# Publicatieblad C 219/2008

| | ISSN 1725-2474 |
| --- | --- |
| Publicatieblad
  van de Europese Unie | C 219 |
| | |
| Uitgave in de Nederlandse taal | Mededelingen en bekendmakingen | 51e jaargang28 augustus 2008 |

ISSN 1725-2474

Publicatieblad

van de Europese Unie

C 219

Uitgave in de Nederlandse taal

Mededelingen en bekendmakingen

51e jaargang28 augustus 2008

---

| Nummer | Inhoud | Bladzijde |
| --- | --- | --- |
| | II   Mededelingen |
| | MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE |
| | Commissie |
| 2008/C 219/01 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5231 — Bain Capital/D&M) (
  1
  ) | 1 |
| 2008/C 219/02 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5210 — Siemens/Ortner/JV) (
  1
  ) | 1 |
| 2008/C 219/03 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5010 — Berkshire Hathaway/Munich Re/GAUM) (
  1
  ) | 2 |
| 2008/C 219/04 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5121 — News Corp/Premiere) (
  1
  ) | 2 |
| 2008/C 219/05 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5114 — Pernod Ricard/V&S) (
  1
  ) | 3 |

Nummer

Inhoud

Bladzijde

II   Mededelingen

MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE

Commissie

2008/C 219/01

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5231 — Bain Capital/D&M) (
  1
  )

1

1

2008/C 219/02

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5210 — Siemens/Ortner/JV) (
  1
  )

1

1

2008/C 219/03

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5010 — Berkshire Hathaway/Munich Re/GAUM) (
  1
  )

1

2

2008/C 219/04

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5121 — News Corp/Premiere) (
  1
  )

1

2

2008/C 219/05

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak COMP/M.5114 — Pernod Ricard/V&S) (
  1
  )

1

3

| | IV   Informatie |
| --- | --- |
| | INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE |
| | Commissie |
| 2008/C 219/06 | Wisselkoersen van de euro | 4 |
| 2008/C 219/07 | Advies van het Adviescomite voor mededingingsregelingen en economische machtsposities uitgebracht op de 405e bijeenkomst van 20 maart 2006 betreffende een voorontwerp van beschikking in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra | 5 |
| 2008/C 219/08 | Advies van de vertegenwoordiger van de EVA-staten inzake een voorlopige ontwerpbeschikking betreffende zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra — Bijeenkomst op 20 maart 2006 van het EG-Adviescomité voor mededingingsregelingen en economische machtsposities | 6 |
| 2008/C 219/09 | Eindverslag van de Raadadviseur-auditeur in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra (Opgesteld overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit 2001/462/EG, EGKS van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de Raadadviseur-auditeur in bepaalde mededingingsprocedures — PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21) | 7 |
| 2008/C 219/10 | Advies van het Adviescomite voor mededingingsregelingen en economische machtsposities uitgebracht op de 406e bijeenkomst van 27 maart 2006 betreffende een voorontwerp van beschikking in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra | 9 |
| 2008/C 219/11 | Advies van de vertegenwoordiger van de EVA-staten inzake een voorlopige ontwerpbeschikking betreffende zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra — Bijeenkomst op 27 maart 2006 van het EG-Adviescomité voor mededingingsregelingen en economische machtsposities | 10 |
| 2008/C 219/12 | Samenvatting van de beschikking van de Commissie van 29 maart 2006 inzake een procedure op grond van artikel 82 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap en artikel 54 van de EER-Overeenkomst ten aanzien van Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH (Zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra) (
  1
  ) | 11 |
| 2008/C 219/13 | Advies van het Adviescomite voor concentraties uitgebracht op zijn bijeenkomst van 16 januari 2008 betreffende een ontwerpbeschikking in zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling — Rapporteur: Italië | 16 |
| 2008/C 219/14 | Eindverslag van de Raadadviseur-auditeur in zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling (Opgesteld overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit 2001/462/EG, EGKS van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de Raadadviseur-auditeur in bepaalde mededingingsprocedures — PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21) | 17 |
| 2008/C 219/15 | Samenvatting van de beschikking van de Commissie van 30 januari 2008 waarbij een concentratie verenigbaar wordt verklaard met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-Overeenkomst (Zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling) (
  1
  ) | 18 |
| | INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE LIDSTATEN |
| 2008/C 219/16 | Door de lidstaten medegedeelde inlichtingen betreffende staatssteun die wordt toegekend op grond van Verordening (EG) nr. 1628/2006 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op nationale regionale investeringssteun (
  1
  ) | 21 |
| 2008/C 219/17 | Beknopte informatie van de lidstaten betreffende overheidssteun die wordt verleend krachtens Verordening (EG) nr. 70/2001 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op staatssteun voor kleine en middelgrote ondernemingen (
  1
  ) | 24 |
| 2008/C 219/18 | Door de lidstaten medegedeelde inlichtingen betreffende staatssteun die wordt toegekend op grond van Verordening (EG) nr. 1628/2006 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op nationale regionale investeringssteun (
  1
  ) | 27 |
| 2008/C 219/19 | Mededeling van de Commissie in het kader van de procedure van artikel 4, lid 1, punt a), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad — Wijziging van de openbaredienstverplichtingen met betrekking tot de levering van geregelde luchtdiensten op de routes Trapani-Rome en terug, Trapani-Cagliari en terug, Trapani-Bari en terug, en Trapani-Milaan en terug | 29 |

IV   Informatie

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE

Commissie

2008/C 219/06

Wisselkoersen van de euro

4

2008/C 219/07

Advies van het Adviescomite voor mededingingsregelingen en economische machtsposities uitgebracht op de 405e bijeenkomst van 20 maart 2006 betreffende een voorontwerp van beschikking in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra

5

2008/C 219/08

Advies van de vertegenwoordiger van de EVA-staten inzake een voorlopige ontwerpbeschikking betreffende zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra — Bijeenkomst op 20 maart 2006 van het EG-Adviescomité voor mededingingsregelingen en economische machtsposities

6

2008/C 219/09

Eindverslag van de Raadadviseur-auditeur in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra (Opgesteld overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit 2001/462/EG, EGKS van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de Raadadviseur-auditeur in bepaalde mededingingsprocedures — PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21)

(Opgesteld overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit 2001/462/EG, EGKS van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de Raadadviseur-auditeur in bepaalde mededingingsprocedures — PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21)

7

2008/C 219/10

Advies van het Adviescomite voor mededingingsregelingen en economische machtsposities uitgebracht op de 406e bijeenkomst van 27 maart 2006 betreffende een voorontwerp van beschikking in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra

9

2008/C 219/11

Advies van de vertegenwoordiger van de EVA-staten inzake een voorlopige ontwerpbeschikking betreffende zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra — Bijeenkomst op 27 maart 2006 van het EG-Adviescomité voor mededingingsregelingen en economische machtsposities

10

2008/C 219/12

Samenvatting van de beschikking van de Commissie van 29 maart 2006 inzake een procedure op grond van artikel 82 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap en artikel 54 van de EER-Overeenkomst ten aanzien van Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH (Zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra) (
  1
  )

1

11

2008/C 219/13

Advies van het Adviescomite voor concentraties uitgebracht op zijn bijeenkomst van 16 januari 2008 betreffende een ontwerpbeschikking in zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling — Rapporteur: Italië

16

2008/C 219/14

Eindverslag van de Raadadviseur-auditeur in zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling (Opgesteld overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit 2001/462/EG, EGKS van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de Raadadviseur-auditeur in bepaalde mededingingsprocedures — PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21)

(Opgesteld overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit 2001/462/EG, EGKS van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de Raadadviseur-auditeur in bepaalde mededingingsprocedures — PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21)

17

2008/C 219/15

Samenvatting van de beschikking van de Commissie van 30 januari 2008 waarbij een concentratie verenigbaar wordt verklaard met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-Overeenkomst (Zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling) (
  1
  )

1

18

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE LIDSTATEN

2008/C 219/16

Door de lidstaten medegedeelde inlichtingen betreffende staatssteun die wordt toegekend op grond van Verordening (EG) nr. 1628/2006 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op nationale regionale investeringssteun (
  1
  )

1

21

2008/C 219/17

Beknopte informatie van de lidstaten betreffende overheidssteun die wordt verleend krachtens Verordening (EG) nr. 70/2001 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op staatssteun voor kleine en middelgrote ondernemingen (
  1
  )

1

24

2008/C 219/18

Door de lidstaten medegedeelde inlichtingen betreffende staatssteun die wordt toegekend op grond van Verordening (EG) nr. 1628/2006 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op nationale regionale investeringssteun (
  1
  )

1

27

2008/C 219/19

Mededeling van de Commissie in het kader van de procedure van artikel 4, lid 1, punt a), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad — Wijziging van de openbaredienstverplichtingen met betrekking tot de levering van geregelde luchtdiensten op de routes Trapani-Rome en terug, Trapani-Cagliari en terug, Trapani-Bari en terug, en Trapani-Milaan en terug

29

| | V   Bekendmakingen |
| --- | --- |
| | BESTUURLIJKE PROCEDURES |
| | Commissie |
| 2008/C 219/20 | Exploitatie van geregelde luchtdiensten — Aanbesteding van de gewestregering van Åland, overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder d), van Verordening (EEG) nr. 2408/92, voor de exploitatie van geregelde luchtdiensten tussen Mariehamn op Åland en Stockholm/Arlanda in Zweden (
  1
  ) | 30 |
| 2008/C 219/21 | P-Lissabon: Exploitatie van geregelde luchtdiensten — Door Portugal krachtens Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad gedane uitnodiging tot inschrijving in het kader van de internationale openbare aanbesteding voor de exploitatie van geregelde luchtdiensten op de route Lissabon-Vila Real-Bragança-Vila Real-Lissabon (
  1
  ) | 32 |
| 2008/C 219/22 | Exploitatie van geregelde luchtdiensten — Openbare aanbestedingen door het Verenigd Koninkrijk overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder d) van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad met betrekking tot de exploitatie van geregelde luchtdiensten tussen Stornoway-Benbecula en Benbecula-Barra (Schotland) (
  1
  ) | 34 |
| | PROCEDURES IN VERBAND MET DE UITVOERING VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK MEDEDINGINGSBELEID |
| | Commissie |
| 2008/C 219/23 | Voorafgaande aanmelding van een concentratie (Zaak COMP/M.5303 — Arques/SHC) (
  1
  ) | 36 |

V   Bekendmakingen

BESTUURLIJKE PROCEDURES

Commissie

2008/C 219/20

Exploitatie van geregelde luchtdiensten — Aanbesteding van de gewestregering van Åland, overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder d), van Verordening (EEG) nr. 2408/92, voor de exploitatie van geregelde luchtdiensten tussen Mariehamn op Åland en Stockholm/Arlanda in Zweden (
  1
  )

1

30

2008/C 219/21

P-Lissabon: Exploitatie van geregelde luchtdiensten — Door Portugal krachtens Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad gedane uitnodiging tot inschrijving in het kader van de internationale openbare aanbesteding voor de exploitatie van geregelde luchtdiensten op de route Lissabon-Vila Real-Bragança-Vila Real-Lissabon (
  1
  )

1

32

2008/C 219/22

Exploitatie van geregelde luchtdiensten — Openbare aanbestedingen door het Verenigd Koninkrijk overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder d) van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad met betrekking tot de exploitatie van geregelde luchtdiensten tussen Stornoway-Benbecula en Benbecula-Barra (Schotland) (
  1
  )

1

34

PROCEDURES IN VERBAND MET DE UITVOERING VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK MEDEDINGINGSBELEID

Commissie

2008/C 219/23

Voorafgaande aanmelding van een concentratie (Zaak COMP/M.5303 — Arques/SHC) (
  1
  )

1

36

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Voor de EER relevante tekst |

---

(1)   Voor de EER relevante tekst

1

| NL | |
| --- | --- |

NL

---

II Mededelingen

MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE

Commissie

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/1 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/1

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak COMP/M.5231 — Bain Capital/D&M)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/01)

Op 13 augustus 2008 heeft de Commissie besloten geen bezwaar aan te tekenen tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de gemeenschappelijke markt te verklaren. Deze beschikking is gebaseerd op artikel 6, lid 1, onder b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad. De volledige tekst van de beschikking is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website „concurrentie” van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende mogelijkheden om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op bedrijfsnaam, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website „concurrentie” van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende mogelijkheden om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op bedrijfsnaam, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex website onder documentnummer 32008M5231. EUR-Lex is het geïnformatiseerde documentatiesysteem voor de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu). |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex website onder documentnummer 32008M5231. EUR-Lex is het geïnformatiseerde documentatiesysteem voor de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu).

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/1 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/1

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak COMP/M.5210 — Siemens/Ortner/JV)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/02)

Op 31 juli 2008 heeft de Commissie besloten geen bezwaar aan te tekenen tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de gemeenschappelijke markt te verklaren. Deze beschikking is gebaseerd op artikel 6, lid 1, onder b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad. De volledige tekst van de beschikking is slechts beschikbaar in het Duits en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website „concurrentie” van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende mogelijkheden om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op bedrijfsnaam, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website „concurrentie” van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende mogelijkheden om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op bedrijfsnaam, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex website onder documentnummer 32008M5210. EUR-Lex is het geïnformatiseerde documentatiesysteem voor de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu). |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex website onder documentnummer 32008M5210. EUR-Lex is het geïnformatiseerde documentatiesysteem voor de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu).

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/2 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/2

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak COMP/M.5010 — Berkshire Hathaway/Munich Re/GAUM)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/03)

Op 14 juli 2008 heeft de Commissie besloten geen bezwaar aan te tekenen tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de gemeenschappelijke markt te verklaren. Deze beschikking is gebaseerd op artikel 6, lid 1, onder b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad. De volledige tekst van de beschikking is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website „concurrentie” van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende mogelijkheden om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op bedrijfsnaam, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website „concurrentie” van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende mogelijkheden om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op bedrijfsnaam, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex website onder documentnummer 32008M5010. EUR-Lex is het geïnformatiseerde documentatiesysteem voor de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu). |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex website onder documentnummer 32008M5010. EUR-Lex is het geïnformatiseerde documentatiesysteem voor de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu).

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/2 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/2

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak COMP/M.5121 — News Corp/Premiere)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/04)

Op 25 juni 2008 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de gemeenschappelijke markt te verklaren. Deze beschikking is gebaseerd op artikel 6, lid 1, in samenhang met artikel 6, lid 2, van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad. De volledige tekst van de beschikking is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website van DG Concurrentie van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website van DG Concurrentie van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website onder document nr. 32008M5121. EUR-Lex biedt online-toegang tot de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu). |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website onder document nr. 32008M5121. EUR-Lex biedt online-toegang tot de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu).

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/3 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/3

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak COMP/M.5114 — Pernod Ricard/V&S)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/05)

Op 17 juli 2008 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de gemeenschappelijke markt te verklaren. Deze beschikking is gebaseerd op artikel 6, lid 1, in samenhang met artikel 6, lid 2, van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad. De volledige tekst van de beschikking is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website van DG Concurrentie van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website van DG Concurrentie van de Europese Commissie (http://ec.europa.eu/comm/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebeschikkingen op te zoeken, onder meer op naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website onder document nr. 32008M5114. EUR-Lex biedt online-toegang tot de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu). |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website onder document nr. 32008M5114. EUR-Lex biedt online-toegang tot de communautaire wetgeving (http://eur-lex.europa.eu).

---

IV Informatie

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN EN ORGANEN VAN DE EUROPESE UNIE

Commissie

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/4 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/4

---

Wisselkoersen van de euro (1)

27 augustus 2008

(2008/C 219/06)

1 euro=

| | Munteenheid | Koers |
| --- | --- | --- |
| USD | US-dollar | 1,4767 |
| JPY | Japanse yen | 160,98 |
| DKK | Deense kroon | 7,4589 |
| GBP | Pond sterling | 0,7997 |
| SEK | Zweedse kroon | 9,3877 |
| CHF | Zwitserse frank | 1,6132 |
| ISK | IJslandse kroon | 121,69 |
| NOK | Noorse kroon | 7,926 |
| BGN | Bulgaarse lev | 1,9558 |
| CZK | Tsjechische koruna | 24,533 |
| EEK | Estlandse kroon | 15,6466 |
| HUF | Hongaarse forint | 235,71 |
| LTL | Litouwse litas | 3,4528 |
| LVL | Letlandse lat | 0,7035 |
| PLN | Poolse zloty | 3,327 |
| RON | Roemeense leu | 3,5475 |
| SKK | Slowaakse koruna | 30,315 |
| TRY | Turkse lira | 1,7595 |
| AUD | Australische dollar | 1,7114 |
| CAD | Canadese dollar | 1,5417 |
| HKD | Hongkongse dollar | 11,53 |
| NZD | Nieuw-Zeelandse dollar | 2,103 |
| SGD | Singaporese dollar | 2,0914 |
| KRW | Zuid-Koreaanse won | 1 597,42 |
| ZAR | Zuid-Afrikaanse rand | 11,4775 |
| CNY | Chinese yuan renminbi | 10,0977 |
| HRK | Kroatische kuna | 7,1644 |
| IDR | Indonesische roepia | 13 526,57 |
| MYR | Maleisische ringgit | 4,9898 |
| PHP | Filipijnse peso | 67,34 |
| RUB | Russische roebel | 36,295 |
| THB | Thaise baht | 50,274 |
| BRL | Braziliaanse real | 2,3959 |
| MXN | Mexicaanse peso | 14,9634 |

Munteenheid

Koers

USD

US-dollar

1,4767

JPY

Japanse yen

160,98

DKK

Deense kroon

7,4589

GBP

Pond sterling

0,7997

SEK

Zweedse kroon

9,3877

CHF

Zwitserse frank

1,6132

ISK

IJslandse kroon

121,69

NOK

Noorse kroon

7,926

BGN

Bulgaarse lev

1,9558

CZK

Tsjechische koruna

24,533

EEK

Estlandse kroon

15,6466

HUF

Hongaarse forint

235,71

LTL

Litouwse litas

3,4528

LVL

Letlandse lat

0,7035

PLN

Poolse zloty

3,327

RON

Roemeense leu

3,5475

SKK

Slowaakse koruna

30,315

TRY

Turkse lira

1,7595

AUD

Australische dollar

1,7114

CAD

Canadese dollar

1,5417

HKD

Hongkongse dollar

11,53

NZD

Nieuw-Zeelandse dollar

2,103

SGD

Singaporese dollar

2,0914

KRW

Zuid-Koreaanse won

1 597,42

ZAR

Zuid-Afrikaanse rand

11,4775

CNY

Chinese yuan renminbi

10,0977

HRK

Kroatische kuna

7,1644

IDR

Indonesische roepia

13 526,57

MYR

Maleisische ringgit

4,9898

PHP

Filipijnse peso

67,34

RUB

Russische roebel

36,295

THB

Thaise baht

50,274

BRL

Braziliaanse real

2,3959

MXN

Mexicaanse peso

14,9634

---

(1)

Bron: door de Europese Centrale Bank gepubliceerde referentiekoers.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/5 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/5

---

Advies van het Adviescomite voor mededingingsregelingen en economische machtsposities uitgebracht op de 405e bijeenkomst van 20 maart 2006 betreffende een voorontwerp van beschikking in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra

(2008/C 219/07)

| 1. | Het Adviescomité stemt in met de conclusie van de Commissie betreffende de relevante markt:






  a) | de productmarkt; |
| --- | --- | --- |

1.

Het Adviescomité stemt in met de conclusie van de Commissie betreffende de relevante markt:

a)

de productmarkt;

| b) | de geografische markt. |
| --- | --- |

b)

de geografische markt.

| 2. | Een meerderheid van het Adviescomité stemt in met de conclusie van de Commissie dat Tomra een machtspositie innam op de markt voor emballageautomaten in de vijf betrokken landen. Een minderheid onthoudt zich. |
| --- | --- |

2.

Een meerderheid van het Adviescomité stemt in met de conclusie van de Commissie dat Tomra een machtspositie innam op de markt voor emballageautomaten in de vijf betrokken landen. Een minderheid onthoudt zich.

| 3. | Een meerderheid van het Adviescomité stemt in met de conclusie van de Commissie dat de gedragingen van Tomra ten doel en tot gevolg hadden de mededinging te beperken in de zin van artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst. Een minderheid is het hiermee niet eens. |
| --- | --- |

3.

Een meerderheid van het Adviescomité stemt in met de conclusie van de Commissie dat de gedragingen van Tomra ten doel en tot gevolg hadden de mededinging te beperken in de zin van artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst. Een minderheid is het hiermee niet eens.

| 4. | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie eens dat de gedragingen van Tomra de handel tussen lidstaten van de EU en partijen bij de EER-Overeenkomst in aanzienlijke mate ongunstig konden beïnvloeden. Een minderheid is het hiermee niet eens. |
| --- | --- |

4.

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie eens dat de gedragingen van Tomra de handel tussen lidstaten van de EU en partijen bij de EER-Overeenkomst in aanzienlijke mate ongunstig konden beïnvloeden. Een minderheid is het hiermee niet eens.

| 5. | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie betreffende de zwaarte van de inbreuk eens. Een minderheid is het hiermee niet eens. |
| --- | --- |

5.

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie betreffende de zwaarte van de inbreuk eens. Een minderheid is het hiermee niet eens.

| 6. | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie inzake de duur van de inbreuk eens. Een minderheid is het hiermee niet eens. |
| --- | --- |

6.

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie inzake de duur van de inbreuk eens. Een minderheid is het hiermee niet eens.

| 7. | Het Adviescomité beveelt aan zijn advies bekend te maken in het Publicatieblad van de Europese Unie. |
| --- | --- |

7.

Het Adviescomité beveelt aan zijn advies bekend te maken in het Publicatieblad van de Europese Unie.

| 8. | Het Adviescomité verzoekt de Commissie rekening te houden met alle andere opmerkingen die tijdens de discussie zijn gemaakt. |
| --- | --- |

8.

Het Adviescomité verzoekt de Commissie rekening te houden met alle andere opmerkingen die tijdens de discussie zijn gemaakt.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/6 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/6

---

Advies van de vertegenwoordiger van de EVA-staten inzake een voorlopige ontwerpbeschikking betreffende zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra

Bijeenkomst op 20 maart 2006 van het EG-Adviescomité voor mededingingsregelingen en economische machtsposities

(2008/C 219/08)

| 1. | De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie met betrekking tot de relevante markt:






  a) | de productmarkt; |
| --- | --- | --- |

1.

De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie met betrekking tot de relevante markt:

a)

de productmarkt;

| b) | de geografische markt. |
| --- | --- |

b)

de geografische markt.

| 2. | De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie dat Tomra een machtspositie had op de markt van statiegeldmachines in de vijf betrokken landen. |
| --- | --- |

2.

De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie dat Tomra een machtspositie had op de markt van statiegeldmachines in de vijf betrokken landen.

| 3. | De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie dat de praktijken van Tomra tot doel en tot gevolg hadden dat de mededinging in de zin van artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst werd beperkt. |
| --- | --- |

3.

De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie dat de praktijken van Tomra tot doel en tot gevolg hadden dat de mededinging in de zin van artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst werd beperkt.

| 4. | De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie dat de praktijken van Tomra de handel tussen de EU-lidstaten en de partijen bij de EER-Overeenkomst in aanzienlijke mate ongunstig konden beïnvloeden. |
| --- | --- |

4.

De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie dat de praktijken van Tomra de handel tussen de EU-lidstaten en de partijen bij de EER-Overeenkomst in aanzienlijke mate ongunstig konden beïnvloeden.

| 5. | De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie over de zwaarte van de inbreuk. |
| --- | --- |

5.

De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie over de zwaarte van de inbreuk.

| 6. | De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie over de duur van de inbreuk. |
| --- | --- |

6.

De vertegenwoordiger van de EVA-staten is het eens met de conclusie van de Commissie over de duur van de inbreuk.

| 7. | De vertegenwoordiger van de EVA-staten beveelt aan dat zijn advies wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie. |
| --- | --- |

7.

De vertegenwoordiger van de EVA-staten beveelt aan dat zijn advies wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie.

| 8. | De vertegenwoordiger van de EVA-staten verzoekt de Commissie rekening te houden met alle overige opmerkingen die tijdens de discussie zijn gemaakt. |
| --- | --- |

8.

De vertegenwoordiger van de EVA-staten verzoekt de Commissie rekening te houden met alle overige opmerkingen die tijdens de discussie zijn gemaakt.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/7 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/7

---

Eindverslag van de Raadadviseur-auditeur in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra

(Opgesteld overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit 2001/462/EG, EGKS van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de Raadadviseur-auditeur in bepaalde mededingingsprocedures — PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21)

(2008/C 219/09)

Deze procedure vloeit voort uit een klacht die op 26 maart 2001 door Prokent AG is ingediend tegen de Tomra Group (1). Die klacht had oorspronkelijk betrekking op misbruik door Tomra van een machtspositie op de markt voor de levering van zogeheten statiegeldmachines en daarmee verband houdende producten, met name verwerkingsapparatuur, met als doel concurrenten de toegang tot de markt ontzeggen.

Volgens de Commissie viel deze zaak, op grond van artikel 56 van de EER-Overeenkomst, onder haar bevoegdheid (2). Zij leidde derhalve een onderzoek in. Daarop concludeerde zij dat Tomra zowel binnen de EU als op het grondgebied van de EVA-landen een onderneming met een machtspositie was en dat het zich in diverse EU-lidstaten concurrentiebeperkend had gedragen, hetgeen in strijd is met artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst. De Commissie was van mening dat Tomra deze strategie voornamelijk ten uitvoer had gelegd door middel van exclusiviteitsovereenkomsten, verbintenissen over hoeveelheden en kortingregelingen.

Bijgevolg kwam de Commissie op 1 september 2004 met een mededeling van punten van bezwaar, die voornamelijk betrekking had op het beleid en de praktijken van Tomra tot begin 2003 (3). De mededeling van punten van bezwaar was gericht tot: i) Tomra Systems ASA, ii) Tomra Europe AS, iii) Tomra Systems BV, iv) Tomra Systems GmbH, v) Tomra Buttikksystemer AS, vi) Tomra System AS (DK), vii) Tomra Systems AB en viii) Tomra Leergutsysteme GmbH.

Toegang tot het dossier

Op 13 september 2004 was de situatie dat alle geadresseerden volledige toegang tot het dossier hadden gehad.

Termijn voor antwoorden

Bij ontvangst van de mededeling van punten van bezwaar heeft Tomra om verlenging van de termijn van twee maanden gevraagd, zonder daarbij evenwel, naar mijn mening, afdoende argumenten aan te voeren om dit verzoek in te willigen. Bij wijze van uitzondering heb ik echter besloten de termijn te verlengen tot 14 november 2004.

Na een tweede verzoek van Tomra heb ik toestemming verleend voor nog een verlenging van de termijn tot 22 november 2004. Tomra had aangevoerd dat de informatie die nodig was om in detail op de mededeling van punten van bezwaar te kunnen antwoorden, „moest worden verkregen door interviews met werknemers die geen bestanden hadden bijgehouden [...] en dat voorts voormalige werknemers moesten worden ondervraagd”. Mijn mening was dat de noodzaak om interviews te houden slechts in uitzonderlijke gevallen een argument is voor de verlenging van de termijn om op een mededeling van punten van bezwaar te antwoorden. Naar mijn oordeel kon dit het geval zijn voor Tomra, gezien zijn relatief soepele managementstructuur, maar slechts tot op zekere hoogte.

Hoorzitting

Tomra heeft overeenkomstig artikel 12 van Verordening (EG) nr. 773/2004 van de Commissie officieel verzocht om een hoorzitting, die plaatshad op 7 december 2004.

De specifieke situatie van de klager in deze zaak

Zoals hierboven is uiteengezet, is deze procedure ingeleid naar aanleiding van een klacht van Prokent AG, een Duitse concurrent van Tomra. In september 2003 is Prokent AG failliet gegaan en via een asset deal verworven door het Duitse bedrijf Wincor Nixdorf International GmbH. Op 26 september 2003 is de Commissie medegedeeld dat Prokent AG de liquidatieprocedure in gang had gezet.

In toepassing van artikel 6 van Verordening (EG) nr. 773/2004 is op 26 oktober 2004 een niet-vertrouwelijke versie van de mededeling van punten van bezwaar verzonden aan Wincor Nixdorf International GmbH, ervan uitgaande dat dit bedrijf de rechtsopvolger was van de klager. De Commissie heeft van hen geen opmerkingen ontvangen, en zij hebben niet te kennen gegeven deel te willen nemen aan de hoorzitting.

Op 6 mei 2005, dat wil zeggen vijf maanden na de hoorzitting, deelde een advocaat de diensten van de Commissie mede dat hij van Prokent AG, dat nog rechtspersoonlijkheid bezat, een volmacht had ontvangen om het bedrijf in deze antitrustprocedure te vertegenwoordigen. Voorts verzocht hij om kopieën van eventuele besluiten van de Commissie tot dusver. Deze advocaat is op 27 mei 2005 een niet-vertrouwelijke versie van de mededeling van punten van bezwaar toegezonden, waarin Prokent AG de gelegenheid werd geboden voor 24 juni 2005 opmerkingen te maken. Op 15 juni 2005 werd deze termijn na een daartoe strekkend verzoek verlengd tot 5 augustus 2005. De diensten van de Commissie hebben Prokent AG ook de mogelijkheid geboden mondelinge opmerkingen over de zaak te maken op een bijeenkomst die in dat geval plaats zou hebben gevonden in de gebouwen van de Commissie en in mijn aanwezigheid.

Prokent AG deelde de Commissie echter op 16 augustus 2005 per fax mede dat het geen schriftelijke opmerkingen zou maken naar aanleiding van de mededeling van punten van bezwaar. Bij email van 18 november 2005 wees Prokent ook het aanbod van de Commissie af om mondelinge opmerkingen te maken.

Aangezien de Commissie snel corrigerende maatregelen heeft genomen, rekening houdende met het feit dat de klager na zijn faillissement nog steeds als rechtspersoon bestond, ben ik van mening dat de procedurele rechten van de klager in deze procedure volledig zijn geëerbiedigd.

De definitieve oriëntering van de Commissie

DG Mededinging heeft de motivering en feitelijke elementen die door Tomra in zijn schriftelijke antwoord en op de hoorzitting naar voren zijn gebracht, onderzocht. Als gevolg daarvan is Denemarken verwijderd van de lijst van landen waar het misbruik is vastgesteld en behoort Tomra's Deense dochteronderneming Tomra System AS niet langer tot de geadresseerden van het definitieve besluit.

In het licht van het bovenstaande kan ik concluderen dat de ontwerpbeschikking enkel bezwaren bevat ten aanzien waarvan de partijen hun standpunten kenbaar hebben kunnen maken.

Ik ben van oordeel dat het recht van de partijen bij deze procedure om gehoord te worden in acht is genomen.

Brussel, 22 maart 2006.

Serge DURANDE

---

(1)  Hierna „Tomra” genoemd.

1

(2)  De omzet van Tomra op het grondgebied van de EVA-landen was niet gelijk aan of meer dan 33 % van zijn omzet in de EER. Diverse concurrenten van Tomra waren in EU-lidstaten gevestigd, terwijl Tomra ook een producerende dochteronderneming had in een EU-lidstaat.

2

(3)  In april 2002 benaderde Tomra de Commissie om de zaak te beslechten. De Commissie vond dit op dat moment niet passend en besloot derhalve tot het uitbrengen van een mededeling van punten van bezwaar.

3

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/9 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/9

---

Advies van het Adviescomite voor mededingingsregelingen en economische machtsposities uitgebracht op de 406e bijeenkomst van 27 maart 2006 betreffende een voorontwerp van beschikking in zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra

(2008/C 219/10)

| 1. | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie eens wat de zwaarte van de inbreuk betreft. Een minderheid is het hiermee niet eens, en een minderheid onthoudt zich om procedurele redenen. |
| --- | --- |

1.

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie eens wat de zwaarte van de inbreuk betreft. Een minderheid is het hiermee niet eens, en een minderheid onthoudt zich om procedurele redenen.

| 2. | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie eens wat het basisbedrag van de geldboete betreft. Een minderheid is het hiermee niet eens. |
| --- | --- |

2.

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie eens wat het basisbedrag van de geldboete betreft. Een minderheid is het hiermee niet eens.

| 3. | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie eens wat de duur van de inbreuk betreft. Een minderheid is het hiermee niet eens. |
| --- | --- |

3.

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de conclusie van de Commissie eens wat de duur van de inbreuk betreft. Een minderheid is het hiermee niet eens.

| 4. | a) | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de Commissie eens dat er geen verzwarende omstandigheden zijn. Een minderheid onthoudt zich. |
| --- | --- | --- |

4.

a)

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de Commissie eens dat er geen verzwarende omstandigheden zijn. Een minderheid onthoudt zich.

| b) | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de Commissie eens dat er geen verzachtende omstandigheden zijn. Een minderheid onthoudt zich. |
| --- | --- |

b)

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de Commissie eens dat er geen verzachtende omstandigheden zijn. Een minderheid onthoudt zich.

| 5. | Een meerderheid van het Adviescomité is het met de Commissie eens wat de definitieve bedragen van de geldboeten voor de inbreuk op artikel 82 van het EG-Verdrag betreft. Een minderheid is het hiermee niet eens. |
| --- | --- |

5.

Een meerderheid van het Adviescomité is het met de Commissie eens wat de definitieve bedragen van de geldboeten voor de inbreuk op artikel 82 van het EG-Verdrag betreft. Een minderheid is het hiermee niet eens.

| 6. | Het Adviescomité beveelt aan zijn advies bekend te maken in het Publicatieblad van de Europese Unie. |
| --- | --- |

6.

Het Adviescomité beveelt aan zijn advies bekend te maken in het Publicatieblad van de Europese Unie.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/10 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/10

---

Advies van de vertegenwoordiger van de EVA-staten inzake een voorlopige ontwerpbeschikking betreffende zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra

Bijeenkomst op 27 maart 2006 van het EG-Adviescomité voor mededingingsregelingen en economische machtsposities

(2008/C 219/11)

| 1. | Het Adviescomité is het eens met de conclusie van de Commissie over de ernst van de inbreuk. |
| --- | --- |

1.

Het Adviescomité is het eens met de conclusie van de Commissie over de ernst van de inbreuk.

| 2. | Het Adviescomité is het eens met de conclusie van de Commissie over het basisbedrag van de geldboete. |
| --- | --- |

2.

Het Adviescomité is het eens met de conclusie van de Commissie over het basisbedrag van de geldboete.

| 3. | Het Adviescomité is het eens met de conclusie van de Commissie over de duur van de inbreuk. |
| --- | --- |

3.

Het Adviescomité is het eens met de conclusie van de Commissie over de duur van de inbreuk.

| 4. | Het Adviescomité is het eens met de Commissie dat er in deze zaak geen:






  1. | verzwarende omstandigheden; |
| --- | --- | --- |

4.

Het Adviescomité is het eens met de Commissie dat er in deze zaak geen:

1.

verzwarende omstandigheden;

| 2. | noch verzachtende omstandigheden zijn. |
| --- | --- |

2.

noch verzachtende omstandigheden zijn.

| 5. | Het Adviescomité is het eens met de Commissie over de hoogte van de definitieve bedragen van de geldboeten voor de inbreuk op artikel 82 van het EG-Verdrag. |
| --- | --- |

5.

Het Adviescomité is het eens met de Commissie over de hoogte van de definitieve bedragen van de geldboeten voor de inbreuk op artikel 82 van het EG-Verdrag.

| 6. | Het Adviescomité beveelt aan dat zijn advies wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie. |
| --- | --- |

6.

Het Adviescomité beveelt aan dat zijn advies wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie.

| 7. | Het Adviescomité verzoekt de Commissie rekening te houden met alle overige opmerkingen die tijdens de discussie zijn gemaakt. |
| --- | --- |

7.

Het Adviescomité verzoekt de Commissie rekening te houden met alle overige opmerkingen die tijdens de discussie zijn gemaakt.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/11 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/11

---

Samenvatting van de beschikking van de Commissie

van 29 maart 2006

inzake een procedure op grond van artikel 82 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap en artikel 54 van de EER-Overeenkomst ten aanzien van Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH

(Zaak COMP/E-1/38.113 — Prokent/Tomra)

(Slechts de tekst in de Engelse taal is authentiek)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/12)

| 1. | Op 29 maart 2006 gaf de Commissie een beschikking inzake een procedure op grond van artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst. Overeenkomstig de bepalingen van artikel 30 van Verordening (EG) nr. 1/2003 maakt de Commissie thans de namen van de partijen en de belangrijkste punten van de beschikking, waaronder de opgelegde sancties, bekend, waarbij zij rekening houdt met het rechtmatig belang van de ondernemingen dat hun zakengeheimen niet aan de openbaarheid worden prijsgegeven. Een niet-vertrouwelijke versie van de volledige tekst van de beschikking in de authentieke talen van de zaak en de werktalen van de Commissie is te vinden op de website van DG COMP op het volgende adres:
  http://europa.eu.int/comm/competition/index_en.html |
| --- | --- |

1.

Op 29 maart 2006 gaf de Commissie een beschikking inzake een procedure op grond van artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst. Overeenkomstig de bepalingen van artikel 30 van Verordening (EG) nr. 1/2003 maakt de Commissie thans de namen van de partijen en de belangrijkste punten van de beschikking, waaronder de opgelegde sancties, bekend, waarbij zij rekening houdt met het rechtmatig belang van de ondernemingen dat hun zakengeheimen niet aan de openbaarheid worden prijsgegeven. Een niet-vertrouwelijke versie van de volledige tekst van de beschikking in de authentieke talen van de zaak en de werktalen van de Commissie is te vinden op de website van DG COMP op het volgende adres:

http://europa.eu.int/comm/competition/index_en.html

1.   SAMENVATTING VAN DE INBREUK

1.1.   Inleiding

| 2. | De beschikking was gericht aan Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH (hierna „Tomra”). De activiteiten van Tomra betreffen de inzameling van gebruikte drankverpakkingen. De kernactiviteit van de groep in de EER is de levering van zogeheten emballageautomaten die gebruikt worden voor het inzamelen van lege drankverpakkingen. De wereldwijde omzet van Tomra bedroeg in 1999 circa 273 mln EUR, in 2000, 342 mln EUR, in 2001, 368 mln EUR en in 2002, 336 mln EUR. |
| --- | --- |

2.

De beschikking was gericht aan Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH (hierna „Tomra”). De activiteiten van Tomra betreffen de inzameling van gebruikte drankverpakkingen. De kernactiviteit van de groep in de EER is de levering van zogeheten emballageautomaten die gebruikt worden voor het inzamelen van lege drankverpakkingen. De wereldwijde omzet van Tomra bedroeg in 1999 circa 273 mln EUR, in 2000, 342 mln EUR, in 2001, 368 mln EUR en in 2002, 336 mln EUR.

| 3. | De klager, de onderneming Prokent AG („Prokent”) was tot haar faillissement gevestigd in Ilmenau, Duitsland. Evenals Tomra leverde deze onderneming emballageautomaten en bood zij daarmee samenhangende producten en diensten aan. Zij had een omzet van circa 2,3 mln EUR in 2000 en circa 4,2 mln EUR in 2001. Prokent verkocht haar producten voornamelijk in Duitsland, maar trachtte ook andere nationale markten te betreden. Na het faillissement van Prokent heeft Wincor Nixdorf Technologies GmbH, gevestigd in Paderborn, Duitsland, in september 2003 de activa van het bedrijf verworven en de activiteiten voortgezet. |
| --- | --- |

3.

De klager, de onderneming Prokent AG („Prokent”) was tot haar faillissement gevestigd in Ilmenau, Duitsland. Evenals Tomra leverde deze onderneming emballageautomaten en bood zij daarmee samenhangende producten en diensten aan. Zij had een omzet van circa 2,3 mln EUR in 2000 en circa 4,2 mln EUR in 2001. Prokent verkocht haar producten voornamelijk in Duitsland, maar trachtte ook andere nationale markten te betreden. Na het faillissement van Prokent heeft Wincor Nixdorf Technologies GmbH, gevestigd in Paderborn, Duitsland, in september 2003 de activa van het bedrijf verworven en de activiteiten voortgezet.

1.2.   De procedure

| 4. | Op 26 maart 2001 ontving de Commissie een klacht van Prokent, waarin deze onderneming de Commissie verzocht te onderzoeken of Tomra misbruik had gemaakt van haar machtspositie door Prokent te beletten de markt te betreden. Op 26 en 27 september 2001 verrichtte de Commissie inspecties. Na een aantal verzoeken om inlichtingen stelde de Commissie op 1 september 2004 het een mededeling van punten van bezwaar vast ten aanzien van Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS en de dochterondernemingen van de Tomra-groep in zes landen van de EER. Tomra-groep beantwoordde deze mededeling van punten van bezwaar op 22 november 2004. De hoorzitting vond plaats op 7 december 2004. |
| --- | --- |

4.

Op 26 maart 2001 ontving de Commissie een klacht van Prokent, waarin deze onderneming de Commissie verzocht te onderzoeken of Tomra misbruik had gemaakt van haar machtspositie door Prokent te beletten de markt te betreden. Op 26 en 27 september 2001 verrichtte de Commissie inspecties. Na een aantal verzoeken om inlichtingen stelde de Commissie op 1 september 2004 het een mededeling van punten van bezwaar vast ten aanzien van Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS en de dochterondernemingen van de Tomra-groep in zes landen van de EER. Tomra-groep beantwoordde deze mededeling van punten van bezwaar op 22 november 2004. De hoorzitting vond plaats op 7 december 2004.

1.3.   Artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst

1.3.1.   Machtspositie

| 5. | Tomra en haar concurrenten leveren zogeheten emballageautomaten en daarmee samenhangende producten, met name „backroom”-installaties (1). Daarnaast verlenen zij diensten met betrekking tot de verkochte producten zoals onderhouds- en reparatiediensten. Emballageautomaten identificeren de binnenkomende verpakkingen op basis van bijzondere kenmerken zoals de vorm en/of de streepjescode, en berekenen het aan de klant terug te betalen statiegeld. |
| --- | --- |

5.

Tomra en haar concurrenten leveren zogeheten emballageautomaten en daarmee samenhangende producten, met name „backroom”-installaties (1). Daarnaast verlenen zij diensten met betrekking tot de verkochte producten zoals onderhouds- en reparatiediensten. Emballageautomaten identificeren de binnenkomende verpakkingen op basis van bijzondere kenmerken zoals de vorm en/of de streepjescode, en berekenen het aan de klant terug te betalen statiegeld.

| 6. | Tomra begon in 1972 met de levering van emballageautomaten en is sindsdien altijd marktleider geweest. Daarentegen waren alle andere leveranciers van deze automaten ten tijde van het onderzoek zeer kleine ondernemingen, met een klein aantal werknemers, die slechts in een of enkele EER-staten actief waren. Emballageautomaten worden doorgaans in detailhandelszaken als supermarkten geplaatst, en daarom zijn de afnemers van deze automaten meestal detailhandelsgroepen, waarvan het aantal recentelijk is teruggelopen als gevolg van het consolidatieproces op de markt. |
| --- | --- |

6.

Tomra begon in 1972 met de levering van emballageautomaten en is sindsdien altijd marktleider geweest. Daarentegen waren alle andere leveranciers van deze automaten ten tijde van het onderzoek zeer kleine ondernemingen, met een klein aantal werknemers, die slechts in een of enkele EER-staten actief waren. Emballageautomaten worden doorgaans in detailhandelszaken als supermarkten geplaatst, en daarom zijn de afnemers van deze automaten meestal detailhandelsgroepen, waarvan het aantal recentelijk is teruggelopen als gevolg van het consolidatieproces op de markt.

1.3.1.1.   Relevante productmarkt

| 7. | De geautomatiseerde en manuele verwerking van verpakkingen kunnen weliswaar functioneel substitueerbaar zijn, maar vanuit het perspectief van een feitelijke of potentiële koper van de producten van Tomra zijn zij niet onderling verwisselbaar; manuele verwerking voorziet niet in zijn behoeften. Afnemers geven de voorkeur aan geautomatiseerde oplossingen ten opzichte van manuele verwerking, voornamelijk om redenen van arbeidskosten en klantenservice. In tegenstelling tot wat Tomra beweert maakt manuele verwerking derhalve geen deel uit van dezelfde productmarkt. |
| --- | --- |

7.

De geautomatiseerde en manuele verwerking van verpakkingen kunnen weliswaar functioneel substitueerbaar zijn, maar vanuit het perspectief van een feitelijke of potentiële koper van de producten van Tomra zijn zij niet onderling verwisselbaar; manuele verwerking voorziet niet in zijn behoeften. Afnemers geven de voorkeur aan geautomatiseerde oplossingen ten opzichte van manuele verwerking, voornamelijk om redenen van arbeidskosten en klantenservice. In tegenstelling tot wat Tomra beweert maakt manuele verwerking derhalve geen deel uit van dezelfde productmarkt.

| 8. | Aangezien emballageautomaten die bestemd zijn voor gebruik in kantines of kiosken verschillen van emballageautomaten voor detailhandelszaken, en aangezien de betrokken marktdeelnemers, d.w.z. de leveranciers en de afnemers van de respectievelijke producten, verschillend zijn, kunnen emballageautomaten die bestemd zijn voor gebruik in kantines of kiosken geen deel uitmaken van dezelfde productmarkt als emballageautomaten die voor de detailhandel bestemd zijn. |
| --- | --- |

8.

Aangezien emballageautomaten die bestemd zijn voor gebruik in kantines of kiosken verschillen van emballageautomaten voor detailhandelszaken, en aangezien de betrokken marktdeelnemers, d.w.z. de leveranciers en de afnemers van de respectievelijke producten, verschillend zijn, kunnen emballageautomaten die bestemd zijn voor gebruik in kantines of kiosken geen deel uitmaken van dezelfde productmarkt als emballageautomaten die voor de detailhandel bestemd zijn.

| 9. | Wat de productkenmerken, het gebruik waarvoor de machines bestemd zijn en de prijs betreft, lijkt het passend om low-end
   (2), op zichzelf staande machines niet als substitueerbaar te beschouwen met andere emballageautomaten die door detailhandelaars worden gebruikt. Er zijn redenen om aan te nemen dat er wel een afzonderlijke markt voor „high-end”-emballageautomaten en -systemen bestaat, en de Commissie is van mening dat deze marktbepaling de voorkeur verdient. De vraag of „high-end”-automaten een afzonderlijke markt vormen of deel uitmaken van een enkele markt voor emballageautomaten, inclusief „low-end”-machines, kan onbeantwoord blijven. De beoordeling vanuit het oogpunt van de mededinging is in beide gevallen gelijk. |
| --- | --- |

9.

Wat de productkenmerken, het gebruik waarvoor de machines bestemd zijn en de prijs betreft, lijkt het passend om low-end
   (2), op zichzelf staande machines niet als substitueerbaar te beschouwen met andere emballageautomaten die door detailhandelaars worden gebruikt. Er zijn redenen om aan te nemen dat er wel een afzonderlijke markt voor „high-end”-emballageautomaten en -systemen bestaat, en de Commissie is van mening dat deze marktbepaling de voorkeur verdient. De vraag of „high-end”-automaten een afzonderlijke markt vormen of deel uitmaken van een enkele markt voor emballageautomaten, inclusief „low-end”-machines, kan onbeantwoord blijven. De beoordeling vanuit het oogpunt van de mededinging is in beide gevallen gelijk.

| 10. | De beoordeling vanuit het oogpunt van de mededinging die in de beschikking wordt gegeven is derhalve gebaseerd op een markt voor gesofisticeerde emballageautomaten en -systemen, met name alle emballageautomaten die in een muur kunnen worden geplaatst en kunnen worden verbonden met backroom-installaties, en daarnaast op een overkoepelende markt die zowel geavanceerde als eenvoudige machines omvat. De ruimere marktbepaling wordt als werkbasis gebruikt omdat deze tot gunstiger cijfers leidt, ten voordele van Tomra. |
| --- | --- |

10.

De beoordeling vanuit het oogpunt van de mededinging die in de beschikking wordt gegeven is derhalve gebaseerd op een markt voor gesofisticeerde emballageautomaten en -systemen, met name alle emballageautomaten die in een muur kunnen worden geplaatst en kunnen worden verbonden met backroom-installaties, en daarnaast op een overkoepelende markt die zowel geavanceerde als eenvoudige machines omvat. De ruimere marktbepaling wordt als werkbasis gebruikt omdat deze tot gunstiger cijfers leidt, ten voordele van Tomra.

1.3.1.2.   De relevante geografische markt

| 11. | Het soort en het volume van de drankverpakkingen waarop in een bepaalde EER-staat statiegeld (3) wordt geheven bepalen de mogelijkheden voor de plaatsing van emballageautomaten en bepalen tevens welke modellen van deze automaten in het desbetreffende land in de handel worden gebracht. Hoewel er voorbeelden zijn van grensoverschrijdende consolidatie en samenwerking in de levensmiddelendetailhandel zijn afnemers en hun inkoopproces in hoofdzaak op nationaal niveau georganiseerd. Bovendien waren de overige leveranciers van emballageautomaten tussen 1997 en 2002 slechts in een of enkele EER-staten actief. Uit al deze gegevens blijkt dat de concurrentievoorwaarden in de EER gedurende de onderzochte periode niet gelijk waren en dat de relevante geografische markten een nationaal karakter hadden. |
| --- | --- |

11.

Het soort en het volume van de drankverpakkingen waarop in een bepaalde EER-staat statiegeld (3) wordt geheven bepalen de mogelijkheden voor de plaatsing van emballageautomaten en bepalen tevens welke modellen van deze automaten in het desbetreffende land in de handel worden gebracht. Hoewel er voorbeelden zijn van grensoverschrijdende consolidatie en samenwerking in de levensmiddelendetailhandel zijn afnemers en hun inkoopproces in hoofdzaak op nationaal niveau georganiseerd. Bovendien waren de overige leveranciers van emballageautomaten tussen 1997 en 2002 slechts in een of enkele EER-staten actief. Uit al deze gegevens blijkt dat de concurrentievoorwaarden in de EER gedurende de onderzochte periode niet gelijk waren en dat de relevante geografische markten een nationaal karakter hadden.

1.3.1.3.   Machtspositie

| 12. | Sinds haar markttoetreding is Tomra marktleider geweest met zeer grote marktaandelen. Volgens de jaarverslagen en interne documenten, waarvan althans de jaarverslagen kennelijk betrekking hebben op gesofisticeerde emballageautomaten, waren de marktaandelen van Tomra in de jaren voor 1997 in Europa steeds groter dan 70 %. Daarna overschreden zij de 95 %. In alle relevante markten was het marktaandeel van Tomra een veelvoud van de marktaandelen van haar concurrenten. Deze ondernemingen, ook die welke het potentieel hadden om zich tot sterke concurrenten te ontwikkelen, waren zonder uitzondering kleine tot zeer kleine bedrijven, met een heel lage omzet en zeer weinig werknemers. Het vermogen en de vastbeslotenheid van Tomra om haar grootste concurrenten en/of potentieel grootste concurrenten over te nemen, maakte de kans op de ontwikkeling van geloofwaardige concurrentie nog kleiner. Bovendien was er geen substantiële kopersmacht die op een van de betrokken markten tegenwicht kon bieden aan de machtspositie van Tomra. Tomra is derhalve een onderneming met een machtspositie op de gemeenschappelijke markt en het grondgebied van de EER evenals in een wezenlijk deel van de gemeenschappelijke markt en het grondgebied van de EER; het is dus een onderneming met een machtspositie in de zin van artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst. |
| --- | --- |

12.

Sinds haar markttoetreding is Tomra marktleider geweest met zeer grote marktaandelen. Volgens de jaarverslagen en interne documenten, waarvan althans de jaarverslagen kennelijk betrekking hebben op gesofisticeerde emballageautomaten, waren de marktaandelen van Tomra in de jaren voor 1997 in Europa steeds groter dan 70 %. Daarna overschreden zij de 95 %. In alle relevante markten was het marktaandeel van Tomra een veelvoud van de marktaandelen van haar concurrenten. Deze ondernemingen, ook die welke het potentieel hadden om zich tot sterke concurrenten te ontwikkelen, waren zonder uitzondering kleine tot zeer kleine bedrijven, met een heel lage omzet en zeer weinig werknemers. Het vermogen en de vastbeslotenheid van Tomra om haar grootste concurrenten en/of potentieel grootste concurrenten over te nemen, maakte de kans op de ontwikkeling van geloofwaardige concurrentie nog kleiner. Bovendien was er geen substantiële kopersmacht die op een van de betrokken markten tegenwicht kon bieden aan de machtspositie van Tomra. Tomra is derhalve een onderneming met een machtspositie op de gemeenschappelijke markt en het grondgebied van de EER evenals in een wezenlijk deel van de gemeenschappelijke markt en het grondgebied van de EER; het is dus een onderneming met een machtspositie in de zin van artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst.

1.3.2.   Gedragingen van Tomra

1.3.2.1.   Strategie van Tomra

| 13. | De strategie van Tomra was erop gericht haar machtspositie en marktaandeel te behouden, onder meer door: i) markttoegang te verhinderen, ii) concurrenten klein te houden door hun groeimogelijkheden te beperken en iii) uiteindelijk deze concurrenten te verzwakken en uit te schakelen door overname of anderszins, met name de concurrenten die werden geacht zich tot serieuzere concurrenten te kunnen ontwikkelen. Om dit doel te bereiken legde Tomra verschillende concurrentieverstorende gedragingen aan de dag zoals de sluiting van exclusiviteitsovereenkomsten en overeenkomsten waarbij Tomra als voorkeursleverancier werd aangewezen, evenals overeenkomsten waarin geïndividualiseerde kwantitatieve doelstellingen of kortingsregelingen met terugwerkende kracht waren vastgelegd. Laatstgenoemde overeenkomsten of voorwaarden hadden doorgaans betrekking op hoeveelheden die overeenstemden met de volledige of vrijwel volledige behoefte aan automaten van de afnemers in een bepaalde referentieperiode. Deze overeenkomsten worden wel „high-volume block orders” genoemd. Tomra ging met name tot dergelijke praktijken over wanneer zij nieuwkomers op de markt verwachtte, hetzij als gevolg van de voorgenomen introductie van nieuwe wetgeving waarbij een statiegeldsysteem werd ingevoerd, hetzij naar aanleiding van de tenuitvoerlegging van dergelijke wetgeving, waarbij zij heel goed besefte dat de concurrenten bepaalde verkoopvolumes moesten realiseren winstgevend te kunnen worden. Deze algehele strategie van Tomra wordt niet alleen bevestigd door de verschillende gedragingen van de groep, maar werd bovendien bij verschillende gelegenheden uitgebreid besproken, zoals in vergaderingen en conferenties evenals in correspondentie, zoals e-mail. |
| --- | --- |

13.

De strategie van Tomra was erop gericht haar machtspositie en marktaandeel te behouden, onder meer door: i) markttoegang te verhinderen, ii) concurrenten klein te houden door hun groeimogelijkheden te beperken en iii) uiteindelijk deze concurrenten te verzwakken en uit te schakelen door overname of anderszins, met name de concurrenten die werden geacht zich tot serieuzere concurrenten te kunnen ontwikkelen. Om dit doel te bereiken legde Tomra verschillende concurrentieverstorende gedragingen aan de dag zoals de sluiting van exclusiviteitsovereenkomsten en overeenkomsten waarbij Tomra als voorkeursleverancier werd aangewezen, evenals overeenkomsten waarin geïndividualiseerde kwantitatieve doelstellingen of kortingsregelingen met terugwerkende kracht waren vastgelegd. Laatstgenoemde overeenkomsten of voorwaarden hadden doorgaans betrekking op hoeveelheden die overeenstemden met de volledige of vrijwel volledige behoefte aan automaten van de afnemers in een bepaalde referentieperiode. Deze overeenkomsten worden wel „high-volume block orders” genoemd. Tomra ging met name tot dergelijke praktijken over wanneer zij nieuwkomers op de markt verwachtte, hetzij als gevolg van de voorgenomen introductie van nieuwe wetgeving waarbij een statiegeldsysteem werd ingevoerd, hetzij naar aanleiding van de tenuitvoerlegging van dergelijke wetgeving, waarbij zij heel goed besefte dat de concurrenten bepaalde verkoopvolumes moesten realiseren winstgevend te kunnen worden. Deze algehele strategie van Tomra wordt niet alleen bevestigd door de verschillende gedragingen van de groep, maar werd bovendien bij verschillende gelegenheden uitgebreid besproken, zoals in vergaderingen en conferenties evenals in correspondentie, zoals e-mail.

| 14. | Tomra richtte zich vooral op het verhinderen van markttoetreding, het aanbieden van samenwerking met veel kleinere concurrenten die dikwijls zojuist de markt hadden betreden, en/of het van de markt verdrijven van deze ondernemingen, waarbij zij de voorkeur gaf aan voorkeursleveranciersovereenkomsten op lange termijn en „high-volume block orders”. Deze laatstgenoemde praktijk is geen strategie die beperkt blijft tot het normale mededingingsproces en de selectie die daaruit voortvloeit, doch is juist bedoeld om dit proces te verstoren en te voorkomen dat het de machtspositie van de onderneming zou aantasten. |
| --- | --- |

14.

Tomra richtte zich vooral op het verhinderen van markttoetreding, het aanbieden van samenwerking met veel kleinere concurrenten die dikwijls zojuist de markt hadden betreden, en/of het van de markt verdrijven van deze ondernemingen, waarbij zij de voorkeur gaf aan voorkeursleveranciersovereenkomsten op lange termijn en „high-volume block orders”. Deze laatstgenoemde praktijk is geen strategie die beperkt blijft tot het normale mededingingsproces en de selectie die daaruit voortvloeit, doch is juist bedoeld om dit proces te verstoren en te voorkomen dat het de machtspositie van de onderneming zou aantasten.

1.3.2.2.   Tenuitvoerlegging

| 15. | Het blokkeren van de markttoegang voor concurrenten werd door Tomra met name ten uitvoer gelegd door:






  — | exclusiviteitovereenkomsten te sluiten met een aantal afnemers voor de levering van emballageautomaten in vijf EER-staten (Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Noorwegen en Zweden) in de periode 1998-2002; |
| --- | --- | --- |

15.

Het blokkeren van de markttoegang voor concurrenten werd door Tomra met name ten uitvoer gelegd door:

—

exclusiviteitovereenkomsten te sluiten met een aantal afnemers voor de levering van emballageautomaten in vijf EER-staten (Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Noorwegen en Zweden) in de periode 1998-2002;

| — | overeenkomsten met haar afnemers te sluiten in de periode 1998-2002 waarbij hun een geïndividualiseerde kwantitatieve doelstelling werd opgelegd die overeenstemde met de volledige of vrijwel volledige behoefte aan automaten van de afnemers in een welbepaalde periode. De afnemers kregen kortingen indien zij zich ertoe verbonden het overeengekomen streefvolume aan te kopen; |
| --- | --- |

—

overeenkomsten met haar afnemers te sluiten in de periode 1998-2002 waarbij hun een geïndividualiseerde kwantitatieve doelstelling werd opgelegd die overeenstemde met de volledige of vrijwel volledige behoefte aan automaten van de afnemers in een welbepaalde periode. De afnemers kregen kortingen indien zij zich ertoe verbonden het overeengekomen streefvolume aan te kopen;

| — | overeenkomsten te sluiten met detailhandelszaken in de periode 1998-2002 in vijf EER-landen waarbij geïndividualiseerde kortingsregelingen met terugwerkende kracht werden vastgesteld waarvan de drempels overeenstemden met de volledige of vrijwel volledige behoeften van de afnemers. |
| --- | --- |

—

overeenkomsten te sluiten met detailhandelszaken in de periode 1998-2002 in vijf EER-landen waarbij geïndividualiseerde kortingsregelingen met terugwerkende kracht werden vastgesteld waarvan de drempels overeenstemden met de volledige of vrijwel volledige behoeften van de afnemers.

| 16. | Tomra heeft bovengenoemde praktijken via haar dochterondernemingen op vijf nationale markten ten uitvoer gelegd (Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Noorwegen en Zweden). |
| --- | --- |

16.

Tomra heeft bovengenoemde praktijken via haar dochterondernemingen op vijf nationale markten ten uitvoer gelegd (Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Noorwegen en Zweden).

2.   BEOORDELING VAN DE GEDRAGINGEN IN HET LICHT VAN ARTIKEL 82 VAN HET EG-VERDRAG EN ARTIKEL 54 VAN DE EER-OVEREENKOMST

| 17. | Krachtens artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst is misbruik van een machtspositie die een onderneming op een relevante markt inneemt, verboden. Het Hof van Justitie heeft geoordeeld dat een onderneming met een machtspositie die klanten — zelfs op hun verzoek — aan zich bindt door een verplichting of een toezegging om zich uitsluitend of nagenoeg uitsluitend bij haar te bevoorraden, misbruik maakt van haar machtspositie in de zin van artikel 82 van het Verdrag, om het even of een dergelijke verplichting zonder meer dan wel tegen toekenning van een korting wordt vastgelegd. Dit geldt wanneer de bedoelde onderneming volledige exclusiviteit wordt verleend, maar ook wanneer de afnemer zich ertoe verbindt een bepaald percentage van zijn behoeften bij de desbetreffende onderneming aan te kopen (4). Hetzelfde geldt in gevallen waarin de aankoopdoelstellingen voor een bepaalde periode in absolute cijfers worden weergegeven, indien deze hoeveelheden de volledige of vrijwel volledige behoeften van de afnemer of zijn aankoopcapaciteit in de betrokken contractperiode, vertegenwoordigen (5). |
| --- | --- |

17.

Krachtens artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst is misbruik van een machtspositie die een onderneming op een relevante markt inneemt, verboden. Het Hof van Justitie heeft geoordeeld dat een onderneming met een machtspositie die klanten — zelfs op hun verzoek — aan zich bindt door een verplichting of een toezegging om zich uitsluitend of nagenoeg uitsluitend bij haar te bevoorraden, misbruik maakt van haar machtspositie in de zin van artikel 82 van het Verdrag, om het even of een dergelijke verplichting zonder meer dan wel tegen toekenning van een korting wordt vastgelegd. Dit geldt wanneer de bedoelde onderneming volledige exclusiviteit wordt verleend, maar ook wanneer de afnemer zich ertoe verbindt een bepaald percentage van zijn behoeften bij de desbetreffende onderneming aan te kopen (4). Hetzelfde geldt in gevallen waarin de aankoopdoelstellingen voor een bepaalde periode in absolute cijfers worden weergegeven, indien deze hoeveelheden de volledige of vrijwel volledige behoeften van de afnemer of zijn aankoopcapaciteit in de betrokken contractperiode, vertegenwoordigen (5).

| 18. | Volgens vaste rechtspraak gaat dit ook op wanneer bedoelde onderneming, zonder de afnemers in formele zin een verplichting op te leggen, hetzij krachtens afspraak, hetzij eenzijdig, een stelsel van getrouwheidskortingen toepast, d.w.z. een systeem van rabatten, gebonden aan de voorwaarde dat de afnemer zich, om het even of hij veel of heel weinig aankoopt, voor zijn behoeften goeddeels of uitsluitend bevoorraadt bij de onderneming die bedoelde machtspositie inneemt (6). |
| --- | --- |

18.

Volgens vaste rechtspraak gaat dit ook op wanneer bedoelde onderneming, zonder de afnemers in formele zin een verplichting op te leggen, hetzij krachtens afspraak, hetzij eenzijdig, een stelsel van getrouwheidskortingen toepast, d.w.z. een systeem van rabatten, gebonden aan de voorwaarde dat de afnemer zich, om het even of hij veel of heel weinig aankoopt, voor zijn behoeften goeddeels of uitsluitend bevoorraadt bij de onderneming die bedoelde machtspositie inneemt (6).

| 19. | Hoewel de overeenkomsten, regelingen en voorwaarden in deze zaak verschillende kenmerken bevatten zoals uitdrukkelijke of de facto exclusiviteitclausules, toezeggingen of beloften om hoeveelheden aan te kopen die een aanzienlijk deel van de behoeften van de afnemers dekten, of kortingsregelingen met terugwerkende kracht welke verband hielden met de behoeften van de afnemers dan wel een combinatie hiervan, moeten zij alle worden beschouwd in het licht van het algemene beleid van Tomra dat gericht was op het belemmeren van markttoetreding, markttoegang en groeimogelijkheden van bestaande en potentiële concurrenten, waarbij zij hen uiteindelijk van de markt wilde verdrijven om aldus een vrijwel monopolistische situatie te creëren. |
| --- | --- |

19.

Hoewel de overeenkomsten, regelingen en voorwaarden in deze zaak verschillende kenmerken bevatten zoals uitdrukkelijke of de facto exclusiviteitclausules, toezeggingen of beloften om hoeveelheden aan te kopen die een aanzienlijk deel van de behoeften van de afnemers dekten, of kortingsregelingen met terugwerkende kracht welke verband hielden met de behoeften van de afnemers dan wel een combinatie hiervan, moeten zij alle worden beschouwd in het licht van het algemene beleid van Tomra dat gericht was op het belemmeren van markttoetreding, markttoegang en groeimogelijkheden van bestaande en potentiële concurrenten, waarbij zij hen uiteindelijk van de markt wilde verdrijven om aldus een vrijwel monopolistische situatie te creëren.

| 20. | Volgens vaste rechtspraak van het Hof van Justitie is misbruik in de zin van artikel 82 van het Verdrag een „objectief begrip” dat verwijst naar gedragingen van een onderneming met een machtspositie die „ertoe leiden dat de handhaving of ontwikkeling van een nog bestaande marktconcurrentie met andere middelen dan bij een normale mededinging nog in zwang zijn, wordt tegengegaan” (7). Het Gerecht van eerste aanleg oordeelde in de zaak Michelin II dat „de term ertoe leiden in de in het vorige punt aangehaalde rechtspraak, niet noodzakelijkerwijs het concrete gevolg van een als misbruik aangemerkte gedraging betreft. Om schending van artikel 82 van het EG-Verdrag vast te stellen volstaat het aan te tonen dat de als misbruik aangemerkte gedraging van de onderneming met een machtspositie ingaat tegen de mededinging, of anders gezegd dat de gedraging een beperking van de mededinging tot gevolg heeft of kan hebben” (8). In de onderhavige beschikking is overtuigend aangetoond dat de gedragingen van Tomra tegen de mededinging, dat wil zeggen dat zij duidelijk een beperking van de mededinging tot gevolg konden hebben. Desondanks heeft de Commissie de vermoedelijke mededingingsbeperkende gevolgen van deze gedragingen onderzocht. |
| --- | --- |

20.

Volgens vaste rechtspraak van het Hof van Justitie is misbruik in de zin van artikel 82 van het Verdrag een „objectief begrip” dat verwijst naar gedragingen van een onderneming met een machtspositie die „ertoe leiden dat de handhaving of ontwikkeling van een nog bestaande marktconcurrentie met andere middelen dan bij een normale mededinging nog in zwang zijn, wordt tegengegaan” (7). Het Gerecht van eerste aanleg oordeelde in de zaak Michelin II dat „de term ertoe leiden in de in het vorige punt aangehaalde rechtspraak, niet noodzakelijkerwijs het concrete gevolg van een als misbruik aangemerkte gedraging betreft. Om schending van artikel 82 van het EG-Verdrag vast te stellen volstaat het aan te tonen dat de als misbruik aangemerkte gedraging van de onderneming met een machtspositie ingaat tegen de mededinging, of anders gezegd dat de gedraging een beperking van de mededinging tot gevolg heeft of kan hebben” (8). In de onderhavige beschikking is overtuigend aangetoond dat de gedragingen van Tomra tegen de mededinging, dat wil zeggen dat zij duidelijk een beperking van de mededinging tot gevolg konden hebben. Desondanks heeft de Commissie de vermoedelijke mededingingsbeperkende gevolgen van deze gedragingen onderzocht.

| 21. | Exclusiviteitsverplichtingen in overeenkomsten hebben van nature een afschermend effect omdat zij van de afnemers verlangen dat zij zich uitsluitend of hoofdzakelijk bij de dominante leverancier bevoorraden. Gezien de machtspositie van Tomra op de markt en het feit dat exclusiviteitverplichtingen op een niet-onaanzienlijk deel van de totale marktvraag werden toegepast, was een dergelijk marktafschermend effect niet alleen mogelijk maar ook inderdaad aanwezig. In dit geval zijn er geen omstandigheden die bij wijze van uitzondering exclusiviteitsovereenkomsten of soortgelijke regelingen zouden kunnen rechtvaardigen. Bovendien heeft Tomra haar gedragingen niet gerechtvaardigd op grond van kostenbesparingen. |
| --- | --- |

21.

Exclusiviteitsverplichtingen in overeenkomsten hebben van nature een afschermend effect omdat zij van de afnemers verlangen dat zij zich uitsluitend of hoofdzakelijk bij de dominante leverancier bevoorraden. Gezien de machtspositie van Tomra op de markt en het feit dat exclusiviteitverplichtingen op een niet-onaanzienlijk deel van de totale marktvraag werden toegepast, was een dergelijk marktafschermend effect niet alleen mogelijk maar ook inderdaad aanwezig. In dit geval zijn er geen omstandigheden die bij wijze van uitzondering exclusiviteitsovereenkomsten of soortgelijke regelingen zouden kunnen rechtvaardigen. Bovendien heeft Tomra haar gedragingen niet gerechtvaardigd op grond van kostenbesparingen.

| 22. | Kortingen, verleend voor geïndividualiseerde hoeveelheden die overeenkomen met de volledige of vrijwel volledige vraag, hebben dezelfde werking als uitdrukkelijke exclusiviteitclausules, d.w.z., zij zetten de afnemer ertoe aan om zich (bijna) uitsluitend te bevoorraden bij een leverancier met een machtspositie. Hetzelfde geldt voor getrouwheidskortingen, d.w.z. kortingen die enkel worden verleend aan afnemers die zich (bijna) uitsluitend bij een onderneming met een machtspositie bevoorraden. Om te bepalen of er sprake is van een afschermend effect van overeenkomsten of voorwaarden is het niet van doorslaggevend belang of het toegezegde aankoopvolume in absolute of in procentuele termen wordt uitgedrukt. In de in deze beschikking bedoelde overeenkomsten vormden de vastgelegde kwantitatieve doelstellingen geïndividualiseerde verbintenissen die voor elke afnemer verschillend waren, ongeacht de omvang en het aankoopvolume. Bovendien kwamen zij overeen met de volledige, dan wel een groot deel van de behoeften van de afnemers, of gingen deze zelfs te boven. Voorts komt het beleid van Tomra om afnemers, en met name belangrijke afnemers te binden door middel van overeenkomsten die beoogden concurrenten van de markt te weren en die hun iedere groeimogelijkheid ontnamen, duidelijk uit de documenten inzake de door Tomra gevolgde strategie, haar onderhandelingen en de aanbiedingen aan haar afnemers naar voren. Gezien de aard van de markt voor emballageautomaten en de bijzondere kenmerken van het product zelf, met name de transparantie en de kennelijk voorspelbare vraag van elke afnemer naar machines per jaar, bezat Tomra de noodzakelijke marktkennis om een realistische approximatieve schatting te maken van de vraag van elke individuele afnemer. |
| --- | --- |

22.

Kortingen, verleend voor geïndividualiseerde hoeveelheden die overeenkomen met de volledige of vrijwel volledige vraag, hebben dezelfde werking als uitdrukkelijke exclusiviteitclausules, d.w.z., zij zetten de afnemer ertoe aan om zich (bijna) uitsluitend te bevoorraden bij een leverancier met een machtspositie. Hetzelfde geldt voor getrouwheidskortingen, d.w.z. kortingen die enkel worden verleend aan afnemers die zich (bijna) uitsluitend bij een onderneming met een machtspositie bevoorraden. Om te bepalen of er sprake is van een afschermend effect van overeenkomsten of voorwaarden is het niet van doorslaggevend belang of het toegezegde aankoopvolume in absolute of in procentuele termen wordt uitgedrukt. In de in deze beschikking bedoelde overeenkomsten vormden de vastgelegde kwantitatieve doelstellingen geïndividualiseerde verbintenissen die voor elke afnemer verschillend waren, ongeacht de omvang en het aankoopvolume. Bovendien kwamen zij overeen met de volledige, dan wel een groot deel van de behoeften van de afnemers, of gingen deze zelfs te boven. Voorts komt het beleid van Tomra om afnemers, en met name belangrijke afnemers te binden door middel van overeenkomsten die beoogden concurrenten van de markt te weren en die hun iedere groeimogelijkheid ontnamen, duidelijk uit de documenten inzake de door Tomra gevolgde strategie, haar onderhandelingen en de aanbiedingen aan haar afnemers naar voren. Gezien de aard van de markt voor emballageautomaten en de bijzondere kenmerken van het product zelf, met name de transparantie en de kennelijk voorspelbare vraag van elke afnemer naar machines per jaar, bezat Tomra de noodzakelijke marktkennis om een realistische approximatieve schatting te maken van de vraag van elke individuele afnemer.

| 23. | De kortingsregelingen werden individueel per afnemer vastgesteld en de drempels stemden overeen met de volledige of vrijwel volledige behoeften aan automaten van de afnemers. Deze regelingen werden vastgesteld op basis van geraamde behoeften en/of in het verleden gekochte hoeveelheden, zoals uit de omstandigheden van de zaak blijkt. De prikkel om uitsluitend of vrijwel uitsluitend van Tomra te kopen is bijzonder sterk wanneer de in dit hoofdstuk beschreven drempels gecombineerd worden met een systeem waarbij de bonus, of een gunstiger bonusniveau, voor alle door de afnemer in de referentieperiode verrichte aankopen geldt en niet alleen wanneer de aangekochte hoeveelheid de desbetreffende drempel overschrijdt. Bij een regeling met terugwerkende kracht is een afnemer die zijn eerste machine van Tomra heeft gekocht, wat een zeer waarschijnlijk scenario is gezien de sterke marktpositie van Tomra, sterk geneigd de bedoelde drempel te bereiken om de prijs van zijn totale aankopen van Tomra te verlagen. Deze prikkel wordt sterker naarmate de afnemer de betrokken drempel dichter nadert. De combinatie van een retroactieve kortingsregeling en een drempel of drempels die overeenstemden met de volledige of de vrijwel volledige behoeften, vormde een sterke prikkel om alle of vrijwel alle benodigde installaties van Tomra te kopen en leidde tot een kunstmatige verhoging van de kosten voor de overschakeling op een andere leverancier, zelfs voor een klein aantal eenheden. Krachtens de rechtspraak van het Hof van Justitie en het Gerecht van eerste aanleg van de Europese Gemeenschappen moeten de kortingsregelingen worden beschouwd als getrouwheidsbevorderend, en derhalve als getrouwheidskortingen. |
| --- | --- |

23.

De kortingsregelingen werden individueel per afnemer vastgesteld en de drempels stemden overeen met de volledige of vrijwel volledige behoeften aan automaten van de afnemers. Deze regelingen werden vastgesteld op basis van geraamde behoeften en/of in het verleden gekochte hoeveelheden, zoals uit de omstandigheden van de zaak blijkt. De prikkel om uitsluitend of vrijwel uitsluitend van Tomra te kopen is bijzonder sterk wanneer de in dit hoofdstuk beschreven drempels gecombineerd worden met een systeem waarbij de bonus, of een gunstiger bonusniveau, voor alle door de afnemer in de referentieperiode verrichte aankopen geldt en niet alleen wanneer de aangekochte hoeveelheid de desbetreffende drempel overschrijdt. Bij een regeling met terugwerkende kracht is een afnemer die zijn eerste machine van Tomra heeft gekocht, wat een zeer waarschijnlijk scenario is gezien de sterke marktpositie van Tomra, sterk geneigd de bedoelde drempel te bereiken om de prijs van zijn totale aankopen van Tomra te verlagen. Deze prikkel wordt sterker naarmate de afnemer de betrokken drempel dichter nadert. De combinatie van een retroactieve kortingsregeling en een drempel of drempels die overeenstemden met de volledige of de vrijwel volledige behoeften, vormde een sterke prikkel om alle of vrijwel alle benodigde installaties van Tomra te kopen en leidde tot een kunstmatige verhoging van de kosten voor de overschakeling op een andere leverancier, zelfs voor een klein aantal eenheden. Krachtens de rechtspraak van het Hof van Justitie en het Gerecht van eerste aanleg van de Europese Gemeenschappen moeten de kortingsregelingen worden beschouwd als getrouwheidsbevorderend, en derhalve als getrouwheidskortingen.

2.1.   Beïnvloeding van de handel

| 24. | De door Tomra en haar concurrenten geleverde producten worden in verschillende EER-staten vervaardigd en verkocht. Tomra paste, als onderneming met een machtspositie, afschermende praktijken toe in verscheidene lidstaten en in Noorwegen. Verder was het misbruik erop gericht concurrenten die in verschillende lidstaten en EVA-staten actief waren, uit te sluiten en/of uit te schakelen. De betrokken praktijken kunnen derhalve de handel tussen lidstaten ongunstig hebben beïnvloed in de zin van artikel 82 van het EG-Verdrag, en op het grondgebied van de EER in de zin van artikel 54 van de EER-overeenkomst. |
| --- | --- |

24.

De door Tomra en haar concurrenten geleverde producten worden in verschillende EER-staten vervaardigd en verkocht. Tomra paste, als onderneming met een machtspositie, afschermende praktijken toe in verscheidene lidstaten en in Noorwegen. Verder was het misbruik erop gericht concurrenten die in verschillende lidstaten en EVA-staten actief waren, uit te sluiten en/of uit te schakelen. De betrokken praktijken kunnen derhalve de handel tussen lidstaten ongunstig hebben beïnvloed in de zin van artikel 82 van het EG-Verdrag, en op het grondgebied van de EER in de zin van artikel 54 van de EER-overeenkomst.

2.2.   Gevolgen van de praktijken van Tomra voor de mededinging

| 25. | Hoewel het, overeenkomstig het oordeel van het Gerecht van eerste aanleg in de zaken Michelin II en British Airways, ten einde schending van artikel 82 vast te stellen volstaat „aan te tonen dat de als misbruik aangemerkte gedraging van de onderneming met een machtspositie ingaat tegen de mededinging, of anders gezegd dat de gedraging een beperking van de mededinging tot gevolg heeft of kan hebben” (9), heeft de Commissie haar onderzoek in deze zaak aangevuld met een onderzoek naar de vermoedelijke gevolgen van de praktijken van Tomra voor de markt voor emballageautomaten. |
| --- | --- |

25.

Hoewel het, overeenkomstig het oordeel van het Gerecht van eerste aanleg in de zaken Michelin II en British Airways, ten einde schending van artikel 82 vast te stellen volstaat „aan te tonen dat de als misbruik aangemerkte gedraging van de onderneming met een machtspositie ingaat tegen de mededinging, of anders gezegd dat de gedraging een beperking van de mededinging tot gevolg heeft of kan hebben” (9), heeft de Commissie haar onderzoek in deze zaak aangevuld met een onderzoek naar de vermoedelijke gevolgen van de praktijken van Tomra voor de markt voor emballageautomaten.

| 26. | Een leverancier met een machtspositie kan om verschillende redenen gebruik maken van kortingsregelingen en kwantitatieve kortingen, en deze praktijken kunnen een verschillend — zowel positief als negatief — effect op de markt hebben, afhankelijk van de kenmerken ervan. Het voornaamste mogelijke negatieve effect van de door de dominante leverancier toegepaste kortingen is de afscherming van de markt voor concurrenten en potentiële concurrenten. Hetzelfde geldt voor volumeverbintenissen waarmee wordt beoogd in de volledige of vrijwel volledige vraag van een klant te voorzien. Exclusiviteitsovereenkomsten hebben door hun aard een afschermend effect omdat zij van de afnemer verlangen dat hij alle of vrijwel alle benodigde producten bij de dominante leverancier koopt. Wat de beoordeling van de negatieve effecten van de kortingsregelingen en de door een dominante leverancier toegepaste volumeverbintenissen betreft zou moeten worden,onderzocht of zij de handhaving of ontwikkeling van de nog bestaande mededinging kunnen tegengaan. |
| --- | --- |

26.

Een leverancier met een machtspositie kan om verschillende redenen gebruik maken van kortingsregelingen en kwantitatieve kortingen, en deze praktijken kunnen een verschillend — zowel positief als negatief — effect op de markt hebben, afhankelijk van de kenmerken ervan. Het voornaamste mogelijke negatieve effect van de door de dominante leverancier toegepaste kortingen is de afscherming van de markt voor concurrenten en potentiële concurrenten. Hetzelfde geldt voor volumeverbintenissen waarmee wordt beoogd in de volledige of vrijwel volledige vraag van een klant te voorzien. Exclusiviteitsovereenkomsten hebben door hun aard een afschermend effect omdat zij van de afnemer verlangen dat hij alle of vrijwel alle benodigde producten bij de dominante leverancier koopt. Wat de beoordeling van de negatieve effecten van de kortingsregelingen en de door een dominante leverancier toegepaste volumeverbintenissen betreft zou moeten worden,onderzocht of zij de handhaving of ontwikkeling van de nog bestaande mededinging kunnen tegengaan.

| 27. | Het voornaamste positieve effect is de uitbreiding van de vraag of efficiëntieverbeteringen. Aangezien de vraag naar emballageautomaten niet elastisch is en ander eventuele efficiëntieverbeteringen niet van toepassing zijn, valt moeilijk te zien welke argumenten op het gebied van efficiëntieverbetering ten gunste van Tomra zouden kunnen worden aangevoerd. |
| --- | --- |

27.

Het voornaamste positieve effect is de uitbreiding van de vraag of efficiëntieverbeteringen. Aangezien de vraag naar emballageautomaten niet elastisch is en ander eventuele efficiëntieverbeteringen niet van toepassing zijn, valt moeilijk te zien welke argumenten op het gebied van efficiëntieverbetering ten gunste van Tomra zouden kunnen worden aangevoerd.

| 28. | Gedurende de referentieperiode van de beschikking, van 1998 tot 2002, is het marktaandeel van Tomra op elk van de vijf betrokken nationale markten relatief stabiel gebleven. Tegelijkertijd bleef de positie van haar concurrenten vrij zwak en instabiel. Een succesvolle concurrent, de klager, heeft de markt in 2003 verlaten nadat hij in 2001 een aandeel van 18 % van de Duitse markt had veroverd. Andere concurrerende ondernemingen die aantoonden over het potentieel en het vermogen te beschikken om grotere marktaandelen te verwerven, zoals Halton en Eleiko, werden door Tomra overgenomen. Bovendien had de afschermende strategie van Tomra zoals deze in de gehele periode 1998-2002 ten uitvoer werd gelegd, een effect dat wordt geïllustreerd door de veranderingen in het gebonden marktaandeel (10) en de verkoopcijfers van de marktdeelnemers. Voorts begonnen sommige afnemers meer producten van de concurrenten te kopen nadat hun afschermende overeenkomsten met Tomra waren verstreken. Niet alleen waren er geen efficiëntieverbeteringen die Tomra's praktijken rechtvaardigden, er was evenmin sprake van een voordeel voor de afnemers. De prijs van de door Tomra aangeboden emballageautomaten daalde niet wanneer het verkoopvolume was gestegen. Integendeel, de prijzen voor deze machines stagneerden of stegen gedurende de onderzochte periode. |
| --- | --- |

28.

Gedurende de referentieperiode van de beschikking, van 1998 tot 2002, is het marktaandeel van Tomra op elk van de vijf betrokken nationale markten relatief stabiel gebleven. Tegelijkertijd bleef de positie van haar concurrenten vrij zwak en instabiel. Een succesvolle concurrent, de klager, heeft de markt in 2003 verlaten nadat hij in 2001 een aandeel van 18 % van de Duitse markt had veroverd. Andere concurrerende ondernemingen die aantoonden over het potentieel en het vermogen te beschikken om grotere marktaandelen te verwerven, zoals Halton en Eleiko, werden door Tomra overgenomen. Bovendien had de afschermende strategie van Tomra zoals deze in de gehele periode 1998-2002 ten uitvoer werd gelegd, een effect dat wordt geïllustreerd door de veranderingen in het gebonden marktaandeel (10) en de verkoopcijfers van de marktdeelnemers. Voorts begonnen sommige afnemers meer producten van de concurrenten te kopen nadat hun afschermende overeenkomsten met Tomra waren verstreken. Niet alleen waren er geen efficiëntieverbeteringen die Tomra's praktijken rechtvaardigden, er was evenmin sprake van een voordeel voor de afnemers. De prijs van de door Tomra aangeboden emballageautomaten daalde niet wanneer het verkoopvolume was gestegen. Integendeel, de prijzen voor deze machines stagneerden of stegen gedurende de onderzochte periode.

3.   GELDBOETEN

3.1.   Zwaarte van de inbreuk

| 29. | De gedragingen van Tomra bestonden uit een systeem van exclusiviteitsovereenkomsten, volumeverbintenissen en getrouwheidsbevorderende kortingen. Dit systeem was erop gericht de concurrenten uit te schakelen of op zijn minst de toetreding en/of expansie van concurrenten te beletten. Tomra paste deze praktijken opzettelijk toe in het kader van haar marktafschermende beleid. Verder moet bij de beoordeling van de ernst van het misbruik van Tomra rekening worden gehouden met de geografische reikwijdte ervan, die vijf EER-staten omvat, Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Noorwegen en Zweden. Het is duidelijk dat de praktijken van Tomra daadwerkelijk ten uitvoer werden gelegd en dat zij nieuwkomers op de markt konden afschrikken en de expansie van de enkele concurrenten, voor zover hiervan sprake was, konden verhinderen. |
| --- | --- |

29.

De gedragingen van Tomra bestonden uit een systeem van exclusiviteitsovereenkomsten, volumeverbintenissen en getrouwheidsbevorderende kortingen. Dit systeem was erop gericht de concurrenten uit te schakelen of op zijn minst de toetreding en/of expansie van concurrenten te beletten. Tomra paste deze praktijken opzettelijk toe in het kader van haar marktafschermende beleid. Verder moet bij de beoordeling van de ernst van het misbruik van Tomra rekening worden gehouden met de geografische reikwijdte ervan, die vijf EER-staten omvat, Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Noorwegen en Zweden. Het is duidelijk dat de praktijken van Tomra daadwerkelijk ten uitvoer werden gelegd en dat zij nieuwkomers op de markt konden afschrikken en de expansie van de enkele concurrenten, voor zover hiervan sprake was, konden verhinderen.

| 30. | Bij de algehele beoordeling van de ernst van de gedragingen die in deze beschikking aan de orde komen is rekening gehouden met het feit dat de inbreuk zich niet altijd gedurende de gehele periode in alle betrokken nationale markten voordeed, en dat de ernst van de inbreuk op de verschillende nationale markten in de loop van de tijd mogelijk varieerde. |
| --- | --- |

30.

Bij de algehele beoordeling van de ernst van de gedragingen die in deze beschikking aan de orde komen is rekening gehouden met het feit dat de inbreuk zich niet altijd gedurende de gehele periode in alle betrokken nationale markten voordeed, en dat de ernst van de inbreuk op de verschillende nationale markten in de loop van de tijd mogelijk varieerde.

| 31. | Ten aanzien van de zwaarte van de inbreuk concludeert de Commissie dat het een zware inbreuk betrof. |
| --- | --- |

31.

Ten aanzien van de zwaarte van de inbreuk concludeert de Commissie dat het een zware inbreuk betrof.

3.2.   Duur

| 32. | Om de passende geldboete te bepalen gaat de Commissie uit van een periode van vijf jaar, van 1998 tot 2002. He basisbedrag van de boete dient derhalve voor elk volledig jaar van de inbreuk te worden verhoogd met 10 %. |
| --- | --- |

32.

Om de passende geldboete te bepalen gaat de Commissie uit van een periode van vijf jaar, van 1998 tot 2002. He basisbedrag van de boete dient derhalve voor elk volledig jaar van de inbreuk te worden verhoogd met 10 %.

3.3.   Verzwarende en verzachtende omstandigheden

| 33. | Er zijn geen verzwarende of verzachtende omstandigheden. |
| --- | --- |

33.

Er zijn geen verzwarende of verzachtende omstandigheden.

3.4.   Omvang van de geldboete

| 34. | Om bovengenoemde redenen dient het bedrag van de geldboete die wordt opgelegd aan de ondernemingen Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH, en die hoofdelijk verschuldigd is door deze ondernemingen, te worden vastgesteld op 24 mln EUR. |
| --- | --- |

34.

Om bovengenoemde redenen dient het bedrag van de geldboete die wordt opgelegd aan de ondernemingen Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH, en die hoofdelijk verschuldigd is door deze ondernemingen, te worden vastgesteld op 24 mln EUR.

4.   BESLUIT

| 35. | Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH hebben in de periode 1998-2002 inbreuk gemaakt op artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst door op de markten voor emballageautomaten in Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Noorwegen en Zweden een afschermende strategie ten uitvoer te leggen die exclusiviteitsovereenkomsten, geïndividualiseerde volumeverbintenissen en geïndividualiseerde kortingsregelingen met terugwerkende kracht omvatte, en daardoor de mededinging op de markten te belemmeren. |
| --- | --- |

35.

Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH hebben in de periode 1998-2002 inbreuk gemaakt op artikel 82 van het EG-Verdrag en artikel 54 van de EER-Overeenkomst door op de markten voor emballageautomaten in Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Noorwegen en Zweden een afschermende strategie ten uitvoer te leggen die exclusiviteitsovereenkomsten, geïndividualiseerde volumeverbintenissen en geïndividualiseerde kortingsregelingen met terugwerkende kracht omvatte, en daardoor de mededinging op de markten te belemmeren.

| 36. | In verband met bovenbedoelde inbreuk wordt een geldboete van 24 mln EUR opgelegd aan Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH, welke boete door genoemde ondernemingen hoofdelijk verschuldigd is. |
| --- | --- |

36.

In verband met bovenbedoelde inbreuk wordt een geldboete van 24 mln EUR opgelegd aan Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH, welke boete door genoemde ondernemingen hoofdelijk verschuldigd is.

| 37. | Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH moeten onverwijld een eind maken aan de in artikel 1 bedoelde inbreuken, voor zover zij zulks nog niet gedaan hebben. |
| --- | --- |

37.

Tomra Systems ASA, Tomra Europe AS, Tomra Systems BV, Tomra Systems GmbH, Tomra Butikksystemer AS, Tomra Systems AB en Tomra Leergutsysteme GmbH moeten onverwijld een eind maken aan de in artikel 1 bedoelde inbreuken, voor zover zij zulks nog niet gedaan hebben.

| 38. | Zij onthouden zich voortaan van elke handeling of gedraging als die welke in artikel 1 worden beschreven alsook van iedere handeling of gedraging die een soortgelijk doel of gevolg heeft als de inbreuk. |
| --- | --- |

38.

Zij onthouden zich voortaan van elke handeling of gedraging als die welke in artikel 1 worden beschreven alsook van iedere handeling of gedraging die een soortgelijk doel of gevolg heeft als de inbreuk.

---

(1)  Een backroom-ruimte waarin de drankverpakkingen verder worden behandeld of verwerkt, zoals transportbanden voor kratten en afzonderlijke verpakkingen, en installaties voor het opstapelen, sorteren, samenpersen en opslaan enz. van deze verpakkingen.

(2)  „Low-end” machines zijn op zichzelf staande machines waarin de verpakkingen worden geaccumuleerd, terwijl „high-end” emballageautomaten in verbinding staan met een backroom met een veel grotere opslagcapaciteit dan een „low-end” machine.

(3)  Statiegeld wordt geheven op basis van overheidswetgeving, waarbij bij de aankoop van dranken een verplicht extra bedrag wordt aangerekend voor drankverpakkingen. Dit bedrag wordt aan de koper terugbetaald wanneer de lege verpakking wordt teruggebracht naar speciale inzamelpunten, waaronder emballageautomaten.

(4)  Arrest van 13 februari 1979 in zaak 85/76, Hoffmann-La Roche/Commissie, Jurispr. 1979, blz. 461.

(5)  Zie bijvoorbeeld arrest van 9 november 1983 in zaak 322/81, NV Nederlandsche Banden Industrie Michelin/Commissie, Jurispr. 1983, blz. 3461.

(6)  Arrest van 13 februari 1979 in zaak 85/76, Hoffmann-La Roche/Commissie, punt 89, Jurispr. 1979, blz. 461; arrest van 3 juli 1991 in zaak C-62/86, AKZO/Commissie, Jurispr. 1991, blz. I-3359, punt 149; arrest van 1 april 1993 in zaak T-65/89, BPB Industries Plc en British Gypsum LTD, Jurispr. 1993, blz. II-389, punt 120.

(7)  Arrest van 13 februari 1979 in zaak 85/76, Hoffmann-La Roche/Commissie, Jurispr. 1979, punt 91; arrest van 9 november 1983 in zaak 322/81, NV Nederlandse Banden Industrie Michelin/Commissie, Michelin I, Jurispr. 1983, blz. 3461, punt 70; arrest van 3 juli 1991 in zaak C-62/86, AKZO/Commissie, Jurispr. 1991, blz. I-3359, punt 69; arrest van 7 oktober 1999 in zaak T-228/97, Irish Sugar/Commissie, Jurispr. 1999, blz. II-2969, punt 111.

(8)  Arrest van 30 september 2003 in zaak T-203/01, Manufacture française des pneumatiques Michelin/Commissie, Michelin II, Jurispr. 2003, blz. II-4071, punt 239, en arrest van 17 december 2003 in zaak T-219/99, British Airways plc/Commissie, British Airways, Jurispr. 2003, blz. II-5917, punt 250.

(9)  Michelin II, punt 239, British Airways, punt 250.

(10)  In dit verband wordt onder de term „gebonden markt” („tied market”) de hoeveelheid eenheden verstaan die door de afnemers van Tomra werden gekocht in het kader van de concurrentieverstorende overeenkomsten die in de beschikking worden besproken. Het niet-gebonden deel van het volume viel niet onder de afschermende overeenkomsten en ten aanzien van dat deel konden de concurrenten van Tomra derhalve met elkaar wedijveren.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/16 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/16

---

Advies van het Adviescomite voor concentraties uitgebracht op zijn bijeenkomst van 16 januari 2008 betreffende een ontwerpbeschikking in zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling

Rapporteur: Italië

(2008/C 219/13)

| 1. | Het Adviescomité is het met de Commissie eens dat de aangemelde transactie een concentratie vormt en een communautaire dimensie heeft in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van de EG-concentratieverordening en dat zij ook een geval van samenwerking overeenkomstig de EER-Overeenkomst vormt. |
| --- | --- |

1.

Het Adviescomité is het met de Commissie eens dat de aangemelde transactie een concentratie vormt en een communautaire dimensie heeft in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van de EG-concentratieverordening en dat zij ook een geval van samenwerking overeenkomstig de EER-Overeenkomst vormt.

| 2. | Het Adviescomité is het eens met de door de Commissie in de ontwerpbeschikking vastgestelde definitie van de relevante productmarkten. |
| --- | --- |

2.

Het Adviescomité is het eens met de door de Commissie in de ontwerpbeschikking vastgestelde definitie van de relevante productmarkten.

| 3. | Het Adviescomité is het eens met de door de Commissie in de ontwerpbeschikking vastgestelde definitie van de relevante geografische markt.






  a) | Het Adviescomité is het eens met de Commissie dat de relevante geografische markt voor S-PVC ruimer is dan een nationale markt en niet overeenkomt met het Verenigd Koninkrijk en de Noordse landen, met name Noorwegen en Zweden. |
| --- | --- | --- |

3.

Het Adviescomité is het eens met de door de Commissie in de ontwerpbeschikking vastgestelde definitie van de relevante geografische markt.

a)

Het Adviescomité is het eens met de Commissie dat de relevante geografische markt voor S-PVC ruimer is dan een nationale markt en niet overeenkomt met het Verenigd Koninkrijk en de Noordse landen, met name Noorwegen en Zweden.

| b) | Het Adviescomité is het eens met de analyse en de in aanmerking genomen elementen van de Commissie die leiden tot de conclusie dat de geografische markt voor S-PVC ten minste Noordwest-Europa omvat. |
| --- | --- |

b)

Het Adviescomité is het eens met de analyse en de in aanmerking genomen elementen van de Commissie die leiden tot de conclusie dat de geografische markt voor S-PVC ten minste Noordwest-Europa omvat.

| 4. | Het Adviescomité is het eens met de Commissie dat de aangemelde concentratie geen ernstige twijfels oproept omtrent de verenigbaarheid daarvan met de gemeenschappelijke markt. |
| --- | --- |

4.

Het Adviescomité is het eens met de Commissie dat de aangemelde concentratie geen ernstige twijfels oproept omtrent de verenigbaarheid daarvan met de gemeenschappelijke markt.

| 5. | Het Adviescomité is het eens met de analyse van de Commissie dat het na de concentratie onwaarschijnlijk is dat de partijen in staat zouden zijn eenzijdig marktmacht uit te oefenen op de markt voor S-PVC, zoals deze hierboven is omschreven. |
| --- | --- |

5.

Het Adviescomité is het eens met de analyse van de Commissie dat het na de concentratie onwaarschijnlijk is dat de partijen in staat zouden zijn eenzijdig marktmacht uit te oefenen op de markt voor S-PVC, zoals deze hierboven is omschreven.

| 6. | Het Adviescomité is het met de Commissie eens dat de aangemelde concentratie overeenkomstig artikel 2, lid 2, en artikel 8, lid 1, van de concentratieverordening en artikel 57 van de EER-Overeenkomst verenigbaar moet worden verklaard met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-Overeenkomst. |
| --- | --- |

6.

Het Adviescomité is het met de Commissie eens dat de aangemelde concentratie overeenkomstig artikel 2, lid 2, en artikel 8, lid 1, van de concentratieverordening en artikel 57 van de EER-Overeenkomst verenigbaar moet worden verklaard met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-Overeenkomst.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/17 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/17

---

Eindverslag van de Raadadviseur-auditeur in zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling

(Opgesteld overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit 2001/462/EG, EGKS van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de Raadadviseur-auditeur in bepaalde mededingingsprocedures — PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21)

(2008/C 219/14)

Op 19 juli 2007 ontving de Commissie overeenkomstig artikel 4 van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (hierna „de concentratieverordening” genoemd) een aanmelding van een voorgenomen concentratie. Hierin was medegedeeld dat de INEOS Group Limited (Verenigd Koninkrijk), die deel uitmaakt van de INEOS Group (hierna tezamen „Ineos” genoemd), in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van de concentratieverordening volledige zeggenschap verkrijgt over Kerling ASA („Kerling”, Noorwegen), dat deel uitmaakt van de Norsk Hydro Group, door de verwerving van aandelen.

Na onderzoek van de aanmelding kwam de Commissie tot de bevinding dat de aangemelde transactie binnen het toepassingsbereik van de concentratieverordening valt en formuleerde zij ernstige twijfel ten aanzien van de verenigbaarheid ervan met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-Overeenkomst. Op 7 september 2007 werd de procedure van artikel 6, lid 1, onder c), van de concentratieverordening ingeleid.

Op het verzoek van de partij om toegang te krijgen tot de belangrijke documenten van het dossier, antwoordden de diensten van de Commissie dat er naar hun mening geen belangrijke documenten waren.

Na een grondig marktonderzoek hebben de diensten van de Commissie geconcludeerd dat de voorgenomen transactie de daadwerkelijke mededinging op de gemeenschappelijke markt niet op significante wijze belemmert en derhalve verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-Overeenkomst. Er werd de aanmeldende partij derhalve geen mededeling van punten van bezwaar gezonden.

De raadadviseur-auditeur ontving van de partijen of van derden geen vragen of opmerkingen. De zaak behoeft geen bijzondere opmerkingen wat betreft het recht van de partijen om te worden gehoord.

Brussel, 24 januari 2008.

Karen WILLIAMS

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/18 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/18

---

Samenvatting van de beschikking van de Commissie

van 30 januari 2008

waarbij een concentratie verenigbaar wordt verklaard met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-Overeenkomst

(Zaak COMP/M.4734 — Ineos/Kerling)

(Slechts de tekst in de Engelse taal is authentiek)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/15)

Op 30 januari 2008 heeft de Commissie een beschikking gegeven met betrekking tot een zaak in het kader van artikel 8, lid 1, van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad van 20 januari 2004 betreffende de controle op concentraties van ondernemingen
   (1). Een niet-vertrouwelijke versie van de volledige tekst van de beschikking is in de oorspronkelijke taal van de zaak en in de werktalen van de Commissie te vinden op de website van DG Concurrentie op het volgende adres:

http://europa.eu.int/comm/competition/index_en.html

| 1. | Op 19 juli 2007 ontving de Commissie een aanmelding van een voorgenomen concentratie in de zin van artikel 4 van Verordening (EG) nr. 139/2004 waarin is medegedeeld dat de onderneming INEOS Group Limited (Verenigd Koninkrijk, „VK”), die deel uitmaakt van de INEOS Group (hierna tezamen „Ineos” genoemd), in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van genoemde verordening van de Raad volledige zeggenschap verkrijgt over de onderneming Kerling ASA („Kerling”, Noorwegen), die deel uitmaakt van de Norsk Hydro Group, door de verwerving van aandelen. |
| --- | --- |

1.

Op 19 juli 2007 ontving de Commissie een aanmelding van een voorgenomen concentratie in de zin van artikel 4 van Verordening (EG) nr. 139/2004 waarin is medegedeeld dat de onderneming INEOS Group Limited (Verenigd Koninkrijk, „VK”), die deel uitmaakt van de INEOS Group (hierna tezamen „Ineos” genoemd), in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van genoemde verordening van de Raad volledige zeggenschap verkrijgt over de onderneming Kerling ASA („Kerling”, Noorwegen), die deel uitmaakt van de Norsk Hydro Group, door de verwerving van aandelen.

| 2. | Ineos is een van de belangrijkste producenten van petrochemicaliën, speciale chemicaliën en olieproducten ter wereld. Ineos omvat achttien ondernemingen en is, ondanks haar aanwezigheid in zeventien landen over de hele wereld, vooral actief in Europa, waar twee derde van haar omzet wordt verwezenlijkt. |
| --- | --- |

2.

Ineos is een van de belangrijkste producenten van petrochemicaliën, speciale chemicaliën en olieproducten ter wereld. Ineos omvat achttien ondernemingen en is, ondanks haar aanwezigheid in zeventien landen over de hele wereld, vooral actief in Europa, waar twee derde van haar omzet wordt verwezenlijkt.

| 3. | Kerling is een dochteronderneming van Norsk Hydro ASA en omvat de polymerendivisie van de Norsk Hydro Group. Kerling is voornamelijk actief in de productie, marketing en verkoop van polyvinylchloride („PVC”) en natriumhydroxide. |
| --- | --- |

3.

Kerling is een dochteronderneming van Norsk Hydro ASA en omvat de polymerendivisie van de Norsk Hydro Group. Kerling is voornamelijk actief in de productie, marketing en verkoop van polyvinylchloride („PVC”) en natriumhydroxide.

| 4. | Het Adviescomité voor concentraties bracht op 16 januari 2008 een gunstig advies uit over een door de Commissie aan haar voorgelegde ontwerp-beschikking (2). |
| --- | --- |

4.

Het Adviescomité voor concentraties bracht op 16 januari 2008 een gunstig advies uit over een door de Commissie aan haar voorgelegde ontwerp-beschikking (2).

| 5. | De raadadviseur-auditeur meldde in een verslag van 24 januari 2008 dat het recht van de partijen om te worden gehoord, geëerbiedigd was (3). |
| --- | --- |

5.

De raadadviseur-auditeur meldde in een verslag van 24 januari 2008 dat het recht van de partijen om te worden gehoord, geëerbiedigd was (3).

I.   DE RELEVANTE MARKTEN

Relevante productmarkten

| 6. | Uit het onderzoek van de Commissie is gebleken dat de relevante productmarkten de volgende zijn: S-PVC, vloeibare natriumhydroxide, S-PVC-verbindingen en S-PVC-folie. |
| --- | --- |

6.

Uit het onderzoek van de Commissie is gebleken dat de relevante productmarkten de volgende zijn: S-PVC, vloeibare natriumhydroxide, S-PVC-verbindingen en S-PVC-folie.

| 7. | De markt die in de beschikking hoofdzakelijk wordt besproken is die voor S-PVC. Op basis van het productieproces zijn er twee verschillende soorten PVC te onderscheiden: suspensie-PVC („S-PVC”), goed voor ongeveer 90 % van de PVC-productie in de EER, en emulsie-PVC („E-PVC”), dat de overige 10 % van de productie in de EER uitmaakt. De activiteiten van de partijen overlappen elkaar alleen voor S-PVC; uit de resultaten van het marktonderzoek heeft de Commissie geconcludeerd dat in het kader van deze beschikking, de relevante productmarkt louter de markt voor S-PVC betreft. |
| --- | --- |

7.

De markt die in de beschikking hoofdzakelijk wordt besproken is die voor S-PVC. Op basis van het productieproces zijn er twee verschillende soorten PVC te onderscheiden: suspensie-PVC („S-PVC”), goed voor ongeveer 90 % van de PVC-productie in de EER, en emulsie-PVC („E-PVC”), dat de overige 10 % van de productie in de EER uitmaakt. De activiteiten van de partijen overlappen elkaar alleen voor S-PVC; uit de resultaten van het marktonderzoek heeft de Commissie geconcludeerd dat in het kader van deze beschikking, de relevante productmarkt louter de markt voor S-PVC betreft.

| 8. | De activiteiten van de partijen overlappen elkaar ook op de markt voor vloeibare natriumhydroxide. Hoewel uit het marktonderzoek op te maken viel dat vaste en vloeibare natriumhydroxide twee verschillende markten vertegenwoordigen, is de precieze definitie van de markt in het midden gelaten. |
| --- | --- |

8.

De activiteiten van de partijen overlappen elkaar ook op de markt voor vloeibare natriumhydroxide. Hoewel uit het marktonderzoek op te maken viel dat vaste en vloeibare natriumhydroxide twee verschillende markten vertegenwoordigen, is de precieze definitie van de markt in het midden gelaten.

| 9. | Uit het diepgaande onderzoek van de Commissie kwam naar voren dat S-PVC-verbindingen een andere productmarkt vertegenwoordigen dan S-PVC omdat de twee producten niet onderling verwisselbaar zijn tijdens het productieproces dat wordt toegepast door de overgrote meerderheid van de bedrijven die verbindingen afnemen. Een verdere onderverdeling in verschillende soorten verbindingen (d.w.z. droge verbindingen en verbindingen in gelvorm) leek echter niet noodzakelijk. |
| --- | --- |

9.

Uit het diepgaande onderzoek van de Commissie kwam naar voren dat S-PVC-verbindingen een andere productmarkt vertegenwoordigen dan S-PVC omdat de twee producten niet onderling verwisselbaar zijn tijdens het productieproces dat wordt toegepast door de overgrote meerderheid van de bedrijven die verbindingen afnemen. Een verdere onderverdeling in verschillende soorten verbindingen (d.w.z. droge verbindingen en verbindingen in gelvorm) leek echter niet noodzakelijk.

| 10. | Alleen Ineos is actief op de markt voor S-PVC-folie, die een afgeleide is van de markt voor S-PVC. Hoewel het mogelijk is om de markt voor S-PVC-folie verder onder te verdelen op basis van de verschillende soorten eindgebruik van harde PVC-folie, is de precieze afbakening van de productmarkt in deze beschikking in het midden gelaten. |
| --- | --- |

10.

Alleen Ineos is actief op de markt voor S-PVC-folie, die een afgeleide is van de markt voor S-PVC. Hoewel het mogelijk is om de markt voor S-PVC-folie verder onder te verdelen op basis van de verschillende soorten eindgebruik van harde PVC-folie, is de precieze afbakening van de productmarkt in deze beschikking in het midden gelaten.

Relevante geografische markten

| 11. | Het belangrijkste doel van het marktonderzoek in de tweede fase van de procedure was het vaststellen van de geografische omvang van de markt voor S-PVC, met name voor bepaalde handelsregio's waarvoor het eerste marktonderzoek had gesuggereerd dat er sprake was van een nationale of regionale dimensie, namelijk Groot-Brittannië en de noordelijke landen Noorwegen en Zweden. |
| --- | --- |

11.

Het belangrijkste doel van het marktonderzoek in de tweede fase van de procedure was het vaststellen van de geografische omvang van de markt voor S-PVC, met name voor bepaalde handelsregio's waarvoor het eerste marktonderzoek had gesuggereerd dat er sprake was van een nationale of regionale dimensie, namelijk Groot-Brittannië en de noordelijke landen Noorwegen en Zweden.

| 12. | De partijen gaven aan dat de geografische omvang van de markt voor S-PVC de gehele EER is, aangezien S-PVC een basisproduct is dat eenvoudig, veilig en relatief goedkoop te vervoeren is en dat binnen de Gemeenschap in aanzienlijke mate wordt verhandeld. Uit het marktonderzoek bleek dat de meeste klanten de markt hetzij als een regionale, hetzij als een EER- of zelfs nog grotere markt beschouwden, terwijl volgens alle concurrenten de EER-markt als de relevante geografische markt moest worden bestempeld. Bovendien wezen de tijdens het onderzoek verzamelde gegevens uit dat, ondanks het feit dat de transportkosten afhankelijk van de af te leggen afstand tussen de 5 % en 15 % liggen, er omvangrijke handelsstromen van S-PVC door de hele EER bestaan, soms over zeer lange afstanden. |
| --- | --- |

12.

De partijen gaven aan dat de geografische omvang van de markt voor S-PVC de gehele EER is, aangezien S-PVC een basisproduct is dat eenvoudig, veilig en relatief goedkoop te vervoeren is en dat binnen de Gemeenschap in aanzienlijke mate wordt verhandeld. Uit het marktonderzoek bleek dat de meeste klanten de markt hetzij als een regionale, hetzij als een EER- of zelfs nog grotere markt beschouwden, terwijl volgens alle concurrenten de EER-markt als de relevante geografische markt moest worden bestempeld. Bovendien wezen de tijdens het onderzoek verzamelde gegevens uit dat, ondanks het feit dat de transportkosten afhankelijk van de af te leggen afstand tussen de 5 % en 15 % liggen, er omvangrijke handelsstromen van S-PVC door de hele EER bestaan, soms over zeer lange afstanden.

| 13. | Met betrekking tot de noordelijke landen Noorwegen en Zweden concludeerde de Commissie dat de geografische omvang van de markt voor S-PVC ruimer is dan nationaal, gezien de aanzienlijke handelsstromen voor S-PVC van en naar deze regio, het feit dat de afzet van de fabrieken in Zweden en Noorwegen van Kerling (de enige plaatselijke producent) gelijkelijk over de EER verdeeld is en het feit dat, volgens klanten die zich in deze landen bevinden, de markt ten minste Noord- of Noordwest-Europa, en volgens sommigen zelfs de gehele EER omvat. |
| --- | --- |

13.

Met betrekking tot de noordelijke landen Noorwegen en Zweden concludeerde de Commissie dat de geografische omvang van de markt voor S-PVC ruimer is dan nationaal, gezien de aanzienlijke handelsstromen voor S-PVC van en naar deze regio, het feit dat de afzet van de fabrieken in Zweden en Noorwegen van Kerling (de enige plaatselijke producent) gelijkelijk over de EER verdeeld is en het feit dat, volgens klanten die zich in deze landen bevinden, de markt ten minste Noord- of Noordwest-Europa, en volgens sommigen zelfs de gehele EER omvat.

| 14. | Met betrekking tot het Verenigd Koninkrijk menen de meeste klanten in het Verenigd Koninkrijk dat producenten op het vasteland niet in staat zijn voor een even betrouwbare bevoorrading te zorgen als de plaatselijke producenten. Om de omvang van de geografische markt voor S-PVC te bepalen, heeft de Commissie een beoordeling gemaakt van de inkoop- en overschakelingspatronen van Britse klanten (vraagzijde). Aan de aanbodzijde heeft de Commissie geanalyseerd in hoeverre S-PVC-producenten gevestigd op het Europese vasteland het vermogen (en de prikkel) hebben om hun marktaandeel in het Verenigd Koninkrijk te vergroten. De Commissie voerde hiertoe een uitgebreide kwalitatieve en kwantitatieve analyse uit met aandacht voor het niveau en de rol van invoer, transportkosten, belemmeringen voor expansie en reservecapaciteit op het Europese vasteland. De Commissie heeft het volgende geconstateerd:






  — | het merendeel van de klanten in het Verenigd Koninkrijk heeft verschillende leveranciers en is niet volledig afhankelijk van plaatselijke producenten; |
| --- | --- | --- |

14.

Met betrekking tot het Verenigd Koninkrijk menen de meeste klanten in het Verenigd Koninkrijk dat producenten op het vasteland niet in staat zijn voor een even betrouwbare bevoorrading te zorgen als de plaatselijke producenten. Om de omvang van de geografische markt voor S-PVC te bepalen, heeft de Commissie een beoordeling gemaakt van de inkoop- en overschakelingspatronen van Britse klanten (vraagzijde). Aan de aanbodzijde heeft de Commissie geanalyseerd in hoeverre S-PVC-producenten gevestigd op het Europese vasteland het vermogen (en de prikkel) hebben om hun marktaandeel in het Verenigd Koninkrijk te vergroten. De Commissie voerde hiertoe een uitgebreide kwalitatieve en kwantitatieve analyse uit met aandacht voor het niveau en de rol van invoer, transportkosten, belemmeringen voor expansie en reservecapaciteit op het Europese vasteland. De Commissie heeft het volgende geconstateerd:

—

het merendeel van de klanten in het Verenigd Koninkrijk heeft verschillende leveranciers en is niet volledig afhankelijk van plaatselijke producenten;

| — | de laatste vijf jaar is aan 34 % tot 40 % van de vraag in het Verenigd Koninkrijk voldaan door leveranciers op het vasteland; |
| --- | --- |

—

de laatste vijf jaar is aan 34 % tot 40 % van de vraag in het Verenigd Koninkrijk voldaan door leveranciers op het vasteland;

| — | leveranciers op het vasteland kunnen nadelen ten gevolge van de afstand overwinnen door het bouwen van opslagruimtes ter plaatse; |
| --- | --- |

—

leveranciers op het vasteland kunnen nadelen ten gevolge van de afstand overwinnen door het bouwen van opslagruimtes ter plaatse;

| — | transportkosten vormen geen belemmering om aan het Verenigd Koninkrijk te leveren; |
| --- | --- |

—

transportkosten vormen geen belemmering om aan het Verenigd Koninkrijk te leveren;

| — | er is voldoende reservecapaciteit op het vasteland om adequaat te reageren op pogingen tot prijsverhoging door de nieuwe onderneming in het Verenigd Koninkrijk; |
| --- | --- |

—

er is voldoende reservecapaciteit op het vasteland om adequaat te reageren op pogingen tot prijsverhoging door de nieuwe onderneming in het Verenigd Koninkrijk;

| — | tijdens een stroomuitval in een van de fabrieken van Ineos in het Verenigd Koninkrijk bleken importeurs in staat om hun leveringen op te voeren, hetgeen aantoont dat zowel Ineos als Kerling concurrentie ondervindt van importeurs. |
| --- | --- |

—

tijdens een stroomuitval in een van de fabrieken van Ineos in het Verenigd Koninkrijk bleken importeurs in staat om hun leveringen op te voeren, hetgeen aantoont dat zowel Ineos als Kerling concurrentie ondervindt van importeurs.

| 15. | Op basis van bovenstaande heeft de Commissie geconcludeerd dat de noordelijke landen en het Verenigd Koninkrijk niet beschikken over eigenschappen die voor de Commissie aanleiding zijn om deze regio's anders te behandelen dan andere EER-regio's. De Commissie concludeerde met name dat de geografische markt voor S-PVC groter is dan het Verenigd Koninkrijk en ook groter dan de noordelijke landen Noorwegen en Zweden. Deze markt omvat volgens de Commissie ten minste Noordwest-Europa. |
| --- | --- |

15.

Op basis van bovenstaande heeft de Commissie geconcludeerd dat de noordelijke landen en het Verenigd Koninkrijk niet beschikken over eigenschappen die voor de Commissie aanleiding zijn om deze regio's anders te behandelen dan andere EER-regio's. De Commissie concludeerde met name dat de geografische markt voor S-PVC groter is dan het Verenigd Koninkrijk en ook groter dan de noordelijke landen Noorwegen en Zweden. Deze markt omvat volgens de Commissie ten minste Noordwest-Europa.

| 16. | De aanmeldende partij gaf aan dat de markt voor vloeibare natriumhydroxide geografisch ten minste de EER omvat vanwege de aanmerkelijke intracommunautaire en zelfs intercontinentale handel. Vanwege de relatief hoge transportkosten zagen veel klanten de markt echter als regionaal, of in het geval van het Verenigd Koninkrijk zelfs nationaal. De exacte omvang van de geografische markt voor vloeibare natriumhydroxide is in het midden gelaten. |
| --- | --- |

16.

De aanmeldende partij gaf aan dat de markt voor vloeibare natriumhydroxide geografisch ten minste de EER omvat vanwege de aanmerkelijke intracommunautaire en zelfs intercontinentale handel. Vanwege de relatief hoge transportkosten zagen veel klanten de markt echter als regionaal, of in het geval van het Verenigd Koninkrijk zelfs nationaal. De exacte omvang van de geografische markt voor vloeibare natriumhydroxide is in het midden gelaten.

| 17. | Het marktonderzoek van de Commissie wees uit dat gezien de lage transportkosten, de markt voor S-PVC-verbindingen ten minste de gehele EER omvat. De Commissie heeft geconcludeerd dat de omvang van de geografische markt groter is dan nationaal en dat het niet nodig is om een definitieve uitspraak te doen over de exacte omvang van de geografische markt voor S-PVC-verbindingen. |
| --- | --- |

17.

Het marktonderzoek van de Commissie wees uit dat gezien de lage transportkosten, de markt voor S-PVC-verbindingen ten minste de gehele EER omvat. De Commissie heeft geconcludeerd dat de omvang van de geografische markt groter is dan nationaal en dat het niet nodig is om een definitieve uitspraak te doen over de exacte omvang van de geografische markt voor S-PVC-verbindingen.

| 18. | Het marktonderzoek bevestigde dat de markt voor harde PVC-folie ten minste de hele EER bestrijkt, en voor sommige eindproducten zelfs de hele wereld, zoals geconcludeerd door de Commissie met betrekking tot zachte verpakkingen. De precieze dimensie van de geografische markt voor PVC-folie is echter in het midden gelaten. |
| --- | --- |

18.

Het marktonderzoek bevestigde dat de markt voor harde PVC-folie ten minste de hele EER bestrijkt, en voor sommige eindproducten zelfs de hele wereld, zoals geconcludeerd door de Commissie met betrekking tot zachte verpakkingen. De precieze dimensie van de geografische markt voor PVC-folie is echter in het midden gelaten.

II.   BEOORDELING

| 19. | Op de markt voor S-PVC zou het gezamenlijk marktaandeel van de partijen in de EER [20-30] % zijn. Wat Noordwest-Europa betreft, zou het marktaandeel van de partijen tezamen minder dan [30-40] % bedragen. |
| --- | --- |

19.

Op de markt voor S-PVC zou het gezamenlijk marktaandeel van de partijen in de EER [20-30] % zijn. Wat Noordwest-Europa betreft, zou het marktaandeel van de partijen tezamen minder dan [30-40] % bedragen.

| 20. | Gezien het relatief lage gezamenlijke marktaandeel van de partijen, de huidige reserveproductiecapaciteit en het feit dat klanten verschillende leveranciers hebben en kortlopende contracten (van gemiddeld een jaar) afsluiten, is het onwaarschijnlijk dat Ineos op zichzelf in staat zou zijn om marktmacht uit te oefenen op een de gehele EER omvattende of zelfs Noordwest-Europese markt. |
| --- | --- |

20.

Gezien het relatief lage gezamenlijke marktaandeel van de partijen, de huidige reserveproductiecapaciteit en het feit dat klanten verschillende leveranciers hebben en kortlopende contracten (van gemiddeld een jaar) afsluiten, is het onwaarschijnlijk dat Ineos op zichzelf in staat zou zijn om marktmacht uit te oefenen op een de gehele EER omvattende of zelfs Noordwest-Europese markt.

| 21. | De mogelijkheid dat deze transactie een onderlinge afstemming van gedragingen in de hand werkt is eveneens klein, vanwege het aantal concurrenten (waarvan zes belangrijke) die na de concentratie actief blijven. Bovendien gaan de meeste klanten elke maand op zoek naar en in onderhandeling over prijsoffertes van veel verschillende concurrerende leveranciers, wat het moeilijker maakt om aan een gemeenschappelijk patroon vast te houden. Gezien het bovenstaande heeft de Commissie geconcludeerd dat de voorgenomen transactie waarschijnlijk niet zal leiden tot gecoördineerde concurrentieverstoring. |
| --- | --- |

21.

De mogelijkheid dat deze transactie een onderlinge afstemming van gedragingen in de hand werkt is eveneens klein, vanwege het aantal concurrenten (waarvan zes belangrijke) die na de concentratie actief blijven. Bovendien gaan de meeste klanten elke maand op zoek naar en in onderhandeling over prijsoffertes van veel verschillende concurrerende leveranciers, wat het moeilijker maakt om aan een gemeenschappelijk patroon vast te houden. Gezien het bovenstaande heeft de Commissie geconcludeerd dat de voorgenomen transactie waarschijnlijk niet zal leiden tot gecoördineerde concurrentieverstoring.

| 22. | In de EER, de meest waarschijnlijke geografische markt, zou het marktaandeel voor vloeibare natriumhydroxide van de partijen tezamen [10-20] % zijn. Hoewel het gezamenlijk marktaandeel van de partijen op sommige nationale markten hoger ligt (van [40-50] %, [40-50] % en [50-60] % respectievelijk in Noorwegen, Zweden en Denemarken tot [50-60] % in het Verenigd Koninkrijk), is het onwaarschijnlijk dat deze transactie leidt tot concurrentieproblemen, welke marktdefinitie ook gehanteerd wordt, gezien de relatief beperkte overlappingen en het aantal belangrijke concurrenten dat op de markt actief is. |
| --- | --- |

22.

In de EER, de meest waarschijnlijke geografische markt, zou het marktaandeel voor vloeibare natriumhydroxide van de partijen tezamen [10-20] % zijn. Hoewel het gezamenlijk marktaandeel van de partijen op sommige nationale markten hoger ligt (van [40-50] %, [40-50] % en [50-60] % respectievelijk in Noorwegen, Zweden en Denemarken tot [50-60] % in het Verenigd Koninkrijk), is het onwaarschijnlijk dat deze transactie leidt tot concurrentieproblemen, welke marktdefinitie ook gehanteerd wordt, gezien de relatief beperkte overlappingen en het aantal belangrijke concurrenten dat op de markt actief is.

| 23. | In de EER schatten de partijen hun gezamenlijke aandeel van de algemene markt voor S-PVC-verbindingen op minder dan [20-30] %. Op de West-Europese of Noordwest-Europese markt zou dit aandeel respectievelijk [10-20] % en [20-30] % zijn. |
| --- | --- |

23.

In de EER schatten de partijen hun gezamenlijke aandeel van de algemene markt voor S-PVC-verbindingen op minder dan [20-30] %. Op de West-Europese of Noordwest-Europese markt zou dit aandeel respectievelijk [10-20] % en [20-30] % zijn.

| 24. | Voor wat betreft mogelijke verticale aspecten is het onwaarschijnlijk dat Ineos in staat zal zijn om het aanbod van S-PVC aan niet-geïntegreerde mengbedrijven te beperken, omdat de onderneming niet zal beschikken over marktmacht op de S-PVC-markt, waar zij na de concentratie concurrentie zal blijven ondervinden van ondernemingen die in de gehele EER actief zijn. |
| --- | --- |

24.

Voor wat betreft mogelijke verticale aspecten is het onwaarschijnlijk dat Ineos in staat zal zijn om het aanbod van S-PVC aan niet-geïntegreerde mengbedrijven te beperken, omdat de onderneming niet zal beschikken over marktmacht op de S-PVC-markt, waar zij na de concentratie concurrentie zal blijven ondervinden van ondernemingen die in de gehele EER actief zijn.

| 25. | Gezien het bovenstaande en met het oog op de beperkte horizontale overlapping en het ontbreken van belangrijke verticale problemen is het onwaarschijnlijk dat de voorgenomen transactie concurrentieverstorende effecten op de markt voor S-PVC-verbindingen zal hebben. |
| --- | --- |

25.

Gezien het bovenstaande en met het oog op de beperkte horizontale overlapping en het ontbreken van belangrijke verticale problemen is het onwaarschijnlijk dat de voorgenomen transactie concurrentieverstorende effecten op de markt voor S-PVC-verbindingen zal hebben.

| 26. | Op een ruim gedefinieerde productmarkt voor harde folie (onder andere folie van PVC, PET, polypropyleen en polyethyleen) heeft Ineos een marktaandeel van [5-10] % in de EER. Wat kleinere marktsegmenten voor harde S-PVC-folie betreft, ligt het marktaandeel van Ineos voor alle segmenten beneden de [20-30] %, behalve voor de segmenten van pharma-monofolie en pharma-duplexfolie waarvoor Ineos in beide gevallen een marktaandeel van [30-40] % heeft. |
| --- | --- |

26.

Op een ruim gedefinieerde productmarkt voor harde folie (onder andere folie van PVC, PET, polypropyleen en polyethyleen) heeft Ineos een marktaandeel van [5-10] % in de EER. Wat kleinere marktsegmenten voor harde S-PVC-folie betreft, ligt het marktaandeel van Ineos voor alle segmenten beneden de [20-30] %, behalve voor de segmenten van pharma-monofolie en pharma-duplexfolie waarvoor Ineos in beide gevallen een marktaandeel van [30-40] % heeft.

| 27. | Uit de conclusie van de Commissie dat de voorgenomen transactie de daadwerkelijke concurrentie bij de levering van S-PVC niet zal belemmeren, volgt dat de concurrenten op de downstreammarkt voor harde PVC-folie de mogelijkheid zouden behouden om S-PVC tegen concurrerende voorwaarden aan te kopen en daadwerkelijke concurrenten te blijven bij de levering van harde folieproducten. Het is derhalve onwaarschijnlijk dat de voorgenomen transactie aanleiding zal geven tot mededingingsbezwaren op de markt voor S-PVC-folie. |
| --- | --- |

27.

Uit de conclusie van de Commissie dat de voorgenomen transactie de daadwerkelijke concurrentie bij de levering van S-PVC niet zal belemmeren, volgt dat de concurrenten op de downstreammarkt voor harde PVC-folie de mogelijkheid zouden behouden om S-PVC tegen concurrerende voorwaarden aan te kopen en daadwerkelijke concurrenten te blijven bij de levering van harde folieproducten. Het is derhalve onwaarschijnlijk dat de voorgenomen transactie aanleiding zal geven tot mededingingsbezwaren op de markt voor S-PVC-folie.

III.   CONCLUSIE

| 28. | Om de hierboven uiteengezette redenen is de Commissie tot de conclusie gekomen dat de voorgenomen concentratie de handhaving van een daadwerkelijke concurrentie op de gemeenschappelijke markt of op een aanzienlijk deel daarvan, met name door het ontstaan of de versterking van een machtspositie, niet significant zal belemmeren. Daarom wordt de concentratie verenigbaar verklaard met de gemeenschappelijke markt en de EER-Overeenkomst op grond van artikel 8, lid 1, van de concentratieverordening en artikel 57 van de EER-Overeenkomst. |
| --- | --- |

28.

Om de hierboven uiteengezette redenen is de Commissie tot de conclusie gekomen dat de voorgenomen concentratie de handhaving van een daadwerkelijke concurrentie op de gemeenschappelijke markt of op een aanzienlijk deel daarvan, met name door het ontstaan of de versterking van een machtspositie, niet significant zal belemmeren. Daarom wordt de concentratie verenigbaar verklaard met de gemeenschappelijke markt en de EER-Overeenkomst op grond van artikel 8, lid 1, van de concentratieverordening en artikel 57 van de EER-Overeenkomst.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

(2)  PB C 219 van 28.8.2008, blz. 16.

(3)  PB C 219 van 28.8.2008, blz. 17.

---

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE LIDSTATEN

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/21 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/21

---

Door de lidstaten medegedeelde inlichtingen betreffende staatssteun die wordt toegekend op grond van Verordening (EG) nr. 1628/2006 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op nationale regionale investeringssteun

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/16)

| Nummer van de steunmaatregel | XR 33/07 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Oostenrijk |
| Regio | Alle Regionen gemäß genehmigter Fördergebietskarte für Regionalbeihilfen in Österreich 2007-2013 (N 492/06) |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt | Gewährung von Beihilfen (Förderungen) gemäß § 51a Abs. 3-5 AMFG (Arbeitsmarktförderungsgesetz)
  (Gewährung von Zuschüssen und Zinsenzuschüssen sowie von Darlehen für Investitionen von Großunternehmen unter Wahrung der beihilfenrechtlich genehmigten Förderobergrenzen) |
| Rechtsgrondslag | Richtlinien für die Gewährung von Beihilfen (Förderungen) gemäß § 51a Abs. 3-5 AMFG (Arbeitsmarktförderungsgesetz) |
| Type maatregel | Steunregeling |
| Voorziene jaarlijkse uitgaven | 60 mln EUR |
| Maximale steunintensiteit | 30 % |
| Overeenkomstig artikel 4 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 1.6.2007 |
| Looptijd | 31.12.2013 |
| Economische sectoren | Beperkt tot specifieke sectoren |
| NACE: D, 55, K |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Bundesministerium für Wirtschaft und Arbeit |
| Stubenring 1 |
| A-1010 Wien |
| Tel. (43) 711 00 63 90 |

Nummer van de steunmaatregel

XR 33/07

Lidstaat

Oostenrijk

Regio

Alle Regionen gemäß genehmigter Fördergebietskarte für Regionalbeihilfen in Österreich 2007-2013 (N 492/06)

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt

Gewährung von Beihilfen (Förderungen) gemäß § 51a Abs. 3-5 AMFG (Arbeitsmarktförderungsgesetz)

(Gewährung von Zuschüssen und Zinsenzuschüssen sowie von Darlehen für Investitionen von Großunternehmen unter Wahrung der beihilfenrechtlich genehmigten Förderobergrenzen)

Rechtsgrondslag

Richtlinien für die Gewährung von Beihilfen (Förderungen) gemäß § 51a Abs. 3-5 AMFG (Arbeitsmarktförderungsgesetz)

Type maatregel

Steunregeling

Voorziene jaarlijkse uitgaven

60 mln EUR

Maximale steunintensiteit

30 %

Overeenkomstig artikel 4 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

1.6.2007

Looptijd

31.12.2013

Economische sectoren

Beperkt tot specifieke sectoren

NACE: D, 55, K

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Bundesministerium für Wirtschaft und Arbeit

Stubenring 1

A-1010 Wien

Tel. (43) 711 00 63 90

Het internetadres waarop de steunregeling is gepubliceerd

www.awsg.at/portal/media/2505.pdf

Andere informatie

—

| Nummer van de steunmaatregel | XR 41/07 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Oostenrijk |
| Regio | Niederösterreich |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt | Förderungsaktion der Niederösterreichischen Grenzlandförderungsgesellschaft mbH |
| Rechtsgrondslag | Richtlinien zur Förderungsaktion der Niederösterreichischen Grenzlandförderungsgesellschaft mbH |
| Type maatregel | Steunregeling |
| Voorziene jaarlijkse uitgaven | 0,32 mln EUR |
| Maximale steunintensiteit | 15 % |
| Overeenkomstig artikel 4 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 21.3.2007 |
| Looptijd | 31.12.2013 |
| Economische sectoren | Alle sectoren die voor regionale investeringssteun in aanmerking komen |
| — |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Niederösterreichische Grenzlandförderungsgesellschaft mbH |
| A-1011 Wien, Lugeck 1 |
| Tel. (43) 513 78 35 |
| Fax (43) 513 78 40 |
| NOeG@ecoplus.at |

Nummer van de steunmaatregel

XR 41/07

Lidstaat

Oostenrijk

Regio

Niederösterreich

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt

Förderungsaktion der Niederösterreichischen Grenzlandförderungsgesellschaft mbH

Rechtsgrondslag

Richtlinien zur Förderungsaktion der Niederösterreichischen Grenzlandförderungsgesellschaft mbH

Type maatregel

Steunregeling

Voorziene jaarlijkse uitgaven

0,32 mln EUR

Maximale steunintensiteit

15 %

Overeenkomstig artikel 4 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

21.3.2007

Looptijd

31.12.2013

Economische sectoren

Alle sectoren die voor regionale investeringssteun in aanmerking komen

—

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Niederösterreichische Grenzlandförderungsgesellschaft mbH

A-1011 Wien, Lugeck 1

Tel. (43) 513 78 35

Fax (43) 513 78 40

NOeG@ecoplus.at

Het internetadres waarop de steunregeling is gepubliceerd

http://noeg.grenzland.at/

Andere informatie

—

| Nummer van de steunmaatregel | XR 13/08 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Tsjechische Republiek |
| Regio | 87(3)(a) |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt | Operační program Podnikání a inovace 2007–2013
  Podprogram Školící střediska (výzva I) |
| Rechtsgrondslag | Zákon č. 47/2002 Sb., o podpoře malého a středního podnikání
  Zákon č. 218/2000 Sb., o rozpočtových pravidlech a o změně některých souvisejících zákonů |
| Type maatregel | Steunregeling |
| Voorziene jaarlijkse uitgaven | 133 mln CZK |
| Maximale steunintensiteit | 40 % |
| Overeenkomstig artikel 4 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 3.3.2008 |
| Looptijd | 30.6.2010 |
| Economische sectoren | Alle sectoren die voor regionale investeringssteun in aanmerking komen |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Ministerstvo průmyslu a obchodu České republiky |
| Na Františku 32 |
| CZ-110 15 Praha 1 |

Nummer van de steunmaatregel

XR 13/08

Lidstaat

Tsjechische Republiek

Regio

87(3)(a)

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt

Operační program Podnikání a inovace 2007–2013

Podprogram Školící střediska (výzva I)

Rechtsgrondslag

Zákon č. 47/2002 Sb., o podpoře malého a středního podnikání

Zákon č. 218/2000 Sb., o rozpočtových pravidlech a o změně některých souvisejících zákonů

Type maatregel

Steunregeling

Voorziene jaarlijkse uitgaven

133 mln CZK

Maximale steunintensiteit

40 %

Overeenkomstig artikel 4 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

3.3.2008

Looptijd

30.6.2010

Economische sectoren

Alle sectoren die voor regionale investeringssteun in aanmerking komen

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Ministerstvo průmyslu a obchodu České republiky

Na Františku 32

CZ-110 15 Praha 1

Het internetadres waarop de steunregeling is gepubliceerd

www.mpo.cz

Andere informatie

—

| Nummer van de steunmaatregel | XR 14/08 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Tsjechische Republiek |
| Regio | 87(3)(a) |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt | Operační program Podnikání a inovace 2007–2013
  Podprogram ICT a strategické služby (výzva I) |
| Rechtsgrondslag | Zákon č. 47/2002 Sb., o podpoře malého a středního podnikání
  Zákon č. 218/2000 Sb., o rozpočtových pravidlech a o změně některých souvisejících zákonů |
| Type maatregel | Steunregeling |
| Voorziene jaarlijkse uitgaven | 200 mln CZK |
| Maximale steunintensiteit | 40 % |
| Overeenkomstig artikel 4 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 1.3.2008 |
| Looptijd | 30.6.2009 |
| Economische sectoren | Alle sectoren die voor regionale investeringssteun in aanmerking komen |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Ministerstvo průmyslu a obchodu České republiky |
| Na Františku 32 |
| CZ-110 15 Praha 1 |

Nummer van de steunmaatregel

XR 14/08

Lidstaat

Tsjechische Republiek

Regio

87(3)(a)

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt

Operační program Podnikání a inovace 2007–2013

Podprogram ICT a strategické služby (výzva I)

Rechtsgrondslag

Zákon č. 47/2002 Sb., o podpoře malého a středního podnikání

Zákon č. 218/2000 Sb., o rozpočtových pravidlech a o změně některých souvisejících zákonů

Type maatregel

Steunregeling

Voorziene jaarlijkse uitgaven

200 mln CZK

Maximale steunintensiteit

40 %

Overeenkomstig artikel 4 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

1.3.2008

Looptijd

30.6.2009

Economische sectoren

Alle sectoren die voor regionale investeringssteun in aanmerking komen

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Ministerstvo průmyslu a obchodu České republiky

Na Františku 32

CZ-110 15 Praha 1

Het internetadres waarop de steunregeling is gepubliceerd

www.mpo.cz

Andere informatie

—

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/24 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/24

---

Beknopte informatie van de lidstaten betreffende overheidssteun die wordt verleend krachtens Verordening (EG) nr. 70/2001 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op staatssteun voor kleine en middelgrote ondernemingen

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/17)

| Nummer van de steunmaatregel | XS 134/08 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Polen |
| Regio | Podkarpackie |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt | Przedsiębiorstwo produkcyjno usługowo handlowe Akpil Kazimierz Anioł |
| Rechtsgrondslag | Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-192/P-224/2008 |
| Type maatregel | Ad hoc |
| Begrotingsmiddelen | Totaal van de voorziene steun: 115 684 EUR |
| Maximale steunintensiteit | In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 2.4.2008 |
| Looptijd | 2.4.2008 |
| Doelstelling | Kleine- en middelgrote ondernemingen |
| Economische sectoren | Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego |
| Ul. Wspólna 1/3 |
| PL-00-529 Warszawa |

Nummer van de steunmaatregel

XS 134/08

Lidstaat

Polen

Regio

Podkarpackie

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt

Przedsiębiorstwo produkcyjno usługowo handlowe Akpil Kazimierz Anioł

Rechtsgrondslag

Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-192/P-224/2008

Type maatregel

Ad hoc

Begrotingsmiddelen

Totaal van de voorziene steun: 115 684 EUR

Maximale steunintensiteit

In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

2.4.2008

Looptijd

2.4.2008

Doelstelling

Kleine- en middelgrote ondernemingen

Economische sectoren

Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Ul. Wspólna 1/3

PL-00-529 Warszawa

| Nummer van de steunmaatregel | XS 135/08 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Polen |
| Regio | Śląskie |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt | Jumarpol Przedsiębiorstwo Prywatne S.C. Piotr Traczewski, Marek Kasperek |
| Rechtsgrondslag | Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-193/P-225/2008 |
| Type maatregel | Ad hoc |
| Begrotingsmiddelen | Totaal van de voorziene steun: 27 883 EUR |
| Maximale steunintensiteit | In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 2.4.2008 |
| Looptijd | 2.4.2008 |
| Doelstelling | Kleine- en middelgrote ondernemingen |
| Economische sectoren | Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego |
| Ul. Wspólna 1/3 |
| PL-00-529 Warszawa |

Nummer van de steunmaatregel

XS 135/08

Lidstaat

Polen

Regio

Śląskie

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt

Jumarpol Przedsiębiorstwo Prywatne S.C. Piotr Traczewski, Marek Kasperek

Rechtsgrondslag

Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-193/P-225/2008

Type maatregel

Ad hoc

Begrotingsmiddelen

Totaal van de voorziene steun: 27 883 EUR

Maximale steunintensiteit

In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

2.4.2008

Looptijd

2.4.2008

Doelstelling

Kleine- en middelgrote ondernemingen

Economische sectoren

Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Ul. Wspólna 1/3

PL-00-529 Warszawa

| Nummer van de steunmaatregel | XS 137/08 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Polen |
| Regio | Wielkopolskie |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt | Mechanika Maszyn i Urządzeń Rolniczych Dozamech Donat Zawidzki |
| Rechtsgrondslag | Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-198/P-228/2008 |
| Type maatregel | Ad hoc |
| Begrotingsmiddelen | Totaal van de voorziene steun: 112 060 EUR |
| Maximale steunintensiteit | In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 7.5.2008 |
| Looptijd | 7.5.2008 |
| Doelstelling | Kleine- en middelgrote ondernemingen |
| Economische sectoren | Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego |
| Ul. Wspólna 1/3 |
| PL-00-529 Warszawa |

Nummer van de steunmaatregel

XS 137/08

Lidstaat

Polen

Regio

Wielkopolskie

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt

Mechanika Maszyn i Urządzeń Rolniczych Dozamech Donat Zawidzki

Rechtsgrondslag

Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-198/P-228/2008

Type maatregel

Ad hoc

Begrotingsmiddelen

Totaal van de voorziene steun: 112 060 EUR

Maximale steunintensiteit

In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

7.5.2008

Looptijd

7.5.2008

Doelstelling

Kleine- en middelgrote ondernemingen

Economische sectoren

Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Ul. Wspólna 1/3

PL-00-529 Warszawa

| Nummer van de steunmaatregel | XS 138/08 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Polen |
| Regio | Dolnoslaskie |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt | Metalerg J.M.J Cieślak S.J. |
| Rechtsgrondslag | Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-195/P-213/2008 |
| Type maatregel | Ad hoc |
| Begrotingsmiddelen | Totaal van de voorziene steun: 17 292 EUR |
| Maximale steunintensiteit | In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 15.4.2008 |
| Looptijd | 15.4.2008 |
| Doelstelling | Kleine- en middelgrote ondernemingen |
| Economische sectoren | Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego |
| Ul. Wspólna 1/3 |
| PL-00-529 Warszawa |

Nummer van de steunmaatregel

XS 138/08

Lidstaat

Polen

Regio

Dolnoslaskie

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt

Metalerg J.M.J Cieślak S.J.

Rechtsgrondslag

Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-195/P-213/2008

Type maatregel

Ad hoc

Begrotingsmiddelen

Totaal van de voorziene steun: 17 292 EUR

Maximale steunintensiteit

In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

15.4.2008

Looptijd

15.4.2008

Doelstelling

Kleine- en middelgrote ondernemingen

Economische sectoren

Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Ul. Wspólna 1/3

PL-00-529 Warszawa

| Nummer van de steunmaatregel | XS 141/08 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Polen |
| Regio | Podkarpackie |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt | Metal-Odlew Lesław Kwiatkowski, Agnieszka Witkowska, Sp. Jawna |
| Rechtsgrondslag | Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-197/P-221/2008 |
| Type maatregel | Ad hoc |
| Begrotingsmiddelen | Totaal van de voorziene steun: 49 739 EUR |
| Maximale steunintensiteit | In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 22.4.2008 |
| Looptijd | 22.4.2008 |
| Doelstelling | Kleine- en middelgrote ondernemingen |
| Economische sectoren | Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego |
| Ul. Wspólna 1/3 |
| PL-00-529 Warszawa |

Nummer van de steunmaatregel

XS 141/08

Lidstaat

Polen

Regio

Podkarpackie

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die individuele steun ontvangt

Metal-Odlew Lesław Kwiatkowski, Agnieszka Witkowska, Sp. Jawna

Rechtsgrondslag

Ustawa z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki art. 10, Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Dz.U. 221 z 14.11.2007 r.), § 3 ust. 1, umowa nr II-197/P-221/2008

Type maatregel

Ad hoc

Begrotingsmiddelen

Totaal van de voorziene steun: 49 739 EUR

Maximale steunintensiteit

In overeenstemming met artikel 4, leden 2 tot en met 6, en artikel 5 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

22.4.2008

Looptijd

22.4.2008

Doelstelling

Kleine- en middelgrote ondernemingen

Economische sectoren

Alle sectoren komen in aanmerking voor KMO-steun

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Ul. Wspólna 1/3

PL-00-529 Warszawa

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/27 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/27

---

Door de lidstaten medegedeelde inlichtingen betreffende staatssteun die wordt toegekend op grond van Verordening (EG) nr. 1628/2006 van de Commissie betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op nationale regionale investeringssteun

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/18)

| Nummer van de steunmaatregel | XR 131/07 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Hongarije |
| Regio | — |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt | Az Új Magyarország Vidékfejlesztési Program keretében nyújtható regionális beruházási támogatásokról szóló támogatási program |
| Rechtsgrondslag | 77/2007. (VII. 30.) FVM rendelet |
| Type maatregel | Steunregeling |
| Voorziene jaarlijkse uitgaven | 17 500 mln HUF |
| Maximale steunintensiteit | 50 % |
| Overeenkomstig artikel 4 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 15.10.2007 |
| Looptijd | 31.12.2012 |
| Economische sectoren | Alle sectoren komen voor regionale investeringssteun in aanmerking |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Földművelésügyi és Vidékfejlesztési Minisztérium |
| Kossuth tér 11. |
| H-1055 Budapest |

Nummer van de steunmaatregel

XR 131/07

Lidstaat

Hongarije

Regio

—

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt

Az Új Magyarország Vidékfejlesztési Program keretében nyújtható regionális beruházási támogatásokról szóló támogatási program

Rechtsgrondslag

77/2007. (VII. 30.) FVM rendelet

Type maatregel

Steunregeling

Voorziene jaarlijkse uitgaven

17 500 mln HUF

Maximale steunintensiteit

50 %

Overeenkomstig artikel 4 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

15.10.2007

Looptijd

31.12.2012

Economische sectoren

Alle sectoren komen voor regionale investeringssteun in aanmerking

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Földművelésügyi és Vidékfejlesztési Minisztérium

Kossuth tér 11.

H-1055 Budapest

Het internetadres waarop de steunregeling is gepubliceerd

www.fvm.hu

Andere informatie

—

| Nummer van de steunmaatregel | XR 161/07 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Hongarije |
| Regio | — |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt | Regionális beruházási támogatás a Környezet és Energia Operatív Programból |
| Rechtsgrondslag | 23/2007. (VIII. 29.) MeHVM rendelet a Környezet és Energia Operatív Program prioritásaira rendelt források felhasználásának részletes szabályairól és egyes támogatási jogcímeiről |
| Type maatregel | Steunregeling |
| Voorziene jaarlijkse uitgaven | 11 010 mln HUF |
| Maximale steunintensiteit | 50 % |
| Overeenkomstig artikel 4 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 24.10.2007 |
| Looptijd | 31.12.2013 |
| Economische sectoren | Alle sectoren komen voor regionale investeringssteun in aanmerking |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Környezetvédelmi Programok Irányító Hatósága |
| Pozsonyi út 56. |
| H-1133 Budapest |

Nummer van de steunmaatregel

XR 161/07

Lidstaat

Hongarije

Regio

—

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt

Regionális beruházási támogatás a Környezet és Energia Operatív Programból

Rechtsgrondslag

23/2007. (VIII. 29.) MeHVM rendelet a Környezet és Energia Operatív Program prioritásaira rendelt források felhasználásának részletes szabályairól és egyes támogatási jogcímeiről

Type maatregel

Steunregeling

Voorziene jaarlijkse uitgaven

11 010 mln HUF

Maximale steunintensiteit

50 %

Overeenkomstig artikel 4 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

24.10.2007

Looptijd

31.12.2013

Economische sectoren

Alle sectoren komen voor regionale investeringssteun in aanmerking

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Környezetvédelmi Programok Irányító Hatósága

Pozsonyi út 56.

H-1133 Budapest

Het internetadres waarop de steunregeling is gepubliceerd

www.nfu.hu/palyazatok

Andere informatie

—

| Nummer van de steunmaatregel | XR 197/07 |
| --- | --- |
| Lidstaat | Hongarije |
| Regio | — |
| Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt | Regionális beruházási támogatás az EGT és Norvég Finanszírozási Mechanizmusból |
| Rechtsgrondslag | 242/2006 Korm. rendelet 92/A-92/F. §
  201/2005 Korm. rendelet |
| Type maatregel | Steunregeling |
| Voorziene jaarlijkse uitgaven | 1 006,2 mln HUF |
| Maximale steunintensiteit | 50 % |
| Overeenkomstig artikel 4 van de verordening |
| Datum van tenuitvoerlegging | 15.10.2007 |
| Looptijd | 30.4.2011 |
| Economische sectoren | Alle sectoren komen voor regionale investeringssteun in aanmerking |
| Naam en adres van de steunverlenende autoriteit | Nemzeti Fejlesztési Ügynökség |
| Pozsonyi út 56. |
| H-1133 Budapest |

Nummer van de steunmaatregel

XR 197/07

Lidstaat

Hongarije

Regio

—

Benaming van de steunregeling of naam van de onderneming die aanvullende ad-hocsteun ontvangt

Regionális beruházási támogatás az EGT és Norvég Finanszírozási Mechanizmusból

Rechtsgrondslag

242/2006 Korm. rendelet 92/A-92/F. §

201/2005 Korm. rendelet

Type maatregel

Steunregeling

Voorziene jaarlijkse uitgaven

1 006,2 mln HUF

Maximale steunintensiteit

50 %

Overeenkomstig artikel 4 van de verordening

Datum van tenuitvoerlegging

15.10.2007

Looptijd

30.4.2011

Economische sectoren

Alle sectoren komen voor regionale investeringssteun in aanmerking

Naam en adres van de steunverlenende autoriteit

Nemzeti Fejlesztési Ügynökség

Pozsonyi út 56.

H-1133 Budapest

Het internetadres waarop de steunregeling is gepubliceerd

www.nfu.gov.hu

www.eeagrants.hu

Andere informatie

—

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/29 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/29

---

Mededeling van de Commissie in het kader van de procedure van artikel 4, lid 1, punt a), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad

Wijziging van de openbaredienstverplichtingen met betrekking tot de levering van geregelde luchtdiensten op de routes Trapani-Rome en terug, Trapani-Cagliari en terug, Trapani-Bari en terug, en Trapani-Milaan en terug

(2008/C 219/19)

De Italiaanse overheid heeft besloten om, overeenkomstig artikel 4, lid 1, punt a), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad, de openbaredienstverplichtingen te wijzigen die zijn opgelegd voor de levering van geregelde luchtdiensten op de routes Trapani-Rome en terug, Trapani-Cagliari en terug, Trapani-Bari en terug, en Trapani-Milaan en terug, als gepubliceerd in het PB C 150 van 28.6.2006, in PB C 141 van 26.6.2007 en in PB C 121 van 17.5.2008.

De openbaredienstverplichtingen die zijn opgelegd voor de levering van geregelde luchtdiensten op de route Trapani-Cagliari en terug worden opgeheven en punt 1 van de mededeling in PB C 150 van 28.6.2006 wordt als volgt gewijzigd.

Betrokken routes

| | Trapani-Rome en terug; |
| --- | --- |

Trapani-Rome en terug;

| | Trapani-Bari en terug; |
| --- | --- |

Trapani-Bari en terug;

| | Trapani-Milaan en terug. |
| --- | --- |

Trapani-Milaan en terug.

In het geval van de bestemming Rome wordt de luchthaven Rome Fiumicino bedoeld, en in het geval van de bestemming Milaan wordt de luchthaven Milaan Linate bedoeld.

---

V Bekendmakingen

BESTUURLIJKE PROCEDURES

Commissie

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/30 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/30

---

Exploitatie van geregelde luchtdiensten — Aanbesteding van de gewestregering van Åland, overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder d), van Verordening (EEG) nr. 2408/92, voor de exploitatie van geregelde luchtdiensten tussen Mariehamn op Åland en Stockholm/Arlanda in Zweden

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/20)

1.   Inleiding

Op 26 juni 2008 heeft de gewestregering van Åland besloten om de huidige openbaredienstverplichting voor geregelde luchtdiensten op de route MHQ-ARN te verlengen voor de periode 1 maart 2009-29 februari 2012, overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder a), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad.

De bijzonderheden van deze openbaredienstverplichting zijn bekendgemaakt in het
  Publicatieblad van de Europese Unie C 218 van 27.8.2008, blz. 17.

Indien geen enkele luchtvaartmaatschappij een aanvang heeft gemaakt of op het punt staat een aanvang te maken met het onderhouden van geregelde luchtdiensten in overeenstemming met de openbare dienstverplichtingen die voor die route zijn opgelegd en zonder om financiële compensatie te verzoeken, zal de gewestregering van Åland de toegang tot deze route voor een periode van drie jaar beperken tot een luchtvaartmaatschappij. Het recht om luchtdiensten te exploiteren op de desbetreffende route wordt toegekend op basis van een aanbesteding, overeenkomstig de procedure van artikel 4, lid 1, onder d), van bovenvermelde verordening. Op 26 juni 2008 heeft de gewestregering van Åland besloten een aanbesteding te publiceren.

2.   Betreft

Het uitvoeren van geregelde luchtdiensten op de bovengenoemde route van 2 maart 2009 tot en met 29 februari 2012, overeenkomstig in het
  Publicatieblad van de Europese Unie C 218 van 27.8.2008, blz. 17 reeks van bekendgemaakte openbaredienstverplichting.

3.   Deelneming aan de aanbesteding

Alle luchtvaartmaatschappijen die houder zijn van een geldige exploitatievergunning die door een lidstaat is afgegeven overeenkomstig Verordening (EEG) nr. 2407/92 van de Raad van 23 juli 1992 betreffende de verlening van exploitatievergunningen aan luchtvaartmaatschappijen, mogen aan de aanbesteding deelnemen.

4.   Basis voor de aanbestedingsprocedure

De bepalingen van artikel 4, lid 1, onder d) tot en met i), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 zijn van toepassing op deze aanbestedingsprocedure. De aanbestedende dienst heeft het recht alle offertes te weigeren indien de prijs te hoog is of indien de omstandigheden of voorwaarden voor het exploiteren van de luchtdiensten zo radicaal zijn veranderd dat de geplande dienst ongeschikt is of niet overeenkomstig de in de aanbesteding vermelde wijze kan worden geëxploiteerd.

De gewestregering van Åland kan de begindatum van de te verlenen diensten uitstellen alvorens het contract te gunnen. In dat geval wordt ook de einddatum dienovereenkomstig aangepast.

5.   Aanbestedingsdossier

Het volledige aanbestedingsdossier, met de uitnodiging tot inschrijving, de voorwaarden voor deelneming aan de aanbestedingsprocedure, de contractbepalingen, een beschrijving van de openbaredienstverplichting, de bijzonderheden met betrekking tot de bestemming en het inschrijvingsformulier kunnen worden verkregen bij:

Åland landskapsregering, PB 1060, AX-22111, MARIEHAMN, Åland.

De documenten kunnen ook per e-mail (registrator@ls.aland.fi), per tel. ((358-18) 250 00) of per fax ((358-18) 237 90) worden aangevraagd. De contactpersoon is hoofdingenieur Niklas Karlman (niklas.karlman@ls.aland.fi, tel. (358-18) 251 30).

6.   Financiële compensatie

In de offerte moet duidelijk zijn vermeld welk bedrag (in euro's) wordt gevraagd om de bovenvermelde dienst gedurende de periode in kwestie te exploiteren. Het vermelde bedrag van de compensatie moet gebaseerd zijn op een beoordeling van de werkelijke uitgaven en inkomsten met betrekking tot de activiteiten en op de minimumeisen die de openbaredienstverplichting met zich meebrengt. Er wordt alleen compensatie verleend voor de kosten met betrekking tot luchtvervoer op de luchthavens van Arlanda en Mariehamn die rechtstreeks zijn toe te schrijven aan de desbetreffende dienst. Voor kosten zoals vertrek- en landingsvergoedingen voor andere routes of luchthavens wordt geen compensatie betaald.

7.   Ticketprijzen

In de offerte moeten de soorten tickets, de prijzen van deze tickets en de toepasselijke voorwaarden worden vermeld. De ticketprijzen moeten in overeenstemming zijn met de openbaredienstverplichting op de route.

8.   Selectiemethode

De luchtvaartmaatschappij wordt geselecteerd uit de offertes die beantwoorden aan de uitnodiging tot inschrijving en aan de in de aanbestedingsdocumenten vastgestelde eisen. Bij het selecteren van de luchtvaartmaatschappij wordt rekening gehouden met de criteria van artikel 4, lid 1, onder f), van Verordening (EEG) nr. 2408/92.

9.   Geldigheidsduur van het contract

Het contract geldt vanaf de datum waarop het door beide partijen is ondertekend tot de datum waarop de luchtvaartmaatschappij, overeenkomstig de aanbestedingsdocumenten, een eindverslag heeft ingediend bij de gewestregering na de laatste maand van de exploitatie (februari 2012, tenzij de begin- en einddatum worden uitgesteld).

10.   Wijziging en opzegging van het contract

Het contract kan alleen worden gewijzigd als de wijzigingen in overeenstemming zijn met de bekendgemaakte openbaredienstverplichting op de route in kwestie. Alle wijzigingen van het contract moeten schriftelijk gebeuren. Elke partij mag het contract opzeggen mits een opzeggingstermijn van zes maanden in acht wordt genomen, onverminderd het recht om het contract op te zeggen om specifieke redenen.

11.   Sancties voor niet-naleving van het contract

De luchtvaartmaatschappij is verantwoordelijk voor naleving van haar contractuele verplichtingen. Indien zij het contract niet of niet volledig naleeft om redenen die aan de luchtvaartmaatschappij kunnen worden toegeschreven, heeft de aanbestedende autoriteit het recht om de compensatiebetalingen proportioneel te verlagen. De aanbestedende autoriteit behoudt zich ook het recht voor om schadevergoeding te eisen.

12.   Uiterste datum voor de indiening van offertes

De offertes moeten uiterlijk 31 kalenderdagen na de bekendmaking van deze aankondiging in het Publicatieblad van de Europese Unie worden ingediend.

13.   Indiening van offertes

De offertes moeten tijdens de hieronder vermelde kantooruren en uiterlijk op de in punt 12 vermelde datum worden ingediend bij het registratiekantoor van de gewestregering Åland. De offertes moeten worden ingediend in een gesloten omslag, waarop de vermelding „Anbud flygtrafik MHQ-ARN” is aangebracht. Deze omslag mag per post worden verstuurd of persoonlijk of door een koerier worden afgegeven bij de gewestregering Åland, op het in punt 5 vermelde adres.

Het kantooradres van de gewestregering is Självstyrelsegården, Strandgatan in Mariehamn, Åland. De kantoren van de gewestregering zijn geopend op weekdagen van 8.00 tot 16.15 uur.

De offerte en alle documentatie moeten in het Zweeds of Engels zijn opgesteld; naast het origineel moeten ook twee kopieën van al deze documenten worden ingediend.

De offerte moet geldig zijn tot en met 30 januari 2009.

Per fax of e-mail verstuurde offertes worden niet aanvaard.

14.   Geldigheid van de offertes

Overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder d), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 is de aanbestedingsprocedure alleen geldig als geen enkele luchtvaartmaatschappij een aanvang heeft gemaakt of op het punt staat een aanvang te maken met het onderhouden van geregelde luchtdiensten op de desbetreffende route.

Luchtvaartmaatschappijen die deze route vanaf 2 maart 2009 overeenkomstig de openbaredienstverplichting willen exploiteren zonder het exclusiviteitsrecht op deze route te genieten en zonder financiële compensatie te krijgen, en die garanderen dat zij de route minstens zes maanden zullen exploiteren, moeten uiterlijk op 2 februari 2009 een aanvraag hiervoor indienen bij de Finse burgerluchtvaartautoriteit. De gewestregering van Åland is verantwoordelijk voor het onderzoeken van deze aanvragen.

Indien een dergelijke aanvraag wordt ingediend en de gewestregering van oordeel is dat de luchtvaartmaatschappij voldoet aan de eisen van de openbaredienstverplichting, is deze aanbestedingsprocedure niet van toepassing.

Indien dit niet het geval is, zal de gewestregering de toegang tot de route beperken tot slechts een luchtvaartmaatschappij.

Het contract wordt alleen gegund als het parlement van Åland hiervoor de nodige financiële middelen vrijmaakt.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/32 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/32

---

P-Lissabon: Exploitatie van geregelde luchtdiensten

Door Portugal krachtens Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad gedane uitnodiging tot inschrijving in het kader van de internationale openbare aanbesteding voor de exploitatie van geregelde luchtdiensten op de route Lissabon-Vila Real-Bragança-Vila Real-Lissabon

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/21)

1.   Inleiding: Overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder a), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad van 23 juli 1992 betreffende de toegang van communautaire luchtvaartmaatschappijen tot intracommunautaire luchtroutes heeft Portugal besloten om de openbaredienstverplichting met betrekking tot geregelde luchtdiensten op de route Lissabon-Vila Real-Bragança-Vila Real-Lissabon te wijzigen.

Daarom is in het kader van de internationale openbare aanbesteding met betrekking tot de exploitatie van geregelde luchtdiensten op de route Lissabon-Vila Real-Bragança-Vila Real-Lissabon een uitnodiging tot inschrijving gepubliceerd in het
  Publicatieblad van de Europese Unie C 143 van 10 juni 2008.

Aangezien geen enkele luchtvaartmaatschappij tijdens de periode voor het indienen van een offerte een voorstel heeft ingediend, wordt de internationale openbare aanbesteding geacht zonder respons te zijn gebleven.

Aangezien het echter noodzakelijk is de geregelde luchtdiensten op de bovenvermelde route voort te zetten en de burgers belang hebben bij het voortzetten van de onder de aanbesteding vallende dienst, is een nieuwe internationale openbare aanbesteding voor de exploitatie van geregelde luchtdiensten op de route Lissabon-Vila Real-Bragança-Vila Real-Lissabon uitgeschreven, zodat potentiële kandidaten die niet op de hoogte waren van de vorige aanbesteding nu tijdig voorstellen kunnen indienen.

Door middel van deze aankondiging verzoekt de Portugese overheid luchtvaartmaatschappijen om voorstellen in te dienen voor de exploitatie van geregelde luchtdiensten op de route Lissabon-Vila Real-Bragança-Vila Real-Lissabon, overeenkomstig de in de vorige alinea's vastgestelde voorwaarden.

Voor zover op 15 december 2008 geen enkele luchtvaartmaatschappij klaar is om te beginnen met geregelde luchtdiensten op bovengenoemde route overeenkomstig de openbaredienstverplichting en zonder om financiële compensatie te verzoeken, zal overeenkomstig de procedure van artikel 4, lid 1, onder d) van bovengenoemde verordening een luchtvaartmaatschappij bij openbare aanbesteding worden geselecteerd om deze diensten te exploiteren.

2.   Betreft: Levering, met ingang van 12 januari 2009, van geregelde luchtdiensten op bovengenoemde route overeenkomstig de voor deze route opgelegde openbaredienstverplichting, als bekendgemaakt in het
  Publicatieblad van de Europese Unie C 143 van 10 juni 2008.

3.   Deelneming aan de aanbesteding: De aanbesteding staat open voor alle maatschappijen die in het bezit zijn van een geldige exploitatievergunning voor luchtvervoer, afgegeven door een lidstaat ter uitvoering van Verordening (EEG) nr. 2407/92 van de Raad van 23 juli 1992 betreffende de verlening van exploitatievergunningen aan luchtvaartmaatschappijen.

4.   Aanbestedingsprocedure: Deze aanbesteding valt onder de bepalingen van artikel 4, lid 1, onder d), e), f), g), h) en i), van Verordening (EEG) nr. 2408/92.

5.   Aanbestedingsdossier: Het volledige dossier voor de aanbestedingen, omvattende de specifieke regels voor de aanbesteding, kan mits betaling van 100 EUR worden verkregen bij het Instituto Nacional de Aviação Civil, Rua B, Edificios 4, 5 e 6 — Aeroporto da Portela 4 — P-1749-034 Lissabon.

6.   Financiële compensatie: Gegadigden dienen in hun offerte expliciet aan te geven welk bedrag wordt gevraagd als compensatie voor het uitvoeren van de openbaredienstverplichtingen op de route gedurende 3 jaar vanaf de voorgenomen aanvangsdatum (per jaar gespecificeerd). Wanneer de offerte het aanbieden van vluchten tijdens het weekend omvat, kan dit geen verhoging van de door de lidstaat te verstrekken financiële compensatie tot gevolg hebben. De financiële impact ten gevolge van het aanbieden van vluchten tijdens het weekend (niet te dragen door de lidstaat) moet in de offerte naar behoren worden toegelicht en gerechtvaardigd. Het werkelijke bedrag van de uitgekeerde compensatie wordt jaarlijks achteraf vastgesteld op grond van de werkelijke, met bewijsstukken gestaafde, uitgaven en inkomsten, doch zal nooit meer kunnen bedragen dan het in de offerte vermelde bedrag.

7.   Tarieven: In de offertes moeten de geplande tarieven worden vermeld, die in overeenstemming moeten zijn met de openbaredienstverplichtingen als bekendgemaakt in
  Publicatieblad van de Europese Unie C 143 van 10 juni 2008.

8.   Looptijd, wijziging en opzegging van het contract: Het contract gaat in op 12 januari 2009 en loopt af na drie jaar. In geval van een onvoorziene wijziging van de exploitatievoorwaarden kan het bedrag van de financiële compensatie worden gewijzigd.

9.   Sancties: Wanneer de luchtvaartmaatschappij de diensten in kwestie om redenen van overmacht niet kan exploiteren, kan de compensatie worden verminderd in verhouding tot het aantal geannuleerde vluchten. Wanneer de luchtvaartmaatschappij de diensten niet uitvoert om andere redenen dan overmacht, of ingeval zij de openbaredienstverplichtingen niet nakomt, kunnen de Portugese autoriteiten:

het bedrag van de financiële compensatie verlagen in verhouding tot het aantal geannuleerde vluchten;

juridische procedures inleiden die kunnen resulteren in boetes en aanvullende sancties als bedoeld bij de wet;

contractuele sancties vaststellen;

een einde maken aan het contract, in overeenstemming met de Portugese wetgeving, onverlet de situaties waarin het contract in dit verband voorziet;

de gronden voor intrekking van het contract inroepen overeenkomstig de Portugese wetgeving en het concessiecontract.

10.   Indiening van de offertes:

| 1. | De offertes moeten voor 17 uur op de dertigste dag na de bekendmaking van deze aankondiging in het Publicatieblad van de Europese Unie zijn ingediend. |
| --- | --- |

1.

De offertes moeten voor 17 uur op de dertigste dag na de bekendmaking van deze aankondiging in het Publicatieblad van de Europese Unie zijn ingediend.

| 2. | De offertes mogen worden afgegeven, tegen ontvangstbewijs, op de zetel van het Instituto Nacional de Aviação Civil, Rua B, Edificios 4, 5 e 6 — Aeroporto da Portela 4 — P-1749-034 Lissabon, en dit tussen 9 en 17 uur, of mogen als aangetekend schrijven, met ontvangstbewijs, worden verstuurd op voorwaarde dat dit gebeurt binnen de in bovenstaande alinea gepreciseerde termijn. Bij laattijdige indiening is de kandidaat als enige verantwoordelijk. |
| --- | --- |

2.

De offertes mogen worden afgegeven, tegen ontvangstbewijs, op de zetel van het Instituto Nacional de Aviação Civil, Rua B, Edificios 4, 5 e 6 — Aeroporto da Portela 4 — P-1749-034 Lissabon, en dit tussen 9 en 17 uur, of mogen als aangetekend schrijven, met ontvangstbewijs, worden verstuurd op voorwaarde dat dit gebeurt binnen de in bovenstaande alinea gepreciseerde termijn. Bij laattijdige indiening is de kandidaat als enige verantwoordelijk.

11.   Geldigheid van de aanbestedingen: Overeenkomstig het bepaalde in artikel 4, lid 1, onder d), eerste zin, van Verordening (EEG) nr. 2408/92 is deze aanbesteding slechts geldig indien geen enkele communautaire luchtvaartmaatschappij voor 2 december 2008 een aanvraag heeft ingediend om deze verbindingen met ingang van 14 augustus 2007 te exploiteren in overeenstemming met de opgelegde openbaredienstverplichtingen, zonder daarvoor een financiële compensatie te vragen.

Ingeval INAC, I.P. voor 15 december 2008 vaststelt dat een of meer luchtvaartmaatschappijen aan de voorwaarden voldoet/voldoen om deze verbindingen te exploiteren in overeenstemming met de opgelegde openbaredienstverplichtingen en zonder daarvoor een financiële compensatie te vragen, vervalt deze en alle andere in deze context ingediende aanbestedingen.

---

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/34 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/34

---

Exploitatie van geregelde luchtdiensten — Openbare aanbestedingen door het Verenigd Koninkrijk overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder d) van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad met betrekking tot de exploitatie van geregelde luchtdiensten tussen Stornoway-Benbecula en Benbecula-Barra (Schotland)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/22)

1.   Inleiding

Overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder a), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 van de Raad van 23 juli 1992 betreffende de toegang van communautaire luchtvaartmaatschappijen tot intracommunautaire luchtroutes heeft het Verenigd Koninkrijk openbare dienstverplichtingen opgelegd voor geregelde luchtdiensten op de routes Stornoway-Benbecula en Benbecula-Barra. De normen vereist door deze openbare aanbestedingen werden voor Stornoway-Benbecula bekendgemaakt in het PB C 53 van 4.3.1995, als gewijzigd in het PB C 143 van 8.5.1998, PB C 154 van 29.5.2001, en PB C 310 van 13.12.2002, en als verder gewijzigd in het PB C 285 van 17.11.2005, en PB C 218 van 27.8.2008, en werden voor Benbecula-Barra bekendgemaakt in het PB C 53 van 4.3.1995, als gewijzigd in het PB C 143 van 8.5.1998, PB C 154 van 29.5.2001, en PB C 310 van 13.12.2002, en als verder gewijzigd in het PB C 295 van 5.12.2003, PB C 285 van 17.11.2005, en PB C 218 van 27.8.2008.

Indien geen enkele luchtvaartmaatschappij in overeenstemming met de opgelegde openbare dienstverplichtingen en zonder compensatie te vragen voor 1 maart 2009 met geregelde luchtdiensten op de routes Stornoway-Benbecula en Benbecula-Barra begint of op het punt staat te beginnen, heeft het Verenigd Koninkrijk, in overeenstemming met de procedure van artikel 4, lid 1, onder d), van bovenvermelde verordening, besloten de toegang tot elk van deze routes te blijven beperken tot een luchtvaartmaatschappij (alhoewel, om twijfel te vermijden, een luchtvaartmaatschappij diensten mag verlenen voor beide routes) en het recht deze diensten vanaf 1 april 2009 te exploiteren openbaar aan te besteden.

2.   Voorwerp van de aanbesteding

Exploitatie vanaf 1 april 2009 van geregelde luchtdiensten tussen Stornoway-Benbecula en Benbecula-Barra in overeenstemming met de openbare dienstverleningen opgelegd op deze routes en voor Stornoway-Benbecula bekendgemaakt in het PB C 53 van 4.3.1995, als gewijzigd in het PB C 143 van 8.5.1998, PB C 154 van 29.5.2001, en PB C 310 van 13.12.2002, en als verder gewijzigd in het PB C 285 van 17.11.2005, en PB C 218 van 27.8.2008; en voor Benbecula-Barra bekendgemaakt in het PB C 53 van 4.3.1995, als gewijzigd in het PB C 143 van 8.5.1998, PB C 154 van 29.5.2001 en PB C 310 van 13.12.2002 en als verder gewijzigd in het PB C 295 van 5.12.2003, PB C 285 van 17.11.2005, en PB C 218 van 27.8.2008.

3.   Deelneming

De aanbesteding staat open voor alle luchtvaartmaatschappijen die in het bezit zijn van een geldige exploitatievergunning, afgegeven door een lidstaat in overeenstemming met Verordening (EEG) nr. 2407/92 van de Raad van 23 juli 1992 betreffende de verlening van exploitatievergunningen aan luchtvaartmaatschappijen. De exploitatie van deze diensten is onderworpen aan de regelgeving van de Civil Aviation Authority (CAA).

4.   Aanbestedingsprocedure

Deze aanbesteding is onderworpen aan de bepalingen van artikel 4, lid 1, onder d), e), f), g), h) en i), van Verordening (EEG) nr. 2408/92.

5.   Aanbestedingsdossier/kwalificaties, enz.

De volledige aanbestedingsdocumentatie, inclusief offerteformulier, bestek, contractvoorwaarden/bijlage bij de contractvoorwaarden, alsmede de tekst van de oorspronkelijke openbare dienstverplichtingen die voor Stornoway-Benbecula bekendgemaakt zijn in het PB C 53 van 4.3.1995, als gewijzigd in het PB C 143 van 8.5.1998, PB C 154 van 29.5.2001, en PB C 310 van 13.12.2002, en als verder gewijzigd in het PB C 285 van 17.11.2005, en PB C 218 van 27.8.2008; en voor Benbecula-Barra in het PB C 53 van 4.3.1995, als gewijzigd in het PB C 143 van 8.5.1998, PB C 154 van 29.5.2001, en PB C 310 van 13.12.2002, en als verder gewijzigd in het PB C 295 van 5.12.2003, PB C 285 van 17.11.2005, en PB C 218 van 27.8.2008, is gratis te verkrijgen bij de onderstaande aanbestedende instantie:

| Comhairle nan Eilean Siar |
| --- |
| Council Offices |
| Sandwick Road, Stornoway |
| Isle of Lewis, HS1 2BW |
| Scotland |
| United Kingdom |
| Tel. (44-18) 51 70 94 03 |
| Fax (44-18) 51 70 94 82 |
| (Contactpersoon: Murdo J Gray, Director of Technical Services) |
| E-mail: mgray@cne-siar.gov.uk |

Comhairle nan Eilean Siar

Council Offices

Sandwick Road, Stornoway

Isle of Lewis, HS1 2BW

Scotland

United Kingdom

Tel. (44-18) 51 70 94 03

Fax (44-18) 51 70 94 82

(Contactpersoon: Murdo J Gray, Director of Technical Services)

E-mail: mgray@cne-siar.gov.uk

De luchtvaartmaatschappijen dienen bij hun offertedocumenten bewijsstukken te voegen betreffende hun financiële toestand (jaarverslagen en goedgekeurde jaarrekeningen over de afgelopen 3 jaar, indien beschikbaar, moeten worden ingediend, samen met cijfers betreffende de omzet en de winst voor belastingen over de afgelopen 3 jaar) en betreffende hun ervaring en hun technische competentie om de beschreven diensten te verlenen. De aanbestedende instantie behoudt zich het recht voor verdere informatie te vragen over de financiële en technische middelen en mogelijkheden van de indiener.

Het recht om de diensten op de routes Stornoway-Benbecula en Benbecula-Barra te exploiteren wordt verleend ervan uitgaande dat ze gecombineerd kunnen worden in een contract of dat aanbestedingen gehouden kunnen worden voor de exploitatie van een dienst of beide diensten. De aanbestedende instantie behoudt zich bijgevolg het recht voor naar eigen inzicht offertes te aanvaarden die maar een dienst of beide diensten betreffen en inschrijvers dienen voor elke offerte een afzonderlijke kostenopgave te verstrekken; inschrijvers moeten er echter rekening mee houden dat de aanbestedende instantie ook aparte offertes voor het verlenen van beide diensten kan aanvaarden en moeten dan ook voor dergelijke offertes een kostenopgave verstrekken. Zowel aparte als gecombineerde offertes worden beoordeeld op basis van hun economisch voordeel en ze moeten de exploitatie van beide diensten waarborgen voor een duur van hun respectieve naderbepaalde aanbestedingsperiode. Behalve dat inschrijvers moeten kunnen aantonen dat de vermelde luchtvaartuigen veilig van en naar de desbetreffende luchthavens kunnen vliegen, moeten zij, op het ogenblik dat de offerte wordt ingediend, beschikken over de vereiste goedkeuring van de bevoegde regelgevende autoriteiten voor de exploitatie van alle aspecten van beide routes. Offerteprijzen moeten in pond sterling worden vermeld en alle documentatie moet in het Engels zijn. Het contract zal worden beschouwd als een contract volgens Schots recht waarvoor uitsluitend de Schotse rechtbanken bevoegd zijn.

6.   Financiële compensatie

De ingediende aanbestedingen moeten het bedrag vermelden dat in de vorm van een subsidie vereist wordt voor de exploitatie van de dienst(en) voor de periode als vermeld in punt 7 hieronder vanaf de aanvangssdatum tot 31 maart 2012 (met een jaarlijkse analyse). De subsidie moet worden berekend overeenkomstig de specificaties. Het maximale bedrag van de uiteindelijk uitgekeerde subsidie kan alleen worden herzien in geval van een onvoorziene verandering in de exploitatievoorwaarden.

Het contract of de contracten zal/zullen worden toegekend door Comhairle nan Eilean Siar. Alle betalingen krachtens het/de contract(en) gebeuren in pond sterling.

7.   Geldigheidsduur, wijziging en beëindiging van het (de) contract(en)

Een op 1 april 2009 ingaand driejarig contract verloopt op 31 maart 2012 voor de dienst Stornoway-Benbecula en een op 1 april 2009 ingaand eenjarig contract verloopt op 31 maart 2012 voor de dienst Benbecula-Barra. Een gecombineerd contract voor het verlenen van luchtdiensten tussen Stornoway-Benbecula en Benbecula-Barra begint op 1 april 2009 en de in het contract opgenomen rechten en plichten met betrekking tot de exploitatie van luchtdiensten op de route Benbecula-Barra vervallen op 31 maart 2012. Naar verwachting zullen de Verordeningen (EEG) nr. 2407/92, (EEG) nr. 2408/92 en (EEG) nr. 2409/92 van de Raad door een nieuwe verordening van het Europees Parlement en de Raad inzake gemeenschappelijke regels voor de exploitatie van luchtdiensten in de Gemeenschap worden ingetrokken en herschikt. De periode van dit contract zal worden verlengd tot 31 maart 2013 indien dit bij die verordening, mits deze voor 1 april 2009 vastgesteld en van kracht is, wordt toegestaan. Elke wijziging of beëindiging van het/de contract(en) vindt plaats volgens de voorwaarden van het contract. Variaties in de diensten zijn slechts toegestaan met instemming van de aanbestedende instantie.

8.   Sancties wanneer de luchtvaartmaatschappij het/de contract(en) niet nakomt

Wanneer de luchtvaartmaatschappij om een andere dan onderstaande reden een vlucht niet kan uitvoeren, kan Comhairle nan Eilean Siar de subsidie naar verhouding verlagen voor elke keer dat een vlucht niet wordt uitgevoerd, met dien verstande dat Comhairle nan Eilean Siar de subsidie niet verlaagt wanneer het niet uitvoeren van de vlucht het gevolg is van een van de onderstaande omstandigheden en niet het gevolg is van handelingen of nalatigheden van de luchtvaartmaatschappij:

| — | verkeers-/weersomstandigheden; |
| --- | --- |

—

verkeers-/weersomstandigheden;

| — | sluiting van de luchthavens; |
| --- | --- |

—

sluiting van de luchthavens;

| — | redenen met betrekking tot de beveiliging; |
| --- | --- |

—

redenen met betrekking tot de beveiliging;

| — | stakingen; |
| --- | --- |

—

stakingen;

| — | veiligheidsoverwegingen. |
| --- | --- |

—

veiligheidsoverwegingen.

In overeenstemming met de contractvoorwaarden is daarnaast ook een verklaring van de luchtvaartmaatschappij voor het niet nakomen van de verplichtingen vereist.

9.   Uiterste termijn voor het indienen van offertes

1 maand na de datum van bekendmaking van deze mededeling.

10.   Indieningsprocedure

De offertes dienen naar het onder punt 5 genoemde adres te worden opgestuurd. Personen die toegelaten zijn voor openbare aanbestedingen zijn aangestelde personeelsleden van de Technical Services en de Corporate Services Department van Comhairle nan Eilean Siar.

11.   Geldigheid van aanbesteding

Overeenkomstig artikel 4, lid 1, onder d), van Verordening (EEG) nr. 2408/92 is de geldigheid van deze aanbesteding onderworpen aan de voorwaarde dat geen enkele communautaire luchtvaartmaatschappij voor 1 maart 2009 een programma indient om een of beide routes vanaf 1 april 2009 of eerder in overeenstemming met de opgelegde openbare dienstverplichtingen, als gewijzigd, te exploiteren zonder daarvoor subsidie te ontvangen.

---

PROCEDURES IN VERBAND MET DE UITVOERING VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK MEDEDINGINGSBELEID

Commissie

| 28.8.2008 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 219/36 |
| --- | --- | --- | --- |

28.8.2008

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 219/36

---

Voorafgaande aanmelding van een concentratie

(Zaak COMP/M.5303 — Arques/SHC)

(Voor de EER relevante tekst)

(2008/C 219/23)

| 1. | Op 21 augustus 2008 heeft de Commissie een aanmelding van een voorgenomen concentratie in de zin van artikel 4 van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1) ontvangen. Hierin is meegedeeld dat de onderneming Arques Industries AG („Arques”, Duitsland), in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van genoemde verordening de volledige zeggenschap verkrijgt over de onderneming SHC GmbH & Co. KG („SHC”, Duitsland), die momenteel onder zeggenschap staat van de onderneming Siemens AG („Siemens”, Duitsland), door de verwerving van aandelen. |
| --- | --- |

1.

Op 21 augustus 2008 heeft de Commissie een aanmelding van een voorgenomen concentratie in de zin van artikel 4 van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1) ontvangen. Hierin is meegedeeld dat de onderneming Arques Industries AG („Arques”, Duitsland), in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van genoemde verordening de volledige zeggenschap verkrijgt over de onderneming SHC GmbH & Co. KG („SHC”, Duitsland), die momenteel onder zeggenschap staat van de onderneming Siemens AG („Siemens”, Duitsland), door de verwerving van aandelen.

| 2. | De bedrijfswerkzaamheden van de betrokken ondernemingen zijn:






  — | voor Arques en gelieerde ondernemingen: herstructurering van ondernemingen; groothandel in en doorverkoop van IT-producten, telecommunicatie- en home mediaproducten, assemblage van IT-producten; |
| --- | --- | --- |

2.

De bedrijfswerkzaamheden van de betrokken ondernemingen zijn:

—

voor Arques en gelieerde ondernemingen: herstructurering van ondernemingen; groothandel in en doorverkoop van IT-producten, telecommunicatie- en home mediaproducten, assemblage van IT-producten;

| — | voor SHC: ontwikkeling, vervaardiging en distributie van vaste en VoIP-telefoons, breedbandapparatuur (hoofdzakelijk routers en gateways), home mediaproducten (set-top boxes). |
| --- | --- |

—

voor SHC: ontwikkeling, vervaardiging en distributie van vaste en VoIP-telefoons, breedbandapparatuur (hoofdzakelijk routers en gateways), home mediaproducten (set-top boxes).

| 3. | Op grond van een voorlopig onderzoek is de Commissie van oordeel dat de aangemelde transactie binnen het toepassingsgebied van Verordening (EG) nr. 139/2004 kan vallen. Ten aanzien van dit punt wordt de definitieve beslissing echter aangehouden. |
| --- | --- |

3.

Op grond van een voorlopig onderzoek is de Commissie van oordeel dat de aangemelde transactie binnen het toepassingsgebied van Verordening (EG) nr. 139/2004 kan vallen. Ten aanzien van dit punt wordt de definitieve beslissing echter aangehouden.

| 4. | De Commissie verzoekt belanghebbende derden hun eventuele opmerkingen over de voorgenomen concentratie kenbaar te maken aan de Commissie.
  Deze opmerkingen moeten de Commissie uiterlijk tien dagen na dagtekening van deze bekendmaking hebben bereikt. Zij kunnen per fax ((32-2) 296 43 01 of 296 72 44) of per post, onder vermelding van referentienummer COMP/M.5303 — Arques/SHC, aan onderstaand adres worden toegezonden:





  Europese Commissie |
| --- | --- |
| Directoraat-generaal Concurrentie |
| Griffie voor concentraties |
| J-70 |
| B-1049 Brussel |

4.

De Commissie verzoekt belanghebbende derden hun eventuele opmerkingen over de voorgenomen concentratie kenbaar te maken aan de Commissie.

Deze opmerkingen moeten de Commissie uiterlijk tien dagen na dagtekening van deze bekendmaking hebben bereikt. Zij kunnen per fax ((32-2) 296 43 01 of 296 72 44) of per post, onder vermelding van referentienummer COMP/M.5303 — Arques/SHC, aan onderstaand adres worden toegezonden:

Europese Commissie

Directoraat-generaal Concurrentie

Griffie voor concentraties

J-70

B-1049 Brussel

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---