkun l-uniku fattur jew il-fattur prinċipali f'dawn il-proċessi, u jikkunsidra li huwa importanti li, f'pajjiżi fejn hemm taħlit etniku kbir, għandha tissaħħaħ il-pożizzjoni tal-istituzzjonijiet ċentrali, li huma kruċjali għat-tħaddim tal-istat, filwaqt li fl-istess ħin jintlaqa' l-proċess awtonomu tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-istituzzjonijiet u l-awtoritajiet reġjonali u lokali.

| 6. | jinnota li r-rikonoxximent u l-ħarsien tal-minoranzi nazzjonali huwa wieħed mill-kriterji ta' Kopenħagen li jridu jintlaħqu minn kwalunkwe Stat li jixtieq jissieħeb fl-Unjoni Ewropea; hu konvint li l-għan ċentrali tad-drittijiet tal-minoranzi huwa li jiffaċilitaw koeżistenza paċifika bejn il-popolazzjonijiet li għandhom razza, lingwa jew reliġjon differenti u l-popolazzjoni li tinsab fil-maġġoranza, sabiex il-ħtiġijiet speċifiċi ta' kull wieħed minnhom jiġu indirizzati; |
| --- | --- |

6.

jinnota li r-rikonoxximent u l-ħarsien tal-minoranzi nazzjonali huwa wieħed mill-kriterji ta' Kopenħagen li jridu jintlaħqu minn kwalunkwe Stat li jixtieq jissieħeb fl-Unjoni Ewropea; hu konvint li l-għan ċentrali tad-drittijiet tal-minoranzi huwa li jiffaċilitaw koeżistenza paċifika bejn il-popolazzjonijiet li għandhom razza, lingwa jew reliġjon differenti u l-popolazzjoni li tinsab fil-maġġoranza, sabiex il-ħtiġijiet speċifiċi ta' kull wieħed minnhom jiġu indirizzati;

| 7. | jistieden lill-pajjiżi fir-reġjun jieħdu miżuri bil-għan li jsaħħu l-parteċipazzjoni tan-nisa fil-ħajja politika, soċjali u ekonomika, u jappoġġjaw l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel. Il-Kumitat jinnota li d-diskriminazzjoni kontra n-nisa u l-vjolenza domestika għadhom għaddejjin, u għaldaqstant jitlob lill-pajjiżi jimpenjaw ruħhom iżjed biex itejbu d-drittijiet tan-nisa. |
| --- | --- |

7.

jistieden lill-pajjiżi fir-reġjun jieħdu miżuri bil-għan li jsaħħu l-parteċipazzjoni tan-nisa fil-ħajja politika, soċjali u ekonomika, u jappoġġjaw l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel. Il-Kumitat jinnota li d-diskriminazzjoni kontra n-nisa u l-vjolenza domestika għadhom għaddejjin, u għaldaqstant jitlob lill-pajjiżi jimpenjaw ruħhom iżjed biex itejbu d-drittijiet tan-nisa.

| 8. | jipproponi t-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva tal-istituzzjonijiet nazzjonali u l-awtoritajiet lokali sabiex il-fondi tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent, li ġejjin mill-Istrument ta' Għajnuna għall-qabel l-Adeżjoni (IPA), jiġu użati bl-aħjar mod. |
| --- | --- |

8.

jipproponi t-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva tal-istituzzjonijiet nazzjonali u l-awtoritajiet lokali sabiex il-fondi tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent, li ġejjin mill-Istrument ta' Għajnuna għall-qabel l-Adeżjoni (IPA), jiġu użati bl-aħjar mod.

| 9. | jisħaq fuq l-importanza li titkompla bis-sħiħ il-ħidma sabiex tissaħħaħ l-indipendenza tal-organizzazzjoni ġudizzjarja. Għandhom jissoktaw ukoll il-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-ħidma biex tikber il-fiduċja taċ-ċittadini fl-organizzazzjoni ġudizzjarja. |
| --- | --- |

9.

jisħaq fuq l-importanza li titkompla bis-sħiħ il-ħidma sabiex tissaħħaħ l-indipendenza tal-organizzazzjoni ġudizzjarja. Għandhom jissoktaw ukoll il-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-ħidma biex tikber il-fiduċja taċ-ċittadini fl-organizzazzjoni ġudizzjarja.

| 10. | jiddispjaċih li l-firxa wiesgħa ta' korruzzjoni qed tkompli tinfirex. Din qed ixxekkel il-ħolqien ta' servizz pubbliku trasparenti u qed ittellef il-ġestjoni u l-amministrazzjoni effiċjenti tal-fondi u l-programmi tal-UE. |
| --- | --- |

10.

jiddispjaċih li l-firxa wiesgħa ta' korruzzjoni qed tkompli tinfirex. Din qed ixxekkel il-ħolqien ta' servizz pubbliku trasparenti u qed ittellef il-ġestjoni u l-amministrazzjoni effiċjenti tal-fondi u l-programmi tal-UE.

| 11. | jilqa' l-ħidma li qed issir biex tinħoloq Skola Reġjonali għall-Amministrazzjoni Pubblika (RESPA) li ser ikollha s-setgħa kollha li wieħed jistenna minn istituzzjoni ta' taħriġ vokazzjonali għall-uffiċjali pubbliċi u għandha tikkontribwixxi lejn it-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent. Il-Kumitat jirrakkomanda li l-iskejjel tal- amministrazzjoni pubblika fil-pajjiżi individwali jikkollaboraw kemm jistgħu ma' din l-istituzzjoni. Huwa jappoġġja wkoll aktar strumenti tal-Kummissjoni Ewropea favur it-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva, il-bini tal-istituzzjonijiet u l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE, speċjalment permezz ta' proġetti ta' ġemellaġġ u tal-Istrumenti ta' Assistenza Teknika u Skambju ta' Informazzjoni (TAIEX) u ta' Appoġġ għal Titjib fil-Governanza u l-Ġestjoni (SIGMA). |
| --- | --- |

11.

jilqa' l-ħidma li qed issir biex tinħoloq Skola Reġjonali għall-Amministrazzjoni Pubblika (RESPA) li ser ikollha s-setgħa kollha li wieħed jistenna minn istituzzjoni ta' taħriġ vokazzjonali għall-uffiċjali pubbliċi u għandha tikkontribwixxi lejn it-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent. Il-Kumitat jirrakkomanda li l-iskejjel tal- amministrazzjoni pubblika fil-pajjiżi individwali jikkollaboraw kemm jistgħu ma' din l-istituzzjoni. Huwa jappoġġja wkoll aktar strumenti tal-Kummissjoni Ewropea favur it-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva, il-bini tal-istituzzjonijiet u l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE, speċjalment permezz ta' proġetti ta' ġemellaġġ u tal-Istrumenti ta' Assistenza Teknika u Skambju ta' Informazzjoni (TAIEX) u ta' Appoġġ għal Titjib fil-Governanza u l-Ġestjoni (SIGMA).

Kooperazzjoni reġjonali u aktar kooperazzjoni transkonfinali

| 12. | jilqa' t-trasformazzjoni tal-Patt ta' Stabbiltà għax-Xlokk tal-Ewropa f'Kunsill ta' Kooperazzjoni Reġjonali li tant irnexxiet; jikkunsidra l-kooperazzjoni reġjonali bħala waħda mill-kundizzjonijiet li għandhom jirrispettaw il-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent sabiex ikunu jistgħu jagħmlu progress fil-proċess tal-adeżjoni fl-UE. It-titjib fil-kooperazzjoni transkonfinali jistħoqqlu attenzjoni partikolari f'dan il-qasam peress li ħafna drabi kienu r-reġjuni li jmissu mal-fruntieri li l-aktar li batew waqt il-kunflitti armati tad-disgħinijiet. Għal din ir-raġjuni, il-Kumitat jappella għal żviluppi fl-infrastruttura transkonfinali bejn il-pajjiżi tar-reġjun. |
| --- | --- |

12.

jilqa' t-trasformazzjoni tal-Patt ta' Stabbiltà għax-Xlokk tal-Ewropa f'Kunsill ta' Kooperazzjoni Reġjonali li tant irnexxiet; jikkunsidra l-kooperazzjoni reġjonali bħala waħda mill-kundizzjonijiet li għandhom jirrispettaw il-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent sabiex ikunu jistgħu jagħmlu progress fil-proċess tal-adeżjoni fl-UE. It-titjib fil-kooperazzjoni transkonfinali jistħoqqlu attenzjoni partikolari f'dan il-qasam peress li ħafna drabi kienu r-reġjuni li jmissu mal-fruntieri li l-aktar li batew waqt il-kunflitti armati tad-disgħinijiet. Għal din ir-raġjuni, il-Kumitat jappella għal żviluppi fl-infrastruttura transkonfinali bejn il-pajjiżi tar-reġjun.

| 13. | Iqis li t-tisħiħ tal-kooperazzjoni transkonfinali bejn iż-żoni marittimi u l-fruntieri tal-Pajjiżi Balkani tal-Punent li qed iħarsu lejn jew li huma konfini mal-pajjiżi membri tal-Unjoni huwa t-triq li trid tittieħed biex jingħelbu d-diviżjonijiet, il-preġudizji u s-suspetti kkawżati mit-tilwim jew mill-kunflitti li fil-passat — riċenti jew iktar imbiegħed — ħakmu l-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent u l-pajjiżi viċini li issa huma membri tal-UE; |
| --- | --- |

13.

Iqis li t-tisħiħ tal-kooperazzjoni transkonfinali bejn iż-żoni marittimi u l-fruntieri tal-Pajjiżi Balkani tal-Punent li qed iħarsu lejn jew li huma konfini mal-pajjiżi membri tal-Unjoni huwa t-triq li trid tittieħed biex jingħelbu d-diviżjonijiet, il-preġudizji u s-suspetti kkawżati mit-tilwim jew mill-kunflitti li fil-passat — riċenti jew iktar imbiegħed — ħakmu l-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent u l-pajjiżi viċini li issa huma membri tal-UE;

| 14. | jilqa' l-progress li sar biex tinħoloq żona ta' kummerċ ħieles (CEFTA) fil-Balkani tal-Punent; jirrakkomanda li l-pajjiżi parteċipanti jaġixxu b'ħeffa akbar biex joħolqu żona li topera b'mod effettiv mar-reġjun kollu għax żona reġjonali ta' kummerċ ħieles ser tgħin lill-pajjiżi individwali jippreparaw ħalli jidħlu fis-suq uniku tal-UE. |
| --- | --- |

14.

jilqa' l-progress li sar biex tinħoloq żona ta' kummerċ ħieles (CEFTA) fil-Balkani tal-Punent; jirrakkomanda li l-pajjiżi parteċipanti jaġixxu b'ħeffa akbar biex joħolqu żona li topera b'mod effettiv mar-reġjun kollu għax żona reġjonali ta' kummerċ ħieles ser tgħin lill-pajjiżi individwali jippreparaw ħalli jidħlu fis-suq uniku tal-UE.

| 15. | huwa favur kollaborazzjoni mill-qrib bejn l-awtoritajiet u l-istituzzjonijiet lokali u reġjonali u l-imsieħba mill-Istati Membri tal-UE u jappella għall-ħolqien ta' mekkaniżmi istituzzjonali u finanzjarji xierqa li jippermettu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali li jkunu aktar attivi fil-proġetti transkonfinali u reġjonali, flimkien mal-assoċjazzjonijiet nazzjonali ta' awtonomija lokali, li jinkludu l-inizjattivi fi ħdan ir-Ragruppament Ewropew ta' Kooperazzjoni Territorjali. |
| --- | --- |

15.

huwa favur kollaborazzjoni mill-qrib bejn l-awtoritajiet u l-istituzzjonijiet lokali u reġjonali u l-imsieħba mill-Istati Membri tal-UE u jappella għall-ħolqien ta' mekkaniżmi istituzzjonali u finanzjarji xierqa li jippermettu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali li jkunu aktar attivi fil-proġetti transkonfinali u reġjonali, flimkien mal-assoċjazzjonijiet nazzjonali ta' awtonomija lokali, li jinkludu l-inizjattivi fi ħdan ir-Ragruppament Ewropew ta' Kooperazzjoni Territorjali.

| 16. | jagħraf il-fatt li l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili għandhom rwol importanti fil-promozzjoni tal-integrazzjoni tal-UE u jappoġġja l-ħolqien ta' kuntatti bejn l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili tar-reġjun u l-iżvilupp ta' proġetti komuni. |
| --- | --- |

16.

jagħraf il-fatt li l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili għandhom rwol importanti fil-promozzjoni tal-integrazzjoni tal-UE u jappoġġja l-ħolqien ta' kuntatti bejn l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili tar-reġjun u l-iżvilupp ta' proġetti komuni.

L-iżvilupp tal-awtoritajiet lokali u reġjonali

| 17. | iqis li l-awtoritajiet lokali u reġjonali li qed jaħdmu tajjeb bħala fattur essenzjali għat-tisħiħ intern tal-pajjiżi individwali u l-proċess ta' tqarrib mal-UE; jirrakkomanda li l-gvernijiet iżidu l-komunikazzjoni mal-awtoritajiet lokali u reġjonali u li jippromovu l-integrazzjoni Ewropea. |
| --- | --- |

17.

iqis li l-awtoritajiet lokali u reġjonali li qed jaħdmu tajjeb bħala fattur essenzjali għat-tisħiħ intern tal-pajjiżi individwali u l-proċess ta' tqarrib mal-UE; jirrakkomanda li l-gvernijiet iżidu l-komunikazzjoni mal-awtoritajiet lokali u reġjonali u li jippromovu l-integrazzjoni Ewropea.

| 18. | jilqa' l-mekkaniżmu speċjali għall-appoġġ tal-gvernijiet lokali u reġjonali fil-Balkani tal-Punent li huwa parti mill-Istrument tal-Għajnuna għall-qabel l-Adeżjoni (IPA), li ħabbret il-Kummissjoni Ewropea waqt il-konferenza ta' April 2008 fi Brussell; jitlob lil-Kummissjoni Ewropea tissemplifika kemm tista' l-proċedura tal-għoti tal-għajnuna, speċjalment billi tħaffifha u trendi l-mekkaniżmi li jipprovduha aktar effettivi; filwaqt li jemmen li kull tip ta' għajnuna, għandha tkun iffukata, jemmen ukoll li għandha tilħaq l-akbar firxa possibbli ta' riċevituri. |
| --- | --- |

18.

jilqa' l-mekkaniżmu speċjali għall-appoġġ tal-gvernijiet lokali u reġjonali fil-Balkani tal-Punent li huwa parti mill-Istrument tal-Għajnuna għall-qabel l-Adeżjoni (IPA), li ħabbret il-Kummissjoni Ewropea waqt il-konferenza ta' April 2008 fi Brussell; jitlob lil-Kummissjoni Ewropea tissemplifika kemm tista' l-proċedura tal-għoti tal-għajnuna, speċjalment billi tħaffifha u trendi l-mekkaniżmi li jipprovduha aktar effettivi; filwaqt li jemmen li kull tip ta' għajnuna, għandha tkun iffukata, jemmen ukoll li għandha tilħaq l-akbar firxa possibbli ta' riċevituri.

| 19. | huwa konxju tal-iżbilanċ reġjonali — bejn iż-żoni metropolitani u r-reġjuni li huma aktar imbiegħda miċ-ċentri urbani — fil-ħidma tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-qasam tal-iżvilupp territorjali armonjuż u bbilanċjat u l-promozzjoni tal-integrazzjoni Ewropea; jara l-bżonn li tingħata għajnuna lill-awtoritajiet sottonazzjonali sabiex ikunu jistgħu joperaw fir-reġjuni rurali b'mod effettiv, speċjalment f'żoni fejn hemm taħlit etniku, fejn l-enfażi trid tkun fuq l-implimentazzjoni ta' proġetti multietniċi. |
| --- | --- |

19.

huwa konxju tal-iżbilanċ reġjonali — bejn iż-żoni metropolitani u r-reġjuni li huma aktar imbiegħda miċ-ċentri urbani — fil-ħidma tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-qasam tal-iżvilupp territorjali armonjuż u bbilanċjat u l-promozzjoni tal-integrazzjoni Ewropea; jara l-bżonn li tingħata għajnuna lill-awtoritajiet sottonazzjonali sabiex ikunu jistgħu joperaw fir-reġjuni rurali b'mod effettiv, speċjalment f'żoni fejn hemm taħlit etniku, fejn l-enfażi trid tkun fuq l-implimentazzjoni ta' proġetti multietniċi.

| 20. | huwa konxju mill-fatt li l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-pajjiżi fil-Balkani tal-Punent jaqdu rwol fundamentali fit-tfittxija tal-azzjoni istituzzjonali meħtieġa fir-rigward tad-drittijiet tal-minoranzi nazzjonali; għalhekk isejjaħ lill-gvernijiet ta' dawn il-pajjiżi, sabiex b'konformità mal-ftehim qafas dwar il-protezzjoni tal-minoranzi nazzjonali tal-Kunsill tal-Ewropa, jikkonsultaw l-awtoritajiet lokali u reġjonali meta jiġu diskussi u adottati standards u oqfsa legali ġodda relatati mad-drittijiet tal-minoranzi nazzjonali; |
| --- | --- |

20.

huwa konxju mill-fatt li l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-pajjiżi fil-Balkani tal-Punent jaqdu rwol fundamentali fit-tfittxija tal-azzjoni istituzzjonali meħtieġa fir-rigward tad-drittijiet tal-minoranzi nazzjonali; għalhekk isejjaħ lill-gvernijiet ta' dawn il-pajjiżi, sabiex b'konformità mal-ftehim qafas dwar il-protezzjoni tal-minoranzi nazzjonali tal-Kunsill tal-Ewropa, jikkonsultaw l-awtoritajiet lokali u reġjonali meta jiġu diskussi u adottati standards u oqfsa legali ġodda relatati mad-drittijiet tal-minoranzi nazzjonali;

| 21. | jisħaq fuq l-importanza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali biex jingħelbu l-preġudizzji u d-differenzi bejn il-gruppi etniċi tar-reġjun u b'rabta ma' dan ir-rwol tagħhom fil-komunikazzjoni bejn il-livell territorjali u dak tal-gvern u tal-pajjiżi individwali. |
| --- | --- |

21.

jisħaq fuq l-importanza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali biex jingħelbu l-preġudizzji u d-differenzi bejn il-gruppi etniċi tar-reġjun u b'rabta ma' dan ir-rwol tagħhom fil-komunikazzjoni bejn il-livell territorjali u dak tal-gvern u tal-pajjiżi individwali.

B   Rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż individwali

Il-Kroazja

| 22. | huwa sodisfatt bil-progress tajjeb li sar fin-negozjati għall-adeżjoni tal-Kroazja, li jibgħat sinjal lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent l-oħra dwar il-prospetti ta' sħubija tagħhom, ladarba jissodisfaw il-kundizzjonijiet meħtieġa, huwa jemmen li l-inċertezza ta' wara r-referendum tal-Irlanda fir-rigward tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta' Liżbona ma tolqot bl-ebda mod in-negozjati li għaddejin mal-Kroazja. |
| --- | --- |

22.

huwa sodisfatt bil-progress tajjeb li sar fin-negozjati għall-adeżjoni tal-Kroazja, li jibgħat sinjal lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent l-oħra dwar il-prospetti ta' sħubija tagħhom, ladarba jissodisfaw il-kundizzjonijiet meħtieġa, huwa jemmen li l-inċertezza ta' wara r-referendum tal-Irlanda fir-rigward tad-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta' Liżbona ma tolqot bl-ebda mod in-negozjati li għaddejin mal-Kroazja.

| 23. | jilqa' l-progress li sar fl-oqsma tal-politika reġjonali u l-kooperazzjoni transkonfinali u japprezza l-fatt li l-Kroazja qed taħdem aktar sabiex tirranġa d-differenzi li jeżistu mal-ġirien tagħha. |
| --- | --- |

23.

jilqa' l-progress li sar fl-oqsma tal-politika reġjonali u l-kooperazzjoni transkonfinali u japprezza l-fatt li l-Kroazja qed taħdem aktar sabiex tirranġa d-differenzi li jeżistu mal-ġirien tagħha.

| 24. | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-Kroazja trid tagħmel iktar progress fl-oqsma tar-riformi ġudizzjarji, il-ġlieda kontra l-korruzzjoni, id-drittijiet tal-minoranzi nazzjonali, r-ritorn tar-refuġjati, u r-ristrutturar tas-settur tal-bini tal-bastimenti, biex isiru żviluppi deċiżivi fil-proċess tal-adeżjoni. |
| --- | --- |

24.

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-Kroazja trid tagħmel iktar progress fl-oqsma tar-riformi ġudizzjarji, il-ġlieda kontra l-korruzzjoni, id-drittijiet tal-minoranzi nazzjonali, r-ritorn tar-refuġjati, u r-ristrutturar tas-settur tal-bini tal-bastimenti, biex isiru żviluppi deċiżivi fil-proċess tal-adeżjoni.

| 25. | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-Kroazja trid tħaffef il-pass tar-riforma tal-amministrazzjoni pubblika u ttejjeb il-kapaċità amministrattiva tagħha fil-livell lokali u reġjonali. |
| --- | --- |

25.

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-Kroazja trid tħaffef il-pass tar-riforma tal-amministrazzjoni pubblika u ttejjeb il-kapaċità amministrattiva tagħha fil-livell lokali u reġjonali.

Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja

| 26. | jaħseb li dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja tista' tagħmel iktar progress lejn rabtiet aktar mill-qrib mal-UE sakemm tirrispetta l-kundizzjonijiet u l-kriterji stabbiliti mill-Kunsill Ewropew f'Ġunju 2008; |
| --- | --- |

26.

jaħseb li dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja tista' tagħmel iktar progress lejn rabtiet aktar mill-qrib mal-UE sakemm tirrispetta l-kundizzjonijiet u l-kriterji stabbiliti mill-Kunsill Ewropew f'Ġunju 2008;

| 27. | japprezza l-kontribut ta' dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja lejn l-istabbiltà fil-Balkani tal-Punent u jqis id-deċiżjoni tal-gvern tagħha dwar ir-rikonoxximent tal-indipendenza tal-Kosovo. |
| --- | --- |

27.

japprezza l-kontribut ta' dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja lejn l-istabbiltà fil-Balkani tal-Punent u jqis id-deċiżjoni tal-gvern tagħha dwar ir-rikonoxximent tal-indipendenza tal-Kosovo.

| 28. | jilqa' l-ħolqien tal-Kumitat Konsultattiv Konġunt tiegħu bejn l-UE u dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u jħeġġeġ it-tisħiħ tad-djalogu politiku bejn l-awtoritajiet sottonazzjonali tal-UE u l-ekwivalenti tagħhom f'dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja. |
| --- | --- |

28.

jilqa' l-ħolqien tal-Kumitat Konsultattiv Konġunt tiegħu bejn l-UE u dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u jħeġġeġ it-tisħiħ tad-djalogu politiku bejn l-awtoritajiet sottonazzjonali tal-UE u l-ekwivalenti tagħhom f'dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja.

| 29. | josserva li l-kriżi politika li għaddiet minnha dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja fl-aħħar setgħet tiġi solvuta; jirrakkomanda li jittieħdu minnufih il-miżuri meħtieġa għat-titjib u t-tisħiħ tal-operat tal-awtoritajiet tal-Istat biex jiġu trattati l-kawżi tal-inkwiet li nqala' waqt il-proċess elettorali ta' Ġunju 2008 kif ukoll biex jiggarantixxu li l-elezzjonijiet futuri jkunu organizzati b'konformità mal-mudelli internazzjonali; jenfasizza li huwa l-każ li jiżdied id-djalogu politiku bejn il-partiti politiċi biex jinħoloq ambjent politiku stabbli ta' kunsens għall-implimentazzjoni tar-riformi li minnhom tiddependi l-adeżjoni mal-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

29.

josserva li l-kriżi politika li għaddiet minnha dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja fl-aħħar setgħet tiġi solvuta; jirrakkomanda li jittieħdu minnufih il-miżuri meħtieġa għat-titjib u t-tisħiħ tal-operat tal-awtoritajiet tal-Istat biex jiġu trattati l-kawżi tal-inkwiet li nqala' waqt il-proċess elettorali ta' Ġunju 2008 kif ukoll biex jiggarantixxu li l-elezzjonijiet futuri jkunu organizzati b'konformità mal-mudelli internazzjonali; jenfasizza li huwa l-każ li jiżdied id-djalogu politiku bejn il-partiti politiċi biex jinħoloq ambjent politiku stabbli ta' kunsens għall-implimentazzjoni tar-riformi li minnhom tiddependi l-adeżjoni mal-Unjoni Ewropea;

| 30. | jipproponi li jitkompla l-proċess ta' deċentralizzazzjoni filwaqt li jiġi żgurat li l-etnicità ma tkunx il-kriterju prinċipali fil-formazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali; jappella għaż-żamma tal-istabbiltà politika f'dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali billi jiġi enfasizzat il-bżonn tad-djalogu aktar milli l-użu ta' mezzi oħra. |
| --- | --- |

30.

jipproponi li jitkompla l-proċess ta' deċentralizzazzjoni filwaqt li jiġi żgurat li l-etnicità ma tkunx il-kriterju prinċipali fil-formazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali; jappella għaż-żamma tal-istabbiltà politika f'dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali billi jiġi enfasizzat il-bżonn tad-djalogu aktar milli l-użu ta' mezzi oħra.

| 31. | jappoġġja r-rwol kostruttiv tal-Kumitat fil-qasam tar-Relazzjonijiet Interkomunitarji, kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f'dak lokali, bħala medjatur bejn il-komunitajiet etniċi varji u l-parlament. Il-Kumitat jappella għaż-żamma tal-karattru multietniku ta' dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, b'mod partikolari r-rispett sħiħ tad-drittijiet tal-minoranzi. |
| --- | --- |

31.

jappoġġja r-rwol kostruttiv tal-Kumitat fil-qasam tar-Relazzjonijiet Interkomunitarji, kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f'dak lokali, bħala medjatur bejn il-komunitajiet etniċi varji u l-parlament. Il-Kumitat jappella għaż-żamma tal-karattru multietniku ta' dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, b'mod partikolari r-rispett sħiħ tad-drittijiet tal-minoranzi.

| 32. | jilqa' l-qbid mill-ġdid tan-negozjati bl-għajnuna tar-rappreżentant speċjali tan-Nazzjonijiet Uniti Matthew Nimetz u jitlob lil dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja sabiex iżżid l-isforzi tagħha biex issolvi l-kwistjoni tal-isem tal-pajjiż b'konformità mad-Dispożizzjonijiet 817/93 u 845/93 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti, jenfasizza l-importanza ta' relazzjonijiet tajba ta' viċinat biex dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja tagħmel progress fi triqitha lejn l-isħubija mal-Unjoni Ewropea. |
| --- | --- |

32.

jilqa' l-qbid mill-ġdid tan-negozjati bl-għajnuna tar-rappreżentant speċjali tan-Nazzjonijiet Uniti Matthew Nimetz u jitlob lil dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja sabiex iżżid l-isforzi tagħha biex issolvi l-kwistjoni tal-isem tal-pajjiż b'konformità mad-Dispożizzjonijiet 817/93 u 845/93 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti, jenfasizza l-importanza ta' relazzjonijiet tajba ta' viċinat biex dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja tagħmel progress fi triqitha lejn l-isħubija mal-Unjoni Ewropea.

| 33. | jirrakkomanda li tkompli għaddejja r-riforma fl-amministrazzjoni pubblika, inkluż ir-riforma fit-tassazzjoni lokali, sabiex l-awtoritajiet jingħataw awtonomija akbar fit-teħid tad-deċiżjonijiet dwar kwistjonijiet finanzjarji. |
| --- | --- |

33.

jirrakkomanda li tkompli għaddejja r-riforma fl-amministrazzjoni pubblika, inkluż ir-riforma fit-tassazzjoni lokali, sabiex l-awtoritajiet jingħataw awtonomija akbar fit-teħid tad-deċiżjonijiet dwar kwistjonijiet finanzjarji.

L-Albanija

| 34. | jilqa' l-implimentazzjoni tal-miżuri ta' riforma fl-amministrazzjoni pubblika u l-għoti ta' aktar setgħa lill-awtoritajiet lokali. |
| --- | --- |

34.

jilqa' l-implimentazzjoni tal-miżuri ta' riforma fl-amministrazzjoni pubblika u l-għoti ta' aktar setgħa lill-awtoritajiet lokali.

| 35. | jenfasizza l-ħtieġa li jissaħħu t-tkabbir ekonomiku u l-prestazzjoni ekonomika. Il-prosperità ekonomika u s-sostenibbiltà fit-tkabbir ekonomiku huma rekwiżiti għall-progress b'suċċess lejn l-adeżjoni mal-UE. |
| --- | --- |

35.

jenfasizza l-ħtieġa li jissaħħu t-tkabbir ekonomiku u l-prestazzjoni ekonomika. Il-prosperità ekonomika u s-sostenibbiltà fit-tkabbir ekonomiku huma rekwiżiti għall-progress b'suċċess lejn l-adeżjoni mal-UE.

| 36. | jenfasizza l-bżonn ta' kunsens politiku dwar kwistjonijiet marbutin mal-integrazzjoni Ewropea. |
| --- | --- |

36.

jenfasizza l-bżonn ta' kunsens politiku dwar kwistjonijiet marbutin mal-integrazzjoni Ewropea.

| 37. | jappella lill-partiti politiċi biex jabbandunaw il-pożizzjonijiet xejn kostruttivi fil-livell lokali sabiex jittieħdu deċiżjonijiet b'kunsens li jindirizzaw il-problemi lokali u l-ħtieġijiet tal-komunitajiet lokali. |
| --- | --- |

37.

jappella lill-partiti politiċi biex jabbandunaw il-pożizzjonijiet xejn kostruttivi fil-livell lokali sabiex jittieħdu deċiżjonijiet b'kunsens li jindirizzaw il-problemi lokali u l-ħtieġijiet tal-komunitajiet lokali.

| 38. | jappella għall-implimentazzjoni ta' mekkaniżmi effettivi li jeqirdu l-korruzzjoni kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f'dak lokali; fl-istess waqt jappella lill-istituzzjonijiet rilevanti biex jimpenjaw ruħhom fil-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata ħalli din tkun aktar effettiva. |
| --- | --- |

38.

jappella għall-implimentazzjoni ta' mekkaniżmi effettivi li jeqirdu l-korruzzjoni kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f'dak lokali; fl-istess waqt jappella lill-istituzzjonijiet rilevanti biex jimpenjaw ruħhom fil-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata ħalli din tkun aktar effettiva.

| 39. | huwa sodisfatt bit-tisħiħ tal-poteri tal-awtoritajiet lokali fil-qasam tat-tassazzjoni lokali u tal-infiq. |
| --- | --- |

39.

huwa sodisfatt bit-tisħiħ tal-poteri tal-awtoritajiet lokali fil-qasam tat-tassazzjoni lokali u tal-infiq.

| 40. | jirrakkomanda li l-poteri deċentralizzati tal-awtoritajiet lokali jissaħħu. |
| --- | --- |

40.

jirrakkomanda li l-poteri deċentralizzati tal-awtoritajiet lokali jissaħħu.

| 41. | iħeġġeġ lill-Albanija tapplika bis-sħiħ id-dispożizzjonijiet stipulati fil-konvenzjoni qafas tal-Kunsill tal-Ewropa għall-ħarsien tal-minoranzi nazzjonali, speċjalment fejn jidħol l-użu tal-lingwi tal-minoranzi. |
| --- | --- |

41.

iħeġġeġ lill-Albanija tapplika bis-sħiħ id-dispożizzjonijiet stipulati fil-konvenzjoni qafas tal-Kunsill tal-Ewropa għall-ħarsien tal-minoranzi nazzjonali, speċjalment fejn jidħol l-użu tal-lingwi tal-minoranzi.

Il-Bożnja u Ħerzegovina

| 42. | jilqa' l-firma tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Bożnja u Ħerzegovina u jappoġġja l-għeluq tal-Uffiċċju tar-Rappreżentant Għoli (OHR) u t-tisħiħ tal-Uffiċċju tar-Rappreżentant Speċjali tal-UE. |
| --- | --- |

42.

jilqa' l-firma tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Bożnja u Ħerzegovina u jappoġġja l-għeluq tal-Uffiċċju tar-Rappreżentant Għoli (OHR) u t-tisħiħ tal-Uffiċċju tar-Rappreżentant Speċjali tal-UE.

| 43. | japprezza l-fatt li l-kwistjoni tal-istatus finali tal-Kosovo m'għandhiex riperkussjonijiet kbar fil-Bożnja u Ħerżegovina u li s-sitwazzjoni politika u ta' sikurezza globali għadha kalma. |
| --- | --- |

43.

japprezza l-fatt li l-kwistjoni tal-istatus finali tal-Kosovo m'għandhiex riperkussjonijiet kbar fil-Bożnja u Ħerżegovina u li s-sitwazzjoni politika u ta' sikurezza globali għadha kalma.

| 44. | huwa sodisfatt li l-parlament tal-Bożnja adotta r-riforma tal-pulizija minħabba r-rwol importanti li taqdi din ir-riforma biex isir progress fil-proċess tal-adeżjoni fl-UE, huwa konxju mill-fatt li din ir-riforma, kif ġiet adottata, hija l-prodott ta' kunsens li rriżulta minn negozjati twal u kkumplikati bejn il-partiti li pparteċipaw; madankollu, jisħaq fuq il-ħtieġa ta' aktar tibdil kostituzzjonali biex l-istituzzjonijiet nazzjonali jaħdmu aħjar u biex jiġi żgurat li l-etnicità ma tibqagx fattur determinanti fit-tmexxija tas-soċjetà tal-Bożnja u Ħerzegovina; jisħaq ukoll fuq l-importanza ta' kooperazzjoni aktar mill-qrib mat-Tribunal Kriminali Internazzjonali għal dik li qabel kienet il-Jugoslavja (ICTY). |
| --- | --- |

44.

huwa sodisfatt li l-parlament tal-Bożnja adotta r-riforma tal-pulizija minħabba r-rwol importanti li taqdi din ir-riforma biex isir progress fil-proċess tal-adeżjoni fl-UE, huwa konxju mill-fatt li din ir-riforma, kif ġiet adottata, hija l-prodott ta' kunsens li rriżulta minn negozjati twal u kkumplikati bejn il-partiti li pparteċipaw; madankollu, jisħaq fuq il-ħtieġa ta' aktar tibdil kostituzzjonali biex l-istituzzjonijiet nazzjonali jaħdmu aħjar u biex jiġi żgurat li l-etnicità ma tibqagx fattur determinanti fit-tmexxija tas-soċjetà tal-Bożnja u Ħerzegovina; jisħaq ukoll fuq l-importanza ta' kooperazzjoni aktar mill-qrib mat-Tribunal Kriminali Internazzjonali għal dik li qabel kienet il-Jugoslavja (ICTY).

| 45. | japprezza l-fatt li saru elezzjonijiet lokali demokratiċi f'Ottubru 2008 u li ma seħħ l-ebda inċident;huwa konxju tal-importanza li l-kunsilliera lokali jintgħażlu b'mod demokratiku u tar-rwol tagħhom fil-proċess tad-demokratizzazzjoni tas-soċjetà tal-Bożnja u Ħerzegovina fit-tqarrib tal-pajjiż lejn l-UE. |
| --- | --- |

45.

japprezza l-fatt li saru elezzjonijiet lokali demokratiċi f'Ottubru 2008 u li ma seħħ l-ebda inċident;huwa konxju tal-importanza li l-kunsilliera lokali jintgħażlu b'mod demokratiku u tar-rwol tagħhom fil-proċess tad-demokratizzazzjoni tas-soċjetà tal-Bożnja u Ħerzegovina fit-tqarrib tal-pajjiż lejn l-UE.

| 46. | jappoġġja ż-żieda fil-kapaċità amministrattiva tad-Direttorat għall-intergrazzjoni Ewropea fil-Kunsill tal-Ministri tal-Bożnja u Ħerzegovina u fil-kapaċità ta' istituzzjonijiet u korpi oħra li qed jaħdmu fil-qasam tal-integrazzjoni Ewropea. Il-progress tal-Bożnja u Ħerzegovina fil-proċess ta' integrazzjoni Ewropea ser jeħtieġ aktar sforzi fl-implimentazzjoni tar-riformi marbutin mal-UE. |
| --- | --- |

46.

jappoġġja ż-żieda fil-kapaċità amministrattiva tad-Direttorat għall-intergrazzjoni Ewropea fil-Kunsill tal-Ministri tal-Bożnja u Ħerzegovina u fil-kapaċità ta' istituzzjonijiet u korpi oħra li qed jaħdmu fil-qasam tal-integrazzjoni Ewropea. Il-progress tal-Bożnja u Ħerzegovina fil-proċess ta' integrazzjoni Ewropea ser jeħtieġ aktar sforzi fl-implimentazzjoni tar-riformi marbutin mal-UE.

| 47. | huwa konxju tal-fatt li d-dibattitu mal-pajjiż kollu dwar l-adeżjoni fl-UE għandu jiġi appoġġjat minn numru ta' proġetti mmirati li jwasslu għall-parteċipazzjoni tal-ħaddiema taċ-ċivil lokali, reġjonali u nazzjonali, l-akkademiċi u s-settur nongovernattiv. L-esperjenza tal-Istati Membri l-ġodda tista' tkun sors ta' ispirazzjoni f'dan il-każ, speċjalment fir-rigward tat-twaqqif ta' konvenzjoni nazzjonali dwar l-UE li kienet ta' suċċess fis-Slovakja u tnediet ukoll fis-Serbja fl-2006. |
| --- | --- |

47.

huwa konxju tal-fatt li d-dibattitu mal-pajjiż kollu dwar l-adeżjoni fl-UE għandu jiġi appoġġjat minn numru ta' proġetti mmirati li jwasslu għall-parteċipazzjoni tal-ħaddiema taċ-ċivil lokali, reġjonali u nazzjonali, l-akkademiċi u s-settur nongovernattiv. L-esperjenza tal-Istati Membri l-ġodda tista' tkun sors ta' ispirazzjoni f'dan il-każ, speċjalment fir-rigward tat-twaqqif ta' konvenzjoni nazzjonali dwar l-UE li kienet ta' suċċess fis-Slovakja u tnediet ukoll fis-Serbja fl-2006.

Il-Montenegro

| 48. | jilqa' l-elezzjonijiet demokratiċi u trasparenti li saru, speċjalment peress li dawn kienu l-ewwel elezzjonijiet presidenzjali mid-dikjarazzjoni tal-independenza tal-Montenegro fl-2006. |
| --- | --- |

48.

jilqa' l-elezzjonijiet demokratiċi u trasparenti li saru, speċjalment peress li dawn kienu l-ewwel elezzjonijiet presidenzjali mid-dikjarazzjoni tal-independenza tal-Montenegro fl-2006.

| 49. | jilqa' l-kontribut attiv tal-Montenegro lejn l-istabbiltà tar-reġjun, speċjalment l-approċċ kostruttiv lejn it-twaqqif ta' relazzjonijiet bilaterali tajbin mal-pajjiżi ġirien, u jqis id-deċiżjoni tal-gvern tiegħu dwar ir-rikonoxximent tal-indipendenza tal-Kosovo. |
| --- | --- |

49.

jilqa' l-kontribut attiv tal-Montenegro lejn l-istabbiltà tar-reġjun, speċjalment l-approċċ kostruttiv lejn it-twaqqif ta' relazzjonijiet bilaterali tajbin mal-pajjiżi ġirien, u jqis id-deċiżjoni tal-gvern tiegħu dwar ir-rikonoxximent tal-indipendenza tal-Kosovo.

| 50. | huwa sodisfatt li l-Kummissjoni Ewropea stabbiliet delegazzjoni fil-kapitali, Podgorika, u huwa kunfidenti li din ser tkun ta' għajnuna kbira biex tiffaċilita u żżid il-komunikazzjoni bejn il-Kummissjoni Ewropea u l-Montenegro u biex tassisti lill-pajjiż biex jingħaqad fl-UE. |
| --- | --- |

50.

huwa sodisfatt li l-Kummissjoni Ewropea stabbiliet delegazzjoni fil-kapitali, Podgorika, u huwa kunfidenti li din ser tkun ta' għajnuna kbira biex tiffaċilita u żżid il-komunikazzjoni bejn il-Kummissjoni Ewropea u l-Montenegro u biex tassisti lill-pajjiż biex jingħaqad fl-UE.

| 51. | jappella għal nuqqas ta' dewmien fil-proċess ta' riforma tas-sistema ġudizzjarja titħaffef u għat-tisħiħ tal-pożizzjoni tal-amministrazzjoni pubblika; jappoġġja iktar progress fir-riforma amministrattiva u ġudizzjarja; jirrakkomanda t-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva, politika u legali bil-għan li jiġi implimentat il-Ftehim ta' Stabilizzazzjoni u Assoċjazzjoni. |
| --- | --- |

51.

jappella għal nuqqas ta' dewmien fil-proċess ta' riforma tas-sistema ġudizzjarja titħaffef u għat-tisħiħ tal-pożizzjoni tal-amministrazzjoni pubblika; jappoġġja iktar progress fir-riforma amministrattiva u ġudizzjarja; jirrakkomanda t-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva, politika u legali bil-għan li jiġi implimentat il-Ftehim ta' Stabilizzazzjoni u Assoċjazzjoni.

| 52. | jappella lill-awtoritajiet xierqa biex ikomplu jaħdmu sabiex jeqirdu l-korruzzjoni fl-istituzzjonijiet tal-gvern ċentrali u lokali u biex jiġġieldu kontra l-kriminalità organizzata, b'mod speċjali fit-traffikar tad-droga u oġġetti oħra. |
| --- | --- |

52.

jappella lill-awtoritajiet xierqa biex ikomplu jaħdmu sabiex jeqirdu l-korruzzjoni fl-istituzzjonijiet tal-gvern ċentrali u lokali u biex jiġġieldu kontra l-kriminalità organizzata, b'mod speċjali fit-traffikar tad-droga u oġġetti oħra.

Ir-Repubblika tas-Serbja

| 53. | jilqa' l-iffirmar tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn ir-Repubblika tas-Serbja u l-UE u jappella lill-gvern Serb biex jissodisfa l-obbligi marbuta mal-implimentazzjoni tal-Ftehim. |
| --- | --- |

53.

jilqa' l-iffirmar tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn ir-Repubblika tas-Serbja u l-UE u jappella lill-gvern Serb biex jissodisfa l-obbligi marbuta mal-implimentazzjoni tal-Ftehim.

| 54. | jilqa' l-arrest ta' Radovan Karadžić fit-territorju Serb u japprezza l-isforzi tal-gvern tas-Serbja l-ġdid f'din il-kwistjoni; jenfasizza l-importanza ta' kooperazzjoni kontinwa bejn il-gvern Serb u t-Tribunal Kriminali Internazzjonali għal dik li qabel kienet il-Jugoslavja (ICTY). |
| --- | --- |

54.

jilqa' l-arrest ta' Radovan Karadžić fit-territorju Serb u japprezza l-isforzi tal-gvern tas-Serbja l-ġdid f'din il-kwistjoni; jenfasizza l-importanza ta' kooperazzjoni kontinwa bejn il-gvern Serb u t-Tribunal Kriminali Internazzjonali għal dik li qabel kienet il-Jugoslavja (ICTY).

| 55. | iħeġġeġ lill-UE tieħu passi deċiżivi biex issaħħaħ ir-relazzjonijiet tagħha mas-Serbja billi ddaħħal fis-seħħ il-ftehim intermedju u billi tniedi l-proċess ta' ratifika tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni mill-Parlamenti tal-Istati Membri u jemmen li dan il-pajjiż jista' jingħata l-istatus ta' pajjiż kandidat fl-2009; |
| --- | --- |

55.

iħeġġeġ lill-UE tieħu passi deċiżivi biex issaħħaħ ir-relazzjonijiet tagħha mas-Serbja billi ddaħħal fis-seħħ il-ftehim intermedju u billi tniedi l-proċess ta' ratifika tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni mill-Parlamenti tal-Istati Membri u jemmen li dan il-pajjiż jista' jingħata l-istatus ta' pajjiż kandidat fl-2009;

| 56. | huwa sodisfatt bil-fatt li l-elezzjonijiet presidenzjali li nżammu f'Jannar u Frar ta' din is-sena u l-elezzjonijiet lokali u parlamentari f'Mejju, saru b'mod demokratiku u japprezza wkoll il-mod demokratiku ta' kif issolviet il-kriżi fil-gvern. |
| --- | --- |

56.

huwa sodisfatt bil-fatt li l-elezzjonijiet presidenzjali li nżammu f'Jannar u Frar ta' din is-sena u l-elezzjonijiet lokali u parlamentari f'Mejju, saru b'mod demokratiku u japprezza wkoll il-mod demokratiku ta' kif issolviet il-kriżi fil-gvern.

| 57. | jenfasizza l-ħtieġa ta' deċentralizzazzjoni fiskali effettiva u jappoġġja l-adozzjoni ta' liġi dwar l-assi lokali tal-gvern skont il-formulazzjoni proposta mill-Konferenza Permanenti tal-Bliet u l-Muniċipalitajiet. |
| --- | --- |

57.

jenfasizza l-ħtieġa ta' deċentralizzazzjoni fiskali effettiva u jappoġġja l-adozzjoni ta' liġi dwar l-assi lokali tal-gvern skont il-formulazzjoni proposta mill-Konferenza Permanenti tal-Bliet u l-Muniċipalitajiet.

| 58. | huwa sodisfatt bir-ratifika tal-parlament Serb tal-Karta Ewropea għall-Awtogvernanza Reġjonali, u d-dħul fis-seħħ tagħha fl-1 ta' Jannar 2008. |
| --- | --- |

58.

huwa sodisfatt bir-ratifika tal-parlament Serb tal-Karta Ewropea għall-Awtogvernanza Reġjonali, u d-dħul fis-seħħ tagħha fl-1 ta' Jannar 2008.

| 59. | jirrakkomanda l-iżvilupp ta' strateġija għad-deċentralizzazzjoni għal raġunijiet ta' trasparenza u possibilità ta' tbassir tal-proċess ta' deċentralizzazzjoni fis-Serbja; jisħaq fuq il-ħtieġa li l-istituzzjonijet lokali jiġu msaħħa u jipproponi li tingħata attenzjoni speċjali lejn ir-rispett sħiħ tad-drittijiet tal-minoranzi u l-gruppi etniċi nazzjonali. |
| --- | --- |

59.

jirrakkomanda l-iżvilupp ta' strateġija għad-deċentralizzazzjoni għal raġunijiet ta' trasparenza u possibilità ta' tbassir tal-proċess ta' deċentralizzazzjoni fis-Serbja; jisħaq fuq il-ħtieġa li l-istituzzjonijet lokali jiġu msaħħa u jipproponi li tingħata attenzjoni speċjali lejn ir-rispett sħiħ tad-drittijiet tal-minoranzi u l-gruppi etniċi nazzjonali.

| 60. | jitlob lil Belgrad taċċetta l-Missjoni tal-Unjoni Ewropea għall-Istat tad-Dritt fil-Kosovo (EULEX) |
| --- | --- |

60.

jitlob lil Belgrad taċċetta l-Missjoni tal-Unjoni Ewropea għall-Istat tad-Dritt fil-Kosovo (EULEX)

Il-Kosovo (skont riżoluzzjoni nru. 1244/99 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti)

| 61. | jappoġġja ż-żamma tat-truppi li ntbagħtu l-Kosovo mill-Unjoni Ewropea fi ħdan il-missjoni EULEX u huwa sodisfatt bl-impenn tal-UE li terfa' ħafna mir-responsabbiltà għall-iżviluppi futuri fil-Kosovo; jilqa' b'sodisfazzjon il-ftehim dwar it-trasferiment tal-poteri mill-UNMIK għall-missjoni EULEX.. |
| --- | --- |

61.

jappoġġja ż-żamma tat-truppi li ntbagħtu l-Kosovo mill-Unjoni Ewropea fi ħdan il-missjoni EULEX u huwa sodisfatt bl-impenn tal-UE li terfa' ħafna mir-responsabbiltà għall-iżviluppi futuri fil-Kosovo; jilqa' b'sodisfazzjon il-ftehim dwar it-trasferiment tal-poteri mill-UNMIK għall-missjoni EULEX..

| 62. | jilqa' r-riżultati tal-konferenza tad-donaturi dwar il-Kosovo, organizzata mill-Kummissjoni Ewropea fil-11 ta' Lulju 2008 f'Brussell u japprezza l-impenn tal-UE lejn il-Kosovo u għall-istabbiltà tal-Balkani tal-Punent. |
| --- | --- |

62.

jilqa' r-riżultati tal-konferenza tad-donaturi dwar il-Kosovo, organizzata mill-Kummissjoni Ewropea fil-11 ta' Lulju 2008 f'Brussell u japprezza l-impenn tal-UE lejn il-Kosovo u għall-istabbiltà tal-Balkani tal-Punent.

| 63. | jappoġġja l-parteċipazzjoni tal-Kosovo fl-inizjattivi reġjonali, speċjalment dawk marbuta mal-prospetti futuri fl-UE għall-Balkani tal-Punent, u jinnota li l-adeżjoni tal-Balkani tal-Punent mal-Unjoni Ewropea ma tistax ssir b'suċċess jekk is-suġġetti kollha fir-reġjun ma jkunux involuti fil-proċess. |
| --- | --- |

63.

jappoġġja l-parteċipazzjoni tal-Kosovo fl-inizjattivi reġjonali, speċjalment dawk marbuta mal-prospetti futuri fl-UE għall-Balkani tal-Punent, u jinnota li l-adeżjoni tal-Balkani tal-Punent mal-Unjoni Ewropea ma tistax ssir b'suċċess jekk is-suġġetti kollha fir-reġjun ma jkunux involuti fil-proċess.

| 64. | jinnota li l-kostituzzjoni l-ġdida tiġbor fiha d-drittijiet tal-komunitajiet nazzjonali individwali. |
| --- | --- |

64.

jinnota li l-kostituzzjoni l-ġdida tiġbor fiha d-drittijiet tal-komunitajiet nazzjonali individwali.

| 65. | jilqa' l-ħolqien tal-Kunsill Konsultattiv għall-Komunitajiet taħt il-patroċinju tal-president u l-introduzzjoni tas-sistema ta' maġġoranza doppja li fiha kwistjonijiet ta' interess vitali għall-komunitajiet individwali jridu jiġu approvati b'maġġoranza mhux biss mil-leġiżlaturi, iżda wkoll mir-rappreżentanti tal-komunitajiet individwali. Jirrakkomanda wkoll li d-data li fiha dan jidħol fis-seħħ tiġi ffissata b'koordinazzjoni mal-membri tal-komunità internazzjonali. |
| --- | --- |

65.

jilqa' l-ħolqien tal-Kunsill Konsultattiv għall-Komunitajiet taħt il-patroċinju tal-president u l-introduzzjoni tas-sistema ta' maġġoranza doppja li fiha kwistjonijiet ta' interess vitali għall-komunitajiet individwali jridu jiġu approvati b'maġġoranza mhux biss mil-leġiżlaturi, iżda wkoll mir-rappreżentanti tal-komunitajiet individwali. Jirrakkomanda wkoll li d-data li fiha dan jidħol fis-seħħ tiġi ffissata b'koordinazzjoni mal-membri tal-komunità internazzjonali.

| 66. | jittama li d-diżjarazzjoni unilaterali tal-indipendenza tal-Kosovo ma twasslux għall-iżvilupp ta' ostakli ġodda għall-movimenti fin-negozju u tan-nies fil-Balkani. |
| --- | --- |

66.

jittama li d-diżjarazzjoni unilaterali tal-indipendenza tal-Kosovo ma twasslux għall-iżvilupp ta' ostakli ġodda għall-movimenti fin-negozju u tan-nies fil-Balkani.

| 67. | jappoġġja l-preżenza tal-komunità internazzjonali fil-Kosovo fuq perijodu fit-tul; jappella lill-komunità internazzjonali biex tipprovdi assistenza sustanzjali fl-implimentazzjoni tal-kostituzzjoni l-ġdida minħabba fin-nuqqas ta' riżorsi amministrattivi adegwati tal-istituzzjonijiet tal-Kosovo. |
| --- | --- |

67.

jappoġġja l-preżenza tal-komunità internazzjonali fil-Kosovo fuq perijodu fit-tul; jappella lill-komunità internazzjonali biex tipprovdi assistenza sustanzjali fl-implimentazzjoni tal-kostituzzjoni l-ġdida minħabba fin-nuqqas ta' riżorsi amministrattivi adegwati tal-istituzzjonijiet tal-Kosovo.

| 68. | jiddispjaċih li l-kapaċitajiet amministrattivi għadhom mhux adegwati biex jiżguraw servizz pubbliku effiċjenti u trasparenti u l-ġestjoni tal-fondi u l-programmi tal-UE. |
| --- | --- |

68.

jiddispjaċih li l-kapaċitajiet amministrattivi għadhom mhux adegwati biex jiżguraw servizz pubbliku effiċjenti u trasparenti u l-ġestjoni tal-fondi u l-programmi tal-UE.

| 69. | iħeġġeġ lill-komunitajiet tal-minoranzi nazzjonali biex jieħdu sehem fit-tmexxija tal-affarijiet pubbliċi fil-Kosovo kif previst fil-kostituzzjoni l-ġdida u jinnota b'dispjaċir ir-riluttanza tar-rappreżentanti tal-komunità Serba li jieħdu sehem fit-tfassil tal-istituzzjonijiet tal-amministrazzjoni pubblika u fil-proċess demokratiku tal-għażla tar-rappreżentanti eletti għall-istituzzjonijiet tal-Kosovo. |
| --- | --- |

69.

iħeġġeġ lill-komunitajiet tal-minoranzi nazzjonali biex jieħdu sehem fit-tmexxija tal-affarijiet pubbliċi fil-Kosovo kif previst fil-kostituzzjoni l-ġdida u jinnota b'dispjaċir ir-riluttanza tar-rappreżentanti tal-komunità Serba li jieħdu sehem fit-tfassil tal-istituzzjonijiet tal-amministrazzjoni pubblika u fil-proċess demokratiku tal-għażla tar-rappreżentanti eletti għall-istituzzjonijiet tal-Kosovo.

| 70. | jitlob li l-awtoritajiet tal-Kosovo jirrispettaw id-diversi minoranzi etniċi u jissodisfaw il-ħtiġijiet internazzjonali kollha f'dan ir-rigward; |
| --- | --- |

70.

jitlob li l-awtoritajiet tal-Kosovo jirrispettaw id-diversi minoranzi etniċi u jissodisfaw il-ħtiġijiet internazzjonali kollha f'dan ir-rigward;

Brussell, is- 27 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/48 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/48

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Il-valur miżjud tal-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-proċess tat-tkabbir

(2009/C 76/10)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI:

| — | jirrakkomanda li sakemm il-pajjiżi kandidati potenzjali jilħqu l-kundizzjonijiet stabbiliti mill-Kummissjoni Ewropea, huma għandhom ikunu jistgħu jitolbu għajnuna skont it-tliet komponenti l-oħra wkoll u jkunu soġġetti għall-istess termini u kundizzjonijiet bħall-pajjiżi kandidati |
| --- | --- |

—

jirrakkomanda li sakemm il-pajjiżi kandidati potenzjali jilħqu l-kundizzjonijiet stabbiliti mill-Kummissjoni Ewropea, huma għandhom ikunu jistgħu jitolbu għajnuna skont it-tliet komponenti l-oħra wkoll u jkunu soġġetti għall-istess termini u kundizzjonijiet bħall-pajjiżi kandidati

| — | jirrakkomanda li din l-opinjoni tkun biss il-bidu ta' analiżi aktar komprensiva u fil-fond tal-esperjenzi preċedenti f'dan il-qasam. Analiżi aktar komprensiva ser tiddokumenta u tiġbed l-attenzjoni lejn il-firxa wiesgħa ta' ħidmiet li wettqu l-awtoritajiet lokali u reġjonali matul il-proċessi tat-tkabbir fil-passat. B'rabta ma' dan u permezz ta' fondi speċifiċi għar-riċerka, il-Kumitat tar-Reġjuni għandu janalizza bir-reqqa l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-IPA bejn l-2007 u l-2009 |
| --- | --- |

—

jirrakkomanda li din l-opinjoni tkun biss il-bidu ta' analiżi aktar komprensiva u fil-fond tal-esperjenzi preċedenti f'dan il-qasam. Analiżi aktar komprensiva ser tiddokumenta u tiġbed l-attenzjoni lejn il-firxa wiesgħa ta' ħidmiet li wettqu l-awtoritajiet lokali u reġjonali matul il-proċessi tat-tkabbir fil-passat. B'rabta ma' dan u permezz ta' fondi speċifiċi għar-riċerka, il-Kumitat tar-Reġjuni għandu janalizza bir-reqqa l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-IPA bejn l-2007 u l-2009

| — | jipproponi li fil-bidu tal-2009, il-Kumitat tar-Reġjuni jniedi forum ta' diskussjoni fejn jistieden rappreżentanti tal-Kummissjoni, il-Parlament, l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali u ta' partijiet interessati oħra sabiex jiddiskutu s-suġġett bir-reqqa u b'hekk ikunu qed jagħtu bidu lill-proċess ta' evalwazzjoni mill-ġdid |
| --- | --- |

—

jipproponi li fil-bidu tal-2009, il-Kumitat tar-Reġjuni jniedi forum ta' diskussjoni fejn jistieden rappreżentanti tal-Kummissjoni, il-Parlament, l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali u ta' partijiet interessati oħra sabiex jiddiskutu s-suġġett bir-reqqa u b'hekk ikunu qed jagħtu bidu lill-proċess ta' evalwazzjoni mill-ġdid

| — | jitlob li bħala parti minn din l-evalwazzjoni jitwaqqaf qafas politiku ta' referenza bejn il-Kumitat tar-Reġjuni u l-Kumissjoni dwar l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-proċess tat-tkabbir. Il-Kumitat għandu jadotta dan il-qafas politiku ta' referenza għaliex jista' jservi ta' opportunità tajba sabiex jiġu eżaminati mill-ġdid l-istrutturi u t-tipi ta' ħidma kollaborattiva eżistenti, biex b'hekk tittejjeb il-kooperazzjoni transkonfinali bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Istati Membri, fil-pajjiżi kandidati u fil-kandidati potenzjali. |
| --- | --- |

—

jitlob li bħala parti minn din l-evalwazzjoni jitwaqqaf qafas politiku ta' referenza bejn il-Kumitat tar-Reġjuni u l-Kumissjoni dwar l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-proċess tat-tkabbir. Il-Kumitat għandu jadotta dan il-qafas politiku ta' referenza għaliex jista' jservi ta' opportunità tajba sabiex jiġu eżaminati mill-ġdid l-istrutturi u t-tipi ta' ħidma kollaborattiva eżistenti, biex b'hekk tittejjeb il-kooperazzjoni transkonfinali bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Istati Membri, fil-pajjiżi kandidati u fil-kandidati potenzjali.

| Rapporteur | : | Helene LUND (DK/PSE), Membru tal-Kunsill Muniċipali ta' Furesø |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Helene LUND (DK/PSE), Membru tal-Kunsill Muniċipali ta' Furesø

I.   KUMMENTI ĠENERALI

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

Prinċipji bażiċi

| 1. | jilqa' l-fatt li l-ħames proċess ta' tkabbir tal-Unjoni Ewropea ntemm b'suċċess u li fih l-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-Bulgarija u r-Rumanija qdew rwol ċentrali għall-iżvilupp ta' demokrazija sostenibbli fil-livelli lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

1.

jilqa' l-fatt li l-ħames proċess ta' tkabbir tal-Unjoni Ewropea ntemm b'suċċess u li fih l-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-Bulgarija u r-Rumanija qdew rwol ċentrali għall-iżvilupp ta' demokrazija sostenibbli fil-livelli lokali u reġjonali;

| 2. | jisħaq fuq l-importanza li nirreferu għal dak li għallmuna l-proċessi tat-tkabbir fil-passat dwar il-kooperazzjoni transkonfinali sabiex intejbu n-negozjati tal-adeżjoni li għaddejjin bħalissa mal-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali; |
| --- | --- |

2.

jisħaq fuq l-importanza li nirreferu għal dak li għallmuna l-proċessi tat-tkabbir fil-passat dwar il-kooperazzjoni transkonfinali sabiex intejbu n-negozjati tal-adeżjoni li għaddejjin bħalissa mal-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali;

| 3. | jirrakkomanda għalhekk li l-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Istati Membri, fil-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali tingħata aktar attenzjoni; |
| --- | --- |

3.

jirrakkomanda għalhekk li l-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Istati Membri, fil-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali tingħata aktar attenzjoni;

| 4. | jilqa' l-Istrument ta' Assistenza Qabel l-Adeżjoni (IPA) li twaqqaf skont il-Proposta tal-Kummissjoni (COM(2004) 627 finali) u r-Regolament tal-Kunsill (1085/2006), u dwar dan jixtieq jirreferi wkoll għall-opinjoni tiegħu (CdR 498/2004 finali). Il-Kumitat tar-Reġjuni jappoġġja l-istruttura tal-IPA li hija magħmula minn dawn il-ħames komponenti li ġejjin: a) appoġġ matul il-perijodu ta' tranżizzjoni u għajnuna sabiex jitwaqqfu l-istituzzjonijiet meħtieġa, b) kooperazzjoni transkonfinali ċ) żvilupp reġjonali, d) żvilupp tar-riżorsi umani u e) żvilupp rurali; |
| --- | --- |

4.

jilqa' l-Istrument ta' Assistenza Qabel l-Adeżjoni (IPA) li twaqqaf skont il-Proposta tal-Kummissjoni (COM(2004) 627 finali) u r-Regolament tal-Kunsill (1085/2006), u dwar dan jixtieq jirreferi wkoll għall-opinjoni tiegħu (CdR 498/2004 finali). Il-Kumitat tar-Reġjuni jappoġġja l-istruttura tal-IPA li hija magħmula minn dawn il-ħames komponenti li ġejjin: a) appoġġ matul il-perijodu ta' tranżizzjoni u għajnuna sabiex jitwaqqfu l-istituzzjonijiet meħtieġa, b) kooperazzjoni transkonfinali ċ) żvilupp reġjonali, d) żvilupp tar-riżorsi umani u e) żvilupp rurali;

| 5. | jinnota li l-IPA, li jkopri l-perijodu bejn l-2007 u l-2013, għandu rwol importanti fit-twaqqif ta' strutturi politiċi u amministrattivi b'saħħithom fil-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali, għaliex sa mill-1 ta' Jannar 2007 ġabar flimkien id-diversi strumenti ta' għajnuna finanzjarja li kienu jeżistu qabel għat-Turkija u għall-Balkani tal-Punent, bħall-Phare, l-Ispa, is-Sapard, il-Cards u l-istrument finanzjarju għat-Turkija; |
| --- | --- |

5.

jinnota li l-IPA, li jkopri l-perijodu bejn l-2007 u l-2013, għandu rwol importanti fit-twaqqif ta' strutturi politiċi u amministrattivi b'saħħithom fil-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali, għaliex sa mill-1 ta' Jannar 2007 ġabar flimkien id-diversi strumenti ta' għajnuna finanzjarja li kienu jeżistu qabel għat-Turkija u għall-Balkani tal-Punent, bħall-Phare, l-Ispa, is-Sapard, il-Cards u l-istrument finanzjarju għat-Turkija;

| 6. | jilqa' l-qafas finanzjajru indikattiv, li huwa mifrux fuq tliet snin, fi ħdan l-IPA għall-allokazzjoni tar-riżorsi lil kull pajjiż benefiċjarju għaliex jemmen li dan huwa eżempju ta' approċċ flessibbli, u jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li mhuwiex possibbli li tinstab soluzzjoni waħda għal kulħadd, għalhekk jinħtieġu strumenti flessibbli li permezz tagħhom inkunu nistgħu nindirizzaw l-isfidi u l-kwistjonijiet partikolari ta' kull pajjiż; |
| --- | --- |

6.

jilqa' l-qafas finanzjajru indikattiv, li huwa mifrux fuq tliet snin, fi ħdan l-IPA għall-allokazzjoni tar-riżorsi lil kull pajjiż benefiċjarju għaliex jemmen li dan huwa eżempju ta' approċċ flessibbli, u jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li mhuwiex possibbli li tinstab soluzzjoni waħda għal kulħadd, għalhekk jinħtieġu strumenti flessibbli li permezz tagħhom inkunu nistgħu nindirizzaw l-isfidi u l-kwistjonijiet partikolari ta' kull pajjiż;

| 7. | fl-istess ħin jinnota li l-pajjiżi benefiċjajri huma maqsumin f'żewġ gruppi: (i) il-pajjiżi kandidati — dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, il-Kroazja u t-Turkija; u (ii) il-pajjiżi kandidati potenzjali — l-Albanija, il-Bożnja u Ħerzegovina, il-Montenegro, is-Serbja u l-Kosovo. Il-Kumitat jinnota li l-pajjiżi kandidati tal-ewwel grupp jistgħu jitolbu għajnuna finanzjarja taħt kull wieħed mill-ħames komponenti msemmija, filwaqt li l-pajjiżi kandidati potenzjali jistgħu jitlobu għajnuna biss taħt tnejn mill-komponenti (appoġġ matul il-perijodu ta' tranżizzjoni u għajnuna sabiex jitwaqqfu l-istituzzjonijiet meħtieġa, u kooperazzjoni transkonfinali); |
| --- | --- |

7.

fl-istess ħin jinnota li l-pajjiżi benefiċjajri huma maqsumin f'żewġ gruppi: (i) il-pajjiżi kandidati — dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, il-Kroazja u t-Turkija; u (ii) il-pajjiżi kandidati potenzjali — l-Albanija, il-Bożnja u Ħerzegovina, il-Montenegro, is-Serbja u l-Kosovo. Il-Kumitat jinnota li l-pajjiżi kandidati tal-ewwel grupp jistgħu jitolbu għajnuna finanzjarja taħt kull wieħed mill-ħames komponenti msemmija, filwaqt li l-pajjiżi kandidati potenzjali jistgħu jitlobu għajnuna biss taħt tnejn mill-komponenti (appoġġ matul il-perijodu ta' tranżizzjoni u għajnuna sabiex jitwaqqfu l-istituzzjonijiet meħtieġa, u kooperazzjoni transkonfinali);

| 8. | jirrakkomanda li sakemm il-pajjiżi kandidati potenzjali jilħqu l-kundizzjonijiet stabbiliti mill-Kummissjoni Ewropea, huma għandhom ikunu jistgħu jitolbu għajnuna skont it-tliet komponenti l-oħra wkoll u jkunu soġġetti għall-istess termini u kundizzjonijiet bħall-pajjiżi kandidati; |
| --- | --- |

8.

jirrakkomanda li sakemm il-pajjiżi kandidati potenzjali jilħqu l-kundizzjonijiet stabbiliti mill-Kummissjoni Ewropea, huma għandhom ikunu jistgħu jitolbu għajnuna skont it-tliet komponenti l-oħra wkoll u jkunu soġġetti għall-istess termini u kundizzjonijiet bħall-pajjiżi kandidati;

| 9. | jisħaq fuq l-importanza kbira li jiġu stipulati kundizzjonijiet stretti għad-dokumentazzjoni tar-riżultati miksuba bis-saħħa tal-IPA; |
| --- | --- |

9.

jisħaq fuq l-importanza kbira li jiġu stipulati kundizzjonijiet stretti għad-dokumentazzjoni tar-riżultati miksuba bis-saħħa tal-IPA;

| 10. | jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li l-biċċa l-kbira tal-leġiżlazzjoni hija implimentata fil-livelli lokali u reġjonali (70 % tal-leġiżlazzjoni ambjentali tal-UE taqa' taħt din il-kategorija). Għalhekk huwa importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jingħataw l-opportunità li jirċievu l-għajnuna meħtieġa permezz tal-IPA sabiex ikunu jistgħu jkomplu jaqdu r-rwol importanti li għandhom fl-iżvilupp ta' strutturi amministrattivi b'saħħithom u demokraziji lokali u reġjonali sostenibbli fil-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali; |
| --- | --- |

10.

jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li l-biċċa l-kbira tal-leġiżlazzjoni hija implimentata fil-livelli lokali u reġjonali (70 % tal-leġiżlazzjoni ambjentali tal-UE taqa' taħt din il-kategorija). Għalhekk huwa importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jingħataw l-opportunità li jirċievu l-għajnuna meħtieġa permezz tal-IPA sabiex ikunu jistgħu jkomplu jaqdu r-rwol importanti li għandhom fl-iżvilupp ta' strutturi amministrattivi b'saħħithom u demokraziji lokali u reġjonali sostenibbli fil-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali;

Il-kontribut importanti tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-proċess tat-tkabbir

| 11. | jenfasizza l-fatt li sabiex il-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali jilħqu l-kundizzjonijiet tal-aquis communautaire, il-kriterji ta' Kopenħagen u l-konklużjonijiet ta' Madrid ta' Diċembru 1995 għandhom bżonn strutturi politiċi u amministrattivi deċentralizzati u b'saħħithom; |
| --- | --- |

11.

jenfasizza l-fatt li sabiex il-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali jilħqu l-kundizzjonijiet tal-aquis communautaire, il-kriterji ta' Kopenħagen u l-konklużjonijiet ta' Madrid ta' Diċembru 1995 għandhom bżonn strutturi politiċi u amministrattivi deċentralizzati u b'saħħithom;

| 12. | jisħaq li ħafna drabi l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma l-ewwel punt ta' kuntatt li jkollhom iċ-ċittadini mas-sistema, u jeħtieġ għalhekk, li dawn ikunu kapaċi jipprovdulhom is-servizzi li jeħtieġu. L-esperjenzi tal-passat kienu prova ta' kemm hu importanti l-iżvilupp ta' strutturi politiċi u amministrattivi deċentralizzati u b'saħħithom, għaliex ħafna drabi fil-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali dawn ikunu dgħajfa. L-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-UE għandhom esperjenza kbira f'dan il-qasam, b'mod speċjali għaliex kull awtorità fl-Istati Membri tħabbat wiċċha ma' sfidi bħal dawn. Il-Kumitat tar-Reġjuni jisħaq fuq kemm huwa importanti li matul il-proċess tat-tkabbir, iċ-ċittadini ma jesperjenzawx taħsir permanenti fil-livell tas-servizzi għaliex dan jista' jaffettwa l-opinjoni tagħhom dwar is-sħubija fl-UE b'mod negattiv; |
| --- | --- |

12.

jisħaq li ħafna drabi l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma l-ewwel punt ta' kuntatt li jkollhom iċ-ċittadini mas-sistema, u jeħtieġ għalhekk, li dawn ikunu kapaċi jipprovdulhom is-servizzi li jeħtieġu. L-esperjenzi tal-passat kienu prova ta' kemm hu importanti l-iżvilupp ta' strutturi politiċi u amministrattivi deċentralizzati u b'saħħithom, għaliex ħafna drabi fil-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali dawn ikunu dgħajfa. L-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-UE għandhom esperjenza kbira f'dan il-qasam, b'mod speċjali għaliex kull awtorità fl-Istati Membri tħabbat wiċċha ma' sfidi bħal dawn. Il-Kumitat tar-Reġjuni jisħaq fuq kemm huwa importanti li matul il-proċess tat-tkabbir, iċ-ċittadini ma jesperjenzawx taħsir permanenti fil-livell tas-servizzi għaliex dan jista' jaffettwa l-opinjoni tagħhom dwar is-sħubija fl-UE b'mod negattiv;

| 13. | għalhekk jagħmel enfasi fuq kemm huwa utli li niffokaw fuq l-iżvilupp ta' strutturi deċentralizzati u b'saħħithom għaliex ħafna mill-aquis communautaire huwa implimentat fil-livelli lokali u reġjonali, u jinnota l-bżonn kbir li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jaħdmu id f'id mal-gvern ċentrali bħala msieħba ugwali għaliex jekk l-amministrazzjoni lokali u reġjonali tkun kapaċi tipprovdi s-servizzi mitluba u taffronta l-isfidi l-ġodda, din tneħħi ħafna mill-pressjoni minn fuq il-gvern ċentrali; |
| --- | --- |

13.

għalhekk jagħmel enfasi fuq kemm huwa utli li niffokaw fuq l-iżvilupp ta' strutturi deċentralizzati u b'saħħithom għaliex ħafna mill-aquis communautaire huwa implimentat fil-livelli lokali u reġjonali, u jinnota l-bżonn kbir li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jaħdmu id f'id mal-gvern ċentrali bħala msieħba ugwali għaliex jekk l-amministrazzjoni lokali u reġjonali tkun kapaċi tipprovdi s-servizzi mitluba u taffronta l-isfidi l-ġodda, din tneħħi ħafna mill-pressjoni minn fuq il-gvern ċentrali;

| 14. | jemmen li biex l-istrutturi politiċi u amministrattivi fil-livell lokali u reġjonali jkollhom bażi politika u amministrattiva b'saħħitha jeħtieġ li b'kooperazzjoni mas-soċjetà ċivili jiżviluppaw demokrazija lokali li jkollha l-fiduċja taċ-ċittadini u li fi ħdanha jħossu li għandhom vuċi. Jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom snin sħaħ ta' esperjenza fil-qasam tal-kooperazzjoni transkonfinali, pereżempju permezz tal-iskemi ta' ġemellaġġ bejn il-bliet. Din l-esperjenza tiġbor fiha wkoll aspetti li għandhom x'jaqsmu mal-kultura u mal-identità u li jagħmlu parti mill-iżvilupp tad-demokrazija u tal-istrutturi amministrattivi. Huwa proprju dan li jġib valur miżjud fil-Komunità; |
| --- | --- |

14.

jemmen li biex l-istrutturi politiċi u amministrattivi fil-livell lokali u reġjonali jkollhom bażi politika u amministrattiva b'saħħitha jeħtieġ li b'kooperazzjoni mas-soċjetà ċivili jiżviluppaw demokrazija lokali li jkollha l-fiduċja taċ-ċittadini u li fi ħdanha jħossu li għandhom vuċi. Jemmen li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom snin sħaħ ta' esperjenza fil-qasam tal-kooperazzjoni transkonfinali, pereżempju permezz tal-iskemi ta' ġemellaġġ bejn il-bliet. Din l-esperjenza tiġbor fiha wkoll aspetti li għandhom x'jaqsmu mal-kultura u mal-identità u li jagħmlu parti mill-iżvilupp tad-demokrazija u tal-istrutturi amministrattivi. Huwa proprju dan li jġib valur miżjud fil-Komunità;

| 15. | jiġbed l-attenzjoni lejn il-livell għoli ta' għarfien li għandhom l-awtoritajiet lokali u reġjonali dwar il-kooperazzjoni interkulturali għaliex ħafna drabi jkollhom kuntatt dirett maċ-ċittadini li ġejjin minn kulturi differenti. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom ħafna esperjenza ta' ħidma mill-qrib ma' kulturi differenti. Din hija ħila li tista' tħalli l-frott fl-attivitajiet interkulturali li għandhom x'jaqsmu mat-tkabbir bejn l-Istati Membri, il-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali; |
| --- | --- |

15.

jiġbed l-attenzjoni lejn il-livell għoli ta' għarfien li għandhom l-awtoritajiet lokali u reġjonali dwar il-kooperazzjoni interkulturali għaliex ħafna drabi jkollhom kuntatt dirett maċ-ċittadini li ġejjin minn kulturi differenti. L-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom ħafna esperjenza ta' ħidma mill-qrib ma' kulturi differenti. Din hija ħila li tista' tħalli l-frott fl-attivitajiet interkulturali li għandhom x'jaqsmu mat-tkabbir bejn l-Istati Membri, il-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali;

Il-bżonn ta' approċċ koerenti għall-kooperazzjoni transkonfinali

| 16. | jemmen li l-iżvilupp ta' approċċ koerenti għall-kooperazzjoni transkonfinali huwa importanti f'kull proċess ta' qabel l-adeżjoni; |
| --- | --- |

16.

jemmen li l-iżvilupp ta' approċċ koerenti għall-kooperazzjoni transkonfinali huwa importanti f'kull proċess ta' qabel l-adeżjoni;

| 17. | jisħaq li waħda mill-prijoritajiet ewlenin tal-Kumitat tar-Reġjuni fil-qasam tar-relazzjonijiet esterni hija li jfiehem il-proċess tat-tkabbir liċ-ċittadini (CdR 322/2006 fin). Sabiex ikun jista' jikkomunika aħjar il-ħidma li qiegħda ssir f'dan il-qasam, il-Kumitat jeħtieġ li jkollu għarfien sistematiku tar-riżultati prattiċi, kostruttivi u permanenti li jkunu kisbu l-awtoritajiet lokali u reġjonali permezz tal-ħidma tagħhom fi ħdan il-proċess tat-tkabbir; |
| --- | --- |

17.

jisħaq li waħda mill-prijoritajiet ewlenin tal-Kumitat tar-Reġjuni fil-qasam tar-relazzjonijiet esterni hija li jfiehem il-proċess tat-tkabbir liċ-ċittadini (CdR 322/2006 fin). Sabiex ikun jista' jikkomunika aħjar il-ħidma li qiegħda ssir f'dan il-qasam, il-Kumitat jeħtieġ li jkollu għarfien sistematiku tar-riżultati prattiċi, kostruttivi u permanenti li jkunu kisbu l-awtoritajiet lokali u reġjonali permezz tal-ħidma tagħhom fi ħdan il-proċess tat-tkabbir;

| 18. | jirringrazzja lill-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-Istati Membri, lill-pajjiżi kandidati u lill-kandidati potenzjali li ħadu sehem fl-istudju li fuqu nbniet din l-opinjoni. Huma qasmu l-esperjenza tagħhom tal-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Istati Membri, fil-pajjiżi kandidati u fil-kandidati potenzjali u b'hekk taw kontribut eċċezzjonali fl-abbozzar ta' din l-opinjoni. Il-bliet u r-reġjuni tal-Kroazja, b'mod partikolari, taw kontribut kbir, fatt li jirrifletti l-impenn serju tagħhom f'dan ir-rigward. Ir-risposti tal-pajjiżi parteċipanti jistgħu jagħtu bidu għall-evalwazzjoni tal-attivitajiet li saru s'issa f'dan il-qasam, u fuqhom tista' tinbena wkoll il-bażi għall-iżvilupp ta' linji gwida politiċi għall-ħidma li ser issir fil-futur. |
| --- | --- |

18.

jirringrazzja lill-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-Istati Membri, lill-pajjiżi kandidati u lill-kandidati potenzjali li ħadu sehem fl-istudju li fuqu nbniet din l-opinjoni. Huma qasmu l-esperjenza tagħhom tal-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Istati Membri, fil-pajjiżi kandidati u fil-kandidati potenzjali u b'hekk taw kontribut eċċezzjonali fl-abbozzar ta' din l-opinjoni. Il-bliet u r-reġjuni tal-Kroazja, b'mod partikolari, taw kontribut kbir, fatt li jirrifletti l-impenn serju tagħhom f'dan ir-rigward. Ir-risposti tal-pajjiżi parteċipanti jistgħu jagħtu bidu għall-evalwazzjoni tal-attivitajiet li saru s'issa f'dan il-qasam, u fuqhom tista' tinbena wkoll il-bażi għall-iżvilupp ta' linji gwida politiċi għall-ħidma li ser issir fil-futur.

II.   RAKKOMANDAZZJONIJIET POLITIĊI

Linji gwida politiċi (1)

| 19. | jirrakkomanda li din l-opinjoni tkun biss il-bidu ta' analiżi aktar komprensiva u fil-fond tal-esperjenzi preċedenti f'dan il-qasam. Analiżi aktar komprensiva ser tiddokumenta u tiġbed l-attenzjoni lejn il-firxa wiesgħa ta' ħidmiet li wettqu l-awtoritajiet lokali u reġjonali matul il-proċessi tat-tkabbir fil-passat. B'rabta ma' dan u permezz ta' fondi speċifiċi għar-riċerka, il-Kumitat tar-Reġjuni għandu janalizza bir-reqqa l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-IPA bejn l-2007 u l-2009. Ir-riċerka għandha ssir bil-kooperazzjoni tal-universitajiet u l-organizzazzjonijiet tal-pajjiżi Membri u l-pajjiżi kandidati. Il-Kumitat jissuġġerixxi wkoll li jitwaqqaf grupp ta' segwitu magħmul mir-rappreżentanti tal-gruppi politiċi, il-kummissjoni u l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali bil-għan li jissorvelja r-riċerka u jgħaddi l-informazzjoni tiegħu lill-Kumitat u lill-gruppi ta' ħidma. B'hekk ikun qed jidħol għal impenn serju fil-kuntest tal-proċess ta' evalwazzjoni; |
| --- | --- |

19.

jirrakkomanda li din l-opinjoni tkun biss il-bidu ta' analiżi aktar komprensiva u fil-fond tal-esperjenzi preċedenti f'dan il-qasam. Analiżi aktar komprensiva ser tiddokumenta u tiġbed l-attenzjoni lejn il-firxa wiesgħa ta' ħidmiet li wettqu l-awtoritajiet lokali u reġjonali matul il-proċessi tat-tkabbir fil-passat. B'rabta ma' dan u permezz ta' fondi speċifiċi għar-riċerka, il-Kumitat tar-Reġjuni għandu janalizza bir-reqqa l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-IPA bejn l-2007 u l-2009. Ir-riċerka għandha ssir bil-kooperazzjoni tal-universitajiet u l-organizzazzjonijiet tal-pajjiżi Membri u l-pajjiżi kandidati. Il-Kumitat jissuġġerixxi wkoll li jitwaqqaf grupp ta' segwitu magħmul mir-rappreżentanti tal-gruppi politiċi, il-kummissjoni u l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali bil-għan li jissorvelja r-riċerka u jgħaddi l-informazzjoni tiegħu lill-Kumitat u lill-gruppi ta' ħidma. B'hekk ikun qed jidħol għal impenn serju fil-kuntest tal-proċess ta' evalwazzjoni;

| 20. | jipproponi li fil-bidu tal-2009, il-Kumitat tar-Reġjuni jniedi forum ta' diskussjoni fejn jistieden rappreżentanti tal-Kummissjoni, il-Parlament, l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali u ta' partijiet interessati oħra sabiex jiddiskutu s-suġġett bir-reqqa u b'hekk ikunu qed jagħtu bidu lill-proċess ta' evalwazzjoni mill-ġdid; |
| --- | --- |

20.

jipproponi li fil-bidu tal-2009, il-Kumitat tar-Reġjuni jniedi forum ta' diskussjoni fejn jistieden rappreżentanti tal-Kummissjoni, il-Parlament, l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali u ta' partijiet interessati oħra sabiex jiddiskutu s-suġġett bir-reqqa u b'hekk ikunu qed jagħtu bidu lill-proċess ta' evalwazzjoni mill-ġdid;

| 21. | jirrakkomanda li l-ħidma ta' evalwazzjoni ssir bil-parteċipazzjoni tas-segretarjat tal-Kumitat tar-Reġjuni, tat-tliet gruppi ta' ħidma dwar il-Balkani tal-Punent, it-Turkija u l-Kroazja, li sa ċertu punt diġà kkunsidraw l-aspetti rilevanti tat-tkabbir, u tal-kumitat konsultattiv konġunt ma' dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja. Ilkoll jistgħu jipprovdu għarfien siewi dwar l-isfdi li qegħdin iħabbtu wiċċhom magħhom il-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali; |
| --- | --- |

21.

jirrakkomanda li l-ħidma ta' evalwazzjoni ssir bil-parteċipazzjoni tas-segretarjat tal-Kumitat tar-Reġjuni, tat-tliet gruppi ta' ħidma dwar il-Balkani tal-Punent, it-Turkija u l-Kroazja, li sa ċertu punt diġà kkunsidraw l-aspetti rilevanti tat-tkabbir, u tal-kumitat konsultattiv konġunt ma' dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja. Ilkoll jistgħu jipprovdu għarfien siewi dwar l-isfdi li qegħdin iħabbtu wiċċhom magħhom il-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali;

| 22. | jitlob li bħala parti minn din l-evalwazzjoni jitwaqqaf qafas politiku ta' referenza bejn il-Kumitat tar-Reġjuni u l-Kummissjoni dwar l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-proċess tat-tkabbir. Il-Kumitat għandu jadotta dan il-qafas politiku ta' referenza għaliex jista' jservi ta' opportunità tajba sabiex jiġu eżaminati mill-ġdid l-istrutturi u t-tipi ta' ħidma kollaborattiva eżistenti, biex b'hekk tittejjeb il-kooperazzjoni transkonfinali bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Istati Membri, fil-pajjiżi kandidati u fil-kandidati potenzjali. L-għan tal-qafas politiku ta' referenza huwa li jservi ta' dokument komuni ta' referenza bejn il-Kummissjoni u l-Kumitat tar-Reġjuni bil-għan li jkompli jiġi żviluppat l-IPA sabiex dan l-istrument jibda jaqdi l-bżonnijiet speċifiċi tal-awtoritajiet lokali u reġjonali aħjar; |
| --- | --- |

22.

jitlob li bħala parti minn din l-evalwazzjoni jitwaqqaf qafas politiku ta' referenza bejn il-Kumitat tar-Reġjuni u l-Kummissjoni dwar l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-proċess tat-tkabbir. Il-Kumitat għandu jadotta dan il-qafas politiku ta' referenza għaliex jista' jservi ta' opportunità tajba sabiex jiġu eżaminati mill-ġdid l-istrutturi u t-tipi ta' ħidma kollaborattiva eżistenti, biex b'hekk tittejjeb il-kooperazzjoni transkonfinali bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-Istati Membri, fil-pajjiżi kandidati u fil-kandidati potenzjali. L-għan tal-qafas politiku ta' referenza huwa li jservi ta' dokument komuni ta' referenza bejn il-Kummissjoni u l-Kumitat tar-Reġjuni bil-għan li jkompli jiġi żviluppat l-IPA sabiex dan l-istrument jibda jaqdi l-bżonnijiet speċifiċi tal-awtoritajiet lokali u reġjonali aħjar;

| 23. | jitlob li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jingħataw parti ekwa fil-proċess tat-tkabbir b'kunsiderazzjoni tal-esperjenza vasta u l-għarfien li kisbu huma u jagħtu l-għajnuna tagħhom sabiex jissaħħu l-pajjiżi kandidati u l-kandidati potenzjali permezz tal-kooperazzjoni transkonfinali lokali u reġjonali. Din għandha tiġi kkunsidrata bħala riżors komuni li minnu għandhom x'jirbħu l-Unjoni Ewropea u l-istituzzjonijiet tagħha kollha. Nitolbu lill-Kummissjoni u lill-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali sabiex jaħdmu mal-awtoritajiet lokali u reġjonali biex jiżviluppaw qafas legali u finanzjajru adattat għal dan il-kontribut. Il-qafas politiku ta' referenza dwar l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali huwa l-ewwel pass fit-triq lejn il-ksib ta' dan l-għan; |
| --- | --- |

23.

jitlob li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jingħataw parti ekwa fil-proċess tat-tkabbir b'kunsiderazzjoni tal-esperjenza vasta u l-għarfien li kisbu huma u jagħtu l-għajnuna tagħhom sabiex jissaħħu l-pajjiżi kandidati u l-kandidati potenzjali permezz tal-kooperazzjoni transkonfinali lokali u reġjonali. Din għandha tiġi kkunsidrata bħala riżors komuni li minnu għandhom x'jirbħu l-Unjoni Ewropea u l-istituzzjonijiet tagħha kollha. Nitolbu lill-Kummissjoni u lill-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali sabiex jaħdmu mal-awtoritajiet lokali u reġjonali biex jiżviluppaw qafas legali u finanzjajru adattat għal dan il-kontribut. Il-qafas politiku ta' referenza dwar l-involviment tal-awtoritajiet lokali u reġjonali huwa l-ewwel pass fit-triq lejn il-ksib ta' dan l-għan;

III.   RAKKOMANDAZZJONIJIET RIGWARD IL-PROĠETTI

Linji gwida għall-proġetti

| 24. | jinnota li l-proġetti transkonfinali ż-żgħar tal-awtoritajiet lokali u reġjonali huma ta' valur miżjud importanti għaliex kif urew l-Istati Membri fil-passat, il-proġetti ż-żgħar huma magħrufin għat-trasparenza u l-kuntatt dirett li jrawmu bejn l-imsieħba involuti — dawn huma kollha fatturi li jkattru l-fiduċja fil-proġett u jwasslu għal riżultati tanġibbli għall-problemi li jinqalgħu; |
| --- | --- |

24.

jinnota li l-proġetti transkonfinali ż-żgħar tal-awtoritajiet lokali u reġjonali huma ta' valur miżjud importanti għaliex kif urew l-Istati Membri fil-passat, il-proġetti ż-żgħar huma magħrufin għat-trasparenza u l-kuntatt dirett li jrawmu bejn l-imsieħba involuti — dawn huma kollha fatturi li jkattru l-fiduċja fil-proġett u jwasslu għal riżultati tanġibbli għall-problemi li jinqalgħu;

| 25. | pereżempju, kemm fir-Rumanija kif ukoll f'pajjiżi oħra rajna kemm huwa importanti r-rwol li jaqdu r-riżorsi għall-finanzjament ta' proġetti deċentralizzati, li ġejjin milll-istrumenti għall-perijodu ta' qabel l-adeżjoni, fit-twaqqif tal-istituzzjonijiet meħtieġa fil-livell lokali u reġjonali fil-pajjiżi kandidati u fil-kandidati potenzjali; |
| --- | --- |

25.

pereżempju, kemm fir-Rumanija kif ukoll f'pajjiżi oħra rajna kemm huwa importanti r-rwol li jaqdu r-riżorsi għall-finanzjament ta' proġetti deċentralizzati, li ġejjin milll-istrumenti għall-perijodu ta' qabel l-adeżjoni, fit-twaqqif tal-istituzzjonijiet meħtieġa fil-livell lokali u reġjonali fil-pajjiżi kandidati u fil-kandidati potenzjali;

| 26. | jirrakkomanda bidla fil-komponenti tal-IPA sabiex dan jibda jiġbor fih ukoll l-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-NGOs li jagħtu kontribut ċentrali fil-proċess tat-tkabbir. L-esperjenza f'diversi Stati Membri, fosthom ir-Renju Unit u d-Danimarka, uriet li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jsibuha diffiċli jilħqu l-limitu minimu ta' appoġġ għall-proġetti transkonfinali sabiex ikunu jistgħu jirċievu l-għajnuna mill-IPA; |
| --- | --- |

26.

jirrakkomanda bidla fil-komponenti tal-IPA sabiex dan jibda jiġbor fih ukoll l-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-NGOs li jagħtu kontribut ċentrali fil-proċess tat-tkabbir. L-esperjenza f'diversi Stati Membri, fosthom ir-Renju Unit u d-Danimarka, uriet li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jsibuha diffiċli jilħqu l-limitu minimu ta' appoġġ għall-proġetti transkonfinali sabiex ikunu jistgħu jirċievu l-għajnuna mill-IPA;

| 27. | jemmen li huwa importanti li l-IPA jiffoka aktar fuq it-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva fil-livell lokali u reġjonali milli fuq it-tisħiħ tal-amministrazzjoni ċentrali. Mingħajr kapaċità amministrattiva tajba fost l-awtoritajiet lokali u reġjonali, l-implimentazzjoni sostenibbli tal-acquis communautaire ser tkun diffiċli; |
| --- | --- |

27.

jemmen li huwa importanti li l-IPA jiffoka aktar fuq it-tisħiħ tal-kapaċità amministrattiva fil-livell lokali u reġjonali milli fuq it-tisħiħ tal-amministrazzjoni ċentrali. Mingħajr kapaċità amministrattiva tajba fost l-awtoritajiet lokali u reġjonali, l-implimentazzjoni sostenibbli tal-acquis communautaire ser tkun diffiċli;

| 28. | jinnota li wieħed mill-fatturi prinċipali li qed ixekklu l-użu effettiv tal-fondi għall-proġetti huwa l-fatt li l-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali mhumiex kapaċi jisfruttaw dawn il-fondi bl-aħjar mod. Dan jgħodd għall-proċess sħiħ, mill-applikazzjoni u l-implimentazzjoni sat-tfassil tar-rapporti, u ġej min-nuqqas ta' esperjenza fil-qasam. L-ostakli lingwistiċi u n-nuqqas ta' għarfien tekniku huma fatturi oħra li jxekklu l-bidu u l-implimentazzjoni tal-proġetti. Għalhekk huwa importanti li nistabbilixxu sistemi ta' appoġġ fi ħdan l-IPA sabiex ngħinu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali jibnu l-kapaċità amministrattiva tagħhom; |
| --- | --- |

28.

jinnota li wieħed mill-fatturi prinċipali li qed ixekklu l-użu effettiv tal-fondi għall-proġetti huwa l-fatt li l-pajjiżi kandidati u kandidati potenzjali mhumiex kapaċi jisfruttaw dawn il-fondi bl-aħjar mod. Dan jgħodd għall-proċess sħiħ, mill-applikazzjoni u l-implimentazzjoni sat-tfassil tar-rapporti, u ġej min-nuqqas ta' esperjenza fil-qasam. L-ostakli lingwistiċi u n-nuqqas ta' għarfien tekniku huma fatturi oħra li jxekklu l-bidu u l-implimentazzjoni tal-proġetti. Għalhekk huwa importanti li nistabbilixxu sistemi ta' appoġġ fi ħdan l-IPA sabiex ngħinu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali jibnu l-kapaċità amministrattiva tagħhom;

| 29. | jipproponi li l-IPA ikun magħmul minn diversi stadji sabiex wieħed ikun jista' jibda minn proġetti żgħar imbagħad, wara li jkun kiseb aktar esperjenza u kapaċità amministrattiva, jgħaddi għal proġetti akbar; |
| --- | --- |

29.

jipproponi li l-IPA ikun magħmul minn diversi stadji sabiex wieħed ikun jista' jibda minn proġetti żgħar imbagħad, wara li jkun kiseb aktar esperjenza u kapaċità amministrattiva, jgħaddi għal proġetti akbar;

| 30. | jirrakkomanda li fi ħdan il-baġit tal-IPA jitwaqqaf baġit speċjali għall-proġetti ż-żgħar bħalma sar fi programmi oħra bħall-Fondi Phare għall-Proġetti fil-Baltiku u l-Fondi Tacis għall-Proġetti ż-Żgħar; jinnota li mill-1998 sal-2001, dawn il-progammi wasslu għal 259 proġett ta' kooperazzjoni bejn l-Istati Membri u l-Estonja, il-Latvja, il-Litwanja, il-Polonja, ir-Russja, il-Belarus, l-Ukraina u l-Moldova, u li fl-2000 il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, fl-evalwazzjoni ta' diversi programmi fosthom il-programmi Tacis, irrakkomandat li l-Fondi ta' Tacis għall-Proġetti ż-Żgħar għandhom jiżdiedu; |
| --- | --- |

30.

jirrakkomanda li fi ħdan il-baġit tal-IPA jitwaqqaf baġit speċjali għall-proġetti ż-żgħar bħalma sar fi programmi oħra bħall-Fondi Phare għall-Proġetti fil-Baltiku u l-Fondi Tacis għall-Proġetti ż-Żgħar; jinnota li mill-1998 sal-2001, dawn il-progammi wasslu għal 259 proġett ta' kooperazzjoni bejn l-Istati Membri u l-Estonja, il-Latvja, il-Litwanja, il-Polonja, ir-Russja, il-Belarus, l-Ukraina u l-Moldova, u li fl-2000 il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, fl-evalwazzjoni ta' diversi programmi fosthom il-programmi Tacis, irrakkomandat li l-Fondi ta' Tacis għall-Proġetti ż-Żgħar għandhom jiżdiedu;

| 31. | jinnota li l-esperjenza fit-Turkija turi li l-proġetti ż-żgħar ħafna drabi jinvolvu inizjattivi speċifiċi li jġibu valur miżjud lill-Unjoni kollha għax huma mezz ieħor ta' kif titwassal informazzjoni pożittiva u għarfien dwar l-UE fil-livelli lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

31.

jinnota li l-esperjenza fit-Turkija turi li l-proġetti ż-żgħar ħafna drabi jinvolvu inizjattivi speċifiċi li jġibu valur miżjud lill-Unjoni kollha għax huma mezz ieħor ta' kif titwassal informazzjoni pożittiva u għarfien dwar l-UE fil-livelli lokali u reġjonali;

| 32. | jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li l-proġetti ta' għajnuna li saru fil-passat urew kemm huwa importanti li l-għajnuna mill-IPA tingħata bl-anqas ammont ta' burokrazija possibbli u li m'għandhiex tinqasam f'diversi fażijiet, b'fondi separati għal kull fażi. Huwa jinnota wkoll kemm huma utli l-programmi flessibbli li bis-saħħa tagħhom il-fondi jgħaddu minn pilastru għal ieħor fi ħdan il-baġit, għaliex b'dan il-mod tista' titqies informazzjoni oħra u b'hekk, huma u jitwettqu, il-proġetti jkomplu jittejbu u jiġu żviluppati. B'rabta ma' dan, il-Kumitat tar-Reġjuni jinnota wkoll li burokrazija bħal din hija wisq restrittiva għall-proġetti ż-żgħar. Il-Kumitat tar-Reġjuni jinnota, pereżempju, li meta l-fondi għall-proġetti jdumu ħafna ma jaslu għand l-awtoritajiet ikkonċernati, il-konsegwenzi jistgħu jkunu negattivi, kif ġara fis-Serbja; |
| --- | --- |

32.

jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li l-proġetti ta' għajnuna li saru fil-passat urew kemm huwa importanti li l-għajnuna mill-IPA tingħata bl-anqas ammont ta' burokrazija possibbli u li m'għandhiex tinqasam f'diversi fażijiet, b'fondi separati għal kull fażi. Huwa jinnota wkoll kemm huma utli l-programmi flessibbli li bis-saħħa tagħhom il-fondi jgħaddu minn pilastru għal ieħor fi ħdan il-baġit, għaliex b'dan il-mod tista' titqies informazzjoni oħra u b'hekk, huma u jitwettqu, il-proġetti jkomplu jittejbu u jiġu żviluppati. B'rabta ma' dan, il-Kumitat tar-Reġjuni jinnota wkoll li burokrazija bħal din hija wisq restrittiva għall-proġetti ż-żgħar. Il-Kumitat tar-Reġjuni jinnota, pereżempju, li meta l-fondi għall-proġetti jdumu ħafna ma jaslu għand l-awtoritajiet ikkonċernati, il-konsegwenzi jistgħu jkunu negattivi, kif ġara fis-Serbja;

| 33. | jinnota li l-organizzazzjonijiet nazzjonali jistgħu jiffaċilitaw il-proċess relatat mal-ġestjoni tal-proġetti billi, pereżempju, jaqdu rwol attiv bħala punti ta' referenza u bħala sorsi ta' informazzjoni. Huma għandhom ħafna għarfien rilevanti u jistgħu jagħtu kontribut fil-promozzjoni tal-aqwa prattika fil-qasam tal-ġestjoni tal-proġetti; |
| --- | --- |

33.

jinnota li l-organizzazzjonijiet nazzjonali jistgħu jiffaċilitaw il-proċess relatat mal-ġestjoni tal-proġetti billi, pereżempju, jaqdu rwol attiv bħala punti ta' referenza u bħala sorsi ta' informazzjoni. Huma għandhom ħafna għarfien rilevanti u jistgħu jagħtu kontribut fil-promozzjoni tal-aqwa prattika fil-qasam tal-ġestjoni tal-proġetti;

| 34. | jiġbed l-attenzjoni lejn il-kooperazzjoni pożittiva li kien hemm bejn l-Istati Membri u t-Turkija, il-Kroazja u dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja fil-proġett kulturali tal-UE u bejn l-Istati Membri u t-Turkija fil-programm tat-tagħlim tul il-ħajja tal-UE, kif ukoll lejn l-esperjenza pożittiva li rriżultat mill-ħidma li saret mat-Turkija, mal-Kroazja, ma' dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u mas-Serbja fi ħdan is-seba' programm qafas ta' riċerka tal-UE. Il-Kumitat tar-Reġjuni jinnota li l-IPA għandu jirrifletti dan l-approċċ mimli opportunitajiet ta' skambju sabiex ikun hemm l-istess opportunitajiet ta' skambju ta' esperti ġejjin minn setturi speċifiċi bejn l-Istati Membri, il-pajjiżi kandidati u l-kandidati potenzjali, anki fil-livelli lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

34.

jiġbed l-attenzjoni lejn il-kooperazzjoni pożittiva li kien hemm bejn l-Istati Membri u t-Turkija, il-Kroazja u dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja fil-proġett kulturali tal-UE u bejn l-Istati Membri u t-Turkija fil-programm tat-tagħlim tul il-ħajja tal-UE, kif ukoll lejn l-esperjenza pożittiva li rriżultat mill-ħidma li saret mat-Turkija, mal-Kroazja, ma' dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u mas-Serbja fi ħdan is-seba' programm qafas ta' riċerka tal-UE. Il-Kumitat tar-Reġjuni jinnota li l-IPA għandu jirrifletti dan l-approċċ mimli opportunitajiet ta' skambju sabiex ikun hemm l-istess opportunitajiet ta' skambju ta' esperti ġejjin minn setturi speċifiċi bejn l-Istati Membri, il-pajjiżi kandidati u l-kandidati potenzjali, anki fil-livelli lokali u reġjonali;

| 35. | jinnota kemm hu importanti li nisħqu fuq il-kompentenzi speċifiċi ta' kull settur. Kemm fid-Danimarka kif ukoll fil-Polonja rajna kif il-parteċipazzjoni ta' esperti lokali u reġjonali, li ta' kuljum jaħdmu fuq il-kwistjonijiet speċifiċi involuti, tiffaċilita d-djalogu speċjalizzat u ssaħħaħ kemm il-kooperazzjoni kif ukoll il-proċess ta' tagħlim. L-esperjenza li nkisbet fir-Renju Unit uriet kif l-iskambju bejn l-esperti huwa proċess pożittiv ta' interazzjoni li fih kellhom x'jirbħu ż-żewġ naħat għaliex fl-aħħar mill-aħħar l-esperti li ġejjin mill-Istati Membri jieħdu ħafna lura magħhom minn ħidma bħal din. L-esperjenza fil-Kroazja u l-Italja turi li proġetti li jkunu marru tajjeb għaż-żewġ naħat jistgħu jwittu t-triq għal aktar proġetti konġunti u aktar kooperazzjoni; |
| --- | --- |

35.

jinnota kemm hu importanti li nisħqu fuq il-kompentenzi speċifiċi ta' kull settur. Kemm fid-Danimarka kif ukoll fil-Polonja rajna kif il-parteċipazzjoni ta' esperti lokali u reġjonali, li ta' kuljum jaħdmu fuq il-kwistjonijiet speċifiċi involuti, tiffaċilita d-djalogu speċjalizzat u ssaħħaħ kemm il-kooperazzjoni kif ukoll il-proċess ta' tagħlim. L-esperjenza li nkisbet fir-Renju Unit uriet kif l-iskambju bejn l-esperti huwa proċess pożittiv ta' interazzjoni li fih kellhom x'jirbħu ż-żewġ naħat għaliex fl-aħħar mill-aħħar l-esperti li ġejjin mill-Istati Membri jieħdu ħafna lura magħhom minn ħidma bħal din. L-esperjenza fil-Kroazja u l-Italja turi li proġetti li jkunu marru tajjeb għaż-żewġ naħat jistgħu jwittu t-triq għal aktar proġetti konġunti u aktar kooperazzjoni;

| 36. | jisħaq fuq l-importanza kbira tal-programmi ta' tagħlim u taħriġ tul il-ħajja li jwasslu l-messaġġ li l-proċess ta' tagħlim ma jieqafx mat-tmiem ta' proġett speċifiku iżda jkompli jiżviluppa u jissaħħaħ u jinnota li kif rajna fir-Rumanija u fi bnadi oħra, il-kooperazzjoni hija importanti ħafna sabiex is-settur pubbliku jkun effiċjenti u vijabbli; |
| --- | --- |

36.

jisħaq fuq l-importanza kbira tal-programmi ta' tagħlim u taħriġ tul il-ħajja li jwasslu l-messaġġ li l-proċess ta' tagħlim ma jieqafx mat-tmiem ta' proġett speċifiku iżda jkompli jiżviluppa u jissaħħaħ u jinnota li kif rajna fir-Rumanija u fi bnadi oħra, il-kooperazzjoni hija importanti ħafna sabiex is-settur pubbliku jkun effiċjenti u vijabbli;

| 37. | jemmen li għandu jkun hemm baġit speċifiku għall-interpretazzjoni; kif ġara fl-Estonja, fil-Kroazja u f'pajjiżi oħra, l-ippjanar u l-implimentazzjoni ta' proġetti transkonfinali batew minħabba n-nuqqas ta' interpretazzjoni professjonali għaliex il-partijiet interessati ma setgħux jikkomunikaw tajjeb biżżejjed biex itemmu l-proġett b'suċċess; |
| --- | --- |

37.

jemmen li għandu jkun hemm baġit speċifiku għall-interpretazzjoni; kif ġara fl-Estonja, fil-Kroazja u f'pajjiżi oħra, l-ippjanar u l-implimentazzjoni ta' proġetti transkonfinali batew minħabba n-nuqqas ta' interpretazzjoni professjonali għaliex il-partijiet interessati ma setgħux jikkomunikaw tajjeb biżżejjed biex itemmu l-proġett b'suċċess;

| 38. | jiġbed l-attenzjoni lejn il-ħtieġa li nikkonċentraw fuq id-data meħtieġa għal dawn il-proġetti billi xi drabi l-aċċess għad-data meħtieġa u data ta' kwalità kien diffiċli; dan jista' jaffettwa l-kwalità tal-proġett; |
| --- | --- |

38.

jiġbed l-attenzjoni lejn il-ħtieġa li nikkonċentraw fuq id-data meħtieġa għal dawn il-proġetti billi xi drabi l-aċċess għad-data meħtieġa u data ta' kwalità kien diffiċli; dan jista' jaffettwa l-kwalità tal-proġett;

| 39. | jemmen fil-ħtieġa ta' kapaċità amministrattiva b'saħħitha f'kull livell tal-gvern għall-iżvilupp tar-riformi istituzzjonali u jinnota li struttura amministrattiva dgħafja tista' thedded riformi bħal dawn. Fil-Kroazja, pereżempju, id-dewmien fl-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni nazzjonali qiegħed jaffettwa l-implimentazzjoni tal-proġetti fil-livelli lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

39.

jemmen fil-ħtieġa ta' kapaċità amministrattiva b'saħħitha f'kull livell tal-gvern għall-iżvilupp tar-riformi istituzzjonali u jinnota li struttura amministrattiva dgħafja tista' thedded riformi bħal dawn. Fil-Kroazja, pereżempju, id-dewmien fl-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni nazzjonali qiegħed jaffettwa l-implimentazzjoni tal-proġetti fil-livelli lokali u reġjonali;

| 40. | għalhekk jinnota l-bżonn li niffokaw fuq il-problemi li jistgħu jinqalgħu meta niġu biex nassiguraw tħaddim tajjeb kemm tar-regoli tal-UE kif ukoll tal-leġiżlazzjoni nazzjonali. Fis-Serbja, pereżempju, l-inkonsistenzi li jeżistu fir-regoli dwar l-offerti pubbliċi jistgħu jwasslu għal nuqqas ta' ftehim u għal dewmien fl-implimentazzjoni tal-proġett; |
| --- | --- |

40.

għalhekk jinnota l-bżonn li niffokaw fuq il-problemi li jistgħu jinqalgħu meta niġu biex nassiguraw tħaddim tajjeb kemm tar-regoli tal-UE kif ukoll tal-leġiżlazzjoni nazzjonali. Fis-Serbja, pereżempju, l-inkonsistenzi li jeżistu fir-regoli dwar l-offerti pubbliċi jistgħu jwasslu għal nuqqas ta' ftehim u għal dewmien fl-implimentazzjoni tal-proġett;

| 41. | jemmen fil-ħtieġa li jkun hemm bilanċ tajjeb bejn l-appoġġ li jingħata lill-oqmsa differenti. Il-proċessi tat-tkabbir fil-passat urew li l-livell ta' żvilupp fis-setturi involuti jvarja. Filwaqt li sar progress f'dawk is-setturi bbażati fuq l-aquis li ngħataw prijorità politika, ftit li xejn sar progress f'setturi oħra. Numru żgħir ta' setturi rċevew attenzjoni speċifika filwaqt li setturi pubbliċi importanti oħra ma ngħatawx l-attenzjoni jew ir-riżorsi li jixirqilhom. Għal din ir-raġuni, f'perijodu ta' żmien qasir wisq ġew introdotti għadd ta' inizjattivi f'dawn l-oqsma b'rata mgħaġġla żżejjed u bi ftit riżorsi. M'għandniex xi ngħidu, azzjoni bħal din issagrifikat kull ċans li jinkiseb riżultat tajjeb; |
| --- | --- |

41.

jemmen fil-ħtieġa li jkun hemm bilanċ tajjeb bejn l-appoġġ li jingħata lill-oqmsa differenti. Il-proċessi tat-tkabbir fil-passat urew li l-livell ta' żvilupp fis-setturi involuti jvarja. Filwaqt li sar progress f'dawk is-setturi bbażati fuq l-aquis li ngħataw prijorità politika, ftit li xejn sar progress f'setturi oħra. Numru żgħir ta' setturi rċevew attenzjoni speċifika filwaqt li setturi pubbliċi importanti oħra ma ngħatawx l-attenzjoni jew ir-riżorsi li jixirqilhom. Għal din ir-raġuni, f'perijodu ta' żmien qasir wisq ġew introdotti għadd ta' inizjattivi f'dawn l-oqsma b'rata mgħaġġla żżejjed u bi ftit riżorsi. M'għandniex xi ngħidu, azzjoni bħal din issagrifikat kull ċans li jinkiseb riżultat tajjeb;

| 42. | jenfasizza li, fid-dawl tal-esperjenzi msemmija f'din l-opinjoni, jeħtieġ li l-proġetti tal-UE jitniedu fi stadju bikri tal-proċess sabiex l-implimentazzjoni tagħhom u r-riżultati mistennija ma jkunux magħfusin biż-żmien; |
| --- | --- |

42.

jenfasizza li, fid-dawl tal-esperjenzi msemmija f'din l-opinjoni, jeħtieġ li l-proġetti tal-UE jitniedu fi stadju bikri tal-proċess sabiex l-implimentazzjoni tagħhom u r-riżultati mistennija ma jkunux magħfusin biż-żmien;

| 43. | jemmen li l-kriterji politiċi għandhom jitqiesu b'mod aktar miftuħ sabiex jiġu kkunsidrati wkoll il-bilanċ u r-relazzjoni meħtieġa bejn il-kriterji politiċi stabbiliti mill-UE u l-kriterji li jitwaqqfu fuq livell nazzjonali. Il-programm Phare wera kif xi drabi l-appoġġ mogħti biex jintlaħqu l-kriterji politiċi ma kellu l-ebda effett għaliex kien approċċ bi skop limitat wisq. L-appoġġ li jingħata ħafna drabi ma jirriflettix il-bżonn ta' relazzjoni bejn diversi setturi ċentrali, bħas-settur tar-riforma pubblika, l-iżvilupp tas-soċjetà ċivili, il-gvernanza t-tajba u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni. Barra minn dan, l-għajnuna mogħtija naqset milli tirrifletti l-kwistjoni ċentrali li ħafna drabi l-kriterji politiċi ma jistgħux jitpoġġew fil-prattika mingħajr impatt fuq il-kriterji ekonomiċi. Huwa importanti għalhekk li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jipparteċipaw fit-twaqqif tal-prijoritajiet tal-IPA sabiex l-għajnuna tingħata fuq il-bażi ta' bżonn ġenwin. Il-Kumitat jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li n-nuqqas ta' koerenza bejn l-istrateġiji nazzjonali ta' żvilupp u l-istrateġiji tal-kontributuri jista' jiġġenera l-problemi, kif ġara fil-Kroazja; |
| --- | --- |

43.

jemmen li l-kriterji politiċi għandhom jitqiesu b'mod aktar miftuħ sabiex jiġu kkunsidrati wkoll il-bilanċ u r-relazzjoni meħtieġa bejn il-kriterji politiċi stabbiliti mill-UE u l-kriterji li jitwaqqfu fuq livell nazzjonali. Il-programm Phare wera kif xi drabi l-appoġġ mogħti biex jintlaħqu l-kriterji politiċi ma kellu l-ebda effett għaliex kien approċċ bi skop limitat wisq. L-appoġġ li jingħata ħafna drabi ma jirriflettix il-bżonn ta' relazzjoni bejn diversi setturi ċentrali, bħas-settur tar-riforma pubblika, l-iżvilupp tas-soċjetà ċivili, il-gvernanza t-tajba u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni. Barra minn dan, l-għajnuna mogħtija naqset milli tirrifletti l-kwistjoni ċentrali li ħafna drabi l-kriterji politiċi ma jistgħux jitpoġġew fil-prattika mingħajr impatt fuq il-kriterji ekonomiċi. Huwa importanti għalhekk li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jipparteċipaw fit-twaqqif tal-prijoritajiet tal-IPA sabiex l-għajnuna tingħata fuq il-bażi ta' bżonn ġenwin. Il-Kumitat jiġbed l-attenzjoni lejn il-fatt li n-nuqqas ta' koerenza bejn l-istrateġiji nazzjonali ta' żvilupp u l-istrateġiji tal-kontributuri jista' jiġġenera l-problemi, kif ġara fil-Kroazja;

| 44. | jemmen li fid-dawl tal-ħtieġa ta' koordinazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali, reġjonali u ċentrali, il-livelli lokali u reġjonali għandhom jibdew jipparteċipaw fil-proċess fi stadju aktar bikri. L-esperjenza għallmitna wkoll li n-nuqqas ta' koordinazzjoni jwassal biex dawk l-attivitajiet li jkunu saru fuq livell ċentrali ma jitqisux aktar tard, fil-kuntest ta' kwistjonijiet li jistgħu jinqalgħu fil-livelli lokali u reġjonali. B'riżultat ta' dan, il-potenzjal tal-attivitajiet u l-proġetti li jkunu saru ma jkunx qed jiġi sfruttat sa barra; |
| --- | --- |

44.

jemmen li fid-dawl tal-ħtieġa ta' koordinazzjoni bejn l-awtoritajiet lokali, reġjonali u ċentrali, il-livelli lokali u reġjonali għandhom jibdew jipparteċipaw fil-proċess fi stadju aktar bikri. L-esperjenza għallmitna wkoll li n-nuqqas ta' koordinazzjoni jwassal biex dawk l-attivitajiet li jkunu saru fuq livell ċentrali ma jitqisux aktar tard, fil-kuntest ta' kwistjonijiet li jistgħu jinqalgħu fil-livelli lokali u reġjonali. B'riżultat ta' dan, il-potenzjal tal-attivitajiet u l-proġetti li jkunu saru ma jkunx qed jiġi sfruttat sa barra;

| 45. | għalhekk isejjaħ għal koordinazzjoni bejn l-awtoritàjiet ċentrali, lokali u reġjonali u jiġbed l-attenzjoni lejn ir-reġjuni Kroati ta' Sisak-Moslavina, Slavonia, Osjecko-Baranjska, Lika-Senj u l-bliet ta' Varaždin u Karlovac, fost oħrajn, li qegħdin ifittxu li jipparteċipaw aktar fil-ħimda preparatorja involuta fil-programmi operazzjonali tal-IPA. B'hekk ser tiżdied il-konsistenza bejn dak li verament hemm bżonn u l-attivitajiet li jkunu ser isiru; |
| --- | --- |

45.

għalhekk isejjaħ għal koordinazzjoni bejn l-awtoritàjiet ċentrali, lokali u reġjonali u jiġbed l-attenzjoni lejn ir-reġjuni Kroati ta' Sisak-Moslavina, Slavonia, Osjecko-Baranjska, Lika-Senj u l-bliet ta' Varaždin u Karlovac, fost oħrajn, li qegħdin ifittxu li jipparteċipaw aktar fil-ħimda preparatorja involuta fil-programmi operazzjonali tal-IPA. B'hekk ser tiżdied il-konsistenza bejn dak li verament hemm bżonn u l-attivitajiet li jkunu ser isiru;

| 46. | jipproponi għalhekk li fil-ġestjoni tat-tħaddim tal-IPA jitħeġġeġ il-kontribut tal-awtoritajiet lokali u reġjonali kif sar fil-Kroazja fil-qafas tat-tieni komponent tal-IPA (il-kooperazzjoni transkonfinali). Il-Kumitat tar-Reġjuni jinnota li huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali li għandhom l-esperjenza tal-bżonnijiet lokali u reġjonali u għalhekk jinsabu f'pożizzjoni li jagħrfu l-kwistjonijiet li jistgħu jinqalgħu u jagħtu kontribut sabiex tinstab soluzzjoni tajba għalihom. Għalhekk jeħtieġ li dan l-approċċ jixxerred fil-pajjiżi kandidati l-oħra u jinfetaħ sabiex jiġbor fih il-prijoritajiet l-oħra tal-programm. |
| --- | --- |

46.

jipproponi għalhekk li fil-ġestjoni tat-tħaddim tal-IPA jitħeġġeġ il-kontribut tal-awtoritajiet lokali u reġjonali kif sar fil-Kroazja fil-qafas tat-tieni komponent tal-IPA (il-kooperazzjoni transkonfinali). Il-Kumitat tar-Reġjuni jinnota li huma l-awtoritajiet lokali u reġjonali li għandhom l-esperjenza tal-bżonnijiet lokali u reġjonali u għalhekk jinsabu f'pożizzjoni li jagħrfu l-kwistjonijiet li jistgħu jinqalgħu u jagħtu kontribut sabiex tinstab soluzzjoni tajba għalihom. Għalhekk jeħtieġ li dan l-approċċ jixxerred fil-pajjiżi kandidati l-oħra u jinfetaħ sabiex jiġbor fih il-prijoritajiet l-oħra tal-programm.

Brussell, is-27 ta' Novembru 2008

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

(1)  Il-linji gwida politiċi u prattiċi huma bbażati fuq l-istudju li sar bil-parteċipazzjoni tal-Istati Membri, tal-pajjiżi kandidati u tal-kandidati potenzjali. Mehmuża ma' din l-opinjoni tistgħu ssibu d-data rilevanti.

1

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/54 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/54

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Nindirizzaw l-isfida tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija permezz tat-Teknoloġiji tal-Informazzjoni u l-Komunikazzjoni

(2009/C 76/11)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| — | jinnota li l-ġestjoni tal-bidla fil-klima hija waħda mill-isfidi politiċi l-aktar importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali ser jiffaċċjaw fis-snin li ġejjin; |
| --- | --- |

—

jinnota li l-ġestjoni tal-bidla fil-klima hija waħda mill-isfidi politiċi l-aktar importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali ser jiffaċċjaw fis-snin li ġejjin;

| — | jemmen li sabiex jinkisbu l-miri ambizzjużi għall-2020 is-soluzzjonijiet permezz tal-ICT għandhom ikunu disponibbli minnufih u applikati bis-sħiħ; |
| --- | --- |

—

jemmen li sabiex jinkisbu l-miri ambizzjużi għall-2020 is-soluzzjonijiet permezz tal-ICT għandhom ikunu disponibbli minnufih u applikati bis-sħiħ;

| — | jenfasizza li l-ICTs għandhom rwol importanti fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija tal-UE għall-Iżvilupp Sostenibbli. L-ICTs huma ta' benefiċċju għall-iżvilupp bis-saħħa ta' teknoloġiji ġodda u innovazzjonijiet kummerċjali u jippromovu tibdil strutturali fl-użu ta' riżorsi naturali billi jużaw il-proċessi l-aktar intelliġenti u l-aktar nodfa; |
| --- | --- |

—

jenfasizza li l-ICTs għandhom rwol importanti fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija tal-UE għall-Iżvilupp Sostenibbli. L-ICTs huma ta' benefiċċju għall-iżvilupp bis-saħħa ta' teknoloġiji ġodda u innovazzjonijiet kummerċjali u jippromovu tibdil strutturali fl-użu ta' riżorsi naturali billi jużaw il-proċessi l-aktar intelliġenti u l-aktar nodfa;

| — | jenfasizza l-fatt li l-potenzjal kbir tal-ICTs biex itejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija jsaħħaħ il-kompetittività tal-Ewropa u jżid l-opportunitajiet kummerċjali fil-livell lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

—

jenfasizza l-fatt li l-potenzjal kbir tal-ICTs biex itejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija jsaħħaħ il-kompetittività tal-Ewropa u jżid l-opportunitajiet kummerċjali fil-livell lokali u reġjonali;

| — | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom bosta strumenti għad-dispożizzjoni tagħhom li jgħinuhom jisfruttaw il-possibbiltajiet li joffru l-ICTs għall-ġestjoni tal-bidla fil-klima, bħal pereżempju r-responsabbiltajiet u s-setgħat fl-oqsma tal-ippjanar tal-użu tal-art, tal-provvista tal-enerġija, tal-kostruzzjoni u tat-trasport; |
| --- | --- |

—

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom bosta strumenti għad-dispożizzjoni tagħhom li jgħinuhom jisfruttaw il-possibbiltajiet li joffru l-ICTs għall-ġestjoni tal-bidla fil-klima, bħal pereżempju r-responsabbiltajiet u s-setgħat fl-oqsma tal-ippjanar tal-użu tal-art, tal-provvista tal-enerġija, tal-kostruzzjoni u tat-trasport;

| — | jipproponi li b'rabta mal-avveniment Ewropew dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, jiġu organizzati wirja u kompetizzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali għall-aħjar proġetti ta' effiċjenza fl-użu tal-enerġija permezz tal-ICTs u huwa lest jipparteċipa kemm fil-wirja kif ukoll fl-avveniment; u li l-Kummissjoni tfassal gwida prattika, flimkien mal-Kumitat tar-Reġjuni u partijiet interessati oħra, dwar kif l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jisfruttaw l-ICTs fil-pjanijiet tagħhom għall-bidla fil-klima. |
| --- | --- |

—

jipproponi li b'rabta mal-avveniment Ewropew dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, jiġu organizzati wirja u kompetizzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali għall-aħjar proġetti ta' effiċjenza fl-użu tal-enerġija permezz tal-ICTs u huwa lest jipparteċipa kemm fil-wirja kif ukoll fl-avveniment; u li l-Kummissjoni tfassal gwida prattika, flimkien mal-Kumitat tar-Reġjuni u partijiet interessati oħra, dwar kif l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jisfruttaw l-ICTs fil-pjanijiet tagħhom għall-bidla fil-klima.

| Rapporteur | : | Is-Sur Risto KOIVISTO (FI/PSE), President tal-Kunsill Reġjonali ta' Tampere |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Is-Sur Risto KOIVISTO (FI/PSE), President tal-Kunsill Reġjonali ta' Tampere

Dokument ta' referenza

Nindirizzaw l-isfida tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija permezz tat-Teknoloġiji tal-Informazzjoni u l-Komunikazzjoni

COM(2008) 241 finali

RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

Kummenti Ġenerali

| 1. | jinnota li fl-opinjonijiet reċenti tiegħu identifika l-ġestjoni tal-bidla fil-klima bħala waħda mill-isfidi politiċi l-aktar importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali ser jiffaċċjaw fis-snin li ġejjin; |
| --- | --- |

1.

jinnota li fl-opinjonijiet reċenti tiegħu identifika l-ġestjoni tal-bidla fil-klima bħala waħda mill-isfidi politiċi l-aktar importanti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali ser jiffaċċjaw fis-snin li ġejjin;

| 2. | jappoġġja l-miri għall-2020 stabbiliti mill-Kunsill għat-tnaqqis tal-emissjonijiet b'20 % meta mqabbla mal-livelli tal-1990, għat-tkabbir b'20 % tas-sehem tal-enerġiji rinnovabbli fil-konsum totali tal-enerġija fl-UE, u għall-iffrankar ta' 20 % fil-konsum tal-enerġija fl-UE meta mqabbel mal-previżjonijiet attwali; |
| --- | --- |

2.

jappoġġja l-miri għall-2020 stabbiliti mill-Kunsill għat-tnaqqis tal-emissjonijiet b'20 % meta mqabbla mal-livelli tal-1990, għat-tkabbir b'20 % tas-sehem tal-enerġiji rinnovabbli fil-konsum totali tal-enerġija fl-UE, u għall-iffrankar ta' 20 % fil-konsum tal-enerġija fl-UE meta mqabbel mal-previżjonijiet attwali;

| 3. | bħall-Kummissjoni, jemmen li sabiex jinkisbu l-miri ambizzjużi għall-2020 is-soluzzjonijiet permezz tal-ICT għandhom ikunu disponibbli minnufih u applikati bis-sħiħ; |
| --- | --- |

3.

bħall-Kummissjoni, jemmen li sabiex jinkisbu l-miri ambizzjużi għall-2020 is-soluzzjonijiet permezz tal-ICT għandhom ikunu disponibbli minnufih u applikati bis-sħiħ;

| 4. | itenni l-pożizzjoni tiegħu li l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija għandha tingħata prijorità f'kull għażla ta' politika Ewropea għall-enerġija. Għalhekk, huwa kuntent li fil-komunikazzjoni tagħha l-Kummissjoni Ewropea tiddikjara li trid tuża l-ICTs biex tkabbar l-effiċjenza tal-produzzjoni, tad-distribuzzjoni u tal-kummerċ tal-enerġija; |
| --- | --- |

4.

itenni l-pożizzjoni tiegħu li l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija għandha tingħata prijorità f'kull għażla ta' politika Ewropea għall-enerġija. Għalhekk, huwa kuntent li fil-komunikazzjoni tagħha l-Kummissjoni Ewropea tiddikjara li trid tuża l-ICTs biex tkabbar l-effiċjenza tal-produzzjoni, tad-distribuzzjoni u tal-kummerċ tal-enerġija;

| 5. | peress li kien ta attenzjoni partikolari lid-dimensjonijiet soċjali u ekonomiċi tal-ICT fl-opinjonijiet tiegħu dwar l-inizjattivi i2010 reċenti tal-Kummissjoni, il-Kumitat huwa kuntent li l-Kummissjoni issa qed tikkunsidra l-aspetti ambjentali tas-soċjetà tal-informazzjoni; |
| --- | --- |

5.

peress li kien ta attenzjoni partikolari lid-dimensjonijiet soċjali u ekonomiċi tal-ICT fl-opinjonijiet tiegħu dwar l-inizjattivi i2010 reċenti tal-Kummissjoni, il-Kumitat huwa kuntent li l-Kummissjoni issa qed tikkunsidra l-aspetti ambjentali tas-soċjetà tal-informazzjoni;

| 6. | jenfasizza li l-ICTs għandhom rwol importanti fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija tal-UE għall-Iżvilupp Sostenibbli. L-ICTs huma ta' benefiċċju għall-iżvilupp bis-saħħa ta' teknoloġiji ġodda u innovazzjonijiet kummerċjali u jippromovu tibdil strutturali fl-użu ta' riżorsi naturali billi jużaw il-proċessi l-aktar intelliġenti u l-aktar nodfa; |
| --- | --- |

6.

jenfasizza li l-ICTs għandhom rwol importanti fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija tal-UE għall-Iżvilupp Sostenibbli. L-ICTs huma ta' benefiċċju għall-iżvilupp bis-saħħa ta' teknoloġiji ġodda u innovazzjonijiet kummerċjali u jippromovu tibdil strutturali fl-użu ta' riżorsi naturali billi jużaw il-proċessi l-aktar intelliġenti u l-aktar nodfa;

| 7. | jenfasizza l-fatt li l-potenzjal kbir tal-ICTs biex itejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija jsaħħaħ il-kompetittività tal-Ewropa u jżid l-opportunitajiet kummerċjali fil-livell lokali u reġjonali. |
| --- | --- |

7.

jenfasizza l-fatt li l-potenzjal kbir tal-ICTs biex itejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija jsaħħaħ il-kompetittività tal-Ewropa u jżid l-opportunitajiet kummerċjali fil-livell lokali u reġjonali.

Ir-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali

| 8. | huwa konvint li l-Kummissjoni għamlet l-għażla t-tajba bl-għotja ta' prijorità lill-kooperazzjoni mal-komunitajiet urbani u lill-kontribut tagħhom għall-ivvalidar u t-testjar tal-ideat u jħoss li dan huwa b'konformità mal-kummenti preċedenti tal-Kumitat dwar l-istrateġija i2010; |
| --- | --- |

8.

huwa konvint li l-Kummissjoni għamlet l-għażla t-tajba bl-għotja ta' prijorità lill-kooperazzjoni mal-komunitajiet urbani u lill-kontribut tagħhom għall-ivvalidar u t-testjar tal-ideat u jħoss li dan huwa b'konformità mal-kummenti preċedenti tal-Kumitat dwar l-istrateġija i2010;

| 9. | jemmen li huwa preċiżament il-livell lokali u reġjonali tal-amministrazzjoni, għal finijiet ta' bżonnijiet prattiċi, li jista' joħroġ bl-inizjattivi l-aktar kreattivi u innovattivi li jappoġġjaw l-istrateġija i2010 tal-UE; |
| --- | --- |

9.

jemmen li huwa preċiżament il-livell lokali u reġjonali tal-amministrazzjoni, għal finijiet ta' bżonnijiet prattiċi, li jista' joħroġ bl-inizjattivi l-aktar kreattivi u innovattivi li jappoġġjaw l-istrateġija i2010 tal-UE;

| 10. | jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom bosta strumenti għad-dispożizzjoni tagħhom li jgħinuhom jisfruttaw il-possibbiltajiet li joffru l-ICTs għall-ġestjoni tal-bidla fil-klima, bħal pereżempju r-responsabbiltajiet u s-setgħat fl-oqsma tal-ippjanar tal-użu tal-art, tal-provvista tal-enerġija, tal-kostruzzjoni u tat-trasport; |
| --- | --- |

10.

jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom bosta strumenti għad-dispożizzjoni tagħhom li jgħinuhom jisfruttaw il-possibbiltajiet li joffru l-ICTs għall-ġestjoni tal-bidla fil-klima, bħal pereżempju r-responsabbiltajiet u s-setgħat fl-oqsma tal-ippjanar tal-użu tal-art, tal-provvista tal-enerġija, tal-kostruzzjoni u tat-trasport;

| 11. | jinnota li l-awtoritajiet lokali u reġjonali diġà jagħmlu użu estensiv mill-ICTs f'ħafna mill-attivitajiet tagħhom bil-għan li jnaqqsu l-konsum tal-enerġija u tal-emissjonijiet, bħal pereżempju:






  — | id-dwal f'postijiet pubbliċi. Pereżempju, il-messaġġi testwali (SMS) jew l-Internet jistgħu jintużaw biex jinxtegħlu d-dwal f'faċilitajiet sportivi fuq barra għal ċertu ħin u d-dwal fit-toroq jistgħu jiġu rregolati awtomatikament skont il-bżonnijiet li dejjem jinbidlu; |
| --- | --- | --- |

11.

jinnota li l-awtoritajiet lokali u reġjonali diġà jagħmlu użu estensiv mill-ICTs f'ħafna mill-attivitajiet tagħhom bil-għan li jnaqqsu l-konsum tal-enerġija u tal-emissjonijiet, bħal pereżempju:

—

id-dwal f'postijiet pubbliċi. Pereżempju, il-messaġġi testwali (SMS) jew l-Internet jistgħu jintużaw biex jinxtegħlu d-dwal f'faċilitajiet sportivi fuq barra għal ċertu ħin u d-dwal fit-toroq jistgħu jiġu rregolati awtomatikament skont il-bżonnijiet li dejjem jinbidlu;

| — | il-kontroll tat-tisħin, tal-arja kondizzjonata u tad-dwal fil-bini. It-teknoloġija għandha rwol partikolarment importanti fir-rigward ta' bini li juża ħafna enerġija bħal pixxini fuq ġewwa; |
| --- | --- |

—

il-kontroll tat-tisħin, tal-arja kondizzjonata u tad-dwal fil-bini. It-teknoloġija għandha rwol partikolarment importanti fir-rigward ta' bini li juża ħafna enerġija bħal pixxini fuq ġewwa;

| — | is-sorveljanza remota ta' bini u ta' spazji pubbliċi oħra. Din ukoll tagħti informazzjoni dwar l-użu tal-enerġija fil-bini u kwalunkwe tibdil fl-istess użu; |
| --- | --- |

—

is-sorveljanza remota ta' bini u ta' spazji pubbliċi oħra. Din ukoll tagħti informazzjoni dwar l-użu tal-enerġija fil-bini u kwalunkwe tibdil fl-istess użu;

| — | is-sistemi ta' kontroll tat-traffiku li jirrispettaw aktar l-ambjent, pereżempju dwal tat-traffiku li jadattaw skont it-tibdil fil-fluss tat-traffiku u sistemi li jipprovdu informazzjoni dwar il-konġestjonijiet tat-traffiku; |
| --- | --- |

—

is-sistemi ta' kontroll tat-traffiku li jirrispettaw aktar l-ambjent, pereżempju dwal tat-traffiku li jadattaw skont it-tibdil fil-fluss tat-traffiku u sistemi li jipprovdu informazzjoni dwar il-konġestjonijiet tat-traffiku;

| — | il-fatt li t-trasport pubbliku jsir aktar kompetittiv. Ħafna mill-awtoritajiet lokali diġà jaġġornaw l-iskedi tat-trasport f'ħin reali skont is-sistemi ta' pożizzjonament u l-bejgħ tal-biljetti permezz tal-Internet; |
| --- | --- |

—

il-fatt li t-trasport pubbliku jsir aktar kompetittiv. Ħafna mill-awtoritajiet lokali diġà jaġġornaw l-iskedi tat-trasport f'ħin reali skont is-sistemi ta' pożizzjonament u l-bejgħ tal-biljetti permezz tal-Internet;

| — | l-iżvilupp tal-loġistika lokali. It-Teknoloġija tal-Informazzjoni tista' tintuża biex tabbina l-operazzjonijiet tat-trasport u bosta servizzi mobbli f'lokalità partikolari, u b'hekk tnaqqas l-emissjonijiet b'mod ġenerali, u biex tottimizza r-rotot b'mod li jirrispetta l-ambjent; |
| --- | --- |

—

l-iżvilupp tal-loġistika lokali. It-Teknoloġija tal-Informazzjoni tista' tintuża biex tabbina l-operazzjonijiet tat-trasport u bosta servizzi mobbli f'lokalità partikolari, u b'hekk tnaqqas l-emissjonijiet b'mod ġenerali, u biex tottimizza r-rotot b'mod li jirrispetta l-ambjent;

| — | it-tkabbir tal-għarfien tal-konsumatur. Il-kejl remot bil-miter jista' jintuża biex jipprovdi informazzjoni f'ħin reali lill-konsumatur. Bis-saħħa ta' din l-interazzjoni, titjieb l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u jonqsu l-emissjonijiet; |
| --- | --- |

—

it-tkabbir tal-għarfien tal-konsumatur. Il-kejl remot bil-miter jista' jintuża biex jipprovdi informazzjoni f'ħin reali lill-konsumatur. Bis-saħħa ta' din l-interazzjoni, titjieb l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u jonqsu l-emissjonijiet;

| — | il-produzzjoni u d-distribuzzjoni tal-enerġija, fejn it-Teknoloġija tal-Informazzjoni diġà tintuża biex jiġu kkontrollati l-proċessi; |
| --- | --- |

—

il-produzzjoni u d-distribuzzjoni tal-enerġija, fejn it-Teknoloġija tal-Informazzjoni diġà tintuża biex jiġu kkontrollati l-proċessi;

| 12. | jaqbel mal-proposta tal-Kummissjoni li, f'dan l-istadju, l-kumpaniji tal-ICT jingħataw rwol ewlieni fil-bidla strutturali bil-għan li titnaqqas il-marka ekoloġika tal-ICTs, |
| --- | --- |

12.

jaqbel mal-proposta tal-Kummissjoni li, f'dan l-istadju, l-kumpaniji tal-ICT jingħataw rwol ewlieni fil-bidla strutturali bil-għan li titnaqqas il-marka ekoloġika tal-ICTs,

| 13. | barra minn hekk, jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-ICTs joffru opportunitajiet kbar lill-awtoritajiet lokali u reġjonali biex ikabbru l-produttività, itejbu s-servizzi tagħhom u fl-istess ħin inaqqsu l-konsum tal-enerġija u l-emissjonijiet. Madankollu, sabiex wieħed ikun jista' jisfrutta dawn l-opportunitajiet, ħafna mid-drabi jkun hemm bżonn ta' riforma strutturali usa' fil-prattika amministrattiva, bħal pereżempju billi:






  — | x-xogħol isir aktar flessibli u b'hekk jiżdied it-teleworking; |
| --- | --- | --- |

13.

barra minn hekk, jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-ICTs joffru opportunitajiet kbar lill-awtoritajiet lokali u reġjonali biex ikabbru l-produttività, itejbu s-servizzi tagħhom u fl-istess ħin inaqqsu l-konsum tal-enerġija u l-emissjonijiet. Madankollu, sabiex wieħed ikun jista' jisfrutta dawn l-opportunitajiet, ħafna mid-drabi jkun hemm bżonn ta' riforma strutturali usa' fil-prattika amministrattiva, bħal pereżempju billi:

—

x-xogħol isir aktar flessibli u b'hekk jiżdied it-teleworking;

| — | naqilbu minn sistema fejn id-dokumenti jiġu stampati fuq il-karti għal sistema ta' proċessar elettroniku tal-kummerċ, u fl-istess waqt nirriformaw il-proċeduri interni u esterni; |
| --- | --- |

—

naqilbu minn sistema fejn id-dokumenti jiġu stampati fuq il-karti għal sistema ta' proċessar elettroniku tal-kummerċ, u fl-istess waqt nirriformaw il-proċeduri interni u esterni;

| — | tiġi provduta firxa komprensiva ta' servizzi li jkopru setturi u organizzazzjonijiet differenti f'one-stop-shops qrib il-pubbliku, fejn jista' jingħata għarfien espert aktar fil-fond u pereżempju servizz ta' interpretazzjoni permezz ta' vidjokonferenzi; |
| --- | --- |

—

tiġi provduta firxa komprensiva ta' servizzi li jkopru setturi u organizzazzjonijiet differenti f'one-stop-shops qrib il-pubbliku, fejn jista' jingħata għarfien espert aktar fil-fond u pereżempju servizz ta' interpretazzjoni permezz ta' vidjokonferenzi;

| 14. | jiddikjara li l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-Ewropa u n-netwerks tagħhom huma kuntenti li ser jieħdu sehem fil-proċess ta' konsultazzjoni u ta' sħubija għall-ICT dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u fit-tixrid ta' prattika tajba; |
| --- | --- |

14.

jiddikjara li l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-Ewropa u n-netwerks tagħhom huma kuntenti li ser jieħdu sehem fil-proċess ta' konsultazzjoni u ta' sħubija għall-ICT dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u fit-tixrid ta' prattika tajba;

| 15. | iħeġġeġ lill-Kummissjoni sabiex, b'kooperazzjoni mal-Istati Membri, tfassal mudelli adegwati ta' finanzjament, li jikkunsidraw ukoll il-bżonnijiet tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, u sabiex tagħmel l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija b'mod ġenerali u s-soluzzjonijiet bbażati fuq l-ICT b'mod partikolari, oqsma ta' prijorità għas-sorsi kollha ta' finanzjament. |
| --- | --- |

15.

iħeġġeġ lill-Kummissjoni sabiex, b'kooperazzjoni mal-Istati Membri, tfassal mudelli adegwati ta' finanzjament, li jikkunsidraw ukoll il-bżonnijiet tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, u sabiex tagħmel l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija b'mod ġenerali u s-soluzzjonijiet bbażati fuq l-ICT b'mod partikolari, oqsma ta' prijorità għas-sorsi kollha ta' finanzjament.

Kummenti oħra

| 16. | iħoss li, minkejja l-fatt li diġà qed jitħejjew bosta inizjattivi, it-trasport kellu jiġi inkluż fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni bħala wieħed mill-oqsma li għandu jingħata attenzjoni fl-istadju inizjali peress li għandu potenzjal qawwi għall-iffrankar tal-enerġija u għall-opportunitajiet ta' applikazzjoni tal-ICT u huwa qasam kruċjali mil-lat tal-amministrazzjoni lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

16.

iħoss li, minkejja l-fatt li diġà qed jitħejjew bosta inizjattivi, it-trasport kellu jiġi inkluż fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni bħala wieħed mill-oqsma li għandu jingħata attenzjoni fl-istadju inizjali peress li għandu potenzjal qawwi għall-iffrankar tal-enerġija u għall-opportunitajiet ta' applikazzjoni tal-ICT u huwa qasam kruċjali mil-lat tal-amministrazzjoni lokali u reġjonali;

| 17. | jaqbel mal-Kummissjoni li huwa importanti li jkun hemm appoġġ għall-iżvilupp ta' kompjuters li jaħlu anqas enerġija u jsejjaħ lill-Kummissjoni sabiex tinvesti aktar fl-iżvilupp ta' metodi li jippermettu l-irkupru aktar effettiv tal-enerġija tas-sħana ġġenerata ġewwa kmamar kbar tal-kompjuters; |
| --- | --- |

17.

jaqbel mal-Kummissjoni li huwa importanti li jkun hemm appoġġ għall-iżvilupp ta' kompjuters li jaħlu anqas enerġija u jsejjaħ lill-Kummissjoni sabiex tinvesti aktar fl-iżvilupp ta' metodi li jippermettu l-irkupru aktar effettiv tal-enerġija tas-sħana ġġenerata ġewwa kmamar kbar tal-kompjuters;

| 18. | b'żieda mal-potenzjal tal-ICTs għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija kif enfasizzat il-Kummissjoni, jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-manifattura, t-trasport u l-qerda tal-prodotti tal-IT għandhom impatt kbir fuq il-marka ekoloġika tas-settur u jikkunsidra li huwa importanti li wieħed jipprova jnaqqas dan l-impatt kemm permezz ta' ftehim volontarju kif ukoll, fejn hemm il-bżonn, permezz ta' leġiżlazzjoni; |
| --- | --- |

18.

b'żieda mal-potenzjal tal-ICTs għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija kif enfasizzat il-Kummissjoni, jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-manifattura, t-trasport u l-qerda tal-prodotti tal-IT għandhom impatt kbir fuq il-marka ekoloġika tas-settur u jikkunsidra li huwa importanti li wieħed jipprova jnaqqas dan l-impatt kemm permezz ta' ftehim volontarju kif ukoll, fejn hemm il-bżonn, permezz ta' leġiżlazzjoni;

| 19. | jipproponi li jitfasslu linji gwida ġenerali għall-iżvilupp tar-riċerka dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija bbażata fuq l-ICT, bil-għan li r-riżorsi Ewropej, nazzjonali u reġjonali fframmentati jiġu abbinati sabiex l-objettivi komuni jinkisbu b'mod aħjar; |
| --- | --- |

19.

jipproponi li jitfasslu linji gwida ġenerali għall-iżvilupp tar-riċerka dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija bbażata fuq l-ICT, bil-għan li r-riżorsi Ewropej, nazzjonali u reġjonali fframmentati jiġu abbinati sabiex l-objettivi komuni jinkisbu b'mod aħjar;

| 20. | jenfasizza l-importanza ta' riċerka bbażata fuq il-ħtiġijiet tal-klijenti u jemmem li prerekwiżit għas-suċċess tagħha huwa l-kooperazzjoni mill-qrib bejn ir-riċerka xjentifika, l-ICT u kumpaniji oħra, il-produtturi tal-enerġija, l-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-organizzazzjonijiet tal-konsumatur; |
| --- | --- |

20.

jenfasizza l-importanza ta' riċerka bbażata fuq il-ħtiġijiet tal-klijenti u jemmem li prerekwiżit għas-suċċess tagħha huwa l-kooperazzjoni mill-qrib bejn ir-riċerka xjentifika, l-ICT u kumpaniji oħra, il-produtturi tal-enerġija, l-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-organizzazzjonijiet tal-konsumatur;

| 21. | fid-dawl tal-importanza ewlenija tal-awtoritajiet lokali u reġjonali għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, iħeġġeġ li jingħataw rwol importanti fil-programm qafas ta' riċerka tal-UE u f'programmi ta' qafas nazzjonali simili, u, fuq kollox, f'proġetti pilota fuq skala kbira li janalizzaw il-marka ekoloġika li jħallu l-ICTs msemmija fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni; |
| --- | --- |

21.

fid-dawl tal-importanza ewlenija tal-awtoritajiet lokali u reġjonali għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, iħeġġeġ li jingħataw rwol importanti fil-programm qafas ta' riċerka tal-UE u f'programmi ta' qafas nazzjonali simili, u, fuq kollox, f'proġetti pilota fuq skala kbira li janalizzaw il-marka ekoloġika li jħallu l-ICTs msemmija fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni;

| 22. | huwa mħasseb li, minkejja l-importanza tal-kwistjoni, ma kienx hemm investiment biżżejjed fl-introduzzjoni ta' innovazzjonijiet f'forma ta' prodotti u servizzi għas-suq tal-massa, u jinnota li l-awtoritajiet lokali u reġjonali, minbarra li għandhom rwol ta' pijunieri fl-isfruttar tal-innovazzjonijiet, jistgħu joffru ambjent ekonomikament pożittiv lill-kumpaniji tas-settur; |
| --- | --- |

22.

huwa mħasseb li, minkejja l-importanza tal-kwistjoni, ma kienx hemm investiment biżżejjed fl-introduzzjoni ta' innovazzjonijiet f'forma ta' prodotti u servizzi għas-suq tal-massa, u jinnota li l-awtoritajiet lokali u reġjonali, minbarra li għandhom rwol ta' pijunieri fl-isfruttar tal-innovazzjonijiet, jistgħu joffru ambjent ekonomikament pożittiv lill-kumpaniji tas-settur;

| 23. | jikkunsidra n-nuqqas ta' standards komuni bħala problema kbira mil-lat ta' tkabbir tas-suq, b'mod partikolari f'oqsma tat-teknoloġija marbuta mill-qrib mal-amministrazzjoni lokali u reġjonali, bħal pereżempju s-sistemi ta' kontroll intelliġenti tal-bini, il-kontroll tad-dawl u s-sistemi tat-traffiku. In-nuqqas ta' standards jfixkel l-interoperabilità teknika, jillimita l-kompetizzjoni tas-suq u jxekkel l-akkwist pubbliku; |
| --- | --- |

23.

jikkunsidra n-nuqqas ta' standards komuni bħala problema kbira mil-lat ta' tkabbir tas-suq, b'mod partikolari f'oqsma tat-teknoloġija marbuta mill-qrib mal-amministrazzjoni lokali u reġjonali, bħal pereżempju s-sistemi ta' kontroll intelliġenti tal-bini, il-kontroll tad-dawl u s-sistemi tat-traffiku. In-nuqqas ta' standards jfixkel l-interoperabilità teknika, jillimita l-kompetizzjoni tas-suq u jxekkel l-akkwist pubbliku;

| 24. | jinnota li l-oqsma ta' prijorità msemmija mill-Kummissjoni huma nieqsa minn metodi ta' kejl standardizzati li jippermettu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali jevalwaw l-utilità ta' soluzzjonijiet differenti; |
| --- | --- |

24.

jinnota li l-oqsma ta' prijorità msemmija mill-Kummissjoni huma nieqsa minn metodi ta' kejl standardizzati li jippermettu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali jevalwaw l-utilità ta' soluzzjonijiet differenti;

| 25. | jinnota li l-ġenerazzjoni ddistribwita tal-enerġija fil-livell lokali u reġjonali hija adegwata mil-lat ta' ġenerazzjoni tal-elettriku u tas-sigurtà u tista' tabbina metodi differenti ta' produzzjoni. Għalhekk, jaqbel bis-sħiħ mal-pjan tal-Kummissjoni li jkun hemm aktar skambju ta' informazzjoni u ta' prattika tajba għal mudelli ġodda ta' intrapriżi bbażati fuq l-ICT għall-ġenerazzjoni ddistribwita u li jkun hemm investiment fir-riċerka u l-iżvilupp f'dan il-qasam; |
| --- | --- |

25.

jinnota li l-ġenerazzjoni ddistribwita tal-enerġija fil-livell lokali u reġjonali hija adegwata mil-lat ta' ġenerazzjoni tal-elettriku u tas-sigurtà u tista' tabbina metodi differenti ta' produzzjoni. Għalhekk, jaqbel bis-sħiħ mal-pjan tal-Kummissjoni li jkun hemm aktar skambju ta' informazzjoni u ta' prattika tajba għal mudelli ġodda ta' intrapriżi bbażati fuq l-ICT għall-ġenerazzjoni ddistribwita u li jkun hemm investiment fir-riċerka u l-iżvilupp f'dan il-qasam;

| 26. | jinnota li l-komunikazzjoni ma ssemmix il-promozzjoni ta' ICTs favur l-ambjent fl-akkwist pubbliku u jsejjaħ għat-tfassil ta' proċeduri li jagħmluha aktar faċli sabiex l-awtoritajiet lokali u reġjonali jagħtu prijorità lill-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fl-akkwist pubbliku, b'mod partikolari lill-proċedura tal-akkwist pubbliku prekummerċjali, u lill-iżvilupp tal-ICT f'dan il-qasam; |
| --- | --- |

26.

jinnota li l-komunikazzjoni ma ssemmix il-promozzjoni ta' ICTs favur l-ambjent fl-akkwist pubbliku u jsejjaħ għat-tfassil ta' proċeduri li jagħmluha aktar faċli sabiex l-awtoritajiet lokali u reġjonali jagħtu prijorità lill-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fl-akkwist pubbliku, b'mod partikolari lill-proċedura tal-akkwist pubbliku prekummerċjali, u lill-iżvilupp tal-ICT f'dan il-qasam;

| 27. | jilqa' l-kumment tal-Kummissjoni fil-komunikazzjoni li beħsieba tikkoopera mill-qrib mal-Kumitat tar-Reġjuni u jipproponi li:






  — | b'rabta mal-avveniment Ewropew dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, jiġu organizzati wirja u kompetizzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali għall-aħjar proġetti ta' effiċjenza fl-użu tal-enerġija permezz tal-ICTs u huwa lest jipparteċipa kemm fil-wirja kif ukoll fl-avveniment; |
| --- | --- | --- |

27.

jilqa' l-kumment tal-Kummissjoni fil-komunikazzjoni li beħsieba tikkoopera mill-qrib mal-Kumitat tar-Reġjuni u jipproponi li:

—

b'rabta mal-avveniment Ewropew dwar l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, jiġu organizzati wirja u kompetizzjoni bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali għall-aħjar proġetti ta' effiċjenza fl-użu tal-enerġija permezz tal-ICTs u huwa lest jipparteċipa kemm fil-wirja kif ukoll fl-avveniment;

| — | il-Kummissjoni tfassal gwida prattika, flimkien mal-Kumitat tar-Reġjuni u partijiet interessati oħra, dwar kif l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jisfruttaw l-ICTs fil-pjanijiet tagħhom għall-bidla fil-klima; |
| --- | --- |

—

il-Kummissjoni tfassal gwida prattika, flimkien mal-Kumitat tar-Reġjuni u partijiet interessati oħra, dwar kif l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jisfruttaw l-ICTs fil-pjanijiet tagħhom għall-bidla fil-klima;

| 28. | jipproponi li fil-komunikazzjoni li jmiss dwar l-ICTs u l-ambjent, mistennija għar-rebbiegħa tal-2009, il-Kummissjoni:






  — | twessa' l-ambitu tal-komunikazzjoni biex mhux biss tinkludi l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija iżda wkoll l-iżvilupp sostenibbli; |
| --- | --- | --- |

28.

jipproponi li fil-komunikazzjoni li jmiss dwar l-ICTs u l-ambjent, mistennija għar-rebbiegħa tal-2009, il-Kummissjoni:

—

twessa' l-ambitu tal-komunikazzjoni biex mhux biss tinkludi l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija iżda wkoll l-iżvilupp sostenibbli;

| — | tehmez ma' din il-komunikazzjoni pjan ta' azzjoni konkret li jistabbilixxi objettivi, miżuri u skadenzi preċiżi; |
| --- | --- |

—

tehmez ma' din il-komunikazzjoni pjan ta' azzjoni konkret li jistabbilixxi objettivi, miżuri u skadenzi preċiżi;

| — | tinkludi oqsma ġodda, tal-anqas, it-trasport u l-bżonn ta' bidla fil-prattika tal-amministrazzjoni pubblika; |
| --- | --- |

—

tinkludi oqsma ġodda, tal-anqas, it-trasport u l-bżonn ta' bidla fil-prattika tal-amministrazzjoni pubblika;

| — | tikkunsidra r-rwol u l-ħtiġijiet tal-amministrazzjoni lokali u reġjonali. |
| --- | --- |

—

tikkunsidra r-rwol u l-ħtiġijiet tal-amministrazzjoni lokali u reġjonali.

Fehmiet ewlenin tal-Kumitat tar-Reġjuni

| 29. | Kif diġà stqarr il-Kumitat f'okkażjonijiet preċedenti, l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u ż-żieda fl-użu ta' sorsi ta' enerġija rinnovabbli għandhom ikunu elementi ewlenin fil-politika Ewropea għall-enerġija. Il-fatt li jiżdied l-investiment fl-ICTs li jtejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija jippermetti lill-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġġestixxu l-bidla fil-klima, jżidu l-ġenerazzjoni ddistribwita tal-enerġija u jnaqqsu l-konsum tal-enerġija u joffri opportunitajiet kummerċjali ġodda lill-kumpaniji lokali. |
| --- | --- |

29.

Kif diġà stqarr il-Kumitat f'okkażjonijiet preċedenti, l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u ż-żieda fl-użu ta' sorsi ta' enerġija rinnovabbli għandhom ikunu elementi ewlenin fil-politika Ewropea għall-enerġija. Il-fatt li jiżdied l-investiment fl-ICTs li jtejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija jippermetti lill-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġġestixxu l-bidla fil-klima, jżidu l-ġenerazzjoni ddistribwita tal-enerġija u jnaqqsu l-konsum tal-enerġija u joffri opportunitajiet kummerċjali ġodda lill-kumpaniji lokali.

| 30. | Il-Kumitat jagħti importanza kbira lill-pjanijiet tal-Kummissjoni li tibni fuq l-esperjenza tal-komunitajiet urbani fir-rigward tal-ivvalidar u t-testjar tal-ideat u li taħdem magħhom u ma' netwerks eżistenti ta' awtoritajiet lokali u reġjonali. Minħabba r-rwolijiet diversi tagħhom (bħal pereżempju r-rwolijiet ta' regolatur, ta' konsumatur, ta' fornitur ta' servizz, ta' utent u fornitur tal-enerġija, ta' inizjatur, ta' espert u ta' fornitur ta' linji gwida), l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom ħafna raġunijiet sabiex jappoġġjaw bis-sħiħ l-isfruttar tal-ICT bil-għan li tiżdied l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Il-Kumitat ser jagħmel sforz sabiex juża l-mezzi kollha għad-dispożizzjoni tiegħu biex ikabbar l-għarfien dwar dawn l-opportunitajiet fost il-komunitajiet urbani u n-netwerks tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u ser iħeġġiġhom jieħdu sehem fil-proċess ta' sħubija. |
| --- | --- |

30.

Il-Kumitat jagħti importanza kbira lill-pjanijiet tal-Kummissjoni li tibni fuq l-esperjenza tal-komunitajiet urbani fir-rigward tal-ivvalidar u t-testjar tal-ideat u li taħdem magħhom u ma' netwerks eżistenti ta' awtoritajiet lokali u reġjonali. Minħabba r-rwolijiet diversi tagħhom (bħal pereżempju r-rwolijiet ta' regolatur, ta' konsumatur, ta' fornitur ta' servizz, ta' utent u fornitur tal-enerġija, ta' inizjatur, ta' espert u ta' fornitur ta' linji gwida), l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom ħafna raġunijiet sabiex jappoġġjaw bis-sħiħ l-isfruttar tal-ICT bil-għan li tiżdied l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Il-Kumitat ser jagħmel sforz sabiex juża l-mezzi kollha għad-dispożizzjoni tiegħu biex ikabbar l-għarfien dwar dawn l-opportunitajiet fost il-komunitajiet urbani u n-netwerks tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u ser iħeġġiġhom jieħdu sehem fil-proċess ta' sħubija.

| 31. | Il-Kumitat jittama li l-Kummissjoni timpennja ruħha aktar sabiex tistabilixxi standards f'dan il-qasam ħalli l-awtoritajiet lokali u reġjonali jkollhom aċċess għal prodotti b'interoperabilità imtejba. L-istandardizzazzjoni u l-kriterji ta' kwalità wkoll jgħinu biex titrawwem kompetizzjoni fis-suq u jagħmluha aktar faċli għall-awtoritajiet biex jixtru prodotti li jagħmlu użu effiċjenti tal-enerġija. |
| --- | --- |

31.

Il-Kumitat jittama li l-Kummissjoni timpennja ruħha aktar sabiex tistabilixxi standards f'dan il-qasam ħalli l-awtoritajiet lokali u reġjonali jkollhom aċċess għal prodotti b'interoperabilità imtejba. L-istandardizzazzjoni u l-kriterji ta' kwalità wkoll jgħinu biex titrawwem kompetizzjoni fis-suq u jagħmluha aktar faċli għall-awtoritajiet biex jixtru prodotti li jagħmlu użu effiċjenti tal-enerġija.

| 32. | Bħala parti mir-responsabbiltà konġunta tagħhom għall-ambjent, l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu, bl-appoġġ tal-UE u tal-Istati Membri, jkunu pijunieri u jagħtu eżempju lill-oħrajn billi jużaw l-ICTs bil-għan li jtejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Dan ir-rwol ta' pijunieri jinkludi t-twaqqif ta' sħubijiet ġodda mal-kumpaniji tal-ICT u l-produtturi tal-enerġija, l-fatt li jinstabu metodi sabiex il-bini pubbliku jagħmel użu intelliġenti tal-enerġija, l-introduzzjoni ta' sistema ta' dawl intelliġenti f'postijiet pubbliċi, u ż-żieda tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fil-provvista tal-aministrazzjoni u tas-servizzi. |
| --- | --- |

32.

Bħala parti mir-responsabbiltà konġunta tagħhom għall-ambjent, l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu, bl-appoġġ tal-UE u tal-Istati Membri, jkunu pijunieri u jagħtu eżempju lill-oħrajn billi jużaw l-ICTs bil-għan li jtejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Dan ir-rwol ta' pijunieri jinkludi t-twaqqif ta' sħubijiet ġodda mal-kumpaniji tal-ICT u l-produtturi tal-enerġija, l-fatt li jinstabu metodi sabiex il-bini pubbliku jagħmel użu intelliġenti tal-enerġija, l-introduzzjoni ta' sistema ta' dawl intelliġenti f'postijiet pubbliċi, u ż-żieda tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija fil-provvista tal-aministrazzjoni u tas-servizzi.

| 33. | Il-Kumitat jipproponi li fil-komunikazzjoni li jmiss dwar dan is-suġġett, il-Kummissjoni Ewropea tippublika l-pjan ta' azzjoni tal-UE dwar l-użu tal-ICT għall-promozzjoni tal-iżvilupp sostenibbli. Il-Kumitat jemmen li huwa importanti li l-analiżi ġenerali tkopri wkoll it-trasport u li l-pjan ta' azzjoni jinkludi e-strategy estensiva għat-tnaqqis tad-dijossidju tal-karbonju, objettivi settorjali kwantitattivi għal dawn l-emissjonijiet u l-miżuri li għandhom jittieħdu mill-UE u mill-Istati Membri sabiex jintlaħqu dawn l-objettivi u, barra minn hekk, t-tfassil ta' indikaturi għall-monitoraġġ tal-progress. |
| --- | --- |

33.

Il-Kumitat jipproponi li fil-komunikazzjoni li jmiss dwar dan is-suġġett, il-Kummissjoni Ewropea tippublika l-pjan ta' azzjoni tal-UE dwar l-użu tal-ICT għall-promozzjoni tal-iżvilupp sostenibbli. Il-Kumitat jemmen li huwa importanti li l-analiżi ġenerali tkopri wkoll it-trasport u li l-pjan ta' azzjoni jinkludi e-strategy estensiva għat-tnaqqis tad-dijossidju tal-karbonju, objettivi settorjali kwantitattivi għal dawn l-emissjonijiet u l-miżuri li għandhom jittieħdu mill-UE u mill-Istati Membri sabiex jintlaħqu dawn l-objettivi u, barra minn hekk, t-tfassil ta' indikaturi għall-monitoraġġ tal-progress.

Brussell, is-27 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/58 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/58

---

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar It-titjib tal-kompetenzi għas-seklu 21: Aġenda dwar Kooperazzjoni Ewropea dwar l-Iskejjel

(2009/C 76/12)

IL-KUMITA TAR-REĠJUNI

| — | jenfasizza li l-objettiv prinċipali tal-miżuri li jmorru lil hinn mill-kuntest nazzjonali għandu jkun il-ħolqien ta' valur miżjud Ewropew. Għalhekk, il-Kumitat itenni t-talba tal-Kummissjoni biex id-diversità bbażata fuq il-valuri komuni fi ħdan is-sistemi tal-iskola fl-Ewropa flimkien mal-ħafna metodi innovattivi u eċċellenti tagħhom jintużaw aħjar. |
| --- | --- |

—

jenfasizza li l-objettiv prinċipali tal-miżuri li jmorru lil hinn mill-kuntest nazzjonali għandu jkun il-ħolqien ta' valur miżjud Ewropew. Għalhekk, il-Kumitat itenni t-talba tal-Kummissjoni biex id-diversità bbażata fuq il-valuri komuni fi ħdan is-sistemi tal-iskola fl-Ewropa flimkien mal-ħafna metodi innovattivi u eċċellenti tagħhom jintużaw aħjar.

| — | ifakkar li għandu jibqa' jitqies il-livell ta' deċentralizzazzjoni f'kull Stat Membru. F'bosta Stati Membri l-qasam tal-iskola huwa kompetenza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali. Għalhekk huwa importanti li jkun hemm kooperazzjoni politika u amministrattiva tajba bejn il-livelli kollha. It-titjib tas-sistemi tal-iskola jirnexxi l-iktar jekk l-awtoritajiet lokali u reġjonali jissieħbu f'dan it-titjib u jerfgħu r-responsabbiltà għall-iżvilupp tas-sistema edukattiva. |
| --- | --- |

—

ifakkar li għandu jibqa' jitqies il-livell ta' deċentralizzazzjoni f'kull Stat Membru. F'bosta Stati Membri l-qasam tal-iskola huwa kompetenza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali. Għalhekk huwa importanti li jkun hemm kooperazzjoni politika u amministrattiva tajba bejn il-livelli kollha. It-titjib tas-sistemi tal-iskola jirnexxi l-iktar jekk l-awtoritajiet lokali u reġjonali jissieħbu f'dan it-titjib u jerfgħu r-responsabbiltà għall-iżvilupp tas-sistema edukattiva.

| — | jemmen li ma rridux ninsew li l-edukazzjoni ma sseħħx biss fl-iskola iżda wkoll fl-istituzzjonijiet ta' qabel il-primarja kif ukoll barra mill-iskola, pereżempju fil-familja, fil-ħin liberu ma' persuni tal-istess età jew permezz tal-mezzi tax-xandir. Dawk responsabbli għall-edukazzjoni fl-iskola għandhom jipprovaw jaraw liż-żgħażagħ li ġew afdati f'idejhom fil-kuntest globali tal-ambjent li jgħixu fih, u għalhekk, fejn ikun possibbli, fir-riflessjonijiet tagħhom għandhom jikkunsidraw il-proċessi edukattivi li jsiru barra mill-iskola kif ukoll l-attitudni lejn it-tagħlim tal-iskola li toħroġ minnhom. |
| --- | --- |

—

jemmen li ma rridux ninsew li l-edukazzjoni ma sseħħx biss fl-iskola iżda wkoll fl-istituzzjonijiet ta' qabel il-primarja kif ukoll barra mill-iskola, pereżempju fil-familja, fil-ħin liberu ma' persuni tal-istess età jew permezz tal-mezzi tax-xandir. Dawk responsabbli għall-edukazzjoni fl-iskola għandhom jipprovaw jaraw liż-żgħażagħ li ġew afdati f'idejhom fil-kuntest globali tal-ambjent li jgħixu fih, u għalhekk, fejn ikun possibbli, fir-riflessjonijiet tagħhom għandhom jikkunsidraw il-proċessi edukattivi li jsiru barra mill-iskola kif ukoll l-attitudni lejn it-tagħlim tal-iskola li toħroġ minnhom.

| — | jinnota li fl-Ewropa l-edukazzjoni qabel il-primarja hija fil-biċċa l-kbira ffinanzjata mill-awtoritajiet lokali u reġjonali, u matul is-snin dawn għamlu li setgħu biex jiżviluppawha u jtejbuha b'mod kostanti skont il-mezzi tagħhom. Però bosta proġetti setgħu u jistgħu jitniedu biss bil-għajnuna tar-riżorsi tal-programmi Ewropej, pereżempju l-promozzjoni tal-multilingwiżmu fost it-tfal iż-żgħar, l-iktar fir-reġjuni qrib il-fruntieri. Fil-fehma tal-Kumitat il-miżuri ta' promozzjoni tal-Unjoni Ewropea f'każi bħal dawn għandhom joffru iktar kontinwità sabiex jiġu evitati każi fejn proġetti tajbin ikollhom jitwaqqfu minħabba n-nuqqas ta' fondi, u l-esperjenzi li nkisbu minnhom jintilfu. Sabiex dawn il-proġetti jitkomplew jinħtieġ appoġġ finanzjarju mill-UE. |
| --- | --- |

—

jinnota li fl-Ewropa l-edukazzjoni qabel il-primarja hija fil-biċċa l-kbira ffinanzjata mill-awtoritajiet lokali u reġjonali, u matul is-snin dawn għamlu li setgħu biex jiżviluppawha u jtejbuha b'mod kostanti skont il-mezzi tagħhom. Però bosta proġetti setgħu u jistgħu jitniedu biss bil-għajnuna tar-riżorsi tal-programmi Ewropej, pereżempju l-promozzjoni tal-multilingwiżmu fost it-tfal iż-żgħar, l-iktar fir-reġjuni qrib il-fruntieri. Fil-fehma tal-Kumitat il-miżuri ta' promozzjoni tal-Unjoni Ewropea f'każi bħal dawn għandhom joffru iktar kontinwità sabiex jiġu evitati każi fejn proġetti tajbin ikollhom jitwaqqfu minħabba n-nuqqas ta' fondi, u l-esperjenzi li nkisbu minnhom jintilfu. Sabiex dawn il-proġetti jitkomplew jinħtieġ appoġġ finanzjarju mill-UE.

| — | f'dan l-aspett jittama li bis-saħħa tal-programm il-ġdid Comenius Regio l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiksbu iktar libertà fid-deċiżjonijiet tagħhom dwar liema proġetti jappoġġjaw l-iktar. |
| --- | --- |

—

f'dan l-aspett jittama li bis-saħħa tal-programm il-ġdid Comenius Regio l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiksbu iktar libertà fid-deċiżjonijiet tagħhom dwar liema proġetti jappoġġjaw l-iktar.

| — | joffri l-appoġġ tiegħu lill-Kummissjoni għall-kooperazzjoni proposta minnha. Jerġa' jenfasizza li din il-kooperazzjoni għandha tissawwar l-iktar mill-iskambju dirett tal-esperjenzi bejn il-korpi responsabbli għall-politika tal-edukazzjoni fl-Istati Membri. |
| --- | --- |

—

joffri l-appoġġ tiegħu lill-Kummissjoni għall-kooperazzjoni proposta minnha. Jerġa' jenfasizza li din il-kooperazzjoni għandha tissawwar l-iktar mill-iskambju dirett tal-esperjenzi bejn il-korpi responsabbli għall-politika tal-edukazzjoni fl-Istati Membri.

| Rapporteur | : | Is-Sinjura Helma KUHN-THEIS (DE/PPE), Membru tal-Landtag ta' Saarland |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Is-Sinjura Helma KUHN-THEIS (DE/PPE), Membru tal-Landtag ta' Saarland

Dokument ta' referenza

Titjib tal-kompetenzi għas-Seklu 21: Aġenda dwar Kooperazzjoni Ewropea dwar l-Iskejjel

COM(2008) 425 finali

RAKKOMANDAZZJONIJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| 1. | jilqa' bi pjaċir il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar it-“Titjib tal-kompetenzi għas-Seklu 21”. Il-Komunikazzjoni tippreżenta l-isfidi l-kbar li qed iħabbtu wiċċhom magħhom is-sistemi tal-iskola fl-Ewropa. Il-Kumitat jaqbel mal-analiżi tal-problemi u mal-konklużjonijiet li ħarġu minn din l-analiżi. B'mod partikolari, jaqbel bis-sħiħ mal-fehma tal-Kummissjoni li l-investiment fiż-żgħażagħ, speċjalment fil-qasam tal-edukazzjoni, huwa prijorità ewlenija. |
| --- | --- |

1.

jilqa' bi pjaċir il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar it-“Titjib tal-kompetenzi għas-Seklu 21”. Il-Komunikazzjoni tippreżenta l-isfidi l-kbar li qed iħabbtu wiċċhom magħhom is-sistemi tal-iskola fl-Ewropa. Il-Kumitat jaqbel mal-analiżi tal-problemi u mal-konklużjonijiet li ħarġu minn din l-analiżi. B'mod partikolari, jaqbel bis-sħiħ mal-fehma tal-Kummissjoni li l-investiment fiż-żgħażagħ, speċjalment fil-qasam tal-edukazzjoni, huwa prijorità ewlenija.

| 2. | f'dan il-kuntest jemmen li kienet tkun għajnuna siewja kieku l-Kummissjoni pprovat tevalwa d-daqs tal-ispejjeż tal-awtoritajiet lokali u reġjonali li jirriżultaw mill-implimentazzjoni tal-proposti tagħha. |
| --- | --- |

2.

f'dan il-kuntest jemmen li kienet tkun għajnuna siewja kieku l-Kummissjoni pprovat tevalwa d-daqs tal-ispejjeż tal-awtoritajiet lokali u reġjonali li jirriżultaw mill-implimentazzjoni tal-proposti tagħha.

| 3. | fil-fatt, huwa tal-fehma li f'ħafna każi s-soluzzjoni tal-problemi li osservat il-Kummissjoni diġà tinsab fil-qalba tal-azzjoni mhux biss tal-Istati Membri iżda anke tal-awtoritajiet lokali u reġjonali. Għaldaqstant, il-Kumitat jiddispjaċih li l-Kummissjoni ma titkellimx dwar il-kontribut u l-appoġġ finanzjarju li qed jagħtu u li ser jagħtu l-awtoritajiet lokali u reġjonali bis-saħħa tad-diversi kompetenzi tagħhom fil-qasam tal-edukazzjoni kif ukoll permezz tal-għarfien preċiż li għandhom tas-sitwazzjoni lokali u reġjonali sabiex jissolvew il-kwistjonijiet imqajma. |
| --- | --- |

3.

fil-fatt, huwa tal-fehma li f'ħafna każi s-soluzzjoni tal-problemi li osservat il-Kummissjoni diġà tinsab fil-qalba tal-azzjoni mhux biss tal-Istati Membri iżda anke tal-awtoritajiet lokali u reġjonali. Għaldaqstant, il-Kumitat jiddispjaċih li l-Kummissjoni ma titkellimx dwar il-kontribut u l-appoġġ finanzjarju li qed jagħtu u li ser jagħtu l-awtoritajiet lokali u reġjonali bis-saħħa tad-diversi kompetenzi tagħhom fil-qasam tal-edukazzjoni kif ukoll permezz tal-għarfien preċiż li għandhom tas-sitwazzjoni lokali u reġjonali sabiex jissolvew il-kwistjonijiet imqajma.

| 4. | madankollu jagħraf li, fid-dawl tar-rwol ewlieni tal-edukazzjoni għat-tkabbir ekonomiku u l-prosperità fl-Ewropa kif ukoll tal-importanza enormi tal-edukazzjoni fl-iskola għat-tagħlim tul il-ħajja, jeħtieġ jittieħdu iktar azzjonijiet. Għalhekk, fil-prinċipju jappoġġja l-proposta għat-tisħiħ tal-kooperazzjoni Ewropea dwar l-iskejjel. |
| --- | --- |

4.

madankollu jagħraf li, fid-dawl tar-rwol ewlieni tal-edukazzjoni għat-tkabbir ekonomiku u l-prosperità fl-Ewropa kif ukoll tal-importanza enormi tal-edukazzjoni fl-iskola għat-tagħlim tul il-ħajja, jeħtieġ jittieħdu iktar azzjonijiet. Għalhekk, fil-prinċipju jappoġġja l-proposta għat-tisħiħ tal-kooperazzjoni Ewropea dwar l-iskejjel.

| 5. | fl-istess ħin jenfasizza li l-objettiv prinċipali tal-miżuri li jmorru lil hinn mill-kuntest nazzjonali għandu jkun il-ħolqien ta' valur miżjud Ewropew. Għalhekk, il-Kumitat itenni t-talba tal-Kummissjoni biex id-diversità bbażata fuq il-valuri komuni fi ħdan is-sistemi tal-iskola fl-Ewropa flimkien mal-ħafna metodi innovattivi u eċċellenti tagħhom jintużaw aħjar. Dan jgħodd l-iktar għall-approċċ imressaq mill-Kummissjoni li jikkonsisti fl-appoġġ tal-korpi responsabbli għat-tfassil u l-kontenut tas-sistemi tal-edukazzjoni, kemm fil-livell lokali u reġjonali kif ukoll f'dak nazzjonali, billi jiġi ffaċilitat l-iskambju tal-aħjar prattiki. |
| --- | --- |

5.

fl-istess ħin jenfasizza li l-objettiv prinċipali tal-miżuri li jmorru lil hinn mill-kuntest nazzjonali għandu jkun il-ħolqien ta' valur miżjud Ewropew. Għalhekk, il-Kumitat itenni t-talba tal-Kummissjoni biex id-diversità bbażata fuq il-valuri komuni fi ħdan is-sistemi tal-iskola fl-Ewropa flimkien mal-ħafna metodi innovattivi u eċċellenti tagħhom jintużaw aħjar. Dan jgħodd l-iktar għall-approċċ imressaq mill-Kummissjoni li jikkonsisti fl-appoġġ tal-korpi responsabbli għat-tfassil u l-kontenut tas-sistemi tal-edukazzjoni, kemm fil-livell lokali u reġjonali kif ukoll f'dak nazzjonali, billi jiġi ffaċilitat l-iskambju tal-aħjar prattiki.

| 6. | ifakkar li għandu jibqa' jitqies il-livell ta' deċentralizzazzjoni f'kull Stat Membru. F'bosta Stati Membri l-qasam tal-iskola huwa kompetenza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali. Għalhekk huwa importanti li jkun hemm kooperazzjoni politika u amministrattiva tajba bejn il-livelli kollha u li jitfasslu politiki komuni. It-titjib tas-sistemi tal-iskola jirnexxi l-iktar jekk l-awtoritajiet lokali u reġjonali jissieħbu f'dan it-titjib u jerfgħu r-responsabbiltà għall-iżvilupp tas-sistema edukattiva fiż-żoni tagħhom. |
| --- | --- |

6.

ifakkar li għandu jibqa' jitqies il-livell ta' deċentralizzazzjoni f'kull Stat Membru. F'bosta Stati Membri l-qasam tal-iskola huwa kompetenza tal-awtoritajiet lokali u reġjonali. Għalhekk huwa importanti li jkun hemm kooperazzjoni politika u amministrattiva tajba bejn il-livelli kollha u li jitfasslu politiki komuni. It-titjib tas-sistemi tal-iskola jirnexxi l-iktar jekk l-awtoritajiet lokali u reġjonali jissieħbu f'dan it-titjib u jerfgħu r-responsabbiltà għall-iżvilupp tas-sistema edukattiva fiż-żoni tagħhom.

| 7. | jemmen li l-fatt li l-Komunikazzjoni ġiet limitata għall-istrutturar tal-kooperazzjoni Ewropea dwar l-iskejjel huwa approċċ leġittimu u vijabbli. Però ma rridux ninsew li l-edukazzjoni ma sseħħx biss fl-iskola iżda wkoll fl-istituzzjonijiet ta' qabel il-primarja kif ukoll barra mill-iskola, pereżempju fil-familja, fil-ħin liberu ma' persuni tal-istess età, f'ambjneti diġitali jew permezz tal-mezzi tax-xandir. Dawk responsabbli għall-edukazzjoni jew għall-politika taż-żgħażagħ għandhom jipprovaw jaraw liż-żgħażagħ li ġew afdati f'idejhom fil-kuntest globali tal-ambjent li jgħixu fih, u għalhekk, fejn ikun possibbli, fir-riflessjonijiet tagħhom għandhom jikkunsidraw il-proċessi edukattivi li jsiru barra mill-iskola u l-influwenza tagħhom fuq l-edukazzjoni fl-iskola kif ukoll l-edukazzjoni informali. |
| --- | --- |

7.

jemmen li l-fatt li l-Komunikazzjoni ġiet limitata għall-istrutturar tal-kooperazzjoni Ewropea dwar l-iskejjel huwa approċċ leġittimu u vijabbli. Però ma rridux ninsew li l-edukazzjoni ma sseħħx biss fl-iskola iżda wkoll fl-istituzzjonijiet ta' qabel il-primarja kif ukoll barra mill-iskola, pereżempju fil-familja, fil-ħin liberu ma' persuni tal-istess età, f'ambjneti diġitali jew permezz tal-mezzi tax-xandir. Dawk responsabbli għall-edukazzjoni jew għall-politika taż-żgħażagħ għandhom jipprovaw jaraw liż-żgħażagħ li ġew afdati f'idejhom fil-kuntest globali tal-ambjent li jgħixu fih, u għalhekk, fejn ikun possibbli, fir-riflessjonijiet tagħhom għandhom jikkunsidraw il-proċessi edukattivi li jsiru barra mill-iskola u l-influwenza tagħhom fuq l-edukazzjoni fl-iskola kif ukoll l-edukazzjoni informali.

Rigward “l-iffokar fuq il-kompetenzi” (kapitlu 2)

| 8. | jagħmel enfasi fuq il-kumment tal-Kummissjoni li t-tagħlim tal-kompetenzi jiġi determinat l-iktar mill-istudenti stess “billi jirriflettu b'mod kritiku fuq il-miri tat-tagħlim tagħhom, jimmaniġġjaw it-tagħlim tagħhom b'dixxiplina magħhom infushom, jaħdmu b'mod awtonomu u kollaborattiv, ifittxu informazzjoni u appoġġ fejn meħtieġ, u jużaw l-opportunitajiet kollha li joffru t-teknoloġiji tal-informazzjoni u l-komunikazzjoni l-ġodda” (punt 2.3). F'soċjetà fejn il-ħila li wieħed jitgħallem matul ħajtu kollha qed issir dejjem iktar importanti, li “titgħallem kif titgħallem” u t-tagħlim awtonomu huma ta' importanza kbira u għandhom jitqiesu bħala waħda mill-kompetenzi ewlenin. |
| --- | --- |

8.

jagħmel enfasi fuq il-kumment tal-Kummissjoni li t-tagħlim tal-kompetenzi jiġi determinat l-iktar mill-istudenti stess “billi jirriflettu b'mod kritiku fuq il-miri tat-tagħlim tagħhom, jimmaniġġjaw it-tagħlim tagħhom b'dixxiplina magħhom infushom, jaħdmu b'mod awtonomu u kollaborattiv, ifittxu informazzjoni u appoġġ fejn meħtieġ, u jużaw l-opportunitajiet kollha li joffru t-teknoloġiji tal-informazzjoni u l-komunikazzjoni l-ġodda” (punt 2.3). F'soċjetà fejn il-ħila li wieħed jitgħallem matul ħajtu kollha qed issir dejjem iktar importanti, li “titgħallem kif titgħallem” u t-tagħlim awtonomu huma ta' importanza kbira u għandhom jitqiesu bħala waħda mill-kompetenzi ewlenin.

| 9. | għaldaqstant, jemmen fl-importanza li l-iskejjel ikollhom proġett ta' tagħlim koerenti sabiex l-istudenti jifhmu kif inhi mfassla l-edukazzjoni tagħhom u x'inhu mistenni minnhom. It-tagħlim tat-tfal u taż-żgħażagħ għandu jkun ikkaratterizzat minn stennijiet, akkoljenza, stimuli u tendenzi pożittivi. |
| --- | --- |

9.

għaldaqstant, jemmen fl-importanza li l-iskejjel ikollhom proġett ta' tagħlim koerenti sabiex l-istudenti jifhmu kif inhi mfassla l-edukazzjoni tagħhom u x'inhu mistenni minnhom. It-tagħlim tat-tfal u taż-żgħażagħ għandu jkun ikkaratterizzat minn stennijiet, akkoljenza, stimuli u tendenzi pożittivi.

| 10. | jaqbel li r-riformi tal-kurrikuli għandhom ikunu bbażati fuq approċċ globali u orjentat lejn il-kompetenzi bl-“involviment tal-għalliema, l-istudenti u ta' atturi oħra b'mod sħiħ” (punt 2.5) u, b'mod partikolari, ta' dawk in-nies li jieħdu ħsieb l-edukazzjoni tat-tfal. Għandna nistennew ħafna mis-sistema tal-iskola, iżda rridu nżommu quddiem għajnejna li s-suċċess tagħha jiddependi b'mod konsiderevoli mill-kundizzjonijiet soċjali ġenerali. Dawn li ġejjin huma żewġ eżempji biex niċċaraw dan: l-isforzi tal-iskola jħallu iktar frott meta fl-ambjent tal-familja u fl-istituzzjonijiet ta' qabel l-iskola tkun diġà nibtet attitudni pożittiva lejn it-tagħlim. Lejn tmiem iż-żmien tal-iskola, is-sinjali li jittrasmettu l-ekonomija u s-suq tax-xogħol huma importanti ħafna wkoll għall-motivazzjoni taż-żgħażagħ biex jibqgħu jitgħallmu. Mill-banda l-oħra, min-naħa tagħha l-iskola tista' tippromovi kultura ġdida ta' ċittadinanza permezz:






  — | tal-ħolqien ta' netwerk tal-edukazzjoni lokali li, fuq il-bażi tal-prinċipju tas-sussidjarjetà, jagħraf il-kontribut tal-aġenziji tal-edukazzjoni formali u mhux formali għall-edukazzjoni u t-taħriġ; |
| --- | --- | --- |

10.

jaqbel li r-riformi tal-kurrikuli għandhom ikunu bbażati fuq approċċ globali u orjentat lejn il-kompetenzi bl-“involviment tal-għalliema, l-istudenti u ta' atturi oħra b'mod sħiħ” (punt 2.5) u, b'mod partikolari, ta' dawk in-nies li jieħdu ħsieb l-edukazzjoni tat-tfal. Għandna nistennew ħafna mis-sistema tal-iskola, iżda rridu nżommu quddiem għajnejna li s-suċċess tagħha jiddependi b'mod konsiderevoli mill-kundizzjonijiet soċjali ġenerali. Dawn li ġejjin huma żewġ eżempji biex niċċaraw dan: l-isforzi tal-iskola jħallu iktar frott meta fl-ambjent tal-familja u fl-istituzzjonijiet ta' qabel l-iskola tkun diġà nibtet attitudni pożittiva lejn it-tagħlim. Lejn tmiem iż-żmien tal-iskola, is-sinjali li jittrasmettu l-ekonomija u s-suq tax-xogħol huma importanti ħafna wkoll għall-motivazzjoni taż-żgħażagħ biex jibqgħu jitgħallmu. Mill-banda l-oħra, min-naħa tagħha l-iskola tista' tippromovi kultura ġdida ta' ċittadinanza permezz:

—

tal-ħolqien ta' netwerk tal-edukazzjoni lokali li, fuq il-bażi tal-prinċipju tas-sussidjarjetà, jagħraf il-kontribut tal-aġenziji tal-edukazzjoni formali u mhux formali għall-edukazzjoni u t-taħriġ;

| — | tar-rabta mal-wirt kulturali, mat-tradizzjonijiet u mal-patrimonju xjentifiku u ekonomiku tal-awtoritajiet lokali; |
| --- | --- |

—

tar-rabta mal-wirt kulturali, mat-tradizzjonijiet u mal-patrimonju xjentifiku u ekonomiku tal-awtoritajiet lokali;

| — | ta' proċess li fih il-proġett tal-edukazzjoni u t-taħriġ jinqasam mal-familji fir-rispett tar-rwoli u d-differenzi imma wkoll fiċ-ċarezza tad-dmirijiet lejn xulxin. |
| --- | --- |

—

ta' proċess li fih il-proġett tal-edukazzjoni u t-taħriġ jinqasam mal-familji fir-rispett tar-rwoli u d-differenzi imma wkoll fiċ-ċarezza tad-dmirijiet lejn xulxin.

| 11. | bħall-Kummissjoni jemmen li l-promozzjoni tal-ħila fil-qari għandha tkun kompitu ċentrali tal-iskola. Xi wħud mill-istrateġiji ta' appoġġ li ssemmi l-Kummissjoni, b'mod partikolari fil-qasam tal-iskola, huma kompiti li normalment ikunu f'idejn l-awtoritajiet territorjali, bħall-promozzjoni tal-ħila lingwistika fil-familja u t-titjib tal-infrastruttura tal-qari. L-apparat tal-iskola, il-libreriji medjatiċi u t-tagħmir tal-ħin liberu, li bosta drabi jkunu ffinanzjati mill-awtoritajiet territorjali, huma fattur importanti wkoll għall-iżvilupp ta' attitudni pożittiva lejn il-matematika, l-informatika, ix-xjenzi u t-teknoloġija. |
| --- | --- |

11.

bħall-Kummissjoni jemmen li l-promozzjoni tal-ħila fil-qari għandha tkun kompitu ċentrali tal-iskola. Xi wħud mill-istrateġiji ta' appoġġ li ssemmi l-Kummissjoni, b'mod partikolari fil-qasam tal-iskola, huma kompiti li normalment ikunu f'idejn l-awtoritajiet territorjali, bħall-promozzjoni tal-ħila lingwistika fil-familja u t-titjib tal-infrastruttura tal-qari. L-apparat tal-iskola, il-libreriji medjatiċi u t-tagħmir tal-ħin liberu, li bosta drabi jkunu ffinanzjati mill-awtoritajiet territorjali, huma fattur importanti wkoll għall-iżvilupp ta' attitudni pożittiva lejn il-matematika, l-informatika, ix-xjenzi u t-teknoloġija.

| 12. | minbarra l-ħila fil-kitba u l-qari, jenfasizza wkoll l-importanza li fl-iskejjel jiġu żviluppati l-kompetenzi fl-ICT (e-literacy). Din hija l-aħjar triq biex nippreparaw lit-tfal u ż-żgħażagħ għal ħajja indipendenti, u biex ikunu jistgħu jħaddmu sew it-teknoloġiji tal-informazzjoni l-ġodda. Dan joħloq il-valur miżjud għall-iżvilupp personali tagħhom u għas-soċjetà. |
| --- | --- |

12.

minbarra l-ħila fil-kitba u l-qari, jenfasizza wkoll l-importanza li fl-iskejjel jiġu żviluppati l-kompetenzi fl-ICT (e-literacy). Din hija l-aħjar triq biex nippreparaw lit-tfal u ż-żgħażagħ għal ħajja indipendenti, u biex ikunu jistgħu jħaddmu sew it-teknoloġiji tal-informazzjoni l-ġodda. Dan joħloq il-valur miżjud għall-iżvilupp personali tagħhom u għas-soċjetà.

| 13. | jaqbel mal-Kummissjoni rigward l-importanza tal-istrateġiji individwali ta' tagħlim kif ukoll rigward il-mod ta' valutazzjoni propost. Il-valutazzjoni għandha tkun formattiva, jiġifieri orjentata lejn il-futur, bil-għan li t-tagħlim suċċessiv ikun iktar effettiv u individwali. Però l-valutazzjonijiet ta' spiss qed ikunu summattivi, jiġifieri jivvalutaw lill-istudent f'mument partikolari, u jintużaw biss biex jikklassifikaw lill-istudent. Fid-dawl ta' dan, il-Kumitat iħoss li t-taħriġ professjonali u avvanzat tal-għalliema għandu jittejjeb ħafna iktar. Għal dan l-iskop jistgħu jikkontribwixxu, fost affarijiet oħra, il-programmi Ewropej għat-tixrid ta' għarfien ġdid, speċjalment meta dawn jilħqu lill-għalliema li jkunu qed jitħarrġu f'livell professjonali jew avvanzat. |
| --- | --- |

13.

jaqbel mal-Kummissjoni rigward l-importanza tal-istrateġiji individwali ta' tagħlim kif ukoll rigward il-mod ta' valutazzjoni propost. Il-valutazzjoni għandha tkun formattiva, jiġifieri orjentata lejn il-futur, bil-għan li t-tagħlim suċċessiv ikun iktar effettiv u individwali. Però l-valutazzjonijiet ta' spiss qed ikunu summattivi, jiġifieri jivvalutaw lill-istudent f'mument partikolari, u jintużaw biss biex jikklassifikaw lill-istudent. Fid-dawl ta' dan, il-Kumitat iħoss li t-taħriġ professjonali u avvanzat tal-għalliema għandu jittejjeb ħafna iktar. Għal dan l-iskop jistgħu jikkontribwixxu, fost affarijiet oħra, il-programmi Ewropej għat-tixrid ta' għarfien ġdid, speċjalment meta dawn jilħqu lill-għalliema li jkunu qed jitħarrġu f'livell professjonali jew avvanzat.

| 14. | jaħseb li t-tielet punt tas-sommarju, “adozzjoni ta' strateġija komprensiva għall-iżvilupp kompetenti, li tiġbor fiha l-kurrikuli, materjal tat-tagħlim, taħriġ personalizzat [...]”, mhux korrett għall-aħħar billi ma jippreċiżax li din mhix strateġija armonizzata għall-Ewropa kollha iżda xprun għall-Istati Membri u għal dawk li huma responsabbli għall-edukazzjoni fl-Istati Membri. |
| --- | --- |

14.

jaħseb li t-tielet punt tas-sommarju, “adozzjoni ta' strateġija komprensiva għall-iżvilupp kompetenti, li tiġbor fiha l-kurrikuli, materjal tat-tagħlim, taħriġ personalizzat [...]”, mhux korrett għall-aħħar billi ma jippreċiżax li din mhix strateġija armonizzata għall-Ewropa kollha iżda xprun għall-Istati Membri u għal dawk li huma responsabbli għall-edukazzjoni fl-Istati Membri.

| 15. | jemmen li l-edukazzjoni dwar l-imġiba intraprenditorjali u l-iżvilupp tal-ispirtu intraprenditorjali hija marbuta mill-qrib mal-prinċipju li diġà ssemma hawn fuq, jiġifieri li b'mod ġenerali għandna nħeġġu l-iżvilupp ta' personalitajiet awtonomi, li jkunu lesti jieħdu inizjattiva mhux biss fil-qasam ekonomiku iżda b'rabta mal-impenn ċivili wkoll billi jerfgħu r-responsabbiltà tagħhom għas-soċjetà. Fl-istess waqt l-iskola trid tiżviluppa tagħlim ta' kwalità għolja għall-istudenti kollha (kapitlu 3) billi tipproponi lilha nnifisha bħala komunità edukattiva mil-lat konoxxittiv, kulturali u soċjali, filwaqt li tiżviluppa edukazzjoni tal-għarfien kif ukoll taċ-ċittadinanza. Barra minn hekk, f'dan il-kuntest huwa importanti wkoll li jkun hemm kooperazzjoni mill-qrib mal-ekonomija lokali u reġjonali. |
| --- | --- |

15.

jemmen li l-edukazzjoni dwar l-imġiba intraprenditorjali u l-iżvilupp tal-ispirtu intraprenditorjali hija marbuta mill-qrib mal-prinċipju li diġà ssemma hawn fuq, jiġifieri li b'mod ġenerali għandna nħeġġu l-iżvilupp ta' personalitajiet awtonomi, li jkunu lesti jieħdu inizjattiva mhux biss fil-qasam ekonomiku iżda b'rabta mal-impenn ċivili wkoll billi jerfgħu r-responsabbiltà tagħhom għas-soċjetà. Fl-istess waqt l-iskola trid tiżviluppa tagħlim ta' kwalità għolja għall-istudenti kollha (kapitlu 3) billi tipproponi lilha nnifisha bħala komunità edukattiva mil-lat konoxxittiv, kulturali u soċjali, filwaqt li tiżviluppa edukazzjoni tal-għarfien kif ukoll taċ-ċittadinanza. Barra minn hekk, f'dan il-kuntest huwa importanti wkoll li jkun hemm kooperazzjoni mill-qrib mal-ekonomija lokali u reġjonali.

Rigward it-tagħlim ta' kwalità għolja għal kull student/a (kapitlu 3)

| 16. | jappoġġja bis-sħiħ it-talba tal-Kummissjoni biex jittejbu l-possibbiltajiet ta' tagħlim għat-tfal qabel l-età tal-iskola primarja. Jaqbel b'mod espliċitu li t-“titjib fil-provvediment tal-edukazzjoni qabel ma tibda l-iskola u ta' aċċess usa' għalih huma potenzjalment l-aktar kontribut importanti [...] biex itejbu l-opportunitajiet għal kulħadd u jiksbu l-miri ta' Liżbona”. Fl-istituzzjonijiet ta' qabel il-primarja jitpoġġew is-sisien essenzjali għas-suċċess fit-tagħlim matul iż-żmien tal-iskola aktar 'il quddiem. Dan ma jgħoddx biss għal tfal minn gruppi żvantaġġati; edukazzjoni tajba qabel il-primarja tgħin lil kulħadd. Il-fatt li t-tfal jattendu l-istituzzjonijiet ta' qabel il-primarja joffrilhom l-ewwel opportunità biex jersqu lejn l-għarfien; b'hekk isibu aproċċ soċjoedukattiv li sa mill-ewwel snin tal-ħajja jibni l-pedament ta' attitudni pożittiva lejn il-ħajja soċjali, l-impenn, it-tagħlim u jinvolvi lill-familji fil-formazzjoni tat-tfal. Il-metodoloġiji innovattivi, li spiss huma adottati fil-proċess tat-tagħlim fl-istituzzjonijiet tat-tfal iż-żgħar, jistgħu jiġu adattati u żviluppati fl-istadji suċċessivi tat-tagħlim. Madankollu, il-Kumitat jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li anke f'każ li l-fażi ta' qabel il-primarja titfassal bl-aħjar mod possibbli, l-għalliema li jedukaw lill-istudenti fil-fażijiet suċċessivi xorta waħda għandhom ir-responsabbiltà li jkomplu jqajmu u jiżviluppaw il-ħeġġa u x-xewqa tal-istudenti li jitgħallmu. |
| --- | --- |

16.

jappoġġja bis-sħiħ it-talba tal-Kummissjoni biex jittejbu l-possibbiltajiet ta' tagħlim għat-tfal qabel l-età tal-iskola primarja. Jaqbel b'mod espliċitu li t-“titjib fil-provvediment tal-edukazzjoni qabel ma tibda l-iskola u ta' aċċess usa' għalih huma potenzjalment l-aktar kontribut importanti [...] biex itejbu l-opportunitajiet għal kulħadd u jiksbu l-miri ta' Liżbona”. Fl-istituzzjonijiet ta' qabel il-primarja jitpoġġew is-sisien essenzjali għas-suċċess fit-tagħlim matul iż-żmien tal-iskola aktar 'il quddiem. Dan ma jgħoddx biss għal tfal minn gruppi żvantaġġati; edukazzjoni tajba qabel il-primarja tgħin lil kulħadd. Il-fatt li t-tfal jattendu l-istituzzjonijiet ta' qabel il-primarja joffrilhom l-ewwel opportunità biex jersqu lejn l-għarfien; b'hekk isibu aproċċ soċjoedukattiv li sa mill-ewwel snin tal-ħajja jibni l-pedament ta' attitudni pożittiva lejn il-ħajja soċjali, l-impenn, it-tagħlim u jinvolvi lill-familji fil-formazzjoni tat-tfal. Il-metodoloġiji innovattivi, li spiss huma adottati fil-proċess tat-tagħlim fl-istituzzjonijiet tat-tfal iż-żgħar, jistgħu jiġu adattati u żviluppati fl-istadji suċċessivi tat-tagħlim. Madankollu, il-Kumitat jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li anke f'każ li l-fażi ta' qabel il-primarja titfassal bl-aħjar mod possibbli, l-għalliema li jedukaw lill-istudenti fil-fażijiet suċċessivi xorta waħda għandhom ir-responsabbiltà li jkomplu jqajmu u jiżviluppaw il-ħeġġa u x-xewqa tal-istudenti li jitgħallmu.

| 17. | jinnota li fl-Ewropa l-edukazzjoni qabel il-primarja hija fil-biċċa l-kbira ffinanzjata mill-awtoritajiet lokali u reġjonali, u matul is-snin dawn għamlu li setgħu biex jiżviluppawha u jtejbuha b'mod kostanti skont il-mezzi tagħhom. Però bosta proġetti setgħu u jistgħu jitniedu biss bil-għajnuna tar-riżorsi tal-programmi Ewropej, pereżempju l-promozzjoni tal-multilingwiżmu fost it-tfal iż-żgħar, l-iktar fir-reġjuni qrib il-fruntieri. Fil-fehma tal-Kumitat il-miżuri ta' promozzjoni tal-Unjoni Ewropea f'każi bħal dawn għandhom joffru iktar kontinwità sabiex jiġu evitati każi fejn proġetti tajbin ikollhom jitwaqqfu minħabba n-nuqqas ta' fondi, u l-esperjenzi li nkisbu minnhom jintilfu. Sabiex dawn il-proġetti jitkomplew jinħtieġ appoġġ finanzjarju mill-UE. |
| --- | --- |

17.

jinnota li fl-Ewropa l-edukazzjoni qabel il-primarja hija fil-biċċa l-kbira ffinanzjata mill-awtoritajiet lokali u reġjonali, u matul is-snin dawn għamlu li setgħu biex jiżviluppawha u jtejbuha b'mod kostanti skont il-mezzi tagħhom. Però bosta proġetti setgħu u jistgħu jitniedu biss bil-għajnuna tar-riżorsi tal-programmi Ewropej, pereżempju l-promozzjoni tal-multilingwiżmu fost it-tfal iż-żgħar, l-iktar fir-reġjuni qrib il-fruntieri. Fil-fehma tal-Kumitat il-miżuri ta' promozzjoni tal-Unjoni Ewropea f'każi bħal dawn għandhom joffru iktar kontinwità sabiex jiġu evitati każi fejn proġetti tajbin ikollhom jitwaqqfu minħabba n-nuqqas ta' fondi, u l-esperjenzi li nkisbu minnhom jintilfu. Sabiex dawn il-proġetti jitkomplew jinħtieġ appoġġ finanzjarju mill-UE.

| 18. | f'dan l-aspett jittama li bis-saħħa tal-programm il-ġdid Comenius Regio l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiksbu iktar libertà fid-deċiżjonijiet tagħhom dwar liema proġetti jappoġġjaw l-iktar. |
| --- | --- |

18.

f'dan l-aspett jittama li bis-saħħa tal-programm il-ġdid Comenius Regio l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiksbu iktar libertà fid-deċiżjonijiet tagħhom dwar liema proġetti jappoġġjaw l-iktar.

| 19. | jappoġġja l-appell tal-Kummissjoni biex is-sistemi tal-iskola jkunu iktar ekwi, imma ma jistax japprova l-istqarrijiet tagħha, li kultant huma daqsxejn ġenerali wisq, dwar is-soluzzjonijiet differenti implimentati fi Stati Membri individwali. Dan jolqot il-kwistjoni tal-età meta t-tfal għandhom jiġu separati fi skejjel li jwasslu għal ċertifikat differenti ta' tmiem l-iskola. Studju ta' McKinsey li sar fl-2007 (1) jistqarr li s-suċċess tat-tagħlim iktar jiddependi mill-istruttura tiegħu milli mill-organizzazzjoni tas-sistema tal-iskola. Kif tagħmel ġustament il-Kummissjoni f'partijiet oħra tal-Komunikazzjoni (kapitlu 4), il-Kumitat jaħseb li iktar għandna naħdmu biex intejbu l-kwalità tat-taħriġ tal-għalliema. |
| --- | --- |

19.

jappoġġja l-appell tal-Kummissjoni biex is-sistemi tal-iskola jkunu iktar ekwi, imma ma jistax japprova l-istqarrijiet tagħha, li kultant huma daqsxejn ġenerali wisq, dwar is-soluzzjonijiet differenti implimentati fi Stati Membri individwali. Dan jolqot il-kwistjoni tal-età meta t-tfal għandhom jiġu separati fi skejjel li jwasslu għal ċertifikat differenti ta' tmiem l-iskola. Studju ta' McKinsey li sar fl-2007 (1) jistqarr li s-suċċess tat-tagħlim iktar jiddependi mill-istruttura tiegħu milli mill-organizzazzjoni tas-sistema tal-iskola. Kif tagħmel ġustament il-Kummissjoni f'partijiet oħra tal-Komunikazzjoni (kapitlu 4), il-Kumitat jaħseb li iktar għandna naħdmu biex intejbu l-kwalità tat-taħriġ tal-għalliema.

| 20. | jemmen fl-importanza li l-Istati Membri kollha jistinkaw biex joffru l-istess opportunitajiet ta' aċċess għall-edukazzjoni fl-iskola lil kulħadd. L-għan huwa li kulħadd ikollu aċċess għal edukazzjoni ta' kwalità għolja fl-iskola, u li l-inugwaljanzi soċjali u ekonomiċi ma jkollhomx rwol importanti biex wieħed jirnexxi fl-iskola. |
| --- | --- |

20.

jemmen fl-importanza li l-Istati Membri kollha jistinkaw biex joffru l-istess opportunitajiet ta' aċċess għall-edukazzjoni fl-iskola lil kulħadd. L-għan huwa li kulħadd ikollu aċċess għal edukazzjoni ta' kwalità għolja fl-iskola, u li l-inugwaljanzi soċjali u ekonomiċi ma jkollhomx rwol importanti biex wieħed jirnexxi fl-iskola.

| 21. | huwa konxju li bosta drabi l-istudenti li ġejjin minn ambjent ta' migrazzjoni jiffaċċjaw problemi kumplessi ħafna u għalhekk jeħtieġu attenzjoni speċjali. F'dan il-kuntest jilqa' l-fatt li l-Kummissjoni ħarġet Green Paper (2) dwar dan is-suġġett li ser tiġi diskussa f'opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni wkoll. F'dan ir-rigward, hemm bżonn li nappoġġjaw l-isforz li qed tagħmel l-iskola biex tiżgura l-integrazzjoni tat-tfal u ż-żgħażagħ barranin u tal-familji tagħhom billi toffri edukazzjoni interkulturali li tiżgura li kulħadd jingħata attenzjoni u li d-diversità tiġi rispettata. L-għarfien tar-rabta essenzjali bejn il-lingwa u l-kultura juri l-importanza tat-tagħlim tal-lingwi, li tibda mill-ħakma tal-lingwa mitkellma u miktuba tal-pajjiż ospitanti, bħala mezzi għall-komunikazzjoni u r-relazzjonijiet man-nies, kif ukoll iż-żamma tal-lingwa tal-pajjiż tal-oriġini, bħala għarfien tal-identità u b'rispett u stima tad-diversità. |
| --- | --- |

21.

huwa konxju li bosta drabi l-istudenti li ġejjin minn ambjent ta' migrazzjoni jiffaċċjaw problemi kumplessi ħafna u għalhekk jeħtieġu attenzjoni speċjali. F'dan il-kuntest jilqa' l-fatt li l-Kummissjoni ħarġet Green Paper (2) dwar dan is-suġġett li ser tiġi diskussa f'opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni wkoll. F'dan ir-rigward, hemm bżonn li nappoġġjaw l-isforz li qed tagħmel l-iskola biex tiżgura l-integrazzjoni tat-tfal u ż-żgħażagħ barranin u tal-familji tagħhom billi toffri edukazzjoni interkulturali li tiżgura li kulħadd jingħata attenzjoni u li d-diversità tiġi rispettata. L-għarfien tar-rabta essenzjali bejn il-lingwa u l-kultura juri l-importanza tat-tagħlim tal-lingwi, li tibda mill-ħakma tal-lingwa mitkellma u miktuba tal-pajjiż ospitanti, bħala mezzi għall-komunikazzjoni u r-relazzjonijiet man-nies, kif ukoll iż-żamma tal-lingwa tal-pajjiż tal-oriġini, bħala għarfien tal-identità u b'rispett u stima tad-diversità.

| 22. | jaħseb li l-iskejjel għandhom il-kompitu importanti ferm li jgħinu lill-istudenti żvantaġġati, iqawwulhom il-fiduċja fihom innifishom, jagħrfu l-progress tagħhom u juruhom it-toroq tas-suċċess li jikkorrispondu kemm jista' jkun mal-predispożizzjoni u l-bżonnijiet individwali tagħhom. Però ma rridux ninsew li anke l-istudenti bi predispożizzjoni tajba u b'kapaċitajiet u talenti partikolari għandhom id-dritt li jiġu stimulati, imħeġġa u xprunati jagħmlu ħilithom. Dan jagħmel parti minn sistema tal-iskola ekwa wkoll. Fost l-iktar kompiti nobbli u diffiċli mil-lat pedagoġiku nsibu t-tfassil tal-iżvilupp individwali tal-istudenti kollha b'tali mod li ma jitilfux is-sens ta' solidarjetà soċjali. Għandu jinżamm is-sens ta' responsabbiltà tal-individwu għal kulħadd. |
| --- | --- |

22.

jaħseb li l-iskejjel għandhom il-kompitu importanti ferm li jgħinu lill-istudenti żvantaġġati, iqawwulhom il-fiduċja fihom innifishom, jagħrfu l-progress tagħhom u juruhom it-toroq tas-suċċess li jikkorrispondu kemm jista' jkun mal-predispożizzjoni u l-bżonnijiet individwali tagħhom. Però ma rridux ninsew li anke l-istudenti bi predispożizzjoni tajba u b'kapaċitajiet u talenti partikolari għandhom id-dritt li jiġu stimulati, imħeġġa u xprunati jagħmlu ħilithom. Dan jagħmel parti minn sistema tal-iskola ekwa wkoll. Fost l-iktar kompiti nobbli u diffiċli mil-lat pedagoġiku nsibu t-tfassil tal-iżvilupp individwali tal-istudenti kollha b'tali mod li ma jitilfux is-sens ta' solidarjetà soċjali. Għandu jinżamm is-sens ta' responsabbiltà tal-individwu għal kulħadd.

| 23. | jisħaq li l-importanza ta' dawn il-miżuri tal-iskola u barra mill-iskola għandhom jissaħħu b'mod sostanzjali sabiex jitnaqqsu l-każi ta' studenti li jieqfu mill-iskola qabel iż-żmien. F'dan ir-rigward l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom responsabbiltà kbira u jinvestu ħafna riżorsi finanzjarji. B'rabta ma' dan il-Kumitat jagħraf li r-riżorsi tal-Fond Strutturali Ewropew huma għajnuna kruċjali, iżda jixtieq li l-awtoritajiet territorjali jingħataw aċċess usa' u kemm jista' jkun mhux burokratiku għall-għajnuna finanzjarja. |
| --- | --- |

23.

jisħaq li l-importanza ta' dawn il-miżuri tal-iskola u barra mill-iskola għandhom jissaħħu b'mod sostanzjali sabiex jitnaqqsu l-każi ta' studenti li jieqfu mill-iskola qabel iż-żmien. F'dan ir-rigward l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom responsabbiltà kbira u jinvestu ħafna riżorsi finanzjarji. B'rabta ma' dan il-Kumitat jagħraf li r-riżorsi tal-Fond Strutturali Ewropew huma għajnuna kruċjali, iżda jixtieq li l-awtoritajiet territorjali jingħataw aċċess usa' u kemm jista' jkun mhux burokratiku għall-għajnuna finanzjarja.

| 24. | fil-kuntest tal-iskejjel li jagħtu “t-tieni ċans”, il-Kumitat ifakkar fl-importanza tat-tieni linja edukattiva mhux biss għaż-żgħażagħ iżda matul il-ħajja kollha. L-adulti kollha, b'mod speċjali dawk li fi tfulithom u f'żgħożithom tilfu ħafna, għandhom jingħataw l-opportunità li jiżviluppaw. |
| --- | --- |

24.

fil-kuntest tal-iskejjel li jagħtu “t-tieni ċans”, il-Kumitat ifakkar fl-importanza tat-tieni linja edukattiva mhux biss għaż-żgħażagħ iżda matul il-ħajja kollha. L-adulti kollha, b'mod speċjali dawk li fi tfulithom u f'żgħożithom tilfu ħafna, għandhom jingħataw l-opportunità li jiżviluppaw.

| 25. | iħoss li l-miżuri ġenerali għat-tagħlim ta' studenti bi bżonnijiet speċjali fl-edukazzjoni mhumiex xierqa. L-ewwel nett, il-ħtiġijiet ta' dawn it-tfal huma differenti ħafna, u t-tieni nett is-sistemi ta' appoġġ pedagoġiku speċjali jvarjaw immens minn Stat Membru għal ieħor. L-għan ġenerali tal-proċess pedagoġiku għandu jkun l-għajnuna f'waqtha u flessibli għall-istudenti bi problemi ta' tagħlim u ta' adattazzjoni, indipendentement mit-tip ta' skola li jinsabu fiha. Għaldaqstant, mhux sewwa li l-valutazzjoni tal-kwalità tal-appoġġ pedagoġiku speċjali tiddependi biss mit-tip tal-iskola tal-istudent. Fil-fatt, bosta studenti jirnexxilhom jiksbu l-aċċess għall-edukazzjoni bis-saħħa ta' skejjel ta' appoġġ speċjalizzati. Però, b'mod partikolari, huwa importanti għat-tfal li jista' jkollhom bżonn ta' appoġġ pedagoġiku speċjali, li dan il-bżonn jiġi identifikat u rikonoxxut kmieni kemm jista' jkun fl-istituzzjonijiet ta' qabel l-iskola sabiex jintużaw il-mekkaniżmi ta' appoġġ meħtieġa. Dan jgħin ħafna lit-tfal ikkonċernati u lill-familji tagħhom meta dawn it-tfal jiġu biex jibdew l-iskola. |
| --- | --- |

25.

iħoss li l-miżuri ġenerali għat-tagħlim ta' studenti bi bżonnijiet speċjali fl-edukazzjoni mhumiex xierqa. L-ewwel nett, il-ħtiġijiet ta' dawn it-tfal huma differenti ħafna, u t-tieni nett is-sistemi ta' appoġġ pedagoġiku speċjali jvarjaw immens minn Stat Membru għal ieħor. L-għan ġenerali tal-proċess pedagoġiku għandu jkun l-għajnuna f'waqtha u flessibli għall-istudenti bi problemi ta' tagħlim u ta' adattazzjoni, indipendentement mit-tip ta' skola li jinsabu fiha. Għaldaqstant, mhux sewwa li l-valutazzjoni tal-kwalità tal-appoġġ pedagoġiku speċjali tiddependi biss mit-tip tal-iskola tal-istudent. Fil-fatt, bosta studenti jirnexxilhom jiksbu l-aċċess għall-edukazzjoni bis-saħħa ta' skejjel ta' appoġġ speċjalizzati. Però, b'mod partikolari, huwa importanti għat-tfal li jista' jkollhom bżonn ta' appoġġ pedagoġiku speċjali, li dan il-bżonn jiġi identifikat u rikonoxxut kmieni kemm jista' jkun fl-istituzzjonijiet ta' qabel l-iskola sabiex jintużaw il-mekkaniżmi ta' appoġġ meħtieġa. Dan jgħin ħafna lit-tfal ikkonċernati u lill-familji tagħhom meta dawn it-tfal jiġu biex jibdew l-iskola.

| 26. | jenfasizza l-importanza tal-iżvilupp fl-iskejjel għas-sostenibbiltà tar-riformi li ġew introdotti f'diversi sistemi edukattivi. Ir-rwol tal-ispezzjonijiet tal-iskejjel għandu jiġi eżaminat. Dawn għandhom jippromovu u jappoġġjaw il-flessibbiltà u l-innovazzjoni fl-iskejjel. B'rabta ma' dan, il-Kumitat iħeġġeġ lill-Kummissjoni biex toqgħod attenta ħafna hi u ssegwi kull politika ta' koordinament u koerenza li tista' toħnoq l-għanijiet globali tal-innovazzjoni u l-intraprenditorija fil-livell tal-iskola jekk issir mezz ta' standardizzazzjoni. Il-Kumitat jemmen li, fil-qasam tal-iżvilupp tal-iskola, mhux biss l-Istati Membri iżda wkoll l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jibbenefikaw mill-iskambju tal-esperjenzi, u jagħraf li l-programmi Ewropej, l-iktar Comenius u l-programm preċedenti ARION, kienu u għadhom siewja ferm. |
| --- | --- |

26.

jenfasizza l-importanza tal-iżvilupp fl-iskejjel għas-sostenibbiltà tar-riformi li ġew introdotti f'diversi sistemi edukattivi. Ir-rwol tal-ispezzjonijiet tal-iskejjel għandu jiġi eżaminat. Dawn għandhom jippromovu u jappoġġjaw il-flessibbiltà u l-innovazzjoni fl-iskejjel. B'rabta ma' dan, il-Kumitat iħeġġeġ lill-Kummissjoni biex toqgħod attenta ħafna hi u ssegwi kull politika ta' koordinament u koerenza li tista' toħnoq l-għanijiet globali tal-innovazzjoni u l-intraprenditorija fil-livell tal-iskola jekk issir mezz ta' standardizzazzjoni. Il-Kumitat jemmen li, fil-qasam tal-iżvilupp tal-iskola, mhux biss l-Istati Membri iżda wkoll l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jibbenefikaw mill-iskambju tal-esperjenzi, u jagħraf li l-programmi Ewropej, l-iktar Comenius u l-programm preċedenti ARION, kienu u għadhom siewja ferm.

| 27. | jappoġġja l-fehma tal-Kunsill (3) li l-iskejjel għandhom jiżviluppaw bħala komunitajiet tat-tagħlim li jevalwaw lilhom innifishom u jistabbilixxu objettivi ġodda filwaqt li jinvolvu ruħhom fil-politika tal-edukazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, possibbilment skont id-dispożizzjonijiet kostituzzjonali tal-Istati Membru, u li jipparteċipaw fit-tħejjija ta' dawn il-politiki. Dan jimplika żieda fin-numru ta' opportunitajiet li jingħataw l-għalliema biex ikomplu jitgħallmu u jiżviluppaw. Fid-dawl ta' dan, il-Kumitat jilqa' bi pjaċir il-fatt li l-iskejjel u l-għalliema jżommu kuntatti mal-komunità lokali. Fl-opinjoni tiegħu, il-livelli reġjonali u lokali huma importanti immens għall-iżvilupp pożittiv tal-iskola. |
| --- | --- |

27.

jappoġġja l-fehma tal-Kunsill (3) li l-iskejjel għandhom jiżviluppaw bħala komunitajiet tat-tagħlim li jevalwaw lilhom innifishom u jistabbilixxu objettivi ġodda filwaqt li jinvolvu ruħhom fil-politika tal-edukazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, possibbilment skont id-dispożizzjonijiet kostituzzjonali tal-Istati Membru, u li jipparteċipaw fit-tħejjija ta' dawn il-politiki. Dan jimplika żieda fin-numru ta' opportunitajiet li jingħataw l-għalliema biex ikomplu jitgħallmu u jiżviluppaw. Fid-dawl ta' dan, il-Kumitat jilqa' bi pjaċir il-fatt li l-iskejjel u l-għalliema jżommu kuntatti mal-komunità lokali. Fl-opinjoni tiegħu, il-livelli reġjonali u lokali huma importanti immens għall-iżvilupp pożittiv tal-iskola.

Rigward l-għalliema u l-persunal tal-iskola (kapitlu 4)

| 28. | jaqbel mal-Kummissjoni li l-għalliema jaqdu rwol fundamentali sabiex jinkisbu l-objettivi ta' Liżbona. Jemmen fl-importanza li l-għalliema jkollhom taħriġ inizjali ta' kwalità għolja kemm mil-lat pedagoġiku kif ukoll mil-lat tal-kontenut tas-suġġett flimkien ma' perijodi ta' prattika fl-iskejjel. |
| --- | --- |

28.

jaqbel mal-Kummissjoni li l-għalliema jaqdu rwol fundamentali sabiex jinkisbu l-objettivi ta' Liżbona. Jemmen fl-importanza li l-għalliema jkollhom taħriġ inizjali ta' kwalità għolja kemm mil-lat pedagoġiku kif ukoll mil-lat tal-kontenut tas-suġġett flimkien ma' perijodi ta' prattika fl-iskejjel.

| 29. | iħeġġeġ iktar mobbiltà tal-għalliema matul it-taħriġ professjonali u kontinwu tagħhom. Wieħed għandu jistenna li l-għalliema li kisbu esperjenzi f'pajjiżi Ewropej oħra, lill-istudenti tagħhom jgħaddulhom b'mod ħaj id-diversità tat-tradizzjonijiet u l-kulturi Ewropej kif ukoll jgħallmuhom jagħrfu l-valuri komuni. |
| --- | --- |

29.

iħeġġeġ iktar mobbiltà tal-għalliema matul it-taħriġ professjonali u kontinwu tagħhom. Wieħed għandu jistenna li l-għalliema li kisbu esperjenzi f'pajjiżi Ewropej oħra, lill-istudenti tagħhom jgħaddulhom b'mod ħaj id-diversità tat-tradizzjonijiet u l-kulturi Ewropej kif ukoll jgħallmuhom jagħrfu l-valuri komuni.

| 30. | jemmen li hemm aspetti oħra li għandhom jitqiesu fit-taħriġ professjonali, avvanzat u kontinwu tal-għalliema, bħal ngħidu aħna l-bidla fil-mod kif wieħed jitgħallem permezz tal-internet u l-innovazzjonijiet marbuta miegħu. Għalhekk, l-immaġini tal-għalliema fost il-poplu u l-perċezzjoni tagħhom innifishom iridu jinbidlu. Il-flessibbiltà hija indispensabbli: l-għalliema jridu jagħrfu minn qabel it-tendenzi tal-edukazzjoni u jadattaw ruħhom għall-iżvilupp fil-qasam tal-edukazzjoni. L-għalliema, l-assistenti soċjali, l-edukaturi u ħafna oħrajn fil-qasam pedagoġiku jridu jikkooperaw, u kull wieħed minnhom għandu jipprova jifhem id-dinja tax-xogħol tal-oħrajn. Il-kooperazzjoni għandha tkun fil-qalba tat-taħriġ professjonali, avvanzat u kontinwu. Il-bini ta' netwerks u l-kooperazzjoni ma' kollegi fi skejjel oħra huma daqstant ieħor importanti. |
| --- | --- |

30.

jemmen li hemm aspetti oħra li għandhom jitqiesu fit-taħriġ professjonali, avvanzat u kontinwu tal-għalliema, bħal ngħidu aħna l-bidla fil-mod kif wieħed jitgħallem permezz tal-internet u l-innovazzjonijiet marbuta miegħu. Għalhekk, l-immaġini tal-għalliema fost il-poplu u l-perċezzjoni tagħhom innifishom iridu jinbidlu. Il-flessibbiltà hija indispensabbli: l-għalliema jridu jagħrfu minn qabel it-tendenzi tal-edukazzjoni u jadattaw ruħhom għall-iżvilupp fil-qasam tal-edukazzjoni. L-għalliema, l-assistenti soċjali, l-edukaturi u ħafna oħrajn fil-qasam pedagoġiku jridu jikkooperaw, u kull wieħed minnhom għandu jipprova jifhem id-dinja tax-xogħol tal-oħrajn. Il-kooperazzjoni għandha tkun fil-qalba tat-taħriġ professjonali, avvanzat u kontinwu. Il-bini ta' netwerks u l-kooperazzjoni ma' kollegi fi skejjel oħra huma daqstant ieħor importanti.

| 31. | jirrakkomanda li jiġi analizzat ukoll ir-rwol tal-attivitajiet kumplementari u possibbilment semiprofessjonali. Pereżempju, f'xi reġjuni nħolqot l-idea ta' kowċ tat-tagħlim (learning coach) li jieħu ħsieb il-bżonnijiet individwali ta' ċerti studenti. Wisq probabbli dan jista' jservi ta' mudell għal sistemi oħra tal-iskola. |
| --- | --- |

31.

jirrakkomanda li jiġi analizzat ukoll ir-rwol tal-attivitajiet kumplementari u possibbilment semiprofessjonali. Pereżempju, f'xi reġjuni nħolqot l-idea ta' kowċ tat-tagħlim (learning coach) li jieħu ħsieb il-bżonnijiet individwali ta' ċerti studenti. Wisq probabbli dan jista' jservi ta' mudell għal sistemi oħra tal-iskola.

| 32. | jemmen li l-proposta tal-Kummissjoni għat-titjib tas-sistemi ta' reklutaġġ teħtieġ attenzjoni partikolari. Il-Kumitat jemmen li l-approċċ imsemmi f'punt 4.4 tal-Komunikazzjoni, jiġifieri li jkun hemm reklutaġġ immirat tal-applikanti kkwalifikati li jiġu akkumpanjati b'mod kontinwu matul it-taħriġ u l-ħajja tax-xogħol tagħhom, huwa tajjeb. |
| --- | --- |

32.

jemmen li l-proposta tal-Kummissjoni għat-titjib tas-sistemi ta' reklutaġġ teħtieġ attenzjoni partikolari. Il-Kumitat jemmen li l-approċċ imsemmi f'punt 4.4 tal-Komunikazzjoni, jiġifieri li jkun hemm reklutaġġ immirat tal-applikanti kkwalifikati li jiġu akkumpanjati b'mod kontinwu matul it-taħriġ u l-ħajja tax-xogħol tagħhom, huwa tajjeb.

| 33. | jaqbel mal-Kummissjoni li l-ammont ta' xogħol u responsabbiltà mitluba mill-perunal inkarigat mit-tmexxija tal-iskola kiber sew. L-awtoritajiet lokali u reġjonali jafu b'dan, u għalhekk fl-isforz tagħhom biex isibu personalitajiet kompetenti għal dan ix-xogħol qed jipprovaw jiżviluppaw l-iskola f'post tax-xogħol attraenti għall-kapijiet tal-iskola wkoll. |
| --- | --- |

33.

jaqbel mal-Kummissjoni li l-ammont ta' xogħol u responsabbiltà mitluba mill-perunal inkarigat mit-tmexxija tal-iskola kiber sew. L-awtoritajiet lokali u reġjonali jafu b'dan, u għalhekk fl-isforz tagħhom biex isibu personalitajiet kompetenti għal dan ix-xogħol qed jipprovaw jiżviluppaw l-iskola f'post tax-xogħol attraenti għall-kapijiet tal-iskola wkoll.

| 34. | jaħseb li huwa importanti li bħala parti mill-kooperazzjoni kontinwa jkun hemm dibattitu dwar ir-rwol, il-kompiti u l-kompetenzi tal-kapijiet tal-iskola. F'dan il-kuntest huwa importanti wkoll li jinqasmu l-esperjenzi dwar l-aħjar prattiki b'rabta mar-reklutaġġ tal-kapijiet tal-iskola. |
| --- | --- |

34.

jaħseb li huwa importanti li bħala parti mill-kooperazzjoni kontinwa jkun hemm dibattitu dwar ir-rwol, il-kompiti u l-kompetenzi tal-kapijiet tal-iskola. F'dan il-kuntest huwa importanti wkoll li jinqasmu l-esperjenzi dwar l-aħjar prattiki b'rabta mar-reklutaġġ tal-kapijiet tal-iskola.

Rigward il-konklużjoni tal-Proposta tal-Kummissjoni (kapitlu 5)

| 35. | joffri l-appoġġ tiegħu lill-Kummissjoni għall-kooperazzjoni proposta minnha. Jerġa' jenfasizza li din il-kooperazzjoni għandha tissawwar l-iktar mill-iskambju dirett tal-esperjenzi bejn il-korpi responsabbli għall-politika tal-edukazzjoni fl-Istati Membri. Fil-fatt, il-Kumitat jaħseb li, kif tipproponi l-Kummissjoni fil-konklużjoni tagħha, għandna niffokaw minnufih fuq it-titjib tal-ħiliet bażiċi fil-kitba u l-qari, fuq l-estensjoni tal-aċċess għall-edukazzjoni ta' qabel l-iskola u fuq it-tisħiħ tat-taħriġ tal-għalliema. Jisħaq fuq il-bżonn li jiżdiedu u jiġu ffaċilitati l-possibbiltajiet li r-riżorsi tal-UE jappoġġjaw it-tixrid u l-esperimentazzjoni tal-metodi li jinġabru fil-muniċipalitajiet u r-reġjuni. Dan għandu jsir b'konformità mal-prinċipju li t-trasferiment tal-mudelli minn reġjun għal ieħor iseħħ b'attenzjoni kbira minħabba l-kuntesti kulturali u soċjali differenti. Barra minn hekk, dan it-trasferiment jista' jsir biss wara li tittieħed deċiżjoni infurmata u bil-kunsens espliċitu tal-awtoritajiet lokali. |
| --- | --- |

35.

joffri l-appoġġ tiegħu lill-Kummissjoni għall-kooperazzjoni proposta minnha. Jerġa' jenfasizza li din il-kooperazzjoni għandha tissawwar l-iktar mill-iskambju dirett tal-esperjenzi bejn il-korpi responsabbli għall-politika tal-edukazzjoni fl-Istati Membri. Fil-fatt, il-Kumitat jaħseb li, kif tipproponi l-Kummissjoni fil-konklużjoni tagħha, għandna niffokaw minnufih fuq it-titjib tal-ħiliet bażiċi fil-kitba u l-qari, fuq l-estensjoni tal-aċċess għall-edukazzjoni ta' qabel l-iskola u fuq it-tisħiħ tat-taħriġ tal-għalliema. Jisħaq fuq il-bżonn li jiżdiedu u jiġu ffaċilitati l-possibbiltajiet li r-riżorsi tal-UE jappoġġjaw it-tixrid u l-esperimentazzjoni tal-metodi li jinġabru fil-muniċipalitajiet u r-reġjuni. Dan għandu jsir b'konformità mal-prinċipju li t-trasferiment tal-mudelli minn reġjun għal ieħor iseħħ b'attenzjoni kbira minħabba l-kuntesti kulturali u soċjali differenti. Barra minn hekk, dan it-trasferiment jista' jsir biss wara li tittieħed deċiżjoni infurmata u bil-kunsens espliċitu tal-awtoritajiet lokali.

| 36. | jirringrazzja lill-Kummissjoni għall-ispinta 'l quddiem li tat fil-Komunikazzjoni, u jitlobha tikkunsidra l-kummenti li saru f'din l-opinjoni fid-diskussjoni suċċessiva tagħha. |
| --- | --- |

36.

jirringrazzja lill-Kummissjoni għall-ispinta 'l quddiem li tat fil-Komunikazzjoni, u jitlobha tikkunsidra l-kummenti li saru f'din l-opinjoni fid-diskussjoni suċċessiva tagħha.

Brussell, is-27 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

(1)  Michael Barber, Mona Mourshed: “How the world's best-performing school systems come out on top”, McKinsey & Company, Settembru 2007.

1

(2)  COM(2008) 423.

2

(3)  ĠU C 300 tat-12.12.2007, p. 7.

3

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/63 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/63

---

Riżoluzzjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar il-kriżi finanzjarja

(2009/C 76/13)

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| 1. | jinsab imħasseb dwar il-konsegwenzi soċjali serji tal-kriżi finanzjarja u l-impatt tagħha fuq l-ekonomija globali, b'mod partikolari fuq ir-reġjuni u ċ-ċittadini; għaldqastant isejjaħ għal azzjoni deċiżiva mmirata biex tappoġġja l-ekonomija min-naħa tad-domanda, kif ukoll miżuri biex jgħinu l-intrapriżi ż-żgħar u ta' daqs medju (SMEs) u tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, għaż-żamma tal-koeżjoni u għall-protezzjoni tal-investimenti u l-proġetti infrastrutturali ewlenin; |
| --- | --- |

1.

jinsab imħasseb dwar il-konsegwenzi soċjali serji tal-kriżi finanzjarja u l-impatt tagħha fuq l-ekonomija globali, b'mod partikolari fuq ir-reġjuni u ċ-ċittadini; għaldqastant isejjaħ għal azzjoni deċiżiva mmirata biex tappoġġja l-ekonomija min-naħa tad-domanda, kif ukoll miżuri biex jgħinu l-intrapriżi ż-żgħar u ta' daqs medju (SMEs) u tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, għaż-żamma tal-koeżjoni u għall-protezzjoni tal-investimenti u l-proġetti infrastrutturali ewlenin;

| 2. | jappoġġja bis-sħiħ il-mira ta' suq finanzjarju uniku sikur fl-Unjoni Ewropea msejjes fuq rekwiżiti għoljin ta' trasparenza u sistema ta' superviżjoni reattiva u fil-quċċata tat-teknoloġija fil-livelli ta' gvernanza adegwati; jenfasizza li għandhom jiġu evitati miżuri u regolamenti li jistgħu joħonqu s-suq finanzjarju u li l-isforzi konġunti għandu jkollhom l-għan li jiżguraw ġestjoni finanzjarja soda ħalli b'hekk terġa' tinkiseb il-fiduċja fl-ekonomija; |
| --- | --- |

2.

jappoġġja bis-sħiħ il-mira ta' suq finanzjarju uniku sikur fl-Unjoni Ewropea msejjes fuq rekwiżiti għoljin ta' trasparenza u sistema ta' superviżjoni reattiva u fil-quċċata tat-teknoloġija fil-livelli ta' gvernanza adegwati; jenfasizza li għandhom jiġu evitati miżuri u regolamenti li jistgħu joħonqu s-suq finanzjarju u li l-isforzi konġunti għandu jkollhom l-għan li jiżguraw ġestjoni finanzjarja soda ħalli b'hekk terġa' tinkiseb il-fiduċja fl-ekonomija;

Fir-rigward tal-inizjattivi tal-UE biex tiġi ffaċjata u tingħeleb il-kriżi finanzjarja, il-KtR:

| 3. | jilqa' l-ftehim milħuq mill-Kunsill Ewropew fil-15 u s-16 ta' Ottubru 2008 bħala prekundizzjoni sabiex terġa' tissawwar il-fiduċja fis-swieq finanzjarji u jikkunsidra li d-deċiżjonijiet tiegħu, minkejja l-ispiża addizzjonali għall-baġits u l-kontribwenti, huma passi importanti għall-bini mill-ġdid ta' kredibbiltà fis-settur finanzjarju u għal-limitazzjoni tal-konsegwenzi tal-kriżi għall-ekonomija; |
| --- | --- |

3.

jilqa' l-ftehim milħuq mill-Kunsill Ewropew fil-15 u s-16 ta' Ottubru 2008 bħala prekundizzjoni sabiex terġa' tissawwar il-fiduċja fis-swieq finanzjarji u jikkunsidra li d-deċiżjonijiet tiegħu, minkejja l-ispiża addizzjonali għall-baġits u l-kontribwenti, huma passi importanti għall-bini mill-ġdid ta' kredibbiltà fis-settur finanzjarju u għal-limitazzjoni tal-konsegwenzi tal-kriżi għall-ekonomija;

| 4. | japprova d-deċiżjoni tal-UE għaż-żieda tal-garanziji minimi fuq it-tfaddil taċ-ċittadini fit-territoju tal-Unjoni Ewropea, u jilqa' din id-deċiżjoni bħala miżura effettiva għall-protezzjoni tat-tfaddil taċ-ċittadini fl-Unjoni Ewropea u għall-għoti mill-ġdid ta' fiduċja fis-sistema bankarja fuq perijodu qasir, mingħajr ma jinħolqu spejjeż żejda għall-kontribwenti u jew distorsjoni tal-kompetizzjoni, u jappoġġja l-objettiv li l-fallimenti fost il-banek ewlenin tal-UE jiġu evitati; |
| --- | --- |

4.

japprova d-deċiżjoni tal-UE għaż-żieda tal-garanziji minimi fuq it-tfaddil taċ-ċittadini fit-territoju tal-Unjoni Ewropea, u jilqa' din id-deċiżjoni bħala miżura effettiva għall-protezzjoni tat-tfaddil taċ-ċittadini fl-Unjoni Ewropea u għall-għoti mill-ġdid ta' fiduċja fis-sistema bankarja fuq perijodu qasir, mingħajr ma jinħolqu spejjeż żejda għall-kontribwenti u jew distorsjoni tal-kompetizzjoni, u jappoġġja l-objettiv li l-fallimenti fost il-banek ewlenin tal-UE jiġu evitati;

| 5. | japprezza l-aħbar li l-Istati Membri, permezz tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) ser iwarrbu EUR 30 biljun qabel l-2011 għall-għoti ta' għajnuna lill-SMEs fl-Ewropa. Madankollu jistqarr li dan hu biss l-ewwel pass fl-appoġġ tal-ekonomija; |
| --- | --- |

5.

japprezza l-aħbar li l-Istati Membri, permezz tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) ser iwarrbu EUR 30 biljun qabel l-2011 għall-għoti ta' għajnuna lill-SMEs fl-Ewropa. Madankollu jistqarr li dan hu biss l-ewwel pass fl-appoġġ tal-ekonomija;

| 6. | jenfasizza r-rwol importanti li jaqdu l-Fond Soċjali Ewropew u l-programmi mmirati lejn it-tnaqqis tal-effetti negattivi tal-kriżi attwali u jsejjaħ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tesplora l-possibbiltà li tadatta l-istrument eżistenti għaċ-ċirkostanzi attwali, inkluż permezz ta' evalwazzjoni tal-Fond Ewropew ta' Aġġustament għall-Globalizzazzjoni biex dan l-istrument isir aktar operattiv; |
| --- | --- |

6.

jenfasizza r-rwol importanti li jaqdu l-Fond Soċjali Ewropew u l-programmi mmirati lejn it-tnaqqis tal-effetti negattivi tal-kriżi attwali u jsejjaħ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tesplora l-possibbiltà li tadatta l-istrument eżistenti għaċ-ċirkostanzi attwali, inkluż permezz ta' evalwazzjoni tal-Fond Ewropew ta' Aġġustament għall-Globalizzazzjoni biex dan l-istrument isir aktar operattiv;

| 7. | jappoġġja l-inizjattivi reċenti tal-Kummissjoni mmirati lejn l-emendar tad-direttivi regolatorji tas-swieq finanzjarji b'enfasi partikolari fuq il-miżuri ta' superviżjoni u l-ġestjoni tar-riskju u tal-kriżi, u jitlob li l-KE tikkunsidra r-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

7.

jappoġġja l-inizjattivi reċenti tal-Kummissjoni mmirati lejn l-emendar tad-direttivi regolatorji tas-swieq finanzjarji b'enfasi partikolari fuq il-miżuri ta' superviżjoni u l-ġestjoni tar-riskju u tal-kriżi, u jitlob li l-KE tikkunsidra r-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali;

| 8. | iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tipproponi Direttiva għall-armonizzazzjoni tat-tip ta' informazzjoni pprovduta mill-istituzzjonijiet finanzjarji dwar il-prodotti finanzjarji, bil-ħolqien ta' obbligu ta' klassifikazzjoni tar-riskji relatati li tinftiehem malajr, bis-semplifikazzjoni tal-kuntratti u bit-tfassil ta' rekwiżiti ċari u trasparenti għas-servizzi bankarji; |
| --- | --- |

8.

iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tipproponi Direttiva għall-armonizzazzjoni tat-tip ta' informazzjoni pprovduta mill-istituzzjonijiet finanzjarji dwar il-prodotti finanzjarji, bil-ħolqien ta' obbligu ta' klassifikazzjoni tar-riskji relatati li tinftiehem malajr, bis-semplifikazzjoni tal-kuntratti u bit-tfassil ta' rekwiżiti ċari u trasparenti għas-servizzi bankarji;

| 9. | iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tinkoraġġixxi ftehim dwar kodiċi ta' kondotta li jiżgura li ma jkunx hemm kunflitt bejn l-attivitajiet tal-istituzzjonijiet finanzjarji bi skop ta'profitt u l-interess pubbliku ġenerali; |
| --- | --- |

9.

iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tinkoraġġixxi ftehim dwar kodiċi ta' kondotta li jiżgura li ma jkunx hemm kunflitt bejn l-attivitajiet tal-istituzzjonijiet finanzjarji bi skop ta'profitt u l-interess pubbliku ġenerali;

| 10. | barra minn hekk, jiddikjara li l-konsegwenzi tal-kriżi finanzjarja fuq l-ekonomija ma għandhomx jibdlu l-prijoritajiet politiċi tal-UE għall-perijodu fit-tul, b'mod partikolari l-appoġġ għal aktar impjiegi u impjiegi aħjar, il-promozzjoni tar-riċerka u l-innovazzjoni, it-titjib tal-kompetittività, it-tisħiħ tal-koeżjoni territorjali u l-ġlieda kontra l-kawżi u l-effetti tat-tisħin globali; |
| --- | --- |

10.

barra minn hekk, jiddikjara li l-konsegwenzi tal-kriżi finanzjarja fuq l-ekonomija ma għandhomx jibdlu l-prijoritajiet politiċi tal-UE għall-perijodu fit-tul, b'mod partikolari l-appoġġ għal aktar impjiegi u impjiegi aħjar, il-promozzjoni tar-riċerka u l-innovazzjoni, it-titjib tal-kompetittività, it-tisħiħ tal-koeżjoni territorjali u l-ġlieda kontra l-kawżi u l-effetti tat-tisħin globali;

| 11. | iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex issegwi b'attenzjoni id-dejn personali, b'mod partikolari id-djun fuq il-karti tal-kreditu li qed jiżdiedu bil-kbir u qed iwasslu biex dawk li jissellfu ma jħallsux il-ħlasijiet tagħhom; |
| --- | --- |

11.

iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea sabiex issegwi b'attenzjoni id-dejn personali, b'mod partikolari id-djun fuq il-karti tal-kreditu li qed jiżdiedu bil-kbir u qed iwasslu biex dawk li jissellfu ma jħallsux il-ħlasijiet tagħhom;

| 12. | jilqa' l-ħatra ta' grupp ta' livell għoli dwar l-istruttura ta' superviżjoni tas-suq finanzjarju tal-Ewropa u jirrimarka li dan il-grupp huwa magħmul minn esperti mill-istituzzjonijiet finanzjarji, mill-ministeri nazzjonali għall-finanzi, mill-banek u mill-industrija; sfortunatament, il-livelli ta' gvernanza lokali u reġjonali mhumiex rappreżentati fil-Grupp De Larosière, u għaldaqstant jinkoraġġixxi l-ħatra ta' rappreżentant mill-Kumitat tar-Reġjuni; |
| --- | --- |

12.

jilqa' l-ħatra ta' grupp ta' livell għoli dwar l-istruttura ta' superviżjoni tas-suq finanzjarju tal-Ewropa u jirrimarka li dan il-grupp huwa magħmul minn esperti mill-istituzzjonijiet finanzjarji, mill-ministeri nazzjonali għall-finanzi, mill-banek u mill-industrija; sfortunatament, il-livelli ta' gvernanza lokali u reġjonali mhumiex rappreżentati fil-Grupp De Larosière, u għaldaqstant jinkoraġġixxi l-ħatra ta' rappreżentant mill-Kumitat tar-Reġjuni;

| 13. | jitlob li jitwaqqaf qafas regolatorju adegwat flimkien ma' sistemi ta' regoli u mezzi effettivi għall-infurzar tal-liġi; |
| --- | --- |

13.

jitlob li jitwaqqaf qafas regolatorju adegwat flimkien ma' sistemi ta' regoli u mezzi effettivi għall-infurzar tal-liġi;

| 14. | jitlob verifika tas-sistema finanzjarja internazzjonali, żieda fit-trasparenza tal-operazzjonijiet finanzjarji, evalwazzjoni ta' normi prudenti jew ta' kontabbiltà applikabbli għall-istituzzjonijiet finanzjarji, tisħiħ tar-responsabbiltà tad-diriġenti u limitazzjoni tad-dispożizzjonijiet tas-sistema li jħeġġu t-teħid ta' riskju eċċessiv (pereżempju, is-sekurizzazzjoni, il-politiki ta' rimunerazzjoni); fl-aħħar nett jinsisti għal koordinazzjoni mtejba bejn l-awtoritajiet ta' superviżjoni nazzjonali differenti dwar is-superviżjoni tal-gruppi finanzjarji transnazzjonali; |
| --- | --- |

14.

jitlob verifika tas-sistema finanzjarja internazzjonali, żieda fit-trasparenza tal-operazzjonijiet finanzjarji, evalwazzjoni ta' normi prudenti jew ta' kontabbiltà applikabbli għall-istituzzjonijiet finanzjarji, tisħiħ tar-responsabbiltà tad-diriġenti u limitazzjoni tad-dispożizzjonijiet tas-sistema li jħeġġu t-teħid ta' riskju eċċessiv (pereżempju, is-sekurizzazzjoni, il-politiki ta' rimunerazzjoni); fl-aħħar nett jinsisti għal koordinazzjoni mtejba bejn l-awtoritajiet ta' superviżjoni nazzjonali differenti dwar is-superviżjoni tal-gruppi finanzjarji transnazzjonali;

Id-dimensjoni lokali tas-sistema finanzjarja

| 15. | ifakkar li l-ALR (Awtoritajiet Lokali u Reġjonali) fl-UE huma responsabbli għal terz tal-ispiża pubblika u għal aktar minn żewġ terzi tal-investiment pubbliku u għalhekk għandhom jitqiesu bħala atturi attivi involuti fis-soluzzjoni tal-kriżi u għaż-żamma tat-tkabbir ekonomiku għall-ġejjieni; għalhekk jinsisti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jingħataw appoġġ fl-attivitajiet ta' investiment tagħhom, pereżempju fl-infrastruttura, sabiex tiġi evitata sensiela ta' konsegwenzi perikolużi li jwasslu għal nuqqas ta' investiment — telf ta' impjiegi, nuqqas ta' kreditu u aktar tnaqqis ta' investiment. |
| --- | --- |

15.

ifakkar li l-ALR (Awtoritajiet Lokali u Reġjonali) fl-UE huma responsabbli għal terz tal-ispiża pubblika u għal aktar minn żewġ terzi tal-investiment pubbliku u għalhekk għandhom jitqiesu bħala atturi attivi involuti fis-soluzzjoni tal-kriżi u għaż-żamma tat-tkabbir ekonomiku għall-ġejjieni; għalhekk jinsisti li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jingħataw appoġġ fl-attivitajiet ta' investiment tagħhom, pereżempju fl-infrastruttura, sabiex tiġi evitata sensiela ta' konsegwenzi perikolużi li jwasslu għal nuqqas ta' investiment — telf ta' impjiegi, nuqqas ta' kreditu u aktar tnaqqis ta' investiment.

| 16. | jenfasizza li l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma milquta direttament mill-kriżi finanzjarja, minħabba li ħafna banek tat-tfaddil f'bosta pajjiżi huma integrati sew fir-reġjuni; huma jinsabu qrib ħafna tan-nies u l-intrapriżi lokali u jikkontribwixxu għall-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali billi jaġixxu ta' xpruni ta' appoġġ għat-tnedija ta' intrapriżi u ta' kumpaniji żgħar u ta' daqs medju. |
| --- | --- |

16.

jenfasizza li l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma milquta direttament mill-kriżi finanzjarja, minħabba li ħafna banek tat-tfaddil f'bosta pajjiżi huma integrati sew fir-reġjuni; huma jinsabu qrib ħafna tan-nies u l-intrapriżi lokali u jikkontribwixxu għall-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali billi jaġixxu ta' xpruni ta' appoġġ għat-tnedija ta' intrapriżi u ta' kumpaniji żgħar u ta' daqs medju.

| 17. | għalhekk iħeġġeġ lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri sabiex jirrikonoxxu r-rwol ewlieni tal-livell lokali u reġjonali fil-funzjonament tal-intermedjarji finanzjarji pubbliċi; jitlob li l-ALR jiġu kkonsultati fil-fażi ta' tfassil u implimentazzjoni ta' kull struttura ġdida tas-sistema finanzjarja tal-UE, sabiex jiġi żgurat l-iskambju ta' esperjenzi u t-trasferiment tal-għarfien minn isfel għal fuq u viċi versa, għall-benefiċċju tal-ekonomija, l-SMEs u ċ-ċittadini; |
| --- | --- |

17.

għalhekk iħeġġeġ lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri sabiex jirrikonoxxu r-rwol ewlieni tal-livell lokali u reġjonali fil-funzjonament tal-intermedjarji finanzjarji pubbliċi; jitlob li l-ALR jiġu kkonsultati fil-fażi ta' tfassil u implimentazzjoni ta' kull struttura ġdida tas-sistema finanzjarja tal-UE, sabiex jiġi żgurat l-iskambju ta' esperjenzi u t-trasferiment tal-għarfien minn isfel għal fuq u viċi versa, għall-benefiċċju tal-ekonomija, l-SMEs u ċ-ċittadini;

Il-politika tal-kompetizzjoni

| 18. | jilqa' l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli ta' għajnuna mill-Istat għal miżuri dwar l-istituzzjonijiet finanzjarji fil-kuntest tal-kriżi finanzjarja globali preżenti (1) u jitlob lill-Kummissjoni Ewropea sabiex issegwi mill-qrib il-konsegwenzi tal-għajnuna mill-Istat mogħtija, skont l-Artkolu 87(3)b, lill-banek individwali sabiex tiżgura li għajnuna ta' dan it-tip tinżamm baxxa kemm jista' jkun u li d-distorsjoni tal-kompetizzjoni tiġi evitata; |
| --- | --- |

18.

jilqa' l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli ta' għajnuna mill-Istat għal miżuri dwar l-istituzzjonijiet finanzjarji fil-kuntest tal-kriżi finanzjarja globali preżenti (1) u jitlob lill-Kummissjoni Ewropea sabiex issegwi mill-qrib il-konsegwenzi tal-għajnuna mill-Istat mogħtija, skont l-Artkolu 87(3)b, lill-banek individwali sabiex tiżgura li għajnuna ta' dan it-tip tinżamm baxxa kemm jista' jkun u li d-distorsjoni tal-kompetizzjoni tiġi evitata;

| 19. | jilqa' l-ftehim dwar garanzija minima ta' tfaddil ta' EUR 50 000 u jsejjaħ għal inċentivi fiskali adegwati għall-pubbliku ġenerali, li jżommu d-distorsjoni tal-kompetizzjoni kemm jista' jkun baxxa u jiżguraw ambjent ekwu għall-istituzzjonjiet kollha tas-settur finanzjarju. Dawn il-miżuri huma importanti sabiex terġa' tinkiseb il-fiduċja taċ-ċittadini fis-sistema finanzjarja; |
| --- | --- |

19.

jilqa' l-ftehim dwar garanzija minima ta' tfaddil ta' EUR 50 000 u jsejjaħ għal inċentivi fiskali adegwati għall-pubbliku ġenerali, li jżommu d-distorsjoni tal-kompetizzjoni kemm jista' jkun baxxa u jiżguraw ambjent ekwu għall-istituzzjonjiet kollha tas-settur finanzjarju. Dawn il-miżuri huma importanti sabiex terġa' tinkiseb il-fiduċja taċ-ċittadini fis-sistema finanzjarja;

| 20. | jissuġġerixxi reviżjoni tas-sistema tar-rati għat-tfassil ta' kodiċi sempliċi u/jew kategoriji li jagħmlu distinzjoni bejn il-banek bi profil ta' investiment prudenti u dawk li jiffavorixxu prattiki aktar riskjużi; hu tal-opinjoni li għal dawn ir-raġunijiet, il-ħolqien ta' Aġenzija Ewropea għall-Klassifikazzjoni tal-Kreditu ikun pass utli ħafna; |
| --- | --- |

20.

jissuġġerixxi reviżjoni tas-sistema tar-rati għat-tfassil ta' kodiċi sempliċi u/jew kategoriji li jagħmlu distinzjoni bejn il-banek bi profil ta' investiment prudenti u dawk li jiffavorixxu prattiki aktar riskjużi; hu tal-opinjoni li għal dawn ir-raġunijiet, il-ħolqien ta' Aġenzija Ewropea għall-Klassifikazzjoni tal-Kreditu ikun pass utli ħafna;

| 21. | jappoġġja l-isforzi tal-Kummissjoni Ewropea għat-tneħħija ta' kull distorsjoni fis-suq finanzjarju intern (Rapport dwar l-inkjesta dwar is-settur bankarju ġenerali tal-31 ta' Jannar 2007) u tal-frammentazzjoni persistenti skont il-linji nazzjonali kif ukoll tad-differenzi fil-marġini ta' profitt, fil-prattiki ta' ipprezzar, fil-metodi ta' bejgħ u fl-informazzjoni assimetrika; jaqbel mal-mira tal-Kummissjoni Ewropea għat-twettiq ta' suq finanzjarju komuni aktar trasparenti, b'saħħtu u aktar kapaċi jwieġeb għall-isfidi globali; |
| --- | --- |

21.

jappoġġja l-isforzi tal-Kummissjoni Ewropea għat-tneħħija ta' kull distorsjoni fis-suq finanzjarju intern (Rapport dwar l-inkjesta dwar is-settur bankarju ġenerali tal-31 ta' Jannar 2007) u tal-frammentazzjoni persistenti skont il-linji nazzjonali kif ukoll tad-differenzi fil-marġini ta' profitt, fil-prattiki ta' ipprezzar, fil-metodi ta' bejgħ u fl-informazzjoni assimetrika; jaqbel mal-mira tal-Kummissjoni Ewropea għat-twettiq ta' suq finanzjarju komuni aktar trasparenti, b'saħħtu u aktar kapaċi jwieġeb għall-isfidi globali;

Kwistjonijiet baġitarji

| 22. | ifakkar li l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma atturi politiċi u baġitarji ewlenin għall-inidirizzar tal-isfidi kruċjali tal-Ewropa għad-deċennji li jmiss; |
| --- | --- |

22.

ifakkar li l-awtoritajiet lokali u reġjonali huma atturi politiċi u baġitarji ewlenin għall-inidirizzar tal-isfidi kruċjali tal-Ewropa għad-deċennji li jmiss;

| 23. | jenfasizza li l-kriżi finanzjarja u l-impatt negattiv tagħha fuq it-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi ser iżidu t-talba għall-assistenza, l-għajnuna soċjali, it-tariffi preferenzjali għas-servizzi pubbliċi, u li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jinsabu fuq quddiem nett fir-rigward ta' dawn l-aspettattivi; |
| --- | --- |

23.

jenfasizza li l-kriżi finanzjarja u l-impatt negattiv tagħha fuq it-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi ser iżidu t-talba għall-assistenza, l-għajnuna soċjali, it-tariffi preferenzjali għas-servizzi pubbliċi, u li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jinsabu fuq quddiem nett fir-rigward ta' dawn l-aspettattivi;

| 24. | jiġbed l-attenzjoni għad-deterjorament mistenni fil-qasam tal-kundizzjonijiet finanzjarji għall-atturi ekonomiċi, inklużi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, li konsegwentement jista' jaffettwa l-kapaċità ta' self tagħhom għal investimenti ġodda; |
| --- | --- |

24.

jiġbed l-attenzjoni għad-deterjorament mistenni fil-qasam tal-kundizzjonijiet finanzjarji għall-atturi ekonomiċi, inklużi l-awtoritajiet lokali u reġjonali, li konsegwentement jista' jaffettwa l-kapaċità ta' self tagħhom għal investimenti ġodda;

| 25. | iħeġġeġ attenzjoni speċjali għall-kapaċitajiet ta' finanzjament tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u jitlob għajnuna adegwata għall-ALR f'każ fejn l-ispejjeż ta' finanzjament żejda u l-piż tad-dejn jipperikolaw it-twettiq f'waqtu ta' proġetti ta' valur u ta' importanza għar-reġjuni u għall-ekonomija tal-UE kollha kemm hi; |
| --- | --- |

25.

iħeġġeġ attenzjoni speċjali għall-kapaċitajiet ta' finanzjament tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u jitlob għajnuna adegwata għall-ALR f'każ fejn l-ispejjeż ta' finanzjament żejda u l-piż tad-dejn jipperikolaw it-twettiq f'waqtu ta' proġetti ta' valur u ta' importanza għar-reġjuni u għall-ekonomija tal-UE kollha kemm hi;

Il-politika ta' koeżjoni

| 26. | jitlob li l-perijodu attwali iwassal għall-introduzzjoni ta' aktar flessibbiltà dwar l-użu tal-fondi strutturali u jippromovi
  inter alia ħin miżjud għaċ-ċaqliq ta' fondi strutturali mis-sena ta' refererenza plus 2 (N+2) għas-sena ta' referenza plus 3 (N+3) bil-għan li jiġi żgurat li l-proġetti ta' kwalità li huma mistennija li jwasslu għal soluzzjonijiet effettivi ma jiġux esposti inutilment għal riskju ta' telf ta' finanzjament mill-UE; |
| --- | --- |

26.

jitlob li l-perijodu attwali iwassal għall-introduzzjoni ta' aktar flessibbiltà dwar l-użu tal-fondi strutturali u jippromovi
  inter alia ħin miżjud għaċ-ċaqliq ta' fondi strutturali mis-sena ta' refererenza plus 2 (N+2) għas-sena ta' referenza plus 3 (N+3) bil-għan li jiġi żgurat li l-proġetti ta' kwalità li huma mistennija li jwasslu għal soluzzjonijiet effettivi ma jiġux esposti inutilment għal riskju ta' telf ta' finanzjament mill-UE;

| 27. | jitlob lill-istituzzjonijiet finanzjarji, lill-awtoritajiet Ewropej u lill-banek jallokaw finanzjament adegwat u/jew garanziji ta' investimenti infrastrutturali kif ukoll proġetti innovattivi ta' kwalità ppruvata li jikkontribwixxu għall-kompetittività u l-effiċjenza; jinsisti li għandha tingħata kunsiderazzjoni għall-fatt li jekk dawn l-investimenti ma jsirux fil-ħin, dan mhux biss ikollu effett negattiv dirett fuq ir-reġjuni partikolari u l-SMEs tagħhom iżda wkoll għall-industrija tal-UE, u b'hekk jaffettwa t-tkabbir ekonomiku u jhedded impjiegi importanti; |
| --- | --- |

27.

jitlob lill-istituzzjonijiet finanzjarji, lill-awtoritajiet Ewropej u lill-banek jallokaw finanzjament adegwat u/jew garanziji ta' investimenti infrastrutturali kif ukoll proġetti innovattivi ta' kwalità ppruvata li jikkontribwixxu għall-kompetittività u l-effiċjenza; jinsisti li għandha tingħata kunsiderazzjoni għall-fatt li jekk dawn l-investimenti ma jsirux fil-ħin, dan mhux biss ikollu effett negattiv dirett fuq ir-reġjuni partikolari u l-SMEs tagħhom iżda wkoll għall-industrija tal-UE, u b'hekk jaffettwa t-tkabbir ekonomiku u jhedded impjiegi importanti;

| 28. | jitlob li l-kwoti ta' kofinanzjament tal-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu trattati bl-istess mod tal-kwoti tal-EGAF u tal-FSE implimentati fil-Programmi Operattivi, u ma jingħaddux għall-għanijiet tal-Patt ta' Stabbiltà intern fil-pajjiżi diversi. B'hekk l-awtoritajiet lokali jkunu jistgħu jimplimentaw proġetti li jkunu kapaċi jtejbu t-tkabbir u l-iżvilupp tal-ekonomiji lokali u tas-suq tax-xogħol mingħajr ma jiġu penalizzati mir-restrizzjonijiet li jeżistu f'xi pajjiżi għall-awtoritajiet lokali li jiksru dan il-Patt (iffriżar tal-aċċess għall-kreditu u tar-reklutaġġ u tnaqqis tal-fondi pubbliċi); |
| --- | --- |

28.

jitlob li l-kwoti ta' kofinanzjament tal-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu trattati bl-istess mod tal-kwoti tal-EGAF u tal-FSE implimentati fil-Programmi Operattivi, u ma jingħaddux għall-għanijiet tal-Patt ta' Stabbiltà intern fil-pajjiżi diversi. B'hekk l-awtoritajiet lokali jkunu jistgħu jimplimentaw proġetti li jkunu kapaċi jtejbu t-tkabbir u l-iżvilupp tal-ekonomiji lokali u tas-suq tax-xogħol mingħajr ma jiġu penalizzati mir-restrizzjonijiet li jeżistu f'xi pajjiżi għall-awtoritajiet lokali li jiksru dan il-Patt (iffriżar tal-aċċess għall-kreditu u tar-reklutaġġ u tnaqqis tal-fondi pubbliċi);

| 29. | jipproponi sħubija istituzzjonali eqreb bejn il-KtR u l-BEI skont l-objettivi tiegħu għat-tisħiħ tal-koeżjoni ekonomika u soċjali, hekk kif imfassla mid-dispożizzjonijiet tat-Trattat tal-KE, b'mod partikolari l-Protokoll nru. 28 tiegħu dwar il-koeżjoni ekonomika u soċjali; |
| --- | --- |

29.

jipproponi sħubija istituzzjonali eqreb bejn il-KtR u l-BEI skont l-objettivi tiegħu għat-tisħiħ tal-koeżjoni ekonomika u soċjali, hekk kif imfassla mid-dispożizzjonijiet tat-Trattat tal-KE, b'mod partikolari l-Protokoll nru. 28 tiegħu dwar il-koeżjoni ekonomika u soċjali;

| 30. | jappoġġja l-miżuri ta' riforma mħabbra mill-BEI dwar: is-semplifikazzjoni tal-proċeduri ta' aċċess għas-self; l-estensjoni tas-self lejn investiment intanġibbli (liċenzji, riċerka, eċċ.); il-qsim tar-riskji bejn il-BEI u l-banek; u t-trasparenza tal-benefiċċji finanzjarji mogħtija lill-SMEs; jitlob għat-tisħiħ tal-kapaċità ta' intervent tal-BEI għall-proġetti infrastrutturali, l-aktar permezz tal-użu ta' fondi ta' investiment fit-tul (ishma) sabiex titkabbar is-saħħa tal-BEI; fl-aħħarmnett jipproponi li bil-parteċipazzjoni tal-BEI jiġi żviluppat mekkaniżmu simili għal dawk ta' appoġġ għall-SMEs, li jkun immirat lejn l-assistenza tal-ħiliet tal-ALR għall-kofinanzjament ta' proġetti marbuta mal-koeżjoni territorjali; |
| --- | --- |

30.

jappoġġja l-miżuri ta' riforma mħabbra mill-BEI dwar: is-semplifikazzjoni tal-proċeduri ta' aċċess għas-self; l-estensjoni tas-self lejn investiment intanġibbli (liċenzji, riċerka, eċċ.); il-qsim tar-riskji bejn il-BEI u l-banek; u t-trasparenza tal-benefiċċji finanzjarji mogħtija lill-SMEs; jitlob għat-tisħiħ tal-kapaċità ta' intervent tal-BEI għall-proġetti infrastrutturali, l-aktar permezz tal-użu ta' fondi ta' investiment fit-tul (ishma) sabiex titkabbar is-saħħa tal-BEI; fl-aħħarmnett jipproponi li bil-parteċipazzjoni tal-BEI jiġi żviluppat mekkaniżmu simili għal dawk ta' appoġġ għall-SMEs, li jkun immirat lejn l-assistenza tal-ħiliet tal-ALR għall-kofinanzjament ta' proġetti marbuta mal-koeżjoni territorjali;

Ewropa sostenibbli

| 31. | jikkonferma l-impenn tal-KtR għall-miri tal-klima u jesprimi t-tama tiegħu li l-miri partikolari jintlaħqu irrispettivament mid-diffikultajiet ekonomiċi; għalhekk għandhom isiru sforzi sabiex tingħata spinta lill-investimenti Ewropej fit-teknoloġiji għall-enerġija rinnovabbli permezz ta' programmi ta' finanzjament (trasport, bini, eċċ.) u għall-finanzjament tar-riċerka, b'mod partikolari tal-SMEs; |
| --- | --- |

31.

jikkonferma l-impenn tal-KtR għall-miri tal-klima u jesprimi t-tama tiegħu li l-miri partikolari jintlaħqu irrispettivament mid-diffikultajiet ekonomiċi; għalhekk għandhom isiru sforzi sabiex tingħata spinta lill-investimenti Ewropej fit-teknoloġiji għall-enerġija rinnovabbli permezz ta' programmi ta' finanzjament (trasport, bini, eċċ.) u għall-finanzjament tar-riċerka, b'mod partikolari tal-SMEs;

| 32. | itenni l-impenn tiegħu lejn il-kisba ta' tkabbir ekonomiku sostenibbli u dinamiku fi ħdan mudell soċjali Ewropew sod, effiċjenza enerġetika u t-tnaqqis tal-impatt ambjentali; jiddikjara li minkejja ċ-ċirkostanzi eċċezzjonali attwali, dawn il-miri mhumiex ser jinbidlu la mill-UE u lanqas minn azzjonijiet nazzjonali, lokali jew reġjonali; anzi, iħeġġeġ lill-atturi responsabbli sabiex jieħdu spunt u jkikkonvertu r-riskji f'opportunitajiet bl-appoġġ tar-riċerka u l-investiment f'teknoloġiji effiċjenti li jipprovdu l-irkupru ekonomiku fit-tul bi prattika ambjentali sostenibbli; |
| --- | --- |

32.

itenni l-impenn tiegħu lejn il-kisba ta' tkabbir ekonomiku sostenibbli u dinamiku fi ħdan mudell soċjali Ewropew sod, effiċjenza enerġetika u t-tnaqqis tal-impatt ambjentali; jiddikjara li minkejja ċ-ċirkostanzi eċċezzjonali attwali, dawn il-miri mhumiex ser jinbidlu la mill-UE u lanqas minn azzjonijiet nazzjonali, lokali jew reġjonali; anzi, iħeġġeġ lill-atturi responsabbli sabiex jieħdu spunt u jkikkonvertu r-riskji f'opportunitajiet bl-appoġġ tar-riċerka u l-investiment f'teknoloġiji effiċjenti li jipprovdu l-irkupru ekonomiku fit-tul bi prattika ambjentali sostenibbli;

| 33. | jagħti struzzjonijiet lill-president tiegħu sabiex iwassal din ir-riżoluzzjoni lill-Kummissjoni Ewropea, lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill u lill-Presidenza Franċiża tal-Unjoni Ewropea. |
| --- | --- |

33.

jagħti struzzjonijiet lill-president tiegħu sabiex iwassal din ir-riżoluzzjoni lill-Kummissjoni Ewropea, lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill u lill-Presidenza Franċiża tal-Unjoni Ewropea.

Brussell, is-27 ta' Novembru 2008

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

(1)  COM(2008/C 270/02) — 25.10.2008.

1

---

| 31.3.2009 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 76/66 |
| --- | --- | --- | --- |

31.3.2009

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 76/66

---

Riżoluzzjoni tal-kumitat tar-reġjuni dwar il-Prioritajiet tal-Kumitat tar-Reġjuni għall-2009 dwar il-Programm Leġiżlattiv u ta' Ħidma tal-Kummissjoni Ewropea

(2009/C 76/14)

PRIJORITAJIET TA' POLITIKA

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

| 1. | jisħaq fuq l-importanza ta' impetu ġdid lejn ir-riformi strutturali fl-UE, li jimmiraw li jsibu soluzzjonijiet biex tingħeleb il-kriżi finanzjarja attwali u l-impatt tagħha fuq l-ekonomikiji Ewropej u tad-dinja; jqis li, anke jekk il-miżuri ta' emerġenza huma importanti biex jgħinu lill-Ewropa tegħleb il-kriżi attwali fi żmien qasir, jenħtieġu ukoll miżuri fit-tul biex jiġġeneraw impjiegi sostenibbli u tkabbir, għalhekk, l-infrastruttura ta' kwalità, it-trasport pubbliku u l-investimenti f'teknoloġiji b'użu effiċjenti tal-enerġija huma ta' importanza kbira; |
| --- | --- |

1.

jisħaq fuq l-importanza ta' impetu ġdid lejn ir-riformi strutturali fl-UE, li jimmiraw li jsibu soluzzjonijiet biex tingħeleb il-kriżi finanzjarja attwali u l-impatt tagħha fuq l-ekonomikiji Ewropej u tad-dinja; jqis li, anke jekk il-miżuri ta' emerġenza huma importanti biex jgħinu lill-Ewropa tegħleb il-kriżi attwali fi żmien qasir, jenħtieġu ukoll miżuri fit-tul biex jiġġeneraw impjiegi sostenibbli u tkabbir, għalhekk, l-infrastruttura ta' kwalità, it-trasport pubbliku u l-investimenti f'teknoloġiji b'użu effiċjenti tal-enerġija huma ta' importanza kbira;

| 2. | f'dan il-kuntest ifakkar ir-Riżoluzzjoni speċifika tiegħu dwar il-kriżi finanzjarja li telenka l-passi ewlenin li għandhom jittieħdu fil-livell Ewropew, nazzjonali, reġjonali u lokali sabiex tiġi indirizzata l-kriżi finanzjarja u biex jitnaqqsu kemm jista' jkun il-konsegwenzi negattivi tagħha; |
| --- | --- |

2.

f'dan il-kuntest ifakkar ir-Riżoluzzjoni speċifika tiegħu dwar il-kriżi finanzjarja li telenka l-passi ewlenin li għandhom jittieħdu fil-livell Ewropew, nazzjonali, reġjonali u lokali sabiex tiġi indirizzata l-kriżi finanzjarja u biex jitnaqqsu kemm jista' jkun il-konsegwenzi negattivi tagħha;

| 3. | jilqa' ir-rieda u l-proposti espliċiti li tissaħħaħ id-dimensjoni territorjali tal-Unjoni Ewropea u n-natura demokratika tagħha; jindika l-intenzjoni tiegħu li jkompli jiżviluppa r-rwol politiku u istituzzjonali tal-KtR fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet Ewropew; u jħabbar it-tfassil ta' White Paper dwar il-gvernanza fuq varji livelli li beħsiebu jippreżenta matul is-sena 2009; |
| --- | --- |

3.

jilqa' ir-rieda u l-proposti espliċiti li tissaħħaħ id-dimensjoni territorjali tal-Unjoni Ewropea u n-natura demokratika tagħha; jindika l-intenzjoni tiegħu li jkompli jiżviluppa r-rwol politiku u istituzzjonali tal-KtR fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet Ewropew; u jħabbar it-tfassil ta' White Paper dwar il-gvernanza fuq varji livelli li beħsiebu jippreżenta matul is-sena 2009;

| 4. | itenni mill-ġdid l-intenzjoni tiegħu li jsegwi mill-qrib ir-reviżjoni baġitarja tal-UE biex jikkontribwixxi lejn integrazzjoni u koordinament aħjar tal-politiki tal-UE fil-livell territorjali u jappella li dan il-proċess jirrifletti l-ħtiġijiet tal-livelli kollha ta' gvernanza, u jtejjeb il-kwalità, l-ugwaljanza, l-istabbiltà, il-viżibbiltà u s-sempliċità tal-miżuri tal-UE; għal dan il-għan, jissuġġerixxi li l-perjodu ta' programmar baġitarju jikkonforma maċ-ċiklu elettorali Ewropew fuq il-bażi ta' 5 snin + 5 snin, biex joffri appoġġ effettiv lir-reġjuni li huma l-inqas żviluppati biex jgħinhom jilħqu mal-oħrajn, ikun żgurat li fil-futur il-baġit jirrifletti aħjar il-kompetenzi kollha tal-UE u jevita n-nazzjonalizzazzjoni mill-ġdid tal-politiki tal-UE li jipperikolaw l-effikaċja tal-proġett ta' integrazzjoni Ewropea (1). |
| --- | --- |

4.

itenni mill-ġdid l-intenzjoni tiegħu li jsegwi mill-qrib ir-reviżjoni baġitarja tal-UE biex jikkontribwixxi lejn integrazzjoni u koordinament aħjar tal-politiki tal-UE fil-livell territorjali u jappella li dan il-proċess jirrifletti l-ħtiġijiet tal-livelli kollha ta' gvernanza, u jtejjeb il-kwalità, l-ugwaljanza, l-istabbiltà, il-viżibbiltà u s-sempliċità tal-miżuri tal-UE; għal dan il-għan, jissuġġerixxi li l-perjodu ta' programmar baġitarju jikkonforma maċ-ċiklu elettorali Ewropew fuq il-bażi ta' 5 snin + 5 snin, biex joffri appoġġ effettiv lir-reġjuni li huma l-inqas żviluppati biex jgħinhom jilħqu mal-oħrajn, ikun żgurat li fil-futur il-baġit jirrifletti aħjar il-kompetenzi kollha tal-UE u jevita n-nazzjonalizzazzjoni mill-ġdid tal-politiki tal-UE li jipperikolaw l-effikaċja tal-proġett ta' integrazzjoni Ewropea (1).

Għal aktar tkabbir u impjiegi

| 5. | jenfasizza il-ħtieġa ta' miżuri li jibnu l-kunfidenza biex jirbħu lura l-fiduċja taċ-ċittadini tal-UE li qed jiffaċċjaw inċertezza kbira u pressjoni għolja fuq il-post tax-xogħol tagħhom, u qed jiffaċċjaw prezzijiet tal-enerġija li jvarjaw, instabbiltà finanzjarja u telf ta' kunfidenza fis-settur bankarju u jfakkar li hemm bżonn ukoll li wieħed iħares lejn mekkaniżmi li jkunu jistgħu jevitaw kriżi bħal din fil-futur; |
| --- | --- |

5.

jenfasizza il-ħtieġa ta' miżuri li jibnu l-kunfidenza biex jirbħu lura l-fiduċja taċ-ċittadini tal-UE li qed jiffaċċjaw inċertezza kbira u pressjoni għolja fuq il-post tax-xogħol tagħhom, u qed jiffaċċjaw prezzijiet tal-enerġija li jvarjaw, instabbiltà finanzjarja u telf ta' kunfidenza fis-settur bankarju u jfakkar li hemm bżonn ukoll li wieħed iħares lejn mekkaniżmi li jkunu jistgħu jevitaw kriżi bħal din fil-futur;

| 6. | jenfasizza l-ħtieġa ta' żvilupp sostenibbli għaċ-ċittadini u l-ġenerazzjonijiet tal-futur; ifakkar ukoll fl-importanza ta' Ewropa soċjali u jisħaq li dawn il-miri m'għandhomx jiġu kompromessi iżda li, għall-kuntrarju, hemm bżonn ta' sforzi komuni mill-UE u l-Istati membri kif ukoll atturi politiċi reġjonali u lokali. Għal dan il-għan, il-gvern ċentrali u l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jiġu mħeġġa aktar mill-UE — anke permezz ta' implimentazzjoni anqas riġida tar-regoli dwar il-livelli tad-dejn li huma permessi fl-Istati Membri — biex ifittxu li jsegwu dawn l-għanijiet ukoll billi jagħmlu investiment ambizjuż fit-tul fl-edukazzjoni, it-taħriġ, ir-riċerka u l-innovazzjoni kif ukoll fl-iżvilupp ta' infrastruttura ta' kwalità, netwerks tat-trasport pubbliku u investimenti f'teknoloġiji b'użu effiċjenti tal-enerġija; |
| --- | --- |

6.

jenfasizza l-ħtieġa ta' żvilupp sostenibbli għaċ-ċittadini u l-ġenerazzjonijiet tal-futur; ifakkar ukoll fl-importanza ta' Ewropa soċjali u jisħaq li dawn il-miri m'għandhomx jiġu kompromessi iżda li, għall-kuntrarju, hemm bżonn ta' sforzi komuni mill-UE u l-Istati membri kif ukoll atturi politiċi reġjonali u lokali. Għal dan il-għan, il-gvern ċentrali u l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom jiġu mħeġġa aktar mill-UE — anke permezz ta' implimentazzjoni anqas riġida tar-regoli dwar il-livelli tad-dejn li huma permessi fl-Istati Membri — biex ifittxu li jsegwu dawn l-għanijiet ukoll billi jagħmlu investiment ambizjuż fit-tul fl-edukazzjoni, it-taħriġ, ir-riċerka u l-innovazzjoni kif ukoll fl-iżvilupp ta' infrastruttura ta' kwalità, netwerks tat-trasport pubbliku u investimenti f'teknoloġiji b'użu effiċjenti tal-enerġija;

| 7. | jilqa' d-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew li jiżgura l-appoġġ lill-ekonomija, billi jitfa' attenzjoni ikbar fuq il-ħtiġijiet fit-tul bħalma huma l-effiċjenza enerġetika u t-tekonoloġija nadifa u innovattiva, kif ukoll miżuri li huma mmirati li jissemplifikaw u jnaqqsu l-piż amministrattiv fid-dawl tal-liġijiet li jsiru aħjar. |
| --- | --- |

7.

jilqa' d-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew li jiżgura l-appoġġ lill-ekonomija, billi jitfa' attenzjoni ikbar fuq il-ħtiġijiet fit-tul bħalma huma l-effiċjenza enerġetika u t-tekonoloġija nadifa u innovattiva, kif ukoll miżuri li huma mmirati li jissemplifikaw u jnaqqsu l-piż amministrattiv fid-dawl tal-liġijiet li jsiru aħjar.

| 8. | jappoġġja tnedija mill-ġdid ta' Strateġija tal-UE għat-Tkabbir u l-Impjiegi għal wara l-2010, li timmira li toħloq impjiegi ġodda quddiem il-kriżi permezz ta' sforz konġunt fil-livell Ewropew li jġib flimkien l-investiment pubbliku, l-appoġġ għar-riċerka, l-innovazzjoni, t-teknoloġija sostenibbli u l-SMEs, id-djalogu soċjali komprensiv, ir-regolamentazzjoni finanzjarja b'saħħitha, regoli tal-kummerċ li mhumiex protezzjonisti u kooperazzjoni mill-qrib dwar il-politika fiskali u monetarja fl-UE; |
| --- | --- |

8.

jappoġġja tnedija mill-ġdid ta' Strateġija tal-UE għat-Tkabbir u l-Impjiegi għal wara l-2010, li timmira li toħloq impjiegi ġodda quddiem il-kriżi permezz ta' sforz konġunt fil-livell Ewropew li jġib flimkien l-investiment pubbliku, l-appoġġ għar-riċerka, l-innovazzjoni, t-teknoloġija sostenibbli u l-SMEs, id-djalogu soċjali komprensiv, ir-regolamentazzjoni finanzjarja b'saħħitha, regoli tal-kummerċ li mhumiex protezzjonisti u kooperazzjoni mill-qrib dwar il-politika fiskali u monetarja fl-UE;

| 9. | jenfasizza il-ħtieġa għal azzjonijiet koordinati fost il-livelli kollha tal-gvern biex jappoġġjaw l-SMEs ħalli jorbtu aktar mill-viċin ir-riċerka fundamentali mar-riċerka applikata u biex jappoġġjaw il-kooperazzjoni mas-settur privat ħalli jippromovu t-tmexxija fl-innovazjoni u t-teknoloġija; jilqa' miżuri li huma mmirati li jnedu u jappoġġjaw il-Kreattività u l-inizjattivi innovattivi, speċjalment dawk li immirati lejn il-kooperazzjoni bejn l-università u l-intrapriżi peress li l-innovazzjoni u l-kreattività huma ewlenin biex iġibu l-bidla u l-kompetittività fir-reġjuni u jikkontribwixxu lejn il-kwalità tal-ħajja u l-koeżjoni ekonomika; |
| --- | --- |

9.

jenfasizza il-ħtieġa għal azzjonijiet koordinati fost il-livelli kollha tal-gvern biex jappoġġjaw l-SMEs ħalli jorbtu aktar mill-viċin ir-riċerka fundamentali mar-riċerka applikata u biex jappoġġjaw il-kooperazzjoni mas-settur privat ħalli jippromovu t-tmexxija fl-innovazjoni u t-teknoloġija; jilqa' miżuri li huma mmirati li jnedu u jappoġġjaw il-Kreattività u l-inizjattivi innovattivi, speċjalment dawk li immirati lejn il-kooperazzjoni bejn l-università u l-intrapriżi peress li l-innovazzjoni u l-kreattività huma ewlenin biex iġibu l-bidla u l-kompetittività fir-reġjuni u jikkontribwixxu lejn il-kwalità tal-ħajja u l-koeżjoni ekonomika;

| 10. | ifakkar li huwa kruċjali b'mod partikolari r-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali bħala investituri pubbliċi u xerrejja u jenfasizza li l-awtoritajiet lokali u reġjonali, l-intrapriżi u l-universitajiet għandhom rwol ewlieni fil-ħolqien ta' netwerk attiv u l-politika tal-clusters fl-UE; |
| --- | --- |

10.

ifakkar li huwa kruċjali b'mod partikolari r-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali bħala investituri pubbliċi u xerrejja u jenfasizza li l-awtoritajiet lokali u reġjonali, l-intrapriżi u l-universitajiet għandhom rwol ewlieni fil-ħolqien ta' netwerk attiv u l-politika tal-clusters fl-UE;

| 11. | jemmen bil-qawwa li l-investiment fiż-żgħażagħ huwa kruċjali biex jintlaħqu l-miri tal-Unjoni Ewropea fir-rigward tal-impjegabbiltà u l-inklużjoni soċjali taż-żgħażagħ; |
| --- | --- |

11.

jemmen bil-qawwa li l-investiment fiż-żgħażagħ huwa kruċjali biex jintlaħqu l-miri tal-Unjoni Ewropea fir-rigward tal-impjegabbiltà u l-inklużjoni soċjali taż-żgħażagħ;

| 12. | jappella għal opportunitajiet indaqs fl-impjiegi u li tingħata attenzjoni speċjali għall-kontribut potenzjali tal-ħaddiema ta' età aktar avvanzata li għandhom għarfien li huwa prezzjuż għall-innovazzjoni tal-prodotti u s-sistemi; |
| --- | --- |

12.

jappella għal opportunitajiet indaqs fl-impjiegi u li tingħata attenzjoni speċjali għall-kontribut potenzjali tal-ħaddiema ta' età aktar avvanzata li għandhom għarfien li huwa prezzjuż għall-innovazzjoni tal-prodotti u s-sistemi;

| 13. | jilqa' l-fatt li l-Kummissjoni Ewropea ser tippreżenta valutazzjoni tal-futur demografiku tal-UE fil-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa u jitlob lill-Kummissjoni Ewropea tqis kif l-aħjar wieħed jista' jħares il-ħtiġijiet ta' popolazzjoni li qed tixjieħ; jenfasizza li x-xejriet demografiċi fil-livell tar-reġjuni, il-bliet u l-muniċipalitajiet għandhom jitqiesu b'mod aktar differenzjat minħabba fid-diversità tar-reġjuni u l-flussi tal-migrazzjoni li qed jiffaċċjaw; jisħaq li, fil-kuntest tal-Aġenda Soċjali għall-Opportunitajiet, l-Aċċess u s-Solidarjetà, gruppi vulnerabbli ta' ċittadini jeħtieġu attenzjoni speċjali u miżuri mmirati; |
| --- | --- |

13.

jilqa' l-fatt li l-Kummissjoni Ewropea ser tippreżenta valutazzjoni tal-futur demografiku tal-UE fil-Kunsill Ewropew tar-Rebbiegħa u jitlob lill-Kummissjoni Ewropea tqis kif l-aħjar wieħed jista' jħares il-ħtiġijiet ta' popolazzjoni li qed tixjieħ; jenfasizza li x-xejriet demografiċi fil-livell tar-reġjuni, il-bliet u l-muniċipalitajiet għandhom jitqiesu b'mod aktar differenzjat minħabba fid-diversità tar-reġjuni u l-flussi tal-migrazzjoni li qed jiffaċċjaw; jisħaq li, fil-kuntest tal-Aġenda Soċjali għall-Opportunitajiet, l-Aċċess u s-Solidarjetà, gruppi vulnerabbli ta' ċittadini jeħtieġu attenzjoni speċjali u miżuri mmirati;

| 14. | jappella għal reviżjoni tal-Fond Ewropew ta' Aġġustament għall-Globalizzazzjoni (EAGF) biex dan l-istrument isir aktar operattiv; dan jista' jsir permezz ta': livell ta' dħul għall-Fond aktar aċċessibbli, li jippermettu li dawn il-fondi jiġu wżati flimkien ma strumenti finanzjarji oħra tal-UE applikabbli għall-qgħad massiv u ż-żjieda tal-baġit tal-Fond minn EUR 500 miljun għal EUR 1 biljun; |
| --- | --- |

14.

jappella għal reviżjoni tal-Fond Ewropew ta' Aġġustament għall-Globalizzazzjoni (EAGF) biex dan l-istrument isir aktar operattiv; dan jista' jsir permezz ta': livell ta' dħul għall-Fond aktar aċċessibbli, li jippermettu li dawn il-fondi jiġu wżati flimkien ma strumenti finanzjarji oħra tal-UE applikabbli għall-qgħad massiv u ż-żjieda tal-baġit tal-Fond minn EUR 500 miljun għal EUR 1 biljun;

| 15. | jindika li huwa essenzjali għaċ-ċittadini, speċjalment fil-kuntest ta' kriżi finanzjarja, li jkunu garantiti servizzi pubbliċi ta' kwalità għolja; jesprimi għalhekk it-tħassib tiegħu li s-sitwazzjoni attwali ta' inċertezza legali għall-awtoritajiet lokali u reġjonali li spiss joffru dawn is-servizzi, mhijiex indirizzata fil-programm ta' ħidma tal-Kummissjoni. |
| --- | --- |

15.

jindika li huwa essenzjali għaċ-ċittadini, speċjalment fil-kuntest ta' kriżi finanzjarja, li jkunu garantiti servizzi pubbliċi ta' kwalità għolja; jesprimi għalhekk it-tħassib tiegħu li s-sitwazzjoni attwali ta' inċertezza legali għall-awtoritajiet lokali u reġjonali li spiss joffru dawn is-servizzi, mhijiex indirizzata fil-programm ta' ħidma tal-Kummissjoni.

Għall-Koeżjoni

| 16. | jiddispjaċih li jara li l-ħidma importanti fil-politika ta' koeżjoni mhijiex riflessa fil-prijoritajiet politiċi tal-programm ta' ħidma tal-Kummissjoni Ewropea, minkejja l-piż finanzjarju u politiku ta' dan il-qasam ta' politika li jagħmlu għan ewlieni għall-UE; u jappoġġja dibattitu kbir dwar il-futur tal-politika ta' koeżjoni fil-baġit tal-UE, biex isaħħaħ din il-politika importanti fl-għan ewlieni tagħha: l-iżvilupp armonjuż bejn it-territorji tal-UE u b'mod speċifiku t-tnaqqis fid-differenzi ekonomiċi, soċjali u territorjali; għalhekk, jistenna li l-konsultazzjoni dwar il-Green Paper dwar il-Koeżjoni Territorjali fl-2009 tiġi segwita minn White Paper dwar il-Koeżjoni Territorjali; |
| --- | --- |

16.

jiddispjaċih li jara li l-ħidma importanti fil-politika ta' koeżjoni mhijiex riflessa fil-prijoritajiet politiċi tal-programm ta' ħidma tal-Kummissjoni Ewropea, minkejja l-piż finanzjarju u politiku ta' dan il-qasam ta' politika li jagħmlu għan ewlieni għall-UE; u jappoġġja dibattitu kbir dwar il-futur tal-politika ta' koeżjoni fil-baġit tal-UE, biex isaħħaħ din il-politika importanti fl-għan ewlieni tagħha: l-iżvilupp armonjuż bejn it-territorji tal-UE u b'mod speċifiku t-tnaqqis fid-differenzi ekonomiċi, soċjali u territorjali; għalhekk, jistenna li l-konsultazzjoni dwar il-Green Paper dwar il-Koeżjoni Territorjali fl-2009 tiġi segwita minn White Paper dwar il-Koeżjoni Territorjali;

| 17. | ifakkar li politika ta' koeżjoni ambizzjuża, li tagħhmel sforzi serji biex l-objettivi territorjali ta' koeżjoni jinbidlu f'azzjonijiet ta' politika konkreti, ser jippermettu l-ikkonsolidar tal-proċess ta' integrazzjoni Ewropea u li jiġu ffaċċjati l-isfidi futuri li jolqtu r-reġjuni kollha Ewropej; f'dan il-kuntest, jara l-bżonn li l-fondi jiġu attribwiti b'mod aktar flessibbli biex l-istrumenti tal-koeżjoni strutturali jiġu adattati għad-diversità tas-sitwazzjonijiet lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

17.

ifakkar li politika ta' koeżjoni ambizzjuża, li tagħhmel sforzi serji biex l-objettivi territorjali ta' koeżjoni jinbidlu f'azzjonijiet ta' politika konkreti, ser jippermettu l-ikkonsolidar tal-proċess ta' integrazzjoni Ewropea u li jiġu ffaċċjati l-isfidi futuri li jolqtu r-reġjuni kollha Ewropej; f'dan il-kuntest, jara l-bżonn li l-fondi jiġu attribwiti b'mod aktar flessibbli biex l-istrumenti tal-koeżjoni strutturali jiġu adattati għad-diversità tas-sitwazzjonijiet lokali u reġjonali;

| 18. | jenfasizza li l-politika ta' Koeżjoni saret waħda mill-aktar stejjer ta' suċċess bi profil għoli fl-Unjoni Ewropea. L-effett ta' lieva li għandha għall-iżvilupp reġjonali ġie ppruvat. Fuq il-bażi ta' din l-esperjenza pożittiva, hemm bżonn li fl-2009 jissaħħu l-iskambju tal-ideat u l-kooperazzjoni fuq approċċi u mudelli ġodda għall-politika reġjonali; jipproponi li l-KtR jaħdem mal-Kummissjoni Ewropea biex jipprovdi miżuri adegwati għal azzjonijiet bħal dawn; jenfasizza li għal dan il-għan hemm bżonn li jiġu organizzati iktar dibattiti dwar il-futur tal-Politika ta' Koeżjoni waqt is-Summit tal-Bliet u r-Reġjuni organizzat mill-Kumitat tar-Reġjuni fi Praga fil-5 u s-6 ta' Marzu 2009, kif ukoll fil-kuntest tal-“Open Days — 2009” (fis-6 u d-9 ta' Ottubru); |
| --- | --- |

18.

jenfasizza li l-politika ta' Koeżjoni saret waħda mill-aktar stejjer ta' suċċess bi profil għoli fl-Unjoni Ewropea. L-effett ta' lieva li għandha għall-iżvilupp reġjonali ġie ppruvat. Fuq il-bażi ta' din l-esperjenza pożittiva, hemm bżonn li fl-2009 jissaħħu l-iskambju tal-ideat u l-kooperazzjoni fuq approċċi u mudelli ġodda għall-politika reġjonali; jipproponi li l-KtR jaħdem mal-Kummissjoni Ewropea biex jipprovdi miżuri adegwati għal azzjonijiet bħal dawn; jenfasizza li għal dan il-għan hemm bżonn li jiġu organizzati iktar dibattiti dwar il-futur tal-Politika ta' Koeżjoni waqt is-Summit tal-Bliet u r-Reġjuni organizzat mill-Kumitat tar-Reġjuni fi Praga fil-5 u s-6 ta' Marzu 2009, kif ukoll fil-kuntest tal-“Open Days — 2009” (fis-6 u d-9 ta' Ottubru);

| 19. | jenfasizza li l-kooperazzjoni territorjali hija element essenzjali fit-tilħiq tal-għan tal-koeżjoni territorjali; għalhekk ifakkar li l-istrument legali l-ġdid “ir-Raggruppament Ewropew għall-Kooperazzjoni Territorjali” (REKT) għandu potenzjal kbir fil-livell taċ-ċittadini. Għalhekk, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jimplimentaw id-dispożizzjonijiet tar-regolament. |
| --- | --- |

19.

jenfasizza li l-kooperazzjoni territorjali hija element essenzjali fit-tilħiq tal-għan tal-koeżjoni territorjali; għalhekk ifakkar li l-istrument legali l-ġdid “ir-Raggruppament Ewropew għall-Kooperazzjoni Territorjali” (REKT) għandu potenzjal kbir fil-livell taċ-ċittadini. Għalhekk, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jimplimentaw id-dispożizzjonijiet tar-regolament.

Għal ġlieda effettiva kontra l-bidla fil-klima u għal Ewropa sostenibbli

| 20. | iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea biex iżżomm konċentrazzjoni politika qawwija fuq il-politika tal-enerġija u l-bidla fil-klima, billi tiżgura li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jipparteċipaw b'mod effettiv fit-tfassil u l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni; |
| --- | --- |

20.

iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea biex iżżomm konċentrazzjoni politika qawwija fuq il-politika tal-enerġija u l-bidla fil-klima, billi tiżgura li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jipparteċipaw b'mod effettiv fit-tfassil u l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni;

| 21. | jappoġġja bis-sħiħ rwol ta' profil għoli għal-UE fil-qafas tan-negozjati tal-Konvenzjoni tan-NU dwar il-Bidla fil-Klima tal-2009 f'Kopenħagen bil-għan li jintlaħaq qbil dwar qabża 'l quddiem fit-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet b'effett ta' serra mill-2012; |
| --- | --- |

21.

jappoġġja bis-sħiħ rwol ta' profil għoli għal-UE fil-qafas tan-negozjati tal-Konvenzjoni tan-NU dwar il-Bidla fil-Klima tal-2009 f'Kopenħagen bil-għan li jintlaħaq qbil dwar qabża 'l quddiem fit-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet b'effett ta' serra mill-2012;

| 22. | jipproponi li l-mitigazzjoni u l-adattament għall-bidla fil-klima jitqiesu bħala prijorità fid-dibattitu dwar ir-reviżjoni tal-Baġit tal-UE; Barra minn hekk, jappella li tinstab il-kumplimentarjetà bejn il-koeżjoni territorjali u l-miżuri dwar il-bidla fil-klima, l-aktar permezz tal-użu tal-istrumenti finanzjarji li diġà jeżistu; |
| --- | --- |

22.

jipproponi li l-mitigazzjoni u l-adattament għall-bidla fil-klima jitqiesu bħala prijorità fid-dibattitu dwar ir-reviżjoni tal-Baġit tal-UE; Barra minn hekk, jappella li tinstab il-kumplimentarjetà bejn il-koeżjoni territorjali u l-miżuri dwar il-bidla fil-klima, l-aktar permezz tal-użu tal-istrumenti finanzjarji li diġà jeżistu;

| 23. | jenfasizza r-rwol tar-reġjuni bħala ħolqa essenzjali bejn il-pjanijiet ta' effiċjenza enerġetika nazzjonali u lokali u l-promozzjoni tal-enerġija rinnovabbli, u jqis li mingħajr l-appoġġ tar-reġjuni l-Istati Membri jistgħu ma jkunux kapaċi jżommu l-impenji tagħhom għat-tnaqqis tal-gassijiet serra sal-2020; jenfasizza li n-negozjati għal-ftehim internazzjonali dwar l-klima għal wara l-perjodu ta' Kyoto għandu jiffoka kemm fuq politiki komprensivi, l-implimentazzjoni tagħhom kif ukoll il-miri tal-emissjonijiet; itenni mill-ġdid l-appoġġ tiegħu għal inizjattivi bħalma huma il-Patt tas-Sindki u jissuġġerixxi li dan jiġi kkumplimentat bil-parteċipazzjoni diretta tar-reġjuni; |
| --- | --- |

23.

jenfasizza r-rwol tar-reġjuni bħala ħolqa essenzjali bejn il-pjanijiet ta' effiċjenza enerġetika nazzjonali u lokali u l-promozzjoni tal-enerġija rinnovabbli, u jqis li mingħajr l-appoġġ tar-reġjuni l-Istati Membri jistgħu ma jkunux kapaċi jżommu l-impenji tagħhom għat-tnaqqis tal-gassijiet serra sal-2020; jenfasizza li n-negozjati għal-ftehim internazzjonali dwar l-klima għal wara l-perjodu ta' Kyoto għandu jiffoka kemm fuq politiki komprensivi, l-implimentazzjoni tagħhom kif ukoll il-miri tal-emissjonijiet; itenni mill-ġdid l-appoġġ tiegħu għal inizjattivi bħalma huma il-Patt tas-Sindki u jissuġġerixxi li dan jiġi kkumplimentat bil-parteċipazzjoni diretta tar-reġjuni;

| 24. | itenni mill-ġdid l-impenn tiegħu għall-waqfien tat-telf ta' bijodiversità u jittama li r-reviżjoni ta' nofs it-term tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Bijodiversità ser tagħti spinta ġdida; |
| --- | --- |

24.

itenni mill-ġdid l-impenn tiegħu għall-waqfien tat-telf ta' bijodiversità u jittama li r-reviżjoni ta' nofs it-term tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Bijodiversità ser tagħti spinta ġdida;

| 25. | jissuġġerixxi bil-qawwa li jitrawmu sinerġiji bejn il-politika tal-iżvilupp rurali u l-politiki l-oħra tal-UE, partikularment il-politika tal-koeżjoni; jitlob li l-Kummissjoni Ewropea tanalizza l-konsegwenzi tal-kriżi ekonomika dinjija fuq is-swieq agrikoli u s-settur rurali sabiex jinstabu l-miżuri adegwati għall-protezzjoni mid-deklin ta' dan is-settur u għaż-żamma tal-indipendenza alimentari; |
| --- | --- |

25.

jissuġġerixxi bil-qawwa li jitrawmu sinerġiji bejn il-politika tal-iżvilupp rurali u l-politiki l-oħra tal-UE, partikularment il-politika tal-koeżjoni; jitlob li l-Kummissjoni Ewropea tanalizza l-konsegwenzi tal-kriżi ekonomika dinjija fuq is-swieq agrikoli u s-settur rurali sabiex jinstabu l-miżuri adegwati għall-protezzjoni mid-deklin ta' dan is-settur u għaż-żamma tal-indipendenza alimentari;

| 26. | ifakkar fit-talba tiegħu li jiġi involut bħala konsegwenza loġika għall-kontribut tiegħu fil-pjan ta' azzjoni marittimu tal-Kummissjoni, fl-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-politika marittima integrata l-ġdida tal-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

26.

ifakkar fit-talba tiegħu li jiġi involut bħala konsegwenza loġika għall-kontribut tiegħu fil-pjan ta' azzjoni marittimu tal-Kummissjoni, fl-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-politika marittima integrata l-ġdida tal-Unjoni Ewropea;

| 27. | jilqa' l-attivitajiet tal-Kummissjoni fil-qasam tat-trasport ekoloġiku; itenni l-importanza ta' miżuri ta' appoġġ li spiss itaffu l-impatt tat-trasport fuq l-ambjent filwaqt li tingħata priorità lill-politika tat-trasport marittimu u lill-pjan ta' azzjoni ambizzjuż dwar l-mobilità urbana; |
| --- | --- |

27.

jilqa' l-attivitajiet tal-Kummissjoni fil-qasam tat-trasport ekoloġiku; itenni l-importanza ta' miżuri ta' appoġġ li spiss itaffu l-impatt tat-trasport fuq l-ambjent filwaqt li tingħata priorità lill-politika tat-trasport marittimu u lill-pjan ta' azzjoni ambizzjuż dwar l-mobilità urbana;

| 28. | jilqa' l-istqarrija tal-Kummissjoni Ewropea dwar impetu ġdid lill-proġetti TEN-T fl-Ewropa; jinsisti li mhux talli għandha tingħata kunsiderazzjoni għat-tħassib lokali u reġjonali, iżda ukoll l-istrumenti ta' ippjanar nazzjonali għandhom jiġu kkordinati fi ħdan il-qafas Ewropew sabiex jiġu ottimizzati n-Netwerks Trans-Ewropej; |
| --- | --- |

28.

jilqa' l-istqarrija tal-Kummissjoni Ewropea dwar impetu ġdid lill-proġetti TEN-T fl-Ewropa; jinsisti li mhux talli għandha tingħata kunsiderazzjoni għat-tħassib lokali u reġjonali, iżda ukoll l-istrumenti ta' ippjanar nazzjonali għandhom jiġu kkordinati fi ħdan il-qafas Ewropew sabiex jiġu ottimizzati n-Netwerks Trans-Ewropej;

Għal Ewropa eqreb taċ-ċittadini

| 29. | jenfasizza r-rwol tiegħu bħala istituzzjoni ewlenija fl-isforzi ta' komunikazzjoni tal-Unjoni Ewropea maċ-ċittadini u jfakkar lill-Kummissjoni Ewropea li l-aċċess dirett tal-KtR, permezz tal-membri tiegħu, għall-awtoritajiet lokali u reġjonali Ewropej, joħloq netwerk ta' komunikazzjoni reċiproka utli biex iċ-ċittadini jiġu mgħarrfa dwar il-benefiċċji tal-UE u ukoll biex tingħata vuċi liċ-ċittadini u lit-tħassib tagħhom; ifakkar lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri li l-integrazzjoni tad-dimensjoni Ewropea f'azzjoni ta' kuljum u l-komunikazzjoni fl-lingwaġġ li jinftiehem hi r-responsabbiltà konġunta tal-Istituzzjonijiet Ewropej kif ukoll tar-rappreżentanti eletti nazzjonali, reġjonali u lokali li jinsabu fil-livell ta' komunikazzjoni qrib iċ-ċittadini; |
| --- | --- |

29.

jenfasizza r-rwol tiegħu bħala istituzzjoni ewlenija fl-isforzi ta' komunikazzjoni tal-Unjoni Ewropea maċ-ċittadini u jfakkar lill-Kummissjoni Ewropea li l-aċċess dirett tal-KtR, permezz tal-membri tiegħu, għall-awtoritajiet lokali u reġjonali Ewropej, joħloq netwerk ta' komunikazzjoni reċiproka utli biex iċ-ċittadini jiġu mgħarrfa dwar il-benefiċċji tal-UE u ukoll biex tingħata vuċi liċ-ċittadini u lit-tħassib tagħhom; ifakkar lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri li l-integrazzjoni tad-dimensjoni Ewropea f'azzjoni ta' kuljum u l-komunikazzjoni fl-lingwaġġ li jinftiehem hi r-responsabbiltà konġunta tal-Istituzzjonijiet Ewropej kif ukoll tar-rappreżentanti eletti nazzjonali, reġjonali u lokali li jinsabu fil-livell ta' komunikazzjoni qrib iċ-ċittadini;

| 30. | jikkunsidra li l-elezzjonijiet Ewropej fl-2009 għandhom jitqiesu bħala opportunità għat-tisħiħ ta' politika ta' komunikazzjoni Ewropea deċentralizzata sabiex jitkabbar l-għarfien tal-valuri konġunti tal-Unjoni Ewropea biż-żamma ta' djalogu permanenti maċ-ċittadini Ewropej u bit-turija tal-valur miżjud tal-integrazzjoni Ewropea; |
| --- | --- |

30.

jikkunsidra li l-elezzjonijiet Ewropej fl-2009 għandhom jitqiesu bħala opportunità għat-tisħiħ ta' politika ta' komunikazzjoni Ewropea deċentralizzata sabiex jitkabbar l-għarfien tal-valuri konġunti tal-Unjoni Ewropea biż-żamma ta' djalogu permanenti maċ-ċittadini Ewropej u bit-turija tal-valur miżjud tal-integrazzjoni Ewropea;

| 31. | jenfasizza li l-KtR ser jagħti segwitu lill-isforzi tiegħu għal rikonoxximent aħjar fil-livell Ewropew tar-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-iżvilupp ulterjuri tal-Qasam tal-Libertà, Sigurtà u Ġustizzja, b'mod speċjali fir-rigward tat-tfassil u l-implimentazzjoni tal-Programm Multiannwali ta' wara l-Programm tal-Aja; jappoġġja r-riċerka għal approċċ integrat u komprensiv lejn il-migrazzjoni u l-ażil, peress li hu biss permezz ta' dan l-approċċ li l-Ewropa tista' tasal għal politika tal-immigrazzjoni stabbli u sostenibbli; għal dan il-għan il-KtR jenfasizza ukoll l-importanza ta' inizjattivi ta' djalogu interkulturali; f'dan ir-rigward jilqa' l-iskeda l-ġdida ta' azzjonijiet leġiżlattivi — l-hekk imsejjaħ “Programm ta' Stokkolma” — li hu immirat lejn it-tisħiħ tal-qasam Ewropew ta' Libertà, Sigurtà u Ġustizzja; |
| --- | --- |

31.

jenfasizza li l-KtR ser jagħti segwitu lill-isforzi tiegħu għal rikonoxximent aħjar fil-livell Ewropew tar-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-iżvilupp ulterjuri tal-Qasam tal-Libertà, Sigurtà u Ġustizzja, b'mod speċjali fir-rigward tat-tfassil u l-implimentazzjoni tal-Programm Multiannwali ta' wara l-Programm tal-Aja; jappoġġja r-riċerka għal approċċ integrat u komprensiv lejn il-migrazzjoni u l-ażil, peress li hu biss permezz ta' dan l-approċċ li l-Ewropa tista' tasal għal politika tal-immigrazzjoni stabbli u sostenibbli; għal dan il-għan il-KtR jenfasizza ukoll l-importanza ta' inizjattivi ta' djalogu interkulturali; f'dan ir-rigward jilqa' l-iskeda l-ġdida ta' azzjonijiet leġiżlattivi — l-hekk imsejjaħ “Programm ta' Stokkolma” — li hu immirat lejn it-tisħiħ tal-qasam Ewropew ta' Libertà, Sigurtà u Ġustizzja;

| 32. | jappoġġja l-mira tal-ġlieda kontra t-terroriżmu u r-radikalizzazzjoni vjolenti għat-tisħiħ tas-sigurtà taċ-ċittadini tal-UE, billi jirrikonoxxi r-rwol ewlieni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija tal-UE Kontra t-Terroriżmu u jinsisti li sabiex din il-ġlieda tkun ta' suċċess għandha titwettaq fir-rispett sħiħ tad-drittijiet fundamentali u tal-libertajiet; |
| --- | --- |

32.

jappoġġja l-mira tal-ġlieda kontra t-terroriżmu u r-radikalizzazzjoni vjolenti għat-tisħiħ tas-sigurtà taċ-ċittadini tal-UE, billi jirrikonoxxi r-rwol ewlieni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija tal-UE Kontra t-Terroriżmu u jinsisti li sabiex din il-ġlieda tkun ta' suċċess għandha titwettaq fir-rispett sħiħ tad-drittijiet fundamentali u tal-libertajiet;

| 33. | jilqa' l-fatt li t-Tielet Reviżjoni Strateġika ta' Regolamentazzjoni Aħjar ser tirrapporta fuq it-tliet elementi ewlenin tal-Aġenda ta' Regolamentazzjoni Aħjar — l-evalwazzjoni tal-impatt, semplifikazzjoni u tnaqqis tal-piż amministrattiv; jenfasizza l-kontribut kontinwu tiegħu għad-dibattitu fil-Grupp ta' Livell Għoli tal-Partijiet Interessati Indipendenti dwar il-Piżijiet Amministrattivi, (“Il-Grupp Stoiber”) b'attenzjoni partikolari għall-miżuri ta' tnaqqis ta' spejjeż lill-awtoritajiet lokali u reġjonali; ikompli jappoġġja l-applikazzjoni ta' metodoloġija konġunta għall-evalwazzjoni tal-piżijiet amministrattivi, li tikkunsidra d-dimensjoni lokali u reġjonali b'mod ċar u jtenni mill-ġdid l-impenn tiegħu għall-kooperazzjoni interistituzzjonali sabiex jinżammu l-objettivi mfassla f'dan il-qasam; |
| --- | --- |

33.

jilqa' l-fatt li t-Tielet Reviżjoni Strateġika ta' Regolamentazzjoni Aħjar ser tirrapporta fuq it-tliet elementi ewlenin tal-Aġenda ta' Regolamentazzjoni Aħjar — l-evalwazzjoni tal-impatt, semplifikazzjoni u tnaqqis tal-piż amministrattiv; jenfasizza l-kontribut kontinwu tiegħu għad-dibattitu fil-Grupp ta' Livell Għoli tal-Partijiet Interessati Indipendenti dwar il-Piżijiet Amministrattivi, (“Il-Grupp Stoiber”) b'attenzjoni partikolari għall-miżuri ta' tnaqqis ta' spejjeż lill-awtoritajiet lokali u reġjonali; ikompli jappoġġja l-applikazzjoni ta' metodoloġija konġunta għall-evalwazzjoni tal-piżijiet amministrattivi, li tikkunsidra d-dimensjoni lokali u reġjonali b'mod ċar u jtenni mill-ġdid l-impenn tiegħu għall-kooperazzjoni interistituzzjonali sabiex jinżammu l-objettivi mfassla f'dan il-qasam;

| 34. | itenni mill-ġdid li l-implimentazzjoni tal-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità fil-proċess leġiżlattiv huma fil-qalba ta' gvernanza f'aktar minn livell wieħed li tkun effettiva u demokratika u jenfasizza l-importanza ta' kontribut lejn il-kultura tas-sussidjarjetà fl-istituzzjonijiet tal-UE li ser iwassal għal teħid ta' deċiżjoni aħjar; |
| --- | --- |

34.

itenni mill-ġdid li l-implimentazzjoni tal-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità fil-proċess leġiżlattiv huma fil-qalba ta' gvernanza f'aktar minn livell wieħed li tkun effettiva u demokratika u jenfasizza l-importanza ta' kontribut lejn il-kultura tas-sussidjarjetà fl-istituzzjonijiet tal-UE li ser iwassal għal teħid ta' deċiżjoni aħjar;

Għal Ewropa aktar b'saħħitha fid-Dinja

| 35. | itenni mill-ġdid li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom rwol ewlieni fil-proċess ta' tkabbir u li ser ikompli l-kooperazzjoni tiegħu mar-rappreżentanti lokali u reġjonali eletti mill-pajjiżi kandidati tal-UE u minn dawk li huma kandidati prospettivi; |
| --- | --- |

35.

itenni mill-ġdid li l-awtoritajiet lokali u reġjonali għandhom rwol ewlieni fil-proċess ta' tkabbir u li ser ikompli l-kooperazzjoni tiegħu mar-rappreżentanti lokali u reġjonali eletti mill-pajjiżi kandidati tal-UE u minn dawk li huma kandidati prospettivi;

| 36. | jilqa' t-tnedija mill-ġdid tas-Sħubija Ewro-Mediterranja permezz tal-ħolqien ta' Unjoni għall-Mediterran u jenfasizza l-importanza tal-kontribut tal-awtoritajiet lokali u reġjonali għall-implimentazzjoni tagħha; iħabbar il-ħolqien tal-Assemblea Reġjonali u Lokali Ewro-Mediterranja (ARLEM) li għandha tkun korp politiku permanenti li jirrappreżenta l-awtoritajiet lokali u reġjonali, bl-iskop li tiġi rikonoxxuta bħala korp konsultattiv tal-Unjoni għall-Mediterran; |
| --- | --- |

36.

jilqa' t-tnedija mill-ġdid tas-Sħubija Ewro-Mediterranja permezz tal-ħolqien ta' Unjoni għall-Mediterran u jenfasizza l-importanza tal-kontribut tal-awtoritajiet lokali u reġjonali għall-implimentazzjoni tagħha; iħabbar il-ħolqien tal-Assemblea Reġjonali u Lokali Ewro-Mediterranja (ARLEM) li għandha tkun korp politiku permanenti li jirrappreżenta l-awtoritajiet lokali u reġjonali, bl-iskop li tiġi rikonoxxuta bħala korp konsultattiv tal-Unjoni għall-Mediterran;

| 37. | jenfasizza l-importanza ta' bbilanċjar tar-rabtiet mal-ġirien tal-Lvant u tan-Nofsinhar tal-UE u jilqa' l-inizjattiva ta' Sħubija tal-Lvant; jistieden lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tiżviluppa elementi ta' kooperazzjoni reġjonali u territorjali ulterjuri fi ħadan is-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

37.

jenfasizza l-importanza ta' bbilanċjar tar-rabtiet mal-ġirien tal-Lvant u tan-Nofsinhar tal-UE u jilqa' l-inizjattiva ta' Sħubija tal-Lvant; jistieden lill-Kummissjoni Ewropea sabiex tiżviluppa elementi ta' kooperazzjoni reġjonali u territorjali ulterjuri fi ħadan is-Sħubija tal-Lvant;

| 38. | japprezza ir-rikonoxximent dejjem akbar mill-Kummissjoni Ewropea lejn il-metodu u l-attivitajiet ta' kooperazzjoni deċentralizzata; jimpenja ruħu li, fl-aħħar tal-2009, jorganizza “Jiem ta' kooperazzjoni deċentralizzata tal-UE” sabiex jiffaċilità l-iskambju u d-djalogu politiku tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-UE u fil-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw; jilqa' l-ħolqien ta' pjattaforma ta' skambju ta' informazzjoni — “borża pubblika” — li jippermettu tqabbil bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-UE u fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw bil-għan li jinħolqu proġetti ta' kooperazzjoni deċentralizzata ġodda; |
| --- | --- |

38.

japprezza ir-rikonoxximent dejjem akbar mill-Kummissjoni Ewropea lejn il-metodu u l-attivitajiet ta' kooperazzjoni deċentralizzata; jimpenja ruħu li, fl-aħħar tal-2009, jorganizza “Jiem ta' kooperazzjoni deċentralizzata tal-UE” sabiex jiffaċilità l-iskambju u d-djalogu politiku tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-UE u fil-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw; jilqa' l-ħolqien ta' pjattaforma ta' skambju ta' informazzjoni — “borża pubblika” — li jippermettu tqabbil bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali fl-UE u fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw bil-għan li jinħolqu proġetti ta' kooperazzjoni deċentralizzata ġodda;

| 39. | itenni mill-ġdid l-impenn tiegħu li jippromovi d-demokrazija lokali u reġjonali fl-Ewropa u f'pajjiżi terzi u jenfasizza r-rieda tiegħu li jkompli l-parteċipazzjoni tiegħu f'missjonijiet ta' monitoraġġ tal-elezzjonijiet flimkien mal-Kungress tal-Awtoritajiet Lokali u Reġjonali tal-Kunsill tal-Ewropa, u jixtieq ikun involut aktar mill-qrib fil-missjonijiet ta' osservazzjoni tal-elezzjonijiet organizzati bl-għajnuna tal-Kummissjoni Ewropea; |
| --- | --- |

39.

itenni mill-ġdid l-impenn tiegħu li jippromovi d-demokrazija lokali u reġjonali fl-Ewropa u f'pajjiżi terzi u jenfasizza r-rieda tiegħu li jkompli l-parteċipazzjoni tiegħu f'missjonijiet ta' monitoraġġ tal-elezzjonijiet flimkien mal-Kungress tal-Awtoritajiet Lokali u Reġjonali tal-Kunsill tal-Ewropa, u jixtieq ikun involut aktar mill-qrib fil-missjonijiet ta' osservazzjoni tal-elezzjonijiet organizzati bl-għajnuna tal-Kummissjoni Ewropea;

| 40. | jagħti istruzzjonijiet lill-president tiegħu sabiex iwassal din ir-reżoluzzjoni lill-Kummissjoni Ewropea, il-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-presidenzi tal-Unjoni Ewropea fl-2008, jiġifieri l-presidenza Slovena u dik Franċiża. |
| --- | --- |

40.

jagħti istruzzjonijiet lill-president tiegħu sabiex iwassal din ir-reżoluzzjoni lill-Kummissjoni Ewropea, il-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-presidenzi tal-Unjoni Ewropea fl-2008, jiġifieri l-presidenza Slovena u dik Franċiża.

Brussell, is-27 ta' Novembru 2008.

Il-President

tal-Kumitat tar-Reġjuni

Luc VAN DEN BRANDE

---

(1)  Opinjoni tal-KtR CDR 16/2008 fin, “Reviżjoni tal-Baġit tal-UE: Inbiddlu l-Ewropa”, rapporteurs is-Sur. Van den Brande u s-Sur Delebarre

1

---