# Publicatieblad C 189/2022

| | ISSN 1977-0995 |
| --- | --- |
| Publicatieblad
  van de Europese Unie | C 189 |
| | |
| Uitgave in de Nederlandse taal | Mededelingen en bekendmakingen | 65e jaargang10 mei 2022 |

ISSN 1977-0995

Publicatieblad

van de Europese Unie

C 189

Uitgave in de Nederlandse taal

Mededelingen en bekendmakingen

65e jaargang10 mei 2022

---

| Inhoud | Bladzijde |
| --- | --- |
| | II   Mededelingen |
| | MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE |
| | Europese Commissie |
| 2022/C 189/01 | Mededeling van de Commissie — Goedkeuring van de inhoud van een ontwerpverordening van de Commissie waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 702/2014 van de Commissie | 1 |
| 2022/C 189/02 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10676 — NEXT / WP / PINK) (
  1
  ) | 69 |
| 2022/C 189/03 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10707 — MACQUARIE / BCI / REDEN HOLDING AND REDEN HOLDING 2020) (
  1
  ) | 70 |
| 2022/C 189/04 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10650 — EGERIA / ISOPLUS GROUP / BRUGG / ISOPLUS JV) (
  1
  ) | 71 |
| 2022/C 189/05 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10716 — PLD / NBIM / TARGET ASSET BLEISWIJK) (
  1
  ) | 72 |

Inhoud

Bladzijde

II   Mededelingen

MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europese Commissie

2022/C 189/01

Mededeling van de Commissie — Goedkeuring van de inhoud van een ontwerpverordening van de Commissie waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 702/2014 van de Commissie

1

2022/C 189/02

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10676 — NEXT / WP / PINK) (
  1
  )

1

69

2022/C 189/03

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10707 — MACQUARIE / BCI / REDEN HOLDING AND REDEN HOLDING 2020) (
  1
  )

1

70

2022/C 189/04

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10650 — EGERIA / ISOPLUS GROUP / BRUGG / ISOPLUS JV) (
  1
  )

1

71

2022/C 189/05

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10716 — PLD / NBIM / TARGET ASSET BLEISWIJK) (
  1
  )

1

72

---

| | IV   Informatie |
| --- | --- |
| | INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE |
| | Europese Commissie |
| 2022/C 189/06 | Wisselkoersen van de euro — 6 mei 2022 | 73 |
| 2022/C 189/07 | Wisselkoersen van de euro — 9 mei 2022 | 74 |
| | INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE LIDSTATEN |
| 2022/C 189/08 | Bekendmaking van een bijwerking van de lijst van nationale normalisatie-instellingen krachtens artikel 27 van Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad betreffende Europese normalisatie | 75 |

IV   Informatie

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europese Commissie

2022/C 189/06

Wisselkoersen van de euro — 6 mei 2022

73

2022/C 189/07

Wisselkoersen van de euro — 9 mei 2022

74

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE LIDSTATEN

2022/C 189/08

Bekendmaking van een bijwerking van de lijst van nationale normalisatie-instellingen krachtens artikel 27 van Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad betreffende Europese normalisatie

75

---

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Voor de EER relevante tekst. |

---

(1)   Voor de EER relevante tekst.

1

| NL | |
| --- | --- |

NL

---

II Mededelingen

MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europese Commissie

| 10.5.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 189/1 |
| --- | --- | --- | --- |

10.5.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 189/1

---

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE

Goedkeuring van de inhoud van een ontwerpverordening van de Commissie waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 702/2014 van de Commissie

(2022/C 189/01)

Op 17 december 2021 heeft de Commissie de inhoud goedgekeurd van een ontwerpverordening van de Commissie waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 702/2014 van de Commissie.

De ontwerpverordening van de Commissie is als bijlage aan deze mededeling gehecht. Zij zal in januari 2022 worden opengesteld voor openbare raadpleging op:

http://ec.europa.eu/competition/consultations/open.html

---

BIJLAGE

ONTWERPVERORDENING (EU) .../... VAN DE COMMISSIE

van ...

waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 702/2014 van de Commissie

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 108, lid 4,

Gezien Verordening (EU) 2015/1588 van de Raad van 13 juli 2015 betreffende de toepassing van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie op bepaalde soorten horizontale steunmaatregelen (1), en met name artikel 1, lid 1, punten a) en b),

Na bekendmaking van een ontwerp van deze verordening overeenkomstig artikel 6 en artikel 8, lid 2, van Verordening (EU) 2015/1588 (2),

Na raadpleging van het Adviescomité inzake overheidssteun,

Overwegende hetgeen volgt:

| (1) | Overheidsfinanciering die aan de criteria van artikel 107, lid 1, van het Verdrag voldoet, vormt staatssteun en moet krachtens artikel 108, lid 3, van het Verdrag bij de Commissie worden aangemeld. De Raad kan evenwel krachtens artikel 109 van het Verdrag categorieën steun vaststellen die van die aanmeldingsverplichting worden vrijgesteld. Overeenkomstig artikel 108, lid 4, van het Verdrag kan de Commissie verordeningen betreffende die categorieën steun vaststellen. Krachtens Verordening (EU) 2015/1588 is de Commissie bevoegd om, overeenkomstig artikel 109 van het Verdrag, te verklaren dat bepaalde categorieën steun kunnen worden vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag. Op grond van die verordening heeft de Commissie Verordening (EU) nr. 702/2014 waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in de plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard (3), vastgesteld, die van toepassing is tot en met 31 december 2022. |
| --- | --- |

(1)

Overheidsfinanciering die aan de criteria van artikel 107, lid 1, van het Verdrag voldoet, vormt staatssteun en moet krachtens artikel 108, lid 3, van het Verdrag bij de Commissie worden aangemeld. De Raad kan evenwel krachtens artikel 109 van het Verdrag categorieën steun vaststellen die van die aanmeldingsverplichting worden vrijgesteld. Overeenkomstig artikel 108, lid 4, van het Verdrag kan de Commissie verordeningen betreffende die categorieën steun vaststellen. Krachtens Verordening (EU) 2015/1588 is de Commissie bevoegd om, overeenkomstig artikel 109 van het Verdrag, te verklaren dat bepaalde categorieën steun kunnen worden vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag. Op grond van die verordening heeft de Commissie Verordening (EU) nr. 702/2014 waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in de plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard (3), vastgesteld, die van toepassing is tot en met 31 december 2022.

| (2) | Krachtens artikel 42 van het Verdrag zijn de mededingingsregels slechts in zoverre op de productie van en de handel in landbouwproducten van toepassing als door het Europees Parlement en de Raad wordt bepaald. Op grond van artikel 211 van Verordening (EU) nr. 1308/2013 van het Europees Parlement en de Raad (4) zijn de staatssteunregels van toepassing op steun voor de productie van en de handel in landbouwproducten, met inachtneming van specifieke afwijkingen. In artikel 211, lid 2, van Verordening (EU) nr. 1308/2013 is bepaald dat de staatssteunregels niet van toepassing zijn op betalingen van de lidstaten voor in die verordening vastgestelde maatregelen die geheel of gedeeltelijk door de Unie worden gefinancierd, en voor de maatregelen die zijn opgenomen in de artikelen 213 tot en met 218 van die verordening. Voorts zijn de staatssteunregels op grond van artikel 145 van Verordening (EU) [SPR] van het Europees Parlement en de Raad niet van toepassing op betalingen die de lidstaten overeenkomstig die verordening verrichten, noch op aanvullende nationale financiering die binnen het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag valt. Dergelijke betalingen, die bedoeld zijn om binnen het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag in aanvullende nationale financiering te voorzien, moeten aan de criteria van Verordening (EU) [SPR] voldoen om door de Commissie te kunnen worden goedgekeurd als onderdeel van het strategisch GLB-plan van een bepaalde lidstaat. Gaat het evenwel om maatregelen die niet binnen het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag vallen, dan zijn de staatssteunregels van toepassing, zowel op het gedeelte dat uit het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling (Elfpo) wordt gecofinancierd als op de aanvullende nationale financiering. |
| --- | --- |

(2)

Krachtens artikel 42 van het Verdrag zijn de mededingingsregels slechts in zoverre op de productie van en de handel in landbouwproducten van toepassing als door het Europees Parlement en de Raad wordt bepaald. Op grond van artikel 211 van Verordening (EU) nr. 1308/2013 van het Europees Parlement en de Raad (4) zijn de staatssteunregels van toepassing op steun voor de productie van en de handel in landbouwproducten, met inachtneming van specifieke afwijkingen. In artikel 211, lid 2, van Verordening (EU) nr. 1308/2013 is bepaald dat de staatssteunregels niet van toepassing zijn op betalingen van de lidstaten voor in die verordening vastgestelde maatregelen die geheel of gedeeltelijk door de Unie worden gefinancierd, en voor de maatregelen die zijn opgenomen in de artikelen 213 tot en met 218 van die verordening. Voorts zijn de staatssteunregels op grond van artikel 145 van Verordening (EU) [SPR] van het Europees Parlement en de Raad niet van toepassing op betalingen die de lidstaten overeenkomstig die verordening verrichten, noch op aanvullende nationale financiering die binnen het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag valt. Dergelijke betalingen, die bedoeld zijn om binnen het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag in aanvullende nationale financiering te voorzien, moeten aan de criteria van Verordening (EU) [SPR] voldoen om door de Commissie te kunnen worden goedgekeurd als onderdeel van het strategisch GLB-plan van een bepaalde lidstaat. Gaat het evenwel om maatregelen die niet binnen het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag vallen, dan zijn de staatssteunregels van toepassing, zowel op het gedeelte dat uit het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling (Elfpo) wordt gecofinancierd als op de aanvullende nationale financiering.

| (3) | Omdat de economische gevolgen van steun niet anders zijn naargelang die steun gedeeltelijk door de Unie dan wel door een lidstaat alleen wordt gefinancierd, moet het beleid van de Commissie inzake staatssteuncontrole samenhang vertonen met de steun die in het kader van het eigen gemeenschappelijk landbouw- en plattelandsontwikkelingsbeleid van de Unie wordt verleend. |
| --- | --- |

(3)

Omdat de economische gevolgen van steun niet anders zijn naargelang die steun gedeeltelijk door de Unie dan wel door een lidstaat alleen wordt gefinancierd, moet het beleid van de Commissie inzake staatssteuncontrole samenhang vertonen met de steun die in het kader van het eigen gemeenschappelijk landbouw- en plattelandsontwikkelingsbeleid van de Unie wordt verleend.

| (4) | Het toepassingsgebied van deze verordening moet dan ook op dat van Verordening (EU) [SPR] worden afgestemd wat betreft uit het Elfpo gecofinancierde maatregelen. |
| --- | --- |

(4)

Het toepassingsgebied van deze verordening moet dan ook op dat van Verordening (EU) [SPR] worden afgestemd wat betreft uit het Elfpo gecofinancierde maatregelen.

| (5) | Deze verordening moet verdere vereenvoudiging mogelijk maken en moet leiden tot meer transparantie, een doeltreffender evaluatie en een betere controle van de naleving van de staatssteunregels op het nationale niveau en het niveau van de Unie, zonder dat daarbij afbreuk wordt gedaan aan de institutionele bevoegdheden van de Commissie en de lidstaten. |
| --- | --- |

(5)

Deze verordening moet verdere vereenvoudiging mogelijk maken en moet leiden tot meer transparantie, een doeltreffender evaluatie en een betere controle van de naleving van de staatssteunregels op het nationale niveau en het niveau van de Unie, zonder dat daarbij afbreuk wordt gedaan aan de institutionele bevoegdheden van de Commissie en de lidstaten.

| (6) | De Commissie heeft de artikelen 107 en 108 van het Verdrag in tal van gevallen op de landbouw- en de bosbouwsector toegepast overeenkomstig de richtsnoeren van 2014 voor staatssteun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden (5) (hierna “de richtsnoeren van 2014” genoemd). Op die gebieden heeft zij dan ook heel wat ervaring opgedaan met steunmaatregelen die de lidstaten nog steeds bij de Commissie moeten aanmelden. Dankzij die ervaring is de Commissie nu in staat de voorwaarden waaronder bepaalde categorieën steun als verenigbaar met de interne markt kunnen worden beschouwd, beter te omschrijven en het toepassingsgebied van de groepsvrijstellingen uit te breiden, zonder dat wordt geraakt aan de transparantie en evenredigheid van de steun. |
| --- | --- |

(6)

De Commissie heeft de artikelen 107 en 108 van het Verdrag in tal van gevallen op de landbouw- en de bosbouwsector toegepast overeenkomstig de richtsnoeren van 2014 voor staatssteun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden (5) (hierna “de richtsnoeren van 2014” genoemd). Op die gebieden heeft zij dan ook heel wat ervaring opgedaan met steunmaatregelen die de lidstaten nog steeds bij de Commissie moeten aanmelden. Dankzij die ervaring is de Commissie nu in staat de voorwaarden waaronder bepaalde categorieën steun als verenigbaar met de interne markt kunnen worden beschouwd, beter te omschrijven en het toepassingsgebied van de groepsvrijstellingen uit te breiden, zonder dat wordt geraakt aan de transparantie en evenredigheid van de steun.

| (7) | De algemene voorwaarden voor de toepassing van deze verordening moeten worden bepaald op basis van een reeks gemeenschappelijke beginselen die garanderen dat de steun een duidelijk stimulerend effect heeft, passend en evenredig is, in volledige transparantie wordt toegekend, onder een controlemechanisme valt en geregeld wordt geëvalueerd, en niet nadelig is voor de mededingings- en handelsvoorwaarden. |
| --- | --- |

(7)

De algemene voorwaarden voor de toepassing van deze verordening moeten worden bepaald op basis van een reeks gemeenschappelijke beginselen die garanderen dat de steun een duidelijk stimulerend effect heeft, passend en evenredig is, in volledige transparantie wordt toegekend, onder een controlemechanisme valt en geregeld wordt geëvalueerd, en niet nadelig is voor de mededingings- en handelsvoorwaarden.

| (8) | Steun die voldoet aan alle voorwaarden die in deze verordening zijn vastgesteld, zowel in het algemeen als specifiek voor de desbetreffende steuncategorieën, moet worden vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag. Om voor een doeltreffend toezicht te zorgen en het beheer te vereenvoudigen zonder evenwel de monitoring door de Commissie te verzwakken, moet bij vrijgestelde steun (zowel steunregelingen als individuele steun) specifiek naar deze verordening worden verwezen. |
| --- | --- |

(8)

Steun die voldoet aan alle voorwaarden die in deze verordening zijn vastgesteld, zowel in het algemeen als specifiek voor de desbetreffende steuncategorieën, moet worden vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag. Om voor een doeltreffend toezicht te zorgen en het beheer te vereenvoudigen zonder evenwel de monitoring door de Commissie te verzwakken, moet bij vrijgestelde steun (zowel steunregelingen als individuele steun) specifiek naar deze verordening worden verwezen.

| (9) | Voor staatssteun in de zin van artikel 107, lid 1, van het Verdrag die niet onder deze verordening valt, blijft de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag gelden. Deze verordening laat voor de lidstaten de mogelijkheid onverlet om steun aan te melden waarvan de doelstellingen in overeenstemming zijn met doelstellingen die onder deze verordening vallen. |
| --- | --- |

(9)

Voor staatssteun in de zin van artikel 107, lid 1, van het Verdrag die niet onder deze verordening valt, blijft de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag gelden. Deze verordening laat voor de lidstaten de mogelijkheid onverlet om steun aan te melden waarvan de doelstellingen in overeenstemming zijn met doelstellingen die onder deze verordening vallen.

| (10) | Aangezien grote regelingen een grotere potentiële impact op de handel en de mededinging hebben, moeten steunregelingen waarbij het gemiddelde jaarlijkse staatssteunbudget groter is dan een op een absolute waarde gebaseerde drempel, aan een staatssteunevaluatie worden onderworpen. In die evaluatie moet worden nagegaan of is voldaan aan de aannames en de voorwaarden die aan de verenigbaarheid van de regeling ten grondslag liggen en of de steunmaatregel doeltreffend is in het licht van de algemene en de specifieke doelstellingen ervan, en moeten indicaties worden gegeven over de impact van de regeling op de mededinging en de handel. De staatssteunevaluatie moet worden verricht op basis van een door de Commissie goedgekeurd evaluatieplan. Hoewel een dergelijk plan normaal gezien moet worden vastgesteld op het ogenblik waarop de regeling wordt opgesteld en op tijd moet worden goedgekeurd opdat de regeling in werking kan treden, is dit wellicht niet in alle gevallen mogelijk. Daarom zal deze verordening, om de inwerkingtreding van dit soort regelingen niet te vertragen, hoogstens zes maanden op die regelingen van toepassing zijn. De Commissie moet deze periode kunnen verlengen, na goedkeuring van het evaluatieplan. Daartoe moeten het evaluatieplan en alle informatie die de Commissie nodig heeft om de evaluatieplannen te beoordelen en een besluit te nemen, bij de Commissie worden aangemeld binnen twintig werkdagen na de inwerkingtreding van de regeling. |
| --- | --- |

(10)

Aangezien grote regelingen een grotere potentiële impact op de handel en de mededinging hebben, moeten steunregelingen waarbij het gemiddelde jaarlijkse staatssteunbudget groter is dan een op een absolute waarde gebaseerde drempel, aan een staatssteunevaluatie worden onderworpen. In die evaluatie moet worden nagegaan of is voldaan aan de aannames en de voorwaarden die aan de verenigbaarheid van de regeling ten grondslag liggen en of de steunmaatregel doeltreffend is in het licht van de algemene en de specifieke doelstellingen ervan, en moeten indicaties worden gegeven over de impact van de regeling op de mededinging en de handel. De staatssteunevaluatie moet worden verricht op basis van een door de Commissie goedgekeurd evaluatieplan. Hoewel een dergelijk plan normaal gezien moet worden vastgesteld op het ogenblik waarop de regeling wordt opgesteld en op tijd moet worden goedgekeurd opdat de regeling in werking kan treden, is dit wellicht niet in alle gevallen mogelijk. Daarom zal deze verordening, om de inwerkingtreding van dit soort regelingen niet te vertragen, hoogstens zes maanden op die regelingen van toepassing zijn. De Commissie moet deze periode kunnen verlengen, na goedkeuring van het evaluatieplan. Daartoe moeten het evaluatieplan en alle informatie die de Commissie nodig heeft om de evaluatieplannen te beoordelen en een besluit te nemen, bij de Commissie worden aangemeld binnen twintig werkdagen na de inwerkingtreding van de regeling.

| (11) | Deze verordening mag niet van toepassing zijn op steun die afhangt van het gebruik van binnenlandse producten in plaats van ingevoerde producten of op steun voor met de uitvoer verband houdende activiteiten. Met name mag deze verordening niet van toepassing zijn op steun ter financiering van de oprichting en exploitatie van een distributienet in een andere lidstaat of een derde land. Bij steun ter financiering van de kosten van deelneming aan handelsbeurzen of van studies of consultancydiensten die noodzakelijk zijn om een nieuw of een bestaand product op een nieuwe markt in een andere lidstaat of in een derde land uit te brengen, mag het niet gaan om steun voor met de uitvoer verband houdende activiteiten. |
| --- | --- |

(11)

Deze verordening mag niet van toepassing zijn op steun die afhangt van het gebruik van binnenlandse producten in plaats van ingevoerde producten of op steun voor met de uitvoer verband houdende activiteiten. Met name mag deze verordening niet van toepassing zijn op steun ter financiering van de oprichting en exploitatie van een distributienet in een andere lidstaat of een derde land. Bij steun ter financiering van de kosten van deelneming aan handelsbeurzen of van studies of consultancydiensten die noodzakelijk zijn om een nieuw of een bestaand product op een nieuwe markt in een andere lidstaat of in een derde land uit te brengen, mag het niet gaan om steun voor met de uitvoer verband houdende activiteiten.

| (12) | De Commissie moet erop toezien dat goedgekeurde steun de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt, niet zodanig beïnvloedt dat het algemeen belang wordt geschaad. Daarom moet steun aan een begunstigde ten aanzien van wie een bevel tot terugvordering uitstaat ingevolge een eerder besluit van de Commissie waarin steun onrechtmatig en onverenigbaar met de interne markt is verklaard, van het toepassingsgebied van deze verordening worden uitgesloten. Wanneer het evenwel gaat om compensatiesteun in risico- en crisissituaties, zoals steun voor het herstel van door natuurrampen of plantenplagen veroorzaakte schade en steun voor de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten, is het van belang dat er snel wordt gehandeld. Daarom mag de uitsluiting van de steun in dergelijke situaties niet gelden. Voorts mag de uitsluiting evenmin van toepassing zijn op beperkte steunbedragen voor kleine en middelgrote ondernemingen (“kmo’s”) die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (“CLLD”) of aan projecten van operationele groepen in het kader van het Europees Innovatiepartnerschap voor productiviteit en duurzaamheid in de landbouw (“EIP”), aangezien het in de aard van die regelingen ligt dat de individuele begunstigden niet kunnen worden geïdentificeerd. |
| --- | --- |

(12)

De Commissie moet erop toezien dat goedgekeurde steun de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt, niet zodanig beïnvloedt dat het algemeen belang wordt geschaad. Daarom moet steun aan een begunstigde ten aanzien van wie een bevel tot terugvordering uitstaat ingevolge een eerder besluit van de Commissie waarin steun onrechtmatig en onverenigbaar met de interne markt is verklaard, van het toepassingsgebied van deze verordening worden uitgesloten. Wanneer het evenwel gaat om compensatiesteun in risico- en crisissituaties, zoals steun voor het herstel van door natuurrampen of plantenplagen veroorzaakte schade en steun voor de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten, is het van belang dat er snel wordt gehandeld. Daarom mag de uitsluiting van de steun in dergelijke situaties niet gelden. Voorts mag de uitsluiting evenmin van toepassing zijn op beperkte steunbedragen voor kleine en middelgrote ondernemingen (“kmo’s”) die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (“CLLD”) of aan projecten van operationele groepen in het kader van het Europees Innovatiepartnerschap voor productiviteit en duurzaamheid in de landbouw (“EIP”), aangezien het in de aard van die regelingen ligt dat de individuele begunstigden niet kunnen worden geïdentificeerd.

| (13) | In de regel moet steun aan ondernemingen in moeilijkheden van het toepassingsgebied van deze verordening worden uitgesloten, omdat dergelijke steun moet worden getoetst aan de richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun aan ondernemingen in moeilijkheden (6). Op deze regel moeten evenwel bepaalde uitzonderingen worden vastgesteld. Ten eerste moet deze verordening wel degelijk op ondernemingen in moeilijkheden van toepassing zijn wanneer het gaat om gesubsidieerde diensten of om steun aan kmo’s die deelnemen aan of profiteren van CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, waarbij de individuele begunstigden van die regelingen eigenlijk niet kunnen worden geïdentificeerd. Ten tweede moet zij op dergelijke ondernemingen van toepassing zijn wanneer de bescherming van de volksgezondheid in het geding is, d.w.z. in het geval van steun voor de kosten van de uitroeiing van dierziekten en van steun voor het vernietigen en afvoeren van gestorven dieren. Ten derde moet deze verordening op grond van artikel 107, lid 2, punt b), van het Verdrag ook van toepassing zijn op ondernemingen in moeilijkheden wanneer steun wordt betaald voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade. Hetzelfde moet gelden in gevallen waarin een onderneming in moeilijkheden verkeert wegens schade als gevolg van gebeurtenissen waarover de betrokken onderneming geen controle heeft, namelijk als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, dierziekten, plantenplagen, beschermde dieren, bosbranden, rampzalige gebeurtenissen in bossen en met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenissen in bossen. |
| --- | --- |

(13)

In de regel moet steun aan ondernemingen in moeilijkheden van het toepassingsgebied van deze verordening worden uitgesloten, omdat dergelijke steun moet worden getoetst aan de richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun aan ondernemingen in moeilijkheden (6). Op deze regel moeten evenwel bepaalde uitzonderingen worden vastgesteld. Ten eerste moet deze verordening wel degelijk op ondernemingen in moeilijkheden van toepassing zijn wanneer het gaat om gesubsidieerde diensten of om steun aan kmo’s die deelnemen aan of profiteren van CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, waarbij de individuele begunstigden van die regelingen eigenlijk niet kunnen worden geïdentificeerd. Ten tweede moet zij op dergelijke ondernemingen van toepassing zijn wanneer de bescherming van de volksgezondheid in het geding is, d.w.z. in het geval van steun voor de kosten van de uitroeiing van dierziekten en van steun voor het vernietigen en afvoeren van gestorven dieren. Ten derde moet deze verordening op grond van artikel 107, lid 2, punt b), van het Verdrag ook van toepassing zijn op ondernemingen in moeilijkheden wanneer steun wordt betaald voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade. Hetzelfde moet gelden in gevallen waarin een onderneming in moeilijkheden verkeert wegens schade als gevolg van gebeurtenissen waarover de betrokken onderneming geen controle heeft, namelijk als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, dierziekten, plantenplagen, beschermde dieren, bosbranden, rampzalige gebeurtenissen in bossen en met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenissen in bossen.

| (14) | Als staatssteun of de daaraan verbonden voorwaarden, met inbegrip van de wijze van financiering ervan wanneer die een integrerend onderdeel van de steun vormt, leiden tot een daaraan onlosmakelijk verbonden schending van de wetgeving van de Unie, mag de steun niet verenigbaar met de interne markt worden verklaard. Daarom mag deze verordening niet van toepassing zijn op steun die onlosmakelijk met schending van de wetgeving van de Unie verbonden is. |
| --- | --- |

(14)

Als staatssteun of de daaraan verbonden voorwaarden, met inbegrip van de wijze van financiering ervan wanneer die een integrerend onderdeel van de steun vormt, leiden tot een daaraan onlosmakelijk verbonden schending van de wetgeving van de Unie, mag de steun niet verenigbaar met de interne markt worden verklaard. Daarom mag deze verordening niet van toepassing zijn op steun die onlosmakelijk met schending van de wetgeving van de Unie verbonden is.

| (15) | De handhaving van de staatssteunregels is sterk afhankelijk van de medewerking van de lidstaten. Daarom moeten de lidstaten alle nodige maatregelen nemen om de naleving van deze verordening te garanderen, ook bij individuele steunverlening in het kader van regelingen die onder een groepsvrijstelling vallen. |
| --- | --- |

(15)

De handhaving van de staatssteunregels is sterk afhankelijk van de medewerking van de lidstaten. Daarom moeten de lidstaten alle nodige maatregelen nemen om de naleving van deze verordening te garanderen, ook bij individuele steunverlening in het kader van regelingen die onder een groepsvrijstelling vallen.

| (16) | Gezien het hoge risico op ongunstige beïnvloeding van de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt, moet de Commissie grote steunbedragen, ongeacht of die individueel dan wel gecumuleerd worden verleend, beoordelen na aanmelding daarvan. Daarom moeten voor bepaalde categorieën investeringssteun die binnen het toepassingsgebied van deze verordening vallen, drempels in de vorm van een maximaal steunbedrag worden vastgesteld op een niveau dat rekening houdt met de desbetreffende steuncategorie en met de effecten die die steun wellicht zal hebben op de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt. Voor steun die boven die drempels uitkomt, moet de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag blijven gelden. De in deze verordening vastgestelde drempels mogen niet worden omzeild door kunstmatige opsplitsing van steunregelingen of steunprojecten in bijv. verschillende steunregelingen of steunprojecten met soortgelijke kenmerken, doelstellingen of begunstigden. Andere categorieën steun mogen, voor zover de in deze verordening vastgestelde verenigbaarheidsvoorwaarden en maximale steunintensiteiten of maximale steunbedragen in acht worden genomen, niet worden beschouwd als een groot risico op ongunstige beïnvloeding van de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt. |
| --- | --- |

(16)

Gezien het hoge risico op ongunstige beïnvloeding van de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt, moet de Commissie grote steunbedragen, ongeacht of die individueel dan wel gecumuleerd worden verleend, beoordelen na aanmelding daarvan. Daarom moeten voor bepaalde categorieën investeringssteun die binnen het toepassingsgebied van deze verordening vallen, drempels in de vorm van een maximaal steunbedrag worden vastgesteld op een niveau dat rekening houdt met de desbetreffende steuncategorie en met de effecten die die steun wellicht zal hebben op de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt. Voor steun die boven die drempels uitkomt, moet de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag blijven gelden. De in deze verordening vastgestelde drempels mogen niet worden omzeild door kunstmatige opsplitsing van steunregelingen of steunprojecten in bijv. verschillende steunregelingen of steunprojecten met soortgelijke kenmerken, doelstellingen of begunstigden. Andere categorieën steun mogen, voor zover de in deze verordening vastgestelde verenigbaarheidsvoorwaarden en maximale steunintensiteiten of maximale steunbedragen in acht worden genomen, niet worden beschouwd als een groot risico op ongunstige beïnvloeding van de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt.

| (17) | Met het oog op transparantie, gelijke behandeling en een doelmatige monitoring mag deze verordening slechts van toepassing zijn op steun waarvan het brutosubsidie-equivalent vooraf precies kan worden berekend zonder dat een risicoanalyse hoeft te worden uitgevoerd (“transparante steun”). |
| --- | --- |

(17)

Met het oog op transparantie, gelijke behandeling en een doelmatige monitoring mag deze verordening slechts van toepassing zijn op steun waarvan het brutosubsidie-equivalent vooraf precies kan worden berekend zonder dat een risicoanalyse hoeft te worden uitgevoerd (“transparante steun”).

| (18) | In deze verordening moet worden vastgesteld onder welke voorwaarden bepaalde specifieke steuninstrumenten, zoals leningen, garanties, belastingmaatregelen en met name terugbetaalbare voorschotten, als transparant kunnen worden beschouwd. Steun in de vorm van garanties moet als transparant worden beschouwd als het brutosubsidie-equivalent is berekend op basis van de safe-harbour-premies die voor het desbetreffende soort onderneming zijn vastgesteld. De steun moet ook als transparant worden beschouwd als de methode voor de berekening van de steunintensiteit van de staatsgarantie vóór de uitvoering van de maatregel is aangemeld bij de Commissie en door haar is goedgekeurd in overeenstemming met de mededeling betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op staatssteun in de vorm van garanties (7) (de “mededeling over garanties”). Voor de toepassing van deze verordening mag steun in de vorm van risicofinancieringsmaatregelen en kapitaalinjecties niet als transparante steun worden beschouwd. |
| --- | --- |

(18)

In deze verordening moet worden vastgesteld onder welke voorwaarden bepaalde specifieke steuninstrumenten, zoals leningen, garanties, belastingmaatregelen en met name terugbetaalbare voorschotten, als transparant kunnen worden beschouwd. Steun in de vorm van garanties moet als transparant worden beschouwd als het brutosubsidie-equivalent is berekend op basis van de safe-harbour-premies die voor het desbetreffende soort onderneming zijn vastgesteld. De steun moet ook als transparant worden beschouwd als de methode voor de berekening van de steunintensiteit van de staatsgarantie vóór de uitvoering van de maatregel is aangemeld bij de Commissie en door haar is goedgekeurd in overeenstemming met de mededeling betreffende de toepassing van de artikelen 87 en 88 van het EG-Verdrag op staatssteun in de vorm van garanties (7) (de “mededeling over garanties”). Voor de toepassing van deze verordening mag steun in de vorm van risicofinancieringsmaatregelen en kapitaalinjecties niet als transparante steun worden beschouwd.

| (19) | Steun die anders binnen de werkingssfeer van deze verordening zou vallen maar niet transparant is, moet altijd bij de Commissie worden aangemeld. Aangemelde niet-transparante steun moet door de Commissie met name worden getoetst aan de criteria die zijn vastgesteld in de richtsnoeren van de Europese Unie voor staatssteun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden van 2023 (de “richtsnoeren van 2023”) of de andere toepasselijke kaderregelingen, richtsnoeren, mededelingen en bekendmakingen. |
| --- | --- |

(19)

Steun die anders binnen de werkingssfeer van deze verordening zou vallen maar niet transparant is, moet altijd bij de Commissie worden aangemeld. Aangemelde niet-transparante steun moet door de Commissie met name worden getoetst aan de criteria die zijn vastgesteld in de richtsnoeren van de Europese Unie voor staatssteun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden van 2023 (de “richtsnoeren van 2023”) of de andere toepasselijke kaderregelingen, richtsnoeren, mededelingen en bekendmakingen.

| (20) | Om te waarborgen dat de steun noodzakelijk is en als prikkel fungeert om activiteiten of projecten verder te ontwikkelen, mag deze verordening niet gelden voor steun voor activiteiten of projecten die de begunstigde hoe dan ook zou hebben ondernomen, zelfs zonder de steun. Voor activiteiten of projecten die de begunstigde reeds heeft ondernomen, mag geen steun met terugwerkende kracht worden toegekend. Steun mag krachtens deze verordening alleen van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag worden vrijgesteld als pas met de activiteit of de werkzaamheden in het kader van het gesteunde project van start wordt gegaan nadat de begunstigde schriftelijk een steunaanvraag heeft ingediend. |
| --- | --- |

(20)

Om te waarborgen dat de steun noodzakelijk is en als prikkel fungeert om activiteiten of projecten verder te ontwikkelen, mag deze verordening niet gelden voor steun voor activiteiten of projecten die de begunstigde hoe dan ook zou hebben ondernomen, zelfs zonder de steun. Voor activiteiten of projecten die de begunstigde reeds heeft ondernomen, mag geen steun met terugwerkende kracht worden toegekend. Steun mag krachtens deze verordening alleen van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag worden vrijgesteld als pas met de activiteit of de werkzaamheden in het kader van het gesteunde project van start wordt gegaan nadat de begunstigde schriftelijk een steunaanvraag heeft ingediend.

| (21) | Wat betreft onder deze verordening vallende ad-hocsteun voor een begunstigde die een grote onderneming is, moet de lidstaat er niet alleen op toezien dat is voldaan aan de voor kmo’s geldende voorwaarden op het gebied van het stimulerende effect, maar ook dat de begunstigde, in een intern document, de levensvatbaarheid van het gesteunde project of de gesteunde activiteit heeft onderzocht in een scenario mét en een scenario zonder steun. De lidstaat moet zich ervan vergewissen dat in dit interne document wordt bevestigd dat er sprake is van een wezenlijke toename in de reikwijdte van het project of de activiteit, een wezenlijke toename van het totale bedrag dat de begunstigde aan het gesteunde project of de gesteunde activiteit uitgeeft, of een wezenlijke verhoging van de snelheid waarmee het project of de activiteit in kwestie wordt voltooid. Het moet ook mogelijk zijn het stimulerende effect aan te tonen op grond van het feit dat het investeringsproject of de activiteit zonder de steun niet als dusdanig in het betrokken plattelandsgebied zou zijn uitgevoerd. |
| --- | --- |

(21)

Wat betreft onder deze verordening vallende ad-hocsteun voor een begunstigde die een grote onderneming is, moet de lidstaat er niet alleen op toezien dat is voldaan aan de voor kmo’s geldende voorwaarden op het gebied van het stimulerende effect, maar ook dat de begunstigde, in een intern document, de levensvatbaarheid van het gesteunde project of de gesteunde activiteit heeft onderzocht in een scenario mét en een scenario zonder steun. De lidstaat moet zich ervan vergewissen dat in dit interne document wordt bevestigd dat er sprake is van een wezenlijke toename in de reikwijdte van het project of de activiteit, een wezenlijke toename van het totale bedrag dat de begunstigde aan het gesteunde project of de gesteunde activiteit uitgeeft, of een wezenlijke verhoging van de snelheid waarmee het project of de activiteit in kwestie wordt voltooid. Het moet ook mogelijk zijn het stimulerende effect aan te tonen op grond van het feit dat het investeringsproject of de activiteit zonder de steun niet als dusdanig in het betrokken plattelandsgebied zou zijn uitgevoerd.

| (22) | Voor automatische steunregelingen in de vorm van belastingvoordelen moet nog steeds een specifieke voorwaarde betreffende het stimulerende effect gelden, aangezien de uit dit soort steunregelingen voortvloeiende steun automatisch wordt toegekend. Die specifieke voorwaarde houdt in dat deze steunregelingen moeten zijn vastgesteld voordat van start wordt gegaan met de activiteit of de werkzaamheden in het kader van het gesteunde project/de gesteunde activiteit. Deze voorwaarde mag echter niet gelden in het geval van fiscale vervolgregelingen, op voorwaarde dat de activiteit al onder de voorgaande fiscale regelingen in de vorm van belastingvoordelen viel. Voor het beoordelen van het stimulerende effect van vervolgsteunregelingen is het cruciale moment het tijdstip waarop de belastingmaatregel voor het eerst werd vastgesteld in de oorspronkelijke regeling. |
| --- | --- |

(22)

Voor automatische steunregelingen in de vorm van belastingvoordelen moet nog steeds een specifieke voorwaarde betreffende het stimulerende effect gelden, aangezien de uit dit soort steunregelingen voortvloeiende steun automatisch wordt toegekend. Die specifieke voorwaarde houdt in dat deze steunregelingen moeten zijn vastgesteld voordat van start wordt gegaan met de activiteit of de werkzaamheden in het kader van het gesteunde project/de gesteunde activiteit. Deze voorwaarde mag echter niet gelden in het geval van fiscale vervolgregelingen, op voorwaarde dat de activiteit al onder de voorgaande fiscale regelingen in de vorm van belastingvoordelen viel. Voor het beoordelen van het stimulerende effect van vervolgsteunregelingen is het cruciale moment het tijdstip waarop de belastingmaatregel voor het eerst werd vastgesteld in de oorspronkelijke regeling.

| (23) | Wat Natura 2000 voor de landbouw betreft, is het doel de milieuprestaties en de milieu-efficiëntie van kmo’s die in de landbouwsector actief zijn, te waarborgen. De steun per hectare moet in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaten op het gebied van milieubescherming en moet gericht zijn op de verwezenlijking van agromilieu- en klimaatdoelstellingen, waaronder die in verband met de staat van instandhouding van de biodiversiteit van soorten en habitats, en op de vergroting van de maatschappelijke belevingswaarde van Natura 2000-gebieden. |
| --- | --- |

(23)

Wat Natura 2000 voor de landbouw betreft, is het doel de milieuprestaties en de milieu-efficiëntie van kmo’s die in de landbouwsector actief zijn, te waarborgen. De steun per hectare moet in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaten op het gebied van milieubescherming en moet gericht zijn op de verwezenlijking van agromilieu- en klimaatdoelstellingen, waaronder die in verband met de staat van instandhouding van de biodiversiteit van soorten en habitats, en op de vergroting van de maatschappelijke belevingswaarde van Natura 2000-gebieden.

| (24) | Met betrekking tot steun voor ruilverkaveling, afzetbevorderingsmaatregelen in de vorm van publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek, steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld of als gevolg van andere ongunstige weersomstandigheden, steun voor de kosten van de uitroeiing van dierziekten en plantenplagen en ter compensatie van verliezen als gevolg van dierziekten en plantenplagen, steun voor de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren, steun voor onderzoek en ontwikkeling, steun voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade en steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven hoeft niet te worden geëist dat die een stimulerend effect heeft of mag worden aangenomen dat dit effect bestaat als de specifieke voorwaarden zijn vervuld die voor deze categorieën steun in deze verordening zijn vastgesteld. |
| --- | --- |

(24)

Met betrekking tot steun voor ruilverkaveling, afzetbevorderingsmaatregelen in de vorm van publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek, steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld of als gevolg van andere ongunstige weersomstandigheden, steun voor de kosten van de uitroeiing van dierziekten en plantenplagen en ter compensatie van verliezen als gevolg van dierziekten en plantenplagen, steun voor de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren, steun voor onderzoek en ontwikkeling, steun voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade en steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven hoeft niet te worden geëist dat die een stimulerend effect heeft of mag worden aangenomen dat dit effect bestaat als de specifieke voorwaarden zijn vervuld die voor deze categorieën steun in deze verordening zijn vastgesteld.

| (25) | Om te garanderen dat de steun evenredig is en tot het noodzakelijke bedrag beperkt blijft, moeten de maximale steunbedragen, waar mogelijk, worden uitgedrukt als steunintensiteit in verhouding tot een reeks in aanmerking komende kosten. Wanneer de maximale steunintensiteit niet kan worden vastgesteld omdat de in aanmerking komende kosten niet kunnen worden geïdentificeerd of wanneer het de bedoeling is voor kleine bedragen eenvoudigere instrumenten aan te reiken, moeten de maximale steunbedragen in de vorm van nominale bedragen worden vastgesteld om de evenredigheid van de steun te garanderen. De steunintensiteit en de maximale steunbedragen moeten op een zodanig niveau worden vastgesteld dat concurrentieverstoringen in de gesteunde sector optimaal worden beperkt en er tegelijk naar behoren werk wordt gemaakt van het vergemakkelijken van de ontwikkeling van de economische bedrijvigheid van de begunstigden in de landbouwsector, de plattelandsgebieden of de bosbouwsector. Met het oog op de samenhang met de door de Unie gefinancierde interventies voor plattelandsontwikkeling moeten de plafonds worden geharmoniseerd met de in Verordening (EU) [SPR] vastgestelde plafonds, voor zover dit strookt met de staatssteunbeginselen die voortvloeien uit de toepassing van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag. |
| --- | --- |

(25)

Om te garanderen dat de steun evenredig is en tot het noodzakelijke bedrag beperkt blijft, moeten de maximale steunbedragen, waar mogelijk, worden uitgedrukt als steunintensiteit in verhouding tot een reeks in aanmerking komende kosten. Wanneer de maximale steunintensiteit niet kan worden vastgesteld omdat de in aanmerking komende kosten niet kunnen worden geïdentificeerd of wanneer het de bedoeling is voor kleine bedragen eenvoudigere instrumenten aan te reiken, moeten de maximale steunbedragen in de vorm van nominale bedragen worden vastgesteld om de evenredigheid van de steun te garanderen. De steunintensiteit en de maximale steunbedragen moeten op een zodanig niveau worden vastgesteld dat concurrentieverstoringen in de gesteunde sector optimaal worden beperkt en er tegelijk naar behoren werk wordt gemaakt van het vergemakkelijken van de ontwikkeling van de economische bedrijvigheid van de begunstigden in de landbouwsector, de plattelandsgebieden of de bosbouwsector. Met het oog op de samenhang met de door de Unie gefinancierde interventies voor plattelandsontwikkeling moeten de plafonds worden geharmoniseerd met de in Verordening (EU) [SPR] vastgestelde plafonds, voor zover dit strookt met de staatssteunbeginselen die voortvloeien uit de toepassing van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag.

| (26) | Bij de berekening van de steunintensiteit moeten alleen de in aanmerking komende kosten in rekening worden genomen. Bij deze verordening mag geen steun worden vrijgesteld die de desbetreffende steunintensiteit overschrijdt doordat niet in aanmerking komende kosten in rekening worden genomen. Het bepalen van de in aanmerking komende kosten moet worden gestaafd aan de hand van duidelijk, specifiek en actueel bewijsmateriaal. De berekening moet worden gebaseerd op bedragen vóór aftrek van belastingen of andere heffingen. Van in tranches betaalde steun moet door discontering de waarde ervan op de datum van de toekenning van de steun worden berekend. Ook de in aanmerking komende kosten moeten worden gedisconteerd tot de waarde ervan op de datum van de toekenning van de steun. De rentevoet die voor discontering en voor de berekening van het steunbedrag moet worden gehanteerd indien de steun niet de vorm van een subsidie heeft, moet, respectievelijk, het disconteringspercentage en het referentiepercentage zijn dat op de datum van de toekenning van de steun van toepassing is, zoals bepaald in de mededeling van de Commissie over de herziening van de methode waarmee de referentie- en disconteringspercentages worden vastgesteld (8). Wordt de steun in een andere vorm dan een subsidie toegekend, dan moet het steunbedrag worden uitgedrukt als brutosubsidie-equivalent. Wanneer steun wordt toegekend in de vorm van belastingvoordelen, moeten de steuntranches worden gedisconteerd aan de hand van de disconteringspercentages die gelden op de diverse data waarop de belastingvoordelen beginnen te spelen. Het gebruik van steun in de vorm van terugbetaalbare voorschotten moet worden bevorderd omdat dit soort risicodelende instrumenten bijdraagt tot het versterken van het stimulerende effect van de steun. Daarom moet worden bepaald dat wanneer steun in de vorm van terug te betalen voorschotten wordt toegekend, de bij deze verordening vastgestelde steunintensiteiten mogen worden verhoogd. |
| --- | --- |

(26)

Bij de berekening van de steunintensiteit moeten alleen de in aanmerking komende kosten in rekening worden genomen. Bij deze verordening mag geen steun worden vrijgesteld die de desbetreffende steunintensiteit overschrijdt doordat niet in aanmerking komende kosten in rekening worden genomen. Het bepalen van de in aanmerking komende kosten moet worden gestaafd aan de hand van duidelijk, specifiek en actueel bewijsmateriaal. De berekening moet worden gebaseerd op bedragen vóór aftrek van belastingen of andere heffingen. Van in tranches betaalde steun moet door discontering de waarde ervan op de datum van de toekenning van de steun worden berekend. Ook de in aanmerking komende kosten moeten worden gedisconteerd tot de waarde ervan op de datum van de toekenning van de steun. De rentevoet die voor discontering en voor de berekening van het steunbedrag moet worden gehanteerd indien de steun niet de vorm van een subsidie heeft, moet, respectievelijk, het disconteringspercentage en het referentiepercentage zijn dat op de datum van de toekenning van de steun van toepassing is, zoals bepaald in de mededeling van de Commissie over de herziening van de methode waarmee de referentie- en disconteringspercentages worden vastgesteld (8). Wordt de steun in een andere vorm dan een subsidie toegekend, dan moet het steunbedrag worden uitgedrukt als brutosubsidie-equivalent. Wanneer steun wordt toegekend in de vorm van belastingvoordelen, moeten de steuntranches worden gedisconteerd aan de hand van de disconteringspercentages die gelden op de diverse data waarop de belastingvoordelen beginnen te spelen. Het gebruik van steun in de vorm van terugbetaalbare voorschotten moet worden bevorderd omdat dit soort risicodelende instrumenten bijdraagt tot het versterken van het stimulerende effect van de steun. Daarom moet worden bepaald dat wanneer steun in de vorm van terug te betalen voorschotten wordt toegekend, de bij deze verordening vastgestelde steunintensiteiten mogen worden verhoogd.

| (27) | In het geval van belastingvoordelen met betrekking tot in de toekomst verschuldigde belastingen is het mogelijk dat het toepasselijke disconteringspercentage en het precieze bedrag van de steuntranches vooraf niet bekend zijn. In dat geval moeten de lidstaten vooraf een maximum voor de gedisconteerde waarde van de steun bepalen dat strookt met de toepasselijke steunintensiteit. Wanneer vervolgens het bedrag van de steuntranche op een bepaald tijdstip bekend wordt, kan discontering plaatsvinden op basis van het op dat tijdstip toepasselijke disconteringspercentage. De gedisconteerde waarde van elke steuntranche moet in mindering worden gebracht op het totale maximumbedrag (“afgetopt bedrag”). |
| --- | --- |

(27)

In het geval van belastingvoordelen met betrekking tot in de toekomst verschuldigde belastingen is het mogelijk dat het toepasselijke disconteringspercentage en het precieze bedrag van de steuntranches vooraf niet bekend zijn. In dat geval moeten de lidstaten vooraf een maximum voor de gedisconteerde waarde van de steun bepalen dat strookt met de toepasselijke steunintensiteit. Wanneer vervolgens het bedrag van de steuntranche op een bepaald tijdstip bekend wordt, kan discontering plaatsvinden op basis van het op dat tijdstip toepasselijke disconteringspercentage. De gedisconteerde waarde van elke steuntranche moet in mindering worden gebracht op het totale maximumbedrag (“afgetopt bedrag”).

| (28) | Om te bepalen of de drempels voor individuele aanmelding en de maximale steunintensiteiten of maximale steunbedragen die in deze verordening zijn vastgesteld, worden nageleefd, moet het totale bedrag aan staatssteun voor de gesteunde activiteit of het gesteunde project in aanmerking worden genomen. Voorts moet in deze verordening een nadere omschrijving worden gegeven van de omstandigheden waarin verschillende categorieën steun kunnen worden gecumuleerd. De krachtens deze verordening van de aanmeldingsverplichting vrijgestelde steun mag worden gecumuleerd met andere verenigbare steun die krachtens een andere verordening is vrijgesteld of door de Commissie is goedgekeurd, mits die maatregelen verschillende, identificeerbare in aanmerking komende kosten betreffen. Wanneer verschillende bronnen van steun betrekking hebben op dezelfde — elkaar geheel of gedeeltelijk overlappende — identificeerbare in aanmerking komende kosten, moet cumulering worden toegestaan tot de hoogste steunintensiteit of het hoogste steunbedrag die/dat krachtens deze verordening voor die steun geldt. In deze verordening moeten ook bijzondere regels worden vastgesteld voor cumulering van steun waarvan de in aanmerking komende kosten wél en niet kunnen worden geïdentificeerd en voor cumulering met de-minimissteun. De-minimissteun wordt vaak niet toegekend voor of is vaak niet toe te wijzen aan specifieke, identificeerbare in aanmerking komende kosten. In een dergelijk geval moet het mogelijk zijn om de-minimissteun vrij te cumuleren met staatssteun die krachtens deze verordening is vrijgesteld. Wanneer evenwel de-minimissteun wordt toegekend voor dezelfde identificeerbare in aanmerking komende kosten als waarvoor krachtens deze verordening vrijgestelde steun wordt toegekend, mag cumulatie slechts worden toegestaan tot aan de maximale steunintensiteit die in hoofdstuk III van deze verordening is vastgesteld. |
| --- | --- |

(28)

Om te bepalen of de drempels voor individuele aanmelding en de maximale steunintensiteiten of maximale steunbedragen die in deze verordening zijn vastgesteld, worden nageleefd, moet het totale bedrag aan staatssteun voor de gesteunde activiteit of het gesteunde project in aanmerking worden genomen. Voorts moet in deze verordening een nadere omschrijving worden gegeven van de omstandigheden waarin verschillende categorieën steun kunnen worden gecumuleerd. De krachtens deze verordening van de aanmeldingsverplichting vrijgestelde steun mag worden gecumuleerd met andere verenigbare steun die krachtens een andere verordening is vrijgesteld of door de Commissie is goedgekeurd, mits die maatregelen verschillende, identificeerbare in aanmerking komende kosten betreffen. Wanneer verschillende bronnen van steun betrekking hebben op dezelfde — elkaar geheel of gedeeltelijk overlappende — identificeerbare in aanmerking komende kosten, moet cumulering worden toegestaan tot de hoogste steunintensiteit of het hoogste steunbedrag die/dat krachtens deze verordening voor die steun geldt. In deze verordening moeten ook bijzondere regels worden vastgesteld voor cumulering van steun waarvan de in aanmerking komende kosten wél en niet kunnen worden geïdentificeerd en voor cumulering met de-minimissteun. De-minimissteun wordt vaak niet toegekend voor of is vaak niet toe te wijzen aan specifieke, identificeerbare in aanmerking komende kosten. In een dergelijk geval moet het mogelijk zijn om de-minimissteun vrij te cumuleren met staatssteun die krachtens deze verordening is vrijgesteld. Wanneer evenwel de-minimissteun wordt toegekend voor dezelfde identificeerbare in aanmerking komende kosten als waarvoor krachtens deze verordening vrijgestelde steun wordt toegekend, mag cumulatie slechts worden toegestaan tot aan de maximale steunintensiteit die in hoofdstuk III van deze verordening is vastgesteld.

| (29) | Centraal door de instellingen, agentschappen, gemeenschappelijke ondernemingen of andere organen van de Unie beheerde Uniefinanciering die niet direct of indirect onder de controle van de lidstaten valt, vormt geen staatssteun. Wanneer dit soort Uniefinanciering wordt gecombineerd met staatssteun, dient alleen met die laatste rekening te worden gehouden om te bepalen of de aanmeldingsdrempels en de maximale steunintensiteiten of de maximale steunbedragen in acht worden genomen, mits het totale bedrag aan overheidsfinanciering dat voor dezelfde in aanmerking komende kosten wordt toegekend, het gunstigste financieringspercentage dat in de toepasselijke regels van het recht van de Unie is vastgesteld, niet overschrijdt. |
| --- | --- |

(29)

Centraal door de instellingen, agentschappen, gemeenschappelijke ondernemingen of andere organen van de Unie beheerde Uniefinanciering die niet direct of indirect onder de controle van de lidstaten valt, vormt geen staatssteun. Wanneer dit soort Uniefinanciering wordt gecombineerd met staatssteun, dient alleen met die laatste rekening te worden gehouden om te bepalen of de aanmeldingsdrempels en de maximale steunintensiteiten of de maximale steunbedragen in acht worden genomen, mits het totale bedrag aan overheidsfinanciering dat voor dezelfde in aanmerking komende kosten wordt toegekend, het gunstigste financieringspercentage dat in de toepasselijke regels van het recht van de Unie is vastgesteld, niet overschrijdt.

| (30) | Staatssteun in de zin van artikel 107, lid 1, van het Verdrag is in beginsel verboden. Krachtens artikel 107, leden 2 en 3, van het Verdrag moet, respectievelijk kan de Commissie onder bepaalde voorwaarden de lidstaten toestaan staatssteun te verlenen. Daarom is het van belang dat alle partijen kunnen nagaan of een bepaalde steun met inachtneming van de toepasselijke regels wordt toegekend. Transparantie van staatssteun is dus van essentieel belang voor de correcte toepassing van de Verdragsregels en leidt tot betere naleving van de regels, sterkere verantwoordingsplicht, peerreview en uiteindelijk tot een doelmatigere besteding van overheidsmiddelen. Met het oog op transparantie moet van de lidstaten worden verlangd dat zij, op regionaal of nationaal niveau, uitgebreide staatssteunwebsites opzetten, waarop voor iedere krachtens deze verordening vrijgestelde steunmaatregel beknopte informatie wordt gepubliceerd. Die verplichting moet een voorwaarde zijn voor de verenigbaarheid van individuele steun met de interne markt. Volgens de in Richtlijn (EU) 2019/1024 van het Europees Parlement en de Raad (9) beschreven standaardpraktijk voor de publicatie van informatie moet een standaardformaat worden gebruikt waarmee de informatie kan worden doorzocht, gedownload en gemakkelijk op het internet kan worden gepubliceerd. De links naar de staatssteunwebsites van alle lidstaten moeten op de website van de Commissie worden bekendgemaakt. Overeenkomstig artikel 3, lid 2, van Verordening (EU) 2015/1588 moet de beknopte informatie over elke steunmaatregel die krachtens deze verordening is vrijgesteld, op de website van de Commissie worden bekendgemaakt. |
| --- | --- |

(30)

Staatssteun in de zin van artikel 107, lid 1, van het Verdrag is in beginsel verboden. Krachtens artikel 107, leden 2 en 3, van het Verdrag moet, respectievelijk kan de Commissie onder bepaalde voorwaarden de lidstaten toestaan staatssteun te verlenen. Daarom is het van belang dat alle partijen kunnen nagaan of een bepaalde steun met inachtneming van de toepasselijke regels wordt toegekend. Transparantie van staatssteun is dus van essentieel belang voor de correcte toepassing van de Verdragsregels en leidt tot betere naleving van de regels, sterkere verantwoordingsplicht, peerreview en uiteindelijk tot een doelmatigere besteding van overheidsmiddelen. Met het oog op transparantie moet van de lidstaten worden verlangd dat zij, op regionaal of nationaal niveau, uitgebreide staatssteunwebsites opzetten, waarop voor iedere krachtens deze verordening vrijgestelde steunmaatregel beknopte informatie wordt gepubliceerd. Die verplichting moet een voorwaarde zijn voor de verenigbaarheid van individuele steun met de interne markt. Volgens de in Richtlijn (EU) 2019/1024 van het Europees Parlement en de Raad (9) beschreven standaardpraktijk voor de publicatie van informatie moet een standaardformaat worden gebruikt waarmee de informatie kan worden doorzocht, gedownload en gemakkelijk op het internet kan worden gepubliceerd. De links naar de staatssteunwebsites van alle lidstaten moeten op de website van de Commissie worden bekendgemaakt. Overeenkomstig artikel 3, lid 2, van Verordening (EU) 2015/1588 moet de beknopte informatie over elke steunmaatregel die krachtens deze verordening is vrijgesteld, op de website van de Commissie worden bekendgemaakt.

| (31) | Met betrekking tot de bekendmaking van informatie over de toekenning van individuele steun moeten drempels worden vastgesteld waarboven die bekendmaking, rekening houdend met de omvang van de steun, als evenredig kan worden beschouwd. Uit de ervaring van de Commissie blijkt dat in de periode 2014-2019, waarin de openbaarmakingsdrempel voor de primaire landbouwproductie op 60 000 EUR lag, ongeveer 30 % van de toegekende steun moest worden bekendgemaakt. Om de transparantievereisten doeltreffender te maken en aangezien het gemiddelde bedrag aan investeringssteun voor de primaire productie voor de periode 2014-2019 wordt geraamd op ongeveer 17 000 EUR, is het derhalve passend de openbaarmakingsdrempel voor de primaire landbouwproductie te verlagen tot 10 000 EUR. |
| --- | --- |

(31)

Met betrekking tot de bekendmaking van informatie over de toekenning van individuele steun moeten drempels worden vastgesteld waarboven die bekendmaking, rekening houdend met de omvang van de steun, als evenredig kan worden beschouwd. Uit de ervaring van de Commissie blijkt dat in de periode 2014-2019, waarin de openbaarmakingsdrempel voor de primaire landbouwproductie op 60 000 EUR lag, ongeveer 30 % van de toegekende steun moest worden bekendgemaakt. Om de transparantievereisten doeltreffender te maken en aangezien het gemiddelde bedrag aan investeringssteun voor de primaire productie voor de periode 2014-2019 wordt geraamd op ongeveer 17 000 EUR, is het derhalve passend de openbaarmakingsdrempel voor de primaire landbouwproductie te verlagen tot 10 000 EUR.

| (32) | Met het oog op een doeltreffende monitoring moet overeenkomstig artikel 3, lid 2, van Verordening (EU) 2015/1588 een standaardformaat worden vastgesteld waarin de lidstaten de Commissie beknopte informatie moeten verstrekken telkens als overeenkomstig deze verordening een steunregeling ten uitvoer wordt gelegd of buiten een steunregeling individuele steun wordt toegekend. Voorts moeten overeenkomstig artikel 5 van Verordening (EG) nr. 794/2004 van de Commissie (10) en artikel 3, lid 4, van Verordening (EU) 2015/1588 regels worden vastgesteld betreffende het verslag dat de lidstaten jaarlijks bij de Commissie moeten indienen over steun die van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag is vrijgesteld overeenkomstig de voorwaarden van deze verordening, waaronder de specifieke voorschriften voor bepaalde steuncategorieën. |
| --- | --- |

(32)

Met het oog op een doeltreffende monitoring moet overeenkomstig artikel 3, lid 2, van Verordening (EU) 2015/1588 een standaardformaat worden vastgesteld waarin de lidstaten de Commissie beknopte informatie moeten verstrekken telkens als overeenkomstig deze verordening een steunregeling ten uitvoer wordt gelegd of buiten een steunregeling individuele steun wordt toegekend. Voorts moeten overeenkomstig artikel 5 van Verordening (EG) nr. 794/2004 van de Commissie (10) en artikel 3, lid 4, van Verordening (EU) 2015/1588 regels worden vastgesteld betreffende het verslag dat de lidstaten jaarlijks bij de Commissie moeten indienen over steun die van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag is vrijgesteld overeenkomstig de voorwaarden van deze verordening, waaronder de specifieke voorschriften voor bepaalde steuncategorieën.

| (33) | Gezien de algemene beschikbaarheid van de vereiste technologie moeten de beknopte informatie en het jaarlijks verslag in elektronische vorm aan de Commissie worden toegezonden. |
| --- | --- |

(33)

Gezien de algemene beschikbaarheid van de vereiste technologie moeten de beknopte informatie en het jaarlijks verslag in elektronische vorm aan de Commissie worden toegezonden.

| (34) | Gezien de in artikel 17 van Verordening (EU) 2015/1589 van de Raad (11) vastgestelde verjaringstermijn voor de terugvordering van steun is het passend overeenkomstig artikel 3, lid 3, van Verordening (EU) 2015/1588 regels vast te stellen betreffende de gegevens die de lidstaten moeten bijhouden over de steun die bij deze verordening is vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag. |
| --- | --- |

(34)

Gezien de in artikel 17 van Verordening (EU) 2015/1589 van de Raad (11) vastgestelde verjaringstermijn voor de terugvordering van steun is het passend overeenkomstig artikel 3, lid 3, van Verordening (EU) 2015/1588 regels vast te stellen betreffende de gegevens die de lidstaten moeten bijhouden over de steun die bij deze verordening is vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag.

| (35) | Om de doeltreffendheid van de in deze verordening uiteengezette verenigbaarheidsvoorwaarden te versterken, moet de Commissie de mogelijkheid hebben om het voordeel van de groepsvrijstelling voor toekomstige steunmaatregelen in te trekken ingeval die voorwaarden niet worden nageleefd. Wanneer de niet-naleving van deze verordening alleen betrekking heeft op een beperkte groep maatregelen of bepaalde autoriteiten, moet de Commissie de intrekking van het voordeel van de groepsvrijstelling kunnen beperken tot bepaalde soorten steun, bepaalde begunstigden of door bepaalde autoriteiten vastgestelde steunmaatregelen. Dit soort gerichte intrekking moet een evenredige oplossing bieden die rechtstreeks verband houdt met de geconstateerde niet-naleving van deze verordening. Wanneer een steunmaatregel niet wordt aangemeld en niet voldoet aan alle voorwaarden om van aanmelding te worden vrijgesteld, gaat het om onrechtmatige steun, die de Commissie zal onderzoeken in het kader van de desbetreffende procedure van Verordening (EU) 2015/1589 voor niet-aangemelde steun. Wanneer niet aan de voorwaarden van hoofdstuk II wordt voldaan, doet de intrekking van het voordeel van de groepsvrijstelling ten aanzien van toekomstige steunmaatregelen geen afbreuk aan het feit dat voor maatregelen uit het verleden die aan deze verordening voldeden, een groepsvrijstelling gold. |
| --- | --- |

(35)

Om de doeltreffendheid van de in deze verordening uiteengezette verenigbaarheidsvoorwaarden te versterken, moet de Commissie de mogelijkheid hebben om het voordeel van de groepsvrijstelling voor toekomstige steunmaatregelen in te trekken ingeval die voorwaarden niet worden nageleefd. Wanneer de niet-naleving van deze verordening alleen betrekking heeft op een beperkte groep maatregelen of bepaalde autoriteiten, moet de Commissie de intrekking van het voordeel van de groepsvrijstelling kunnen beperken tot bepaalde soorten steun, bepaalde begunstigden of door bepaalde autoriteiten vastgestelde steunmaatregelen. Dit soort gerichte intrekking moet een evenredige oplossing bieden die rechtstreeks verband houdt met de geconstateerde niet-naleving van deze verordening. Wanneer een steunmaatregel niet wordt aangemeld en niet voldoet aan alle voorwaarden om van aanmelding te worden vrijgesteld, gaat het om onrechtmatige steun, die de Commissie zal onderzoeken in het kader van de desbetreffende procedure van Verordening (EU) 2015/1589 voor niet-aangemelde steun. Wanneer niet aan de voorwaarden van hoofdstuk II wordt voldaan, doet de intrekking van het voordeel van de groepsvrijstelling ten aanzien van toekomstige steunmaatregelen geen afbreuk aan het feit dat voor maatregelen uit het verleden die aan deze verordening voldeden, een groepsvrijstelling gold.

| (36) | Kmo’s spelen een cruciale rol bij het scheppen van arbeidsplaatsen, dragen, meer algemeen, bij tot de sociale stabiliteit en drijven de economie aan. Toch kan hun ontwikkeling worden geremd door marktfalen, waardoor kmo’s met typische handicaps te kampen hebben. Kmo’s hebben het, gezien de risicoaversie van bepaalde financiële markten en de beperkte zekerheden die zij kunnen bieden, vaak moeilijk om kapitaal of leningen te krijgen. Door hun beperkte middelen hebben zij mogelijk ook beperktere toegang tot informatie, met name over nieuwe technologie en potentiële markten. Om de ontwikkeling van de economische activiteiten van kmo’s te bevorderen, moeten daarom in deze verordening bepaalde categorieën steun voor kmo’s worden vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag. |
| --- | --- |

(36)

Kmo’s spelen een cruciale rol bij het scheppen van arbeidsplaatsen, dragen, meer algemeen, bij tot de sociale stabiliteit en drijven de economie aan. Toch kan hun ontwikkeling worden geremd door marktfalen, waardoor kmo’s met typische handicaps te kampen hebben. Kmo’s hebben het, gezien de risicoaversie van bepaalde financiële markten en de beperkte zekerheden die zij kunnen bieden, vaak moeilijk om kapitaal of leningen te krijgen. Door hun beperkte middelen hebben zij mogelijk ook beperktere toegang tot informatie, met name over nieuwe technologie en potentiële markten. Om de ontwikkeling van de economische activiteiten van kmo’s te bevorderen, moeten daarom in deze verordening bepaalde categorieën steun voor kmo’s worden vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag.

| (37) | Om verschillen die tot concurrentieverstoringen kunnen leiden, weg te nemen, de coördinatie van de verschillende Unie-initiatieven en nationale initiatieven met betrekking tot kmo’s te vergemakkelijken en de administratieve duidelijkheid en de rechtszekerheid te bevorderen, moet de definitie van kmo die voor de toepassing van deze verordening wordt gehanteerd, gebaseerd zijn op de definities in Aanbeveling 2003/361/EG van de Commissie (12). |
| --- | --- |

(37)

Om verschillen die tot concurrentieverstoringen kunnen leiden, weg te nemen, de coördinatie van de verschillende Unie-initiatieven en nationale initiatieven met betrekking tot kmo’s te vergemakkelijken en de administratieve duidelijkheid en de rechtszekerheid te bevorderen, moet de definitie van kmo die voor de toepassing van deze verordening wordt gehanteerd, gebaseerd zijn op de definities in Aanbeveling 2003/361/EG van de Commissie (12).

| (38) | Om voor samenhang met het plattelandsontwikkelingsbeleid te zorgen en de regels te vereenvoudigen in het licht van de ervaring die de Commissie reeds bij de toepassing van de richtsnoeren van 2014 heeft opgedaan, moet vrijstelling van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag worden verleend voor diverse categorieën steun voor ondernemingen die actief zijn in de landbouw- en de bosbouwsector, onverminderd de toepassing van de geldende materiële regels. |
| --- | --- |

(38)

Om voor samenhang met het plattelandsontwikkelingsbeleid te zorgen en de regels te vereenvoudigen in het licht van de ervaring die de Commissie reeds bij de toepassing van de richtsnoeren van 2014 heeft opgedaan, moet vrijstelling van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag worden verleend voor diverse categorieën steun voor ondernemingen die actief zijn in de landbouw- en de bosbouwsector, onverminderd de toepassing van de geldende materiële regels.

| (39) | Ook moet voor ogen worden gehouden dat de landbouw en de bosbouw sectoren zijn die in het bijzonder zijn blootgesteld aan ongunstige weersomstandigheden, dierziekten, plantenplagen en door beschermde dieren veroorzaakte schade. De ervaring leert dat deze sectoren buitengewoon worden getroffen door dergelijke gebeurtenissen en dat land- en bosbouwers door die gebeurtenissen aanzienlijke schade lijden. Steunmaatregelen voor het herstel van dergelijke schade worden derhalve beschouwd als een geschikt instrument om ondernemingen te helpen dergelijke schade te boven te komen en dus hun activiteiten voort te zetten, en om op die manier de ontwikkeling van de economische activiteiten in die sectoren veilig te stellen. |
| --- | --- |

(39)

Ook moet voor ogen worden gehouden dat de landbouw en de bosbouw sectoren zijn die in het bijzonder zijn blootgesteld aan ongunstige weersomstandigheden, dierziekten, plantenplagen en door beschermde dieren veroorzaakte schade. De ervaring leert dat deze sectoren buitengewoon worden getroffen door dergelijke gebeurtenissen en dat land- en bosbouwers door die gebeurtenissen aanzienlijke schade lijden. Steunmaatregelen voor het herstel van dergelijke schade worden derhalve beschouwd als een geschikt instrument om ondernemingen te helpen dergelijke schade te boven te komen en dus hun activiteiten voort te zetten, en om op die manier de ontwikkeling van de economische activiteiten in die sectoren veilig te stellen.

| (40) | In de landbouwsector moeten vrijstellingen gelden voor steun aan kmo’s voor investeringen in de productie, verwerking en afzet van landbouwproducten, ruilverkaveling, verplaatsing van landbouwbedrijfsgebouwen, startende ondernemingen, jonge landbouwers en kleine landbouwbedrijven, producentengroeperingen, kwaliteitsregelingen, kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties, adviesdiensten, afzetbevorderingsactiviteiten, bedrijfsvervangingsdiensten en risico- en crisisbeheer in verband met ongunstige weersomstandigheden, dierziekten, plantenplagen en de betaling van verzekeringspremies. De vrijstellingen moeten ook voor ondernemingen van ongeacht welke omvang gelden ten aanzien van steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven, steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector en steun voor onderzoek en ontwikkeling. |
| --- | --- |

(40)

In de landbouwsector moeten vrijstellingen gelden voor steun aan kmo’s voor investeringen in de productie, verwerking en afzet van landbouwproducten, ruilverkaveling, verplaatsing van landbouwbedrijfsgebouwen, startende ondernemingen, jonge landbouwers en kleine landbouwbedrijven, producentengroeperingen, kwaliteitsregelingen, kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties, adviesdiensten, afzetbevorderingsactiviteiten, bedrijfsvervangingsdiensten en risico- en crisisbeheer in verband met ongunstige weersomstandigheden, dierziekten, plantenplagen en de betaling van verzekeringspremies. De vrijstellingen moeten ook voor ondernemingen van ongeacht welke omvang gelden ten aanzien van steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven, steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector en steun voor onderzoek en ontwikkeling.

| (41) | Er moeten vrijstellingen gelden voor steun voor bosbouw en bepaalde niet-agrarische activiteiten in plattelandsgebieden die worden gecofinancierd als plattelandsontwikkelingsinterventies in het kader van het Elfpo, en voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties, onderzoek en ontwikkeling en ruilverkaveling. |
| --- | --- |

(41)

Er moeten vrijstellingen gelden voor steun voor bosbouw en bepaalde niet-agrarische activiteiten in plattelandsgebieden die worden gecofinancierd als plattelandsontwikkelingsinterventies in het kader van het Elfpo, en voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties, onderzoek en ontwikkeling en ruilverkaveling.

| (42) | Omdat gerichte investeringssteun in de sector van de primaire landbouwproductie tot concurrentieverstoring kan leiden, mag investeringssteun die van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag is vrijgesteld, niet tot een specifiek landbouwproduct worden beperkt. Deze voorwaarde mag de lidstaten er niet van weerhouden bepaalde landbouwproducten van het toepassingsgebied van een bepaalde steunmaatregel uit te sluiten wanneer er geen gewone afzetmogelijkheden kunnen worden gevonden of wanneer er sprake is van overcapaciteit op de interne markt. Bovendien mag steun voor bepaalde soorten investeringen per definitie niet in aanmerking komen voor vrijstelling, krachtens deze verordening, van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag. |
| --- | --- |

(42)

Omdat gerichte investeringssteun in de sector van de primaire landbouwproductie tot concurrentieverstoring kan leiden, mag investeringssteun die van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag is vrijgesteld, niet tot een specifiek landbouwproduct worden beperkt. Deze voorwaarde mag de lidstaten er niet van weerhouden bepaalde landbouwproducten van het toepassingsgebied van een bepaalde steunmaatregel uit te sluiten wanneer er geen gewone afzetmogelijkheden kunnen worden gevonden of wanneer er sprake is van overcapaciteit op de interne markt. Bovendien mag steun voor bepaalde soorten investeringen per definitie niet in aanmerking komen voor vrijstelling, krachtens deze verordening, van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag.

| (43) | Om te zorgen voor een passend evenwicht tussen een optimale beperking van de concurrentieverstoring en de bevordering van een efficiënt energie- en hulpbronnengebruik, mag, in het geval van met de primaire landbouwproductie verband houdende investeringen op landbouwbedrijven, slechts steun worden verleend voor investeringen in verband met de productie, op het landbouwbedrijf, van biobrandstoffen of energie uit hernieuwbare bronnen, en slechts voor zover die productie niet groter is dan het gemiddelde jaarlijkse brandstof- of energieverbruik van het landbouwbedrijf. In die gevallen mag steun voor biobrandstoffen alleen onder deze verordening vallen voor zover die wordt toegekend voor duurzame biobrandstoffen in de zin van Richtlijn (EU) 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad (13). |
| --- | --- |

(43)

Om te zorgen voor een passend evenwicht tussen een optimale beperking van de concurrentieverstoring en de bevordering van een efficiënt energie- en hulpbronnengebruik, mag, in het geval van met de primaire landbouwproductie verband houdende investeringen op landbouwbedrijven, slechts steun worden verleend voor investeringen in verband met de productie, op het landbouwbedrijf, van biobrandstoffen of energie uit hernieuwbare bronnen, en slechts voor zover die productie niet groter is dan het gemiddelde jaarlijkse brandstof- of energieverbruik van het landbouwbedrijf. In die gevallen mag steun voor biobrandstoffen alleen onder deze verordening vallen voor zover die wordt toegekend voor duurzame biobrandstoffen in de zin van Richtlijn (EU) 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad (13).

| (44) | Om de aanzet te geven tot overschakeling op de productie van meer geavanceerde vormen van biobrandstoffen, als vastgesteld in de horizontale staatssteunregels op het gebied van milieu en energie, moet steun voor biobrandstoffen op basis van voedingsgewassen van deze verordening worden uitgesloten in het geval van steun voor investeringen in verband met de verwerking van landbouwproducten. |
| --- | --- |

(44)

Om de aanzet te geven tot overschakeling op de productie van meer geavanceerde vormen van biobrandstoffen, als vastgesteld in de horizontale staatssteunregels op het gebied van milieu en energie, moet steun voor biobrandstoffen op basis van voedingsgewassen van deze verordening worden uitgesloten in het geval van steun voor investeringen in verband met de verwerking van landbouwproducten.

| (45) | Op grond van Verordening (EU) 2015/1588 kan de Commissie, wanneer zij over voldoende ervaring beschikt om algemene verenigbaarheidscriteria vast te stellen, bij een verordening verklaren dat bepaalde categorieën steun verenigbaar zijn met de interne markt. Gezien de ervaring die de Commissie in de periode 2014-2021 heeft opgedaan bij het toetsen van de verenigbaarheid van tal van staatssteunmaatregelen aan de richtsnoeren van 2014, kan zij nu van haar bevoegdheden gebruikmaken om staatssteun voor kmo’s die in de primaire landbouwproductie actief zijn, uit het Elfpo gecofinancierde steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing, maatregelen ter voorkoming van schade door beschermde dieren en voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade en steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000-gebieden vrij te stellen van de aanmeldingsverplichting. |
| --- | --- |

(45)

Op grond van Verordening (EU) 2015/1588 kan de Commissie, wanneer zij over voldoende ervaring beschikt om algemene verenigbaarheidscriteria vast te stellen, bij een verordening verklaren dat bepaalde categorieën steun verenigbaar zijn met de interne markt. Gezien de ervaring die de Commissie in de periode 2014-2021 heeft opgedaan bij het toetsen van de verenigbaarheid van tal van staatssteunmaatregelen aan de richtsnoeren van 2014, kan zij nu van haar bevoegdheden gebruikmaken om staatssteun voor kmo’s die in de primaire landbouwproductie actief zijn, uit het Elfpo gecofinancierde steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing, maatregelen ter voorkoming van schade door beschermde dieren en voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade en steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000-gebieden vrij te stellen van de aanmeldingsverplichting.

| (46) | Voorts kan de Commissie, wat de bosbouwsector betreft, op basis van haar ervaring met de richtsnoeren van 2014, maatregelen die uitsluitend uit nationale middelen worden gefinancierd, vrijstellen van de aanmeldingsverplichting, onverminderd de toepassing van de geldende materiële regels. |
| --- | --- |

(46)

Voorts kan de Commissie, wat de bosbouwsector betreft, op basis van haar ervaring met de richtsnoeren van 2014, maatregelen die uitsluitend uit nationale middelen worden gefinancierd, vrijstellen van de aanmeldingsverplichting, onverminderd de toepassing van de geldende materiële regels.

| (47) | In de periode 2014-2020 heeft de Commissie krachtens de richtsnoeren van 2014 haar goedkeuring gehecht aan 52 steunregelingen ter compensatie van schade die beschermde dieren aan de landbouwsector hadden toegebracht. Door beschermde dieren veroorzaakte schade vereist een dringend optreden van de steunverlenende autoriteiten om de productiemiddelen en de economische activiteit zo snel mogelijk te herstellen zodat de betrokken ondernemingen hun activiteiten kunnen voortzetten, en om op die manier de ontwikkeling van de economische activiteiten veilig te stellen. Uit de ervaring van de Commissie blijkt dat die steun doorgaans niet tot een aanzienlijke verstoring van de mededinging op de interne markt leidt, gezien het compenserende karakter ervan en het bestaan van duidelijke criteria voor verenigbaarheid met de interne markt. Het is dan ook passend die steun vrij te stellen van de aanmeldingsverplichting voor staatssteun. |
| --- | --- |

(47)

In de periode 2014-2020 heeft de Commissie krachtens de richtsnoeren van 2014 haar goedkeuring gehecht aan 52 steunregelingen ter compensatie van schade die beschermde dieren aan de landbouwsector hadden toegebracht. Door beschermde dieren veroorzaakte schade vereist een dringend optreden van de steunverlenende autoriteiten om de productiemiddelen en de economische activiteit zo snel mogelijk te herstellen zodat de betrokken ondernemingen hun activiteiten kunnen voortzetten, en om op die manier de ontwikkeling van de economische activiteiten veilig te stellen. Uit de ervaring van de Commissie blijkt dat die steun doorgaans niet tot een aanzienlijke verstoring van de mededinging op de interne markt leidt, gezien het compenserende karakter ervan en het bestaan van duidelijke criteria voor verenigbaarheid met de interne markt. Het is dan ook passend die steun vrij te stellen van de aanmeldingsverplichting voor staatssteun.

| (48) | Voor kmo’s die actief zijn in de primaire landbouwproductie, moet steun beschikbaar zijn voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade. De voorwaarden voor vrijstelling van steun voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade moeten in overeenstemming zijn met de reeds gangbare praktijk voor andere compenserende steun, zoals steun ter compensatie van het verlies van vernietigde dieren of planten op basis van de marktwaarde, de betaling van veterinaire kosten of arbeidskosten en steun ter compensatie van materiële schade aan landbouwuitrusting, machines, bedrijfsgebouwen en voorraden. |
| --- | --- |

(48)

Voor kmo’s die actief zijn in de primaire landbouwproductie, moet steun beschikbaar zijn voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade. De voorwaarden voor vrijstelling van steun voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade moeten in overeenstemming zijn met de reeds gangbare praktijk voor andere compenserende steun, zoals steun ter compensatie van het verlies van vernietigde dieren of planten op basis van de marktwaarde, de betaling van veterinaire kosten of arbeidskosten en steun ter compensatie van materiële schade aan landbouwuitrusting, machines, bedrijfsgebouwen en voorraden.

| (49) | De Commissie heeft de artikelen 107 en 108 van het Verdrag op steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000 in de landbouwsector toegepast in het kader van de richtsnoeren van 2014. In de periode 2014-2020 heeft de Commissie een tiental dergelijke steunregelingen goedgekeurd. Uit de ervaring van de Commissie blijkt dat deze steun doorgaans niet tot een aanzienlijke verstoring van de mededinging leidt, maar een aanzet kan geven tot economische activiteiten die in dergelijke gebieden aan bijkomende beperkingen onderhevig zijn. Het is dan ook passend dat de Commissie ten aanzien van steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000 in de landbouwsector gebruikmaakt van de haar bij Verordening (EU) 2015/1588 verleende bevoegdheden. |
| --- | --- |

(49)

De Commissie heeft de artikelen 107 en 108 van het Verdrag op steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000 in de landbouwsector toegepast in het kader van de richtsnoeren van 2014. In de periode 2014-2020 heeft de Commissie een tiental dergelijke steunregelingen goedgekeurd. Uit de ervaring van de Commissie blijkt dat deze steun doorgaans niet tot een aanzienlijke verstoring van de mededinging leidt, maar een aanzet kan geven tot economische activiteiten die in dergelijke gebieden aan bijkomende beperkingen onderhevig zijn. Het is dan ook passend dat de Commissie ten aanzien van steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000 in de landbouwsector gebruikmaakt van de haar bij Verordening (EU) 2015/1588 verleende bevoegdheden.

| (50) | De vrijstelling van steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000 in de landbouwsector mag alleen gelden voor kmo’s die actief zijn in de primaire landbouwproductie. |
| --- | --- |

(50)

De vrijstelling van steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000 in de landbouwsector mag alleen gelden voor kmo’s die actief zijn in de primaire landbouwproductie.

| (51) | De Commissie heeft de artikelen 107 en 108 van het Verdrag in tal van besluiten toegepast op ondernemingen die actief zijn in de bosbouwsector, met name in het kader van de richtsnoeren van 2014. In de periode 2014-2020 heeft de Commissie overeenkomstig die richtsnoeren meer dan 200 steunregelingen voor de bosbouwsector goedgekeurd. Volgens de ervaring van de Commissie hebben de steunmaatregelen voor de bosbouw, gelet op het bestaan van duidelijke verenigbaarheidscriteria, geen significante verstoring van de mededinging op de interne markt teweeggebracht. In het licht van die ervaring en ter wille van de vereenvoudiging en de proceseconomie moet het bijgevolg mogelijk zijn die steunmaatregelen van de aanmeldingsverplichting vrij te stellen, of zij nu wel of niet uit het Elfpo worden gecofinancierd. Het is dan ook passend dat de Commissie van de haar bij Verordening (EU) 2015/1588 verleende bevoegdheden gebruikmaakt ten aanzien van steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden; steun voor boslandbouwsystemen; steun voor de preventie en het herstel van schade aan bossen als gevolg van bosbranden, natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, plantenplagen en rampzalige gebeurtenissen; steun voor investeringen ter verbetering van de veerkracht en de milieuwaarde van bosecosystemen; steun voor het opvangen van gebiedsspecifieke nadelen als gevolg van bepaalde bindende voorschriften als omschreven in artikel 3 van Richtlijn 92/43/EEG van de Raad (14) en artikel 3 van Richtlijn 2009/147/EG van het Europees Parlement ende Raad (15); steun voor bosmilieuklimaatdiensten en bosinstandhouding; steun voor investeringen in infrastructuur voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van de bosbouwsector; steun voor investeringen in bosbouwtechnologieën en in de verwerking, mobilisering en afzet van bosbouwproducten; steun voor de instandhouding van genetische hulpbronnen in de bosbouw en aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector. |
| --- | --- |

(51)

De Commissie heeft de artikelen 107 en 108 van het Verdrag in tal van besluiten toegepast op ondernemingen die actief zijn in de bosbouwsector, met name in het kader van de richtsnoeren van 2014. In de periode 2014-2020 heeft de Commissie overeenkomstig die richtsnoeren meer dan 200 steunregelingen voor de bosbouwsector goedgekeurd. Volgens de ervaring van de Commissie hebben de steunmaatregelen voor de bosbouw, gelet op het bestaan van duidelijke verenigbaarheidscriteria, geen significante verstoring van de mededinging op de interne markt teweeggebracht. In het licht van die ervaring en ter wille van de vereenvoudiging en de proceseconomie moet het bijgevolg mogelijk zijn die steunmaatregelen van de aanmeldingsverplichting vrij te stellen, of zij nu wel of niet uit het Elfpo worden gecofinancierd. Het is dan ook passend dat de Commissie van de haar bij Verordening (EU) 2015/1588 verleende bevoegdheden gebruikmaakt ten aanzien van steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden; steun voor boslandbouwsystemen; steun voor de preventie en het herstel van schade aan bossen als gevolg van bosbranden, natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, plantenplagen en rampzalige gebeurtenissen; steun voor investeringen ter verbetering van de veerkracht en de milieuwaarde van bosecosystemen; steun voor het opvangen van gebiedsspecifieke nadelen als gevolg van bepaalde bindende voorschriften als omschreven in artikel 3 van Richtlijn 92/43/EEG van de Raad (14) en artikel 3 van Richtlijn 2009/147/EG van het Europees Parlement ende Raad (15); steun voor bosmilieuklimaatdiensten en bosinstandhouding; steun voor investeringen in infrastructuur voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van de bosbouwsector; steun voor investeringen in bosbouwtechnologieën en in de verwerking, mobilisering en afzet van bosbouwproducten; steun voor de instandhouding van genetische hulpbronnen in de bosbouw en aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector.

| (52) | Om groepsinitiatieven in de bosbouwsector te stimuleren, heeft de Commissie de artikelen 107 en 108 van het Verdrag toegepast op aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector. In de periode 2014-2020 heeft de Commissie in vijf gevallen dergelijke steun goedgekeurd. In de landbouwsector was dergelijke steun reeds van aanmelding vrijgesteld op grond van Verordening (EU) nr. 702/2014. Daarom is het passend aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector vrij te stellen van de aanmeldingsverplichting voor staatssteun. |
| --- | --- |

(52)

Om groepsinitiatieven in de bosbouwsector te stimuleren, heeft de Commissie de artikelen 107 en 108 van het Verdrag toegepast op aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector. In de periode 2014-2020 heeft de Commissie in vijf gevallen dergelijke steun goedgekeurd. In de landbouwsector was dergelijke steun reeds van aanmelding vrijgesteld op grond van Verordening (EU) nr. 702/2014. Daarom is het passend aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector vrij te stellen van de aanmeldingsverplichting voor staatssteun.

| (53) | Economische diversificatie en het creëren van nieuwe economische activiteiten zijn van essentieel belang voor de ontwikkeling en het concurrentievermogen van plattelandsgebieden en met name voor kmo’s, die de ruggengraat van de plattelandseconomie in de Unie zijn. Verordening (EU) [SPR] voorziet in maatregelen ter ondersteuning van de ontwikkeling van niet-agrarische bedrijven in plattelandsgebieden die tot doel hebben de werkgelegenheid te bevorderen, kwaliteitsbanen in plattelandsgebieden te creëren, de reeds bestaande banen te behouden, de seizoensgebonden schommelingen in de werkgelegenheid te verminderen, niet-agrarische sectoren buiten de landbouw en de voedingsmiddelenindustrie te ontwikkelen en tegelijkertijd de integratie van ondernemingen en de banden tussen de plaatselijke sectoren te stimuleren. |
| --- | --- |

(53)

Economische diversificatie en het creëren van nieuwe economische activiteiten zijn van essentieel belang voor de ontwikkeling en het concurrentievermogen van plattelandsgebieden en met name voor kmo’s, die de ruggengraat van de plattelandseconomie in de Unie zijn. Verordening (EU) [SPR] voorziet in maatregelen ter ondersteuning van de ontwikkeling van niet-agrarische bedrijven in plattelandsgebieden die tot doel hebben de werkgelegenheid te bevorderen, kwaliteitsbanen in plattelandsgebieden te creëren, de reeds bestaande banen te behouden, de seizoensgebonden schommelingen in de werkgelegenheid te verminderen, niet-agrarische sectoren buiten de landbouw en de voedingsmiddelenindustrie te ontwikkelen en tegelijkertijd de integratie van ondernemingen en de banden tussen de plaatselijke sectoren te stimuleren.

| (54) | Om te zorgen voor samenhang met Verordening (EU) [SPR] en om de regels te vereenvoudigen voor het verkrijgen van goedkeuring van staatssteun voor het gecofinancierde deel en de aanvullende nationale financiering van het strategisch GLB-plan, mag de aanmeldingsverplichting niet gelden voor verschillende categorieën steun voor kmo’s die actief zijn in plattelandsgebieden, waaronder steun voor startende ondernemingen, steun voor landbouwers die tot een kwaliteitsregeling voor katoen of levensmiddelen toetreden, en afzetbevorderingsmaatregelen voor levensmiddelen die onder een kwaliteitsregeling vallen. Die steunmaatregelen moeten identiek zijn aan de onderliggende plattelandsontwikkelingsinterventies en de vrijgestelde steun mag alleen worden verleend op grond van en overeenkomstig het strategisch GLB-plan van de betrokken lidstaat. |
| --- | --- |

(54)

Om te zorgen voor samenhang met Verordening (EU) [SPR] en om de regels te vereenvoudigen voor het verkrijgen van goedkeuring van staatssteun voor het gecofinancierde deel en de aanvullende nationale financiering van het strategisch GLB-plan, mag de aanmeldingsverplichting niet gelden voor verschillende categorieën steun voor kmo’s die actief zijn in plattelandsgebieden, waaronder steun voor startende ondernemingen, steun voor landbouwers die tot een kwaliteitsregeling voor katoen of levensmiddelen toetreden, en afzetbevorderingsmaatregelen voor levensmiddelen die onder een kwaliteitsregeling vallen. Die steunmaatregelen moeten identiek zijn aan de onderliggende plattelandsontwikkelingsinterventies en de vrijgestelde steun mag alleen worden verleend op grond van en overeenkomstig het strategisch GLB-plan van de betrokken lidstaat.

| (55) | De Commissie heeft de artikelen 107 en 108 van het Verdrag in tal van gevallen toegepast op steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden, met name in het kader van de richtsnoeren van 2014. In de periode 2014-2020 heeft de Commissie 27 steunregelingen voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden goedgekeurd. Volgens de ervaring van de Commissie hebben de steunmaatregelen voor de bosbouw, gelet op het bestaan van duidelijke verenigbaarheidscriteria, geen significante verstoring van de mededinging op de interne markt teweeggebracht en heeft de steun bijgedragen tot economische diversificatie en het ontstaan van nieuwe economische activiteiten. Daarom is het passend steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden vrij te stellen van de aanmeldingsverplichting voor staatssteun. |
| --- | --- |

(55)

De Commissie heeft de artikelen 107 en 108 van het Verdrag in tal van gevallen toegepast op steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden, met name in het kader van de richtsnoeren van 2014. In de periode 2014-2020 heeft de Commissie 27 steunregelingen voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden goedgekeurd. Volgens de ervaring van de Commissie hebben de steunmaatregelen voor de bosbouw, gelet op het bestaan van duidelijke verenigbaarheidscriteria, geen significante verstoring van de mededinging op de interne markt teweeggebracht en heeft de steun bijgedragen tot economische diversificatie en het ontstaan van nieuwe economische activiteiten. Daarom is het passend steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden vrij te stellen van de aanmeldingsverplichting voor staatssteun.

| (56) | Steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden mag echter alleen van de aanmeldingsverplichting worden vrijgesteld als hij deel uitmaakt van een strategisch GLB-plan dat door de Commissie is gevalideerd in het kader van Verordening (EU) [SPR]. |
| --- | --- |

(56)

Steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden mag echter alleen van de aanmeldingsverplichting worden vrijgesteld als hij deel uitmaakt van een strategisch GLB-plan dat door de Commissie is gevalideerd in het kader van Verordening (EU) [SPR].

| (57) | Staatssteun voor ondernemingen die deelnemen aan onder artikel 77 van Verordening (EU) [SPR] vallende projecten van operationele groepen in het kader van het EIP of aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (“CLLD”), die in het kader van Verordening (EU) [SPR] Leader-projecten worden genoemd en waarop Verordening (EU) 2021/1060 van toepassing is, heeft weinig effect op de mededinging, met name gelet op de positieve rol die de steun speelt bij het delen van kennis, in het bijzonder voor lokale en agrarische gemeenschappen, en de vaak collectieve aard van de steun alsmede de relatief beperkte omvang daarvan. Die projecten zijn geïntegreerd van aard en betreffen meerdere actoren en sectoren, wat problematisch kan zijn voor de indeling ervan volgens het staatssteunrecht. Aangezien individuele projecten van operationele groepen in het kader van het EIP en individuele CLLD-projecten, die worden geselecteerd op basis van een meerjarige strategie voor lokale ontwikkeling die door publiek-private partnerschappen wordt vastgesteld en uitgevoerd, van lokale aard zijn en gericht zijn op gemeenschaps-, sociale, milieu- en klimaatbelangen, moeten in deze verordening bepaalde problemen die zich bij projecten van operationele groepen in het kader van het EIP en CLLD-projecten voordoen, worden aangepakt om ervoor te zorgen dat die projecten gemakkelijker aan de staatssteunregels kunnen voldoen. |
| --- | --- |

(57)

Staatssteun voor ondernemingen die deelnemen aan onder artikel 77 van Verordening (EU) [SPR] vallende projecten van operationele groepen in het kader van het EIP of aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (“CLLD”), die in het kader van Verordening (EU) [SPR] Leader-projecten worden genoemd en waarop Verordening (EU) 2021/1060 van toepassing is, heeft weinig effect op de mededinging, met name gelet op de positieve rol die de steun speelt bij het delen van kennis, in het bijzonder voor lokale en agrarische gemeenschappen, en de vaak collectieve aard van de steun alsmede de relatief beperkte omvang daarvan. Die projecten zijn geïntegreerd van aard en betreffen meerdere actoren en sectoren, wat problematisch kan zijn voor de indeling ervan volgens het staatssteunrecht. Aangezien individuele projecten van operationele groepen in het kader van het EIP en individuele CLLD-projecten, die worden geselecteerd op basis van een meerjarige strategie voor lokale ontwikkeling die door publiek-private partnerschappen wordt vastgesteld en uitgevoerd, van lokale aard zijn en gericht zijn op gemeenschaps-, sociale, milieu- en klimaatbelangen, moeten in deze verordening bepaalde problemen die zich bij projecten van operationele groepen in het kader van het EIP en CLLD-projecten voordoen, worden aangepakt om ervoor te zorgen dat die projecten gemakkelijker aan de staatssteunregels kunnen voldoen.

| (58) | Gezien de beperkte invloed op het handelsverkeer en de mededinging ingeval kleine steunbedragen worden toegekend aan kmo’s die direct of indirect profiteren van projecten van operationele groepen in het kader van het EIP of CLLD-projecten, moeten eenvoudige regels worden vastgesteld voor gevallen waarin het totale steunbedrag per project een bepaald plafond niet overschrijdt. |
| --- | --- |

(58)

Gezien de beperkte invloed op het handelsverkeer en de mededinging ingeval kleine steunbedragen worden toegekend aan kmo’s die direct of indirect profiteren van projecten van operationele groepen in het kader van het EIP of CLLD-projecten, moeten eenvoudige regels worden vastgesteld voor gevallen waarin het totale steunbedrag per project een bepaald plafond niet overschrijdt.

| (59) | Bij diverse categorieën steun, zoals die voor onderzoek, kennisoverdracht en voorlichting, adviesdiensten, bedrijfsvervangingsdiensten in de landbouw, afzetbevordering en preventie en uitroeiing van dierziekten en plantenplagen, wordt de steun indirect aan de eindbegunstigden verleend, in natura, in de vorm van gesubsidieerde diensten. In die gevallen moet de vrijgestelde steun worden betaald aan de aanbieder van de betrokken dienst of activiteit. |
| --- | --- |

(59)

Bij diverse categorieën steun, zoals die voor onderzoek, kennisoverdracht en voorlichting, adviesdiensten, bedrijfsvervangingsdiensten in de landbouw, afzetbevordering en preventie en uitroeiing van dierziekten en plantenplagen, wordt de steun indirect aan de eindbegunstigden verleend, in natura, in de vorm van gesubsidieerde diensten. In die gevallen moet de vrijgestelde steun worden betaald aan de aanbieder van de betrokken dienst of activiteit.

| (60) | Overeenkomstig artikel 4, lid 1, van Verordening (EU) 2015/1588 moet het staatssteunbeleid periodiek worden herzien. Daarom moet de toepassingsduur van deze verordening worden beperkt. Bijgevolg moeten overgangsbepalingen worden vastgesteld, met inbegrip van regels betreffende een aanpassingsperiode voor de vrijgestelde steunregelingen aan het eind van de looptijd van deze verordening. Die regels moeten de lidstaten de tijd geven om zich aan een eventuele nieuwe regeling aan te passen, |
| --- | --- |

(60)

Overeenkomstig artikel 4, lid 1, van Verordening (EU) 2015/1588 moet het staatssteunbeleid periodiek worden herzien. Daarom moet de toepassingsduur van deze verordening worden beperkt. Bijgevolg moeten overgangsbepalingen worden vastgesteld, met inbegrip van regels betreffende een aanpassingsperiode voor de vrijgestelde steunregelingen aan het eind van de looptijd van deze verordening. Die regels moeten de lidstaten de tijd geven om zich aan een eventuele nieuwe regeling aan te passen,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

INHOUDSOPGAVE

| HOOFDSTUK I | GEMEENSCHAPPELIJKE BEPALINGEN | 11 |
| --- | --- | --- |

HOOFDSTUK I

| HOOFDSTUK II | PROCEDUREVOORSCHRIFTEN | 23 |
| --- | --- | --- |

HOOFDSTUK II

| HOOFDSTUK III | CATEGORIEËN STEUN | 24 |
| --- | --- | --- |

HOOFDSTUK III

| Afdeling 1 | Steun voor kmo’s die actief zijn in de primaire landbouwproductie, de verwerking en de afzet van landbouwproducten | 24 |
| --- | --- | --- |

Afdeling 1

| Afdeling 2 | Steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven | 41 |
| --- | --- | --- |

Afdeling 2

| Afdeling 3 | Steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector | 42 |
| --- | --- | --- |

Afdeling 3

| Afdeling 4 | Steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector | 43 |
| --- | --- | --- |

Afdeling 4

| Afdeling 5 | Steun voor de bosbouw | 44 |
| --- | --- | --- |

Afdeling 5

| Afdeling 6 | Steun voor kmo’s in plattelandsgebieden | 54 |
| --- | --- | --- |

Afdeling 6

| HOOFDSTUK IV | OVERGANGS- EN SLOTBEPALINGEN | 58 |
| --- | --- | --- |

HOOFDSTUK IV

HOOFDSTUK I

GEMEENSCHAPPELIJKE BEPALINGEN

Artikel 1

Toepassingsgebied

1.   Deze verordening is van toepassing op de volgende categorieën steun:

| (a) | steun voor kleine, middelgrote en micro-ondernemingen (kmo’s):






  i) | die actief zijn in de landbouwsector, namelijk de primaire landbouwproductie, de verwerking van landbouwproducten en de afzet van landbouwproducten, met uitzondering van de artikelen 13, 14, 15, 17 en 22 en de artikelen 24 tot en met 29, die alleen van toepassing zijn op kmo’s die in de primaire landbouwproductie actief zijn; |
| --- | --- | --- |

(a)

steun voor kleine, middelgrote en micro-ondernemingen (kmo’s):

i)

die actief zijn in de landbouwsector, namelijk de primaire landbouwproductie, de verwerking van landbouwproducten en de afzet van landbouwproducten, met uitzondering van de artikelen 13, 14, 15, 17 en 22 en de artikelen 24 tot en met 29, die alleen van toepassing zijn op kmo’s die in de primaire landbouwproductie actief zijn;

| ii) | die in plattelandsgebieden niet-agrarische activiteiten verrichten die buiten het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag vallen, voor zover dergelijke steun overeenkomstig Verordening (EU) [SPR] wordt toegekend en hetzij uit het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling (Elfpo) wordt gecofinancierd, hetzij in de vorm van aanvullende nationale financiering bij dergelijke gecofinancierde maatregelen wordt toegekend; |
| --- | --- |

ii)

die in plattelandsgebieden niet-agrarische activiteiten verrichten die buiten het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag vallen, voor zover dergelijke steun overeenkomstig Verordening (EU) [SPR] wordt toegekend en hetzij uit het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling (Elfpo) wordt gecofinancierd, hetzij in de vorm van aanvullende nationale financiering bij dergelijke gecofinancierde maatregelen wordt toegekend;

| (b) | steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven; |
| --- | --- |

(b)

steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven;

| (c) | steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector; |
| --- | --- |

(c)

steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector;

| (d) | steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector; |
| --- | --- |

(d)

steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector;

| (e) | steun voor de bosbouw. |
| --- | --- |

(e)

steun voor de bosbouw.

2.   Indien de lidstaten dat passend vinden, kunnen zij ervoor kiezen om steun als bedoeld in lid 1, punten a), d), en e), te verlenen overeenkomstig Verordening (EU) nr. 651/2014 (16).

3.   Deze verordening is niet van toepassing op:

| (a) | steunregelingen als bedoeld in de artikelen 13, 16, 33, 34, 35, 36, 41 en 42 indien het gemiddelde jaarlijkse staatssteunbudget meer dan 150 miljoen EUR bedraagt, vanaf zes maanden na de inwerkingtreding van die regelingen.
  De Commissie kan evenwel, nadat zij een beoordeling heeft gemaakt van het betrokken evaluatieplan dat de lidstaat binnen twintig werkdagen na de inwerkingtreding van de regeling bij de Commissie moet hebben aangemeld, besluiten dat deze verordening langer dan zes maanden op een steunregeling van toepassing blijft.
  Bij de indiening van de in de vorige alinea bedoelde evaluatieplannen verstrekken de lidstaten ook alle informatie die de Commissie nodig heeft om de evaluatieplannen te beoordelen en een besluit te nemen; |
| --- | --- |

(a)

steunregelingen als bedoeld in de artikelen 13, 16, 33, 34, 35, 36, 41 en 42 indien het gemiddelde jaarlijkse staatssteunbudget meer dan 150 miljoen EUR bedraagt, vanaf zes maanden na de inwerkingtreding van die regelingen.

De Commissie kan evenwel, nadat zij een beoordeling heeft gemaakt van het betrokken evaluatieplan dat de lidstaat binnen twintig werkdagen na de inwerkingtreding van de regeling bij de Commissie moet hebben aangemeld, besluiten dat deze verordening langer dan zes maanden op een steunregeling van toepassing blijft.

Bij de indiening van de in de vorige alinea bedoelde evaluatieplannen verstrekken de lidstaten ook alle informatie die de Commissie nodig heeft om de evaluatieplannen te beoordelen en een besluit te nemen;

| (b) | wijzigingen van de in punt a) bedoelde regelingen, andere dan wijzigingen die geen invloed hebben op de verenigbaarheid van de steunregeling krachtens deze verordening of die de inhoud van het goedgekeurde evaluatieplan niet ingrijpend veranderen; |
| --- | --- |

(b)

wijzigingen van de in punt a) bedoelde regelingen, andere dan wijzigingen die geen invloed hebben op de verenigbaarheid van de steunregeling krachtens deze verordening of die de inhoud van het goedgekeurde evaluatieplan niet ingrijpend veranderen;

| (c) | steun voor activiteiten die verband houden met de uitvoer naar derde landen of lidstaten, namelijk rechtstreeks aan uitgevoerde hoeveelheden gekoppelde steun, steun voor de oprichting en exploitatie van een distributienet of steun voor andere lopende kosten in verband met exportactiviteiten; |
| --- | --- |

(c)

steun voor activiteiten die verband houden met de uitvoer naar derde landen of lidstaten, namelijk rechtstreeks aan uitgevoerde hoeveelheden gekoppelde steun, steun voor de oprichting en exploitatie van een distributienet of steun voor andere lopende kosten in verband met exportactiviteiten;

| (d) | steun die afhangt van het gebruik van binnenlandse goederen in plaats van ingevoerde goederen. |
| --- | --- |

(d)

steun die afhangt van het gebruik van binnenlandse goederen in plaats van ingevoerde goederen.

4.   Deze verordening is niet van toepassing op:

| (a) | steunregelingen die niet uitdrukkelijk voorzien in uitsluiting van betaling van individuele steun aan ondernemingen ten aanzien waarvan er een bevel tot terugvordering uitstaat als gevolg van een eerder besluit van de Commissie waarbij door dezelfde lidstaat toegekende steun onrechtmatig en onverenigbaar met de interne markt is verklaard, met uitzondering van:






  i) | steunregelingen voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade overeenkomstig artikel 31; |
| --- | --- | --- |

(a)

steunregelingen die niet uitdrukkelijk voorzien in uitsluiting van betaling van individuele steun aan ondernemingen ten aanzien waarvan er een bevel tot terugvordering uitstaat als gevolg van een eerder besluit van de Commissie waarbij door dezelfde lidstaat toegekende steun onrechtmatig en onverenigbaar met de interne markt is verklaard, met uitzondering van:

i)

steunregelingen voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade overeenkomstig artikel 31;

| ii) | steunregelingen voor kosten van kmo’s die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (“CLLD”) of aan projecten van operationele groepen in het kader van het Europees Innovatiepartnerschap voor productiviteit en duurzaamheid in de landbouw (“EIP”) overeenkomstig artikel 51; |
| --- | --- |

ii)

steunregelingen voor kosten van kmo’s die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (“CLLD”) of aan projecten van operationele groepen in het kader van het Europees Innovatiepartnerschap voor productiviteit en duurzaamheid in de landbouw (“EIP”) overeenkomstig artikel 51;

| (b) | ad-hocsteun aan een in punt a) bedoelde onderneming. |
| --- | --- |

(b)

ad-hocsteun aan een in punt a) bedoelde onderneming.

5.   Deze verordening is niet van toepassing op steun voor ondernemingen in moeilijkheden, met uitzondering van steun die wordt verleend:

| (a) | voor voorlichtingsacties in de landbouwsector overeenkomstig artikel 20; |
| --- | --- |

(a)

voor voorlichtingsacties in de landbouwsector overeenkomstig artikel 20;

| (b) | voor afzetbevorderingsmaatregelen in de vorm van publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek overeenkomstig artikel 23, lid 2, punt b); |
| --- | --- |

(b)

voor afzetbevorderingsmaatregelen in de vorm van publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek overeenkomstig artikel 23, lid 2, punt b);

| (c) | om de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten te vergoeden overeenkomstig artikel 25, leden 8 en 9; |
| --- | --- |

(c)

om de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten te vergoeden overeenkomstig artikel 25, leden 8 en 9;

| (d) | om de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren te dekken overeenkomstig artikel 26, lid 1, punten c), d) en e); |
| --- | --- |

(d)

om de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren te dekken overeenkomstig artikel 26, lid 1, punten c), d) en e);

| (e) | voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade overeenkomstig artikel 31; |
| --- | --- |

(e)

voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade overeenkomstig artikel 31;

| (f) | voor kmo’s die deelnemen aan of profiteren van CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, overeenkomstig artikel 51; |
| --- | --- |

(f)

voor kmo’s die deelnemen aan of profiteren van CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, overeenkomstig artikel 51;

| (g) | in de volgende gevallen voor zover de onderneming een onderneming in moeilijkheden is geworden door verliezen of schade als gevolg van de gebeurtenis in kwestie:






  i) | steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld overeenkomstig artikel 24; |
| --- | --- | --- |

(g)

in de volgende gevallen voor zover de onderneming een onderneming in moeilijkheden is geworden door verliezen of schade als gevolg van de gebeurtenis in kwestie:

i)

steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld overeenkomstig artikel 24;

| ii) | voor het herstel van schade als gevolg van dierziekten en plantenplagen overeenkomstig artikel 25, lid 10; |
| --- | --- |

ii)

voor het herstel van schade als gevolg van dierziekten en plantenplagen overeenkomstig artikel 25, lid 10;

| iii) | voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade overeenkomstig artikel 28; |
| --- | --- |

iii)

voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade overeenkomstig artikel 28;

| iv) | voor het herstel, overeenkomstig artikel 35, lid 5, punt d), van schade aan bossen als gevolg van branden, natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, plantenplagen, rampzalige gebeurtenissen en met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenissen. |
| --- | --- |

iv)

voor het herstel, overeenkomstig artikel 35, lid 5, punt d), van schade aan bossen als gevolg van branden, natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, plantenplagen, rampzalige gebeurtenissen en met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenissen.

6.   Deze verordening is niet van toepassing op steun die, op zich, door de daaraan verbonden voorwaarden of de toegepaste financieringswijze tot een daaraan onlosmakelijk verbonden schending van het recht van de Unie leidt, met name:

| (a) | steun waarbij aan de steunverlening de verplichting voor de begunstigde is verbonden om binnenlands geproduceerde goederen of binnenlandse diensten te gebruiken; |
| --- | --- |

(a)

steun waarbij aan de steunverlening de verplichting voor de begunstigde is verbonden om binnenlands geproduceerde goederen of binnenlandse diensten te gebruiken;

| (b) | steun die beperkingen stelt aan de mogelijkheden voor de begunstigden om de resultaten van onderzoek, ontwikkeling en innovatie in andere lidstaten te exploiteren. |
| --- | --- |

(b)

steun die beperkingen stelt aan de mogelijkheden voor de begunstigden om de resultaten van onderzoek, ontwikkeling en innovatie in andere lidstaten te exploiteren.

7.   Deze verordening is niet van toepassing op steun voor landbouwproducten in de zin van bijlage 1 bij de Landbouwovereenkomst van de WTO die een uitvoersubsidie in de zin van die overeenkomst vormt. Zij is evenmin van toepassing op steun voor dergelijke producten die door een regering of overheidsinstantie verleende uitvoerfinancieringssteun vormt in het kader van het Ministerieel Besluit van de WTO inzake uitvoerconcurrentie van 19 december 2015 (17), indien die steun niet voldoet aan de toepasselijke vereisten van punt 15 van dat besluit betreffende de maximale krediettermijn en zelffinanciering.

Artikel 2

Definities

Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder:

| (1) | “actieve landbouwer”: een landbouwer in de zin van artikel 4, lid 5, van Verordening (EU) [SPR]; |
| --- | --- |

(1)

“actieve landbouwer”: een landbouwer in de zin van artikel 4, lid 5, van Verordening (EU) [SPR];

| (2) | “ad-hocsteun”: steun die niet op grond van een steunregeling wordt toegekend; |
| --- | --- |

(2)

“ad-hocsteun”: steun die niet op grond van een steunregeling wordt toegekend;

| (3) | “ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld”: ongunstige weersomstandigheden zoals vorst, storm, hagel, ijs, hevige of aanhoudende regen of ernstige droogte die leiden tot een verlies van meer dan 30 % van de gemiddelde productie berekend op basis van een van de volgende elementen:






  (a) | de productie van de voorafgaande drie jaren; |
| --- | --- | --- |

(3)

“ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld”: ongunstige weersomstandigheden zoals vorst, storm, hagel, ijs, hevige of aanhoudende regen of ernstige droogte die leiden tot een verlies van meer dan 30 % van de gemiddelde productie berekend op basis van een van de volgende elementen:

(a)

de productie van de voorafgaande drie jaren;

| (b) | de gemiddelde productie van drie van de voorafgaande vijf jaren, de hoogste en de laagste productie niet meegerekend; |
| --- | --- |

(b)

de gemiddelde productie van drie van de voorafgaande vijf jaren, de hoogste en de laagste productie niet meegerekend;

| (4) | “advies”: de volledige advisering in het kader van een en hetzelfde contract; |
| --- | --- |

(4)

“advies”: de volledige advisering in het kader van een en hetzelfde contract;

| (5) | “landbouwbedrijf”: een eenheid die grond, gebouwen en voorzieningen omvat die voor de primaire landbouwproductie worden gebruikt; |
| --- | --- |

(5)

“landbouwbedrijf”: een eenheid die grond, gebouwen en voorzieningen omvat die voor de primaire landbouwproductie worden gebruikt;

| (6) | “landbouwproduct”: de in bijlage I bij het Verdrag vermelde producten, met uitzondering van de visserij- en aquacultuurproducten die zijn vermeld in bijlage I bij Verordening (EU) nr. 1379/2013 van het Europees Parlement en de Raad (18); |
| --- | --- |

(6)

“landbouwproduct”: de in bijlage I bij het Verdrag vermelde producten, met uitzondering van de visserij- en aquacultuurproducten die zijn vermeld in bijlage I bij Verordening (EU) nr. 1379/2013 van het Europees Parlement en de Raad (18);

| (7) | “landbouwsector”: alle ondernemingen die actief zijn in de primaire landbouwproductie, de verwerking en de afzet van landbouwproducten; |
| --- | --- |

(7)

“landbouwsector”: alle ondernemingen die actief zijn in de primaire landbouwproductie, de verwerking en de afzet van landbouwproducten;

| (8) | “boslandbouwsystemen”: systemen voor grondgebruik waarbij de teelt van bomen wordt gecombineerd met landbouw op dezelfde grond; |
| --- | --- |

(8)

“boslandbouwsystemen”: systemen voor grondgebruik waarbij de teelt van bomen wordt gecombineerd met landbouw op dezelfde grond;

| (9) | “steun” of “steunmaatregel”: elke maatregel die aan alle criteria van artikel 107, lid 1, van het Verdrag voldoet; |
| --- | --- |

(9)

“steun” of “steunmaatregel”: elke maatregel die aan alle criteria van artikel 107, lid 1, van het Verdrag voldoet;

| (10) | “in het kader van een strategisch GLB-plan verleende steun”: steun die overeenkomstig Verordening (EU) [SPR] wordt verleend als uit het Elfpo gecofinancierde steun of als aanvullende nationale financiering bij dergelijke gecofinancierde steun; |
| --- | --- |

(10)

“in het kader van een strategisch GLB-plan verleende steun”: steun die overeenkomstig Verordening (EU) [SPR] wordt verleend als uit het Elfpo gecofinancierde steun of als aanvullende nationale financiering bij dergelijke gecofinancierde steun;

| (11) | “steunintensiteit”: het brutosteunbedrag, uitgedrukt als een percentage van de in aanmerking komende kosten, vóór aftrek van belastingen of andere heffingen; |
| --- | --- |

(11)

“steunintensiteit”: het brutosteunbedrag, uitgedrukt als een percentage van de in aanmerking komende kosten, vóór aftrek van belastingen of andere heffingen;

| (12) | “steunregeling”: elk besluit op grond waarvan aan ondernemingen die in het besluit op algemene en abstracte wijze zijn omschreven, individuele steun kan worden toegekend zonder dat hiervoor nog uitvoeringsmaatregelen vereist zijn, alsmede elk besluit op grond waarvan steun die niet aan een specifiek project is gebonden, voor onbepaalde tijd en voor een onbepaald bedrag aan een of meer ondernemingen kan worden toegekend; |
| --- | --- |

(12)

“steunregeling”: elk besluit op grond waarvan aan ondernemingen die in het besluit op algemene en abstracte wijze zijn omschreven, individuele steun kan worden toegekend zonder dat hiervoor nog uitvoeringsmaatregelen vereist zijn, alsmede elk besluit op grond waarvan steun die niet aan een specifiek project is gebonden, voor onbepaalde tijd en voor een onbepaald bedrag aan een of meer ondernemingen kan worden toegekend;

| (13) | “arm’s length”: de voorwaarden van de transactie tussen de contractpartijen wijken niet af van die welke zouden worden overeengekomen tussen onafhankelijke ondernemingen en behelzen geen enkele vorm van heimelijke verstandhouding. Iedere transactie die voortvloeit uit een open, transparante en onvoorwaardelijke procedure wordt geacht te voldoen aan het arm’s length-beginsel; |
| --- | --- |

(13)

“arm’s length”: de voorwaarden van de transactie tussen de contractpartijen wijken niet af van die welke zouden worden overeengekomen tussen onafhankelijke ondernemingen en behelzen geen enkele vorm van heimelijke verstandhouding. Iedere transactie die voortvloeit uit een open, transparante en onvoorwaardelijke procedure wordt geacht te voldoen aan het arm’s length-beginsel;

| (14) | “biobeveiligingsmaatregelen”: beheers- en fysieke maatregelen die zijn bedoeld om het risico te verminderen dat ziekten worden geïntroduceerd, zich ontwikkelen en zich verspreiden naar, in of uit:






  (a) | een dierenpopulatie, of |
| --- | --- | --- |

(14)

“biobeveiligingsmaatregelen”: beheers- en fysieke maatregelen die zijn bedoeld om het risico te verminderen dat ziekten worden geïntroduceerd, zich ontwikkelen en zich verspreiden naar, in of uit:

(a)

een dierenpopulatie, of

| (b) | een inrichting, zone, compartiment, vervoermiddel of enige andere voorziening, ruimte of locatie; |
| --- | --- |

(b)

een inrichting, zone, compartiment, vervoermiddel of enige andere voorziening, ruimte of locatie;

| (15) | “stamboek”: stamboek als bedoeld in artikel 2, punt 12, van Verordening (EU) 2016/1012 (19); |
| --- | --- |

(15)

“stamboek”: stamboek als bedoeld in artikel 2, punt 12, van Verordening (EU) 2016/1012 (19);

| (16) | “strategisch GLB-plan”: strategisch GLB-plan als bedoeld in artikel 1, lid 1, punt c), van Verordening (EU) [SPR]; |
| --- | --- |

(16)

“strategisch GLB-plan”: strategisch GLB-plan als bedoeld in artikel 1, lid 1, punt c), van Verordening (EU) [SPR];

| (17) | “gekapitaliseerde werkzaamheden”: werkzaamheden die door een landbouwer zelf of door de werknemers van de landbouwer op het landbouwbedrijf worden uitgevoerd en activa creëren; |
| --- | --- |

(17)

“gekapitaliseerde werkzaamheden”: werkzaamheden die door een landbouwer zelf of door de werknemers van de landbouwer op het landbouwbedrijf worden uitgevoerd en activa creëren;

| (18) | “rampzalige gebeurtenis”: een door menselijke activiteit veroorzaakte onvoorziene gebeurtenis van biotische of abiotische aard die tot belangrijke verstoringen van de bosstructuren leidt, en uiteindelijk belangrijke economische schade aan de bosbouwsector veroorzaakt; |
| --- | --- |

(18)

“rampzalige gebeurtenis”: een door menselijke activiteit veroorzaakte onvoorziene gebeurtenis van biotische of abiotische aard die tot belangrijke verstoringen van de bosstructuren leidt, en uiteindelijk belangrijke economische schade aan de bosbouwsector veroorzaakt;

| (19) | “datum van de toekenning van de steun”: de datum waarop de wettelijke aanspraak om steun te ontvangen, krachtens de nationale wettelijke regeling aan de begunstigde wordt verleend; |
| --- | --- |

(19)

“datum van de toekenning van de steun”: de datum waarop de wettelijke aanspraak om steun te ontvangen, krachtens de nationale wettelijke regeling aan de begunstigde wordt verleend;

| (20) | “EU-27”: alle 27 lidstaten van de Unie (met uitzondering van Noord-Ierland); |
| --- | --- |

(20)

“EU-27”: alle 27 lidstaten van de Unie (met uitzondering van Noord-Ierland);

| (21) | “evaluatieplan”: een document dat ten minste de volgende elementen bevat: de doelstellingen van de te evalueren steunregeling; de evaluatievragen; de resultaatindicatoren; de bij het uitvoeren van de evaluatie te hanteren methodiek; de vereisten inzake gegevensverzameling; het voor de evaluatie geplande tijdschema, met onder meer de datum voor het indienen van het eindevaluatierapport; de beschrijving van de onafhankelijke instantie die de evaluatie uitvoert of de criteria die voor de selectie van die instantie zullen worden gebruikt, en de wijze waarop die evaluatie zal worden bekendgemaakt; |
| --- | --- |

(21)

“evaluatieplan”: een document dat ten minste de volgende elementen bevat: de doelstellingen van de te evalueren steunregeling; de evaluatievragen; de resultaatindicatoren; de bij het uitvoeren van de evaluatie te hanteren methodiek; de vereisten inzake gegevensverzameling; het voor de evaluatie geplande tijdschema, met onder meer de datum voor het indienen van het eindevaluatierapport; de beschrijving van de onafhankelijke instantie die de evaluatie uitvoert of de criteria die voor de selectie van die instantie zullen worden gebruikt, en de wijze waarop die evaluatie zal worden bekendgemaakt;

| (22) | “gestorven dieren”: dieren die op een landbouwbedrijf of bedrijfslocatie of tijdens transport zijn gedood door euthanasie met of zonder definitieve diagnose of die daar zijn gestorven, met inbegrip van doodgeboren en ongeboren dieren, maar niet voor menselijke consumptie zijn geslacht; |
| --- | --- |

(22)

“gestorven dieren”: dieren die op een landbouwbedrijf of bedrijfslocatie of tijdens transport zijn gedood door euthanasie met of zonder definitieve diagnose of die daar zijn gestorven, met inbegrip van doodgeboren en ongeboren dieren, maar niet voor menselijke consumptie zijn geslacht;

| (23) | “snelgroeiende bomen”: bos met korte omlooptijd waarvoor de minimumperiode voordat de bomen mogen worden geveld, minstens acht jaar bedraagt en de maximumperiode voordat de bomen mogen worden geveld, ten hoogste twintig jaar bedraagt; |
| --- | --- |

(23)

“snelgroeiende bomen”: bos met korte omlooptijd waarvoor de minimumperiode voordat de bomen mogen worden geveld, minstens acht jaar bedraagt en de maximumperiode voordat de bomen mogen worden geveld, ten hoogste twintig jaar bedraagt;

| (24) | “fiscale vervolgregeling”: een regeling in de vorm van belastingvoordelen die een gewijzigde versie is van een reeds bestaande regeling in de vorm van belastingvoordelen en die deze vervangt; |
| --- | --- |

(24)

“fiscale vervolgregeling”: een regeling in de vorm van belastingvoordelen die een gewijzigde versie is van een reeds bestaande regeling in de vorm van belastingvoordelen en die deze vervangt;

| (25) | “vaste kosten die voortvloeien uit de deelname aan kwaliteitsregelingen”: de kosten die worden gemaakt om tot een kwaliteitsregeling waarvoor steun wordt verleend, toe te treden en de jaarlijkse bijdrage voor deelname aan die kwaliteitsregeling, inclusief, in voorkomend geval, de kosten van de controles die nodig zijn om te verifiëren of het productdossier wordt nageleefd; |
| --- | --- |

(25)

“vaste kosten die voortvloeien uit de deelname aan kwaliteitsregelingen”: de kosten die worden gemaakt om tot een kwaliteitsregeling waarvoor steun wordt verleend, toe te treden en de jaarlijkse bijdrage voor deelname aan die kwaliteitsregeling, inclusief, in voorkomend geval, de kosten van de controles die nodig zijn om te verifiëren of het productdossier wordt nageleefd;

| (26) | “biobrandstof op basis van voedingsgewassen”: een biobrandstof die wordt geproduceerd uit zetmeelrijke gewassen, suikergewassen of oliehoudende gewassen die als hoofdgewas op landbouwgrond worden geteeld, met uitzondering van residuen, afvalstoffen of lignocellulosisch materiaal en tussengewassen, zoals vanggewassen en bodembedekkers, mits het gebruik van die tussengewassen niet leidt tot vraag naar meer grond, als omschreven in Richtlijn 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad (20); |
| --- | --- |

(26)

“biobrandstof op basis van voedingsgewassen”: een biobrandstof die wordt geproduceerd uit zetmeelrijke gewassen, suikergewassen of oliehoudende gewassen die als hoofdgewas op landbouwgrond worden geteeld, met uitzondering van residuen, afvalstoffen of lignocellulosisch materiaal en tussengewassen, zoals vanggewassen en bodembedekkers, mits het gebruik van die tussengewassen niet leidt tot vraag naar meer grond, als omschreven in Richtlijn 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad (20);

| (27) | “levensmiddelen”: levensmiddelen die geen landbouwproducten zijn en die zijn vermeld in bijlage I bij Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad (21); |
| --- | --- |

(27)

“levensmiddelen”: levensmiddelen die geen landbouwproducten zijn en die zijn vermeld in bijlage I bij Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad (21);

| (28) | “brutosubsidie-equivalent”: het bedrag van de steun indien die in de vorm van een subsidie aan de begunstigde was toegekend, vóór aftrek van belastingen of andere heffingen; |
| --- | --- |

(28)

“brutosubsidie-equivalent”: het bedrag van de steun indien die in de vorm van een subsidie aan de begunstigde was toegekend, vóór aftrek van belastingen of andere heffingen;

| (29) | “individuele steun”:






  (a) | ad-hocsteun; |
| --- | --- | --- |

(29)

“individuele steun”:

(a)

ad-hocsteun;

| (b) | steun die op grond van een steunregeling aan individuele begunstigden wordt toegekend; |
| --- | --- |

(b)

steun die op grond van een steunregeling aan individuele begunstigden wordt toegekend;

| (30) | “immateriële activa”: fysiek of financieel niet-tastbare activa, zoals octrooien, licenties, knowhow of andere intellectuele-eigendomsrechten; |
| --- | --- |

(30)

“immateriële activa”: fysiek of financieel niet-tastbare activa, zoals octrooien, licenties, knowhow of andere intellectuele-eigendomsrechten;

| (31) | “investeringen om aan een norm van de Unie te voldoen”: investeringen die worden gedaan om na het verstrijken van de in de wetgeving van de Unie vastgestelde overgangsperiode aan een norm van de Unie te voldoen; |
| --- | --- |

(31)

“investeringen om aan een norm van de Unie te voldoen”: investeringen die worden gedaan om na het verstrijken van de in de wetgeving van de Unie vastgestelde overgangsperiode aan een norm van de Unie te voldoen;

| (32) | “grote ondernemingen”: ondernemingen die niet aan de in bijlage I vastgestelde criteria voldoen; |
| --- | --- |

(32)

“grote ondernemingen”: ondernemingen die niet aan de in bijlage I vastgestelde criteria voldoen;

| (33) | “afzet van landbouwproducten”: het in voorraad hebben of uitstallen met het oog op het verkopen, te koop aanbieden, leveren of op enige andere wijze verhandelen, met uitzondering van de eerste verkoop door een primaire producent aan wederverkopers of verwerkingsbedrijven en alle activiteiten waarmee een product voor een dergelijke eerste verkoop wordt voorbereid; verkoop door een primaire producent aan eindverbruikers wordt als afzet van landbouwproducten beschouwd indien die verkoop plaatsvindt in daarvoor bestemde afzonderlijke lokalen; |
| --- | --- |

(33)

“afzet van landbouwproducten”: het in voorraad hebben of uitstallen met het oog op het verkopen, te koop aanbieden, leveren of op enige andere wijze verhandelen, met uitzondering van de eerste verkoop door een primaire producent aan wederverkopers of verwerkingsbedrijven en alle activiteiten waarmee een product voor een dergelijke eerste verkoop wordt voorbereid; verkoop door een primaire producent aan eindverbruikers wordt als afzet van landbouwproducten beschouwd indien die verkoop plaatsvindt in daarvoor bestemde afzonderlijke lokalen;

| (34) | “onderling fonds”: een door een lidstaat overeenkomstig zijn nationaal recht geaccrediteerd systeem dat de aangesloten landbouwers in de gelegenheid stelt zich te verzekeren en hun compensatiebetalingen uitkeert voor economische verliezen; |
| --- | --- |

(34)

“onderling fonds”: een door een lidstaat overeenkomstig zijn nationaal recht geaccrediteerd systeem dat de aangesloten landbouwers in de gelegenheid stelt zich te verzekeren en hun compensatiebetalingen uitkeert voor economische verliezen;

| (35) | “Natura 2000-gebieden”: bijzondere landbouw- of bosgebieden als omschreven in artikel 3 van Richtlijn 92/43/EEG en artikel 3 van Richtlijn 2009/147/EG; |
| --- | --- |

(35)

“Natura 2000-gebieden”: bijzondere landbouw- of bosgebieden als omschreven in artikel 3 van Richtlijn 92/43/EEG en artikel 3 van Richtlijn 2009/147/EG;

| (36) | “natuurrampen”: aardbevingen, lawines, grondverschuivingen en overstromingen, tornado’s, orkanen, vulkaanuitbarstingen en natuurbranden van natuurlijke oorsprong; |
| --- | --- |

(36)

“natuurrampen”: aardbevingen, lawines, grondverschuivingen en overstromingen, tornado’s, orkanen, vulkaanuitbarstingen en natuurbranden van natuurlijke oorsprong;

| (37) | “niet-productieve investering”: investering die niet leidt tot een aanzienlijke stijging van de waarde of de rentabiliteit van het bedrijf; |
| --- | --- |

(37)

“niet-productieve investering”: investering die niet leidt tot een aanzienlijke stijging van de waarde of de rentabiliteit van het bedrijf;

| (38) | “handelingen die aan de industriële verwerking voorafgaan”: elke activiteit die wordt uitgevoerd totdat het hout in de zagerij aankomt, met een maximumcapaciteit van 5 000 m3 per jaar en een absoluut maximum van 10 000 m3 rondhoutinput voor zagerijen; |
| --- | --- |

(38)

“handelingen die aan de industriële verwerking voorafgaan”: elke activiteit die wordt uitgevoerd totdat het hout in de zagerij aankomt, met een maximumcapaciteit van 5 000 m3 per jaar en een absoluut maximum van 10 000 m3 rondhoutinput voor zagerijen;

| (39) | “andere ongunstige weersomstandigheden”: ongunstige weersomstandigheden die niet onder de definitie in punt 3 vallen; |
| --- | --- |

(39)

“andere ongunstige weersomstandigheden”: ongunstige weersomstandigheden die niet onder de definitie in punt 3 vallen;

| (40) | “ultraperifere gebieden”: de in artikel 349, eerste alinea, van het Verdrag genoemde gebieden; |
| --- | --- |

(40)

“ultraperifere gebieden”: de in artikel 349, eerste alinea, van het Verdrag genoemde gebieden;

| (41) | “plantenplagen”: EU-quarantaineorganismen die zijn opgenomen in de lijst op grond van artikel 5, lid 1, van Verordening (EU) 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad (22), plaagorganismen waarop de krachtens artikel 30 van die verordening vastgestelde maatregelen van toepassing zijn, en ZP-quarantaineorganismen (beschermdgebiedquarantaineorganismen) die zijn opgenomen in de lijst op grond van artikel 32, lid 2, van die verordening; |
| --- | --- |

(41)

“plantenplagen”: EU-quarantaineorganismen die zijn opgenomen in de lijst op grond van artikel 5, lid 1, van Verordening (EU) 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad (22), plaagorganismen waarop de krachtens artikel 30 van die verordening vastgestelde maatregelen van toepassing zijn, en ZP-quarantaineorganismen (beschermdgebiedquarantaineorganismen) die zijn opgenomen in de lijst op grond van artikel 32, lid 2, van die verordening;

| (42) | “primaire landbouwproductie”: de productie van in bijlage I bij het Verdrag vermelde producten van de bodem en van de veehouderij die geen verdere bewerking hebben ondergaan die de aard van die producten wijzigt; |
| --- | --- |

(42)

“primaire landbouwproductie”: de productie van in bijlage I bij het Verdrag vermelde producten van de bodem en van de veehouderij die geen verdere bewerking hebben ondergaan die de aard van die producten wijzigt;

| (43) | “verwerking van landbouwproducten”: elke bewerking van een landbouwproduct die een product oplevert dat nog steeds een landbouwproduct is, met uitzondering van activiteiten op het landbouwbedrijf die nodig zijn om een dierlijk of plantaardig product klaar te maken voor de eerste verkoop; |
| --- | --- |

(43)

“verwerking van landbouwproducten”: elke bewerking van een landbouwproduct die een product oplevert dat nog steeds een landbouwproduct is, met uitzondering van activiteiten op het landbouwbedrijf die nodig zijn om een dierlijk of plantaardig product klaar te maken voor de eerste verkoop;

| (44) | “verwerking van landbouwproducten tot niet-landbouwproducten”: elke bewerking van een landbouwproduct die een product oplevert dat niet vermeld is in bijlage I bij het Verdrag; |
| --- | --- |

(44)

“verwerking van landbouwproducten tot niet-landbouwproducten”: elke bewerking van een landbouwproduct die een product oplevert dat niet vermeld is in bijlage I bij het Verdrag;

| (45) | “producentengroepering of -organisatie”: een groepering of organisatie die is opgericht voor een van de volgende doeleinden:






  (a) | de productie en de output van de producenten die van die groepering of organisatie lid zijn, aanpassen aan de markteisen; |
| --- | --- | --- |

(45)

“producentengroepering of -organisatie”: een groepering of organisatie die is opgericht voor een van de volgende doeleinden:

(a)

de productie en de output van de producenten die van die groepering of organisatie lid zijn, aanpassen aan de markteisen;

| (b) | goederen gezamenlijk op de markt brengen, met inbegrip van de voorbereiding voor de verkoop, de centralisatie van de verkoop en de levering aan bulkkopers; |
| --- | --- |

(b)

goederen gezamenlijk op de markt brengen, met inbegrip van de voorbereiding voor de verkoop, de centralisatie van de verkoop en de levering aan bulkkopers;

| (c) | gemeenschappelijke regels vaststellen voor de verstrekking van informatie over de productie, en vooral over de oogst en de beschikbaarheid van producten; |
| --- | --- |

(c)

gemeenschappelijke regels vaststellen voor de verstrekking van informatie over de productie, en vooral over de oogst en de beschikbaarheid van producten;

| (d) | uitvoeren van andere activiteiten die door producentengroeperingen of -organisaties kunnen worden verricht, zoals de ontwikkeling van bedrijfsvoerings- en marketingvaardigheden en de organisatie en vergemakkelijking van innovatieprocessen; |
| --- | --- |

(d)

uitvoeren van andere activiteiten die door producentengroeperingen of -organisaties kunnen worden verricht, zoals de ontwikkeling van bedrijfsvoerings- en marketingvaardigheden en de organisatie en vergemakkelijking van innovatieprocessen;

| (46) | “beschermd dier”: elk dier dat bij wetgeving van de Unie of nationale wetgeving beschermd is; |
| --- | --- |

(46)

“beschermd dier”: elk dier dat bij wetgeving van de Unie of nationale wetgeving beschermd is;

| (47) | “regionalesteunkaart”: de lijst met gebieden die een lidstaat heeft aangewezen volgens de in de richtsnoeren inzake regionale staatssteun (23) vastgestelde voorwaarden en die door de Commissie is goedgekeurd; |
| --- | --- |

(47)

“regionalesteunkaart”: de lijst met gebieden die een lidstaat heeft aangewezen volgens de in de richtsnoeren inzake regionale staatssteun (23) vastgestelde voorwaarden en die door de Commissie is goedgekeurd;

| (48) | “terugbetaalbaar voorschot”: een lening voor een project die in een of meer tranches wordt betaald en waarbij de voorwaarden voor terugbetaling afhangen van de uitkomst van het project; |
| --- | --- |

(48)

“terugbetaalbaar voorschot”: een lening voor een project die in een of meer tranches wordt betaald en waarbij de voorwaarden voor terugbetaling afhangen van de uitkomst van het project;

| (49) | “organisatie voor onderzoek en kennisverspreiding”: een entiteit (zoals universiteiten of onderzoeksinstellingen, agentschappen voor technologieoverdracht, innovatie-intermediairs, entiteiten voor fysieke of virtuele onderzoeksgerichte samenwerking), ongeacht haar rechtsvorm (publiek- of privaatrechtelijke organisatie) of financieringswijze, die zich in hoofdzaak bezighoudt met het onafhankelijk verrichten van fundamenteel onderzoek, industrieel onderzoek of experimentele ontwikkeling, of met het breed verspreiden van de resultaten van die activiteiten door middel van onderwijs, publicaties of kennisoverdracht; |
| --- | --- |

(49)

“organisatie voor onderzoek en kennisverspreiding”: een entiteit (zoals universiteiten of onderzoeksinstellingen, agentschappen voor technologieoverdracht, innovatie-intermediairs, entiteiten voor fysieke of virtuele onderzoeksgerichte samenwerking), ongeacht haar rechtsvorm (publiek- of privaatrechtelijke organisatie) of financieringswijze, die zich in hoofdzaak bezighoudt met het onafhankelijk verrichten van fundamenteel onderzoek, industrieel onderzoek of experimentele ontwikkeling, of met het breed verspreiden van de resultaten van die activiteiten door middel van onderwijs, publicaties of kennisoverdracht;

| (50) | “kleinere eilanden in de Egeïsche Zee”: de kleinere eilanden als bedoeld in artikel 1, lid 2, van Verordening (EU) nr. 229/2013 van het Europees Parlement en de Raad (24); |
| --- | --- |

(50)

“kleinere eilanden in de Egeïsche Zee”: de kleinere eilanden als bedoeld in artikel 1, lid 2, van Verordening (EU) nr. 229/2013 van het Europees Parlement en de Raad (24);

| (51) | “kmo’s” of “kleine, middelgrote en micro-ondernemingen”: bedrijven die voldoen aan de criteria van bijlage I; |
| --- | --- |

(51)

“kmo’s” of “kleine, middelgrote en micro-ondernemingen”: bedrijven die voldoen aan de criteria van bijlage I;

| (52) | “start van de werkzaamheden in het kader van het project of de activiteit”: afhankelijk van wat als eerste plaatsvindt, hetzij de start van de activiteiten of de bouwwerkzaamheden met betrekking tot de investering, hetzij de eerste juridisch bindende toezegging om uitrusting te bestellen of een beroep op diensten te doen, hetzij een andere toezegging die het project of de activiteit onomkeerbaar maakt; de aankoop van gronden en voorbereidende werkzaamheden zoals het verkrijgen van vergunningen en de uitvoering van haalbaarheidsstudies worden niet als start van de werkzaamheden of activiteiten beschouwd; |
| --- | --- |

(52)

“start van de werkzaamheden in het kader van het project of de activiteit”: afhankelijk van wat als eerste plaatsvindt, hetzij de start van de activiteiten of de bouwwerkzaamheden met betrekking tot de investering, hetzij de eerste juridisch bindende toezegging om uitrusting te bestellen of een beroep op diensten te doen, hetzij een andere toezegging die het project of de activiteit onomkeerbaar maakt; de aankoop van gronden en voorbereidende werkzaamheden zoals het verkrijgen van vergunningen en de uitvoering van haalbaarheidsstudies worden niet als start van de werkzaamheden of activiteiten beschouwd;

| (53) | “gesubsidieerde diensten”: een vorm van steun waarbij de steun indirect, in natura, aan de eindbegunstigde wordt verleend en aan de aanbieder van de betrokken dienst of activiteit wordt betaald; |
| --- | --- |

(53)

“gesubsidieerde diensten”: een vorm van steun waarbij de steun indirect, in natura, aan de eindbegunstigde wordt verleend en aan de aanbieder van de betrokken dienst of activiteit wordt betaald;

| (54) | “materiële activa”: activa bestaande uit gronden, gebouwen en installaties, machines en uitrusting; |
| --- | --- |

(54)

“materiële activa”: activa bestaande uit gronden, gebouwen en installaties, machines en uitrusting;

| (55) | “transactiekosten”: extra kosten die verband houden met het nakomen van een verbintenis, maar niet rechtstreeks kunnen worden toegeschreven aan de uitvoering van die verbintenis, noch vervat zijn in de kosten of gederfde inkomsten die rechtstreeks worden gecompenseerd, en die op basis van standaardkosten berekend kunnen worden; |
| --- | --- |

(55)

“transactiekosten”: extra kosten die verband houden met het nakomen van een verbintenis, maar niet rechtstreeks kunnen worden toegeschreven aan de uitvoering van die verbintenis, noch vervat zijn in de kosten of gederfde inkomsten die rechtstreeks worden gecompenseerd, en die op basis van standaardkosten berekend kunnen worden;

| (56) | “kosten van TSE- en BSE-tests (TSE = overdraagbare spongiforme encefalopathie; BSE = boviene spongiforme encefalopathie)”: alle kosten, met inbegrip van die van testkits en van het nemen, vervoeren, testen, opslaan en vernietigen van monsters, die noodzakelijk zijn voor bemonstering en laboratoriumonderzoek overeenkomstig hoofdstuk C van bijlage X bij Verordening (EG) nr. 999/2001 van het Europees Parlement en de Raad (25); |
| --- | --- |

(56)

“kosten van TSE- en BSE-tests (TSE = overdraagbare spongiforme encefalopathie; BSE = boviene spongiforme encefalopathie)”: alle kosten, met inbegrip van die van testkits en van het nemen, vervoeren, testen, opslaan en vernietigen van monsters, die noodzakelijk zijn voor bemonstering en laboratoriumonderzoek overeenkomstig hoofdstuk C van bijlage X bij Verordening (EG) nr. 999/2001 van het Europees Parlement en de Raad (25);

| (57) | “bomen voor hakhout met korte omlooptijd”: door de lidstaten te bepalen boomsoorten van GN-code 06 02 9041, bestaande uit meerjarige houtgewassen waarvan de wortelstokken of stronken na de oogst in de grond blijven en die in het daaropvolgende seizoen nieuwe scheuten vormen en waarvan de maximale omlooptijd door de lidstaten wordt vastgesteld; |
| --- | --- |

(57)

“bomen voor hakhout met korte omlooptijd”: door de lidstaten te bepalen boomsoorten van GN-code 06 02 9041, bestaande uit meerjarige houtgewassen waarvan de wortelstokken of stronken na de oogst in de grond blijven en die in het daaropvolgende seizoen nieuwe scheuten vormen en waarvan de maximale omlooptijd door de lidstaten wordt vastgesteld;

| (58) | “onderneming in moeilijkheden”: een onderneming waarbij zich ten minste een van de volgende situaties voordoet:






  (a) | in het geval van een vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (waarbij het niet gaat om een kmo die minder dan drie jaar bestaat): wanneer meer dan de helft van haar geplaatste aandelenkapitaal door de opgebouwde verliezen is verdwenen. Dit is het geval wanneer het in mindering brengen van de opgebouwde verliezen op de reserves (en alle andere elementen die doorgaans worden beschouwd als een onderdeel van het eigen vermogen van de onderneming) een negatief totaalbedrag oplevert dat groter is dan de helft van het geplaatste aandelenkapitaal. Voor de toepassing van deze bepaling worden met “vennootschap met beperkte aansprakelijkheid” met name de rechtsvormen van ondernemingen bedoeld die zijn vermeld in bijlage I bij Richtlijn 2013/34/EU van het Europees Parlement en de Raad (26), en omvat “aandelenkapitaal” ook het eventuele agio; |
| --- | --- | --- |

(58)

“onderneming in moeilijkheden”: een onderneming waarbij zich ten minste een van de volgende situaties voordoet:

(a)

in het geval van een vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (waarbij het niet gaat om een kmo die minder dan drie jaar bestaat): wanneer meer dan de helft van haar geplaatste aandelenkapitaal door de opgebouwde verliezen is verdwenen. Dit is het geval wanneer het in mindering brengen van de opgebouwde verliezen op de reserves (en alle andere elementen die doorgaans worden beschouwd als een onderdeel van het eigen vermogen van de onderneming) een negatief totaalbedrag oplevert dat groter is dan de helft van het geplaatste aandelenkapitaal. Voor de toepassing van deze bepaling worden met “vennootschap met beperkte aansprakelijkheid” met name de rechtsvormen van ondernemingen bedoeld die zijn vermeld in bijlage I bij Richtlijn 2013/34/EU van het Europees Parlement en de Raad (26), en omvat “aandelenkapitaal” ook het eventuele agio;

| (b) | in het geval van een onderneming waarin ten minste een aantal van de vennoten onbeperkt aansprakelijk is voor de schulden van de onderneming (waarbij het niet gaat om een kmo die minder dan drie jaar bestaat): wanneer meer dan de helft van het eigen vermogen, zoals in de jaarrekening van de vennootschap is vermeld, door de opgebouwde verliezen is verdwenen. Voor de toepassing van deze bepaling worden met “een onderneming waarin ten minste een aantal van de vennoten onbeperkt aansprakelijk is voor de schulden van de onderneming” met name de in bijlage II bij Richtlijn 2013/34/EU vermelde rechtsvormen van ondernemingen bedoeld; |
| --- | --- |

(b)

in het geval van een onderneming waarin ten minste een aantal van de vennoten onbeperkt aansprakelijk is voor de schulden van de onderneming (waarbij het niet gaat om een kmo die minder dan drie jaar bestaat): wanneer meer dan de helft van het eigen vermogen, zoals in de jaarrekening van de vennootschap is vermeld, door de opgebouwde verliezen is verdwenen. Voor de toepassing van deze bepaling worden met “een onderneming waarin ten minste een aantal van de vennoten onbeperkt aansprakelijk is voor de schulden van de onderneming” met name de in bijlage II bij Richtlijn 2013/34/EU vermelde rechtsvormen van ondernemingen bedoeld;

| (c) | wanneer tegen de onderneming een collectieve insolventieprocedure loopt of de onderneming volgens het nationale recht aan de criteria voldoet om, op verzoek van haar schuldeisers, aan een collectieve insolventieprocedure te worden onderworpen; |
| --- | --- |

(c)

wanneer tegen de onderneming een collectieve insolventieprocedure loopt of de onderneming volgens het nationale recht aan de criteria voldoet om, op verzoek van haar schuldeisers, aan een collectieve insolventieprocedure te worden onderworpen;

| (d) | wanneer de onderneming reddingssteun heeft ontvangen en de lening nog niet heeft terugbetaald of de garantie nog niet heeft beëindigd, dan wel herstructureringssteun heeft ontvangen en nog steeds in een herstructureringsplan zit; |
| --- | --- |

(d)

wanneer de onderneming reddingssteun heeft ontvangen en de lening nog niet heeft terugbetaald of de garantie nog niet heeft beëindigd, dan wel herstructureringssteun heeft ontvangen en nog steeds in een herstructureringsplan zit;

| (e) | in het geval van een onderneming die geen kmo is: wanneer de afgelopen twee jaar:






  i) | de verhouding tussen het vreemd vermogen en het eigen vermogen van de onderneming, volgens de boekhouding van de onderneming, meer dan 7,5 bedroeg, en |
| --- | --- | --- |

(e)

in het geval van een onderneming die geen kmo is: wanneer de afgelopen twee jaar:

i)

de verhouding tussen het vreemd vermogen en het eigen vermogen van de onderneming, volgens de boekhouding van de onderneming, meer dan 7,5 bedroeg, en

| ii) | de op basis van de EBITDA bepaalde rentedekkingsgraad van de onderneming lager lag dan 1,0; |
| --- | --- |

ii)

de op basis van de EBITDA bepaalde rentedekkingsgraad van de onderneming lager lag dan 1,0;

| (59) | “norm van de Unie”: verplichte, in de wetgeving van de Unie vastgestelde norm die het niveau aangeeft dat de individuele ondernemingen moeten halen, met name wat milieu, hygiëne en dierenwelzijn betreft; op het niveau van de Unie vastgestelde normen of streefdoelen die bindend zijn voor de lidstaten, maar niet voor individuele ondernemingen, worden evenwel niet als normen van de Unie beschouwd; |
| --- | --- |

(59)

“norm van de Unie”: verplichte, in de wetgeving van de Unie vastgestelde norm die het niveau aangeeft dat de individuele ondernemingen moeten halen, met name wat milieu, hygiëne en dierenwelzijn betreft; op het niveau van de Unie vastgestelde normen of streefdoelen die bindend zijn voor de lidstaten, maar niet voor individuele ondernemingen, worden evenwel niet als normen van de Unie beschouwd;

| (60) | “jonge landbouwer”: een landbouwer in de zin van artikel 4, lid 6, van Verordening (EU) [SPR]. |
| --- | --- |

(60)

“jonge landbouwer”: een landbouwer in de zin van artikel 4, lid 6, van Verordening (EU) [SPR].

Artikel 3

Vrijstellingsvoorwaarden

Steunregelingen, individuele steun die in het kader van steunregelingen wordt toegekend, en ad-hocsteun zijn verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 2 of lid 3, van het Verdrag en zijn vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag mits die steun voldoet aan alle voorwaarden van hoofdstuk I van deze verordening en aan de specifieke voorwaarden die voor de desbetreffende steuncategorie in hoofdstuk III van deze verordening zijn vastgesteld.

Artikel 4

Aanmeldingsdrempels

1.   Deze verordening geldt niet voor individuele steun waarvan het brutosubsidie-equivalent de volgende drempels overschrijdt:

| (a) | steun voor met de primaire landbouwproductie verband houdende investeringen op landbouwbedrijven, als bedoeld in artikel 13: 500 000 EUR per onderneming per investeringsproject; |
| --- | --- |

(a)

steun voor met de primaire landbouwproductie verband houdende investeringen op landbouwbedrijven, als bedoeld in artikel 13: 500 000 EUR per onderneming per investeringsproject;

| (b) | steun voor investeringen in verband met de verplaatsing van een landbouwbedrijfsgebouw die leidt tot een modernisering van de voorzieningen of een verhoging van de productiecapaciteit, als bedoeld in artikel 15, lid 4: 500 000 EUR per onderneming per investeringsproject; |
| --- | --- |

(b)

steun voor investeringen in verband met de verplaatsing van een landbouwbedrijfsgebouw die leidt tot een modernisering van de voorzieningen of een verhoging van de productiecapaciteit, als bedoeld in artikel 15, lid 4: 500 000 EUR per onderneming per investeringsproject;

| (c) | steun voor investeringen in verband met de verwerking en de afzet van landbouwproducten, als bedoeld in artikel 16: 7,5 miljoen EUR per onderneming per investeringsproject; |
| --- | --- |

(c)

steun voor investeringen in verband met de verwerking en de afzet van landbouwproducten, als bedoeld in artikel 16: 7,5 miljoen EUR per onderneming per investeringsproject;

| (d) | steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven, als bedoeld in artikel 30: 500 000 EUR per onderneming per investeringsproject; |
| --- | --- |

(d)

steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven, als bedoeld in artikel 30: 500 000 EUR per onderneming per investeringsproject;

| (e) | steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector, als bedoeld in artikel 32: 7,5 miljoen EUR per project; |
| --- | --- |

(e)

steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector, als bedoeld in artikel 32: 7,5 miljoen EUR per project;

| (f) | steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden, als bedoeld in artikel 33: 7,5 miljoen EUR per aanlegproject; |
| --- | --- |

(f)

steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden, als bedoeld in artikel 33: 7,5 miljoen EUR per aanlegproject;

| (g) | steun voor boslandbouwsystemen, als bedoeld in artikel 34: 7,5 miljoen EUR per project voor de aanleg van een boslandbouwsysteem; |
| --- | --- |

(g)

steun voor boslandbouwsystemen, als bedoeld in artikel 34: 7,5 miljoen EUR per project voor de aanleg van een boslandbouwsysteem;

| (h) | steun voor investeringen ter verbetering van de veerkracht en de milieuwaarde van bosecosystemen, als bedoeld in artikel 36: 7,5 miljoen EUR per investeringsproject; |
| --- | --- |

(h)

steun voor investeringen ter verbetering van de veerkracht en de milieuwaarde van bosecosystemen, als bedoeld in artikel 36: 7,5 miljoen EUR per investeringsproject;

| (i) | steun voor adviesdiensten in de bosbouwsector, als bedoeld in artikel 40: 200 000 EUR per onderneming per jaar; |
| --- | --- |

(i)

steun voor adviesdiensten in de bosbouwsector, als bedoeld in artikel 40: 200 000 EUR per onderneming per jaar;

| (j) | steun voor investeringen in infrastructuur voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van de bosbouwsector, als bedoeld in artikel 41: 7,5 miljoen EUR per investeringsproject; |
| --- | --- |

(j)

steun voor investeringen in infrastructuur voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van de bosbouwsector, als bedoeld in artikel 41: 7,5 miljoen EUR per investeringsproject;

| (k) | steun voor investeringen in bosbouwtechnologieën en in de verwerking, mobilisering en afzet van bosbouwproducten, als bedoeld in artikel 42: 7,5 miljoen EUR per investeringsproject; |
| --- | --- |

(k)

steun voor investeringen in bosbouwtechnologieën en in de verwerking, mobilisering en afzet van bosbouwproducten, als bedoeld in artikel 42: 7,5 miljoen EUR per investeringsproject;

| (l) | steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden, als bedoeld in artikel 46: 10 miljoen EUR per investeringsproject; |
| --- | --- |

(l)

steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden, als bedoeld in artikel 46: 10 miljoen EUR per investeringsproject;

| (m) | steun voor kosten van kmo’s die deelnemen aan CLLD-projecten, die in het kader van het Elfpo Leader-projecten worden genoemd, of aan projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, als bedoeld in artikel 50: 2 miljoen EUR per onderneming per project; |
| --- | --- |

(m)

steun voor kosten van kmo’s die deelnemen aan CLLD-projecten, die in het kader van het Elfpo Leader-projecten worden genoemd, of aan projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, als bedoeld in artikel 50: 2 miljoen EUR per onderneming per project;

| (n) | beperkte steunbedragen voor kmo’s die profiteren van deelname aan CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, als bedoeld in artikel 51: 200 000 EUR voor CLLD-projecten en 350 000 EUR voor projecten van operationele groepen in het kader van het EIP. |
| --- | --- |

(n)

beperkte steunbedragen voor kmo’s die profiteren van deelname aan CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, als bedoeld in artikel 51: 200 000 EUR voor CLLD-projecten en 350 000 EUR voor projecten van operationele groepen in het kader van het EIP.

2.   De in lid 1 bedoelde drempels mogen niet door kunstmatige opsplitsing van de steunregelingen of steunprojecten worden omzeild.

Artikel 5

Transparantie van de steun

1.   Deze verordening is uitsluitend van toepassing op transparante steun.

2.   Steun wordt geacht transparant te zijn als het brutosubsidie-equivalent vooraf precies kan worden berekend zonder dat een risicoanalyse hoeft te worden uitgevoerd (“transparante steun”).

3.   De volgende categorieën steun worden als transparante steun beschouwd:

| (a) | steun in de vorm van subsidies en rentesubsidies; |
| --- | --- |

(a)

steun in de vorm van subsidies en rentesubsidies;

| (b) | steun in de vorm van leningen indien voor het berekenen van het brutosubsidie-equivalent het op het tijdstip van de steunverlening geldende referentiepercentage is gebruikt; |
| --- | --- |

(b)

steun in de vorm van leningen indien voor het berekenen van het brutosubsidie-equivalent het op het tijdstip van de steunverlening geldende referentiepercentage is gebruikt;

| (c) | steun in de vorm van garanties in een van de volgende situaties:






  i) | het brutosubsidie-equivalent is berekend op basis van de safe-harbour-premies die in een mededeling van de Commissie zijn vastgesteld; |
| --- | --- | --- |

(c)

steun in de vorm van garanties in een van de volgende situaties:

i)

het brutosubsidie-equivalent is berekend op basis van de safe-harbour-premies die in een mededeling van de Commissie zijn vastgesteld;

| ii) | de methode voor het berekenen van het brutosubsidie-equivalent van de garantie is voorafgaand aan de uitvoering van de steunmaatregel aanvaard op grond van de mededeling over garanties, na aanmelding van die methode bij de Commissie op grond van een door de Commissie vastgestelde verordening inzake staatssteun die op dat moment van toepassing is, en de goedgekeurde methode is uitdrukkelijk toegespitst op het soort garanties en het soort onderliggende transacties die in het kader van de toepassing van deze verordening in het geding zijn; |
| --- | --- |

ii)

de methode voor het berekenen van het brutosubsidie-equivalent van de garantie is voorafgaand aan de uitvoering van de steunmaatregel aanvaard op grond van de mededeling over garanties, na aanmelding van die methode bij de Commissie op grond van een door de Commissie vastgestelde verordening inzake staatssteun die op dat moment van toepassing is, en de goedgekeurde methode is uitdrukkelijk toegespitst op het soort garanties en het soort onderliggende transacties die in het kader van de toepassing van deze verordening in het geding zijn;

| (d) | steun in de vorm van belastingvoordelen wanneer de maatregel voorziet in een maximum dat garandeert dat de toepasselijke drempel niet wordt overschreden; |
| --- | --- |

(d)

steun in de vorm van belastingvoordelen wanneer de maatregel voorziet in een maximum dat garandeert dat de toepasselijke drempel niet wordt overschreden;

| (e) | steun in de vorm van terugbetaalbare voorschotten als het totale nominale bedrag van het terugbetaalbare voorschot niet groter is dan de krachtens deze verordening toepasselijke drempels of als, vóór de uitvoering van de maatregel, de methode voor het berekenen van het brutosubsidie-equivalent van het terugbetaalbare voorschot na aanmelding bij de Commissie is aanvaard; |
| --- | --- |

(e)

steun in de vorm van terugbetaalbare voorschotten als het totale nominale bedrag van het terugbetaalbare voorschot niet groter is dan de krachtens deze verordening toepasselijke drempels of als, vóór de uitvoering van de maatregel, de methode voor het berekenen van het brutosubsidie-equivalent van het terugbetaalbare voorschot na aanmelding bij de Commissie is aanvaard;

| (f) | steun in de vorm van de verkoop of de verhuring/leasing van materiële activa onder het markttarief wanneer de waarde is vastgesteld door een taxatie van een onafhankelijke deskundige vóór de transactie of aan de hand van een publiek beschikbare, regelmatig bijgewerkte en algemeen aanvaarde benchmark. |
| --- | --- |

(f)

steun in de vorm van de verkoop of de verhuring/leasing van materiële activa onder het markttarief wanneer de waarde is vastgesteld door een taxatie van een onafhankelijke deskundige vóór de transactie of aan de hand van een publiek beschikbare, regelmatig bijgewerkte en algemeen aanvaarde benchmark.

4.   Voor de toepassing van deze verordening wordt steun die in een van de volgende vormen wordt verleend, niet als transparant beschouwd:

| (a) | steun in de vorm van kapitaalinjecties; |
| --- | --- |

(a)

steun in de vorm van kapitaalinjecties;

| (b) | steun in de vorm van risicofinancieringsmaatregelen. |
| --- | --- |

(b)

steun in de vorm van risicofinancieringsmaatregelen.

Artikel 6

Stimulerend effect

1.   Deze verordening is uitsluitend van toepassing op steun die een stimulerend effect heeft.

2.   Steun wordt geacht een stimulerend effect te hebben als de begunstigde ervan, voordat de werkzaamheden in het kader van het project of de activiteit zijn gestart, bij de betrokken lidstaat een schriftelijke steunaanvraag heeft ingediend. De steunaanvraag bevat ten minste de volgende gegevens:

| (a) | de naam en de grootte van de onderneming; |
| --- | --- |

(a)

de naam en de grootte van de onderneming;

| (b) | een beschrijving van het project of de activiteit, met inbegrip van de start- en einddatum; |
| --- | --- |

(b)

een beschrijving van het project of de activiteit, met inbegrip van de start- en einddatum;

| (c) | de plaats van het project of de activiteit; |
| --- | --- |

(c)

de plaats van het project of de activiteit;

| (d) | een lijst van de in aanmerking komende kosten; |
| --- | --- |

(d)

een lijst van de in aanmerking komende kosten;

| (e) | soort overheidsfinanciering (subsidie, lening, garantie, terugbetaalbaar voorschot of een andere vorm) en bedrag daarvan die nodig zijn voor het project of de activiteit. |
| --- | --- |

(e)

soort overheidsfinanciering (subsidie, lening, garantie, terugbetaalbaar voorschot of een andere vorm) en bedrag daarvan die nodig zijn voor het project of de activiteit.

3.   Ad-hocsteun voor grote ondernemingen wordt geacht een stimulerend effect te hebben als de lidstaat er niet alleen op heeft toegezien dat aan de in lid 2 vastgestelde voorwaarde is voldaan, maar zich er ook, voordat hij de betrokken ad-hocsteun heeft toegekend, van heeft vergewist dat uit door de begunstigde opgestelde documentatie blijkt dat de steun zal leiden tot een of meer van het onderstaande:

| (a) | een wezenlijke toename van de reikwijdte van het project of de activiteit als gevolg van de steun; |
| --- | --- |

(a)

een wezenlijke toename van de reikwijdte van het project of de activiteit als gevolg van de steun;

| (b) | een wezenlijke toename, als gevolg van de steun, van het totale bedrag dat de begunstigde aan het project of de activiteit besteedt; |
| --- | --- |

(b)

een wezenlijke toename, als gevolg van de steun, van het totale bedrag dat de begunstigde aan het project of de activiteit besteedt;

| (c) | een wezenlijke toename van de snelheid waarmee het betrokken project of de betrokken activiteit wordt voltooid; |
| --- | --- |

(c)

een wezenlijke toename van de snelheid waarmee het betrokken project of de betrokken activiteit wordt voltooid;

| (d) | in het geval van ad-hocinvesteringssteun, dat, zonder de steun, het project niet als dusdanig in het betrokken plattelandsgebied zou zijn uitgevoerd of het voor de begunstigde in het betrokken plattelandsgebied onvoldoende winstgevend zou zijn geweest. |
| --- | --- |

(d)

in het geval van ad-hocinvesteringssteun, dat, zonder de steun, het project niet als dusdanig in het betrokken plattelandsgebied zou zijn uitgevoerd of het voor de begunstigde in het betrokken plattelandsgebied onvoldoende winstgevend zou zijn geweest.

4.   In afwijking van de leden 2 en 3 worden maatregelen in de vorm van belastingvoordelen geacht een stimulerend effect te hebben als de volgende twee voorwaarden zijn vervuld:

| (a) | de maatregel geeft overeenkomstig objectieve criteria recht op steun zonder dat de lidstaat nog een beoordelingsbevoegdheid uitoefent; |
| --- | --- |

(a)

de maatregel geeft overeenkomstig objectieve criteria recht op steun zonder dat de lidstaat nog een beoordelingsbevoegdheid uitoefent;

| (b) | de maatregel is goedgekeurd en is in werking getreden voordat de werkzaamheden in het kader van het gesteunde project of de gesteunde activiteit zijn gestart, behalve in het geval van fiscale vervolgregelingen, wanneer de activiteit al onder de vroegere regelingen in de vorm van belastingvoordelen viel. |
| --- | --- |

(b)

de maatregel is goedgekeurd en is in werking getreden voordat de werkzaamheden in het kader van het gesteunde project of de gesteunde activiteit zijn gestart, behalve in het geval van fiscale vervolgregelingen, wanneer de activiteit al onder de vroegere regelingen in de vorm van belastingvoordelen viel.

5.   In afwijking van de leden 2, 3 en 4 hoeven de volgende categorieën steun geen stimulerend effect te hebben of worden zij geacht dat effect te hebben:

| (a) | steunregelingen voor ruilverkaveling voor zover aan de voorwaarden van artikel 14 of artikel 45 is voldaan en:






  i) | de steunregeling overeenkomstig objectieve criteria recht geeft op steun zonder dat de lidstaat nog een beoordelingsbevoegdheid uitoefent, en |
| --- | --- | --- |

(a)

steunregelingen voor ruilverkaveling voor zover aan de voorwaarden van artikel 14 of artikel 45 is voldaan en:

i)

de steunregeling overeenkomstig objectieve criteria recht geeft op steun zonder dat de lidstaat nog een beoordelingsbevoegdheid uitoefent, en

| ii) | de steunregeling goedgekeurd is en in werking is getreden voordat de begunstigde de in aanmerking komende kosten op grond van artikel 14 of artikel 45 heeft gemaakt; |
| --- | --- |

ii)

de steunregeling goedgekeurd is en in werking is getreden voordat de begunstigde de in aanmerking komende kosten op grond van artikel 14 of artikel 45 heeft gemaakt;

| (b) | steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de landbouwsector, mits aan de voorwaarden van artikel 20 is voldaan; |
| --- | --- |

(b)

steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de landbouwsector, mits aan de voorwaarden van artikel 20 is voldaan;

| (c) | steun voor afzetbevorderingsmaatregelen in de vorm van publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek, mits aan de voorwaarden van artikel 23, lid 2, punt b), is voldaan; |
| --- | --- |

(c)

steun voor afzetbevorderingsmaatregelen in de vorm van publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek, mits aan de voorwaarden van artikel 23, lid 2, punt b), is voldaan;

| (d) | steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, mits aan de voorwaarden van artikel 24 is voldaan; |
| --- | --- |

(d)

steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, mits aan de voorwaarden van artikel 24 is voldaan;

| (e) | steun voor de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten en plantenplagen en voor het herstel van schade als gevolg van die dierziekten of plantenplagen, mits aan de voorwaarden van artikel 25 is voldaan; |
| --- | --- |

(e)

steun voor de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten en plantenplagen en voor het herstel van schade als gevolg van die dierziekten of plantenplagen, mits aan de voorwaarden van artikel 25 is voldaan;

| (f) | steun voor de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren, mits aan de voorwaarden van artikel 26, lid 1, punten c), d), e), f) en g), is voldaan; |
| --- | --- |

(f)

steun voor de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren, mits aan de voorwaarden van artikel 26, lid 1, punten c), d), e), f) en g), is voldaan;

| (g) | steun voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade, mits aan de voorwaarden van artikel 28 is voldaan; |
| --- | --- |

(g)

steun voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade, mits aan de voorwaarden van artikel 28 is voldaan;

| (h) | steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven, mits aan de voorwaarden van artikel 30 is voldaan; |
| --- | --- |

(h)

steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven, mits aan de voorwaarden van artikel 30 is voldaan;

| (i) | steun voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade, mits aan de voorwaarden van artikel 31 is voldaan; |
| --- | --- |

(i)

steun voor het herstel van door natuurrampen veroorzaakte schade, mits aan de voorwaarden van artikel 31 is voldaan;

| (j) | steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector, mits aan de voorwaarden van artikel 32 is voldaan; |
| --- | --- |

(j)

steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector, mits aan de voorwaarden van artikel 32 is voldaan;

| (k) | steun voor het herstel van schade aan bossen overeenkomstig artikel 35, lid 2, punt d), mits aan de voorwaarden van artikel 35 is voldaan; |
| --- | --- |

(k)

steun voor het herstel van schade aan bossen overeenkomstig artikel 35, lid 2, punt d), mits aan de voorwaarden van artikel 35 is voldaan;

| (l) | steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de bosbouwsector, mits aan de voorwaarden van artikel 39 is voldaan; |
| --- | --- |

(l)

steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de bosbouwsector, mits aan de voorwaarden van artikel 39 is voldaan;

| (m) | steun voor landbouwers die aan een kwaliteitsregeling voor katoen of levensmiddelen deelnemen, mits aan de voorwaarden van artikel 49 is voldaan; |
| --- | --- |

(m)

steun voor landbouwers die aan een kwaliteitsregeling voor katoen of levensmiddelen deelnemen, mits aan de voorwaarden van artikel 49 is voldaan;

| (n) | steun voor kmo’s die deelnemen aan of profiteren van CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, mits aan de voorwaarden van de artikelen 50 en 51 is voldaan. |
| --- | --- |

(n)

steun voor kmo’s die deelnemen aan of profiteren van CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, mits aan de voorwaarden van de artikelen 50 en 51 is voldaan.

Artikel 7

Steunintensiteit en in aanmerking komende kosten

1.   Alle bedragen die voor de berekening van de steunintensiteit en de in aanmerking komende kosten worden gebruikt, zijn bedragen vóór aftrek van belastingen of andere heffingen. De in aanmerking komende kosten worden gestaafd met bewijsstukken die duidelijk, specifiek en actueel zijn. De bedragen van de in aanmerking komende kosten kunnen worden berekend overeenkomstig de vereenvoudigde kostenopties die zijn vastgesteld in Verordening (EU) nr. 1303/2013 van het Europees Parlement en de Raad (27), mits de verrichting ten minste gedeeltelijk uit het Elfpo wordt gefinancierd en de kostencategorie in aanmerking komt overeenkomstig de desbetreffende vrijstellingsbepaling.

2.   De belasting over de toegevoegde waarde (btw) komt niet voor steun in aanmerking, behalve wanneer zij niet terugvorderbaar is krachtens de nationale btw-wetgeving.

3.   Wanneer steun in een andere vorm dan een subsidie wordt toegekend, is het steunbedrag het brutosubsidie-equivalent van de steun.

4.   In de toekomst te betalen steun, met inbegrip van steun die in verschillende tranches wordt uitgekeerd, wordt gedisconteerd tot de waarde ervan op het tijdstip van de toekenning van de steun. De in aanmerking komende kosten worden gedisconteerd tot de waarde ervan op de datum van de toekenning van de steun. De rentevoet die voor de discontering wordt gehanteerd, is de disconteringsvoet die op de datum van de toekenning van de steun van toepassing is.

5.   Wanneer steun wordt toegekend in de vorm van belastingvoordelen, worden de steuntranches gedisconteerd aan de hand van de disconteringspercentages die gelden op de verschillende tijdstippen waarop de belastingvoordelen beginnen te spelen.

6.   Wanneer steun wordt verleend in de vorm van terugbetaalbare voorschotten die, bij gebreke van een geaccepteerde methode om het brutosubsidie-equivalent ervan te berekenen, worden uitgedrukt als een percentage van de in aanmerking komende kosten en de maatregel erin voorziet dat, ingeval van een succesvolle uitkomst van het project als omschreven op basis van een redelijke en prudente hypothese, de voorschotten worden terugbetaald vermeerderd met een rente die ten minste gelijk is aan de op de datum van de toekenning van de steun toepasselijke disconteringsvoet, kunnen de in hoofdstuk III vastgestelde maximale steunintensiteiten worden verhoogd met tien procentpunten.

Artikel 8

Cumulering

1.   Om te bepalen of de in artikel 4 vastgestelde aanmeldingsdrempels en de in hoofdstuk III vastgestelde maximale steunintensiteiten en maximale steunbedragen in acht worden genomen, wordt het totale bedrag aan staatssteun voor de gesteunde activiteit, het gesteunde project of de gesteunde onderneming in aanmerking genomen.

2.   Wanneer centraal door de instellingen, agentschappen, gemeenschappelijke ondernemingen of andere organen van de Unie beheerde Uniefinanciering die niet direct of indirect onder de controle van de lidstaten staat, wordt gecombineerd met staatssteun, wordt alleen met die laatste rekening gehouden om te bepalen of de aanmeldingsdrempels en de maximale steunintensiteiten of de steunplafonds in acht worden genomen, mits het totale bedrag aan overheidsfinanciering dat voor dezelfde in aanmerking komende kosten wordt toegekend, het gunstigste financieringspercentage dat in de toepasselijke regels van het recht van de Unie is vastgesteld, niet overschrijdt.

3.   Steun voor identificeerbare in aanmerking komende kosten die krachtens deze verordening is vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag, mag worden gecumuleerd met:

| (a) | andere staatssteun, zolang het bij die maatregelen om andere identificeerbare in aanmerking komende kosten gaat; |
| --- | --- |

(a)

andere staatssteun, zolang het bij die maatregelen om andere identificeerbare in aanmerking komende kosten gaat;

| (b) | andere staatssteun voor dezelfde, geheel of gedeeltelijk overlappende, in aanmerking komende kosten, mits die cumulering er niet toe leidt dat de hoogste steunintensiteit of het hoogste steunbedrag die/dat krachtens deze verordening voor deze steun geldt, wordt overschreden. |
| --- | --- |

(b)

andere staatssteun voor dezelfde, geheel of gedeeltelijk overlappende, in aanmerking komende kosten, mits die cumulering er niet toe leidt dat de hoogste steunintensiteit of het hoogste steunbedrag die/dat krachtens deze verordening voor deze steun geldt, wordt overschreden.

4.   Steun voor niet-identificeerbare in aanmerking komende kosten die krachtens de artikelen 18, 47 en 51 is vrijgesteld, mag worden gecumuleerd met andere staatssteun voor identificeerbare in aanmerking komende kosten

Steun voor niet-identificeerbare in aanmerking komende kosten mag met andere staatssteun voor niet-identificeerbare in aanmerking komende kosten worden gecumuleerd tot de hoogste toepasselijke totale financieringsdrempel die voor de specifieke omstandigheden van elk geval door deze of een andere groepsvrijstellingsverordening of een besluit van de Commissie is vastgesteld.

5.   Staatssteun die krachtens de afdelingen 1, 2 en 3 van hoofdstuk III van deze verordening is vrijgesteld, mag niet worden gecumuleerd met in artikel 145, lid 2, en artikel 146 van Verordening (EU) [SPR] bedoelde betalingen voor dezelfde in aanmerking komende kosten als die cumulering ertoe zou leiden dat de steunintensiteit of het steunbedrag hoger uitkomt dan deze die in deze verordening zijn vastgesteld.

6.   Krachtens deze verordening vrijgestelde staatssteun mag niet met de-minimissteun voor dezelfde in aanmerking komende kosten worden gecumuleerd als die cumulering ertoe zou leiden dat de steunintensiteit of het steunbedrag hoger uitkomt dan deze die zijn vastgesteld in hoofdstuk III.

7.   Investeringssteun voor het herstel van agrarisch productiepotentieel als bedoeld in artikel 14, lid 3, punt e), mag niet worden gecumuleerd met steun ter compensatie van materiële schade als bedoeld in de artikelen 24, 25, 28 en 31 van deze verordening.

8.   Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de landbouwsector, als bedoeld in artikel 18 van deze verordening, mag niet worden gecumuleerd met steun voor de oprichting van producentengroeperingen en -organisaties in de landbouwsector als bedoeld in artikel 77 van Verordening (EU) [SPR].

Aanloopsteun voor jonge landbouwers en aanloopsteun voor landbouwactiviteiten als bedoeld in artikel 17 van deze verordening, mag niet worden gecumuleerd met steun voor de vestiging van jonge landbouwers of voor het opstarten van plattelandsbedrijven als bedoeld in artikel 75 van Verordening (EU) [SPR] als die cumulering zou leiden tot een steunbedrag dat hoger is dan de in deze verordening vastgestelde bedragen.

Artikel 9

Publicatie en informatie

1.   De betrokken lidstaat zorgt voor de bekendmaking van de volgende informatie in de “Transparency award module” van de Commissie (28) of op een uitgebreide staatssteunwebsite op nationaal of regionaal niveau:

| (a) | de in artikel 11 bedoelde beknopte informatie of een link daarnaar; |
| --- | --- |

(a)

de in artikel 11 bedoelde beknopte informatie of een link daarnaar;

| (b) | de volledige tekst van elke in artikel 11 bedoelde steun, met inbegrip van de wijzigingen, of een link naar de volledige tekst; |
| --- | --- |

(b)

de volledige tekst van elke in artikel 11 bedoelde steun, met inbegrip van de wijzigingen, of een link naar de volledige tekst;

| (c) | de in bijlage III bedoelde gegevens over elke individuele steunverlening van meer dan:






  i) | 10 000 EUR voor begunstigden die actief zijn in de primaire landbouwproductie; |
| --- | --- | --- |

(c)

de in bijlage III bedoelde gegevens over elke individuele steunverlening van meer dan:

i)

10 000 EUR voor begunstigden die actief zijn in de primaire landbouwproductie;

| ii) | 100 000 EUR voor begunstigden die actief zijn in de sector verwerking van landbouwproducten, de sector afzet van landbouwproducten of de bosbouwsector, of die activiteiten verrichten die buiten het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag vallen. |
| --- | --- |

ii)

100 000 EUR voor begunstigden die actief zijn in de sector verwerking van landbouwproducten, de sector afzet van landbouwproducten of de bosbouwsector, of die activiteiten verrichten die buiten het toepassingsgebied van artikel 42 van het Verdrag vallen.

2.   Voor steunregelingen in de vorm van belastingvoordelen worden die voorwaarden geacht te zijn vervuld als de lidstaten de vereiste informatie over individuele steunbedragen publiceren voor de volgende tranches in miljoen EUR:

| (a) | 0,01 tot 0,1 uitsluitend voor de primaire landbouwproductie; |
| --- | --- |

(a)

0,01 tot 0,1 uitsluitend voor de primaire landbouwproductie;

| (b) | 0,1 tot 0,5; |
| --- | --- |

(b)

0,1 tot 0,5;

| (c) | 0,5 tot 1; |
| --- | --- |

(c)

0,5 tot 1;

| (d) | 1 tot 2; |
| --- | --- |

(d)

1 tot 2;

| (e) | 2 tot 5; |
| --- | --- |

(e)

2 tot 5;

| (f) | 5 tot 10; |
| --- | --- |

(f)

5 tot 10;

| (g) | 10 tot 30; en |
| --- | --- |

(g)

10 tot 30; en

| (h) | 30 en meer. |
| --- | --- |

(h)

30 en meer.

3.   De in lid 1 bedoelde gegevens worden op een in bijlage III beschreven gestandaardiseerde wijze georganiseerd en toegankelijk gemaakt, en kunnen op een doeltreffende manier worden doorzocht en gedownload. De in lid 2 bedoelde informatie wordt bekendgemaakt binnen zes maanden vanaf de datum van de toekenning van de steun, of, in het geval van steun in de vorm van belastingvoordelen, binnen één jaar vanaf de datum waarop de belastingaangifte moet zijn ingediend, en blijft beschikbaar gedurende ten minste tien jaar vanaf de datum van de toekenning van de steun.

4.   De in lid 1 bedoelde volledige tekst van de steunregeling of de ad-hocsteun omvat met name een uitdrukkelijke verwijzing naar deze verordening, met vermelding van de titel en van de vindplaats ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie, en naar de specifieke bepalingen van hoofdstuk III die op dat besluit betrekking hebben, of, indien van toepassing, naar de nationale wet die waarborgt dat de betrokken bepalingen van deze verordening worden nageleefd. De steunregeling of de ad-hocsteun gaat vergezeld van de uitvoeringsbepalingen en de wijzigingen ervan.

5.   De in lid 1 vastgestelde bekendmakingsverplichtingen zijn niet van toepassing op steun die krachtens artikel 51 wordt verleend aan projecten van operationele groepen in het kader van het EIP of aan CLLD-projecten.

6.   De Commissie publiceert op haar website:

| (a) | de in lid 1 bedoelde beknopte informatie; |
| --- | --- |

(a)

de in lid 1 bedoelde beknopte informatie;

| (b) | de links naar de in lid 2 bedoelde staatssteunwebsites van alle lidstaten. |
| --- | --- |

(b)

de links naar de in lid 2 bedoelde staatssteunwebsites van alle lidstaten.

HOOFDSTUK II

PROCEDUREVOORSCHRIFTEN

PROCEDUREVOORSCHRIFTEN

Artikel 10

Intrekking van het voordeel van de groepsvrijstelling

Wanneer een lidstaat krachtens deze verordening steun verleent die niet aan de in de hoofdstukken I tot en met III vastgestelde voorwaarden voldoet, kan de Commissie, nadat zij de betrokken lidstaat in de gelegenheid heeft gesteld zijn standpunt kenbaar te maken, een besluit vaststellen waarin wordt verklaard dat alle of sommige door de betrokken lidstaat in de toekomst vast te stellen steunmaatregelen die anders aan de voorwaarden van deze verordening zouden voldoen, bij de Commissie moeten worden aangemeld overeenkomstig artikel 108, lid 3, van het Verdrag. De aan te melden steun kan worden beperkt tot bepaalde soorten steun, tot steun ten behoeve van bepaalde begunstigden of tot steun die door bepaalde autoriteiten van de betrokken lidstaat wordt goedgekeurd.

Artikel 11

Verslaglegging

1.   De lidstaten doen via het elektronische aanmeldingssysteem van de Commissie de beknopte informatie over elke krachtens deze verordening vrijgestelde steunmaatregel binnen twintig werkdagen na de inwerkingtreding daarvan bij de Commissie toekomen in het gestandaardiseerde formaat dat in bijlage II is vastgesteld, samen met een link die toegang biedt tot de volledige tekst van de steunmaatregel, met inbegrip van eventuele wijzigingen.

2.   De lidstaten zenden de Commissie voor elk volledig jaar of deel daarvan waarin deze verordening van toepassing is, in elektronische vorm een in hoofdstuk III van Verordening (EG) nr. 794/2004 bedoeld jaarlijks verslag toe over de toepassing van deze verordening.

3.   Het jaarlijks verslag bevat ook informatie over het volgende:

| (a) | dierziekten of plantenplagen als bedoeld in artikel 25; |
| --- | --- |

(a)

dierziekten of plantenplagen als bedoeld in artikel 25;

| (b) | meteorologische gegevens over type, tijdstip, relatieve omvang en locatie van de weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld als bedoeld in artikel 24, of natuurrampen in de landbouwsector als bedoeld in artikel 31. |
| --- | --- |

(b)

meteorologische gegevens over type, tijdstip, relatieve omvang en locatie van de weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld als bedoeld in artikel 24, of natuurrampen in de landbouwsector als bedoeld in artikel 31.

Artikel 12

Monitoring

De lidstaten houden gedetailleerde dossiers bij met de informatie en de bewijsstukken die nodig zijn om aan te tonen dat alle in deze verordening vastgestelde voorwaarden zijn vervuld. Die dossiers worden bijgehouden gedurende tien jaar vanaf de datum waarop de ad-hocsteun is toegekend of, in het geval van een steunregeling, de laatste steun is toegekend. De betrokken lidstaat verstrekt de Commissie, binnen een termijn van twintig werkdagen of binnen een in het verzoek vastgestelde langere termijn, alle gegevens en bewijsstukken die de Commissie nodig acht om de toepassing van deze verordening te kunnen monitoren.

HOOFDSTUK III

CATEGORIEËN STEUN

CATEGORIEËN STEUN

AFDELING 1

AFDELING 1

Steun voor kmo’s die actief zijn in de primaire landbouwproductie, de verwerking van landbouwproducten en de afzet van landbouwproducten

Steun voor kmo’s die actief zijn in de primaire landbouwproductie, de verwerking van landbouwproducten en de afzet van landbouwproducten

Artikel 13

Steun voor met de primaire landbouwproductie verband houdende investeringen op landbouwbedrijven

1.   Steun voor met de primaire landbouwproductie verband houdende investeringen op landbouwbedrijven is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 21 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De investering mag worden verricht door een of meer begunstigden of betrekking hebben op materiële of immateriële activa die door een of meer begunstigden worden gebruikt.

3.   De investering is gericht op ten minste een van de volgende doelstellingen:

| (a) | verbeteren van de algehele prestatie en duurzaamheid van het landbouwbedrijf, met name door een verlaging van de productiekosten of de verbetering en omschakeling van de productie; |
| --- | --- |

(a)

verbeteren van de algehele prestatie en duurzaamheid van het landbouwbedrijf, met name door een verlaging van de productiekosten of de verbetering en omschakeling van de productie;

| (b) | verbeteren van het natuurlijke milieu, de hygiëneomstandigheden of de normen inzake dierenwelzijn; |
| --- | --- |

(b)

verbeteren van het natuurlijke milieu, de hygiëneomstandigheden of de normen inzake dierenwelzijn;

| (c) | aanleggen en verbeteren van infrastructuur voor de ontwikkeling, aanpassing en modernisering van de landbouw, met inbegrip van ontsluiting van landbouwgrond, ruilverkaveling, bodemverbetering, levering en besparing van duurzame energie, energie-efficiëntie en watervoorziening en -besparing; |
| --- | --- |

(c)

aanleggen en verbeteren van infrastructuur voor de ontwikkeling, aanpassing en modernisering van de landbouw, met inbegrip van ontsluiting van landbouwgrond, ruilverkaveling, bodemverbetering, levering en besparing van duurzame energie, energie-efficiëntie en watervoorziening en -besparing;

| (d) | herstellen van productiepotentieel dat schade heeft opgelopen door een natuurramp, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, dierziekten, plantenplagen en beschermde dieren, en voorkomen van schade als gevolg van die gebeurtenissen; als de schade kan worden gelinkt aan de klimaatverandering, nemen de begunstigden bij het herstel waar passend maatregelen voor aanpassing aan de klimaatverandering; |
| --- | --- |

(d)

herstellen van productiepotentieel dat schade heeft opgelopen door een natuurramp, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, dierziekten, plantenplagen en beschermde dieren, en voorkomen van schade als gevolg van die gebeurtenissen; als de schade kan worden gelinkt aan de klimaatverandering, nemen de begunstigden bij het herstel waar passend maatregelen voor aanpassing aan de klimaatverandering;

| (e) | naleven van normen volgens de in lid 11, punt f), vastgestelde voorwaarden; |
| --- | --- |

(e)

naleven van normen volgens de in lid 11, punt f), vastgestelde voorwaarden;

| (f) | bijdragen tot matiging van en aanpassing aan klimaatverandering, onder meer door de terugdringing van de uitstoot van broeikasgassen en de verbetering van koolstofvastlegging, en bevorderen van duurzame energie; |
| --- | --- |

(f)

bijdragen tot matiging van en aanpassing aan klimaatverandering, onder meer door de terugdringing van de uitstoot van broeikasgassen en de verbetering van koolstofvastlegging, en bevorderen van duurzame energie;

| (g) | bevorderen van de duurzame ontwikkeling en het efficiënte beheer van natuurlijke hulpbronnen zoals water, bodem en lucht, onder meer door de vermindering van de afhankelijkheid van chemische middelen; |
| --- | --- |

(g)

bevorderen van de duurzame ontwikkeling en het efficiënte beheer van natuurlijke hulpbronnen zoals water, bodem en lucht, onder meer door de vermindering van de afhankelijkheid van chemische middelen;

| (h) | bijdragen tot het tot staan brengen en ombuigen van biodiversiteitsverlies, versterken van ecosysteemdiensten en in stand houden van habitats en landschappen. |
| --- | --- |

(h)

bijdragen tot het tot staan brengen en ombuigen van biodiversiteitsverlies, versterken van ecosysteemdiensten en in stand houden van habitats en landschappen.

4.   De investering kan verband houden met de productie, op het landbouwbedrijf, van biobrandstoffen of van energie uit hernieuwbare bronnen mits die productie niet groter is dan het gemiddelde jaarlijkse brandstof- of energieverbruik van het betrokken bedrijf.

Indien de investering wordt gedaan voor de productie van biobrandstoffen, mag de productiecapaciteit van de productie-installaties niet groter zijn dan de capaciteit die overeenstemt met de gemiddelde hoeveelheid brandstof die het landbouwbedrijf jaarlijks voor vervoer verbruikt, en mogen de geproduceerde biobrandstoffen niet op de markt worden verkocht.

5.   Als wordt geïnvesteerd voor de productie, op het landbouwbedrijf, van thermische energie en elektriciteit uit hernieuwbare bronnen, mogen de productie-installaties slechts voorzien in de eigen energiebehoeften van de begunstigde en mag de productiecapaciteit van die installaties niet groter zijn dan de capaciteit die overeenstemt met het gecombineerde gemiddelde jaarlijkse energieverbruik van thermische energie en elektriciteit van het landbouwbedrijf, met inbegrip van het landbouwhuishouden. De verkoop van elektriciteit aan het net is slechts toegestaan binnen de jaarlijkse gemiddelde limiet van het eigen verbruik.

6.   Wanneer de investering door verschillende begunstigden wordt uitgevoerd om in hun eigen behoefte aan biobrandstof en energie te voldoen, is het gemiddelde jaarlijkse verbruik de som van het gemiddelde jaarlijkse verbruik van alle begunstigden.

7.   Bij investeringen in infrastructuur voor hernieuwbare energie die energie verbruikt of produceert, moet worden voldaan aan de minimumnormen voor energie-efficiëntie, indien dergelijke normen op nationaal niveau bestaan.

8.   Investeringen in installaties die vooral tot doel hebben elektriciteit op te wekken uit biomassa, komen niet voor steun in aanmerking tenzij een door de lidstaten te bepalen minimumpercentage aan warmte-energie wordt gebruikt.

9.   De lidstaten stellen voor de verschillende types installaties drempelwaarden vast voor het maximale aandeel granen en andere zetmeelrijke gewassen, suikergewassen en oliehoudende gewassen dat mag worden gebruikt voor de productie van bio-energie, waaronder biobrandstoffen. De steun voor investeringen in bio-energieprojecten blijft beperkt tot bio-energie die voldoet aan de toepasselijke duurzaamheidscriteria die zijn vastgelegd in de wetgeving van de Unie.

10.   De investering moet in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaat op het gebied van milieubescherming. Steun voor investeringen waarvoor krachtens Richtlijn 2011/92/EU van het Europees Parlement en de Raad (29) een milieueffectbeoordeling moet worden uitgevoerd, wordt slechts toegekend op voorwaarde dat die beoordeling is uitgevoerd en de vergunning voor het betrokken investeringsproject is verleend vóór de datum van de toekenning van de individuele steun.

In aanmerking komende kosten

11.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij aangekochte grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij aangekochte grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting;

| (b) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| (c) | de algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt; |
| --- | --- |

(c)

de algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt;

| (d) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken; |
| --- | --- |

(d)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken;

| (e) | uitgaven voor niet-productieve investeringen die verband houden met de specifieke milieu- en klimaatgerelateerde doelstellingen als bedoeld in lid 3, punten f), g) en h); |
| --- | --- |

(e)

uitgaven voor niet-productieve investeringen die verband houden met de specifieke milieu- en klimaatgerelateerde doelstellingen als bedoeld in lid 3, punten f), g) en h);

| (f) | als het gaat om irrigatie: de kosten van investeringen die aan de volgende voorwaarden voldoen:






  i) | de Commissie is in kennis gesteld van een stroomgebiedbeheerplan overeenkomstig Richtlijn 2000/60/EG van het Europees Parlement en de Raad (30) dat is opgesteld voor het hele gebied waarin de investering plaatsvindt en voor alle andere gebieden waar de investering gevolgen voor het milieu kan hebben; de maatregelen die in het kader van het stroomgebiedbeheerplan overeenkomstig artikel 11 van die richtlijn worden uitgevoerd en voor de landbouwsector van belang zijn, worden in het betrokken maatregelenprogramma omschreven; |
| --- | --- | --- |

(f)

als het gaat om irrigatie: de kosten van investeringen die aan de volgende voorwaarden voldoen:

i)

de Commissie is in kennis gesteld van een stroomgebiedbeheerplan overeenkomstig Richtlijn 2000/60/EG van het Europees Parlement en de Raad (30) dat is opgesteld voor het hele gebied waarin de investering plaatsvindt en voor alle andere gebieden waar de investering gevolgen voor het milieu kan hebben; de maatregelen die in het kader van het stroomgebiedbeheerplan overeenkomstig artikel 11 van die richtlijn worden uitgevoerd en voor de landbouwsector van belang zijn, worden in het betrokken maatregelenprogramma omschreven;

| ii) | er is een watermetingssysteem waarmee het waterverbruik op het niveau van de gesteunde investering kan worden gemeten, of als onderdeel van de investering wordt een dergelijk systeem geplaatst; |
| --- | --- |

ii)

er is een watermetingssysteem waarmee het waterverbruik op het niveau van de gesteunde investering kan worden gemeten, of als onderdeel van de investering wordt een dergelijk systeem geplaatst;

| iii) | de investering in een verbetering van bestaande irrigatie-installaties of irrigatie-infrastructuuronderdelen:






  — | is vooraf beoordeeld om na te gaan of zij, afgaande op de technische parameters van de bestaande installatie of infrastructuur, waterbesparingen oplevert; |
| --- | --- | --- |

iii)

de investering in een verbetering van bestaande irrigatie-installaties of irrigatie-infrastructuuronderdelen:

—

is vooraf beoordeeld om na te gaan of zij, afgaande op de technische parameters van de bestaande installatie of infrastructuur, waterbesparingen oplevert;

| — | leidt, als zij van invloed is op grond- of oppervlaktewaterlichamen waarvan de toestand, om met de waterhoeveelheid verband houdende redenen, in het betrokken stroomgebiedbeheerplan is aangemerkt als minder dan goed, tot een effectieve vermindering van het watergebruik die, zoals bepaald in artikel 4, lid 1, van Richtlijn 2000/60/EG, bijdraagt tot het bereiken van een goede toestand van die waterlichamen; |
| --- | --- |

—

leidt, als zij van invloed is op grond- of oppervlaktewaterlichamen waarvan de toestand, om met de waterhoeveelheid verband houdende redenen, in het betrokken stroomgebiedbeheerplan is aangemerkt als minder dan goed, tot een effectieve vermindering van het watergebruik die, zoals bepaald in artikel 4, lid 1, van Richtlijn 2000/60/EG, bijdraagt tot het bereiken van een goede toestand van die waterlichamen;

| iv) | de lidstaten stellen als voorwaarde voor de steun percentages vast voor de potentiële waterbesparing en de daadwerkelijke vermindering van het watergebruik, om ervoor te zorgen dat de hoeveelheid water die door de apparatuur stroomt daadwerkelijk kleiner is dan in de periode 2014-2020 en om zo te voorkomen dat de milieuambities worden afgezwakt:






  — | de potentiële waterbesparing moet ten minste 5 % bedragen wanneer de technische parameters van de bestaande installatie of infrastructuur reeds een hoge mate van efficiëntie bieden (vóór de investering), en ten minste 25 % wanneer de huidige efficiëntie laag is, en/of voor investeringen in gebieden waar waterbesparingen hard nodig zijn om een goede watertoestand te bereiken; |
| --- | --- | --- |

iv)

de lidstaten stellen als voorwaarde voor de steun percentages vast voor de potentiële waterbesparing en de daadwerkelijke vermindering van het watergebruik, om ervoor te zorgen dat de hoeveelheid water die door de apparatuur stroomt daadwerkelijk kleiner is dan in de periode 2014-2020 en om zo te voorkomen dat de milieuambities worden afgezwakt:

—

de potentiële waterbesparing moet ten minste 5 % bedragen wanneer de technische parameters van de bestaande installatie of infrastructuur reeds een hoge mate van efficiëntie bieden (vóór de investering), en ten minste 25 % wanneer de huidige efficiëntie laag is, en/of voor investeringen in gebieden waar waterbesparingen hard nodig zijn om een goede watertoestand te bereiken;

| — | de daadwerkelijke vermindering van het waterverbruik moet ten minste 50 % bedragen; |
| --- | --- |

—

de daadwerkelijke vermindering van het waterverbruik moet ten minste 50 % bedragen;

| — | die waterbesparing moet afgestemd zijn op de behoeften die zijn vastgesteld in de stroomgebiedbeheerplannen overeenkomstig Richtlijn 2000/60/EG; |
| --- | --- |

—

die waterbesparing moet afgestemd zijn op de behoeften die zijn vastgesteld in de stroomgebiedbeheerplannen overeenkomstig Richtlijn 2000/60/EG;

| v) | steun voor investeringen in het gebruik van teruggewonnen water als alternatieve watervoorziening, voor zover de levering en het gebruik van dat water in overeenstemming zijn met Verordening (EU) 2020/741 van het Europees Parlement en de Raad (31). |
| --- | --- |

v)

steun voor investeringen in het gebruik van teruggewonnen water als alternatieve watervoorziening, voor zover de levering en het gebruik van dat water in overeenstemming zijn met Verordening (EU) 2020/741 van het Europees Parlement en de Raad (31).

| (g) | als het gaat om investeringen met het oog op het herstel van agrarisch productiepotentieel dat beschadigd is door een natuurramp, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, dierziekten, plantenplagen of beschermde dieren: kosten om het agrarisch productiepotentieel te herstellen tot op het niveau van vóór de betrokken gebeurtenis; |
| --- | --- |

(g)

als het gaat om investeringen met het oog op het herstel van agrarisch productiepotentieel dat beschadigd is door een natuurramp, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, dierziekten, plantenplagen of beschermde dieren: kosten om het agrarisch productiepotentieel te herstellen tot op het niveau van vóór de betrokken gebeurtenis;

| (h) | als het gaat om investeringen ter preventie van schade door natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, dierziekten, plantenplagen of beschermde dieren: kosten van specifieke preventieve acties. |
| --- | --- |

(h)

als het gaat om investeringen ter preventie van schade door natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, dierziekten, plantenplagen of beschermde dieren: kosten van specifieke preventieve acties.

12.   Andere dan de in lid 11, punten a) en b), bedoelde kosten in verband met een leasingcontract, zoals de marge voor de leasinggever, kosten van de herfinanciering van rente, overheadkosten en verzekeringspremies worden niet als in aanmerking komende kosten beschouwd.

Werkkapitaal wordt niet beschouwd als in aanmerking komende kosten.

13.   Wat irrigatie betreft, wordt slechts steun verleend door lidstaten die met betrekking tot het stroomgebiedsdistrict waarin de investering plaatsvindt, ervoor hebben gezorgd dat de landbouwsector bijdraagt aan de terugwinning van de kosten van waterdiensten overeenkomstig artikel 9, lid 1, eerste streepje, van Richtlijn 2000/60/EG, in voorkomend geval rekening houdend met de sociale, ecologische en economische gevolgen van de terugwinning en met de geografische en klimatologische omstandigheden van de betrokken regio of regio’s.

14.   Er mag geen steun worden toegekend voor:

| (a) | de aankoop van betalingsrechten; |
| --- | --- |

(a)

de aankoop van betalingsrechten;

| (b) | de aankoop en aanplant van eenjarige gewassen, met uitzondering van steun ter dekking van de in lid 11, punt g), bedoelde kosten; |
| --- | --- |

(b)

de aankoop en aanplant van eenjarige gewassen, met uitzondering van steun ter dekking van de in lid 11, punt g), bedoelde kosten;

| (c) | afwateringswerkzaamheden; |
| --- | --- |

(c)

afwateringswerkzaamheden;

| (d) | de aankoop van vee, met uitzondering van steun ter dekking van de in lid 11, punt g), bedoelde kosten. |
| --- | --- |

(d)

de aankoop van vee, met uitzondering van steun ter dekking van de in lid 11, punt g), bedoelde kosten.

15.   Behalve als het gaat om investeringen voor het herstel van door dierziekten of plantenplagen beschadigd agrarisch productiepotentieel, mag de steun niet beperkt worden tot specifieke landbouwproducten en moet hij dus ter beschikking worden gesteld van alle sectoren van de primaire landbouwproductie, van de hele sector plantaardige productie of van de hele sector dierlijke productie. De lidstaten mogen echter bepaalde producten uitsluiten vanwege overcapaciteit op de interne markt of een gebrek aan afzetmogelijkheden.

16.   De in lid 1 bedoelde steun mag niet worden toegekend in strijd met de in Verordening (EU) nr. 1308/2013 vastgestelde verboden of beperkingen, ook niet wanneer die verboden of beperkingen uitsluitend betrekking hebben op de steun van de Unie waarin die verordening voorziet.

Steunintensiteit

17.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 65 % van de in aanmerking komende kosten.

18.   De steunintensiteit kan tot maximaal 80 % worden verhoogd voor de volgende investeringen:

| (a) | investeringen die verband houden met een of meer specifieke milieu- en klimaatgerelateerde doelstellingen als bedoeld in lid 3, punten f), g) en h), of met dierenwelzijn; |
| --- | --- |

(a)

investeringen die verband houden met een of meer specifieke milieu- en klimaatgerelateerde doelstellingen als bedoeld in lid 3, punten f), g) en h), of met dierenwelzijn;

| (b) | investeringen door jonge landbouwers; |
| --- | --- |

(b)

investeringen door jonge landbouwers;

| (c) | investeringen in de ultraperifere gebieden of de kleinere eilanden in de Egeïsche Zee. |
| --- | --- |

(c)

investeringen in de ultraperifere gebieden of de kleinere eilanden in de Egeïsche Zee.

19.   De in lid 17 en lid 18, punt c), bedoelde steunintensiteit kan worden verhoogd tot maximaal 85 % voor investeringen van kleine landbouwbedrijven.

20.   De steunintensiteit kan tot maximaal 100 % worden verhoogd voor de volgende investeringen:

| (a) | niet-productieve investeringen die verband houden met een of meer specifieke milieu- en klimaatgerelateerde doelstellingen als bedoeld in lid 3, punten f), g) en h); |
| --- | --- |

(a)

niet-productieve investeringen die verband houden met een of meer specifieke milieu- en klimaatgerelateerde doelstellingen als bedoeld in lid 3, punten f), g) en h);

| (b) | investeringen voor het herstel van productiepotentieel als bedoeld in lid 3, punt d), en investeringen ter preventie van schade door natuurrampen, buitengewone gebeurtenissen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld of beschermde dieren, en ter beperking van het risico van dergelijke schade; |
| --- | --- |

(b)

investeringen voor het herstel van productiepotentieel als bedoeld in lid 3, punt d), en investeringen ter preventie van schade door natuurrampen, buitengewone gebeurtenissen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld of beschermde dieren, en ter beperking van het risico van dergelijke schade;

21.   De steunintensiteit voor irrigatie op grond van lid 11, punt f), blijft beperkt tot een of meer percentages die niet hoger zijn dan:

| (a) | 80 % van de in aanmerking komende kosten van op grond van lid 11, punt f), derde alinea, gemaakte investeringen in irrigatie op het landbouwbedrijf; |
| --- | --- |

(a)

80 % van de in aanmerking komende kosten van op grond van lid 11, punt f), derde alinea, gemaakte investeringen in irrigatie op het landbouwbedrijf;

| (b) | 100 % van de in aanmerking komende kosten van investeringen in landbouwinfrastructuur buiten het landbouwbedrijf ten behoeve van irrigatie; |
| --- | --- |

(b)

100 % van de in aanmerking komende kosten van investeringen in landbouwinfrastructuur buiten het landbouwbedrijf ten behoeve van irrigatie;

| (c) | 65 % van de in aanmerking komende kosten van andere irrigatie-investeringen op landbouwbedrijven. |
| --- | --- |

(c)

65 % van de in aanmerking komende kosten van andere irrigatie-investeringen op landbouwbedrijven.

Artikel 14

Steun voor ruilverkaveling van landbouwgrond

Steun voor ruilverkaveling van landbouwgrond is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden van hoofdstuk I en uitsluitend wordt toegekend voor juridische en administratieve kosten, inclusief opmetingskosten, ten belope van maximaal 100 % van de werkelijk gemaakte kosten.

Artikel 15

Steun voor investeringen in verband met de verplaatsing van landbouwbedrijfsgebouwen

1.   Steun voor investeringen in verband met de verplaatsing van landbouwbedrijfsgebouwen die wordt toegekend aan kmo’s die actief zijn in de primaire landbouwproductie, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 5 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   Met de verplaatsing van het landbouwbedrijfsgebouw moet een doel van algemeen belang worden nagestreefd.

Het algemeen belang dat wordt aangevoerd om de steunverlening op grond van dit artikel te rechtvaardigen, wordt in de desbetreffende bepalingen van de betrokken lidstaat gespecificeerd.

3.   Als de verplaatsing van het landbouwbedrijfsgebouw bestaat uit het demonteren, verhuizen en weer opbouwen van bestaande voorzieningen, mag de steunintensiteit niet hoger zijn dan 100 % van de reële kosten van die werkzaamheden.

4.   Wanneer de verplaatsing niet alleen bestaat uit het in lid 3 bedoelde demonteren, verhuizen en weer opbouwen van bestaande voorzieningen, maar ook leidt tot een modernisering van die voorzieningen of tot een verhoging van de productiecapaciteit, gelden voor de kosten van de modernisering van de voorzieningen of de verhoging van de productiecapaciteit de steunintensiteiten voor investeringen als bedoeld in artikel 13, leden 17 tot en met 21.

Voor de toepassing van dit lid wordt de loutere vervanging van een bestaand gebouw of van bestaande voorzieningen door een nieuw, modern gebouw of nieuwe, moderne voorzieningen waarbij de betrokken productie of technologie niet fundamenteel wordt gewijzigd, niet geacht met modernisering gepaard te gaan.

5.   De maximale steunintensiteit kan oplopen tot 100 % van de in aanmerking komende kosten als het bij de verplaatsing gaat om activiteiten die dicht bij rurale woongebieden plaatsvinden, met als doel de levenskwaliteit of de milieuprestatie van die woongebieden te verbeteren.

Artikel 16

Steun voor investeringen in verband met de verwerking en de afzet van landbouwproducten

1.   Steun voor investeringen in verband met de verwerking en de afzet van landbouwproducten is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 9 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De investering heeft betrekking op materiële of immateriële activa in verband met de verwerking of de afzet van landbouwproducten als gedefinieerd in respectievelijk artikel 2, punt 43), en artikel 2, punt 33).

3.   Investeringen in verband met de productie van biobrandstoffen op basis van voedingsgewassen, komen niet in aanmerking voor steun op grond van dit artikel.

4.   De investering moet in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaat op het gebied van milieubescherming. Steun voor investeringen waarvoor krachtens Richtlijn 2011/92/EU een milieueffectbeoordeling moet worden uitgevoerd, wordt slechts toegekend op voorwaarde dat die beoordeling is uitgevoerd en de vergunning voor het betrokken investeringsproject is verleend vóór de datum van de toekenning van de individuele steun.

5.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting;

| (b) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| (c) | algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt; |
| --- | --- |

(c)

algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt;

| (d) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken. |
| --- | --- |

(d)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken.

6.   Andere dan de in lid 5, punten a) en b), bedoelde kosten in verband met een leasingcontract, zoals de marge voor de leasinggever, kosten van de herfinanciering van rente, overheadkosten en verzekeringspremies worden niet als in aanmerking komende kosten beschouwd.

Werkkapitaal wordt niet beschouwd als in aanmerking komende kosten.

7.   Er mag geen steun worden toegekend voor investeringen om aan de geldende normen van de Unie te voldoen.

8.   De in lid 1 bedoelde steun mag niet worden toegekend in strijd met de in Verordening (EU) nr. 1308/2013 vastgestelde verboden of beperkingen, ook niet wanneer die verboden of beperkingen uitsluitend betrekking hebben op de steun van de Unie waarin die verordening voorziet.

9.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 65 %. Zij kan worden verhoogd tot maximaal 80 % voor investeringen in de ultraperifere gebieden of de kleinere eilanden in de Egeïsche Zee.

Artikel 17

Aanloopsteun voor jonge landbouwers en aanloopsteun voor landbouwactiviteiten

1.   Aanloopsteun voor jonge landbouwers en aanloopsteun voor landbouwactiviteiten zijn verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als zij voldoen aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 7 van dit artikel en in hoofdstuk I. De steun wordt verleend aan jonge landbouwers als gedefinieerd in artikel 2, punt 60).

2.   Dit artikel is van toepassing op de oprichting van plattelandsbedrijven waar landbouwactiviteiten worden verricht en op de diversificatie van het inkomen van landbouwhuishoudens naar andere landbouwactiviteiten.

3.   De steun wordt alleen verleend aan kleine en micro-ondernemingen.

4.   Wanneer de steun wordt verleend aan een jonge landbouwer die een bedrijf opzet in de vorm van een rechtspersoon, moet de jonge landbouwer daadwerkelijke en voortdurende zeggenschap hebben over de rechtspersoon wat betreft beslissingen op het gebied van beheer, winst en financiële risico’s. Als meerdere natuurlijke personen, onder wie personen die geen jonge landbouwer zijn, deelnemen aan het kapitaal of het beheer van de rechtspersoon, is de jonge landbouwer, hetzij alleen, hetzij samen met andere personen, in staat die daadwerkelijke en voortdurende zeggenschap uit te oefenen. Als een rechtspersoon alleen of gezamenlijk onder de zeggenschap van een andere rechtspersoon valt, gelden die voorschriften voor elke natuurlijke persoon die zeggenschap heeft over die andere rechtspersoon (32).

5.   De steun is afhankelijk van de indiening van een bedrijfsplan bij de bevoegde autoriteit van de betrokken lidstaat.

6.   Jonge landbouwers die niet over de nodige adequate vakbekwaamheid en deskundigheid beschikken om aan de definitie van jonge landbouwer te voldoen, komen toch in aanmerking voor de steun voor jonge landbouwers op voorwaarde dat zij zich ertoe verbinden die vakbekwaamheid en deskundigheid te verwerven binnen 36 maanden na de datum waarop het besluit tot steunverlening is vastgesteld. Die verbintenis moet in het bedrijfsplan worden opgenomen.

7.   De steun wordt verleend in de vorm van vaste bedragen en mag niet groter zijn dan 100 000 EUR per jonge landbouwer, per in de landbouw opgericht bedrijf of per landbouwhuishouden.

Artikel 18

Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de landbouwsector

1.   Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 10 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   Alleen producentengroeperingen of -organisaties die door de bevoegde autoriteit van de betrokken lidstaat officieel zijn erkend op grond van het door hen ingediende bedrijfsplan, komen voor steun in aanmerking.

3.   De steun wordt toegekend op voorwaarde dat de betrokken lidstaat ertoe verplicht is te verifiëren dat de doelstellingen van het in lid 2 genoemde bedrijfsplan binnen vijf jaar na de datum van de officiële erkenning van de producentengroepering of -organisatie zijn bereikt.

4.   De lidstaten passen de op grond van dit artikel vrijgestelde steun aan om rekening te houden met eventuele wijzigingen in de verordeningen houdende een gemeenschappelijke ordening van de markten voor landbouwproducten.

5.   De in het kader van de producentengroepering of -organisatie vastgestelde overeenkomsten, besluiten en andere gedragingen moeten voldoen aan de mededingingsvoorschriften zoals die van toepassing zijn krachtens de artikelen 206 tot en met 210 bis van Verordening (EU) nr. 1308/2013.

6.   Er wordt geen steun toegekend aan:

| (a) | productieorganisaties, -entiteiten of -organen, zoals vennootschappen of coöperaties, die het beheer van een of meer landbouwbedrijven tot doel hebben en waarbij het dus in feite om een enkele producent gaat; |
| --- | --- |

(a)

productieorganisaties, -entiteiten of -organen, zoals vennootschappen of coöperaties, die het beheer van een of meer landbouwbedrijven tot doel hebben en waarbij het dus in feite om een enkele producent gaat;

| (b) | landbouwverenigingen die op de bedrijven van de leden taken vervullen zoals onderlinge samenwerking en dienstverlening in de vorm van bedrijfsverzorging en ondersteuning van het bedrijfsbeheer, zonder betrokken te zijn bij de gezamenlijke aanpassing van het aanbod aan de markt; |
| --- | --- |

(b)

landbouwverenigingen die op de bedrijven van de leden taken vervullen zoals onderlinge samenwerking en dienstverlening in de vorm van bedrijfsverzorging en ondersteuning van het bedrijfsbeheer, zonder betrokken te zijn bij de gezamenlijke aanpassing van het aanbod aan de markt;

| (c) | producentengroeperingen, producentenorganisaties of unies van producentenorganisaties waarvan de doelstellingen niet verenigbaar zijn met artikel 152, lid 1, punt c), artikel 152, lid 3, en artikel 156 van Verordening (EU) nr. 1308/2013. |
| --- | --- |

(c)

producentengroeperingen, producentenorganisaties of unies van producentenorganisaties waarvan de doelstellingen niet verenigbaar zijn met artikel 152, lid 1, punt c), artikel 152, lid 3, en artikel 156 van Verordening (EU) nr. 1308/2013.

7.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de huur van geschikte lokalen; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de huur van geschikte lokalen;

| (b) | de kosten van de aankoop van kantooruitrusting; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de aankoop van kantooruitrusting;

| (c) | de kosten van administratief personeel; |
| --- | --- |

(c)

de kosten van administratief personeel;

| (d) | overheadkosten en vergoedingen voor juridische en ambtelijke handelingen; |
| --- | --- |

(d)

overheadkosten en vergoedingen voor juridische en ambtelijke handelingen;

| (e) | de kosten van aankoop van computerapparatuur, van aankoop of gebruik van computersoftware en van cloudoplossingen en soortgelijke diensten. |
| --- | --- |

(e)

de kosten van aankoop van computerapparatuur, van aankoop of gebruik van computersoftware en van cloudoplossingen en soortgelijke diensten.

Als de betrokken panden worden aangekocht, zijn de in aanmerking komende kosten van de panden beperkt tot de huurkosten tegen markttarieven.

8.   De steun wordt op forfaitaire basis in jaarlijkse tranches verleend gedurende de eerste vijf jaar na de datum waarop de bevoegde autoriteit de producentengroepering of -organisatie officieel heeft erkend op basis van het in lid 2 bedoelde bedrijfsplan.

De lidstaten betalen de laatste tranche pas nadat zij hebben geverifieerd dat het bedrijfsplan correct is uitgevoerd.

9.   De steun mag niet meer bedragen dan 10 % van de jaarlijkse in de handel gebrachte productie van de producentengroepering of -organisatie.

10.   Het steunbedrag bedraagt ten hoogste 100 000 EUR. De steun moet degressief zijn.

Artikel 19

Steun voor de deelname van producenten van landbouwproducten aan een kwaliteitsregeling

1.   De onderstaande categorieën steun aan producenten van landbouwproducten en hun groeperingen is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag:

| (a) | steun voor toetreding tot kwaliteitsregelingen, indien hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 6 van dit artikel en in hoofdstuk I; |
| --- | --- |

(a)

steun voor toetreding tot kwaliteitsregelingen, indien hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 6 van dit artikel en in hoofdstuk I;

| (b) | steun voor de kosten van verplichte controlemaatregelen in verband met de kwaliteitsregelingen die door of in opdracht van de bevoegde autoriteit zijn uitgevoerd op grond van de wetgeving van de Unie of de nationale wetgeving, indien die steun voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2, 3, 5, 6 en 7 van dit artikel en in hoofdstuk I; |
| --- | --- |

(b)

steun voor de kosten van verplichte controlemaatregelen in verband met de kwaliteitsregelingen die door of in opdracht van de bevoegde autoriteit zijn uitgevoerd op grond van de wetgeving van de Unie of de nationale wetgeving, indien die steun voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2, 3, 5, 6 en 7 van dit artikel en in hoofdstuk I;

| (c) | steun voor de kosten van marktonderzoek en productontwerp en -design en voor het opstellen van aanvragen voor de erkenning van kwaliteitsregelingen, indien die steun voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2, 6, 7 en 8 van dit artikel en in hoofdstuk I. |
| --- | --- |

(c)

steun voor de kosten van marktonderzoek en productontwerp en -design en voor het opstellen van aanvragen voor de erkenning van kwaliteitsregelingen, indien die steun voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2, 6, 7 en 8 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   Steun als bedoeld in lid 1 wordt toegekend voor de volgende kwaliteitsregelingen:

| (a) | de kwaliteitsregelingen die zijn ingesteld bij:






  i) | deel II, titel II, hoofdstuk I, afdeling 2, van Verordening (EU) nr. 1308/2013 wat wijn betreft; |
| --- | --- | --- |

(a)

de kwaliteitsregelingen die zijn ingesteld bij:

i)

deel II, titel II, hoofdstuk I, afdeling 2, van Verordening (EU) nr. 1308/2013 wat wijn betreft;

| ii) | Verordening (EU) nr. 1151/2012; |
| --- | --- |

ii)

Verordening (EU) nr. 1151/2012;

| iii) | Verordening (EG) nr. 834/2007 van de Raad (33); |
| --- | --- |

iii)

Verordening (EG) nr. 834/2007 van de Raad (33);

| iv) | Verordening (EU) 2019/787 van het Europees Parlement en de Raad (34); |
| --- | --- |

iv)

Verordening (EU) 2019/787 van het Europees Parlement en de Raad (34);

| v) | Verordening (EU) nr. 251/2014 van het Europees Parlement en de Raad (35); |
| --- | --- |

v)

Verordening (EU) nr. 251/2014 van het Europees Parlement en de Raad (35);

| (b) | kwaliteitsregelingen, met inbegrip van certificeringsregelingen, voor landbouwproducten die, naar de lidstaten erkennen, aan de volgende voorwaarden voldoen:






  i) | de specificiteit van het eindproduct dat volgens dergelijke kwaliteitsregelingen wordt gemaakt, moet voortvloeien uit duidelijke verplichtingen die een van het volgende garanderen:






  — | specifieke productkenmerken; |
| --- | --- | --- | --- |

(b)

kwaliteitsregelingen, met inbegrip van certificeringsregelingen, voor landbouwproducten die, naar de lidstaten erkennen, aan de volgende voorwaarden voldoen:

i)

de specificiteit van het eindproduct dat volgens dergelijke kwaliteitsregelingen wordt gemaakt, moet voortvloeien uit duidelijke verplichtingen die een van het volgende garanderen:

—

specifieke productkenmerken;

| — | specifieke landbouw- of productiemethoden; |
| --- | --- |

—

specifieke landbouw- of productiemethoden;

| — | de kwaliteit van het eindproduct die uit het oogpunt van de gezondheid van mens, dier of plant, het dierenwelzijn of de milieubescherming veel verder gaat dan de voor het handelsproduct geldende normen; |
| --- | --- |

—

de kwaliteit van het eindproduct die uit het oogpunt van de gezondheid van mens, dier of plant, het dierenwelzijn of de milieubescherming veel verder gaat dan de voor het handelsproduct geldende normen;

| ii) | de kwaliteitsregeling moet openstaan voor alle producenten; |
| --- | --- |

ii)

de kwaliteitsregeling moet openstaan voor alle producenten;

| iii) | de kwaliteitsregeling moet het opstellen van een bindend productdossier voor eindproducten behelzen en de naleving daarvan moet worden geverifieerd door openbare autoriteiten of door een onafhankelijke inspectie-instantie; |
| --- | --- |

iii)

de kwaliteitsregeling moet het opstellen van een bindend productdossier voor eindproducten behelzen en de naleving daarvan moet worden geverifieerd door openbare autoriteiten of door een onafhankelijke inspectie-instantie;

| iv) | de kwaliteitsregeling moet transparant zijn en de volledige traceerbaarheid van de landbouwproducten garanderen; |
| --- | --- |

iv)

de kwaliteitsregeling moet transparant zijn en de volledige traceerbaarheid van de landbouwproducten garanderen;

| (c) | vrijwillige certificeringsregelingen voor landbouwproducten die, naar de betrokken lidstaat erkent, voldoen aan de eisen van de mededeling van de Commissie “EU-richtsnoeren betreffende de beste praktijken voor vrijwillige certificeringsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen” (36). |
| --- | --- |

(c)

vrijwillige certificeringsregelingen voor landbouwproducten die, naar de betrokken lidstaat erkent, voldoen aan de eisen van de mededeling van de Commissie “EU-richtsnoeren betreffende de beste praktijken voor vrijwillige certificeringsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen” (36).

3.   De in lid 1, punt a), bedoelde steun wordt aan producenten van landbouwproducten toegekend in de vorm van een jaarlijkse financiële stimulans waarvan het niveau wordt bepaald op basis van de hoogte van de vaste kosten die met de deelname aan de kwaliteitsregelingen gepaard gaan.

4.   De in lid 1, punten a) en b), bedoelde steun wordt niet toegekend voor de financiering van de kosten van controles die de begunstigden zelf verrichten of wanneer in de wetgeving van de Unie is bepaald dat de kosten van de controles door de producenten van landbouwproducten en hun groeperingen moeten worden gedragen, zonder dat daarbij de daadwerkelijke hoogte van die kosten is vermeld.

5.   De in lid 1, punt a), bedoelde steun wordt gedurende ten hoogste zeven jaar verleend.

6.   De steun is onder objectief vastgestelde voorwaarden toegankelijk voor alle ondernemingen die daarvoor in het betrokken gebied in aanmerking komen.

7.   De in lid 1, punten b) en c), bedoelde steun wordt niet toegekend in de vorm van rechtstreekse betalingen aan de begunstigden.

Hij wordt betaald aan de voor de controlemaatregelen verantwoordelijke instantie, de aanbieder van onderzoeksdiensten of de adviesverstrekker.

8.   De in lid 1, punten b) en c), bedoelde steun bedraagt ten hoogste 100 % van de werkelijk gemaakte kosten.

Artikel 20

Steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties

1.   Steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 8 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun dient voor de financiering van acties op het gebied van beroepsopleiding en verwerving van vaardigheden, waaronder opleidingscursussen, workshops en coaching, demonstratieactiviteiten en voorlichtingsacties.

De steun kan ook worden toegekend voor korte uitwisselingen inzake landbouwbedrijfsbeheer en voor bezoeken aan landbouwbedrijven.

Voor demonstratieactiviteiten mag steun worden verleend ter dekking van de betrokken investeringskosten.

3.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de organisatie van beroepsopleiding en van acties voor de verwerving van vaardigheden, waaronder opleidingscursussen, workshops en coaching, demonstratieactiviteiten en voorlichtingsacties; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de organisatie van beroepsopleiding en van acties voor de verwerving van vaardigheden, waaronder opleidingscursussen, workshops en coaching, demonstratieactiviteiten en voorlichtingsacties;

| (b) | de kosten in verband met de reis-, verblijfs- en dagvergoedingen van de deelnemers; |
| --- | --- |

(b)

de kosten in verband met de reis-, verblijfs- en dagvergoedingen van de deelnemers;

| (c) | de kosten van vervangende diensten tijdens de afwezigheid van de deelnemers; |
| --- | --- |

(c)

de kosten van vervangende diensten tijdens de afwezigheid van de deelnemers;

| (d) | als het gaat om demonstratieprojecten in verband met investeringen:






  i) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting; |
| --- | --- | --- |

(d)

als het gaat om demonstratieprojecten in verband met investeringen:

i)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting;

| ii) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

ii)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| iii) | algemene kosten in verband met de in de punten i) en ii) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten i) en ii) worden gedaan; |
| --- | --- |

iii)

algemene kosten in verband met de in de punten i) en ii) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten i) en ii) worden gedaan;

| iv) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken; |
| --- | --- |

iv)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken;

4.   De in lid 3, punt d), bedoelde kosten komen slechts in aanmerking voor zover en zolang zij voor het demonstratieproject worden gemaakt.

Alleen de afschrijvingskosten die met de looptijd van het demonstratieproject overeenstemmen, als berekend volgens algemeen erkende boekhoudkundige beginselen, worden als in aanmerking komende kosten beschouwd.

5.   De in lid 3, punten (a) en c), bedoelde steun wordt niet toegekend in de vorm van rechtstreekse betalingen aan de begunstigden.

Steun voor de kosten van vervangende diensten als bedoeld in lid 3, punt c), mag, bij wijze van alternatief, rechtstreeks worden betaald aan de aanbieder van de vervangende diensten.

6.   De organisaties die kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties aanbieden, beschikken over hiertoe gekwalificeerd en geregeld opgeleid personeel.

De in lid 2 bedoelde activiteiten mogen worden verricht door producentengroeperingen of andere organisaties, ongeacht hun omvang.

7.   De steun is onder objectief vastgestelde voorwaarden toegankelijk voor alle ondernemingen die daarvoor in het betrokken gebied in aanmerking komen.

Als de in lid 2 bedoelde activiteiten door producentengroeperingen en -organisaties worden verricht, mag lidmaatschap van die groeperingen of organisaties geen voorwaarde zijn om toegang tot die activiteiten te krijgen.

Eventuele bijdragen van niet-leden in de administratieve kosten van de betrokken producentengroepering of -organisatie zijn beperkt tot de kosten van de in lid 2 bedoelde activiteiten.

8.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Voor de in lid 3, punt (d), bedoelde demonstratieprojecten moet het maximale steunbedrag beperkt blijven tot 100 000 EUR over een periode van drie belastingjaren.

Artikel 21

Steun voor adviesdiensten

1.   Steun voor adviesdiensten is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 9 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun is bedoeld om ondernemingen die in de landbouwsector actief zijn, en jonge landbouwers te helpen profiteren van adviesdiensten.

3.   Het advies moet verband houden met ten minste één specifieke doelstelling overeenkomstig artikel 6 van Verordening (EU) [SPR] en betrekking hebben op ten minste één van de volgende elementen:

| (a) | alle in het strategisch GLB-plan vastgestelde vereisten, voorwaarden en beheersverbintenissen die van toepassing zijn op landbouwers en andere begunstigden, met inbegrip van vereisten en normen in het kader van de conditionaliteit en de voorwaarden voor interventies, alsmede informatie over financiële instrumenten en bedrijfsplannen die op grond van het strategisch GLB-plan zijn vastgesteld; |
| --- | --- |

(a)

alle in het strategisch GLB-plan vastgestelde vereisten, voorwaarden en beheersverbintenissen die van toepassing zijn op landbouwers en andere begunstigden, met inbegrip van vereisten en normen in het kader van de conditionaliteit en de voorwaarden voor interventies, alsmede informatie over financiële instrumenten en bedrijfsplannen die op grond van het strategisch GLB-plan zijn vastgesteld;

| (b) | de door de lidstaten vastgestelde vereisten voor de uitvoering van Richtlijn 2000/60/EG, Richtlijn 92/43/EEG, Richtlijn 2009/147/EG, Richtlijn 2008/50/EG van het Europees Parlement en de Raad (37), Richtlijn (EU) 2016/2284 van het Europees Parlement en de Raad (38), Verordening (EU) 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad (39), Verordening (EU) 2016/429 van het Europees Parlement en de Raad (40), artikel 55 van Verordening (EG) nr. 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad (41) en Richtlijn 2009/128/EG van het Europees Parlement en de Raad (42); |
| --- | --- |

(b)

de door de lidstaten vastgestelde vereisten voor de uitvoering van Richtlijn 2000/60/EG, Richtlijn 92/43/EEG, Richtlijn 2009/147/EG, Richtlijn 2008/50/EG van het Europees Parlement en de Raad (37), Richtlijn (EU) 2016/2284 van het Europees Parlement en de Raad (38), Verordening (EU) 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad (39), Verordening (EU) 2016/429 van het Europees Parlement en de Raad (40), artikel 55 van Verordening (EG) nr. 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad (41) en Richtlijn 2009/128/EG van het Europees Parlement en de Raad (42);

| (c) | de landbouwpraktijken ter voorkoming van de ontwikkeling van antimicrobiële resistentie als bedoeld in de mededeling “Een Europees “één gezondheid”-actieplan tegen antimicrobiële resistentie” (43); |
| --- | --- |

(c)

de landbouwpraktijken ter voorkoming van de ontwikkeling van antimicrobiële resistentie als bedoeld in de mededeling “Een Europees “één gezondheid”-actieplan tegen antimicrobiële resistentie” (43);

| (d) | risicobeheer; |
| --- | --- |

(d)

risicobeheer;

| (e) | steun voor innovatie, met name voor het opzetten en uitvoeren van projecten van operationele groepen in het kader van het EIP; |
| --- | --- |

(e)

steun voor innovatie, met name voor het opzetten en uitvoeren van projecten van operationele groepen in het kader van het EIP;

| (f) | digitale technologieën in de landbouw als bedoeld in artikel 114, punt b), van Verordening (EU) [SPR]; |
| --- | --- |

(f)

digitale technologieën in de landbouw als bedoeld in artikel 114, punt b), van Verordening (EU) [SPR];

| (g) | duurzaam nutriëntenbeheer, met inbegrip van uiterlijk vanaf 2024 het gebruik van een bedrijfsduurzaamheidsinstrument voor nutriënten, als bedoeld in artikel 13, lid 4, van Verordening EU [SPR]; |
| --- | --- |

(g)

duurzaam nutriëntenbeheer, met inbegrip van uiterlijk vanaf 2024 het gebruik van een bedrijfsduurzaamheidsinstrument voor nutriënten, als bedoeld in artikel 13, lid 4, van Verordening EU [SPR];

| (h) | arbeidsvoorwaarden, werkgeversverplichtingen, gezondheid en veiligheid op het werk en sociale zorg in landbouwgemeenschappen. |
| --- | --- |

(h)

arbeidsvoorwaarden, werkgeversverplichtingen, gezondheid en veiligheid op het werk en sociale zorg in landbouwgemeenschappen.

4.   Het advies kan ook betrekking hebben op andere dan de in lid 3 bedoelde kwesties die verband houden met de economische en ecologische prestaties van het landbouwbedrijf, waaronder mededingingsaspecten. Hiertoe behoort onder meer advies over het opzetten van korte voorzieningsketens, biologische landbouw en de gezondheidsaspecten van de veehouderij.

5.   De steun wordt verleend in de vorm van een gesubsidieerde dienst.

6.   De organisaties die worden geselecteerd om adviesdiensten te verstrekken, beschikken over daartoe gekwalificeerd en geregeld opgeleid personeel, alsmede over ervaring op het gebied van adviesverstrekking, en zijn betrouwbaar gebleken op de gebieden waarover zij advies verstrekken.

De adviesdiensten mogen worden verstrekt door producentengroeperingen of andere organisaties, ongeacht hun omvang.

De lidstaten zorgen ervoor dat de verstrekker van de adviesdiensten onpartijdig is en geen belangenconflict heeft.

7.   De steun is onder objectief vastgestelde voorwaarden toegankelijk voor alle ondernemingen die daarvoor in het betrokken gebied in aanmerking komen.

Als de adviesdiensten door producentengroeperingen en -organisaties worden verleend, mag lidmaatschap van die groeperingen of organisaties geen voorwaarde zijn om toegang tot die diensten te krijgen.

Eventuele bijdragen van niet-leden in de administratieve kosten van de betrokken groepering of organisatie zijn beperkt tot de kosten van de adviesverstrekking.

8.   Voor advies dat door de dienstverlener wordt verstrekt aan één begunstigde die actief is in de primaire landbouwproductie, is het steunbedrag beperkt tot 100 % van de in aanmerking komende kosten, met een maximumbedrag van 25 000 EUR per drie jaar (behalve voor kosten op grond van lid 4).

9.   Voor advies dat door de dienstverlener wordt verstrekt aan één begunstigde die actief is op het gebied van de verwerking en de afzet van landbouwproducten, is het steunbedrag beperkt tot 100 % van de in aanmerking komende kosten, met een maximumbedrag van 200 000 EUR per drie jaar (behalve voor kosten op grond van lid 4).

Artikel 22

Steun voor bedrijfsvervangingsdiensten in de landbouw

1.   Steun voor bedrijfsvervangingsdiensten in de landbouw is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 5 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun dekt de werkelijke kosten van de vervanging van een landbouwer, een natuurlijke persoon die lid van het landbouwhuishouden is, of een werknemer in de landbouw, tijdens hun afwezigheid van het werk als gevolg van ziekte, waaronder ziekte van hun kind, vakantie, moederschaps- en ouderschapsverlof, of bij overlijden.

3.   De totale duur van de vervanging blijft beperkt tot drie maanden per jaar per begunstigde, met uitzondering van de vervanging voor moederschaps- en ouderschapsverlof en van de vervanging tijdens de verplichte militaire dienst. Voor moederschaps- en ouderschapsverlof blijft de duur van de vervanging telkens beperkt tot zes maanden. Voor de verplichte militaire dienst blijft de duur van de vervanging beperkt tot de duur van de dienst.

4.   De steun wordt verleend in de vorm van een gesubsidieerde dienst.

De bedrijfsvervangingsdiensten in de landbouw mogen worden verstrekt door producentengroeperingen en -organisaties, ongeacht hun omvang. In dat geval mag lidmaatschap van die groeperingen of organisaties geen voorwaarde zijn om toegang tot die diensten te krijgen.

5.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de werkelijk gemaakte kosten.

Artikel 23

Steun voor afzetbevorderingsmaatregelen voor landbouwproducten

1.   Steun voor afzetbevorderingsmaatregelen voor landbouwproducten is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 8 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun dient voor de financiering van de kosten van:

| (a) | het organiseren van en deelnemen aan wedstrijden, handelsbeurzen en tentoonstellingen; |
| --- | --- |

(a)

het organiseren van en deelnemen aan wedstrijden, handelsbeurzen en tentoonstellingen;

| (b) | publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek. |
| --- | --- |

(b)

publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek.

3.   In de in lid 2, punt (b), bedoelde publicaties mag geen specifieke onderneming, merknaam of oorsprong worden vermeld.

De eerste alinea is evenwel niet van toepassing op een verwijzing naar de oorsprong van landbouwproducten die vallen onder:

| (a) | kwaliteitsregelingen als bedoeld in artikel 19, lid 2, punt a), mits die verwijzing exact overeenkomt met de door de Unie beschermde naam; |
| --- | --- |

(a)

kwaliteitsregelingen als bedoeld in artikel 19, lid 2, punt a), mits die verwijzing exact overeenkomt met de door de Unie beschermde naam;

| (b) | kwaliteitsregelingen als bedoeld in artikel 19, lid 2, punten b) en c), mits die verwijzing in de boodschap van ondergeschikt belang is. |
| --- | --- |

(b)

kwaliteitsregelingen als bedoeld in artikel 19, lid 2, punten b) en c), mits die verwijzing in de boodschap van ondergeschikt belang is.

4.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten van het organiseren van en deelnemen aan wedstrijden, beurzen en tentoonstellingen:

| (a) | deelnamekosten; |
| --- | --- |

(a)

deelnamekosten;

| (b) | reiskosten, kosten van het vervoer van dieren en van producten die onder de afzetbevorderingsactie vallen; |
| --- | --- |

(b)

reiskosten, kosten van het vervoer van dieren en van producten die onder de afzetbevorderingsactie vallen;

| (c) | kosten van publicaties en websites die het evenement aankondigen; |
| --- | --- |

(c)

kosten van publicaties en websites die het evenement aankondigen;

| (d) | de huur van tentoonstellingsruimten en -stands en de kosten van het opzetten en afbreken daarvan; |
| --- | --- |

(d)

de huur van tentoonstellingsruimten en -stands en de kosten van het opzetten en afbreken daarvan;

| (e) | symbolische prijzen tot een waarde van 1 000 EUR per prijs en per winnaar van een wedstrijd. |
| --- | --- |

(e)

symbolische prijzen tot een waarde van 1 000 EUR per prijs en per winnaar van een wedstrijd.

5.   De steun geldt voor de volgende in aanmerking komende kosten van publicaties om landbouwproducten beter bekend te maken bij het brede publiek:

| (a) | de kosten van publicaties in de gedrukte en elektronische media, websites en spots in de elektronische media, op radio of televisie, waarmee feitelijke informatie wordt verstrekt over begunstigden die uit een bepaald gebied afkomstig zijn of een bepaald landbouwproduct produceren, mits de informatie neutraal is en alle betrokken begunstigden gelijke kansen hebben om in de publicatie aan bod te komen; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van publicaties in de gedrukte en elektronische media, websites en spots in de elektronische media, op radio of televisie, waarmee feitelijke informatie wordt verstrekt over begunstigden die uit een bepaald gebied afkomstig zijn of een bepaald landbouwproduct produceren, mits de informatie neutraal is en alle betrokken begunstigden gelijke kansen hebben om in de publicatie aan bod te komen;

| (b) | kosten van de verspreiding van wetenschappelijke kennis en feitelijke informatie over:






  i) | kwaliteitsregelingen als bedoeld in artikel 19, lid 2, die openstaan voor landbouwproducten uit andere lidstaten en derde landen; |
| --- | --- | --- |

(b)

kosten van de verspreiding van wetenschappelijke kennis en feitelijke informatie over:

i)

kwaliteitsregelingen als bedoeld in artikel 19, lid 2, die openstaan voor landbouwproducten uit andere lidstaten en derde landen;

| ii) | generieke landbouwproducten en hun voedingswaarde en tips voor het gebruik ervan. |
| --- | --- |

ii)

generieke landbouwproducten en hun voedingswaarde en tips voor het gebruik ervan.

6.   De steun wordt verleend:

| (a) | in natura, of |
| --- | --- |

(a)

in natura, of

| (b) | als vergoeding van de kosten die de begunstigde werkelijk heeft gemaakt. |
| --- | --- |

(b)

als vergoeding van de kosten die de begunstigde werkelijk heeft gemaakt.

Wanneer de steun in natura wordt verleend, gebeurt dat in de vorm van een gesubsidieerde dienst.

De afzetbevorderingsmaatregelen mogen worden uitgevoerd door producentengroeperingen of andere organisaties, ongeacht hun omvang.

De steun voor symbolische prijzen als bedoeld in lid 4, punt e), wordt slechts aan de aanbieder van de afzetbevorderingsmaatregelen betaald als de prijs werkelijk is uitgereikt en na voorlegging van een bewijs van de uitreiking.

7.   De steun voor afzetbevorderingsmaatregelen is onder objectief vastgestelde voorwaarden toegankelijk voor alle ondernemingen die daarvoor in het betrokken gebied in aanmerking komen.

Als de afzetbevorderingsmaatregel door producentengroeperingen en -organisaties wordt uitgevoerd, mag lidmaatschap van die groeperingen of organisaties geen voorwaarde voor deelname zijn. Eventuele bijdragen van niet-leden in de administratiekosten van de betrokken producentengroepering of -organisatie zijn beperkt tot de kosten van de uitvoering van de afzetbevorderingsmaatregelen.

8.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 24

Steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld

1.   Steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 10 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun kan worden verleend:

| (a) | wanneer de bevoegde autoriteit van de lidstaat de gebeurtenis formeel heeft erkend als ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, en |
| --- | --- |

(a)

wanneer de bevoegde autoriteit van de lidstaat de gebeurtenis formeel heeft erkend als ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, en

| (b) | wanneer er een rechtstreeks oorzakelijk verband is tussen de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, en de schade die de onderneming heeft geleden. |
| --- | --- |

(b)

wanneer er een rechtstreeks oorzakelijk verband is tussen de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, en de schade die de onderneming heeft geleden.

3.   De steun moet rechtstreeks aan de betrokken onderneming worden betaald of aan een producentengroepering of -organisatie waarvan de onderneming lid is.

Wanneer de steun aan een producentengroepering of -organisatie wordt betaald, mag het steunbedrag niet hoger zijn dan het steunbedrag waarvoor die onderneming in aanmerking komt.

4.   Steunregelingen in verband met ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, worden ingesteld binnen drie jaar na de datum waarop die ongunstige weersomstandigheden zich hebben voorgedaan, en de steun wordt binnen vier jaar na die datum betaald.

5.   In aanmerking komen de kosten van de schade die een rechtstreeks gevolg is van de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, zoals getaxeerd door een openbare autoriteit, een door de steunverlenende autoriteit erkende onafhankelijke deskundige of een verzekeringsonderneming.

6.   De schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, wordt berekend op het niveau van de individuele begunstigde. De steun kan betrekking hebben op:

| (a) | het in lid 7 bedoelde inkomensverlies als gevolg van de volledige of gedeeltelijke vernietiging van de landbouwproductie en de productiemiddelen; |
| --- | --- |

(a)

het in lid 7 bedoelde inkomensverlies als gevolg van de volledige of gedeeltelijke vernietiging van de landbouwproductie en de productiemiddelen;

| (b) | de in lid 8 bedoelde materiële schade. |
| --- | --- |

(b)

de in lid 8 bedoelde materiële schade.

7.   Het inkomensverlies wordt berekend door:

| (a) | de hoeveelheid landbouwproducten die is geproduceerd in het jaar waarin de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, zich hebben voorgedaan, of die is geproduceerd in elk volgend jaar waarin de weerslag van de volledige of gedeeltelijke vernietiging van de productiemiddelen voelbaar was, vermenigvuldigd met de in dat jaar verkregen gemiddelde verkoopprijs,
  af te trekken van: |
| --- | --- |

(a)

de hoeveelheid landbouwproducten die is geproduceerd in het jaar waarin de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, zich hebben voorgedaan, of die is geproduceerd in elk volgend jaar waarin de weerslag van de volledige of gedeeltelijke vernietiging van de productiemiddelen voelbaar was, vermenigvuldigd met de in dat jaar verkregen gemiddelde verkoopprijs,

af te trekken van:

| (b) | de gemiddelde jaarlijkse hoeveelheid landbouwproducten die is geproduceerd in de drie jaren voorafgaand aan de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, of het gemiddelde van drie van de vijf jaren voorafgaand aan de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, de hoogste en de laagste productie niet meegerekend, vermenigvuldigd met de gemiddelde verkregen verkoopprijs. |
| --- | --- |

(b)

de gemiddelde jaarlijkse hoeveelheid landbouwproducten die is geproduceerd in de drie jaren voorafgaand aan de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, of het gemiddelde van drie van de vijf jaren voorafgaand aan de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, de hoogste en de laagste productie niet meegerekend, vermenigvuldigd met de gemiddelde verkregen verkoopprijs.

Het inkomensverlies kan worden berekend hetzij op het niveau van de jaarlijkse landbouwproductie, hetzij op het niveau van de gewassen of de veestapel.

Het inkomensverlies kan worden verhoogd met andere kosten die de begunstigde heeft gemaakt wegens de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld.

Dat inkomensverlies wordt verlaagd met de kosten die, als gevolg van de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, niet zijn gemaakt.

Voor de berekening van de landbouwproductie van de begunstigde mogen indexen worden gebruikt op voorwaarde dat de toegepaste berekeningsmethode het mogelijk maakt het reële verlies van de begunstigde in het betrokken jaar te bepalen.

8.   De materiële schade aan activa zoals landbouwbedrijfsgebouwen, uitrusting en machines, voorraden en productiemiddelen die is veroorzaakt door ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, wordt berekend op basis van de reparatiekosten of de economische waarde van de betrokken activa vóór de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld.

Dat schadebedrag mag niet groter zijn dan de reparatiekosten of de daling van de billijke marktwaarde als gevolg van de ramp, dat wil zeggen het verschil tussen de waarde van de activa onmiddellijk vóór en onmiddellijk na de ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld.

Als het in lid 7 bedoelde inkomensverlies van de begunstigde wordt berekend op het niveau van de gewassen of de veestapel, wordt alleen rekening gehouden met de materiële schade bij dat gewas of dat vee.

9.   De steun wordt met 50 % verminderd, tenzij hij wordt toegekend aan begunstigden die een verzekering hebben afgesloten voor ten minste 50 % van hun gemiddelde jaarlijkse productie of van hun gemiddelde jaarlijkse productiegerelateerde inkomen en voor de klimaatrisico’s die statistisch het vaakst voorkomen in de betrokken lidstaat of regio waarvoor een verzekering is afgesloten.

10.   De steun en eventuele andere betalingen ter compensatie van de verliezen, waaronder betalingen op grond van andere nationale of uniale maatregelen of in het kader van een verzekeringspolis, bedragen niet meer dan 80 % van de in aanmerking komende kosten.

In gebieden met natuurlijke beperkingen kan de steunintensiteit worden verhoogd tot 90 %.

Artikel 25

Steun voor de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten en plantenplagen en steun voor het herstel van schade als gevolg van dierziekten of plantenplagen

1.   Steun voor de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten of plantenplagen en steun om dergelijke ondernemingen te vergoeden voor door die dierziekten of plantenplagen veroorzaakte verliezen zijn verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als zij voldoen aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 15 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   Voor de toekenning van de steun gelden de volgende voorwaarden:

| (a) | de steun wordt uitsluitend betaald met betrekking tot dierziekten of plantenplagen waarvoor wettelijk, bestuursrechtelijk of administratief vastgestelde uniale of nationale voorschriften gelden; en |
| --- | --- |

(a)

de steun wordt uitsluitend betaald met betrekking tot dierziekten of plantenplagen waarvoor wettelijk, bestuursrechtelijk of administratief vastgestelde uniale of nationale voorschriften gelden; en

| (b) | de steun is onderdeel van het volgende programma of van een van de volgende maatregelen:






  i) | een uniaal, nationaal of regionaal openbaar programma ter preventie, beheersing of uitroeiing van de betrokken dierziekte of plantenplaag; |
| --- | --- | --- |

(b)

de steun is onderdeel van het volgende programma of van een van de volgende maatregelen:

i)

een uniaal, nationaal of regionaal openbaar programma ter preventie, beheersing of uitroeiing van de betrokken dierziekte of plantenplaag;

| ii) | door de bevoegde autoriteit opgelegde noodmaatregelen; |
| --- | --- |

ii)

door de bevoegde autoriteit opgelegde noodmaatregelen;

| iii) | overeenkomstig artikel 17 en artikel 28, leden 1 en 2, van Verordening (EU) 2016/2031 uitgevoerde maatregelen om een plantenplaag uit te roeien of in te dammen; |
| --- | --- |

iii)

overeenkomstig artikel 17 en artikel 28, leden 1 en 2, van Verordening (EU) 2016/2031 uitgevoerde maatregelen om een plantenplaag uit te roeien of in te dammen;

| iv) | maatregelen ter voorkoming, bestrijding en uitroeiing van dierziekten overeenkomstig Verordening (EU) 2016/429. |
| --- | --- |

iv)

maatregelen ter voorkoming, bestrijding en uitroeiing van dierziekten overeenkomstig Verordening (EU) 2016/429.

Het programma en de maatregelen als bedoeld in punt b) bevatten een beschrijving van de betrokken preventie-, bestrijdings- of uitroeiingsmaatregelen.

3.   Wat dierziekten betreft, wordt de steun verleend voor dierziekten als bedoeld in Verordening (EU) 2016/429 van het Europees Parlement en de Raad, in bijlage III bij Verordening (EU) 2021/690 van het Europees Parlement en de Raad of in de lijst van dierziekten, besmettingen en plagen van de Gezondheidscode voor landdieren van de Wereldorganisatie voor diergezondheid.

4.   Voor steun met betrekking tot andere dan de in lid 3 bedoelde dierziekten of plantenplagen gelden de volgende voorwaarden:

| (a) | de dierziekte of plantenplaag heeft de landbouwers ernstige schade berokkend die groter is dan een drempel van minstens 30 % van de gemiddelde jaarproductie of het gemiddelde jaarinkomen van de landbouwer in de drie voorafgaande jaren of dan een gemiddelde van drie van de vijf voorafgaande jaren, de hoogste en de laagste productie niet meegerekend, en |
| --- | --- |

(a)

de dierziekte of plantenplaag heeft de landbouwers ernstige schade berokkend die groter is dan een drempel van minstens 30 % van de gemiddelde jaarproductie of het gemiddelde jaarinkomen van de landbouwer in de drie voorafgaande jaren of dan een gemiddelde van drie van de vijf voorafgaande jaren, de hoogste en de laagste productie niet meegerekend, en

| (b) | de begunstigden hebben, voor zover beschikbaar, een verzekering afgesloten, of betalen bijdragen aan een in de lidstaat geaccrediteerd onderling fonds, voor ten minste 50 % van hun gemiddelde jaarlijkse productie of van hun gemiddelde jaarlijkse productiegerelateerde inkomen en voor de dierziekten of plantenplagen die statistisch het vaakst voorkomen in de betrokken lidstaat of regio waarvoor een verzekering is afgesloten of een bijdrage aan een geaccrediteerd onderling fonds wordt betaald. |
| --- | --- |

(b)

de begunstigden hebben, voor zover beschikbaar, een verzekering afgesloten, of betalen bijdragen aan een in de lidstaat geaccrediteerd onderling fonds, voor ten minste 50 % van hun gemiddelde jaarlijkse productie of van hun gemiddelde jaarlijkse productiegerelateerde inkomen en voor de dierziekten of plantenplagen die statistisch het vaakst voorkomen in de betrokken lidstaat of regio waarvoor een verzekering is afgesloten of een bijdrage aan een geaccrediteerd onderling fonds wordt betaald.

5.   De steun mag geen betrekking hebben op maatregelen waarvoor in de wetgeving van de Unie is bepaald dat de kosten daarvan door de begunstigde moeten worden gedragen, tenzij deze maatregelen volledig worden bekostigd uit de opbrengsten van aan de begunstigden opgelegde verplichte heffingen.

6.   De steun wordt rechtstreeks betaald aan de betrokken onderneming of aan een producentengroepering of -organisatie waarvan de onderneming lid is.

Wanneer de steun aan een producentengroepering of -organisatie wordt betaald, mag het steunbedrag niet hoger zijn dan het steunbedrag waarvoor die onderneming in aanmerking komt.

7.   Steunregelingen in verband met dierziekten of plantenplagen worden ingesteld binnen drie jaar na de datum waarop de door de dierziekte of plantenplaag veroorzaakte uitgaven of verliezen zijn ontstaan, en de steun wordt binnen vier jaar na die datum betaald.

8.   Bij preventiemaatregelen dekt de steun de in aanmerking komende kosten van:

| (a) | gezondheidscontroles; |
| --- | --- |

(a)

gezondheidscontroles;

| (b) | analyses, waaronder in-vitrodiagnostiek; |
| --- | --- |

(b)

analyses, waaronder in-vitrodiagnostiek;

| (c) | tests en andere screeningmaatregelen, waaronder TSE- en BSE-tests; |
| --- | --- |

(c)

tests en andere screeningmaatregelen, waaronder TSE- en BSE-tests;

| (d) | de aankoop, opslag, toediening en distributie van vaccins, geneesmiddelen, stoffen voor de behandeling van dieren en gewasbeschermingsmiddelen; |
| --- | --- |

(d)

de aankoop, opslag, toediening en distributie van vaccins, geneesmiddelen, stoffen voor de behandeling van dieren en gewasbeschermingsmiddelen;

| (e) | de slacht of ruiming van dieren of de vernietiging van dierlijke producten en planten en de reiniging en ontsmetting van het bedrijf en de uitrusting; |
| --- | --- |

(e)

de slacht of ruiming van dieren of de vernietiging van dierlijke producten en planten en de reiniging en ontsmetting van het bedrijf en de uitrusting;

| (f) | de invoering of verbetering van bioveiligheidsmaatregelen. |
| --- | --- |

(f)

de invoering of verbetering van bioveiligheidsmaatregelen.

9.   Bij bestrijdings- en uitroeiingsmaatregelen dekt de steun de in aanmerking komende kosten van:

| (a) | in het geval van dierziekten, tests en andere screeningmaatregelen, waaronder TSE- en BSE-tests; |
| --- | --- |

(a)

in het geval van dierziekten, tests en andere screeningmaatregelen, waaronder TSE- en BSE-tests;

| (b) | de aankoop, opslag, toediening en distributie van vaccins, geneesmiddelen, stoffen voor de behandeling van dieren en gewasbeschermingsmiddelen; |
| --- | --- |

(b)

de aankoop, opslag, toediening en distributie van vaccins, geneesmiddelen, stoffen voor de behandeling van dieren en gewasbeschermingsmiddelen;

| (c) | de slacht of ruiming en vernietiging van dieren en de vernietiging van met die dieren verband houdende producten en uitrusting of de vernietiging van planten, met inbegrip van die welke sterven of worden vernietigd als gevolg van een vaccinatie of van andere maatregelen die door de bevoegde autoriteiten zijn opgelegd, en de reiniging en ontsmetting van het bedrijf en de uitrusting. |
| --- | --- |

(c)

de slacht of ruiming en vernietiging van dieren en de vernietiging van met die dieren verband houdende producten en uitrusting of de vernietiging van planten, met inbegrip van die welke sterven of worden vernietigd als gevolg van een vaccinatie of van andere maatregelen die door de bevoegde autoriteiten zijn opgelegd, en de reiniging en ontsmetting van het bedrijf en de uitrusting.

10.   Bij steun voor het herstel van schade als gevolg van dierziekten of plantenplagen wordt de vergoeding uitsluitend berekend op basis van:

| (a) | de marktwaarde van de dieren die zijn geslacht of geruimd of zijn gestorven of van de met die dieren verband houdende producten of van de planten die zijn vernietigd:






  i) | als gevolg van de dierziekte of plantenplaag; |
| --- | --- | --- |

(a)

de marktwaarde van de dieren die zijn geslacht of geruimd of zijn gestorven of van de met die dieren verband houdende producten of van de planten die zijn vernietigd:

i)

als gevolg van de dierziekte of plantenplaag;

| ii) | als onderdeel van een openbaar programma of een maatregel als bedoeld in lid 2, punt b); |
| --- | --- |

ii)

als onderdeel van een openbaar programma of een maatregel als bedoeld in lid 2, punt b);

| (b) | het inkomensverlies als gevolg van quarantaineverplichtingen, moeilijkheden bij het herbevolken of heraanplanten en de verplichte vruchtwisseling die zijn opgelegd als onderdeel van een openbaar programma of een maatregel als bedoeld in lid 2, punt b); |
| --- | --- |

(b)

het inkomensverlies als gevolg van quarantaineverplichtingen, moeilijkheden bij het herbevolken of heraanplanten en de verplichte vruchtwisseling die zijn opgelegd als onderdeel van een openbaar programma of een maatregel als bedoeld in lid 2, punt b);

| (c) | de kosten van de vervanging van uitrusting die op bevel van de bevoegde autoriteiten van de lidstaat is vernietigd. |
| --- | --- |

(c)

de kosten van de vervanging van uitrusting die op bevel van de bevoegde autoriteiten van de lidstaat is vernietigd.

Voor de toepassing van de eerste alinea, punt a), wordt de marktwaarde vastgesteld op basis van de waarde die de dieren, producten en planten hadden net voordat het vermoeden van de dierziekte of plantenplaag ontstond of werd bevestigd.

11.   Op de overeenkomstig lid 10 berekende vergoeding moeten de kosten in mindering worden gebracht die geen rechtstreeks gevolg van de dierziekte of de plantenplaag zijn en anders voor rekening van de begunstigde zouden zijn.

12.   De steun voor het herstel van schade als gevolg van dierziekten of plantenplagen blijft beperkt tot de kosten en de schade als gevolg van dierziekten en plantenplagen ten aanzien waarvan de bevoegde autoriteit:

| (a) | in het geval van een dierziekte, formeel heeft erkend dat zich een uitbraak heeft voorgedaan; |
| --- | --- |

(a)

in het geval van een dierziekte, formeel heeft erkend dat zich een uitbraak heeft voorgedaan;

| (b) | in het geval van een plantenplaag, formeel de aanwezigheid ervan heeft bevestigd. |
| --- | --- |

(b)

in het geval van een plantenplaag, formeel de aanwezigheid ervan heeft bevestigd.

13.   Steun in verband met de in de leden 8 en 9 bedoelde in aanmerking komende kosten wordt verleend in natura en wordt betaald aan de aanbieder van de preventie-, bestrijdings- en uitroeiingsmaatregelen.

In afwijking van de eerste alinea van dit lid mag steun in verband met de in de volgende bepalingen bedoelde in aanmerking komende kosten rechtstreeks aan de begunstigde worden toegekend als vergoeding van de kosten die de begunstigde werkelijk heeft gemaakt:

| (a) | lid 8, punten d) en e), en lid 9, punt b), in het geval van dierziekten of plantenplagen; |
| --- | --- |

(a)

lid 8, punten d) en e), en lid 9, punt b), in het geval van dierziekten of plantenplagen;

| (b) | lid 8, punt (e), en lid 9, punt (c), in het geval van plantenplagen en voor het reinigen en ontsmetten van het bedrijf en de uitrusting. |
| --- | --- |

(b)

lid 8, punt (e), en lid 9, punt (c), in het geval van plantenplagen en voor het reinigen en ontsmetten van het bedrijf en de uitrusting.

14.   Er mag geen individuele steun worden toegekend als wordt geconstateerd dat de dierziekte of de besmetting met de plantenplaag met opzet of door nalatigheid van de begunstigde werd veroorzaakt.

15.   De steun en eventuele andere door de begunstigde ontvangen betalingen, waaronder betalingen op grond van andere nationale of uniale maatregelen of in het kader van een verzekeringspolis voor dezelfde in aanmerking komende kosten als bedoeld in de leden 8, 9 en 10, mogen niet meer bedragen dan 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 26

Steun voor de veeteeltsector en steun voor gestorven dieren

1.   De onderstaande steun voor veehouders is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 5 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun dient voor de financiering van:

| (a) | de administratieve kosten van het opstellen en bijhouden van stamboeken; |
| --- | --- |

(a)

de administratieve kosten van het opstellen en bijhouden van stamboeken;

| (b) | de kosten van door of in opdracht van derden uitgevoerde tests om de genetische kwaliteit of het genetische rendement van dieren te bepalen, behalve de kosten van controles die door de eigenaar van de dieren worden verricht en van routinematige controles van de kwaliteit van melk; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van door of in opdracht van derden uitgevoerde tests om de genetische kwaliteit of het genetische rendement van dieren te bepalen, behalve de kosten van controles die door de eigenaar van de dieren worden verricht en van routinematige controles van de kwaliteit van melk;

| (c) | de kosten van het afvoeren van gestorven dieren; |
| --- | --- |

(c)

de kosten van het afvoeren van gestorven dieren;

| (d) | de kosten van het vernietigen van gestorven dieren; |
| --- | --- |

(d)

de kosten van het vernietigen van gestorven dieren;

| (e) | de kosten van premies die landbouwers betalen om zich te verzekeren voor de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren; |
| --- | --- |

(e)

de kosten van premies die landbouwers betalen om zich te verzekeren voor de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren;

| (f) | de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren wanneer de steun wordt gefinancierd uit heffingen of verplichte bijdragen voor de financiering van het vernietigen van dergelijke gestorven dieren, mits die heffingen of bijdragen beperkt zijn tot de vleessector en rechtstreeks aan de vleessector worden opgelegd; |
| --- | --- |

(f)

de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren wanneer de steun wordt gefinancierd uit heffingen of verplichte bijdragen voor de financiering van het vernietigen van dergelijke gestorven dieren, mits die heffingen of bijdragen beperkt zijn tot de vleessector en rechtstreeks aan de vleessector worden opgelegd;

| (g) | de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren wanneer op de gestorven dieren TSE-tests moeten worden uitgevoerd of in het geval van een uitbraak van een in artikel 25, lid 3, bedoelde dierziekte. |
| --- | --- |

(g)

de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren wanneer op de gestorven dieren TSE-tests moeten worden uitgevoerd of in het geval van een uitbraak van een in artikel 25, lid 3, bedoelde dierziekte.

3.   De in lid 2, punten c), d), e), f) en g), bedoelde steun wordt enkel toegekend wanneer er een consistent monitoringprogramma is dat garandeert dat alle gestorven dieren in de lidstaat op veilige wijze worden verwijderd.

Steun voor de kosten van door landbouwers betaalde verzekeringspremies ter dekking van de kosten van het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren, als bedoeld in lid 2, punt e), van dit artikel moet aan de in artikel 27, lid 2, vastgestelde voorwaarden voldoen.

4.   De steun wordt in natura verleend en niet in de vorm van rechtstreekse betalingen aan de begunstigden.

Om het beheer van de in lid 2, punten c), d), e), f) en g), bedoelde steun te vergemakkelijken, mag deze steun worden uitgekeerd aan marktdeelnemers of instanties die:

| (a) | actief zijn in het stadium volgend op dat van de ondernemingen die in de veeteeltsector actief zijn, en |
| --- | --- |

(a)

actief zijn in het stadium volgend op dat van de ondernemingen die in de veeteeltsector actief zijn, en

| (b) | diensten verlenen in verband met het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren. |
| --- | --- |

(b)

diensten verlenen in verband met het afvoeren en vernietigen van gestorven dieren.

5.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste:

| (a) | 70 % van de kosten van genetische tests als bedoeld in lid 2, punt b); |
| --- | --- |

(a)

70 % van de kosten van genetische tests als bedoeld in lid 2, punt b);

| (b) | 75 % van de kosten in verband met vernietiging als bedoeld in lid 2, punten d) en e); |
| --- | --- |

(b)

75 % van de kosten in verband met vernietiging als bedoeld in lid 2, punten d) en e);

| (c) | 100 % van de administratieve kosten, van de kosten van het afvoeren en vernietigen en van verzekeringspremies voor het afvoeren als bedoeld in lid 2, punten a), c), e), f) en g). |
| --- | --- |

(c)

100 % van de administratieve kosten, van de kosten van het afvoeren en vernietigen en van verzekeringspremies voor het afvoeren als bedoeld in lid 2, punten a), c), e), f) en g).

Artikel 27

Steun als bijdrage aan verzekeringspremies

1.   Steun als bijdrage aan verzekeringspremies is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 6 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun:

| (a) | mag de werking van de interne markt voor verzekeringsdiensten niet belemmeren; |
| --- | --- |

(a)

mag de werking van de interne markt voor verzekeringsdiensten niet belemmeren;

| (b) | mag niet worden beperkt tot verzekeringen van een enkele verzekeringsmaatschappij of groep verzekeringsmaatschappijen; |
| --- | --- |

(b)

mag niet worden beperkt tot verzekeringen van een enkele verzekeringsmaatschappij of groep verzekeringsmaatschappijen;

| (c) | mag niet worden gekoppeld aan de voorwaarde dat het verzekeringscontract wordt gesloten met een in de betrokken lidstaat gevestigde maatschappij. |
| --- | --- |

(c)

mag niet worden gekoppeld aan de voorwaarde dat het verzekeringscontract wordt gesloten met een in de betrokken lidstaat gevestigde maatschappij.

3.   De verzekering is bestemd voor de dekking van verliezen door:

| (a) | natuurrampen; |
| --- | --- |

(a)

natuurrampen;

| (b) | ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld en andere ongunstige weersomstandigheden; |
| --- | --- |

(b)

ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld en andere ongunstige weersomstandigheden;

| (c) | dierziekten, plantenplagen of beschermde dieren. |
| --- | --- |

(c)

dierziekten, plantenplagen of beschermde dieren.

4.   De verzekering:

| (a) | vergoedt uitsluitend de kosten van het herstel van de in lid 3 bedoelde verliezen; |
| --- | --- |

(a)

vergoedt uitsluitend de kosten van het herstel van de in lid 3 bedoelde verliezen;

| (b) | omvat geen voorwaarden of bepalingen wat betreft het type of de omvang van de landbouwproductie in de toekomst. |
| --- | --- |

(b)

omvat geen voorwaarden of bepalingen wat betreft het type of de omvang van de landbouwproductie in de toekomst.

5.   De lidstaten mogen het bedrag van de verzekeringspremie dat voor steun in aanmerking komt, beperken door de toepassing van passende plafonds.

6.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 70 % van de kosten van de verzekeringspremie.

Artikel 28

Steun voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade

1.   Steun voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 9 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De lidstaat stelt een rechtstreeks oorzakelijk verband vast tussen de geleden schade en het gedrag van het beschermde dier.

3.   De steun wordt rechtstreeks betaald aan de betrokken onderneming of aan een producentengroepering of -organisatie waarvan de onderneming lid is. Wanneer de steun aan een producentengroepering of -organisatie wordt betaald, mag het steunbedrag niet hoger zijn dan het steunbedrag waarvoor die onderneming in aanmerking komt.

4.   De steunregeling wordt ingesteld binnen drie jaar na de datum waarop de schade is aangericht, en de steun wordt binnen vier jaar na die datum betaald.

5.   In aanmerking komen de kosten van de schade die rechtstreeks door beschermde dieren is veroorzaakt, zoals getaxeerd door een openbare autoriteit, een door de steunverlenende autoriteit erkende onafhankelijke deskundige of een verzekeringsonderneming.

Bij de schade kan het gaan om:

| (a) | gedode dieren of vernietigde planten: de in aanmerking komende kosten zijn gebaseerd op de marktwaarde die de door de beschermde dieren gedode dieren of vernietigde planten hadden net vóór de gebeurtenis die de schade heeft veroorzaakt; |
| --- | --- |

(a)

gedode dieren of vernietigde planten: de in aanmerking komende kosten zijn gebaseerd op de marktwaarde die de door de beschermde dieren gedode dieren of vernietigde planten hadden net vóór de gebeurtenis die de schade heeft veroorzaakt;

| (b) | indirecte kosten: veterinaire kosten van de behandeling van gewonde dieren en arbeidskosten in verband met het zoeken naar ontbrekende dieren; |
| --- | --- |

(b)

indirecte kosten: veterinaire kosten van de behandeling van gewonde dieren en arbeidskosten in verband met het zoeken naar ontbrekende dieren;

| (c) | materiële schade aan landbouwuitrusting, machines en landbouwbedrijfsgebouwen en voorraden; |
| --- | --- |

(c)

materiële schade aan landbouwuitrusting, machines en landbouwbedrijfsgebouwen en voorraden;

| (d) | Voor de toepassing van de tweede alinea, punt c), wordt de materiële schade berekend op basis van de reparatiekosten of de economische waarde van de betrokken activa vóór de gebeurtenis die de schade heeft veroorzaakt. Dat schadebedrag mag niet groter zijn dan de reparatiekosten of de daling van de billijke marktwaarde als gevolg van de schadeveroorzakende gebeurtenis, dat wil zeggen het verschil tussen de waarde van de activa onmiddellijk vóór en onmiddellijk na de gebeurtenis. |
| --- | --- |

(d)

Voor de toepassing van de tweede alinea, punt c), wordt de materiële schade berekend op basis van de reparatiekosten of de economische waarde van de betrokken activa vóór de gebeurtenis die de schade heeft veroorzaakt. Dat schadebedrag mag niet groter zijn dan de reparatiekosten of de daling van de billijke marktwaarde als gevolg van de schadeveroorzakende gebeurtenis, dat wil zeggen het verschil tussen de waarde van de activa onmiddellijk vóór en onmiddellijk na de gebeurtenis.

6.   De schade wordt berekend op het niveau van de individuele begunstigde.

Op het bedrag moeten de kosten in mindering worden gebracht die wegens de schadeveroorzakende gebeurtenis niet zijn gemaakt en anders wel door de begunstigde zouden zijn gemaakt.

7.   Om het gevaar van mededingingsvervalsing te verkleinen en een stimulans voor optimale risicobeperking te bieden wordt van de begunstigden een minimale inspanning gevraagd. Daarbij gaat het om preventieve maatregelen, zoals het plaatsen, waar mogelijk, van veiligheidsomheiningen of het inzetten van waakhonden ter bescherming van het vee, welke maatregelen in verhouding moeten staan tot het risico op schade die de beschermde dieren in het betrokken gebied kunnen veroorzaken, tenzij dergelijke maatregelen redelijkerwijs niet mogelijk zijn.

8.   Op grond van dit artikel verleende steun mag tot 100 % van de in aanmerking komende kosten bedragen.

9.   De steun en eventuele andere betalingen voor het herstel van de schade, waaronder betalingen op grond van andere nationale of uniale maatregelen of in het kader van een verzekeringspolis voor de schade waarvoor de steun wordt verleend, mogen niet meer bedragen dan 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 29

Steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000

1.   Steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000-landbouwgebieden is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2, 3 en 4 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun wordt jaarlijks per hectare landbouwgrond verleend om de begunstigden te vergoeden voor de extra kosten, waaronder transactiekosten, die zij maken en de inkomsten die zij derven als gevolg van de nadelen die zij ondervinden in de landbouwgebieden die rechtstreeks worden getroffen door de uitvoering van de Richtlijnen 92/43/EEG en 2009/147/EG.

3.   De steun wordt slechts verleend voor de volgende landbouwgebieden:

| (a) | Natura 2000-landbouwgebieden; |
| --- | --- |

(a)

Natura 2000-landbouwgebieden;

| (b) | landschapselementen die bijdragen tot de uitvoering van artikel 10 van Richtlijn 92/43/EEG en niet groter zijn dan 5 % van de gebieden die zijn opgenomen in het Natura 2000-netwerk. |
| --- | --- |

(b)

landschapselementen die bijdragen tot de uitvoering van artikel 10 van Richtlijn 92/43/EEG en niet groter zijn dan 5 % van de gebieden die zijn opgenomen in het Natura 2000-netwerk.

4.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in lid 2 bedoelde kosten.

AFDELING 2

AFDELING 2

Steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven

Steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven

Artikel 30

Steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven

1.   Steun voor investeringen voor de instandhouding van op het landbouwbedrijf gelegen cultureel en natuurlijk erfgoed die wordt toegekend aan ondernemingen die actief zijn in de primaire landbouwproductie, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 5 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun wordt verleend voor cultureel en natuurlijk erfgoed in de vorm van natuurlijke landschappen en gebouwen dat door de bevoegde openbare autoriteiten van de betrokken lidstaat formeel is erkend als cultureel of natuurlijk erfgoed.

3.   De volgende kosten voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed komen voor steun in aanmerking:

| (a) | kosten van investeringen in materiële activa; |
| --- | --- |

(a)

kosten van investeringen in materiële activa;

| (b) | gekapitaliseerde werkzaamheden. |
| --- | --- |

(b)

gekapitaliseerde werkzaamheden.

4.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

5.   De steun voor gekapitaliseerde werkzaamheden bedraagt ten hoogste 10 000 EUR per jaar.

AFDELING 3

AFDELING 3

Steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector

Steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector

Artikel 31

Steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector

1.   Steunregelingen voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen zijn verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 2, punt b), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als zij voldoen aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 9 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun kan worden verleend:

| (a) | wanneer de bevoegde autoriteit van de lidstaat de gebeurtenis formeel als natuurramp heeft erkend, en |
| --- | --- |

(a)

wanneer de bevoegde autoriteit van de lidstaat de gebeurtenis formeel als natuurramp heeft erkend, en

| (b) | wanneer er een rechtstreeks oorzakelijk verband is tussen de natuurramp en de schade die de onderneming heeft geleden. |
| --- | --- |

(b)

wanneer er een rechtstreeks oorzakelijk verband is tussen de natuurramp en de schade die de onderneming heeft geleden.

3.   De steun moet rechtstreeks aan de betrokken onderneming worden betaald of aan een producentengroepering of -organisatie waarvan de onderneming lid is.

Wanneer de steun aan een producentengroepering of -organisatie wordt betaald, mag het steunbedrag niet hoger zijn dan het steunbedrag waarvoor die onderneming in aanmerking komt.

4.   Steunregelingen in verband met een natuurramp worden ingesteld binnen drie jaar nadat de natuurramp zich heeft voorgedaan, en de steun wordt binnen vier jaar na die datum betaald.

5.   In aanmerking komen de kosten van de schade die als een rechtstreeks gevolg van de natuurramp is ontstaan, zoals getaxeerd door een openbare autoriteit, een door de steunverlenende autoriteit erkende onafhankelijke deskundige of een verzekeringsonderneming.

6.   De schade als gevolg van de natuurramp wordt berekend op het niveau van de individuele begunstigde. De steun kan betrekking hebben op:

| (a) | het in lid 7 bedoelde inkomensverlies als gevolg van de volledige of gedeeltelijke vernietiging van de landbouwproductie en de productiemiddelen; |
| --- | --- |

(a)

het in lid 7 bedoelde inkomensverlies als gevolg van de volledige of gedeeltelijke vernietiging van de landbouwproductie en de productiemiddelen;

| (b) | de in lid 8 bedoelde materiële schade. |
| --- | --- |

(b)

de in lid 8 bedoelde materiële schade.

7.   Het inkomensverlies wordt berekend door:

| (a) | de hoeveelheid landbouwproducten die is geproduceerd in het jaar van de natuurramp of in elk volgend jaar waarin de weerslag van de volledige of gedeeltelijke vernietiging van de productiemiddelen voelbaar was, vermenigvuldigd met de in dat jaar verkregen gemiddelde verkoopprijs;
  af te trekken van: |
| --- | --- |

(a)

de hoeveelheid landbouwproducten die is geproduceerd in het jaar van de natuurramp of in elk volgend jaar waarin de weerslag van de volledige of gedeeltelijke vernietiging van de productiemiddelen voelbaar was, vermenigvuldigd met de in dat jaar verkregen gemiddelde verkoopprijs;

af te trekken van:

| (b) | de gemiddelde jaarlijkse hoeveelheid landbouwproducten die is geproduceerd in de drie jaren voorafgaand aan de natuurramp of het gemiddelde van drie van de vijf jaren voorafgaand aan de natuurramp, de hoogste en de laagste productie niet meegerekend, vermenigvuldigd met de gemiddelde verkregen verkoopprijs. |
| --- | --- |

(b)

de gemiddelde jaarlijkse hoeveelheid landbouwproducten die is geproduceerd in de drie jaren voorafgaand aan de natuurramp of het gemiddelde van drie van de vijf jaren voorafgaand aan de natuurramp, de hoogste en de laagste productie niet meegerekend, vermenigvuldigd met de gemiddelde verkregen verkoopprijs.

Dat bedrag kan worden verhoogd met andere, rechtstreeks met de natuurramp verband houdende kosten die de begunstigde heeft gemaakt.

Het bedrag wordt verlaagd met de kosten die, als gevolg van de natuurramp, niet zijn gemaakt.

Voor de berekening van de jaarlijkse landbouwproductie van de begunstigde mogen indexen worden gebruikt op voorwaarde dat de toegepaste berekeningsmethode het mogelijk maakt het reële verlies van de begunstigde in het betrokken jaar te bepalen.

8.   De materiële schade aan activa zoals landbouwbedrijfsgebouwen, uitrusting en machines, voorraden en productiemiddelen die door de natuurramp is veroorzaakt, wordt berekend op basis van de reparatiekosten of de economische waarde van de betrokken activa net vóór de natuurramp.

Dat schadebedrag mag niet groter zijn dan de reparatiekosten of de daling van de billijke marktwaarde als gevolg van de natuurramp, dat wil zeggen het verschil tussen de waarde van de activa onmiddellijk vóór en onmiddellijk na de natuurramp.

9.   De steun en eventuele andere betalingen ter compensatie van de verliezen, met inbegrip van betalingen in het kader van een verzekeringspolis, bedragen ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

AFDELING 4

AFDELING 4

Steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector

Steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector

Artikel 32

Steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouw- en de bosbouwsector

1.   Steun voor onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten in de landbouw- en de bosbouwsector en de subsectoren daarvan is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 10 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   Het gesteunde project moet van algemeen belang zijn voor de betrokken sectoren of subsectoren als bedoeld in lid 1.

3.   Vóór de startdatum van het gesteunde project maakt de organisatie voor onderzoek en kennisverspreiding die het project uitvoert, de volgende informatie op het internet bekend:

| (a) | dat het gesteunde project wordt uitgevoerd; |
| --- | --- |

(a)

dat het gesteunde project wordt uitgevoerd;

| (b) | de doelstellingen van het gesteunde project; |
| --- | --- |

(b)

de doelstellingen van het gesteunde project;

| (c) | de vermoedelijke datum van de publicatie van de resultaten die van het gesteunde project worden verwacht; |
| --- | --- |

(c)

de vermoedelijke datum van de publicatie van de resultaten die van het gesteunde project worden verwacht;

| (d) | de plaats waar de van het gesteunde project verwachte resultaten op het internet zullen worden bekendgemaakt; |
| --- | --- |

(d)

de plaats waar de van het gesteunde project verwachte resultaten op het internet zullen worden bekendgemaakt;

| (e) | dat de resultaten van het gesteunde project gratis beschikbaar zullen zijn voor alle ondernemingen die in de betrokken sectoren of subsectoren actief zijn. |
| --- | --- |

(e)

dat de resultaten van het gesteunde project gratis beschikbaar zullen zijn voor alle ondernemingen die in de betrokken sectoren of subsectoren actief zijn.

4.   De resultaten van het gesteunde project worden op het internet beschikbaar gesteld vanaf de einddatum van het gesteunde project of vanaf de datum waarop informatie over die resultaten wordt gegeven aan leden van specifieke organisaties, afhankelijk van wat als eerste plaatsvindt. De resultaten blijven op het internet beschikbaar gedurende ten minste vijf jaar vanaf de einddatum van het gesteunde project.

5.   De steun wordt rechtstreeks aan de organisatie voor onderzoek en kennisverspreiding toegekend.

6.   De steun wordt niet toegekend in de vorm van op de prijs van de land- of bosbouwproducten gebaseerde betalingen aan ondernemingen die actief zijn in de landbouw- of de bosbouwsector.

7.   In aanmerking komen de volgende kosten:

| (a) | personeelskosten voor onderzoekers, technici en ander ondersteunend personeel voor zover zij zich met het project bezighouden; |
| --- | --- |

(a)

personeelskosten voor onderzoekers, technici en ander ondersteunend personeel voor zover zij zich met het project bezighouden;

| (b) | kosten van apparatuur en uitrusting voor zover en zolang deze worden gebruikt voor het project; wanneer deze apparatuur en uitrusting niet tijdens hun volledige levensduur voor het project worden gebruikt, worden alleen de afschrijvingskosten overeenstemmend met de looptijd van het project, berekend volgens algemeen erkende boekhoudkundige beginselen, als in aanmerking komende kosten beschouwd; |
| --- | --- |

(b)

kosten van apparatuur en uitrusting voor zover en zolang deze worden gebruikt voor het project; wanneer deze apparatuur en uitrusting niet tijdens hun volledige levensduur voor het project worden gebruikt, worden alleen de afschrijvingskosten overeenstemmend met de looptijd van het project, berekend volgens algemeen erkende boekhoudkundige beginselen, als in aanmerking komende kosten beschouwd;

| (c) | kosten van gebouwen en gronden voor zover en zolang deze worden gebruikt voor het project; wat gebouwen betreft, worden alleen de met de looptijd van het project overeenstemmende afschrijvingskosten, berekend volgens algemeen erkende boekhoudkundige beginselen, als in aanmerking komende kosten beschouwd; wat gronden betreft, komen de kosten van de commerciële overdracht of de daadwerkelijk gemaakte kapitaalkosten in aanmerking; |
| --- | --- |

(c)

kosten van gebouwen en gronden voor zover en zolang deze worden gebruikt voor het project; wat gebouwen betreft, worden alleen de met de looptijd van het project overeenstemmende afschrijvingskosten, berekend volgens algemeen erkende boekhoudkundige beginselen, als in aanmerking komende kosten beschouwd; wat gronden betreft, komen de kosten van de commerciële overdracht of de daadwerkelijk gemaakte kapitaalkosten in aanmerking;

| (d) | kosten van contractonderzoek, kennis en octrooien die op arm’s length-voorwaarden zijn ingekocht bij of in licentie zijn verkregen van externe bronnen, alsmede kosten van consultancy en gelijkwaardige diensten die uitsluitend voor het project worden gebruikt; |
| --- | --- |

(d)

kosten van contractonderzoek, kennis en octrooien die op arm’s length-voorwaarden zijn ingekocht bij of in licentie zijn verkregen van externe bronnen, alsmede kosten van consultancy en gelijkwaardige diensten die uitsluitend voor het project worden gebruikt;

| (e) | bijkomende overheadkosten en andere operationele uitgaven, waaronder die van materiaal, leveranties en dergelijke producten, die rechtstreeks uit het project voortvloeien. |
| --- | --- |

(e)

bijkomende overheadkosten en andere operationele uitgaven, waaronder die van materiaal, leveranties en dergelijke producten, die rechtstreeks uit het project voortvloeien.

8.   Wanneer een organisatie voor onderzoek en kennisverspreiding ook economische activiteiten uitoefent, moet met betrekking tot de financiering, de kosten en de inkomsten van die economische activiteiten een gescheiden boekhouding worden gevoerd.

9.   Ondernemingen die invloed op de organisatie voor onderzoek en kennisverspreiding kunnen uitoefenen in hun hoedanigheid van bijvoorbeeld aandeelhouders of leden, mogen geen preferente toegang tot de onderzoekscapaciteit van de organisatie of tot de door haar verkregen onderzoeksresultaten genieten.

10.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

AFDELING 5

AFDELING 5

Steun voor de bosbouw

Steun voor de bosbouw

Artikel 33

Steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden

1.   Steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 11 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   Steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden dekt de aanlegkosten en een jaarlijkse premie per hectare.

De steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden kan betrekking hebben op investeringsacties.

3.   Steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden in het kader van investeringsacties dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan;

| (b) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| (c) | algemene kosten in verband met de in de punten a) en b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten a) en b) worden gemaakt; |
| --- | --- |

(c)

algemene kosten in verband met de in de punten a) en b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten a) en b) worden gemaakt;

| (d) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken; |
| --- | --- |

(d)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken;

| (e) | de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten. |
| --- | --- |

(e)

de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten.

Steun die wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan en wordt verstrekt in de vorm van financieringsinstrumenten, mag andere in aanmerking komende kosten dekken dan de in de eerste alinea bedoelde kosten op voorwaarde dat de kosten volledig in aanmerking komen in het kader van het betrokken strategisch GLB-plan en de steun pas ten uitvoer wordt gelegd na de goedkeuring van het betrokken strategisch plan door de Commissie.

Behalve wanneer de steun in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan, wordt werkkapitaal niet beschouwd als in aanmerking komende kosten.

4.   De investeringsacties moeten in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaat op het gebied van milieubescherming. Steun voor investeringsacties waarvoor krachtens Richtlijn 2011/92/EU een milieueffectbeoordeling moet worden uitgevoerd, mag slechts worden toegekend op voorwaarde dat die beoordeling is uitgevoerd en de vergunning voor het betrokken investeringsproject is verleend vóór de datum van de toekenning van de individuele steun.

5.   De volgende aanlegkosten kunnen in aanmerking komen:

| (a) | kosten van plant- en teeltmateriaal; |
| --- | --- |

(a)

kosten van plant- en teeltmateriaal;

| (b) | aanplantkosten en kosten die rechtstreeks met de aanplant verband houden; |
| --- | --- |

(b)

aanplantkosten en kosten die rechtstreeks met de aanplant verband houden;

| (c) | kosten van andere hiermee verband houdende acties, waaronder de opslag en de behandeling van zaailingen met de nodige preventie- en beschermingsmaterialen; |
| --- | --- |

(c)

kosten van andere hiermee verband houdende acties, waaronder de opslag en de behandeling van zaailingen met de nodige preventie- en beschermingsmaterialen;

| (d) | herbeplantingskosten die in de loop van het eerste jaar van de bebossing moeten worden gemaakt. |
| --- | --- |

(d)

herbeplantingskosten die in de loop van het eerste jaar van de bebossing moeten worden gemaakt.

6.   De jaarlijkse premie per hectare dekt de kosten van het gederfde inkomen en de kosten van onderhoud, waaronder zuivering en dunning.

7.   Er mag geen steun worden toegekend voor de aanplant van de volgende bomen:

| (a) | bomen voor hakhout met korte omlooptijd; |
| --- | --- |

(a)

bomen voor hakhout met korte omlooptijd;

| (b) | kerstbomen; |
| --- | --- |

(b)

kerstbomen;

| (c) | snelgroeiende bomen voor de energieproductie; |
| --- | --- |

(c)

snelgroeiende bomen voor de energieproductie;

| (d) | soorten die niet inheems zijn in het gebied, behalve wanneer de steun wordt verleend in het kader van het strategisch GLB-plan. |
| --- | --- |

(d)

soorten die niet inheems zijn in het gebied, behalve wanneer de steun wordt verleend in het kader van het strategisch GLB-plan.

8.   De aangeplante soorten moeten aangepast zijn aan de plaatselijke milieu- en klimaatomstandigheden en voldoen aan de minimale milieuvereisten.

9.   In gebieden waar de bebossing bemoeilijkt wordt door ongunstige bodem- en klimaatomstandigheden, kan steun worden toegekend voor de aanplant van meerjarige houtachtige soorten, zoals struiken die aangepast zijn aan de plaatselijke omstandigheden.

10.   Steun voor grote ondernemingen is afhankelijk van de overlegging van toepasselijke gegevens uit een bosbeheerplan of gelijkwaardig instrument dat in overeenstemming is met duurzaam bosbeheer, als omschreven in de Algemene Richtsnoeren voor het duurzame beheer van de bossen in Europa, die werden aangenomen tijdens de tweede ministeriële conferentie over de bescherming van de bossen in Europa, gehouden te Helsinki op 16 en 17 juni 1993 (44).

11.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 34

Steun voor boslandbouwsystemen

1.   Steun voor boslandbouwsystemen is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 9 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun voor boslandbouwsystemen dekt de invoerings-, regeneratie- of renovatiekosten en een jaarlijkse premie per hectare.

3.   Steun voor boslandbouwsystemen kan betrekking hebben op investeringsacties.

4.   De steun voor boslandbouwsystemen in het kader van investeringsacties dekt, behalve wanneer hij in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verstrekt, de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan;

| (b) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| (c) | algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gedaan; |
| --- | --- |

(c)

algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gedaan;

| (d) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken; |
| --- | --- |

(d)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken;

| (e) | de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten. |
| --- | --- |

(e)

de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten.

Behalve wanneer de steun in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan, wordt werkkapitaal niet beschouwd als in aanmerking komende kosten.

5.   De investeringsacties moeten in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaat op het gebied van milieubescherming. Steun voor investeringsacties waarvoor krachtens Richtlijn 2011/92/EU een milieueffectbeoordeling moet worden uitgevoerd, mag slechts worden toegekend op voorwaarde dat die beoordeling is uitgevoerd en de vergunning voor het betrokken investeringsproject is verleend vóór de datum van de toekenning van de individuele steun.

De eerste alinea is niet van toepassing op steun die wordt verstrekt in de vorm van financieringsinstrumenten.

6.   De volgende kosten van invoering, regeneratie of renovatie van het boslandbouwsysteem kunnen in aanmerking komen:

| (a) | de kosten van het aanplanten van bomen, waaronder de kosten van het plantmateriaal, de aanplant, de opslag en de behandeling van zaailingen met de nodige preventie- en beschermingsmaterialen; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van het aanplanten van bomen, waaronder de kosten van het plantmateriaal, de aanplant, de opslag en de behandeling van zaailingen met de nodige preventie- en beschermingsmaterialen;

| (b) | de kosten van de omzetting van bestaande bossen of andere beboste gronden, waaronder de kosten van het kappen van bomen, uitdunnen en snoeien en de bescherming tegen graasdieren; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de omzetting van bestaande bossen of andere beboste gronden, waaronder de kosten van het kappen van bomen, uitdunnen en snoeien en de bescherming tegen graasdieren;

| (c) | andere kosten die rechtstreeks met de invoering, regeneratie of renovatie van een boslandbouwsysteem verband houden, zoals de kosten van haalbaarheidsstudies, aanlegplannen, bodemonderzoek en voorbereiding en bescherming van de grond; |
| --- | --- |

(c)

andere kosten die rechtstreeks met de invoering, regeneratie of renovatie van een boslandbouwsysteem verband houden, zoals de kosten van haalbaarheidsstudies, aanlegplannen, bodemonderzoek en voorbereiding en bescherming van de grond;

| (d) | de kosten van bosbegrazing, irrigatie en beschermende voorzieningen; |
| --- | --- |

(d)

de kosten van bosbegrazing, irrigatie en beschermende voorzieningen;

| (e) | de kosten van de voor de invoering, regeneratie of renovatie van een boslandbouwsysteem noodzakelijke behandelingen, waaronder irrigatie en snoeien; |
| --- | --- |

(e)

de kosten van de voor de invoering, regeneratie of renovatie van een boslandbouwsysteem noodzakelijke behandelingen, waaronder irrigatie en snoeien;

| (f) | de kosten van herbeplanting in het eerste jaar na de invoering, regeneratie of renovatie van een boslandbouwsysteem. |
| --- | --- |

(f)

de kosten van herbeplanting in het eerste jaar na de invoering, regeneratie of renovatie van een boslandbouwsysteem.

7.   De jaarlijkse premie per hectare dekt de kosten van het onderhoud van het boslandbouwsysteem en wordt gedurende maximaal vijf jaar na de datum van de toekenning van de steun verleend.

De in aanmerking komende kosten van het onderhoud kunnen betrekking hebben op de aangelegde boomgordels, op het wieden, snoeien en uitdunnen en op beschermende maatregelen en investeringen zoals het plaatsen van omheiningen of het aanbrengen van individuele beschermingskokers.

8.   De lidstaten bepalen de structuur en de samenstelling van het boslandbouwsysteem, met inachtneming van:

| (a) | de plaatselijke bodem- en klimaatgesteldheid en milieuomstandigheden; |
| --- | --- |

(a)

de plaatselijke bodem- en klimaatgesteldheid en milieuomstandigheden;

| (b) | de bosbouwgewassoorten; en |
| --- | --- |

(b)

de bosbouwgewassoorten; en

| (c) | de noodzaak om te garanderen dat de grond op duurzame wijze voor landbouwdoeleinden wordt gebruikt. |
| --- | --- |

(c)

de noodzaak om te garanderen dat de grond op duurzame wijze voor landbouwdoeleinden wordt gebruikt.

9.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 35

Steun voor de preventie en het herstel van schade aan bossen

1.   Steun voor de preventie en het herstel van schade aan bossen als gevolg van bosbranden, natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, plantenplagen, rampzalige gebeurtenissen en met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenissen is verenigbaar met de interne markt in de zin van, naargelang van het geval, artikel 107, lid 2, punt b), of artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en is vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag indien hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 9 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de aanleg van beschermende infrastructuur, met inbegrip van onderhoudskosten in het geval van brandstroken; |
| --- | --- |

(a)

de aanleg van beschermende infrastructuur, met inbegrip van onderhoudskosten in het geval van brandstroken;

| (b) | plaatselijke, kleinschalige preventieactiviteiten tegen brand of andere natuurgevaren, met inbegrip van de kosten van het inzetten van graasdieren, zoals stallen, wateraanvoer, omheiningen en vervoer van de dieren; |
| --- | --- |

(b)

plaatselijke, kleinschalige preventieactiviteiten tegen brand of andere natuurgevaren, met inbegrip van de kosten van het inzetten van graasdieren, zoals stallen, wateraanvoer, omheiningen en vervoer van de dieren;

| (c) | de aanleg en verbetering van voorzieningen voor het monitoren van bosbranden, plagen en ziekten, en de installatie en verbetering van de betrokken communicatieapparatuur; |
| --- | --- |

(c)

de aanleg en verbetering van voorzieningen voor het monitoren van bosbranden, plagen en ziekten, en de installatie en verbetering van de betrokken communicatieapparatuur;

| (d) | het herstel van bospotentieel dat is beschadigd als gevolg van branden, natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, plantenplagen, rampzalige gebeurtenissen en met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenissen. |
| --- | --- |

(d)

het herstel van bospotentieel dat is beschadigd als gevolg van branden, natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, plantenplagen, rampzalige gebeurtenissen en met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenissen.

3.   Er wordt geen steun toegekend voor landbouwgerelateerde activiteiten op areaal waarvoor agromilieuverbintenissen gelden.

4.   Alleen bosgebieden die zijn opgenomen in het door de betrokken lidstaat opgestelde bosbeschermingsplan, komen in aanmerking voor steun voor bosbrandpreventie.

5.   Bij herstel van bospotentieel als bedoeld in lid 2, punt (d), is de steun afhankelijk van:

| (a) | de formele erkenning door de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat dat zich een brand, natuurramp, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, een plantenplaag, een rampzalige gebeurtenis of een met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenis heeft/hebben voorgedaan, en van de overlegging door de begunstigden van bewijzen dat zij over passende risicobeheersinstrumenten beschikken om een mogelijk optreden van de schadeveroorzakende gebeurtenis in de toekomst tegen te gaan; |
| --- | --- |

(a)

de formele erkenning door de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat dat zich een brand, natuurramp, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, een plantenplaag, een rampzalige gebeurtenis of een met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenis heeft/hebben voorgedaan, en van de overlegging door de begunstigden van bewijzen dat zij over passende risicobeheersinstrumenten beschikken om een mogelijk optreden van de schadeveroorzakende gebeurtenis in de toekomst tegen te gaan;

| (b) | de formele erkenning door de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat dat de overeenkomstig Verordening (EU) 2016/2031 genomen maatregelen om een plantenplaag te bestrijden, uit te roeien of in te dammen, zijn uitgevoerd, en |
| --- | --- |

(b)

de formele erkenning door de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat dat de overeenkomstig Verordening (EU) 2016/2031 genomen maatregelen om een plantenplaag te bestrijden, uit te roeien of in te dammen, zijn uitgevoerd, en

| (c) | als het gaat om steun op grond van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag, de overlegging van bewijs dat dit herstel aanpassingsmaatregelen aan de klimaatverandering zal omvatten. |
| --- | --- |

(c)

als het gaat om steun op grond van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag, de overlegging van bewijs dat dit herstel aanpassingsmaatregelen aan de klimaatverandering zal omvatten.

6.   In het geval van steun om schade aan bossen door plantenplagen te voorkomen, wordt het risico op een plantenplaag aangetoond aan de hand van wetenschappelijke gegevens en erkend door een wetenschappelijke overheidsinstantie.

De lijst van de soorten schadelijke organismen die een plantenplaag kunnen veroorzaken, wordt opgenomen in de door de betrokken lidstaat ingediende steunregeling of ad-hocsteun.

7.   De gesteunde activiteiten of projecten moeten consistent zijn met het door de lidstaat opgestelde bosbeschermingsplan.

Steun voor grote ondernemingen is afhankelijk van de overlegging van toepasselijke gegevens uit een bosbeheerplan of gelijkwaardig instrument dat in overeenstemming is met duurzaam bosbeheer, als omschreven in de Algemene Richtsnoeren voor het duurzame beheer van de bossen in Europa, die werden aangenomen tijdens de tweede ministeriële conferentie over de bescherming van de bossen in Europa, gehouden te Helsinki op 16 en 17 juni 1993.

8.   Er wordt geen steun verleend voor inkomensverlies als gevolg van branden, natuurrampen, ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld, andere ongunstige weersomstandigheden, plantenplagen, rampzalige gebeurtenissen of met de klimaatverandering verband houdende gebeurtenissen.

9.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

De steun voor de in lid 2, punt d), bedoelde in aanmerking komende kosten en eventuele andere door de begunstigde ontvangen betalingen, waaronder betalingen op grond van andere nationale of uniale maatregelen of in het kader van een verzekeringspolis voor dezelfde in aanmerking komende kosten, mogen niet meer bedragen dan 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 36

Steun voor investeringen ter verbetering van de veerkracht en de milieuwaarde van bosecosystemen

1.   Steun voor investeringen ter verbetering van de veerkracht en de milieuwaarde van bosecosystemen is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 6 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De investeringen hebben betrekking op het nakomen van verbintenissen inzake milieudoelstellingen, de verlening van ecosysteemdiensten, de verhoging van de maatschappelijke belevingswaarde van bossen en beboste gronden in het betrokken gebied of de verbetering van het potentieel van ecosystemen tot matiging van en aanpassing aan de klimaatverandering, zonder dat economische baten op lange termijn worden uitgesloten. Soorten die niet inheems zijn in het gebied, zijn uitgesloten, behalve wanneer de steun wordt verleend in het kader van het strategisch GLB-plan.

3.   De investering moet in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaat op het gebied van milieubescherming. Steun voor investeringen waarvoor krachtens Richtlijn 2011/92/EU een milieueffectbeoordeling moet worden uitgevoerd, wordt, tenzij hij in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verstrekt, slechts verleend op voorwaarde dat die beoordeling is uitgevoerd en de vergunning voor het betrokken investeringsproject is verleend vóór de datum van de toekenning van de individuele steun.

4.   Behalve wanneer de steun in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verstrekt, dekt hij de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de totale in aanmerking komende kosten van de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan;

| (b) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| (c) | algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt; |
| --- | --- |

(c)

algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt;

| (d) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken; |
| --- | --- |

(d)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken;

| (e) | de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten. |
| --- | --- |

(e)

de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten.

5.   Behalve wanneer de steun in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verstrekt, worden andere dan de in lid 4, punten a) en b), bedoelde kosten in verband met een leasingcontract, zoals de marge voor de leasinggever, kosten van de herfinanciering van rente, overheadkosten en verzekeringspremies niet als in aanmerking komende kosten beschouwd.

Behalve wanneer de steun in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan, wordt werkkapitaal niet beschouwd als in aanmerking komende kosten.

6.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 37

Steun voor het opvangen van gebiedsspecifieke nadelen als gevolg van bepaalde bindende voorschriften

1.   Steun voor gebiedsspecifieke nadelen als gevolg van vereisten die voortvloeien uit de uitvoering van Richtlijn 92/43/EEG, Richtlijn 2009/147/EG of Richtlijn 2000/60/EG, die wordt verleend aan bosbezitters, bosbeheerders en hun verenigingen, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag. Dit soort steun moet bijdragen tot de verwezenlijking van een of meer van de specifieke doelstellingen van artikel 6 van Verordening (EU) [SPR] en is vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 5 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun wordt jaarlijks per hectare bosgebied toegekend om de begunstigden te vergoeden voor de extra kosten, waaronder transactiekosten, die zij maken en de inkomsten die zij derven als gevolg van de nadelen die zij in de in lid 3 genoemde bosgebieden ondervinden door de uitvoering van de Richtlijnen 92/43/EEG en 2009/147/EG.

3.   De steun wordt enkel betaald voor de volgende bosgebieden:

| (a) | Natura 2000-bosgebieden; |
| --- | --- |

(a)

Natura 2000-bosgebieden;

| (b) | landschapselementen die bijdragen tot de uitvoering van artikel 10 van Richtlijn 92/43/EEG en niet groter zijn dan 5 % van de gebieden die zijn opgenomen in het Natura 2000-netwerk dat onder de territoriale reikwijdte van het betrokken strategisch plan valt. |
| --- | --- |

(b)

landschapselementen die bijdragen tot de uitvoering van artikel 10 van Richtlijn 92/43/EEG en niet groter zijn dan 5 % van de gebieden die zijn opgenomen in het Natura 2000-netwerk dat onder de territoriale reikwijdte van het betrokken strategisch plan valt.

4.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in lid 2 bedoelde kosten.

Artikel 38

Steun voor bosmilieuklimaatdiensten en bosinstandhouding

1.   Steun voor bosmilieuklimaatdiensten en bosinstandhouding is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2, 3 en 4 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun wordt slechts toegekend voor verbintenissen die verder gaan dan de bindende voorschriften die in de nationale bosbouwwetgeving of in andere toepasselijke nationale of uniale wetgeving zijn vastgesteld. De bindende nationale voorschriften worden duidelijk omschreven.

De verbintenissen worden aangegaan voor een periode van vijf tot zeven jaar. Indien dat nodig is en naar behoren wordt gemotiveerd, kunnen de lidstaten voor specifieke soorten verbintenissen evenwel een langere periode vaststellen.

3.   Met de steun worden de begunstigden geheel of gedeeltelijk vergoed voor de extra kosten en de gederfde inkomsten die uit de in lid 4 bedoelde verbintenissen voortvloeien.

Indien nodig kan de steun ook transactiekosten tot een waarde van 20 % van de steun dekken.

In naar behoren gemotiveerde gevallen, zoals voor op milieubehoud gerichte activiteiten, kan de steun voor verbintenissen om van het commerciële gebruik van bomen en bossen af te zien, worden verleend in de vorm van een forfaitaire of eenmalige betaling per eenheid, berekend op basis van de extra kosten en het gederfde inkomen.

4.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 39

Steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de bosbouwsector

1.   Steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties ten behoeve van ondernemingen die in de bosbouwsector actief zijn, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 1 tot en met 6 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun kan de kosten dekken van toepasselijke innovatiebevorderende acties, opleiding en advies, de opstelling en bijwerking van plannen, studies en de uitwisseling en verspreiding van kennis en informatie waarmee wordt bijgedragen tot de verwezenlijking van een of meer van de specifieke doelstellingen van artikel 6 van Verordening (EU) [SPR].

De steun kan ook worden verleend voor korte uitwisselingen op het gebied van bosbeheer en bosbezoeken die met name gericht zijn op duurzame bosbouwmethoden of -technologieën, het creëren van nieuwe zakelijke kansen, de ontwikkeling van nieuwe technologieën en de verbetering van de veerkracht van bossen.

Voor demonstratieactiviteiten mag steun worden verleend ter dekking van de betrokken investeringskosten.

3.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van het organiseren en uitvoeren van de kennisuitwisselings- of voorlichtingsacties; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van het organiseren en uitvoeren van de kennisuitwisselings- of voorlichtingsacties;

| (b) | als het gaat om demonstratieprojecten in verband met investeringen:






  i) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij de aankoop van grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de andere totale in aanmerking komende uitgaven voor de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan; |
| --- | --- | --- |

(b)

als het gaat om demonstratieprojecten in verband met investeringen:

i)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij de aankoop van grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de andere totale in aanmerking komende uitgaven voor de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan;

| ii) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

ii)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| iii) | algemene kosten in verband met de in de punten i) en ii) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten i) en ii) worden gedaan; |
| --- | --- |

iii)

algemene kosten in verband met de in de punten i) en ii) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten i) en ii) worden gedaan;

| iv) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken; |
| --- | --- |

iv)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen en soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken;

| (c) | de kosten in verband met de reis-, verblijfs- en dagvergoedingen van de deelnemers. |
| --- | --- |

(c)

de kosten in verband met de reis-, verblijfs- en dagvergoedingen van de deelnemers.

Werkkapitaal wordt niet beschouwd als in aanmerking komende kosten.

4.   De in lid 3, punt a), bedoelde steun wordt niet toegekend in de vorm van rechtstreekse betalingen aan de begunstigden. De steun wordt betaald aan de aanbieder van de kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties.

5.   De organisaties die kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties aanbieden, beschikken over hiertoe gekwalificeerd en geregeld opgeleid personeel.

6.   De steun bedraagt ten hoogste 100 % van de kosten.

Artikel 40

Steun voor adviesdiensten in de bosbouwsector

1.   Steun voor adviesdiensten in de bosbouwsector is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 7 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De betrokken diensten mogen niet van permanente of periodieke aard zijn en evenmin verband houden met de exploitatiekosten van de onderneming. De adviesdiensten bestrijken de economische, ecologische en sociale dimensies en verstrekken actuele technologische en wetenschappelijke informatie die is ontwikkeld in het kader van onderzoek en innovatie.

3.   Het advies heeft minstens betrekking op kwesties in verband met de uitvoering van Richtlijn 92/43/EEG, Richtlijn 2000/60/EG, Richtlijn 2009/147/EG, Richtlijn 2008/50/EG, Verordening (EU) 2016/2031, artikel 55 van Verordening (EU) nr. 1107/2009 en Richtlijn 2009/128/EU.

4.   De steun wordt verleend in de vorm van een gesubsidieerde dienst.

De organisaties die worden geselecteerd om adviesdiensten te verstrekken, beschikken over daartoe gekwalificeerd en geregeld opgeleid personeel, alsmede over ervaring op het gebied van adviesverstrekking, en zijn betrouwbaar gebleken op de gebieden waarover zij advies verstrekken.

5.   De lidstaten zorgen ervoor dat de verstrekker van de adviesdiensten onpartijdig is en geen belangenconflict heeft.

6.   Wanneer dat gerechtvaardigd en passend is, mag het advies gedeeltelijk in groep worden verstrekt, met dien verstande dat rekening wordt gehouden met de situatie van de individuele begunstigden van de adviesdiensten.

7.   De steun bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 41

Steun voor investeringen in infrastructuur voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van de bosbouwsector

1.   Steun voor investeringen in infrastructuur voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van de bosbouwsector is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 7 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De investering moet in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaat op het gebied van milieubescherming. Steun voor investeringen waarvoor krachtens Richtlijn 2011/92/EU een milieueffectbeoordeling moet worden uitgevoerd, wordt slechts toegekend op voorwaarde dat die beoordeling is uitgevoerd en de vergunning voor het betrokken investeringsproject is verleend vóór de datum van de toekenning van de individuele steun.

De eerste alinea is niet van toepassing op steun die wordt verstrekt in de vorm van financieringsinstrumenten.

3.   Steun voor grote ondernemingen is afhankelijk van de overlegging van toepasselijke gegevens uit een bosbeheerplan of gelijkwaardig instrument dat in overeenstemming is met duurzaam bosbeheer, als omschreven in de Algemene Richtsnoeren voor het duurzame beheer van de bossen in Europa, die werden aangenomen tijdens de tweede ministeriële conferentie over de bescherming van de bossen in Europa, gehouden te Helsinki op 16 en 17 juni 1993.

4.   De steun kan worden verleend voor infrastructuurinvesteringen voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van bossen. Indien de steun buiten het kader van een strategisch GLB-plan wordt verleend, omvat hij uitsluitend het volgende:

| (a) | de ontsluiting van bosgrond; |
| --- | --- |

(a)

de ontsluiting van bosgrond;

| (b) | ruilverkaveling en bodemverbetering; |
| --- | --- |

(b)

ruilverkaveling en bodemverbetering;

| (c) | levering van duurzame energie, energie-efficiëntie, watervoorziening en -besparing; |
| --- | --- |

(c)

levering van duurzame energie, energie-efficiëntie, watervoorziening en -besparing;

| (d) | het gebruik van vee in plaats van machines. |
| --- | --- |

(d)

het gebruik van vee in plaats van machines.

5.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de andere totale in aanmerking komende uitgaven voor de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond voor milieubehoud indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de andere totale in aanmerking komende uitgaven voor de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond voor milieubehoud indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan;

| (b) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, met inbegrip van het gebruik van vee in plaats van machines, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, met inbegrip van het gebruik van vee in plaats van machines, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| (c) | algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt; |
| --- | --- |

(c)

algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt;

| (d) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen of soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken; |
| --- | --- |

(d)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen of soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken;

| (e) | de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten. |
| --- | --- |

(e)

de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten.

6.   Behalve wanneer de steun in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan, worden de volgende kosten niet geacht in aanmerking te komen:

| (a) | andere dan de in lid 5, punten a) en b), bedoelde kosten in verband met een leasingcontract, zoals de marge voor de leasinggever, kosten van de herfinanciering van rente, overheadkosten en verzekeringspremies en |
| --- | --- |

(a)

andere dan de in lid 5, punten a) en b), bedoelde kosten in verband met een leasingcontract, zoals de marge voor de leasinggever, kosten van de herfinanciering van rente, overheadkosten en verzekeringspremies en

| (b) | werkkapitaal. |
| --- | --- |

(b)

werkkapitaal.

7.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 65 % van de in aanmerking komende kosten.

Zij kan worden verhoogd tot maximaal 80 % voor investeringen in de ultraperifere gebieden of de kleinere eilanden in de Egeïsche Zee.

Zij kan worden verhoogd tot 100 % voor niet-productieve investeringen, ruilverkaveling, bodemverbetering en investeringen in boswegen die gratis voor het publiek toegankelijk zijn en ten dienste staan van de multifunctionaliteit van het bos.

Artikel 42

Steun voor investeringen in bosbouwtechnologieën en in de verwerking, mobilisering en afzet van bosbouwproducten

1.   Steun voor investeringen in bosbouwtechnologieën en in de verwerking, mobilisering en afzet van bosbouwproducten is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 8 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De investering moet in overeenstemming zijn met de wetgeving van de Unie en de nationale wetten van de betrokken lidstaat op het gebied van milieubescherming. Steun voor investeringen waarvoor krachtens Richtlijn 2011/92/EU een milieueffectbeoordeling moet worden uitgevoerd, wordt slechts toegekend op voorwaarde dat die beoordeling is uitgevoerd en de vergunning voor het betrokken investeringsproject is verleend vóór de datum van de toekenning van de individuele steun.

3.   Steun voor grote ondernemingen is afhankelijk van de overlegging van toepasselijke gegevens uit een bosbeheerplan of gelijkwaardig instrument dat in overeenstemming is met duurzaam bosbeheer, als omschreven in de Algemene Richtsnoeren voor het duurzame beheer van de bossen in Europa, die werden aangenomen tijdens de tweede ministeriële conferentie over de bescherming van de bossen in Europa, gehouden te Helsinki op 16 en 17 juni 1993.

4.   De steun dekt de volgende in aanmerking komende kosten:

| (a) | de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de andere totale in aanmerking komende uitgaven voor de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond voor milieubehoud indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van de bouw, verwerving, inclusief leasing, of verbetering van onroerende goederen, waarbij grond slechts in aanmerking komt voor een bedrag dat niet hoger is dan 10 % van de andere totale in aanmerking komende uitgaven voor de betrokken verrichting, met uitzondering van de aankoop van grond voor milieubehoud indien de steun wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan;

| (b) | de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de koop of huurkoop van machines en uitrusting, tot maximaal de marktwaarde van de activa;

| (c) | algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt; |
| --- | --- |

(c)

algemene kosten in verband met de in de punten (a) en (b) bedoelde uitgaven, zoals voor het inschakelen van architecten, ingenieurs en adviseurs en voor advies over ecologische en economische duurzaamheid, met inbegrip van haalbaarheidsstudies; haalbaarheidsstudies blijven in aanmerking komen, zelfs wanneer op basis van de resultaten daarvan geen uitgaven uit hoofde van de punten (a) en (b) worden gemaakt;

| (d) | de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen of soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken; |
| --- | --- |

(d)

de kosten van aankoop, ontwikkeling of gebruik van computersoftware, van cloudoplossingen of soortgelijke diensten en van de verwerving van octrooien, licenties, auteursrechten en handelsmerken;

| (e) | de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten. |
| --- | --- |

(e)

de kosten van de opstelling van bosbeheerplannen of gelijkwaardige instrumenten.

5.   Behalve wanneer de steun in de vorm van financieringsinstrumenten wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan, worden de volgende kosten niet geacht in aanmerking te komen:

| (a) | kosten in verband met een leasingcontract, zoals de marge voor de leasinggever, kosten van de herfinanciering van rente, overheadkosten en verzekeringspremies en |
| --- | --- |

(a)

kosten in verband met een leasingcontract, zoals de marge voor de leasinggever, kosten van de herfinanciering van rente, overheadkosten en verzekeringspremies en

| (b) | werkkapitaal. |
| --- | --- |

(b)

werkkapitaal.

6.   Investeringen om de economische waarde van bossen te vergroten worden gemotiveerd op basis van de te verwachten verbeteringen in bossen op een of meer bedrijven en kunnen betrekking hebben op bodemvriendelijke, zuinige oogstmachines en -praktijken.

7.   Investeringen met betrekking tot het gebruik van hout als grondstof of energiebron blijven beperkt tot handelingen die aan de industriële verwerking voorafgaan.

8.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 65 % van de in aanmerking komende kosten. Zij kan worden verhoogd tot maximaal 80 % voor investeringen in de ultraperifere gebieden of de kleinere eilanden in de Egeïsche Zee.

Artikel 43

Steun voor de instandhouding van genetische hulpbronnen in de bosbouw

1.   Steun voor de instandhouding van genetische hulpbronnen in de bosbouw in het kader van bosmilieuklimaatdiensten en bosinstandhouding is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2, 3 en 4 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   Voor de toepassing van dit artikel wordt verstaan onder:

| (a) | “instandhouding in situ”: de instandhouding van genetisch materiaal in ecosystemen en natuurlijke habitats en het behoud en herstel van levensvatbare populaties van soorten in hun natuurlijke omgeving; |
| --- | --- |

(a)

“instandhouding in situ”: de instandhouding van genetisch materiaal in ecosystemen en natuurlijke habitats en het behoud en herstel van levensvatbare populaties van soorten in hun natuurlijke omgeving;

| (b) | “instandhouding op het bosbouwbedrijf”: de instandhouding in situ en ontwikkeling op het niveau van het bosbouwbedrijf; |
| --- | --- |

(b)

“instandhouding op het bosbouwbedrijf”: de instandhouding in situ en ontwikkeling op het niveau van het bosbouwbedrijf;

| (c) | “instandhouding ex situ” : de instandhouding van genetisch materiaal voor de bosbouw buiten de natuurlijke habitat; |
| --- | --- |

(c)

“instandhouding ex situ” : de instandhouding van genetisch materiaal voor de bosbouw buiten de natuurlijke habitat;

| (d) | “verzameling ex situ” : de verzameling van genetisch materiaal voor de bosbouw buiten de natuurlijke habitat. |
| --- | --- |

(d)

“verzameling ex situ” : de verzameling van genetisch materiaal voor de bosbouw buiten de natuurlijke habitat.

3.   De steun dekt de kosten van de volgende acties:

| (a) | gerichte acties: acties ter bevordering van de instandhouding, de karakterisering, de verzameling en het gebruik van genetische hulpbronnen in de bosbouw in situ en ex situ, met inbegrip van de opstelling van webgebaseerde inventarissen van de genetische hulpbronnen die momenteel in situ in stand worden gehouden, inclusief de instandhouding op het bosbouwbedrijf, en van de verzamelingen ex situ en de databases; |
| --- | --- |

(a)

gerichte acties: acties ter bevordering van de instandhouding, de karakterisering, de verzameling en het gebruik van genetische hulpbronnen in de bosbouw in situ en ex situ, met inbegrip van de opstelling van webgebaseerde inventarissen van de genetische hulpbronnen die momenteel in situ in stand worden gehouden, inclusief de instandhouding op het bosbouwbedrijf, en van de verzamelingen ex situ en de databases;

| (b) | gecoördineerde acties: acties ter bevordering van de uitwisseling van informatie tussen de bevoegde organisaties van de lidstaten ten behoeve van de instandhouding, de karakterisering, de verzameling en het gebruik van genetische hulpbronnen in de bosbouw in de Unie; |
| --- | --- |

(b)

gecoördineerde acties: acties ter bevordering van de uitwisseling van informatie tussen de bevoegde organisaties van de lidstaten ten behoeve van de instandhouding, de karakterisering, de verzameling en het gebruik van genetische hulpbronnen in de bosbouw in de Unie;

| (c) | begeleidende acties: voorlichtings-, verspreidings- en adviseringsacties waarbij niet-gouvernementele organisaties en andere relevante belanghebbenden worden betrokken, opleidingen en de opstelling van technische verslagen. |
| --- | --- |

(c)

begeleidende acties: voorlichtings-, verspreidings- en adviseringsacties waarbij niet-gouvernementele organisaties en andere relevante belanghebbenden worden betrokken, opleidingen en de opstelling van technische verslagen.

4.   De steun bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 44

Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector

1.   Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 8 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De leden van de producentengroepering of -organisatie mogen geen grote ondernemingen zijn.

3.   Als alternatief voor de verlening van steun aan producentengroeperingen of -organisaties mag in de eerste vijf jaar na de oprichting van de groepering of organisatie steun ten belope van het totaalbedrag waarop de producentengroepering of -organisatie krachtens dit artikel recht zou hebben, rechtstreeks aan de producenten worden verleend ter compensatie van hun bijdragen aan de exploitatiekosten van de groepering of organisatie.

4.   De in het kader van de producentengroepering of -organisatie vastgestelde overeenkomsten, besluiten en andere gedragingen moeten voldoen aan de toepasselijke bepalingen van het mededingingsrecht, en met name aan de artikelen 101 en 102 van het Verdrag.

5.   De steun dekt de volgende kosten:

| (a) | de kosten van het huren van geschikte panden tegen markttarieven; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van het huren van geschikte panden tegen markttarieven;

| (b) | de kosten van de aankoop van kantooruitrusting; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de aankoop van kantooruitrusting;

| (c) | de kosten van administratief personeel; |
| --- | --- |

(c)

de kosten van administratief personeel;

| (d) | overheadkosten en vergoedingen voor juridische en ambtelijke handelingen; |
| --- | --- |

(d)

overheadkosten en vergoedingen voor juridische en ambtelijke handelingen;

| (e) | de kosten van aankoop van computerapparatuur, van aankoop of gebruik van computersoftware en van cloudoplossingen en soortgelijke diensten. |
| --- | --- |

(e)

de kosten van aankoop van computerapparatuur, van aankoop of gebruik van computersoftware en van cloudoplossingen en soortgelijke diensten.

6.   Er wordt geen steun betaald voor kosten die worden gemaakt na het zevende jaar nadat de bevoegde autoriteit de producentengroepering of -organisatie officieel heeft erkend op basis van haar bedrijfsplan, behalve voor collectieve milieu- en klimaatacties met het oog op de doelstellingen van artikel 6 van Verordening (EU) [SPR].

7.   Als de steun in jaarlijkse tranches wordt betaald, mogen de lidstaten de laatste tranche pas betalen nadat zij hebben geverifieerd dat het bedrijfsplan correct is uitgevoerd.

8.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 45

Steun voor ruilverkaveling van bosbouwgrond

1.   Steun voor ruilverkaveling van bosbouwgrond is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 en 3 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun wordt uitsluitend toegekend voor juridische en administratieve kosten, inclusief opmetingskosten.

3.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 100 % van de werkelijk gemaakte kosten.

AFDELING 6

AFDELING 6

Steun voor kmo’s in plattelandsgebieden

Steun voor kmo’s in plattelandsgebieden

Artikel 46

Steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden

1.   Steun die in het kader van een strategisch GLB-plan wordt verleend voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij pas ten uitvoer wordt gelegd nadat de Commissie het betrokken strategisch GLB-plan heeft goedgekeurd, en voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 7 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun moet aan de twee onderstaande voorwaarden voldoen:

| (a) | hij wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan overeenkomstig Verordening (EU) [SPR]:






  i) | als steun die uit het Elfpo wordt gecofinancierd; of |
| --- | --- | --- |

(a)

hij wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan overeenkomstig Verordening (EU) [SPR]:

i)

als steun die uit het Elfpo wordt gecofinancierd; of

| ii) | als aanvullende nationale financiering bij uit het Elfpo gecofinancierde steun; |
| --- | --- |

ii)

als aanvullende nationale financiering bij uit het Elfpo gecofinancierde steun;

| (b) | hij is identiek aan de desbetreffende maatregel van het strategisch GLB-plan als bedoeld in punt a). |
| --- | --- |

(b)

hij is identiek aan de desbetreffende maatregel van het strategisch GLB-plan als bedoeld in punt a).

3.   De steun dekt:

| (a) | investeringen in de aanleg, verbetering of uitbreiding van allerhande soorten infrastructuur waarvan de in aanmerking komende kosten hoogstens 2 miljoen EUR bedragen (“kleinschalige infrastructuur”), met uitsluiting van investeringen in hernieuwbare energie, energiebesparing en breedbandinfrastructuur; |
| --- | --- |

(a)

investeringen in de aanleg, verbetering of uitbreiding van allerhande soorten infrastructuur waarvan de in aanmerking komende kosten hoogstens 2 miljoen EUR bedragen (“kleinschalige infrastructuur”), met uitsluiting van investeringen in hernieuwbare energie, energiebesparing en breedbandinfrastructuur;

| (b) | investeringen in het opzetten, verbeteren of uitbreiden van plaatselijke basisdiensten voor de plattelandsbevolking, onder meer voor vrijetijdsbesteding en cultuurbeleving, en de daarbij horende infrastructuur; |
| --- | --- |

(b)

investeringen in het opzetten, verbeteren of uitbreiden van plaatselijke basisdiensten voor de plattelandsbevolking, onder meer voor vrijetijdsbesteding en cultuurbeleving, en de daarbij horende infrastructuur;

| (c) | investeringen, voor publiek gebruik, in recreatie-infrastructuur, toeristische informatie en kleinschalige toeristische infrastructuur; |
| --- | --- |

(c)

investeringen, voor publiek gebruik, in recreatie-infrastructuur, toeristische informatie en kleinschalige toeristische infrastructuur;

| (d) | investeringen met betrekking tot de instandhouding, het herstel en de opwaardering van het culturele en natuurlijke erfgoed van dorpen, rurale landschappen en locaties met hoge natuurwaarde, met inachtneming van de daarmee verbonden sociaaleconomische aspecten, alsmede acties gericht op milieubewustzijn; |
| --- | --- |

(d)

investeringen met betrekking tot de instandhouding, het herstel en de opwaardering van het culturele en natuurlijke erfgoed van dorpen, rurale landschappen en locaties met hoge natuurwaarde, met inachtneming van de daarmee verbonden sociaaleconomische aspecten, alsmede acties gericht op milieubewustzijn;

| (e) | investeringen voor het verplaatsen van activiteiten en het verbouwen van gebouwen of andere voorzieningen die in of dicht bij rurale woongebieden gelegen zijn, met als doel de levenskwaliteit te verbeteren of de milieuprestatie van die woongebieden te verbeteren. |
| --- | --- |

(e)

investeringen voor het verplaatsen van activiteiten en het verbouwen van gebouwen of andere voorzieningen die in of dicht bij rurale woongebieden gelegen zijn, met als doel de levenskwaliteit te verbeteren of de milieuprestatie van die woongebieden te verbeteren.

4.   Investeringen waarvoor steun wordt verleend, komen in aanmerking wanneer de activiteiten worden uitgevoerd overeenkomstig de plannen voor de ontwikkeling van de gemeenten en dorpen in plattelandsgebieden en hun basisdiensten, voor zover dergelijke plannen voorhanden zijn, en moeten stroken met de toepasselijke strategieën voor lokale ontwikkeling. Dergelijke plannen zijn niet vereist voor investeringen waarvoor steun wordt verleend in de vorm van financieringsinstrumenten.

5.   De volgende kosten komen in aanmerking:

| (a) | kosten van het opstellen en bijwerken van ontwikkelings- en beheerplannen voor plattelandsgebieden en hun basisdiensten en voor locaties met hoge natuurwaarde; |
| --- | --- |

(a)

kosten van het opstellen en bijwerken van ontwikkelings- en beheerplannen voor plattelandsgebieden en hun basisdiensten en voor locaties met hoge natuurwaarde;

| (b) | kosten van het opstellen van studies in verband met cultureel en natuurlijk erfgoed, rurale landschappen en locaties met hoge natuurwaarde; |
| --- | --- |

(b)

kosten van het opstellen van studies in verband met cultureel en natuurlijk erfgoed, rurale landschappen en locaties met hoge natuurwaarde;

| (c) | kosten van investeringen in materiële en immateriële activa; |
| --- | --- |

(c)

kosten van investeringen in materiële en immateriële activa;

| (d) | kosten in verband met acties om het milieubewustzijn te vergroten. |
| --- | --- |

(d)

kosten in verband met acties om het milieubewustzijn te vergroten.

De kosten van gekapitaliseerde werkzaamheden kunnen ook in aanmerking komen voor de in lid 3, punt d) bedoelde steun.

Werkkapitaal wordt niet beschouwd als in aanmerking komende kosten. De steun mag niet worden verleend als exploitatiesteun.

6.   Voor de in lid 3, punten a) tot en met d), bedoelde activiteiten bedraagt de steunintensiteit ten hoogste 100 % van de in aanmerking komende kosten.

Om de maximale steunintensiteit niet te overschrijden worden voor de in lid 3, punten b), c) en d), bedoelde activiteiten de netto-inkomsten in mindering gebracht op de in aanmerking komende kosten, hetzij vooraf op basis van redelijke prognoses, hetzij via een terugvorderingsmechanisme. Bij wijze van alternatief kan voor steun van hoogstens 1 miljoen EUR de maximale steunintensiteit worden vastgesteld op 80 % van de in aanmerking komende kosten.

7.   Wat de in lid 3, punt e), bedoelde investeringen betreft, bedraagt de steunintensiteit niet meer dan 100 % van de reële kosten van dergelijke activiteiten wanneer de verplaatsing van de activiteiten of de verbouwing van gebouwen of andere voorzieningen bestaat uit het demonteren, verhuizen en weer opbouwen van bestaande voorzieningen.

Wanneer de verplaatsing van de activiteiten of de verbouwing van gebouwen of andere voorzieningen, naast het in de eerste alinea bedoelde demonteren, verhuizen en weer opbouwen van bestaande voorzieningen, leidt tot een modernisering van die voorzieningen of tot een verhoging van de productiecapaciteit, mogen de steunintensiteiten niet hoger zijn dan de maximale steunintensiteit die voor de kosten in verband met de modernisering van voorzieningen of de verhoging van de productiecapaciteit is vastgesteld op de regionalesteunkaart die van kracht is op het tijdstip waarop de steun in het betrokken gebied wordt verleend. De loutere vervanging van een bestaand gebouw of van bestaande voorzieningen door een nieuw, modern gebouw of nieuwe, moderne voorzieningen waarbij de betrokken productie of technologie niet fundamenteel wordt gewijzigd, wordt niet geacht met modernisering gepaard te gaan.

Artikel 47

Aanloopsteun voor niet-agrarische activiteiten in plattelandsgebieden

1.   Aanloopsteun voor niet-agrarische activiteiten in plattelandsgebieden is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 8 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun moet aan de twee onderstaande voorwaarden voldoen:

| (a) | hij wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan overeenkomstig Verordening (EU) [SPR]:






  i) | als steun die uit het Elfpo wordt gecofinancierd; of |
| --- | --- | --- |

(a)

hij wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan overeenkomstig Verordening (EU) [SPR]:

i)

als steun die uit het Elfpo wordt gecofinancierd; of

| ii) | als aanvullende nationale financiering bij de in punt i) genoemde steun; |
| --- | --- |

ii)

als aanvullende nationale financiering bij de in punt i) genoemde steun;

| (b) | hij is identiek aan de desbetreffende maatregel van het strategisch GLB-plan als bedoeld in punt a). |
| --- | --- |

(b)

hij is identiek aan de desbetreffende maatregel van het strategisch GLB-plan als bedoeld in punt a).

3.   Er wordt steun verleend aan de volgende categorieën begunstigden:

| (a) | landbouwers of leden van een landbouwhuishouden in plattelandsgebieden die diversifiëren naar niet-agrarische activiteiten; |
| --- | --- |

(a)

landbouwers of leden van een landbouwhuishouden in plattelandsgebieden die diversifiëren naar niet-agrarische activiteiten;

| (b) | kleine en micro-ondernemingen in plattelandsgebieden; |
| --- | --- |

(b)

kleine en micro-ondernemingen in plattelandsgebieden;

| (c) | natuurlijke personen in plattelandsgebieden. |
| --- | --- |

(c)

natuurlijke personen in plattelandsgebieden.

4.   Als het in lid 4, punt a), bedoelde lid van een landbouwhuishouden een rechtspersoon of een groep rechtspersonen is, moet dat lid op het tijdstip dat de steunaanvraag wordt ingediend, een landbouwactiviteit op het landbouwbedrijf uitoefenen.

5.   De steun is afhankelijk van de indiening van een bedrijfsplan bij de bevoegde autoriteit van de betrokken lidstaat. De uitvoering van dat bedrijfsplan moet uiterlijk negen maanden na de datum van het besluit tot steunverlening van start gaan.

Het bedrijfsplan bevat de volgende gegevens:

| (a) | de economische beginsituatie van de begunstigde; |
| --- | --- |

(a)

de economische beginsituatie van de begunstigde;

| (b) | mijlpalen en streefcijfers voor de ontwikkeling van de nieuwe activiteiten van de begunstigde: |
| --- | --- |

(b)

mijlpalen en streefcijfers voor de ontwikkeling van de nieuwe activiteiten van de begunstigde:

| (c) | nadere gegevens over de acties die vereist zijn voor de ontwikkeling van de activiteiten van de begunstigde, zoals gegevens over investeringen, opleiding en advies. |
| --- | --- |

(c)

nadere gegevens over de acties die vereist zijn voor de ontwikkeling van de activiteiten van de begunstigde, zoals gegevens over investeringen, opleiding en advies.

Het bedrijfsplan heeft een looptijd van hoogstens vijf jaar.

6.   De steun wordt in ten minste twee tranches betaald.

De tranches kunnen degressief zijn.

7.   De laatste tranche wordt slechts betaald als het in lid 5 bedoelde bedrijfsplan correct is uitgevoerd. Bij de vaststelling van het steunbedrag houden de lidstaten rekening met de sociaaleconomische toestand in het gebied waarop het strategisch GLB-plan betrekking heeft.

8.   De steun bedraagt ten hoogste 70 000 EUR per begunstigde.

Artikel 48

Steun voor landbouwers die tot een kwaliteitsregeling voor katoen of levensmiddelen toetreden

1.   Steun voor landbouwers en groeperingen van landbouwers die toetreden, of gedurende de voorgaande vijf jaren zijn toegetreden, tot een kwaliteitsregeling voor katoen of levensmiddelen, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 7 van dit artikel en in hoofdstuk I van deze verordening.

2.   De steun moet aan de twee onderstaande voorwaarden voldoen:

| (a) | hij wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan overeenkomstig Verordening (EU) [SPR]:






  i) | als steun die uit het Elfpo wordt gecofinancierd; of |
| --- | --- | --- |

(a)

hij wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan overeenkomstig Verordening (EU) [SPR]:

i)

als steun die uit het Elfpo wordt gecofinancierd; of

| ii) | als aanvullende nationale financiering bij de in punt i) genoemde steun; |
| --- | --- |

ii)

als aanvullende nationale financiering bij de in punt i) genoemde steun;

| (b) | hij is identiek aan de desbetreffende interventie van het strategisch GLB-plan als bedoeld in punt a). |
| --- | --- |

(b)

hij is identiek aan de desbetreffende interventie van het strategisch GLB-plan als bedoeld in punt a).

3.   Er wordt steun verleend voor toetreding tot een van de volgende soorten kwaliteitsregelingen:

| (a) | op grond van Verordening (EU) nr. 1151/2012 vastgestelde kwaliteitsregelingen voor katoen en levensmiddelen; |
| --- | --- |

(a)

op grond van Verordening (EU) nr. 1151/2012 vastgestelde kwaliteitsregelingen voor katoen en levensmiddelen;

| (b) | kwaliteitsregelingen, met inbegrip van certificeringsregelingen, voor katoen en levensmiddelen waarvan de lidstaten erkennen dat die aan de volgende criteria voldoen:






  i) | de specificiteit van het eindproduct dat volgens dergelijke kwaliteitsregelingen wordt gemaakt, vloeit voort uit duidelijke verplichtingen die een van het volgende garanderen:






  — | specifieke productkenmerken; |
| --- | --- | --- | --- |

(b)

kwaliteitsregelingen, met inbegrip van certificeringsregelingen, voor katoen en levensmiddelen waarvan de lidstaten erkennen dat die aan de volgende criteria voldoen:

i)

de specificiteit van het eindproduct dat volgens dergelijke kwaliteitsregelingen wordt gemaakt, vloeit voort uit duidelijke verplichtingen die een van het volgende garanderen:

—

specifieke productkenmerken;

| — | specifieke landbouw- of productiemethoden; |
| --- | --- |

—

specifieke landbouw- of productiemethoden;

| — | een kwaliteit van het eindproduct die uit het oogpunt van de gezondheid van mens, dier of plant, het dierenwelzijn of milieubescherming veel verder gaat dan de voor het handelsproduct geldende normen; |
| --- | --- |

—

een kwaliteit van het eindproduct die uit het oogpunt van de gezondheid van mens, dier of plant, het dierenwelzijn of milieubescherming veel verder gaat dan de voor het handelsproduct geldende normen;

| ii) | de regeling staat open voor alle producenten; |
| --- | --- |

ii)

de regeling staat open voor alle producenten;

| iii) | de regeling behelst het opstellen van een bindend productdossier voor eindproducten en de naleving daarvan wordt geverifieerd door openbare autoriteiten of door een onafhankelijke inspectie-instantie; |
| --- | --- |

iii)

de regeling behelst het opstellen van een bindend productdossier voor eindproducten en de naleving daarvan wordt geverifieerd door openbare autoriteiten of door een onafhankelijke inspectie-instantie;

| iv) | de regeling is transparant en garandeert de volledige traceerbaarheid van de landbouwproducten; |
| --- | --- |

iv)

de regeling is transparant en garandeert de volledige traceerbaarheid van de landbouwproducten;

| (c) | vrijwillige certificeringsregelingen voor levensmiddelen die, naar de betrokken lidstaat erkent, voldoen aan de eisen van de mededeling van de Commissie “EU-richtsnoeren betreffende de beste praktijken voor vrijwillige certificeringsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen”. |
| --- | --- |

(c)

vrijwillige certificeringsregelingen voor levensmiddelen die, naar de betrokken lidstaat erkent, voldoen aan de eisen van de mededeling van de Commissie “EU-richtsnoeren betreffende de beste praktijken voor vrijwillige certificeringsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen”.

4.   De steun wordt verleend in de vorm van een jaarlijkse financiële stimulans waarvan het niveau wordt bepaald op basis van de hoogte van de vaste kosten die voortvloeien uit de deelname aan kwaliteitsregelingen.

5.   De steun wordt gedurende ten hoogste vijf jaar verleend.

6.   Als de eerste deelname aan de kwaliteitsregeling vóór de steunaanvraag is gestart, wordt de maximale duur van vijf jaar verminderd met het aantal jaren dat is verlopen tussen die eerste deelname en het tijdstip van de steunaanvraag.

7.   De steun bedraagt ten hoogste 3 000 EUR per begunstigde per jaar.

Artikel 49

Steun voor voorlichtings- en afzetbevorderingsactiviteiten voor katoen en levensmiddelen die onder een kwaliteitsregeling vallen

1.   Steun voor voorlichtings- en afzetbevorderingsactiviteiten voor katoen en levensmiddelen die onder een kwaliteitsregeling vallen, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag als hij voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de leden 2 tot en met 10 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De steun moet aan de twee onderstaande voorwaarden voldoen:

| (a) | hij wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan overeenkomstig Verordening (EU) [SPR]:






  i) | als steun die uit het Elfpo wordt gecofinancierd; of |
| --- | --- | --- |

(a)

hij wordt verleend in het kader van een strategisch GLB-plan overeenkomstig Verordening (EU) [SPR]:

i)

als steun die uit het Elfpo wordt gecofinancierd; of

| ii) | als aanvullende nationale financiering bij de in punt i) genoemde steun; |
| --- | --- |

ii)

als aanvullende nationale financiering bij de in punt i) genoemde steun;

| (b) | hij is identiek aan de desbetreffende maatregel van het strategisch GLB-plan als bedoeld in punt a). |
| --- | --- |

(b)

hij is identiek aan de desbetreffende maatregel van het strategisch GLB-plan als bedoeld in punt a).

3.   De steun wordt verleend aan de producentengroeperingen die de voorlichtings- en afzetbevorderingsactiviteiten verrichten.

4.   Alleen voorlichtings- en afzetbevorderingsactiviteiten die op de interne markt worden uitgevoerd, komen voor steun in aanmerking.

5.   Er wordt steun verleend voor voorlichtings- en afzetbevorderingsactiviteiten voor katoen en levensmiddelen die onder een kwaliteitsregeling vallen en waarvoor steun wordt verleend krachtens artikel 48.

6.   In aanmerking komen de kosten van activiteiten met de volgende kenmerken:

| (a) | activiteiten die de consument ertoe willen aanzetten levensmiddelen of katoen te kopen die onder een in artikel 48, lid 4, van deze verordening bedoelde kwaliteitsregeling vallen; |
| --- | --- |

(a)

activiteiten die de consument ertoe willen aanzetten levensmiddelen of katoen te kopen die onder een in artikel 48, lid 4, van deze verordening bedoelde kwaliteitsregeling vallen;

| (b) | activiteiten die de aandacht vestigen op de specifieke kenmerken of voordelen van het levensmiddel of de katoen, met name op de kwaliteit, de specifieke productiemethode, de hoge dierenwelzijnsnormen en het respect voor het milieu die met de betrokken kwaliteitsregeling samenhangen. |
| --- | --- |

(b)

activiteiten die de aandacht vestigen op de specifieke kenmerken of voordelen van het levensmiddel of de katoen, met name op de kwaliteit, de specifieke productiemethode, de hoge dierenwelzijnsnormen en het respect voor het milieu die met de betrokken kwaliteitsregeling samenhangen.

7.   De in lid 6 bedoelde activiteiten mogen de consument er niet toe aanzetten katoen of een levensmiddel te kopen wegens de bijzondere oorsprong ervan, behalve als die katoen of dat levensmiddel valt onder kwaliteitsregelingen als bedoeld in titel II van Verordening (EU) nr. 1151/2012.

8.   De oorsprong van het levensmiddel of de katoen mag worden aangegeven op voorwaarde dat de oorsprongsvermelding ondergeschikt is aan de hoofdboodschap.

9.   Voorlichtings- en afzetbevorderingsactiviteiten die verband houden met specifieke ondernemingen of handelsmerken, komen niet voor steun in aanmerking.

10.   De steunintensiteit bedraagt ten hoogste 70 % van de in aanmerking komende kosten.

Artikel 50

Steun voor kosten van kmo’s die deelnemen aan CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP

1.   Steun voor kosten van kmo’s die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (CLLD), die in het kader van het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling Leader-projecten worden genoemd en onder Verordening (EU) 2021/1060 vallen, of aan projecten van operationele groepen in het kader van het EIP die onder artikel 77 van Verordening (EU) [SPR] vallen, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag mits de voorwaarden zijn vervuld die zijn vastgesteld in de leden 2 en 3 van dit artikel en in hoofdstuk I.

2.   De volgende kosten voor CLLD-projecten en projecten van operationele groepen in het kader van het EIP komen in aanmerking:

| (a) | de kosten van voorbereidende ondersteuning, capaciteitsopbouw, opleiding en netwerkvorming met het oog op het opzetten en uitvoeren van een CLLD-strategie of een project van een operationele groep in het kader van het EIP; |
| --- | --- |

(a)

de kosten van voorbereidende ondersteuning, capaciteitsopbouw, opleiding en netwerkvorming met het oog op het opzetten en uitvoeren van een CLLD-strategie of een project van een operationele groep in het kader van het EIP;

| (b) | de kosten van de uitvoering van goedgekeurde verrichtingen; |
| --- | --- |

(b)

de kosten van de uitvoering van goedgekeurde verrichtingen;

| (c) | de kosten van de voorbereiding en de uitvoering van samenwerkingsactiviteiten van de groep; |
| --- | --- |

(c)

de kosten van de voorbereiding en de uitvoering van samenwerkingsactiviteiten van de groep;

| (d) | de lopende kosten in verband met het beheer van de uitvoering van de CLLD-strategie of het project van een operationele groep in het kader van het EIP; |
| --- | --- |

(d)

de lopende kosten in verband met het beheer van de uitvoering van de CLLD-strategie of het project van een operationele groep in het kader van het EIP;

| (e) | dynamisering van de EIP-gemeenschap of de CLLD-strategie om uitwisseling tussen belanghebbenden te bevorderen met het oog op informatieverstrekking en promotie van de strategie en de projecten, en om potentiële begunstigden te ondersteunen met het oog op de ontwikkeling van verrichtingen en de voorbereiding van aanvragen. |
| --- | --- |

(e)

dynamisering van de EIP-gemeenschap of de CLLD-strategie om uitwisseling tussen belanghebbenden te bevorderen met het oog op informatieverstrekking en promotie van de strategie en de projecten, en om potentiële begunstigden te ondersteunen met het oog op de ontwikkeling van verrichtingen en de voorbereiding van aanvragen.

3.   De steunintensiteit mag niet hoger zijn dan de maximale steunpercentages die in Verordening (EU) [SPR] voor elke verrichting zijn vastgesteld.

Artikel 51

Beperkte steunbedragen voor kmo’s die profiteren van CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP

1.   Steun aan ondernemingen die deelnemen aan of profiteren van CLLD-projecten of projecten van operationele groepen in het kader van het EIP, als bedoeld in artikel 50, lid 1, is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag mits de in dit artikel en in hoofdstuk I vastgestelde voorwaarden zijn vervuld.

2.   Het totale steunbedrag dat krachtens dit artikel per project wordt toegekend, bedraagt hoogstens 200 000 EUR voor CLLD-projecten en hoogstens 350 000 EUR voor projecten van operationele groepen in het kader van het EIP.

HOOFDSTUK IV

OVERGANGS- EN SLOTBEPALINGEN

OVERGANGS- EN SLOTBEPALINGEN

Artikel 52

Intrekking

1.   Verordening (EU) nr. 702/2014 wordt ingetrokken.

2.   De in die verordening vastgestelde voorschriften blijven evenwel tot en met 31 december 2023 van toepassing op steun die wordt verleend op grond van Verordening (EU) nr. 1305/2013 van de Raad (45).

Artikel 53

Overgangsbepalingen

1.   Deze verordening is van toepassing op individuele steun die vóór de inwerkingtreding van deze verordening is toegekend, indien die individuele steun voldoet aan alle in deze verordening vastgestelde voorwaarden, met uitzondering van artikel 9.

2.   Steun die niet van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag is vrijgesteld, wordt door de Commissie beoordeeld aan de hand van de richtsnoeren van 2023 en van de andere toepasselijke kaderregelingen, richtsnoeren, mededelingen en bekendmakingen.

3.   Individuele steun die vóór 1 januari 2023 wordt toegekend op grond van een krachtens artikel 1 van Verordening (EU) 2015/1588 vastgestelde verordening die van kracht is op de datum van toekenning van de steun, is verenigbaar met de interne markt en vrijgesteld van de aanmeldingsverplichting van artikel 108, lid 3, van het Verdrag.

4.   Na het verstrijken van de geldigheidsduur van deze verordening blijven op grond van deze verordening vrijgestelde steunregelingen nog gedurende een aanpassingsperiode van zes maanden vrijgesteld.

In afwijking van de eerste alinea blijven steunregelingen die binnen het toepassingsgebied van Verordening (EU) [SPR] vallen en worden gecofinancierd uit het Elfpo of via aanvullende nationale financiering bij dergelijke gecofinancierde maatregelen, aan het einde van de geldigheidsduur van de onderhavige verordening vrijgesteld voor de duur van de programmeringsperiode overeenkomstig Verordening (EU) [SPR].

Artikel 54

Deze verordening treedt in werking op de [XX] dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Zij is van toepassing tot en met 31 december 2027.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel, ...

Voor de Commissie

De voorzitter

Ursula VON DER LEYEN

---

(1)  PB L 248 van 24.9.2015, blz. 1.

1

(2)  PB [...] van [...], blz. [...].

2

(3)  Verordening (EU) nr. 702/2014 van de Commissie waarbij bepaalde categorieën steun in de landbouw- en de bosbouwsector en in de plattelandsgebieden op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie met de interne markt verenigbaar worden verklaard (PB L 193 van 1.7.2014, blz. 1).

3

(4)  Verordening (EU) nr. 1308/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 17 december 2013 tot vaststelling van een gemeenschappelijke ordening van de markten voor landbouwproducten en tot intrekking van de Verordeningen (EEG) nr. 922/72, (EEG) nr. 234/79, (EG) nr. 1037/2001 en (EG) nr. 1234/2007 van de Raad (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 671).

4

(5)  Richtsnoeren van de Europese Unie voor staatssteun in de landbouw- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden 2014-2020 (PB C 204 van 1.7.2014, blz. 1), gewijzigd bij de berichten in PB C 390 van 24.11.2015, blz. 4, PB C 139 van 20.4.2018, blz. 3 en PB C 403 van 9.11.2018, blz. 10, en bij de rectificatie in PB C 265 van 21.7.2016, blz. 5.

5

(6)  PB C 249 van 31.7.2014, blz. 1.

6

(7)  PB C 155 van 20.6.2008, blz. 10.

7

(8)  PB C 14 van 19.1.2008, blz. 6.

8

(9)  Richtlijn (EU) 2019/1024 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 inzake open data en het hergebruik van overheidsinformatie (PB L 172 van 26.6.2019, blz. 56).

9

(10)  Verordening (EG) nr. 794/2004 van de Commissie van 21 april 2004 tot uitvoering van Verordening (EU) 2015/1589 van de Raad tot vaststelling van nadere bepalingen voor de toepassing van artikel 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (PB L 140 van 30.4.2004, blz. 1).

10

(11)  Verordening (EU) 2015/1589 van de Raad van 13 juli 2015 tot vaststelling van nadere bepalingen voor de toepassing van artikel 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (PB L 248 van 24.9.2015, blz. 9).

11

(12)  Aanbeveling 2003/361/EG van de Commissie betreffende de definitie van kleine, middelgrote en micro-ondernemingen (PB L 124 van 20.5.2003, blz. 36).

12

(13)  Richtlijn (EU) 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2018 ter bevordering van het gebruik van energie uit hernieuwbare bronnen (PB L 328 van 21.12.2018, blz. 82).

13

(14)  Richtlijn 92/43/EEG van de Raad van 21 mei 1992 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna (PB L 206 van 22.7.1992, blz. 7).

14

(15)  Richtlijn 2009/147/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 inzake het behoud van de vogelstand (PB L 20 van 26.1.2010, blz. 7).

15

(16)  Verordening (EU) nr. 651/2014 van de Commissie van 17 juni 2014 waarbij bepaalde categorieën steun op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag met de interne markt verenigbaar worden verklaard (PB L 187 van 26.6.2014, blz. 1).

16

(17)  WT/MIN(15)/45 — WT/L/980.

17

(18)  Verordening (EU) nr. 1379/2013 van het Europees Parlement en de Raad houdende een gemeenschappelijke marktordening voor visserijproducten en aquacultuurproducten, tot wijziging van Verordeningen (EG) nr. 1184/2006 en (EG) nr. 1224/2009 van de Raad en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 104/2000 van de Raad (PB L 354 van 28.12.2013, blz. 1).

18

(19)  Verordening (EU) 2016/1012 van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2016 betreffende de zoötechnische en genealogische voorwaarden voor het fokken van, de handel in en de binnenkomst in de Unie van raszuivere fokdieren, hybride fokvarkens en levende producten daarvan en tot wijziging van Verordening (EU) nr. 652/2014, de Richtlijnen 89/608/EEG en 90/425/EEG van de Raad en tot intrekking van bepaalde handelingen op het gebied van dierfokkerij (“Fokkerijverordening”) (PB L 171 van 29.6.2016, blz. 66).

19

(20)  Richtlijn (EU) 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2018 ter bevordering van het gebruik van energie uit hernieuwbare bronnen (PB L 328 van 21.12.2018, blz. 82).

20

(21)  Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 21 november 2012 inzake kwaliteitsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen (PB L 343 van 14.12.2012, blz. 1).

21

(22)  Verordening (EU) 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad van 26 oktober 2016 betreffende beschermende maatregelen tegen plaagorganismen bij planten, tot wijziging van de Verordeningen (EU) nr. 228/2013, (EU) nr. 652/2014 en (EU) nr. 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van de Richtlijnen 69/464/EEG, 74/647/EEG, 93/85/EEG, 98/57/EG, 2000/29/EG, 2006/91/EG en 2007/33/EG van de Raad (PB L 317 van 23.11.2016, blz. 4).

22

(23)  Richtsnoeren inzake regionale steunmaatregelen (PB C 153 van 29.4.2021, blz. 1).

23

(24)  Verordening (EU) nr. 229/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 13 maart 2013 houdende specifieke maatregelen op landbouwgebied ten behoeve van de kleinere eilanden in de Egeïsche Zee en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1405/2006 van de Raad (PB L 78 van 20.3.2013, blz. 41).

24

(25)  Verordening (EG) nr. 999/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 22 mei 2001 houdende vaststelling van voorschriften inzake preventie, bestrijding en uitroeiing van bepaalde overdraagbare spongiforme encefalopathieën (PB L 147 van 31.5.2001, blz. 1).

25

(26)  Richtlijn 2013/34/EU van het Europees Parlement en van de Raad van 26 juni 2013 betreffende de jaarlijkse financiële overzichten, geconsolideerde financiële overzichten en aanverwante verslagen van bepaalde ondernemingsvormen, tot wijziging van Richtlijn 2006/43/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Richtlijnen 78/660/EEG en 83/349/EEG van de Raad (PB L 182 van 29.6.2013, blz. 19).

26

(27)  Verordening (EU) nr. 1303/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 17 december 2013 houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds, het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling en het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij en algemene bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds en het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1083/2006 van de Raad (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 320).

27

(28)  “State Aid Transparency - publieke zoekpagina”, beschikbaar via https://webgate.ec.europa.eu/competition/transparency/public?lang=nl

28

(29)  Richtlijn 2011/92/EU van het Europees Parlement en de Raad van 13 december 2011 betreffende de milieueffectbeoordeling van bepaalde openbare en particuliere projecten (PB L 26 van 28.1.2012, blz. 1).

29

(30)  Richtlijn 2000/60/EG van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2000 tot vaststelling van een kader voor communautaire maatregelen betreffende het waterbeleid (PB L 327 van 22.12.2000, blz. 1).

30

(31)  Verordening (EU) 2020/741 van het Europees Parlement en de Raad van 25 mei 2020 inzake minimumeisen voor hergebruik van water (PB L 177 van 5.6.2020, blz. 32).

31

(32)  Wat het begrip zeggenschap betreft, is hoofdstuk II, punt 1, van de Geconsolideerde mededeling van de Commissie over bevoegdheidskwesties op grond van Verordening (EG) nr. 139/2004 betreffende de controle op concentraties van ondernemingen (PB C 95 van 16.4.2008, blz.1) van overeenkomstige toepassing.

32

(33)  Verordening (EG) nr. 834/2007 van de Raad van 28 juni 2007 inzake de biologische productie en de etikettering van biologische producten en tot intrekking van Verordening (EEG) nr. 2092/91 (PB L 189 van 20.7.2007, blz. 1).

33

(34)  Verordening (EU) 2019/787 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2019 betreffende de definitie, omschrijving, presentatie en etikettering van gedistilleerde dranken, het gebruik van de namen van gedistilleerde dranken in de presentatie en etikettering van andere levensmiddelen en de bescherming van geografische aanduidingen van gedistilleerde dranken, het gebruik van ethylalcohol en distillaten uit landbouwproducten in alcoholhoudende dranken, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 110/2008 (PB L 130 van 17.5.2019, blz. 1).

34

(35)  Verordening (EU) nr. 251/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 26 februari 2014 inzake de definitie, de aanduiding, de aanbiedingsvorm, de etikettering en de bescherming van geografische aanduidingen van gearomatiseerde wijnbouwproducten en houdende intrekking van Verordening (EEG) nr. 1601/91 van de Raad (PB L 84 van 20.3.2014, blz. 14).

35

(36)  Mededeling van de Commissie – EU-richtsnoeren betreffende de beste praktijken voor vrijwillige certificeringsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen (PB C 341 van 16.12.2010, blz. 5).

36

(37)  Richtlijn 2008/50/EG van het Europees Parlement en de Raad van 21 mei 2008 betreffende de luchtkwaliteit en schonere lucht voor Europa (PB L 152 van 11.6.2008, blz. 1).

37

(38)  Richtlijn (EU) 2016/2284 van het Europees Parlement en de Raad van 14 december 2016 betreffende de vermindering van de nationale emissies van bepaalde luchtverontreinigende stoffen, tot wijziging van Richtlijn 2003/35/EG en tot intrekking van Richtlijn 2001/81/EG (PB L 344 van 17.12.2016, blz. 1).

38

(39)  Verordening (EU) 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad van 26 oktober 2016 betreffende beschermende maatregelen tegen plaagorganismen bij planten, tot wijziging van de Verordeningen (EU) nr. 228/2013, (EU) nr. 652/2014 en (EU) nr. 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van de Richtlijnen 69/464/EEG, 74/647/EEG, 93/85/EEG, 98/57/EG, 2000/29/EG, 2006/91/EG en 2007/33/EG van de Raad (PB L 317 van 23.11.2016, blz. 4).

39

(40)  Verordening (EU) 2016/429 van het Europees Parlement en de Raad van 9 maart 2016 betreffende overdraagbare dierziekten en tot wijziging en intrekking van bepaalde handelingen op het gebied van diergezondheid (“diergezondheidswetgeving”) ( PB L 84 van 31.3.2016, blz. 1).

40

(41)  Verordening (EG) nr. 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 21 oktober 2009 betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen en tot intrekking van de Richtlijnen 79/117/EEG en 91/414/EEG van de Raad (PB L 309 van 24.11.2009, blz. 1).

41

(42)  Richtlijn 2009/128/EG van het Europees Parlement en de Raad van 21 oktober 2009 tot vaststelling van een kader voor communautaire actie ter verwezenlijking van een duurzaam gebruik van pesticiden (PB L 309 van 24.11.2009, blz. 71).

42

(43)  “Een Europees “één gezondheid”-actieplan tegen antimicrobiële resistentie (AMR)” (COM(2017) 339 final).

43

(44)  General Guidelines for the Sustainable Management of Forests in Europe (https://www.foresteurope.org/docs/MC/MC_helsinki_resolutionH1.pdf).

44

(45)  Verordening (EU) nr. 1305/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 17 december 2013 inzake steun voor plattelandsontwikkeling uit het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling (Elfpo) en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1698/2005 van de Raad (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 487).

45

---

BIJLAGE I

DEFINITIE VAN KLEINE, MIDDELGROTE EN MICRO-ONDERNEMINGEN

Artikel 1

Onderneming

Als onderneming wordt beschouwd iedere entiteit, ongeacht haar rechtsvorm, die een economische activiteit uitoefent. Met name worden als zodanig beschouwd entiteiten die individueel of in familieverband ambachtelijke of andere activiteiten uitoefenen, personenvennootschappen en verenigingen die regelmatig een economische activiteit uitoefenen.

Artikel 2

Aantal werkzame personen en financiële drempels ter bepaling van de categorieën ondernemingen

1.   Tot de categorie kleine, middelgrote en micro-ondernemingen (“kmo’s”) behoren ondernemingen waar minder dan 250 personen werkzaam zijn en waarvan de jaaromzet 50 miljoen EUR of het jaarlijkse balanstotaal 43 miljoen EUR niet overschrijdt.

2.   Binnen de categorie kmo’s is een “kleine onderneming” een onderneming waar minder dan 50 personen werkzaam zijn en waarvan de jaaromzet of het jaarlijkse balanstotaal 10 miljoen EUR niet overschrijdt.

3.   Binnen de categorie kmo’s is een “micro-onderneming” een onderneming waar minder dan 10 personen werkzaam zijn en waarvan de jaaromzet of het jaarlijkse balanstotaal 2 miljoen EUR niet overschrijdt.

Artikel 3

Soorten ondernemingen die voor de berekening van het aantal werkzame personen en van de financiële bedragen in aanmerking worden genomen

1.   Een “zelfstandige onderneming” is elke onderneming die niet als partneronderneming in de zin van lid 2 of als verbonden onderneming in de zin van lid 3 wordt aangemerkt.

2.   “Partnerondernemingen” zijn alle ondernemingen die niet als verbonden ondernemingen in de zin van lid 3 worden aangemerkt en waartussen de volgende band bestaat: een onderneming (van een hoger niveau) heeft, alleen of samen met een of meer verbonden ondernemingen in de zin van lid 3, 25 % of meer van het kapitaal of de stemrechten van een andere onderneming (van een lager niveau).

Ook als de drempel van 25 % wordt bereikt of overschreden, kan een onderneming als zelfstandige onderneming en dus als onderneming zonder partnerondernemingen worden aangemerkt indien het om de volgende categorieën investeerders gaat en mits die investeerders individueel noch gezamenlijk met de betrokken onderneming verbonden zijn in de zin van lid 3:

| (a) | openbare participatiemaatschappijen, risicokapitaalmaatschappijen, natuurlijke personen of groepen natuurlijke personen die geregeld risicokapitaal beleggen en eigen vermogen in niet-beursgenoteerde ondernemingen investeren (business angels), mits de totale investering van deze business angels in eenzelfde onderneming 1 250 000 EUR niet overschrijdt; |
| --- | --- |

(a)

openbare participatiemaatschappijen, risicokapitaalmaatschappijen, natuurlijke personen of groepen natuurlijke personen die geregeld risicokapitaal beleggen en eigen vermogen in niet-beursgenoteerde ondernemingen investeren (business angels), mits de totale investering van deze business angels in eenzelfde onderneming 1 250 000 EUR niet overschrijdt;

| (b) | universiteiten of onderzoekscentra zonder winstoogmerk; |
| --- | --- |

(b)

universiteiten of onderzoekscentra zonder winstoogmerk;

| (c) | institutionele beleggers, met inbegrip van regionale ontwikkelingsfondsen; |
| --- | --- |

(c)

institutionele beleggers, met inbegrip van regionale ontwikkelingsfondsen;

| (d) | autonome lokale autoriteiten die een jaarlijkse begroting van minder dan 10 miljoen EUR hebben en minder dan 5 000 inwoners tellen. |
| --- | --- |

(d)

autonome lokale autoriteiten die een jaarlijkse begroting van minder dan 10 miljoen EUR hebben en minder dan 5 000 inwoners tellen.

3.   “Verbonden ondernemingen” zijn ondernemingen die met elkaar een van de volgende banden onderhouden:

| (a) | een onderneming heeft de meerderheid van de stemrechten van de aandeelhouders of vennoten van een andere onderneming; |
| --- | --- |

(a)

een onderneming heeft de meerderheid van de stemrechten van de aandeelhouders of vennoten van een andere onderneming;

| (b) | een onderneming heeft het recht de meerderheid van de leden van het bestuurs-, leidinggevend of toezichthoudend orgaan van een andere onderneming te benoemen of te ontslaan; |
| --- | --- |

(b)

een onderneming heeft het recht de meerderheid van de leden van het bestuurs-, leidinggevend of toezichthoudend orgaan van een andere onderneming te benoemen of te ontslaan;

| (c) | een onderneming heeft het recht een overheersende invloed op een andere onderneming uit te oefenen op grond van een met deze onderneming gesloten overeenkomst of een bepaling in de statuten van de laatstgenoemde onderneming; |
| --- | --- |

(c)

een onderneming heeft het recht een overheersende invloed op een andere onderneming uit te oefenen op grond van een met deze onderneming gesloten overeenkomst of een bepaling in de statuten van de laatstgenoemde onderneming;

| (d) | een onderneming die aandeelhouder of vennoot is van een andere onderneming, heeft op grond van een met andere aandeelhouders of vennoten van die andere onderneming gesloten overeenkomst als enige zeggenschap over de meerderheid van de stemrechten van de aandeelhouders of vennoten van de laatstgenoemde onderneming. |
| --- | --- |

(d)

een onderneming die aandeelhouder of vennoot is van een andere onderneming, heeft op grond van een met andere aandeelhouders of vennoten van die andere onderneming gesloten overeenkomst als enige zeggenschap over de meerderheid van de stemrechten van de aandeelhouders of vennoten van de laatstgenoemde onderneming.

Van overheersende invloed wordt geacht geen sprake te zijn indien de in lid 2, tweede alinea, genoemde investeerders zich niet direct of indirect met het beheer van de betrokken onderneming bemoeien, onverminderd de rechten die zij als aandeelhouders of vennoten bezitten.

Ondernemingen worden eveneens als verbonden ondernemingen beschouwd indien zij via een of meerdere andere ondernemingen of via een investeerder als bedoeld in lid 2, een van de in de eerste alinea bedoelde banden onderhouden.

Ondernemingen die via een natuurlijke persoon of een in gemeenschappelijk overleg handelende groep van natuurlijke personen een van deze banden onderhouden, worden eveneens als verbonden ondernemingen beschouwd indien zij hun activiteiten of een deel van hun activiteiten op dezelfde markt of op verwante markten uitoefenen.

Als “verwante markt” wordt beschouwd de producten- of dienstenmarkt die zich direct boven of onder het niveau van de betrokken markt bevindt.

4.   Behalve in de in lid 2, tweede alinea, bedoelde gevallen kan een onderneming niet als kmo worden aangemerkt indien een of meer overheidsinstanties, gezamenlijk of afzonderlijk, direct of indirect zeggenschap hebben over 25 % of meer van het kapitaal of de stemrechten.

5.   Ondernemingen kunnen een verklaring opstellen over hun hoedanigheid van zelfstandige onderneming, partneronderneming of verbonden onderneming, met vermelding van de gegevens betreffende de in artikel 2 vermelde drempels. Ook wanneer het wegens de spreiding van het kapitaal onmogelijk is precies te weten wie het in handen heeft, kan deze verklaring toch worden opgesteld mits de onderneming te goeder trouw verklaart dat zij redelijkerwijs mag aannemen niet voor 25 % of meer in handen te zijn van één onderneming of van verscheidene verbonden ondernemingen gezamenlijk. Dergelijke verklaringen doen geen afbreuk aan de controles of verificaties waarin de nationale regelgeving of de regelgeving van de Unie voorziet.

Artikel 4

Gegevens voor de berekening van het aantal werkzame personen en van de financiële bedragen en referentieperiode

1.   De gegevens voor de berekening van het aantal werkzame personen en van de financiële bedragen hebben betrekking op het laatste afgesloten boekjaar en worden jaarlijks berekend. Zij worden vanaf de datum van afsluiting van de rekeningen in aanmerking genomen. Het bedrag van de omzet wordt berekend exclusief belasting over de toegevoegde waarde (btw) en andere indirecte rechten of heffingen.

2.   Wanneer een onderneming op de datum van afsluiting van de rekeningen vaststelt dat de op jaarbasis berekende gegevens boven of onder de in artikel 2 aangegeven drempels voor het aantal werkzame personen of de financiële maxima liggen, verkrijgt of verliest zij de hoedanigheid van middelgrote, kleine of micro-onderneming slechts wanneer deze situatie zich in twee opeenvolgende boekjaren voordoet.

3.   In het geval van recentelijk opgerichte ondernemingen waarvan de eerste jaarrekening nog niet is afgesloten, worden de in aanmerking te nemen gegevens bepaald door middel van een in de loop van het boekjaar te goeder trouw gemaakte schatting.

Artikel 5

Aantal werkzame personen

Het aantal werkzame personen komt overeen met het aantal arbeidsjaareenheden (AJE), d.w.z. het aantal personen dat het hele desbetreffende referentiejaar voltijds in de betrokken onderneming of voor rekening van deze onderneming heeft gewerkt. Het werk van personen die niet het hele jaar hebben gewerkt, deeltijdwerk ongeacht de duur ervan en seizoenarbeid worden in breuken van AJE’s uitgedrukt. Het aantal werkzame personen bestaat uit:

| (a) | de loontrekkenden; |
| --- | --- |

(a)

de loontrekkenden;

| (b) | de personen die voor deze onderneming werken, er een ondergeschikte verhouding mee hebben en voor het nationale recht met loontrekkenden gelijkgesteld zijn; |
| --- | --- |

(b)

de personen die voor deze onderneming werken, er een ondergeschikte verhouding mee hebben en voor het nationale recht met loontrekkenden gelijkgesteld zijn;

| (c) | de eigenaren-bedrijfsleiders; |
| --- | --- |

(c)

de eigenaren-bedrijfsleiders;

| (d) | de vennoten die geregeld een activiteit in de onderneming uitoefenen en financiële voordelen van de onderneming genieten.
  Leerlingen en studenten die een beroepsopleiding volgen en een leer- of beroepsopleidingsovereenkomst hebben, worden niet meegeteld in het aantal werkzame personen. De duur van zwangerschaps- en ouderschapsverlof wordt niet meegerekend. |
| --- | --- |

(d)

de vennoten die geregeld een activiteit in de onderneming uitoefenen en financiële voordelen van de onderneming genieten.

Leerlingen en studenten die een beroepsopleiding volgen en een leer- of beroepsopleidingsovereenkomst hebben, worden niet meegeteld in het aantal werkzame personen. De duur van zwangerschaps- en ouderschapsverlof wordt niet meegerekend.

Artikel 6

Vaststelling van de gegevens van de onderneming

1.   In het geval van een zelfstandige onderneming worden de gegevens, met inbegrip van het aantal werkzame personen, uitsluitend op basis van de rekeningen van die onderneming vastgesteld.

2.   De gegevens, met inbegrip van het aantal werkzame personen, van een onderneming die partnerondernemingen of verbonden ondernemingen heeft, worden vastgesteld op basis van de rekeningen en andere gegevens van de onderneming of, zo van toepassing, van de geconsolideerde rekeningen van de onderneming of van de geconsolideerde rekeningen waarin de onderneming door consolidatie is opgenomen.

De in de eerste alinea bedoelde gegevens worden samengeteld met de gegevens van de eventuele partnerondernemingen van de betrokken onderneming die zich meteen boven of onder het niveau van die onderneming bevinden. De samentelling geschiedt in evenredigheid met het aandeel in het kapitaal of de stemrechten (het hoogste van de beide percentages). Bij wederzijdse participatie geldt het hoogste van deze percentages.

De in de eerste en tweede alinea bedoelde gegevens worden samengeteld met alle, nog niet door consolidatie in de rekeningen opgenomen gegevens (100 %) van de eventuele, direct of indirect met de betrokken onderneming verbonden ondernemingen.

3.   Voor de toepassing van lid 2 resulteren de gegevens van de partnerondernemingen van de betrokken onderneming uit de, indien van toepassing, geconsolideerde rekeningen en andere gegevens. Deze worden samengeteld met alle gegevens (100 %) van de met deze partnerondernemingen verbonden ondernemingen, tenzij hun gegevens reeds door consolidatie daarin zijn opgenomen.

Voor de toepassing van het genoemde lid 2 resulteren de gegevens van de met de betrokken onderneming verbonden ondernemingen uit hun, indien van toepassing, geconsolideerde rekeningen en andere gegevens. Deze worden evenredig samengeteld met de gegevens van de eventuele partnerondernemingen van deze verbonden ondernemingen die zich meteen boven of onder het niveau van de laatstgenoemde ondernemingen bevinden, mits deze gegevens in de geconsolideerde rekeningen nog niet zijn opgenomen in een verhouding die ten minste gelijk is aan het in de tweede alinea van lid 2 vastgestelde percentage.

4.   Indien het aantal werkzame personen van een bepaalde onderneming niet uit de geconsolideerde rekeningen blijkt, wordt het berekend door de gegevens van haar partnerondernemingen evenredig samen te tellen en daaraan de gegevens toe te voegen van de ondernemingen waarmee zij is verbonden.

---

BIJLAGE II

GEGEVENS BETREFFENDE KRACHTENS DEZE VERORDENING VRIJGESTELDE STAATSSTEUN

als bedoeld in artikel 9, lid 1

(Voor de EER relevante tekst (1))

DEEL I

| Referentie steunmaatregel | (wordt door de Commissie ingevuld) |
| --- | --- |
| Lidstaat | ... |
| Referentienummer lidstaat | ... |
| Regio | Naam van de regio (NUTS

   (2)) | Soort regionale-steungebied
   (3) |
| Steunverlenende autoriteit | Naam | ... |
| Postadres


  Webadres | ... |
| Benaming steunmaatregel | ... |
| Nationale rechtsgrondslag (verwijzing naar de betrokken nationale officiële publicatie) | ... |
| Weblink naar de volledige tekst van de steunmaatregel | ... |
| Soort maatregel | ☐ | Regeling |

Referentie steunmaatregel

(wordt door de Commissie ingevuld)

Lidstaat

...

Referentienummer lidstaat

...

Regio

Naam van de regio (NUTS

   (2))

Soort regionale-steungebied
   (3)

Steunverlenende autoriteit

Naam

...

Postadres

Webadres

...

Benaming steunmaatregel

...

Nationale rechtsgrondslag (verwijzing naar de betrokken nationale officiële publicatie)

...

Weblink naar de volledige tekst van de steunmaatregel

...

Soort maatregel

☐

Regeling

| ☐ | Ad-hocsteun |
| --- | --- |

☐

Ad-hocsteun

Naam begunstigde en groep
   (4)
  waarvan deze deel uitmaakt

Aanpassing bestaande steunregeling of ad-hocsteun

Referentie steunmaatregel bij de Commissie

| ☐ | Verlenging |
| --- | --- |

☐

Verlenging

...

| ☐ | Wijziging |
| --- | --- |

☐

Wijziging

...

Looptijd
   (5)

| ☐ | Regeling |
| --- | --- |

☐

Regeling

dd/mm/jjjj tot en met dd/mm/jjjj

Datum van toekenning

| ☐ | Ad-hocsteun |
| --- | --- |

☐

Ad-hocsteun

dd/mm/jjjj

Betrokken economische sector(en)

Specificeer op NACE-groepsniveau
   (6)

...

Soort begunstigde

| ☐ | Kmo |
| --- | --- |

☐

Kmo

| ☐ | Grote onderneming |
| --- | --- |

☐

Grote onderneming

Budget

| ☐ | Regeling: totaalbedrag
   (7) |
| --- | --- |

☐

Regeling: totaalbedrag
   (7)

Nationale valuta ... (hele bedragen)

| ☐ | Ad-hocsteun: totaalbedrag
   (8) |
| --- | --- |

☐

Ad-hocsteun: totaalbedrag
   (8)

Nationale valuta ... (hele bedragen)

Voor garanties
   (9)

Nationale valuta ... (hele bedragen)

Steuninstrument

| ☐ | Rechtstreekse subsidie / rentesubsidie |
| --- | --- |

☐

Rechtstreekse subsidie / rentesubsidie

| ☐ | Gesubsidieerde diensten |
| --- | --- |

☐

Gesubsidieerde diensten

| ☐ | Lening/terugbetaalbaar voorschot |
| --- | --- |

☐

Lening/terugbetaalbaar voorschot

| ☐ | Garantie (in voorkomend geval met een verwijzing naar het besluit van de Commissie
   (10)) |
| --- | --- |

☐

Garantie (in voorkomend geval met een verwijzing naar het besluit van de Commissie
   (10))

| ☐ | Belastingvoordeel of belastingvrijstelling |
| --- | --- |

☐

Belastingvoordeel of belastingvrijstelling

| ☐ | Andere, namelijk |
| --- | --- |

☐

Andere, namelijk

Geef aan in welke van de onderstaande ruime categorieën het instrument het best zou passen wat impact/functie betreft:

| ☐ | subsidie |
| --- | --- |

☐

subsidie

| ☐ | lening |
| --- | --- |

☐

lening

| ☐ | garantie |
| --- | --- |

☐

garantie

| ☐ | belastingvoordeel |
| --- | --- |

☐

belastingvoordeel

Bij cofinanciering uit EU-fonds(en)

Naam EU-fonds(en):

Financieringsbedrag (per EU-fonds)

Nationale valuta ... (hele bedragen)

Overige informatie

DEEL II

Geef aan op grond van welke bepaling van deze verordening de steun wordt uitgevoerd.

| Primaire doelstellingen


  (Meerdere doelstellingen zijn mogelijk; vermeld in dat geval alle doelstellingen) | Maximale steunintensiteit in % | Maximaal steunbedrag in nationale valuta (hele bedragen) |
| --- | --- | --- |
| ☐ | Steun voor met de primaire landbouwproductie verband houdende investeringen op landbouwbedrijven (artikel 13) |

Primaire doelstellingen

(Meerdere doelstellingen zijn mogelijk; vermeld in dat geval alle doelstellingen)

Maximale steunintensiteit in %

Maximaal steunbedrag in nationale valuta (hele bedragen)

☐

Steun voor met de primaire landbouwproductie verband houdende investeringen op landbouwbedrijven (artikel 13)

| ☐ | Steun voor ruilverkaveling van landbouwgrond (artikel 14) |
| --- | --- |

☐

Steun voor ruilverkaveling van landbouwgrond (artikel 14)

| ☐ | Steun voor investeringen in verband met de verplaatsing van landbouwbedrijfsgebouwen (artikel 15) |
| --- | --- |

☐

Steun voor investeringen in verband met de verplaatsing van landbouwbedrijfsgebouwen (artikel 15)

| ☐ | Steun voor investeringen in verband met de verwerking en de afzet van landbouwproducten (artikel 16) |
| --- | --- |

☐

Steun voor investeringen in verband met de verwerking en de afzet van landbouwproducten (artikel 16)

| ☐ | Aanloopsteun voor jonge landbouwers en aanloopsteun voor landbouwactiviteiten (artikel 17) |
| --- | --- |

☐

Aanloopsteun voor jonge landbouwers en aanloopsteun voor landbouwactiviteiten (artikel 17)

| ☐ | Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de landbouwsector (artikel 18) |
| --- | --- |

☐

Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de landbouwsector (artikel 18)

| ☐ | Steun voor de deelname van producenten van landbouwproducten aan een kwaliteitsregeling (artikel 19) |
| --- | --- |

☐

Steun voor de deelname van producenten van landbouwproducten aan een kwaliteitsregeling (artikel 19)

| ☐ | Steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de landbouwsector (artikel 20) |
| --- | --- |

☐

Steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de landbouwsector (artikel 20)

| ☐ | Steun voor adviesdiensten in de landbouwsector (artikel 21) |
| --- | --- |

☐

Steun voor adviesdiensten in de landbouwsector (artikel 21)

| ☐ | Steun voor bedrijfsvervangingsdiensten in de landbouw (artikel 22) |
| --- | --- |

☐

Steun voor bedrijfsvervangingsdiensten in de landbouw (artikel 22)

| ☐ | Steun voor afzetbevorderingsmaatregelen voor landbouwproducten (artikel 23) |
| --- | --- |

☐

Steun voor afzetbevorderingsmaatregelen voor landbouwproducten (artikel 23)

| ☐ | Steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld (artikel 24) |
| --- | --- |

☐

Steun voor het herstel van schade als gevolg van ongunstige weersomstandigheden die met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld (artikel 24)

| ☐ | Steun voor de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten en plantenplagen en steun voor het herstel van schade als gevolg van dierziekten en plantenplagen (artikel 25) |
| --- | --- |

☐

Steun voor de kosten van preventie, bestrijding en uitroeiing van dierziekten en plantenplagen en steun voor het herstel van schade als gevolg van dierziekten en plantenplagen (artikel 25)

| ☐ | Steun voor de veeteeltsector (artikel 26, lid 1, punt a) of b)) |
| --- | --- |

☐

Steun voor de veeteeltsector (artikel 26, lid 1, punt a) of b))

| ☐ | Steun voor gestorven dieren (artikel 26, lid 1, punt c), d), e), f) of g)) |
| --- | --- |

☐

Steun voor gestorven dieren (artikel 26, lid 1, punt c), d), e), f) of g))

| ☐ | Steun als bijdrage aan verzekeringspremies (artikel 27) |
| --- | --- |

☐

Steun als bijdrage aan verzekeringspremies (artikel 27)

| ☐ | Steun voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade (artikel 28) |
| --- | --- |

☐

Steun voor het herstel van door beschermde dieren veroorzaakte schade (artikel 28)

| ☐ | Steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000 (artikel 29) |
| --- | --- |

☐

Steun voor het opvangen van nadelen in verband met Natura 2000 (artikel 29)

| ☐ | Steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven (artikel 30) |
| --- | --- |

☐

Steun voor investeringen voor de instandhouding van cultureel en natuurlijk erfgoed op landbouwbedrijven (artikel 30)

| ☐ | Steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector (artikel 31) |
| --- | --- |

☐

Steun voor het herstel van schade als gevolg van natuurrampen in de landbouwsector (artikel 31)

Soort natuurramp

| ☐ | aardbeving |
| --- | --- |

☐

aardbeving

| ☐ | lawine |
| --- | --- |

☐

lawine

| ☐ | grondverschuiving |
| --- | --- |

☐

grondverschuiving

| ☐ | overstroming |
| --- | --- |

☐

overstroming

| ☐ | tornado |
| --- | --- |

☐

tornado

| ☐ | orkaan |
| --- | --- |

☐

orkaan

| ☐ | vulkaanuitbarsting |
| --- | --- |

☐

vulkaanuitbarsting

| ☐ | natuurbrand |
| --- | --- |

☐

natuurbrand

Datum waarop de natuurramp plaatsvond

Van dd/mm/jjjj tot en met dd/mm/jjjj

| ☐ | Steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouwsector (artikel 32) |
| --- | --- |

☐

Steun voor onderzoek en ontwikkeling in de landbouwsector (artikel 32)

| ☐ | Steun voor onderzoek en ontwikkeling in de bosbouwsector (artikel 32) |
| --- | --- |

☐

Steun voor onderzoek en ontwikkeling in de bosbouwsector (artikel 32)

| ☐ | Steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden (artikel 33) |
| --- | --- |

☐

Steun voor bebossing en de aanleg van beboste gronden (artikel 33)

| ☐ | Steun voor boslandbouwsystemen (artikel 34) |
| --- | --- |

☐

Steun voor boslandbouwsystemen (artikel 34)

| ☐ | Steun voor de preventie en het herstel van schade aan bossen (artikel 35) |
| --- | --- |

☐

Steun voor de preventie en het herstel van schade aan bossen (artikel 35)

| ☐ | Steun voor investeringen ter verbetering van de veerkracht en de milieuwaarde van bosecosystemen (artikel 36) |
| --- | --- |

☐

Steun voor investeringen ter verbetering van de veerkracht en de milieuwaarde van bosecosystemen (artikel 36)

| ☐ | Steun voor het opvangen van gebiedsspecifieke nadelen als gevolg van bepaalde bindende voorschriften (artikel 37) |
| --- | --- |

☐

Steun voor het opvangen van gebiedsspecifieke nadelen als gevolg van bepaalde bindende voorschriften (artikel 37)

| ☐ | Steun voor bosmilieuklimaatdiensten en bosinstandhouding (artikel 38) |
| --- | --- |

☐

Steun voor bosmilieuklimaatdiensten en bosinstandhouding (artikel 38)

| ☐ | Steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de bosbouwsector (artikel 39) |
| --- | --- |

☐

Steun voor kennisuitwisselings- en voorlichtingsacties in de bosbouwsector (artikel 39)

| ☐ | Steun voor adviesdiensten in de bosbouwsector (artikel 40) |
| --- | --- |

☐

Steun voor adviesdiensten in de bosbouwsector (artikel 40)

| ☐ | Steun voor investeringen in infrastructuur voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van de bosbouwsector (artikel 41) |
| --- | --- |

☐

Steun voor investeringen in infrastructuur voor de ontwikkeling, modernisering of aanpassing van de bosbouwsector (artikel 41)

| ☐ | Steun voor investeringen in bosbouwtechnologieën en in de verwerking, mobilisering en afzet van bosbouwproducten (artikel 42) |
| --- | --- |

☐

Steun voor investeringen in bosbouwtechnologieën en in de verwerking, mobilisering en afzet van bosbouwproducten (artikel 42)

| ☐ | Steun voor de instandhouding van genetische hulpbronnen in de bosbouw (artikel 43) |
| --- | --- |

☐

Steun voor de instandhouding van genetische hulpbronnen in de bosbouw (artikel 43)

| ☐ | Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector (artikel 44) |
| --- | --- |

☐

Aanloopsteun voor producentengroeperingen en -organisaties in de bosbouwsector (artikel 44)

| ☐ | Steun voor ruilverkaveling van bosbouwgrond (artikel 45) |
| --- | --- |

☐

Steun voor ruilverkaveling van bosbouwgrond (artikel 45)

| ☐ | Steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden (artikel 46) |
| --- | --- |

☐

Steun voor basisdiensten en dorpsvernieuwing in plattelandsgebieden (artikel 46)

| ☐ | Aanloopsteun voor niet-agrarische activiteiten in plattelandsgebieden (artikel 47) |
| --- | --- |

☐

Aanloopsteun voor niet-agrarische activiteiten in plattelandsgebieden (artikel 47)

| ☐ | Steun voor actieve landbouwers die tot een kwaliteitsregeling voor katoen of levensmiddelen toetreden (artikel 48) |
| --- | --- |

☐

Steun voor actieve landbouwers die tot een kwaliteitsregeling voor katoen of levensmiddelen toetreden (artikel 48)

| ☐ | Steun voor voorlichtings- en afzetbevorderingsactiviteiten voor katoen en levensmiddelen die onder een kwaliteitsregeling vallen (artikel 49) |
| --- | --- |

☐

Steun voor voorlichtings- en afzetbevorderingsactiviteiten voor katoen en levensmiddelen die onder een kwaliteitsregeling vallen (artikel 49)

| ☐ | Steun voor kosten van kmo’s die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (CLLD) of aan projecten van operationele groepen in het kader van het EIP (artikel 50) |
| --- | --- |

☐

Steun voor kosten van kmo’s die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (CLLD) of aan projecten van operationele groepen in het kader van het EIP (artikel 50)

| ☐ | Beperkte steunbedragen voor kmo’s die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (CLLD) of aan projecten van operationele groepen in het kader van het EIP (artikel 51) |
| --- | --- |

☐

Beperkte steunbedragen voor kmo’s die deelnemen aan projecten voor vanuit de gemeenschap geleide lokale ontwikkeling (CLLD) of aan projecten van operationele groepen in het kader van het EIP (artikel 51)

---

(1)  Alleen van toepassing op steun voor de bosbouwsector en voor niet in bijlage I bij het Verdrag opgenomen producten.

(2)  NUTS = Nomenclatuur van territoriale eenheden voor de statistiek. Meestal wordt de regio op NUTS 2-niveau vermeld.

(3)  Steungebied artikel 107, lid 3, punt a), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (code “A”); steungebied artikel 107, lid 3, punt c), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (code “C”); niet voor regionale steun in aanmerking komend gebied (code “N”).

(4)  Een onderneming is, in de zin van de mededingingsregels van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en voor de toepassing van deze verordening, elke entiteit die een economische activiteit uitoefent, ongeacht de rechtsvorm ervan en de wijze waarop zij wordt gefinancierd. Het Hof van Justitie heeft bepaald dat entiteiten die (juridisch of feitelijk) onder de zeggenschap staan van dezelfde entiteit, als één onderneming moeten worden beschouwd.

(5)  Periode waarvoor de steunverlenende autoriteit zich kan verbinden tot het verlenen van de steun.

(6)  NACE herz. 2 is de statistische nomenclatuur van de economische activiteiten in de Europese Unie. Meestal wordt de sector aangegeven op groepsniveau.

(7)  Als het om een steunregeling gaat: vermeld het totaalbedrag van het voor de regeling geplande budget of de geraamde belastingderving voor de hele looptijd van de regeling voor alle steuninstrumenten uit de regeling.

(8)  Als het om ad-hocsteun gaat: geef het totale steunbedrag of de totale belastingderving.

(9)  Voor garanties: geef het maximale bedrag aan gegarandeerde leningen.

(10)  In voorkomend geval, de referentie van het besluit van de Commissie tot goedkeuring van de methode voor het berekenen van het brutosubsidie-equivalent overeenkomstig artikel 5, lid 2, punt c), ii), van deze verordening.

---

BIJLAGE III

Bepalingen inzake de bekendmaking van de in artikel 9, lid 2, bedoelde informatie

De lidstaten moeten hun uitgebreide staatssteunwebsite, waarop de in artikel 9, lid 2, bedoelde informatie moet worden bekendgemaakt, zodanig opzetten dat die informatie gemakkelijk toegankelijk is. De informatie moet worden bekendgemaakt in een spreadsheetformaat waarmee de gegevens kunnen worden doorzocht en geëxtraheerd en gemakkelijk op het internet kunnen worden gepubliceerd, zoals in CSV- of XML-formaat. Iedere belanghebbende partij krijgt onbeperkt toegang tot de staatssteunwebsite. Gebruikers hoeven zich niet vooraf te registreren om toegang tot de staatssteunwebsite te krijgen.

Over in artikel 9, lid 2, punt c), bedoelde individuele steunstrekkingen wordt de volgende informatie bekendgemaakt:

| (a) | referentie van het identificatienummer van de steun (1); |
| --- | --- |

(a)

referentie van het identificatienummer van de steun (1);

| (b) | identificator van de begunstigde; |
| --- | --- |

(b)

identificator van de begunstigde;

| (c) | soort onderneming (kmo/grote onderneming) op de datum van de toekenning van de steun; |
| --- | --- |

(c)

soort onderneming (kmo/grote onderneming) op de datum van de toekenning van de steun;

| (d) | regio waar de begunstigde is gevestigd, op NUTS 2-niveau (2); |
| --- | --- |

(d)

regio waar de begunstigde is gevestigd, op NUTS 2-niveau (2);

| (e) | activiteitensector op NACE-groepsniveau (3); |
| --- | --- |

(e)

activiteitensector op NACE-groepsniveau (3);

| (f) | steunelement, uitgedrukt in hele bedragen, in nationale valuta (4); |
| --- | --- |

(f)

steunelement, uitgedrukt in hele bedragen, in nationale valuta (4);

| (g) | steuninstrument (5) (subsidie/rentesubsidie, lening/terugbetaalbaar voorschot/terugbetaalbare subsidie, garantie, belastingvoordeel of belastingvrijstelling, risicofinanciering, overige (gelieve te specificeren)), |
| --- | --- |

(g)

steuninstrument (5) (subsidie/rentesubsidie, lening/terugbetaalbaar voorschot/terugbetaalbare subsidie, garantie, belastingvoordeel of belastingvrijstelling, risicofinanciering, overige (gelieve te specificeren)),

| (h) | datum van de toekenning van de steun; |
| --- | --- |

(h)

datum van de toekenning van de steun;

| (i) | doel van de steun (6); |
| --- | --- |

(i)

doel van de steun (6);

| (j) | steunverlenende autoriteit. |
| --- | --- |

(j)

steunverlenende autoriteit.

---

(1)  Zoals door de Commissie meegedeeld in het kader van de in de artikel 9, lid 1, van deze verordening bedoelde procedure.

(2)  NUTS = Nomenclatuur van territoriale eenheden voor de statistiek. Meestal wordt de regio op NUTS 2-niveau vermeld.

(3)  Verordening (EEG) nr. 3037/90 van de Raad van 9 oktober 1990 betreffende de statistische nomenclatuur van de economische activiteiten in de Europese Gemeenschap (PB L 293 van 24.10.1990, blz. 1), als gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 761/93 van de Commissie van 24 maart 1993 (PB L 83 van 3.4.1993, blz. 1) en gerectificeerd (PB L 159 van 11.7.1995, blz. 31).

(4)  Brutosubsidie-equivalent.

(5)  Als de steun via meerdere steuninstrumenten wordt verleend, moet het steunbedrag per steuninstrument worden vermeld.

(6)  Als met de steun meerdere doelstellingen worden nagestreefd, moet het steunbedrag per doelstelling worden vermeld.

---

| 10.5.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 189/69 |
| --- | --- | --- | --- |

10.5.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 189/69

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak M.10676 — NEXT / WP / PINK)

(Voor de EER relevante tekst)

(2022/C 189/02)

Op 21 april 2022 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de interne markt te verklaren. Dit besluit is gebaseerd op artikel 6, lid 1, punt b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1). De volledige tekst van het besluit is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32022M10676. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving. |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32022M10676. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---

| 10.5.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 189/70 |
| --- | --- | --- | --- |

10.5.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 189/70

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak M.10707 — MACQUARIE / BCI / REDEN HOLDING AND REDEN HOLDING 2020)

(Voor de EER relevante tekst)

(2022/C 189/03)

Op 29 april 2022 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de interne markt te verklaren. Dit besluit is gebaseerd op artikel 6, lid 1, punt b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1). De volledige tekst van het besluit is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32022M10707. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving. |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32022M10707. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---

| 10.5.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 189/71 |
| --- | --- | --- | --- |

10.5.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 189/71

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak M.10650 — EGERIA / ISOPLUS GROUP / BRUGG / ISOPLUS JV)

(Voor de EER relevante tekst)

(2022/C 189/04)

Op 29 april 2022 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de interne markt te verklaren. Dit besluit is gebaseerd op artikel 6, lid 1, punt b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1). De volledige tekst van het besluit is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32022M10650. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving. |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32022M10650. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---

| 10.5.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 189/72 |
| --- | --- | --- | --- |

10.5.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 189/72

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak M.10716 — PLD / NBIM / TARGET ASSET BLEISWIJK)

(Voor de EER relevante tekst)

(2022/C 189/05)

Op 3 mei 2022 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de interne markt te verklaren. Dit besluit is gebaseerd op artikel 6, lid 1, punt b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1). De volledige tekst van het besluit is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector; |
| --- | --- |

—

op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector;

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32022M10716. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving. |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32022M10716. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---

IV Informatie

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europese Commissie

| 10.5.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 189/73 |
| --- | --- | --- | --- |

10.5.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 189/73

---

Wisselkoersen van de euro (1)

6 mei 2022

(2022/C 189/06)

1 euro =

| | Munteenheid | Koers |
| --- | --- | --- |
| USD | US-dollar | 1,0570 |
| JPY | Japanse yen | 137,90 |
| DKK | Deense kroon | 7,4400 |
| GBP | Pond sterling | 0,85625 |
| SEK | Zweedse kroon | 10,4686 |
| CHF | Zwitserse frank | 1,0419 |
| ISK | IJslandse kroon | 138,30 |
| NOK | Noorse kroon | 9,9808 |
| BGN | Bulgaarse lev | 1,9558 |
| CZK | Tsjechische koruna | 24,665 |
| HUF | Hongaarse forint | 381,47 |
| PLN | Poolse zloty | 4,7028 |
| RON | Roemeense leu | 4,9490 |
| TRY | Turkse lira | 15,8078 |
| AUD | Australische dollar | 1,4888 |
| CAD | Canadese dollar | 1,3560 |
| HKD | Hongkongse dollar | 8,2969 |
| NZD | Nieuw-Zeelandse dollar | 1,6440 |
| SGD | Singaporese dollar | 1,4642 |
| KRW | Zuid-Koreaanse won | 1 343,90 |
| ZAR | Zuid-Afrikaanse rand | 16,9614 |
| CNY | Chinese yuan renminbi | 7,0506 |
| HRK | Kroatische kuna | 7,5336 |
| IDR | Indonesische roepia | 15 312,44 |
| MYR | Maleisische ringgit | 4,6191 |
| PHP | Filipijnse peso | 55,467 |
| RUB | Russische roebel | |
| THB | Thaise baht | 36,303 |
| BRL | Braziliaanse real | 5,3183 |
| MXN | Mexicaanse peso | 21,3555 |
| INR | Indiase roepie | 81,2980 |

Munteenheid

Koers

USD

US-dollar

1,0570

JPY

Japanse yen

137,90

DKK

Deense kroon

7,4400

GBP

Pond sterling

0,85625

SEK

Zweedse kroon

10,4686

CHF

Zwitserse frank

1,0419

ISK

IJslandse kroon

138,30

NOK

Noorse kroon

9,9808

BGN

Bulgaarse lev

1,9558

CZK

Tsjechische koruna

24,665

HUF

Hongaarse forint

381,47

PLN

Poolse zloty

4,7028

RON

Roemeense leu

4,9490

TRY

Turkse lira

15,8078

AUD

Australische dollar

1,4888

CAD

Canadese dollar

1,3560

HKD

Hongkongse dollar

8,2969

NZD

Nieuw-Zeelandse dollar

1,6440

SGD

Singaporese dollar

1,4642

KRW

Zuid-Koreaanse won

1 343,90

ZAR

Zuid-Afrikaanse rand

16,9614

CNY

Chinese yuan renminbi

7,0506

HRK

Kroatische kuna

7,5336

IDR

Indonesische roepia

15 312,44

MYR

Maleisische ringgit

4,6191

PHP

Filipijnse peso

55,467

RUB

Russische roebel

THB

Thaise baht

36,303

BRL

Braziliaanse real

5,3183

MXN

Mexicaanse peso

21,3555

INR

Indiase roepie

81,2980

---

(1)  Bron: door de Europese Centrale Bank gepubliceerde referentiekoers.

---

| 10.5.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 189/74 |
| --- | --- | --- | --- |

10.5.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 189/74

---

Wisselkoersen van de euro (1)

9 mei 2022

(2022/C 189/07)

1 euro =

| | Munteenheid | Koers |
| --- | --- | --- |
| USD | US-dollar | 1,0559 |
| JPY | Japanse yen | 138,10 |
| DKK | Deense kroon | 7,4385 |
| GBP | Pond sterling | 0,85235 |
| SEK | Zweedse kroon | 10,5818 |
| CHF | Zwitserse frank | 1,0462 |
| ISK | IJslandse kroon | 139,50 |
| NOK | Noorse kroon | 10,0583 |
| BGN | Bulgaarse lev | 1,9558 |
| CZK | Tsjechische koruna | 25,055 |
| HUF | Hongaarse forint | 383,23 |
| PLN | Poolse zloty | 4,6985 |
| RON | Roemeense leu | 4,9467 |
| TRY | Turkse lira | 15,8941 |
| AUD | Australische dollar | 1,5048 |
| CAD | Canadese dollar | 1,3656 |
| HKD | Hongkongse dollar | 8,2887 |
| NZD | Nieuw-Zeelandse dollar | 1,6584 |
| SGD | Singaporese dollar | 1,4676 |
| KRW | Zuid-Koreaanse won | 1 345,48 |
| ZAR | Zuid-Afrikaanse rand | 17,1332 |
| CNY | Chinese yuan renminbi | 7,0886 |
| HRK | Kroatische kuna | 7,5335 |
| IDR | Indonesische roepia | 15 367,67 |
| MYR | Maleisische ringgit | 4,6285 |
| PHP | Filipijnse peso | 55,670 |
| RUB | Russische roebel | |
| THB | Thaise baht | 36,497 |
| BRL | Braziliaanse real | 5,4321 |
| MXN | Mexicaanse peso | 21,4341 |
| INR | Indiase roepie | 81,7415 |

Munteenheid

Koers

USD

US-dollar

1,0559

JPY

Japanse yen

138,10

DKK

Deense kroon

7,4385

GBP

Pond sterling

0,85235

SEK

Zweedse kroon

10,5818

CHF

Zwitserse frank

1,0462

ISK

IJslandse kroon

139,50

NOK

Noorse kroon

10,0583

BGN

Bulgaarse lev

1,9558

CZK

Tsjechische koruna

25,055

HUF

Hongaarse forint

383,23

PLN

Poolse zloty

4,6985

RON

Roemeense leu

4,9467

TRY

Turkse lira

15,8941

AUD

Australische dollar

1,5048

CAD

Canadese dollar

1,3656

HKD

Hongkongse dollar

8,2887

NZD

Nieuw-Zeelandse dollar

1,6584

SGD

Singaporese dollar

1,4676

KRW

Zuid-Koreaanse won

1 345,48

ZAR

Zuid-Afrikaanse rand

17,1332

CNY

Chinese yuan renminbi

7,0886

HRK

Kroatische kuna

7,5335

IDR

Indonesische roepia

15 367,67

MYR

Maleisische ringgit

4,6285

PHP

Filipijnse peso

55,670

RUB

Russische roebel

THB

Thaise baht

36,497

BRL

Braziliaanse real

5,4321

MXN

Mexicaanse peso

21,4341

INR

Indiase roepie

81,7415

---

(1)  Bron: door de Europese Centrale Bank gepubliceerde referentiekoers.

---

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE LIDSTATEN

| 10.5.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 189/75 |
| --- | --- | --- | --- |

10.5.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 189/75

---

Bekendmaking van een bijwerking van de lijst van nationale normalisatie-instellingen krachtens artikel 27 van Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad betreffende Europese normalisatie

(2022/C 189/08)

1.   BELGIË

NBN

Bureau de normalisation

Bureau voor Normalisatie

CEB/BEC

Comité électrotechnique belge

Belgisch Elektrotechnisch Comité

2.   BULGARIJE

БИС

Български институт за стандартизация

3.   TSJECHIË

ÚNMZ

Úřad pro technickou normalizaci, metrologii a státní zkušebnictví

4.   DENEMARKEN

DS

Fonden Dansk Standard

5.   DUITSLAND

DIN

Deutsches Institut für Normung e.V.

DKE

Deutsche Kommission Elektrotechnik Elektronik Informationstechnik im DIN und VDE

6.   ESTLAND

EVS

Eesti Standardimis- ja Akrediteerimiskeskus

TTJA

Tarbijakaitse ja Tehnilise Järelevalve Amet

7.   IERLAND

NSAI

National Standards Authority of Ireland

8.   GRIEKENLAND

ΕΣΥΠ / ΕΛΟΤ

ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ / Αυτοτελής Λειτουργική Μονάδα Τυποποίησης ΕΛΟΤ

9.   SPANJE

UNE

Asociación Española de Normalización

10.   FRANKRIJK

AFNOR

Association française de normalisation

11.   KROATIË

HZN

Hrvatski zavod za norme

12.   ITALIË

UNI

Ente Italiano di Normazione

CEI

Comitato Elettrotecnico Italiano

13.   CYPRUS

CYS

Κυπριακός Οργανισμός Τυποποίησης (Cyprus Organisation for Standardisation)

14.   LETLAND

LVS

Latvijas standarts

15.   LITOUWEN

LST

Lietuvos standartizacijos departamentas

16.   LUXEMBURG

ILNAS

Institut luxembourgeois de normalisation, de l’accréditation, de la sécurité et qualité des produits et services

17.   HONGARIJE

MSZT

Magyar Szabványügyi Testület

18.   MALTA

MCCAA

L-Awtorita’ ta’ Malta għall-Kompetizzjoni u għall-Affarijiet tal-Konsumatur

19.   NEDERLAND

NEN

Stichting Koninklijk Nederlands Normalisatie Instituut

NEC

Stichting Koninklijk Nederlands Elektrotechnisch Comité

20.   OOSTENRIJK

ASI

Austrian Standards International – Standardisierung und Innovation

OVE

Österreichischer Verband für Elektrotechnik

21.   POLEN

PKN

Polski Komitet Normalizacyjny

22.   PORTUGAL

IPQ

Instituto Português da Qualidade

23.   ROEMENIË

ASRO

Asociaţia de Standardizare din România

24.   SLOVENIË

SIST

Slovenski inštitut za standardizacijo

25.   SLOWAKIJE

ÚNMS SR

Úrad pre normalizáciu, metrológiu a skúšobníctvo Slovenskej republiky

26.   FINLAND

SFS

Suomen Standardisoimisliitto SFS ry

Finlands Standardiseringsförbund SFS rf

TRAFICOM

Liikenne- ja viestintävirasto Traficom

Transport- och kommunikationsverket Traficom

SESKO

Suomen Sähköteknillinen Standardisoimisyhdistys SESKO ry

Finlands Elektrotekniska Standardiseringsförening SESKO rf

27.   ZWEDEN

SIS

Swedish Institute for Standards

SEK

Svensk Elstandard

ITS

Svenska informations- och telekommunikationsstandardiseringen

28.   IJSLAND

IST

Staðlaráð Íslands (Icelandic Standards)

29.   NOORWEGEN

SN

Standard Norge

NEK

Norsk Elektroteknisk Komité

Nkom

Nasjonal kommunikasjonsmyndighet

---