# Dziennik Urzędowy L 148/2013

| | ISSN 1977-0766
  doi:10.3000/19770766.L_2013.148.pol |
| --- | --- |
| Dziennik Urzędowy
  Unii Europejskiej | L 148 |
| | |
| Wydanie polskie | Legislacja | Tom 561 czerwca 2013 |

ISSN 1977-0766

doi:10.3000/19770766.L_2013.148.pol

Dziennik Urzędowy

Unii Europejskiej

L 148

Wydanie polskie

Legislacja

Tom 561 czerwca 2013

---

| Spis treści | | II   Akty o charakterze nieustawodawczym | Strona |
| --- | --- | --- | --- |
| | | DECYZJE |
| | | 2013/245/UE |
| | * | Decyzja Komisji z dnia 20 grudnia 2011 r. w sprawie pomocy państwa C 40/2009 oraz C 43/2008 w celu restrukturyzacji WestLB AG
  (notyfikowana jako dokument nr C(2011) 9395)

   (
  1
  ) | 1 |
| | | 2013/246/UE |
| | * | Decyzja Komisji z dnia 7 marca 2012 r. w sprawie pomocy państwa nr SA.29041 (C 28/2009, ex N 433/2009) Środki pomocy na rzecz Oltchim SA Râmnicu Vâlcea
  (notyfikowana jako dokument nr C(2012) 1369)

   (
  1
  ) | 33 |
| | | 2013/247/UE |
| | * | Decyzja Komisji z dnia 23 stycznia 2013 r. w sprawie pomocy państwa nr SA.24123 (2012/C) (ex 2011/NN) wdrożonej przez Niderlandy Domniemana sprzedaż gruntu poniżej ceny rynkowej przez gminę Leidschendam-Voorburg
  (notyfikowana jako dokument nr C(2013) 87)

   (
  1
  ) | 52 |

Spis treści

II   Akty o charakterze nieustawodawczym

Strona

DECYZJE

2013/245/UE

*

Decyzja Komisji z dnia 20 grudnia 2011 r. w sprawie pomocy państwa C 40/2009 oraz C 43/2008 w celu restrukturyzacji WestLB AG
  (notyfikowana jako dokument nr C(2011) 9395)

   (
  1
  )

(notyfikowana jako dokument nr C(2011) 9395)

1

1

2013/246/UE

*

Decyzja Komisji z dnia 7 marca 2012 r. w sprawie pomocy państwa nr SA.29041 (C 28/2009, ex N 433/2009) Środki pomocy na rzecz Oltchim SA Râmnicu Vâlcea
  (notyfikowana jako dokument nr C(2012) 1369)

   (
  1
  )

(notyfikowana jako dokument nr C(2012) 1369)

1

33

2013/247/UE

*

Decyzja Komisji z dnia 23 stycznia 2013 r. w sprawie pomocy państwa nr SA.24123 (2012/C) (ex 2011/NN) wdrożonej przez Niderlandy Domniemana sprzedaż gruntu poniżej ceny rynkowej przez gminę Leidschendam-Voorburg
  (notyfikowana jako dokument nr C(2013) 87)

   (
  1
  )

(notyfikowana jako dokument nr C(2013) 87)

1

52

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Tekst mający znaczenie dla EOG |

---

(1)   Tekst mający znaczenie dla EOG

1

| PL | Akty, których tytuły wydrukowano zwykłą czcionką, odnoszą się do bieżącego zarządzania sprawami rolnictwa i generalnie zachowują ważność przez określony czas.
  Tytuły wszystkich innych aktów poprzedza gwiazdka, a drukuje się je czcionką pogrubioną. |
| --- | --- |

PL

Akty, których tytuły wydrukowano zwykłą czcionką, odnoszą się do bieżącego zarządzania sprawami rolnictwa i generalnie zachowują ważność przez określony czas.

Tytuły wszystkich innych aktów poprzedza gwiazdka, a drukuje się je czcionką pogrubioną.

---

II Akty o charakterze nieustawodawczym

DECYZJE

| 1.6.2013 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | L 148/1 |
| --- | --- | --- | --- |

1.6.2013

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

L 148/1

---

DECYZJA KOMISJI

z dnia 20 grudnia 2011 r.

w sprawie pomocy państwa C 40/2009 oraz C 43/2008 w celu restrukturyzacji WestLB AG

(notyfikowana jako dokument nr C(2011) 9395)

(Jedynie tekst w języku niemieckim jest autentyczny)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2013/245/UE)

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), w szczególności jego art. 108 ust. 2 akapit pierwszy (1),

uwzględniając Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym, w szczególności jego art. 62 ust. 1 lit. a),

po wezwaniu zainteresowanych stron do przedstawienia uwag (2)

a także mając na uwadze, co następuje:

I.   PROCEDURA

| (1) | Decyzją z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie C 43/2008 (3) (zwaną dalej „decyzją z maja 2009 r.”) Komisja na podstawie przedstawionego w dniu 30 kwietnia 2009 r. planu restrukturyzacji (zwanego dalej „planem restrukturyzacji z kwietnia 2009 r.”) zatwierdziła na określonych warunkach zabezpieczenie przed ryzykiem w wysokości 5 mld EUR dla WestLB AG (4) (zwanego dalej „WestLB”), banku krajowego Nadrenii Północnej – Westfalii, w odniesieniu do portfela zawierającego strukturyzowane papiery wartościowe (zwanego dalej „portfelem Phoenix”). |
| --- | --- |

(1)

Decyzją z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie C 43/2008 (3) (zwaną dalej „decyzją z maja 2009 r.”) Komisja na podstawie przedstawionego w dniu 30 kwietnia 2009 r. planu restrukturyzacji (zwanego dalej „planem restrukturyzacji z kwietnia 2009 r.”) zatwierdziła na określonych warunkach zabezpieczenie przed ryzykiem w wysokości 5 mld EUR dla WestLB AG (4) (zwanego dalej „WestLB”), banku krajowego Nadrenii Północnej – Westfalii, w odniesieniu do portfela zawierającego strukturyzowane papiery wartościowe (zwanego dalej „portfelem Phoenix”).

| (2) | W dniu 23 września 2009 r. władze niemieckie zgłosiły Komisji dodatkową pomoc na rzecz WestLB w formie ograniczonego w czasie zabezpieczenia przed ryzykiem dla określonych transz portfela Phoenix w wysokości 6,4 mld EUR, a także zapowiedziały zgłoszenie zmienionego planu restrukturyzacji. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 23 września 2009 r. władze niemieckie zgłosiły Komisji dodatkową pomoc na rzecz WestLB w formie ograniczonego w czasie zabezpieczenia przed ryzykiem dla określonych transz portfela Phoenix w wysokości 6,4 mld EUR, a także zapowiedziały zgłoszenie zmienionego planu restrukturyzacji.

| (3) | Decyzją z dnia 7 października 2009 r. w sprawie N 531/2009 (5) Komisja uznała ograniczone w czasie zabezpieczenie przed ryzykiem za pomoc na ratowanie, która jest zgodna z rynkiem wewnętrznym. |
| --- | --- |

(3)

Decyzją z dnia 7 października 2009 r. w sprawie N 531/2009 (5) Komisja uznała ograniczone w czasie zabezpieczenie przed ryzykiem za pomoc na ratowanie, która jest zgodna z rynkiem wewnętrznym.

| (4) | W dniu 10 grudnia 2009 r. władze niemieckie zgłosiły środek na rzecz WestLB służący ratowaniu aktywów o obniżonej jakości w formie przeniesienia aktywów na nowo utworzony bank likwidujący złe aktywa (niem. Erste Abwicklungsanstalt, zwany dalej „EAA”). Środek ten jest zwany dalej „pierwszym przeniesieniem aktywów”. Jednocześnie władze niemieckie przekazały również zmieniony plan restrukturyzacji WestLB (zwany dalej „planem restrukturyzacji z grudnia 2009 r.”). Pierwsze przeniesienie aktywów zastąpiło środek zgłoszony w dniu 23 września 2009 r., w związku z czym decyzja z dnia 7 października 2009 r. stała się bezprzedmiotowa. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 10 grudnia 2009 r. władze niemieckie zgłosiły środek na rzecz WestLB służący ratowaniu aktywów o obniżonej jakości w formie przeniesienia aktywów na nowo utworzony bank likwidujący złe aktywa (niem. Erste Abwicklungsanstalt, zwany dalej „EAA”). Środek ten jest zwany dalej „pierwszym przeniesieniem aktywów”. Jednocześnie władze niemieckie przekazały również zmieniony plan restrukturyzacji WestLB (zwany dalej „planem restrukturyzacji z grudnia 2009 r.”). Pierwsze przeniesienie aktywów zastąpiło środek zgłoszony w dniu 23 września 2009 r., w związku z czym decyzja z dnia 7 października 2009 r. stała się bezprzedmiotowa.

| (5) | Decyzją z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie C 40/2009 (6) (zwaną dalej „decyzją z grudnia 2009 r.”) Komisja, ze względu na stabilność finansową, zatwierdziła tymczasowo pierwsze przeniesienie aktywów na okres sześciu miesięcy. Z uwagi na wątpliwości dotyczące zgodności powyższego środka z rynkiem wewnętrznym Komisja na mocy tej samej decyzji wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające zgodnie z art. 108 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). |
| --- | --- |

(5)

Decyzją z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie C 40/2009 (6) (zwaną dalej „decyzją z grudnia 2009 r.”) Komisja, ze względu na stabilność finansową, zatwierdziła tymczasowo pierwsze przeniesienie aktywów na okres sześciu miesięcy. Z uwagi na wątpliwości dotyczące zgodności powyższego środka z rynkiem wewnętrznym Komisja na mocy tej samej decyzji wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające zgodnie z art. 108 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE).

| (6) | W grudniu 2009 r. Komisja zaangażowała ekspertów zewnętrznych w celu przeprowadzenia wyceny aktywów o obniżonej jakości, które bank WestLB przeniósł na EAA. W charakterze ekspertów zaangażowano przedsiębiorstwa Société Générale, Bangert Research oraz profesora Wima Schoutensa. |
| --- | --- |

(6)

W grudniu 2009 r. Komisja zaangażowała ekspertów zewnętrznych w celu przeprowadzenia wyceny aktywów o obniżonej jakości, które bank WestLB przeniósł na EAA. W charakterze ekspertów zaangażowano przedsiębiorstwa Société Générale, Bangert Research oraz profesora Wima Schoutensa.

| (7) | W dniu 1 lutego 2010 r. władze niemieckie przekazały uwagi dotyczące argumentacji zawartej w decyzji z grudnia 2009 r. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 1 lutego 2010 r. władze niemieckie przekazały uwagi dotyczące argumentacji zawartej w decyzji z grudnia 2009 r.

| (8) | Decyzją z dnia 22 czerwca 2010 r. w sprawie N 249/2010 (7) (zwanej dalej „decyzją z czerwca 2010 r.”) Komisja, ze względu na stabilność finansową, przedłużyła tymczasowe zatwierdzenie dla pierwszego przeniesienia aktywów do momentu wydania ostatecznej decyzji w sprawie przeniesienia aktywów oraz planu restrukturyzacji z grudnia 2009 r. |
| --- | --- |

(8)

Decyzją z dnia 22 czerwca 2010 r. w sprawie N 249/2010 (7) (zwanej dalej „decyzją z czerwca 2010 r.”) Komisja, ze względu na stabilność finansową, przedłużyła tymczasowe zatwierdzenie dla pierwszego przeniesienia aktywów do momentu wydania ostatecznej decyzji w sprawie przeniesienia aktywów oraz planu restrukturyzacji z grudnia 2009 r.

| (9) | W dniu 29 października 2010 r. Komisja przekazała władzom niemieckim szczegółowe sprawozdanie z wyceny aktywów, które stanowiły przedmiot pierwszego przeniesienia aktywów. |
| --- | --- |

(9)

W dniu 29 października 2010 r. Komisja przekazała władzom niemieckim szczegółowe sprawozdanie z wyceny aktywów, które stanowiły przedmiot pierwszego przeniesienia aktywów.

| (10) | W dniu 5 listopada 2010 r. Komisja wydała decyzję w sprawie przedłużenia formalnego postępowania wyjaśniającego w odniesieniu do pierwszego przeniesienia aktywów w sprawie C 40/2009 (8) (zwanej dalej „decyzją z listopada 2010 r.”). W decyzji z listopada 2010 r. Komisja wyraziła kolejne wątpliwości dotyczące zgodności pierwszego przeniesienia aktywów z rynkiem wewnętrznym. |
| --- | --- |

(10)

W dniu 5 listopada 2010 r. Komisja wydała decyzję w sprawie przedłużenia formalnego postępowania wyjaśniającego w odniesieniu do pierwszego przeniesienia aktywów w sprawie C 40/2009 (8) (zwanej dalej „decyzją z listopada 2010 r.”). W decyzji z listopada 2010 r. Komisja wyraziła kolejne wątpliwości dotyczące zgodności pierwszego przeniesienia aktywów z rynkiem wewnętrznym.

| (11) | W listopadzie 2010 r. władze niemieckie przekazały uwagi, których treść została następnie uzupełniona w dniu 21 grudnia 2010 r. Komisja nie otrzymała uwag zainteresowanych stron. |
| --- | --- |

(11)

W listopadzie 2010 r. władze niemieckie przekazały uwagi, których treść została następnie uzupełniona w dniu 21 grudnia 2010 r. Komisja nie otrzymała uwag zainteresowanych stron.

| (12) | W dniu 21 grudnia 2010 r. Komisja podjęła decyzję o przesunięciu terminu, od którego bank Westdeutsche ImmobilienBank AG (9) (zwany dalej „WestImmo”) nie będzie podejmował nowej działalności (10). |
| --- | --- |

(12)

W dniu 21 grudnia 2010 r. Komisja podjęła decyzję o przesunięciu terminu, od którego bank Westdeutsche ImmobilienBank AG (9) (zwany dalej „WestImmo”) nie będzie podejmował nowej działalności (10).

| (13) | W dniu 15 lutego 2011 r. władze niemieckie przekazały zmieniony plan restrukturyzacji WestLB (zwany dalej „planem restrukturyzacji z lutego 2011 r.”). |
| --- | --- |

(13)

W dniu 15 lutego 2011 r. władze niemieckie przekazały zmieniony plan restrukturyzacji WestLB (zwany dalej „planem restrukturyzacji z lutego 2011 r.”).

| (14) | W dniu 15 kwietnia 2011 r. władze niemieckie przekazały Komisji sprawozdanie z postępów prac, sporządzone przez powiernika ds. zbycia, wyznaczonego zgodnie z decyzją z maja 2009 r., a także nowy plan restrukturyzacji WestLB (zwany dalej „nowym planem restrukturyzacji”). |
| --- | --- |

(14)

W dniu 15 kwietnia 2011 r. władze niemieckie przekazały Komisji sprawozdanie z postępów prac, sporządzone przez powiernika ds. zbycia, wyznaczonego zgodnie z decyzją z maja 2009 r., a także nowy plan restrukturyzacji WestLB (zwany dalej „nowym planem restrukturyzacji”).

| (15) | W dniu 23 czerwca 2011 r. Bundesanstalt für Finanzmarktstabilisierung (zwany dalej „FMSA”), wszyscy udziałowcy WestLB, a także EAA, doszli do porozumienia w sprawie wszystkich istotnych szczegółów likwidacji WestLB oraz podziału obciążeń pomiędzy udziałowcami (porozumienie zwane dalej „umową ramową” (11) (niem. Eckpunktevereinbarung)). |
| --- | --- |

(15)

W dniu 23 czerwca 2011 r. Bundesanstalt für Finanzmarktstabilisierung (zwany dalej „FMSA”), wszyscy udziałowcy WestLB, a także EAA, doszli do porozumienia w sprawie wszystkich istotnych szczegółów likwidacji WestLB oraz podziału obciążeń pomiędzy udziałowcami (porozumienie zwane dalej „umową ramową” (11) (niem. Eckpunktevereinbarung)).

| (16) | W dniu 30 czerwca 2011 r. władze niemieckie przekazały Komisji ostateczną wersję nowego planu restrukturyzacji, opartą na umowie ramowej (zwaną dalej „planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r.”). |
| --- | --- |

(16)

W dniu 30 czerwca 2011 r. władze niemieckie przekazały Komisji ostateczną wersję nowego planu restrukturyzacji, opartą na umowie ramowej (zwaną dalej „planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r.”).

| (17) | W dniu 28 października 2011 r. władze niemieckie zwróciły się do Komisji z wnioskiem o przesunięcie na dzień 29 lutego 2012 r. terminu, od którego WestLB nie będzie podejmować nowej działalności (w decyzji z maja 2009 r. nałożono na WestLB obowiązek zaniechania nowej działalności z dniem 1 stycznia 2012 r.). Z powyższym wnioskiem wystąpiono zapobiegawczo, na wypadek gdyby decyzja z maja 2009 r. nie została do dnia 1 stycznia 2012 r. zastąpiona nową decyzją. |
| --- | --- |

(17)

W dniu 28 października 2011 r. władze niemieckie zwróciły się do Komisji z wnioskiem o przesunięcie na dzień 29 lutego 2012 r. terminu, od którego WestLB nie będzie podejmować nowej działalności (w decyzji z maja 2009 r. nałożono na WestLB obowiązek zaniechania nowej działalności z dniem 1 stycznia 2012 r.). Z powyższym wnioskiem wystąpiono zapobiegawczo, na wypadek gdyby decyzja z maja 2009 r. nie została do dnia 1 stycznia 2012 r. zastąpiona nową decyzją.

| (18) | W dniu 28 października 2011 r. władze niemieckie przekazały szczegółowe informacje dotyczące kolejnego środka pomocy dla WestLB w formie drugiego przeniesienia aktywów na EAA (zwanego dalej „drugim przeniesieniem aktywów”). |
| --- | --- |

(18)

W dniu 28 października 2011 r. władze niemieckie przekazały szczegółowe informacje dotyczące kolejnego środka pomocy dla WestLB w formie drugiego przeniesienia aktywów na EAA (zwanego dalej „drugim przeniesieniem aktywów”).

| (19) | W dniu 21 listopada 2011 r. władze niemieckie przekazały zaktualizowane informacje dotyczące planu restrukturyzacji z czerwca 2011 r. |
| --- | --- |

(19)

W dniu 21 listopada 2011 r. władze niemieckie przekazały zaktualizowane informacje dotyczące planu restrukturyzacji z czerwca 2011 r.

| (20) | W dniu 1 grudnia władze niemieckie przekazały informacje dotyczące wysokości ograniczonego w czasie, krótkoterminowego wsparcia płynności, które może zostać przyznane WestLB do dnia 30 czerwca 2012 r. |
| --- | --- |

(20)

W dniu 1 grudnia władze niemieckie przekazały informacje dotyczące wysokości ograniczonego w czasie, krótkoterminowego wsparcia płynności, które może zostać przyznane WestLB do dnia 30 czerwca 2012 r.

| (21) | W dniu 8 grudnia 2011 r. władze niemieckie zgłosiły Komisji ostateczny katalog zobowiązań. |
| --- | --- |

(21)

W dniu 8 grudnia 2011 r. władze niemieckie zgłosiły Komisji ostateczny katalog zobowiązań.

| (22) | W dniu 13 grudnia 2011 r. władze niemieckie potwierdziły planowane przejęcie przez Helaba Landesbank Hessen-Thüringen (zwany dalej „Helaba”) „Verbundbank”, czyli jednostki, która w ramach planu restrukturyzacji WestLB miała zostać oddzielona od WestLB. |
| --- | --- |

(22)

W dniu 13 grudnia 2011 r. władze niemieckie potwierdziły planowane przejęcie przez Helaba Landesbank Hessen-Thüringen (zwany dalej „Helaba”) „Verbundbank”, czyli jednostki, która w ramach planu restrukturyzacji WestLB miała zostać oddzielona od WestLB.

II.   FAKTY

1.   BENEFICJENT

| (23) | Beneficjentem pomocy jest WestLB, bank krajowy Nadrenii Północnej–Westfalii z siedzibą w Düsseldorfie. Udziałowcami banku są Sparkassenverband Westfalen-Lippe (zwany dalej „SVWL”), Rheinische Sparkassen- und Giroverband (zwany dalej „RSGV”; SVWL i RSGV są nazywane łącznie „zrzeszeniami kas oszczędnościowych”), kraj związkowy Nadrenia Północna–Westfalia (zwany dalej „NRW”) oraz oba związki krajowe (niem. Landschaftsverbände) Rheinland (zwany dalej „LVR”) i Westfallen-Lippe (zwany dalej „LWL”). Sonderfonds Finanzmarktstabilisierung (zwany dalej „SoFFin”), zarządzany przez FMSA, posiada cichy udział w WestLB AG. |
| --- | --- |

(23)

Beneficjentem pomocy jest WestLB, bank krajowy Nadrenii Północnej–Westfalii z siedzibą w Düsseldorfie. Udziałowcami banku są Sparkassenverband Westfalen-Lippe (zwany dalej „SVWL”), Rheinische Sparkassen- und Giroverband (zwany dalej „RSGV”; SVWL i RSGV są nazywane łącznie „zrzeszeniami kas oszczędnościowych”), kraj związkowy Nadrenia Północna–Westfalia (zwany dalej „NRW”) oraz oba związki krajowe (niem. Landschaftsverbände) Rheinland (zwany dalej „LVR”) i Westfallen-Lippe (zwany dalej „LWL”). Sonderfonds Finanzmarktstabilisierung (zwany dalej „SoFFin”), zarządzany przez FMSA, posiada cichy udział w WestLB AG.

| (24) | Najważniejsze dane finansowe WestLB zostały podsumowane w poniższej tabeli:

  Tabela 1


  Najważniejsze dane finansowe WestLB | 31.12.2008 | 31.12.2009 | 31.12.2010 | 30.6.2011 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Wartości bilansowe (w mld EUR) |
| Wartość aktywów ogółem | 288,1 | 242,3 | 191,5 | 160,4 |
| Kapitał własny | 3,8 | 3,7 | 4,1 | 4,2 |
| Wartość kapitału podlegająca prawnemu nadzorowi bankowemu (SolvV) |
| Kapitał podstawowy w mld EUR | 5,7 | 5,3 | 5,5 | 4,9 |
| Środki własne w mld EUR | 8,9 | 7,6 | 7,7 | 7,3 |
| Aktywa ważone ryzykiem w mld EUR | 88,5 | 83,0 | 48,6 | 45,4 |
| Kwota kapitału podstawowego w % | 6,4 | 6,4 | 11,4 | 10,7 |
| Łączna kwota w % | 10,1 | 9,1 | 15,9 | 16,0 |
| Pracownicy |
| Liczba pracowników | 5 957 | 5 214 | 4 712 | 4 622 |
| Liczba pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy | 5 663 | 4 971 | 4 473 | 4 376 |

(24)

Najważniejsze dane finansowe WestLB zostały podsumowane w poniższej tabeli:

Tabela 1

Najważniejsze dane finansowe WestLB

31.12.2008

31.12.2009

31.12.2010

30.6.2011

Wartości bilansowe (w mld EUR)

Wartość aktywów ogółem

288,1

242,3

191,5

160,4

Kapitał własny

3,8

3,7

4,1

4,2

Wartość kapitału podlegająca prawnemu nadzorowi bankowemu (SolvV)

Kapitał podstawowy w mld EUR

5,7

5,3

5,5

4,9

Środki własne w mld EUR

8,9

7,6

7,7

7,3

Aktywa ważone ryzykiem w mld EUR

88,5

83,0

48,6

45,4

Kwota kapitału podstawowego w %

6,4

6,4

11,4

10,7

Łączna kwota w %

10,1

9,1

15,9

16,0

Pracownicy

Liczba pracowników

5 957

5 214

4 712

4 622

Liczba pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy

5 663

4 971

4 473

4 376

| (25) | Bank WestLB realizuje zadania banku centralnego dla kas oszczędnościowych oraz służy regionalnym kasom oszczędnościowym w NRW i w Brandenburgii jako pomost w dostępie do rynków finansowych. WestLB oferuje swoim niemieckim i zagranicznym klientom, do których należą zarówno klienci komercyjni, jak i klienci instytucjonalni oraz klienci z sektora publicznego, szeroką paletę produktów i usług, m.in. w zakresie działalności kredytowej, finansowania ustrukturyzowanego dostosowanego do konkretnych potrzeb, działalności na rynku kapitałowym, zarządzania aktywami oraz transferu środków pieniężnych. |
| --- | --- |

(25)

Bank WestLB realizuje zadania banku centralnego dla kas oszczędnościowych oraz służy regionalnym kasom oszczędnościowym w NRW i w Brandenburgii jako pomost w dostępie do rynków finansowych. WestLB oferuje swoim niemieckim i zagranicznym klientom, do których należą zarówno klienci komercyjni, jak i klienci instytucjonalni oraz klienci z sektora publicznego, szeroką paletę produktów i usług, m.in. w zakresie działalności kredytowej, finansowania ustrukturyzowanego dostosowanego do konkretnych potrzeb, działalności na rynku kapitałowym, zarządzania aktywami oraz transferu środków pieniężnych.

| (26) | Z biegiem czasu zmienił się główny obszar działalności handlowej WestLB. WestLB, którego działalność ograniczała się początkowo do funkcji centrali żyrowej dla kas oszczędnościowych, w coraz większym stopniu stawał się bankiem inwestycyjnym. Od 2001 r., kiedy to działalność publiczna banku została oddzielona od działalności komercyjnej, WestLB został objęty restrukturyzacją (12). |
| --- | --- |

(26)

Z biegiem czasu zmienił się główny obszar działalności handlowej WestLB. WestLB, którego działalność ograniczała się początkowo do funkcji centrali żyrowej dla kas oszczędnościowych, w coraz większym stopniu stawał się bankiem inwestycyjnym. Od 2001 r., kiedy to działalność publiczna banku została oddzielona od działalności komercyjnej, WestLB został objęty restrukturyzacją (12).

| (27) | W ostatnim czasie znaczne inwestycje w strukturyzowane papiery wartościowe, które zostały częściowo zlikwidowane poprzez nieskonsolidowane do 2007 r. spółki specjalnego przeznaczenia, spowodowały poważne straty oraz znaczny wzrost zapotrzebowania na kapitał, mimo że standardy sprawozdawczości finansowej zostały złagodzone w związku z kryzysem finansowym. W związku z tym władze niemieckie oraz udziałowcy WestLB przyznali w 2008 r. zabezpieczenie dla portfela Phoenix (13), a także uzgodnili w listopadzie 2009 r. utworzenie likwidatora, EAA, na którego przeniesiono aktywa o wartości nominalnej 77,5 mld EUR oraz kapitał w wysokości 3 mld EUR. |
| --- | --- |

(27)

W ostatnim czasie znaczne inwestycje w strukturyzowane papiery wartościowe, które zostały częściowo zlikwidowane poprzez nieskonsolidowane do 2007 r. spółki specjalnego przeznaczenia, spowodowały poważne straty oraz znaczny wzrost zapotrzebowania na kapitał, mimo że standardy sprawozdawczości finansowej zostały złagodzone w związku z kryzysem finansowym. W związku z tym władze niemieckie oraz udziałowcy WestLB przyznali w 2008 r. zabezpieczenie dla portfela Phoenix (13), a także uzgodnili w listopadzie 2009 r. utworzenie likwidatora, EAA, na którego przeniesiono aktywa o wartości nominalnej 77,5 mld EUR oraz kapitał w wysokości 3 mld EUR.

2.   ŚRODKI POMOCY

a.   PIERWSZY PAKIET ŚRODKÓW - ZABEZPIECZENIE PRZED RYZYKIEM DLA PORTFELA PHOENIX

| (28) | W 2008 r. WestLB przeniosła portfel strukturyzowanych papierów dłużnych na spółkę specjalnego przeznaczenia o nazwie Phoenix Light, która jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością prawa irlandzkiego, co spowodowało wydzielenie papierów wartościowych (14) o łącznej wartości nominalnej około 23 mld EUR z bilansu WestLB. Spółka specjalnego przeznaczenia została zabezpieczona gwarancjami właścicieli WestLB, które uzgodniono w dniu 8 lutego 2008 r. w celu pokrycia ewentualnej niewypłacalności do wysokości 5 mld EUR (zwane dalej „zabezpieczeniem przed ryzykiem dla portfela Phoenix”) i które zatwierdzono decyzją z maja 2009 r. (15). Zabezpieczenie przed ryzykiem składało się z dwóch odrębnych gwarancji:






  — | gwarancji przeznaczonej na pokrycie roszczeń wobec Phoenix Light w wysokości do 2 mld EUR, w przypadku których wszyscy udziałowcy WestLB ponoszą odpowiedzialność stosownie do posiadanych udziałów, |
| --- | --- | --- |

(28)

W 2008 r. WestLB przeniosła portfel strukturyzowanych papierów dłużnych na spółkę specjalnego przeznaczenia o nazwie Phoenix Light, która jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością prawa irlandzkiego, co spowodowało wydzielenie papierów wartościowych (14) o łącznej wartości nominalnej około 23 mld EUR z bilansu WestLB. Spółka specjalnego przeznaczenia została zabezpieczona gwarancjami właścicieli WestLB, które uzgodniono w dniu 8 lutego 2008 r. w celu pokrycia ewentualnej niewypłacalności do wysokości 5 mld EUR (zwane dalej „zabezpieczeniem przed ryzykiem dla portfela Phoenix”) i które zatwierdzono decyzją z maja 2009 r. (15). Zabezpieczenie przed ryzykiem składało się z dwóch odrębnych gwarancji:

—

gwarancji przeznaczonej na pokrycie roszczeń wobec Phoenix Light w wysokości do 2 mld EUR, w przypadku których wszyscy udziałowcy WestLB ponoszą odpowiedzialność stosownie do posiadanych udziałów,

| — | oraz drugorzędnej gwarancji udzielonej wyłącznie przez NRW, przeznaczonej na pokrycie dalszych roszczeń wobec Phoenix Light do wysokości 3 mld EUR. |
| --- | --- |

—

oraz drugorzędnej gwarancji udzielonej wyłącznie przez NRW, przeznaczonej na pokrycie dalszych roszczeń wobec Phoenix Light do wysokości 3 mld EUR.

b.   DRUGI PAKIET ŚRODKÓW - PIERWSZE PRZENIESIENIE AKTYWÓW NA EAA

| (29) | W dniu 24 listopada 2009 r. władze niemieckie oraz udziałowcy WestLB uzgodnili praktyczne warunki utworzenia likwidatora „Erste Abwicklungsanstalt” zgodnie z niemiecką ustawą o funduszu stabilizacji rynków finansowych (niem. Finanzmarktstabilisierungsfondsgesetz, zwaną dalej „FMStFG”)), co miało na celu wydzielenie portfela zawierającego pozycje obciążone ryzykiem oraz obszary działalności niemające charakteru strategicznego. Na zgromadzeniu udziałowców WestLB w dniu 11 grudnia 2009 r. oficjalnie zatwierdzono niezbędne ustalenia umowne. |
| --- | --- |

(29)

W dniu 24 listopada 2009 r. władze niemieckie oraz udziałowcy WestLB uzgodnili praktyczne warunki utworzenia likwidatora „Erste Abwicklungsanstalt” zgodnie z niemiecką ustawą o funduszu stabilizacji rynków finansowych (niem. Finanzmarktstabilisierungsfondsgesetz, zwaną dalej „FMStFG”)), co miało na celu wydzielenie portfela zawierającego pozycje obciążone ryzykiem oraz obszary działalności niemające charakteru strategicznego. Na zgromadzeniu udziałowców WestLB w dniu 11 grudnia 2009 r. oficjalnie zatwierdzono niezbędne ustalenia umowne.

| (30) | Pierwszy środek dotyczący przeniesienia aktywów (16) obejmował wkład kapitałowy w wysokości 3 mld EUR, dalsze gwarancje udzielone przez udziałowców WestLB oraz przeniesienie aktywów, które miało odbyć się przede wszystkim poprzez ich wydzielenie. Ponadto zabezpieczenie przed ryzykiem dla portfela Phoenix w wysokości 5 mld EUR nie zostało wstrzymane, lecz przeniesione na EAA. Jeżeli zabezpieczenie przed ryzykiem nie zostałoby przeniesione, to EAA potrzebowałby dodatkowego kapitału w wysokości 5 mld EUR w celu przejęcia portfela Phoenix. |
| --- | --- |

(30)

Pierwszy środek dotyczący przeniesienia aktywów (16) obejmował wkład kapitałowy w wysokości 3 mld EUR, dalsze gwarancje udzielone przez udziałowców WestLB oraz przeniesienie aktywów, które miało odbyć się przede wszystkim poprzez ich wydzielenie. Ponadto zabezpieczenie przed ryzykiem dla portfela Phoenix w wysokości 5 mld EUR nie zostało wstrzymane, lecz przeniesione na EAA. Jeżeli zabezpieczenie przed ryzykiem nie zostałoby przeniesione, to EAA potrzebowałby dodatkowego kapitału w wysokości 5 mld EUR w celu przejęcia portfela Phoenix.

(i)   
  Wkład kapitałowy SoFFin na rzecz WestLB

| (31) | Przed utworzeniem EAA SoFFin musiał wnieść na rzecz WestLB wkład kapitałowy w wysokości 3 mld EUR (zwany dalej „wkładem kapitałowym”). Przedmiotowy wkład kapitałowy wniesiono w trzech transzach: w dniu 23 grudnia 2009 r. (672 mln EUR), w dniu 4 stycznia 2010 r. (1,5 mld EUR) oraz w dniu 30 kwietnia 2010 r. (828 mln EUR). Kapitał wniesiono w formie niepodlegającego wypowiedzeniu cichego udziału, który po dniu 1 lipca 2010 r. został przekształcony w akcje zwykłe. Zgodnie z uzyskanym porozumieniem SoFFin nie może posiadać większości udziałów w spółce. |
| --- | --- |

(31)

Przed utworzeniem EAA SoFFin musiał wnieść na rzecz WestLB wkład kapitałowy w wysokości 3 mld EUR (zwany dalej „wkładem kapitałowym”). Przedmiotowy wkład kapitałowy wniesiono w trzech transzach: w dniu 23 grudnia 2009 r. (672 mln EUR), w dniu 4 stycznia 2010 r. (1,5 mld EUR) oraz w dniu 30 kwietnia 2010 r. (828 mln EUR). Kapitał wniesiono w formie niepodlegającego wypowiedzeniu cichego udziału, który po dniu 1 lipca 2010 r. został przekształcony w akcje zwykłe. Zgodnie z uzyskanym porozumieniem SoFFin nie może posiadać większości udziałów w spółce.

| (32) | W treści warunków umownych dotyczących cichego udziału przewiduje się wynagrodzenie wynoszące 10 % rocznie w przypadku, gdy WestLB osiągnie wystarczający zysk roczny zgodnie z niemieckim kodeksem spółek handlowych (HGB) (17). W przypadku, gdy w ujęciu rocznym poniesione zostaną straty, wynagrodzenie nie jest wypłacane, a cichy udział będzie uczestniczyć pari passu w stratach. Od momentu wniesienia cichego udziału WestLB odnotował straty (2009 r.) zgodnie z niemieckim kodeksem spółek handlowych lub nie osiągał rocznego zysku (2010 r.). W związku z powyższym nie wypłacono dotychczas wynagrodzenia, a cichy udział uczestniczył w stratach w wysokości 1 mln EUR. |
| --- | --- |

(32)

W treści warunków umownych dotyczących cichego udziału przewiduje się wynagrodzenie wynoszące 10 % rocznie w przypadku, gdy WestLB osiągnie wystarczający zysk roczny zgodnie z niemieckim kodeksem spółek handlowych (HGB) (17). W przypadku, gdy w ujęciu rocznym poniesione zostaną straty, wynagrodzenie nie jest wypłacane, a cichy udział będzie uczestniczyć pari passu w stratach. Od momentu wniesienia cichego udziału WestLB odnotował straty (2009 r.) zgodnie z niemieckim kodeksem spółek handlowych lub nie osiągał rocznego zysku (2010 r.). W związku z powyższym nie wypłacono dotychczas wynagrodzenia, a cichy udział uczestniczył w stratach w wysokości 1 mln EUR.

(ii)   
  Gwarancje udziałowców

| (33) | Z utworzeniem EAA wiąże się udzielenie przez udziałowców WestLB gwarancji przeznaczonej na pokrycie kolejnych strat związanych z przeniesionymi aktywami. Zgodnie z niemiecką ustawą o funduszu stabilizacji rynków finansowych (niem. Finanzmarktstabilisierungsfondsgesetz, zwaną dalej „FMStFG”) wszystkie straty EAA, których wartość jest wyższa od wartości przeniesionego kapitału, muszą zostać pokryte przez udziałowców WestLB oraz FMSA. |
| --- | --- |

(33)

Z utworzeniem EAA wiąże się udzielenie przez udziałowców WestLB gwarancji przeznaczonej na pokrycie kolejnych strat związanych z przeniesionymi aktywami. Zgodnie z niemiecką ustawą o funduszu stabilizacji rynków finansowych (niem. Finanzmarktstabilisierungsfondsgesetz, zwaną dalej „FMStFG”) wszystkie straty EAA, których wartość jest wyższa od wartości przeniesionego kapitału, muszą zostać pokryte przez udziałowców WestLB oraz FMSA.

| (34) | W tym celu udziałowcy udzielili WestLB wyraźnej gwarancji w łącznej wysokości 1 mld EUR, z czego 482 mln EUR przypadło na NRW, 501 mln EUR na zrzeszenia kas oszczędnościowych, a 17 mln EUR na LVR i LWL. Z uwagi na ewentualną konieczność pokrycia dalszych strat, udziałowcy WestLB uzgodnili ograniczenie zobowiązania RSGV i WLSGV w zakresie dalszego wyrównania strat do kwoty 4 mld EUR. W związku z udzieloną przez zrzeszenia kas oszczędnościowych gwarancją w wysokości 501 mln EUR udział RSGV i WLSGV w stratach ogranicza się maksymalnie do kwoty 4,5 mld EUR. W celu uzyskania kwoty 4 mld EUR RSGV i WLSGV mogą przez 25 lat tworzyć odpowiednie rezerwy z przeznaczeniem na powyższe zobowiązanie. Wszelkie straty, których wartość będzie wyższa zarówno od kapitału własnego EAA, jak i gwarancji, zostaną sfinansowane przez FMSA i NRW (18). |
| --- | --- |

(34)

W tym celu udziałowcy udzielili WestLB wyraźnej gwarancji w łącznej wysokości 1 mld EUR, z czego 482 mln EUR przypadło na NRW, 501 mln EUR na zrzeszenia kas oszczędnościowych, a 17 mln EUR na LVR i LWL. Z uwagi na ewentualną konieczność pokrycia dalszych strat, udziałowcy WestLB uzgodnili ograniczenie zobowiązania RSGV i WLSGV w zakresie dalszego wyrównania strat do kwoty 4 mld EUR. W związku z udzieloną przez zrzeszenia kas oszczędnościowych gwarancją w wysokości 501 mln EUR udział RSGV i WLSGV w stratach ogranicza się maksymalnie do kwoty 4,5 mld EUR. W celu uzyskania kwoty 4 mld EUR RSGV i WLSGV mogą przez 25 lat tworzyć odpowiednie rezerwy z przeznaczeniem na powyższe zobowiązanie. Wszelkie straty, których wartość będzie wyższa zarówno od kapitału własnego EAA, jak i gwarancji, zostaną sfinansowane przez FMSA i NRW (18).

(iii)   
  Pierwsze przeniesienie aktywów

| (35) | Przeniesienie „toksycznych” aktywów oraz aktywów (i zobowiązań) niemających charakteru strategicznego nastąpiło w dwóch etapach. W pierwszym etapie papiery wartościowe (w szczególności Mezzanine Notes oraz inne strukturyzowane papiery wartościowe) o łącznej wartości księgowej około 6,2 mld EUR, a także zobowiązania o wartości księgowej około 5,5 mld EUR przeniesiono na EAA w ramach wydzielenia aktywów, które zostało odnotowane w rejestrze handlowym w dniu 23 grudnia 2009 r. (19). W drugim etapie pozostała część wydzielonego portfela została w dniu 30 kwietnia 2010 r. rozdzielona lub przeniesiona w sposób syntetyczny na EAA (20). |
| --- | --- |

(35)

Przeniesienie „toksycznych” aktywów oraz aktywów (i zobowiązań) niemających charakteru strategicznego nastąpiło w dwóch etapach. W pierwszym etapie papiery wartościowe (w szczególności Mezzanine Notes oraz inne strukturyzowane papiery wartościowe) o łącznej wartości księgowej około 6,2 mld EUR, a także zobowiązania o wartości księgowej około 5,5 mld EUR przeniesiono na EAA w ramach wydzielenia aktywów, które zostało odnotowane w rejestrze handlowym w dniu 23 grudnia 2009 r. (19). W drugim etapie pozostała część wydzielonego portfela została w dniu 30 kwietnia 2010 r. rozdzielona lub przeniesiona w sposób syntetyczny na EAA (20).

| (36) | Transakcja została ustrukturyzowana w taki sposób, iż WestLB z mocą wsteczną skorzystało z przeniesienia. Wartość księgową papierów wartościowych przeniesionych w dniu 23 grudnia 2009 r. określono na podstawie ostatecznego terminu ekonomicznego przeniesienia aktywów przypadającego na 31 grudnia 2008 r./1 stycznia 2009 r., podczas gdy wartość księgową pozostałej części portfela, przeniesionej w dniu 30 kwietnia 2010 r., określono na podstawie ostatecznego terminu ekonomicznego przeniesienia aktywów przypadającego na 31 grudnia 2009 r./1 stycznia 2010 r. |
| --- | --- |

(36)

Transakcja została ustrukturyzowana w taki sposób, iż WestLB z mocą wsteczną skorzystało z przeniesienia. Wartość księgową papierów wartościowych przeniesionych w dniu 23 grudnia 2009 r. określono na podstawie ostatecznego terminu ekonomicznego przeniesienia aktywów przypadającego na 31 grudnia 2008 r./1 stycznia 2009 r., podczas gdy wartość księgową pozostałej części portfela, przeniesionej w dniu 30 kwietnia 2010 r., określono na podstawie ostatecznego terminu ekonomicznego przeniesienia aktywów przypadającego na 31 grudnia 2009 r./1 stycznia 2010 r.

| (37) | Portfel obejmuje aktywa o wartości nominalnej 77 mld EUR (wartość księgowa na dzień 31 grudnia 2009 r. – 68,117 mld EUR (21)), w których skład wchodzi szeroka gama instrumentów kredytowych, zwykłych obligacji (22), strukturyzowanych papierów dłużnych oraz instrumentów pochodnych. W skład portfela wchodzą również zobowiązania związane z prawami nabytymi w wysokości 22,1 mld EUR (wartość księgowa zgodnie z „umową w sprawie wydzielenia”). Na EAA przeniesiono trzy podstawowe grupy aktywów:






  — | portfel strukturyzowanych papierów wartościowych, który obejmuje portfel Phoenix (22,9 mld EUR), portfel „European Super Senior”, składający się z transz (2,8 mld EUR) oraz inne papiery wartościowe zabezpieczone aktywami (zwane dalej „ABS”) (3,4 mld EUR); |
| --- | --- | --- |

(37)

Portfel obejmuje aktywa o wartości nominalnej 77 mld EUR (wartość księgowa na dzień 31 grudnia 2009 r. – 68,117 mld EUR (21)), w których skład wchodzi szeroka gama instrumentów kredytowych, zwykłych obligacji (22), strukturyzowanych papierów dłużnych oraz instrumentów pochodnych. W skład portfela wchodzą również zobowiązania związane z prawami nabytymi w wysokości 22,1 mld EUR (wartość księgowa zgodnie z „umową w sprawie wydzielenia”). Na EAA przeniesiono trzy podstawowe grupy aktywów:

—

portfel strukturyzowanych papierów wartościowych, który obejmuje portfel Phoenix (22,9 mld EUR), portfel „European Super Senior”, składający się z transz (2,8 mld EUR) oraz inne papiery wartościowe zabezpieczone aktywami (zwane dalej „ABS”) (3,4 mld EUR);

| — | portfel papierów wartościowych zawierający obligacje (17,7 mld EUR) częściowo zabezpieczone swapami ryzyka kredytowego na ujemnej podstawie (tzw. „negative basis trades”) (23). |
| --- | --- |

—

portfel papierów wartościowych zawierający obligacje (17,7 mld EUR) częściowo zabezpieczone swapami ryzyka kredytowego na ujemnej podstawie (tzw. „negative basis trades”) (23).

| — | portfel kredytowy, który obejmuje kredyty oraz (pozabilansowe) zobowiązania kredytowe o łącznej wartości nominalnej 30,6 mld EUR, w skład których wchodzą pozostałe pozycje, wynikające z różnych rodzajów działalności banku WestLB oraz jego oddziałów. |
| --- | --- |

—

portfel kredytowy, który obejmuje kredyty oraz (pozabilansowe) zobowiązania kredytowe o łącznej wartości nominalnej 30,6 mld EUR, w skład których wchodzą pozostałe pozycje, wynikające z różnych rodzajów działalności banku WestLB oraz jego oddziałów.

Ponadto aktywa były częściowo przedmiotem transakcji pochodnych (co oznacza, że z papierem wartościowym lub kredytem związany jest swap odsetkowy lub walutowy); przeniesiono również kilka czystych pozycji CDS, które wchodzą w skład instrumentów pochodnych znajdujących się w portfelu.

| (38) | O ile niektóre aktywa mogły zostać uznane za aktywa o obniżonej jakości, a ich emitenci, kontrahenci, a także niektóre rynki częściowe za niewłaściwie funkcjonujące, to nie dotyczyło to większości tych elementów. Władze niemieckie uznały, że 4,2 mld EUR (6 % wszystkich aktywów) to aktywa „płynne”, co oznacza, że w dalszym ciągu należą one do sprawnie funkcjonujących rynków (24). |
| --- | --- |

(38)

O ile niektóre aktywa mogły zostać uznane za aktywa o obniżonej jakości, a ich emitenci, kontrahenci, a także niektóre rynki częściowe za niewłaściwie funkcjonujące, to nie dotyczyło to większości tych elementów. Władze niemieckie uznały, że 4,2 mld EUR (6 % wszystkich aktywów) to aktywa „płynne”, co oznacza, że w dalszym ciągu należą one do sprawnie funkcjonujących rynków (24).

| (39) | W momencie utworzenia EAA jej kapitał składał się z aktywów netto w łącznej wysokości 3,267 mld EUR. Powyższe aktywa składały się natomiast z kapitału o wartości 3 mld EUR oraz z kwoty 267 mln EUR, stanowiącej wewnętrzne zobowiązanie, wynikające z kredytowych instrumentów pochodnych (CLN) w ramach portfela European Super Senior. |
| --- | --- |

(39)

W momencie utworzenia EAA jej kapitał składał się z aktywów netto w łącznej wysokości 3,267 mld EUR. Powyższe aktywa składały się natomiast z kapitału o wartości 3 mld EUR oraz z kwoty 267 mln EUR, stanowiącej wewnętrzne zobowiązanie, wynikające z kredytowych instrumentów pochodnych (CLN) w ramach portfela European Super Senior.

| (40) | Na potrzeby zarządzania aktywami, EAA zawarła z WestLB trzyletnią umowę na świadczenie usług. W ramach przedmiotowej umowy WestLB świadczy na rzecz EAA usługi w zakresie zarządzania portfelem, których głównym celem jest stopniowa likwidacja całego portfela oraz minimalizacja ryzyka. Początkowo bank WestLB był jedynym kontrahentem EAA w zakresie refinansowania oraz transakcji w zakresie instrumentów pochodnych. |
| --- | --- |

(40)

Na potrzeby zarządzania aktywami, EAA zawarła z WestLB trzyletnią umowę na świadczenie usług. W ramach przedmiotowej umowy WestLB świadczy na rzecz EAA usługi w zakresie zarządzania portfelem, których głównym celem jest stopniowa likwidacja całego portfela oraz minimalizacja ryzyka. Początkowo bank WestLB był jedynym kontrahentem EAA w zakresie refinansowania oraz transakcji w zakresie instrumentów pochodnych.

(iv)   
  Wycena aktywów

| (41) | Władze niemieckie dokonały wyceny obu części wydzielonego portfela, pierwszej w dniu 30 września 2009 r. oraz drugiej w dniu 31 marca 2010 r. (zob. tabela 2). Władze niemieckie twierdzą, że rzeczywista wartość ekonomiczna („RWE”) całości aktywów kształtowała się na poziomie 62,727 mld EUR i była tym samym o 5,389 mld EUR niższa od wartości księgowej (25). Powyższa wycena została uznana za wystarczająco konserwatywną zarówno przez Blackrock (26), jak i przez Deutsche Bundesbank (27). W celu dokonania oceny wysokości przyznanej pomocy państwa władze niemieckie odliczyły od brakującej kwoty RWE (5,389 mld EUR) początkowy kapitał EAA (28) (3,267 mld EUR, różnica pomiędzy wartością księgową aktywów a zobowiązaniami), wskutek czego różnica netto pomiędzy wartością przekazania a rzeczywistą wartością ekonomiczną (zwaną dalej „RWE”) wyniosła 2,123 mld EUR. |
| --- | --- |

(41)

Władze niemieckie dokonały wyceny obu części wydzielonego portfela, pierwszej w dniu 30 września 2009 r. oraz drugiej w dniu 31 marca 2010 r. (zob. tabela 2). Władze niemieckie twierdzą, że rzeczywista wartość ekonomiczna („RWE”) całości aktywów kształtowała się na poziomie 62,727 mld EUR i była tym samym o 5,389 mld EUR niższa od wartości księgowej (25). Powyższa wycena została uznana za wystarczająco konserwatywną zarówno przez Blackrock (26), jak i przez Deutsche Bundesbank (27). W celu dokonania oceny wysokości przyznanej pomocy państwa władze niemieckie odliczyły od brakującej kwoty RWE (5,389 mld EUR) początkowy kapitał EAA (28) (3,267 mld EUR, różnica pomiędzy wartością księgową aktywów a zobowiązaniami), wskutek czego różnica netto pomiędzy wartością przekazania a rzeczywistą wartością ekonomiczną (zwaną dalej „RWE”) wyniosła 2,123 mld EUR.

| (42) | Podobnie jak władze niemieckie, również Komisja przy obliczeniach wysokości przyznanej pomocy państwa koncentrowała się na różnicy netto pomiędzy wartością przekazania a RWE przekazanych aktywów i zobowiązań (zwanej dalej „transferem delta”). |
| --- | --- |

(42)

Podobnie jak władze niemieckie, również Komisja przy obliczeniach wysokości przyznanej pomocy państwa koncentrowała się na różnicy netto pomiędzy wartością przekazania a RWE przekazanych aktywów i zobowiązań (zwanej dalej „transferem delta”).

| (43) | Komisja, przy pomocy zewnętrznych ekspertów (Société Générale, Bangert Research oraz profesora Wima Schoutensa), dokonała weryfikacji wyceny przekazanej przez władze niemieckie. W wyniku powyższej weryfikacji, której szczegóły przedstawiono w treści decyzji z listopada 2010 r. (29), stwierdzono, że przy ostrożnych założeniach wartość transferu delta jest o 1,606 mld EUR wyższa od wartości przedstawionej przez władze niemieckie (5,389 mld EUR). Innymi słowy, wartość RWE jest o 6,949 mld EUR niższa od wartości przekazania (30). W ramach wyceny RWE dla określonych obligacji eksperci stwierdzili istnienie różnic, w szczególności na poziomie subportfela (w przypadku całości portfela papierów wartościowych wartość ta wyniosła 600 mln EUR), wynikających z rozbieżności dotyczących oceny zakłóceń funkcjonalnych na tych rynkach. I tak na przykład eksperci, w przeciwieństwie do WestLB, uznali szereg rynków zwykłych obligacji za sprawnie funkcjonujące, w związku z czym przyjęto, że wartość rynkowa aktywów jest równa RWE. Po drugie, w przypadku pożyczek przeniesionych przez WestLB stwierdzono wystąpienie różnic wynikających ze znacznych rozbieżności dotyczących wyceny strat z tytułu niewypłacalności (LGD) (w przypadku całego portfela kredytowego - 1 mld EUR). Znaczne różnice stwierdzono również w odniesieniu do określonych kategorii cząstkowych portfela składającego się ze strukturyzowanych papierów dłużnych. Jednakże w tym przypadku wydaje się, że ich efekty netto wzajemnie się równoważą. |
| --- | --- |

(43)

Komisja, przy pomocy zewnętrznych ekspertów (Société Générale, Bangert Research oraz profesora Wima Schoutensa), dokonała weryfikacji wyceny przekazanej przez władze niemieckie. W wyniku powyższej weryfikacji, której szczegóły przedstawiono w treści decyzji z listopada 2010 r. (29), stwierdzono, że przy ostrożnych założeniach wartość transferu delta jest o 1,606 mld EUR wyższa od wartości przedstawionej przez władze niemieckie (5,389 mld EUR). Innymi słowy, wartość RWE jest o 6,949 mld EUR niższa od wartości przekazania (30). W ramach wyceny RWE dla określonych obligacji eksperci stwierdzili istnienie różnic, w szczególności na poziomie subportfela (w przypadku całości portfela papierów wartościowych wartość ta wyniosła 600 mln EUR), wynikających z rozbieżności dotyczących oceny zakłóceń funkcjonalnych na tych rynkach. I tak na przykład eksperci, w przeciwieństwie do WestLB, uznali szereg rynków zwykłych obligacji za sprawnie funkcjonujące, w związku z czym przyjęto, że wartość rynkowa aktywów jest równa RWE. Po drugie, w przypadku pożyczek przeniesionych przez WestLB stwierdzono wystąpienie różnic wynikających ze znacznych rozbieżności dotyczących wyceny strat z tytułu niewypłacalności (LGD) (w przypadku całego portfela kredytowego - 1 mld EUR). Znaczne różnice stwierdzono również w odniesieniu do określonych kategorii cząstkowych portfela składającego się ze strukturyzowanych papierów dłużnych. Jednakże w tym przypadku wydaje się, że ich efekty netto wzajemnie się równoważą.

| (44) | Ponadto władze niemieckie przekazały informacje na temat potencjalnych czynników łagodzących oraz przedstawiły argumenty w celu wykazania, że wartość transferu delta była niższa od zera.
  Poniższa tabela, zaczerpnięta z decyzji z listopada 2010 r., zawiera podsumowanie wyników według subportfeli.

  Tabela 2


  Wyniki pierwszego przeniesienia aktywów zgodnie z decyzją z listopada 2010 r. | Stanowisko władz niemieckich | | Stanowisko Komisji |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Przeniesiony portfel | Wartość ks ięgow a (wartość przeniesienia) | TTW według WestLB „zrekonstruowana” | TTW wartość przeniesienia według WestLB „zrekonstruowana” | TTW według ekspertów UE, dane szacunkowe | TTW - wartość przeniesienia według ekspertów UE, dane szacunkowe |
| Portfel strukturyzowanych papierów wartościowych | Phoenix | 22 764 | 20 323 | (2 441) | 19 786 | (2 978) |
| European Super Seniors | 2 918 | 1 751 | (1 167) | 2 276 | (642) |
| Pozostałe ABS | 3 188 | 3 182 | (6) | 3 178 | (10) |
| Portfel papierów wartościowych | Obligacje | 16 501 | 16 323 | (178) | 15 762 | (739) |
| Portfolio Banque D’Orsay | 2 749 | 2 733 | (16) | 2 770 | 21 |
| CDS i instrumenty pochodne | (65) | (45) | 20 | (102) | (37) |
| Portfel kredytowy | Wykorzystane pozycje | 20 061 | 18 666 | (1 395) | 17 807 | (2 254) |
| Nieuruchomione linie | — | (205) | (205) | (310) | (310) |
| Ogółem | 68 116 | 62 727 | (5 389) | 61 167 | (6 949) |
| Źródło | 22 lutego 2010 r. | 8 lipca 2010 r. | 8 lipca 2010 r. | 23 września 2010 r. | 23 września 2010 r. |
| Czynniki łagodzące | | | |
| Kapitał EAA (różnica pomiędzy w artością przekazania aktyw ów i zobow iązań) | 3 267 | | 3 267 |
| Przeniesienie zobow iązań zw iązanych z praw ami nabytymi | 882 | | n.d. |
| Przyszłe przepływ y pieniężne zw iązane z przeniesionymi portfelami | 880 | | n.d. |
| Przeniesienie kredytow ych instrumentów pochodnych | 268 | | 268 |
| Korekta w ynikająca ze spodziew anych strat zw iązanych z niew ykorzystanymi liniami kredytow ymi | 205 | | n.d. |
| Korekta w ynikająca ze spodziew anych strat zw iązanych z oprocentow aniem | 75 | | n.d. |
| Ogółem „transfer delta” = cena przeniesienia – TWW – odliczenia | – 188 | | 3 414 |

(44)

Ponadto władze niemieckie przekazały informacje na temat potencjalnych czynników łagodzących oraz przedstawiły argumenty w celu wykazania, że wartość transferu delta była niższa od zera.

Poniższa tabela, zaczerpnięta z decyzji z listopada 2010 r., zawiera podsumowanie wyników według subportfeli.

Tabela 2

Wyniki pierwszego przeniesienia aktywów zgodnie z decyzją z listopada 2010 r.

Stanowisko władz niemieckich

Stanowisko Komisji

Przeniesiony portfel

Wartość ks ięgow a (wartość przeniesienia)

TTW według WestLB „zrekonstruowana”

TTW wartość przeniesienia według WestLB „zrekonstruowana”

TTW według ekspertów UE, dane szacunkowe

TTW - wartość przeniesienia według ekspertów UE, dane szacunkowe

Portfel strukturyzowanych papierów wartościowych

Phoenix

22 764

20 323

(2 441)

19 786

(2 978)

European Super Seniors

2 918

1 751

(1 167)

2 276

(642)

Pozostałe ABS

3 188

3 182

(6)

3 178

(10)

Portfel papierów wartościowych

Obligacje

16 501

16 323

(178)

15 762

(739)

Portfolio Banque D’Orsay

2 749

2 733

(16)

2 770

21

CDS i instrumenty pochodne

(65)

(45)

20

(102)

(37)

Portfel kredytowy

Wykorzystane pozycje

20 061

18 666

(1 395)

17 807

(2 254)

Nieuruchomione linie

—

(205)

(205)

(310)

(310)

Ogółem

68 116

62 727

(5 389)

61 167

(6 949)

Źródło

22 lutego 2010 r.

8 lipca 2010 r.

8 lipca 2010 r.

23 września 2010 r.

23 września 2010 r.

Czynniki łagodzące

Kapitał EAA (różnica pomiędzy w artością przekazania aktyw ów i zobow iązań)

3 267

3 267

Przeniesienie zobow iązań zw iązanych z praw ami nabytymi

882

n.d.

Przyszłe przepływ y pieniężne zw iązane z przeniesionymi portfelami

880

n.d.

Przeniesienie kredytow ych instrumentów pochodnych

268

268

Korekta w ynikająca ze spodziew anych strat zw iązanych z niew ykorzystanymi liniami kredytow ymi

205

n.d.

Korekta w ynikająca ze spodziew anych strat zw iązanych z oprocentow aniem

75

n.d.

Ogółem „transfer delta” = cena przeniesienia – TWW – odliczenia

– 188

3 414

c.   TRZECI PAKIET DZIAŁAŃ – ŚRODKI SŁUŻĄCE LIKWIDACJI

| (45) | W planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przedstawiono systematyczną likwidację WestLB, która będzie wymagała wdrożenia szeregu uzupełniających środków na rzecz ratowania aktywów. Władze niemieckie planują po pierwsze przeniesienie pozostałych aktywów i zobowiązań WestLB na EAA, po drugie, zastąpienie kapitału, przejęcie kosztów operacyjnych oraz kosztów likwidacji za WestLB lub też, w razie potrzeby, na następcę (zwanego dalej „bankiem SPM”) oraz po trzecie wdrożenie odpowiednich środków w celu zabezpieczenia płynności na etapie transformacji. |
| --- | --- |

(45)

W planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przedstawiono systematyczną likwidację WestLB, która będzie wymagała wdrożenia szeregu uzupełniających środków na rzecz ratowania aktywów. Władze niemieckie planują po pierwsze przeniesienie pozostałych aktywów i zobowiązań WestLB na EAA, po drugie, zastąpienie kapitału, przejęcie kosztów operacyjnych oraz kosztów likwidacji za WestLB lub też, w razie potrzeby, na następcę (zwanego dalej „bankiem SPM”) oraz po trzecie wdrożenie odpowiednich środków w celu zabezpieczenia płynności na etapie transformacji.

(i)   
  Drugie przeniesienie aktywów na EAA

| (46) | W planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przewiduje się kolejne przeniesienie z WestLB na EAA wszystkich pozostałych aktywów i zobowiązań, w tym pozabilansowych pozycji obciążonych ryzykiem i instrumentów pochodnych (zwane dalej „drugim przeniesieniem aktywów”). Z dniem 30 czerwca 2012 r. wszystkie aktywa i zobowiązania WestLB, które nie zostały sprzedane, ani też nie stały się częścią Verbundbank, przejmuje EAA (31). Po przekazaniu aktywów WestLB nie będzie na własne ryzyko posiadać żadnych aktywów bankowych (z wyjątkiem kapitału własnego banku SPM). |
| --- | --- |

(46)

W planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przewiduje się kolejne przeniesienie z WestLB na EAA wszystkich pozostałych aktywów i zobowiązań, w tym pozabilansowych pozycji obciążonych ryzykiem i instrumentów pochodnych (zwane dalej „drugim przeniesieniem aktywów”). Z dniem 30 czerwca 2012 r. wszystkie aktywa i zobowiązania WestLB, które nie zostały sprzedane, ani też nie stały się częścią Verbundbank, przejmuje EAA (31). Po przekazaniu aktywów WestLB nie będzie na własne ryzyko posiadać żadnych aktywów bankowych (z wyjątkiem kapitału własnego banku SPM).

| (47) | Cały skład portfela został omówiony z Komisją, a następnie przekazany przez władze niemieckie na podstawie szczegółowych danych liczbowych, które można streścić w następujący sposób:

  Tabela 3


  Wyniki drugiego przeniesienia aktywów (w mld EUR)









  Portfel (32) | Wartość księgowa według niemieckiego kodeksu spółek handlowych | Wartość rynkowa portfela | Różnica |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Aktywa | [120–150] (33) | [120–150] | [0,8–1,3] |
| Zobowiązania | [120–150] | [120–150] | [0,2–0,5] |
| Ogółem | | | [1,0–1,8] |

(47)

Cały skład portfela został omówiony z Komisją, a następnie przekazany przez władze niemieckie na podstawie szczegółowych danych liczbowych, które można streścić w następujący sposób:

Tabela 3

Wyniki drugiego przeniesienia aktywów (w mld EUR)

Portfel (32)

Wartość księgowa według niemieckiego kodeksu spółek handlowych

Wartość rynkowa portfela

Różnica

Aktywa

[120–150] (33)

[120–150]

[0,8–1,3]

Zobowiązania

[120–150]

[120–150]

[0,2–0,5]

Ogółem

[1,0–1,8]

| (48) | W odniesieniu do wartości rynkowej aktywów i zobowiązań, które będą stanowić przedmiot drugiego przeniesienia aktywów na EAA, władze niemieckie stwierdziły w ramach szczegółowej oceny, że ich wartość rynkowa jest wyższa od wartości podanych w tabeli 3. Władze niemieckie stwierdziły w szczególności, że poszczególne wartości aktywów wynoszą łącznie [120–150 mld EUR], a zobowiązań [120–150] mld EUR. Władze niemieckie argumentują, iż pozostały portfel WestLB został już skorygowany w wyniku pierwszego przeniesienia aktywów WestLB i zawiera wyłącznie faktycznie uzyskane wartości aktywów. Władze niemieckie potwierdziły w szczególności, że portfel obejmuje wyłącznie papiery wartościowe i instrumenty pochodne, które zostały wycenione na podstawie ich poszczególnej wartości rynkowej, a także pożyczki i instrumenty finansowe, w przypadku których nie istnieją rynki o dłuższej tradycji, w związku z czym zostały one wycenione na podstawie metody opartej na wartości zdyskontowanych przepływów środków. Portfel, jedynie w bardzo ograniczonym zakresie (mniej niż 1 mld EUR), zawiera również papiery wartościowe, które można uznać za międzynarodowe instrumenty finansowania budżetu państwa lub też międzynarodowe papiery wartościowe emitowane przez państwo. |
| --- | --- |

(48)

W odniesieniu do wartości rynkowej aktywów i zobowiązań, które będą stanowić przedmiot drugiego przeniesienia aktywów na EAA, władze niemieckie stwierdziły w ramach szczegółowej oceny, że ich wartość rynkowa jest wyższa od wartości podanych w tabeli 3. Władze niemieckie stwierdziły w szczególności, że poszczególne wartości aktywów wynoszą łącznie [120–150 mld EUR], a zobowiązań [120–150] mld EUR. Władze niemieckie argumentują, iż pozostały portfel WestLB został już skorygowany w wyniku pierwszego przeniesienia aktywów WestLB i zawiera wyłącznie faktycznie uzyskane wartości aktywów. Władze niemieckie potwierdziły w szczególności, że portfel obejmuje wyłącznie papiery wartościowe i instrumenty pochodne, które zostały wycenione na podstawie ich poszczególnej wartości rynkowej, a także pożyczki i instrumenty finansowe, w przypadku których nie istnieją rynki o dłuższej tradycji, w związku z czym zostały one wycenione na podstawie metody opartej na wartości zdyskontowanych przepływów środków. Portfel, jedynie w bardzo ograniczonym zakresie (mniej niż 1 mld EUR), zawiera również papiery wartościowe, które można uznać za międzynarodowe instrumenty finansowania budżetu państwa lub też międzynarodowe papiery wartościowe emitowane przez państwo.

| (49) | Po konsultacjach z Komisją władze niemieckie stwierdziły jednak, że w odniesieniu do określonych części portfela, czyli portfela kredytowego oraz innych, podobnych aktywów niepłynnych w wysokości [40–70] mld EUR, należy uwzględnić „efekt portfela” ze względu na samą jego wielkość. Jeżeli bank WestLB był rzeczywiście zmuszony do sprzedaży całego portfela do dnia 30 czerwca 2012 r., to nadwyżka podaży spowodowałaby obniżenie wartości rynkowych poszczególnych aktywów. Na podstawie otrzymanych informacji władze niemieckie twierdzą, że w takim przypadku, wartości rynkowe portfela należy obliczać z zastosowaniem obniżki na poziomie [2–5] % poszczególnych wartości rynkowych aktywów. |
| --- | --- |

(49)

Po konsultacjach z Komisją władze niemieckie stwierdziły jednak, że w odniesieniu do określonych części portfela, czyli portfela kredytowego oraz innych, podobnych aktywów niepłynnych w wysokości [40–70] mld EUR, należy uwzględnić „efekt portfela” ze względu na samą jego wielkość. Jeżeli bank WestLB był rzeczywiście zmuszony do sprzedaży całego portfela do dnia 30 czerwca 2012 r., to nadwyżka podaży spowodowałaby obniżenie wartości rynkowych poszczególnych aktywów. Na podstawie otrzymanych informacji władze niemieckie twierdzą, że w takim przypadku, wartości rynkowe portfela należy obliczać z zastosowaniem obniżki na poziomie [2–5] % poszczególnych wartości rynkowych aktywów.

| (50) | Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. drugie przeniesienie aktywów na EAA mogło obejmować aktywa WestImmo, która przekazuje EAA swoje aktywa w celu poprawy własnej zdolności rynkowej. WestImmo będzie natomiast kontynuować wyłącznie transakcje listów dłużnych pod nazwą „Pfandbriefbank” (tymczasowa nazwa robocza). Ze względu na realizację powyższego założenia znaczna część aktywów i zobowiązań WestImmo może zostać w pierwszej połowie 2012 r. oddzielona i przeniesiona na EAA. Tego rodzaju „wyodrębniony portfel” będzie miał wartość [5–10] mld EUR i - na poziomie subportfela - obejmie niezabezpieczony portfel nieruchomości komercyjnych, portfel aktywów znajdujących się w Japonii oraz portfel zawierający obligacje i kredyty hipoteczne dla klientów prywatnych w wysokości [2–4] mld EUR, które w ramach pierwszego przeniesienia zostały w syntetyczny sposób przeniesione na EAA i obecnie pełnią funkcję zabezpieczenia dla pakietu listów zastawnych. Po przeniesieniu WestImmo stanie się znacznie mniejszym bankiem, który początkowo będzie posiadać aktywa o wartości [16-23] mld EUR. Jeżeli w dniu 30 czerwca 2012 r. spółka WestImmo nie będzie mogła zostać sprzedana, to tego rodzaju pozostałe aktywa również zostaną przeniesione na EAA. W związku z tym muszą one zostać dodatkowo uwzględnione przy określaniu wysokości kwoty, o której mowa w punkcie 51. |
| --- | --- |

(50)

Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. drugie przeniesienie aktywów na EAA mogło obejmować aktywa WestImmo, która przekazuje EAA swoje aktywa w celu poprawy własnej zdolności rynkowej. WestImmo będzie natomiast kontynuować wyłącznie transakcje listów dłużnych pod nazwą „Pfandbriefbank” (tymczasowa nazwa robocza). Ze względu na realizację powyższego założenia znaczna część aktywów i zobowiązań WestImmo może zostać w pierwszej połowie 2012 r. oddzielona i przeniesiona na EAA. Tego rodzaju „wyodrębniony portfel” będzie miał wartość [5–10] mld EUR i - na poziomie subportfela - obejmie niezabezpieczony portfel nieruchomości komercyjnych, portfel aktywów znajdujących się w Japonii oraz portfel zawierający obligacje i kredyty hipoteczne dla klientów prywatnych w wysokości [2–4] mld EUR, które w ramach pierwszego przeniesienia zostały w syntetyczny sposób przeniesione na EAA i obecnie pełnią funkcję zabezpieczenia dla pakietu listów zastawnych. Po przeniesieniu WestImmo stanie się znacznie mniejszym bankiem, który początkowo będzie posiadać aktywa o wartości [16-23] mld EUR. Jeżeli w dniu 30 czerwca 2012 r. spółka WestImmo nie będzie mogła zostać sprzedana, to tego rodzaju pozostałe aktywa również zostaną przeniesione na EAA. W związku z tym muszą one zostać dodatkowo uwzględnione przy określaniu wysokości kwoty, o której mowa w punkcie 51.

| (51) | Wyodrębniony portfel został omówiony z Komisją, a następnie przedstawiony przez władze niemieckie na podstawie szczegółowych danych liczbowych, które można streścić w następujący sposób:

  Tabela 4


  Ocena aktywów WestImmo wchodzących w skład wyodrębnionego portfela (w mld EUR)









  Portfel | Wartość księgowa według niemieckiego kodeksu spółek handlowych | Wartość rynkowa | Różnica |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Nieruchomości na rynku międzynarodowym | [3,5–4,0] | [3,0–4,0] | [0,1–0,4] |
| Nieruchomości na rynku niemieckim | [1,1–1,6] | [1,1–1,6] | [0,01–0,05] |
| Portfel obligacji państwowych o stałym oprocentowaniu | [0,7–1,3] | [0,5–1,25] | [0,1–0,3] |
| Ogółem | [5,3–6,9] | [4,6–6,85] | [0,3–0,8] |

(51)

Wyodrębniony portfel został omówiony z Komisją, a następnie przedstawiony przez władze niemieckie na podstawie szczegółowych danych liczbowych, które można streścić w następujący sposób:

Tabela 4

Ocena aktywów WestImmo wchodzących w skład wyodrębnionego portfela (w mld EUR)

Portfel

Wartość księgowa według niemieckiego kodeksu spółek handlowych

Wartość rynkowa

Różnica

Nieruchomości na rynku międzynarodowym

[3,5–4,0]

[3,0–4,0]

[0,1–0,4]

Nieruchomości na rynku niemieckim

[1,1–1,6]

[1,1–1,6]

[0,01–0,05]

Portfel obligacji państwowych o stałym oprocentowaniu

[0,7–1,3]

[0,5–1,25]

[0,1–0,3]

Ogółem

[5,3–6,9]

[4,6–6,85]

[0,3–0,8]

| (52) | Władze niemieckie szczegółowo wyjaśniły, dlaczego ocenę aktywów wchodzących w skład wyodrębnionego portfela przeprowadzono w wystarczająco konserwatywny sposób. Władze niemieckie wyjaśniły, że 1) jedna trzecia portfela składa się z pozycji krótkoterminowych, 2) struktura zastosowanych zabezpieczeń jest solidna oraz 3) niedawno dokonano oceny zabezpieczeń. |
| --- | --- |

(52)

Władze niemieckie szczegółowo wyjaśniły, dlaczego ocenę aktywów wchodzących w skład wyodrębnionego portfela przeprowadzono w wystarczająco konserwatywny sposób. Władze niemieckie wyjaśniły, że 1) jedna trzecia portfela składa się z pozycji krótkoterminowych, 2) struktura zastosowanych zabezpieczeń jest solidna oraz 3) niedawno dokonano oceny zabezpieczeń.

| (53) | Ponadto WestLB planuje sprzedaż WestImmo Pfandbriefbank do dnia 30 czerwca 2012 r. W przypadku, gdy sprzedaż nie dojdzie do skutku, wszystkie aktywa i zobowiązania WestImmo zostaną przeniesione na EAA. Dostosowana do poziomu ryzyka, szacowana wartość księgowa (włącznie z wyodrębnionym portfelem) wynosiła w czerwcu 2011 r. [20-26] mld EUR. W skład portfela wchodziły głównie nieruchomości komercyjne oraz kredyty hipoteczne dla klientów prywatnych. Z informacji przekazanych przez władze niemieckie wynika, że znaczną część początkowego portfela zabezpieczono już w trakcie pierwszego przeniesienia aktywów w ramach procesu selekcji, przeprowadzonego na potrzeby dodatkowego przeniesienia aktywów, w związku z czym pozostała część została już uzdrowiona, a jej wartość rynkowa odpowiada wartości księgowej. Ponadto portfel nieruchomości komercyjnych jest w pierwszej kolejności wykorzystywany na potrzeby emisji listów zastawnych, w związku z czym posiada wartość rynkową, która jest wystarczająca do pokrycia wartości przeniesienia. |
| --- | --- |

(53)

Ponadto WestLB planuje sprzedaż WestImmo Pfandbriefbank do dnia 30 czerwca 2012 r. W przypadku, gdy sprzedaż nie dojdzie do skutku, wszystkie aktywa i zobowiązania WestImmo zostaną przeniesione na EAA. Dostosowana do poziomu ryzyka, szacowana wartość księgowa (włącznie z wyodrębnionym portfelem) wynosiła w czerwcu 2011 r. [20-26] mld EUR. W skład portfela wchodziły głównie nieruchomości komercyjne oraz kredyty hipoteczne dla klientów prywatnych. Z informacji przekazanych przez władze niemieckie wynika, że znaczną część początkowego portfela zabezpieczono już w trakcie pierwszego przeniesienia aktywów w ramach procesu selekcji, przeprowadzonego na potrzeby dodatkowego przeniesienia aktywów, w związku z czym pozostała część została już uzdrowiona, a jej wartość rynkowa odpowiada wartości księgowej. Ponadto portfel nieruchomości komercyjnych jest w pierwszej kolejności wykorzystywany na potrzeby emisji listów zastawnych, w związku z czym posiada wartość rynkową, która jest wystarczająca do pokrycia wartości przeniesienia.

| (54) | Wreszcie w odniesieniu do przeniesienia aktywów WestImmo oraz drugiego przeniesienia aktywów WestLB, władze niemieckie twierdzą, że RWE aktywów może odpowiadać wartości przeniesienia. |
| --- | --- |

(54)

Wreszcie w odniesieniu do przeniesienia aktywów WestImmo oraz drugiego przeniesienia aktywów WestLB, władze niemieckie twierdzą, że RWE aktywów może odpowiadać wartości przeniesienia.

(ii)   
  Dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM

| (55) | Zgodnie z umową ramową z dniem 30 czerwca 2012 r. NRW przejmie wszystkie prawa własności oraz pełną odpowiedzialność za WestLB. Z uwagi na fakt, iż w ramach restrukturyzacji WestLB zobowiązany jest do spłaty na rzecz SoFFin 1 mld EUR cichego udziału SoFFin w WestLB, ta część kapitału musi zostać wykorzystana. NRW złożył obietnicę, że w tym celu, zgodnie z umową ramową (34), stworzy w zamian za to dodatkowy instrument kapitałowy w wysokości 1 mld EUR (zwany dalej „dodatkowym instrumentem kapitałowym dla banku SPM”). |
| --- | --- |

(55)

Zgodnie z umową ramową z dniem 30 czerwca 2012 r. NRW przejmie wszystkie prawa własności oraz pełną odpowiedzialność za WestLB. Z uwagi na fakt, iż w ramach restrukturyzacji WestLB zobowiązany jest do spłaty na rzecz SoFFin 1 mld EUR cichego udziału SoFFin w WestLB, ta część kapitału musi zostać wykorzystana. NRW złożył obietnicę, że w tym celu, zgodnie z umową ramową (34), stworzy w zamian za to dodatkowy instrument kapitałowy w wysokości 1 mld EUR (zwany dalej „dodatkowym instrumentem kapitałowym dla banku SPM”).

(iii)   
  Przejęcie kolejnych kosztów operacyjnych i kosztów likwidacji banku SPM

| (56) | W planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przedstawiono dwa różne scenariusze dla WestLB/banku SPM, tzw. scenariusz podstawowy („base case”) oraz scenariusz alternatywny („bad case”). W przypadku scenariusza podstawowego wysokość strat związanych z działalnością i likwidacją banku SPM w okresie pięciu lat (koszty transformacji), włącznie z przejęciem zobowiązań emerytalnych, szacuje się łącznie na kwotę [3–6] mld EUR. W przypadku scenariusza alternatywnego, który opiera się na innych założeniach, m.in. w odniesieniu do redukcji personelu, wysokości niezbędnych amortyzacji budynków i inwestycji IT, zobowiązań emerytalnych oraz innych kosztów związanych z wycofaniem się z działalności, wysokość strat w okresie pięciu lat szacuje się łącznie na kwotę [4–7] mld EUR. NRW przejmuje wszystkie prawa własności oraz pełną odpowiedzialność za WestLB. Zarówno w przypadku scenariusza podstawowego, jak i alternatywnego, przyjmuje się założenie, że udostępniony przez NRW instrument kapitałowy w wysokości 1 mld EUR zostanie w całości wykorzystany. W przypadku scenariusza alternatywnego NRW musiałaby udostępnić dodatkowe środki zgodnie z umową ramową. |
| --- | --- |

(56)

W planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przedstawiono dwa różne scenariusze dla WestLB/banku SPM, tzw. scenariusz podstawowy („base case”) oraz scenariusz alternatywny („bad case”). W przypadku scenariusza podstawowego wysokość strat związanych z działalnością i likwidacją banku SPM w okresie pięciu lat (koszty transformacji), włącznie z przejęciem zobowiązań emerytalnych, szacuje się łącznie na kwotę [3–6] mld EUR. W przypadku scenariusza alternatywnego, który opiera się na innych założeniach, m.in. w odniesieniu do redukcji personelu, wysokości niezbędnych amortyzacji budynków i inwestycji IT, zobowiązań emerytalnych oraz innych kosztów związanych z wycofaniem się z działalności, wysokość strat w okresie pięciu lat szacuje się łącznie na kwotę [4–7] mld EUR. NRW przejmuje wszystkie prawa własności oraz pełną odpowiedzialność za WestLB. Zarówno w przypadku scenariusza podstawowego, jak i alternatywnego, przyjmuje się założenie, że udostępniony przez NRW instrument kapitałowy w wysokości 1 mld EUR zostanie w całości wykorzystany. W przypadku scenariusza alternatywnego NRW musiałaby udostępnić dodatkowe środki zgodnie z umową ramową.

(iv)   
  Obietnica dotycząca udostępnienia instrumentów płynności w okresie restrukturyzacji

| (57) | W planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przewiduje się ponadto, że obecne instrumenty zapewniające płynność, udostępnione przez kasy oszczędnościowe, NRW oraz EAA, mają zostać utrzymane w całym okresie restrukturyzacji. Jeżeli w okresie restrukturyzacji do dnia 30 czerwca 2012 r. konieczne będzie zapewnienie dalszej płynności finansowej, WestLB, właściciele banku oraz EAA, zgodnie z umową ramową, uzgodnią odpowiednie środki mające na celu zapewnienie płynności na etapie transformacji. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez władze niemieckie w dniu 1 grudnia 2011 r. wykorzystanie dodatkowych instrumentów płynności w przypadku scenariusza warunków skrajnych [...]. |
| --- | --- |

(57)

W planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przewiduje się ponadto, że obecne instrumenty zapewniające płynność, udostępnione przez kasy oszczędnościowe, NRW oraz EAA, mają zostać utrzymane w całym okresie restrukturyzacji. Jeżeli w okresie restrukturyzacji do dnia 30 czerwca 2012 r. konieczne będzie zapewnienie dalszej płynności finansowej, WestLB, właściciele banku oraz EAA, zgodnie z umową ramową, uzgodnią odpowiednie środki mające na celu zapewnienie płynności na etapie transformacji. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez władze niemieckie w dniu 1 grudnia 2011 r. wykorzystanie dodatkowych instrumentów płynności w przypadku scenariusza warunków skrajnych [...].

3.   PLANY RESTRUKTURYZACJI

a.   WPROWADZENIE

| (58) | Władze niemieckie przekazały Komisji szereg planów restrukturyzacji, których przedmiotem była różnego rodzaju pomoc państwa oraz różne koncepcje restrukturyzacji. Pierwszy pakiet dokumentów, które odnosiły się wyłącznie do zabezpieczenia przed ryzykiem w wysokości 5 mld EUR, złożył się na plan restrukturyzacji z kwietnia 2009 r. (35). |
| --- | --- |

(58)

Władze niemieckie przekazały Komisji szereg planów restrukturyzacji, których przedmiotem była różnego rodzaju pomoc państwa oraz różne koncepcje restrukturyzacji. Pierwszy pakiet dokumentów, które odnosiły się wyłącznie do zabezpieczenia przed ryzykiem w wysokości 5 mld EUR, złożył się na plan restrukturyzacji z kwietnia 2009 r. (35).

| (59) | Dwa kluczowe elementy planu restrukturyzacji z kwietnia 2009 r. (36) dotyczyły redukcji wartości bilansu WestLB z 250 mld EUR do 125 mld EUR (włącznie ze sprzedażą licznych aktywów, takich jak WestImmo) oraz zmiany kierunku całej działalności banku i związanego z tym obniżenia poziomu ryzyka, a następnie sprzedaż WestLB w drodze otwartej, przejrzystej i niedyskryminującej procedury przetargowej. Jeżeli tego rodzaju sprzedaż WestLB nie byłaby możliwa, to WestLB zostałby zobowiązany do zaniechania nowej działalności po 2011 r. Pomimo, iż udziałowcy WestLB zaangażowali w proces sprzedaży zarówno powiernika ds. zbycia, jak i bank inwestycyjny, a także wszczęli w dniu 30 września 2010 r. publiczną procedurę przetargową WestLB, to w ramach wyżej wymienionej procedury nie wpłynęły żadne oferty, które z ekonomicznego punktu widzenia byłyby możliwe do zaakceptowania przez udziałowców WestLB. |
| --- | --- |

(59)

Dwa kluczowe elementy planu restrukturyzacji z kwietnia 2009 r. (36) dotyczyły redukcji wartości bilansu WestLB z 250 mld EUR do 125 mld EUR (włącznie ze sprzedażą licznych aktywów, takich jak WestImmo) oraz zmiany kierunku całej działalności banku i związanego z tym obniżenia poziomu ryzyka, a następnie sprzedaż WestLB w drodze otwartej, przejrzystej i niedyskryminującej procedury przetargowej. Jeżeli tego rodzaju sprzedaż WestLB nie byłaby możliwa, to WestLB zostałby zobowiązany do zaniechania nowej działalności po 2011 r. Pomimo, iż udziałowcy WestLB zaangażowali w proces sprzedaży zarówno powiernika ds. zbycia, jak i bank inwestycyjny, a także wszczęli w dniu 30 września 2010 r. publiczną procedurę przetargową WestLB, to w ramach wyżej wymienionej procedury nie wpłynęły żadne oferty, które z ekonomicznego punktu widzenia byłyby możliwe do zaakceptowania przez udziałowców WestLB.

| (60) | W grudniu 2009 r. (37) oraz w lutym 2011 r. przedstawiono kolejne plany restrukturyzacji. Plan restrukturyzacji z lutego 2011 r. przewidywał dalszą redukcję wartości bilansu banku do kwoty 80 mld EUR, nie przewidziano jednak w tym przypadku płatności w ramach mechanizmu wycofania. W czerwcu 2011 r. zgłoszono ostateczny plan restrukturyzacji. Władze niemieckie wyraźnie potwierdziły, że plan restrukturyzacji z lutego 2011 r. został wycofany. W związku z tym w niniejszej decyzji badany jest wyłącznie plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. |
| --- | --- |

(60)

W grudniu 2009 r. (37) oraz w lutym 2011 r. przedstawiono kolejne plany restrukturyzacji. Plan restrukturyzacji z lutego 2011 r. przewidywał dalszą redukcję wartości bilansu banku do kwoty 80 mld EUR, nie przewidziano jednak w tym przypadku płatności w ramach mechanizmu wycofania. W czerwcu 2011 r. zgłoszono ostateczny plan restrukturyzacji. Władze niemieckie wyraźnie potwierdziły, że plan restrukturyzacji z lutego 2011 r. został wycofany. W związku z tym w niniejszej decyzji badany jest wyłącznie plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r.

b.   PLAN RESTRUKTURYZACJI Z CZERWCA 2011 R.

| (61) | Plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. opiera się na czterech kluczowych elementach:






  a) | W ciągu 2011 r., a najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r., zostanie wydzielona tzw. działalność realizowana przez Verbundbank, czyli tego rodzaju działalność, która jest ukierunkowana na współpracę z regionalnymi kasami oszczędnościowymi. Następnie Verbundbank zostanie włączony do sieci kas oszczędnościowych. Bank Helaba wyraził gotowość do przejęcia Varbundbank; |
| --- | --- | --- |

(61)

Plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. opiera się na czterech kluczowych elementach:

a)

W ciągu 2011 r., a najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r., zostanie wydzielona tzw. działalność realizowana przez Verbundbank, czyli tego rodzaju działalność, która jest ukierunkowana na współpracę z regionalnymi kasami oszczędnościowymi. Następnie Verbundbank zostanie włączony do sieci kas oszczędnościowych. Bank Helaba wyraził gotowość do przejęcia Varbundbank;

| b) | Starania na rzecz sprzedaży wszystkich innych części WestLB będą kontynuowane do momentu, w którym do dnia 30 czerwca 2012 r. możliwe będzie zawarcie porozumienia w sprawie sprzedaży; |
| --- | --- |

b)

Starania na rzecz sprzedaży wszystkich innych części WestLB będą kontynuowane do momentu, w którym do dnia 30 czerwca 2012 r. możliwe będzie zawarcie porozumienia w sprawie sprzedaży;

| c) | EAA przejmuje w dniu 30 czerwca 2012 r. portfele, które nie zostały przypisane do Verbundbank, a ponadto nie zostały przejęte przez członków grupy finansowej S oraz nie zostały sprzedane do dnia 30 czerwca 2012 r. przez WestLB na rzecz osób trzecich; po 30 czerwca 2012 r. WestLB nie będzie realizować żadnych transakcji bankowych (z wyjątkiem transakcji w ramach zarządzania aktywami) oraz zostanie przekształcony w platformę usługową wyposażoną w instrument likwidacji, który będzie posiadaczem pozostałych pozycji przeniesionych lub też zabezpieczonych przez EAA, a ponadto będzie odpowiadać za redukcję personelu oraz za świadczenie usług w zakresie zarządzania aktywami (zwany bankiem SPM); |
| --- | --- |

c)

EAA przejmuje w dniu 30 czerwca 2012 r. portfele, które nie zostały przypisane do Verbundbank, a ponadto nie zostały przejęte przez członków grupy finansowej S oraz nie zostały sprzedane do dnia 30 czerwca 2012 r. przez WestLB na rzecz osób trzecich; po 30 czerwca 2012 r. WestLB nie będzie realizować żadnych transakcji bankowych (z wyjątkiem transakcji w ramach zarządzania aktywami) oraz zostanie przekształcony w platformę usługową wyposażoną w instrument likwidacji, który będzie posiadaczem pozostałych pozycji przeniesionych lub też zabezpieczonych przez EAA, a ponadto będzie odpowiadać za redukcję personelu oraz za świadczenie usług w zakresie zarządzania aktywami (zwany bankiem SPM);

| d) | część banku SPM (zwana dalej „Servicegesellschaft”), świadcząca usługi w zakresie zarządzania aktywami na rzecz EAA, Verbundbank i osób trzecich, zostaje wydzielona z przedsiębiorstwa. |
| --- | --- |

d)

część banku SPM (zwana dalej „Servicegesellschaft”), świadcząca usługi w zakresie zarządzania aktywami na rzecz EAA, Verbundbank i osób trzecich, zostaje wydzielona z przedsiębiorstwa.

| (62) | Plan można streścić w następujący sposób:

  Tabela 5


  Pożądana struktura podstawowa zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r.







  Obecna struktura
  < 30 czerwca 2011 r. | Struktura docelowa
  > 30 czerwca 2012 r. |
| --- | --- | --- |
| WestLB

  Suma bilansowa: 160 mld EUR
  Aktywa ryzyka: 88,5 mld (2008, zob. tabela 1)
  Kapitał własny: 4 mld EUR
  Zatrudnienie: 4 400
  Udziałowcy: NRW 48 %, związki krajowe 2 %, kasy
  oszczędnościowe: 50 % | Holding/bank SPM

  Suma bilansowa: wymaga jeszcze potwierdzenia (aktywa przeniesione w sposób syntetyczny na EAA)
  Aktywa ryzyka: < 1 mld
  Zatrudnienie: 4 400, < 400 w 2016 r. w holdingu lub Betriebsgesellschaft
  Kapitał własny: [...]
  Udziałowcy: NRW 100 % |
| WestImmo oraz inne spółki zależne WestLB | Spółka zależna = Betriebsgesellschaft SPM
  Suma bilansowa: wymaga jeszcze potwierdzenia (aktywa przeniesione w sposób syntetyczny na EAA)
  Zatrudnienie: Zob. holding |
| | Spółka zależna = Betriebsgesellschaft SPM
  Suma bilansowa: < 1 mld EUR
  Zatrudnienie: maks. 1 000 w 2016 r.
  sprzedaż do 2016 r. |
| | Przeniesienie Verbundbank na Helaba

  Suma bilansowa: 40–45 mld EUR
  Kapitał własny: 1 mld EUR poprzez kasy oszczędnościowe
  Zatrudnienie: ~ 400
  Udziałowcy: Przeniesienie na Helaba |
| | Sprzedaż aktywów do dnia 30 czerwca 2012 r.

  W szczególności WestImmo (Pfandbriefbank)
  Suma bilansowa WestImmo: [16 –23 ] mld EUR |
| EAA - Abwicklungsanstalt kwiecień 2010 r.

  Wartość nominalna: 77,5 mld EUR (październik 2011 r.: 53)
  Kapitał własny: 3 mld EUR
  Udziałowcy: NRW 48 %, regiony 2 %,
  zrzeszenia kas oszczędnościowych 50 % | EAA (po przeniesieniu dodatkowych aktywów) – Abwicklungsanstalt

  Suma bilansowa: ~ [100–250]mld EUR
  Kapitał własny: Kapitał w czerwcu 2012 r., a także dodatkowy kapitał, niezbędny do reorganizacji aktywów przeniesionych w dniu 30.06.2012 r.
  Udziałowcy: NRW 48 %, regiony 2 %,
  zrzeszenia kas oszczędnościowych 50 % |

(62)

Plan można streścić w następujący sposób:

Tabela 5

Pożądana struktura podstawowa zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r.

Obecna struktura

< 30 czerwca 2011 r.

Struktura docelowa

> 30 czerwca 2012 r.

WestLB

Suma bilansowa: 160 mld EUR

Aktywa ryzyka: 88,5 mld (2008, zob. tabela 1)

Kapitał własny: 4 mld EUR

Zatrudnienie: 4 400

Udziałowcy: NRW 48 %, związki krajowe 2 %, kasy

oszczędnościowe: 50 %

Holding/bank SPM

Suma bilansowa: wymaga jeszcze potwierdzenia (aktywa przeniesione w sposób syntetyczny na EAA)

Aktywa ryzyka: < 1 mld

Zatrudnienie: 4 400, < 400 w 2016 r. w holdingu lub Betriebsgesellschaft

Kapitał własny: [...]

Udziałowcy: NRW 100 %

WestImmo oraz inne spółki zależne WestLB

Image

Suma bilansowa: wymaga jeszcze potwierdzenia (aktywa przeniesione w sposób syntetyczny na EAA)

Zatrudnienie: Zob. holding

Image

Suma bilansowa: < 1 mld EUR

Zatrudnienie: maks. 1 000 w 2016 r.

sprzedaż do 2016 r.

Przeniesienie Verbundbank na Helaba

Suma bilansowa: 40–45 mld EUR

Kapitał własny: 1 mld EUR poprzez kasy oszczędnościowe

Zatrudnienie: ~ 400

Udziałowcy: Przeniesienie na Helaba

Sprzedaż aktywów do dnia 30 czerwca 2012 r.

W szczególności WestImmo (Pfandbriefbank)

Suma bilansowa WestImmo: [16 –23 ] mld EUR

EAA - Abwicklungsanstalt kwiecień 2010 r.

Wartość nominalna: 77,5 mld EUR (październik 2011 r.: 53)

Kapitał własny: 3 mld EUR

Udziałowcy: NRW 48 %, regiony 2 %,

zrzeszenia kas oszczędnościowych 50 %

EAA (po przeniesieniu dodatkowych aktywów) – Abwicklungsanstalt

Suma bilansowa: ~ [100–250]mld EUR

Kapitał własny: Kapitał w czerwcu 2012 r., a także dodatkowy kapitał, niezbędny do reorganizacji aktywów przeniesionych w dniu 30.06.2012 r.

Udziałowcy: NRW 48 %, regiony 2 %,

zrzeszenia kas oszczędnościowych 50 %

(i)   
  Verbundbank

| (63) | Działalność realizowana przez Verbundbank zostanie zlecona podmiotom zewnętrznym. Ponadto powstanie jednostka, która zostanie połączona z innym bankiem. W trakcie postępowania, którego skutkiem jest przyjęcie niniejszej decyzji, kasy oszczędnościowe zrezygnowały ze swojego wcześniejszego zamiaru dotyczącego utworzenia nowego, samodzielnego banku. Verbundbank będzie działać jako usługodawca i bank centralny dla kas oszczędnościowych w NRW i Brandenburgii, zatrudniając 400 byłych pracowników WestLB. W okresie przejściowym Verbundbank może otrzymywać określone świadczenia realizowane przez WestLB/bank SPM. |
| --- | --- |

(63)

Działalność realizowana przez Verbundbank zostanie zlecona podmiotom zewnętrznym. Ponadto powstanie jednostka, która zostanie połączona z innym bankiem. W trakcie postępowania, którego skutkiem jest przyjęcie niniejszej decyzji, kasy oszczędnościowe zrezygnowały ze swojego wcześniejszego zamiaru dotyczącego utworzenia nowego, samodzielnego banku. Verbundbank będzie działać jako usługodawca i bank centralny dla kas oszczędnościowych w NRW i Brandenburgii, zatrudniając 400 byłych pracowników WestLB. W okresie przejściowym Verbundbank może otrzymywać określone świadczenia realizowane przez WestLB/bank SPM.

| (64) | Verbundbank będzie realizować model działalności gospodarczej odznaczający się niskim ryzykiem. Będzie on oferował określone produkty i usługi kasom oszczędnościowym, ich klientom, a także średniej wielkości klientom korporacyjnym, instytucjom publicznym i klientom instytucjonalnym. Oferta produktów banku zostanie ograniczona przede wszystkim do instrumentów finansowania dla przedsiębiorstw oraz prostych produktów rynku kapitałowego. Najważniejsze dane finansowe Verbundbank to aktywa ważone ryzykiem o wartości 8,3 mld EUR, a także wartość bilansu na poziomie od 40 mld EUR do 45 mld EUR. Początkowo Verbundbank został dokapitalizowany kwotą 1 mld EUR, co miało na celu osiągnięcie współczynnika kapitału regulacyjnego na poziomie 12 %. Kapitał został przekazany przez zrzeszenia kas oszczędnościowych w NRW (50 %) oraz przez Deutscher Sparkassen- und Giroverband (DSGV – 50 %) (38). Zobowiązania banku składają się z wkładów wniesionych przez kasy oszczędnościowe, listów zastawnych, a także wkładów wniesionych przez inwestorów instytucjonalnych. Największa część środków finansowych została przekazana przez członków grupy finansowej kas oszczędnościowych. |
| --- | --- |

(64)

Verbundbank będzie realizować model działalności gospodarczej odznaczający się niskim ryzykiem. Będzie on oferował określone produkty i usługi kasom oszczędnościowym, ich klientom, a także średniej wielkości klientom korporacyjnym, instytucjom publicznym i klientom instytucjonalnym. Oferta produktów banku zostanie ograniczona przede wszystkim do instrumentów finansowania dla przedsiębiorstw oraz prostych produktów rynku kapitałowego. Najważniejsze dane finansowe Verbundbank to aktywa ważone ryzykiem o wartości 8,3 mld EUR, a także wartość bilansu na poziomie od 40 mld EUR do 45 mld EUR. Początkowo Verbundbank został dokapitalizowany kwotą 1 mld EUR, co miało na celu osiągnięcie współczynnika kapitału regulacyjnego na poziomie 12 %. Kapitał został przekazany przez zrzeszenia kas oszczędnościowych w NRW (50 %) oraz przez Deutscher Sparkassen- und Giroverband (DSGV – 50 %) (38). Zobowiązania banku składają się z wkładów wniesionych przez kasy oszczędnościowe, listów zastawnych, a także wkładów wniesionych przez inwestorów instytucjonalnych. Największa część środków finansowych została przekazana przez członków grupy finansowej kas oszczędnościowych.

| (65) | Po przedstawieniu planu restrukturyzacji z czerwca 2011 r. bank krajowy Helaba wyraził gotowość do przejęcia działalności Verbundbank. W dniu 12 grudnia 2011 r. Helaba wydał zasadniczo pozytywną opinię na podstawie szczegółowej analizy wybranych aktywów i pasywów WestLB, ponownie potwierdzając zamiar przejęcia Verbundbank. Właściciele Helaba polecili zarządowi podjęcie konkretnych negocjacji w celu zintegrowania działalności bankowej prowadzonej przez Verbundbank. (39) Proces mający na celu zintegrowanie Verbundbank z Helaba lub też z sektorem kas oszczędnościowych został zainicjowany przez zrzeszenia kas oszczędnościowych, kiedy stało się jasne, że rentowność samodzielnie funkcjonującego Verbundbank byłaby stosunkowo niska, a spodziewana stopa zwrotu z kapitału własnego kształtowałaby się na poziomie od [2,0–3,0] % do [4,0–5,0] %. Zmniejszenie kosztów ogólnych oraz wykorzystanie synergii związanych ze zintegrowaniem czynności realizowanych przez Verbundbank z Helaba lub z sektorem kas oszczędnościowych poprawiłoby spodziewaną rentowność przedsiębiorstwa i spowodowałoby, że osiągnęłaby ona możliwy do zaakceptowania poziom. |
| --- | --- |

(65)

Po przedstawieniu planu restrukturyzacji z czerwca 2011 r. bank krajowy Helaba wyraził gotowość do przejęcia działalności Verbundbank. W dniu 12 grudnia 2011 r. Helaba wydał zasadniczo pozytywną opinię na podstawie szczegółowej analizy wybranych aktywów i pasywów WestLB, ponownie potwierdzając zamiar przejęcia Verbundbank. Właściciele Helaba polecili zarządowi podjęcie konkretnych negocjacji w celu zintegrowania działalności bankowej prowadzonej przez Verbundbank. (39) Proces mający na celu zintegrowanie Verbundbank z Helaba lub też z sektorem kas oszczędnościowych został zainicjowany przez zrzeszenia kas oszczędnościowych, kiedy stało się jasne, że rentowność samodzielnie funkcjonującego Verbundbank byłaby stosunkowo niska, a spodziewana stopa zwrotu z kapitału własnego kształtowałaby się na poziomie od [2,0–3,0] % do [4,0–5,0] %. Zmniejszenie kosztów ogólnych oraz wykorzystanie synergii związanych ze zintegrowaniem czynności realizowanych przez Verbundbank z Helaba lub z sektorem kas oszczędnościowych poprawiłoby spodziewaną rentowność przedsiębiorstwa i spowodowałoby, że osiągnęłaby ona możliwy do zaakceptowania poziom.

(ii)   
  Sprzedaż lub przeniesienie aktywów

| (66) | Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. do dnia 30 czerwca 2012 r. (podpisanie umów) przewiduje się sprzedaż możliwie największej liczby tych części WestLB, które nie mogą zostać uwzględnione przy wydzieleniu Verbundbank. Proces ten skoordynowano z realizacją bieżących środków w zakresie sprzedaży, które zostały już wdrożone w celu spełnienia warunków określonych w decyzji z maja 2009 r. Jest [...]. |
| --- | --- |

(66)

Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. do dnia 30 czerwca 2012 r. (podpisanie umów) przewiduje się sprzedaż możliwie największej liczby tych części WestLB, które nie mogą zostać uwzględnione przy wydzieleniu Verbundbank. Proces ten skoordynowano z realizacją bieżących środków w zakresie sprzedaży, które zostały już wdrożone w celu spełnienia warunków określonych w decyzji z maja 2009 r. Jest [...].

| (67) | Bank WestLB przeznaczył do sprzedaży duże segmenty działalności, takie jak segment klientów komercyjnych, czy też finansowanie ustrukturyzowane i transakcje na rynku kapitałowym, które stanowią istotne źródło dochodów WestLB i w skład których wchodzą mniejsze jednostki, takie jak Corporates, Structured Finance (finanse strukturyzowane), Debt Markets oraz transakcje w zakresie depozytów bankowych, które w razie potrzeby można nabyć również wraz z przynależnymi platformami IT oraz infrastrukturą. |
| --- | --- |

(67)

Bank WestLB przeznaczył do sprzedaży duże segmenty działalności, takie jak segment klientów komercyjnych, czy też finansowanie ustrukturyzowane i transakcje na rynku kapitałowym, które stanowią istotne źródło dochodów WestLB i w skład których wchodzą mniejsze jednostki, takie jak Corporates, Structured Finance (finanse strukturyzowane), Debt Markets oraz transakcje w zakresie depozytów bankowych, które w razie potrzeby można nabyć również wraz z przynależnymi platformami IT oraz infrastrukturą.

| (68) | WestLB dokona oceny złożonych ofert m.in. w oparciu o następujące kryteria: cena zakupu włącznie z mechanizmami w zakresie dostosowania ceny zakupu oraz komponentami wchodzącymi w skład tej ceny, wpływ sprzedaży na bilans oraz na rachunek zysków i strat WestLB, bezpieczeństwo transakcji (np. w kontekście finansowania transakcji oraz doświadczenia nabywcy w realizacji podobnych procesów), aspekty prawne transakcji oraz przeniesienie dodatkowych aktywów na EAA. |
| --- | --- |

(68)

WestLB dokona oceny złożonych ofert m.in. w oparciu o następujące kryteria: cena zakupu włącznie z mechanizmami w zakresie dostosowania ceny zakupu oraz komponentami wchodzącymi w skład tej ceny, wpływ sprzedaży na bilans oraz na rachunek zysków i strat WestLB, bezpieczeństwo transakcji (np. w kontekście finansowania transakcji oraz doświadczenia nabywcy w realizacji podobnych procesów), aspekty prawne transakcji oraz przeniesienie dodatkowych aktywów na EAA.

| (69) | W dniu 30 czerwca 2012 r. wszystkie aktywa oraz zobowiązania WestLB, które nie zostaną do tego czasu sprzedane lub przeniesione do Verbundbank, zostaną przeniesione na EAA. Obowiązujące ramy prawne (40) zezwalają na późniejsze przeniesienie dodatkowych aktywów na EAA, jeżeli - między innymi - dostępny jest wystarczający kapitał własny, przedstawiono wszystkie rodzaje ryzyka związane z aktywami, a także zaprezentowano szczegółowy plan likwidacji. |
| --- | --- |

(69)

W dniu 30 czerwca 2012 r. wszystkie aktywa oraz zobowiązania WestLB, które nie zostaną do tego czasu sprzedane lub przeniesione do Verbundbank, zostaną przeniesione na EAA. Obowiązujące ramy prawne (40) zezwalają na późniejsze przeniesienie dodatkowych aktywów na EAA, jeżeli - między innymi - dostępny jest wystarczający kapitał własny, przedstawiono wszystkie rodzaje ryzyka związane z aktywami, a także zaprezentowano szczegółowy plan likwidacji.

| (70) | Metody przeniesienia aktywów, zastosowane w trakcie drugiego przeniesienia aktywów, będą zgodne z metodami zastosowanymi w grudniu 2009 r. oraz w kwietniu 2010 r. podczas przeniesienia obu pierwszych transz w ramach pierwszego przeniesienia aktywów z WestLB na EAA. Również w tym przypadku preferowaną metodą przeniesienia aktywów jest wydzielenie, i tylko wówczas, gdy zastosowanie innych odpowiednich metod przeniesienia, takich jak sprzedaż lub subpartycypacja, nie jest możliwe z prawnego lub technicznego punktu widzenia lub wiąże się z nadmiernym ryzykiem ekonomicznym, zamiast fizycznego przeniesienia ryzyka dokonuje się przeniesienia w sposób syntetyczny i tylko wówczas, gdy zastosowanie innych odpowiednich metod przeniesienia, takich jak sprzedaż lub subpartycypacja, nie jest możliwe z prawnego lub technicznego punktu widzenia lub wiąże się z nadmiernym ryzykiem ekonomicznym, zamiast fizycznego przeniesienia ryzyka dokonuje się przeniesienia w sposób syntetyczny. |
| --- | --- |

(70)

Metody przeniesienia aktywów, zastosowane w trakcie drugiego przeniesienia aktywów, będą zgodne z metodami zastosowanymi w grudniu 2009 r. oraz w kwietniu 2010 r. podczas przeniesienia obu pierwszych transz w ramach pierwszego przeniesienia aktywów z WestLB na EAA. Również w tym przypadku preferowaną metodą przeniesienia aktywów jest wydzielenie, i tylko wówczas, gdy zastosowanie innych odpowiednich metod przeniesienia, takich jak sprzedaż lub subpartycypacja, nie jest możliwe z prawnego lub technicznego punktu widzenia lub wiąże się z nadmiernym ryzykiem ekonomicznym, zamiast fizycznego przeniesienia ryzyka dokonuje się przeniesienia w sposób syntetyczny i tylko wówczas, gdy zastosowanie innych odpowiednich metod przeniesienia, takich jak sprzedaż lub subpartycypacja, nie jest możliwe z prawnego lub technicznego punktu widzenia lub wiąże się z nadmiernym ryzykiem ekonomicznym, zamiast fizycznego przeniesienia ryzyka dokonuje się przeniesienia w sposób syntetyczny.

| (71) | Przeniesienie aktywów ma zagwarantować, że WestLB i bank SPM nie będą realizować nowych transakcji bankowych (z wyjątkiem działalności związanej z ich obsługą) oraz nie będą na własny rachunek narażone na ryzyko strony przeciwnej lub ryzyko rynkowe, które należy zabezpieczyć poprzez spełnienie regulacyjnych, minimalnych wymogów kapitałowych zgodnie z obecnie obowiązującymi ramami prawnymi (41). |
| --- | --- |

(71)

Przeniesienie aktywów ma zagwarantować, że WestLB i bank SPM nie będą realizować nowych transakcji bankowych (z wyjątkiem działalności związanej z ich obsługą) oraz nie będą na własny rachunek narażone na ryzyko strony przeciwnej lub ryzyko rynkowe, które należy zabezpieczyć poprzez spełnienie regulacyjnych, minimalnych wymogów kapitałowych zgodnie z obecnie obowiązującymi ramami prawnymi (41).

| (72) | Jeżeli chodzi o wycenę aktywów i zobowiązań, to planuje się przeniesienie dostosowanych do poziomu ryzyka wartości księgowych, co oznacza [...]. |
| --- | --- |

(72)

Jeżeli chodzi o wycenę aktywów i zobowiązań, to planuje się przeniesienie dostosowanych do poziomu ryzyka wartości księgowych, co oznacza [...].

(iii)   
  Bank SPM

| (73) | Po dniu 30 czerwca 2012 r. bank WestLB nie będzie realizował nowych transakcji bankowych (z wyjątkiem transakcji związanych z ich obsługą), a ponadto zrezygnuje ze swojej nazwy WestLB, przyjmując nazwę bank SPM (tymczasowa nazwa robocza). Bank WestLB zostanie przekształcony w jednostkę, która będzie posiadać pozostałe pozycje ekonomicznie przeniesione na EAA w celu likwidacji, a także będzie odpowiedzialna za pozostałych w spółce pracowników oraz za platformę usługową, świadczącą wyłącznie usługi w zakresie zarządzania aktywami. |
| --- | --- |

(73)

Po dniu 30 czerwca 2012 r. bank WestLB nie będzie realizował nowych transakcji bankowych (z wyjątkiem transakcji związanych z ich obsługą), a ponadto zrezygnuje ze swojej nazwy WestLB, przyjmując nazwę bank SPM (tymczasowa nazwa robocza). Bank WestLB zostanie przekształcony w jednostkę, która będzie posiadać pozostałe pozycje ekonomicznie przeniesione na EAA w celu likwidacji, a także będzie odpowiedzialna za pozostałych w spółce pracowników oraz za platformę usługową, świadczącą wyłącznie usługi w zakresie zarządzania aktywami.

| (74) | [...]. |
| --- | --- |

(74)

[...].

| (75) | Bank SPM zostanie zasadniczo przekształcony w holding (zwany dalej „holdingiem/bankiem SPM”), który będzie posiadać dwie spółki zależne SPM-Betriebsgesellschaft oraz SPM-Servicegeselleschaft (zwaną dalej „Servicegesellschaft”). |
| --- | --- |

(75)

Bank SPM zostanie zasadniczo przekształcony w holding (zwany dalej „holdingiem/bankiem SPM”), który będzie posiadać dwie spółki zależne SPM-Betriebsgesellschaft oraz SPM-Servicegeselleschaft (zwaną dalej „Servicegesellschaft”).

| (76) | Aktywa, których ze względów podatkowych, prawnych lub regulacyjnych nie można w sposób fizyczny przenieść na EAA, zostaną przeniesione jedynie sposób w syntetyczny. Tego rodzaju aktywa zostaną uwzględnione w bilansach holdingu/banku SPM i SPM-Betriebsgesellschaft, nie będą jednak figurować w bilansie SPM-Servicegesellschaft. |
| --- | --- |

(76)

Aktywa, których ze względów podatkowych, prawnych lub regulacyjnych nie można w sposób fizyczny przenieść na EAA, zostaną przeniesione jedynie sposób w syntetyczny. Tego rodzaju aktywa zostaną uwzględnione w bilansach holdingu/banku SPM i SPM-Betriebsgesellschaft, nie będą jednak figurować w bilansie SPM-Servicegesellschaft.

| (77) | Po zakończeniu procesu przeniesienia dodatkowych aktywów WestLB oraz bank SPM nie będą już posiadać żadnych aktywów ważonych ryzykiem narażonych na ryzyko strony przeciwnej lub ryzyko rynkowe (42), a jedynie stosunkowo niskiej wartości aktywa ważone ryzykiem, służące do spełnienia regulacyjnych wymogów kapitałowych dla ryzyka operacyjnego (o wartości niższej niż 1 mld EUR przy obliczeniu z zastosowaniem metody wskaźnika bazowego) (43). |
| --- | --- |

(77)

Po zakończeniu procesu przeniesienia dodatkowych aktywów WestLB oraz bank SPM nie będą już posiadać żadnych aktywów ważonych ryzykiem narażonych na ryzyko strony przeciwnej lub ryzyko rynkowe (42), a jedynie stosunkowo niskiej wartości aktywa ważone ryzykiem, służące do spełnienia regulacyjnych wymogów kapitałowych dla ryzyka operacyjnego (o wartości niższej niż 1 mld EUR przy obliczeniu z zastosowaniem metody wskaźnika bazowego) (43).

| (78) | SPM-Betriebsgesellschaft będzie odpowiadać za pozostałe zobowiązania emerytalne wobec obecnych i byłych pracowników WestLB. Główne zadanie holdingu SPM/SPM-Betriebsgesellschaft będzie polegało na zmniejszeniu liczby pracowników z obecnych 4 400 do 1 400 w 2016 r. (z których 1 000 jest zatrudnionych w Servicegesellschaft) oraz likwidacji zbędnych oddziałów i systemów. SPM-Betriebsgesellschaft będzie świadczyła jedynie podstawowe usługi w segmentach, które nie mają kluczowego znaczenia, czyli np. usługi w zakresie utrzymania budynków i biur. |
| --- | --- |

(78)

SPM-Betriebsgesellschaft będzie odpowiadać za pozostałe zobowiązania emerytalne wobec obecnych i byłych pracowników WestLB. Główne zadanie holdingu SPM/SPM-Betriebsgesellschaft będzie polegało na zmniejszeniu liczby pracowników z obecnych 4 400 do 1 400 w 2016 r. (z których 1 000 jest zatrudnionych w Servicegesellschaft) oraz likwidacji zbędnych oddziałów i systemów. SPM-Betriebsgesellschaft będzie świadczyła jedynie podstawowe usługi w segmentach, które nie mają kluczowego znaczenia, czyli np. usługi w zakresie utrzymania budynków i biur.

| (79) | Servicegesellschaft zostanie wydzielona w okresie pomiędzy 1 stycznia 2012 r. a 31 grudnia 2014 r. w celu świadczenia usług w zakresie zarządzania aktywami w odniesieniu do pozostałych aktywów i zobowiązań WestLB. Przeniesienie portfeli aktywów na EAA (oraz Verbundbank) spowoduje zapotrzebowanie na świadczenie usług w zakresie zarządzania aktywami, ponieważ ani EAA, ani też Verbundbank, nie są w stanie samodzielnie zagwarantować obsługi portfeli. Servicegesellschaft będzie świadczyła tego rodzaju usługi na rzecz EAA (oraz Verbundbank) po cenach rynkowych. Wszystkie ograniczenia dotyczące modelu działalności gospodarczej realizowanego przez Servicegesellschaft (zob. także punkty (80) do (85)) przestają obowiązywać w momencie sprzedaży Servicegesellschaft. |
| --- | --- |

(79)

Servicegesellschaft zostanie wydzielona w okresie pomiędzy 1 stycznia 2012 r. a 31 grudnia 2014 r. w celu świadczenia usług w zakresie zarządzania aktywami w odniesieniu do pozostałych aktywów i zobowiązań WestLB. Przeniesienie portfeli aktywów na EAA (oraz Verbundbank) spowoduje zapotrzebowanie na świadczenie usług w zakresie zarządzania aktywami, ponieważ ani EAA, ani też Verbundbank, nie są w stanie samodzielnie zagwarantować obsługi portfeli. Servicegesellschaft będzie świadczyła tego rodzaju usługi na rzecz EAA (oraz Verbundbank) po cenach rynkowych. Wszystkie ograniczenia dotyczące modelu działalności gospodarczej realizowanego przez Servicegesellschaft (zob. także punkty (80) do (85)) przestają obowiązywać w momencie sprzedaży Servicegesellschaft.

| (80) | Holding SMP oraz jego spółki zależne będą posiadać wszystkie licencje bankowe, niezbędne do prowadzenia danej działalności. Władze niemieckie zobowiązują się jednak ograniczyć zakres oraz liczbę licencji bankowych do minimum, które jest niezbędne do świadczenia usług w zakresie zarządzania aktywami. |
| --- | --- |

(80)

Holding SMP oraz jego spółki zależne będą posiadać wszystkie licencje bankowe, niezbędne do prowadzenia danej działalności. Władze niemieckie zobowiązują się jednak ograniczyć zakres oraz liczbę licencji bankowych do minimum, które jest niezbędne do świadczenia usług w zakresie zarządzania aktywami.

| (81) | Znaczna cześć portfeli EAA jest zaksięgowana w oddziałach zagranicznych, co będzie również konieczne w przyszłości. Do dnia 31 października 2011 r. WestLB utrzyma pozycje obciążone w Nowym Jorku o wartości [5 – 15] mld EUR, w Londynie o wartości [15–25] mld EUR oraz w Azji o wartości [5–10] mld EUR. Fizyczne przeniesienie powyższych portfeli na EAA w trakcie pierwszego przeniesienia aktywów na EAA nie było możliwe ze względów podatkowych, prawnych lub regulacyjnych, lub wiązało się z nadmiernym ryzykiem ekonomicznym (taki stan rzeczy utrzyma się również w przyszłości), w związku z czym istniała jedynie możliwość przeniesienia aktywów w syntetyczny sposób. Powyższe aktywa będą utrzymywane przez holding SPM lub SPM-Betriebsgesellschaft częściowo w oddziałach zagranicznych lub zagranicznych spółkach zależnych. Władze niemieckie wyjaśniają, że oddziały zagraniczne oraz zagraniczne spółki zależne nie mogą zostać natychmiast zamknięte, zobowiązują się jednak do przeprowadzenia tej operacji przez holding SPM lub SPM-Betriebsgesellschaft do końca 2016 r., chyba że zamknięcie oddziałów zagranicznych i zagranicznych spółek zależnych nie byłoby możliwe ze względu na przepisy prawa nadzoru bankowego. |
| --- | --- |

(81)

Znaczna cześć portfeli EAA jest zaksięgowana w oddziałach zagranicznych, co będzie również konieczne w przyszłości. Do dnia 31 października 2011 r. WestLB utrzyma pozycje obciążone w Nowym Jorku o wartości [5 – 15] mld EUR, w Londynie o wartości [15–25] mld EUR oraz w Azji o wartości [5–10] mld EUR. Fizyczne przeniesienie powyższych portfeli na EAA w trakcie pierwszego przeniesienia aktywów na EAA nie było możliwe ze względów podatkowych, prawnych lub regulacyjnych, lub wiązało się z nadmiernym ryzykiem ekonomicznym (taki stan rzeczy utrzyma się również w przyszłości), w związku z czym istniała jedynie możliwość przeniesienia aktywów w syntetyczny sposób. Powyższe aktywa będą utrzymywane przez holding SPM lub SPM-Betriebsgesellschaft częściowo w oddziałach zagranicznych lub zagranicznych spółkach zależnych. Władze niemieckie wyjaśniają, że oddziały zagraniczne oraz zagraniczne spółki zależne nie mogą zostać natychmiast zamknięte, zobowiązują się jednak do przeprowadzenia tej operacji przez holding SPM lub SPM-Betriebsgesellschaft do końca 2016 r., chyba że zamknięcie oddziałów zagranicznych i zagranicznych spółek zależnych nie byłoby możliwe ze względu na przepisy prawa nadzoru bankowego.

| (82) | Ponadto Servicegesellschaft zobowiązana jest świadczyć odpowiednie usługi w zakresie obsługi wyżej wymienionych portfeli. W celu zachowania odpowiedniego poziomu kompetencji w zakresie zarządzania aktywami, Servicegesellschaft utrzyma oddziały w Nowym Jorku oraz w Londynie. Jedna trzecia pracowników, którzy mają zostać zatrudnieni w Servicegesellschaft, będzie zatrudniona w oddziałach zagranicznych. W związku z powyższym Komisja przyjmuje do wiadomości fakt, iż bank SPM, po dokonaniu sprzedaży Servicegesellschaft, po 2016 r. nie będzie posiadać żadnych oddziałów zagranicznych i zagranicznych spółek zależnych, chyba że zamknięcie poszczególnych oddziałów nie będzie możliwe ze względu na przepisy prawa nadzoru bankowego. |
| --- | --- |

(82)

Ponadto Servicegesellschaft zobowiązana jest świadczyć odpowiednie usługi w zakresie obsługi wyżej wymienionych portfeli. W celu zachowania odpowiedniego poziomu kompetencji w zakresie zarządzania aktywami, Servicegesellschaft utrzyma oddziały w Nowym Jorku oraz w Londynie. Jedna trzecia pracowników, którzy mają zostać zatrudnieni w Servicegesellschaft, będzie zatrudniona w oddziałach zagranicznych. W związku z powyższym Komisja przyjmuje do wiadomości fakt, iż bank SPM, po dokonaniu sprzedaży Servicegesellschaft, po 2016 r. nie będzie posiadać żadnych oddziałów zagranicznych i zagranicznych spółek zależnych, chyba że zamknięcie poszczególnych oddziałów nie będzie możliwe ze względu na przepisy prawa nadzoru bankowego.

| (83) | Servicegesellschaft zostanie nie tylko wydzielona, ale również sprzedana najpóźniej do 2016 r. W celu ułatwienia sprzedaży Servicegesellschaft, bank SPM może w latach 2012–2014 zawierać umowy na obsługę portfeli należących do osób trzecich, czyli realizować z osobami trzecimi transakcje, które nie dotyczą portfeli WestLB. Zyski z tytułu realizacji tych czynności nie mogą jednak przekraczać [40–60] % łącznych przychodów brutto uzyskiwanych przez Servicegesellschaft. Powyższe ograniczenie przestaje obowiązywać w momencie sprzedaży Servicegesellschaft. |
| --- | --- |

(83)

Servicegesellschaft zostanie nie tylko wydzielona, ale również sprzedana najpóźniej do 2016 r. W celu ułatwienia sprzedaży Servicegesellschaft, bank SPM może w latach 2012–2014 zawierać umowy na obsługę portfeli należących do osób trzecich, czyli realizować z osobami trzecimi transakcje, które nie dotyczą portfeli WestLB. Zyski z tytułu realizacji tych czynności nie mogą jednak przekraczać [40–60] % łącznych przychodów brutto uzyskiwanych przez Servicegesellschaft. Powyższe ograniczenie przestaje obowiązywać w momencie sprzedaży Servicegesellschaft.

| (84) | Servicegesellschaft może osiągać umiarkowaną stopę zwrotu ze sprzedaży na poziomie [8–12] %, która powinna być wystarczająca do zagwarantowania zdolności rynkowej spółki (44). Z rachunku zysków i strat, na podstawie którego dokonano oceny rentowności Servicegesellschaft, wynika, że do 2016 r. niezbędne będzie uzyskanie znacznych oszczędności kosztów (45). |
| --- | --- |

(84)

Servicegesellschaft może osiągać umiarkowaną stopę zwrotu ze sprzedaży na poziomie [8–12] %, która powinna być wystarczająca do zagwarantowania zdolności rynkowej spółki (44). Z rachunku zysków i strat, na podstawie którego dokonano oceny rentowności Servicegesellschaft, wynika, że do 2016 r. niezbędne będzie uzyskanie znacznych oszczędności kosztów (45).

| (85) | Jeżeli bank SPM nie dokona do dnia 31 grudnia 2016 r. sprzedaży Servicegesellschaft, władze niemieckie zobowiązują się do likwidacji spółki. W takim przypadku wszystkie istniejące zobowiązania umowne wygasają z dniem 31 grudnia 2017 r., czyli z końcem terminu przeznaczonego na likwidację Servicegesellschaft (o ile spółka nie zostanie sprzedana). |
| --- | --- |

(85)

Jeżeli bank SPM nie dokona do dnia 31 grudnia 2016 r. sprzedaży Servicegesellschaft, władze niemieckie zobowiązują się do likwidacji spółki. W takim przypadku wszystkie istniejące zobowiązania umowne wygasają z dniem 31 grudnia 2017 r., czyli z końcem terminu przeznaczonego na likwidację Servicegesellschaft (o ile spółka nie zostanie sprzedana).

4.   OBIETNICE ZŁOŻONE PRZEZ WŁADZE NIEMIECKIE

| (86) | Oprócz planu restrukturyzacji z czerwca 2011 r. władze niemieckie przekazały katalog zobowiązań (zob. załącznik do niniejszej decyzji), który można streścić w następujący sposób:






  a) | NAZWA PRZEDSIĘBIORSTWA






  — | Władze niemieckie zobowiązują się do tego, że od dnia 30 czerwca 2012 r. nazwa „WestLB” nie będzie już stosowana jako nazwa przedsiębiorstwa (o ile przeszkody natury technicznej nie spowodują konieczności przesunięcia terminu zmiany nazwy o trzy miesiące). |
| --- | --- | --- | --- |

(86)

Oprócz planu restrukturyzacji z czerwca 2011 r. władze niemieckie przekazały katalog zobowiązań (zob. załącznik do niniejszej decyzji), który można streścić w następujący sposób:

a)

NAZWA PRZEDSIĘBIORSTWA

—

Władze niemieckie zobowiązują się do tego, że od dnia 30 czerwca 2012 r. nazwa „WestLB” nie będzie już stosowana jako nazwa przedsiębiorstwa (o ile przeszkody natury technicznej nie spowodują konieczności przesunięcia terminu zmiany nazwy o trzy miesiące).

| b) | VERBUNDBANK






  — | Władze niemieckie zobowiązują się, że przewidziane w planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. ograniczenie działalności Verbundbank będzie obowiązywać do dnia 31 grudnia 2016 r., chyba że przed dniem 31 grudnia 2016 r. Verbundbank zostanie włączony do innego banku krajowego. |
| --- | --- | --- |

b)

VERBUNDBANK

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że przewidziane w planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. ograniczenie działalności Verbundbank będzie obowiązywać do dnia 31 grudnia 2016 r., chyba że przed dniem 31 grudnia 2016 r. Verbundbank zostanie włączony do innego banku krajowego.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się, że NRW nie będzie w przyszłości nabywać udziałów w Verbundbank, ani też w inny sposób udzielać Verbundbank wsparcia finansowego. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że NRW nie będzie w przyszłości nabywać udziałów w Verbundbank, ani też w inny sposób udzielać Verbundbank wsparcia finansowego.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się, że nie będzie już forsowane rozwiązanie polegające na zachowaniu niezależności przedsiębiorstwa (ang. stand-alone), a wszystkie aktywa i zobowiązania Verbundbank do dnia 30 czerwca 2012 r. zostaną wydzielone z WestLB, przy czym odpowiedzialność za ten proces przejmą zrzeszenia kas oszczędnościowych oraz grupa finansowa kas oszczędnościowych. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że nie będzie już forsowane rozwiązanie polegające na zachowaniu niezależności przedsiębiorstwa (ang. stand-alone), a wszystkie aktywa i zobowiązania Verbundbank do dnia 30 czerwca 2012 r. zostaną wydzielone z WestLB, przy czym odpowiedzialność za ten proces przejmą zrzeszenia kas oszczędnościowych oraz grupa finansowa kas oszczędnościowych.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się, że wszystkie strony w niezmienionej formie i w odpowiednim czasie wdrożą wszystkie zobowiązania przewidziane w umowie ramowej, w szczególności aby zapewnić wystarczający stopień bezpieczeństwa transakcji w odniesieniu do przedmiotu transakcji oraz „zerowej wartości spółki” oraz aby zbycie Verbundbank nastąpiło najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że wszystkie strony w niezmienionej formie i w odpowiednim czasie wdrożą wszystkie zobowiązania przewidziane w umowie ramowej, w szczególności aby zapewnić wystarczający stopień bezpieczeństwa transakcji w odniesieniu do przedmiotu transakcji oraz „zerowej wartości spółki” oraz aby zbycie Verbundbank nastąpiło najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r.

| — | Władze niemieckie zagwarantują, że w przypadku pozytywnego wyniku badania due dilligence Landesbank Hessen-Thüringen (Helaba) wystąpi w charakterze partnera dla Verbundbank. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zagwarantują, że w przypadku pozytywnego wyniku badania due dilligence Landesbank Hessen-Thüringen (Helaba) wystąpi w charakterze partnera dla Verbundbank.

| c) | BANK SPM






  — | Władze niemieckie zagwarantują, że działalność banku SPM będzie ograniczała się do świadczenia następujących usług:






  (i) | obsługa portfeli EAA, Verbundbank oraz osób trzecich, a w razie potrzeby także Workout-Management, rozliczanie papierów wartościowych, likwidacja i restrukturyzacja, analiza ryzyka kredytowego, Credit Risik Controlling, sprawozdawczość (Regulatory Reporting), zarządzanie zabezpieczeniami dla przedsiębiorstw, włącznie z odpowiednim zarządzaniem danymi, zarządzanie ryzykiem rynkowym, usługi IT oraz usługi zaplecza (Back-Office), Funding, Hedging, Cash-Management, sprawozdawczość finansowa, Controlling oraz zarządzanie udziałami; |
| --- | --- | --- | --- |

c)

BANK SPM

—

Władze niemieckie zagwarantują, że działalność banku SPM będzie ograniczała się do świadczenia następujących usług:

(i)

obsługa portfeli EAA, Verbundbank oraz osób trzecich, a w razie potrzeby także Workout-Management, rozliczanie papierów wartościowych, likwidacja i restrukturyzacja, analiza ryzyka kredytowego, Credit Risik Controlling, sprawozdawczość (Regulatory Reporting), zarządzanie zabezpieczeniami dla przedsiębiorstw, włącznie z odpowiednim zarządzaniem danymi, zarządzanie ryzykiem rynkowym, usługi IT oraz usługi zaplecza (Back-Office), Funding, Hedging, Cash-Management, sprawozdawczość finansowa, Controlling oraz zarządzanie udziałami;

| (ii) | w przypadku aktywów przeniesionych na EAA w syntetyczny sposób, EAA może w ramach realizowanej strategii likwidacji dokonywać przedłużenia, sprzedaży lub też zabezpieczenia tego rodzaju aktywów; w takich przypadkach bank SPM działa wyłącznie na zlecenie i pod kierownictwem EAA (46). |
| --- | --- |

(ii)

w przypadku aktywów przeniesionych na EAA w syntetyczny sposób, EAA może w ramach realizowanej strategii likwidacji dokonywać przedłużenia, sprzedaży lub też zabezpieczenia tego rodzaju aktywów; w takich przypadkach bank SPM działa wyłącznie na zlecenie i pod kierownictwem EAA (46).

| — | Władze niemieckie przekazały opis niezbędnej licencji bankowej oraz zagwarantowały, że wszystkie inne zezwolenia zostaną zwrócone do dnia 31 grudnia 2012 r. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie przekazały opis niezbędnej licencji bankowej oraz zagwarantowały, że wszystkie inne zezwolenia zostaną zwrócone do dnia 31 grudnia 2012 r.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się do tego, że liczba pracowników banku SPM zostanie do 2016 r. zmniejszona z aktualnych 4 400 do 1 000 pracowników zatrudnionych w Servicegesellschaft. Harmonogram redukcji personelu został przedstawiony na podstawie wstępnych danych liczbowych. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się do tego, że liczba pracowników banku SPM zostanie do 2016 r. zmniejszona z aktualnych 4 400 do 1 000 pracowników zatrudnionych w Servicegesellschaft. Harmonogram redukcji personelu został przedstawiony na podstawie wstępnych danych liczbowych.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM dotrzyma określonych obowiązków w trakcie świadczenia usług na rzecz osób trzecich. Wartość transakcji zawieranych z osobami trzecimi nie może przekroczyć [40–60] % przychodów brutto. Umowy na świadczenie usług będą zawierane przez odrębną jednostkę (Servicegesellschaft, która dopiero zostanie wydzielona), której licencja bankowa zostanie ograniczona pod względem treści do niezbędnego minimum. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM dotrzyma określonych obowiązków w trakcie świadczenia usług na rzecz osób trzecich. Wartość transakcji zawieranych z osobami trzecimi nie może przekroczyć [40–60] % przychodów brutto. Umowy na świadczenie usług będą zawierane przez odrębną jednostkę (Servicegesellschaft, która dopiero zostanie wydzielona), której licencja bankowa zostanie ograniczona pod względem treści do niezbędnego minimum.

| — | Władze niemieckie zagwarantują, że Servicegesellschaft zostanie sprzedana najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. Umowy na świadczenie usług mogą obowiązywać również po 2017 r., jeżeli przewidziano w nich prawo do wypowiedzenia umowy przez zleceniodawcę z dniem 31 grudnia 2017 r. w przypadku niewystarczających możliwości w zakresie wykonania umowy. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zagwarantują, że Servicegesellschaft zostanie sprzedana najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. Umowy na świadczenie usług mogą obowiązywać również po 2017 r., jeżeli przewidziano w nich prawo do wypowiedzenia umowy przez zleceniodawcę z dniem 31 grudnia 2017 r. w przypadku niewystarczających możliwości w zakresie wykonania umowy.

| — | Jeżeli Servicegesellschaft nie zostanie sprzedana w przewidzianym terminie, władze niemieckie zobowiązują się, że spółka zaniecha wykonywania swojej działalności ze skutkiem od dnia 31 grudnia 2017 r. lub też, iż wszystkie udziały zostaną przeniesione. W przypadku sprzedaży Servicegesellschaft przestają obowiązywać wszystkie ograniczenia dotyczące jej działalności. |
| --- | --- |

—

Jeżeli Servicegesellschaft nie zostanie sprzedana w przewidzianym terminie, władze niemieckie zobowiązują się, że spółka zaniecha wykonywania swojej działalności ze skutkiem od dnia 31 grudnia 2017 r. lub też, iż wszystkie udziały zostaną przeniesione. W przypadku sprzedaży Servicegesellschaft przestają obowiązywać wszystkie ograniczenia dotyczące jej działalności.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się, że działalność banku SPM nie będzie obejmowała w szczególności następujących czynności: własna działalność handlowa, emisja wszelkiego rodzaju certyfikatów, finansowanie projektów i przedsięwzięć handlowych, finansowanie oparte na aktywach, zabezpieczenia i połączona działalność kredytowej, a także świadczenie usług dla międzynarodowych klientów instytucjonalnych. W przypadku aktywów przeniesionych na EAA w syntetyczny sposób i gwarantowanych przez EAA, bank SPM występuje jako kredytodawca w stosunku do osób trzecich, w związku z czym istnieje możliwość, iż będzie musiał dokonywać przedłużenia, sprzedaży lub też zabezpieczenia tego rodzaju aktywów – powyższe będzie jednak odbywać się wyłącznie na zlecenie i pod kierownictwem EAA. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że działalność banku SPM nie będzie obejmowała w szczególności następujących czynności: własna działalność handlowa, emisja wszelkiego rodzaju certyfikatów, finansowanie projektów i przedsięwzięć handlowych, finansowanie oparte na aktywach, zabezpieczenia i połączona działalność kredytowej, a także świadczenie usług dla międzynarodowych klientów instytucjonalnych. W przypadku aktywów przeniesionych na EAA w syntetyczny sposób i gwarantowanych przez EAA, bank SPM występuje jako kredytodawca w stosunku do osób trzecich, w związku z czym istnieje możliwość, iż będzie musiał dokonywać przedłużenia, sprzedaży lub też zabezpieczenia tego rodzaju aktywów – powyższe będzie jednak odbywać się wyłącznie na zlecenie i pod kierownictwem EAA.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM będzie oferować usługi w zakresie zarządzania aktywami wyłącznie po cenach rynkowych, a ceny usług oferowanych przez Servicegesellschaft pokryją łącznie koszty związane z działalnością. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM będzie oferować usługi w zakresie zarządzania aktywami wyłącznie po cenach rynkowych, a ceny usług oferowanych przez Servicegesellschaft pokryją łącznie koszty związane z działalnością.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM dokona zamknięcia wszystkich zagranicznych oddziałów i spółek zależnych najpóźniej do końca 2016 r., chyba że wymogi regulacyjne wymagają utrzymania danej lokalizacji również po 2016 r. Ze względów związanych z kompetencją na szczeblu lokalnym, w celu zapewnienia świadczenia usług we wszystkich strefach czasowych, w celu zmniejszenia ryzyka operacyjnego, a także ze względu na konkurencyjność, bank SPM może posiadać po jednym oddziale w Londynie, w Nowym Jorku oraz w Azji. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM dokona zamknięcia wszystkich zagranicznych oddziałów i spółek zależnych najpóźniej do końca 2016 r., chyba że wymogi regulacyjne wymagają utrzymania danej lokalizacji również po 2016 r. Ze względów związanych z kompetencją na szczeblu lokalnym, w celu zapewnienia świadczenia usług we wszystkich strefach czasowych, w celu zmniejszenia ryzyka operacyjnego, a także ze względu na konkurencyjność, bank SPM może posiadać po jednym oddziale w Londynie, w Nowym Jorku oraz w Azji.

| — | Władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM będzie nadzorowany przez powiernika monitorującego. |
| --- | --- |

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM będzie nadzorowany przez powiernika monitorującego.

| d) | EAA






  — | Władze niemieckie zobowiązują się, że w przypadku rozszerzenia zakresu lub też przedłużenia okresu obowiązywania umowy na świadczenie usług do dnia 31 grudnia 2016 r. EAA będzie mogła korzystać z niezbędnych usług w zakresie zarządzania aktywami zgodnie z obietnicą stosowania cen rynkowych, a następnie ogłoszony zostanie publiczny przetarg na zawarcie umowy. |
| --- | --- | --- |

d)

EAA

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że w przypadku rozszerzenia zakresu lub też przedłużenia okresu obowiązywania umowy na świadczenie usług do dnia 31 grudnia 2016 r. EAA będzie mogła korzystać z niezbędnych usług w zakresie zarządzania aktywami zgodnie z obietnicą stosowania cen rynkowych, a następnie ogłoszony zostanie publiczny przetarg na zawarcie umowy.

| e) | NADZÓR






  — | Władze niemieckie zobowiązują się, że będą co kwartał szczegółowo informowały o wdrożonych środkach na podstawie porozumienia zawartego w dniu 16 grudnia 2011 r. pomiędzy Komisją a władzami niemieckimi. |
| --- | --- | --- |

e)

NADZÓR

—

Władze niemieckie zobowiązują się, że będą co kwartał szczegółowo informowały o wdrożonych środkach na podstawie porozumienia zawartego w dniu 16 grudnia 2011 r. pomiędzy Komisją a władzami niemieckimi.

III.   WSZCZĘCIE FORMALNEGO POSTĘPOWANIA WYJAŚNIAJĄCEGO NA MOCY Z ART. 108 UST. 2 TFUE

1.   DECYZJA Z GRUDNIA 2009 R.

| (87) | W decyzji z grudnia 2009 r. Komisja zgodnie z art. 108 ust. 2 TFUE wyraziła obawę, iż środki na rzecz ratowania aktywów o obniżonej jakości, objęte badaniem w treści przywołanej decyzji, mogą nie być zgodne z komunikatem Komisji w sprawie postępowania z aktywami o obniżonej wartości we wspólnotowym sektorze bankowym (47) (zwanym dalej „komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości”). Ponadto zdaniem Komisji nie wykazano w sposób przekonujący, jak wymaga tego komunikat Komisji w sprawie przywrócenia rentowności i oceny środków restrukturyzacyjnych stosowanych w sektorze finansowym w dobie kryzysu zgodnie z regułami pomocy państwa (48) (zwany dalej „komunikatem w sprawie restrukturyzacji”), iż zagwarantowano przywrócenie rentowności, odpowiedni podział obciążeń oraz zmniejszenie zakłóceń konkurencji spowodowanych (dodatkową) pomocą. |
| --- | --- |

(87)

W decyzji z grudnia 2009 r. Komisja zgodnie z art. 108 ust. 2 TFUE wyraziła obawę, iż środki na rzecz ratowania aktywów o obniżonej jakości, objęte badaniem w treści przywołanej decyzji, mogą nie być zgodne z komunikatem Komisji w sprawie postępowania z aktywami o obniżonej wartości we wspólnotowym sektorze bankowym (47) (zwanym dalej „komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości”). Ponadto zdaniem Komisji nie wykazano w sposób przekonujący, jak wymaga tego komunikat Komisji w sprawie przywrócenia rentowności i oceny środków restrukturyzacyjnych stosowanych w sektorze finansowym w dobie kryzysu zgodnie z regułami pomocy państwa (48) (zwany dalej „komunikatem w sprawie restrukturyzacji”), iż zagwarantowano przywrócenie rentowności, odpowiedni podział obciążeń oraz zmniejszenie zakłóceń konkurencji spowodowanych (dodatkową) pomocą.

| (88) | Komisja zwróciła uwagę na fakt, iż nie tylko zajmuje się ona badaniem nowej pomocy związanej z przeniesieniem aktywów na EAA, ale jest również zobowiązana do ponownego zbadania pomocy zatwierdzonej w decyzji z maja 2009 r. (49). |
| --- | --- |

(88)

Komisja zwróciła uwagę na fakt, iż nie tylko zajmuje się ona badaniem nowej pomocy związanej z przeniesieniem aktywów na EAA, ale jest również zobowiązana do ponownego zbadania pomocy zatwierdzonej w decyzji z maja 2009 r. (49).

| (89) | Komisja wyraziła wątpliwość, czy zrzeszenia kas oszczędnościowych wniosły odpowiedni wkład własny, ponieważ w odniesieniu do zobowiązań wynikających z wdrożenia środka na rzecz ratowania aktywów ustanowiony został określony pułap dla zrzeszeń kas oszczędnościowych, a kapitał niezbędny do utworzenia EEA został udostępniony wyłącznie przez władze niemieckie, a nie przez zrzeszenia kas oszczędnościowych (50). |
| --- | --- |

(89)

Komisja wyraziła wątpliwość, czy zrzeszenia kas oszczędnościowych wniosły odpowiedni wkład własny, ponieważ w odniesieniu do zobowiązań wynikających z wdrożenia środka na rzecz ratowania aktywów ustanowiony został określony pułap dla zrzeszeń kas oszczędnościowych, a kapitał niezbędny do utworzenia EEA został udostępniony wyłącznie przez władze niemieckie, a nie przez zrzeszenia kas oszczędnościowych (50).

| (90) | Władze niemieckie zostały zobowiązane do przedstawienia zaktualizowanego planu restrukturyzacji, który uwzględniałby łączną kwotę przyznanej pomocy państwa, odpowiednie wynagrodzenie, a także dodatkową, zakrojoną na szeroką skalę restrukturyzację. |
| --- | --- |

(90)

Władze niemieckie zostały zobowiązane do przedstawienia zaktualizowanego planu restrukturyzacji, który uwzględniałby łączną kwotę przyznanej pomocy państwa, odpowiednie wynagrodzenie, a także dodatkową, zakrojoną na szeroką skalę restrukturyzację.

2.   DECYZJA Z LISTOPADA 2010 R.

| (91) | Decyzją z listopada 2010 r. Komisja przedłużyła formalne postępowanie wyjaśniające, ponieważ miała coraz większe wątpliwości dotyczące zgodności pierwszego przekazania aktywów z komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości oraz planu restrukturyzacji z grudnia 2009 r. ze wspólnym rynkiem. W planie restrukturyzacji nie wykazano bowiem w przekonujący sposób, iż gwarantuje on przywrócenie rentowności banku będącego beneficjentem, a także odpowiedni podział obciążeń oraz zmniejszenie zakłóceń konkurencji, wynikających z faktu przyznania pomocy. |
| --- | --- |

(91)

Decyzją z listopada 2010 r. Komisja przedłużyła formalne postępowanie wyjaśniające, ponieważ miała coraz większe wątpliwości dotyczące zgodności pierwszego przekazania aktywów z komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości oraz planu restrukturyzacji z grudnia 2009 r. ze wspólnym rynkiem. W planie restrukturyzacji nie wykazano bowiem w przekonujący sposób, iż gwarantuje on przywrócenie rentowności banku będącego beneficjentem, a także odpowiedni podział obciążeń oraz zmniejszenie zakłóceń konkurencji, wynikających z faktu przyznania pomocy.

| (92) | W odniesieniu do pierwszego przekazania aktywów Komisja wyraziła w szczególności wątpliwości dotyczące kwalifikowalności aktywów o obniżonej jakości. Komisja stwierdziła istnienie pomocy państwa oraz określiła jej kwotę, formułując przy tym wniosek, iż pomoc, ze względu na swoją wysokość, tylko wówczas byłaby zgodna z komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości, gdyby została odzyskana lub spłacona wskutek kolejnej restrukturyzacji zgodnie z punktem 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. |
| --- | --- |

(92)

W odniesieniu do pierwszego przekazania aktywów Komisja wyraziła w szczególności wątpliwości dotyczące kwalifikowalności aktywów o obniżonej jakości. Komisja stwierdziła istnienie pomocy państwa oraz określiła jej kwotę, formułując przy tym wniosek, iż pomoc, ze względu na swoją wysokość, tylko wówczas byłaby zgodna z komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości, gdyby została odzyskana lub spłacona wskutek kolejnej restrukturyzacji zgodnie z punktem 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości.

| (93) | W decyzji z listopada 2010 r. Komisja, w oparciu o opinię przygotowaną przez swoich ekspertów oszacowała, że kwota pomocy związana z pierwszym przeniesieniem aktywów wynosi 6,9 mld EUR. Powyższa kwota wynika z różnicy pomiędzy wartością przeniesienia a wartością rynkową przedmiotowych aktywów (11 mld EUR) (51), skorygowaną o wartość początkowego kapitału własnego EEA (3,3 mld EUR) (52), wartość określonych kredytowych instrumentów pochodnych (0,3 mld EUR) (53) oraz odliczenia wynikającego z przeniesienia zobowiązań związanych z prawami nabytymi (0,9 mld EUR) (54). |
| --- | --- |

(93)

W decyzji z listopada 2010 r. Komisja, w oparciu o opinię przygotowaną przez swoich ekspertów oszacowała, że kwota pomocy związana z pierwszym przeniesieniem aktywów wynosi 6,9 mld EUR. Powyższa kwota wynika z różnicy pomiędzy wartością przeniesienia a wartością rynkową przedmiotowych aktywów (11 mld EUR) (51), skorygowaną o wartość początkowego kapitału własnego EEA (3,3 mld EUR) (52), wartość określonych kredytowych instrumentów pochodnych (0,3 mld EUR) (53) oraz odliczenia wynikającego z przeniesienia zobowiązań związanych z prawami nabytymi (0,9 mld EUR) (54).

| (94) | Ponadto Komisja zatwierdziła określoną przez jej ekspertów wartość transferu delta, który stanowi różnicę pomiędzy wartością przekazania a RWE aktywów oraz zobowiązań. Zdaniem Komisji, wartość transferu delta po odliczeniu odpowiednich czynników związanych z kapitałem własnym i kredytami wynosi 3,4 mld EUR (55). W odniesieniu do portfela papierów wartościowych Komisja stwierdziła, że uznanie przedmiotowych kategorii aktywów za aktywa o obniżonej jakości (56) wymaga przedstawienia dalszych dowodów, które pozwoliłyby na sformułowanie wniosku, iż rynki aktywów rzeczywiście nie funkcjonują we właściwy sposób ze względu na brak podmiotów dokonujących zakupu oraz sprzedaży tychże aktywów. Ponadto Komisja, w oparciu o swoją praktykę podejmowania decyzji, przychyliła się do opinii ekspertów, zgodnie z którą stopy dyskontowe, zastosowane przez WestLB w celu określenia RWE, były zbyt niskie, w związku z czym uzyskana wartość jest znacznie zawyżona. Komisja przychyliła się także do opinii ekspertów, zgodnie z którą, wskutek przyjęcia niewystarczająco konserwatywnych założeń przy szacowaniu wysokości strat z tytułu niewypłacalności (LGD), RWE portfela kredytowego była o 1,0 mld EUR niższa od wartości określonej przez WestLB. Komisja stwierdziła, że zgodnie z praktyką Komisji dotyczącą podejmowania decyzji, dokonano porównania danych liczbowych na poziomie sektorowym (57). Ponadto Komisja ponownie zbadała inne przedstawione czynniki łagodzące, podjęła jednak decyzję, iż nie istniały żadne podstawy do uwzględnienia ich przy obliczaniu RWE. |
| --- | --- |

(94)

Ponadto Komisja zatwierdziła określoną przez jej ekspertów wartość transferu delta, który stanowi różnicę pomiędzy wartością przekazania a RWE aktywów oraz zobowiązań. Zdaniem Komisji, wartość transferu delta po odliczeniu odpowiednich czynników związanych z kapitałem własnym i kredytami wynosi 3,4 mld EUR (55). W odniesieniu do portfela papierów wartościowych Komisja stwierdziła, że uznanie przedmiotowych kategorii aktywów za aktywa o obniżonej jakości (56) wymaga przedstawienia dalszych dowodów, które pozwoliłyby na sformułowanie wniosku, iż rynki aktywów rzeczywiście nie funkcjonują we właściwy sposób ze względu na brak podmiotów dokonujących zakupu oraz sprzedaży tychże aktywów. Ponadto Komisja, w oparciu o swoją praktykę podejmowania decyzji, przychyliła się do opinii ekspertów, zgodnie z którą stopy dyskontowe, zastosowane przez WestLB w celu określenia RWE, były zbyt niskie, w związku z czym uzyskana wartość jest znacznie zawyżona. Komisja przychyliła się także do opinii ekspertów, zgodnie z którą, wskutek przyjęcia niewystarczająco konserwatywnych założeń przy szacowaniu wysokości strat z tytułu niewypłacalności (LGD), RWE portfela kredytowego była o 1,0 mld EUR niższa od wartości określonej przez WestLB. Komisja stwierdziła, że zgodnie z praktyką Komisji dotyczącą podejmowania decyzji, dokonano porównania danych liczbowych na poziomie sektorowym (57). Ponadto Komisja ponownie zbadała inne przedstawione czynniki łagodzące, podjęła jednak decyzję, iż nie istniały żadne podstawy do uwzględnienia ich przy obliczaniu RWE.

| (95) | Komisja wyraziła także wątpliwości dotyczące zarządzania aktywami o obniżonej jakości, ponieważ w dalszym ciągu za realizację tego zadania odpowiada WestLB. Z uwagi na fakt, iż EAA krótko po utworzeniu zanotowała straty na poziomie 1 mld EUR, Komisja stwierdziła, że straty mogły powstać już w momencie przeniesienia aktywów. W związku z tym Komisja wyraziła wątpliwości, czy przedmiotowe aktywa wchodzą w zakres stosowania punktu 32 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. |
| --- | --- |

(95)

Komisja wyraziła także wątpliwości dotyczące zarządzania aktywami o obniżonej jakości, ponieważ w dalszym ciągu za realizację tego zadania odpowiada WestLB. Z uwagi na fakt, iż EAA krótko po utworzeniu zanotowała straty na poziomie 1 mld EUR, Komisja stwierdziła, że straty mogły powstać już w momencie przeniesienia aktywów. W związku z tym Komisja wyraziła wątpliwości, czy przedmiotowe aktywa wchodzą w zakres stosowania punktu 32 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości.

| (96) | Władze niemieckie były wielokrotnie wzywane do przedstawienia zaktualizowanego planu restrukturyzacji, który uwzględniałby dodatkową pomoc dla WestLB oraz odnosiłby się do uchybień przedstawionych w treści przywołanej decyzji. |
| --- | --- |

(96)

Władze niemieckie były wielokrotnie wzywane do przedstawienia zaktualizowanego planu restrukturyzacji, który uwzględniałby dodatkową pomoc dla WestLB oraz odnosiłby się do uchybień przedstawionych w treści przywołanej decyzji.

IV.   STANOWISKO WŁADZ NIEMIECKICH

| (97) | Władze niemieckie nie kwestionują faktu, iż przedmiotowe środki stanowią pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust.1 TFUE. |
| --- | --- |

(97)

Władze niemieckie nie kwestionują faktu, iż przedmiotowe środki stanowią pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust.1 TFUE.

1.   PIERWSZE PRZENIESIENIE AKTYWÓW NA EAA

| (98) | Władze niemieckie kwestionują natomiast niektóre wnioski Komisji odnoszące się do pierwszego przeniesienia aktywów na EAA. |
| --- | --- |

(98)

Władze niemieckie kwestionują natomiast niektóre wnioski Komisji odnoszące się do pierwszego przeniesienia aktywów na EAA.

a.   ZASTOSOWANIE KOMUNIKATU W SPRAWIE AKTYWÓW O OBNIŻONEJ JAKOŚCI

| (99) | Po pierwsze, władze niemieckie ponownie przywołują wyjaśnienia przedstawione w swoich uwagach z dnia 1 lutego 2010 r., twierdząc, że komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości nie znajduje zastosowania w odniesieniu do pierwszego przeniesienia aktywów na EEA. WestLB, przenosząc kapitał własny na EAA, przejmuje również wszystkie zobowiązania związane z wdrożeniem środka na rzecz ratowania aktywów. Władze niemieckie twierdzą, że zgodnie z przypisem 8 do punktu 16 decyzji z maja 2009 r. przepisy komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości nie są stosowane, jeżeli środek został wdrożony przez udziałowców będących podmiotami publicznymi i działających w charakterze właścicieli. |
| --- | --- |

(99)

Po pierwsze, władze niemieckie ponownie przywołują wyjaśnienia przedstawione w swoich uwagach z dnia 1 lutego 2010 r., twierdząc, że komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości nie znajduje zastosowania w odniesieniu do pierwszego przeniesienia aktywów na EEA. WestLB, przenosząc kapitał własny na EAA, przejmuje również wszystkie zobowiązania związane z wdrożeniem środka na rzecz ratowania aktywów. Władze niemieckie twierdzą, że zgodnie z przypisem 8 do punktu 16 decyzji z maja 2009 r. przepisy komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości nie są stosowane, jeżeli środek został wdrożony przez udziałowców będących podmiotami publicznymi i działających w charakterze właścicieli.

b.   OKREŚLENIE RWE PIERWSZEGO PRZENIESIENIA AKTYWÓW

| (100) | Po drugie, władze niemieckie twierdzą, iż Komisja popełniła błąd przy ocenie przekazanych aktywów oraz przy stosowaniu czynników skali. |
| --- | --- |

(100)

Po drugie, władze niemieckie twierdzą, iż Komisja popełniła błąd przy ocenie przekazanych aktywów oraz przy stosowaniu czynników skali.

| (101) | Władze niemieckie twierdzą, że Komisja zastosowała w ramach swojej oceny zbyt konserwatywne podejście, a także odnoszą się szczegółowo do określonych aspektów dotyczących takich kategorii aktywów, jak „strukturyzowane papiery wartościowe”, „inne papiery wartościowe” oraz „portfel kredytowy”. |
| --- | --- |

(101)

Władze niemieckie twierdzą, że Komisja zastosowała w ramach swojej oceny zbyt konserwatywne podejście, a także odnoszą się szczegółowo do określonych aspektów dotyczących takich kategorii aktywów, jak „strukturyzowane papiery wartościowe”, „inne papiery wartościowe” oraz „portfel kredytowy”.

| (102) | Władze niemieckie twierdzą, że metoda oceny portfela „strukturyzowane kredyty”, która została zastosowana przez WestLB i została krytycznie oceniona przez Komisję, była możliwa do zaakceptowania przez Deutsche Bundesbank. Ponadto władze niemieckie zwracają uwagę na fakt, iż przedsiębiorstwo BlackRock Solutions, które zostało zaangażowane przez władze niemieckie w charakterze zewnętrznego eksperta, określiło dla przedmiotowego portfela wyższą RWE niż WestLB, co oznacza, że WestLB zastosowała wystarczająco konserwatywne podejście. |
| --- | --- |

(102)

Władze niemieckie twierdzą, że metoda oceny portfela „strukturyzowane kredyty”, która została zastosowana przez WestLB i została krytycznie oceniona przez Komisję, była możliwa do zaakceptowania przez Deutsche Bundesbank. Ponadto władze niemieckie zwracają uwagę na fakt, iż przedsiębiorstwo BlackRock Solutions, które zostało zaangażowane przez władze niemieckie w charakterze zewnętrznego eksperta, określiło dla przedmiotowego portfela wyższą RWE niż WestLB, co oznacza, że WestLB zastosowała wystarczająco konserwatywne podejście.

| (103) | W odniesieniu do portfela „inne papiery wartościowe” władze niemieckie twierdzą, że największe różnice dotyczące określenia wartości sprowadzają się do kwestii, czy w danym przypadku należy stosować wartość rynkową. Podczas, gdy bank WestLB zaproponował zastosowanie własnych (ukierunkowanych na płynność) kryteriów w celu określenia, czy rynek funkcjonuje we właściwy sposób, to eksperci Komisji, jak twierdzą krytycznie władze niemieckie, nie wyjaśnili w wystarczający sposób swoich ustaleń, zgodnie z którymi prawie wszystkie aktywa należą do sprawnie funkcjonujących rynków. W celu zilustrowania swoich argumentów władze niemieckie przywołują przykład obligacji państwowych, które stanowią istotną część portfela papierów wartościowych; spadek cen na koniec 2009 r. stanowił ich zdaniem oznakę niewłaściwie funkcjonujących rynków. |
| --- | --- |

(103)

W odniesieniu do portfela „inne papiery wartościowe” władze niemieckie twierdzą, że największe różnice dotyczące określenia wartości sprowadzają się do kwestii, czy w danym przypadku należy stosować wartość rynkową. Podczas, gdy bank WestLB zaproponował zastosowanie własnych (ukierunkowanych na płynność) kryteriów w celu określenia, czy rynek funkcjonuje we właściwy sposób, to eksperci Komisji, jak twierdzą krytycznie władze niemieckie, nie wyjaśnili w wystarczający sposób swoich ustaleń, zgodnie z którymi prawie wszystkie aktywa należą do sprawnie funkcjonujących rynków. W celu zilustrowania swoich argumentów władze niemieckie przywołują przykład obligacji państwowych, które stanowią istotną część portfela papierów wartościowych; spadek cen na koniec 2009 r. stanowił ich zdaniem oznakę niewłaściwie funkcjonujących rynków.

| (104) | W odniesieniu do oceny „portfela kredytowego” władze niemieckie wyjaśniają, że stanowisko ekspertów Komisji, które zostało sporządzone bez dostępu do szczegółowej dokumentacji kredytowej, nie może stanowić podstawy do podważenia wartości ustalonych przez WestLB. Władze niemieckie krytycznie odnoszą się w szczególności do braku przejrzystości zastosowanych parametrów oceny, a także do wewnętrznych sprzeczności oraz zbyt konserwatywnego podejścia zastosowanego przez ekspertów Komisji. Władze niemieckie twierdzą, że należało posłużyć się parametrami stosowanymi w testach warunków skrajnych przeprowadzanych przez Europejskie Organy Nadzoru Bankowego (Committee of European Banking Supervisors – CEBS), a nie parametrami uwzględnionymi przez ekspertów. Władze niemieckie szczególnie krytycznie odnoszą się do scenariusza warunków skrajnych, w ramach którego eksperci Komisji zakładają 70 % prawdopodobieństwo niedotrzymania zobowiązań oraz 30 % straty z tytułu niewypłacalności. |
| --- | --- |

(104)

W odniesieniu do oceny „portfela kredytowego” władze niemieckie wyjaśniają, że stanowisko ekspertów Komisji, które zostało sporządzone bez dostępu do szczegółowej dokumentacji kredytowej, nie może stanowić podstawy do podważenia wartości ustalonych przez WestLB. Władze niemieckie krytycznie odnoszą się w szczególności do braku przejrzystości zastosowanych parametrów oceny, a także do wewnętrznych sprzeczności oraz zbyt konserwatywnego podejścia zastosowanego przez ekspertów Komisji. Władze niemieckie twierdzą, że należało posłużyć się parametrami stosowanymi w testach warunków skrajnych przeprowadzanych przez Europejskie Organy Nadzoru Bankowego (Committee of European Banking Supervisors – CEBS), a nie parametrami uwzględnionymi przez ekspertów. Władze niemieckie szczególnie krytycznie odnoszą się do scenariusza warunków skrajnych, w ramach którego eksperci Komisji zakładają 70 % prawdopodobieństwo niedotrzymania zobowiązań oraz 30 % straty z tytułu niewypłacalności.

| (105) | Ponadto władze niemieckie wyrażają wątpliwości dotyczące kwalifikowalności aktywów, twierdząc, że na podstawie pierwszego sprawozdania finansowego EAA (z dnia 30 czerwca 2010 r.) nie można stwierdzić powstania jakichkolwiek strat w portfelach. Władze niemieckie odrzucają wątpliwości Komisji, iż spodziewane straty w strukturze EAA mogły zostać niedoszacowane, powołując się przy tym na argument, iż wartość rzeczywistego zabezpieczenia EAA przed ryzykiem została określona przede wszystkim w oparciu o portfel Phoenix. Wartość zabezpieczenia przed ryzykiem jest o [0,5–1,5] mld EUR niższa niż kwota oszacowana w planie likwidacji. W związku z tym zabezpieczenie EAA przed ryzykiem nie było sprzeczne z oceną WestLB dotyczącą spodziewanych strat. |
| --- | --- |

(105)

Ponadto władze niemieckie wyrażają wątpliwości dotyczące kwalifikowalności aktywów, twierdząc, że na podstawie pierwszego sprawozdania finansowego EAA (z dnia 30 czerwca 2010 r.) nie można stwierdzić powstania jakichkolwiek strat w portfelach. Władze niemieckie odrzucają wątpliwości Komisji, iż spodziewane straty w strukturze EAA mogły zostać niedoszacowane, powołując się przy tym na argument, iż wartość rzeczywistego zabezpieczenia EAA przed ryzykiem została określona przede wszystkim w oparciu o portfel Phoenix. Wartość zabezpieczenia przed ryzykiem jest o [0,5–1,5] mld EUR niższa niż kwota oszacowana w planie likwidacji. W związku z tym zabezpieczenie EAA przed ryzykiem nie było sprzeczne z oceną WestLB dotyczącą spodziewanych strat.

c.   CZYNNIKI ŁAGODZĄCE

| (106) | Władze niemieckie twierdzą także, że przy ocenie przeniesionych aktywów należało uwzględnić czynniki łagodzące, w szczególności w odniesieniu do (i) przeniesienia zobowiązań związanych z prawami nabytymi, (ii) przyszłych przepływów pieniężnych, (iii) obiecanych, ale nieuruchomionych linii kredytowych oraz iv) oprocentowania spodziewanych strat. |
| --- | --- |

(106)

Władze niemieckie twierdzą także, że przy ocenie przeniesionych aktywów należało uwzględnić czynniki łagodzące, w szczególności w odniesieniu do (i) przeniesienia zobowiązań związanych z prawami nabytymi, (ii) przyszłych przepływów pieniężnych, (iii) obiecanych, ale nieuruchomionych linii kredytowych oraz iv) oprocentowania spodziewanych strat.

| (107) | W odniesieniu do zobowiązań związanych z prawami nabytymi władze niemieckie twierdzą, że WestLB, poprzez przeniesienie tego rodzaju zobowiązań (58) na EAA, utraciła korzyść gospodarczą w wysokości 882 mln EUR, w związku z czym powyższy fakt powinien zostać uwzględniony w wycenie. |
| --- | --- |

(107)

W odniesieniu do zobowiązań związanych z prawami nabytymi władze niemieckie twierdzą, że WestLB, poprzez przeniesienie tego rodzaju zobowiązań (58) na EAA, utraciła korzyść gospodarczą w wysokości 882 mln EUR, w związku z czym powyższy fakt powinien zostać uwzględniony w wycenie.

| (108) | W odniesieniu do przyszłych przepływów pieniężnych władze niemieckie twierdzą, że wskutek przeniesienia portfeli na EAA WestLB musiała zrezygnować z przyszłych przepływów pieniężnych (wypłata odsetek itd.) w wysokości 880 mln EUR, w związku z czym niezbędne jest również uwzględnienie powyższej okoliczności. |
| --- | --- |

(108)

W odniesieniu do przyszłych przepływów pieniężnych władze niemieckie twierdzą, że wskutek przeniesienia portfeli na EAA WestLB musiała zrezygnować z przyszłych przepływów pieniężnych (wypłata odsetek itd.) w wysokości 880 mln EUR, w związku z czym niezbędne jest również uwzględnienie powyższej okoliczności.

| (109) | Jeżeli chodzi o obiecane, ale nieuruchomione linie kredytowe władze niemieckie twierdzą, że w przypadku przeniesienia niewykorzystanych linii kredytowych na EAA konieczne jest dokonanie korekty, ponieważ potencjalne ryzyko związane z przedmiotowymi liniami kredytowymi zostało uwzględnione przy obliczaniu RWE, podczas gdy związana z tym zdolność do generowania przychodów nie została wzięta pod uwagę w ramach łącznej wyceny. |
| --- | --- |

(109)

Jeżeli chodzi o obiecane, ale nieuruchomione linie kredytowe władze niemieckie twierdzą, że w przypadku przeniesienia niewykorzystanych linii kredytowych na EAA konieczne jest dokonanie korekty, ponieważ potencjalne ryzyko związane z przedmiotowymi liniami kredytowymi zostało uwzględnione przy obliczaniu RWE, podczas gdy związana z tym zdolność do generowania przychodów nie została wzięta pod uwagę w ramach łącznej wyceny.

| (110) | W odniesieniu do dyskontowania spodziewanych strat władze niemieckie twierdzą natomiast, że zdyskontowane spodziewane straty powinny być stosowane jako podstawa do oceny portfeli, ponieważ kolidująca z takim rozwiązaniem zasada ostrożnościowego podejścia została już w wystarczającym stopniu uwzględniona podczas obliczania RWE. |
| --- | --- |

(110)

W odniesieniu do dyskontowania spodziewanych strat władze niemieckie twierdzą natomiast, że zdyskontowane spodziewane straty powinny być stosowane jako podstawa do oceny portfeli, ponieważ kolidująca z takim rozwiązaniem zasada ostrożnościowego podejścia została już w wystarczającym stopniu uwzględniona podczas obliczania RWE.

2.   KORZYŚCI DLA KAS OSZCZĘDNOŚCIOWYCH MAJĄCE ZNACZENIE Z PUNKTU WIDZENIA POMOCY PAŃSTWA

| (111) | Władze niemieckie zajęły następujące stanowisko w sprawie wyrażonych przez Komisję obaw, iż zrzeszeniom kas oszczędnościowych mogła zostać przyznana dodatkowa, niezgodna z prawem pomoc państwa. |
| --- | --- |

(111)

Władze niemieckie zajęły następujące stanowisko w sprawie wyrażonych przez Komisję obaw, iż zrzeszeniom kas oszczędnościowych mogła zostać przyznana dodatkowa, niezgodna z prawem pomoc państwa.

| (112) | Po pierwsze, władze niemieckie wskazują na fakt, iż udziałowcy WestLB, do których należą również zrzeszenia kas oszczędnościowych, nie byli zobowiązani do utworzenia likwidatora. Utworzenie likwidatora było raczej wynikiem niezależnej decyzji właścicieli banku. |
| --- | --- |

(112)

Po pierwsze, władze niemieckie wskazują na fakt, iż udziałowcy WestLB, do których należą również zrzeszenia kas oszczędnościowych, nie byli zobowiązani do utworzenia likwidatora. Utworzenie likwidatora było raczej wynikiem niezależnej decyzji właścicieli banku.

| (113) | Po drugie, władze niemieckie zwracają uwagę na fakt, iż FMStFG nie nakłada zobowiązania do nieograniczonego rekompensowania strat. Zgodnie z FMStFG, właściciele banków komercyjnych za ryzyko związane z działalnością likwidatorów odpowiadają jedynie do wysokości własnych udziałów. Władze niemieckie twierdzą, że FMStFG zezwala, aby na mocy zawartej umowy dokonany został podział zobowiązań do absorpcji strat, który różni się od związanego z wartością kapitału własnego, kwotowego podziału tych zobowiązań, co ma na celu uwzględnienie różnego rodzaju zasobów finansowych. |
| --- | --- |

(113)

Po drugie, władze niemieckie zwracają uwagę na fakt, iż FMStFG nie nakłada zobowiązania do nieograniczonego rekompensowania strat. Zgodnie z FMStFG, właściciele banków komercyjnych za ryzyko związane z działalnością likwidatorów odpowiadają jedynie do wysokości własnych udziałów. Władze niemieckie twierdzą, że FMStFG zezwala, aby na mocy zawartej umowy dokonany został podział zobowiązań do absorpcji strat, który różni się od związanego z wartością kapitału własnego, kwotowego podziału tych zobowiązań, co ma na celu uwzględnienie różnego rodzaju zasobów finansowych.

| (114) | Zdaniem władz niemieckich obydwa zrzeszenia kas oszczędnościowych w odpowiednim stopniu uczestniczą w podziale obciążeń, ponieważ ich obecne zobowiązanie do rekompensowania strat wynosi łącznie 4,5 mld EUR. |
| --- | --- |

(114)

Zdaniem władz niemieckich obydwa zrzeszenia kas oszczędnościowych w odpowiednim stopniu uczestniczą w podziale obciążeń, ponieważ ich obecne zobowiązanie do rekompensowania strat wynosi łącznie 4,5 mld EUR.

V.   OCENA POMOCY PRZYZNANEJ NA RZECZ WESTLB

| (115) | W ramach oceny pomocy na restrukturyzację przyznanej WestLB należy uwzględnić każdą pomoc przyznaną WestLB od 2008 r., ponieważ pomoc zatwierdzona po wydaniu decyzji z maja 2009 r. została przyznana w odniesieniu do procesu restrukturyzacji, który został zatwierdzony decyzją z maja 2009 r. Z uwagi na znaczną kumulację wielkości pomocy oraz zmiany dokonane w planie restrukturyzacji, istnieje konieczność ponownego zbadania wszystkich środków pomocy na podstawie planu restrukturyzacji z czerwca 2011 r. |
| --- | --- |

(115)

W ramach oceny pomocy na restrukturyzację przyznanej WestLB należy uwzględnić każdą pomoc przyznaną WestLB od 2008 r., ponieważ pomoc zatwierdzona po wydaniu decyzji z maja 2009 r. została przyznana w odniesieniu do procesu restrukturyzacji, który został zatwierdzony decyzją z maja 2009 r. Z uwagi na znaczną kumulację wielkości pomocy oraz zmiany dokonane w planie restrukturyzacji, istnieje konieczność ponownego zbadania wszystkich środków pomocy na podstawie planu restrukturyzacji z czerwca 2011 r.

1.   POMOC PAŃSTWA W ROZUMIENIU ART. 107 UST. 1 TFUE

| (116) | Zgodnie z art. 107 ust. 1 TFUE wszelka pomoc przyznawana przez państwo członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi. |
| --- | --- |

(116)

Zgodnie z art. 107 ust. 1 TFUE wszelka pomoc przyznawana przez państwo członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi.

| (117) | Pomoc państwa istnieje w przypadku, gdy przedmiotowy środek spełnia wszystkie poniższe warunki: a) jest przyznany przez państwo członkowskie lub finansowany z zasobów państwowych; b) przyznawana jest korzyść określonym przedsiębiorstwom lub branżom; c) zakłóca konkurencję lub grozi jej zakłóceniem oraz d) środek może wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi. |
| --- | --- |

(117)

Pomoc państwa istnieje w przypadku, gdy przedmiotowy środek spełnia wszystkie poniższe warunki: a) jest przyznany przez państwo członkowskie lub finansowany z zasobów państwowych; b) przyznawana jest korzyść określonym przedsiębiorstwom lub branżom; c) zakłóca konkurencję lub grozi jej zakłóceniem oraz d) środek może wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi.

| (118) | Komisja podtrzymuje przedstawione poniżej stanowisko, zgodnie z którym wszystkie wyżej wymienione warunki zostały spełnione, nawet jeżeli należy uwzględnić fakt, iż WestLB zaniecha prowadzenia działalności bankowej, ponieważ bank w dalszym ciągu będzie prowadził działalność gospodarczą (np. świadczenie usług w zakresie zarządzania aktywami). Z uwagi na fakt, iż działalność ta będzie w dalszym ciągu prowadzona w warunkach międzynarodowej konkurencji, przedmiotowe środki mogą zdaniem Komisji zakłócać konkurencję, a także wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi (59). |
| --- | --- |

(118)

Komisja podtrzymuje przedstawione poniżej stanowisko, zgodnie z którym wszystkie wyżej wymienione warunki zostały spełnione, nawet jeżeli należy uwzględnić fakt, iż WestLB zaniecha prowadzenia działalności bankowej, ponieważ bank w dalszym ciągu będzie prowadził działalność gospodarczą (np. świadczenie usług w zakresie zarządzania aktywami). Z uwagi na fakt, iż działalność ta będzie w dalszym ciągu prowadzona w warunkach międzynarodowej konkurencji, przedmiotowe środki mogą zdaniem Komisji zakłócać konkurencję, a także wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi (59).

a.   ZABEZPIECZENIE PRZED RYZYKIEM DLA PORTFELA PHOENIX

| (119) | Już w swojej decyzji z maja 2009 r. Komisja stwierdziła, że zabezpieczenie przed ryzykiem stanowi pomoc państwa. Władze niemieckie wyjaśniły, że zabezpieczenie przed ryzykiem jest w dalszym ciągu uznawane za część kapitału wchodzącego w skład portfela Phoenix, który został przeniesiony na EAA. |
| --- | --- |

(119)

Już w swojej decyzji z maja 2009 r. Komisja stwierdziła, że zabezpieczenie przed ryzykiem stanowi pomoc państwa. Władze niemieckie wyjaśniły, że zabezpieczenie przed ryzykiem jest w dalszym ciągu uznawane za część kapitału wchodzącego w skład portfela Phoenix, który został przeniesiony na EAA.

b.   WKŁAD KAPITAŁOWY

| (120) | Już w swojej decyzji z grudnia 2009 r. Komisja stwierdziła, że wkład kapitałowy w wysokości 3 mld EUR stanowi pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. |
| --- | --- |

(120)

Już w swojej decyzji z grudnia 2009 r. Komisja stwierdziła, że wkład kapitałowy w wysokości 3 mld EUR stanowi pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE.

c.   DODATKOWY INSTRUMENT KAPITAŁOWY DLA BANKU SPM

| (121) | Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. NRW wyemituje na rzecz banku SPM dodatkowy instrument kapitałowy o wartości 1 mld EUR, zastępujący część kapitału własnego WestLB (60), który podlega spłacie na rzecz SoFFin. Z uwagi na fakt, iż dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM ma zastąpić kapitał, niezbędne jest całkowite pokrycie strat, ponieważ w innym przypadku organ regulacyjny nie zezwoli na dokonanie tego rodzaju transakcji. Nowy instrument stanowi zatem również kapitał. Kapitał jest udostępniany przez NRW, w związku z czym jest finansowany z zasobów państwowych. Instrument kapitałowy likwiduje braki kapitałowe pojedynczego banku, w związku z czym bankowi SPM zostaje przyznana selektywna korzyść. Z uwagi na fakt, iż bank SPM będzie prowadził działalność w branży, w której reprezentowane są przedsiębiorstwa z innych państw członkowskich, istnieje niebezpieczeństwo, że środek ten będzie zakłócać konkurencję oraz wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi. W związku z tym stanowi on pomoc państwa; potwierdza to także analiza dotycząca podobnych środków kapitałowych (61). |
| --- | --- |

(121)

Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. NRW wyemituje na rzecz banku SPM dodatkowy instrument kapitałowy o wartości 1 mld EUR, zastępujący część kapitału własnego WestLB (60), który podlega spłacie na rzecz SoFFin. Z uwagi na fakt, iż dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM ma zastąpić kapitał, niezbędne jest całkowite pokrycie strat, ponieważ w innym przypadku organ regulacyjny nie zezwoli na dokonanie tego rodzaju transakcji. Nowy instrument stanowi zatem również kapitał. Kapitał jest udostępniany przez NRW, w związku z czym jest finansowany z zasobów państwowych. Instrument kapitałowy likwiduje braki kapitałowe pojedynczego banku, w związku z czym bankowi SPM zostaje przyznana selektywna korzyść. Z uwagi na fakt, iż bank SPM będzie prowadził działalność w branży, w której reprezentowane są przedsiębiorstwa z innych państw członkowskich, istnieje niebezpieczeństwo, że środek ten będzie zakłócać konkurencję oraz wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi. W związku z tym stanowi on pomoc państwa; potwierdza to także analiza dotycząca podobnych środków kapitałowych (61).

d.   KOLEJNE ŚRODKI NA POKRYCIE STRAT, PRZEKAZANE PRZEZ NRW NA RZECZ BANKU SPM

| (122) | Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. NRW pokryje straty związane z działalnością i likwidacją banku SPM w okresie pięciu lat, a także przejmie wszystkie zobowiązania emerytalne. W okresie działalności operacyjnej banku SPM wysokość strat szacowana jest łącznie na kwotę [3–6] mld EUR (scenariusz podstawowy) lub też na kwotę [4–7] mld EUR (scenariusz alternatywny). Straty muszą zostać pokryte poprzez [...]. W związku z powyższym, obietnica pokrycia strat poniesionych przez bank SPM, jest porównywalna do przekazania wkładu kapitałowego o wartości od [100–700] mln EUR do [0,5–2,0] mld EUR. Podobnie jak dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM, również kolejne środki na pokrycie strat likwidują braki kapitałowe banku SPM i przynoszą mu selektywną korzyść, ponieważ nic nie wskazuje na to, aby bank mógł pozyskać kapitał na rynku. Ponieważ instrument kapitałowy jest udostępniany przez NRW, stanowi on pomoc państwa. Z uwagi na specyficzne cechy sektora bankowego, przedstawione w punkcie 118, przedmiotowy środek może zakłócać konkurencję oraz wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi. W związku z tym stanowi on pomoc państwa. |
| --- | --- |

(122)

Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. NRW pokryje straty związane z działalnością i likwidacją banku SPM w okresie pięciu lat, a także przejmie wszystkie zobowiązania emerytalne. W okresie działalności operacyjnej banku SPM wysokość strat szacowana jest łącznie na kwotę [3–6] mld EUR (scenariusz podstawowy) lub też na kwotę [4–7] mld EUR (scenariusz alternatywny). Straty muszą zostać pokryte poprzez [...]. W związku z powyższym, obietnica pokrycia strat poniesionych przez bank SPM, jest porównywalna do przekazania wkładu kapitałowego o wartości od [100–700] mln EUR do [0,5–2,0] mld EUR. Podobnie jak dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM, również kolejne środki na pokrycie strat likwidują braki kapitałowe banku SPM i przynoszą mu selektywną korzyść, ponieważ nic nie wskazuje na to, aby bank mógł pozyskać kapitał na rynku. Ponieważ instrument kapitałowy jest udostępniany przez NRW, stanowi on pomoc państwa. Z uwagi na specyficzne cechy sektora bankowego, przedstawione w punkcie 118, przedmiotowy środek może zakłócać konkurencję oraz wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi. W związku z tym stanowi on pomoc państwa.

e.   PIERWSZE PRZENIESIENIE AKTYWÓW

| (123) | Już w swojej decyzji z grudnia 2009 r. Komisja stwierdziła, że środek na rzecz ratowania aktywów w formie utworzenia likwidatora stanowi pomoc państwa (62). |
| --- | --- |

(123)

Już w swojej decyzji z grudnia 2009 r. Komisja stwierdziła, że środek na rzecz ratowania aktywów w formie utworzenia likwidatora stanowi pomoc państwa (62).

| (124) | Komisja nie podziela opinii władz niemieckich, iż w przedmiotowym przypadku nie mają zastosowania przepisy komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Komisja zwraca natomiast uwagę w tym kontekście na swoją praktykę podejmowania decyzji, w ramach której wskazuje się również, iż w komunikacie w sprawie aktywów o obniżonej jakości Komisja wyjaśnia, w jaki sposób należy dokonywać oceny środków pomocy na rzecz ratowania aktywów, przyznanych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE, przy przyjęciu następującego założenia: „Aktywa o obniżonej jakości to aktywa, w przypadku których banki zagrożone są poniesieniem strat. Zdaniem Komisji, komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości powinien być stosowany w odniesieniu do wszystkich środków wsparcia, które dotyczą aktywów o obniżonej jakości i które stanowią rzeczywistą pomoc dla instytucji finansowej będącej beneficjentem, ponieważ zgodnie z komunikatem banki mogą w ten sposób uniknąć znacznych korekt wartości określonych kategorii aktywów” (63)
  . Pierwsze przeniesienie aktywów jest również objęte powyższą kategorią środków, ponieważ w ten sposób WestLB nie musi ponosić konsekwencji związanych z korektą wartości swoich aktywów. Władze niemieckie już wcześniej potwierdziły, że WestLB nie była w stanie spełnić regulacyjnych minimalnych wymogów kapitałowych, jeżeli nie uzyskałaby wsparcia w formie środków państwowych (64). |
| --- | --- |

(124)

Komisja nie podziela opinii władz niemieckich, iż w przedmiotowym przypadku nie mają zastosowania przepisy komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Komisja zwraca natomiast uwagę w tym kontekście na swoją praktykę podejmowania decyzji, w ramach której wskazuje się również, iż w komunikacie w sprawie aktywów o obniżonej jakości Komisja wyjaśnia, w jaki sposób należy dokonywać oceny środków pomocy na rzecz ratowania aktywów, przyznanych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE, przy przyjęciu następującego założenia: „Aktywa o obniżonej jakości to aktywa, w przypadku których banki zagrożone są poniesieniem strat. Zdaniem Komisji, komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości powinien być stosowany w odniesieniu do wszystkich środków wsparcia, które dotyczą aktywów o obniżonej jakości i które stanowią rzeczywistą pomoc dla instytucji finansowej będącej beneficjentem, ponieważ zgodnie z komunikatem banki mogą w ten sposób uniknąć znacznych korekt wartości określonych kategorii aktywów” (63)
  . Pierwsze przeniesienie aktywów jest również objęte powyższą kategorią środków, ponieważ w ten sposób WestLB nie musi ponosić konsekwencji związanych z korektą wartości swoich aktywów. Władze niemieckie już wcześniej potwierdziły, że WestLB nie była w stanie spełnić regulacyjnych minimalnych wymogów kapitałowych, jeżeli nie uzyskałaby wsparcia w formie środków państwowych (64).

| (125) | Jeżeli chodzi o okres obowiązywania, to komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości musi być stosowany w odniesieniu do przeniesienia aktywów. Komisja przypomina bowiem, że niezależnie od momentu określenia lub też zgłoszenia środków pomocy, należy stosować przepisy prawne i komunikaty obowiązujące w momencie przyjęcia decyzji (65). W kontekście obecnego kryzysu finansowego Komisja dokonywała już na podstawie komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości oceny środków, które zostały zgłoszone przed jego opublikowaniem (66). |
| --- | --- |

(125)

Jeżeli chodzi o okres obowiązywania, to komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości musi być stosowany w odniesieniu do przeniesienia aktywów. Komisja przypomina bowiem, że niezależnie od momentu określenia lub też zgłoszenia środków pomocy, należy stosować przepisy prawne i komunikaty obowiązujące w momencie przyjęcia decyzji (65). W kontekście obecnego kryzysu finansowego Komisja dokonywała już na podstawie komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości oceny środków, które zostały zgłoszone przed jego opublikowaniem (66).

| (126) | Komisja nie zmieniła powyższej oceny, pomimo zastrzeżeń władz niemieckich, w opinii których w swojej decyzji z maja 2009 r. Komisja nie stosowała przepisów komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. I nawet jeżeli niestosowanie w owym czasie przepisów komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości mogło nie być właściwe, to władze niemieckie nie mają uzasadnionych powodów aby zakładać, że Komisja będzie kontynuować taki sposób postępowania. W każdym razie w decyzji z maja 2009 r. zastosowano podejście, w ramach którego wartość nominalna gwarancji jest uznawana za punkt wyjścia dla określenia kwoty pomocy, co w przypadku gwarancji dla aktywów o obniżonej jakości jest nierzadko stosowanym rozwiązaniem (67); jednakże w przypadku niezastosowania wyżej wymienionego podejścia w przedmiotowej sprawie dotyczącej pomocy państwa, kwota pomocy byłaby znacznie wyższa od kwoty pomocy określonej zgodnie z komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości. |
| --- | --- |

(126)

Komisja nie zmieniła powyższej oceny, pomimo zastrzeżeń władz niemieckich, w opinii których w swojej decyzji z maja 2009 r. Komisja nie stosowała przepisów komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. I nawet jeżeli niestosowanie w owym czasie przepisów komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości mogło nie być właściwe, to władze niemieckie nie mają uzasadnionych powodów aby zakładać, że Komisja będzie kontynuować taki sposób postępowania. W każdym razie w decyzji z maja 2009 r. zastosowano podejście, w ramach którego wartość nominalna gwarancji jest uznawana za punkt wyjścia dla określenia kwoty pomocy, co w przypadku gwarancji dla aktywów o obniżonej jakości jest nierzadko stosowanym rozwiązaniem (67); jednakże w przypadku niezastosowania wyżej wymienionego podejścia w przedmiotowej sprawie dotyczącej pomocy państwa, kwota pomocy byłaby znacznie wyższa od kwoty pomocy określonej zgodnie z komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości.

| (127) | W związku z powyższym najważniejszy aspekt w dalszym ciągu dotyczy określenia wysokości pomocy. Zgodnie z punktem 39 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, w przypadku wdrożenia środka na rzecz ratowania aktywów pomoc państwa istnieje zawsze wtedy, gdy wartość przeniesienia jest wyższa od wartości rynkowej całego portfela. |
| --- | --- |

(127)

W związku z powyższym najważniejszy aspekt w dalszym ciągu dotyczy określenia wysokości pomocy. Zgodnie z punktem 39 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, w przypadku wdrożenia środka na rzecz ratowania aktywów pomoc państwa istnieje zawsze wtedy, gdy wartość przeniesienia jest wyższa od wartości rynkowej całego portfela.

| (128) | W decyzji z listopada 2010 r. Komisja obliczyła, że wstępna kwota pomocy wynosi 11 mld EUR, przy czym nie uwzględniono wówczas żadnych czynników łagodzących. W tym kontekście Komisja, przy pomocy ekspertów, przeprowadziła ocenę prawdopodobnej wartości rynkowej aktywów, które nie były przedmiotem wymiany handlowej na rynku. Pomimo przeprowadzenia wyczerpującej analizy portfeli oraz uwzględnienia informacji zawartych w ostatecznej ekspertyzie, Komisja nie była jednak w stanie dokonać bardziej szczegółowej oceny. |
| --- | --- |

(128)

W decyzji z listopada 2010 r. Komisja obliczyła, że wstępna kwota pomocy wynosi 11 mld EUR, przy czym nie uwzględniono wówczas żadnych czynników łagodzących. W tym kontekście Komisja, przy pomocy ekspertów, przeprowadziła ocenę prawdopodobnej wartości rynkowej aktywów, które nie były przedmiotem wymiany handlowej na rynku. Pomimo przeprowadzenia wyczerpującej analizy portfeli oraz uwzględnienia informacji zawartych w ostatecznej ekspertyzie, Komisja nie była jednak w stanie dokonać bardziej szczegółowej oceny.

| (129) | W Tabeli 6 przedstawiono wartość rynkową aktywów według subportfeli:

  Tabela 6


  Wartość rynkowa pierwszego przeniesienia aktywów (w mld EUR)









  Portfel przeniesionych aktywów | Wartość księgow a (w artość przeniesienia) | Wartość rynkowa według oceny Komisji |
| --- | --- | --- | --- |
| Portfel strukturyzowanych papierów wartościowych | Phoenix | 22 764 | 13 200 |
| European Super Seniors | 2 918 | 1 750 |
| Pozostałe ABS | 3 188 | 2 900 |
| Portfel papierów wartościowych | Obligacje | 16 501 | (722) |
| Portfolio Banque D’Orsay | 2 749 | 23 749 |
| CDS i instrumenty pochodne | (65) | (102) |
| Instrumenty kredytowe | Wykorzystane pozycje | 20 061 | 17 355 |
| Nieuruchomione linie | — | (748) |
| Ogółem | 68 116 | 52 887 |

(129)

W Tabeli 6 przedstawiono wartość rynkową aktywów według subportfeli:

Tabela 6

Wartość rynkowa pierwszego przeniesienia aktywów (w mld EUR)

Portfel przeniesionych aktywów

Wartość księgow a (w artość przeniesienia)

Wartość rynkowa według oceny Komisji

Portfel strukturyzowanych papierów wartościowych

Phoenix

22 764

13 200

European Super Seniors

2 918

1 750

Pozostałe ABS

3 188

2 900

Portfel papierów wartościowych

Obligacje

16 501

(722)

Portfolio Banque D’Orsay

2 749

23 749

CDS i instrumenty pochodne

(65)

(102)

Instrumenty kredytowe

Wykorzystane pozycje

20 061

17 355

Nieuruchomione linie

—

(748)

Ogółem

68 116

52 887

| (130) | W przypadku portfela papierów wartościowych oraz subportfela ABS, wchodzącego w skład portfela strukturyzowanych papierów wartościowych, określenie wartości rynkowej było bardzo proste lub też zostało dokonane na podstawie oceny podobnych aktywów, w przypadku których wartości rynkowe są łatwo dostępne (wartość rynkowa wynosiła 18,430 mld EUR (czyli

  EUR) względnie 2,9 mld EUR). |
| --- | --- |

(130)

Formula

| (131) | W przypadku portfela kredytowego przybliżoną wartość rynkową określono na podstawie scenariusza testu w warunkach skrajnych (68), co spowodowało odliczenie kwoty 748 mln EUR niewykorzystanych zobowiązań (łączna suma 16,607 mld

  ). |
| --- | --- |

(131)

Formula

| (132) | Wartość spodziewanych strat kapitałowych dla subportfela zawierającego pozycje European Super Seniors, oszacowana początkowo przez WestLB, została określona w bardzo konserwatywny sposób i jest bardzo zbliżona do wyceny wartości rynkowej. W związku z tym określona przez WestLB RWE dla portfela ESS mogła zostać zastosowana jako wartość rynkowa (1,750 mld EUR) (69). W przypadku portfela Phoenix, który zawiera strukturyzowane papiery wartościowe o skomplikowanej kaskadowej strukturze spłaty (struktura kaskadowa) wartość rynkowa mogła zostać określona w następujący sposób: po pierwsze, wartość aktywów mark-to-market (zwanych dalej „MtM”) zastosowanych zabezpieczeń została oszacowana na 54 % (12,375 mld EUR). Po uwzględnieniu dostępnych środków pieniężnych (dodatkowo 1,325 mld EUR) oraz przewidywanych odpływów gotówki (minus 0,5 mld EUR w przypadku niekorzystnego scenariusza, zbliżonego do MtM), wartość rynkową aktywów można oszacować na kwotę 13,2 mld EUR (70). |
| --- | --- |

(132)

Wartość spodziewanych strat kapitałowych dla subportfela zawierającego pozycje European Super Seniors, oszacowana początkowo przez WestLB, została określona w bardzo konserwatywny sposób i jest bardzo zbliżona do wyceny wartości rynkowej. W związku z tym określona przez WestLB RWE dla portfela ESS mogła zostać zastosowana jako wartość rynkowa (1,750 mld EUR) (69). W przypadku portfela Phoenix, który zawiera strukturyzowane papiery wartościowe o skomplikowanej kaskadowej strukturze spłaty (struktura kaskadowa) wartość rynkowa mogła zostać określona w następujący sposób: po pierwsze, wartość aktywów mark-to-market (zwanych dalej „MtM”) zastosowanych zabezpieczeń została oszacowana na 54 % (12,375 mld EUR). Po uwzględnieniu dostępnych środków pieniężnych (dodatkowo 1,325 mld EUR) oraz przewidywanych odpływów gotówki (minus 0,5 mld EUR w przypadku niekorzystnego scenariusza, zbliżonego do MtM), wartość rynkową aktywów można oszacować na kwotę 13,2 mld EUR (70).

| (133) | Wysokość pomocy określa się na podstawie porównania łącznej kwoty (52,887 mld EUR) z wartością przeniesienia (68,116 mld EUR); należy przy tym odliczyć czynniki łagodzące. Czynniki łagodzące to określony w punkcie 93 kapitał własny EAA w kwocie 3,267 mld EUR; kwota 882 mln EUR, wynikająca z utraty zobowiązań związanych z prawami nabytymi oraz kwota 268 mln EUR związana z transferem kredytowych instrumentów pochodnych w ramach struktury Phoenix. W związku z tym wysokość pomocy państwa kształtuje się na poziomie 10,812 mld EUR, tj. 15,229 mld EUR – 4,417 mld EUR. |
| --- | --- |

(133)

Wysokość pomocy określa się na podstawie porównania łącznej kwoty (52,887 mld EUR) z wartością przeniesienia (68,116 mld EUR); należy przy tym odliczyć czynniki łagodzące. Czynniki łagodzące to określony w punkcie 93 kapitał własny EAA w kwocie 3,267 mld EUR; kwota 882 mln EUR, wynikająca z utraty zobowiązań związanych z prawami nabytymi oraz kwota 268 mln EUR związana z transferem kredytowych instrumentów pochodnych w ramach struktury Phoenix. W związku z tym wysokość pomocy państwa kształtuje się na poziomie 10,812 mld EUR, tj. 15,229 mld EUR – 4,417 mld EUR.

| (134) | Kwota pomocy obejmuje gwarancje udzielone przez udziałowców WestLB w celu pokrycia strat EAA (zob. pkt (33)–(40)), ponieważ gwarancje te zastąpiły zobowiązania podjęte przez Federację w momencie nabycia aktywów WestLB za pośrednictwem EAA. Należy przypomnieć, że zgodnie z FMStFG udziałowcy zobowiązani są w przyszłości do wypłaty rekompensaty na rzecz Federacji za wszelkie poniesione straty. Tego rodzaju odpowiedzialność Federacji zostaje zastąpiona w stosunku wewnętrznym odpowiedzialnością udziałowców WestLB. Powyższe nie ma jednak żadnego wpływu na bank będący beneficjentem; traktowanie tego rodzaju gwarancji jako osobnego źródła pomocy państwa spowodowałoby bowiem podwójną wypłatę subwencji. W związku z tym przedmiotowe gwarancje nie prowadzą do zwiększenia kwoty pomocy przyznanej w ramach pierwszego przeniesienia aktywów na EAA. |
| --- | --- |

(134)

Kwota pomocy obejmuje gwarancje udzielone przez udziałowców WestLB w celu pokrycia strat EAA (zob. pkt (33)–(40)), ponieważ gwarancje te zastąpiły zobowiązania podjęte przez Federację w momencie nabycia aktywów WestLB za pośrednictwem EAA. Należy przypomnieć, że zgodnie z FMStFG udziałowcy zobowiązani są w przyszłości do wypłaty rekompensaty na rzecz Federacji za wszelkie poniesione straty. Tego rodzaju odpowiedzialność Federacji zostaje zastąpiona w stosunku wewnętrznym odpowiedzialnością udziałowców WestLB. Powyższe nie ma jednak żadnego wpływu na bank będący beneficjentem; traktowanie tego rodzaju gwarancji jako osobnego źródła pomocy państwa spowodowałoby bowiem podwójną wypłatę subwencji. W związku z tym przedmiotowe gwarancje nie prowadzą do zwiększenia kwoty pomocy przyznanej w ramach pierwszego przeniesienia aktywów na EAA.

f.   DRUGIE PRZENIESIENIE AKTYWÓW - PRZENIESIENIE DODATKOWYCH AKTYWÓW NA EAA

| (135) | Drugie przeniesienie aktywów dotyczy możliwego przeniesienia na EAA wszystkich pozostałych aktywów i zobowiązań WestLB. W związku z powyższym okazało się, że dotychczas pewne jest jedynie przeniesienie „wyodrębnionego” portfela WestImmo; przeniesienie aktywów i zobowiązań Verbundbank oraz Pfandbriefbank jest natomiast rozpatrywane jedynie jako jedno z możliwych rozwiązań. Ponadto wszystkie działy i segmenty działalności WestLB zostały przeznaczone do sprzedaży, a zatem odpowiednie aktywa i zobowiązania mogą jeszcze do dnia 30 czerwca 2012 r. zostać sprzedane po cenach rynkowych, wskutek czego nie zostaną przeniesione na EAA. Jednakże przedstawiona poniżej ocena opiera się na ostrożnym założeniu, że w dniu 30 czerwca 2012 r. wszystkie pozostałe aktywa i zobowiązania zostaną przeniesione na EAA. |
| --- | --- |

(135)

Drugie przeniesienie aktywów dotyczy możliwego przeniesienia na EAA wszystkich pozostałych aktywów i zobowiązań WestLB. W związku z powyższym okazało się, że dotychczas pewne jest jedynie przeniesienie „wyodrębnionego” portfela WestImmo; przeniesienie aktywów i zobowiązań Verbundbank oraz Pfandbriefbank jest natomiast rozpatrywane jedynie jako jedno z możliwych rozwiązań. Ponadto wszystkie działy i segmenty działalności WestLB zostały przeznaczone do sprzedaży, a zatem odpowiednie aktywa i zobowiązania mogą jeszcze do dnia 30 czerwca 2012 r. zostać sprzedane po cenach rynkowych, wskutek czego nie zostaną przeniesione na EAA. Jednakże przedstawiona poniżej ocena opiera się na ostrożnym założeniu, że w dniu 30 czerwca 2012 r. wszystkie pozostałe aktywa i zobowiązania zostaną przeniesione na EAA.

| (136) | W przypadku WestImmo „wyodrębniony” portfel zawierający aktywa i zobowiązania o wartości [5,3–6,9] mld EUR (wartość księgowa według HGB) zostanie wydzielony i przeniesiony na EAA. Wartość rynkowa zostanie określona zgodnie z metodą przedstawioną w tabeli 4. Komisja zbadała wartości liczbowe, zastosowane do obliczenia wartości rynkowej i uważa, że wyjaśnienia, zgodnie z którymi wartość rynkowa została określona w wystarczająco konserwatywny sposób, są wiarygodne. W związku z powyższym, w odniesieniu do części aktywów dotyczącej WestImmo, wysokość pomocy w ramach drugiego przeniesienia aktywów wynosi [300–800] mln EUR, co stanowi różnicę pomiędzy wartością przeniesienia a wartością rynkową. |
| --- | --- |

(136)

W przypadku WestImmo „wyodrębniony” portfel zawierający aktywa i zobowiązania o wartości [5,3–6,9] mld EUR (wartość księgowa według HGB) zostanie wydzielony i przeniesiony na EAA. Wartość rynkowa zostanie określona zgodnie z metodą przedstawioną w tabeli 4. Komisja zbadała wartości liczbowe, zastosowane do obliczenia wartości rynkowej i uważa, że wyjaśnienia, zgodnie z którymi wartość rynkowa została określona w wystarczająco konserwatywny sposób, są wiarygodne. W związku z powyższym, w odniesieniu do części aktywów dotyczącej WestImmo, wysokość pomocy w ramach drugiego przeniesienia aktywów wynosi [300–800] mln EUR, co stanowi różnicę pomiędzy wartością przeniesienia a wartością rynkową.

| (137) | Jeżeli WestImmo, od którego oddzielono „wyodrębniony” portfel, nie będzie mógł zostać sprzedany jako Pfandbriefbank, lecz będzie musiał zostać przeniesiony na EAA, to zdaniem władz niemieckich wartość przeniesienia odpowiada wartości rynkowej. Powyższe twierdzenie wydaje się być wiarygodne, ponieważ Pfandbriefbank został w sposób świadomy uwolniony od aktywów o obniżonej jakości. |
| --- | --- |

(137)

Jeżeli WestImmo, od którego oddzielono „wyodrębniony” portfel, nie będzie mógł zostać sprzedany jako Pfandbriefbank, lecz będzie musiał zostać przeniesiony na EAA, to zdaniem władz niemieckich wartość przeniesienia odpowiada wartości rynkowej. Powyższe twierdzenie wydaje się być wiarygodne, ponieważ Pfandbriefbank został w sposób świadomy uwolniony od aktywów o obniżonej jakości.

| (138) | W przypadku WestLB wydzielone zostaną aktywa i zobowiązania o wartości [120–150] mld EUR (wartość księgowa według HGB). Wartość rynkowa portfela jest o [1,0–1,8] mld EUR niższa od wartości księgowej według HGB (zob. tabela 3 po pkt (47)). Komisja zbadała wartości liczbowe zastosowane do określenia wartości rynkowej pozostałych aktywów i zobowiązań WestLB. Komisja nie stwierdziła w związku z tym żadnych sprzeczności w zakresie wyceny wartości rynkowej. Komisja przypomina, że wskutek pierwszego przeniesienia aktywów WestLB została uwolniona od swoich aktywów o obniżonej jakości, co wiązało się z otrzymaniem znacznej pomocy kapitałowej. Wobec tego nie jest zaskoczeniem, że jakość portfela, a w konsekwencji jego wartość rynkowa, jest znacznie wyższa niż w przypadku pierwszego przeniesienia aktywów. W związku z powyższym Komisja przyjmuje, iż wartość rynkowa aktywów i zobowiązań zawartych w portfelu jest o [1,0–1,8] mld EUR niższa od wartości przeniesienia (wartości księgowe według HGB), a wysokość kwoty pomocy dla części dotyczącej WestLB w ramach drugiego przeniesienia aktywów wynosi [1,0–1,8] mld EUR. |
| --- | --- |

(138)

W przypadku WestLB wydzielone zostaną aktywa i zobowiązania o wartości [120–150] mld EUR (wartość księgowa według HGB). Wartość rynkowa portfela jest o [1,0–1,8] mld EUR niższa od wartości księgowej według HGB (zob. tabela 3 po pkt (47)). Komisja zbadała wartości liczbowe zastosowane do określenia wartości rynkowej pozostałych aktywów i zobowiązań WestLB. Komisja nie stwierdziła w związku z tym żadnych sprzeczności w zakresie wyceny wartości rynkowej. Komisja przypomina, że wskutek pierwszego przeniesienia aktywów WestLB została uwolniona od swoich aktywów o obniżonej jakości, co wiązało się z otrzymaniem znacznej pomocy kapitałowej. Wobec tego nie jest zaskoczeniem, że jakość portfela, a w konsekwencji jego wartość rynkowa, jest znacznie wyższa niż w przypadku pierwszego przeniesienia aktywów. W związku z powyższym Komisja przyjmuje, iż wartość rynkowa aktywów i zobowiązań zawartych w portfelu jest o [1,0–1,8] mld EUR niższa od wartości przeniesienia (wartości księgowe według HGB), a wysokość kwoty pomocy dla części dotyczącej WestLB w ramach drugiego przeniesienia aktywów wynosi [1,0–1,8] mld EUR.

| (139) | Łącznie wartość rynkowa aktywów w ramach drugiego przeniesienia jest o [1,3–2,6] mld EUR niższa od ich wartości przeniesienia. W związku z powyższym kwota pomocy w ramach drugiego przeniesienia aktywów wynosi łącznie [1,3–2,6] mld EUR. |
| --- | --- |

(139)

Łącznie wartość rynkowa aktywów w ramach drugiego przeniesienia jest o [1,3–2,6] mld EUR niższa od ich wartości przeniesienia. W związku z powyższym kwota pomocy w ramach drugiego przeniesienia aktywów wynosi łącznie [1,3–2,6] mld EUR.

g.   UDOSTĘPNIENIE PRZEZ WŁAŚCICIELI WESTLB INSTRUMENTU ZAPEWNIAJĄCEGO PŁYNNOŚĆ W PIERWSZEJ POŁOWIE 2012 R.

| (140) | Po przeniesieniu aktywów WestLB na EAA, to EAA będzie odpowiedzialny za ich finansowanie. Do dnia 30 czerwca 2012 r. (tj. do dnia rzeczywistego przeniesienia aktywów) udziałowcy WestLB wdrożą środki zabezpieczające niezbędną płynność finansową w celu zapewnienia możliwości przeniesienia aktywów na EAA. Powyższe może zostać uznane za integralną część ogólnego scenariusza likwidacyjnego, ponieważ środki te mają na celu jedynie zabezpieczenie etapu transformacji w przypadku wystąpienia turbulencji na rynku przed dniem 30 czerwca 2012 r. Działania te stanowią jednak dodatkową, ograniczoną w czasie korzyść dla WestLB (71), która [...]. Ponieważ udziałowcy WestLB są podmiotami publicznymi, kontrolowanymi ostatecznie przez państwo, które muszą podejmować decyzję o udostępnieniu płynności w czasie transformacji, na potrzeby wdrożenia środka przyznane zostały zasoby państwowe. Jak wspomniano już w pkt 118, z uwagi na szczególne cechy sektora bankowego w Niemczech, przyznanie tego rodzaju korzyści może zakłócać konkurencję, a także wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi. W związku z powyższym udostępnienie przez właścicieli WestLB instrumentu zapewniającego płynność w pierwszej połowie 2012 r. stanowi pomoc państwa. |
| --- | --- |

(140)

Po przeniesieniu aktywów WestLB na EAA, to EAA będzie odpowiedzialny za ich finansowanie. Do dnia 30 czerwca 2012 r. (tj. do dnia rzeczywistego przeniesienia aktywów) udziałowcy WestLB wdrożą środki zabezpieczające niezbędną płynność finansową w celu zapewnienia możliwości przeniesienia aktywów na EAA. Powyższe może zostać uznane za integralną część ogólnego scenariusza likwidacyjnego, ponieważ środki te mają na celu jedynie zabezpieczenie etapu transformacji w przypadku wystąpienia turbulencji na rynku przed dniem 30 czerwca 2012 r. Działania te stanowią jednak dodatkową, ograniczoną w czasie korzyść dla WestLB (71), która [...]. Ponieważ udziałowcy WestLB są podmiotami publicznymi, kontrolowanymi ostatecznie przez państwo, które muszą podejmować decyzję o udostępnieniu płynności w czasie transformacji, na potrzeby wdrożenia środka przyznane zostały zasoby państwowe. Jak wspomniano już w pkt 118, z uwagi na szczególne cechy sektora bankowego w Niemczech, przyznanie tego rodzaju korzyści może zakłócać konkurencję, a także wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi. W związku z powyższym udostępnienie przez właścicieli WestLB instrumentu zapewniającego płynność w pierwszej połowie 2012 r. stanowi pomoc państwa.

h.   WNIOSEK

Łącznie przyznano WestLB następującą pomoc państwa:

Tabela 7

Pomoc państwa na rzecz WestLB

| Środki kapitałowe lub podobne środki | Element pomocy
  (w mld EUR) |
| --- | --- |
| Zabezpieczenie przed ryzykiem dla portfela Phoenix | 5 |
| Wkład kapitałowy związany z pierwszym przeniesieniem aktywów | 3 |
| Dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM | 1 |
| Kolejne środki na pokrycie strat, przekazane przez kraj związkowy NRW na rzecz banku SPM | [0,5–2,0] |
| Pierwsze przeniesienie aktywów | 10,812 |
| Drugie przeniesienie aktywów - przeniesienie dodatkowych aktywów i zobowiązań WestImmo („wyodrębniony” portfel) na EAA | [0,3–0,8] |
| Drugie przeniesienie aktywów - przeniesienie dodatkowych aktywów i zobowiązań WestLB na EAA | [1,0–1,8] |
| Suma | [21,6–24,4] |
| Procentowy udział pomocy w porównaniu do aktywów ważonych ryzykiem o wartości 88,5 mld EUR (na dzień 30.12.2008 r.) | [24,4–27,6] % |
| Środki wsparcia płynności | [...] |

Środki kapitałowe lub podobne środki

Element pomocy

(w mld EUR)

Zabezpieczenie przed ryzykiem dla portfela Phoenix

5

Wkład kapitałowy związany z pierwszym przeniesieniem aktywów

3

Dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM

1

Kolejne środki na pokrycie strat, przekazane przez kraj związkowy NRW na rzecz banku SPM

[0,5–2,0]

Pierwsze przeniesienie aktywów

10,812

Drugie przeniesienie aktywów - przeniesienie dodatkowych aktywów i zobowiązań WestImmo („wyodrębniony” portfel) na EAA

[0,3–0,8]

Drugie przeniesienie aktywów - przeniesienie dodatkowych aktywów i zobowiązań WestLB na EAA

[1,0–1,8]

Suma

[21,6–24,4]

Procentowy udział pomocy w porównaniu do aktywów ważonych ryzykiem o wartości 88,5 mld EUR (na dzień 30.12.2008 r.)

[24,4–27,6] %

Środki wsparcia płynności

[...]

2.   ZGODNOŚĆ POMOCY Z RYNKIEM WEWNĘTRZNYM

a.   ZASTOSOWANIE ART. 107 UST. 3 LIT. B) TFUE

| (141) | Zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE Komisja może uznać pomoc za zgodną z rynkiem wewnętrznym, jeżeli ma ona na celu „zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego”. Komisja zdaje sobie sprawę z faktu, iż światowy kryzys finansowy może w znacznym stopniu zaburzać gospodarkę państwa członkowskiego, a środki mające na celu wsparcie banków mogą zaradzić tym zaburzeniom. Powyższa ocena została potwierdzona w komunikacie Komisji – Dokapitalizowanie instytucji finansowych w związku z obecnym kryzysem finansowym: ograniczenie pomocy do niezbędnego minimum oraz mechanizmy zabezpieczające przez nadmiernym zakłóceniem konkurencji (72) (zwanym dalej „komunikatem w sprawie dokapitalizowania”), w komunikacie w sprawie aktywów o obniżonej jakości oraz w komunikacie w sprawie restrukturyzacji. Komisja uważa, że w dalszym ciągu spełnione są warunki zatwierdzenia pomocy państwa zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE ze względu na ponowną presję na rynkach finansowych. Komisja potwierdziła powyższą opinię, przyjmując w grudniu 2010 r. komunikat, w którym stosowanie reguł pomocy państwa w odniesieniu do środków wsparcia na rzecz banków w kontekście kryzysu finansowego zostało przedłużone do dnia 31 grudnia 2011 r. (73). Następnie Komisja ponownie przedłużyła stosowanie powyższych reguł na okres po dniu 31 grudnia 2011 r. (74). |
| --- | --- |

(141)

Zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE Komisja może uznać pomoc za zgodną z rynkiem wewnętrznym, jeżeli ma ona na celu „zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego”. Komisja zdaje sobie sprawę z faktu, iż światowy kryzys finansowy może w znacznym stopniu zaburzać gospodarkę państwa członkowskiego, a środki mające na celu wsparcie banków mogą zaradzić tym zaburzeniom. Powyższa ocena została potwierdzona w komunikacie Komisji – Dokapitalizowanie instytucji finansowych w związku z obecnym kryzysem finansowym: ograniczenie pomocy do niezbędnego minimum oraz mechanizmy zabezpieczające przez nadmiernym zakłóceniem konkurencji (72) (zwanym dalej „komunikatem w sprawie dokapitalizowania”), w komunikacie w sprawie aktywów o obniżonej jakości oraz w komunikacie w sprawie restrukturyzacji. Komisja uważa, że w dalszym ciągu spełnione są warunki zatwierdzenia pomocy państwa zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE ze względu na ponowną presję na rynkach finansowych. Komisja potwierdziła powyższą opinię, przyjmując w grudniu 2010 r. komunikat, w którym stosowanie reguł pomocy państwa w odniesieniu do środków wsparcia na rzecz banków w kontekście kryzysu finansowego zostało przedłużone do dnia 31 grudnia 2011 r. (73). Następnie Komisja ponownie przedłużyła stosowanie powyższych reguł na okres po dniu 31 grudnia 2011 r. (74).

| (142) | Zasadność powyższej analizy w odniesieniu do niemieckiej gospodarki została potwierdzona w decyzjach Komisji zatwierdzających pomoc, które odnosiły się do różnego rodzaju środków wdrażanych przez Rząd Federalny w celu przeciwdziałania skutkom kryzysu finansowego, w szczególności w decyzjach w sprawie zatwierdzenia i przedłużenia pakietu ratunkowego dla niemieckiego sektora bankowego (75). |
| --- | --- |

(142)

Zasadność powyższej analizy w odniesieniu do niemieckiej gospodarki została potwierdzona w decyzjach Komisji zatwierdzających pomoc, które odnosiły się do różnego rodzaju środków wdrażanych przez Rząd Federalny w celu przeciwdziałania skutkom kryzysu finansowego, w szczególności w decyzjach w sprawie zatwierdzenia i przedłużenia pakietu ratunkowego dla niemieckiego sektora bankowego (75).

| (143) | Niekontrolowana upadłość banku takiego jak WestLB mogłaby mieć bezpośredni wpływ na rynki finansowe i tym samym na całą gospodarkę państwa członkowskiego. Z uwagi na obecną niestabilność rynków finansowych, przy badaniu środków pomocy w sektorze bankowym Komisja w dalszym ciągu opiera się na przepisach art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE. |
| --- | --- |

(143)

Niekontrolowana upadłość banku takiego jak WestLB mogłaby mieć bezpośredni wpływ na rynki finansowe i tym samym na całą gospodarkę państwa członkowskiego. Z uwagi na obecną niestabilność rynków finansowych, przy badaniu środków pomocy w sektorze bankowym Komisja w dalszym ciągu opiera się na przepisach art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE.

b.   ZGODNOŚĆ ŚRODKÓW NA RZECZ RATOWANIA AKTYWÓW O OBNIŻONEJ JAKOŚCI Z RYNKIEM WEWNĘTRZNYM

| (144) | Z powodów przedstawionych w pkt (125) i (126) ocena pierwszego przeniesienia aktywów na EAA musi zostać przeprowadzona w oparciu o komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Ocena zgodności pomocy koncentruje się na zbadaniu kwestii, czy przeniesienie aktywów nastąpiło po cenie wyższej niż wartość rynkowa i czy nie przekroczono przy tym RWE zdefiniowanej w punkcie 40 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Zgodnie z punktem 41 wspomnianego komunikatu środek pomocy jest zgodny ze wspólnym rynkiem, jeżeli wartość przeniesienia nie przekracza RWE, a wartość transferu delta jest równa zeru. W przedstawionej poniżej ocenie w pierwszej kolejności zbadana zostanie wartość transferu delta (zob. pkt od (144) do (159)). Jeżeli wartość transferu delta nie jest równa zeru, tj. przekracza wartość RWE, to pomoc musi zostać zwrócona lub też odzyskana (zob. poniżej pkt od (161) do(162)). |
| --- | --- |

(144)

Z powodów przedstawionych w pkt (125) i (126) ocena pierwszego przeniesienia aktywów na EAA musi zostać przeprowadzona w oparciu o komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Ocena zgodności pomocy koncentruje się na zbadaniu kwestii, czy przeniesienie aktywów nastąpiło po cenie wyższej niż wartość rynkowa i czy nie przekroczono przy tym RWE zdefiniowanej w punkcie 40 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Zgodnie z punktem 41 wspomnianego komunikatu środek pomocy jest zgodny ze wspólnym rynkiem, jeżeli wartość przeniesienia nie przekracza RWE, a wartość transferu delta jest równa zeru. W przedstawionej poniżej ocenie w pierwszej kolejności zbadana zostanie wartość transferu delta (zob. pkt od (144) do (159)). Jeżeli wartość transferu delta nie jest równa zeru, tj. przekracza wartość RWE, to pomoc musi zostać zwrócona lub też odzyskana (zob. poniżej pkt od (161) do(162)).

(i)   
  Zgodność pierwszego przeniesienia aktywów na EAA

| (145) | W odniesieniu do pierwszego przeniesienia aktywów władze niemieckie zakwestionowały obliczenia dotyczące RWE. W treści uwag władz niemieckich podjęta została próba odrzucenia wartości transferu delta na poziomie 3,414 mld EUR, określonej w decyzji z listopada 2010 r. Komisja zbadała argumenty przedstawione przez władze niemieckie, stwierdzając, co następuje: |
| --- | --- |

(145)

W odniesieniu do pierwszego przeniesienia aktywów władze niemieckie zakwestionowały obliczenia dotyczące RWE. W treści uwag władz niemieckich podjęta została próba odrzucenia wartości transferu delta na poziomie 3,414 mld EUR, określonej w decyzji z listopada 2010 r. Komisja zbadała argumenty przedstawione przez władze niemieckie, stwierdzając, co następuje:

—   Uwagi ogólne w przedmiocie oceny

| (146) | Jeżeli chodzi o łączną ocenę dotyczącą określenia RWE przeniesionych aktywów, Komisja podtrzymuje swoją opinię, iż dokonana przez nią ocena nie była zanadto konserwatywna i została przeprowadzona zgodnie z punktem 37 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Punkt 37 stanowi również, że Komisja musi zastosować prawidłowe i konsekwentne podejście do wyceny aktywów, w tym aktywów o większej złożoności i mniejszej płynności, w celu zapobiegania nadmiernym zakłóceniom konkurencji. Komisja stwierdziła w swojej decyzji z listopada 2010 r., że jej podejście jest zgodne z powszechną praktyką podejmowania decyzji. Podejścia stosowane przez inne organy, jak na przykład Europejskie Organy Nadzoru Bankowego (CEBS), są z pewnością również wiarygodne, ale nie są istotne w kontekście niniejszej oceny. |
| --- | --- |

(146)

Jeżeli chodzi o łączną ocenę dotyczącą określenia RWE przeniesionych aktywów, Komisja podtrzymuje swoją opinię, iż dokonana przez nią ocena nie była zanadto konserwatywna i została przeprowadzona zgodnie z punktem 37 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Punkt 37 stanowi również, że Komisja musi zastosować prawidłowe i konsekwentne podejście do wyceny aktywów, w tym aktywów o większej złożoności i mniejszej płynności, w celu zapobiegania nadmiernym zakłóceniom konkurencji. Komisja stwierdziła w swojej decyzji z listopada 2010 r., że jej podejście jest zgodne z powszechną praktyką podejmowania decyzji. Podejścia stosowane przez inne organy, jak na przykład Europejskie Organy Nadzoru Bankowego (CEBS), są z pewnością również wiarygodne, ale nie są istotne w kontekście niniejszej oceny.

| (147) | Komisja nie jest w dalszym ciągu przekonana, że podejście zaproponowane przez WestLB jest zgodne z praktyką podejmowania decyzji w sprawach dotyczących pomocy państwa. Komisja stwierdza, że Bundesbank nie potwierdził RWE zaproponowanej przez WestLB, ale raczej krytycznie odniósł się zarówno do metody wyceny, jak i parametrów zastosowanych przez WestLB (76). Krytyczna ocena Bundesbank podważa argumentację władz niemieckich, zgodnie z którą zastosowana przez WestLB metoda wyceny jest uznana przez specjalistów. W związku z tym Komisja podtrzymuje swoją opinię, iż zastosowana przez WestLB metoda różni się od powszechnej praktyki podejmowania decyzji (77). |
| --- | --- |

(147)

Komisja nie jest w dalszym ciągu przekonana, że podejście zaproponowane przez WestLB jest zgodne z praktyką podejmowania decyzji w sprawach dotyczących pomocy państwa. Komisja stwierdza, że Bundesbank nie potwierdził RWE zaproponowanej przez WestLB, ale raczej krytycznie odniósł się zarówno do metody wyceny, jak i parametrów zastosowanych przez WestLB (76). Krytyczna ocena Bundesbank podważa argumentację władz niemieckich, zgodnie z którą zastosowana przez WestLB metoda wyceny jest uznana przez specjalistów. W związku z tym Komisja podtrzymuje swoją opinię, iż zastosowana przez WestLB metoda różni się od powszechnej praktyki podejmowania decyzji (77).

—   Ocena na poziomie subportfeli

| (148) | Jeżeli chodzi o ocenę szczegółową, to w odniesieniu do wyceny „strukturyzowanych papierów wartościowych” Komisja stwierdza brak istotnych rozbieżności. RWE określona przez Komisję dla całej kategorii aktywów oraz RWE zastosowana przez WestLB są na bardzo zbliżonym poziomie. Komisja zawsze odstępowała od stosowania konserwatywnych założeń, jeżeli powodowało to zatwierdzenie lub odrzucenie wyceny poszczególnych portfeli. Komisja postąpiła natomiast zgodnie z sugestią swoich ekspertów, aby ponownie zbadać nadmiernie ostrożne podejście WestLB w odniesieniu do subportfela „European Super Senior”. Komisja zbadała zatem wyczerpującą ekspertyzę opracowaną przez ekspertów, w której poddano analizie najważniejsze kategorie cząstkowe aktywów (ABS CDO (78), inne CDO (79), US RMBS (80), US CMBS (81), US ABS (82), EUR ABS (83) oraz Financials), po czym stwierdziła, że przedstawione tam metody i rezultaty są zgodne z innymi przypadkami, np. z takimi, które zostały przytoczone w treści decyzji w sprawie wszczęcia postępowania wyjaśniającego. |
| --- | --- |

(148)

Jeżeli chodzi o ocenę szczegółową, to w odniesieniu do wyceny „strukturyzowanych papierów wartościowych” Komisja stwierdza brak istotnych rozbieżności. RWE określona przez Komisję dla całej kategorii aktywów oraz RWE zastosowana przez WestLB są na bardzo zbliżonym poziomie. Komisja zawsze odstępowała od stosowania konserwatywnych założeń, jeżeli powodowało to zatwierdzenie lub odrzucenie wyceny poszczególnych portfeli. Komisja postąpiła natomiast zgodnie z sugestią swoich ekspertów, aby ponownie zbadać nadmiernie ostrożne podejście WestLB w odniesieniu do subportfela „European Super Senior”. Komisja zbadała zatem wyczerpującą ekspertyzę opracowaną przez ekspertów, w której poddano analizie najważniejsze kategorie cząstkowe aktywów (ABS CDO (78), inne CDO (79), US RMBS (80), US CMBS (81), US ABS (82), EUR ABS (83) oraz Financials), po czym stwierdziła, że przedstawione tam metody i rezultaty są zgodne z innymi przypadkami, np. z takimi, które zostały przytoczone w treści decyzji w sprawie wszczęcia postępowania wyjaśniającego.

| (149) | Po drugie, jeżeli chodzi o portfel kredytowy, Komisja sprzeciwia się twierdzeniu władz niemieckich, iż brakuje w tym przypadku przejrzystości, a ocena przeprowadzona przez ekspertów zawiera sprzeczności. Komisja zwraca uwagę na fakt, iż przekazała pewne wskazówki dotyczące możliwości zastosowania określonych metod do określenia RWE. Komisja zaleciła zatem przeprowadzenie ponownej oceny ryzyka związanego z portfelem kredytowym w oparciu o dużą próbę, w celu określenia przydatności istniejących systemów oceny, a także określonego za ich pomocą prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania (PD) i strat z tytułu niewypłacalności (LGD). Władze niemieckie nie dostosowały się do powyższego zalecenia. Komisja podkreśliła ponadto fakt, iż zgodnie z punktem 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, zobowiązana była stosować scenariusze warunków skrajnych dla strat z tytułu niewypłacalności oraz prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania, oparte na wystarczająco konserwatywnych założeniach. Zgodnie z praktyką Komisji dotyczącą podejmowania decyzji wycena dotycząca przeniesienia aktywów musi opierać się na RWE przedmiotowych aktywów. Komisja potwierdza tym samym swoje poprzednie stwierdzenie, iż wycena musi zostać skorygowana o kwotę 1 mld EUR. |
| --- | --- |

(149)

Po drugie, jeżeli chodzi o portfel kredytowy, Komisja sprzeciwia się twierdzeniu władz niemieckich, iż brakuje w tym przypadku przejrzystości, a ocena przeprowadzona przez ekspertów zawiera sprzeczności. Komisja zwraca uwagę na fakt, iż przekazała pewne wskazówki dotyczące możliwości zastosowania określonych metod do określenia RWE. Komisja zaleciła zatem przeprowadzenie ponownej oceny ryzyka związanego z portfelem kredytowym w oparciu o dużą próbę, w celu określenia przydatności istniejących systemów oceny, a także określonego za ich pomocą prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania (PD) i strat z tytułu niewypłacalności (LGD). Władze niemieckie nie dostosowały się do powyższego zalecenia. Komisja podkreśliła ponadto fakt, iż zgodnie z punktem 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, zobowiązana była stosować scenariusze warunków skrajnych dla strat z tytułu niewypłacalności oraz prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania, oparte na wystarczająco konserwatywnych założeniach. Zgodnie z praktyką Komisji dotyczącą podejmowania decyzji wycena dotycząca przeniesienia aktywów musi opierać się na RWE przedmiotowych aktywów. Komisja potwierdza tym samym swoje poprzednie stwierdzenie, iż wycena musi zostać skorygowana o kwotę 1 mld EUR.

| (150) | Po trzecie, w przypadku portfela papierów wartościowych Komisja przychyla się do opinii władz niemieckich, zgodnie z którą rozbieżności mogą być uzależnione od faktu, czy przyjęte zostanie założenie, iż przedmiotowe rynki funkcjonują, czy też nie funkcjonują we właściwy sposób. Można by jednak postawić również pytanie, czy ta część portfela w ogóle spełnia wymogi kwalifikowalności zgodnie z komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Możliwe byłoby przedstawienie argumentacji, zgodnie z którą pomimo istnienia pewnego stopnia elastyczności, w ramach której środki pomocy związane z aktywami przysługiwałaby tym bankom, które nie zostały poszkodowane w pierwszych fazach kryzysu finansowego, to w przypadku aktywów, które w momencie przeniesienia nie mogły zostać uznane za aktywa o obniżonej jakości, skorzystanie z programu pomocy związanej z aktywami nie powinno być możliwe. Zgodnie z przedstawionym powyżej punktem widzenia, środki pomocy na ratowanie aktywów o obniżonej jakości nie mogą być rozumiane jako rodzaj nieograniczonego w czasie ubezpieczenia od skutków recesji. Z drugiej strony wydzielenie dużych portfeli o wartości wielu miliardów euro mogłoby zakłócać konkurencję właśnie na tych rynkach. Jedną z możliwości uwzględnienia zarówno celu w zakresie utrzymania stabilności finansowej, jak i konieczności unikania zakłóceń konkurencji, przewidzianą przez komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości, jest przeniesienie tego rodzaju aktywów. Jednakże z uwagi na fakt, iż rynek tego rodzaju aktywów funkcjonuje we właściwy sposób (tj. jego funkcjonowanie nie jest zaburzone) RWE odpowiada dokładnie lub w przybliżeniu wartości rynkowej. |
| --- | --- |

(150)

Po trzecie, w przypadku portfela papierów wartościowych Komisja przychyla się do opinii władz niemieckich, zgodnie z którą rozbieżności mogą być uzależnione od faktu, czy przyjęte zostanie założenie, iż przedmiotowe rynki funkcjonują, czy też nie funkcjonują we właściwy sposób. Można by jednak postawić również pytanie, czy ta część portfela w ogóle spełnia wymogi kwalifikowalności zgodnie z komunikatem w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Możliwe byłoby przedstawienie argumentacji, zgodnie z którą pomimo istnienia pewnego stopnia elastyczności, w ramach której środki pomocy związane z aktywami przysługiwałaby tym bankom, które nie zostały poszkodowane w pierwszych fazach kryzysu finansowego, to w przypadku aktywów, które w momencie przeniesienia nie mogły zostać uznane za aktywa o obniżonej jakości, skorzystanie z programu pomocy związanej z aktywami nie powinno być możliwe. Zgodnie z przedstawionym powyżej punktem widzenia, środki pomocy na ratowanie aktywów o obniżonej jakości nie mogą być rozumiane jako rodzaj nieograniczonego w czasie ubezpieczenia od skutków recesji. Z drugiej strony wydzielenie dużych portfeli o wartości wielu miliardów euro mogłoby zakłócać konkurencję właśnie na tych rynkach. Jedną z możliwości uwzględnienia zarówno celu w zakresie utrzymania stabilności finansowej, jak i konieczności unikania zakłóceń konkurencji, przewidzianą przez komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości, jest przeniesienie tego rodzaju aktywów. Jednakże z uwagi na fakt, iż rynek tego rodzaju aktywów funkcjonuje we właściwy sposób (tj. jego funkcjonowanie nie jest zaburzone) RWE odpowiada dokładnie lub w przybliżeniu wartości rynkowej.

| (151) | Podczas gdy WestLB, w oparciu o czyste kryterium płynności, bada, czy istnieje sprawnie funkcjonujący rynek, Komisja stoi na stanowisku (84), że ocena dotycząca występowania zakłóceń na rynku powinna zostać dokonana za pomocą porównania z dobrze funkcjonującym rynkiem danych aktywów. Na normalnie funkcjonującym rynku transakcja jest dokonywana pomiędzy zainteresowanymi nabywcami i sprzedawcami. Pojęcie zainteresowanego sprzedawcy i nabywcy oznacza również, że transakcja jest zawierana dobrowolnie, nie pod przymusem. |
| --- | --- |

(151)

Podczas gdy WestLB, w oparciu o czyste kryterium płynności, bada, czy istnieje sprawnie funkcjonujący rynek, Komisja stoi na stanowisku (84), że ocena dotycząca występowania zakłóceń na rynku powinna zostać dokonana za pomocą porównania z dobrze funkcjonującym rynkiem danych aktywów. Na normalnie funkcjonującym rynku transakcja jest dokonywana pomiędzy zainteresowanymi nabywcami i sprzedawcami. Pojęcie zainteresowanego sprzedawcy i nabywcy oznacza również, że transakcja jest zawierana dobrowolnie, nie pod przymusem.

| (152) | Eksperci Komisji przedstawili przejrzyste kryteria normalnie funkcjonującego rynku, które zostały przyjęte przez Komisję (85). O ile odpowiedni poziom płynności oraz niewielka różnica pomiędzy kursem kupna a sprzedaży mogą wskazywać na istnienie sprawnie funkcjonującego rynku, o tyle przeciwna sytuacja nie zawsze świadczy o tym, że rynek nie funkcjonuje we właściwy sposób. Papier wartościowy plasowany na rynku niepublicznym, który został wyemitowany przez wypłacalnego i stabilnego emitenta, może nie posiadać płynności. Jednakże, w razie potrzeby, istnieje łatwa do realizacji możliwość uzyskania konkurencyjnej oferty rynkowej, której wartość jest zbliżona do wartości MtM, określonej na podstawie podobnych, płynnych papierów wartościowych. W związku z tym zaproponowane przez WestLB kryteria oceny normalnie funkcjonującego rynku zostały określone zbyt wąsko. |
| --- | --- |

(152)

Eksperci Komisji przedstawili przejrzyste kryteria normalnie funkcjonującego rynku, które zostały przyjęte przez Komisję (85). O ile odpowiedni poziom płynności oraz niewielka różnica pomiędzy kursem kupna a sprzedaży mogą wskazywać na istnienie sprawnie funkcjonującego rynku, o tyle przeciwna sytuacja nie zawsze świadczy o tym, że rynek nie funkcjonuje we właściwy sposób. Papier wartościowy plasowany na rynku niepublicznym, który został wyemitowany przez wypłacalnego i stabilnego emitenta, może nie posiadać płynności. Jednakże, w razie potrzeby, istnieje łatwa do realizacji możliwość uzyskania konkurencyjnej oferty rynkowej, której wartość jest zbliżona do wartości MtM, określonej na podstawie podobnych, płynnych papierów wartościowych. W związku z tym zaproponowane przez WestLB kryteria oceny normalnie funkcjonującego rynku zostały określone zbyt wąsko.

| (153) | Należy w tym kontekście zauważyć, że błędne przyporządkowanie aktywów o obniżonej jakości nie stanowi samo w sobie problemu w określeniu RWE. W przypadku tego rodzaju pozycji RWE może być zbliżona do wartości rynkowej danych aktywów, o ile zastosowano odpowiednią metodę oraz kalibrację. W sytuacji sprawnie funkcjonującego rynku każda metoda stosowana w celu określenia RWE powinna prowadzić do uzyskania wartości zbliżonej do wartości rynkowej. Niewłaściwe przyporządkowanie aktywów stanowi w zasadzie wynik pewnego rodzaj testu dotyczącego przydatności wybranej metody obliczeniowej oraz parametrów dla RWE. |
| --- | --- |

(153)

Należy w tym kontekście zauważyć, że błędne przyporządkowanie aktywów o obniżonej jakości nie stanowi samo w sobie problemu w określeniu RWE. W przypadku tego rodzaju pozycji RWE może być zbliżona do wartości rynkowej danych aktywów, o ile zastosowano odpowiednią metodę oraz kalibrację. W sytuacji sprawnie funkcjonującego rynku każda metoda stosowana w celu określenia RWE powinna prowadzić do uzyskania wartości zbliżonej do wartości rynkowej. Niewłaściwe przyporządkowanie aktywów stanowi w zasadzie wynik pewnego rodzaj testu dotyczącego przydatności wybranej metody obliczeniowej oraz parametrów dla RWE.

| (154) | W odniesieniu do twierdzenia władz niemieckich, iż niektóre rynki obligacji państwowych nie funkcjonały we właściwy sposób na koniec 2009 r., Komisja zauważa, że w owym czasie kryteria sprawnie funkcjonującego rynku były spełnione. Oznaki niewłaściwego funkcjonowania rynku pojawiły się natomiast na poszczególnych rynkach cząstkowych obligacji państwowych pod koniec drugiego kwartału 2010 r. (86), w szczególności w kontekście interwencji EBC oraz innych interwencji na poziomie europejskim. Jednakże w dniach 31 grudnia 2009 r. oraz 31 marca 2010 r., które zostały uwzględnione jako daty referencyjne w kontekście niniejszej oceny, sytuacja tego rodzaju nie miała miejsca. |
| --- | --- |

(154)

W odniesieniu do twierdzenia władz niemieckich, iż niektóre rynki obligacji państwowych nie funkcjonały we właściwy sposób na koniec 2009 r., Komisja zauważa, że w owym czasie kryteria sprawnie funkcjonującego rynku były spełnione. Oznaki niewłaściwego funkcjonowania rynku pojawiły się natomiast na poszczególnych rynkach cząstkowych obligacji państwowych pod koniec drugiego kwartału 2010 r. (86), w szczególności w kontekście interwencji EBC oraz innych interwencji na poziomie europejskim. Jednakże w dniach 31 grudnia 2009 r. oraz 31 marca 2010 r., które zostały uwzględnione jako daty referencyjne w kontekście niniejszej oceny, sytuacja tego rodzaju nie miała miejsca.

| (155) | W związku z powyższym Komisja podtrzymuje swoją opinię, iż WestLB zastosował niewłaściwą metodę kalkulacji lub też posłużył się niewłaściwymi parametrami, w związku z czym wyniki uzyskane przez bank należy skorygować o kwotę 600 mln EUR. |
| --- | --- |

(155)

W związku z powyższym Komisja podtrzymuje swoją opinię, iż WestLB zastosował niewłaściwą metodę kalkulacji lub też posłużył się niewłaściwymi parametrami, w związku z czym wyniki uzyskane przez bank należy skorygować o kwotę 600 mln EUR.

| (156) | Podsumowując należy stwierdzić, że Komisja uznaje za właściwą i zgodną ze swoją praktyką podejmowania decyzji przedstawioną w ekspertyzie wycenę RWE każdego z trzech subportfeli. W związku z tym, różnica pomiędzy wartością przeniesienia a RWE aktywów zawartych w portfelu wynosi zdaniem Komisji 6,949 mld EUR (87). |
| --- | --- |

(156)

Podsumowując należy stwierdzić, że Komisja uznaje za właściwą i zgodną ze swoją praktyką podejmowania decyzji przedstawioną w ekspertyzie wycenę RWE każdego z trzech subportfeli. W związku z tym, różnica pomiędzy wartością przeniesienia a RWE aktywów zawartych w portfelu wynosi zdaniem Komisji 6,949 mld EUR (87).

| (157) | W decyzji z listopada 2010 r. Komisja wyraziła wątpliwość, czy wszystkie aktywa mogą zostać przeniesione. Komisja uznała wyjaśnienia zawarte w pierwszym sprawozdaniu finansowym EAA za dowód, iż w przypadku kilku aktywów już w momencie ich przeniesienia zanotowano straty, pomimo że aktywa te nie były objęte zakresem stosowania punktu 32 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Władze niemieckie przekazały jednak dodatkowe informacje, wskazując przy tym wartość przejętego przez EAA zabezpieczenia przed ryzykiem, a także wysokość strat w odniesieniu do aktywów przeniesionych na EAA. Powyższe wyjaśnienia były wiarygodne i rozwiały wątpliwości Komisji. W związku z tym nie istnieje konieczność dokonywania dodatkowych korekt wartości niekwalifikowalnych aktywów. |
| --- | --- |

(157)

W decyzji z listopada 2010 r. Komisja wyraziła wątpliwość, czy wszystkie aktywa mogą zostać przeniesione. Komisja uznała wyjaśnienia zawarte w pierwszym sprawozdaniu finansowym EAA za dowód, iż w przypadku kilku aktywów już w momencie ich przeniesienia zanotowano straty, pomimo że aktywa te nie były objęte zakresem stosowania punktu 32 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Władze niemieckie przekazały jednak dodatkowe informacje, wskazując przy tym wartość przejętego przez EAA zabezpieczenia przed ryzykiem, a także wysokość strat w odniesieniu do aktywów przeniesionych na EAA. Powyższe wyjaśnienia były wiarygodne i rozwiały wątpliwości Komisji. W związku z tym nie istnieje konieczność dokonywania dodatkowych korekt wartości niekwalifikowalnych aktywów.

—   Czynniki łagodzące

| (158) | Komisja nie przyjmuje żadnych dodatkowych czynników łagodzących poza tymi, które zostały uznane w decyzji z listopada 2010 r. Uznane zostały również efekty równoważące wkładu kapitałowego (3,267 mld EUR) oraz kredytowe instrumenty pochodne (268 mln EUR) (88) (zob. pkt 44 tabela 2). Ponadto Komisja wezwała władze niemieckie do przekazania stanowiska Bundesbank w sprawie efektów równoważących, a także do dokonania oceny i potwierdzenia wszelkich zamian w wycenie portfeli przez organ regulacyjny, taki jak Bundesbank, zgodnie z przepisami komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Organ regulacyjny nie dokonał jednak tego rodzaju oceny i potwierdzenia zmian. |
| --- | --- |

(158)

Komisja nie przyjmuje żadnych dodatkowych czynników łagodzących poza tymi, które zostały uznane w decyzji z listopada 2010 r. Uznane zostały również efekty równoważące wkładu kapitałowego (3,267 mld EUR) oraz kredytowe instrumenty pochodne (268 mln EUR) (88) (zob. pkt 44 tabela 2). Ponadto Komisja wezwała władze niemieckie do przekazania stanowiska Bundesbank w sprawie efektów równoważących, a także do dokonania oceny i potwierdzenia wszelkich zamian w wycenie portfeli przez organ regulacyjny, taki jak Bundesbank, zgodnie z przepisami komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Organ regulacyjny nie dokonał jednak tego rodzaju oceny i potwierdzenia zmian.

| (159) | W odniesieniu do zobowiązań dotyczących praw nabytych Komisja stwierdza, że komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości nie odnosi się sensu stricto do wyceny zobowiązań. W związku z tym Komisja musiała zbadać, jakie działania należy podjąć, gdy przeniesienie dotyczy nie tylko aktywów, ale jak w przedmiotowym przypadku, również zobowiązań. Komisja uznaje wprawdzie fakt, iż przeniesienie zobowiązań o niższym spreadzie może powodować straty finansowe, musiała jednak uzyskać równowagę pomiędzy uzgodnionymi aktywami a zobowiązaniami. W związku z tym Komisja, przy ocenie łącznej wysokości pomocy (zob. pkt 133), uwzględniła wprawdzie skutki zobowiązań związanych z prawami nabytymi, uważa jednak, że powinny one zostać pominięte przy określaniu RWE. |
| --- | --- |

(159)

W odniesieniu do zobowiązań dotyczących praw nabytych Komisja stwierdza, że komunikat w sprawie aktywów o obniżonej jakości nie odnosi się sensu stricto do wyceny zobowiązań. W związku z tym Komisja musiała zbadać, jakie działania należy podjąć, gdy przeniesienie dotyczy nie tylko aktywów, ale jak w przedmiotowym przypadku, również zobowiązań. Komisja uznaje wprawdzie fakt, iż przeniesienie zobowiązań o niższym spreadzie może powodować straty finansowe, musiała jednak uzyskać równowagę pomiędzy uzgodnionymi aktywami a zobowiązaniami. W związku z tym Komisja, przy ocenie łącznej wysokości pomocy (zob. pkt 133), uwzględniła wprawdzie skutki zobowiązań związanych z prawami nabytymi, uważa jednak, że powinny one zostać pominięte przy określaniu RWE.

| (160) | Jeżeli chodzi o kwestię uzyskania w przyszłości pozytywnych wyników przez przeniesione aktywa, to Komisja nie przychyla się w tym względzie do opinii władz niemieckich, lecz twierdzi, że po przeniesieniu aktywów przyszłe zyski nie powinny być już brane pod uwagę. Powyższa metoda określania RWE portfela kredytowego jest zgodna z praktyką Komisji dotyczącą podejmowania decyzji (89). |
| --- | --- |

(160)

Jeżeli chodzi o kwestię uzyskania w przyszłości pozytywnych wyników przez przeniesione aktywa, to Komisja nie przychyla się w tym względzie do opinii władz niemieckich, lecz twierdzi, że po przeniesieniu aktywów przyszłe zyski nie powinny być już brane pod uwagę. Powyższa metoda określania RWE portfela kredytowego jest zgodna z praktyką Komisji dotyczącą podejmowania decyzji (89).

| (161) | W odniesieniu do obiecanych, ale nieuruchomionych linii kredytowych Komisja potwierdza, że tego rodzaju linie kredytowe mogą rzeczywiście posiadać wartość bilansową równą zeru. Powyższa możliwość nie wyklucza jednak sytuacji, w której obiecane, ale nieuruchomione linie kredytowe będą wywierać negatywny wpływ na RWE. Uruchomienie linii kredytowej nie jest wykluczone, ponieważ zgodnie z umową nie można uniknąć tego rodzaju rozwiązania. W związku z tym fakt, iż linia kredytowa nie została uruchomiona, nie wpływa w żaden sposób na RWE, nawet w przypadku, gdy wartość księgowa tego rodzaju pozycji jest równa zeru. |
| --- | --- |

(161)

W odniesieniu do obiecanych, ale nieuruchomionych linii kredytowych Komisja potwierdza, że tego rodzaju linie kredytowe mogą rzeczywiście posiadać wartość bilansową równą zeru. Powyższa możliwość nie wyklucza jednak sytuacji, w której obiecane, ale nieuruchomione linie kredytowe będą wywierać negatywny wpływ na RWE. Uruchomienie linii kredytowej nie jest wykluczone, ponieważ zgodnie z umową nie można uniknąć tego rodzaju rozwiązania. W związku z tym fakt, iż linia kredytowa nie została uruchomiona, nie wpływa w żaden sposób na RWE, nawet w przypadku, gdy wartość księgowa tego rodzaju pozycji jest równa zeru.

| (162) | W odniesieniu do dyskontowania spodziewanych strat Komisja stwierdza, że WestLB dokonuje w związku z tym po prostu zmiany własnej koncepcji wyceny, nie uzyskując przy tym wsparcia ze strony Bundesbanku. W związku z tym władze niemieckie sprzeciwiają się własnej ocenie RWE, nie przedstawiając przy tym jednak żadnych argumentów, które podważyłyby stanowisko Komisji. |
| --- | --- |

(162)

W odniesieniu do dyskontowania spodziewanych strat Komisja stwierdza, że WestLB dokonuje w związku z tym po prostu zmiany własnej koncepcji wyceny, nie uzyskując przy tym wsparcia ze strony Bundesbanku. W związku z tym władze niemieckie sprzeciwiają się własnej ocenie RWE, nie przedstawiając przy tym jednak żadnych argumentów, które podważyłyby stanowisko Komisji.

| (163) | Z uwagi na fakt, iż RWE została zaakceptowana i jest zgodna z punktami 40 i 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, to w opinii Komisji ani spodziewane straty, ani też żaden z trzech innych, przedstawionych przez władze niemieckie czynników łagodzących, nie jest istotny w kontekście oceny RWE. |
| --- | --- |

(163)

Z uwagi na fakt, iż RWE została zaakceptowana i jest zgodna z punktami 40 i 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, to w opinii Komisji ani spodziewane straty, ani też żaden z trzech innych, przedstawionych przez władze niemieckie czynników łagodzących, nie jest istotny w kontekście oceny RWE.

—   Zarządzanie aktywami

| (164) | Wątpliwości Komisji dotyczące właściwego zarządzania aktywami o obniżonej jakości zostały rozwiązane wskutek przeniesienia aktywów. Komisja zgłosiła zastrzeżenia dotyczące dalszego zarządzania aktywami o obniżonej jakości przez WestLB, ponieważ bank powinien się skoncentrować na nowych czynnościach, unikając jednocześnie wszelkich konfliktów pomiędzy nową działalnością a działalnością objętą likwidacją. Jednakże z uwagi na fakt, iż WestLB/bank SPM po dniu 30 czerwca 2012 r. nie może realizować nowych transakcji bankowych, lecz jedynie będzie świadczyć usługi w zakresie zarządzania aktywami, wątpliwości Komisji stały się bezzasadne. |
| --- | --- |

(164)

Wątpliwości Komisji dotyczące właściwego zarządzania aktywami o obniżonej jakości zostały rozwiązane wskutek przeniesienia aktywów. Komisja zgłosiła zastrzeżenia dotyczące dalszego zarządzania aktywami o obniżonej jakości przez WestLB, ponieważ bank powinien się skoncentrować na nowych czynnościach, unikając jednocześnie wszelkich konfliktów pomiędzy nową działalnością a działalnością objętą likwidacją. Jednakże z uwagi na fakt, iż WestLB/bank SPM po dniu 30 czerwca 2012 r. nie może realizować nowych transakcji bankowych, lecz jedynie będzie świadczyć usługi w zakresie zarządzania aktywami, wątpliwości Komisji stały się bezzasadne.

| (165) | Podsumowując należy stwierdzić, że pomimo uwzględnienia wszystkich zgłoszonych przez władze niemieckie potencjalnych czynników łagodzących oraz argumentów, wątpliwości Komisji nie zostały rozwiane. W związku z tym Komisja stwierdza, że wartość transferu delta wynosi 3,414 mld EUR. |
| --- | --- |

(165)

Podsumowując należy stwierdzić, że pomimo uwzględnienia wszystkich zgłoszonych przez władze niemieckie potencjalnych czynników łagodzących oraz argumentów, wątpliwości Komisji nie zostały rozwiane. W związku z tym Komisja stwierdza, że wartość transferu delta wynosi 3,414 mld EUR.

(ii)   
  Zwrot środków (mechanizm wycofania)

| (166) | Zgodnie z punktem 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości w celu ograniczenia zakłóceń konkurencji, spowodowanych przeniesieniem aktywów po cenie przekraczającej wartość, która jest uznana za możliwą do zaakceptowania rekompensatę za niedoskonałość rynku, wartość transferu delta podlega zwrotowi przez bank. W przypadku, gdy tego rodzaju zwrot środków nie jest bezpośrednio możliwy, powinien nastąpić stopniowo, za pomocą mechanizmu wycofania. Jeżeli zwrot środków nie jest również możliwy w ramach mechanizmu wycofania bez zaistnienia technicznej niewypłacalności, wówczas zakłócenie konkurencji powinno zostać zrekompensowane poprzez dogłębną restrukturyzację, która może również prowadzić do likwidacji (90). |
| --- | --- |

(166)

Zgodnie z punktem 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości w celu ograniczenia zakłóceń konkurencji, spowodowanych przeniesieniem aktywów po cenie przekraczającej wartość, która jest uznana za możliwą do zaakceptowania rekompensatę za niedoskonałość rynku, wartość transferu delta podlega zwrotowi przez bank. W przypadku, gdy tego rodzaju zwrot środków nie jest bezpośrednio możliwy, powinien nastąpić stopniowo, za pomocą mechanizmu wycofania. Jeżeli zwrot środków nie jest również możliwy w ramach mechanizmu wycofania bez zaistnienia technicznej niewypłacalności, wówczas zakłócenie konkurencji powinno zostać zrekompensowane poprzez dogłębną restrukturyzację, która może również prowadzić do likwidacji (90).

| (167) | Zgodnie z informacjami zamieszczonymi przez WestLB w planie restrukturyzacji z lutego 2011 r., bank nie był nawet w stanie spłacić kwoty 3,4 mld EUR, związanej z pierwszym przeniesieniem aktywów na EAA, bez narażania zdolności do funkcjonowania banku. Również sprzedaż WestLB nie była raczej możliwa, ponieważ potencjalny nabywca byłby zobowiązany do zwrotu władzom niemieckim kwoty 3,4 mld EUR. W związku z powyższym władze niemieckie przedstawiły plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r., który przewiduje likwidację WestLB w ciągu 12 miesięcy. Zdaniem Komisji likwidacja WestLB jest wystarczającym środkiem do zrekompensowania zakłóceń konkurencji. Z zastrzeżeniem wiarygodności planu likwidacji, która zostanie omówiona w sekcji c, Komisja stwierdza w związku z powyższym, że pomoc jest zgodna z rynkiem wewnętrznym, stosownie do przepisów komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości oraz art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE. |
| --- | --- |

(167)

Zgodnie z informacjami zamieszczonymi przez WestLB w planie restrukturyzacji z lutego 2011 r., bank nie był nawet w stanie spłacić kwoty 3,4 mld EUR, związanej z pierwszym przeniesieniem aktywów na EAA, bez narażania zdolności do funkcjonowania banku. Również sprzedaż WestLB nie była raczej możliwa, ponieważ potencjalny nabywca byłby zobowiązany do zwrotu władzom niemieckim kwoty 3,4 mld EUR. W związku z powyższym władze niemieckie przedstawiły plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r., który przewiduje likwidację WestLB w ciągu 12 miesięcy. Zdaniem Komisji likwidacja WestLB jest wystarczającym środkiem do zrekompensowania zakłóceń konkurencji. Z zastrzeżeniem wiarygodności planu likwidacji, która zostanie omówiona w sekcji c, Komisja stwierdza w związku z powyższym, że pomoc jest zgodna z rynkiem wewnętrznym, stosownie do przepisów komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości oraz art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE.

(iii)   
  Zgodność przeniesienia dodatkowych aktywów z rynkiem wewnętrznym

| (168) | Zasadniczo również przeniesienie drugiej transzy aktywów należy zbadać w oparciu o przepisy komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Jednakże zdaniem Komisji, ze względu na plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r., wynik tego rodzaju badania nie będzie miał już żadnych skutków. Wszelkie dodatkowe zakłócenia konkurencji spowodowane transferem delta w związku z przeniesieniem drugiej transzy aktywów zostałyby bowiem ograniczone likwidacją banku, przewidzianą w planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. W związku z powyższym w przedmiotowym, szczególnym przypadku Komisja uważa, że jeżeli łączna kwota pomocy może zostać uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem stosownie do punktu 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, to nie zachodzi konieczność przeprowadzania szczegółowego badania oceny, tj. określenia wysokości RWE. |
| --- | --- |

(168)

Zasadniczo również przeniesienie drugiej transzy aktywów należy zbadać w oparciu o przepisy komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości. Jednakże zdaniem Komisji, ze względu na plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r., wynik tego rodzaju badania nie będzie miał już żadnych skutków. Wszelkie dodatkowe zakłócenia konkurencji spowodowane transferem delta w związku z przeniesieniem drugiej transzy aktywów zostałyby bowiem ograniczone likwidacją banku, przewidzianą w planie restrukturyzacji z czerwca 2011 r. W związku z powyższym w przedmiotowym, szczególnym przypadku Komisja uważa, że jeżeli łączna kwota pomocy może zostać uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem stosownie do punktu 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, to nie zachodzi konieczność przeprowadzania szczegółowego badania oceny, tj. określenia wysokości RWE.

| (169) | W związku z tym przeniesienie aktywów jest zgodne z rynkiem wewnętrznym oraz z punktem 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, ponieważ potencjalne zakłócenia konkurencji zostaną ograniczone poprzez likwidację WestLB. |
| --- | --- |

(169)

W związku z tym przeniesienie aktywów jest zgodne z rynkiem wewnętrznym oraz z punktem 41 komunikatu w sprawie aktywów o obniżonej jakości, ponieważ potencjalne zakłócenia konkurencji zostaną ograniczone poprzez likwidację WestLB.

c.   ZGODNOŚĆ POMOCY NA RESTRUKTURYZACJĘ/LIKWIDACJĘ Z RYNKIEM WEWNĘTRZNYM

| (170) | Komisja musi zbadać zgodność z rynkiem wewnętrznym wszystkich środków pomocy w oparciu o wytyczne dla banków w kryzysie finansowym, w szczególności w oparciu o komunikat w sprawie restrukturyzacji oraz komunikat Komisji - Zastosowanie zasad pomocy państwa do środków podjętych w odniesieniu do instytucji finansowych w kontekście obecnego, globalnego kryzysu finansowego (91) (zwanego dalej „komunikatem bankowym”). |
| --- | --- |

(170)

Komisja musi zbadać zgodność z rynkiem wewnętrznym wszystkich środków pomocy w oparciu o wytyczne dla banków w kryzysie finansowym, w szczególności w oparciu o komunikat w sprawie restrukturyzacji oraz komunikat Komisji - Zastosowanie zasad pomocy państwa do środków podjętych w odniesieniu do instytucji finansowych w kontekście obecnego, globalnego kryzysu finansowego (91) (zwanego dalej „komunikatem bankowym”).

| (171) | Plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. musi gwarantować zgodność ze wspólnym rynkiem środków pomocy określonych w Tabeli 7. |
| --- | --- |

(171)

Plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. musi gwarantować zgodność ze wspólnym rynkiem środków pomocy określonych w Tabeli 7.

| (172) | Środki te obejmują pomoc o łącznej wartości [21,6-24,4] mld EUR, co oznacza, że na dzień 31 grudnia 2009 r. stosunek kwoty pomocy do wartości aktywów ważonych ryzykiem wynosił [24,4-27,6] %. Powyższą kwotę pomocy należy uznać za bardzo istotną część wartości bilansu beneficjenta, w związku z czym istnieje w tym przypadku potrzeba przeprowadzenia dogłębnej restrukturyzacji lub likwidacji przedsiębiorstwa. W planie restrukturyzacji należy uwzględnić także dodatkowe zakłócenia konkurencji, które nie wynikają a priori ze zgodnej z rynkiem wewnętrznym kwoty pomocy w formie transferu delta. Proponowana restrukturyzacja lub też likwidacja musi zapewniać możliwość przeciwdziałania tego rodzaju zakłóceniom. |
| --- | --- |

(172)

Środki te obejmują pomoc o łącznej wartości [21,6-24,4] mld EUR, co oznacza, że na dzień 31 grudnia 2009 r. stosunek kwoty pomocy do wartości aktywów ważonych ryzykiem wynosił [24,4-27,6] %. Powyższą kwotę pomocy należy uznać za bardzo istotną część wartości bilansu beneficjenta, w związku z czym istnieje w tym przypadku potrzeba przeprowadzenia dogłębnej restrukturyzacji lub likwidacji przedsiębiorstwa. W planie restrukturyzacji należy uwzględnić także dodatkowe zakłócenia konkurencji, które nie wynikają a priori ze zgodnej z rynkiem wewnętrznym kwoty pomocy w formie transferu delta. Proponowana restrukturyzacja lub też likwidacja musi zapewniać możliwość przeciwdziałania tego rodzaju zakłóceniom.

| (173) | Plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. spełnia kryteria określone w komunikacie w sprawie restrukturyzacji. Zgodnie z punktem 21 komunikatu w sprawie restrukturyzacji, gdy nie ma możliwości wiarygodnego powrotu banku w trudnej sytuacji do długoterminowej rentowności, należy rozważyć jego kontrolowaną likwidację lub sprzedaż na aukcji. W komunikacie bankowym określa się, jakie działania należy podjąć przed przeprowadzeniem kontrolowanej likwidacji (92). Tego rodzaju kontrolowana likwidacja jest możliwa w indywidualnych przypadkach, jeżeli po udzieleniu pomocy na ratowanie indywidualnej instytucji finansowej stanie się jasne, że nie może ona zostać pomyślnie zrestrukturyzowana. |
| --- | --- |

(173)

Plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. spełnia kryteria określone w komunikacie w sprawie restrukturyzacji. Zgodnie z punktem 21 komunikatu w sprawie restrukturyzacji, gdy nie ma możliwości wiarygodnego powrotu banku w trudnej sytuacji do długoterminowej rentowności, należy rozważyć jego kontrolowaną likwidację lub sprzedaż na aukcji. W komunikacie bankowym określa się, jakie działania należy podjąć przed przeprowadzeniem kontrolowanej likwidacji (92). Tego rodzaju kontrolowana likwidacja jest możliwa w indywidualnych przypadkach, jeżeli po udzieleniu pomocy na ratowanie indywidualnej instytucji finansowej stanie się jasne, że nie może ona zostać pomyślnie zrestrukturyzowana.

| (174) | Zgodnie z utrwaloną praktyką podejmowania decyzji przez Komisję (93), pomoc na likwidację jest zgodna z rynkiem wewnętrznym stosownie do art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE, jeżeli spełnione są trzy ogólne warunki:






  (i) | pomoc musi umożliwiać skuteczną, kontrolowaną likwidację banku i jednocześnie musi być ograniczona do minimum, niezbędnego do osiągnięcia pożądanego celu (94); |
| --- | --- | --- |

(174)

Zgodnie z utrwaloną praktyką podejmowania decyzji przez Komisję (93), pomoc na likwidację jest zgodna z rynkiem wewnętrznym stosownie do art. 107 ust. 3 lit. b) TFUE, jeżeli spełnione są trzy ogólne warunki:

(i)

pomoc musi umożliwiać skuteczną, kontrolowaną likwidację banku i jednocześnie musi być ograniczona do minimum, niezbędnego do osiągnięcia pożądanego celu (94);

| (ii) | należy zagwarantować właściwy podział obciążeń, w szczególności wykluczając akcjonariuszy z kręgu beneficjentów wszelkich środków pomocy w kontekście procedury kontrolowanej likwidacji (95). |
| --- | --- |

(ii)

należy zagwarantować właściwy podział obciążeń, w szczególności wykluczając akcjonariuszy z kręgu beneficjentów wszelkich środków pomocy w kontekście procedury kontrolowanej likwidacji (95).

| (iii) | aby zapobiec nadmiernym zakłóceniom konkurencji, faza likwidacji powinna trwać tylko przez taki okres, jaki jest ściśle niezbędny dla prawidłowego przeprowadzenia tego procesu. Przez cały okres, w którym instytucja finansowa będąca beneficjentem nadal funkcjonuje, nie powinna ona podejmować żadnych nowych rodzajów działalności, ograniczając się tylko do kontynuowania wcześniej rozpoczętych działań. Najszybciej jak to możliwe należy odebrać instytucji licencję bankową (96). |
| --- | --- |

(iii)

aby zapobiec nadmiernym zakłóceniom konkurencji, faza likwidacji powinna trwać tylko przez taki okres, jaki jest ściśle niezbędny dla prawidłowego przeprowadzenia tego procesu. Przez cały okres, w którym instytucja finansowa będąca beneficjentem nadal funkcjonuje, nie powinna ona podejmować żadnych nowych rodzajów działalności, ograniczając się tylko do kontynuowania wcześniej rozpoczętych działań. Najszybciej jak to możliwe należy odebrać instytucji licencję bankową (96).

(i)   
  Potwierdzenie kontrolowanej likwidacji

| (175) | Zdaniem Komisji plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przewiduje scenariusz kontrolowanej likwidacji WestLB i opiera się na porozumieniu udziałowców banku w sprawie podziału obciążeń. Plan uwzględnia w szczególności fakt, że już od dwóch lat bezskutecznie poszukiwano innych, ukierunkowanych na rynek rozwiązań dla WestLB, które byłyby korzystniejsze pod względem kosztowym lub też mniej szkodliwe dla konkurencji. Z drugiej strony niekontrolowana likwidacja stanowiłaby zagrożenie dla stabilności finansowej; ryzyku temu można w bardziej skuteczny sposób przeciwdziałać poprzez kontrolowaną likwidację banku. Plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. umożliwia Komisji dokonanie oceny samej procedury likwidacji oraz potencjalnego wpływu na konkurencję przewidzianych w tym planie środków pomocy państwa. |
| --- | --- |

(175)

Zdaniem Komisji plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przewiduje scenariusz kontrolowanej likwidacji WestLB i opiera się na porozumieniu udziałowców banku w sprawie podziału obciążeń. Plan uwzględnia w szczególności fakt, że już od dwóch lat bezskutecznie poszukiwano innych, ukierunkowanych na rynek rozwiązań dla WestLB, które byłyby korzystniejsze pod względem kosztowym lub też mniej szkodliwe dla konkurencji. Z drugiej strony niekontrolowana likwidacja stanowiłaby zagrożenie dla stabilności finansowej; ryzyku temu można w bardziej skuteczny sposób przeciwdziałać poprzez kontrolowaną likwidację banku. Plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. umożliwia Komisji dokonanie oceny samej procedury likwidacji oraz potencjalnego wpływu na konkurencję przewidzianych w tym planie środków pomocy państwa.

| (176) | Najważniejszym kryterium oceny scenariusza likwidacji jest zaniechanie przez bank realizacji wszelkich transakcji bankowych. Bank będzie jedynie kontynuować swoje czynności związane z likwidacją istniejących portfeli, nie realizując przy tym nowych transakcji. |
| --- | --- |

(176)

Najważniejszym kryterium oceny scenariusza likwidacji jest zaniechanie przez bank realizacji wszelkich transakcji bankowych. Bank będzie jedynie kontynuować swoje czynności związane z likwidacją istniejących portfeli, nie realizując przy tym nowych transakcji.

| (177) | Zaniechanie realizacji transakcji bankowych ma zostać zagwarantowane m.in. poprzez sprzedaż lub przeniesienie wszystkich aktywów i zobowiązań banku, w związku z czym pozostanie jedynie część struktur banku, niezbędna do wspierania likwidacji istniejących portfeli oraz w szczególności do zachowania wartości portfeli banku w procesie ich likwidacji. |
| --- | --- |

(177)

Zaniechanie realizacji transakcji bankowych ma zostać zagwarantowane m.in. poprzez sprzedaż lub przeniesienie wszystkich aktywów i zobowiązań banku, w związku z czym pozostanie jedynie część struktur banku, niezbędna do wspierania likwidacji istniejących portfeli oraz w szczególności do zachowania wartości portfeli banku w procesie ich likwidacji.

| (178) | Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. WestLB przeniesie wszystkie swoje aktywa na kasy oszczędnościowe lub też na EAA. W dniu 30 czerwca 2012 r. bank nie będzie w zasadzie posiadał już żadnych aktywów ważonych ryzykiem. Zgodnie z obietnicami złożonymi przez władze niemieckie bank nie będzie używał nazwy „WestLB”, ale w terminie maksymalnie sześciu miesięcy zmieni nazwę na „bank SPM”. Bank nie będzie również realizować transakcji bankowych na swój własny rachunek, lecz będzie występować wyłącznie w charakterze usługodawcy na rzecz EAA, a także, w ograniczonym zakresie, na rzecz osób trzecich. Plan restrukturyzacji nakłada zatem obowiązek wdrożenia istotnych i nieodwracalnych środków, które w ciągu 12 miesięcy doprowadzą do wycofania się z obsługiwanych wcześniej przez WestLB segmentów działalności oraz w konsekwencji do nieodwołalnego wycofanie WestLB z tego rynku. |
| --- | --- |

(178)

Zgodnie z planem restrukturyzacji z czerwca 2011 r. WestLB przeniesie wszystkie swoje aktywa na kasy oszczędnościowe lub też na EAA. W dniu 30 czerwca 2012 r. bank nie będzie w zasadzie posiadał już żadnych aktywów ważonych ryzykiem. Zgodnie z obietnicami złożonymi przez władze niemieckie bank nie będzie używał nazwy „WestLB”, ale w terminie maksymalnie sześciu miesięcy zmieni nazwę na „bank SPM”. Bank nie będzie również realizować transakcji bankowych na swój własny rachunek, lecz będzie występować wyłącznie w charakterze usługodawcy na rzecz EAA, a także, w ograniczonym zakresie, na rzecz osób trzecich. Plan restrukturyzacji nakłada zatem obowiązek wdrożenia istotnych i nieodwracalnych środków, które w ciągu 12 miesięcy doprowadzą do wycofania się z obsługiwanych wcześniej przez WestLB segmentów działalności oraz w konsekwencji do nieodwołalnego wycofanie WestLB z tego rynku.

| (179) | Po drugie faza likwidacji zgodnie z punktem 47 komunikatu bankowego została ograniczona do okresu, który jest ściśle niezbędny dla prawidłowego przeprowadzenia procedury likwidacji, co ma na celu zapobieganie nadmiernym zakłóceniem konkurencji. Wprawdzie proces likwidacji WestLB potrwa kilka lat, jednak okres ten może zostać uznany za niezbędne minimum. Jedynie Servicegesellschaft będzie aktywnie działać w warunkach konkurencji, oferując osobom trzecim ograniczoną liczbę usług w zakresie zarządzania aktywami. Władze niemieckie złożyły obietnicę, że Servicegesellschaft zostanie sprzedana najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. Okres przejściowy do dnia 31 grudnia 2016 r. jest niezbędny w celu umożliwienia zarządowi reorganizacji struktur w ramach banku SPM, wydzielenia Servicegesellschaft, a także sporządzenia przynajmniej krótkiego bilansu sukcesu, co będzie miało na celu przyciągnięcie potencjalnych inwestorów. Bank SPM będzie w dalszym ciągu odpowiadać za aktywa, które nie zostały fizycznie przeniesione na EAA, w związku z czym okres dalszego istnienia banku jest uzależniony od okresu obowiązywania tychże aktywów. Likwidacja portfeli z zachowaniem ich wartości powinna potrwać do 2028 r. i nie może zostać zrealizowana w krótszym czasie. Posiadanie aktywów nie oznacza jednak prowadzenia działalności gospodarczej, w związku z czym nie wpływa na konkurencję. W ramach redukcji personelu banku SPM wartość docelowa, czyli 1 000 pracowników, zostanie osiągnięta jednak dopiero po kilku latach, co oznacza jednak zachowanie proporcji w stosunku do procesu redukcji działalności przez bank SPM, ponieważ pomimo zaniechania realizacji czynności bankowych, reorganizacja banku SPM będzie wymagać dużego nakładu pracy. Podsumowując można stwierdzić, że wszystkie wyżej wymienione procesy zostaną zrealizowane w możliwie najkrótszym czasie. |
| --- | --- |

(179)

Po drugie faza likwidacji zgodnie z punktem 47 komunikatu bankowego została ograniczona do okresu, który jest ściśle niezbędny dla prawidłowego przeprowadzenia procedury likwidacji, co ma na celu zapobieganie nadmiernym zakłóceniem konkurencji. Wprawdzie proces likwidacji WestLB potrwa kilka lat, jednak okres ten może zostać uznany za niezbędne minimum. Jedynie Servicegesellschaft będzie aktywnie działać w warunkach konkurencji, oferując osobom trzecim ograniczoną liczbę usług w zakresie zarządzania aktywami. Władze niemieckie złożyły obietnicę, że Servicegesellschaft zostanie sprzedana najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. Okres przejściowy do dnia 31 grudnia 2016 r. jest niezbędny w celu umożliwienia zarządowi reorganizacji struktur w ramach banku SPM, wydzielenia Servicegesellschaft, a także sporządzenia przynajmniej krótkiego bilansu sukcesu, co będzie miało na celu przyciągnięcie potencjalnych inwestorów. Bank SPM będzie w dalszym ciągu odpowiadać za aktywa, które nie zostały fizycznie przeniesione na EAA, w związku z czym okres dalszego istnienia banku jest uzależniony od okresu obowiązywania tychże aktywów. Likwidacja portfeli z zachowaniem ich wartości powinna potrwać do 2028 r. i nie może zostać zrealizowana w krótszym czasie. Posiadanie aktywów nie oznacza jednak prowadzenia działalności gospodarczej, w związku z czym nie wpływa na konkurencję. W ramach redukcji personelu banku SPM wartość docelowa, czyli 1 000 pracowników, zostanie osiągnięta jednak dopiero po kilku latach, co oznacza jednak zachowanie proporcji w stosunku do procesu redukcji działalności przez bank SPM, ponieważ pomimo zaniechania realizacji czynności bankowych, reorganizacja banku SPM będzie wymagać dużego nakładu pracy. Podsumowując można stwierdzić, że wszystkie wyżej wymienione procesy zostaną zrealizowane w możliwie najkrótszym czasie.

| (180) | Trzecie kryterium dotyczy wycofania się banku z działalności na rynku, z wyłączeniem sprzedaży swoich aktywów, a także zagwarantowania, że jedynie nieznaczna część realizowanych wcześniej transakcji bankowych zostanie utrzymana na rynku w niezmienionej formie. |
| --- | --- |

(180)

Trzecie kryterium dotyczy wycofania się banku z działalności na rynku, z wyłączeniem sprzedaży swoich aktywów, a także zagwarantowania, że jedynie nieznaczna część realizowanych wcześniej transakcji bankowych zostanie utrzymana na rynku w niezmienionej formie.

| (181) | Niektóre rodzaje działalności realizowane przez Verbundbank zostaną przejęte przez Helaba. Z technicznego punktu widzenia działalność Verbundbank stanowi mniej niż 20 % poprzedniej wartości bilansu WestLB (wartość portfela Verbundbank odpowiada wartości bilansu na poziomie maksymalnie 45 mld EUR, podczas gdy wartość bilansu WestLB wyniosła w 2008 r. 288 mld EUR). Jeżeli chodzi o liczbę zatrudnionych, to Komisja stwierdza, że niespełna 10 % byłych pracowników WestLB będzie zatrudnionych w wydzielonym Verbundbank (400 pracowników, przy 5 661 pracownikach WestLB w 2008 r.). Ponadto należy uwzględnić fakt, iż Verbundbank zostanie wydzielony w wyniku wydzielenia aktywów i zobowiązań, w związku z czym Verbundbank nie zostanie objęty przeniesieniem jako samodzielny bank. Z uwagi na fakt, iż transakcja nie dotyczy WestLB, ale jedynie niewielkiej części jego aktywów i zobowiązań, nie może zostać uznana za istotną sprzedaż banku. |
| --- | --- |

(181)

Niektóre rodzaje działalności realizowane przez Verbundbank zostaną przejęte przez Helaba. Z technicznego punktu widzenia działalność Verbundbank stanowi mniej niż 20 % poprzedniej wartości bilansu WestLB (wartość portfela Verbundbank odpowiada wartości bilansu na poziomie maksymalnie 45 mld EUR, podczas gdy wartość bilansu WestLB wyniosła w 2008 r. 288 mld EUR). Jeżeli chodzi o liczbę zatrudnionych, to Komisja stwierdza, że niespełna 10 % byłych pracowników WestLB będzie zatrudnionych w wydzielonym Verbundbank (400 pracowników, przy 5 661 pracownikach WestLB w 2008 r.). Ponadto należy uwzględnić fakt, iż Verbundbank zostanie wydzielony w wyniku wydzielenia aktywów i zobowiązań, w związku z czym Verbundbank nie zostanie objęty przeniesieniem jako samodzielny bank. Z uwagi na fakt, iż transakcja nie dotyczy WestLB, ale jedynie niewielkiej części jego aktywów i zobowiązań, nie może zostać uznana za istotną sprzedaż banku.

| (182) | Ponadto Komisja nie dysponuje informacjami, z których wynikałoby, że nie zostały spełnione warunki określone w punkcie 49 komunikatu bankowego, zgodnie z którymi sprzedaż powinna nastąpić na warunkach rynkowych, należy także dążyć do uzyskania jak najwyższej ceny za sprzedawane aktywa i zobowiązania. Komisja stwierdza w tym kontekście, że bank WestLB zorganizował procedurę sprzedaży, która nie zakończyła się sukcesem i która miała na celu uzyskanie takiej jak najwyższej ceny za wszystkie aktywa i zobowiązania. Jednakże WestLB nie otrzymał możliwej do przyjęcia oferty kupna. Ponadto szereg zewnętrznych ekspertów, na podstawie powszechnie stosowanych metod oceny, zbada wartość działalności realizowanej przez Verbundbank, a także wartość aktywów, zobowiązań oraz struktury organizacyjnej obejmującej 400 pracowników. Władze niemieckie złożyły obietnicę, że wartość działalności realizowanej przez Verbundbank, która ma zostać przejęta przez Helaba lub sektor kas oszczędnościowych, wyniesie zero zgodnie z postanowieniami umowy ramowej. W przeciwieństwie do procesów sprzedaży w przypadku likwidacji (97), sprzedaż czynności realizowanych przez Verbundbank nie wymaga przekazania dodatkowych środków przez władze państwowe. W związku z tym Komisja nie dostrzega niezgodnej z prawem korzyści, którą mógłby odnieść podmiot dokonujący przejęcia działalności realizowanej przez Verbundbank. Komisja stwierdza zatem, że ani Helaba, ani też kasy oszczędnościowe, nie otrzymają pomocy państwa w związku ze sprzedażą działalności realizowanej przez Verbundbank. |
| --- | --- |

(182)

Ponadto Komisja nie dysponuje informacjami, z których wynikałoby, że nie zostały spełnione warunki określone w punkcie 49 komunikatu bankowego, zgodnie z którymi sprzedaż powinna nastąpić na warunkach rynkowych, należy także dążyć do uzyskania jak najwyższej ceny za sprzedawane aktywa i zobowiązania. Komisja stwierdza w tym kontekście, że bank WestLB zorganizował procedurę sprzedaży, która nie zakończyła się sukcesem i która miała na celu uzyskanie takiej jak najwyższej ceny za wszystkie aktywa i zobowiązania. Jednakże WestLB nie otrzymał możliwej do przyjęcia oferty kupna. Ponadto szereg zewnętrznych ekspertów, na podstawie powszechnie stosowanych metod oceny, zbada wartość działalności realizowanej przez Verbundbank, a także wartość aktywów, zobowiązań oraz struktury organizacyjnej obejmującej 400 pracowników. Władze niemieckie złożyły obietnicę, że wartość działalności realizowanej przez Verbundbank, która ma zostać przejęta przez Helaba lub sektor kas oszczędnościowych, wyniesie zero zgodnie z postanowieniami umowy ramowej. W przeciwieństwie do procesów sprzedaży w przypadku likwidacji (97), sprzedaż czynności realizowanych przez Verbundbank nie wymaga przekazania dodatkowych środków przez władze państwowe. W związku z tym Komisja nie dostrzega niezgodnej z prawem korzyści, którą mógłby odnieść podmiot dokonujący przejęcia działalności realizowanej przez Verbundbank. Komisja stwierdza zatem, że ani Helaba, ani też kasy oszczędnościowe, nie otrzymają pomocy państwa w związku ze sprzedażą działalności realizowanej przez Verbundbank.

| (183) | W przedmiotowym przypadku przestrzegane są ponadto zasady dotyczące sprzedaży
   (98) całego banku, określone w punkcie 17 i nast. komunikatu w sprawie restrukturyzacji, nawet jeżeli nie mają one w ogóle w tej sprawie zastosowania. Zgodnie z zasadami obowiązującymi w odniesieniu do tego rodzaju sprzedaży niezbędne jest spełnienie następujących warunków: przywrócenie rentowności, podział obciążeń i ograniczenie zakłócenia konkurencji. Sprzedaż na rzecz Helaba spełnia powyższe warunki. Po pierwsze, Helaba mogła zagwarantować rentowność przeniesionego banku, ponieważ Verbundbank posiadał niższą wartość bilansu i mniejszą liczbę pracowników niż do Helaba, a jego wpływ na rentowność banku powstałego w wyniku przejęcia jest niewielki. Z drugiej strony przejęcie mogło spowodować oszczędności kosztów, które stoją na przeszkodzie pozytywnej ocenie Verbundbank jako samodzielnego banku (99). Po drugie, zagwarantowany jest podział obciążeń, ponieważ udziałowcy WestLB nie uzyskali przychodów z tytułu sprzedaży, lecz stracili kapitał zainwestowany w WestLB. Po trzecie, działalność WestLB jest ograniczona do niespełna 20 % jej początkowego zakresu, a zgodnie z powszechną praktyką podejmowania decyzji Komisja nie domaga się wdrożenia dodatkowych środków wyrównawczych w przypadku tego rodzaju sprzedaży (100). |
| --- | --- |

(183)

W przedmiotowym przypadku przestrzegane są ponadto zasady dotyczące sprzedaży
   (98) całego banku, określone w punkcie 17 i nast. komunikatu w sprawie restrukturyzacji, nawet jeżeli nie mają one w ogóle w tej sprawie zastosowania. Zgodnie z zasadami obowiązującymi w odniesieniu do tego rodzaju sprzedaży niezbędne jest spełnienie następujących warunków: przywrócenie rentowności, podział obciążeń i ograniczenie zakłócenia konkurencji. Sprzedaż na rzecz Helaba spełnia powyższe warunki. Po pierwsze, Helaba mogła zagwarantować rentowność przeniesionego banku, ponieważ Verbundbank posiadał niższą wartość bilansu i mniejszą liczbę pracowników niż do Helaba, a jego wpływ na rentowność banku powstałego w wyniku przejęcia jest niewielki. Z drugiej strony przejęcie mogło spowodować oszczędności kosztów, które stoją na przeszkodzie pozytywnej ocenie Verbundbank jako samodzielnego banku (99). Po drugie, zagwarantowany jest podział obciążeń, ponieważ udziałowcy WestLB nie uzyskali przychodów z tytułu sprzedaży, lecz stracili kapitał zainwestowany w WestLB. Po trzecie, działalność WestLB jest ograniczona do niespełna 20 % jej początkowego zakresu, a zgodnie z powszechną praktyką podejmowania decyzji Komisja nie domaga się wdrożenia dodatkowych środków wyrównawczych w przypadku tego rodzaju sprzedaży (100).

| (184) | Komisja nie ma także powodu by sądzić, że Verbundbank, który funkcjonuje jako pewien pakiet aktywów, może być uznawany za następcę gospodarczego WestLB. Ani Helaba nie jest następczynią prawną WestLB, ani też Verbundbank nie wykazuje istotnej, funkcjonalnej identyfikacji z WestLB. W związku z tym warunki, które uwzględnia Komisja w celu stwierdzenia, czy przedsiębiorstwo kontynuujące działalność pierwotnego przedsiębiorstwa otrzymało pomoc państwa, nie zostały spełnione w przypadku banku Helaba (101). |
| --- | --- |

(184)

Komisja nie ma także powodu by sądzić, że Verbundbank, który funkcjonuje jako pewien pakiet aktywów, może być uznawany za następcę gospodarczego WestLB. Ani Helaba nie jest następczynią prawną WestLB, ani też Verbundbank nie wykazuje istotnej, funkcjonalnej identyfikacji z WestLB. W związku z tym warunki, które uwzględnia Komisja w celu stwierdzenia, czy przedsiębiorstwo kontynuujące działalność pierwotnego przedsiębiorstwa otrzymało pomoc państwa, nie zostały spełnione w przypadku banku Helaba (101).

| (185) | Zagwarantowano także, że pomoc ogranicza się do niezbędnego minimum. W szczególności przeniesienie aktywów na EAA będzie miało miejsce tylko wówczas, gdy aktywa te nie będą mogły zostać sprzedane prywatnym nabywcom. Dodatkowy wkład kapitałowy na rzecz banku SPM jest natomiast niezbędny w celu pokrycia spodziewanych kosztów likwidacji. Wreszcie również instrument płynności może zostać uznany za integralną część scenariusza, ponieważ ma on wyłącznie na celu ochronę w okresie przejściowym, w przypadku wystąpienia do dnia 30 czerwca 2012 r. turbulencji na rynku. W związku z tym instrument płynności gwarantuje, że kontrolowana likwidacja nie przekształci się przed dniem 30 czerwca 2012 r. w likwidację niekontrolowaną. |
| --- | --- |

(185)

Zagwarantowano także, że pomoc ogranicza się do niezbędnego minimum. W szczególności przeniesienie aktywów na EAA będzie miało miejsce tylko wówczas, gdy aktywa te nie będą mogły zostać sprzedane prywatnym nabywcom. Dodatkowy wkład kapitałowy na rzecz banku SPM jest natomiast niezbędny w celu pokrycia spodziewanych kosztów likwidacji. Wreszcie również instrument płynności może zostać uznany za integralną część scenariusza, ponieważ ma on wyłącznie na celu ochronę w okresie przejściowym, w przypadku wystąpienia do dnia 30 czerwca 2012 r. turbulencji na rynku. W związku z tym instrument płynności gwarantuje, że kontrolowana likwidacja nie przekształci się przed dniem 30 czerwca 2012 r. w likwidację niekontrolowaną.

(ii)   
  Wkład własny i podział obciążeń

| (186) | Druga część oceny dotyczy podziału obciążeń. Zgodnie z punktem 46 komunikatu bankowego, w kontekście likwidacji, należy szczególnie zadbać o maksymalne ograniczenie pokusy nadużycia, w szczególności wykluczając akcjonariuszy i ewentualnie niektóre grupy wierzycieli z kręgu beneficjentów wszelkich środków pomocy w kontekście procedury kontrolowanej likwidacji. W przypadku Northern Rock (102) oraz HRE (103) odpowiedni podział obciążeń został osiągnięty wskutek przejęcia przez państwo wyżej wymienionych instytucji finansowych. Podobnie jak w obu powyższych przypadkach, również w niniejszym, udziałowcy utracą cały swój kapitał. Ponadto udziałowcy WestLB oraz SoFFin, który udostępnia większość kapitału hybrydowego, przejmą odpowiedzialność za części, na które ma zostać rozdzielony WestLB, a także udostępnią dodatkowy kapitał. |
| --- | --- |

(186)

Druga część oceny dotyczy podziału obciążeń. Zgodnie z punktem 46 komunikatu bankowego, w kontekście likwidacji, należy szczególnie zadbać o maksymalne ograniczenie pokusy nadużycia, w szczególności wykluczając akcjonariuszy i ewentualnie niektóre grupy wierzycieli z kręgu beneficjentów wszelkich środków pomocy w kontekście procedury kontrolowanej likwidacji. W przypadku Northern Rock (102) oraz HRE (103) odpowiedni podział obciążeń został osiągnięty wskutek przejęcia przez państwo wyżej wymienionych instytucji finansowych. Podobnie jak w obu powyższych przypadkach, również w niniejszym, udziałowcy utracą cały swój kapitał. Ponadto udziałowcy WestLB oraz SoFFin, który udostępnia większość kapitału hybrydowego, przejmą odpowiedzialność za części, na które ma zostać rozdzielony WestLB, a także udostępnią dodatkowy kapitał.

| (187) | Kasy oszczędnościowe wyraziły gotowość przejęcia odpowiedzialności za działalność realizowaną przez Verbundbank i udostępnią w tym celu kapitał; NRW wyraziła gotowość do poniesienia większości obciążeń, tj. przejęcia wszystkich kosztów związanych z działalnością i likwidacją banku SPM. Ponadto SoFFin wyraził zgodę na przejęcie znacznej części obciążeń, pozostawiając w WestLB dwie trzecie wartości swojego udziału, a zatem najprawdopodobniej nie uzyska zwrotu swojej inwestycji. W związku z tym w porozumieniu uwzględniono w wystarczającym stopniu zarówno możliwości obciążenia poszczególnych stron, ich przeszły wpływ na strategiczne kierunki działalności banku, jak i wpływ na jego ład korporacyjny. |
| --- | --- |

(187)

Kasy oszczędnościowe wyraziły gotowość przejęcia odpowiedzialności za działalność realizowaną przez Verbundbank i udostępnią w tym celu kapitał; NRW wyraziła gotowość do poniesienia większości obciążeń, tj. przejęcia wszystkich kosztów związanych z działalnością i likwidacją banku SPM. Ponadto SoFFin wyraził zgodę na przejęcie znacznej części obciążeń, pozostawiając w WestLB dwie trzecie wartości swojego udziału, a zatem najprawdopodobniej nie uzyska zwrotu swojej inwestycji. W związku z tym w porozumieniu uwzględniono w wystarczającym stopniu zarówno możliwości obciążenia poszczególnych stron, ich przeszły wpływ na strategiczne kierunki działalności banku, jak i wpływ na jego ład korporacyjny.

(iii)   
  Ograniczenie zakłócenia konkurencji

| (188) | Plan likwidacji gwarantuje ograniczenie zakłócenia konkurencji przez WestLB, ponieważ najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r. bank wycofa się z rynku. Następnie WestLB zostanie przekształcona w jednostkę, która nie realizuje transakcji bankowych i wspólnie z EAA dokona likwidacji aktywów. |
| --- | --- |

(188)

Plan likwidacji gwarantuje ograniczenie zakłócenia konkurencji przez WestLB, ponieważ najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r. bank wycofa się z rynku. Następnie WestLB zostanie przekształcona w jednostkę, która nie realizuje transakcji bankowych i wspólnie z EAA dokona likwidacji aktywów.

| (189) | Ponadto w ramach likwidacji uniknie się nadmiernych zakłóceń konkurencji poprzez zapewnienie, że bank WestLB będzie kontynuował działalność po dniu 30 czerwca 2012 r. wyłącznie tak długo, jak będzie to niezbędne do zakończenia likwidacji, oprócz tego nie będzie podejmować nowej działalności, lecz jedynie stopniowo wycofa się z realizowanych czynności. W przedmiotowym przypadku zasada ta jest realizowana w taki sposób, iż WestLB, najszybciej jak to możliwe, a najpóźniej do dnia 31 grudnia 2012 r., zostaną odebrane te części licencji bankowej, które nie są wymagane do posiadania aktywów lub świadczenia usług w zakresie zarządzania aktywami. |
| --- | --- |

(189)

Ponadto w ramach likwidacji uniknie się nadmiernych zakłóceń konkurencji poprzez zapewnienie, że bank WestLB będzie kontynuował działalność po dniu 30 czerwca 2012 r. wyłącznie tak długo, jak będzie to niezbędne do zakończenia likwidacji, oprócz tego nie będzie podejmować nowej działalności, lecz jedynie stopniowo wycofa się z realizowanych czynności. W przedmiotowym przypadku zasada ta jest realizowana w taki sposób, iż WestLB, najszybciej jak to możliwe, a najpóźniej do dnia 31 grudnia 2012 r., zostaną odebrane te części licencji bankowej, które nie są wymagane do posiadania aktywów lub świadczenia usług w zakresie zarządzania aktywami.

| (190) | Jeżeli chodzi o zamiar banku SPM dotyczący wydzielenia Servicegesellschaft, który będzie świadczył na rzecz osób trzecich usługi w zakresie zarządzania aktywami, konkurując tym samym z innymi podmiotami świadczącymi tego rodzaju usługi, Komisja stwierdza, że wdrożenie powyższego środka przewidziano w celu zmniejszenia udziału pomocy państwa w kapitale WestLB po dniu 30 czerwca 2012 r. Kraj związkowy NRW, który ponosi odpowiedzialność za bank SPM, przejął od udziałowców WestLB największą część obciążeń. Zmniejszenie kosztów operacyjnych banku SMP poprzez świadczenie usług na rzecz osób trzecich jest zatem uzasadnione. |
| --- | --- |

(190)

Jeżeli chodzi o zamiar banku SPM dotyczący wydzielenia Servicegesellschaft, który będzie świadczył na rzecz osób trzecich usługi w zakresie zarządzania aktywami, konkurując tym samym z innymi podmiotami świadczącymi tego rodzaju usługi, Komisja stwierdza, że wdrożenie powyższego środka przewidziano w celu zmniejszenia udziału pomocy państwa w kapitale WestLB po dniu 30 czerwca 2012 r. Kraj związkowy NRW, który ponosi odpowiedzialność za bank SPM, przejął od udziałowców WestLB największą część obciążeń. Zmniejszenie kosztów operacyjnych banku SMP poprzez świadczenie usług na rzecz osób trzecich jest zatem uzasadnione.

| (191) | Ponadto możliwości zakłócenia konkurencji przez Servicegesellschaft są ograniczone poprzez różnego rodzaju obietnice złożone przez władze niemieckie. Po pierwsze, transakcje z osobami trzecimi mogą być realizowane wyłącznie przez odrębną jednostkę banku SPM, której licencja bankowa została ograniczona do niezbędnego minimum i która zostanie sprzedana najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. Po drugie, w odniesieniu do rodzaju usług, które mogą być świadczone przez bank SPM, opracowano wyczerpujący wykaz możliwych do realizowania czynności. W związku z tym władze niemieckie zobowiązały się do zwrotu, najpóźniej do dnia 31 grudnia 2012 r., wszystkich licencji bankowych WestLB, które nie są niezbędne do świadczenia usług w zakresie zarządzania aktywami. Po trzecie, w ramach restrukturyzacji zostanie znacznie ograniczona liczba pracowników banku SPM. Do 2016 r. nie będzie ona przekraczać 1 000, co stanowi niespełna 20 % początkowego poziomu zatrudnienia w banku WestLB, wynoszącego 5 661 pracowników (2008 r.). Po czwarte, wartość transakcji z osobami trzecimi, zawieranych na rynku przez należącą do banku SPM Servicegesellschaft, nie może przekraczać [40–60] % przychodów brutto spółki, co w skuteczny sposób ogranicza jej perspektywy ekonomiczne. Po piąte, władze niemieckie zapewnią, że bank SPM będzie oferował usługi w zakresie zarządzania aktywami wyłącznie po cenach rynkowych, a ceny usług oferowanych przez Servicegesellschaft pokryją łącznie koszty związane z działalnością. Wreszcie władze niemieckie zobowiązują się również do likwidacji Servicegesellschaft, zajmującego się obsługą portfeli należących do osób trzecich, w przypadku, gdy najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. spółka nie zostanie sprzedana. Połączenie wyżej wymienionych ograniczeń gwarantuje, że kontynuowana będzie jedynie niewielka część dawnej działalności, w związku z czym niebezpieczeństwo związane z zakłóceniem konkurencji jest minimalne. |
| --- | --- |

(191)

Ponadto możliwości zakłócenia konkurencji przez Servicegesellschaft są ograniczone poprzez różnego rodzaju obietnice złożone przez władze niemieckie. Po pierwsze, transakcje z osobami trzecimi mogą być realizowane wyłącznie przez odrębną jednostkę banku SPM, której licencja bankowa została ograniczona do niezbędnego minimum i która zostanie sprzedana najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. Po drugie, w odniesieniu do rodzaju usług, które mogą być świadczone przez bank SPM, opracowano wyczerpujący wykaz możliwych do realizowania czynności. W związku z tym władze niemieckie zobowiązały się do zwrotu, najpóźniej do dnia 31 grudnia 2012 r., wszystkich licencji bankowych WestLB, które nie są niezbędne do świadczenia usług w zakresie zarządzania aktywami. Po trzecie, w ramach restrukturyzacji zostanie znacznie ograniczona liczba pracowników banku SPM. Do 2016 r. nie będzie ona przekraczać 1 000, co stanowi niespełna 20 % początkowego poziomu zatrudnienia w banku WestLB, wynoszącego 5 661 pracowników (2008 r.). Po czwarte, wartość transakcji z osobami trzecimi, zawieranych na rynku przez należącą do banku SPM Servicegesellschaft, nie może przekraczać [40–60] % przychodów brutto spółki, co w skuteczny sposób ogranicza jej perspektywy ekonomiczne. Po piąte, władze niemieckie zapewnią, że bank SPM będzie oferował usługi w zakresie zarządzania aktywami wyłącznie po cenach rynkowych, a ceny usług oferowanych przez Servicegesellschaft pokryją łącznie koszty związane z działalnością. Wreszcie władze niemieckie zobowiązują się również do likwidacji Servicegesellschaft, zajmującego się obsługą portfeli należących do osób trzecich, w przypadku, gdy najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. spółka nie zostanie sprzedana. Połączenie wyżej wymienionych ograniczeń gwarantuje, że kontynuowana będzie jedynie niewielka część dawnej działalności, w związku z czym niebezpieczeństwo związane z zakłóceniem konkurencji jest minimalne.

| (192) | Poza tym Servicegesellschaft może posiadać wystarczającą rentowność. Z dokumentów przekazanych przez władze niemieckie wynika, że w szczególności po dostosowaniu [...] istnieje realna szansa na osiągnięcie przez Servicegesellschaft wystarczającej rentowności. Po wdrożeniu planowanych środków w zakresie oszczędności kosztów oraz zwiększeniu możliwości biznesowych, możliwe będzie przyciągnięcie przez Servicegesellschaft inwestorów rynkowych. |
| --- | --- |

(192)

Poza tym Servicegesellschaft może posiadać wystarczającą rentowność. Z dokumentów przekazanych przez władze niemieckie wynika, że w szczególności po dostosowaniu [...] istnieje realna szansa na osiągnięcie przez Servicegesellschaft wystarczającej rentowności. Po wdrożeniu planowanych środków w zakresie oszczędności kosztów oraz zwiększeniu możliwości biznesowych, możliwe będzie przyciągnięcie przez Servicegesellschaft inwestorów rynkowych.

| (193) | Obietnice złożone przez władze niemieckie zapewniają w wystarczającym stopniu, że bank SPM nie będzie w dalszym ciągu oferować na rynku usług, jeżeli jego działalność okaże się mniej rentowna niż zakładano, w związku z czym nie będzie mógł zostać sprzedany po 2016 r. |
| --- | --- |

(193)

Obietnice złożone przez władze niemieckie zapewniają w wystarczającym stopniu, że bank SPM nie będzie w dalszym ciągu oferować na rynku usług, jeżeli jego działalność okaże się mniej rentowna niż zakładano, w związku z czym nie będzie mógł zostać sprzedany po 2016 r.

d.   WNIOSEK

| (194) | Komisja stwierdza zatem, że plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przewiduje scenariusz kontrolowanej likwidacji WestLB, która w kontekście obietnic przedstawionych w Załączniku spełnia wszystkie odpowiednie kryteria określone w komunikacie w sprawie restrukturyzacji oraz w komunikacie bankowym, a tym samym zapewnia zgodność środków pomocy określonych w Tabeli 7. Wątpliwości Komisji wyrażone w decyzjach w sprawie wszczęcia postępowania wyjaśniającego i dotyczące zgodności dodatkowej pomocy ze wspólnym rynkiem, zostały tym samym rozwiane. |
| --- | --- |

(194)

Komisja stwierdza zatem, że plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. przewiduje scenariusz kontrolowanej likwidacji WestLB, która w kontekście obietnic przedstawionych w Załączniku spełnia wszystkie odpowiednie kryteria określone w komunikacie w sprawie restrukturyzacji oraz w komunikacie bankowym, a tym samym zapewnia zgodność środków pomocy określonych w Tabeli 7. Wątpliwości Komisji wyrażone w decyzjach w sprawie wszczęcia postępowania wyjaśniającego i dotyczące zgodności dodatkowej pomocy ze wspólnym rynkiem, zostały tym samym rozwiane.

| (195) | W ramach niniejszej decyzji Komisja musiała również uwzględnić środki, które zostały wdrożone na podstawie decyzji z maja 2009 r. Powyższa decyzja oraz uwzględniony w niej plan restrukturyzacji z kwietnia 2009 r. nie odnosiły się do przyznanej w następnym okresie pomocy państwa, a plan restrukturyzacji z kwietnia 2009 r. nie mógł również zagwarantować rentowności, podziału obciążeń i ograniczenia zakłócenia konkurencji, niezbędnych dla zapewnienia zgodności przyznanej w późniejszym okresie pomocy państwa. W związku z tym Komisja w decyzjach z grudnia 2009 r. oraz z listopada 2010 r. zażądała przedstawienia nowego, bardziej obszernego planu restrukturyzacji. Tego rodzaju plan, który spowodował dezaktualizację wszystkich wcześniejszych planów restrukturyzacji, został przekazany w czerwcu 2011 r. Ponadto w nowym planie, zamiast dotychczasowej restrukturyzacji WestLB, przewiduje się procedurę likwidacji. Jak wspomniano w punkcie 194, plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. gwarantuje zgodność z rynkiem wewnętrznym wszystkich środków pomocy przyznanych WestLB w latach 2008–2012. W związku z tym decyzja z maja 2009 r. stała się bezprzedmiotowa i powinna zostać uchylona. Uchylone powinny zostać również wszystkie obietnice i obowiązki, które zostały przekazane w związku z decyzją z maja 2009 r. |
| --- | --- |

(195)

W ramach niniejszej decyzji Komisja musiała również uwzględnić środki, które zostały wdrożone na podstawie decyzji z maja 2009 r. Powyższa decyzja oraz uwzględniony w niej plan restrukturyzacji z kwietnia 2009 r. nie odnosiły się do przyznanej w następnym okresie pomocy państwa, a plan restrukturyzacji z kwietnia 2009 r. nie mógł również zagwarantować rentowności, podziału obciążeń i ograniczenia zakłócenia konkurencji, niezbędnych dla zapewnienia zgodności przyznanej w późniejszym okresie pomocy państwa. W związku z tym Komisja w decyzjach z grudnia 2009 r. oraz z listopada 2010 r. zażądała przedstawienia nowego, bardziej obszernego planu restrukturyzacji. Tego rodzaju plan, który spowodował dezaktualizację wszystkich wcześniejszych planów restrukturyzacji, został przekazany w czerwcu 2011 r. Ponadto w nowym planie, zamiast dotychczasowej restrukturyzacji WestLB, przewiduje się procedurę likwidacji. Jak wspomniano w punkcie 194, plan restrukturyzacji z czerwca 2011 r. gwarantuje zgodność z rynkiem wewnętrznym wszystkich środków pomocy przyznanych WestLB w latach 2008–2012. W związku z tym decyzja z maja 2009 r. stała się bezprzedmiotowa i powinna zostać uchylona. Uchylone powinny zostać również wszystkie obietnice i obowiązki, które zostały przekazane w związku z decyzją z maja 2009 r.

VI.   KORZYŚĆ DLA KAS OSZCZĘDNOŚCIOWYCH

| (196) | Wątpliwości Komisji, iż kasy oszczędnościowe mogły nie uczestniczyć w odpowiednim stopniu w podziale obciążeń i odniosły nadzwyczajne korzyści w związku z przyznaniem środków na rzecz ratowania aktywów o obniżonej jakości, również zostały rozwiane. |
| --- | --- |

(196)

Wątpliwości Komisji, iż kasy oszczędnościowe mogły nie uczestniczyć w odpowiednim stopniu w podziale obciążeń i odniosły nadzwyczajne korzyści w związku z przyznaniem środków na rzecz ratowania aktywów o obniżonej jakości, również zostały rozwiane.

| (197) | Po pierwsze, nie można udowodnić, że kasy oszczędnościowe były zobowiązane do wniesienia wkładu w dokapitalizowanie WestLB; kasy oszczędnościowe nie podjęły bowiem tego rodzaju, szczególnego zobowiązania. |
| --- | --- |

(197)

Po pierwsze, nie można udowodnić, że kasy oszczędnościowe były zobowiązane do wniesienia wkładu w dokapitalizowanie WestLB; kasy oszczędnościowe nie podjęły bowiem tego rodzaju, szczególnego zobowiązania.

| (198) | Po drugie, Komisja stwierdza, że kasy oszczędnościowe przejęły znaczną część obciążeń, w związku z czym miała miejsce rekompensata za ograniczenie ryzyka dotyczącego strat do kwoty 4,5 mld EUR. Zobowiązanie kas oszczędnościowych do rekompensowania strat powstałych wskutek rozwiązania EAA zostało jednak nieco złagodzone ze względu na fakt, iż odnosi się ono wyłącznie do strat, których wartość nie przekracza kwoty 4,5 mld EUR. Kasy oszczędnościowe nie były jednak zobowiązane do przeniesienia aktywów na EAA, a zawarte umowy gwarantowały im swobodę określania w procedurze wewnętrznej zakresu odpowiedzialności za poniesione straty. Mimo to, od momentu wydania decyzji z maja 2009 r., kasy oszczędnościowe poniosły znaczną część obciążeń oraz straciły cały swój kapitał zainwestowany w WestLB. W związku z tym nie istnieją powody do dalszego rozpatrywania tej kwestii. |
| --- | --- |

(198)

Po drugie, Komisja stwierdza, że kasy oszczędnościowe przejęły znaczną część obciążeń, w związku z czym miała miejsce rekompensata za ograniczenie ryzyka dotyczącego strat do kwoty 4,5 mld EUR. Zobowiązanie kas oszczędnościowych do rekompensowania strat powstałych wskutek rozwiązania EAA zostało jednak nieco złagodzone ze względu na fakt, iż odnosi się ono wyłącznie do strat, których wartość nie przekracza kwoty 4,5 mld EUR. Kasy oszczędnościowe nie były jednak zobowiązane do przeniesienia aktywów na EAA, a zawarte umowy gwarantowały im swobodę określania w procedurze wewnętrznej zakresu odpowiedzialności za poniesione straty. Mimo to, od momentu wydania decyzji z maja 2009 r., kasy oszczędnościowe poniosły znaczną część obciążeń oraz straciły cały swój kapitał zainwestowany w WestLB. W związku z tym nie istnieją powody do dalszego rozpatrywania tej kwestii.

| (199) | Należy wreszcie zwrócić uwagę na fakt, iż członkom zrzeszeń kas oszczędnościowych nie została przyzna żadna korzyść wykraczająca poza likwidację WestLB. W szczególności środki w zakresie przeniesienia aktywów na bank Helaba oraz udostępnienia kapitału dla Helaba w zamian za udziały w tym banku, mogą zostać uznane za część procesu likwidacji WestLB i zostały uzgodnione wyłącznie w tym właśnie celu. Nawet jeżeli stanowiłyby one pomoc państwa, to w kontekście przyznania WestLB pomocy na likwidację, są one zgodne z rynkiem wewnętrznym. |
| --- | --- |

(199)

Należy wreszcie zwrócić uwagę na fakt, iż członkom zrzeszeń kas oszczędnościowych nie została przyzna żadna korzyść wykraczająca poza likwidację WestLB. W szczególności środki w zakresie przeniesienia aktywów na bank Helaba oraz udostępnienia kapitału dla Helaba w zamian za udziały w tym banku, mogą zostać uznane za część procesu likwidacji WestLB i zostały uzgodnione wyłącznie w tym właśnie celu. Nawet jeżeli stanowiłyby one pomoc państwa, to w kontekście przyznania WestLB pomocy na likwidację, są one zgodne z rynkiem wewnętrznym.

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

(1)   Środki planowane i wdrożone przez władze niemieckie na rzecz WestLB AG, tj.

| a) | zabezpieczenie przed ryzykiem w wysokości 5 mld EUR dla portfela Phoenix w 2009 r., |
| --- | --- |

a)

zabezpieczenie przed ryzykiem w wysokości 5 mld EUR dla portfela Phoenix w 2009 r.,

| b) | wkład kapitałowy w wysokości 3 mld EUR, związany z pierwszym przeniesieniem aktywów w 2010 r., |
| --- | --- |

b)

wkład kapitałowy w wysokości 3 mld EUR, związany z pierwszym przeniesieniem aktywów w 2010 r.,

| c) | pierwsze przeniesienie aktywów na Erste Abwicklungsanstalt z elementem pomocy wynoszącym 10,812 mld EUR w 2010 r., |
| --- | --- |

c)

pierwsze przeniesienie aktywów na Erste Abwicklungsanstalt z elementem pomocy wynoszącym 10,812 mld EUR w 2010 r.,

| d) | drugie przeniesienie aktywów na Erste Abwicklungsanstalt z elementem pomocy wynoszącym [1,3–2,6] mld EUR w 2012 r., |
| --- | --- |

d)

drugie przeniesienie aktywów na Erste Abwicklungsanstalt z elementem pomocy wynoszącym [1,3–2,6] mld EUR w 2012 r.,

| e) | dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM w wysokości 1 mld EUR w 2012 r., |
| --- | --- |

e)

dodatkowy instrument kapitałowy dla banku SPM w wysokości 1 mld EUR w 2012 r.,

| f) | kolejne środki na pokrycie strat w wysokości [0,5–2,0] mld EUR, przekazane przez kraj związkowy NRW na rzecz banku SPM w 2012 r., oraz |
| --- | --- |

f)

kolejne środki na pokrycie strat w wysokości [0,5–2,0] mld EUR, przekazane przez kraj związkowy NRW na rzecz banku SPM w 2012 r., oraz

| g) | udostępnienie przez udziałowców WestLB instrumentu zapewniającego płynność w pierwszej połowie 2012 r. [...] stanowią pomoc państwa. |
| --- | --- |

g)

udostępnienie przez udziałowców WestLB instrumentu zapewniającego płynność w pierwszej połowie 2012 r. [...] stanowią pomoc państwa.

(2)   Pomoc wymieniona w ust. 1 jest zgodna ze wspólnym rynkiem ze względu na zobowiązania przedstawione w załączniku.

Artykuł 2

Władze niemieckie zapewnią, że od daty notyfikacji niniejszej decyzji Komisja będzie co kwartał szczegółowo informowana o środkach wdrożonych w celu jej wykonania.

Artykuł 3

Decyzja Komisji z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie C 43/2008 zostaje uchylona.

Artykuł 4

Niniejsza decyzja skierowana jest do Republiki Federalnej Niemiec.

Sporządzono w Brukseli dnia 20 grudnia 2011 r.

W imieniu Komisji

Joaquín ALMUNIA

Wiceprzewodniczący

---

(1)  Ze skutkiem od dnia 1 grudnia 2009 r. art. 87 i 88 Traktatu WE stały się odpowiednio art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). Art. 87 i 88 Traktatu WE oraz art. 107 i 108 TFUE są w zasadzie identyczne. Do celów niniejszej decyzji odniesienia do art. 107 i 108 TFUE należy rozumieć, tam gdzie to stosowne, jako odniesienia do art. 87 i 88 Traktatu WE.

1

(2)  Dz.U. C 66 z 17.3.2010, s. 15, Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 9.

2

(3)  Decyzja Komisji z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie C 43/2008, Restrukturyzacja WestLB AG (Dz.U. L 345 z 23.12.2009, s. 1).

3

Restrukturyzacja WestLB AG

(4)  Koncern WestLB obejmuje WestLB AG (zwaną dalej „West LB”) oraz przedsiębiorstwa powiązane, do których należą również Westdeutsche ImmobilienBank AG oraz przedsiębiorstwo WestLB Mellon Asset Management Holdings Limited. W licznych dokumentach przekazanych Komisji przez władze niemieckie używa się pojęcia „koncern WestLB”; dotyczy to m.in. planu restrukturyzacji z dnia 30 czerwca 2011 r., umowy ramowej oraz zobowiązań podjętych przez władze niemieckie. W związku z tym, w treści niniejszej decyzji Komisja nie dokonuje rozróżnienia pomiędzy „WestLB AG” a „koncernem WestLB”, ale stosuje pojęcie „WestLB AG” jako holding spółek zależnych - niejako pars pro toto. Powyższe miało miejsce także w przypadku decyzji z maja 2009 r.

4

pars pro toto

(5)  Decyzja Komisji z dnia 7 października 2009 r. w sprawie N 531/2009, Przejęcie ryzyka dla WestLB (Dz.U. C 305 z 16.12.2009, s. 4).

5

Przejęcie ryzyka dla WestLB

(6)  Decyzja Komisji z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie C 40/09 (ex-N 555/09), Dodatkowa pomoc dla WestLB AG związana z wydzieleniem aktywów (Dz.U. C 66 z 17.3.2010, s. 15). Powyższa decyzja zastępuje decyzję z dnia 7 października 2009 r. w sprawie N 531/2009.

6

Dodatkowa pomoc dla WestLB AG związana z wydzieleniem aktywów

(7)  Decyzja Komisji z dnia 22 czerwca 2010 r. w sprawie C 249/10, Wydłużenie terminu tymczasowego zatwierdzenia dodatkowej pomocy dla WestLB AG związanej z wydzieleniem aktywów (Dz.U. C 230 z 26.8.2010, s. 3).

7

(8)  Decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 9).

8

(9)  Westdeutsche ImmobilienBank AG jest największą spółką zależną WestLB oraz istotnym podmiotem oferującym usługi w zakresie finansowania nieruchomości w Niemczech.

9

(10)  Decyzja Komisji z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie MC 8/2009, WestLB divestments (dotychczas nieopublikowana).

10

(11)  Powyższe porozumienie zostało zapisane w tzw. „umowie ramowej dotyczącej planu restrukturyzacji WestLB”, która w dniu 29 czerwca 2011 r. została podpisana przez wszystkich akcjonariuszy, EAA oraz FMSA.

11

(12)  Zob. decyzja Komisji z dnia 20 października 2004 r. dotycząca pomocy państwa udzielonej przez Niemcy na rzecz Westdeutsche Landesbank – Girozentrale, obecnie WestLB AG (Dz.U. L 307 z 7.11.2006, s. 22) oraz decyzja Komisji z dnia 14 grudnia 2007 r. (Dz.U. C 4 z 9.1.2008, s. 1).

12

(13)  Zob. decyzja Komisji w sprawie NN 25/2008 z dnia 30 kwietnia 2008 r. (Dz.U. C 189 z 26.7.2008, s. 3).

13

(14)  Portfel Phoenix Light obejmuje w szczególności strukturyzowane papiery wartościowe oraz krótkoterminowe, średniookresowe i komercyjne papiery dłużne, a także obligacje długoterminowe trzech przedsiębiorstw pośredniczących: Greyhawk, Harrier oraz Kestrel. Skład portfela o wartości 23 mld EUR według rodzaju papierów wartościowych: amerykańskie i europejskie zobowiązania dłużne zabezpieczone innymi instrumentami: 11,7 mld EUR, pożyczki handlowe zabezpieczone nieruchomościami: 5,5 mld EUR, zabezpieczone nieruchomościami kredyty mieszkaniowe: 4,3 mld EUR, pozostałe pozycje: 1,7 mld EUR. Według stanu na dzień 31 grudnia 2007 r. 80 % papierów wartościowych uzyskało od agencji ratingowej S&P ocenę AAA.

14

(15)  Zob. szczegółowo w tym względzie decyzję z maja 2009 r.

15

(16)  Zob. szczegółowo w tym względzie decyzję z grudnia 2009 r. (Dz.U. C 66 z 17.3.2010, s. 24), w której zatwierdzono środek na okres sześciu miesięcy.

16

(17)  HGB jest skrótem od niemieckiego kodeksu spółek handlowych.

17

(18)  Przejęcie ryzyka przez NRW, RSGV i WLSGV zostało w sposób jednoznaczny i publiczny określone w pierwszym sprawozdaniu rocznym EAA (zob. Geschäftsbericht der Ersten Abwicklungsanstalt, rok gospodarczy 2009/2010, s. 7).

18

(19)  Dla przewidzianych pozycji wybrano różne formy przeniesienia, takie jak wydzielenie, subpartycypacja, gwarancja oraz sprzedaż, co miało na celu uwzględnienie różnych ustaw, przepisów i systemów podatkowych poszczególnych krajów oraz organów nadzoru. Niezależnie od wybranej formy przeniesienia aktywów ryzyko gospodarcze związane z aktywami i zobowiązaniami zostało w całości przeniesione z WestLB na EAA.

19

(20)  Zob. pismo z dnia 22 lutego 2010 r.„PEG Master COB 31 Dec 2009” zawierające zmienione i rozszerzone wersje do dnia 7 maja 2010 r.

20

(21)  Około 6 mld EUR z powyższej kwoty przypada na Mezzanine Notes w EUR i USD, które zostały przeniesione na początku. Władze niemieckie określają często pierwsze przeniesienie aktywów terminem „Kleine Aida”, a pozostałe 62 mld EUR terminem „Große Aida”.

21

(22)  Zwykła obligacja oznacza obligację nieposiadającą żadnych szczególnych cech, o stałym oprocentowaniu, która w terminie wymagalności jest w całości spłacana.

22

(23)  „Negative Basis Trade”: Tego rodzaju transakcje na ujemnej podstawie są stosowane stosunkowo rzadko i wiążą się z ryzykiem niewypłacalności podmiotu sprzedającego CDS.

23

(24)  Pismo władz niemieckich z dnia 7 maja 2010 r.

24

(25)  Pismo władz niemieckich z dnia 8 lipca 2010 r.

25

(26)  Sprawozdania okresowe Blackrock oraz „Finale Version inklusive aller Hauptportfolio Aktiva” sporządzone przez Blockrock w dniu 12 maja 2010 r., otrzymane przez Komisję w dniu 18 maja 2010 r.

26

(27)  Pismo władz niemieckich z dnia 16 czerwca 2010 r.

27

(28)  Zgodnie z uwagami przekazanymi przez władze niemieckie w dniu 22 grudnia 2010 r. (uwagi DE) początkowy kapitał zakładowy EAA wynosił jedynie 100 000 EUR w gotówce. Największa część kapitału własnego powstała wskutek wydzielenia.

28

(29)  Wyczerpujący opis wszystkich wyników zawiera decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG, motyw 37 i nast. (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 16).

29

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego

WestLB AG,

(30)  Niektóre subportfele, takie jak Super Senior transze ABS, były przez ekspertów oceniane w sposób mniej konserwatywny niż przez samą WestLB. Gdyby eksperci Komisji zastosowali własną ocenę WestLB jako wartość maksymalną, wówczas łączna wartość różnicy byłaby wyższa o 573 mln EUR.

30

(31)  Migracja techniczna może odbywać się również po dniu 30 czerwca 2012 r. Przeniesienie dodatkowych aktywów będzie opierać się na zasadach określonych w obowiązujących przepisach FMStFG, która zezwala na przeniesienie na EAA dodatkowych aktywów. Wydanie przez FMSA zgody na przeniesienie dodatkowych aktywów jest m.in. uzależnione od spełnienia warunku, zgodnie z którym należy przedstawić wszystkie rodzaje ryzyka związanego z aktywami, a także szczegółowy plan likwidacji przeniesionych aktywów. Portfele Verbundbank oraz informacja o drugim przeniesieniu aktywów na EAA zostaną ostatecznie opublikowane w półrocznym sprawozdaniu finansowym WestLB w dniu 30 czerwca 2012 r., a następnie nastąpi ich bezpośrednie przeniesienie w sensie prawnym lub też przynajmniej ekonomicznym.

31

(32)  Powyższe wartości uwzględniają skutki zabezpieczenia przed ryzykiem zgodnie z HGB.

32

(33)  Informacje poufne.

33

(34)

34

„Kraj związkowy NRW udzieli w zamian za to WestLB dodatkowej i możliwie drugorzędnej gwarancji w wysokości 1 mld EUR. Dodatkowa gwarancja kraju związkowego NRW zostanie udzielona bankowi SPM w takiej kolejności, jaka jest niezbędna do spełnienia przez bank SPM wymogów przewidzianych przez organy odpowiedzialne za nadzór, związane z częściową spłatą cichego udziału FMS”.

(35)  W celu uzyskania dalszych szczegółowych informacji zob. decyzja Komisji z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie C 43/2008, Restrukturyzacja WestLB AG, motywy 28– 43 (Dz.U. L 345 z 23.12.2009).

35

Restrukturyzacja WestLB AG

(36)  W celu uzyskania dalszych szczegółowych informacji zob. decyzja Komisji z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie C 43/2008, Restrukturyzacja WestLB AG, motyw 34 i nast. (Dz.U. L 345 z 23.12.2009).

36

Restrukturyzacja WestLB AG

(37)  W celu uzyskania szczegółowych informacji zob. decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG, motyw 55 i nast. (Dz.U. C 23 z 25.1.2011).

37

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG,

(38)  W przypadku przejęcia Verbundbank przez Helaba udziałowcami Helaba będą zrzeszenia kas oszczędnościowych.

38

(39)  Wspólna informacja prasowa Sparkassen- und Giroverband Hessen-Thüringen, kraju związkowego Hesja oraz kraju związkowego Turyngia z dnia 12.12.2011 r.„Trägerversammlung gibt grünes Licht”.

39

(40)  FMStFG §8a.

40

(41)  Powyższy scenariusz nie uwzględnia potencjalnych aktywów ważonych ryzykiem zgodnie z pakietem Bazylea II.5 i Bazylea III.

41

(42)  Powyższy scenariusz nie uwzględnia potencjalnych aktywów ważonych ryzykiem zgodnie z pakietem Bazylea II.5 i Bazylea III.

42

(43)  Przepis dotyczący posiadania aktywów ważonych ryzykiem w celu spełnienia regulacyjnych wymogów kapitałowych dla ryzyka operacyjnego przewidziano w niemieckim rozporządzeniu w sprawie wypłacalności (Solvabilitätsverordnung). Obowiązek pokrycia ryzyka operacyjnego nie może zostać przeniesiony na inną jednostkę. W chwili obecnej bank WestLB stosuje zaawansowaną metodę pomiaru (Advanced Measurement Approach, AMA) aby określić, jakiej wysokości aktywa ważone ryzykiem są niezbędne w celach związanych z ryzykiem operacyjnym. Ze względu na zasadnicze różnice pomiędzy modelem działalności gospodarczej WestLB a modelem działalności gospodarczej banku SPM, planuje się zastąpienie bardziej pracochłonnej metody pomiaru AMA metodą wskaźnika bazowego, co wymaga jednak uzyskania zgody organu odpowiedzialnego za nadzór.

43

(44)  Zgodnie z informacjami przekazanymi przez władze niemieckie w dniu 21 listopada 2011 r.

44

(45)  W szczególności należy dostosować [...] oraz [...] w celu osiągnięcia niezbędnej konkurencyjności.

45

(46)  Komisja przyjmuje założenie, że czynności określone w punkcie a) są realizowane przez Servicegesellschaft, podczas gdy bank SPM prowadzi działalność jako właściciel i strona umowy dotyczącej aktywów, które w czysto syntetyczny sposób zostały przeniesione na EAA.

46

(47)  Dz. U. C 72 z 26.3.2009, s. 1.

47

(48)  Dz. U. C 195 z 19.8.2009, s. 9.

48

(49)  Zob. decyzja Komisji z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie dotyczącej pomocy państwa C 40/09 (ex-N 555/09), Dodatkowa pomoc dla WestLB związana z wydzieleniem aktywów, pkt 71 (Dz.U. C 66 z 17.3.2010, s.,15).

49

Dodatkowa pomoc dla WestLB związana z wydzieleniem aktywów

(50)  Decyzja Komisji z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie C 40/09 (ex-N 555/09), Dodatkowa pomoc dla WestLB AG związana z wydzieleniem aktywów pkt 76 (Dz.U. C 66 z 17.3.2010, s. 15).

50

Dodatkowa pomoc dla WestLB AG związana z wydzieleniem aktywów

(51)  Decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG, pkt 74 (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 9).

51

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG,

(52)  Decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 9), pkt 90.

52

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego

WestLB AG

(53)  Decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 9), pkt 91.

53

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego

(54)  Decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 9), pkt 98. Różnica wynosi 6,6 mld EUR (11,0 mld - 3,3 mld - 0,3 mld – 0,9 mld EUR) wraz z błędem wynikającym z zaokrąglenia, wynoszącym 0,1 mld EUR. W decyzji z listopada 2010 r. nie przeprowadzono w sposób wyraźny powyższego obliczenia, nie dokonano także łącznej wyceny kwoty pomocy państwa. Jednakże od tego czasu, na podstawie ostatecznej ekspertyzy, dokonano dokładniejszej wyceny wartości rynkowej przeniesionych portfeli.

54

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG

(55)  Decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG, pkt 93 (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 9, pkt 93).

55

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG,

(56)  Określenia „aktywa o obniżonej jakości” nie należy rozumieć w wąskim znaczeniu, stosowanym w rachunkowości. Pojęcie to oznacza aktywa znajdujące się na rynku, który nie funkcjonuje we właściwy sposób, na którym ceny rynkowe ze względu na brak zainteresowanych nabywców i sprzedawców nie opierają się na długoterminowych, ostrożnie obliczonych RWE.

56

(57)  Decyzja Komisji z dnia 17 grudnia 2009 r. w sprawie N 422/2009 – Royal Bank of Scotland (Dz.U. C 119 z 7.5.2010, s. 1); decyzja Komisji z dnia 26 lutego 2010 r. w sprawie N 725/2009 – NAMA (Dz.U. C 94 z 14.4.2010, s. 10) oraz decyzja Komisji z dnia 3 sierpnia 2010 r. w sprawie N 331/2010 – Valuation of Assets under NAMA (Dz.U. C 37 z 5.2.2011, s. 3).

57

Royal Bank of Scotland

NAMA

(58)  W odniesieniu do zobowiązań związanych z prawami nabytymi, które zostały wyemitowane przed dniem 18 lipca 2005 r., obowiązują jeszcze nieograniczone gwarancje państwowe dla banków publicznych „Anstaltslast” i „Gewährträgerhaftung”); w związku z tym obejmują one korzyść wynikającą z niższych kosztów finansowania.

58

(59)  Decyzja Komisji z dnia 29 czerwca 2011 r. w sprawie SA.32504 (2011/N) oraz C 11/2010 (ex N 667/2009) – Anglo Irish Bank oraz Irish Nationwide Building Society, pkt 102 (dotychczas nieopublikowana).

59

Anglo Irish Bank

Irish Nationwide Building Society

(60)  W formie cichego udziału SoFFin.

60

(61)  Zob. decyzja Komisji w sprawie NN 25/2008 z dnia 30 kwietnia 2008 r. (Dz.U. C 189 z 26.7.2008, s. 3).

61

(62)  Zob. decyzja z dnia 18 lipca 2011 r. w sprawie SA.28264 (C 15/2009, ex N 196/2009), Hypo Real Estate, pkt 71 (dotychczas nieopublikowana); decyzja Komisji z dnia 20 września 2011 r. w sprawie C 29/2009, HSH, pkt 153 (dotychczas nieopublikowana); decyzja Komisji z dnia 15 grudnia 2009 r. w sprawie C17/2009 – LBBW, pkt 44 (Dz.U. L 188 z 21.7.2010, s. 10).

62

Hypo Real Estate

HSH

LBBW

(63)  Decyzja Komisji z dnia 20 września 2011 r. w sprawie C 29/2009, HSH, pkt 153 (dotychczas nieopublikowana).

63

HSH

(64)  Zob. pkt 6 decyzji Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 9).

64

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego

WestLB AG

(65)  Zob. ETS, wyrok z dnia 11 grudnia 2008 r., Komisja przeciwko Freistaat Sachen, sprawa C-334/07 P, Rec. 2008, I-9465, pkt 53, w którym Trybunał potwierdził, że Komisja powinna stosować przepisy, które obowiązywały w momencie wydania przez nią decyzji.

65

(66)  Zob. decyzja Komisji w sprawie C 9/2009 – Dexia, pkt 153 (Dz.U. L 274 z 19.10.2010, s. 54). Decyzja Komisji z dnia 20 września 2011 r. w sprawie C 29/2009, HSH, pkt 155 (dotychczas nieopublikowana).

66

Dexia

HSH

(67)  Decyzja Komisji z dnia 20 września 2011 r. w sprawie C 29/2009, HSH, pkt 157 (dotychczas nieopublikowana).

67

HSH

(68)  Zob. sprawozdanie eksperta Komisji, WestLB AIDA Case C40/2009 REV Assessment Executive Summary, s. 22 (odniesienie do scenariusza 4A z zastosowaniem współczynnika konwersji kredytowej 1).

68

(69)  Zob. szczegółowe sprawozdanie eksperta Komisji pod tytułem „WestLB Aida Final Detailed Analysis Report”, s. 29 (najważniejsze wyniki) oraz tabela 2, kolumna 2.

69

(70)  Zob. szczegółowe sprawozdanie eksperta Komisji pod tytułem „WestLB Aida Final Detailed Analysis Report”, s. 12 i 16 (Tabela MtM).

70

(71)  Komisja zatwierdziła pomoc na wsparcie płynności w ramach różnych programów pomocowych; zob. decyzja Komisji z dnia 20 marca 2009 r. w sprawie N 637/2008 – Program pomocowy w zakresie wsparcia płynności dla sektora finansowego w Słowenii (Dz.U. C 143 z 24.6.2009, s. 2) oraz decyzja Komisji z dnia 14 stycznia 2010 r. w sprawie NN 68/2009 – Program pomocowy w zakresie wsparcia płynności dla węgierskich banków (Dz.U. C 47 z 26.2.2010, s. 16).

71

(72)  Dz.U. C 10 z 15.1.2009, s. 2.

72

(73)  Komunikat Komisji w sprawie stosowania od dnia 1 stycznia 2011 r. reguł pomocy państwa w odniesieniu do środków wsparcia na rzecz banków w kontekście kryzysu finansowego (Dz.U. C 329 z 7.12.2010, s. 7).

73

(74)  Komunikat Komisji w sprawie stosowania od dnia 1 stycznia 2012 r. reguł pomocy państwa w odniesieniu do środków wsparcia na rzecz banków w kontekście kryzysu finansowego (Dz.U. C 356 z 6.12.2011, s. 7).

74

(75)  Decyzja Komisji z dnia 27 października 2008 r. w sprawie N 512/2008 – Rettungspaket für Kreditinstitute in Deutschland (Dz.U. C 293 z 15.11.2008, s. 2), zmieniona decyzją Komisji z dnia 12 grudnia 2008 r. w sprawie N 625/08, Rettungspaket für Finanzinstitute in Deutschland, przedłużona decyzją Komisji z dnia 22 czerwca 2009 r. w sprawie N 330/2009 (Dz.U. C 160 z 14.7.2009, s. 4) oraz decyzją Komisji z dnia 23 czerwca 2010 r. w sprawie N 222/2010 (Dz.U. C 178 z 3.7.2010, s. 1).

75

Rettungspaket für Kreditinstitute in Deutschland

Rettungspaket für Finanzinstitute in Deutschland

(76)  Konkretne krytyczne uwagi dotyczące zastosowanej metody znajdują się w odpowiednich sprawozdaniach Bundesbank, zob. w szczególności: Pierwsza część sprawozdania (faza I) z badania WestLB AG, zgodnie z §6 FMStFG Düsseldorf (5.10.2009); Druga część sprawozdania (faza I) z badania WestLB AG, zgodnie z §6 FMStFG Düsseldorf (5.10.2009); Sprawozdanie (faza II) z badania WestLB AG zgodnie z §6a oraz §8a FMStFG Düsseldorf (26.11.2009).

76

(77)  Decyzja z listopada 2010 r., pkt 83.

77

(78)  Skrót ABS CDO oznacza „asset backed securities collateral debt obligations” (papiery wartościowe zabezpieczone aktywami oraz instrumenty typu CDO).

78

(79)  „Inne CDO” oznacza inne instrumenty typu CDO.

79

(80)  Skrót US RMBS oznacza „US residential mortgage backed securities” (amerykańskie papiery wartościowe oparte na kredytach hipotecznych).

80

(81)  Skrót US CMBS oznacza „US commercial mortgage backed securities” (amerykańskie papiery komercyjne oparte na kredytach hipotecznych).

81

(82)  Skrót US ABS oznacza „US asset backed securities” (amerykańskie papiery wartościowe zabezpieczone aktywami).

82

(83)  Skrót EUR ABS oznacza „EUR asset backed securities” (europejskie papiery wartościowe zabezpieczone aktywami).

83

(84)  Zob. sprawozdanie zewnętrzne eksperta Komisji, WestLB AIDA, sprawa C 40/2009 – REV Assessment Final Report (Société Générale, Dirk Bangert, profesor Wim Schoutens), s. 76, przyjęte przez Komisję.

84

(85)  Wskaźnikami sprawnie funkcjonującego rynku są zwykle: płynny rynek o średnich lub dużych ilościach transakcji; niewielka różnica pomiędzy kursem kupna a sprzedaży; przekonanie, że w razie potrzeby mogą zostać zidentyfikowane oferty kupna i sprzedaży; istnienie szeregu podmiotów od dawna obecnych na rynku; brak ograniczeń strukturalnych dla rozwoju sytuacji na rynku; emitent nie podlega zdarzeniom kredytowym lub też istotnym wątpliwościom dotyczącym jego wiarygodności kredytowej. Wskaźniki rynków, które nie funkcjonują we właściwy sposób: brak lub bardzo niewielka liczba transakcji; „wąskie rynki” oraz niewielka liczba transakcji; duża różnica pomiędzy kursem kupna a sprzedaży, istnienie wyłącznie notowań dotyczących cen zakupu i sprzedaży; brak przez dłuższy czas jakichkolwiek ofert kupna i sprzedaży; niewielka liczba podmiotów od dawna obecnych na rynku, wśród których część rozważa wycofanie się z rynku; ograniczenia strukturalne dla rozwoju sytuacji na rynku; „manipulacja rynkowa”; emitent podlega zdarzeniom kredytowym.

85

(86)  W opinii ekspertów to maj 2010 r. podawany jest jako data rzeczywistego początku kryzysu na rynku obligacji państwowych (zob. np. s. 86).

86

(87)  Podsumowując należy stwierdzić, że zgodnie z decyzją z listopada 2010 r. w sprawie wszczęcia postępowania wyjaśniającego (zob. pkt 105) zaproponowana przez władze niemieckie korekta RWE w oparciu o różnicę pomiędzy wartością w dniu dokonania wyceny aktywów a datą ich przeniesienia, nie jest właściwym rozwiązaniem. Władze niemieckie stwierdziły, że w celu określenia RWE w marcu 2010 r., czyli w ostatecznym terminie dla przewidzianego na kwiecień 2010 r. przeniesienia aktywów, należało posłużyć się stosunkiem RWE z grudnia 2009 r. do wartości księgowej z grudnia 2009, a następnie otrzymaną wartość liczbową pomnożyć przez wartość księgową z marca 2010 r. Nawet jeżeli wartość przeniesienia mogła ulec zmianie, to zgodnie z opinią przedstawioną przez ekspertów Komisji, średniookresowa amortyzacja portfela związana była przede wszystkim z aktywami, które nie budziły zastrzeżeń. W związku z tym nie miało to wpływu na RWE; wszelkiego rodzaju korekta spowodowałaby natomiast przeszacowanie RWE w odniesieniu do pozostałych aktywów wchodzących w skład portfela, w związku z czym należy odrzucić tego rodzaju rozwiązanie.

87

(88)  Decyzja Komisji z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie C 40/2009, Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego, WestLB AG, pkt 109 i nast. (Dz.U. C 23 z 25.1.2011, s. 27).

88

Przedłużenie formalnego postępowania wyjaśniającego

WestLB AG

(89)  Decyzja Komisji z dnia 17 grudnia 2009 r. w sprawie N 422/2009 – Royal Bank of Scotland (Dz.U. C 119 z 7.5.2010, s. 1).

89

Royal Bank of Scotland

(90)  Zob. decyzja Komisji z dnia 20 września 2011 r. w sprawie C 29/2009, HSH, pkt 189 (dotychczas nieopublikowana); decyzja Komisji z dnia 22 lutego 2010 r. w sprawie C17/2009, LBBW, pkt 59 i nast.(Dz.U. L 188 z 21.7.2010, s. 10).

90

(91)  Dz. U. C 270 z 25.10.2008, s. 8.

91

(92)  Zob. pkt 43 -50 komunikatu bankowego. W celu przeprowadzenia kontrolowanego opuszczenia rynku pomoc na likwidację można uznać za zgodną ze wspólnym rynkiem, jeśli na przykład jest ona potrzebna na tymczasowe dokapitalizowanie banku pomostowego lub struktury pomostowej lub też na zaspokojenie roszczeń niektórych grup wierzycieli, jeśli jest to uzasadnione koniecznością utrzymania stabilności finansowej. Zob. przykłady takiej pomocy i warunków, w jakich uznano ją za zgodną ze wspólnym rynkiem w decyzji Komisji z dnia 1 października 2008 r. w sprawie NN 41/2008 Zjednoczone Królestwo, Rescue aid to Bradford&Bingley (Dz.U. C 290 z 13.11.2008, s. 2), oraz w decyzji Komisji z dnia 5 listopada 2008 r. w sprawie NN 39/2008 DK, Aid for liquidation of Roskilde Bank (Dz.U. C 12 z 17.1.2009, s. 3).

92

(93)  Zob. decyzja Komisji z dnia 1 października 2008 r. w sprawie NN 41/2008 Zjednoczone Królestwo, Rescue aid to Bradford&Bingley (Dz.U. C 290 z 13.11.2008, s. 2); decyzja Komisji z dnia 6 czerwca 2011 r. w sprawie SA.32634, Rescue aid to Amagerbanken, pkt 52.7 (dotychczas nieopublikowana).

93

(94)  Zob. pkt 48 komunikatu bankowego.

94

(95)  Zob. pkt 46 komunikatu bankowego.

95

(96)  Zob. pkt 47 komunikatu bankowego.

96

(97)  Zob. decyzja Komisji z dnia 25 stycznia 2010 r. w sprawie N 194/2009 Zjednoczone Królestwo, Liquidation aid to Bradford & Bingley (Dz.U. C 143 z 2.6.2010, s. 22) oraz decyzja Komisji z dnia 25 stycznia 2010 r. w sprawie NN 19/2009, Zjednoczone Królestwo, Dunfermline Building Society (Dz.U. C 101 z 20.4.2010, s. 8).

97

Liquidation aid to Bradford & Bingley

Dunfermline Building Society

(98)  W przypadku procedury likwidacji przepis ten zastępuje się punktem 49 komunikatu bankowego.

98

(99)  Oczekiwana stopa zwrotu z kapitału własnego (RoE) Verbundbank (na poziomie 2,2 % do 4,5 %) nie byłaby prawdopodobnie wystarczająca do zagwarantowania rentowności banku jako samodzielnej jednostki. W decyzjach podejmowanych w ostatnim czasie Komisja za odpowiednią wartość stopy zwrotu z kapitału własnego uznała zwykle przedział od 8 % do 10 %. Zob. decyzja Komisji z dnia 18 lipca 2011 r. w sprawie SA.28264 (C 15/2009, ex N 196/2009), Hypo Real Estate, pkt 111 (dotychczas nieopublikowana); decyzja z dnia 29 września 2010 r. w sprawie C 32/09 (ex NN 50/09), Sparkasse KölnBonn, pkt 82 (Dz.U. L 235 z 10.9.2011, s. 1); decyzja Komisji z dnia 23 stycznia 2011 r. w sprawie SA.32745 (2011/NN), Kommunalkredit AustriaAG, pkt 80 (Dz.U. C 239 z 17.8.2011, s. 2); oraz decyzja Komisji z dnia 23 maja 2011 r. w sprawie SA.31154 (N 429/10), Agricultural Bank of Greece, pkt 77 (Dz.U. C 317 z 29.10.2011, s. 5).

99

Hypo Real Estate

Sparkasse KölnBonn

Kommunalkredit AustriaAG,

Agricultural Bank of Greece,

(100)  Decyzja Komisji z dnia 28 października 2009 r. w sprawie C 14/2008, Northern Rock, pkt 154 (Dz.U. L 112 z 5.5.2010, s. 57).

100

Northern Rock

(101)  Zob. decyzja Komisji z dnia 2 czerwca 1999 r. w sprawie 2005/536/WE, Seleco SpA (Dz.U. L 227 z 7.9.2000, s. 24). Fakt, iż działalność przedsiębiorstwa nie jest kontynuowana wynika z celu przeniesienia, który nie polegał na kontynuowaniu działalności banku WestLB uwolnionego od toksycznych aktywów, ale na znalezieniu bezpiecznego miejsca dla określonych zobowiązań kas oszczędnościowych oraz przeniesieniu części obciążeń związanych z likwidacją określonych segmentów WestLB. Cel biznesowy Verbundbank obejmuje skoncentrowanie się na produktach, które są istotne w kontekście współpracy pomiędzy kasami oszczędnościowymi (przede wszystkim finansowanie MŚP oraz proste produkty rynku kapitałowego) i jest całkowicie różny od obecnego celu biznesowego WestLB. Wreszcie w przypadku przeniesienia Verbundbank na Helaba udziałowcami nie są te same podmioty, pomijając zrzeszenia kas oszczędnościowych, które w zamian za udostępniony kapitał uzyskały większościowe udziału w banku.

101

Seleco SpA

(102)  Decyzja Komisji z dnia 28 października 2009 r. w sprawie C 9/2008, Northern Rock (Dz.U. L 112 z 5.5.2010, s. 38).

102

Northern Rock

(103)  Decyzja Komisji z dnia 18 lipca 2011 r. w sprawie SA.28264 (C 15/2009, ex N 196/2009), Hypo Real Estate (dotychczas nieopublikowana).

103

Hypo Real Estate

---

ZAŁĄCZNIK

| 1. | Nazwa: władze niemieckie zobowiązują się, że WestLB lub Verbundbank, bank SPM lub też inni następcy prawni koncernu WestLB nie będą po dniu 30 czerwca 2012 r. stosować nazwy „WestLB”, o ile przeszkody natury technicznej nie spowodują konieczności przesunięcia terminu zmiany nazwy o trzy miesiące. Powyższe wyłączenie stosuje się odpowiednio również do wszelkich kombinacji określenia „WestLB” z innymi częściami nazwy. |
| --- | --- |

1.

Nazwa: władze niemieckie zobowiązują się, że WestLB lub Verbundbank, bank SPM lub też inni następcy prawni koncernu WestLB nie będą po dniu 30 czerwca 2012 r. stosować nazwy „WestLB”, o ile przeszkody natury technicznej nie spowodują konieczności przesunięcia terminu zmiany nazwy o trzy miesiące. Powyższe wyłączenie stosuje się odpowiednio również do wszelkich kombinacji określenia „WestLB” z innymi częściami nazwy.

| 2. | W odniesieniu do tzw. Verbundbank:






  a) | władze niemieckie zobowiązują się, że nie będzie już forsowane rozwiązanie polegające na zachowaniu niezależności Verbundbank; |
| --- | --- | --- |

2.

W odniesieniu do tzw. Verbundbank:

a)

władze niemieckie zobowiązują się, że nie będzie już forsowane rozwiązanie polegające na zachowaniu niezależności Verbundbank;

| b) | władze niemieckie zobowiązują się, że zgodnie z punktem II. 2 umowy ramowej z dnia 23 czerwca 2011 r., Verbundbank zostanie najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r. wydzielony z WestLB, przy czym odpowiedzialność za ten proces przejmą zrzeszenia kas oszczędnościowych oraz grupy finansowej kas oszczędnościowych. Ograniczenie rodzaju i zakresu działalności, opisane w planie restrukturyzacji notyfikowanym w dniu 30 czerwca 2011 r., obowiązuje w całym okresie restrukturyzacji, tj. do dnia 31 grudnia 2016 r. Powyższa obietnica przestaje obowiązywać w przypadku zastosowania takiego rozwiązania jak sprzedaż lub włączenie Verbundbank do innych banków (krajowych) (w szczególności w przypadku określonym w punkcie 2c); |
| --- | --- |

b)

władze niemieckie zobowiązują się, że zgodnie z punktem II. 2 umowy ramowej z dnia 23 czerwca 2011 r., Verbundbank zostanie najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r. wydzielony z WestLB, przy czym odpowiedzialność za ten proces przejmą zrzeszenia kas oszczędnościowych oraz grupy finansowej kas oszczędnościowych. Ograniczenie rodzaju i zakresu działalności, opisane w planie restrukturyzacji notyfikowanym w dniu 30 czerwca 2011 r., obowiązuje w całym okresie restrukturyzacji, tj. do dnia 31 grudnia 2016 r. Powyższa obietnica przestaje obowiązywać w przypadku zastosowania takiego rozwiązania jak sprzedaż lub włączenie Verbundbank do innych banków (krajowych) (w szczególności w przypadku określonym w punkcie 2c);

| c) | w przypadku pozytywnego wyniku badania due dilligence, Landesbank Hessen-Thüringen (Helaba) zamierza wystąpić w charakterze partnera dla Verbundbank; |
| --- | --- |

c)

w przypadku pozytywnego wyniku badania due dilligence, Landesbank Hessen-Thüringen (Helaba) zamierza wystąpić w charakterze partnera dla Verbundbank;

| d) | władze niemieckie zobowiązują się niniejszym, że wszystkie strony w niezmienionej formie i w odpowiednim czasie wdrożą wszystkie zobowiązania przewidziane w umowie ramowej, tak aby w szczególności zapewniony został wystarczający stopień bezpieczeństwa transakcji w odniesieniu do przedmiotu transakcji oraz „zerowej wartości spółki”, a zbycie Verbundbank nastąpi najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r. (1); |
| --- | --- |

d)

władze niemieckie zobowiązują się niniejszym, że wszystkie strony w niezmienionej formie i w odpowiednim czasie wdrożą wszystkie zobowiązania przewidziane w umowie ramowej, tak aby w szczególności zapewniony został wystarczający stopień bezpieczeństwa transakcji w odniesieniu do przedmiotu transakcji oraz „zerowej wartości spółki”, a zbycie Verbundbank nastąpi najpóźniej do dnia 30 czerwca 2012 r. (1);

| e) | władze niemieckie zobowiązują się do określenia w odpowiednim czasie przez „wspólnego księgowego” wartości przedsiębiorstwa oraz potwierdzają, że zgodnie z umową ramową z dnia 23 czerwca 2011 r. wszystkie zainteresowane strony zobowiązane będą do stosowania uzyskanej wartości; |
| --- | --- |

e)

władze niemieckie zobowiązują się do określenia w odpowiednim czasie przez „wspólnego księgowego” wartości przedsiębiorstwa oraz potwierdzają, że zgodnie z umową ramową z dnia 23 czerwca 2011 r. wszystkie zainteresowane strony zobowiązane będą do stosowania uzyskanej wartości;

| f) | władze niemieckie zagwarantują, że NRW nie będzie w przyszłości posiadać pozycji właściciela Verbundbank, nie będzie nabywać w nim udziałów, ani też w inny sposób udzielać Verbundbank wsparcia finansowego. Ewentualne przeniesienie funkcji centrali żyrowej przez kraj związkowy NRW nie jest uznawane w tym kontekście za wsparcie. |
| --- | --- |

f)

władze niemieckie zagwarantują, że NRW nie będzie w przyszłości posiadać pozycji właściciela Verbundbank, nie będzie nabywać w nim udziałów, ani też w inny sposób udzielać Verbundbank wsparcia finansowego. Ewentualne przeniesienie funkcji centrali żyrowej przez kraj związkowy NRW nie jest uznawane w tym kontekście za wsparcie.

W odniesieniu do wymienionych powyżej zobowiązań w dalszym ciągu stosuje się warunki i wymogi skuteczności, o których mowa w Sekcji VIII umowy ramowej z dnia 23 czerwca 2011 r.

| 3. | W odniesieniu do tzw. banku SPM (następcy WestLB, posiadającego nową nazwę):






  a) | władze niemieckie zobowiązują się, że w całym okresie restrukturyzacji, tj. do końca 2016 r. proces ten będzie nadzorowany przez powiernika monitorującego (monitoring trustees), a ponadto składane będą co kwartał sprawozdania z wdrożenia planu. Zawarta zostanie osobna umowa pomiędzy Rządem Federalnym, krajem związkowym NRW, bankiem WestLB oraz Komisją, w której określone zostaną kwestie związane z wyznaczeniem i zadaniami powiernika monitorującego, począwszy od dnia 30 czerwca 2012 r.; |
| --- | --- | --- |

3.

W odniesieniu do tzw. banku SPM (następcy WestLB, posiadającego nową nazwę):

a)

władze niemieckie zobowiązują się, że w całym okresie restrukturyzacji, tj. do końca 2016 r. proces ten będzie nadzorowany przez powiernika monitorującego (monitoring trustees), a ponadto składane będą co kwartał sprawozdania z wdrożenia planu. Zawarta zostanie osobna umowa pomiędzy Rządem Federalnym, krajem związkowym NRW, bankiem WestLB oraz Komisją, w której określone zostaną kwestie związane z wyznaczeniem i zadaniami powiernika monitorującego, począwszy od dnia 30 czerwca 2012 r.;

| b) | władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM skoncentruje się wyłącznie na działalności w zakresie zarządzania aktywami i nie będzie prowadził działalności jako bank uniwersalny, a transakcje bankowe będą realizowane wyłącznie w ramach czynności związanych z zarządzaniem aktywami.
  Zarządzanie aktywami oznacza w tym przypadku, że bank SPM może świadczyć usługi w takim zakresie, jak:






  (i) | obejmujące wiele obszarów zarządzanie i dobór portfeli, w tym Workout Management, likwidacja i restrukturyzacja, analiza i określanie ryzyka kredytowego i nadzór nad ryzykiem kredytowym, |
| --- | --- | --- |

b)

władze niemieckie zobowiązują się, że bank SPM skoncentruje się wyłącznie na działalności w zakresie zarządzania aktywami i nie będzie prowadził działalności jako bank uniwersalny, a transakcje bankowe będą realizowane wyłącznie w ramach czynności związanych z zarządzaniem aktywami.

Zarządzanie aktywami oznacza w tym przypadku, że bank SPM może świadczyć usługi w takim zakresie, jak:

(i)

obejmujące wiele obszarów zarządzanie i dobór portfeli, w tym Workout Management, likwidacja i restrukturyzacja, analiza i określanie ryzyka kredytowego i nadzór nad ryzykiem kredytowym,

| (ii) | Credit Risk Controlling, sprawozdawczość (Regulatory Reporting), Operational Risk, zarządzanie ryzykiem rynkowym, |
| --- | --- |

(ii)

Credit Risk Controlling, sprawozdawczość (Regulatory Reporting), Operational Risk, zarządzanie ryzykiem rynkowym,

| (iii) | zarządzanie kredytami, zarządzanie i nadzór nad zabezpieczeniami kredytów, ogólne prowadzenie i zarządzanie bazą danych dotyczącą zabezpieczeń, |
| --- | --- |

(iii)

zarządzanie kredytami, zarządzanie i nadzór nad zabezpieczeniami kredytów, ogólne prowadzenie i zarządzanie bazą danych dotyczącą zabezpieczeń,

| (iv) | usługi zaplecza (Group Operations), w tym Collateral Management, |
| --- | --- |

(iv)

usługi zaplecza (Group Operations), w tym Collateral Management,

| (v) | Funding, Hedging, Cash-Management, |
| --- | --- |

(v)

Funding, Hedging, Cash-Management,

| (vi) | sprawozdawczość finansowa, Controlling, |
| --- | --- |

(vi)

sprawozdawczość finansowa, Controlling,

| (vii) | działalność w zakresie Corporate Center, w tym kwestie prawne, zapobieganie praniu brudnych pieniędzy, zarządzanie udziałami, przechowywanie istotnej dokumentacji, audyt, realizacja zadań w zakresie zarządzania projektami, |
| --- | --- |

(vii)

działalność w zakresie Corporate Center, w tym kwestie prawne, zapobieganie praniu brudnych pieniędzy, zarządzanie udziałami, przechowywanie istotnej dokumentacji, audyt, realizacja zadań w zakresie zarządzania projektami,

| (viii) | w przypadku, gdy planowane przeniesienie transakcji listów dłużnych z WestLB na Verbundbank lub też z WestImmo na nabywcę, nie zakończy się powodzeniem, także zarządzanie pakietem listów zastawnych, |
| --- | --- |

(viii)

w przypadku, gdy planowane przeniesienie transakcji listów dłużnych z WestLB na Verbundbank lub też z WestImmo na nabywcę, nie zakończy się powodzeniem, także zarządzanie pakietem listów zastawnych,

| (ix) | usługi IT / usługi świadczone w kontekście ww. czynności, a także w ramach udostępnienia platformy operacyjnej, |
| --- | --- |

(ix)

usługi IT / usługi świadczone w kontekście ww. czynności, a także w ramach udostępnienia platformy operacyjnej,

| (x) | podobne czynności związane z zarządzaniem aktywami, które nie zostały w sposób wyraźny wymienione. |
| --- | --- |

(x)

podobne czynności związane z zarządzaniem aktywami, które nie zostały w sposób wyraźny wymienione.

Działalność banku SPM nie obejmuje zatem w szczególności własnej działalności handlowej, emisji wszelkiego rodzaju certyfikatów oraz innych rodzajów działalności emisyjnej, finansowania projektów i przedsięwzięć handlowych, finansowania opartego na aktywach, sekurytyzacji i połączonej działalności kredytowej oraz świadczenia usług dla międzynarodowych klientów instytucjonalnych. W przypadku aktywów przeniesionych na EAA w syntetyczny sposób, EAA może w ramach realizowanej strategii likwidacji dokonywać przedłużenia, sprzedaży lub też zabezpieczenia tego rodzaju aktywów; w takich przypadkach bank SPM działa wyłącznie na zlecenie i pod kierownictwem EAA;

| c) | władze niemieckie zobowiązują się, że zgodnie z obecnym stanem wiedzy, na potrzeby prowadzenia swojej działalności bank SPM uzyska jedynie następujące częściowe pozwolenia zgodnie z prawem bankowym (KWG):






  (i) | przyjmowanie funduszy obcych w formie depozytów lub też innych środków podlegających zwrotowi (§ 1 I pkt 1 KWG) (2), |
| --- | --- | --- |

c)

władze niemieckie zobowiązują się, że zgodnie z obecnym stanem wiedzy, na potrzeby prowadzenia swojej działalności bank SPM uzyska jedynie następujące częściowe pozwolenia zgodnie z prawem bankowym (KWG):

(i)

przyjmowanie funduszy obcych w formie depozytów lub też innych środków podlegających zwrotowi (§ 1 I pkt 1 KWG) (2),

| (ii) | transakcje określone w § 1 ust. 1 zdanie drugie ustawy o listach zastawnych (Pfandbriefgesetz) (§ 1 I pkt 1a KWG) (3), |
| --- | --- |

(ii)

transakcje określone w § 1 ust. 1 zdanie drugie ustawy o listach zastawnych (Pfandbriefgesetz) (§ 1 I pkt 1a KWG) (3),

| (iii) | udzielanie pożyczek pieniężnych oraz kredytów akceptacyjnych (czynności kredytowe; § 1 I pkt 2 KWG), |
| --- | --- |

(iii)

udzielanie pożyczek pieniężnych oraz kredytów akceptacyjnych (czynności kredytowe; § 1 I pkt 2 KWG),

| (iv) | zakup i sprzedaż instrumentów finansowych we własnym imieniu i na rzecz osób trzecich (§ 1 I pkt 4 KWG), |
| --- | --- |

(iv)

zakup i sprzedaż instrumentów finansowych we własnym imieniu i na rzecz osób trzecich (§ 1 I pkt 4 KWG),

| (v) | przechowywanie i zarządzenie papierami wartościowymi na rzecz osób trzecich (§ 1 I pkt 5 KWG), |
| --- | --- |

(v)

przechowywanie i zarządzenie papierami wartościowymi na rzecz osób trzecich (§ 1 I pkt 5 KWG),

| (vi) | przejmowanie poręczeń, gwarancji oraz innych zabezpieczeń na rzecz osób trzecich (§ 1 I pkt 8 KWG), |
| --- | --- |

(vi)

przejmowanie poręczeń, gwarancji oraz innych zabezpieczeń na rzecz osób trzecich (§ 1 I pkt 8 KWG),

| (vii) | realizacja transferów bezgotówkowych i rozliczeń (§ 1 I pkt 9 KWG), |
| --- | --- |

(vii)

realizacja transferów bezgotówkowych i rozliczeń (§ 1 I pkt 9 KWG),

| (viii) | działalność w charakterze centralnego kontrahenta w rozumieniu ust. 31 (§ 1 I pkt 12 KWG). |
| --- | --- |

(viii)

działalność w charakterze centralnego kontrahenta w rozumieniu ust. 31 (§ 1 I pkt 12 KWG).

Władze niemieckie zobowiązują się do niezwłocznego poinformowania Komisji o przypadkach, w których bezwzględnie konieczne będzie udzielenie kolejnych częściowych pozwoleń zgodnie z KWG.

Władze niemieckie zobowiązują się, że pozwolenia częściowe w ramach obecnej uniwersalnej licencji bankowej, które nie będą już potrzebne, zostaną jak najszybciej zwrócone, najpóźniej do dnia 31 grudnia 2012 r., lub też istniejąca uniwersalna licencja bankowa zostanie przekształcona w odpowiednio ograniczoną licencję bankową (4).

Konieczność posiadania licencji bankowej dla zagranicznych oddziałów i spółek zależnych WestLB zostanie jeszcze poddana analizie w zależności od projektu cząstkowego „Sprzedaż segmentów” TP 3, a także ostatecznych sposobów przeniesienia niesprzedanych portfeli na EAA.

| d) | W odniesieniu do transakcji zawieranych z osobami trzecimi władze niemieckie zapewnią, że kraj związkowy NRW przekształci WestLB w bank zajmujący się obsługą i zarządzaniem portfelami bankowymi [Service- und Portfoliomanagement Bank („bank SPM”)], w skład którego może wchodzić także kilka spółek. Ponadto działalność w zakresie obsługi portfeli należących do osób trzecich może zostać wydzielona jako Servicegesellschaft oraz objęta sprzedażą. Do dnia 31 grudnia 2016 r. liczba pracowników WestLB zostanie zredukowana z obecnych 4 400 do 1 000 osób zatrudnionych w Servicegesellschaft.
  W celu umożliwienia sprzedaży w późniejszym czasie, bank SPM może w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2014 r. zajmować się również obsługą portfeli osób trzecich (tj. realizacją transakcji z osobami trzecimi, których przedmiotem nie są portfele WestLB) o wartości nie większej niż [40–60] % przychodów brutto banku SPM. W takim przypadku do dnia 31 grudnia 2014 r. zostanie wydzielona spółka zależna banku SPM – Servicegesellschaft, która otrzyma licencję bankową jedynie w zakresie niezbędnym do obsługi portfeli i która zostanie w całości sprzedana najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. Usługi w zakresie obsługi EAA, Verbundbank oraz innych portfeli WestLB mogą być również świadczone przez wyżej wymienioną spółkę zależną banku SPM, czyli Servicegesellschaft.
  O sprzedaży Servicegesellschaft należy poinformować w odpowiednim czasie Komisję. Sprzedaż wymaga uzyskania zgody Komisji. Jeżeli tego rodzaju sprzedaż nie dojdzie do skutku do dnia 31 grudnia 2016 r., to Servicegesellschaft zostanie stopniowo zlikwidowana. W takim przypadku Servicegesellschaft niezwłocznie zaniecha realizacji kolejnych transakcji z osobami trzecimi i ograniczy swoją działalność wyłącznie do wywiązania się z istniejących zobowiązań umownych. Działalność realizowana przez Servicegesellschaft nie może zostać przeniesiona na bank SPM, bądź też inne spółki zależne lub oddziały banku SPM. W przypadku likwidacji klienci Servicegesellschaft, którzy przed dniem 31 grudnia 2016 r. zawarli ze spółką umowę na świadczenie usług, mogą przejąć personel i infrastrukturę należące do Servicegesellschaft.
  Umowy Servicegesellschaft na świadczenie usług mogą również obowiązywać po dniu 31 grudnia 2017 r., jeżeli przewidziano w nich prawo do wypowiedzenia umowy przez zleceniodawcę z dniem 31 grudnia 2017 r. w przypadku, gdy zleceniobiorca (Servicegesellschaft) nie wykonał usługi w sposób wystarczający lub też w odniesieniu do pozostałego okresu obowiązywania umowy nie wykazał niezbędnych możliwości w zakresie jej wykonania. W przypadku, gdy planowana sprzedaż nie dojdzie do skutku, Servicegesellschaft nie będzie dysponować niezbędnymi możliwościami w zakresie wykonania umowy w pozostałym okresie jej obowiązywania. W przypadku niepowodzenia planowanej prywatyzacji władze niemieckie zapewnią, że Servicegesellschaft z dniem 31 grudnia 2017 r. zaniecha swojej działalności lub też, iż wszystkie udziały zostaną zlikwidowane – np. w drodze ich przeniesienia. |
| --- | --- |

d)

W odniesieniu do transakcji zawieranych z osobami trzecimi władze niemieckie zapewnią, że kraj związkowy NRW przekształci WestLB w bank zajmujący się obsługą i zarządzaniem portfelami bankowymi [Service- und Portfoliomanagement Bank („bank SPM”)], w skład którego może wchodzić także kilka spółek. Ponadto działalność w zakresie obsługi portfeli należących do osób trzecich może zostać wydzielona jako Servicegesellschaft oraz objęta sprzedażą. Do dnia 31 grudnia 2016 r. liczba pracowników WestLB zostanie zredukowana z obecnych 4 400 do 1 000 osób zatrudnionych w Servicegesellschaft.

W celu umożliwienia sprzedaży w późniejszym czasie, bank SPM może w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2014 r. zajmować się również obsługą portfeli osób trzecich (tj. realizacją transakcji z osobami trzecimi, których przedmiotem nie są portfele WestLB) o wartości nie większej niż [40–60] % przychodów brutto banku SPM. W takim przypadku do dnia 31 grudnia 2014 r. zostanie wydzielona spółka zależna banku SPM – Servicegesellschaft, która otrzyma licencję bankową jedynie w zakresie niezbędnym do obsługi portfeli i która zostanie w całości sprzedana najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r. Usługi w zakresie obsługi EAA, Verbundbank oraz innych portfeli WestLB mogą być również świadczone przez wyżej wymienioną spółkę zależną banku SPM, czyli Servicegesellschaft.

O sprzedaży Servicegesellschaft należy poinformować w odpowiednim czasie Komisję. Sprzedaż wymaga uzyskania zgody Komisji. Jeżeli tego rodzaju sprzedaż nie dojdzie do skutku do dnia 31 grudnia 2016 r., to Servicegesellschaft zostanie stopniowo zlikwidowana. W takim przypadku Servicegesellschaft niezwłocznie zaniecha realizacji kolejnych transakcji z osobami trzecimi i ograniczy swoją działalność wyłącznie do wywiązania się z istniejących zobowiązań umownych. Działalność realizowana przez Servicegesellschaft nie może zostać przeniesiona na bank SPM, bądź też inne spółki zależne lub oddziały banku SPM. W przypadku likwidacji klienci Servicegesellschaft, którzy przed dniem 31 grudnia 2016 r. zawarli ze spółką umowę na świadczenie usług, mogą przejąć personel i infrastrukturę należące do Servicegesellschaft.

Umowy Servicegesellschaft na świadczenie usług mogą również obowiązywać po dniu 31 grudnia 2017 r., jeżeli przewidziano w nich prawo do wypowiedzenia umowy przez zleceniodawcę z dniem 31 grudnia 2017 r. w przypadku, gdy zleceniobiorca (Servicegesellschaft) nie wykonał usługi w sposób wystarczający lub też w odniesieniu do pozostałego okresu obowiązywania umowy nie wykazał niezbędnych możliwości w zakresie jej wykonania. W przypadku, gdy planowana sprzedaż nie dojdzie do skutku, Servicegesellschaft nie będzie dysponować niezbędnymi możliwościami w zakresie wykonania umowy w pozostałym okresie jej obowiązywania. W przypadku niepowodzenia planowanej prywatyzacji władze niemieckie zapewnią, że Servicegesellschaft z dniem 31 grudnia 2017 r. zaniecha swojej działalności lub też, iż wszystkie udziały zostaną zlikwidowane – np. w drodze ich przeniesienia.

| e) | Władze niemieckie zagwarantują, że bank SPM lub też jego spółki zależne również w odniesieniu do osób trzecich oferować będą swoje usługi po cenach rynkowych. Ceny usług oferowanych przez Servicegesellschaft muszą jednocześnie pokryć łączne koszty związane z działalnością (pełny podział kosztów). Podział kosztów ogólnych na poszczególne umowy ma przy tym miejsce zgodnie ze scenariuszem biznesowym dla Servicegesellschaft, przekazanym przez Komisję w dniu 21 listopada 2011 r. |
| --- | --- |

e)

Władze niemieckie zagwarantują, że bank SPM lub też jego spółki zależne również w odniesieniu do osób trzecich oferować będą swoje usługi po cenach rynkowych. Ceny usług oferowanych przez Servicegesellschaft muszą jednocześnie pokryć łączne koszty związane z działalnością (pełny podział kosztów). Podział kosztów ogólnych na poszczególne umowy ma przy tym miejsce zgodnie ze scenariuszem biznesowym dla Servicegesellschaft, przekazanym przez Komisję w dniu 21 listopada 2011 r.

| f) | Władze niemieckie zapewnią, że holding/Betriebsgesellschaft SPM, możliwie najszybciej, a najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r., dokona zamknięcia swoich oddziałów zagranicznych, chyba że wymogi regulacyjne wymagają utrzymania danego oddziału zagranicznego również po dniu 31 grudnia 2016 r. W sprawie utrzymania danego oddziału należy niezwłocznie osiągnąć konsensus z Komisją. Komisja może w odpowiedniej formie, np. w formie opinii prawnej, zażądać potwierdzenia, iż istnieją tego rodzaju wymogi regulacyjne. Niezależnie od powyższego, ze względów związanych z kompetencją na szczeblu lokalnym, a także w celu zapewnienia świadczenia usług we wszystkich strefach czasowych, w celu zmniejszenia ryzyka operacyjnego oraz ze względu na konkurencyjność, Servicegesellschaft będzie świadczyć usługi w zakresie zarządzania aktywami w oddziałach w Londynie, w Nowym Jorku oraz w Azji. |
| --- | --- |

f)

Władze niemieckie zapewnią, że holding/Betriebsgesellschaft SPM, możliwie najszybciej, a najpóźniej do dnia 31 grudnia 2016 r., dokona zamknięcia swoich oddziałów zagranicznych, chyba że wymogi regulacyjne wymagają utrzymania danego oddziału zagranicznego również po dniu 31 grudnia 2016 r. W sprawie utrzymania danego oddziału należy niezwłocznie osiągnąć konsensus z Komisją. Komisja może w odpowiedniej formie, np. w formie opinii prawnej, zażądać potwierdzenia, iż istnieją tego rodzaju wymogi regulacyjne. Niezależnie od powyższego, ze względów związanych z kompetencją na szczeblu lokalnym, a także w celu zapewnienia świadczenia usług we wszystkich strefach czasowych, w celu zmniejszenia ryzyka operacyjnego oraz ze względu na konkurencyjność, Servicegesellschaft będzie świadczyć usługi w zakresie zarządzania aktywami w oddziałach w Londynie, w Nowym Jorku oraz w Azji.

| g) | W przypadku całkowitej sprzedaży Servicegesellschaft przestają obowiązywać wszystkie ograniczenia dotyczące spółki. |
| --- | --- |

g)

W przypadku całkowitej sprzedaży Servicegesellschaft przestają obowiązywać wszystkie ograniczenia dotyczące spółki.

| 4. | W odniesieniu do obsługi Erste Abwicklungsanstalt władze niemieckie zobowiązują się, że w przypadku rozszerzenia zakresu lub też przedłużenia okresu obowiązywania umowy na świadczenie usług do dnia 31 grudnia 2016 r., przestrzegane będą zasady określone w pkt 3 e), a także ogłoszony zostanie we właściwy sposób przetarg na zawarcie umowy oraz przewidziane zostaną prawa do wypowiedzenia umowy zgodnie z pkt 3 d). |
| --- | --- |

4.

W odniesieniu do obsługi Erste Abwicklungsanstalt władze niemieckie zobowiązują się, że w przypadku rozszerzenia zakresu lub też przedłużenia okresu obowiązywania umowy na świadczenie usług do dnia 31 grudnia 2016 r., przestrzegane będą zasady określone w pkt 3 e), a także ogłoszony zostanie we właściwy sposób przetarg na zawarcie umowy oraz przewidziane zostaną prawa do wypowiedzenia umowy zgodnie z pkt 3 d).

---

(1)  Istnieje ogólna zgoda zainteresowanych stron, iż części portfela, które mają zostać wydzielone na rzecz Verbundbank i EAA, zostaną jeszcze wykazane w bilansie w półrocznym sprawozdaniu finansowym WestLB za 2012 r. i dopiero wówczas przeniesione.

(2)  Władze niemieckie wyjaśniają w tym kontekście, iż tego rodzaju częściowe pozwolenie jest niezbędne tylko ze względu na udzielenie dostępu przez EBC oraz likwidację obecnie realizowanych transakcji, w związku z czym na tej podstawie nie będzie prowadzona aktywna działalność, a tym samym również działania promocyjne na rynku.

(3)  Władze niemieckie wyjaśniają w tym kontekście, że tego rodzaju częściowe pozwolenie jest niezbędne wyłącznie ze względu na przeniesione na EAA w sposób syntetyczny pozycje kredytowe, w przypadku których bank SPM jest z prawnego punktu widzenia stroną umowy kredytowej, w związku z czym na tej podstawie nie będzie prowadzona aktywna działalność, a tym samym również działania promocyjne na rynku.

(4)  Komisja może zaakceptować wniosek dotyczący ustanowienia zapisów wykraczających poza powyższy zakres.

---

| 1.6.2013 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | L 148/33 |
| --- | --- | --- | --- |

1.6.2013

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

L 148/33

---

DECYZJA KOMISJI

z dnia 7 marca 2012 r.

w sprawie pomocy państwa nr SA.29041 (C 28/2009, ex N 433/2009) Środki pomocy na rzecz Oltchim SA Râmnicu Vâlcea

(notyfikowana jako dokument nr C(2012) 1369)

(Jedynie tekst w języku rumuńskim jest autentyczny)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2013/246/UE)

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (zwany dalej „TFUE”), w szczególności jego art. 108 ust. 2 akapit pierwszy (1),

uwzględniając Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym, w szczególności jego art. 62 ust. 1 lit. a),

uwzględniając decyzję, na mocy której Komisja postanowiła wszcząć procedurę określoną w art. 108 ust. 2 TFUE w odniesieniu do środka pomocy C 28/2009 (ex N 433/2009) (2),

po wezwaniu zainteresowanych stron do przedstawienia uwag zgodnie z przywołanymi artykułami i uwzględniając otrzymane odpowiedzi,

a także mając na uwadze, co następuje:

I.   PROCEDURA

| (1) | W dniu 17 lipca 2009 r. Rumunia zgłosiła dwa środki pomocy (zwane dalej „zgłoszeniem”) na rzecz przedsiębiorstwa Oltchim SA Râmnicu Vâlcea (zwanego dalej „Oltchim” lub „spółką”): (i) zamianę długu wobec organów publicznych w wysokości 538 mln RON (około 128 mln EUR (3)) na udziały w kapitale zakładowym oraz (ii) gwarancję państwową pokrywającą 80 % pożyczki zaciągniętej na warunkach rynkowych w łącznej kwocie 424 mln EUR. Rumunia zgłosiła te środki pomocy państwa ze względu na pewność prawa, argumentując, że nie stanowią one pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 17 lipca 2009 r. Rumunia zgłosiła dwa środki pomocy (zwane dalej „zgłoszeniem”) na rzecz przedsiębiorstwa Oltchim SA Râmnicu Vâlcea (zwanego dalej „Oltchim” lub „spółką”): (i) zamianę długu wobec organów publicznych w wysokości 538 mln RON (około 128 mln EUR (3)) na udziały w kapitale zakładowym oraz (ii) gwarancję państwową pokrywającą 80 % pożyczki zaciągniętej na warunkach rynkowych w łącznej kwocie 424 mln EUR. Rumunia zgłosiła te środki pomocy państwa ze względu na pewność prawa, argumentując, że nie stanowią one pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE.

| (2) | Przed wspomnianym zgłoszeniem PCC SE (zwane dalej „PCC”), przedsiębiorstwo z siedzibą w Duisburgu w Niemczech, które obecnie posiada udział mniejszościowy w Oltchim wynoszący 18,31 %, złożyło w dniu 10 kwietnia 2008 r. oficjalną skargę, twierdząc, że planowana zamiana długu na udziały w kapitale zakładowym wiąże się z pomocą państwa niezgodną z rynkiem wewnętrznym. |
| --- | --- |

(2)

Przed wspomnianym zgłoszeniem PCC SE (zwane dalej „PCC”), przedsiębiorstwo z siedzibą w Duisburgu w Niemczech, które obecnie posiada udział mniejszościowy w Oltchim wynoszący 18,31 %, złożyło w dniu 10 kwietnia 2008 r. oficjalną skargę, twierdząc, że planowana zamiana długu na udziały w kapitale zakładowym wiąże się z pomocą państwa niezgodną z rynkiem wewnętrznym.

| (3) | Po zarejestrowaniu skargi Komisja prowadziła korespondencję i wymieniała informacje z władzami rumuńskimi, Oltchim i skarżącym oraz kilkakrotnie spotkała się z jednej strony z władzami rumuńskimi i przedstawicielami Oltchim, a z drugiej z przedstawicielami skarżącego. |
| --- | --- |

(3)

Po zarejestrowaniu skargi Komisja prowadziła korespondencję i wymieniała informacje z władzami rumuńskimi, Oltchim i skarżącym oraz kilkakrotnie spotkała się z jednej strony z władzami rumuńskimi i przedstawicielami Oltchim, a z drugiej z przedstawicielami skarżącego.

| (4) | W dniu 15 września 2009 r. Komisja wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające na podstawie art. 108 ust. 2 TFUE w odniesieniu do zgłoszonych środków (zwane dalej „decyzją o wszczęciu postępowania”). W dniu 3 listopada 2009 r. Rumunia przedstawiła uwagi odnośnie do decyzji o wszczęciu postępowania. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 15 września 2009 r. Komisja wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające na podstawie art. 108 ust. 2 TFUE w odniesieniu do zgłoszonych środków (zwane dalej „decyzją o wszczęciu postępowania”). W dniu 3 listopada 2009 r. Rumunia przedstawiła uwagi odnośnie do decyzji o wszczęciu postępowania.

| (5) | Decyzję o wszczęciu postępowania opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 29 grudnia 2009 r. (4). Pismami z dnia 21 grudnia 2009 r. Komisja wezwała osiem przedsiębiorstw, które jako konkurenci Oltchim były potencjalnie zainteresowane postępowaniem, do przedstawienia uwag na temat decyzji o wszczęciu postępowania. |
| --- | --- |

(5)

Decyzję o wszczęciu postępowania opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 29 grudnia 2009 r. (4). Pismami z dnia 21 grudnia 2009 r. Komisja wezwała osiem przedsiębiorstw, które jako konkurenci Oltchim były potencjalnie zainteresowane postępowaniem, do przedstawienia uwag na temat decyzji o wszczęciu postępowania.

| (6) | Komisja otrzymała uwagi od pięciu osób trzecich: pismem z dnia 26 stycznia 2010 r. od Vestolit GmbH & Co. KG (zwanej dalej „Vestolit”); pismem z dnia 26 stycznia 2010 r. od Ineos ChlorVinyls (zwanej dalej „Ineos”); pismami z dnia 27 stycznia 2010 r. i z dnia 28 stycznia 2010 r. od dwóch przedsiębiorstw, które wnioskowały o poufne traktowanie ich tożsamości (zwanych dalej „anonimowymi podmiotami I i II”) oraz pismem z dnia 29 stycznia 2010 r. od pana Virgila Bestei, osoby fizycznej. |
| --- | --- |

(6)

Komisja otrzymała uwagi od pięciu osób trzecich: pismem z dnia 26 stycznia 2010 r. od Vestolit GmbH & Co. KG (zwanej dalej „Vestolit”); pismem z dnia 26 stycznia 2010 r. od Ineos ChlorVinyls (zwanej dalej „Ineos”); pismami z dnia 27 stycznia 2010 r. i z dnia 28 stycznia 2010 r. od dwóch przedsiębiorstw, które wnioskowały o poufne traktowanie ich tożsamości (zwanych dalej „anonimowymi podmiotami I i II”) oraz pismem z dnia 29 stycznia 2010 r. od pana Virgila Bestei, osoby fizycznej.

| (7) | Uwagi te przekazano Rumunii pismem z dnia 2 marca 2010 r. Pismem z dnia 8 kwietnia 2010 r. Rumunia odpowiedziała na wyżej wspomniane uwagi osób trzecich. |
| --- | --- |

(7)

Uwagi te przekazano Rumunii pismem z dnia 2 marca 2010 r. Pismem z dnia 8 kwietnia 2010 r. Rumunia odpowiedziała na wyżej wspomniane uwagi osób trzecich.

| (8) | Szósta osoba trzecia, fundusz inwestycyjny Firebird Management LLC (zwany dalej „Firebird”), posiadający wówczas 1,328 % udziałów w Oltchim, przedłożyła informacje i uwagi w pismach z dnia 27 maja 2010 r. i z dnia 8 lipca 2010 r. Uwagi Firebird przekazano Rumunii odpowiednio pismami z dnia 25 czerwca 2010 r. i z dnia 27 lipca 2010 r. |
| --- | --- |

(8)

Szósta osoba trzecia, fundusz inwestycyjny Firebird Management LLC (zwany dalej „Firebird”), posiadający wówczas 1,328 % udziałów w Oltchim, przedłożyła informacje i uwagi w pismach z dnia 27 maja 2010 r. i z dnia 8 lipca 2010 r. Uwagi Firebird przekazano Rumunii odpowiednio pismami z dnia 25 czerwca 2010 r. i z dnia 27 lipca 2010 r.

| (9) | PCC, skarżący, przedłożył informacje na temat przedmiotowej sprawy pismami z dnia 6 maja 2010 r., z dnia 18 maja 2010 r., z dnia 19 maja 2010 r., z dnia 28 maja 2010 r., z dnia 13 czerwca 2010 r., z dnia 18 czerwca 2010 r., z dnia 22 lipca 2010 r., z dnia 6 sierpnia 2010 r., z dnia 2 września 2010 r., z dnia 18 października 2010 r., z dnia 9 kwietnia 2011 r. oraz z dnia 14 kwietnia 2011 r. Oprócz tych pism PCC przesłał liczne informacje związane z przedmiotową sprawą, w tym głównie różne artykuły prasowe oraz inne informacje, w większości dostępne publicznie. |
| --- | --- |

(9)

PCC, skarżący, przedłożył informacje na temat przedmiotowej sprawy pismami z dnia 6 maja 2010 r., z dnia 18 maja 2010 r., z dnia 19 maja 2010 r., z dnia 28 maja 2010 r., z dnia 13 czerwca 2010 r., z dnia 18 czerwca 2010 r., z dnia 22 lipca 2010 r., z dnia 6 sierpnia 2010 r., z dnia 2 września 2010 r., z dnia 18 października 2010 r., z dnia 9 kwietnia 2011 r. oraz z dnia 14 kwietnia 2011 r. Oprócz tych pism PCC przesłał liczne informacje związane z przedmiotową sprawą, w tym głównie różne artykuły prasowe oraz inne informacje, w większości dostępne publicznie.

| (10) | Ponadto anonimowe podmioty I i II (które również przedstawiły uwagi na temat decyzji o wszczęciu postępowania i wnioskowały o poufne traktowanie ich tożsamości) przekazały dalsze informacje w dniach 21 września 2010 r., 22 lutego 2011 r., 28 lutego 2011 r., 26 lipca 2011 r. oraz 28 października 2011 r. |
| --- | --- |

(10)

Ponadto anonimowe podmioty I i II (które również przedstawiły uwagi na temat decyzji o wszczęciu postępowania i wnioskowały o poufne traktowanie ich tożsamości) przekazały dalsze informacje w dniach 21 września 2010 r., 22 lutego 2011 r., 28 lutego 2011 r., 26 lipca 2011 r. oraz 28 października 2011 r.

| (11) | Pismami z dnia 25 czerwca 2010 r., z dnia 2 sierpnia 2010 r., z dnia 9 września 2010 r., z dnia 22 września 2010 r., z dnia 20 października 2010 r. i z dnia 23 listopada 2011 r. Komisja przekazała Rumunii uwagi, o których mowa w motywach (9) i (10), w przypadku gdy zawierały one nowe informacje i argumenty oraz były istotne dla niniejszego postępowania. |
| --- | --- |

(11)

Pismami z dnia 25 czerwca 2010 r., z dnia 2 sierpnia 2010 r., z dnia 9 września 2010 r., z dnia 22 września 2010 r., z dnia 20 października 2010 r. i z dnia 23 listopada 2011 r. Komisja przekazała Rumunii uwagi, o których mowa w motywach (9) i (10), w przypadku gdy zawierały one nowe informacje i argumenty oraz były istotne dla niniejszego postępowania.

| (12) | Rumunia odpowiedziała na te dodatkowe uwagi pismami z dnia 30 lipca 2010 r., z dnia 2 września 2010 r., z dnia 12 października 2010 r., z dnia 26 października 2010 r., z dnia 23 listopada 2010 r. oraz z dnia 7 grudnia 2011 r. Rumunia przedstawiła również dodatkowe informacje na temat przedmiotowej sprawy pismami z dnia 29 marca 2011 r., z dnia 14 kwietnia 2011 r., z dnia 27 lipca 2011 r., z dnia 9 września 2011 r. oraz z dnia 21 września 2011 r. |
| --- | --- |

(12)

Rumunia odpowiedziała na te dodatkowe uwagi pismami z dnia 30 lipca 2010 r., z dnia 2 września 2010 r., z dnia 12 października 2010 r., z dnia 26 października 2010 r., z dnia 23 listopada 2010 r. oraz z dnia 7 grudnia 2011 r. Rumunia przedstawiła również dodatkowe informacje na temat przedmiotowej sprawy pismami z dnia 29 marca 2011 r., z dnia 14 kwietnia 2011 r., z dnia 27 lipca 2011 r., z dnia 9 września 2011 r. oraz z dnia 21 września 2011 r.

| (13) | W następstwie decyzji o wszczęciu postępowania w Brukseli odbyło się kilka spotkań pomiędzy departamentami Komisji a władzami rumuńskimi, tj. w dniach 30 czerwca 2010 r., 15 lipca 2010 r., 19 maja 2011 r. oraz 12 września 2011 r. Departamenty Komisji kilkakrotnie spotkały się również z przedstawicielami skarżącego, tj. PCC. |
| --- | --- |

(13)

W następstwie decyzji o wszczęciu postępowania w Brukseli odbyło się kilka spotkań pomiędzy departamentami Komisji a władzami rumuńskimi, tj. w dniach 30 czerwca 2010 r., 15 lipca 2010 r., 19 maja 2011 r. oraz 12 września 2011 r. Departamenty Komisji kilkakrotnie spotkały się również z przedstawicielami skarżącego, tj. PCC.

| (14) | Pismem z dnia 22 czerwca 2011 r. władze rumuńskie wycofały swoje zgłoszenie z dnia 17 lipca 2009 r. w odniesieniu do gwarancji państwowej na pożyczkę w wysokości 424 mln EUR. Poinformowały również Komisję, że podtrzymują swoje zgłoszenie w odniesieniu do zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym. |
| --- | --- |

(14)

Pismem z dnia 22 czerwca 2011 r. władze rumuńskie wycofały swoje zgłoszenie z dnia 17 lipca 2009 r. w odniesieniu do gwarancji państwowej na pożyczkę w wysokości 424 mln EUR. Poinformowały również Komisję, że podtrzymują swoje zgłoszenie w odniesieniu do zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym.

| (15) | W dniu 10 sierpnia 2011 r. rząd rumuński zatwierdził memorandum upoważniające przedstawicieli Ministerstwa Gospodarki, Handlu i Otoczenia Biznesu, AVAS (5) i Oltchim do przyjęcia konwencji dotyczącej środków prywatno-prawnych między AVAS i Oltchim, na mocy której spółka uzna odsetki narosłe od długu publicznego od dnia 1 stycznia 2007 r. |
| --- | --- |

(15)

W dniu 10 sierpnia 2011 r. rząd rumuński zatwierdził memorandum upoważniające przedstawicieli Ministerstwa Gospodarki, Handlu i Otoczenia Biznesu, AVAS (5) i Oltchim do przyjęcia konwencji dotyczącej środków prywatno-prawnych między AVAS i Oltchim, na mocy której spółka uzna odsetki narosłe od długu publicznego od dnia 1 stycznia 2007 r.

| (16) | Pismem z dnia 9 września 2011 r. władze rumuńskie ogłosiły, że Oltchim i AVAS zamierzają zawrzeć wyżej wspomnianą konwencję dotyczącą środków prywatno-prawnych oraz że AVAS zamieni również odsetki narosłe w ten sposób - wraz z długiem głównym - na udziały w kapitale zakładowym. |
| --- | --- |

(16)

Pismem z dnia 9 września 2011 r. władze rumuńskie ogłosiły, że Oltchim i AVAS zamierzają zawrzeć wyżej wspomnianą konwencję dotyczącą środków prywatno-prawnych oraz że AVAS zamieni również odsetki narosłe w ten sposób - wraz z długiem głównym - na udziały w kapitale zakładowym.

| (17) | Pismem z dnia 21 października 2011 r. rumuński premier Emil Boc poinformował o stanowczym zobowiązaniu rządu rumuńskiego do sprywatyzowania Oltchim w całości, łącznie z całkowitym udziałem organów publicznych powstałym po zamianie długu. Ogłoszenie o prywatyzacji miało zostać opublikowane pod koniec marca 2012 r., a prywatyzacja miała zakończyć się do końca maja 2012 r. Pismem z dnia 16 lutego 2012 r. nowy rumuński premier, Mihai-Răzvan Ungureanu, potwierdził wspomniane zobowiązania. |
| --- | --- |

(17)

Pismem z dnia 21 października 2011 r. rumuński premier Emil Boc poinformował o stanowczym zobowiązaniu rządu rumuńskiego do sprywatyzowania Oltchim w całości, łącznie z całkowitym udziałem organów publicznych powstałym po zamianie długu. Ogłoszenie o prywatyzacji miało zostać opublikowane pod koniec marca 2012 r., a prywatyzacja miała zakończyć się do końca maja 2012 r. Pismem z dnia 16 lutego 2012 r. nowy rumuński premier, Mihai-Răzvan Ungureanu, potwierdził wspomniane zobowiązania.

| (18) | Rumunia przedłożyła dodatkowe uwagi i informacje pismami z dnia 12 października 2011 r. i z dnia 23 grudnia 2011 r. |
| --- | --- |

(18)

Rumunia przedłożyła dodatkowe uwagi i informacje pismami z dnia 12 października 2011 r. i z dnia 23 grudnia 2011 r.

| (19) | Pisma wymienione w motywach 17 i 18 świadczą o tym, że Rumunia zmieniła zgłoszenie dotyczące środka 1 w tym sensie, że po zamianie długu wobec organów publicznych w wysokości 538 mln RON miała nastąpić prywatyzacja powstałego pakietu udziałów w Oltchim oraz że zamianę należy oceniać w świetle późniejszej prywatyzacji. |
| --- | --- |

(19)

Pisma wymienione w motywach 17 i 18 świadczą o tym, że Rumunia zmieniła zgłoszenie dotyczące środka 1 w tym sensie, że po zamianie długu wobec organów publicznych w wysokości 538 mln RON miała nastąpić prywatyzacja powstałego pakietu udziałów w Oltchim oraz że zamianę należy oceniać w świetle późniejszej prywatyzacji.

II.   KONTEKST SPRAWY

II.1.   Spółka

| (20) | Oltchim jest dużym rumuński przedsiębiorstwem petrochemicznym, które produkuje polichlorek winylu, sodę kaustyczną, chlor, ftalan dioktylu i polieteropoliole. Głównym produktem spółki jest polichlorek winylu (obecnie około 37,5 % całkowitej produkcji), a jej udział w rynku UE wynosił w 2008 r. 2,1 % (6). Oltchim jest jednym z największych przedsiębiorstw petrochemicznych w Rumunii i Europie Południowo-Wschodniej. Produkuje 78 rodzajów 40 bazowych produktów chemicznych. Spółka eksportuje około 80 % swojej produkcji na terytorium Europy i poza nim. |
| --- | --- |

(20)

Oltchim jest dużym rumuński przedsiębiorstwem petrochemicznym, które produkuje polichlorek winylu, sodę kaustyczną, chlor, ftalan dioktylu i polieteropoliole. Głównym produktem spółki jest polichlorek winylu (obecnie około 37,5 % całkowitej produkcji), a jej udział w rynku UE wynosił w 2008 r. 2,1 % (6). Oltchim jest jednym z największych przedsiębiorstw petrochemicznych w Rumunii i Europie Południowo-Wschodniej. Produkuje 78 rodzajów 40 bazowych produktów chemicznych. Spółka eksportuje około 80 % swojej produkcji na terytorium Europy i poza nim.

| (21) | Oltchim jest głównym pracodawcą przemysłowym w Vâlcea, rumuńskim okręgu objętym pomocą zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. a) TFUE. W dniu 15 października 2011 r. w spółce zatrudniano 3 470 osób (7). Ze względu na obecną trudną sytuację finansową spółka tymczasowo zwolniła 1 000 pracowników w grudniu 2011 r. i kolejnych 993 pracowników w styczniu 2012 r. (8). |
| --- | --- |

(21)

Oltchim jest głównym pracodawcą przemysłowym w Vâlcea, rumuńskim okręgu objętym pomocą zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. a) TFUE. W dniu 15 października 2011 r. w spółce zatrudniano 3 470 osób (7). Ze względu na obecną trudną sytuację finansową spółka tymczasowo zwolniła 1 000 pracowników w grudniu 2011 r. i kolejnych 993 pracowników w styczniu 2012 r. (8).

| (22) | Spółka rozpoczęła działalność w 1966 r., została zreorganizowana w 1990 r. i w 1997 r. została dopuszczona do obrotu na rumuńskiej giełdzie papierów wartościowych. Państwo rumuńskie zachowuje (obecnie za pośrednictwem Ministerstwa Gospodarki) pakiet kontrolny, który wynosi 54,8 % udziałów w spółce. Głównym udziałowcem mniejszościowym jest PCC, który jest również skarżącym w niniejszym postępowaniu i posiada 18,31 % udziałów w spółce Rokita SA, będącej polskim konkurentem Oltchim. Reszta udziałów w spółce należy do Nachbar Services Ltd (14,02 %), różnych osób fizycznych (11,04 %) oraz innych podmiotów prawnych (1,81 %). |
| --- | --- |

(22)

Spółka rozpoczęła działalność w 1966 r., została zreorganizowana w 1990 r. i w 1997 r. została dopuszczona do obrotu na rumuńskiej giełdzie papierów wartościowych. Państwo rumuńskie zachowuje (obecnie za pośrednictwem Ministerstwa Gospodarki) pakiet kontrolny, który wynosi 54,8 % udziałów w spółce. Głównym udziałowcem mniejszościowym jest PCC, który jest również skarżącym w niniejszym postępowaniu i posiada 18,31 % udziałów w spółce Rokita SA, będącej polskim konkurentem Oltchim. Reszta udziałów w spółce należy do Nachbar Services Ltd (14,02 %), różnych osób fizycznych (11,04 %) oraz innych podmiotów prawnych (1,81 %).

II.2.   Wydarzenia przed przystąpieniem Rumunii do UE

II.2.1   Powstanie długu publicznego

| (23) | W latach 1992–2008 Oltchim zainwestował łącznie około 371 mln EUR w modernizację swojej linii produkcyjnej (z czego kwotę 118,8 mln EUR zainwestowano w latach 2007–2008). W odniesieniu do niektórych z tych inwestycji Oltchim w latach 1995–2000 zaciągnął serię 12 pożyczek na warunkach rynkowych na łączną kwotę około 171 mln DEM plus 60 mln USD. Pożyczki były zabezpieczone gwarancjami państwowymi udzielonymi przez Ministerstwo Finansów. |
| --- | --- |

(23)

W latach 1992–2008 Oltchim zainwestował łącznie około 371 mln EUR w modernizację swojej linii produkcyjnej (z czego kwotę 118,8 mln EUR zainwestowano w latach 2007–2008). W odniesieniu do niektórych z tych inwestycji Oltchim w latach 1995–2000 zaciągnął serię 12 pożyczek na warunkach rynkowych na łączną kwotę około 171 mln DEM plus 60 mln USD. Pożyczki były zabezpieczone gwarancjami państwowymi udzielonymi przez Ministerstwo Finansów.

| (24) | Z uwagi na fakt, że Oltchim nie był w stanie spłacić pożyczek, począwszy od listopada 1999 r. banki żądały spłaty należności z tytułu gwarancji państwowych. |
| --- | --- |

(24)

Z uwagi na fakt, że Oltchim nie był w stanie spłacić pożyczek, począwszy od listopada 1999 r. banki żądały spłaty należności z tytułu gwarancji państwowych.

| (25) | W latach 1999–2002 Ministerstwo Finansów dokonało płatności z tytułu należnych gwarancji. Ministerstwo naliczało znaczne odsetki i kary od kwot wypłacanych z tytułu gwarancji państwowych uruchomionych w latach 1999–2002, wynoszące od 0,15 % do 0,3 % dziennie, tj. 54–110 % rocznie (9). |
| --- | --- |

(25)

W latach 1999–2002 Ministerstwo Finansów dokonało płatności z tytułu należnych gwarancji. Ministerstwo naliczało znaczne odsetki i kary od kwot wypłacanych z tytułu gwarancji państwowych uruchomionych w latach 1999–2002, wynoszące od 0,15 % do 0,3 % dziennie, tj. 54–110 % rocznie (9).

| (26) | W czerwcu 2002 r. narosły dług Oltchim wobec Ministerstwa Finansów, wynikający z gwarancji państwowych oraz naliczonych odsetek i nałożonych kar, wyniósł 303 mln RON (około 72 mln EUR). W tym samym okresie kwotę tę przeniesiono z Ministerstwa Finansów na rumuńską agencję AVAS, której powierzono odzyskanie długu publicznego (10), i skonsolidowano ją w dolarach, tak aby zachować wartość długu w warunkach hiperinflacji; otrzymana w ten sposób kwota wynosiła 91 mln USD. |
| --- | --- |

(26)

W czerwcu 2002 r. narosły dług Oltchim wobec Ministerstwa Finansów, wynikający z gwarancji państwowych oraz naliczonych odsetek i nałożonych kar, wyniósł 303 mln RON (około 72 mln EUR). W tym samym okresie kwotę tę przeniesiono z Ministerstwa Finansów na rumuńską agencję AVAS, której powierzono odzyskanie długu publicznego (10), i skonsolidowano ją w dolarach, tak aby zachować wartość długu w warunkach hiperinflacji; otrzymana w ten sposób kwota wynosiła 91 mln USD.

| (27) | Zgodnie z ustawą rumuńską (GEO 51/1998) AVAS nie miała specjalnego mandatu do naliczania odsetek i kar w odniesieniu do długu publicznego, który miała odzyskać od przedsiębiorstw będących dłużnikami. |
| --- | --- |

(27)

Zgodnie z ustawą rumuńską (GEO 51/1998) AVAS nie miała specjalnego mandatu do naliczania odsetek i kar w odniesieniu do długu publicznego, który miała odzyskać od przedsiębiorstw będących dłużnikami.

II.2.2   Zamiana długu w 2003 r.

| (28) | Pierwsza próba prywatyzacji spółki miała miejsce w 2001 r., kiedy AVAS wynegocjowała i podpisała z przedsiębiorstwem Exall Resources umowę sprzedaży państwowych udziałów w spółce. Umowę sprzedaży anulowano z powodu niezdolności nabywcy do wywiązania się ze zobowiązań płatniczych i niezapewnienia technologicznych/środowiskowych inwestycji na rzecz spółki. |
| --- | --- |

(28)

Pierwsza próba prywatyzacji spółki miała miejsce w 2001 r., kiedy AVAS wynegocjowała i podpisała z przedsiębiorstwem Exall Resources umowę sprzedaży państwowych udziałów w spółce. Umowę sprzedaży anulowano z powodu niezdolności nabywcy do wywiązania się ze zobowiązań płatniczych i niezapewnienia technologicznych/środowiskowych inwestycji na rzecz spółki.

| (29) | Drugą próbę prywatyzacji Oltchim podjęto w październiku 2003 r., kiedy rumuńska agencja prywatyzacyjna APAPS opublikowała ogłoszenie o sprzedaży udziałów należących do państwa. W celu zwiększenia atrakcyjności spółki poinformowano potencjalnych inwestorów o tym, że dług publiczny zostanie zamieniony na udziały w kapitale zakładowym. |
| --- | --- |

(29)

Drugą próbę prywatyzacji Oltchim podjęto w październiku 2003 r., kiedy rumuńska agencja prywatyzacyjna APAPS opublikowała ogłoszenie o sprzedaży udziałów należących do państwa. W celu zwiększenia atrakcyjności spółki poinformowano potencjalnych inwestorów o tym, że dług publiczny zostanie zamieniony na udziały w kapitale zakładowym.

| (30) | Ponieważ jednak potencjalny inwestor (Rompetrol) i udziałowcy mniejszościowi zakwestionowali w rumuńskich sądach zamianę długu przeprowadzoną w 2003 r., na początku listopada 2003 r. ofertę prywatyzacyjną anulowano. Niezależnie od powyższego w listopadzie 2003 r. należący do AVAS dług w wysokości 95 mln USD (tj. przeniesiona kwota 91 mln USD oraz dalsze płatności dokonane przez Ministerstwo Finansów na mocy gwarancji i przeniesione na AVAS od czerwca 2002 r.), stanowiący równowartość 322 mln RON, zamieniono decyzją walnego zgromadzenia udziałowców Oltchim (na którym przedstawiciele państwa mieli większość głosów) na udziały w kapitale zakładowym. Udział publiczny w Oltchim wzrósł tym samym z 53,26 % do 95,73 %. |
| --- | --- |

(30)

Ponieważ jednak potencjalny inwestor (Rompetrol) i udziałowcy mniejszościowi zakwestionowali w rumuńskich sądach zamianę długu przeprowadzoną w 2003 r., na początku listopada 2003 r. ofertę prywatyzacyjną anulowano. Niezależnie od powyższego w listopadzie 2003 r. należący do AVAS dług w wysokości 95 mln USD (tj. przeniesiona kwota 91 mln USD oraz dalsze płatności dokonane przez Ministerstwo Finansów na mocy gwarancji i przeniesione na AVAS od czerwca 2002 r.), stanowiący równowartość 322 mln RON, zamieniono decyzją walnego zgromadzenia udziałowców Oltchim (na którym przedstawiciele państwa mieli większość głosów) na udziały w kapitale zakładowym. Udział publiczny w Oltchim wzrósł tym samym z 53,26 % do 95,73 %.

| (31) | W listopadzie 2005 r. sąd handlowy w okręgu Vâlcea unieważnił decyzję walnego zgromadzenia udziałowców Oltchim w sprawie zamiany długu z uwagi na to, że dokonano jej bez umożliwienia udziału w podwyższeniu kapitału również udziałowcom mniejszościowym. |
| --- | --- |

(31)

W listopadzie 2005 r. sąd handlowy w okręgu Vâlcea unieważnił decyzję walnego zgromadzenia udziałowców Oltchim w sprawie zamiany długu z uwagi na to, że dokonano jej bez umożliwienia udziału w podwyższeniu kapitału również udziałowcom mniejszościowym.

| (32) | W czerwcu 2006 r. rząd rumuński wydał dekret nadzwyczajny (11), w którym upoważniono przedstawicieli państwa na walnym zgromadzeniu udziałowców Oltchim do głosowania przeciwko odwołaniu się od orzeczenia sądu, który unieważnił pierwszą zamianę długu, oraz za podjęciem niezbędnych kroków w celu odwrócenia tej zamiany. Decyzja sądu o unieważnieniu zamiany długu stała się prawomocna w sierpniu 2006 r. Obniżenie kapitału zakładowego nastąpiło w listopadzie 2007 r. Dług wynikający z unieważnienia zamiany długu ponownie wpisano do ksiąg rachunkowych według pierwotnej wartości 95 mln USD, a następnie wyrażono kwotą 317 mln RON. |
| --- | --- |

(32)

W czerwcu 2006 r. rząd rumuński wydał dekret nadzwyczajny (11), w którym upoważniono przedstawicieli państwa na walnym zgromadzeniu udziałowców Oltchim do głosowania przeciwko odwołaniu się od orzeczenia sądu, który unieważnił pierwszą zamianę długu, oraz za podjęciem niezbędnych kroków w celu odwrócenia tej zamiany. Decyzja sądu o unieważnieniu zamiany długu stała się prawomocna w sierpniu 2006 r. Obniżenie kapitału zakładowego nastąpiło w listopadzie 2007 r. Dług wynikający z unieważnienia zamiany długu ponownie wpisano do ksiąg rachunkowych według pierwotnej wartości 95 mln USD, a następnie wyrażono kwotą 317 mln RON.

II.2.3   Dalsza kumulacja długu

| (33) | Po pierwszym przeniesieniu długu w czerwcu 2002 r. na AVAS, w okresie od czerwca 2002 r. do grudnia 2006 r. Ministerstwo Finansów nadal dokonywało płatności z tytułu gwarancji państwowych, które zostały uruchomione w listopadzie 1999 r. W latach 2003–2006, gdy zamiana długu przeprowadzona w 2003 r. nadal obowiązywała, całkowita suma dodatkowych płatności dokonanych przez Ministerstwo Finansów z tytułu uruchomionych gwarancji wyniosła 191 mln RON. Stosując konwencję zawartą w czerwcu 2002 r. pomiędzy Ministerstwem Finansów a AVAS w odniesieniu do przeniesienia długu publicznego, Ministerstwo Finansów przeniosło również na AVAS wszystkie te należności w kolejnych ratach po dokonaniu faktycznych płatności z tytułu gwarancji. AVAS również skonsolidowała te należności w dolarach - w 2006 r. wyniosły one w sumie 60 mln USD. |
| --- | --- |

(33)

Po pierwszym przeniesieniu długu w czerwcu 2002 r. na AVAS, w okresie od czerwca 2002 r. do grudnia 2006 r. Ministerstwo Finansów nadal dokonywało płatności z tytułu gwarancji państwowych, które zostały uruchomione w listopadzie 1999 r. W latach 2003–2006, gdy zamiana długu przeprowadzona w 2003 r. nadal obowiązywała, całkowita suma dodatkowych płatności dokonanych przez Ministerstwo Finansów z tytułu uruchomionych gwarancji wyniosła 191 mln RON. Stosując konwencję zawartą w czerwcu 2002 r. pomiędzy Ministerstwem Finansów a AVAS w odniesieniu do przeniesienia długu publicznego, Ministerstwo Finansów przeniosło również na AVAS wszystkie te należności w kolejnych ratach po dokonaniu faktycznych płatności z tytułu gwarancji. AVAS również skonsolidowała te należności w dolarach - w 2006 r. wyniosły one w sumie 60 mln USD.

| (34) | W dniu 1 stycznia 2007 r., tj. w dniu przystąpienia Rumunii do UE, całkowity dług Oltchim wobec AVAS wynosił zatem 60 mln USD (12). |
| --- | --- |

(34)

W dniu 1 stycznia 2007 r., tj. w dniu przystąpienia Rumunii do UE, całkowity dług Oltchim wobec AVAS wynosił zatem 60 mln USD (12).

II.3.   Wydarzenia po przystąpieniu Rumunii do UE

II.3.1   Kształtowanie się długu

| (35) | Od dnia 1 stycznia 2007 r. wszystkich płatności związanych z pożyczkami zewnętrznymi dokonywał Oltchim. Ministerstwo Finansów nie dokonywało już żadnych dodatkowych płatności z tytułu gwarancji państwowych. |
| --- | --- |

(35)

Od dnia 1 stycznia 2007 r. wszystkich płatności związanych z pożyczkami zewnętrznymi dokonywał Oltchim. Ministerstwo Finansów nie dokonywało już żadnych dodatkowych płatności z tytułu gwarancji państwowych.

| (36) | W listopadzie 2007 r. kwotę odwróconej zamiany długu równą 95 mln USD wpisano do ksiąg rachunkowych Oltchim i dodano do kwoty 60 mln USD związanej z dalszymi płatnościami, wskutek czego całkowity dług publiczny wyniósł 155 mln USD (508 mln RON). Ten dług publiczny w wysokości 155 mln USD wyrażony jest w księgach rachunkowych Oltchim w lejach rumuńskich (tj. 508 mln RON). Od tego momentu ten denominowany w dolarach amerykańskich dług jest podawany w księgach rachunkowych Oltchim w lejach rumuńskich i kwota ta w walucie rumuńskiej pozostała bez zmian, ponieważ w każdym nowym okresie sprawozdawczym spółka podawała w bilansie wartość historyczną w lejach rumuńskich (13), która zawsze była wyższa niż mająca wówczas zastosowanie wartość, ponieważ z czasem lej rumuński umocnił się w stosunku do dolara amerykańskiego. |
| --- | --- |

(36)

W listopadzie 2007 r. kwotę odwróconej zamiany długu równą 95 mln USD wpisano do ksiąg rachunkowych Oltchim i dodano do kwoty 60 mln USD związanej z dalszymi płatnościami, wskutek czego całkowity dług publiczny wyniósł 155 mln USD (508 mln RON). Ten dług publiczny w wysokości 155 mln USD wyrażony jest w księgach rachunkowych Oltchim w lejach rumuńskich (tj. 508 mln RON). Od tego momentu ten denominowany w dolarach amerykańskich dług jest podawany w księgach rachunkowych Oltchim w lejach rumuńskich i kwota ta w walucie rumuńskiej pozostała bez zmian, ponieważ w każdym nowym okresie sprawozdawczym spółka podawała w bilansie wartość historyczną w lejach rumuńskich (13), która zawsze była wyższa niż mająca wówczas zastosowanie wartość, ponieważ z czasem lej rumuński umocnił się w stosunku do dolara amerykańskiego.

| (37) | W ramach wyjątku od ogólnej zasady przewidzianej w GEO 51/1998 (zob. motyw (27) powyżej) na podstawie art. 2 ust. 2 rządowego dekretu nadzwyczajnego nr 45/2006 (zwanego dalej „GEO 45/2006”) w 2007 r. AVAS naliczyła za lata 2003–2006 odsetki w kwocie 29,9 mln RON – według jednorocznej stopy LIBOR (14) dla depozytów w dolarach amerykańskich - od należności Oltchim przeniesionych na AVAS przez Ministerstwo Finansów, które to należności były objęte zamianą długu dokonaną w 2003 r. |
| --- | --- |

(37)

W ramach wyjątku od ogólnej zasady przewidzianej w GEO 51/1998 (zob. motyw (27) powyżej) na podstawie art. 2 ust. 2 rządowego dekretu nadzwyczajnego nr 45/2006 (zwanego dalej „GEO 45/2006”) w 2007 r. AVAS naliczyła za lata 2003–2006 odsetki w kwocie 29,9 mln RON – według jednorocznej stopy LIBOR (14) dla depozytów w dolarach amerykańskich - od należności Oltchim przeniesionych na AVAS przez Ministerstwo Finansów, które to należności były objęte zamianą długu dokonaną w 2003 r.

| (38) | W konsekwencji od listopada 2007 r. całkowita kwota długu Oltchim wobec AVAS wynosiła 155 mln USD (508 mln RON) plus 29 mln RON, co daje łączną kwotę 538 mln RON. W dalszej części niniejszej decyzji wspominany będzie dług wyrażony w lejach rumuńskich, ponieważ zgłoszona zamiana długu jest również denominowana w lejach rumuńskich. |
| --- | --- |

(38)

W konsekwencji od listopada 2007 r. całkowita kwota długu Oltchim wobec AVAS wynosiła 155 mln USD (508 mln RON) plus 29 mln RON, co daje łączną kwotę 538 mln RON. W dalszej części niniejszej decyzji wspominany będzie dług wyrażony w lejach rumuńskich, ponieważ zgłoszona zamiana długu jest również denominowana w lejach rumuńskich.

II.3.2   Druga zamiana długu

| (39) | W styczniu 2007 r. ustawą 30/2007 rumuński parlament zatwierdził GEO 45/2006, w którym upoważniono AVAS do odwrócenia pierwszej zamiany długu oraz do przeprowadzenia drugiej zamiany, tym razem z poszanowaniem również praw pierwszeństwa udziałowców mniejszościowych. |
| --- | --- |

(39)

W styczniu 2007 r. ustawą 30/2007 rumuński parlament zatwierdził GEO 45/2006, w którym upoważniono AVAS do odwrócenia pierwszej zamiany długu oraz do przeprowadzenia drugiej zamiany, tym razem z poszanowaniem również praw pierwszeństwa udziałowców mniejszościowych.

| (40) | Tej drugiej próbie zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym sprzeciwił się jednak nowy główny udziałowiec mniejszościowy, PCC, który odmówił udziału w tej operacji. |
| --- | --- |

(40)

Tej drugiej próbie zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym sprzeciwił się jednak nowy główny udziałowiec mniejszościowy, PCC, który odmówił udziału w tej operacji.

| (41) | PCC nabył 1,2 % udziałów w Oltchim za kwotę 7,5 mln EUR w maju 2007 r., tj. po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu krajowego, w którym unieważniono pierwszą zamianę długu, ponieważ ani Oltchim, ani władze rumuńskie nie odwołały się od tego orzeczenia. Po odwróceniu zamiany długu w księgach rachunkowych spółki udział PCC w wysokości 1,2 % stał się udziałem wynoszącym 12 % (15). |
| --- | --- |

(41)

PCC nabył 1,2 % udziałów w Oltchim za kwotę 7,5 mln EUR w maju 2007 r., tj. po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu krajowego, w którym unieważniono pierwszą zamianę długu, ponieważ ani Oltchim, ani władze rumuńskie nie odwołały się od tego orzeczenia. Po odwróceniu zamiany długu w księgach rachunkowych spółki udział PCC w wysokości 1,2 % stał się udziałem wynoszącym 12 % (15).

| (42) | W kwietniu 2008 r. PCC wniósł skargę do Komisji, twierdząc, że zamiana długu wiązała się z pomocą państwa niezgodną z rynkiem wewnętrznym (zob. motyw 2 powyżej). |
| --- | --- |

(42)

W kwietniu 2008 r. PCC wniósł skargę do Komisji, twierdząc, że zamiana długu wiązała się z pomocą państwa niezgodną z rynkiem wewnętrznym (zob. motyw 2 powyżej).

| (43) | W celu zapewnienia zgodności z art. 108 ust. 3 TFUE władze rumuńskie postanowiły przed przeprowadzeniem drugiej zamiany długu uzyskać zatwierdzenie pomocy państwa przez Komisję i zgłosiły przedmiotowy środek. |
| --- | --- |

(43)

W celu zapewnienia zgodności z art. 108 ust. 3 TFUE władze rumuńskie postanowiły przed przeprowadzeniem drugiej zamiany długu uzyskać zatwierdzenie pomocy państwa przez Komisję i zgłosiły przedmiotowy środek.

II.4.   Obecna sytuacja Oltchim

| (44) | Władze rumuńskie twierdzą, że po odwróceniu w 2006 r. zamiany długu dokonanej w 2003 r. ponownie próbowały sprywatyzować spółkę obciążoną długiem - odpowiednio w latach 2006 i 2008. Według władz rumuńskich żaden inwestor nie był zainteresowany zakupem na takich warunkach. |
| --- | --- |

(44)

Władze rumuńskie twierdzą, że po odwróceniu w 2006 r. zamiany długu dokonanej w 2003 r. ponownie próbowały sprywatyzować spółkę obciążoną długiem - odpowiednio w latach 2006 i 2008. Według władz rumuńskich żaden inwestor nie był zainteresowany zakupem na takich warunkach.

| (45) | Ponadto zdaniem władz rumuńskich od 2008 r. spółka boryka się z następującymi wyzwaniami: (i) wstrzymaniem dostaw najważniejszych surowców od głównego dostawcy, rafinerii Arpechim; (ii) negatywnym wpływem na wartość aktywów netto spółki spowodowanym przywróceniem znaczącego długu po odwróceniu w listopadzie 2007 r. zamiany długu dokonanej w 2003 r., (iii) niedokapitalizowaniem spółki, także wskutek odwrócenia zamiany długu, i wreszcie (iv) skutkami światowego kryzysu finansowego i gospodarczego. |
| --- | --- |

(45)

Ponadto zdaniem władz rumuńskich od 2008 r. spółka boryka się z następującymi wyzwaniami: (i) wstrzymaniem dostaw najważniejszych surowców od głównego dostawcy, rafinerii Arpechim; (ii) negatywnym wpływem na wartość aktywów netto spółki spowodowanym przywróceniem znaczącego długu po odwróceniu w listopadzie 2007 r. zamiany długu dokonanej w 2003 r., (iii) niedokapitalizowaniem spółki, także wskutek odwrócenia zamiany długu, i wreszcie (iv) skutkami światowego kryzysu finansowego i gospodarczego.

| (46) | Za rok obrotowy 2008 Oltchim odnotował stratę z działalności operacyjnej w wysokości 71 mln RON (17 mln EUR), stratę netto w wysokości 226 mln RON (54 mln EUR), a skumulowane straty wyniosły 1,367 mld RON (325 mln EUR). Po zaprzestaniu w listopadzie 2008 r. działalności przez rafinerię Arpechim, głównego dostawcę etylenu, spółka funkcjonowała na poziomie 45 % zdolności produkcyjnej i tymczasowo zwolniono około jednej trzeciej pracowników. |
| --- | --- |

(46)

Za rok obrotowy 2008 Oltchim odnotował stratę z działalności operacyjnej w wysokości 71 mln RON (17 mln EUR), stratę netto w wysokości 226 mln RON (54 mln EUR), a skumulowane straty wyniosły 1,367 mld RON (325 mln EUR). Po zaprzestaniu w listopadzie 2008 r. działalności przez rafinerię Arpechim, głównego dostawcę etylenu, spółka funkcjonowała na poziomie 45 % zdolności produkcyjnej i tymczasowo zwolniono około jednej trzeciej pracowników.

| (47) | Pod koniec 2008 r. udziały Oltchim należące do tego czasu do AVAS przeniesiono do portfela Ministerstwa Gospodarki. |
| --- | --- |

(47)

Pod koniec 2008 r. udziały Oltchim należące do tego czasu do AVAS przeniesiono do portfela Ministerstwa Gospodarki.

| (48) | W grudniu 2009 r. Oltchim nabył aktywa (instalację do produkcji etylenu) swojego poprzedniego dostawcy, rafinerii Arpechim, za kwotę [0]–[10] EUR (16) i zapłacił za jego zapasy [10]–[20] mln EUR. Według władz rumuńskich nabycie to zostało sfinansowane z zaliczek wpłaconych przez klientów. Rafineria Arpechim wznowiła działalność w maju 2011 r. |
| --- | --- |

(48)

W grudniu 2009 r. Oltchim nabył aktywa (instalację do produkcji etylenu) swojego poprzedniego dostawcy, rafinerii Arpechim, za kwotę [0]–[10] EUR (16) i zapłacił za jego zapasy [10]–[20] mln EUR. Według władz rumuńskich nabycie to zostało sfinansowane z zaliczek wpłaconych przez klientów. Rafineria Arpechim wznowiła działalność w maju 2011 r.

| (49) | W dniu 31 grudnia 2009 r. w sprawozdaniu finansowym Oltchim za rok 2009 wykazano stratę z działalności operacyjnej w wysokości 26 mln EUR (109 mln RON), stratę netto w wysokości 52,4 mln EUR (220 mln RON), skumulowane straty w wysokości 377 mln EUR (1,584 mld RON) oraz ujemne środki własne w kwocie 112 mln EUR (469 mln RON). |
| --- | --- |

(49)

W dniu 31 grudnia 2009 r. w sprawozdaniu finansowym Oltchim za rok 2009 wykazano stratę z działalności operacyjnej w wysokości 26 mln EUR (109 mln RON), stratę netto w wysokości 52,4 mln EUR (220 mln RON), skumulowane straty w wysokości 377 mln EUR (1,584 mld RON) oraz ujemne środki własne w kwocie 112 mln EUR (469 mln RON).

| (50) | W dniu 31 grudnia 2010 r. w sprawozdaniu finansowym Oltchim wykazano zysk z działalności operacyjnej w wysokości 56 mln EUR, zysk netto w wysokości 32 mln EUR (220 mln RON) i skumulowane straty w wysokości 383 mln EUR. Dodatni wynik operacyjny i netto był spowodowany faktem, że aktywa rafinerii Arpechim nabyte za kwotę [0]–[10] EUR zostały ponownie wycenione na kwotę [80]–[100] mln EUR, a otrzymaną różnicę wpisano do ksiąg rachunkowych jako „zysk z tytułu okazyjnego nabycia”. |
| --- | --- |

(50)

W dniu 31 grudnia 2010 r. w sprawozdaniu finansowym Oltchim wykazano zysk z działalności operacyjnej w wysokości 56 mln EUR, zysk netto w wysokości 32 mln EUR (220 mln RON) i skumulowane straty w wysokości 383 mln EUR. Dodatni wynik operacyjny i netto był spowodowany faktem, że aktywa rafinerii Arpechim nabyte za kwotę [0]–[10] EUR zostały ponownie wycenione na kwotę [80]–[100] mln EUR, a otrzymaną różnicę wpisano do ksiąg rachunkowych jako „zysk z tytułu okazyjnego nabycia”.

| (51) | W dniu 30 czerwca 2011 r. w sześciomiesięcznym sprawozdaniu finansowym (17) Oltchim wykazano stratę z działalności operacyjnej w wysokości 7,4 mln EUR, stratę netto w wysokości 17,4 mln EUR, skumulowane straty w wysokości 401 mln EUR oraz ujemne środki własne w kwocie 358 mln EUR (nie uwzględniając długu wobec AVAS). |
| --- | --- |

(51)

W dniu 30 czerwca 2011 r. w sześciomiesięcznym sprawozdaniu finansowym (17) Oltchim wykazano stratę z działalności operacyjnej w wysokości 7,4 mln EUR, stratę netto w wysokości 17,4 mln EUR, skumulowane straty w wysokości 401 mln EUR oraz ujemne środki własne w kwocie 358 mln EUR (nie uwzględniając długu wobec AVAS).

III.   DECYZJA O WSZCZĘCIU POSTĘPOWANIA

| (52) | W dniu 15 września 2009 r. Komisja wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające w sprawie dwóch środków pomocy na rzecz Oltchim, zgłoszonych przez Rumunię w lipcu 2009 r.:






  — | środka 1: zamiany długu o łącznej wartości 538 mln RON (około 128 mln EUR); oraz |
| --- | --- | --- |

(52)

W dniu 15 września 2009 r. Komisja wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające w sprawie dwóch środków pomocy na rzecz Oltchim, zgłoszonych przez Rumunię w lipcu 2009 r.:

—

środka 1: zamiany długu o łącznej wartości 538 mln RON (około 128 mln EUR); oraz

| — | środka 2:„gwarancji udziałowców” pokrywającej 80 % pożyczki zaciągniętej na warunkach rynkowych w łącznej kwocie 424 mln, przeznaczonej na dalsze inwestycje modernizacyjne. (Pismem z dnia 22 czerwca 2011 r. Rumunia wycofała swoje zgłoszenie w odniesieniu do środka 2). |
| --- | --- |

—

środka 2:„gwarancji udziałowców” pokrywającej 80 % pożyczki zaciągniętej na warunkach rynkowych w łącznej kwocie 424 mln, przeznaczonej na dalsze inwestycje modernizacyjne. (Pismem z dnia 22 czerwca 2011 r. Rumunia wycofała swoje zgłoszenie w odniesieniu do środka 2).

| (53) | Komisja wyraziła wątpliwość, czy wbrew argumentom Rumunii zgłoszony pakiet pomocy zapewnił spółce nienależną korzyść i stanowił pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. |
| --- | --- |

(53)

Komisja wyraziła wątpliwość, czy wbrew argumentom Rumunii zgłoszony pakiet pomocy zapewnił spółce nienależną korzyść i stanowił pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE.

| (54) | Ponadto w decyzji o wszczęciu postępowania stwierdzono, że fakt, iż od dnia 1 stycznia 2007 r. państwo nie naliczało odsetek i kar w odniesieniu do nieuregulowanego długu publicznego (co określono jako „środek 3”), może stanowić dalszą pomoc państwa. |
| --- | --- |

(54)

Ponadto w decyzji o wszczęciu postępowania stwierdzono, że fakt, iż od dnia 1 stycznia 2007 r. państwo nie naliczało odsetek i kar w odniesieniu do nieuregulowanego długu publicznego (co określono jako „środek 3”), może stanowić dalszą pomoc państwa.

| (55) | Komisja wyraziła wreszcie wątpliwość, czy przedmiotowe środki można uznać za zgodne z TFUE na mocy odnośnych zasad pomocy państwa, jeżeli zostałoby stwierdzone, że wiążą się one z pomocą państwa. |
| --- | --- |

(55)

Komisja wyraziła wreszcie wątpliwość, czy przedmiotowe środki można uznać za zgodne z TFUE na mocy odnośnych zasad pomocy państwa, jeżeli zostałoby stwierdzone, że wiążą się one z pomocą państwa.

IV.   UWAGI RUMUNII DOTYCZĄCE DECYZJI O WSZCZĘCIU POSTĘPOWANIA

| (56) | W swojej odpowiedzi na decyzję o wszczęciu postępowania władze rumuńskie utrzymywały, że żaden z trzech środków nie stanowi pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, ponieważ zachowanie państwa rumuńskiego było zgodne z zasadami rynkowymi. |
| --- | --- |

(56)

W swojej odpowiedzi na decyzję o wszczęciu postępowania władze rumuńskie utrzymywały, że żaden z trzech środków nie stanowi pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, ponieważ zachowanie państwa rumuńskiego było zgodne z zasadami rynkowymi.

| (57) | W szczególności Rumunia twierdziła, że zgłoszone środki (zamiana długu i gwarancja udziałowców) zapewnią przywrócenie rentowności Oltchim poprzez rozwiązanie problemu niedokapitalizowania oraz zapewnienie niezbędnych środków na realizację strategii rozwoju spółki. Ponadto Rumunia podkreśliła, że Komisja musi wziąć pod uwagę podwójną rolę państwa jako udziałowca i wierzyciela Oltchim. |
| --- | --- |

(57)

W szczególności Rumunia twierdziła, że zgłoszone środki (zamiana długu i gwarancja udziałowców) zapewnią przywrócenie rentowności Oltchim poprzez rozwiązanie problemu niedokapitalizowania oraz zapewnienie niezbędnych środków na realizację strategii rozwoju spółki. Ponadto Rumunia podkreśliła, że Komisja musi wziąć pod uwagę podwójną rolę państwa jako udziałowca i wierzyciela Oltchim.

| (58) | Ponadto Rumunia utrzymywała, że środek 3 nie stanowi pomocy państwa, ponieważ zachowanie państwa, jeżeli chodzi o nieegzekwowanie wcześniejszego długu, jest ściśle związane z planowaną zamianą długu oraz że w odniesieniu do tego długu władze rumuńskie postępowały konsekwentnie w sposób zgodny z tym, na co w podobnej sytuacji zdecydowałby się podmiot gospodarczy. |
| --- | --- |

(58)

Ponadto Rumunia utrzymywała, że środek 3 nie stanowi pomocy państwa, ponieważ zachowanie państwa, jeżeli chodzi o nieegzekwowanie wcześniejszego długu, jest ściśle związane z planowaną zamianą długu oraz że w odniesieniu do tego długu władze rumuńskie postępowały konsekwentnie w sposób zgodny z tym, na co w podobnej sytuacji zdecydowałby się podmiot gospodarczy.

V.   UWAGI ZGŁOSZONE PRZEZ ZAINTERESOWANE STRONY

| (59) | W swoich uwagach dotyczących decyzji o wszczęciu postępowania z dnia 26 stycznia 2010 r.Vestolit wyraził zaniepokojenie pakietem pomocy państwa zgłoszonym przez Rumunię w lipcu 2009 r. Vestolit uważa się konkurenta Oltchim, ponieważ oba te przedsiębiorstwa prowadzą działalność w zakresie produkcji polichlorku winylu. Według przedsiębiorstwa Vestolit żaden prywatny inwestor nie poparłby program inwestycyjnego ukierunkowanego wyłącznie na zakup i modernizację przestarzałej instalacji rafinerii Arpechim do produkcji etylenu. |
| --- | --- |

(59)

W swoich uwagach dotyczących decyzji o wszczęciu postępowania z dnia 26 stycznia 2010 r.Vestolit wyraził zaniepokojenie pakietem pomocy państwa zgłoszonym przez Rumunię w lipcu 2009 r. Vestolit uważa się konkurenta Oltchim, ponieważ oba te przedsiębiorstwa prowadzą działalność w zakresie produkcji polichlorku winylu. Według przedsiębiorstwa Vestolit żaden prywatny inwestor nie poparłby program inwestycyjnego ukierunkowanego wyłącznie na zakup i modernizację przestarzałej instalacji rafinerii Arpechim do produkcji etylenu.

| (60) | W piśmie z dnia 21 stycznia 2010 r.Ineos twierdził, że informacje zawarte w decyzji o wszczęciu postępowania wskazują, jakoby Oltchim był przedsiębiorstwem znajdującym się w trudnej sytuacji, a zatem środki pomocy podejmowane przez państwo rumuńskie na jego rzecz prawdopodobnie nie zostałyby podjęte przez prywatnego inwestora. Ineos zwrócił również uwagę na fakt, że europejski rynek polichlorku winylu charakteryzuje się znacznym nadmiarem zdolności produkcyjnych i dlatego każda ewentualna pomoc na rzecz jednego z uczestników tego rynku może powodować znaczące zakłócenie konkurencji. |
| --- | --- |

(60)

W piśmie z dnia 21 stycznia 2010 r.Ineos twierdził, że informacje zawarte w decyzji o wszczęciu postępowania wskazują, jakoby Oltchim był przedsiębiorstwem znajdującym się w trudnej sytuacji, a zatem środki pomocy podejmowane przez państwo rumuńskie na jego rzecz prawdopodobnie nie zostałyby podjęte przez prywatnego inwestora. Ineos zwrócił również uwagę na fakt, że europejski rynek polichlorku winylu charakteryzuje się znacznym nadmiarem zdolności produkcyjnych i dlatego każda ewentualna pomoc na rzecz jednego z uczestników tego rynku może powodować znaczące zakłócenie konkurencji.

| (61) | Uwagi przedłożone przez Firebird w dniu 28 maja 2010 r. są podobne pod względem treści do uwag przedstawionych przez wyżej wymienione zainteresowane strony. |
| --- | --- |

(61)

Uwagi przedłożone przez Firebird w dniu 28 maja 2010 r. są podobne pod względem treści do uwag przedstawionych przez wyżej wymienione zainteresowane strony.

| (62) | Pismem z dnia 28 stycznia 2010 r. inny konkurent Oltchim, anonimowy podmiot I, także zgłosił uwagi podobne do tych przedstawionych przez Vestolit i Ineos. Podkreślił on również, że pomoc operacyjna nie może być uznana za zgodną z TFUE i że wydaje się, iż w przypadku Oltchim nie istnieją inne argumenty przemawiające za zgodnością z rynkiem wewnętrznym. |
| --- | --- |

(62)

Pismem z dnia 28 stycznia 2010 r. inny konkurent Oltchim, anonimowy podmiot I, także zgłosił uwagi podobne do tych przedstawionych przez Vestolit i Ineos. Podkreślił on również, że pomoc operacyjna nie może być uznana za zgodną z TFUE i że wydaje się, iż w przypadku Oltchim nie istnieją inne argumenty przemawiające za zgodnością z rynkiem wewnętrznym.

| (63) | W piśmie z dnia 27 stycznia 2010 r.anonimowy podmiot II twierdził, że wszystkie środki pomocy określone w decyzji o wszczęciu postępowania stanowią pomoc niezgodną z rynkiem wewnętrznym. Anonimowy podmiot II utrzymywał również, że:






  a) | gwarancje państwowe udzielone Oltchim w latach 1995–2000 nadal obowiązywały po przystąpieniu Rumunii do UE, mianowicie miały zastosowanie do dnia 31 października 2009 r., a zatem począwszy od dnia przystąpienia, powinny być traktowane jako nowa pomoc; |
| --- | --- | --- |

(63)

W piśmie z dnia 27 stycznia 2010 r.anonimowy podmiot II twierdził, że wszystkie środki pomocy określone w decyzji o wszczęciu postępowania stanowią pomoc niezgodną z rynkiem wewnętrznym. Anonimowy podmiot II utrzymywał również, że:

a)

gwarancje państwowe udzielone Oltchim w latach 1995–2000 nadal obowiązywały po przystąpieniu Rumunii do UE, mianowicie miały zastosowanie do dnia 31 października 2009 r., a zatem począwszy od dnia przystąpienia, powinny być traktowane jako nowa pomoc;

| b) | trudności, których Oltchim doświadcza od czasu uruchomienia gwarancji państwowych w listopadzie 1999 r., są spowodowane problemami strukturalnymi spółki (nieprawidłowym zarządzaniem, niewłaściwym wyborem strategii biznesowej, brakiem faktycznej i efektywnej restrukturyzacji); |
| --- | --- |

b)

trudności, których Oltchim doświadcza od czasu uruchomienia gwarancji państwowych w listopadzie 1999 r., są spowodowane problemami strukturalnymi spółki (nieprawidłowym zarządzaniem, niewłaściwym wyborem strategii biznesowej, brakiem faktycznej i efektywnej restrukturyzacji);

| c) | nabycie aktywów rafinerii Arpechim jest sprzeczne z interesem gospodarczym Oltchim, ponieważ nie będzie generowało zysku w przyszłości; |
| --- | --- |

c)

nabycie aktywów rafinerii Arpechim jest sprzeczne z interesem gospodarczym Oltchim, ponieważ nie będzie generowało zysku w przyszłości;

| d) | kolejne płatności dokonane przez Ministerstwo Finansów w okresie od czerwca 2002 r. do grudnia 2006 r. z tytułu uruchomionych gwarancji państwowych świadczą o tym, że przez cały ten okres Oltchim znajdował się w trudnej sytuacji; |
| --- | --- |

d)

kolejne płatności dokonane przez Ministerstwo Finansów w okresie od czerwca 2002 r. do grudnia 2006 r. z tytułu uruchomionych gwarancji państwowych świadczą o tym, że przez cały ten okres Oltchim znajdował się w trudnej sytuacji;

| e) | Rumunia naprawdę próbowała sprywatyzować spółkę tylko raz, w 2001 r., a kolejne „nieudane” próby prywatyzacji w latach 2003 i 2006 stanowiły tylko strategię służącą nieegzekwowaniu długu publicznego; |
| --- | --- |

e)

Rumunia naprawdę próbowała sprywatyzować spółkę tylko raz, w 2001 r., a kolejne „nieudane” próby prywatyzacji w latach 2003 i 2006 stanowiły tylko strategię służącą nieegzekwowaniu długu publicznego;

| f) | plan ciągłości działania stanowiący podstawę pakietu pomocy zgłoszonego w lipcu 2009 r. nie był wiarygodny, szczególnie w odniesieniu do analizy wrażliwości i oczekiwanego zwrotu z inwestycji; |
| --- | --- |

f)

plan ciągłości działania stanowiący podstawę pakietu pomocy zgłoszonego w lipcu 2009 r. nie był wiarygodny, szczególnie w odniesieniu do analizy wrażliwości i oczekiwanego zwrotu z inwestycji;

| g) | wspierając tak szeroko zakrojony program inwestycyjny, państwo poniosłoby znaczną stratę, ponieważ oczekiwane przychody z prywatyzacji Oltchim nie pokryłyby kosztów środków pomocy; |
| --- | --- |

g)

wspierając tak szeroko zakrojony program inwestycyjny, państwo poniosłoby znaczną stratę, ponieważ oczekiwane przychody z prywatyzacji Oltchim nie pokryłyby kosztów środków pomocy;

| h) | biorąc pod uwagę, że zgłoszone środki wiążą się z pomocą państwa, Rumunia powinna zaproponować plan restrukturyzacji Oltchim, pozwalając na ocenę zgodności pomocy pod kątem wytycznych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (18). |
| --- | --- |

h)

biorąc pod uwagę, że zgłoszone środki wiążą się z pomocą państwa, Rumunia powinna zaproponować plan restrukturyzacji Oltchim, pozwalając na ocenę zgodności pomocy pod kątem wytycznych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (18).

| (64) | Na późniejszym etapie postępowania PCC zwrócił uwagę Komisji na fakt, że w czerwcu 2010 r. rumuńska agencja ochrony środowiska nałożyła na Oltchim karę ekologiczną w wysokości 14,34 mln EUR z powodu spóźnionego zwrotu certyfikatów emisji CO2 za 2009 r. (19). Zdaniem PCC możliwe nieegzekwowanie grzywny wiązało się z dalszą pomocą państwa na rzecz spółki. W piśmie Firebird z dnia 8 lipca 2010 r. także podniesiono kwestię wspomnianej kary ekologicznej. |
| --- | --- |

(64)

Na późniejszym etapie postępowania PCC zwrócił uwagę Komisji na fakt, że w czerwcu 2010 r. rumuńska agencja ochrony środowiska nałożyła na Oltchim karę ekologiczną w wysokości 14,34 mln EUR z powodu spóźnionego zwrotu certyfikatów emisji CO2 za 2009 r. (19). Zdaniem PCC możliwe nieegzekwowanie grzywny wiązało się z dalszą pomocą państwa na rzecz spółki. W piśmie Firebird z dnia 8 lipca 2010 r. także podniesiono kwestię wspomnianej kary ekologicznej.

| (65) | W październiku 2010 r. i październiku 2011 r. PCC poinformował również Komisję, że państwowy dostawca energii elektrycznej SC Electrica SA (zwany dalej „Electrica”) oraz inni wierzyciele publiczni (Salrom Exploatarea Minieră Rm. Vâlcea, dostawca roztworu soli i wapnia, oraz SC CET Govora SA, dostawca pary przemysłowej) mają znaczne wierzytelności zrestrukturyzowane wobec Oltchim. |
| --- | --- |

(65)

W październiku 2010 r. i październiku 2011 r. PCC poinformował również Komisję, że państwowy dostawca energii elektrycznej SC Electrica SA (zwany dalej „Electrica”) oraz inni wierzyciele publiczni (Salrom Exploatarea Minieră Rm. Vâlcea, dostawca roztworu soli i wapnia, oraz SC CET Govora SA, dostawca pary przemysłowej) mają znaczne wierzytelności zrestrukturyzowane wobec Oltchim.

VI.   UWAGI RUMUNII DOTYCZĄCE UWAG ZAINTERESOWANYCH STRON

| (66) | W odpowiedzi z dnia 8 kwietnia 2010 r. na uwagi zainteresowanych stron Rumunia w dużej mierze odnosi się do zgłoszenia i swoich wcześniejszych uwag przedstawionych w odpowiedzi na decyzję o wszczęciu postępowania. |
| --- | --- |

(66)

W odpowiedzi z dnia 8 kwietnia 2010 r. na uwagi zainteresowanych stron Rumunia w dużej mierze odnosi się do zgłoszenia i swoich wcześniejszych uwag przedstawionych w odpowiedzi na decyzję o wszczęciu postępowania.

| (67) | W szczególności Rumunia utrzymywała, że wbrew temu, co twierdzi jedna z osób trzecich, nabycie i modernizacja aktywów petrochemicznych rafinerii Arpechim obejmuje wszelką niezbędną restrukturyzację i ma zasadnicze znaczenie dla długoterminowej rentowności przedsiębiorstwa oraz że można spodziewać się, iż działanie zintegrowanej platformy petrochemicznej Oltchim-Arpechim będzie generowało zysk. |
| --- | --- |

(67)

W szczególności Rumunia utrzymywała, że wbrew temu, co twierdzi jedna z osób trzecich, nabycie i modernizacja aktywów petrochemicznych rafinerii Arpechim obejmuje wszelką niezbędną restrukturyzację i ma zasadnicze znaczenie dla długoterminowej rentowności przedsiębiorstwa oraz że można spodziewać się, iż działanie zintegrowanej platformy petrochemicznej Oltchim-Arpechim będzie generowało zysk.

| (68) | Rumunia powtarza również swoje argumenty, jakoby działania podjęte wobec Oltchim w celu wyegzekwowania należności nie przynoszą Oltchim żadnych korzyści. Co więcej, Rumunia podtrzymała również swój zamiar prywatyzacji Oltchim. |
| --- | --- |

(68)

Rumunia powtarza również swoje argumenty, jakoby działania podjęte wobec Oltchim w celu wyegzekwowania należności nie przynoszą Oltchim żadnych korzyści. Co więcej, Rumunia podtrzymała również swój zamiar prywatyzacji Oltchim.

VII.   WYCOFANIE ZGŁOSZENIA W ODNIESIENIU DO GWARANCJI PAŃSTWA (ŚRODEK 2)

| (69) | Zgodnie z art. 8 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (20) po wszczęciu formalnego postępowania wyjaśniającego państwo członkowskie może wycofać zgłoszenie w pożądanym czasie, zanim Komisja podejmie decyzję, czy zgłoszony środek ma charakter pomocy państwa. W takim przypadku Komisja zamyka postępowanie decyzją, w której uznaje daną kwestię za nieistotną. |
| --- | --- |

(69)

Zgodnie z art. 8 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (20) po wszczęciu formalnego postępowania wyjaśniającego państwo członkowskie może wycofać zgłoszenie w pożądanym czasie, zanim Komisja podejmie decyzję, czy zgłoszony środek ma charakter pomocy państwa. W takim przypadku Komisja zamyka postępowanie decyzją, w której uznaje daną kwestię za nieistotną.

| (70) | Władze rumuńskie wycofały zgłoszenie w odniesieniu do gwarancji państwowej (pokrywającej 80 % pożyczki do kwoty 424 mln EUR). Jeżeli więc chodzi o środek 2, postępowanie Komisji stało się bezprzedmiotowe. |
| --- | --- |

(70)

Władze rumuńskie wycofały zgłoszenie w odniesieniu do gwarancji państwowej (pokrywającej 80 % pożyczki do kwoty 424 mln EUR). Jeżeli więc chodzi o środek 2, postępowanie Komisji stało się bezprzedmiotowe.

VIII.   STANOWISKO RUMUNII PO WYCOFANIU ŚRODKA 2

VIII.1.   Modyfikacja środka 1 – zamiar przeprowadzenia prywatyzacji przez Rumunię

| (71) | W lutym 2011 r. Rumunia zwróciła się o uruchomienie wspólnego uzupełniającego zapobiegawczego programu pomocy finansowej UE i Międzynarodowego Funduszu Walutowego (zwanego dalej „MFW”) w celu ułatwienia przywrócenia wzrostu gospodarczego w Rumunii przy jednoczesnym skoncentrowaniu się na reformach strukturalnych, poprawie stabilności budżetowej i utrwaleniu stabilności finansowej. W maju 2011 r. Rada podjęła decyzję (21) o udzieleniu Rumunii zapobiegawczo średnioterminowej pomocy finansowej w wysokości do 1,4 mld EUR. W marcu 2011 r. MFW zatwierdził nową zapobiegawczą promesę kredytową (22) dla Rumunii. Na mocy tej umowy MFW udziela Rumunii pomocy finansowej w kwocie 3 090,6 mln SDR (3,5 mld EUR) na następne dwa lata. Dofinansowanie to jest uzależnione od osiągnięcia przez Rumunię szeregu celów w zakresie zmniejszenia deficytu budżetowego, które wyszczególniono w liście intencyjnym przedstawionym przez władze rumuńskie i odzwierciedlono w technicznym protokole ustaleń. Cele wymienione w tym protokole obejmują między innymi zmniejszenie zaległości w płatnościach i strat dla przedsiębiorstw publicznych. W liście intencyjnym i technicznym protokole ustaleń z dnia 2 grudnia 2011 r. (23) Rumunia zobowiązała się ogłosić do końca kwietnia 2012 r. przetarg na prywatyzację Oltchim. |
| --- | --- |

(71)

W lutym 2011 r. Rumunia zwróciła się o uruchomienie wspólnego uzupełniającego zapobiegawczego programu pomocy finansowej UE i Międzynarodowego Funduszu Walutowego (zwanego dalej „MFW”) w celu ułatwienia przywrócenia wzrostu gospodarczego w Rumunii przy jednoczesnym skoncentrowaniu się na reformach strukturalnych, poprawie stabilności budżetowej i utrwaleniu stabilności finansowej. W maju 2011 r. Rada podjęła decyzję (21) o udzieleniu Rumunii zapobiegawczo średnioterminowej pomocy finansowej w wysokości do 1,4 mld EUR. W marcu 2011 r. MFW zatwierdził nową zapobiegawczą promesę kredytową (22) dla Rumunii. Na mocy tej umowy MFW udziela Rumunii pomocy finansowej w kwocie 3 090,6 mln SDR (3,5 mld EUR) na następne dwa lata. Dofinansowanie to jest uzależnione od osiągnięcia przez Rumunię szeregu celów w zakresie zmniejszenia deficytu budżetowego, które wyszczególniono w liście intencyjnym przedstawionym przez władze rumuńskie i odzwierciedlono w technicznym protokole ustaleń. Cele wymienione w tym protokole obejmują między innymi zmniejszenie zaległości w płatnościach i strat dla przedsiębiorstw publicznych. W liście intencyjnym i technicznym protokole ustaleń z dnia 2 grudnia 2011 r. (23) Rumunia zobowiązała się ogłosić do końca kwietnia 2012 r. przetarg na prywatyzację Oltchim.

| (72) | Ogłoszenie przetargu było poprzedzone kilkoma publicznymi oświadczeniami, które władze rumuńskie wydały w 2011 r., ogłaszając, że rząd rumuński zamierza sprywatyzować Oltchim. |
| --- | --- |

(72)

Ogłoszenie przetargu było poprzedzone kilkoma publicznymi oświadczeniami, które władze rumuńskie wydały w 2011 r., ogłaszając, że rząd rumuński zamierza sprywatyzować Oltchim.

| (73) | Rumunia zadeklarowała również swoje zobowiązanie wobec Komisji dotyczące sprywatyzowania Oltchim. Dokładniej rzecz ujmując, w piśmie z dnia 21 października 2011 r. adresowanym do wiceprzewodniczącego Joaquína Almunii rumuński premier Emil Boc oświadczył, że Rumunia zobowiązuje się do całkowitego sprywatyzowania Oltchim (w tym udziałów objętych zamianą długu) do maja 2012 r. Po powołaniu nowego rządu w Rumunii w dniu 9 lutego 2012 r. nowy premier, Mihai Razvan Ungureanu, potwierdził to zobowiązanie w piśmie z dnia 16 lutego 2012 r. |
| --- | --- |

(73)

Rumunia zadeklarowała również swoje zobowiązanie wobec Komisji dotyczące sprywatyzowania Oltchim. Dokładniej rzecz ujmując, w piśmie z dnia 21 października 2011 r. adresowanym do wiceprzewodniczącego Joaquína Almunii rumuński premier Emil Boc oświadczył, że Rumunia zobowiązuje się do całkowitego sprywatyzowania Oltchim (w tym udziałów objętych zamianą długu) do maja 2012 r. Po powołaniu nowego rządu w Rumunii w dniu 9 lutego 2012 r. nowy premier, Mihai Razvan Ungureanu, potwierdził to zobowiązanie w piśmie z dnia 16 lutego 2012 r.

| (74) | W świetle swoich ograniczeń budżetowych Rumunia nie zamierza zatem pozostać właścicielem Oltchim i finansować niezbędnych inwestycji poprzez gwarancje państwowe, ale stara się sprzedać swoje udziały w Oltchim. |
| --- | --- |

(74)

W świetle swoich ograniczeń budżetowych Rumunia nie zamierza zatem pozostać właścicielem Oltchim i finansować niezbędnych inwestycji poprzez gwarancje państwowe, ale stara się sprzedać swoje udziały w Oltchim.

VIII.2.   Rozwój wydarzeń w odniesieniu do środka 3 - umowa dotycząca oprocentowania

| (75) | Pismem z dnia 9 września 2011 r. władze rumuńskie poinformowały Komisję, że z dniem 1 stycznia 2007 r. zamierzają rozpocząć naliczanie odsetek od należnego długu wobec AVAS w wysokości 538 mln RON. Rumunia wyjaśniła również, że będzie się to odbywać w ramach umowy zawartej pomiędzy AVAS a Oltchim o zamianie długu, w której spółka uzna należne odsetki. W tym samym piśmie władze rumuńskie poinformowały, że narosłe w ten sposób odsetki również zostaną zamienione na udziały w kapitale zakładowym, wraz z główną kwotą długu publicznego, zgodnie z tym, co zgłoszono w odniesieniu do środka 1. |
| --- | --- |

(75)

Pismem z dnia 9 września 2011 r. władze rumuńskie poinformowały Komisję, że z dniem 1 stycznia 2007 r. zamierzają rozpocząć naliczanie odsetek od należnego długu wobec AVAS w wysokości 538 mln RON. Rumunia wyjaśniła również, że będzie się to odbywać w ramach umowy zawartej pomiędzy AVAS a Oltchim o zamianie długu, w której spółka uzna należne odsetki. W tym samym piśmie władze rumuńskie poinformowały, że narosłe w ten sposób odsetki również zostaną zamienione na udziały w kapitale zakładowym, wraz z główną kwotą długu publicznego, zgodnie z tym, co zgłoszono w odniesieniu do środka 1.

| (76) | Pismem z dnia 23 grudnia 2011 r. władze rumuńskie przedłożyły kopię umowy prawa prywatnego zawartej w dniu 22 grudnia 2011 r. pomiędzy AVAS a Oltchim, zgodnie z którą spółka uznała narosłe odsetki od długu publicznego od dnia 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2011 r. w łącznej kwocie 511 mln RON. Władze rumuńskie wyjaśniły, że odsetki te naliczono narastająco, stosując najwyższe stopy procentowe stosowane przez banki komercyjne w odniesieniu do pożyczek faktycznie udzielonych spółce od dnia 1 stycznia 2007 r. za odsetki od zadłużenia przeterminowanego za odpowiednie okresy oraz wykorzystując obowiązujące stopy referencyjne i dyskontowe Komisji. Takie podejście doprowadziło do następujących obowiązujących stóp procentowych i narosłych odsetek od długu wobec AVAS:

  Tabela 1


  Zestawienie odsetek naliczonych przez AVAS za lata 2007–2011 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Obowiązująca stopa procentowa | 1.1-30.6 -> 11,17 %
  1.7-31.12 -> 10,24 % | 14,86 % | 18,85 % | 14,00 % | 13,22 % |
| Kwota odsetek (w zaokrągleniu do mln RON) | 58 | 87 | 129 | 114 | 123 |
| Odsetki ogółem od długu wobec AVAS od 2007 r.: 511 mln RON |

(76)

Pismem z dnia 23 grudnia 2011 r. władze rumuńskie przedłożyły kopię umowy prawa prywatnego zawartej w dniu 22 grudnia 2011 r. pomiędzy AVAS a Oltchim, zgodnie z którą spółka uznała narosłe odsetki od długu publicznego od dnia 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2011 r. w łącznej kwocie 511 mln RON. Władze rumuńskie wyjaśniły, że odsetki te naliczono narastająco, stosując najwyższe stopy procentowe stosowane przez banki komercyjne w odniesieniu do pożyczek faktycznie udzielonych spółce od dnia 1 stycznia 2007 r. za odsetki od zadłużenia przeterminowanego za odpowiednie okresy oraz wykorzystując obowiązujące stopy referencyjne i dyskontowe Komisji. Takie podejście doprowadziło do następujących obowiązujących stóp procentowych i narosłych odsetek od długu wobec AVAS:

Tabela 1

Zestawienie odsetek naliczonych przez AVAS za lata 2007–2011

2007

2008

2009

2010

2011

Obowiązująca stopa procentowa

1.1-30.6 -> 11,17 %

1.7-31.12 -> 10,24 %

14,86 %

18,85 %

14,00 %

13,22 %

Kwota odsetek (w zaokrągleniu do mln RON)

58

87

129

114

123

Odsetki ogółem od długu wobec AVAS od 2007 r.: 511 mln RON

| (77) | W tej samej korespondencji władze rumuńskie oświadczyły również, że w celu zapewnienia zgodności z proponowanym harmonogramem prywatyzacji mają rozpocząć się przygotowania do zamiany długu wobec AVAS wynoszącego 538 mln RON wraz z narosłymi odsetkami. |
| --- | --- |

(77)

W tej samej korespondencji władze rumuńskie oświadczyły również, że w celu zapewnienia zgodności z proponowanym harmonogramem prywatyzacji mają rozpocząć się przygotowania do zamiany długu wobec AVAS wynoszącego 538 mln RON wraz z narosłymi odsetkami.

VIII.3.   Argumenty Rumunii dotyczące zamiaru prywatyzacji

| (78) | Jak wyjaśniono powyżej, władze rumuńskie wycofały środek 2 (zob. sekcja VII wyżej). Po wycofaniu zgłoszenia w odniesieniu do gwarancji państwowej władze rumuńskie twierdziły, że obecny środek 1, tj. zamiana na udziały w kapitale zakładowym długu wobec AVAS, w wysokości 538 mln RON wraz z narosłymi odsetkami od tego długu za okres od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2011 r., wynoszące dodatkowo 511 mln RON, nie stanowi pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. Rumunia argumentowała, że środek ten będzie zgodny z rynkiem wewnętrznym i jako taki nie przyniesie Oltchim żadnej korzyści. Dokładniej rzecz ujmując, władze rumuńskie utrzymywały, że dla wierzyciela, AVAS, korzystniejsza będzie zamiana całego długu na udziały w kapitale zakładowym i szybka sprzedaż całości udziałów w spółce niż egzekwowanie długu, ponieważ wartość rynkowa udziałów AVAS w spółce powstałych po zamianie długu jest wyższa niż kwota, którą AVAS uzyskałby z likwidacji spółki. |
| --- | --- |

(78)

Jak wyjaśniono powyżej, władze rumuńskie wycofały środek 2 (zob. sekcja VII wyżej). Po wycofaniu zgłoszenia w odniesieniu do gwarancji państwowej władze rumuńskie twierdziły, że obecny środek 1, tj. zamiana na udziały w kapitale zakładowym długu wobec AVAS, w wysokości 538 mln RON wraz z narosłymi odsetkami od tego długu za okres od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2011 r., wynoszące dodatkowo 511 mln RON, nie stanowi pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. Rumunia argumentowała, że środek ten będzie zgodny z rynkiem wewnętrznym i jako taki nie przyniesie Oltchim żadnej korzyści. Dokładniej rzecz ujmując, władze rumuńskie utrzymywały, że dla wierzyciela, AVAS, korzystniejsza będzie zamiana całego długu na udziały w kapitale zakładowym i szybka sprzedaż całości udziałów w spółce niż egzekwowanie długu, ponieważ wartość rynkowa udziałów AVAS w spółce powstałych po zamianie długu jest wyższa niż kwota, którą AVAS uzyskałby z likwidacji spółki.

| (79) | W celu wykazania, że najlepszą strategią państwa służącą maksymalnemu zwiększeniu rentowności jest dokonanie zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym, a następnie szybka sprzedaż połączonych pakietów udziałów, Rumunia przedłożyła sprawozdanie z konsultacji przygotowane przez Raiffeisen Capital & Investment SA (zwane dalej „sprawozdaniem z konsultacji”). |
| --- | --- |

(79)

W celu wykazania, że najlepszą strategią państwa służącą maksymalnemu zwiększeniu rentowności jest dokonanie zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym, a następnie szybka sprzedaż połączonych pakietów udziałów, Rumunia przedłożyła sprawozdanie z konsultacji przygotowane przez Raiffeisen Capital & Investment SA (zwane dalej „sprawozdaniem z konsultacji”).

| (80) | W sprawozdaniu z konsultacji przeanalizowano wartość wierzytelności AVAS zarówno w przypadku likwidacji, jak i w przypadku scenariusza zakładającego zamianę długu połączoną z prywatyzacją. |
| --- | --- |

(80)

W sprawozdaniu z konsultacji przeanalizowano wartość wierzytelności AVAS zarówno w przypadku likwidacji, jak i w przypadku scenariusza zakładającego zamianę długu połączoną z prywatyzacją.

| (81) | Ocena likwidacji opiera się na dwóch sprawozdaniach dotyczących likwidacji (poprzedniego sprawozdania Raiffeisen dotyczącego likwidacji, sporządzonego w lutym 2011 r., oraz sprawozdania opracowanego przez niezależną firmę konsultingową Romcontrol SA Bucharest, datowanego na marzec 2011 r.). Wynik dla państwa w przypadku scenariusza zakładającego zamianę długu połączoną z prywatyzacją oszacowano na podstawie metody wyceny wartości przedsiębiorstwa, która jest jednym z podstawowych mierników stosowanych w wycenie przedsiębiorstw. (Szczegółowy opis stosowanej metodyki i wyników oceny, jak również jej krytyczna ocena opracowana przez Komisję, znajdują się w sekcji IX.3.3 poniżej). |
| --- | --- |

(81)

Ocena likwidacji opiera się na dwóch sprawozdaniach dotyczących likwidacji (poprzedniego sprawozdania Raiffeisen dotyczącego likwidacji, sporządzonego w lutym 2011 r., oraz sprawozdania opracowanego przez niezależną firmę konsultingową Romcontrol SA Bucharest, datowanego na marzec 2011 r.). Wynik dla państwa w przypadku scenariusza zakładającego zamianę długu połączoną z prywatyzacją oszacowano na podstawie metody wyceny wartości przedsiębiorstwa, która jest jednym z podstawowych mierników stosowanych w wycenie przedsiębiorstw. (Szczegółowy opis stosowanej metodyki i wyników oceny, jak również jej krytyczna ocena opracowana przez Komisję, znajdują się w sekcji IX.3.3 poniżej).

| (82) | W sprawozdaniu stwierdza się, że zamiana całkowitego długu na udziały w kapitale zakładowym pozwoliłaby na łatwiejsze i szybsze przeprowadzenie prywatyzacji spółki oraz że wynik finansowy tego wariantu jest dla AVAS korzystniejszy niż likwidacja spółki. |
| --- | --- |

(82)

W sprawozdaniu stwierdza się, że zamiana całkowitego długu na udziały w kapitale zakładowym pozwoliłaby na łatwiejsze i szybsze przeprowadzenie prywatyzacji spółki oraz że wynik finansowy tego wariantu jest dla AVAS korzystniejszy niż likwidacja spółki.

IX.   OCENA

IX.1.   Informacje ogólne

| (83) | Aby ustalić, czy analizowane środki stanowią pomoc państwa, Komisja musi ocenić, czy spełniają one łącznie warunki określone w art. 107 ust. 1 TFUE. Przepis ten stanowi, że „z zastrzeżeniem innych postanowień przewidzianych w Traktatach, wszelka pomoc przyznawana przez państwo członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi”. |
| --- | --- |

(83)

Aby ustalić, czy analizowane środki stanowią pomoc państwa, Komisja musi ocenić, czy spełniają one łącznie warunki określone w art. 107 ust. 1 TFUE. Przepis ten stanowi, że „z zastrzeżeniem innych postanowień przewidzianych w Traktatach, wszelka pomoc przyznawana przez państwo członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi”.

| (84) | Komisja zauważa, że w świetle wycofania zgłoszenia w odniesieniu do środka 2 (zob. sekcja VII wyżej) poniższa ocena dotyczy wyłącznie środków 1 i 3. Środek 1 zmieniono, ponieważ Rumunia powiązała zamianę długu na udziały w kapitale zakładowym z prywatyzacją Oltchim. Ocenę tego ostatniego środka przeprowadza się zatem przy założeniu, że udziały w kapitale zakładowym, które AVAS będzie posiadał po zamianie, zostaną natychmiast sprzedane prywatnemu inwestorowi w sprawiedliwym, otwartym i przejrzystym procesie sprzedaży, który ma na celu maksymalne zwiększenie przychodów dla AVAS. |
| --- | --- |

(84)

Komisja zauważa, że w świetle wycofania zgłoszenia w odniesieniu do środka 2 (zob. sekcja VII wyżej) poniższa ocena dotyczy wyłącznie środków 1 i 3. Środek 1 zmieniono, ponieważ Rumunia powiązała zamianę długu na udziały w kapitale zakładowym z prywatyzacją Oltchim. Ocenę tego ostatniego środka przeprowadza się zatem przy założeniu, że udziały w kapitale zakładowym, które AVAS będzie posiadał po zamianie, zostaną natychmiast sprzedane prywatnemu inwestorowi w sprawiedliwym, otwartym i przejrzystym procesie sprzedaży, który ma na celu maksymalne zwiększenie przychodów dla AVAS.

| (85) | Ponadto Komisja uważa, że kwestię tego, czy AVAS jako wierzyciel zapewniał Oltchim jakąkolwiek nienależną korzyść poprzez sposób, w jaki traktował jego dług po dniu 1 stycznia 2007 r., należy ocenić w kontekście: GEO 51/1998 (zob. motyw powyżej) oraz ustawy 30/2007, na mocy której upoważniono AVAS do ponownego dokonania zamiany długu; zgłoszenia Komisji zamiany długu, którą w decyzji o wszczęciu postępowania określono jako środek 1; oraz zmiany środka 1 w wyniku wątpliwości podniesionych przez Komisję i ograniczeń wynikających z programu UE/MFW. |
| --- | --- |

(85)

Ponadto Komisja uważa, że kwestię tego, czy AVAS jako wierzyciel zapewniał Oltchim jakąkolwiek nienależną korzyść poprzez sposób, w jaki traktował jego dług po dniu 1 stycznia 2007 r., należy ocenić w kontekście: GEO 51/1998 (zob. motyw powyżej) oraz ustawy 30/2007, na mocy której upoważniono AVAS do ponownego dokonania zamiany długu; zgłoszenia Komisji zamiany długu, którą w decyzji o wszczęciu postępowania określono jako środek 1; oraz zmiany środka 1 w wyniku wątpliwości podniesionych przez Komisję i ograniczeń wynikających z programu UE/MFW.

| (86) | Ponadto Komisja zauważa, że zamiar pełnego sprywatyzowania spółki do końca maja 2012 r., zgłoszony przez władze rumuńskie w piśmie z dnia 21 października 2011 r. i potwierdzony w piśmie premiera Ungureanu z dnia 16 lutego 2012 r., uznaje się za integralną część środka 1. |
| --- | --- |

(86)

Ponadto Komisja zauważa, że zamiar pełnego sprywatyzowania spółki do końca maja 2012 r., zgłoszony przez władze rumuńskie w piśmie z dnia 21 października 2011 r. i potwierdzony w piśmie premiera Ungureanu z dnia 16 lutego 2012 r., uznaje się za integralną część środka 1.

| (87) | W odniesieniu do kary ekologicznej oraz wymagalnych długów spółki wobec Electrica SA, Salrom Exploatarea Minieră Rm. Vâlcea i SC CET Govora SA Komisja zwraca uwagę, że te domniemane środki nie były częścią decyzji o wszczęciu postępowania. Nie mogą zatem stanowić części niniejszej decyzji. Na podstawie art. 10 rozporządzenia (WE) nr 659/1999 Komisja w odpowiednim czasie poinformuje skarżącego o dalszym toku postępowania w odniesieniu do tych zarzutów. |
| --- | --- |

(87)

W odniesieniu do kary ekologicznej oraz wymagalnych długów spółki wobec Electrica SA, Salrom Exploatarea Minieră Rm. Vâlcea i SC CET Govora SA Komisja zwraca uwagę, że te domniemane środki nie były częścią decyzji o wszczęciu postępowania. Nie mogą zatem stanowić części niniejszej decyzji. Na podstawie art. 10 rozporządzenia (WE) nr 659/1999 Komisja w odpowiednim czasie poinformuje skarżącego o dalszym toku postępowania w odniesieniu do tych zarzutów.

IX.2.   Kompetencje Komisji przed przystąpieniem Rumunii do UE

| (88) | Jak wspomniano w sekcji V powyżej, anonimowy podmiot II twierdził, że niektóre gwarancje państwowe udzielone Oltchim w latach 1995–2000 obowiązywały nadal po przystąpieniu Rumunii do UE, mianowicie miały zastosowanie do dnia 31 października 2009 r., a zatem począwszy od dnia przystąpienia powinny być traktowane jako nowa pomoc. Komisja musi zatem ocenić zasadność tego argumentu i jego potencjalne konsekwencje dla oceny zgłoszonego środka. |
| --- | --- |

(88)

Jak wspomniano w sekcji V powyżej, anonimowy podmiot II twierdził, że niektóre gwarancje państwowe udzielone Oltchim w latach 1995–2000 obowiązywały nadal po przystąpieniu Rumunii do UE, mianowicie miały zastosowanie do dnia 31 października 2009 r., a zatem począwszy od dnia przystąpienia powinny być traktowane jako nowa pomoc. Komisja musi zatem ocenić zasadność tego argumentu i jego potencjalne konsekwencje dla oceny zgłoszonego środka.

| (89) | Co do zasady art. 107 ust. 1 TFUE ma zastosowanie dopiero od dnia przystąpienia. Wyjątek od tej zasady ogólnej stanowią środki, które wprowadzono w życie przed dniem przystąpienia i które nadal mają zastosowanie po przystąpieniu. Na mocy traktatu o przystąpieniu pomiędzy Rumunią a UE z 2005 r. (24) środki wdrożone w Rumunii przed dniem przystąpienia, które nadal mają zastosowanie po tym dniu (1 stycznia 2007 r.) i które mogą stanowić pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE oraz nie kwalifikują się jako istniejąca pomoc dla celów rozporządzenia (WE) nr 659/1999 (25), należy do celów stosowania art. 108 ust. 3 TFUE uznać za potencjalną nową pomoc, począwszy od dnia przystąpienia. |
| --- | --- |

(89)

Co do zasady art. 107 ust. 1 TFUE ma zastosowanie dopiero od dnia przystąpienia. Wyjątek od tej zasady ogólnej stanowią środki, które wprowadzono w życie przed dniem przystąpienia i które nadal mają zastosowanie po przystąpieniu. Na mocy traktatu o przystąpieniu pomiędzy Rumunią a UE z 2005 r. (24) środki wdrożone w Rumunii przed dniem przystąpienia, które nadal mają zastosowanie po tym dniu (1 stycznia 2007 r.) i które mogą stanowić pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE oraz nie kwalifikują się jako istniejąca pomoc dla celów rozporządzenia (WE) nr 659/1999 (25), należy do celów stosowania art. 108 ust. 3 TFUE uznać za potencjalną nową pomoc, począwszy od dnia przystąpienia.

| (90) | Punkt 2.1. akapit drugi załącznika V do traktatu o przystąpieniu Bułgarii i Rumunii do UE z 2005 r. (26) stanowi na podstawie art. 22 tego samego traktatu o przystąpieniu, że „wszystkie środki mające nadal zastosowanie po dniu przystąpienia, które stanowią pomoc państwa i które nie spełniają określonych powyżej warunków, uznaje się w dniu przystąpienia za nową pomoc państwa do celów stosowania artykułu 88 ustęp 3 Traktatu WE”. |
| --- | --- |

(90)

Punkt 2.1. akapit drugi załącznika V do traktatu o przystąpieniu Bułgarii i Rumunii do UE z 2005 r. (26) stanowi na podstawie art. 22 tego samego traktatu o przystąpieniu, że „wszystkie środki mające nadal zastosowanie po dniu przystąpienia, które stanowią pomoc państwa i które nie spełniają określonych powyżej warunków, uznaje się w dniu przystąpienia za nową pomoc państwa do celów stosowania artykułu 88 ustęp 3 Traktatu WE”.

| (91) | Wspomniany przepis obejmuje zatem środki wprowadzone w życie przed dniem przystąpienia (1 stycznia 2007 r.), które nadal mają zastosowanie po tym dniu. Pojęcie „zastosowanie po dniu przystąpienia” zdefiniowano w szeregu decyzji Komisji (27) jako obejmujące programy i poszczególne środki, które albo nie są ograniczone w czasie, albo dotyczą przypadków, w których dokładny zakres odpowiedzialności państwa nie jest ściśle określony - innymi słowy, w przypadku gdy dokładny poziom zaangażowania państwa nadal nie jest znany w dniu przystąpienia. W świetle powyższych rozważań należy ustalić, czy gwarancje państwowe udzielone na rzecz Oltchim w latach 1995–2000 miały„zastosowanie po dniu przystąpienia” w sensie, który określono w ramach wyżej wspomnianej praktyki. W tym celu trzeba sprawdzić, czy doszło do sytuacji, w której albo gwarancje państwowe nie były ograniczone w czasie, albo przed dniem przystąpienia nie znano dokładnego poziomu zaangażowania państwa. |
| --- | --- |

(91)

Wspomniany przepis obejmuje zatem środki wprowadzone w życie przed dniem przystąpienia (1 stycznia 2007 r.), które nadal mają zastosowanie po tym dniu. Pojęcie „zastosowanie po dniu przystąpienia” zdefiniowano w szeregu decyzji Komisji (27) jako obejmujące programy i poszczególne środki, które albo nie są ograniczone w czasie, albo dotyczą przypadków, w których dokładny zakres odpowiedzialności państwa nie jest ściśle określony - innymi słowy, w przypadku gdy dokładny poziom zaangażowania państwa nadal nie jest znany w dniu przystąpienia. W świetle powyższych rozważań należy ustalić, czy gwarancje państwowe udzielone na rzecz Oltchim w latach 1995–2000 miały„zastosowanie po dniu przystąpienia” w sensie, który określono w ramach wyżej wspomnianej praktyki. W tym celu trzeba sprawdzić, czy doszło do sytuacji, w której albo gwarancje państwowe nie były ograniczone w czasie, albo przed dniem przystąpienia nie znano dokładnego poziomu zaangażowania państwa.

| (92) | Po zbadaniu warunków, na jakich udzielono gwarancji państwowych, Komisja zauważa, że stanowiły one odrębne i indywidualne środki jednorazowe, na mocy których państwo zabezpieczało spółkę przy zaciąganiu konkretnych pożyczek w określonej wysokości i na określony czas. Termin ważności gwarancji ustalono w momencie ich udzielenia, ponieważ w gwarancjach przewidziano okres ważności trwający do dnia wygaśnięcia pożyczek bazowych, którą to datę precyzyjnie określono w umowach pożyczek. Ten okres ważności nie uległ później zmianie. Z dniem przystąpienia okres ważności gwarancji był zatem rzeczywiście ograniczony i został on ustalony przed przystąpieniem, a mianowicie przy zawarciu umowy pożyczki. Komisja musi zatem wziąć pod uwagę to, że pierwsza z sytuacji, w których dany środek kwalifikowałby się jako „nowa pomoc” od dnia przystąpienia, mianowicie jego brak ograniczenia w czasie z dniem przystąpienia, nie ma zastosowania w przedmiotowym przypadku. |
| --- | --- |

(92)

Po zbadaniu warunków, na jakich udzielono gwarancji państwowych, Komisja zauważa, że stanowiły one odrębne i indywidualne środki jednorazowe, na mocy których państwo zabezpieczało spółkę przy zaciąganiu konkretnych pożyczek w określonej wysokości i na określony czas. Termin ważności gwarancji ustalono w momencie ich udzielenia, ponieważ w gwarancjach przewidziano okres ważności trwający do dnia wygaśnięcia pożyczek bazowych, którą to datę precyzyjnie określono w umowach pożyczek. Ten okres ważności nie uległ później zmianie. Z dniem przystąpienia okres ważności gwarancji był zatem rzeczywiście ograniczony i został on ustalony przed przystąpieniem, a mianowicie przy zawarciu umowy pożyczki. Komisja musi zatem wziąć pod uwagę to, że pierwsza z sytuacji, w których dany środek kwalifikowałby się jako „nowa pomoc” od dnia przystąpienia, mianowicie jego brak ograniczenia w czasie z dniem przystąpienia, nie ma zastosowania w przedmiotowym przypadku.

| (93) | Po drugie maksymalny zakres odpowiedzialności państwa był określony w momencie udzielania gwarancji, gdyż gwarancje obejmują tylko konkretne pożyczki, w odniesieniu do których zostały udzielone. Należy zatem również stwierdzić, że drugi przypadek, tj. „zastosowanie po dniu przystąpienia”, czyli nieznany poziom zaangażowania państwa od dnia przystąpienia, nie ma zastosowania. |
| --- | --- |

(93)

Po drugie maksymalny zakres odpowiedzialności państwa był określony w momencie udzielania gwarancji, gdyż gwarancje obejmują tylko konkretne pożyczki, w odniesieniu do których zostały udzielone. Należy zatem również stwierdzić, że drugi przypadek, tj. „zastosowanie po dniu przystąpienia”, czyli nieznany poziom zaangażowania państwa od dnia przystąpienia, nie ma zastosowania.

| (94) | Ponadto Komisja zauważa również, że gwarancje państwowe uruchomiono przed dniem przystąpienia. Od daty ich uruchomienia państwo stało się odpowiedzialne za spłatę pozostającej kwoty pożyczek, które zaciągnięto przy pomocy tych gwarancji, i faktycznie wstąpiło w prawa do zobowiązań spółki w odniesieniu do spłaty przedmiotowych pożyczek, stając się tym samym wierzycielem Oltchim w stosunku do kwot wypłacanych z tytułu gwarancji. Jak wspomniano w sekcji II.2 powyżej, płatności z tytułu uruchomionych gwarancji dokonywano do 2006 r. Od dnia przystąpienia nie dokonywano żadnych dalszych płatności z tytułu gwarancji, ponieważ Oltchim był w stanie obsłużyć pozostającą część pożyczek. |
| --- | --- |

(94)

Ponadto Komisja zauważa również, że gwarancje państwowe uruchomiono przed dniem przystąpienia. Od daty ich uruchomienia państwo stało się odpowiedzialne za spłatę pozostającej kwoty pożyczek, które zaciągnięto przy pomocy tych gwarancji, i faktycznie wstąpiło w prawa do zobowiązań spółki w odniesieniu do spłaty przedmiotowych pożyczek, stając się tym samym wierzycielem Oltchim w stosunku do kwot wypłacanych z tytułu gwarancji. Jak wspomniano w sekcji II.2 powyżej, płatności z tytułu uruchomionych gwarancji dokonywano do 2006 r. Od dnia przystąpienia nie dokonywano żadnych dalszych płatności z tytułu gwarancji, ponieważ Oltchim był w stanie obsłużyć pozostającą część pożyczek.

| (95) | Należy zatem stwierdzić, że gwarancji państwowych udzielonych Oltchim w latach 1995–2000 nie można zakwalifikować jako nowej pomocy w rozumieniu pkt 2.1. akapit drugi załącznika V do traktatu o przystąpieniu Bułgarii i Rumunii do UE z 2005 r. |
| --- | --- |

(95)

Należy zatem stwierdzić, że gwarancji państwowych udzielonych Oltchim w latach 1995–2000 nie można zakwalifikować jako nowej pomocy w rozumieniu pkt 2.1. akapit drugi załącznika V do traktatu o przystąpieniu Bułgarii i Rumunii do UE z 2005 r.

IX.3.   Istnienie pomocy: korzyść

IX.3.1   Test prywatnego wierzyciela

| (96) | Rumunia twierdzi, że zgłoszony środek polegający na zamianie długu publicznego w wysokości 1 049 mln RON na udziały w kapitale zakładowym w celu natychmiastowej sprzedaży całego powstałego w ten sposób pakietu udziałów publicznych (do końca maja 2012 r.) nie przynosi spółce nienależnej korzyści, ponieważ każdy prywatny wierzyciel w sytuacji podobnej do tej, w której znajduje się AVAS jako wierzyciel publiczny, wybrałby tę metodę odzyskania długu zamiast likwidacji spółki, która jest finansowo mniej korzystna dla wierzyciela publicznego. |
| --- | --- |

(96)

Rumunia twierdzi, że zgłoszony środek polegający na zamianie długu publicznego w wysokości 1 049 mln RON na udziały w kapitale zakładowym w celu natychmiastowej sprzedaży całego powstałego w ten sposób pakietu udziałów publicznych (do końca maja 2012 r.) nie przynosi spółce nienależnej korzyści, ponieważ każdy prywatny wierzyciel w sytuacji podobnej do tej, w której znajduje się AVAS jako wierzyciel publiczny, wybrałby tę metodę odzyskania długu zamiast likwidacji spółki, która jest finansowo mniej korzystna dla wierzyciela publicznego.

| (97) | Aby ustalić, czy zgłoszony środek przynosi Oltchim nienależną korzyść, Komisja powinna ocenić, czy AVAS jako wierzyciel publiczny dążył do odzyskania długu publicznego z taką samą starannością, jak wierzyciel prywatny dążący do odzyskania jak największej części należnego mu długu (28). W tej perspektywie uwzględnia się fakt, że w związku z przeniesieniem długu publicznego na AVAS odzyskaniem długu zajmuje się instytucja, która nie ma innej relacji ze spółką niż relacja wierzyciel-dłużnik. W ramach tej oceny nie pomija się faktu, że Ministerstwo Gospodarki jest publicznym udziałowcem Oltchim, uwzględnia się natomiast to, że udziałowiec publiczny nie ma do odegrania żadnej roli w odzyskiwaniu długu publicznego, które to zadanie powierzono wierzycielowi, tj. AVAS. Komisja zauważa jednak, że należy również ocenić skutki zamiany długu, a następnie prywatyzacji, dla obecnego udziałowca, tj. Ministerstwa Gospodarki, aby wywnioskować, czy proponowana prywatyzacja poprzedzona zamianą długu jest dla państwa lepszym rozwiązaniem finansowym niż całkowita likwidacja spółki. |
| --- | --- |

(97)

Aby ustalić, czy zgłoszony środek przynosi Oltchim nienależną korzyść, Komisja powinna ocenić, czy AVAS jako wierzyciel publiczny dążył do odzyskania długu publicznego z taką samą starannością, jak wierzyciel prywatny dążący do odzyskania jak największej części należnego mu długu (28). W tej perspektywie uwzględnia się fakt, że w związku z przeniesieniem długu publicznego na AVAS odzyskaniem długu zajmuje się instytucja, która nie ma innej relacji ze spółką niż relacja wierzyciel-dłużnik. W ramach tej oceny nie pomija się faktu, że Ministerstwo Gospodarki jest publicznym udziałowcem Oltchim, uwzględnia się natomiast to, że udziałowiec publiczny nie ma do odegrania żadnej roli w odzyskiwaniu długu publicznego, które to zadanie powierzono wierzycielowi, tj. AVAS. Komisja zauważa jednak, że należy również ocenić skutki zamiany długu, a następnie prywatyzacji, dla obecnego udziałowca, tj. Ministerstwa Gospodarki, aby wywnioskować, czy proponowana prywatyzacja poprzedzona zamianą długu jest dla państwa lepszym rozwiązaniem finansowym niż całkowita likwidacja spółki.

IX.3.2   Odzyskanie długu publicznego – ocena środka 3

| (98) | W decyzji o wszczęciu postępowania Komisja uznała, że dodatkowy element pomocy państwa może wynikać z faktu, że po przystąpieniu Rumunii do UE państwo nie naliczało żadnych odsetek ani kar za opóźnienia w płatnościach w odniesieniu do zaległego długu publicznego Oltchim. Przedmiotowy dług publiczny wynikał z uruchomienia gwarancji państwowych (zob. opis powyżej w motywach 23-27 i ocena gwarancji państwowych w motywach 88-95). W decyzji o wszczęciu postępowania Komisja uznała, że nienaliczanie odsetek i nieegzekwowanie długu publicznego przyniosło Oltchim korzyść, ponieważ spółka ta korzystała z kapitału nieodpłatnie. |
| --- | --- |

(98)

W decyzji o wszczęciu postępowania Komisja uznała, że dodatkowy element pomocy państwa może wynikać z faktu, że po przystąpieniu Rumunii do UE państwo nie naliczało żadnych odsetek ani kar za opóźnienia w płatnościach w odniesieniu do zaległego długu publicznego Oltchim. Przedmiotowy dług publiczny wynikał z uruchomienia gwarancji państwowych (zob. opis powyżej w motywach 23-27 i ocena gwarancji państwowych w motywach 88-95). W decyzji o wszczęciu postępowania Komisja uznała, że nienaliczanie odsetek i nieegzekwowanie długu publicznego przyniosło Oltchim korzyść, ponieważ spółka ta korzystała z kapitału nieodpłatnie.

| (99) | Aby ustalić, czy Rumunia zachowała się jak wierzyciel prywatny w odniesieniu do niespłaconego długu wynikającego z uruchomienia gwarancji państwowych, konieczne jest dokonanie oceny zachowania państwa rumuńskiego w okresie od 2007 r. do chwili obecnej w oparciu o informacje dostępne władzom rumuńskim w odpowiednich momentach. |
| --- | --- |

(99)

Aby ustalić, czy Rumunia zachowała się jak wierzyciel prywatny w odniesieniu do niespłaconego długu wynikającego z uruchomienia gwarancji państwowych, konieczne jest dokonanie oceny zachowania państwa rumuńskiego w okresie od 2007 r. do chwili obecnej w oparciu o informacje dostępne władzom rumuńskim w odpowiednich momentach.

| (100) | Komisja przede wszystkim zwraca uwagę, że fakt nienaliczania odsetek i kar począwszy od 2007 r. aż do momentu zmiany zgłoszenia dotyczącego środka 1 wynika z GEO 51/1998 (zob. motyw (27)). Fakt ten należy również rozpatrywać w kontekście ustawy 30/2007, na mocy której upoważniono AVAS do ponownego dokonania zamiany długu. W tym okresie władze rumuńskie rozważały kontynuację działalności Oltchim i planowały dalsze inwestycje, a nie likwidację tej spółki. |
| --- | --- |

(100)

Komisja przede wszystkim zwraca uwagę, że fakt nienaliczania odsetek i kar począwszy od 2007 r. aż do momentu zmiany zgłoszenia dotyczącego środka 1 wynika z GEO 51/1998 (zob. motyw (27)). Fakt ten należy również rozpatrywać w kontekście ustawy 30/2007, na mocy której upoważniono AVAS do ponownego dokonania zamiany długu. W tym okresie władze rumuńskie rozważały kontynuację działalności Oltchim i planowały dalsze inwestycje, a nie likwidację tej spółki.

| (101) | Komisja musi zatem ustalić przede wszystkim, czy Rumunia, decydując się w 2007 r. na zamianę długu na udziały w kapitale zakładowym, zamiast dążyć do egzekwowania długu lub likwidacji spółki, zachowała się jak wierzyciel prywatny. W tym względzie Komisja zauważa, że od czasu pierwszej (nieudanej) próby zamiany długu w 2003 r. Rumunia realizowała strategię zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym, dążąc do kontynuacji działalności Oltchim. Zachowanie władz rumuńskich w tej kwestii było więc zgodne z ich wcześniejszym zachowaniem. Reakcje rynku na wcześniejsze próby prywatyzacji oraz powództwa wnoszone przez udziałowców mniejszościowych wskazywały na wiarę rynku w zasadniczą rentowność działalności Oltchim. |
| --- | --- |

(101)

Komisja musi zatem ustalić przede wszystkim, czy Rumunia, decydując się w 2007 r. na zamianę długu na udziały w kapitale zakładowym, zamiast dążyć do egzekwowania długu lub likwidacji spółki, zachowała się jak wierzyciel prywatny. W tym względzie Komisja zauważa, że od czasu pierwszej (nieudanej) próby zamiany długu w 2003 r. Rumunia realizowała strategię zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym, dążąc do kontynuacji działalności Oltchim. Zachowanie władz rumuńskich w tej kwestii było więc zgodne z ich wcześniejszym zachowaniem. Reakcje rynku na wcześniejsze próby prywatyzacji oraz powództwa wnoszone przez udziałowców mniejszościowych wskazywały na wiarę rynku w zasadniczą rentowność działalności Oltchim.

| (102) | Ponadto Komisja zauważa, że Rumunia dysponowała także planem operacyjnym (29) dla Oltchim, co wskazuje na rentowność spółki. |
| --- | --- |

(102)

Ponadto Komisja zauważa, że Rumunia dysponowała także planem operacyjnym (29) dla Oltchim, co wskazuje na rentowność spółki.

| (103) | W świetle tych elementów Komisja uważa, że decyzja podjęta przez Rumunię jako wierzyciela, dotycząca zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym i przyjęcia w tym celu ustawy, w której nie przewidziano naliczania odsetek i kar od niespłaconego długu, nie była nieuzasadniona, ponieważ dług i tak miał zostać zamieniony na udziały w kapitale zakładowym. |
| --- | --- |

(103)

W świetle tych elementów Komisja uważa, że decyzja podjęta przez Rumunię jako wierzyciela, dotycząca zamiany długu na udziały w kapitale zakładowym i przyjęcia w tym celu ustawy, w której nie przewidziano naliczania odsetek i kar od niespłaconego długu, nie była nieuzasadniona, ponieważ dług i tak miał zostać zamieniony na udziały w kapitale zakładowym.

| (104) | Analiza ta nie pozostaje w sprzeczności z faktem, że przed zamianą długu na udziały w kapitale zakładowym Rumunia zabiegała o zatwierdzenie pomocy państwa. Co więcej, postępując w ten sposób, Rumunia jedynie wypełniała swoje obowiązki wynikające z art. 108 ust. 3 TFUE. Biorąc pod uwagę trudności, jakie Rumunia napotykała wcześniej w związku z udziałowcami mniejszościowymi i jakich doświadczała nadal w związku ze stosowaniem ustawy nr 30/2007, dążenie do uzyskania potwierdzenia Komisji, że planowana operacja nie stanowi pomocy państwa, było całkowicie zrozumiałe. |
| --- | --- |

(104)

Analiza ta nie pozostaje w sprzeczności z faktem, że przed zamianą długu na udziały w kapitale zakładowym Rumunia zabiegała o zatwierdzenie pomocy państwa. Co więcej, postępując w ten sposób, Rumunia jedynie wypełniała swoje obowiązki wynikające z art. 108 ust. 3 TFUE. Biorąc pod uwagę trudności, jakie Rumunia napotykała wcześniej w związku z udziałowcami mniejszościowymi i jakich doświadczała nadal w związku ze stosowaniem ustawy nr 30/2007, dążenie do uzyskania potwierdzenia Komisji, że planowana operacja nie stanowi pomocy państwa, było całkowicie zrozumiałe.

| (105) | Z powodu oceny pomocy państwa oraz zastosowania klauzuli zawieszającej zamiana długu na udziały w kapitale zakładowym opóźniła się ostatecznie o pięć lat. W tym względzie Komisja przede wszystkim zwraca uwagę na fakt, że do połowy 2011 r. Rumunia miała stanowczy zamiar realizować ekspansywną strategię inwestycyjną w odniesieniu do Oltchim, która to strategia była przedmiotem wielu ekspertyz (30). Jednoczesne naliczanie odsetek od wymagalnego długu publicznego byłoby sprzeczne ze strategią państwa, która polegała na przeprowadzaniu dalszych inwestycji w celu przywrócenia rentowności spółki i zwiększenia jej wartości w celu prywatyzacji w perspektywie średnio- lub długoterminowej. |
| --- | --- |

(105)

Z powodu oceny pomocy państwa oraz zastosowania klauzuli zawieszającej zamiana długu na udziały w kapitale zakładowym opóźniła się ostatecznie o pięć lat. W tym względzie Komisja przede wszystkim zwraca uwagę na fakt, że do połowy 2011 r. Rumunia miała stanowczy zamiar realizować ekspansywną strategię inwestycyjną w odniesieniu do Oltchim, która to strategia była przedmiotem wielu ekspertyz (30). Jednoczesne naliczanie odsetek od wymagalnego długu publicznego byłoby sprzeczne ze strategią państwa, która polegała na przeprowadzaniu dalszych inwestycji w celu przywrócenia rentowności spółki i zwiększenia jej wartości w celu prywatyzacji w perspektywie średnio- lub długoterminowej.

| (106) | W związku z wątpliwościami Komisji co do ekspansywnej strategii inwestycyjnej wyrażonymi w decyzji o wszczęciu postępowania oraz, co ważniejsze, z powodu problemów budżetowych i programu UE/MFW Rumunia w 2011 r. zmieniła swoją strategię i postanowiła sprywatyzować spółkę natychmiast po zamianie długu na udziały w kapitale zakładowym. Tym samym Rumunia zrezygnowała z pierwotnych planów dotyczących przeprowadzenia przed prywatyzacją dalszych inwestycji w wysokości 424 mln EUR. |
| --- | --- |

(106)

W związku z wątpliwościami Komisji co do ekspansywnej strategii inwestycyjnej wyrażonymi w decyzji o wszczęciu postępowania oraz, co ważniejsze, z powodu problemów budżetowych i programu UE/MFW Rumunia w 2011 r. zmieniła swoją strategię i postanowiła sprywatyzować spółkę natychmiast po zamianie długu na udziały w kapitale zakładowym. Tym samym Rumunia zrezygnowała z pierwotnych planów dotyczących przeprowadzenia przed prywatyzacją dalszych inwestycji w wysokości 424 mln EUR.

| (107) | W nowym kontekście naliczanie odsetek od tego długu stało się dla państwa rozsądną strategią służącą odzyskaniu jak największej części należnego mu długu. |
| --- | --- |

(107)

W nowym kontekście naliczanie odsetek od tego długu stało się dla państwa rozsądną strategią służącą odzyskaniu jak największej części należnego mu długu.

| (108) | Jak wspomniano w motywach 75-77 powyżej, w odniesieniu do długu publicznego za okres począwszy od dnia 1 stycznia 2007 r. naliczano narastająco dalsze odsetki na mocy umowy prawa prywatnego zawartej w grudniu 2011 r. pomiędzy Oltchim a AVAS. Stopy procentowe, które zastosowano do długu publicznego, odpowiadały tym wartościom, które były wyższe: stopom referencyjnym Komisji odpowiednim dla każdego okresu lub stopom procentowym w odniesieniu do prywatnych pożyczek zaciągniętych przez spółkę, stosowanym w tym samym okresie, który można uznać za odpowiedni. |
| --- | --- |

(108)

Jak wspomniano w motywach 75-77 powyżej, w odniesieniu do długu publicznego za okres począwszy od dnia 1 stycznia 2007 r. naliczano narastająco dalsze odsetki na mocy umowy prawa prywatnego zawartej w grudniu 2011 r. pomiędzy Oltchim a AVAS. Stopy procentowe, które zastosowano do długu publicznego, odpowiadały tym wartościom, które były wyższe: stopom referencyjnym Komisji odpowiednim dla każdego okresu lub stopom procentowym w odniesieniu do prywatnych pożyczek zaciągniętych przez spółkę, stosowanym w tym samym okresie, który można uznać za odpowiedni.

| (109) | Na podstawie powyższych rozważań Komisja stwierdza, że Oltchim nie czerpał korzyści z tego, w jaki sposób organy publiczne po przystąpieniu Rumunii do UE dążyły do odzyskania długu publicznego, który ma teraz zostać zamieniony na udziały w kapitale zakładowym. |
| --- | --- |

(109)

Na podstawie powyższych rozważań Komisja stwierdza, że Oltchim nie czerpał korzyści z tego, w jaki sposób organy publiczne po przystąpieniu Rumunii do UE dążyły do odzyskania długu publicznego, który ma teraz zostać zamieniony na udziały w kapitale zakładowym.

IX.3.3   Zamiana długu – środek 1

| (110) | Komisja musi również ocenić, czy środek 1, polegający na (po zmianie zgłoszenia – zob. motywy 14-16, 69-70 i 75-77 powyżej) zamianie długu publicznego w całkowitej wysokości 1 049 mln RON na udziały w kapitale zakładowym, a wkrótce potem sprzedaży całego powstałego w ten sposób pakietu udziałów publicznych (prywatyzacja), przynosi Oltchim jakąkolwiek nienależną korzyść. Całkowity dług publiczny, który ma zostać zamieniony na udziały w kapitale zakładowym, obejmuje główny dług publiczny wobec agencji prywatyzacyjnej AVAS w wysokości 538 mln RON oraz odsetki narosłe od tego długu za okres od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2011 r. wynoszące 511 mln RON. |
| --- | --- |

(110)

Komisja musi również ocenić, czy środek 1, polegający na (po zmianie zgłoszenia – zob. motywy 14-16, 69-70 i 75-77 powyżej) zamianie długu publicznego w całkowitej wysokości 1 049 mln RON na udziały w kapitale zakładowym, a wkrótce potem sprzedaży całego powstałego w ten sposób pakietu udziałów publicznych (prywatyzacja), przynosi Oltchim jakąkolwiek nienależną korzyść. Całkowity dług publiczny, który ma zostać zamieniony na udziały w kapitale zakładowym, obejmuje główny dług publiczny wobec agencji prywatyzacyjnej AVAS w wysokości 538 mln RON oraz odsetki narosłe od tego długu za okres od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2011 r. wynoszące 511 mln RON.

| (111) | Aby ocenić, czy proponowana zamiana długu wiąże się z jakąkolwiek nienależną korzyścią dla Oltchim, należy ustalić, czy zamiana długu jest rzeczywiście najlepszym mechanizmem odzyskania jak największej części długu publicznego, jak twierdzi Rumunia. W praktyce Komisja musi ustalić, czy hipotetyczny wierzyciel prywatny w sytuacji porównywalnej z tą, w której znajduje się agencja prywatyzacyjna AVAS, będąca wierzycielem Oltchim, faktycznie przedkładałby ten mechanizm odzyskania długu nad inne dostępne rozwiązania służące odzyskaniu długu, biorąc pod uwagę fakt, że dłużnik doświadcza poważnych trudności finansowych. Ministerstwo Gospodarki, obecny udziałowiec Oltchim, nie ma do odegrania żadnej roli w odniesieniu do odzyskania długu publicznego, niemniej w poniższej analizie uwzględnia się także rezultaty dwóch możliwych scenariuszy dla udziałowca publicznego. |
| --- | --- |

(111)

Aby ocenić, czy proponowana zamiana długu wiąże się z jakąkolwiek nienależną korzyścią dla Oltchim, należy ustalić, czy zamiana długu jest rzeczywiście najlepszym mechanizmem odzyskania jak największej części długu publicznego, jak twierdzi Rumunia. W praktyce Komisja musi ustalić, czy hipotetyczny wierzyciel prywatny w sytuacji porównywalnej z tą, w której znajduje się agencja prywatyzacyjna AVAS, będąca wierzycielem Oltchim, faktycznie przedkładałby ten mechanizm odzyskania długu nad inne dostępne rozwiązania służące odzyskaniu długu, biorąc pod uwagę fakt, że dłużnik doświadcza poważnych trudności finansowych. Ministerstwo Gospodarki, obecny udziałowiec Oltchim, nie ma do odegrania żadnej roli w odniesieniu do odzyskania długu publicznego, niemniej w poniższej analizie uwzględnia się także rezultaty dwóch możliwych scenariuszy dla udziałowca publicznego.

| (112) | Rumunia twierdzi, że zważywszy na obecną sytuację spółki (poważne niedokapitalizowanie i nadmierne zadłużenie), jedyne realistyczne warianty dostępne dla wierzyciela prywatnego w sytuacji porównywalnej z tą, w której znajduje się AVAS jako wierzyciel publiczny, to albo (i) likwidacja spółki, albo (ii) zamiana długu na udziały w kapitale zakładowym, a następnie sprzedaż całego powstałego w ten sposób pakietu udziałów w spółce. Mając taki wybór, każdy wierzyciel prywatny wolałby rozwiązanie, które służy odzyskaniu jak największej części wymagalnego długu. Innymi słowy, wierzyciel wybrałby wariant „prywatyzacji poprzedzonej zamianą długu”, gdyby oczekiwany zwrot z prywatyzacji przewyższał kwotę, którą można byłoby odzyskać w drodze likwidacji. |
| --- | --- |

(112)

Rumunia twierdzi, że zważywszy na obecną sytuację spółki (poważne niedokapitalizowanie i nadmierne zadłużenie), jedyne realistyczne warianty dostępne dla wierzyciela prywatnego w sytuacji porównywalnej z tą, w której znajduje się AVAS jako wierzyciel publiczny, to albo (i) likwidacja spółki, albo (ii) zamiana długu na udziały w kapitale zakładowym, a następnie sprzedaż całego powstałego w ten sposób pakietu udziałów w spółce. Mając taki wybór, każdy wierzyciel prywatny wolałby rozwiązanie, które służy odzyskaniu jak największej części wymagalnego długu. Innymi słowy, wierzyciel wybrałby wariant „prywatyzacji poprzedzonej zamianą długu”, gdyby oczekiwany zwrot z prywatyzacji przewyższał kwotę, którą można byłoby odzyskać w drodze likwidacji.

| (113) | Aby wykazać, że zamiana długu, a następnie sprzedaż powstałego pakietu udziałów przyniesie wierzycielowi większy dochód niż likwidacja, Rumunia przedłożyła sprawozdanie niezależnej firmy konsultingowej (zob. motywy 78-82 powyżej), w którym porównuje się skutki obu tych scenariuszy dla wierzyciela, tj. odpowiednio prywatyzacji poprzedzonej zamianą długu oraz likwidacji. |
| --- | --- |

(113)

Aby wykazać, że zamiana długu, a następnie sprzedaż powstałego pakietu udziałów przyniesie wierzycielowi większy dochód niż likwidacja, Rumunia przedłożyła sprawozdanie niezależnej firmy konsultingowej (zob. motywy 78-82 powyżej), w którym porównuje się skutki obu tych scenariuszy dla wierzyciela, tj. odpowiednio prywatyzacji poprzedzonej zamianą długu oraz likwidacji.

| (114) | Komisja poddała to sprawozdanie krytycznej ocenie, aby sprawdzić, czy jego wyniki potwierdzą się w przypadku dogłębnej kontroli i rzeczywiście wykazują, że zamieniając dług na udziały w kapitale zakładowym, AVAS zachowuje się jak wierzyciel prywatny. Po przeprowadzeniu kontroli tego sprawozdania Komisja zwraca uwagę na następujące kwestie: |
| --- | --- |

(114)

Komisja poddała to sprawozdanie krytycznej ocenie, aby sprawdzić, czy jego wyniki potwierdzą się w przypadku dogłębnej kontroli i rzeczywiście wykazują, że zamieniając dług na udziały w kapitale zakładowym, AVAS zachowuje się jak wierzyciel prywatny. Po przeprowadzeniu kontroli tego sprawozdania Komisja zwraca uwagę na następujące kwestie:

| (115) | Wartość wierzytelności AVAS w przypadku scenariusza zakładającego likwidację: ocena likwidacji opiera się na poprzednim sprawozdaniu Raiffeisen dotyczącym likwidacji, które sporządzono w lutym 2011 r., oraz na sprawozdaniu opracowanym przez niezależną firmę konsultingową Romcontrol SA Bucharest, datowanym na marzec 2011 r.). |
| --- | --- |

(115)

Wartość wierzytelności AVAS w przypadku scenariusza zakładającego likwidację: ocena likwidacji opiera się na poprzednim sprawozdaniu Raiffeisen dotyczącym likwidacji, które sporządzono w lutym 2011 r., oraz na sprawozdaniu opracowanym przez niezależną firmę konsultingową Romcontrol SA Bucharest, datowanym na marzec 2011 r.).

| (116) | Zgodnie z prawem rumuńskim spółki, w których państwo posiada pakiet co najmniej 50 % + 1 udziałów, są likwidowane w ramach tzw. „specjalnego dobrowolnego postępowania likwidacyjnego” ustanowionego na mocy rządowego dekretu nadzwyczajnego 88/1997, decyzji rządu 577/2002 i ustawy 137/2002. Zgodnie z zasadami tego specjalnego dobrowolnego postępowania likwidacyjnego kwota uzyskana przez likwidatora ze sprzedaży aktywów spółki ma być wykorzystana na pokrycie niespłaconych długów spółki w kolejności ustanowionej w ustawie 85/2006 (rumuńskie prawo dotyczące niewypłacalności). Dochody z likwidacji należy zatem wykorzystać na pokrycie długów w następującej kolejności: 1) koszty likwidacji; 2) należne wynagrodzenie; 3) dług uprzywilejowany (tj. dług zabezpieczony zastawem, hipoteką i innymi specjalnymi przywilejami); 4) dług budżetowy (podatki i inne zobowiązania podatkowe); 5) dług wobec Ministerstwa Finansów wynikający z uruchomionych gwarancji państwowych; 6) dług wynikający z pożyczek publicznych; 7) dług zwykły (niezabezpieczony); 8) udziałowcy. W przedmiotowym przypadku AVAS zaliczałby się do trzeciej kategorii wierzycieli (wierzyciele uprzywilejowani), lecz znajdowałby się w dalszej kolejności w stosunku do kilku (prywatnych) uprzywilejowanych wierzycieli Oltchim, ponieważ dług publiczny był tylko częściowo zabezpieczony. |
| --- | --- |

(116)

Zgodnie z prawem rumuńskim spółki, w których państwo posiada pakiet co najmniej 50 % + 1 udziałów, są likwidowane w ramach tzw. „specjalnego dobrowolnego postępowania likwidacyjnego” ustanowionego na mocy rządowego dekretu nadzwyczajnego 88/1997, decyzji rządu 577/2002 i ustawy 137/2002. Zgodnie z zasadami tego specjalnego dobrowolnego postępowania likwidacyjnego kwota uzyskana przez likwidatora ze sprzedaży aktywów spółki ma być wykorzystana na pokrycie niespłaconych długów spółki w kolejności ustanowionej w ustawie 85/2006 (rumuńskie prawo dotyczące niewypłacalności). Dochody z likwidacji należy zatem wykorzystać na pokrycie długów w następującej kolejności: 1) koszty likwidacji; 2) należne wynagrodzenie; 3) dług uprzywilejowany (tj. dług zabezpieczony zastawem, hipoteką i innymi specjalnymi przywilejami); 4) dług budżetowy (podatki i inne zobowiązania podatkowe); 5) dług wobec Ministerstwa Finansów wynikający z uruchomionych gwarancji państwowych; 6) dług wynikający z pożyczek publicznych; 7) dług zwykły (niezabezpieczony); 8) udziałowcy. W przedmiotowym przypadku AVAS zaliczałby się do trzeciej kategorii wierzycieli (wierzyciele uprzywilejowani), lecz znajdowałby się w dalszej kolejności w stosunku do kilku (prywatnych) uprzywilejowanych wierzycieli Oltchim, ponieważ dług publiczny był tylko częściowo zabezpieczony.

| (117) | Firma konsultingowa Romcontrol oszacowała wartość likwidacyjną aktywów Oltchim na dzień 15 grudnia 2010 r. w oparciu o metodę skorygowanej wartości aktywów netto, w której bierze się pod uwagę ograniczony czas ekspozycji na rynku aktywów wystawionych na sprzedaż (31). |
| --- | --- |

(117)

Firma konsultingowa Romcontrol oszacowała wartość likwidacyjną aktywów Oltchim na dzień 15 grudnia 2010 r. w oparciu o metodę skorygowanej wartości aktywów netto, w której bierze się pod uwagę ograniczony czas ekspozycji na rynku aktywów wystawionych na sprzedaż (31).

| (118) | Na podstawie wyników wartości likwidacyjnej aktywów oszacowanej przez Romcontrol Raiffeisen oszacował wynik dla AVAS jako wierzyciela oraz dla państwa jako udziałowca, uwzględniając zobowiązania spółki na dzień 31 grudnia 2010 r. i jej wstępne sprawozdanie finansowe z tą samą datą („badanie Raiffeisen dotyczące likwidacji z lutego 2011 r.”). W badaniu tym oceniono, że dochody uzyskane ze sprzedaży aktywów Oltchim pozwoliłyby na odzyskanie ok. [20]-[30] % łącznych zobowiązań spółki. Wierzyciel, AVAS, jako wierzyciel częściowo objęty gwarancjami, odzyskałby kwotę około [80]–[100] mln RON (co stanowi [10]–[30] % wierzytelności ogółem, które wynosiły wówczas 538 mln RON). Biorąc pod uwagę negatywną wartość różnicy między przychodami z likwidacji a zobowiązaniami spółki, państwo jako udziałowiec nie otrzymałoby niczego. |
| --- | --- |

(118)

Na podstawie wyników wartości likwidacyjnej aktywów oszacowanej przez Romcontrol Raiffeisen oszacował wynik dla AVAS jako wierzyciela oraz dla państwa jako udziałowca, uwzględniając zobowiązania spółki na dzień 31 grudnia 2010 r. i jej wstępne sprawozdanie finansowe z tą samą datą („badanie Raiffeisen dotyczące likwidacji z lutego 2011 r.”). W badaniu tym oceniono, że dochody uzyskane ze sprzedaży aktywów Oltchim pozwoliłyby na odzyskanie ok. [20]-[30] % łącznych zobowiązań spółki. Wierzyciel, AVAS, jako wierzyciel częściowo objęty gwarancjami, odzyskałby kwotę około [80]–[100] mln RON (co stanowi [10]–[30] % wierzytelności ogółem, które wynosiły wówczas 538 mln RON). Biorąc pod uwagę negatywną wartość różnicy między przychodami z likwidacji a zobowiązaniami spółki, państwo jako udziałowiec nie otrzymałoby niczego.

| (119) | W październiku 2011 r. Raiffeisen uaktualnił szacunki z badania dotyczącego likwidacji z lutego 2011 r., aby uwzględnić dane finansowe spółki z dnia 30 czerwca 2011 r. oraz odsetki naliczane od długu publicznego począwszy od stycznia 2007 r. |
| --- | --- |

(119)

W październiku 2011 r. Raiffeisen uaktualnił szacunki z badania dotyczącego likwidacji z lutego 2011 r., aby uwzględnić dane finansowe spółki z dnia 30 czerwca 2011 r. oraz odsetki naliczane od długu publicznego począwszy od stycznia 2007 r.

| (120) | Zgodnie z uaktualnionymi szacunkami AVAS, będąc wierzycielem Oltchim częściowo objętym gwarancjami, odzyskałby kwotę [100]–[120] mln RON z całkowitego należnego mu długu spółki (co stanowi [10]–[20] % (32) wierzytelności ogółem, tj. głównego długu w wysokości 538 mln RON plus odsetki). W tym przypadku Ministerstwo Gospodarki, udziałowiec publiczny, ponownie nie odzyskałoby żadnej kwoty. Sumę, którą uzyskałby AVAS, dyskontowano (33) następnie do jej bieżącej wartości na dzień 30 czerwca 2011 r. W rezultacie w przypadku likwidacji spółki AVAS wyegzekwowałby kwotę [10]–[40] mln EUR.

  Tabela 2


  Ściąganie wierzytelności państwa w przypadku likwidacji | Wierzytelności
  (w mln EUR) | Odzyskana kwota ogółem
  (w mln EUR) | Wartość bieżąca netto odzyskanej kwoty przy 10,7 %
  (w mln EUR) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| AVAS (wierzyciel) | 209,4 | [20]–[30] | [10]–[30] |
| Ministerstwo Gospodarki (udziałowiec) | Udziały w spółce | [0]–[10] | [0]–[10] |
| Państwo ogółem | | [20]–[30] | [10]–[30] |

(120)

Zgodnie z uaktualnionymi szacunkami AVAS, będąc wierzycielem Oltchim częściowo objętym gwarancjami, odzyskałby kwotę [100]–[120] mln RON z całkowitego należnego mu długu spółki (co stanowi [10]–[20] % (32) wierzytelności ogółem, tj. głównego długu w wysokości 538 mln RON plus odsetki). W tym przypadku Ministerstwo Gospodarki, udziałowiec publiczny, ponownie nie odzyskałoby żadnej kwoty. Sumę, którą uzyskałby AVAS, dyskontowano (33) następnie do jej bieżącej wartości na dzień 30 czerwca 2011 r. W rezultacie w przypadku likwidacji spółki AVAS wyegzekwowałby kwotę [10]–[40] mln EUR.

Tabela 2

Ściąganie wierzytelności państwa w przypadku likwidacji

Wierzytelności

(w mln EUR)

Odzyskana kwota ogółem

(w mln EUR)

Wartość bieżąca netto odzyskanej kwoty przy 10,7 %

(w mln EUR)

AVAS (wierzyciel)

209,4

[20]–[30]

[10]–[30]

Ministerstwo Gospodarki (udziałowiec)

Udziały w spółce

[0]–[10]

[0]–[10]

Państwo ogółem

[20]–[30]

[10]–[30]

| (121) | Kwotę tę trzeba następnie porównać z oczekiwanym zwrotem z prywatyzacji spółki poprzedzonej zamianą wierzytelności AVAS na udziały w kapitale zakładowym. |
| --- | --- |

(121)

Kwotę tę trzeba następnie porównać z oczekiwanym zwrotem z prywatyzacji spółki poprzedzonej zamianą wierzytelności AVAS na udziały w kapitale zakładowym.

| (122) | Wartość wierzytelności AVAS w przypadku scenariusza zakładającego zamianę długu połączoną z prywatyzacją: w sprawozdaniu wynik dla państwa w przypadku scenariusza zakładającego zamianę długu połączoną z prywatyzacją oszacowano na podstawie metody wyceny wartości przedsiębiorstwa, która jest jednym z podstawowych mierników stosowanych w wycenie przedsiębiorstw. |
| --- | --- |

(122)

Wartość wierzytelności AVAS w przypadku scenariusza zakładającego zamianę długu połączoną z prywatyzacją: w sprawozdaniu wynik dla państwa w przypadku scenariusza zakładającego zamianę długu połączoną z prywatyzacją oszacowano na podstawie metody wyceny wartości przedsiębiorstwa, która jest jednym z podstawowych mierników stosowanych w wycenie przedsiębiorstw.

| (123) | W odniesieniu do stosowania tej metody Komisja zauważa, że zasadniczo istnieje kilka metod szacowania wartości kapitału własnego przedsiębiorstwa. |
| --- | --- |

(123)

W odniesieniu do stosowania tej metody Komisja zauważa, że zasadniczo istnieje kilka metod szacowania wartości kapitału własnego przedsiębiorstwa.

| (124) | Jedną z często stosowanych metod jest metoda mnożnika EBITDA (zysk przed potrąceniem odsetek, podatków, deprecjacji i amortyzacji). Pozwala ona ocenić wartość kapitału zakładowego przedsiębiorstwa za rok X poprzez pomnożenie kwoty EBITDA z tego roku X przez liczbę (mnożnik) uznawaną za właściwą dla danego sektora, przy czym dług netto odejmuje się od wyniku. |
| --- | --- |

(124)

Jedną z często stosowanych metod jest metoda mnożnika EBITDA (zysk przed potrąceniem odsetek, podatków, deprecjacji i amortyzacji). Pozwala ona ocenić wartość kapitału zakładowego przedsiębiorstwa za rok X poprzez pomnożenie kwoty EBITDA z tego roku X przez liczbę (mnożnik) uznawaną za właściwą dla danego sektora, przy czym dług netto odejmuje się od wyniku.

| (125) | Inną metodą jest analiza zdyskontowanych przepływów środków pieniężnych. Nominalna wartość dostępnych przepływów środków pieniężnych przedsiębiorstwa w przyszłych latach jest dyskontowana według średniego ważonego kosztu wartości kapitału, tj. WACC (34), a dług netto jest odejmowany od otrzymanej wartości. |
| --- | --- |

(125)

Inną metodą jest analiza zdyskontowanych przepływów środków pieniężnych. Nominalna wartość dostępnych przepływów środków pieniężnych przedsiębiorstwa w przyszłych latach jest dyskontowana według średniego ważonego kosztu wartości kapitału, tj. WACC (34), a dług netto jest odejmowany od otrzymanej wartości.

| (126) | Trzecią metodą jest metoda mnożnika obrotu. Pozwala ona ocenić wartość kapitału zakładowego przedsiębiorstwa za rok X poprzez pomnożenie obrotu z tego roku X przez liczbę (mnożnik) uznawaną za właściwą dla danego sektora, przy czym dług netto odejmuje się od wyniku. |
| --- | --- |

(126)

Trzecią metodą jest metoda mnożnika obrotu. Pozwala ona ocenić wartość kapitału zakładowego przedsiębiorstwa za rok X poprzez pomnożenie obrotu z tego roku X przez liczbę (mnożnik) uznawaną za właściwą dla danego sektora, przy czym dług netto odejmuje się od wyniku.

| (127) | We wszystkich tych metodach (odnoszących się do przyszłej wartości EBITDA, przepływu środków pieniężnych lub obrotu) wykorzystuje się wartości prognozowane. W przedmiotowym przypadku nie wszystkie metody szacowania, które są oparte na wartościach prognozowanych w planie operacyjnym, można zastosować w sposób znaczący. Biorąc pod uwagę przewidywaną natychmiastową prywatyzację spółki, tylko nowy właściciel będzie w stanie określić przyszłą strategię działalności spółki, dlatego też odpowiednie prognozy dotyczące planu operacyjnego, niezbędne do korzystania z tych metod, nie są dostępne ani nie można ich przewidzieć (35). Do opracowania prognoz nie można wykorzystać też wcześniejszych wyników spółki, ponieważ nowy właściciel będzie musiał przeprowadzić znaczące inwestycje. |
| --- | --- |

(127)

We wszystkich tych metodach (odnoszących się do przyszłej wartości EBITDA, przepływu środków pieniężnych lub obrotu) wykorzystuje się wartości prognozowane. W przedmiotowym przypadku nie wszystkie metody szacowania, które są oparte na wartościach prognozowanych w planie operacyjnym, można zastosować w sposób znaczący. Biorąc pod uwagę przewidywaną natychmiastową prywatyzację spółki, tylko nowy właściciel będzie w stanie określić przyszłą strategię działalności spółki, dlatego też odpowiednie prognozy dotyczące planu operacyjnego, niezbędne do korzystania z tych metod, nie są dostępne ani nie można ich przewidzieć (35). Do opracowania prognoz nie można wykorzystać też wcześniejszych wyników spółki, ponieważ nowy właściciel będzie musiał przeprowadzić znaczące inwestycje.

| (128) | W tych okolicznościach Komisja uważa, że do celów oszacowania wartości połączonego pakietu udziałów państwa rumuńskiego, tj. udziałów należących do AVAS i Ministerstwa Gospodarki, odpowiednie są tylko dwie metody - kapitalizacja rynkowa i wycena wartości przedsiębiorstwa. Należy zauważyć, że w metoda wyceny wartości przedsiębiorstwa obejmuje także parametry wykorzystywane w metodzie kapitalizacji rynkowej. |
| --- | --- |

(128)

W tych okolicznościach Komisja uważa, że do celów oszacowania wartości połączonego pakietu udziałów państwa rumuńskiego, tj. udziałów należących do AVAS i Ministerstwa Gospodarki, odpowiednie są tylko dwie metody - kapitalizacja rynkowa i wycena wartości przedsiębiorstwa. Należy zauważyć, że w metoda wyceny wartości przedsiębiorstwa obejmuje także parametry wykorzystywane w metodzie kapitalizacji rynkowej.

| (129) | Kapitalizację rynkową definiuje się jako cenę jednego udziału pomnożoną przez liczbę wyemitowanych udziałów, co daje całkowitą wartość udziałów spółki w obrocie. Miernik ten odzwierciedla konsensus publiczny w kwestii wartości kapitału zakładowego spółki i może być stosowany jako wskaźnik zastępczy opinii publicznej na temat wartości spółki netto. |
| --- | --- |

(129)

Kapitalizację rynkową definiuje się jako cenę jednego udziału pomnożoną przez liczbę wyemitowanych udziałów, co daje całkowitą wartość udziałów spółki w obrocie. Miernik ten odzwierciedla konsensus publiczny w kwestii wartości kapitału zakładowego spółki i może być stosowany jako wskaźnik zastępczy opinii publicznej na temat wartości spółki netto.

| (130) | Kapitalizację rynkową Oltchim obliczono na podstawie ceny udziału obserwowanej na giełdzie papierów wartościowych w Bukareszcie (36) w ciągu 44 miesięcy (od 2008 r. do sierpnia 2011 r.). Wspomniany przedział jest wystarczająco długi, aby był istotny, a kapitalizacja rynkowa w tym okresie jest również dobrym wskaźnikiem ceny, jaką rynek jest gotów zapłacić za spółkę. |
| --- | --- |

(130)

Kapitalizację rynkową Oltchim obliczono na podstawie ceny udziału obserwowanej na giełdzie papierów wartościowych w Bukareszcie (36) w ciągu 44 miesięcy (od 2008 r. do sierpnia 2011 r.). Wspomniany przedział jest wystarczająco długi, aby był istotny, a kapitalizacja rynkowa w tym okresie jest również dobrym wskaźnikiem ceny, jaką rynek jest gotów zapłacić za spółkę.

| (131) | W tym kontekście Komisja zwraca uwagę na aspekt pozytywny, a mianowicie fakt, że w ostatnim okresie od maja do sierpnia 2011 r. cena udziału była zawsze wyższa niż jej średnia z 44 miesięcy. Dokładniej rzecz ujmując, podczas gdy średnia ważona z 44 miesięcy wynosi 0,53 RON za udział, w lipcu 2011 r. cena udziału osiągała nawet 2,05 RON (37). Dane wykorzystane do ustalenia wartości rynkowej można zatem uznać za ostrożne. |
| --- | --- |

(131)

W tym kontekście Komisja zwraca uwagę na aspekt pozytywny, a mianowicie fakt, że w ostatnim okresie od maja do sierpnia 2011 r. cena udziału była zawsze wyższa niż jej średnia z 44 miesięcy. Dokładniej rzecz ujmując, podczas gdy średnia ważona z 44 miesięcy wynosi 0,53 RON za udział, w lipcu 2011 r. cena udziału osiągała nawet 2,05 RON (37). Dane wykorzystane do ustalenia wartości rynkowej można zatem uznać za ostrożne.

| (132) | Ponadto, jeżeli chodzi o zmiany cen udziału od września 2011 r. (ostatni zakres danych wykorzystany w badaniu Raiffeisen), Komisja zwraca uwagę na pozytywny aspekt, mianowicie że stosunkowo niedawno (od połowy października 2011 r.) cena udziału znacząco wzrosła i utrzymywała się na poziomie powyżej średniej ważonej równej 0,53 RON, którą wykorzystano we wzorze na obliczenie kapitalizacji rynkowej.

  Rysunek 1


  Zmiany ceny udziału w Oltchim obserwowane na giełdzie papierów wartościowych w Bukareszcie w okresie 23/02/2011-23/02/2012 |
| --- | --- |

(132)

Ponadto, jeżeli chodzi o zmiany cen udziału od września 2011 r. (ostatni zakres danych wykorzystany w badaniu Raiffeisen), Komisja zwraca uwagę na pozytywny aspekt, mianowicie że stosunkowo niedawno (od połowy października 2011 r.) cena udziału znacząco wzrosła i utrzymywała się na poziomie powyżej średniej ważonej równej 0,53 RON, którą wykorzystano we wzorze na obliczenie kapitalizacji rynkowej.

Rysunek 1

Zmiany ceny udziału w Oltchim obserwowane na giełdzie papierów wartościowych w Bukareszcie w okresie 23/02/2011-23/02/2012

Image

| (133) | Przed planowaną zamianą długu średnia ważona kapitalizacji rynkowej Oltchim w okresie obserwacji (od stycznia 2008 r. do sierpnia 2011 r.) wynosiła 45 mln EUR (38), a w ciągu ostatnich trzech miesięcy okresu obserwacji (od czerwca do sierpnia 2011 r.) utrzymywała się na poziomie powyżej 100 mln EUR. Kapitalizacja rynkowa wyraźnie przekracza zatem wartość likwidacyjną Oltchim ([10]–[40] mln EUR), co stanowi pierwszą wskazówkę, że sprzedaż pakietu udziałów państwa w ramach prywatyzacji byłaby korzystniejsza niż likwidacja spółki. |
| --- | --- |

(133)

Przed planowaną zamianą długu średnia ważona kapitalizacji rynkowej Oltchim w okresie obserwacji (od stycznia 2008 r. do sierpnia 2011 r.) wynosiła 45 mln EUR (38), a w ciągu ostatnich trzech miesięcy okresu obserwacji (od czerwca do sierpnia 2011 r.) utrzymywała się na poziomie powyżej 100 mln EUR. Kapitalizacja rynkowa wyraźnie przekracza zatem wartość likwidacyjną Oltchim ([10]–[40] mln EUR), co stanowi pierwszą wskazówkę, że sprzedaż pakietu udziałów państwa w ramach prywatyzacji byłaby korzystniejsza niż likwidacja spółki.

| (134) | Drugą metodą, którą może zastosować, jest metoda wyceny wartości przedsiębiorstwa. Wartość przedsiębiorstwa jest miarą wartości spółki, której często używa się jako alternatywy dla bezpośredniej kapitalizacji rynkowej, ponieważ uważa się, aby bardziej precyzyjnie odzwierciedla ona wartość przedsiębiorstwa. Wartość przedsiębiorstwa definiuje się jako sumę kapitalizacji rynkowej spółki i jej długu finansowego netto. Metodę tę zastosował Raiffeisen Capital. |
| --- | --- |

(134)

Drugą metodą, którą może zastosować, jest metoda wyceny wartości przedsiębiorstwa. Wartość przedsiębiorstwa jest miarą wartości spółki, której często używa się jako alternatywy dla bezpośredniej kapitalizacji rynkowej, ponieważ uważa się, aby bardziej precyzyjnie odzwierciedla ona wartość przedsiębiorstwa. Wartość przedsiębiorstwa definiuje się jako sumę kapitalizacji rynkowej spółki i jej długu finansowego netto. Metodę tę zastosował Raiffeisen Capital.

| (135) | Po obliczeniu kapitalizacji rynkowej inny element wzoru służącego do obliczania wartości przedsiębiorstwa, tj. wartość długu netto, obliczono jako sumę wszystkich zobowiązań finansowych spółki (wszystkich oprocentowanych zobowiązań zaciągniętych przez spółkę, mianowicie pożyczek bankowych i zaległych/zrestrukturyzowanych zobowiązań) (39). |
| --- | --- |

(135)

Po obliczeniu kapitalizacji rynkowej inny element wzoru służącego do obliczania wartości przedsiębiorstwa, tj. wartość długu netto, obliczono jako sumę wszystkich zobowiązań finansowych spółki (wszystkich oprocentowanych zobowiązań zaciągniętych przez spółkę, mianowicie pożyczek bankowych i zaległych/zrestrukturyzowanych zobowiązań) (39).

| (136) | Kolejnym możliwym krokiem jest następnie obliczenie mediany, średniej i średniej ważonej wartości przedsiębiorstwa i stosunku wartości przedsiębiorstwa do ceny udziału w okresie 44 miesięcy. W przedmiotowym sprawozdaniu uczyniono to w odniesieniu do dwóch scenariuszy: z naliczonymi odsetkami od długu na podstawie umowy oraz bez odsetek. |
| --- | --- |

(136)

Kolejnym możliwym krokiem jest następnie obliczenie mediany, średniej i średniej ważonej wartości przedsiębiorstwa i stosunku wartości przedsiębiorstwa do ceny udziału w okresie 44 miesięcy. W przedmiotowym sprawozdaniu uczyniono to w odniesieniu do dwóch scenariuszy: z naliczonymi odsetkami od długu na podstawie umowy oraz bez odsetek.

| (137) | W tym względzie Komisja stoi na stanowisku, że odsetek naliczanych na podstawie umowy nie należy uwzględniać przy obliczaniu wartości przedsiębiorstwa z następujących powodów: jeśli dług rośnie, kapitał zakładowy maleje, przy założeniu, że pozostałe warunki pozostają niezmienione. Te dwa skutki przyjmują rozbieżne kierunki i zasadniczo nie powinny spowodować żadnych zmian w wartości przedsiębiorstwa. Gdyby na rynku wiedziano o odsetkach, wycena udziałów byłaby odpowiednio niższa. W przedmiotowym przypadku kwota odsetek została jednak dodana ex post, czego rynek nie oczekiwał. Dlatego też istotne są informacje posiadane przez rynek w okresie, w którym dokonano wyceny. |
| --- | --- |

(137)

W tym względzie Komisja stoi na stanowisku, że odsetek naliczanych na podstawie umowy nie należy uwzględniać przy obliczaniu wartości przedsiębiorstwa z następujących powodów: jeśli dług rośnie, kapitał zakładowy maleje, przy założeniu, że pozostałe warunki pozostają niezmienione. Te dwa skutki przyjmują rozbieżne kierunki i zasadniczo nie powinny spowodować żadnych zmian w wartości przedsiębiorstwa. Gdyby na rynku wiedziano o odsetkach, wycena udziałów byłaby odpowiednio niższa. W przedmiotowym przypadku kwota odsetek została jednak dodana ex post, czego rynek nie oczekiwał. Dlatego też istotne są informacje posiadane przez rynek w okresie, w którym dokonano wyceny.

| (138) | W kontekście powyższych rozważań obliczono następujące wartości stosunku wartości przedsiębiorstwa do ceny udziału w okresie obserwacji.

  Tabela 3


  Obliczenie wartości stosunku wartości przedsiębiorstwa do ceny udziału Oltchim w okresie obserwacji












  Okres | Liczba udziałów | Średnia cena udziału | Kapitalizacja rynkowa (cena udziału x liczba udziałów) | Dług netto
  w tys. RON | Wartość przedsiębiorstwa (kapitalizacja rynkowa plus dług netto)
  w tys. RON | Wartość przedsiębiorstwa przypadająca na jeden udział |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Styczeń -08 | 343 023 858 | 1,10 | 378 | [1 200]-[1 400] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Luty -08 | 343 023 858 | 0,91 | 314 | [1 200]-[1 400] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Marzec -08 | 343 023 858 | 0,81 | 279 | [1 200]-[1 400] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Kwiecień -08 | 343 023 858 | 0,87 | 300 | [1 200]-[1 400] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Maj -08 | 343 023 858 | 1,04 | 358 | [1 300]-[1 500] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Czerwiec -08 | 343 023 858 | 0,96 | 330 | [1 300]-[1 500] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Lipiec -08 | 343 023 858 | 0,72 | 247 | [1 300]-[1 500] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Sierpień -08 | 343 023 858 | 0,63 | 216 | [1 300]-[1 500] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Wrzesień -08 | 343 023 858 | 0,47 | 160 | [1 300]-[1 500] | [1 500]-[1 600] | [4]-[6] |
| Październik -08 | 343 023 858 | 0,37 | 127 | [1 300]-[1 500] | [1 500]-[1 600] | [4]-[6] |
| Listopad -08 | 343 023 858 | 0,21 | 71 | [1 200]-[1 400] | ]1 400]-[1 500] | [4]-[6] |
| Grudzień 08 | 343 023 858 | 0,16 | 54 | [1 400]-[1 600] | [1 400]-[1 500] | [4]-[6] |
| Styczeń -09 | 343 023 858 | 0,15 | 51 | [1 400]-[1 600] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Luty -09 | 343 023 858 | 0,13 | 45 | [1 400]-[1 600] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Marzec -09 | 343 023 858 | 0,15 | 53 | [1 400]-[1 600] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Kwiecień -09 | 343 023 858 | 0,25 | 84 | [1 400]-[1 600] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Maj -09 | 343 023 858 | 0,27 | 93 | [1 400]-[1 600] | [1 600]-[1 700] | [4]-[6] |
| Czerwiec -09 | 343 023 858 | 0,30 | 104 | [1 400]-[1 600] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Lipiec -09 | 343 023 858 | 0,33 | 113 | [1 400]-[1 600] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Sierpień -09 | 343 023 858 | 0,32 | 109 | [1 600]-[1 800] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Wrzesień -09 | 343 023 858 | 0,28 | 96 | [1 600]-[1 800] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Październik -09 | 343 023 858 | 0,27 | 91 | [1 600]-[1 800] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Listopad -09 | 343 023 858 | 0,23 | 79 | [1 600]-[1 800] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Grudzień -09 | 343 023 858 | 0,26 | 89 | [1 600]-[1 800] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Styczeń -10 | 343 023 858 | 0,23 | 79 | [1 600]-[1 800] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Luty -10 | 343 023 858 | 0,22 | 77 | [1 600]-[1 800] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Marzec -10 | 343 023 858 | 0,27 | 92 | [1 600]-[1 800] | [1 700]-[1 800] | [4]-[6] |
| Kwiecień -10 | 343 023 858 | 0,31 | 105 | [1 600]-[1 800] | [1 800]-[1 900] | [4]-[6] |
| Maj -10 | 343 023 858 | 0,22 | 76 | [1 600]-[1 800] | [1 800]-[1 900] | [4]-[6] |
| Czerwiec -10 | 343 023 858 | 0,21 | 71 | [1 700]-[1 900] | [1 900]-[2 000] | [4]-[6] |
| Lipiec -10 | 343 023 858 | 0,18 | 62 | [1 700]-[1 900] | [1 900]-[2 000] | [4]-[6] |
| Sierpień -10 | 343 023 858 | 0,19 | 64 | [1 700]-[1 900] | [1 900]-[2 000] | [4]-[6] |
| Kwiecień -10 | 343 023 858 | 0,19 | 66 | [1 700]-[1 900] | [1 900]-[2 000] | [4]-[6] |
| Październik -10 | 343 023 858 | 0,22 | 76 | [1 700]-[1 900] | [1 900]-[2 000] | [4]-[6] |
| Listopad -10 | 343 023 858 | 0,22 | 75 | [1 800]-[2 000] | [2 000]-[2 100] | [4]-[6] |
| Grudzień -10 | 343 023 858 | 0,20 | 69 | [1 800]-[2 000] | [2 000]-[2 100] | [5]-[7] |
| Styczeń -11 | 343 023 858 | 0,21 | 74 | [1 800]-[2 000] | [2 000]-[2 100] | [5]-[7] |
| Luty -11 | 343 023 858 | 0,26 | 88 | [1 800]-[2 000] | [2 000]-[2 100] | [5]-[7] |
| Marzec -11 | 343 023 858 | 0,30 | 102 | [1 800]-[2 000] | [2 000]-[2 100] | [5]-[7] |
| Kwiecień -11 | 343 023 858 | 0,44 | 152 | [2 000]-[2 200] | [2 100]-[2 200] | [5]-[7] |
| Maj -11 | 343 211 383 | 0,77 | 265 | [2 000]-[2 200] | [2 300]-[2 400] | [5]-[7] |
| Czerwiec -11 | 343 211 383 | 1,61 | 551 | [2 000]-[2 200] | [2 600]-[2 700] | [6]-[8] |
| Lipiec -11 | 343 211 383 | 2,05 | 702 | [2 000]-[2 200] | [2 800]-[2 900] | [6]-[8] |
| Sierpień -11 | 343 211 383 | 1,32 | 452 | [2 000]-[2 200] | [2 600]-[2 700] | [6]-[8] |

(138)

W kontekście powyższych rozważań obliczono następujące wartości stosunku wartości przedsiębiorstwa do ceny udziału w okresie obserwacji.

Tabela 3

Obliczenie wartości stosunku wartości przedsiębiorstwa do ceny udziału Oltchim w okresie obserwacji

Okres

Liczba udziałów

Średnia cena udziału

Kapitalizacja rynkowa (cena udziału x liczba udziałów)

Dług netto

w tys. RON

Wartość przedsiębiorstwa (kapitalizacja rynkowa plus dług netto)

w tys. RON

Wartość przedsiębiorstwa przypadająca na jeden udział

Styczeń -08

343 023 858

1,10

378

[1 200]-[1 400]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Luty -08

343 023 858

0,91

314

[1 200]-[1 400]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Marzec -08

343 023 858

0,81

279

[1 200]-[1 400]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Kwiecień -08

343 023 858

0,87

300

[1 200]-[1 400]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Maj -08

343 023 858

1,04

358

[1 300]-[1 500]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Czerwiec -08

343 023 858

0,96

330

[1 300]-[1 500]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Lipiec -08

343 023 858

0,72

247

[1 300]-[1 500]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Sierpień -08

343 023 858

0,63

216

[1 300]-[1 500]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Wrzesień -08

343 023 858

0,47

160

[1 300]-[1 500]

[1 500]-[1 600]

[4]-[6]

Październik -08

343 023 858

0,37

127

[1 300]-[1 500]

[1 500]-[1 600]

[4]-[6]

Listopad -08

343 023 858

0,21

71

[1 200]-[1 400]

]1 400]-[1 500]

[4]-[6]

Grudzień 08

343 023 858

0,16

54

[1 400]-[1 600]

[1 400]-[1 500]

[4]-[6]

Styczeń -09

343 023 858

0,15

51

[1 400]-[1 600]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Luty -09

343 023 858

0,13

45

[1 400]-[1 600]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Marzec -09

343 023 858

0,15

53

[1 400]-[1 600]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Kwiecień -09

343 023 858

0,25

84

[1 400]-[1 600]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Maj -09

343 023 858

0,27

93

[1 400]-[1 600]

[1 600]-[1 700]

[4]-[6]

Czerwiec -09

343 023 858

0,30

104

[1 400]-[1 600]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Lipiec -09

343 023 858

0,33

113

[1 400]-[1 600]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Sierpień -09

343 023 858

0,32

109

[1 600]-[1 800]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Wrzesień -09

343 023 858

0,28

96

[1 600]-[1 800]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Październik -09

343 023 858

0,27

91

[1 600]-[1 800]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Listopad -09

343 023 858

0,23

79

[1 600]-[1 800]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Grudzień -09

343 023 858

0,26

89

[1 600]-[1 800]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Styczeń -10

343 023 858

0,23

79

[1 600]-[1 800]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Luty -10

343 023 858

0,22

77

[1 600]-[1 800]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Marzec -10

343 023 858

0,27

92

[1 600]-[1 800]

[1 700]-[1 800]

[4]-[6]

Kwiecień -10

343 023 858

0,31

105

[1 600]-[1 800]

[1 800]-[1 900]

[4]-[6]

Maj -10

343 023 858

0,22

76

[1 600]-[1 800]

[1 800]-[1 900]

[4]-[6]

Czerwiec -10

343 023 858

0,21

71

[1 700]-[1 900]

[1 900]-[2 000]

[4]-[6]

Lipiec -10

343 023 858

0,18

62

[1 700]-[1 900]

[1 900]-[2 000]

[4]-[6]

Sierpień -10

343 023 858

0,19

64

[1 700]-[1 900]

[1 900]-[2 000]

[4]-[6]

Kwiecień -10

343 023 858

0,19

66

[1 700]-[1 900]

[1 900]-[2 000]

[4]-[6]

Październik -10

343 023 858

0,22

76

[1 700]-[1 900]

[1 900]-[2 000]

[4]-[6]

Listopad -10

343 023 858

0,22

75

[1 800]-[2 000]

[2 000]-[2 100]

[4]-[6]

Grudzień -10

343 023 858

0,20

69

[1 800]-[2 000]

[2 000]-[2 100]

[5]-[7]

Styczeń -11

343 023 858

0,21

74

[1 800]-[2 000]

[2 000]-[2 100]

[5]-[7]

Luty -11

343 023 858

0,26

88

[1 800]-[2 000]

[2 000]-[2 100]

[5]-[7]

Marzec -11

343 023 858

0,30

102

[1 800]-[2 000]

[2 000]-[2 100]

[5]-[7]

Kwiecień -11

343 023 858

0,44

152

[2 000]-[2 200]

[2 100]-[2 200]

[5]-[7]

Maj -11

343 211 383

0,77

265

[2 000]-[2 200]

[2 300]-[2 400]

[5]-[7]

Czerwiec -11

343 211 383

1,61

551

[2 000]-[2 200]

[2 600]-[2 700]

[6]-[8]

Lipiec -11

343 211 383

2,05

702

[2 000]-[2 200]

[2 800]-[2 900]

[6]-[8]

Sierpień -11

343 211 383

1,32

452

[2 000]-[2 200]

[2 600]-[2 700]

[6]-[8]

| (139) | Na podstawie powyższej tabeli obliczono medianę, średnią i średnią ważoną wartości przedsiębiorstwa przypadającej na jeden udział.

  Tabela 4


  Mediana, średnia i średnia ważona wartości przedsiębiorstwa przypadającej na jeden udział w Oltchim | Cena udziału | Wartość przedsiębiorstwa przypadająca na jeden udział |
| --- | --- | --- | --- |
| Mediana | [0,10]-[0,30] | [4]-[6] |
| Średnia | [0,30]-[0,50] | [4]-[6] |
| Średnia ważona | [0,40]-[0,60] | [4]-[6] |

(139)

Na podstawie powyższej tabeli obliczono medianę, średnią i średnią ważoną wartości przedsiębiorstwa przypadającej na jeden udział.

Tabela 4

Mediana, średnia i średnia ważona wartości przedsiębiorstwa przypadającej na jeden udział w Oltchim

Cena udziału

Wartość przedsiębiorstwa przypadająca na jeden udział

Mediana

[0,10]-[0,30]

[4]-[6]

Średnia

[0,30]-[0,50]

[4]-[6]

Średnia ważona

[0,40]-[0,60]

[4]-[6]

| (140) | Wartość przedsiębiorstwa (mediana, średnia, średnia ważona) obliczoną w sposób przedstawiony powyżej można następnie wykorzystać do ustalenia wartości udziału państwa „po zamianie długu” poprzez odjęcie od tej wartości przedsiębiorstwa długu spółki, który pozostaje wymagalny po zamianie; dług ten pozostanie zobowiązaniem spółki, które trzeba będzie obsłużyć. |
| --- | --- |

(140)

Wartość przedsiębiorstwa (mediana, średnia, średnia ważona) obliczoną w sposób przedstawiony powyżej można następnie wykorzystać do ustalenia wartości udziału państwa „po zamianie długu” poprzez odjęcie od tej wartości przedsiębiorstwa długu spółki, który pozostaje wymagalny po zamianie; dług ten pozostanie zobowiązaniem spółki, które trzeba będzie obsłużyć.

| (141) | Wynikiem jest wartość rynkowa całkowitego kapitału zakładowego, jak pokazano w Tabeli 5.

  Tabela 5


  Obliczenie wartości rynkowej kapitału zakładowego w oparciu o metodę wyceny wartości przedsiębiorstwa









  Obliczenie wartości rynkowej całkowitego kapitału zakładowego po zamianie długu | Scenariusze |
| --- | --- | --- |
| | Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną medianę ceny udziału | Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną średnią cenę udziału | Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną średnią ważoną ceny udziału |
| Wartość przedsiębiorstwa/udział (w RON) | [4]-[6] | [4]-[6] | [4]-[6] |
| Liczba udziałów przed zamianą | 343 211 383 | 343 211 383 | 343 211 383 |
| Wartość przedsiębiorstwa (w mln RON) | [1 700]-[1 800] | [1 800]-[1 900] | [2 000]-[2 100] |
| Dług netto po zamianie długu (w mln RON) | [1 600]-[1 700] | [1 600]-[1 700] | [1 600]-[1 700] |
| Wartość rynkowa kapitału zakładowego (w mln RON) | [100]-[200] | [200]-[300] | [400]-[500] |
| Wartość rynkowa kapitału zakładowego (w mln EUR) | [20]-[30] | [50]-[60] | [90]-[100] |

(141)

Wynikiem jest wartość rynkowa całkowitego kapitału zakładowego, jak pokazano w Tabeli 5.

Tabela 5

Obliczenie wartości rynkowej kapitału zakładowego w oparciu o metodę wyceny wartości przedsiębiorstwa

Obliczenie wartości rynkowej całkowitego kapitału zakładowego po zamianie długu

Scenariusze

Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną medianę ceny udziału

Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną średnią cenę udziału

Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną średnią ważoną ceny udziału

Wartość przedsiębiorstwa/udział (w RON)

[4]-[6]

[4]-[6]

[4]-[6]

Liczba udziałów przed zamianą

343 211 383

343 211 383

343 211 383

Wartość przedsiębiorstwa (w mln RON)

[1 700]-[1 800]

[1 800]-[1 900]

[2 000]-[2 100]

Dług netto po zamianie długu (w mln RON)

[1 600]-[1 700]

[1 600]-[1 700]

[1 600]-[1 700]

Wartość rynkowa kapitału zakładowego (w mln RON)

[100]-[200]

[200]-[300]

[400]-[500]

Wartość rynkowa kapitału zakładowego (w mln EUR)

[20]-[30]

[50]-[60]

[90]-[100]

| (142) | W odniesieniu do długu finansowego netto zastosowanego w wyżej opisanym obliczeniu oba etapy obliczeń, mianowicie (i) obliczenie wartości przedsiębiorstwa oraz (ii) późniejsze odejmowanie w celu osiągnięcia wartości rynkowej kapitału zakładowego, powinny zasadniczo opierać się na wartości rynkowej długu spółki. |
| --- | --- |

(142)

W odniesieniu do długu finansowego netto zastosowanego w wyżej opisanym obliczeniu oba etapy obliczeń, mianowicie (i) obliczenie wartości przedsiębiorstwa oraz (ii) późniejsze odejmowanie w celu osiągnięcia wartości rynkowej kapitału zakładowego, powinny zasadniczo opierać się na wartości rynkowej długu spółki.

| (143) | Komisja zauważa jednak, że po pierwsze bardzo trudno jest ustalić cenę rynkową długu Oltchim, ponieważ dług ten nie jest przedmiotem obrotu i nie istnieje lokalny rynek obrotu długami. Zamiast tego można teoretycznie określić wartość rynkową długu poprzez ustalenie ratingu przedsiębiorstwa przed zamianą długu i po niej. Rating ten można następnie wykorzystać do oszacowania prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania, co z kolei może posłużyć do oszacowania wartości rynkowej długu. Z uwagi na brak takich ratingów Komisja uznała, że takie działanie nie jest możliwe i że zastosowanie nieprawidłowo oszacowanej wartości rynkowej doprowadziłoby do znacznych błędów. |
| --- | --- |

(143)

Komisja zauważa jednak, że po pierwsze bardzo trudno jest ustalić cenę rynkową długu Oltchim, ponieważ dług ten nie jest przedmiotem obrotu i nie istnieje lokalny rynek obrotu długami. Zamiast tego można teoretycznie określić wartość rynkową długu poprzez ustalenie ratingu przedsiębiorstwa przed zamianą długu i po niej. Rating ten można następnie wykorzystać do oszacowania prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania, co z kolei może posłużyć do oszacowania wartości rynkowej długu. Z uwagi na brak takich ratingów Komisja uznała, że takie działanie nie jest możliwe i że zastosowanie nieprawidłowo oszacowanej wartości rynkowej doprowadziłoby do znacznych błędów.

| (144) | Po drugie, jeżeli założyć, że dług netto zostałby sprzedany z takim samym dyskontem do wartości księgowej przed zamianą i po niej, to w konsekwencji wyniki obliczeń wcale się nie zmieniają niezależnie od wielkości dyskonta. Wszelkie zmiany wartości długu finansowego netto doprowadziłyby następnie do proporcjonalnej zmiany, z przeciwnym znakiem, wartości kapitalizacji rynkowej. Wpływ dodania wartości księgowej długu albo jego wartości rynkowej jest neutralny, ponieważ wartość długu najpierw dodaje się w celu uzyskania wartości przedsiębiorstwa, a następnie odejmuje w celu uzyskania nowej wartości kapitału zakładowego w postaci udziałów. |
| --- | --- |

(144)

Po drugie, jeżeli założyć, że dług netto zostałby sprzedany z takim samym dyskontem do wartości księgowej przed zamianą i po niej, to w konsekwencji wyniki obliczeń wcale się nie zmieniają niezależnie od wielkości dyskonta. Wszelkie zmiany wartości długu finansowego netto doprowadziłyby następnie do proporcjonalnej zmiany, z przeciwnym znakiem, wartości kapitalizacji rynkowej. Wpływ dodania wartości księgowej długu albo jego wartości rynkowej jest neutralny, ponieważ wartość długu najpierw dodaje się w celu uzyskania wartości przedsiębiorstwa, a następnie odejmuje w celu uzyskania nowej wartości kapitału zakładowego w postaci udziałów.

| (145) | Po trzecie, zakładając, że dług pozostały po zamianie sprzedano by z innym dyskontem niż przed zamianą, w rzetelnym obliczeniu należałoby wziąć pod uwagę fakt, że po zamianie długu na udziały w kapitale zakładowym wartość rynkowa pozostałego długu prawdopodobnie nadal byłaby niższa od jego wartości księgowej, ale w każdym razie wyższa niż wartość rynkowa długu przed zamianą. Z uwagi na brak podstaw pozwalających na określenie wysokości tego dyskonta niemożliwa jest jednak symulacja skutków jego zmiany, ponieważ jednocześnie trzeba by było zróżnicować zbyt wiele parametrów. |
| --- | --- |

(145)

Po trzecie, zakładając, że dług pozostały po zamianie sprzedano by z innym dyskontem niż przed zamianą, w rzetelnym obliczeniu należałoby wziąć pod uwagę fakt, że po zamianie długu na udziały w kapitale zakładowym wartość rynkowa pozostałego długu prawdopodobnie nadal byłaby niższa od jego wartości księgowej, ale w każdym razie wyższa niż wartość rynkowa długu przed zamianą. Z uwagi na brak podstaw pozwalających na określenie wysokości tego dyskonta niemożliwa jest jednak symulacja skutków jego zmiany, ponieważ jednocześnie trzeba by było zróżnicować zbyt wiele parametrów.

| (146) | Z drugiej strony, Komisja zauważa, że sprawozdania finansowe Oltchim zostały przygotowane zgodnie ze standardami MSSF i zbadane przez niezależnego biegłego audytora KPMG. W sprawozdaniach tych zobowiązania finansowe są przedstawione w wartości godziwej zgodnie z przepisami IAS 39. W IAS 39 definiuje się wartość godziwą jako kwotę, za jaką na warunkach rynkowych składnik aktywów mógłby zostać wymieniony, a zobowiązanie zaspokojone, pomiędzy zainteresowanymi i dobrze poinformowanymi stronami w normalnych warunkach konkurencji. Na tej podstawie KPMG poświadcza, że wartość godziwa długoterminowego zobowiązania spółki nie różni się znacząco od jego wartości księgowej. |
| --- | --- |

(146)

Z drugiej strony, Komisja zauważa, że sprawozdania finansowe Oltchim zostały przygotowane zgodnie ze standardami MSSF i zbadane przez niezależnego biegłego audytora KPMG. W sprawozdaniach tych zobowiązania finansowe są przedstawione w wartości godziwej zgodnie z przepisami IAS 39. W IAS 39 definiuje się wartość godziwą jako kwotę, za jaką na warunkach rynkowych składnik aktywów mógłby zostać wymieniony, a zobowiązanie zaspokojone, pomiędzy zainteresowanymi i dobrze poinformowanymi stronami w normalnych warunkach konkurencji. Na tej podstawie KPMG poświadcza, że wartość godziwa długoterminowego zobowiązania spółki nie różni się znacząco od jego wartości księgowej.

| (147) | Na podstawie powyższych rozważań Komisja stwierdza, że istotnie właściwe jest wykorzystanie wartości księgowej długu do obliczenia wartości rynkowej kapitału zakładowego. |
| --- | --- |

(147)

Na podstawie powyższych rozważań Komisja stwierdza, że istotnie właściwe jest wykorzystanie wartości księgowej długu do obliczenia wartości rynkowej kapitału zakładowego.

| (148) | W celu sprawdzenia stabilności obliczeń Komisja dodatkowo przeprowadziła jednak analizę wrażliwości, tj. określiła procentową różnicę między wartością księgową a wartością rynkową długu netto przed zamianą, która to różnica wyrównałaby wartość bieżącą pakietu udziałów państwa po zamianie i wartość likwidacyjną, przy założeniu, że wartość rynkowa długu będzie odpowiadać jego wartości księgowej po zamianie długu na udziały w kapitale zakładowym. Tę wartość procentową można uznać za „margines błędu” na potrzeby oszacowania wartości rynkowej długu. |
| --- | --- |

(148)

W celu sprawdzenia stabilności obliczeń Komisja dodatkowo przeprowadziła jednak analizę wrażliwości, tj. określiła procentową różnicę między wartością księgową a wartością rynkową długu netto przed zamianą, która to różnica wyrównałaby wartość bieżącą pakietu udziałów państwa po zamianie i wartość likwidacyjną, przy założeniu, że wartość rynkowa długu będzie odpowiadać jego wartości księgowej po zamianie długu na udziały w kapitale zakładowym. Tę wartość procentową można uznać za „margines błędu” na potrzeby oszacowania wartości rynkowej długu.

| (149) | Komisja jest zdania, że spośród wszystkich scenariuszy (wartość przedsiębiorstwa na podstawie mediany, średniej, średniej ważonej) najdokładniejszy scenariusz reprezentuje średnia ważona, ponieważ w tym przypadku wartości są ważone wolumenem udziałów znajdujących się w obrocie. W tym scenariuszu wyżej wspomniany margines wynosi 15 %. Komisja stwierdza, że margines tej wielkości jest wystarczający, aby można było uznać, że obliczenie wartości przedsiębiorstwa oparte jest na wiarygodnych danych. |
| --- | --- |

(149)

Komisja jest zdania, że spośród wszystkich scenariuszy (wartość przedsiębiorstwa na podstawie mediany, średniej, średniej ważonej) najdokładniejszy scenariusz reprezentuje średnia ważona, ponieważ w tym przypadku wartości są ważone wolumenem udziałów znajdujących się w obrocie. W tym scenariuszu wyżej wspomniany margines wynosi 15 %. Komisja stwierdza, że margines tej wielkości jest wystarczający, aby można było uznać, że obliczenie wartości przedsiębiorstwa oparte jest na wiarygodnych danych.

| (150) | Po obliczeniu wartości rynkowej kapitału zakładowego można następnie obliczyć wartość powstałego pakietu udziałów państwa w oparciu o tę wartość rynkową całości kapitału zakładowego na podstawie udziałów publicznych, które po zamianie długu będą przedstawiały się następująco (40):

  Tabela 6


  Pakiet udziałów państwa rumuńskiego w Oltchim przed planowaną zamianą długu i po niej | Pakiet udziałów przed zamianą długu | Pakiet udziałów po zamianie długu
  Przedmiotem zamiany jest dług wobec AVAS wraz z narosłymi odsetkami |
| --- | --- | --- | --- |
| AVAS | 0 % | [80]-[100] % |
| Ministerstwo Gospodarki | 54,81 % | [0]-[5] % |
| Państwo ogółem | 54,81 % | [80]-[100] % |

(150)

Po obliczeniu wartości rynkowej kapitału zakładowego można następnie obliczyć wartość powstałego pakietu udziałów państwa w oparciu o tę wartość rynkową całości kapitału zakładowego na podstawie udziałów publicznych, które po zamianie długu będą przedstawiały się następująco (40):

Tabela 6

Pakiet udziałów państwa rumuńskiego w Oltchim przed planowaną zamianą długu i po niej

Pakiet udziałów przed zamianą długu

Pakiet udziałów po zamianie długu

Przedmiotem zamiany jest dług wobec AVAS wraz z narosłymi odsetkami

AVAS

0 %

[80]-[100] %

Ministerstwo Gospodarki

54,81 %

[0]-[5] %

Państwo ogółem

54,81 %

[80]-[100] %

| (151) | W rezultacie po zamianie głównego długu wobec AVAS wraz z odsetkami naliczonymi zgodnie z umową wartość rynkowa kapitału zakładowego Oltchim będzie równa od [20]–[30] mln EUR do [90]–[100] mln EUR, wskutek czego bieżąca wartość (41) połączonych udziałów publicznych ([80]–[100] %) wyniesie od [15]–[30] mln EUR do [75]–[90] mln EUR. W Tabela 7 poniżej podsumowano wartości przedsiębiorstwa oceniane na potrzeby wszystkich scenariuszy i porównano je z wartościami mającymi zastosowanie w przypadku likwidacji.

  Tabela 7


  Porównanie scenariusza zakładającego prywatyzację poprzedzoną zamianą długu ze scenariuszem zakładającym likwidację w oparciu o metodę wyceny wartości przedsiębiorstwa











  Oczekiwane przychody państwa
  w mln EUR | Zamiana długu i natychmiastowa prywatyzacja | Wartość bieżąca netto przychodów uzyskanych w wyniku likwidacji | Porównanie |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| | Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną medianę ceny udziału | Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną średnią cenę udziału | Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną średnią ważoną ceny udziału | | |
| Wartość rynkowa kapitału zakładowego | [20]-[30] | [45]-[60] | [90]-[100] | | |
| Wartość rynkowa połączonych udziałów publicznych | [15]-[40] | [45]-[60] | [80]-[100] | | |
| Wartość bieżąca netto połączonych udziałów publicznych (98,44 %) | [15]-[40] | [30]-[50] | [75]-[90] | [10]-[40] | Likwidacja < zamiana długu i prywatyzacja |
| Wartość bieżąca netto udziałów AVAS (96,54 %) | [15]-[40] | [30]-[50] | [70]-[80] | [10]-[40] | Likwidacja < zamiana długu i prywatyzacja |
| Wartość bieżąca netto udziałów Ministerstwa Gospodarki (1,9 %) | [0]-[1] | [0]-[1] | [1]-[2] | [0]-[1] | Likwidacja < zamiana długu i prywatyzacja |

(151)

W rezultacie po zamianie głównego długu wobec AVAS wraz z odsetkami naliczonymi zgodnie z umową wartość rynkowa kapitału zakładowego Oltchim będzie równa od [20]–[30] mln EUR do [90]–[100] mln EUR, wskutek czego bieżąca wartość (41) połączonych udziałów publicznych ([80]–[100] %) wyniesie od [15]–[30] mln EUR do [75]–[90] mln EUR. W Tabela 7 poniżej podsumowano wartości przedsiębiorstwa oceniane na potrzeby wszystkich scenariuszy i porównano je z wartościami mającymi zastosowanie w przypadku likwidacji.

Tabela 7

Porównanie scenariusza zakładającego prywatyzację poprzedzoną zamianą długu ze scenariuszem zakładającym likwidację w oparciu o metodę wyceny wartości przedsiębiorstwa

Oczekiwane przychody państwa

w mln EUR

Zamiana długu i natychmiastowa prywatyzacja

Wartość bieżąca netto przychodów uzyskanych w wyniku likwidacji

Porównanie

Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną medianę ceny udziału

Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną średnią cenę udziału

Wartość przedsiębiorstwa w oparciu o 44-miesięczną średnią ważoną ceny udziału

Wartość rynkowa kapitału zakładowego

[20]-[30]

[45]-[60]

[90]-[100]

Wartość rynkowa połączonych udziałów publicznych

[15]-[40]

[45]-[60]

[80]-[100]

Wartość bieżąca netto połączonych udziałów publicznych (98,44 %)

[15]-[40]

[30]-[50]

[75]-[90]

[10]-[40]

Likwidacja < zamiana długu i prywatyzacja

Wartość bieżąca netto udziałów AVAS (96,54 %)

[15]-[40]

[30]-[50]

[70]-[80]

[10]-[40]

Likwidacja < zamiana długu i prywatyzacja

Wartość bieżąca netto udziałów Ministerstwa Gospodarki (1,9 %)

[0]-[1]

[0]-[1]

[1]-[2]

[0]-[1]

Likwidacja < zamiana długu i prywatyzacja

| (152) | We wszystkich ocenianych scenariuszach z zastosowaniem wartości przedsiębiorstwa zarówno AVAS jako wierzyciel publiczny, jak i Ministerstwo Gospodarki jako udziałowiec publiczny uzyskują lepsze wyniki w przypadku zamiany długu, a następnie prywatyzacji niż w przypadku likwidacji spółki. Pakiet udziałów obecnego udziałowca publicznego, Ministerstwa Gospodarki, zostanie pomniejszony w wyniku zamiany długu, wskutek czego wierzyciel, tj. AVAS, będzie posiadał pakiet udziałów równy [80]–[100] %. Ministerstwo nie ma jednak powodu, aby sprzeciwiać się zamianie długu, ponieważ w przypadku likwidacji nie uzyskałoby niczego za swój pakiet udziałów w spółce. Nawet w ramach scenariusza z najniższą szacunkową wartością przedsiębiorstwa AVAS jako wierzyciel publiczny nadal uzyskałby większą kwotę niż w przypadku podjęcia decyzji o likwidacji spółki ([10]–[30] mln EUR w porównaniu do [10]–[30] mln EUR). |
| --- | --- |

(152)

We wszystkich ocenianych scenariuszach z zastosowaniem wartości przedsiębiorstwa zarówno AVAS jako wierzyciel publiczny, jak i Ministerstwo Gospodarki jako udziałowiec publiczny uzyskują lepsze wyniki w przypadku zamiany długu, a następnie prywatyzacji niż w przypadku likwidacji spółki. Pakiet udziałów obecnego udziałowca publicznego, Ministerstwa Gospodarki, zostanie pomniejszony w wyniku zamiany długu, wskutek czego wierzyciel, tj. AVAS, będzie posiadał pakiet udziałów równy [80]–[100] %. Ministerstwo nie ma jednak powodu, aby sprzeciwiać się zamianie długu, ponieważ w przypadku likwidacji nie uzyskałoby niczego za swój pakiet udziałów w spółce. Nawet w ramach scenariusza z najniższą szacunkową wartością przedsiębiorstwa AVAS jako wierzyciel publiczny nadal uzyskałby większą kwotę niż w przypadku podjęcia decyzji o likwidacji spółki ([10]–[30] mln EUR w porównaniu do [10]–[30] mln EUR).

| (153) | Na podstawie powyższych ustaleń można stwierdzić, że jeżeli spółka zostanie w pełni sprywatyzowana w krótkim czasie po zamianie długu, zgłoszony środek (pełna prywatyzacja poprzedzona zamianą długu) nie przyniesie Oltchim korzyści, ponieważ środek ten umożliwia AVAS jako wierzycielowi publicznemu odzyskanie większej kwoty niż w przypadku podjęcia decyzji o postawieniu spółki w stan likwidacji. W tym względzie Komisja zwraca uwagę na zobowiązanie podjęte przez władze rumuńskie (zob. motywy 17 i 73 powyżej) dotyczące pełnego sprywatyzowania spółki do dnia 31 maja 2012 r. |
| --- | --- |

(153)

Na podstawie powyższych ustaleń można stwierdzić, że jeżeli spółka zostanie w pełni sprywatyzowana w krótkim czasie po zamianie długu, zgłoszony środek (pełna prywatyzacja poprzedzona zamianą długu) nie przyniesie Oltchim korzyści, ponieważ środek ten umożliwia AVAS jako wierzycielowi publicznemu odzyskanie większej kwoty niż w przypadku podjęcia decyzji o postawieniu spółki w stan likwidacji. W tym względzie Komisja zwraca uwagę na zobowiązanie podjęte przez władze rumuńskie (zob. motywy 17 i 73 powyżej) dotyczące pełnego sprywatyzowania spółki do dnia 31 maja 2012 r.

| (154) | Komisja uważa, że ocenę ilościową na podstawie metody kapitalizacji rynkowej oraz metody wyceny wartości przedsiębiorstwa potwierdzają również dwa następujące argumenty, które nie zostały określone ilościowo przez niezależnego eksperta. |
| --- | --- |

(154)

Komisja uważa, że ocenę ilościową na podstawie metody kapitalizacji rynkowej oraz metody wyceny wartości przedsiębiorstwa potwierdzają również dwa następujące argumenty, które nie zostały określone ilościowo przez niezależnego eksperta.

| (155) | Po pierwsze, ocena ta opiera się na kursie giełdowym. Ponieważ jednak pakiet udziałów państwa w Oltchim zostanie sprzedany jako całość, nabywca będzie w stanie kontrolować spółkę. Dlatego też nabywca będzie skłonny zapłacić za ten pakiet premię związaną z przejęciem kontroli, co ma zwykle miejsce w przypadku porównywalnych transakcji. |
| --- | --- |

(155)

Po pierwsze, ocena ta opiera się na kursie giełdowym. Ponieważ jednak pakiet udziałów państwa w Oltchim zostanie sprzedany jako całość, nabywca będzie w stanie kontrolować spółkę. Dlatego też nabywca będzie skłonny zapłacić za ten pakiet premię związaną z przejęciem kontroli, co ma zwykle miejsce w przypadku porównywalnych transakcji.

| (156) | Po drugie, Komisja zauważa, że PCC był gotów zapłacić w 2007 r. 7,5 mln EUR za de facto 12 % udziałów w Oltchim, a w 2011 r. 2,6 mln EUR za dalsze 3,6 % udziałów. Z jednej strony oznacza to, że jeden prywatny inwestor uznał, że wartość Oltchim wzrosła w 2011 r. w porównaniu z 2007 r. (ponieważ był gotów zapłacić wyższą cenę za udział) oraz że - na podstawie transakcji z 2011 r. - 100 % udziałów zostałoby wycenione na 73 mln EUR, czyli na kwotę znacznie wyższą od wartości likwidacyjnej. |
| --- | --- |

(156)

Po drugie, Komisja zauważa, że PCC był gotów zapłacić w 2007 r. 7,5 mln EUR za de facto 12 % udziałów w Oltchim, a w 2011 r. 2,6 mln EUR za dalsze 3,6 % udziałów. Z jednej strony oznacza to, że jeden prywatny inwestor uznał, że wartość Oltchim wzrosła w 2011 r. w porównaniu z 2007 r. (ponieważ był gotów zapłacić wyższą cenę za udział) oraz że - na podstawie transakcji z 2011 r. - 100 % udziałów zostałoby wycenione na 73 mln EUR, czyli na kwotę znacznie wyższą od wartości likwidacyjnej.

IX.4.   Wnioski dotyczące kryterium korzyści

| (157) | Na podstawie powyższych ustaleń, mianowicie że: (i) spółka nie czerpała żadnej nienależnej korzyści ze sposobu, w jaki organy publiczne dążyły do odzyskania długu publicznego, który jest przedmiotem zgłoszonego środka, oraz (ii) zamiana długu jako taka nie przynosi spółce żadnej nienależnej korzyści, Komisja stwierdza, że aktualnie zgłoszony środek (wynikający z połączenia poprzednich środków 1 i 3) nie spełnia kryterium korzyści. W świetle powyższego pozostałe kryteria łączne zawarte w definicji pojęcia pomocy państwa wynikającej z art. 107 ust. 1 TFUE nie muszą być analizowane do celów oceny obecnie zgłoszonego środka. |
| --- | --- |

(157)

Na podstawie powyższych ustaleń, mianowicie że: (i) spółka nie czerpała żadnej nienależnej korzyści ze sposobu, w jaki organy publiczne dążyły do odzyskania długu publicznego, który jest przedmiotem zgłoszonego środka, oraz (ii) zamiana długu jako taka nie przynosi spółce żadnej nienależnej korzyści, Komisja stwierdza, że aktualnie zgłoszony środek (wynikający z połączenia poprzednich środków 1 i 3) nie spełnia kryterium korzyści. W świetle powyższego pozostałe kryteria łączne zawarte w definicji pojęcia pomocy państwa wynikającej z art. 107 ust. 1 TFUE nie muszą być analizowane do celów oceny obecnie zgłoszonego środka.

X.   WNIOSEK

| (158) | Formalne postępowanie wyjaśniające wszczęte na podstawie art. 108 ust. 2 TFUE w odniesieniu do środka 2 (gwarancja państwowa) musi zostać zakończone jako bezprzedmiotowe po wycofaniu zgłoszenia tego środka. |
| --- | --- |

(158)

Formalne postępowanie wyjaśniające wszczęte na podstawie art. 108 ust. 2 TFUE w odniesieniu do środka 2 (gwarancja państwowa) musi zostać zakończone jako bezprzedmiotowe po wycofaniu zgłoszenia tego środka.

| (159) | Obecnie zgłoszony środek (połączenie poprzednich środków 1 i 3) nie wiąże się z pomocą państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. |
| --- | --- |

(159)

Obecnie zgłoszony środek (połączenie poprzednich środków 1 i 3) nie wiąże się z pomocą państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE.

| (160) | Wniosek ten opiera się na stanowczym zamiarze Rumunii sprzedania całości jej udziałów w Oltchim, wyrażonym w piśmie premiera Emila Boca z dnia 21 października 2011 r. oraz potwierdzonym w piśmie premiera Ungureanu z dnia 16 lutego 2012 r., |
| --- | --- |

(160)

Wniosek ten opiera się na stanowczym zamiarze Rumunii sprzedania całości jej udziałów w Oltchim, wyrażonym w piśmie premiera Emila Boca z dnia 21 października 2011 r. oraz potwierdzonym w piśmie premiera Ungureanu z dnia 16 lutego 2012 r.,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Komisja podjęła decyzję o zamknięciu formalnego postępowania wyjaśniającego na mocy art. 108 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w odniesieniu do zgłoszonej gwarancji państwowej (środek 2) na rzecz Oltchim z uwagi na fakt, że Rumunia wycofała swoje zgłoszenie i nie będzie kontynuować wprowadzania tego środka.

Artykuł 2

Środek 1, zgłoszony przez Rumunię w dniu 17 lipca 2009 r. i zmieniony w dniach 22 czerwca 2011 r., 9 września 2011 r., 21 października 2011 r. i 16 lutego 2012 r., nie stanowi pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.

Artykuł 3

Środek 3, wprowadzony przez Rumunię w 2007 r., nie stanowi pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.

Artykuł 4

Niniejsza decyzja skierowana jest do Rumunii.

Sporządzono w Brukseli dnia 7 marca 2012 r.

W imieniu Komisji

Joaquín ALMUNIA

Wiceprzewodniczący

---

(1)  Ze skutkiem od dnia 1 grudnia 2009 r. art. 87 i 88 Traktatu WE stały się odpowiednio art. 107 i 108 TFUE. Treść tych dwóch grup postanowień jest zasadniczo identyczna. Do celów niniejszej decyzji odniesienia do art. 107 i 108 TFUE należy, w stosownych przypadkach, rozumieć jako odniesienia odpowiednio do art. 87 i 88 Traktatu WE. W TFUE wprowadzono również pewne zmiany w terminologii, takie jak zastąpienie terminów „Wspólnota” i „wspólny rynek” odpowiednio terminami „Unia” i „rynek wewnętrzny”. W niniejszej decyzji będzie stosowana terminologia TFUE.

1

(2)  Decyzja Komisji C(2009) 6867 wersja ostateczna z dnia 15 grudnia 2009 r. (Dz.U. C 321 z 29.12.2009, s. 21).

2

(3)  Kurs wymiany walut EBC z dnia 17 sierpnia 2009 r. wynosił 1 EUR = 4,2 RON. W niniejszej decyzji wszystkie kwoty wyrażone w lejach rumuńskich są przeliczone na euro zgodnie z tym kursem wymiany walut, chyba że kwoty były dostępne/podane tylko w euro - w tym przypadku stosowana jest wyłącznie wartość w euro.

3

(4)  Zob. przypis 2.

4

(5)  Rumuńska Agencja Prywatyzacyjna. Zob. przypis 10 poniżej.

5

(6)  Dane własne Oltchim.

6

(7)  Zob. profil spółki dostępny na giełdzie papierów wartościowych w Bukareszcie: http://investing.businessweek.com/research/stocks/snapshot/snapshot.asp?ticker=OLT:RO.

7

(8)  dostępne na stronie internetowej Oltchim: www.oltchim.ro.

8

(9)  Biorąc pod uwagę fakt, że waluta rumuńska będąca wówczas w obiegu, tj. ROL, ulegała hiperinflacji.

9

(10)  Wówczas ostatecznie przeniesiono dług na rumuńską agencję o nazwie „AVAB” (Autoritatea pentru Valorificarea Activelor Bancare – Urząd ds. Odzyskiwania Aktywów Bankowych), którą w maju 2004 r. połączono z agencją prywatyzacyjną APAPS (Urząd ds. Prywatyzacji i Zarządzania Własnością Państwową) i przemianowano na AVAS (Autoritatea pentru Valorificarea Activelor Statului - Urząd ds. Odzyskiwania Majątku Państwowego). Dla uproszczenia w niniejszej decyzji AVAS i AVAB będą określane jako AVAS.

10

Autoritatea pentru Valorificarea Activelor Bancare

Autoritatea pentru Valorificarea Activelor Statului -

(11)  Rządowy dekret nadzwyczajny nr 45/2006.

11

(12)  Jak wyjaśniono powyżej w motywie 32, kwotę 95 mln USD wynikającą z odwrócenia zamiany długu wpisano do ksiąg rachunkowych Oltchim dopiero w 2007 r.

12

(13)  W dniu 1 lipca 2005 r. nowy lej rumuński (RON) zastąpił starego leja (ROL); 1 RON jest równy 10 000 ROL.

13

(14)  Londyńska międzybankowa stopa procentowa.

14

(15)  W maju 2011 r. PCC nabył na giełdzie dalsze 3,6 % udziałów za kwotę 2,6 mln EUR. W czerwcu 2011 r. PCC SE zawarł sojusz z brytyjskim funduszem inwestycyjnym Carlson Ventures Ltd, który także nabył udziały Oltchim na giełdzie. PCC i Carlson Ventures posiadają obecnie łącznie 32 % udziałów w Oltchim.

15

(16)  Informacje poufne.

16

(17)  Kwoty zawarte w okresowym sprawozdaniu finansowym z dnia 30 czerwca 2011 r. podano w euro.

17

(18)  Wytyczne wspólnotowe dotyczące pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz.U. C 244 z 1.10.2004, s. 2).

18

(19)  Zgodnie z decyzją rządową 780/2006 w sprawie wykonania dyrektywy Rady 2003/87/WE operatorzy muszą do dnia 30 kwietnia zwrócić liczbę przydziałów odpowiadającą ilości emisji CO2 wytworzonych w trakcie poprzedniego roku. Niezwrócenie wspominanych przydziałów w terminie podlega karze grzywny.

19

2

(20)  Dz.U. L 83 z 27.3.1999, s. 1.

20

(21)  Decyzja Komisji 2011/288/UE (Dz.U. L 132 z 19.5.2011, s. 15).

21

(22)  Zob. http://www.imf.org/external/pubs/cat/longres.aspx?sk=24767.0.

22

(23)  Dostępne pod adresem http://www.imf.org/external/np/loi/2011/rou/060911.pdf.

23

(24)  Dz.U. L 157 z 21.6.2005, s. 268.

24

(25)  Dz.U. L 83 z 27.3.1999, s. 1.

25

(26)  Dz.U. L 157 z 21.6.2005, s. 268.

26

(27)  Zob. np. decyzja Komisji z 24.4.2007 w sprawie E 12/2005 dotyczącej nieograniczonej gwarancji dla Poczty Polskiej, Dz.U. C 284 z 27.11.2007, s. 2, decyzja Komisji z 18.7.2007 w sprawie C 27/2004 Agrobanka, Dz.U. L 67 z 11.3.2008, s. 3, decyzja Komisji z 28.1.2004 w sprawie CZ 14/2003 Česka Spoŕitelna, a.s., Dz.U. C 195 z 31.7.2004, s. 2 oraz decyzja Komisji z 3.3.2004 w sprawie CZ 58/2003 Evrobanka, a.s, Dz.U. C 115 z 30.4.2004, s. 40.

27

Česka Spoŕitelna, a.s

Evrobanka, a.s

(28)  Zob. sprawa C-342/96 Hiszpania przeciwko Komisji (Tubacex), [1999] Rec. s. I-2459, pkt 46, sprawa T-152/99 HAMSA przeciwko Komisji, [2002] Rec. s. II-3049, pkt 167.

28

Hiszpania przeciwko Komisji (Tubacex)

HAMSA przeciwko Komisji

(29)  Istniał w szczególności plan operacyjny przygotowany przez zarząd Oltchim na lata 2006–2010, a także niezależna opinia doradcza Raiffeisen z maja 2007 r. i techniczne sprawozdanie konsultacyjne Techno Orbichem z maja 2007 r.

29

(30)  Np. plan operacyjny zgłoszony Komisji w dniu 17 lipca 2009 r. i badanie przygotowane przez Roland Berger z dnia 13 kwietnia 2011 r., przedłożone Komisji przez władze rumuńskie w dniu 14 kwietnia 2011 r.

30

(31)  Oszacowano, że specjalne dobrowolne postępowanie likwidacyjne potrwa około 18 miesięcy.

31

(32)  Stopa odzysku równa [10]–[20] % jest niższa niż poprzednio obliczona stopa, tj. [15]–[25] %, ponieważ w międzyczasie uwzględniono również dodatkowe odsetki naliczone przez AVAS, które stanowią dług niezabezpieczony.

32

(33)  Dyskontowano ją do wartości na dzień 30 czerwca 2011 r. przy stopie dyskontowej równej 10,7 % i wartości WACC (średni ważony koszt kapitału) określonej przez firmę konsultingową Roland Berger w badaniu z dnia 13 kwietnia 2011 r., przedłożonym Komisji przez władze rumuńskie w dniu 14 kwietnia 2011 r.

33

(34)  Zob. przypis 32

34

(35)  Chociaż w pierwotnym zgłoszeniu Rumunia przedstawiła plan operacyjny, zawarte w nim prognozy finansowe były oparte na szeroko zakrojonych inwestycjach w kwocie 424 mln EUR, a zatem takich prognoz nie można wykorzystać w obecnej sytuacji, gdy państwo zrezygnowało z dalszych planów inwestycyjnych.

35

(36)  Odsetek udziałów notowanych w tym okresie wynosił od 0,01 % do 13,45 % łącznej liczby udziałów miesięcznie.

36

(37)  W okresie od lutego 2011 r. do lutego 2012 r. najwyższa cena w 52. tygodniu osiągnęła nawet 2,21 RON za udział.

37

(38)  Średnią ważoną obliczono na podstawie wolumenu udziałów znajdujących się w obrocie.

38

(39)  Pozycje dotyczące udziałów mniejszości i udziałów uprzywilejowanych wynoszą zero, a pozycji środków pieniężnych i ich ekwiwalentów, mających niewielkie wartości, nie uwzględniono przy obliczaniu długu netto.

39

(40)  Do celów analizy w sprawozdaniu nie uwzględniono ewentualnego uczestnictwa udziałowców prywatnych w podwyższeniu kapitału, ponieważ jego wpływ na wartość pakietu udziałów państwa rumuńskiego uznaje się za neutralny.

40

(41)  Dyskontowana według czynnika dyskontującego równego 10,7 na dzień 30 czerwca 2011 r., podobnie jak wartość likwidacyjna.

41

---

| 1.6.2013 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | L 148/52 |
| --- | --- | --- | --- |

1.6.2013

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

L 148/52

---

DECYZJA KOMISJI

z dnia 23 stycznia 2013 r.

w sprawie pomocy państwa nr SA.24123 (2012/C) (ex 2011/NN) wdrożonej przez Niderlandy Domniemana sprzedaż gruntu poniżej ceny rynkowej przez gminę Leidschendam-Voorburg

(notyfikowana jako dokument nr C(2013) 87)

(Jedynie tekst w języku niderlandzkim jest autentyczny)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2013/247/UE)

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 108 ust. 2 akapit pierwszy,

uwzględniając Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym, w szczególności jego art. 62 ust. 1 lit. a),

po wezwaniu zainteresowanych stron do przedstawienia uwag zgodnie z przywołanymi artykułami (1) i uwzględniając otrzymane odpowiedzi,

a także mając na uwadze, co następuje:

1.   PROCEDURA

| (1) | Pismem z dnia 10 września 2007 r. fundacja Stichting Behoud Damplein Leidschendam (zwana dalej „Fundacją”), założona w 2006 r. w celu obrony interesów mieszkańców okolic Damplein w gminie Leidschendam-Voorburg (Niderlandy), złożyła do Komisji skargę w sprawie domniemanej pomocy państwa w kontekście projektu dotyczącego nieruchomości zainicjowanego przez gminę Leidschendam we współpracy z szeregiem podmiotów prywatnych. |
| --- | --- |

(1)

Pismem z dnia 10 września 2007 r. fundacja Stichting Behoud Damplein Leidschendam (zwana dalej „Fundacją”), założona w 2006 r. w celu obrony interesów mieszkańców okolic Damplein w gminie Leidschendam-Voorburg (Niderlandy), złożyła do Komisji skargę w sprawie domniemanej pomocy państwa w kontekście projektu dotyczącego nieruchomości zainicjowanego przez gminę Leidschendam we współpracy z szeregiem podmiotów prywatnych.

| (2) | Pismem z dnia 12 października 2007 r. Komisja przekazała skargę do rozpatrzenia władzom niderlandzkim wraz z wnioskiem o udzielenie odpowiedzi na szereg pytań. Władze niderlandzkie przekazały swoją odpowiedź pismem z dnia 7 grudnia 2007 r. Pismami z dnia 25 kwietnia 2008 r., z dnia 12 września 2008 r., z dnia 14 sierpnia 2009 r., z dnia 12 lutego 2010 r. oraz z dnia 2 sierpnia 2011 r. Komisja skierowała do władz niderlandzkich kolejne wnioski o przekazanie informacji. Władze niderlandzkie odpowiedziały na te wnioski pismami odpowiednio z dnia 30 maja 2008 r., z dnia 7 listopada 2008 r., z dnia 30 października 2009 r., z dnia 12 kwietnia 2010 r., z dnia 29 września 2011 r. oraz z dnia 3 października 2011 r. W dniu 12 marca 2010 r. odbyło się spotkanie pomiędzy służbami Komisji a władzami niderlandzkimi, w wyniku którego przekazano Komisji dodatkowe informacje pismem z dnia 30 sierpnia 2010 r. |
| --- | --- |

(2)

Pismem z dnia 12 października 2007 r. Komisja przekazała skargę do rozpatrzenia władzom niderlandzkim wraz z wnioskiem o udzielenie odpowiedzi na szereg pytań. Władze niderlandzkie przekazały swoją odpowiedź pismem z dnia 7 grudnia 2007 r. Pismami z dnia 25 kwietnia 2008 r., z dnia 12 września 2008 r., z dnia 14 sierpnia 2009 r., z dnia 12 lutego 2010 r. oraz z dnia 2 sierpnia 2011 r. Komisja skierowała do władz niderlandzkich kolejne wnioski o przekazanie informacji. Władze niderlandzkie odpowiedziały na te wnioski pismami odpowiednio z dnia 30 maja 2008 r., z dnia 7 listopada 2008 r., z dnia 30 października 2009 r., z dnia 12 kwietnia 2010 r., z dnia 29 września 2011 r. oraz z dnia 3 października 2011 r. W dniu 12 marca 2010 r. odbyło się spotkanie pomiędzy służbami Komisji a władzami niderlandzkimi, w wyniku którego przekazano Komisji dodatkowe informacje pismem z dnia 30 sierpnia 2010 r.

| (3) | Pismem z dnia 26 stycznia 2012 r. Komisja poinformowała Niderlandy o swojej decyzji w sprawie wszczęcia postępowania określonego w art. 108 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (2) (zwanego dalej „TFUE”) w odniesieniu do szczególnego środka pomocy w kontekście wspomnianego projektu dotyczącego nieruchomości. Decyzja Komisji o wszczęciu postępowania (zwana dalej „decyzją o wszczęciu postępowania”) została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej
   (3). Decyzją tą Komisja zaprosiła zainteresowane strony do zgłaszania uwag w sprawie wstępnej oceny środka. |
| --- | --- |

(3)

Pismem z dnia 26 stycznia 2012 r. Komisja poinformowała Niderlandy o swojej decyzji w sprawie wszczęcia postępowania określonego w art. 108 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (2) (zwanego dalej „TFUE”) w odniesieniu do szczególnego środka pomocy w kontekście wspomnianego projektu dotyczącego nieruchomości. Decyzja Komisji o wszczęciu postępowania (zwana dalej „decyzją o wszczęciu postępowania”) została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej
   (3). Decyzją tą Komisja zaprosiła zainteresowane strony do zgłaszania uwag w sprawie wstępnej oceny środka.

| (4) | Pismem z dnia 18 kwietnia 2012 r. władze niderlandzkie przekazały swoje uwagi do decyzji o wszczęciu postępowania, po tym jak dwukrotnie uzyskały przedłużenie terminu na zgłaszanie uwag oraz po odbyciu spotkania ze służbami Komisji w dniu 12 marca 2012 r. w obecności beneficjenta środka. |
| --- | --- |

(4)

Pismem z dnia 18 kwietnia 2012 r. władze niderlandzkie przekazały swoje uwagi do decyzji o wszczęciu postępowania, po tym jak dwukrotnie uzyskały przedłużenie terminu na zgłaszanie uwag oraz po odbyciu spotkania ze służbami Komisji w dniu 12 marca 2012 r. w obecności beneficjenta środka.

| (5) | Pismem z dnia 16 kwietnia 2012 r. Fundacja przekazała Komisji swoje uwagi do decyzji o wszczęciu postępowania. Nieopatrzoną klauzulą poufności wersję tych uwag przekazano władzom niderlandzkim pismem z dnia 16 maja 2012 r. W piśmie z dnia 14 czerwca 2012 r. władze niderlandzkie ustosunkowały się do uwag Fundacji. |
| --- | --- |

(5)

Pismem z dnia 16 kwietnia 2012 r. Fundacja przekazała Komisji swoje uwagi do decyzji o wszczęciu postępowania. Nieopatrzoną klauzulą poufności wersję tych uwag przekazano władzom niderlandzkim pismem z dnia 16 maja 2012 r. W piśmie z dnia 14 czerwca 2012 r. władze niderlandzkie ustosunkowały się do uwag Fundacji.

2.   OPIS ŚRODKÓW POMOCY

2.1   Beneficjenci i zaangażowane strony

| (6) | Beneficjentem środków jest partnerstwo Schouten-de Jong Bouwfonds (zwane dalej „SJB”). Partnerstwo to zostało utworzone przez przedsiębiorstwa Schouten & De Jong Projectontwikkeling BV (zwane dalej „Schouten de Jong”) oraz Bouwfonds Ontwikkeling BV (zwane dalej „Bouwfonds”) na potrzeby spornego projektu dotyczącego nieruchomości i nie posiada ono osobowości prawnej zgodnie z prawem niderlandzkim. |
| --- | --- |

(6)

Beneficjentem środków jest partnerstwo Schouten-de Jong Bouwfonds (zwane dalej „SJB”). Partnerstwo to zostało utworzone przez przedsiębiorstwa Schouten & De Jong Projectontwikkeling BV (zwane dalej „Schouten de Jong”) oraz Bouwfonds Ontwikkeling BV (zwane dalej „Bouwfonds”) na potrzeby spornego projektu dotyczącego nieruchomości i nie posiada ono osobowości prawnej zgodnie z prawem niderlandzkim.

| (7) | Przedsiębiorstwa Schouten de Jong i Bouwfonds, jako członków partnerstwa SJB, również należy uznać za beneficjentów środków (4). |
| --- | --- |

(7)

Przedsiębiorstwa Schouten de Jong i Bouwfonds, jako członków partnerstwa SJB, również należy uznać za beneficjentów środków (4).

| (8) | Przedsiębiorstwo Schouten de Jong, założone w Voorburgu w Niderlandach, zajmuje się realizacją projektów dotyczących nieruchomości w Niderlandach, w szczególności na obszarze Leidschendam. Jego obroty w 2011 r. wyniosły 60 mln EUR. |
| --- | --- |

(8)

Przedsiębiorstwo Schouten de Jong, założone w Voorburgu w Niderlandach, zajmuje się realizacją projektów dotyczących nieruchomości w Niderlandach, w szczególności na obszarze Leidschendam. Jego obroty w 2011 r. wyniosły 60 mln EUR.

| (9) | Przedsiębiorstwo Bouwfonds, założone w Delfcie w Niderlandach, będące spółką zależną Rabo Vastgoed, jest największym deweloperem na rynku nieruchomości w Niderlandach i jednym z trzech największych podmiotów na europejskim rynku nieruchomości. Przedsiębiorstwo Bouwfonds prowadzi działalność w szczególności w Niderlandach, Niemczech i Francji. W 2011 r. przedsiębiorstwo osiągnęło obroty w wysokości 1,6 mld EUR. |
| --- | --- |

(9)

Przedsiębiorstwo Bouwfonds, założone w Delfcie w Niderlandach, będące spółką zależną Rabo Vastgoed, jest największym deweloperem na rynku nieruchomości w Niderlandach i jednym z trzech największych podmiotów na europejskim rynku nieruchomości. Przedsiębiorstwo Bouwfonds prowadzi działalność w szczególności w Niderlandach, Niemczech i Francji. W 2011 r. przedsiębiorstwo osiągnęło obroty w wysokości 1,6 mld EUR.

| (10) | Gmina Leidschendam-Voorburg (zwana dalej „gminą”) jest położona w prowincji Holandia Południowa w pobliżu Hagi w Niderlandach. |
| --- | --- |

(10)

Gmina Leidschendam-Voorburg (zwana dalej „gminą”) jest położona w prowincji Holandia Południowa w pobliżu Hagi w Niderlandach.

| (11) | Partnerstwo publiczno-prywatne w formie vennootschap onder firma (zwane dalej „PPP”) zostało utworzone przez gminę i SJB na potrzeby realizacji etapu eksploatacji gruntu w ramach spornego projektu dotyczącego nieruchomości. Każda ze stron PPP miała ponieść 50 % kosztów i ryzyka związanych z etapem projektu dotyczącym eksploatacji gruntu. PPP miało podejmować decyzje na zasadzie jednomyślności. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez władze niderlandzkie oba przedsiębiorstwa Schouten de Jong i Bouwfonds są solidarnie odpowiedzialne za wywiązanie się przez SJB z jego zobowiązań wynikających z umowy w sprawie PPP (5). |
| --- | --- |

(11)

Partnerstwo publiczno-prywatne w formie vennootschap onder firma (zwane dalej „PPP”) zostało utworzone przez gminę i SJB na potrzeby realizacji etapu eksploatacji gruntu w ramach spornego projektu dotyczącego nieruchomości. Każda ze stron PPP miała ponieść 50 % kosztów i ryzyka związanych z etapem projektu dotyczącym eksploatacji gruntu. PPP miało podejmować decyzje na zasadzie jednomyślności. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez władze niderlandzkie oba przedsiębiorstwa Schouten de Jong i Bouwfonds są solidarnie odpowiedzialne za wywiązanie się przez SJB z jego zobowiązań wynikających z umowy w sprawie PPP (5).

2.2   Projekt dotyczący nieruchomości

| (12) | W dniu 6 kwietnia 2004 r. rada gminy przyjęła koncepcyjny plan strategiczny Damcentrum dotyczący eksploatacji gruntu oraz koncepcyjny plan strategiczny Damcentrum, ustanawiając umowę ramową mającą na celu rewitalizację centrum miasta Leidschendam (zwany dalej „projektem centrum Leidschendam”) (6). Projekt centrum Leidschendam dotyczy obszaru o powierzchni około 20,7 ha i obejmuje wyburzenie około 280 lokali (w większości socjalnych), odnowienie obiektów przestrzeni publicznej i obiektów infrastruktury (systemu kanalizacji, chodników, oświetlenia itp.) oraz budowę około 600 nowych lokali mieszkalnych – zarówno lokali socjalnych, jak i przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku – a także około 3 000 m2 powierzchni handlowej (sklepy), dwupoziomowego parkingu podziemnego, jak również przeniesienie i przebudowę szkoły. Projekt centrum Leidschendam podzielono na różne podprojekty; jednym z nich jest projekt dotyczący nieruchomości w Damplein (zwany dalej „projektem Damplein”). |
| --- | --- |

(12)

W dniu 6 kwietnia 2004 r. rada gminy przyjęła koncepcyjny plan strategiczny Damcentrum dotyczący eksploatacji gruntu oraz koncepcyjny plan strategiczny Damcentrum, ustanawiając umowę ramową mającą na celu rewitalizację centrum miasta Leidschendam (zwany dalej „projektem centrum Leidschendam”) (6). Projekt centrum Leidschendam dotyczy obszaru o powierzchni około 20,7 ha i obejmuje wyburzenie około 280 lokali (w większości socjalnych), odnowienie obiektów przestrzeni publicznej i obiektów infrastruktury (systemu kanalizacji, chodników, oświetlenia itp.) oraz budowę około 600 nowych lokali mieszkalnych – zarówno lokali socjalnych, jak i przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku – a także około 3 000 m2 powierzchni handlowej (sklepy), dwupoziomowego parkingu podziemnego, jak również przeniesienie i przebudowę szkoły. Projekt centrum Leidschendam podzielono na różne podprojekty; jednym z nich jest projekt dotyczący nieruchomości w Damplein (zwany dalej „projektem Damplein”).

2.2.1   Etap budowy

| (13) | Na podstawie projektu centrum Leidschendam gmina zawarła w dniu 9 września 2004 r. umowę o współpracy z wieloma prywatnymi deweloperami, w tym z SJB (zwaną dalej „umową o współpracy z 2004 r.”). Umowa o współpracy z 2004 r. stanowi, że prywatni deweloperzy, w odniesieniu do każdej z przydzielonych im konkretnych części projektu centrum Leidschendam, wybudują i sprzedadzą – na własne ryzyko i na własny koszt – przewidzianą nieruchomość. |
| --- | --- |

(13)

Na podstawie projektu centrum Leidschendam gmina zawarła w dniu 9 września 2004 r. umowę o współpracy z wieloma prywatnymi deweloperami, w tym z SJB (zwaną dalej „umową o współpracy z 2004 r.”). Umowa o współpracy z 2004 r. stanowi, że prywatni deweloperzy, w odniesieniu do każdej z przydzielonych im konkretnych części projektu centrum Leidschendam, wybudują i sprzedadzą – na własne ryzyko i na własny koszt – przewidzianą nieruchomość.

| (14) | Zgodnie z umową o współpracy z 2004 r. prace budowlane miały się rozpocząć po przygotowaniu gruntu pod budowę (zob. motyw (22) poniżej) i uzyskaniu koniecznych pozwoleń na budowę. W odniesieniu do budowy lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku zezwolono jednak prywatnym deweloperom na przesunięcie terminu rozpoczęcia budowy do czasu, aż 70 % tych lokali zostanie sprzedanych w ramach przedsprzedaży na obszarze objętym podprojektem, niezależnie od tego, czy część z nich stanowiły socjalne lokale mieszkalne, czy też nie (art. 7 ust. 5 umowy o współpracy z 2004 r. zwany dalej „klauzulą 70 %”). Klauzula 70 % jest powszechnie stosowana w umowach o usługę budowlaną w Niderlandach i ma ograniczać ryzyko wybudowania przez deweloperów nieruchomości, która może nie zostać sprzedana. W umowie nie przewidziano jednak możliwości przesunięcia terminu rozpoczęcia budowy lokali handlowych oraz parkingu podziemnego. |
| --- | --- |

(14)

Zgodnie z umową o współpracy z 2004 r. prace budowlane miały się rozpocząć po przygotowaniu gruntu pod budowę (zob. motyw (22) poniżej) i uzyskaniu koniecznych pozwoleń na budowę. W odniesieniu do budowy lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku zezwolono jednak prywatnym deweloperom na przesunięcie terminu rozpoczęcia budowy do czasu, aż 70 % tych lokali zostanie sprzedanych w ramach przedsprzedaży na obszarze objętym podprojektem, niezależnie od tego, czy część z nich stanowiły socjalne lokale mieszkalne, czy też nie (art. 7 ust. 5 umowy o współpracy z 2004 r. zwany dalej „klauzulą 70 %”). Klauzula 70 % jest powszechnie stosowana w umowach o usługę budowlaną w Niderlandach i ma ograniczać ryzyko wybudowania przez deweloperów nieruchomości, która może nie zostać sprzedana. W umowie nie przewidziano jednak możliwości przesunięcia terminu rozpoczęcia budowy lokali handlowych oraz parkingu podziemnego.

| (15) | Zgodnie z umową o współpracy z 2004 r. oraz późniejszą umową w sprawie projektu zawartą w dniu 22 listopada 2004 r. (zwaną dalej „umową w sprawie projektu SJB”) SJB miało wybudować łącznie 242 lokale mieszkalne, z czego pierwotnie w Damplein miały powstać 74 lokale mieszkalne (7). SJB miało również wybudować około 2 400 m2 powierzchni handlowej w Damplein, a także podziemny parking, obejmujący poza częścią przeznaczoną do użytku prywatnego (75 miejsc postojowych) również część publiczną (225 miejsc postojowych). Lokale handlowe oraz lokale mieszkalne miały zostać wybudowane nad parkingiem podziemnym. |
| --- | --- |

(15)

Zgodnie z umową o współpracy z 2004 r. oraz późniejszą umową w sprawie projektu zawartą w dniu 22 listopada 2004 r. (zwaną dalej „umową w sprawie projektu SJB”) SJB miało wybudować łącznie 242 lokale mieszkalne, z czego pierwotnie w Damplein miały powstać 74 lokale mieszkalne (7). SJB miało również wybudować około 2 400 m2 powierzchni handlowej w Damplein, a także podziemny parking, obejmujący poza częścią przeznaczoną do użytku prywatnego (75 miejsc postojowych) również część publiczną (225 miejsc postojowych). Lokale handlowe oraz lokale mieszkalne miały zostać wybudowane nad parkingiem podziemnym.

| (16) | Gmina, co wyraźnie podkreśliły również władze niderlandzkie w swoich uwagach, nie była zaangażowana w etap projektu związany z budową i nie ponosiła żadnego ryzyka w związku ze sprzedażą lokali mieszkalnych i lokali handlowych. Ewentualne zyski ze sprzedaży miały trafić bezpośrednio do prywatnych deweloperów. Należy odróżnić etap projektu związany z budową od tak zwanego etapu eksploatacji gruntu w związku z projektem, w który gmina była zaangażowana za pośrednictwem PPP z SJB i ponosiła 50 % ryzyka (zob. motyw (18) poniżej). |
| --- | --- |

(16)

Gmina, co wyraźnie podkreśliły również władze niderlandzkie w swoich uwagach, nie była zaangażowana w etap projektu związany z budową i nie ponosiła żadnego ryzyka w związku ze sprzedażą lokali mieszkalnych i lokali handlowych. Ewentualne zyski ze sprzedaży miały trafić bezpośrednio do prywatnych deweloperów. Należy odróżnić etap projektu związany z budową od tak zwanego etapu eksploatacji gruntu w związku z projektem, w który gmina była zaangażowana za pośrednictwem PPP z SJB i ponosiła 50 % ryzyka (zob. motyw (18) poniżej).

2.2.2   Etap eksploatacji gruntu

| (17) | Przed rozpoczęciem robót budowlanych w każdej części projektu dotyczącego nieruchomości konieczne było nabycie gruntu, dostosowanie infrastruktury publicznej oraz przygotowanie gruntu pod budowę. Ponieważ oczekiwano, że ten „etap eksploatacji gruntu” w związku z projektem będzie się wiązał z dużymi kosztami (szacowanymi wówczas na około 30 mln EUR) oraz znacznym ryzykiem, gmina podjęła decyzję o utworzeniu PPP z SJB w celu przeprowadzenia tych robót (8). W tym celu gmina i SJB podpisały w dniu 22 listopada 2004 r. umowę w sprawie eksploatacji gruntu/PPP (zwaną dalej „umową w sprawie eksploatacji gruntu”). |
| --- | --- |

(17)

Przed rozpoczęciem robót budowlanych w każdej części projektu dotyczącego nieruchomości konieczne było nabycie gruntu, dostosowanie infrastruktury publicznej oraz przygotowanie gruntu pod budowę. Ponieważ oczekiwano, że ten „etap eksploatacji gruntu” w związku z projektem będzie się wiązał z dużymi kosztami (szacowanymi wówczas na około 30 mln EUR) oraz znacznym ryzykiem, gmina podjęła decyzję o utworzeniu PPP z SJB w celu przeprowadzenia tych robót (8). W tym celu gmina i SJB podpisały w dniu 22 listopada 2004 r. umowę w sprawie eksploatacji gruntu/PPP (zwaną dalej „umową w sprawie eksploatacji gruntu”).

| (18) | W zamian za udział w etapie projektu związanym z eksploatacją gruntu SJB miał otrzymać udział w dochodach PPP oraz otrzymać prawa do budowy na działkach pierwotnie przyznanych gminie (9). Zgodnie z umową w sprawie eksploatacji gruntu zarówno gmina, jak i SJB miały wnieść bezpośredni wkład finansowy w PPP w celu przeprowadzenia robót związanych z eksploatacją gruntu (10). Ponadto umowa w sprawie eksploatacji gruntu stanowi, że zarówno gmina, jak i SJB poniosą po 50 % kosztów i ryzyka związanych z etapem eksploatacji gruntu (art. 4 ust. 1 umowy w sprawie eksploatacji gruntu), zaś ostateczne dochody/straty z eksploatacji gruntu zostaną podzielone zgodnie z postanowieniami umowy o współpracy z 2004 r. (art. 14 ust. 3). Oznaczało to, że po zakończeniu etapu eksploatacji gruntu ujemny lub dodatni wynik w wysokości do 1 mln EUR zostałby równo rozdzielony między gminę a SJB, zaś część dodatniego wyniku powyżej 1 mln EUR zostałaby rozdzielona między gminę, SJB a inne podmioty prywatne uczestniczące w etapie budowy projektu dotyczącego nieruchomości (art. 10 ust. 9 umowy o współpracy z 2004 r.). |
| --- | --- |

(18)

W zamian za udział w etapie projektu związanym z eksploatacją gruntu SJB miał otrzymać udział w dochodach PPP oraz otrzymać prawa do budowy na działkach pierwotnie przyznanych gminie (9). Zgodnie z umową w sprawie eksploatacji gruntu zarówno gmina, jak i SJB miały wnieść bezpośredni wkład finansowy w PPP w celu przeprowadzenia robót związanych z eksploatacją gruntu (10). Ponadto umowa w sprawie eksploatacji gruntu stanowi, że zarówno gmina, jak i SJB poniosą po 50 % kosztów i ryzyka związanych z etapem eksploatacji gruntu (art. 4 ust. 1 umowy w sprawie eksploatacji gruntu), zaś ostateczne dochody/straty z eksploatacji gruntu zostaną podzielone zgodnie z postanowieniami umowy o współpracy z 2004 r. (art. 14 ust. 3). Oznaczało to, że po zakończeniu etapu eksploatacji gruntu ujemny lub dodatni wynik w wysokości do 1 mln EUR zostałby równo rozdzielony między gminę a SJB, zaś część dodatniego wyniku powyżej 1 mln EUR zostałaby rozdzielona między gminę, SJB a inne podmioty prywatne uczestniczące w etapie budowy projektu dotyczącego nieruchomości (art. 10 ust. 9 umowy o współpracy z 2004 r.).

| (19) | Poza przygotowaniem gruntu pod budowę etap eksploatacji gruntu obejmował również budowę, tymczasową eksploatację oraz odsprzedaż publicznej części parkingu podziemnego, jak również budowę szkoły (art. 4 umowy w sprawie eksploatacji gruntu). W tym celu PPP uzgodniło z SJB, że SJB wybuduje publiczny parking podziemny, który uznawano za nierozerwalnie związany z częścią parkingu przeznaczoną do użytku prywatnego (art. 9 umowy w sprawie eksploatacji gruntu); na ten cel SJB miało otrzymać od PPP (art. 6 umowy w sprawie projektu SJB) maksymalną kwotę w wysokości około 4,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.). Budowa części parkingu przeznaczonej do użytku prywatnego miała zostać sfinansowana przez SJB ze środków własnych. PPP zamierzało sprzedać cały parking osobie trzeciej, a dochody ze sprzedaży miały trafić do PPP, które następnie miało je podzielić między gminę i SJB. |
| --- | --- |

(19)

Poza przygotowaniem gruntu pod budowę etap eksploatacji gruntu obejmował również budowę, tymczasową eksploatację oraz odsprzedaż publicznej części parkingu podziemnego, jak również budowę szkoły (art. 4 umowy w sprawie eksploatacji gruntu). W tym celu PPP uzgodniło z SJB, że SJB wybuduje publiczny parking podziemny, który uznawano za nierozerwalnie związany z częścią parkingu przeznaczoną do użytku prywatnego (art. 9 umowy w sprawie eksploatacji gruntu); na ten cel SJB miało otrzymać od PPP (art. 6 umowy w sprawie projektu SJB) maksymalną kwotę w wysokości około 4,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.). Budowa części parkingu przeznaczonej do użytku prywatnego miała zostać sfinansowana przez SJB ze środków własnych. PPP zamierzało sprzedać cały parking osobie trzeciej, a dochody ze sprzedaży miały trafić do PPP, które następnie miało je podzielić między gminę i SJB.

| (20) | PPP miało ponadto pokryć 50 % kosztów budowy szkoły na innym obszarze objętym planem projektu centrum Leidschendam. Pozostałe 50 % miało zostać sfinansowane bezpośrednio przez gminę (art. 8 umowy w sprawie eksploatacji gruntu). |
| --- | --- |

(20)

PPP miało ponadto pokryć 50 % kosztów budowy szkoły na innym obszarze objętym planem projektu centrum Leidschendam. Pozostałe 50 % miało zostać sfinansowane bezpośrednio przez gminę (art. 8 umowy w sprawie eksploatacji gruntu).

| (21) | Jak wynika z powyższych motywów (17)–(20), na koszty etapu projektu związanego z eksploatacją gruntu składały się przede wszystkim koszty nabycia gruntu, ponieważ nie był on wówczas jeszcze własnością gminy, koszty przygotowania gruntu pod budowę, koszty związane z publiczną częścią parkingu podziemnego oraz 50 % kosztów budowy szkoły. |
| --- | --- |

(21)

Jak wynika z powyższych motywów (17)–(20), na koszty etapu projektu związanego z eksploatacją gruntu składały się przede wszystkim koszty nabycia gruntu, ponieważ nie był on wówczas jeszcze własnością gminy, koszty przygotowania gruntu pod budowę, koszty związane z publiczną częścią parkingu podziemnego oraz 50 % kosztów budowy szkoły.

| (22) | Dochody PPP z etapu eksploatacji gruntu pochodziłyby przede wszystkim ze sprzedaży gruntu prywatnym deweloperom, w tym SJB, po przygotowaniu przez PPP gruntu pod budowę. Każdy deweloper w ramach projektu miał nabyć część przydzielonego mu gruntu w celu wybudowania lokali mieszkalnych i lokali handlowych. Ceny gruntu ustalono w art. 10 i załączniku 3a do umowy o współpracy z 2004 r. W umowie o współpracy z 2004 r. wyraźnie zaznaczono, że ceny te są cenami minimalnymi i mogą wzrosnąć, jeżeli budowa obejmie większą powierzchnię niż planowano. Ceny ustalono na podstawie sprawozdania z wyceny niezależnego eksperta z dnia 11 marca 2003 r., w którym ceny te zostały uznane za zgodne z warunkami rynkowymi. Płatność należności za grunt miała nastąpić w momencie uzyskania przez prywatnego dewelopera koniecznych pozwoleń na budowę, a najpóźniej w momencie prawnego przeniesienia własności gruntu (art. 10 ust. 5 umowy o współpracy z 2004 r.). |
| --- | --- |

(22)

Dochody PPP z etapu eksploatacji gruntu pochodziłyby przede wszystkim ze sprzedaży gruntu prywatnym deweloperom, w tym SJB, po przygotowaniu przez PPP gruntu pod budowę. Każdy deweloper w ramach projektu miał nabyć część przydzielonego mu gruntu w celu wybudowania lokali mieszkalnych i lokali handlowych. Ceny gruntu ustalono w art. 10 i załączniku 3a do umowy o współpracy z 2004 r. W umowie o współpracy z 2004 r. wyraźnie zaznaczono, że ceny te są cenami minimalnymi i mogą wzrosnąć, jeżeli budowa obejmie większą powierzchnię niż planowano. Ceny ustalono na podstawie sprawozdania z wyceny niezależnego eksperta z dnia 11 marca 2003 r., w którym ceny te zostały uznane za zgodne z warunkami rynkowymi. Płatność należności za grunt miała nastąpić w momencie uzyskania przez prywatnego dewelopera koniecznych pozwoleń na budowę, a najpóźniej w momencie prawnego przeniesienia własności gruntu (art. 10 ust. 5 umowy o współpracy z 2004 r.).

| (23) | Cenę gruntu sprzedanego SJB przez PPP pod budowę całego projektu centrum Leidschendam ustalono na co najmniej 18,5 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.). Grunt w Damplein sprzedany SJB przez PPP wyceniono na co najmniej 7,2 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), z coroczną indeksacją o 2,5 % do momentu płatności. |
| --- | --- |

(23)

Cenę gruntu sprzedanego SJB przez PPP pod budowę całego projektu centrum Leidschendam ustalono na co najmniej 18,5 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.). Grunt w Damplein sprzedany SJB przez PPP wyceniono na co najmniej 7,2 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), z coroczną indeksacją o 2,5 % do momentu płatności.

| (24) | Po drugie PPP miało uzyskiwać dodatkowe dochody, pobierając od każdego prywatnego dewelopera opłatę od eksploatacji gruntu i opłatę jakościową zgodnie z art. 10 ust. 3 umowy o współpracy z 2004 r. (11). Opłaty naliczano na podstawie liczby lokali mieszkalnych przewidzianych do wybudowania przez prywatnego dewelopera i mogły ulec zwiększeniu lub zmniejszeniu w zależności od liczby faktycznie wzniesionych lokali. Opłaty należało uiścić najpóźniej do dnia 1 lipca 2004 r. w jednej racie za wszystkie lokale mieszkalne wzniesione w ramach projektu centrum Leidschendam przez danego prywatnego dewelopera. |
| --- | --- |

(24)

Po drugie PPP miało uzyskiwać dodatkowe dochody, pobierając od każdego prywatnego dewelopera opłatę od eksploatacji gruntu i opłatę jakościową zgodnie z art. 10 ust. 3 umowy o współpracy z 2004 r. (11). Opłaty naliczano na podstawie liczby lokali mieszkalnych przewidzianych do wybudowania przez prywatnego dewelopera i mogły ulec zwiększeniu lub zmniejszeniu w zależności od liczby faktycznie wzniesionych lokali. Opłaty należało uiścić najpóźniej do dnia 1 lipca 2004 r. w jednej racie za wszystkie lokale mieszkalne wzniesione w ramach projektu centrum Leidschendam przez danego prywatnego dewelopera.

| (25) | Jeżeli chodzi o SJB, całkowitą opłatę od eksploatacji gruntu ustalono na około 1,1 mln EUR, zaś opłatę jakościową – na około 0,9 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), z coroczną indeksacją o 2,5 % do momentu płatności w odniesieniu do wszystkich lokali mieszkalnych przewidzianych do wybudowania na obszarze centrum Leidschendam. Ostateczna opłata od eksploatacji gruntu i ostateczna opłata jakościowa będą uzależnione od liczby faktycznie wzniesionych lokali mieszkalnych. |
| --- | --- |

(25)

Jeżeli chodzi o SJB, całkowitą opłatę od eksploatacji gruntu ustalono na około 1,1 mln EUR, zaś opłatę jakościową – na około 0,9 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), z coroczną indeksacją o 2,5 % do momentu płatności w odniesieniu do wszystkich lokali mieszkalnych przewidzianych do wybudowania na obszarze centrum Leidschendam. Ostateczna opłata od eksploatacji gruntu i ostateczna opłata jakościowa będą uzależnione od liczby faktycznie wzniesionych lokali mieszkalnych.

2.3   Upust cenowy ustalony z mocą wsteczną i zniesione opłaty

| (26) | Zgodnie z harmonogramem ustalonym w marcu 2004 r. rozpoczęcie prac budowlanych w Damplein zaplanowano pierwotnie na listopad 2005 r. Ze względu na kilka postępowań przed sądami krajowymi wydanie pozwoleń na budowę niezbędnych SJB do rozpoczęcia prac budowlanych uległo jednak opóźnieniu i ostatecznie uzyskano je dopiero w listopadzie 2008 r. |
| --- | --- |

(26)

Zgodnie z harmonogramem ustalonym w marcu 2004 r. rozpoczęcie prac budowlanych w Damplein zaplanowano pierwotnie na listopad 2005 r. Ze względu na kilka postępowań przed sądami krajowymi wydanie pozwoleń na budowę niezbędnych SJB do rozpoczęcia prac budowlanych uległo jednak opóźnieniu i ostatecznie uzyskano je dopiero w listopadzie 2008 r.

| (27) | SJB rozpoczęło przedsprzedaż lokali mieszkalnych w lutym 2007 r., ale miało z tym trudności i ostatecznie zdołało sprzedać zaledwie 20 z 67 planowanych lokali. Za względu na opóźnienia w uzyskaniu koniecznych pozwoleń na budowę zawarte umowy przedsprzedaży unieważniono we wrześniu 2008 r., tak więc gdy SJB ostatecznie uzyskało pozwolenia na rozpoczęcie prac budowlanych w listopadzie tego roku, żaden z lokali mieszkalnych, które zgodnie z wymogami SJB miało wybudować w Damplein, nie został sprzedany. W międzyczasie rozpoczął się kryzys finansowy, który dotknął w szczególności niderlandzki rynek nieruchomości. |
| --- | --- |

(27)

SJB rozpoczęło przedsprzedaż lokali mieszkalnych w lutym 2007 r., ale miało z tym trudności i ostatecznie zdołało sprzedać zaledwie 20 z 67 planowanych lokali. Za względu na opóźnienia w uzyskaniu koniecznych pozwoleń na budowę zawarte umowy przedsprzedaży unieważniono we wrześniu 2008 r., tak więc gdy SJB ostatecznie uzyskało pozwolenia na rozpoczęcie prac budowlanych w listopadzie tego roku, żaden z lokali mieszkalnych, które zgodnie z wymogami SJB miało wybudować w Damplein, nie został sprzedany. W międzyczasie rozpoczął się kryzys finansowy, który dotknął w szczególności niderlandzki rynek nieruchomości.

| (28) | W tym kontekście SJB poinformowało gminę, że nie rozpocznie żadnych prac budowlanych, niezależnie od faktu, że zgodnie z postanowieniami umowy o współpracy z 2004 r. dopuszczalne było jedynie przesunięcie terminu rozpoczęcia budowy w przypadku, gdy mniej niż 70 % lokali zostało sprzedanych. Jak wyjaśniono w motywie (14) powyżej, klauzula 70 % nie obejmowała budowy lokali handlowych ani parkingu podziemnego. |
| --- | --- |

(28)

W tym kontekście SJB poinformowało gminę, że nie rozpocznie żadnych prac budowlanych, niezależnie od faktu, że zgodnie z postanowieniami umowy o współpracy z 2004 r. dopuszczalne było jedynie przesunięcie terminu rozpoczęcia budowy w przypadku, gdy mniej niż 70 % lokali zostało sprzedanych. Jak wyjaśniono w motywie (14) powyżej, klauzula 70 % nie obejmowała budowy lokali handlowych ani parkingu podziemnego.

| (29) | Jesienią 2008 r. SJB zaproponowało PPP, że zapłaci 4 mln EUR za grunt w Damplein zamiast pierwotnie uzgodnionych 7,2 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.) i rozpocznie prace budowlane w kwietniu 2009 r. niezależnie od tego, czy lokale mieszkalne zostaną sprzedane w ramach przedsprzedaży. W zamian za ten upust cenowy SJB wyraziło gotowość odstąpienia od prawa skorzystania z klauzuli 70 % zawartej w umowie o współpracy z 2004 r. SJB zaproponowało ponadto, że skontaktuje się z inwestorem, który zagwarantuje wykupienie niesprzedanych lokali mieszkalnych. Zdaniem władz niderlandzkich przedstawiona propozycja skutkowała ceną niższą niż oczekiwana w przypadku bezpośredniej sprzedaży osobom prywatnym. |
| --- | --- |

(29)

Jesienią 2008 r. SJB zaproponowało PPP, że zapłaci 4 mln EUR za grunt w Damplein zamiast pierwotnie uzgodnionych 7,2 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.) i rozpocznie prace budowlane w kwietniu 2009 r. niezależnie od tego, czy lokale mieszkalne zostaną sprzedane w ramach przedsprzedaży. W zamian za ten upust cenowy SJB wyraziło gotowość odstąpienia od prawa skorzystania z klauzuli 70 % zawartej w umowie o współpracy z 2004 r. SJB zaproponowało ponadto, że skontaktuje się z inwestorem, który zagwarantuje wykupienie niesprzedanych lokali mieszkalnych. Zdaniem władz niderlandzkich przedstawiona propozycja skutkowała ceną niższą niż oczekiwana w przypadku bezpośredniej sprzedaży osobom prywatnym.

| (30) | W dniu 18 grudnia 2008 r. PPP i SJB zasadniczo uzgodniły upust cenowy, ale przed przedłożeniem propozycji radzie gminy do zatwierdzenia gmina skontaktowała się z niezależnym ekspertem w celu ustalenia, czy cena obliczona przez SJB jest zgodna z warunkami rynkowymi. W sprawozdaniu z dnia 11 lutego 2009 r. ekspert stwierdził, że kwotę 4 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2010 r.) można – na podstawie metody wartości końcowej – uznać za cenę zgodną z warunkami rynkowymi w odniesieniu do gruntu w Damplein w 2010 r., uwzględniając fakt, iż SJB zobowiązało się sprzedać niesprzedane lokale mieszkalne inwestorowi oraz zgodziło się obniżyć swoją pierwotnie przewidywaną marżę zysku i ryzyka z 5 % do 2 %. W sprawozdaniu nie uwzględniono obniżenia opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej. |
| --- | --- |

(30)

W dniu 18 grudnia 2008 r. PPP i SJB zasadniczo uzgodniły upust cenowy, ale przed przedłożeniem propozycji radzie gminy do zatwierdzenia gmina skontaktowała się z niezależnym ekspertem w celu ustalenia, czy cena obliczona przez SJB jest zgodna z warunkami rynkowymi. W sprawozdaniu z dnia 11 lutego 2009 r. ekspert stwierdził, że kwotę 4 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2010 r.) można – na podstawie metody wartości końcowej – uznać za cenę zgodną z warunkami rynkowymi w odniesieniu do gruntu w Damplein w 2010 r., uwzględniając fakt, iż SJB zobowiązało się sprzedać niesprzedane lokale mieszkalne inwestorowi oraz zgodziło się obniżyć swoją pierwotnie przewidywaną marżę zysku i ryzyka z 5 % do 2 %. W sprawozdaniu nie uwzględniono obniżenia opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej.

| (31) | Na podstawie tego sprawozdania oraz ponieważ – jak uważają władze niderlandzkie – gmina obawiała się dalszych opóźnień i uznała, że w interesie ogólnym jest jak najszybsze rozpoczęcie etapu budowy, na posiedzeniu w dniu 10 marca 2009 r. rada gminy podjęła decyzję, że PPP zgodzi się na obniżenie ceny i opłat za grunt w Damplein uzgodnionych pierwotnie z SJB w 2004 r. Propozycja gminy z dnia 18 lutego 2009 r. przesłana członkom rady gminy dotyczy upustu w odniesieniu do ceny za zakup gruntu oraz obniżenia opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej. Ponadto w propozycji zaznaczono, iż taki upust spowoduje, że etap eksploatacji gruntu, który miał być rentowny, przyniesienie straty. Co więcej, propozycja zawierała wniosek do gminy o uwzględnienie w budżecie niezbędnej rezerwy na pokrycie 50 % strat. W treści propozycji zaznaczono również, że z powodu kryzysu finansowego SJB nie jest w stanie uzyskać niezbędnego finansowania na budowę Damplein. |
| --- | --- |

(31)

Na podstawie tego sprawozdania oraz ponieważ – jak uważają władze niderlandzkie – gmina obawiała się dalszych opóźnień i uznała, że w interesie ogólnym jest jak najszybsze rozpoczęcie etapu budowy, na posiedzeniu w dniu 10 marca 2009 r. rada gminy podjęła decyzję, że PPP zgodzi się na obniżenie ceny i opłat za grunt w Damplein uzgodnionych pierwotnie z SJB w 2004 r. Propozycja gminy z dnia 18 lutego 2009 r. przesłana członkom rady gminy dotyczy upustu w odniesieniu do ceny za zakup gruntu oraz obniżenia opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej. Ponadto w propozycji zaznaczono, iż taki upust spowoduje, że etap eksploatacji gruntu, który miał być rentowny, przyniesienie straty. Co więcej, propozycja zawierała wniosek do gminy o uwzględnienie w budżecie niezbędnej rezerwy na pokrycie 50 % strat. W treści propozycji zaznaczono również, że z powodu kryzysu finansowego SJB nie jest w stanie uzyskać niezbędnego finansowania na budowę Damplein.

| (32) | Upust cenowy formalnie zatwierdzono w umowie zawartej w dniu 1 marca 2010 r. (zwanej dalej „umową dodatkową”) pomiędzy gminą, PPP i SJB. Umowa ta zmieniła umowę o współpracy z 2004 r., umowę w sprawie projektu SJB oraz umowę z gminą w sprawie projektu z 22 listopada 2004 r. Artykuł 2 ust. 1 pkt 2 akapit pierwszy umowy dodatkowej stanowi, że cena gruntu w Damplein, który ma zostać sprzedany SJB, jest inna niż uzgodniono w umowie o współpracy z 2004 r. i wynosi 4 mln EUR. Artykuł 2 ust. 1 pkt 2 akapit drugi umowy dodatkowej stanowi, że wcześniej uzgodniona opłata od eksploatacji gruntu i opłata jakościowa nie są już należne. Ten drugi akapit nie zawiera żadnego wyraźnego odniesienia do gruntu w Damplein (12). |
| --- | --- |

(32)

Upust cenowy formalnie zatwierdzono w umowie zawartej w dniu 1 marca 2010 r. (zwanej dalej „umową dodatkową”) pomiędzy gminą, PPP i SJB. Umowa ta zmieniła umowę o współpracy z 2004 r., umowę w sprawie projektu SJB oraz umowę z gminą w sprawie projektu z 22 listopada 2004 r. Artykuł 2 ust. 1 pkt 2 akapit pierwszy umowy dodatkowej stanowi, że cena gruntu w Damplein, który ma zostać sprzedany SJB, jest inna niż uzgodniono w umowie o współpracy z 2004 r. i wynosi 4 mln EUR. Artykuł 2 ust. 1 pkt 2 akapit drugi umowy dodatkowej stanowi, że wcześniej uzgodniona opłata od eksploatacji gruntu i opłata jakościowa nie są już należne. Ten drugi akapit nie zawiera żadnego wyraźnego odniesienia do gruntu w Damplein (12).

| (33) | Umowa dodatkowa stanowi również, że SJB rozpocznie prace budowlane w Damplein w dniu 7 lipca 2009 r. oraz że ich realizacja musi przebiegać bez przerw. Prace powinny się zakończyć w grudniu 2011 r. W przypadku opóźnienia SJB ma zwrócić część upustu cenowego. Przekazanie gruntu ma się odbyć najpóźniej w połowie marca 2010 r., zaś płatność ma zostać uiszczona najpóźniej w dniu przekazania. |
| --- | --- |

(33)

Umowa dodatkowa stanowi również, że SJB rozpocznie prace budowlane w Damplein w dniu 7 lipca 2009 r. oraz że ich realizacja musi przebiegać bez przerw. Prace powinny się zakończyć w grudniu 2011 r. W przypadku opóźnienia SJB ma zwrócić część upustu cenowego. Przekazanie gruntu ma się odbyć najpóźniej w połowie marca 2010 r., zaś płatność ma zostać uiszczona najpóźniej w dniu przekazania.

| (34) | Ponadto w dniu 13 lipca 2009 r. PPP i SJB zawarły nową umowę dotyczącą podziemnego parkingu publicznego (13). Zgodnie z tą umową SJB ma rozpocząć prace związane z budową parkingu publicznego w drugiej połowie 2009 r. i zakończyć je w określonym czasie. PPP ma uiścić na rzecz SJB kwotę 5,4 mln EUR (wartość na dzień 1 kwietnia 2009 r.) z tytułu budowy podziemnego parkingu publicznego (14); wysokość tej kwoty pozostanie bez zmian do momentu przekazania i nie zostanie objęta indeksacją. |
| --- | --- |

(34)

Ponadto w dniu 13 lipca 2009 r. PPP i SJB zawarły nową umowę dotyczącą podziemnego parkingu publicznego (13). Zgodnie z tą umową SJB ma rozpocząć prace związane z budową parkingu publicznego w drugiej połowie 2009 r. i zakończyć je w określonym czasie. PPP ma uiścić na rzecz SJB kwotę 5,4 mln EUR (wartość na dzień 1 kwietnia 2009 r.) z tytułu budowy podziemnego parkingu publicznego (14); wysokość tej kwoty pozostanie bez zmian do momentu przekazania i nie zostanie objęta indeksacją.

| (35) | W dniu 15 stycznia 2010 r. SJB oraz Wooninvest Projecten BV, przedsiębiorstwo powiązane z jednym z deweloperów, którzy podpisali umowę o współpracy z 2004 r., podpisały umowę o nabycie/usługi budowlane na zakup 43 lokali mieszkalnych, które zostaną wynajęte osobom prywatnym przez Wooninvest. W przypadku gdyby SJB znalazł prywatnego nabywcę niektórych ze wspomnianych lokali mieszkalnych do dnia 29 stycznia 2010 r., strony uzgodniły, że lokale te nie zostaną sprzedane Wooninvest. W umowie przewidziano również okres od dnia 29 stycznia 2010 r. do momentu przekazania lokali Wooninvest, w którym SJB może odkupić lokale sprzedane Wooninvest na takich samych warunkach, na jakich dokonano sprzedaży na rzecz Wooninvest, po doliczeniu rekompensaty za koszty poniesione przez Wooninvest oraz odsetek w wysokości 6 % rocznie za okres od daty uiszczenia płatności przez Wooninvest na rzecz SJB do momentu przekazania lokali SJB przez Wooninvest (art. 24). |
| --- | --- |

(35)

W dniu 15 stycznia 2010 r. SJB oraz Wooninvest Projecten BV, przedsiębiorstwo powiązane z jednym z deweloperów, którzy podpisali umowę o współpracy z 2004 r., podpisały umowę o nabycie/usługi budowlane na zakup 43 lokali mieszkalnych, które zostaną wynajęte osobom prywatnym przez Wooninvest. W przypadku gdyby SJB znalazł prywatnego nabywcę niektórych ze wspomnianych lokali mieszkalnych do dnia 29 stycznia 2010 r., strony uzgodniły, że lokale te nie zostaną sprzedane Wooninvest. W umowie przewidziano również okres od dnia 29 stycznia 2010 r. do momentu przekazania lokali Wooninvest, w którym SJB może odkupić lokale sprzedane Wooninvest na takich samych warunkach, na jakich dokonano sprzedaży na rzecz Wooninvest, po doliczeniu rekompensaty za koszty poniesione przez Wooninvest oraz odsetek w wysokości 6 % rocznie za okres od daty uiszczenia płatności przez Wooninvest na rzecz SJB do momentu przekazania lokali SJB przez Wooninvest (art. 24).

3.   DECYZJA O WSZCZĘCIU POSTĘPOWANIA

| (36) | Decyzją o wszczęciu postępowania Komisja wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające określone w art. 108 ust. 2 TFUE w odniesieniu do ustalonego z mocą wsteczną do upustu cenowego dotyczącego sprzedaży gruntu oraz zniesienia opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej przez PPP na rzecz SJB (zwanych dalej „spornymi środkami”), ponieważ środki te mogły wiązać się z pomocą państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE oraz Komisja miała wątpliwości co do ich zgodności z rynkiem wewnętrznym. |
| --- | --- |

(36)

Decyzją o wszczęciu postępowania Komisja wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające określone w art. 108 ust. 2 TFUE w odniesieniu do ustalonego z mocą wsteczną do upustu cenowego dotyczącego sprzedaży gruntu oraz zniesienia opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej przez PPP na rzecz SJB (zwanych dalej „spornymi środkami”), ponieważ środki te mogły wiązać się z pomocą państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE oraz Komisja miała wątpliwości co do ich zgodności z rynkiem wewnętrznym.

| (37) | Komisja uznała przede wszystkim, iż mało prawdopodobne jest, że hipotetyczny prywatny sprzedawca znajdujący się w sytuacji podobnej do sytuacji gminy zgodziłby się na takie samo obniżenie ceny oraz zniesienie opłat, co jest wymagane zgodnie z testem prywatnego inwestora. Dokonując ustalonego z mocą wsteczną upustu cenowego w odniesieniu do gruntu sprzedanego SJB, PPP, a zatem również gmina, zgodziło się na poniesienie ryzyka związanego z pogarszającą się sytuacją rynku mieszkaniowego. Zachowanie takie jest sprzeczne z oświadczeniem samych władz niderlandzkich, które zapewniały, że ryzyko i koszty etapu projektu związanego z budową mieli w całości ponieść prywatni deweloperzy, w tym SJB. Ponieważ PPP, jako sprzedawca gruntu, nie było finansowo zaangażowane w ten etap projektu, nie było podstaw, by sądzić, że hipotetyczny prywatny sprzedawca znajdujący się w sytuacji podobnej do sytuacji gminy zgodziłby się na obniżenie z mocą wsteczną ustalonej ceny sprzedaży działki ze względu na problemy docelowego nabywcy ze sprzedażą lokali mieszkalnych, których budowę zaplanowano na tej działce. Zniesienie opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej również nie wydawało się zgodne z testem prywatnego inwestora, ponieważ jest mało prawdopodobne, że prywatny inwestor zdecydowałby się na odstąpienie z mocą wsteczną od uzgodnionego wkładu na poczet ponoszonych przez niego kosztów bez żadnego wynagrodzenia w zamian. |
| --- | --- |

(37)

Komisja uznała przede wszystkim, iż mało prawdopodobne jest, że hipotetyczny prywatny sprzedawca znajdujący się w sytuacji podobnej do sytuacji gminy zgodziłby się na takie samo obniżenie ceny oraz zniesienie opłat, co jest wymagane zgodnie z testem prywatnego inwestora. Dokonując ustalonego z mocą wsteczną upustu cenowego w odniesieniu do gruntu sprzedanego SJB, PPP, a zatem również gmina, zgodziło się na poniesienie ryzyka związanego z pogarszającą się sytuacją rynku mieszkaniowego. Zachowanie takie jest sprzeczne z oświadczeniem samych władz niderlandzkich, które zapewniały, że ryzyko i koszty etapu projektu związanego z budową mieli w całości ponieść prywatni deweloperzy, w tym SJB. Ponieważ PPP, jako sprzedawca gruntu, nie było finansowo zaangażowane w ten etap projektu, nie było podstaw, by sądzić, że hipotetyczny prywatny sprzedawca znajdujący się w sytuacji podobnej do sytuacji gminy zgodziłby się na obniżenie z mocą wsteczną ustalonej ceny sprzedaży działki ze względu na problemy docelowego nabywcy ze sprzedażą lokali mieszkalnych, których budowę zaplanowano na tej działce. Zniesienie opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej również nie wydawało się zgodne z testem prywatnego inwestora, ponieważ jest mało prawdopodobne, że prywatny inwestor zdecydowałby się na odstąpienie z mocą wsteczną od uzgodnionego wkładu na poczet ponoszonych przez niego kosztów bez żadnego wynagrodzenia w zamian.

| (38) | Komisja wyraziła wreszcie wątpliwości co do możliwości objęcia spornych środków zakresem któregokolwiek z wyjątków przewidzianych w art. 107 TFUE. |
| --- | --- |

(38)

Komisja wyraziła wreszcie wątpliwości co do możliwości objęcia spornych środków zakresem któregokolwiek z wyjątków przewidzianych w art. 107 TFUE.

4.   UWAGI NIDERLANDÓW

| (39) | W piśmie z dnia 18 kwietnia 2012 r. władze niderlandzkie przedstawiły swoje uwagi do decyzji Komisji o wszczęciu postępowania. |
| --- | --- |

(39)

W piśmie z dnia 18 kwietnia 2012 r. władze niderlandzkie przedstawiły swoje uwagi do decyzji Komisji o wszczęciu postępowania.

4.1   Uwagi dotyczące stanu faktycznego

| (40) | Władze niderlandzkie wyraźnie stwierdziły, że wbrew temu, co sugeruje treść art. 2 ust. 1 pkt 2 umowy dodatkowej, gmina nie odstąpiła od pobrania całkowitych kwot pierwotnie uzgodnionej opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej na mocy umowy o współpracy z 2004 r., a jedynie od pobierania tych kwot, które były należne ze strony SJB z tytułu lokali mieszkalnych, które planowano wybudować w Damplein. Według władz niderlandzkich opłaty te wyniosły łącznie 551 544 EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r., co stanowiłoby łączną kwotę 719 400 EUR na dzień 1 stycznia 2010 r.). Na poparcie swojego twierdzenia władze niderlandzkie powołały się na propozycję dotyczącą upustu cenowego przesłaną radzie gminy przez gminę w dniu 18 lutego 2009 r. oraz na program budowy załączony do umowy o współpracy z 2004 r., w których przypisano do działki w Damplein opłatę od eksploatacji gruntu i opłatę jakościową w wysokości 551 554 EUR. |
| --- | --- |

(40)

Władze niderlandzkie wyraźnie stwierdziły, że wbrew temu, co sugeruje treść art. 2 ust. 1 pkt 2 umowy dodatkowej, gmina nie odstąpiła od pobrania całkowitych kwot pierwotnie uzgodnionej opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej na mocy umowy o współpracy z 2004 r., a jedynie od pobierania tych kwot, które były należne ze strony SJB z tytułu lokali mieszkalnych, które planowano wybudować w Damplein. Według władz niderlandzkich opłaty te wyniosły łącznie 551 544 EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r., co stanowiłoby łączną kwotę 719 400 EUR na dzień 1 stycznia 2010 r.). Na poparcie swojego twierdzenia władze niderlandzkie powołały się na propozycję dotyczącą upustu cenowego przesłaną radzie gminy przez gminę w dniu 18 lutego 2009 r. oraz na program budowy załączony do umowy o współpracy z 2004 r., w których przypisano do działki w Damplein opłatę od eksploatacji gruntu i opłatę jakościową w wysokości 551 554 EUR.

| (41) | Ponadto władze niderlandzkie poinformowały Komisję, że upusty cenowe na rzecz SJB były przedmiotem rozmów z PPP już w latach 2006 i 2008. W 2006 r. PPP najwyraźniej podjęło decyzję o obniżeniu ceny za sprzedaż gruntu pod lokale handlowe ze względu na fakt, że na tej działce można było wybudować mniejszą powierzchnię handlową niż pierwotnie przewidywano, natomiast w 2008 r. PPP najwyraźniej postanowiło przyznać SJB rekompensatę za opóźnienie w wydaniu pozwolenia na budowę. Warunkiem przyznania tych upustów było uzyskanie przez SJB ważnego pozwolenia na budowę do dnia 1 października 2008 r. Ponieważ tak się nie stało, strony postanowiły ponownie negocjować upust. Według władz niderlandzkich upust cenowy dotyczący działki w Damplein oraz zniesione opłaty należy obliczyć w sposób przedstawiony w tabeli 1 poniżej.

  Tabela 1


  Obliczenie upustu cenowego oraz zniesionych opłat zaproponowane przez władze niderlandzkie







  Upust dotyczący Damplein | wartość 01.01.2010 |
| --- | --- | --- |
| Wartość gruntu | 8 622 480 |
| Opłata od eksploatacji gruntu I opłata jakościowa | 719 400 |
| Wartość gruntu I opłaty łącznie | 9 341 880 |
| Upusty uzgodnione w latach 2006 i 2008 | –1 734 245 |
| Obniżona wartość | 7 607 635 |
| Wartość w umowie dodatkowej z marca 2010 r. | –4 000 000 |
| Całkowity upust | 3 607 635 |

(41)

Ponadto władze niderlandzkie poinformowały Komisję, że upusty cenowe na rzecz SJB były przedmiotem rozmów z PPP już w latach 2006 i 2008. W 2006 r. PPP najwyraźniej podjęło decyzję o obniżeniu ceny za sprzedaż gruntu pod lokale handlowe ze względu na fakt, że na tej działce można było wybudować mniejszą powierzchnię handlową niż pierwotnie przewidywano, natomiast w 2008 r. PPP najwyraźniej postanowiło przyznać SJB rekompensatę za opóźnienie w wydaniu pozwolenia na budowę. Warunkiem przyznania tych upustów było uzyskanie przez SJB ważnego pozwolenia na budowę do dnia 1 października 2008 r. Ponieważ tak się nie stało, strony postanowiły ponownie negocjować upust. Według władz niderlandzkich upust cenowy dotyczący działki w Damplein oraz zniesione opłaty należy obliczyć w sposób przedstawiony w tabeli 1 poniżej.

Tabela 1

Obliczenie upustu cenowego oraz zniesionych opłat zaproponowane przez władze niderlandzkie

Upust dotyczący Damplein

wartość 01.01.2010

Wartość gruntu

8 622 480

Opłata od eksploatacji gruntu I opłata jakościowa

719 400

Wartość gruntu I opłaty łącznie

9 341 880

Upusty uzgodnione w latach 2006 i 2008

–1 734 245

Obniżona wartość

7 607 635

Wartość w umowie dodatkowej z marca 2010 r.

–4 000 000

Całkowity upust

3 607 635

4.2   Uwagi na temat istnienia pomocy państwa

| (42) | Władze niderlandzkie nie zgadzają się z twierdzeniem, że sporne środki kwalifikują się jako pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. Władze niderlandzkie zasadniczo stoją na stanowisku, że sporne środki nie przynoszą SJB korzyści, której przedsiębiorstwo nie uzyskałoby w normalnych warunkach rynkowych. |
| --- | --- |

(42)

Władze niderlandzkie nie zgadzają się z twierdzeniem, że sporne środki kwalifikują się jako pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. Władze niderlandzkie zasadniczo stoją na stanowisku, że sporne środki nie przynoszą SJB korzyści, której przedsiębiorstwo nie uzyskałoby w normalnych warunkach rynkowych.

| (43) | Wręcz przeciwnie – władze niderlandzkie są zdania, że gmina postępowała zgodnie z testem prywatnego inwestora, ponieważ niezrealizowanie projektu Damplein wpłynęłoby na cały projekt centrum Leidschendam oraz przyniosłoby bezpośrednie i pośrednie szkody gminie. |
| --- | --- |

(43)

Wręcz przeciwnie – władze niderlandzkie są zdania, że gmina postępowała zgodnie z testem prywatnego inwestora, ponieważ niezrealizowanie projektu Damplein wpłynęłoby na cały projekt centrum Leidschendam oraz przyniosłoby bezpośrednie i pośrednie szkody gminie.

| (44) | Po pierwsze, w celu obliczenia szkód bezpośrednich gmina założyła, że w sytuacji braku umowy dodatkowej SJB będzie potrzebowało co najmniej dwóch lat na sprzedanie 70 % lokali mieszkalnych w okresie kryzysu i rozpoczęcie prac budowlanych. Gmina oszacowała bezpośrednią szkodę dla PPP spowodowaną opóźnieniem o kolejne dwa lata na 2,85 mln EUR, z czego 50 % oznaczałoby stratę dla gminy. Ponadto gmina oszacowała dodatkowy koszt bezpośredni, który poniesie sama gmina w związku z utrzymaniem niszczejącego obszaru, na 50 000 EUR (zob. tabela 2).

  Tabela 2


  Bezpośrednie szkody obliczone przez władze niderlandzkie








  Bezpośrednie szkody w ciągu 2 lat | PPP | gmina
  (50 %) |
| --- | --- | --- | --- |
| Koszt odsetek od instrumentu kredytowego (5 % 2 lata, kwota pozostająca do spłaty na dzień 01.01.2009 – 17 mln EUR) | 1 800 000 | 900 000 |
| Tymczasowe ustawienie ogrodzeń i znaków drogowych oraz konserwacja | 60 000 | 30 000 |
| Wzrost kosztu rezerw (indeksacja o 2,5 %) | 385 000 | 192 500 |
| Koszty dodatkowego planowania, tj. koszty związane z biurem projektu, takie jak zarządzanie finansami, ubezpieczenie itp. | 600 000 | 300 000 |
| Utrzymanie niszczejącego obszaru | | 50 000 |
| Ogółem | 2 845 000 | 1 472 500 |

(44)

Po pierwsze, w celu obliczenia szkód bezpośrednich gmina założyła, że w sytuacji braku umowy dodatkowej SJB będzie potrzebowało co najmniej dwóch lat na sprzedanie 70 % lokali mieszkalnych w okresie kryzysu i rozpoczęcie prac budowlanych. Gmina oszacowała bezpośrednią szkodę dla PPP spowodowaną opóźnieniem o kolejne dwa lata na 2,85 mln EUR, z czego 50 % oznaczałoby stratę dla gminy. Ponadto gmina oszacowała dodatkowy koszt bezpośredni, który poniesie sama gmina w związku z utrzymaniem niszczejącego obszaru, na 50 000 EUR (zob. tabela 2).

Tabela 2

Bezpośrednie szkody obliczone przez władze niderlandzkie

Bezpośrednie szkody w ciągu 2 lat

PPP

gmina

(50 %)

Koszt odsetek od instrumentu kredytowego (5 % 2 lata, kwota pozostająca do spłaty na dzień 01.01.2009 – 17 mln EUR)

1 800 000

900 000

Tymczasowe ustawienie ogrodzeń i znaków drogowych oraz konserwacja

60 000

30 000

Wzrost kosztu rezerw (indeksacja o 2,5 %)

385 000

192 500

Koszty dodatkowego planowania, tj. koszty związane z biurem projektu, takie jak zarządzanie finansami, ubezpieczenie itp.

600 000

300 000

Utrzymanie niszczejącego obszaru

50 000

Ogółem

2 845 000

1 472 500

| (45) | Ponadto władze niderlandzkie twierdzą, że gmina poniosłaby straty pośrednie spowodowane takim opóźnieniem polegające na dalszym niszczeniu przestrzeni publicznej, utracie zaufania do obszaru ze strony klientów i przyszłych nabywców nieruchomości, kosztach zmiany lokalizacji sklepów, roszczeniach o odszkodowania ze strony przedsiębiorstw, kosztach utrzymania oraz zmianach planów dotyczących pozostałych podprojektów. Takie opóźnienie mogłoby również oznaczać koniec działalności lokali handlowych na obszarze budowy, których obecność przyczynia się do poprawy warunków mieszkalnych całego obszaru. Już przed rozpoczęciem projektu około 23 % sklepów nie prowadziło działalności, a w 2010 r. było to już 27 %. Bez przeprowadzenia niezbędnej rewitalizacji następowałoby dalsze pogorszenie sytuacji całego obszaru. |
| --- | --- |

(45)

Ponadto władze niderlandzkie twierdzą, że gmina poniosłaby straty pośrednie spowodowane takim opóźnieniem polegające na dalszym niszczeniu przestrzeni publicznej, utracie zaufania do obszaru ze strony klientów i przyszłych nabywców nieruchomości, kosztach zmiany lokalizacji sklepów, roszczeniach o odszkodowania ze strony przedsiębiorstw, kosztach utrzymania oraz zmianach planów dotyczących pozostałych podprojektów. Takie opóźnienie mogłoby również oznaczać koniec działalności lokali handlowych na obszarze budowy, których obecność przyczynia się do poprawy warunków mieszkalnych całego obszaru. Już przed rozpoczęciem projektu około 23 % sklepów nie prowadziło działalności, a w 2010 r. było to już 27 %. Bez przeprowadzenia niezbędnej rewitalizacji następowałoby dalsze pogorszenie sytuacji całego obszaru.

| (46) | Władze niderlandzkie są zatem zdania, że gmina działała w sposób, w jaki działałby prywatny inwestor, uwzględniając prognozy finansowe oraz starając się ograniczyć, we własnym interesie, bezpośrednie i pośrednie szkody wynikające z dalszych opóźnień w realizacji projektu. Jednocześnie gmina uzyskała gwarancję, że prace budowlane w Damplein zostaną podjęte. |
| --- | --- |

(46)

Władze niderlandzkie są zatem zdania, że gmina działała w sposób, w jaki działałby prywatny inwestor, uwzględniając prognozy finansowe oraz starając się ograniczyć, we własnym interesie, bezpośrednie i pośrednie szkody wynikające z dalszych opóźnień w realizacji projektu. Jednocześnie gmina uzyskała gwarancję, że prace budowlane w Damplein zostaną podjęte.

| (47) | Po drugie, władze niderlandzkie stwierdziły, że gmina postąpiła tak jak prywatny inwestor, przyznając sporne środki w zamian za zobowiązanie ze strony SJB, że odstąpi od prawa skorzystania z klauzuli 70 %. Fakt, że SJB nie mogło już skorzystać z klauzuli 70 %, miał wpływ na założenia dokonane przy pierwotnej wycenie gruntu w 2003 r. oraz na cenę uzgodnioną w umowie o współpracy z 2004 r. Według władz niderlandzkich gmina musiała rozważyć upust cenowy w odniesieniu do ceny sprzedaży gruntu oraz zniesienie opłat, aby SJB zgodziło się odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 %. W przypadku braku umowy dodatkowej SJB nie rozpoczęłoby budowy w Damplein. |
| --- | --- |

(47)

Po drugie, władze niderlandzkie stwierdziły, że gmina postąpiła tak jak prywatny inwestor, przyznając sporne środki w zamian za zobowiązanie ze strony SJB, że odstąpi od prawa skorzystania z klauzuli 70 %. Fakt, że SJB nie mogło już skorzystać z klauzuli 70 %, miał wpływ na założenia dokonane przy pierwotnej wycenie gruntu w 2003 r. oraz na cenę uzgodnioną w umowie o współpracy z 2004 r. Według władz niderlandzkich gmina musiała rozważyć upust cenowy w odniesieniu do ceny sprzedaży gruntu oraz zniesienie opłat, aby SJB zgodziło się odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 %. W przypadku braku umowy dodatkowej SJB nie rozpoczęłoby budowy w Damplein.

4.3   Uwagi dotyczące zgodności pomocy państwa z rynkiem wewnętrznym

| (48) | W przypadku gdyby Komisja uznała, że sporne środki kwalifikują się jako pomoc państwa, władze niderlandzkie utrzymują, że pomoc ta jest zgodna z rynkiem wewnętrznym zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE. |
| --- | --- |

(48)

W przypadku gdyby Komisja uznała, że sporne środki kwalifikują się jako pomoc państwa, władze niderlandzkie utrzymują, że pomoc ta jest zgodna z rynkiem wewnętrznym zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE.

4.3.1   Interes ogólny

| (49) | Władze niderlandzkie twierdzą, że gmina miała interes publiczny w realizacji tego projektu. Ponieważ duża część gruntu w Damplein leży odłogiem i obszar ten niszczeje, gmina uznała rozpoczęcie prac budowlanych w Damplein za kluczowe nie tylko dla rozwoju Damplein, ale całego obszaru miasta Leidschendam. W szczególności opóźnienie budowy podziemnego parkingu mogłoby zagrozić realizacji pozostałych podprojektów. |
| --- | --- |

(49)

Władze niderlandzkie twierdzą, że gmina miała interes publiczny w realizacji tego projektu. Ponieważ duża część gruntu w Damplein leży odłogiem i obszar ten niszczeje, gmina uznała rozpoczęcie prac budowlanych w Damplein za kluczowe nie tylko dla rozwoju Damplein, ale całego obszaru miasta Leidschendam. W szczególności opóźnienie budowy podziemnego parkingu mogłoby zagrozić realizacji pozostałych podprojektów.

4.3.2   Cel leżący we wspólnym interesie

| (50) | Według władz niderlandzkich rewitalizacja centrum miasta Leidschendam przyczynia się do osiągnięcia celu spójności gospodarczej i społecznej, jak określono w art. 3 i 174 TFUE. W ramach rewitalizacji centrum miasta efektywnie wykorzystuje się niewielką dostępną przestrzeń na nowe lokale mieszkalne, lokale handlowe i parking podziemny w Leidschendam, zaś poprawa infrastruktury publicznej przyczynia się do zwiększenia spójności całego centrum miasta. |
| --- | --- |

(50)

Według władz niderlandzkich rewitalizacja centrum miasta Leidschendam przyczynia się do osiągnięcia celu spójności gospodarczej i społecznej, jak określono w art. 3 i 174 TFUE. W ramach rewitalizacji centrum miasta efektywnie wykorzystuje się niewielką dostępną przestrzeń na nowe lokale mieszkalne, lokale handlowe i parking podziemny w Leidschendam, zaś poprawa infrastruktury publicznej przyczynia się do zwiększenia spójności całego centrum miasta.

4.3.3   Stosowność umowy dodatkowej

| (51) | Władze niderlandzkie utrzymują, że nie można było zmusić SJB do rozpoczęcia prac budowlanych w Damplein ze względu na klauzulę 70 % zawartą w umowie o współpracy z 2004 r. Zanim SJB otrzymało ważne pozwolenie na budowę, niderlandzki rynek nieruchomości dotknął kryzys kredytowy, co jeszcze bardziej zmniejszyło prawdopodobieństwo przedsprzedaży 70 % lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku. Renegocjowano zatem umowę o współpracy z 2004 r., ponieważ gmina uznała rozpoczęcie prac budowlanych w Damplein za kwestię o znaczeniu priorytetowym. W związku z powyższym umowa dodatkowa była stosownym i koniecznym środkiem, pozwalającym gminie osiągnąć cel polegający na rewitalizacji Damplein. |
| --- | --- |

(51)

Władze niderlandzkie utrzymują, że nie można było zmusić SJB do rozpoczęcia prac budowlanych w Damplein ze względu na klauzulę 70 % zawartą w umowie o współpracy z 2004 r. Zanim SJB otrzymało ważne pozwolenie na budowę, niderlandzki rynek nieruchomości dotknął kryzys kredytowy, co jeszcze bardziej zmniejszyło prawdopodobieństwo przedsprzedaży 70 % lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku. Renegocjowano zatem umowę o współpracy z 2004 r., ponieważ gmina uznała rozpoczęcie prac budowlanych w Damplein za kwestię o znaczeniu priorytetowym. W związku z powyższym umowa dodatkowa była stosownym i koniecznym środkiem, pozwalającym gminie osiągnąć cel polegający na rewitalizacji Damplein.

4.3.4   Proporcjonalność

| (52) | Aby gmina mogła uzyskać natychmiastowe rozpoczęcie prac budowlanych, SJB musiało odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 % i rozpocząć prace budowlane, ryzykując, że lokale mieszkalne mogą nie zostać sprzedane. Dlatego też SJB ponownie obliczyło wcześniej ustaloną cenę. Obliczenia te zostały następnie zweryfikowane przez niezależnego eksperta, który oświadczył, że uzgodniona cena jest zgodna z warunkami rynkowymi. |
| --- | --- |

(52)

Aby gmina mogła uzyskać natychmiastowe rozpoczęcie prac budowlanych, SJB musiało odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 % i rozpocząć prace budowlane, ryzykując, że lokale mieszkalne mogą nie zostać sprzedane. Dlatego też SJB ponownie obliczyło wcześniej ustaloną cenę. Obliczenia te zostały następnie zweryfikowane przez niezależnego eksperta, który oświadczył, że uzgodniona cena jest zgodna z warunkami rynkowymi.

| (53) | Według władz niderlandzkich fakt, że cena została uznana przez niezależnego eksperta za zgodną z warunkami rynkowymi, wskazuje, że upust cenowy jest proporcjonalny. Oznacza to również, że SJB nie otrzymało nadmiernej rekompensaty. Gmina musiała rozważyć upust cenowy, aby SJB wyraziło zgodę na odstąpienie od prawa skorzystania z klauzuli 70 %. W przypadku braku umowy dodatkowej SJB nie rozpoczęłoby budowy w Damplein. |
| --- | --- |

(53)

Według władz niderlandzkich fakt, że cena została uznana przez niezależnego eksperta za zgodną z warunkami rynkowymi, wskazuje, że upust cenowy jest proporcjonalny. Oznacza to również, że SJB nie otrzymało nadmiernej rekompensaty. Gmina musiała rozważyć upust cenowy, aby SJB wyraziło zgodę na odstąpienie od prawa skorzystania z klauzuli 70 %. W przypadku braku umowy dodatkowej SJB nie rozpoczęłoby budowy w Damplein.

| (54) | Ponadto poprzez udział w PPP samo SJB poniesie 50 % ryzyka i kosztów związanych z eksploatacją gruntu, uczestnicząc tym samym w uzgodnionym upuście od ceny sprzedaży. Aby osiągnąć próg rentowności w odniesieniu do eksploatacji gruntu, uzgodniono, że SJB powinno wnieść 2,6 mln EUR do PPP (pkt 5.2.1 planu strategicznego Damcentrum dotyczącego eksploatacji gruntu), a ponieważ PPP ponosi 50 % kosztów związanych z budową szkoły, 25 % tych kosztów pokryłoby SJB (0,7 mln EUR). |
| --- | --- |

(54)

Ponadto poprzez udział w PPP samo SJB poniesie 50 % ryzyka i kosztów związanych z eksploatacją gruntu, uczestnicząc tym samym w uzgodnionym upuście od ceny sprzedaży. Aby osiągnąć próg rentowności w odniesieniu do eksploatacji gruntu, uzgodniono, że SJB powinno wnieść 2,6 mln EUR do PPP (pkt 5.2.1 planu strategicznego Damcentrum dotyczącego eksploatacji gruntu), a ponieważ PPP ponosi 50 % kosztów związanych z budową szkoły, 25 % tych kosztów pokryłoby SJB (0,7 mln EUR).

4.3.5   Zakłócenie konkurencji

| (55) | Władze niderlandzkie twierdzą wreszcie, że upust cenowy ustalony z mocą wsteczną dotyczy budowy 67 lokali mieszkalnych i 14 lokali handlowych, które zostaną sprzedane po cenach zgodnych z warunkami rynkowymi ustalonych przez niezależnego eksperta. Zakłócenie konkurencji miałoby zatem charakter ściśle lokalny i nie przeważałoby nad pozytywnymi skutkami zakończenia projektu. |
| --- | --- |

(55)

Władze niderlandzkie twierdzą wreszcie, że upust cenowy ustalony z mocą wsteczną dotyczy budowy 67 lokali mieszkalnych i 14 lokali handlowych, które zostaną sprzedane po cenach zgodnych z warunkami rynkowymi ustalonych przez niezależnego eksperta. Zakłócenie konkurencji miałoby zatem charakter ściśle lokalny i nie przeważałoby nad pozytywnymi skutkami zakończenia projektu.

5.   UWAGI OSÓB TRZECICH

| (56) | Uwagi w odpowiedzi na decyzję o wszczęciu postępowania przekazała jedynie Fundacja. Z zadowoleniem przyjmuje ona decyzję o wszczęciu postępowania, ale jest zdania, że sporne środki opisane w przedmiotowej decyzji są częścią znacznie szerzej zakrojonego działania w zakresie pomocy, oraz odnosi się do swojej skargi i uwag dodatkowych. Fundacja odnosi się w szczególności do domniemanego nieodpłatnego przekazania gruntu PPP przez gminę. |
| --- | --- |

(56)

Uwagi w odpowiedzi na decyzję o wszczęciu postępowania przekazała jedynie Fundacja. Z zadowoleniem przyjmuje ona decyzję o wszczęciu postępowania, ale jest zdania, że sporne środki opisane w przedmiotowej decyzji są częścią znacznie szerzej zakrojonego działania w zakresie pomocy, oraz odnosi się do swojej skargi i uwag dodatkowych. Fundacja odnosi się w szczególności do domniemanego nieodpłatnego przekazania gruntu PPP przez gminę.

| (57) | Fundacja jest zdania, że opóźnienie w realizacji projektu nie było spowodowane wszczętymi przez nią postępowaniami przed sądami krajowymi oraz że kryzys finansowy nie opóźnił sprzedaży lokali mieszkalnych w Damplein. Według Fundacji od samego początku projektu w 2004 r. nie było popytu na rynku na takie lokale mieszkalne, jakie zaproponowano w Damplein. |
| --- | --- |

(57)

Fundacja jest zdania, że opóźnienie w realizacji projektu nie było spowodowane wszczętymi przez nią postępowaniami przed sądami krajowymi oraz że kryzys finansowy nie opóźnił sprzedaży lokali mieszkalnych w Damplein. Według Fundacji od samego początku projektu w 2004 r. nie było popytu na rynku na takie lokale mieszkalne, jakie zaproponowano w Damplein.

| (58) | Zdaniem Fundacji grunt nie został wyceniony przez niezależnego eksperta ani w 2003 r., ani w 2009 r. |
| --- | --- |

(58)

Zdaniem Fundacji grunt nie został wyceniony przez niezależnego eksperta ani w 2003 r., ani w 2009 r.

6.   UWAGI WŁADZ NIDERLANDZKICH DOTYCZĄCE UWAG OSÓB TRZECICH

| (59) | Władze niderlandzkie oświadczyły, że przygotowanie projektu przez gminę było przejrzyste i zostało opisane w koncepcyjnym planie strategicznym Damcentrum, zatwierdzonym dnia 6 kwietnia 2004 r. Klauzulą poufności zostały objęte wyłącznie umowy zawierające szczególnie chronione dane finansowe lub części takich umów. |
| --- | --- |

(59)

Władze niderlandzkie oświadczyły, że przygotowanie projektu przez gminę było przejrzyste i zostało opisane w koncepcyjnym planie strategicznym Damcentrum, zatwierdzonym dnia 6 kwietnia 2004 r. Klauzulą poufności zostały objęte wyłącznie umowy zawierające szczególnie chronione dane finansowe lub części takich umów.

| (60) | Jeżeli chodzi o nieodpłatne przekazanie gruntu PPP przez gminę, gmina wyjaśniła, że kwestia ta nie jest częścią umowy o wszczęciu postępowania, oraz odniosła się do swoich uwag przekazanych Komisji w 2009 r., w których wyjaśniła, że przekazanie gruntu nie było nieodpłatne, ponieważ w zamian PPP wyświadczyło pewne usługi. W swoich wcześniejszych uwagach gmina podkreśliła, że w normalnych okolicznościach prace podjęte przez PPP powinna przeprowadzić gmina. |
| --- | --- |

(60)

Jeżeli chodzi o nieodpłatne przekazanie gruntu PPP przez gminę, gmina wyjaśniła, że kwestia ta nie jest częścią umowy o wszczęciu postępowania, oraz odniosła się do swoich uwag przekazanych Komisji w 2009 r., w których wyjaśniła, że przekazanie gruntu nie było nieodpłatne, ponieważ w zamian PPP wyświadczyło pewne usługi. W swoich wcześniejszych uwagach gmina podkreśliła, że w normalnych okolicznościach prace podjęte przez PPP powinna przeprowadzić gmina.

| (61) | Według władz niderlandzkich zarówno różne postępowania prawne wszczęte przez Fundację, które przyniosły projektowi bardzo złą sławę, jak i kryzys kredytowy wywarły negatywny wpływ na sprzedaż lokali mieszkalnych w Damplein. Kiedy jednak w 2007 r. rozpoczęła się wstępna sprzedaż, sprzedano niemalże jedną trzecią lokali mieszkalnych. Zawarte umowy sprzedaży zostały później anulowane ze względu na opóźnione wydanie koniecznych pozwoleń na budowę. Można zatem stwierdzić, że na początku projektu istniał popyt na te lokale. |
| --- | --- |

(61)

Według władz niderlandzkich zarówno różne postępowania prawne wszczęte przez Fundację, które przyniosły projektowi bardzo złą sławę, jak i kryzys kredytowy wywarły negatywny wpływ na sprzedaż lokali mieszkalnych w Damplein. Kiedy jednak w 2007 r. rozpoczęła się wstępna sprzedaż, sprzedano niemalże jedną trzecią lokali mieszkalnych. Zawarte umowy sprzedaży zostały później anulowane ze względu na opóźnione wydanie koniecznych pozwoleń na budowę. Można zatem stwierdzić, że na początku projektu istniał popyt na te lokale.

| (62) | Ponadto władze niderlandzkie zauważają, że niezależni eksperci zostali wybrani przez gminę, która nie miała interesu w uzyskaniu niskiej ceny za ten grunt. |
| --- | --- |

(62)

Ponadto władze niderlandzkie zauważają, że niezależni eksperci zostali wybrani przez gminę, która nie miała interesu w uzyskaniu niskiej ceny za ten grunt.

7.   OCENA SPORNEGO ŚRODKA POMOCY

7.1   Istnienie pomocy państwa zgodnie z art. 107 ust. 1 TFUE

| (63) | Artykuł 107 ust. 1 TFUE stanowi, że: „wszelka pomoc przyznawana przez państwo członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi”. |
| --- | --- |

(63)

Artykuł 107 ust. 1 TFUE stanowi, że: „wszelka pomoc przyznawana przez państwo członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi”.

| (64) | Po pierwsze, nie zakwestionowano, że SJB, a także Schouten de Jong i Bouwfonds, czyli członkowie partnerstwa, kwalifikują się jako przedsiębiorstwa do celów powyższego przepisu, ponieważ prowadzą one działalność gospodarczą polegającą na oferowaniu towarów i świadczeniu usług na rynku, jak wskazano w decyzji o wszczęciu postępowania. |
| --- | --- |

(64)

Po pierwsze, nie zakwestionowano, że SJB, a także Schouten de Jong i Bouwfonds, czyli członkowie partnerstwa, kwalifikują się jako przedsiębiorstwa do celów powyższego przepisu, ponieważ prowadzą one działalność gospodarczą polegającą na oferowaniu towarów i świadczeniu usług na rynku, jak wskazano w decyzji o wszczęciu postępowania.

| (65) | Po drugie, sporne środki zostały przyznane przez PPP, co oznacza, że konieczna była zgoda gminy, która posiada 50 % udziałów w PPP. Ponieważ PPP podejmuje decyzje na zasadzie jednomyślności i nie można było uzgodnić tych środków bez wyraźnego ich zatwierdzenia przez radę gminy, decyzję o przyznaniu spornych środków przez PPP można przypisać państwu. Ponadto gdyby gmina nie wyraziła zgody na przyznanie spornych środków, poziom podjętego przez nią ryzyka finansowego wynikającego z udziału w PPP byłby proporcjonalnie niższy. W związku z powyższym upust cenowy i zniesione opłaty uzgodnione przez PPP oznaczają utratę zasobów państwowych. |
| --- | --- |

(65)

Po drugie, sporne środki zostały przyznane przez PPP, co oznacza, że konieczna była zgoda gminy, która posiada 50 % udziałów w PPP. Ponieważ PPP podejmuje decyzje na zasadzie jednomyślności i nie można było uzgodnić tych środków bez wyraźnego ich zatwierdzenia przez radę gminy, decyzję o przyznaniu spornych środków przez PPP można przypisać państwu. Ponadto gdyby gmina nie wyraziła zgody na przyznanie spornych środków, poziom podjętego przez nią ryzyka finansowego wynikającego z udziału w PPP byłby proporcjonalnie niższy. W związku z powyższym upust cenowy i zniesione opłaty uzgodnione przez PPP oznaczają utratę zasobów państwowych.

| (66) | Po trzecie, ponieważ środki te przynoszą korzyść wyłącznie SJB, a ostatecznie również Schouten de Jong i Bouwfonds jako członkom partnerstwa, muszą zostać uznane za środki o charakterze selektywnym. |
| --- | --- |

(66)

Po trzecie, ponieważ środki te przynoszą korzyść wyłącznie SJB, a ostatecznie również Schouten de Jong i Bouwfonds jako członkom partnerstwa, muszą zostać uznane za środki o charakterze selektywnym.

| (67) | Władze niderlandzkie zakwestionowały jednak twierdzenie, jakoby gmina, wyrażając zgodę na obniżenie pierwotnie uzgodnionych cen za grunt sprzedany SJB oraz zniesienie opłat, przyznała korzyść gospodarczą SJB, której w przeciwnym razie przedsiębiorstwo nie mogłoby uzyskać w normalnych warunkach rynkowych. Władze kwestionują również twierdzenie, jakoby sporne środki zakłócały konkurencję i wywierały wpływ na handel wewnątrzunijny. |
| --- | --- |

(67)

Władze niderlandzkie zakwestionowały jednak twierdzenie, jakoby gmina, wyrażając zgodę na obniżenie pierwotnie uzgodnionych cen za grunt sprzedany SJB oraz zniesienie opłat, przyznała korzyść gospodarczą SJB, której w przeciwnym razie przedsiębiorstwo nie mogłoby uzyskać w normalnych warunkach rynkowych. Władze kwestionują również twierdzenie, jakoby sporne środki zakłócały konkurencję i wywierały wpływ na handel wewnątrzunijny.

| (68) | Z przyczyn wymienionych w motywach (69)–(89) poniżej Komisja nie zgadza się z władzami niderlandzkimi w tych kwestiach. |
| --- | --- |

(68)

Z przyczyn wymienionych w motywach (69)–(89) poniżej Komisja nie zgadza się z władzami niderlandzkimi w tych kwestiach.

7.1.1   Istnienie korzyści

| (69) | Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (15) sprzedaż przez władze publiczne gruntów lub budynków przedsiębiorstwu lub osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą może stanowić pomoc państwa, w szczególności kiedy cena nie odpowiada wartości rynkowej, to znaczy cenie, jaką mógłby ustalić inwestor prywatny działający w normalnych warunkach konkurencji. |
| --- | --- |

(69)

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (15) sprzedaż przez władze publiczne gruntów lub budynków przedsiębiorstwu lub osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą może stanowić pomoc państwa, w szczególności kiedy cena nie odpowiada wartości rynkowej, to znaczy cenie, jaką mógłby ustalić inwestor prywatny działający w normalnych warunkach konkurencji.

| (70) | Komisja zauważa w tym względzie, że transakcje sprzedaży gruntów należy zasadniczo oceniać zgodnie z komunikatem Komisji w sprawie elementów pomocy państwa w sprzedaży gruntów i budynków przez władze publiczne (16) (zwanym dalej „komunikatem w sprawie sprzedaży gruntów”), który zawiera zestaw wytycznych dla państw członkowskich, pozwalających upewnić się, że sprzedaż gruntów i budynków przez władze publiczne nie wiąże się z pomocą państwa. Komunikat w sprawie sprzedaży gruntów zapewnia dwie metody wykluczania obecności pomocy w takich transakcjach: po pierwsze, sprzedaż gruntów i budynków zgodnie z procedurą odpowiednio upublicznionego, otwartego i bezwarunkowego przetargu, porównywalnego z aukcją, w której przyjmuje się najlepszą lub jedyną ofertę; po drugie, sprawozdanie z wyceny ex-ante sporządzone przez niezależnego eksperta. Metody te mają zagwarantować, że cena, po której władze publiczne sprzedają grunty, odpowiednio odzwierciedla, w miarę możliwości, wartość rynkową tych gruntów, a zatem jest zgodna z testem prywatnego inwestora, tak aby wykluczyć możliwość przyznania przez taką sprzedaż korzyści gospodarczej nabywcy gruntów. Nie można jednak wykluczyć zastosowania w takich przypadkach innych metod wyceny, o ile dają one gwarancję, że cena faktycznie zapłacona przez kupującego na podstawie tych metod jest jak najbliższa wartości rynkowej tych gruntów (17). |
| --- | --- |

(70)

Komisja zauważa w tym względzie, że transakcje sprzedaży gruntów należy zasadniczo oceniać zgodnie z komunikatem Komisji w sprawie elementów pomocy państwa w sprzedaży gruntów i budynków przez władze publiczne (16) (zwanym dalej „komunikatem w sprawie sprzedaży gruntów”), który zawiera zestaw wytycznych dla państw członkowskich, pozwalających upewnić się, że sprzedaż gruntów i budynków przez władze publiczne nie wiąże się z pomocą państwa. Komunikat w sprawie sprzedaży gruntów zapewnia dwie metody wykluczania obecności pomocy w takich transakcjach: po pierwsze, sprzedaż gruntów i budynków zgodnie z procedurą odpowiednio upublicznionego, otwartego i bezwarunkowego przetargu, porównywalnego z aukcją, w której przyjmuje się najlepszą lub jedyną ofertę; po drugie, sprawozdanie z wyceny ex-ante sporządzone przez niezależnego eksperta. Metody te mają zagwarantować, że cena, po której władze publiczne sprzedają grunty, odpowiednio odzwierciedla, w miarę możliwości, wartość rynkową tych gruntów, a zatem jest zgodna z testem prywatnego inwestora, tak aby wykluczyć możliwość przyznania przez taką sprzedaż korzyści gospodarczej nabywcy gruntów. Nie można jednak wykluczyć zastosowania w takich przypadkach innych metod wyceny, o ile dają one gwarancję, że cena faktycznie zapłacona przez kupującego na podstawie tych metod jest jak najbliższa wartości rynkowej tych gruntów (17).

| (71) | W omawianej sprawie nie zorganizowano bezwarunkowej procedury przetargowej. Chociaż w marcu 2003 r. przeprowadzono wycenę eksperta w celu ustalenia cen sprzedaży określonych w umowie o współpracy z 2004 r., ustalona z SJB cena nabycia gruntów w Damplein została następnie obniżona, a wcześniej ustalone opłaty zostały zniesione w 2010 r. w wyniku umowy dodatkowej. |
| --- | --- |

(71)

W omawianej sprawie nie zorganizowano bezwarunkowej procedury przetargowej. Chociaż w marcu 2003 r. przeprowadzono wycenę eksperta w celu ustalenia cen sprzedaży określonych w umowie o współpracy z 2004 r., ustalona z SJB cena nabycia gruntów w Damplein została następnie obniżona, a wcześniej ustalone opłaty zostały zniesione w 2010 r. w wyniku umowy dodatkowej.

| (72) | Jeżeli chodzi o wycenę eksperta z lutego 2009 r., o której mowa w powyższym motywie (30), Komisja uważa, że metoda wartości końcowej zastosowana w ocenie ex-post jest niewłaściwa do obliczenia wartości rynkowej gruntów sprzedanych SJB, ponieważ oczekiwane obniżenie dochodów ze sprzedaży lokali mieszkalnych zostałoby całkowicie zrównoważone ceną sprzedaży gruntu. Do celów obliczenia wartości gruntów metodą wartości końcowej punktem wyjścia jest cena sprzedaży lokali mieszkaniowych. Od tej ceny odlicza się koszty budowy oraz rezerwę na poczet zysku i ryzyka. Pozostała kwota stanowi wartość końcową gruntów. Oczywiste jest, że na rynku mieszkaniowym, którego sytuacja się pogarsza, jak ma to miejsce w omawianym przypadku, metoda wartości końcowej w całości przenosi coraz niższą wartość nieruchomości na wartość gruntów. Teoretycznie może to nawet doprowadzić do ujemnej wartości gruntów. |
| --- | --- |

(72)

Jeżeli chodzi o wycenę eksperta z lutego 2009 r., o której mowa w powyższym motywie (30), Komisja uważa, że metoda wartości końcowej zastosowana w ocenie ex-post jest niewłaściwa do obliczenia wartości rynkowej gruntów sprzedanych SJB, ponieważ oczekiwane obniżenie dochodów ze sprzedaży lokali mieszkalnych zostałoby całkowicie zrównoważone ceną sprzedaży gruntu. Do celów obliczenia wartości gruntów metodą wartości końcowej punktem wyjścia jest cena sprzedaży lokali mieszkaniowych. Od tej ceny odlicza się koszty budowy oraz rezerwę na poczet zysku i ryzyka. Pozostała kwota stanowi wartość końcową gruntów. Oczywiste jest, że na rynku mieszkaniowym, którego sytuacja się pogarsza, jak ma to miejsce w omawianym przypadku, metoda wartości końcowej w całości przenosi coraz niższą wartość nieruchomości na wartość gruntów. Teoretycznie może to nawet doprowadzić do ujemnej wartości gruntów.

| (73) | Ponadto władze niderlandzkie twierdzą, że gmina, wyrażając zgodę na sporne środki, postępowała zgodnie z testem prywatnego inwestora, co oznacza, że hipotetyczny prywatny inwestor znajdujący się w takiej samej sytuacji jak gmina zgodziłby się na taki sam upust cenowy i zniesienie opłat, tak aby wykluczyć istnienie korzyści wynikającej ze spornych środków. Po pierwsze, według władz niderlandzkich gmina miała istotny interes finansowy i społeczny w jak najszybszym rozpoczęciu prac budowlanych w Damplein, ponieważ dalsze opóźnienia prowadziłyby do bezpośrednich i pośrednich szkód dla gminy i szkody te byłyby wyższe niż koszty dla gminy wynikające z wyrażenia zgody na sporne środki. Po drugie, władze niderlandzkie twierdzą, że gmina zachowała się jak prywatny inwestor, przyjmując od SJB zobowiązanie odstąpienia od prawa skorzystania z klauzuli 70 % przewidzianej w umowie o współpracy z 2004 r. w zamian za zgodę na sporne środki. |
| --- | --- |

(73)

Ponadto władze niderlandzkie twierdzą, że gmina, wyrażając zgodę na sporne środki, postępowała zgodnie z testem prywatnego inwestora, co oznacza, że hipotetyczny prywatny inwestor znajdujący się w takiej samej sytuacji jak gmina zgodziłby się na taki sam upust cenowy i zniesienie opłat, tak aby wykluczyć istnienie korzyści wynikającej ze spornych środków. Po pierwsze, według władz niderlandzkich gmina miała istotny interes finansowy i społeczny w jak najszybszym rozpoczęciu prac budowlanych w Damplein, ponieważ dalsze opóźnienia prowadziłyby do bezpośrednich i pośrednich szkód dla gminy i szkody te byłyby wyższe niż koszty dla gminy wynikające z wyrażenia zgody na sporne środki. Po drugie, władze niderlandzkie twierdzą, że gmina zachowała się jak prywatny inwestor, przyjmując od SJB zobowiązanie odstąpienia od prawa skorzystania z klauzuli 70 % przewidzianej w umowie o współpracy z 2004 r. w zamian za zgodę na sporne środki.

| (74) | Komisja nie akceptuje tego uzasadnienia. Przede wszystkim Komisja przypomina, że gmina była zaangażowana jedynie w etap projektu dotyczącego nieruchomości związany z eksploatacją gruntu, zaś ryzyko i koszt etapu projektu związanego z budową ponosili poszczególni deweloperzy, w tym SJB (zob. motywy (13) i (16) powyżej). Mało prawdopodobne jest, aby prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji zgodził się na przejęcie od SJB ryzyka związanego z pogarszającą się sytuacją rynku mieszkaniowego, na które wcześniej nie był narażony, wyrażając zgodę na obniżenie pierwotnie uzgodnionych ceny sprzedaży takich gruntów oraz zniesienie opłat, bez wyraźnej rekompensaty finansowej, która byłaby wyższa od strat wynikających z takiej decyzji. Jak wyjaśniono w motywach (75)–(86) poniżej, ani fakt, że gmina poniosłaby szkody w wyniku dalszych opóźnień, ani fakt, że SJB postanowiło odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 %, nie prowadzą Komisji do wyciągnięcia innego wniosku z zastosowania testu prywatnego inwestora do działań gminy. |
| --- | --- |

(74)

Komisja nie akceptuje tego uzasadnienia. Przede wszystkim Komisja przypomina, że gmina była zaangażowana jedynie w etap projektu dotyczącego nieruchomości związany z eksploatacją gruntu, zaś ryzyko i koszt etapu projektu związanego z budową ponosili poszczególni deweloperzy, w tym SJB (zob. motywy (13) i (16) powyżej). Mało prawdopodobne jest, aby prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji zgodził się na przejęcie od SJB ryzyka związanego z pogarszającą się sytuacją rynku mieszkaniowego, na które wcześniej nie był narażony, wyrażając zgodę na obniżenie pierwotnie uzgodnionych ceny sprzedaży takich gruntów oraz zniesienie opłat, bez wyraźnej rekompensaty finansowej, która byłaby wyższa od strat wynikających z takiej decyzji. Jak wyjaśniono w motywach (75)–(86) poniżej, ani fakt, że gmina poniosłaby szkody w wyniku dalszych opóźnień, ani fakt, że SJB postanowiło odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 %, nie prowadzą Komisji do wyciągnięcia innego wniosku z zastosowania testu prywatnego inwestora do działań gminy.

| (75) | Jeżeli chodzi o domniemane bezpośrednie szkody, jakie gmina miałaby ponieść w wyniku dalszych opóźnień w realizacji projektu Damplein, Komisja zauważa, że wszystkie koszty oszacowane przez władze niderlandzkie w tabeli 2 powyżej odnoszą się do etapu eksploatacji gruntu dotyczącego całego projektu centrum Leidschendam. Zakładając, że do rozpoczęcia budowy przez SJB upłynęłyby jeszcze co najmniej dwa lata, władze niderlandzkie oszacowały obniżone dochody dla PPP ze sprzedaży gruntów na rzecz SJB, a także założyły podobne opóźnienia w odniesieniu do pozostałych podprojektów w ramach projektu centrum Leidschendam, co prowadzi do kosztów odsetek w wysokości około 1,8 mln EUR od niespłaconego kredytu PPP zaciągniętego na potrzeby etapy eksploatacji gruntu w odniesieniu do całego projektu centrum Leidschendam. Dwuletnie opóźnienie doprowadziłoby również do kosztów dodatkowego planowania i innych kosztów wynoszących około 1 mln EUR w odniesieniu do całego projektu centrum Leidschendam. |
| --- | --- |

(75)

Jeżeli chodzi o domniemane bezpośrednie szkody, jakie gmina miałaby ponieść w wyniku dalszych opóźnień w realizacji projektu Damplein, Komisja zauważa, że wszystkie koszty oszacowane przez władze niderlandzkie w tabeli 2 powyżej odnoszą się do etapu eksploatacji gruntu dotyczącego całego projektu centrum Leidschendam. Zakładając, że do rozpoczęcia budowy przez SJB upłynęłyby jeszcze co najmniej dwa lata, władze niderlandzkie oszacowały obniżone dochody dla PPP ze sprzedaży gruntów na rzecz SJB, a także założyły podobne opóźnienia w odniesieniu do pozostałych podprojektów w ramach projektu centrum Leidschendam, co prowadzi do kosztów odsetek w wysokości około 1,8 mln EUR od niespłaconego kredytu PPP zaciągniętego na potrzeby etapy eksploatacji gruntu w odniesieniu do całego projektu centrum Leidschendam. Dwuletnie opóźnienie doprowadziłoby również do kosztów dodatkowego planowania i innych kosztów wynoszących około 1 mln EUR w odniesieniu do całego projektu centrum Leidschendam.

| (76) | Władze niderlandzkie same przyznają jednak, że to sporne środki przyczyniły się do straty wynikającej z etapu projektu związanego z eksploatacją gruntów, ponieważ PPP otrzymało od SJB niższą cenę za grunt niż pierwotnie uzgodniono zgodnie z umową o współpracy z 2004 r. oraz odstąpiło od niektórych opłat (18). Prywatny inwestor działający w normalnych warunkach rynkowych i dążący do zmaksymalizowania swojego zysku ze sprzedaży swoich gruntów, najprawdopodobniej nie zgodziłby się na sporne środki, które przyczyniły się do straty wynikającej z etapu projektu związanego z eksploatacją gruntu, za którą w 50 % odpowiedzialny byłby sam prywatny inwestor. Prywatny inwestor mający jedynie finansowy udział w etapie projektu związanym z eksploatacją gruntu upewniłby się raczej, że prace związane z eksploatacją gruntu zostaną szybko przeprowadzone, tak aby można było przekazać grunty deweloperom, oraz zażądałby od prywatnych deweloperów zapłacenia ceny sprzedaży gruntów i uiszczenia opłat, jak przewidziano w umowach swobodnie negocjowanych. |
| --- | --- |

(76)

Władze niderlandzkie same przyznają jednak, że to sporne środki przyczyniły się do straty wynikającej z etapu projektu związanego z eksploatacją gruntów, ponieważ PPP otrzymało od SJB niższą cenę za grunt niż pierwotnie uzgodniono zgodnie z umową o współpracy z 2004 r. oraz odstąpiło od niektórych opłat (18). Prywatny inwestor działający w normalnych warunkach rynkowych i dążący do zmaksymalizowania swojego zysku ze sprzedaży swoich gruntów, najprawdopodobniej nie zgodziłby się na sporne środki, które przyczyniły się do straty wynikającej z etapu projektu związanego z eksploatacją gruntu, za którą w 50 % odpowiedzialny byłby sam prywatny inwestor. Prywatny inwestor mający jedynie finansowy udział w etapie projektu związanym z eksploatacją gruntu upewniłby się raczej, że prace związane z eksploatacją gruntu zostaną szybko przeprowadzone, tak aby można było przekazać grunty deweloperom, oraz zażądałby od prywatnych deweloperów zapłacenia ceny sprzedaży gruntów i uiszczenia opłat, jak przewidziano w umowach swobodnie negocjowanych.

| (77) | W każdym przypadku, nawet gdyby można było uwzględnić domniemane koszty bezpośrednie wspomniane przez władze niderlandzkie na poparcie decyzji gminy o przyznaniu spornego środka, który Komisja kwestionuje, obliczenie tych kosztów przez gminę jest mimo wszystko błędne. Po pierwsze, koszty odsetek obliczono dla instrumentu kredytowego przyznanego PPP w odniesieniu do całego projektu centrum Leidschendam, a nie tylko do projektu Damplein, który jest zaledwie jednym z podprojektów. Podobnie koszty dodatkowego planowania obliczono dla całego projektu centrum Leidschendam. Nie można zatem założyć, że w przypadku gdyby projekt Damplein został zrealizowany, wszystkie pozostałe podprojekty również zostałyby zrealizowane, a w konsekwencji żadne z tych kosztów odsetek nie zostałyby poniesione. |
| --- | --- |

(77)

W każdym przypadku, nawet gdyby można było uwzględnić domniemane koszty bezpośrednie wspomniane przez władze niderlandzkie na poparcie decyzji gminy o przyznaniu spornego środka, który Komisja kwestionuje, obliczenie tych kosztów przez gminę jest mimo wszystko błędne. Po pierwsze, koszty odsetek obliczono dla instrumentu kredytowego przyznanego PPP w odniesieniu do całego projektu centrum Leidschendam, a nie tylko do projektu Damplein, który jest zaledwie jednym z podprojektów. Podobnie koszty dodatkowego planowania obliczono dla całego projektu centrum Leidschendam. Nie można zatem założyć, że w przypadku gdyby projekt Damplein został zrealizowany, wszystkie pozostałe podprojekty również zostałyby zrealizowane, a w konsekwencji żadne z tych kosztów odsetek nie zostałyby poniesione.

| (78) | Po drugie, stopa procentowa w wysokości 5 % nie jest faktyczną stopą procentową, a jedynie stopą wykorzystywaną do wewnętrznych obliczeń. Faktyczne należne odsetki od instrumentu kredytowego uzgodnione w odniesieniu do projektu centrum Leidschendam są znacznie niższe od tej stopy (19), tak więc koszty odsetek poniesione przez gminę za pośrednictwem PPP byłyby znacznie niższe niż twierdzą władze niderlandzkie. |
| --- | --- |

(78)

Po drugie, stopa procentowa w wysokości 5 % nie jest faktyczną stopą procentową, a jedynie stopą wykorzystywaną do wewnętrznych obliczeń. Faktyczne należne odsetki od instrumentu kredytowego uzgodnione w odniesieniu do projektu centrum Leidschendam są znacznie niższe od tej stopy (19), tak więc koszty odsetek poniesione przez gminę za pośrednictwem PPP byłyby znacznie niższe niż twierdzą władze niderlandzkie.

| (79) | Po trzecie, niespłacony instrument kredytowy, a tym samym koszty odsetek, byłyby znacznie niższe, gdyby płatności dokonywano w terminach i kwotach przewidzianych w umowie o współpracy z 2004 r. |
| --- | --- |

(79)

Po trzecie, niespłacony instrument kredytowy, a tym samym koszty odsetek, byłyby znacznie niższe, gdyby płatności dokonywano w terminach i kwotach przewidzianych w umowie o współpracy z 2004 r.

| (80) | Po czwarte, oczywiste jest, że nawet w obliczeniach przedstawionych przez władze niderlandzkie konsekwencje finansowe przyznania spornych środków PPP, szacowane na około 3,6 mln EUR, przewyższają domniemane koszty bezpośrednie dalszych opóźnień w budowie nieruchomości w Damplein przez SJB, szacowanych przez władze niderlandzkie na około 2,8 mln EUR. |
| --- | --- |

(80)

Po czwarte, oczywiste jest, że nawet w obliczeniach przedstawionych przez władze niderlandzkie konsekwencje finansowe przyznania spornych środków PPP, szacowane na około 3,6 mln EUR, przewyższają domniemane koszty bezpośrednie dalszych opóźnień w budowie nieruchomości w Damplein przez SJB, szacowanych przez władze niderlandzkie na około 2,8 mln EUR.

| (81) | Ponadto, jeżeli chodzi o domniemane koszty pośrednie opóźnienia realizacji projektu o kolejne dwa lata, władze niderlandzkie nie wyraziły tych szkód ilościowo, tak więc Komisja nie może ich zweryfikować. |
| --- | --- |

(81)

Ponadto, jeżeli chodzi o domniemane koszty pośrednie opóźnienia realizacji projektu o kolejne dwa lata, władze niderlandzkie nie wyraziły tych szkód ilościowo, tak więc Komisja nie może ich zweryfikować.

| (82) | Jeżeli chodzi o zobowiązanie SJB do odstąpienia od prawa skorzystania z klauzuli 70 %, Komisja zauważa na początku, że klauzula ta, która ma również zastosowanie do innych prywatnych deweloperów zaangażowanych w projekt centrum Leidschendam, nie jest rzadko spotykana w Niderlandach. Zgadzając się na tę klauzulę, gmina zaakceptowała, że rozpoczęcie faktycznej budowy lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku będzie uzależnione od pozytywnych wyników prywatnych deweloperów, w tym SJB, w zakresie przedsprzedaży lokali mieszkalnych. Wynika to z faktu, że gmina była zaangażowana jedynie w etap projektu związany z eksploatacją gruntu, zaś ryzyko i koszt etapu projektu związanego z budową ponosili prywatni deweloperzy. Gdyby gminie rzeczywiście zależało na szybkim rozpoczęciu prac budowlanych, mogła ona na etapie negocjowania umów sprzedaży z prywatnymi deweloperami w 2004 r. nie zgodzić się na zawarcie klauzuli 70 % w umowie albo przewidzieć kary za nierozpoczęcie lub niezakończenie etapu budowy w określonym terminie. |
| --- | --- |

(82)

Jeżeli chodzi o zobowiązanie SJB do odstąpienia od prawa skorzystania z klauzuli 70 %, Komisja zauważa na początku, że klauzula ta, która ma również zastosowanie do innych prywatnych deweloperów zaangażowanych w projekt centrum Leidschendam, nie jest rzadko spotykana w Niderlandach. Zgadzając się na tę klauzulę, gmina zaakceptowała, że rozpoczęcie faktycznej budowy lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku będzie uzależnione od pozytywnych wyników prywatnych deweloperów, w tym SJB, w zakresie przedsprzedaży lokali mieszkalnych. Wynika to z faktu, że gmina była zaangażowana jedynie w etap projektu związany z eksploatacją gruntu, zaś ryzyko i koszt etapu projektu związanego z budową ponosili prywatni deweloperzy. Gdyby gminie rzeczywiście zależało na szybkim rozpoczęciu prac budowlanych, mogła ona na etapie negocjowania umów sprzedaży z prywatnymi deweloperami w 2004 r. nie zgodzić się na zawarcie klauzuli 70 % w umowie albo przewidzieć kary za nierozpoczęcie lub niezakończenie etapu budowy w określonym terminie.

| (83) | Należy również zaznaczyć, że klauzula 70 % zawarta w umowie o współpracy z 2004 r. była ograniczona do lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku i nie obejmowała budowy lokali handlowych czy podziemnego parkingu, natomiast SJB odmówiło rozpoczęcia jakiejkolwiek budowy w Damplein. W tych okolicznościach stosunkowo prawdopodobne jest, że prywatny inwestor działających w normalnych warunkach konkurencji i zainteresowany zrealizowaniem projektu dotyczącego nieruchomości w całości zażądałby od SJB wywiązania się ze zobowiązań umownych w odniesieniu do budowy lokali handlowych i podziemnego parkingu. Jeżeli nawet twierdzenie SJB, że nie można było rozpocząć prac, ponieważ różne elementy projektu dotyczącego nieruchomości były technicznie powiązane ze sobą, było zgodne z prawdą, związane z tym ryzyko powinno ponieść SJB, ponieważ ponosiło wyłączną odpowiedzialność za etap projektu związany z budową. Nie ma zatem podstaw, by sądzić, że prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji, przejąłby to ryzyko od SJB. |
| --- | --- |

(83)

Należy również zaznaczyć, że klauzula 70 % zawarta w umowie o współpracy z 2004 r. była ograniczona do lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku i nie obejmowała budowy lokali handlowych czy podziemnego parkingu, natomiast SJB odmówiło rozpoczęcia jakiejkolwiek budowy w Damplein. W tych okolicznościach stosunkowo prawdopodobne jest, że prywatny inwestor działających w normalnych warunkach konkurencji i zainteresowany zrealizowaniem projektu dotyczącego nieruchomości w całości zażądałby od SJB wywiązania się ze zobowiązań umownych w odniesieniu do budowy lokali handlowych i podziemnego parkingu. Jeżeli nawet twierdzenie SJB, że nie można było rozpocząć prac, ponieważ różne elementy projektu dotyczącego nieruchomości były technicznie powiązane ze sobą, było zgodne z prawdą, związane z tym ryzyko powinno ponieść SJB, ponieważ ponosiło wyłączną odpowiedzialność za etap projektu związany z budową. Nie ma zatem podstaw, by sądzić, że prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji, przejąłby to ryzyko od SJB.

| (84) | W tym względzie należy ponadto przypomnieć, że jeżeli chodzi o budowę publicznej części parkingu podziemnego, PPP podjęło decyzję o przyznaniu tych prac SJB już w 2004 r. za łączną kwotę maksymalnie 4,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), nie organizując procedury przetargowej. SJB nie miało zatem żadnych powodów finansowych, aby odmawiać rozpoczęcia budowy parkingu podziemnego, w związku z czym prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji również nie miał powodów, aby zaakceptować jakiekolwiek dalsze opóźnienia, uzależniając budowę parkingu od sprzedaży przez SJB lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku. |
| --- | --- |

(84)

W tym względzie należy ponadto przypomnieć, że jeżeli chodzi o budowę publicznej części parkingu podziemnego, PPP podjęło decyzję o przyznaniu tych prac SJB już w 2004 r. za łączną kwotę maksymalnie 4,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), nie organizując procedury przetargowej. SJB nie miało zatem żadnych powodów finansowych, aby odmawiać rozpoczęcia budowy parkingu podziemnego, w związku z czym prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji również nie miał powodów, aby zaakceptować jakiekolwiek dalsze opóźnienia, uzależniając budowę parkingu od sprzedaży przez SJB lokali mieszkalnych przeznaczonych do obrotu na wolnym rynku.

| (85) | Mało prawdopodobne jest zatem, aby prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji wyraził zgodę na sporne środki w sposób, w jaki zrobiła to gmina, nie rozważywszy najpierw innych wariantów bardziej atrakcyjnych z komercyjnego punktu widzenia, takich jak anulowanie umowy o współpracy z 2004 r. i wystąpienie o odszkodowanie od SJB za opóźnienia oraz ogłoszenie przetargu. Władze niderlandzkie nie przedstawiły żadnych dowodów potwierdzających, że PPP w jakikolwiek sposób oceniło te warianty. |
| --- | --- |

(85)

Mało prawdopodobne jest zatem, aby prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji wyraził zgodę na sporne środki w sposób, w jaki zrobiła to gmina, nie rozważywszy najpierw innych wariantów bardziej atrakcyjnych z komercyjnego punktu widzenia, takich jak anulowanie umowy o współpracy z 2004 r. i wystąpienie o odszkodowanie od SJB za opóźnienia oraz ogłoszenie przetargu. Władze niderlandzkie nie przedstawiły żadnych dowodów potwierdzających, że PPP w jakikolwiek sposób oceniło te warianty.

| (86) | Ponieważ władze niderlandzkie nie ustaliły, że hipotetyczny prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji zgodziłby się na te środki, można zatem wyciągnąć wniosek, że sporne środki przynoszą SJB korzyść oraz nie są zgodne z testem prywatnego inwestora. |
| --- | --- |

(86)

Ponieważ władze niderlandzkie nie ustaliły, że hipotetyczny prywatny inwestor działający w normalnych warunkach konkurencji zgodziłby się na te środki, można zatem wyciągnąć wniosek, że sporne środki przynoszą SJB korzyść oraz nie są zgodne z testem prywatnego inwestora.

7.1.2   Zakłócenie konkurencji oraz wpływ na handel wewnątrzunijny

| (87) | Ponieważ sporne środki uwalniają SJB od kosztów, które w przeciwnym razie przedsiębiorstwo musiałoby ponieść na mocy umowy o współpracy z 2004 r., środki te umacniają pozycję konkurencyjną SJB w stosunku do innych deweloperów działających na rynku nieruchomości otwartym na konkurencję i handel na szczeblu unijnym, przez co mogą zakłócać konkurencję i wywierać wpływ na handel wewnątrzunijny. W praktyce każde przyznanie pomocy przedsiębiorstwu prowadzącemu działalność na rynku wewnętrznym może powodować zakłócenia konkurencji i wpływać na handel między państwami członkowskimi (20). |
| --- | --- |

(87)

Ponieważ sporne środki uwalniają SJB od kosztów, które w przeciwnym razie przedsiębiorstwo musiałoby ponieść na mocy umowy o współpracy z 2004 r., środki te umacniają pozycję konkurencyjną SJB w stosunku do innych deweloperów działających na rynku nieruchomości otwartym na konkurencję i handel na szczeblu unijnym, przez co mogą zakłócać konkurencję i wywierać wpływ na handel wewnątrzunijny. W praktyce każde przyznanie pomocy przedsiębiorstwu prowadzącemu działalność na rynku wewnętrznym może powodować zakłócenia konkurencji i wpływać na handel między państwami członkowskimi (20).

| (88) | Jeżeli chodzi o domniemany ograniczony zakres lub lokalny charakter projektu, sam fakt, że dotacje są przyznawane przedsiębiorstwu, które świadczy wyłącznie usługi o zasięgu lokalnym lub regionalnym i nie świadczy żadnych usług poza swoim państwem członkowskim pochodzenia, nie wyklucza możliwości wywierania przez te dotacje wpływu na handel między państwami członkowskimi (21). Komisja przypomina w tym względzie, że ponieważ w obrębie Unii istnieje handel transgraniczny zarówno w sektorze budowlanym, jak i w zakresie inwestycji budowlanych, oraz ponieważ deweloperzy z innych państw członkowskich lub ich spółki zależne mogli uczestniczyć w projekcie centrum Leidschendam, a SJB, które w wyniku zastosowania spornego środka zostało zwolnione z obciążeń finansowych, może prowadzić działalność poza Niderlandami, sporne środki należy uznać za mogące wpływać na handel wewnątrzunijny. Komisja zauważa wreszcie, że Bouwfonds, jedno z przedsiębiorstw uczestniczących w partnerstwie SJB, faktycznie prowadzi działalność poza Niderlandami, w szczególności we Francji i w Niemczech. Przedsiębiorstwo Bouwfonds jest największym deweloperem na rynku nieruchomości w Niderlandach i jednym z trzech największych podmiotów na europejskim rynku nieruchomości. Sporne środki sprzyjające SJB przynoszą również korzyść Bouwfonds, a zatem mogą umacniać jego pozycję na europejskim rynku nieruchomości. |
| --- | --- |

(88)

Jeżeli chodzi o domniemany ograniczony zakres lub lokalny charakter projektu, sam fakt, że dotacje są przyznawane przedsiębiorstwu, które świadczy wyłącznie usługi o zasięgu lokalnym lub regionalnym i nie świadczy żadnych usług poza swoim państwem członkowskim pochodzenia, nie wyklucza możliwości wywierania przez te dotacje wpływu na handel między państwami członkowskimi (21). Komisja przypomina w tym względzie, że ponieważ w obrębie Unii istnieje handel transgraniczny zarówno w sektorze budowlanym, jak i w zakresie inwestycji budowlanych, oraz ponieważ deweloperzy z innych państw członkowskich lub ich spółki zależne mogli uczestniczyć w projekcie centrum Leidschendam, a SJB, które w wyniku zastosowania spornego środka zostało zwolnione z obciążeń finansowych, może prowadzić działalność poza Niderlandami, sporne środki należy uznać za mogące wpływać na handel wewnątrzunijny. Komisja zauważa wreszcie, że Bouwfonds, jedno z przedsiębiorstw uczestniczących w partnerstwie SJB, faktycznie prowadzi działalność poza Niderlandami, w szczególności we Francji i w Niemczech. Przedsiębiorstwo Bouwfonds jest największym deweloperem na rynku nieruchomości w Niderlandach i jednym z trzech największych podmiotów na europejskim rynku nieruchomości. Sporne środki sprzyjające SJB przynoszą również korzyść Bouwfonds, a zatem mogą umacniać jego pozycję na europejskim rynku nieruchomości.

| (89) | Ponieważ sporne środki spełniają wszystkie kryteria art. 107 ust. 1 TFUE, Komisja stwierdza, że środki te stanowią pomoc państwa w rozumieniu tego przepisu. Ponadto ponieważ pomoc została przyznana beneficjentom bez zgłoszenia jej Komisji i uzyskania stosownego zatwierdzenia zgodnie z wymogami art. 108 ust. 3 TFUE, sporne środki stanowią pomoc niezgodną z prawem. |
| --- | --- |

(89)

Ponieważ sporne środki spełniają wszystkie kryteria art. 107 ust. 1 TFUE, Komisja stwierdza, że środki te stanowią pomoc państwa w rozumieniu tego przepisu. Ponadto ponieważ pomoc została przyznana beneficjentom bez zgłoszenia jej Komisji i uzyskania stosownego zatwierdzenia zgodnie z wymogami art. 108 ust. 3 TFUE, sporne środki stanowią pomoc niezgodną z prawem.

7.2   Ocena zgodności

| (90) | Po ustaleniu, że sporne środki stanowią pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, konieczne jest przeanalizowanie twierdzenia władz niderlandzkich, jakoby środki te były zgodne z rynkiem wewnętrznym na podstawie art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE. |
| --- | --- |

(90)

Po ustaleniu, że sporne środki stanowią pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, konieczne jest przeanalizowanie twierdzenia władz niderlandzkich, jakoby środki te były zgodne z rynkiem wewnętrznym na podstawie art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE.

| (91) | Artykuł 107 ust. 3 lit. c) TFUE stanowi, że pomoc można uznać za zgodną z rynkiem wewnętrznym, jeżeli ułatwia ona rozwój niektórych działań gospodarczych lub niektórych regionów gospodarczych, o ile nie zmienia warunków wymiany handlowej w zakresie sprzecznym ze wspólnym interesem. |
| --- | --- |

(91)

Artykuł 107 ust. 3 lit. c) TFUE stanowi, że pomoc można uznać za zgodną z rynkiem wewnętrznym, jeżeli ułatwia ona rozwój niektórych działań gospodarczych lub niektórych regionów gospodarczych, o ile nie zmienia warunków wymiany handlowej w zakresie sprzecznym ze wspólnym interesem.

| (92) | Analizując zgodność pomocy z rynkiem wewnętrznym na podstawie art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE, Komisja bierze zatem pod uwagę, czy pomoc służy osiągnięciu jasno określonego celu leżącego we wspólnym interesie, czy jest odpowiednia i proporcjonalna do osiągnięcia tego celu, a także czy powoduje nieuzasadnione zakłócenia konkurencji. |
| --- | --- |

(92)

Analizując zgodność pomocy z rynkiem wewnętrznym na podstawie art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE, Komisja bierze zatem pod uwagę, czy pomoc służy osiągnięciu jasno określonego celu leżącego we wspólnym interesie, czy jest odpowiednia i proporcjonalna do osiągnięcia tego celu, a także czy powoduje nieuzasadnione zakłócenia konkurencji.

7.2.1   Cel leżący we wspólnym interesie

| (93) | Według władz niderlandzkich rewitalizacja centrum miasta Leidschendam przyczynia się do zwiększenia spójności gospodarczej i społecznej, jak określono w art. 3 TUE i art. 174 TFUE, a bez spornych środków SJB nie rozpoczęłoby prac budowlanych w Damplein i cały projekt centrum Leidschendam byłby zagrożony. |
| --- | --- |

(93)

Według władz niderlandzkich rewitalizacja centrum miasta Leidschendam przyczynia się do zwiększenia spójności gospodarczej i społecznej, jak określono w art. 3 TUE i art. 174 TFUE, a bez spornych środków SJB nie rozpoczęłoby prac budowlanych w Damplein i cały projekt centrum Leidschendam byłby zagrożony.

| (94) | Komisja nie jest jednak przekonana o słuszności takiego toku rozumowania. Z jednej strony władze niderlandzkie nie wykazały, że Damplein jest zaniedbanym obszarem miejskim dotkniętym nieprawidłowościami w funkcjonowaniu rynku oraz że sam rynek nie zdecyduje się na podjęcie przewidzianej rekonstrukcji Damplein. Wręcz przeciwnie – przy uruchamianiu projektu kilku prywatnych deweloperów, w tym SJB, było najwyraźniej gotowych uczestniczyć w etapie projektu związanym z budową na własne ryzyko handlowe i na własny koszt, jak określono w umowie o współpracy z 2004 r. |
| --- | --- |

(94)

Komisja nie jest jednak przekonana o słuszności takiego toku rozumowania. Z jednej strony władze niderlandzkie nie wykazały, że Damplein jest zaniedbanym obszarem miejskim dotkniętym nieprawidłowościami w funkcjonowaniu rynku oraz że sam rynek nie zdecyduje się na podjęcie przewidzianej rekonstrukcji Damplein. Wręcz przeciwnie – przy uruchamianiu projektu kilku prywatnych deweloperów, w tym SJB, było najwyraźniej gotowych uczestniczyć w etapie projektu związanym z budową na własne ryzyko handlowe i na własny koszt, jak określono w umowie o współpracy z 2004 r.

| (95) | Z drugiej strony zawierając klauzulę 70 % w ramach umowy o współpracy z 2004 r. gmina podporządkowała swój interes związany z osiągnięciem domniemanego celu rewitalizacji centrum miasta Leidschendam komercyjnemu interesowi SJB, w przypadku gdyby SJB nie było w stanie sprzedać w ramach przedsprzedaży 70 % planowanych lokali mieszkalnych przed rozpoczęciem budowy. Gmina nie może zatem dłużej utrzymywać, że sporne środki, uzgodnione w 2010 r. pod warunkiem podjęcia przez SJB zobowiązania do odstąpienia od prawa skorzystania z tej klauzuli, miały służyć osiągnięciu celu leżącego we wspólnym interesie. |
| --- | --- |

(95)

Z drugiej strony zawierając klauzulę 70 % w ramach umowy o współpracy z 2004 r. gmina podporządkowała swój interes związany z osiągnięciem domniemanego celu rewitalizacji centrum miasta Leidschendam komercyjnemu interesowi SJB, w przypadku gdyby SJB nie było w stanie sprzedać w ramach przedsprzedaży 70 % planowanych lokali mieszkalnych przed rozpoczęciem budowy. Gmina nie może zatem dłużej utrzymywać, że sporne środki, uzgodnione w 2010 r. pod warunkiem podjęcia przez SJB zobowiązania do odstąpienia od prawa skorzystania z tej klauzuli, miały służyć osiągnięciu celu leżącego we wspólnym interesie.

7.2.2   Stosowność pomocy

| (96) | Jeżeli nawet można by było zaakceptować, że sporne środki służyły osiągnięciu rewitalizacji centrum miasta Leidschendam, władze niderlandzkie nie wykazały, że środki te są odpowiednie do osiągnięcia wspomnianego celu. |
| --- | --- |

(96)

Jeżeli nawet można by było zaakceptować, że sporne środki służyły osiągnięciu rewitalizacji centrum miasta Leidschendam, władze niderlandzkie nie wykazały, że środki te są odpowiednie do osiągnięcia wspomnianego celu.

| (97) | Z przekazanych informacji wynika wręcz, że inni prywatni deweloperzy zaangażowani w projekt centrum Leidschendam również zwrócili się do PPP z wnioskiem o obniżenie pierwotnej ceny sprzedaży uzgodnionej w odniesieniu do gruntu ze względu na trudności spowodowane pogarszającą się sytuacją na rynku nieruchomości, jednak gmina, zamiast zgodzić się na taki upust lub zniesienie opłat, rozważała zmianę pierwotnych postanowień dotyczących planowania i budowy, aby dostosować je do zmian popytu na rynku. |
| --- | --- |

(97)

Z przekazanych informacji wynika wręcz, że inni prywatni deweloperzy zaangażowani w projekt centrum Leidschendam również zwrócili się do PPP z wnioskiem o obniżenie pierwotnej ceny sprzedaży uzgodnionej w odniesieniu do gruntu ze względu na trudności spowodowane pogarszającą się sytuacją na rynku nieruchomości, jednak gmina, zamiast zgodzić się na taki upust lub zniesienie opłat, rozważała zmianę pierwotnych postanowień dotyczących planowania i budowy, aby dostosować je do zmian popytu na rynku.

| (98) | Pokazuje to, że gmina miała do dyspozycji inne, bardziej odpowiednie środki, które są lepiej dopasowane i powodują mniejsze zakłócenia konkurencji, pozwalające jej osiągnąć zamierzony cel polegający na rewitalizacji centrum miasta Leidschendam w świetle zmienionych okoliczności gospodarczych. |
| --- | --- |

(98)

Pokazuje to, że gmina miała do dyspozycji inne, bardziej odpowiednie środki, które są lepiej dopasowane i powodują mniejsze zakłócenia konkurencji, pozwalające jej osiągnąć zamierzony cel polegający na rewitalizacji centrum miasta Leidschendam w świetle zmienionych okoliczności gospodarczych.

7.2.3   Proporcjonalność pomocy

| (99) | Władze niderlandzkie uważają, że sporne środki są proporcjonalne do zamierzonego celu polegającego na rewitalizacji centrum miasta Leidschendam, ponieważ w zamian za upust cenowy i zniesienie opłat SJB zgodziło się odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 %. Ponadto władze niderlandzkie uznają sporne środki za proporcjonalne, ponieważ SJB wniosło wkład finansowy na etapie eksploatacji gruntu. SJB w szczególności wniosło w PPP wkład finansowy w wysokości około 2,6 mln EUR oraz ponosiło, za pośrednictwem PPP, 25 % kosztów wybudowania szkoły, która miała powstać na innym podobszarze projektu centrum Leidschendam. |
| --- | --- |

(99)

Władze niderlandzkie uważają, że sporne środki są proporcjonalne do zamierzonego celu polegającego na rewitalizacji centrum miasta Leidschendam, ponieważ w zamian za upust cenowy i zniesienie opłat SJB zgodziło się odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 %. Ponadto władze niderlandzkie uznają sporne środki za proporcjonalne, ponieważ SJB wniosło wkład finansowy na etapie eksploatacji gruntu. SJB w szczególności wniosło w PPP wkład finansowy w wysokości około 2,6 mln EUR oraz ponosiło, za pośrednictwem PPP, 25 % kosztów wybudowania szkoły, która miała powstać na innym podobszarze projektu centrum Leidschendam.

| (100) | Komisja nie może się zgodzić z tym uzasadnieniem. Artykuł 107 ust. 3 lit. c) zawiera wymóg, aby to środki pomocy były proporcjonalne do zamierzonych celów, a nie aby istniał odpowiedni kompromis między przyznaną pomocą a ewentualnymi ustępstwami czynionymi przez beneficjentów w celu uzyskania tej pomocy. Dlatego też fakt, że SJB zgodziło się odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 % w zamian za upust cenowy i zniesienie opłat, nie ma żadnego znaczenia dla oceny proporcjonalności spornych środków. Dotyczy to również ewentualnego wkładu finansowego wniesionego przez SJB na etapie eksploatacji gruntu. |
| --- | --- |

(100)

Komisja nie może się zgodzić z tym uzasadnieniem. Artykuł 107 ust. 3 lit. c) zawiera wymóg, aby to środki pomocy były proporcjonalne do zamierzonych celów, a nie aby istniał odpowiedni kompromis między przyznaną pomocą a ewentualnymi ustępstwami czynionymi przez beneficjentów w celu uzyskania tej pomocy. Dlatego też fakt, że SJB zgodziło się odstąpić od prawa skorzystania z klauzuli 70 % w zamian za upust cenowy i zniesienie opłat, nie ma żadnego znaczenia dla oceny proporcjonalności spornych środków. Dotyczy to również ewentualnego wkładu finansowego wniesionego przez SJB na etapie eksploatacji gruntu.

| (101) | Władze niderlandzkie nie zdołały zatem wykazać, że sporne środki są proporcjonalne do zamierzonego celu leżącego we wspólnym interesie. |
| --- | --- |

(101)

Władze niderlandzkie nie zdołały zatem wykazać, że sporne środki są proporcjonalne do zamierzonego celu leżącego we wspólnym interesie.

7.2.4   Nieuzasadnione zakłócenia konkurencji

| (102) | Władze niderlandzkie kwestionują wreszcie twierdzenie, jakoby sporne środki powodowały nieuzasadnione zakłócenia konkurencji, argumentując, że pozytywne skutki terminowego zakończenia projektu przeważają nad negatywnymi skutkami spornych środków. |
| --- | --- |

(102)

Władze niderlandzkie kwestionują wreszcie twierdzenie, jakoby sporne środki powodowały nieuzasadnione zakłócenia konkurencji, argumentując, że pozytywne skutki terminowego zakończenia projektu przeważają nad negatywnymi skutkami spornych środków.

| (103) | Władze niderlandzkie nie poparły jednak tego argumentu żadnymi dowodami. Wręcz przeciwnie – jak stwierdzono w motywie (80) powyżej, zdaniem władz niderlandzkich dalsze opóźnienia w realizacji spornego projektu dotyczącego nieruchomości przyniosłyby PPP koszty w wysokości 2,8 mln EUR, podczas gdy uzgodnione upusty cenowe wyniosłyby 3,6 mln EUR. Komisja stwierdza zatem, iż władze niderlandzkie nie wykazały, że pozytywne skutki zakończenia kwestionowanego projektu dotyczącego nieruchomości przeważają nad negatywnymi skutkami przyznania spornych środków. |
| --- | --- |

(103)

Władze niderlandzkie nie poparły jednak tego argumentu żadnymi dowodami. Wręcz przeciwnie – jak stwierdzono w motywie (80) powyżej, zdaniem władz niderlandzkich dalsze opóźnienia w realizacji spornego projektu dotyczącego nieruchomości przyniosłyby PPP koszty w wysokości 2,8 mln EUR, podczas gdy uzgodnione upusty cenowe wyniosłyby 3,6 mln EUR. Komisja stwierdza zatem, iż władze niderlandzkie nie wykazały, że pozytywne skutki zakończenia kwestionowanego projektu dotyczącego nieruchomości przeważają nad negatywnymi skutkami przyznania spornych środków.

7.2.5   Wniosek

| (104) | Na podstawie rozważań przedstawionych w motywach (93)–(103) powyżej Komisja stwierdza, że pomoc przyznana przez gminę na rzecz SJB za pośrednictwem spornych środków nie jest zgodna z rynkiem wewnętrznym na podstawie art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE. |
| --- | --- |

(104)

Na podstawie rozważań przedstawionych w motywach (93)–(103) powyżej Komisja stwierdza, że pomoc przyznana przez gminę na rzecz SJB za pośrednictwem spornych środków nie jest zgodna z rynkiem wewnętrznym na podstawie art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE.

8.   OKREŚLENIE KWOTY POMOCY I JEJ ODZYSKANIE

| (105) | Jak wyjaśniono w powyższej sekcji, sporne środki stanowią pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE i nie mogą zostać uznane za zgodne z rynkiem wewnętrznym. Ponadto ponieważ pomoc została przyznana beneficjentom bez zgłoszenia jej Komisji i uzyskania stosownego zatwierdzenia zgodnie z wymogami art. 108 ust. 3 TFUE, sporne środki stanowią pomoc niezgodną z prawem. |
| --- | --- |

(105)

Jak wyjaśniono w powyższej sekcji, sporne środki stanowią pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE i nie mogą zostać uznane za zgodne z rynkiem wewnętrznym. Ponadto ponieważ pomoc została przyznana beneficjentom bez zgłoszenia jej Komisji i uzyskania stosownego zatwierdzenia zgodnie z wymogami art. 108 ust. 3 TFUE, sporne środki stanowią pomoc niezgodną z prawem.

| (106) | Artykuł 14 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (22) stanowi, że: „w przypadku gdy podjęte zostały decyzje negatywne w sprawach pomocy przyznanej bezprawnie, Komisja podejmuje decyzję, że zainteresowane państwo członkowskie podejmie wszelkie konieczne środki w celu windykacji pomocy od beneficjenta”. |
| --- | --- |

(106)

Artykuł 14 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (22) stanowi, że: „w przypadku gdy podjęte zostały decyzje negatywne w sprawach pomocy przyznanej bezprawnie, Komisja podejmuje decyzję, że zainteresowane państwo członkowskie podejmie wszelkie konieczne środki w celu windykacji pomocy od beneficjenta”.

| (107) | Chociaż nie istnieje w prawie unijnym przepis, na mocy którego Komisja ma obowiązek, w przypadku gdy nakazuje zwrot pomocy uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym, określić dokładną kwotę pomocy podlegającej zwrotowi (23), Komisja może załączyć dane umożliwiające adresatowi takiej decyzji samodzielne określenie, bez nadmiernych trudności, tej kwoty. |
| --- | --- |

(107)

Chociaż nie istnieje w prawie unijnym przepis, na mocy którego Komisja ma obowiązek, w przypadku gdy nakazuje zwrot pomocy uznanej za niezgodną z rynkiem wewnętrznym, określić dokładną kwotę pomocy podlegającej zwrotowi (23), Komisja może załączyć dane umożliwiające adresatowi takiej decyzji samodzielne określenie, bez nadmiernych trudności, tej kwoty.

8.1   Określenie kwoty pomocy

| (108) | W wyniku zastosowania spornych środków SJB zapłaciło niższą cenę za grunt w Damplein niż pierwotnie uzgodniono na mocy umowy o współpracy z 2004 r. i nie musiało uiszczać opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej, na które również wyraziło wcześniej zgodę. Aby zatem określić kwotę pomocy bezprawnie otrzymanej przez SJB, konieczne jest ustalenie kwoty upustu cenowego i wartości zniesionych opłat. |
| --- | --- |

(108)

W wyniku zastosowania spornych środków SJB zapłaciło niższą cenę za grunt w Damplein niż pierwotnie uzgodniono na mocy umowy o współpracy z 2004 r. i nie musiało uiszczać opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej, na które również wyraziło wcześniej zgodę. Aby zatem określić kwotę pomocy bezprawnie otrzymanej przez SJB, konieczne jest ustalenie kwoty upustu cenowego i wartości zniesionych opłat.

8.1.1   Określenie kwoty upustu cenowego

| (109) | Jak wyjaśniono w motywie (23) powyżej, na mocy umowy o współpracy z 2004 r. cenę gruntów w Damplein sprzedanych SJB przez PPP ustalono na 7,2 mln EUR, z coroczną indeksacją o 2,5 % do momentu płatności. Cenę tę ustalił niezależny taksator. Według władz niderlandzkich wartość rynkowa tej samej działki na dzień 1 stycznia 2010 r. wynosiła 8,6 mln EUR (24). Cena, którą SJB musiało zapłacić za te grunty, została następnie obniżona przez PPP na mocy umowy dodatkowej do 4 mln EUR. |
| --- | --- |

(109)

Jak wyjaśniono w motywie (23) powyżej, na mocy umowy o współpracy z 2004 r. cenę gruntów w Damplein sprzedanych SJB przez PPP ustalono na 7,2 mln EUR, z coroczną indeksacją o 2,5 % do momentu płatności. Cenę tę ustalił niezależny taksator. Według władz niderlandzkich wartość rynkowa tej samej działki na dzień 1 stycznia 2010 r. wynosiła 8,6 mln EUR (24). Cena, którą SJB musiało zapłacić za te grunty, została następnie obniżona przez PPP na mocy umowy dodatkowej do 4 mln EUR.

| (110) | Korzyść, jaką uzyskało SJB w wyniku obniżenia ceny sprzedaży gruntów w Damplein, odpowiada zatem kwocie około 4,6 mln EUR. |
| --- | --- |

(110)

Korzyść, jaką uzyskało SJB w wyniku obniżenia ceny sprzedaży gruntów w Damplein, odpowiada zatem kwocie około 4,6 mln EUR.

| (111) | Nie można zaakceptować twierdzenia władz niderlandzkich, że obniżenie ceny sprzedaży wyniosło mniej niż 4,6 mln EUR, gdyż PPP obniżyło pierwotną cenę sprzedaży ustaloną na 7,2 mln EUR już w latach 2006 i 2008 (zob. tabela 1 powyżej), ponieważ nie przedstawiono żadnych dowodów potwierdzających, że upusty te zostały sformalizowane za pomocą jakiejś umowy lub że doprowadziły do zmiany pierwotnej ceny sprzedaży w ramach umowy o współpracy z 2004 r. |
| --- | --- |

(111)

Nie można zaakceptować twierdzenia władz niderlandzkich, że obniżenie ceny sprzedaży wyniosło mniej niż 4,6 mln EUR, gdyż PPP obniżyło pierwotną cenę sprzedaży ustaloną na 7,2 mln EUR już w latach 2006 i 2008 (zob. tabela 1 powyżej), ponieważ nie przedstawiono żadnych dowodów potwierdzających, że upusty te zostały sformalizowane za pomocą jakiejś umowy lub że doprowadziły do zmiany pierwotnej ceny sprzedaży w ramach umowy o współpracy z 2004 r.

| (112) | Komisja zauważa ponadto, że domniemana obniżka z 2006 r. stałaby w sprzeczności z umową o współpracy z 2004 r., w której wyraźnie określono minimalne ceny za grunty oraz przewidziano dodatkową opłatę jedynie w sytuacji, gdy możliwe będzie osiągnięcie większej powierzchni budowy. |
| --- | --- |

(112)

Komisja zauważa ponadto, że domniemana obniżka z 2006 r. stałaby w sprzeczności z umową o współpracy z 2004 r., w której wyraźnie określono minimalne ceny za grunty oraz przewidziano dodatkową opłatę jedynie w sytuacji, gdy możliwe będzie osiągnięcie większej powierzchni budowy.

| (113) | Komisja zauważa wreszcie, że zarówno domniemana obniżka w 2006 r., która rzekomo była spowodowana faktem, iż możliwe było wybudowanie mniejszej powierzchni handlowej niż pierwotnie przewidywano, jak i domniemana obniżka w 2008 r., która najwyraźniej była związana z opóźnieniami w wydaniu pozwolenia na budowę dla SJB, zostały przyznane pod warunkiem, że SJB otrzyma pozwolenie na budowę do dnia 1 października 2008 r. Warunek ten najwyraźniej nie został spełniony, ponieważ – według władz niderlandzkich – SJB otrzymało pozwolenie na budowę dopiero w listopadzie 2008 r. |
| --- | --- |

(113)

Komisja zauważa wreszcie, że zarówno domniemana obniżka w 2006 r., która rzekomo była spowodowana faktem, iż możliwe było wybudowanie mniejszej powierzchni handlowej niż pierwotnie przewidywano, jak i domniemana obniżka w 2008 r., która najwyraźniej była związana z opóźnieniami w wydaniu pozwolenia na budowę dla SJB, zostały przyznane pod warunkiem, że SJB otrzyma pozwolenie na budowę do dnia 1 października 2008 r. Warunek ten najwyraźniej nie został spełniony, ponieważ – według władz niderlandzkich – SJB otrzymało pozwolenie na budowę dopiero w listopadzie 2008 r.

| (114) | Komisja stwierdza zatem, że kwota pomocy przyznanej SJB przez PPP w wyniku upustu od ceny sprzedaży pierwotnie uzgodnionej w ramach umowy o współpracy z 2004 r. wynosi około 4,6 mln EUR (zob. kwota w tabeli 3 poniżej). |
| --- | --- |

(114)

Komisja stwierdza zatem, że kwota pomocy przyznanej SJB przez PPP w wyniku upustu od ceny sprzedaży pierwotnie uzgodnionej w ramach umowy o współpracy z 2004 r. wynosi około 4,6 mln EUR (zob. kwota w tabeli 3 poniżej).

8.1.2   Zniesienie opłat

| (115) | Jak wyjaśniono w motywie (25) powyżej, opłaty należne od SJB na mocy warunków umowy o współpracy z 2004 r. wynosiły łącznie około 2 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), z coroczną indeksacją o 2,5 % do momentu płatności. Podstawą tych opłat była jednak liczba lokali mieszkalnych, które planowano wybudować (25), a umowa o współpracy z 2004 r. stanowi, że jeżeli zostanie wybudowanych mniej lokali mieszkalnych niż planowano, kwoty te zostaną odpowiednio dostosowane. |
| --- | --- |

(115)

Jak wyjaśniono w motywie (25) powyżej, opłaty należne od SJB na mocy warunków umowy o współpracy z 2004 r. wynosiły łącznie około 2 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), z coroczną indeksacją o 2,5 % do momentu płatności. Podstawą tych opłat była jednak liczba lokali mieszkalnych, które planowano wybudować (25), a umowa o współpracy z 2004 r. stanowi, że jeżeli zostanie wybudowanych mniej lokali mieszkalnych niż planowano, kwoty te zostaną odpowiednio dostosowane.

| (116) | Zgodnie z warunkami umowy o współpracy z 2004 r. SJB miało wybudować w Damplein 74 lokale mieszkalne. Zgodnie z ostateczną umową w rzeczywistości wybudowano jednak zaledwie 67 lokali mieszkalnych. W związku z tym należy odpowiednio obniżyć opłaty, co daje kwotę około 1,9 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.) (26). W dniu 1 stycznia 2010 r. opłaty te wynosiły około 2,3 mln EUR. |
| --- | --- |

(116)

Zgodnie z warunkami umowy o współpracy z 2004 r. SJB miało wybudować w Damplein 74 lokale mieszkalne. Zgodnie z ostateczną umową w rzeczywistości wybudowano jednak zaledwie 67 lokali mieszkalnych. W związku z tym należy odpowiednio obniżyć opłaty, co daje kwotę około 1,9 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.) (26). W dniu 1 stycznia 2010 r. opłaty te wynosiły około 2,3 mln EUR.

| (117) | W wyniku umowy dodatkowej opłaty uzgodnione na mocy umowy o współpracy z 2004 r. w odniesieniu do SJB nie były już należne. W związku z powyższym kwota pomocy przyznanej SJB w wyniku odstąpienia przez PPP od tych opłat wynosi około 2,3 mln EUR (zob. tabela 3 poniżej). |
| --- | --- |

(117)

W wyniku umowy dodatkowej opłaty uzgodnione na mocy umowy o współpracy z 2004 r. w odniesieniu do SJB nie były już należne. W związku z powyższym kwota pomocy przyznanej SJB w wyniku odstąpienia przez PPP od tych opłat wynosi około 2,3 mln EUR (zob. tabela 3 poniżej).

| (118) | Władze niderlandzkie twierdzą, że niezależnie od brzmienia umowy dodatkowej, PPP musiało odstąpić jedynie od opłat związanych z projektem Damplein, których łączna kwota wynosi około 0,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.). Na poparcie swojego stanowiska władze niderlandzkie powołują się na program budowy załączony do umowy o współpracy z 2004 r., w których przypisano do działki w Damplein opłatę od eksploatacji gruntu i opłatę jakościową w wysokości około 0,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.) oraz podano całkowitą kwotę opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej wynoszącą około 2 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.) należną ze strony SJB w odniesieniu do całego projektu centrum Leidschendam. Władze powołały się również na propozycję gminy przesłaną radzie gminy w dniu 18 lutego 2009 r., w której wspomniano, że obniżenie opłat wywarłoby wówczas negatywny skutek na wynik realizacji projektu eksploatacji gruntu w wysokości około 0,7 mln EUR. |
| --- | --- |

(118)

Władze niderlandzkie twierdzą, że niezależnie od brzmienia umowy dodatkowej, PPP musiało odstąpić jedynie od opłat związanych z projektem Damplein, których łączna kwota wynosi około 0,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.). Na poparcie swojego stanowiska władze niderlandzkie powołują się na program budowy załączony do umowy o współpracy z 2004 r., w których przypisano do działki w Damplein opłatę od eksploatacji gruntu i opłatę jakościową w wysokości około 0,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.) oraz podano całkowitą kwotę opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej wynoszącą około 2 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.) należną ze strony SJB w odniesieniu do całego projektu centrum Leidschendam. Władze powołały się również na propozycję gminy przesłaną radzie gminy w dniu 18 lutego 2009 r., w której wspomniano, że obniżenie opłat wywarłoby wówczas negatywny skutek na wynik realizacji projektu eksploatacji gruntu w wysokości około 0,7 mln EUR.

| (119) | Komisja uważa jednak, że na podstawie programu budowy lub na podstawie propozycji przesłanej radzie nie można wywnioskować, czy zniesienie opłat odnosiło się wyłącznie do projektu Damplein. W żadnym przypadku brzmienie umowy dodatkowej nie ogranicza zniesienia opłat do projektu Damplein. Władze niderlandzkie nie były również w stanie przedstawić żadnych dowodów potwierdzających, że SJB faktycznie uiściło wszystkie należne opłaty w odniesieniu do wszystkich lokali mieszkalnych w ramach projektu centrum Leidschendam na dzień 1 lipca 2004 r., do czego było zobowiązane na mocy art. 10 ust. 3 umowy o współpracy z 2004 r. |
| --- | --- |

(119)

Komisja uważa jednak, że na podstawie programu budowy lub na podstawie propozycji przesłanej radzie nie można wywnioskować, czy zniesienie opłat odnosiło się wyłącznie do projektu Damplein. W żadnym przypadku brzmienie umowy dodatkowej nie ogranicza zniesienia opłat do projektu Damplein. Władze niderlandzkie nie były również w stanie przedstawić żadnych dowodów potwierdzających, że SJB faktycznie uiściło wszystkie należne opłaty w odniesieniu do wszystkich lokali mieszkalnych w ramach projektu centrum Leidschendam na dzień 1 lipca 2004 r., do czego było zobowiązane na mocy art. 10 ust. 3 umowy o współpracy z 2004 r.

8.1.3   Całkowita kwota pomocy państwa

| (120) | Na podstawie obliczeń przedstawionych w tabeli 3 poniżej kwota pomocy państwa przyznanej SJB wynosi około 6,9 mln EUR.

  Tabela 3 | Umowa o współpracy z 2004 r. | Umowa dodatkowa z marca 2010 r. | Upust |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| wartość 01.01.2003 | wartość 01.01.2010 | wartość 01.01.2003 | wartość 01.01.2003 |
| Cena gruntów | 7 253 793 | 8 622 480 | 4 000 000 | 4 622 480 |
| Opłata od eksploatacji gruntu | 1 077 941 | 1 281 333 | 0 | 1 281 333 |
| Opłata jakościowa | 856 667 | 1 018 308 | 0 | 1 018 308 |
| Ogółem | 9 188 401 | 10 922 121 | 4 000 000 | 6 922 121 |

(120)

Na podstawie obliczeń przedstawionych w tabeli 3 poniżej kwota pomocy państwa przyznanej SJB wynosi około 6,9 mln EUR.

Tabela 3

Umowa o współpracy z 2004 r.

Umowa dodatkowa z marca 2010 r.

Upust

wartość 01.01.2003

wartość 01.01.2010

wartość 01.01.2003

wartość 01.01.2003

Cena gruntów

7 253 793

8 622 480

4 000 000

4 622 480

Opłata od eksploatacji gruntu

1 077 941

1 281 333

0

1 281 333

Opłata jakościowa

856 667

1 018 308

0

1 018 308

Ogółem

9 188 401

10 922 121

4 000 000

6 922 121

8.2   Odzyskanie pomocy

| (121) | Biorąc pod uwagę fakt, że sporne środki stanowią pomoc niezgodną z prawem i niezgodną z rynkiem wewnętrznym, pomoc musi zostać odzyskana w celu przywrócenia sytuacji istniejącej na rynku przed przyznaniem pomocy. Należy zatem nakazać odzyskanie pomocy od partnerstwa SJB, utworzonego przez Schouten de Jong i Bouwfonds, jak również od tych dwóch przedsiębiorstw, które są solidarnie odpowiedzialne za wywiązanie się przez SJB z jego zobowiązań wynikających z porozumienia PPP (27). |
| --- | --- |

(121)

Biorąc pod uwagę fakt, że sporne środki stanowią pomoc niezgodną z prawem i niezgodną z rynkiem wewnętrznym, pomoc musi zostać odzyskana w celu przywrócenia sytuacji istniejącej na rynku przed przyznaniem pomocy. Należy zatem nakazać odzyskanie pomocy od partnerstwa SJB, utworzonego przez Schouten de Jong i Bouwfonds, jak również od tych dwóch przedsiębiorstw, które są solidarnie odpowiedzialne za wywiązanie się przez SJB z jego zobowiązań wynikających z porozumienia PPP (27).

| (122) | Jak wyjaśniono w tabeli 3 powyżej, za część środków stanowiącą pomoc niezgodną z rynkiem wewnętrznym należy uznać kwotę 6 922 121 EUR, składającą się z ustalonego z mocą wsteczną upustu od ceny sprzedaży gruntu (4 622 480 EUR) oraz zniesienia opłaty od eksploatacji gruntu (1 281 333 EUR) i opłaty jakościowej (1 018 308 EUR). |
| --- | --- |

(122)

Jak wyjaśniono w tabeli 3 powyżej, za część środków stanowiącą pomoc niezgodną z rynkiem wewnętrznym należy uznać kwotę 6 922 121 EUR, składającą się z ustalonego z mocą wsteczną upustu od ceny sprzedaży gruntu (4 622 480 EUR) oraz zniesienia opłaty od eksploatacji gruntu (1 281 333 EUR) i opłaty jakościowej (1 018 308 EUR).

| (123) | Pomoc została przyznana SJB w dniu 1 marca 2010 r. Do kwoty pomocy podlegającej zwrotowi dolicza się odsetki za okres od dnia 1 marca 2010 r. do dnia faktycznego odzyskania pomocy, |
| --- | --- |

(123)

Pomoc została przyznana SJB w dniu 1 marca 2010 r. Do kwoty pomocy podlegającej zwrotowi dolicza się odsetki za okres od dnia 1 marca 2010 r. do dnia faktycznego odzyskania pomocy,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Pomoc państwa w wysokości 6 922 121 EUR, która została w sposób niezgodny z prawem i z naruszeniem art. 108 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej przyznana przez Niderlandy w dniu 1 marca 2010 r. na rzecz Schouten-de Jong Bouwfonds, partnerstwa składającego się z Schouten & De Jong Projectontwikkeling BV i Bouwfonds Ontwikkeling BV, w formie ustalonego z mocą wsteczną upustu od ceny sprzedaży gruntu oraz ustalonego z mocą wsteczną zniesienia opłaty od eksploatacji gruntu i opłaty jakościowej, uzgodnionych przez gminę Leidschendam-Voorburg, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym.

Artykuł 2

1.   Niderlandy odzyskują od Schouten-de Jong Bouwfonds lub Schouten & De Jong Projectontwikkeling BV lub Bouwfonds Ontwikkeling BV pomoc niezgodną z rynkiem wewnętrznym, o której mowa w art. 1.

2.   Do kwot podlegających zwrotowi dolicza się odsetki za cały okres począwszy od dnia, w którym pomoc została przekazana do dyspozycji Schouten-de Jong Bouwfonds lub Schouten & De Jong Projectontwikkeling BV lub Bouwfonds Ontwikkeling BV, tj. od dnia 1 marca 2010 r., do dnia jej faktycznego odzyskania.

3.   Odsetki nalicza się narastająco zgodnie z przepisami rozdziału V rozporządzenia Komisji (WE) nr 794/2004 (28).

Artykuł 3

1.   Odzyskanie pomocy, o której mowa w art. 1, odbywa się w sposób bezzwłoczny i skuteczny.

2.   Niderlandy zapewniają wykonanie niniejszej decyzji w terminie czterech miesięcy od daty jej notyfikacji.

Artykuł 4

1.   W terminie dwóch miesięcy od daty notyfikacji niniejszej decyzji Niderlandy przekazują następujące informacje:

| a) | łączną kwotę (kwota główna i odsetki od zwracanej pomocy), do odzyskania od beneficjentów; |
| --- | --- |

a)

łączną kwotę (kwota główna i odsetki od zwracanej pomocy), do odzyskania od beneficjentów;

| b) | szczegółowy opis środków już podjętych oraz środków planowanych w celu wykonania niniejszej decyzji; |
| --- | --- |

b)

szczegółowy opis środków już podjętych oraz środków planowanych w celu wykonania niniejszej decyzji;

| c) | dokumenty potwierdzające, że beneficjentom nakazano zwrot pomocy. |
| --- | --- |

c)

dokumenty potwierdzające, że beneficjentom nakazano zwrot pomocy.

2.   Do momentu całkowitego odzyskania pomocy, o której mowa w art. 1, Niderlandy na bieżąco informują Komisję o kolejnych środkach podejmowanych na szczeblu krajowym w celu wykonania niniejszej decyzji. Na wniosek Komisji Niderlandy bezzwłocznie przedstawiają informacje o środkach już podjętych oraz środkach planowanych w celu wykonania niniejszej decyzji. Niderlandy dostarczają również szczegółowe informacje o kwocie pomocy oraz odsetkach już odzyskanych od beneficjentów, o których mowa w art. 1.

Artykuł 5

Niniejsza decyzja skierowana jest do Królestwa Niderlandów.

Sporządzono w Brukseli dnia 23 stycznia 2013 r.

W imieniu Komisji

Joaquín ALMUNIA

Wiceprzewodniczący

---

(1)  Dz.U. C 86 z 23.3.2012, s. 12.

1

(2)  Ze skutkiem od dnia 1 grudnia 2009 r. art. 87 i 88 Traktatu WE stały się odpowiednio art. 107 i 108 TFUE. Treść tych dwóch grup postanowień jest zasadniczo identyczna. Do celów niniejszej decyzji odniesienia do art. 107 i 108 TFUE należy w stosownych przypadkach rozumieć jako odniesienia odpowiednio do art. 87 i 88 Traktatu WE. W TFUE wprowadzono również pewne zmiany terminologiczne, takie jak zmiana terminu „Wspólnota” na „Unia” oraz „wspólny rynek” na „rynek wewnętrzny”. W niniejszej decyzji stosowana będzie terminologia TFUE.

2

(3)  Patrz przypis nr 1.

3

(4)  Odniesienia do partnerstwa SJB w pozostałej części niniejszej decyzji należy zatem również uznawać za odniesienia do obu przedsiębiorstw Schouten de Jong i Bouwfonds.

4

(5)  Artykuł 4 ust. 1 umowy w sprawie eksploatacji gruntu/PPP z dnia 22 listopada 2004 r. stanowi: „Gmina i SJB stanowią przedsiębiorstwo w formie vennootschap onder firma od daty podpisania niniejszej umowy. Z tego tytułu, począwszy od powyższej daty, jednomyślnie i z należytą starannością realizują one etap eksploatacji gruntu na podstawie oddzielnie zawartych umów dotyczących podziału gruntów wchodzących w skład projektu. Związane z powyższym koszty i ryzyko ponoszone są w 50 % przez SJB i w 50 % przez gminę. Schouten de Jong i Bouwfonds są solidarnie odpowiedzialne za wywiązanie się przez SJB z jego zobowiązań wynikających z niniejszej umowy (umowy o współpracy i umowy w sprawie projektu).”

5

vennootschap onder firma

(6)  Projekt nazwano początkowo projektem centrum DAM, ale w 2005 r. zmieniono nazwę na projekt centrum Leidschendam. W niniejszej decyzji używa się określenia „projekt centrum Leidschendam” w odniesieniu do projektu dotyczącego nieruchomości.

6

(7)  W końcowych planach Damplein przewidziano budowę zaledwie 67 lokali przez SJB.

7

(8)  Nie przeprowadzono w tym zakresie żadnej procedury udzielenia zamówienia. Niniejsza decyzja pozostaje bez uszczerbku dla jakiejkolwiek analizy przeprowadzonej przez Komisję w odniesieniu do aspektów dotyczących procedury udzielenia zamówienia w związku z projektem.

8

(9)  Punkt 5.1.2 planu strategicznego Damcentrum dotyczącego eksploatacji gruntu z dnia 10 lutego 2004 r.

9

(10)  Zgodnie z planem strategicznym Damcentrum dotyczącym eksploatacji gruntu z dnia 10 lutego 2004 r. wkład gminy miał wynieść 7,3 mln EUR, natomiast wkład SJB – 2,6 mln EUR.

10

(11)  Zgodnie z rozporządzeniem dotyczącym eksploatacji w gminie Leidschendam-Voorburg na 2009 r. („Exploitatieverordening Gemeente Leidschendam-Voorburg 2009”) gmina może zwrócić się do podmiotów prywatnych o uczestniczenie w kosztach prac związanych z infrastrukturą. W tym celu w umowie o współpracy z 2004 r. przewiduje się, że poza kosztami zakupu działki podmioty prywatne uiszczą na rzecz PPP opłatę od eksploatacji gruntu oraz – jako że gmina podjęła decyzję o zastosowaniu produktów wysokiej jakości do budowy przestrzeni użyteczności publicznej – opłatę jakościową.

11

(12)  Art. 2 ust. 1 pkt 2 umowy dodatkowej stanowi, że: „W przeciwieństwie do tego, co zostało ustalone w co najmniej jednej umowie wspomnianej w odnośnym motywie, (i) cenę sprzedaży gruntu, którą nabywca jest zobowiązany uiścić na rzecz sprzedawcy w momencie odbioru zgodnie z warunkami ustalonymi w niniejszej umowie, określa się dokładniej na 4 000 000 mln EUR (słownie: cztery miliony euro) bez podatku VAT, należnego od nabywcy, do której to ceny dolicza się odsetki w wysokości 5 %, począwszy od dnia 1 stycznia 2010 r., (ii) wcześniej uzgodniona opłata za eksploatację gruntu i opłata jakościowa nie są już należne, (iii) grunt zostaje przygotowany pod budowę przed jego przekazaniem nabywcy. Cena sprzedaży oparta jest na wskaźniku cen z dnia 1 stycznia 2010 r. i nie może być skompensowana.”.

12

(13)  W tej nowej umowie jest mowa o 208 miejscach postojowych, tj. o mniejszej liczbie niż pierwotnie planowane 225 miejsc.

13

(14)  Kwota ta odpowiada wcześniej uzgodnionym 4,6 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2003 r.), objętych indeksacją na poziomie 2,5 % do dnia 1 stycznia 2010 r.

14

(15)  Wyrok z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie C-239/09 Seydaland Vereinigte Agrarbetriebe GmbH & Co. KG przeciwko BVVG Bodenverwertungs- und -verwaltungs GmbH., Zb.Orz. I-13083, pkt 34, wyrok z dnia 2 września 2010 r. w sprawie C-290/07 P Komisja przeciwko Scott SA Zb.Orz. I-7763, pkt 68, oraz wyrok z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie T-244/08 Konsum Nord ekonomisk förening przeciwko Komisji, Zb.Orz. II-0000, pkt 61.

15

Seydaland Vereinigte Agrarbetriebe GmbH & Co. KG przeciwko BVVG Bodenverwertungs- und -verwaltungs GmbH.

Komisja przeciwko Scott SA

Konsum Nord ekonomisk förening przeciwko Komisji,

(16)  Dz.U. C 209 z 10.7.1997, s. 3.

16

(17)  Wyrok w sprawie C-239/09, Seydaland Vereinigte Agrarbetriebe & Co. KG przeciwko BVVG Bodenverwertungs- und -verwaltungs GmbH, Zb.Orz. [2010] s. I-13083, pkt 39.

17

Seydaland Vereinigte Agrarbetriebe & Co. KG przeciwko BVVG Bodenverwertungs- und -verwaltungs GmbH

(18)  W swojej odpowiedzi do decyzji o wszczęciu postępowania gmina obliczyła, że strata z eksploatacji gruntów w związku z projektem wyniesie 4,5 mln EUR (wartość na dzień 1 stycznia 2011 r.), która miała być spowodowana m.in. upustem cenowym oraz zniesieniem opłat.

18

(19)  Zgodnie ze sprawozdaniem rocznym PPP za 2008 r. należna stopa procentowa od instrumentu kredytowego opiera się na stopie międzybankowych operacji depozytowych typu overnight (EONIA) powiększonej o 0,14 %. Pierwszego dnia 2009 r. stopa EONIA wynosiła 2,2 % i stopniowo spadała w ciągu roku; pierwszego dnia 2010 r. stopa EONIA wynosiła 0,3 % i nie przekroczyła 1 % przez cały 2010 r. Dlatego też faktyczne odsetki należne od niespłaconego instrumentu kredytowego były znacznie poniżej 5 % w latach 2009 i 2010.

19

(20)  Wyrok z dnia 17 września 1980 r. w sprawie 730/79 Philip Morris przeciwko Komisji, Rec. 2671, pkt 11 i 12; wyrok z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie C-75/97 Belgia przeciwko Komisji, Rec. I-3671, pkt 47–48; wyrok z dnia 30 kwietnia 1998 r. w sprawie T-214/95 Vlaams Gewest przeciwko Komisji, Rec. II-717, pkt 48–50, wyrok z dnia 6 marca 2002 r. w sprawach połączonych T-92/10 i T-103/00 Diputación Foral de Álava przeciwko Komisji, Rec. II-1385, pkt 72; wyrok z dnia 11 czerwca 2009 r. w sprawie T-222/04 Włochy przeciwko Komisji, Zb.Orz. II-1877, pkt 43.

20

Philip Morris przeciwko Komisji

Belgia przeciwko Komisji

Vlaams Gewest przeciwko Komisji

Diputación Foral de Álava przeciwko Komisji

Włochy przeciwko Komisji,

(21)  Wyrok z dnia 24 lipca 2003 r. w sprawie C-280/00 Altmark Trans GmbH i Regierungspräsidium Magdeburg przeciwko Nahverkehrsgesellschaft Altmark GmbH, Rec. I-07747, pkt 77–78.

21

Altmark Trans GmbH i Regierungspräsidium Magdeburg przeciwko Nahverkehrsgesellschaft Altmark GmbH,

(22)  Dz.U. L 83 z 27.3.1999, s. 1.

22

(23)  Zob. w szczególności wyrok z dnia 12 października 2000 r. w sprawie C-480/98 Hiszpania przeciwko Komisji, Rec. I-8717, pkt 25, oraz wyrok z dnia 18 października 2007 r. w sprawie C-441/06 Komisja przeciwko Francji, Zb.Orz. I-8887, pkt 29.

23

Hiszpania przeciwko Komisji

Komisja przeciwko Francji

(24)  Pismo władz niderlandzkich z dnia 12 kwietnia 2010 r.

24

(25)  Opłata od eksploatacji gruntu: 4 587 EUR za lokal mieszkalny; opłata jakościowa 3 645 EUR za lokal mieszkalny.

25

(26)  Obniżenie opłaty od eksploatacji gruntu Formula EUR. Obniżenie opłaty jakościowej Formula EUR.

26

(27)  Artykuł 4 ust. 1 umowy w sprawie eksploatacji gruntu/PPP z dnia 22 listopada 2004 r.

27

(28)  Dz.U. L 140 z 30.4.2004, s. 1.

28

---