# Il-Ġurnal Uffiċjali C 229/29 t

| | ISSN 1977-0987 |
| --- | --- |
| Il-Ġurnal Uffiċjali
  tal-Unjoni Ewropea | C 229 |
| | |
| Edizzjoni bil-Malti | Informazzjoni u Avviżi | Volum 6629 ta' Ġunju 2023 |

ISSN 1977-0987

Il-Ġurnal Uffiċjali

tal-Unjoni Ewropea

C 229

Edizzjoni bil-Malti

Informazzjoni u Avviżi

Volum 6629 ta' Ġunju 2023

---

| Werrej | Paġna |
| --- | --- |
| | I   Riżoluzzjonijiet, rakkomandazzjonijiet u opinjonijiet |
| | RIŻOLUZZJONIJIET |
| | L-Assemblea Parlamentari Euronest |
| 2023/C 229/01 | Riżoluzzjoni dwar il-promozzjoni ta’ governanza fl-istituzzjonijiet pubbliċi fuq il-bażi ta’ djalogu politiku u kooperazzjoni istituzzjonali sabiex tiżdied l-effiċjenza u l-kapaċità amministrattiva | 1 |
| 2023/C 229/02 | Riżoluzzjoni dwar il-bliet kapitali: l-iżvilupp ekonomiku u l-isfidi fir-realtà ta’ wara l-COVID-19 | 8 |
| 2023/C 229/03 | Riżoluzzjoni dwar it-tranżizzjoni lejn enerġija ekoloġika bħala risposta għall-isfidi attwali fil-qasam tas-sigurtà enerġetika fil-qafas tas-Sħubija tal-Lvant fil-kuntest tal-gwerra ta’ aggressjoni u tal-okkupazzjoni min-naħa tar-Russja | 16 |
| 2023/C 229/04 | Riżoluzzjoni dwar il-kompatibbiltà bejn il-programmi tal-vaċċini tal-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u l-allinjament tagħhom | 22 |
| 2023/C 229/05 | Riżoluzzjoni dwar l-importanza strateġika li jinbdew in-negozjati ta’ adeżjoni mal-UE mal-Ukrajna u mal-Moldova | 29 |
| 2023/C 229/06 | Riżoluzzjoni dwar l-aggressjoni armata min-naħa tal-Federazzjoni Russa kontra l-Ukrajna | 30 |
| 2023/C 229/07 | Riżoluzzjoni dwar l-appoġġ lill-Ukrajna, lill-Moldova u lill-Georgia fit-triq lejn l-adeżjoni mal-UE | 33 |

Werrej

Paġna

I   Riżoluzzjonijiet, rakkomandazzjonijiet u opinjonijiet

RIŻOLUZZJONIJIET

L-Assemblea Parlamentari Euronest

2023/C 229/01

Riżoluzzjoni dwar il-promozzjoni ta’ governanza fl-istituzzjonijiet pubbliċi fuq il-bażi ta’ djalogu politiku u kooperazzjoni istituzzjonali sabiex tiżdied l-effiċjenza u l-kapaċità amministrattiva

1

2023/C 229/02

Riżoluzzjoni dwar il-bliet kapitali: l-iżvilupp ekonomiku u l-isfidi fir-realtà ta’ wara l-COVID-19

8

2023/C 229/03

Riżoluzzjoni dwar it-tranżizzjoni lejn enerġija ekoloġika bħala risposta għall-isfidi attwali fil-qasam tas-sigurtà enerġetika fil-qafas tas-Sħubija tal-Lvant fil-kuntest tal-gwerra ta’ aggressjoni u tal-okkupazzjoni min-naħa tar-Russja

16

2023/C 229/04

Riżoluzzjoni dwar il-kompatibbiltà bejn il-programmi tal-vaċċini tal-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u l-allinjament tagħhom

22

2023/C 229/05

Riżoluzzjoni dwar l-importanza strateġika li jinbdew in-negozjati ta’ adeżjoni mal-UE mal-Ukrajna u mal-Moldova

29

2023/C 229/06

Riżoluzzjoni dwar l-aggressjoni armata min-naħa tal-Federazzjoni Russa kontra l-Ukrajna

30

2023/C 229/07

Riżoluzzjoni dwar l-appoġġ lill-Ukrajna, lill-Moldova u lill-Georgia fit-triq lejn l-adeżjoni mal-UE

33

---

| MT | |
| --- | --- |

MT

---

I Riżoluzzjonijiet, rakkomandazzjonijiet u opinjonijiet

RIŻOLUZZJONIJIET

L-Assemblea Parlamentari Euronest

| 29.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 229/1 |
| --- | --- | --- | --- |

29.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 229/1

---

Riżoluzzjoni dwar il-promozzjoni ta’ governanza fl-istituzzjonijiet pubbliċi fuq il-bażi ta’ djalogu politiku u kooperazzjoni istituzzjonali sabiex tiżdied l-effiċjenza u l-kapaċità amministrattiva

(2023/C 229/01)

L-ASSEMBLEA PARLAMENTARI EURONEST,

Wara li kkunsidrat ir-Riżoluzzjonijiet tal-Assemblea Ġenerali tan-NU 68/262, 71/205, 72/190, 73/263, 74/168, 75/192, 76/179, 73/194, 74/17, 75/29 u 76/70 , u r-Riżoluzzjonijiet tal-Assemblea Ġenerali tan-NU ES-11/1 tat-2 ta’ Marzu 2022, intitolata “Aggressjoni kontra l-Ukrajna”, ES-11/2 tal-24 ta’ Marzu 2022, intitolata “Konsegwenzi umanitarji tal-aggressjoni kontra l-Ukrajna”, u ES-11/4 tat-12 ta’ Ottubru 2022 intitolata “Integrità territorjali tal-Ukrajna: niddefendu l-prinċipji tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti”,

Wara li kkunsidrat il-laqgħa tal-Ministri Barranin dwar is-Sħubija tal-Lvant u l-UE tat-12 ta’ Diċembru 2022,

Wara li kkunsidrat ir-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tat-23 ta’ Novembru 2022 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà dwar l-istrateġija l-ġdida tal-UE għat-tkabbir (1),

Wara li kkunsidrat id-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew tat-23 ta’ Ġunju 2022 li jagħti status ta’ kandidat tal-UE lill-Ukrajna u lill-Moldova u li jirrikonoxxi l-perspettiva Ewropea tal-Georgia,

Wara li kkunsidrat il-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-Affarijiet Ġenerali tal-UE tat-13 ta’ Diċembru 2022 dwar il-Proċess ta’ Tkabbir u Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni, li jaffermaw mill-ġdid li l-futur tal-Georgia, ir-Repubblika tal-Moldova u l-Ukrajna u taċ-ċittadini tagħhom jinsab fi ħdan l-Unjoni Ewropea,

Wara li kkunsidrat ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta’ Ġunju 2018 dwar it-territorji okkupati tal-Georgia għaxar snin wara l-invażjoni Russa (2),

Wara li kkunsidrat id-Dikjarazzjoni Konġunta tas-Summit tas-Sħubija tal-Lvant li sar fi Brussell fil-15 ta’ Diċembru 2021, kif ukoll id-dikjarazzjonijiet konġunti ta’ summits tas-Sħubija tal-Lvant preċedenti,

Wara li kkunsidrat id-dokument ta’ ħidma konġunta tal-persunal tal-Kummissjoni u r-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà tat-2 ta’ Lulju 2021, intitolat “Irkupru, reżiljenza u riforma: prijoritajiet tas-Sħubija tal-Lvant wara l-2020” (SWD(2021)0186), il-komunikazzjoni konġunta tagħhom tat-18 ta’ Marzu 2020, bit-titolu “Politika tas-Sħubija tal-Lvant lil hinn mill-2020: Insaħħu r-Reżiljenza – Sħubija tal-Lvant li tagħti riżultati għal kulħadd” (JOIN(2020)0007), u d-dokument ta’ ħidma konġunt tal-persunal tagħhom tad-9 ta’ Ġunju 2017, intitolat “Sħubija tal-Lvant – 20 Riżultat għall-2020: Iffukar fuq prijoritajiet ewlenin u riżultati tanġibbli” (SWD(2017)0300),

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Assemblea Parlamentari Euronest tas-16 ta’ April 2021 dwar it-tisħiħ tal-proċessi demokratiċi: ir-rwol tal-partiti politiċi, tas-soċjetà ċivili, ta’ ambjent elettorali ġust, u ta’ media ħielsa u pluralistika (3),

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Assemblea Parlamentari Euronest tad-9 ta’ Diċembru 2019 dwar is-sorveljanza parlamentari bħala għodda biex issaħħaħ id-demokrazija, l-obbligu ta’ rendikont u l-effettività tal-istituzzjonijiet tal-istat fil-pajjiżi Sħab tal-Lvant (4),

Wara li kkunsidrat ir-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tad-19 ta’ Ġunju 2020 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni/ir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà dwar is-Sħubija tal-Lvant, fit-tħejjija għas-Summit ta’ Ġunju 2020 (5),

Wara li kkunsidrat il-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-11 ta’ Mejju 2020 dwar il-politika tas-Sħubija tal-Lvant lil hinn mill-2020,

Wara li kkunsidrat il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, fuq naħa l-waħda, u l-Georgia, min-naħa l-oħra (6), il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra (7), u l-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda, u l-Ukrajna, min-naħa l-oħra (8),

Wara li kkunsidrat il-Ftehim ta’ Sħubija Komprensiv u Msaħħaħ bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Armenja, min-naħa l-oħra (9) (is-CEPA),

Wara li kkunsidrat il-Ftehim ta’ Sħubija u ta’ Kooperazzjoni bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom, fuq naħa, u r-Repubblika tal-Ażerbajġan, fuq in-naħa l-oħra (10), u n-negozjati li għaddejjin dwar ftehim imsaħħaħ,

Wara li kkunsidrat it-12-il Prinċipju ta’ Governanza Demokratika Tajba, kif minquxa fl-Istrateġija dwar l-Innovazzjoni u l-Governanza Tajba fil-Livell Lokali, approvati mill-Kumitat tal-Ministri tal-Kunsill tal-Ewropa f’Marzu 2008,

Wara li kkunsidrat id-dikjarazzjonijiet tal-President tal-Kunsill Ewropew tal-14 ta’ Diċembru 2021, tas-6 ta’ April 2022 u tat-23 ta’ Mejju 2022, id-dikjarazzjoni tal-President tal-Kunsill Ewropew u l-President ta’ Franza tal-4 ta’ Frar 2022, u d-dikjarazzjoni ta’ wara l-laqgħa kwadrilaterali bejn il-President tal-Ażerbajġan, il-Prim Ministru tal-Armenja, il-President ta’ Franza u l-President tal-Kunsill Ewropew tas-6 ta’ Ottubru 2022,

| A. | Billi governanza demokratika tajba fil-livelli kollha hija essenzjali għal progress ekonomiku u soċjali effettiv u għall-bini ta’ soċjetajiet ġusti, stabbli u prosperi; billi n-nuqqasijiet fil-governanza mhux biss ifixklu l-prosperità, iżda jistgħu wkoll jimminaw b’mod sinifikanti r-reżiljenza u s-sigurtà ta’ pajjiż; |
| --- | --- |

A.

Billi governanza demokratika tajba fil-livelli kollha hija essenzjali għal progress ekonomiku u soċjali effettiv u għall-bini ta’ soċjetajiet ġusti, stabbli u prosperi; billi n-nuqqasijiet fil-governanza mhux biss ifixklu l-prosperità, iżda jistgħu wkoll jimminaw b’mod sinifikanti r-reżiljenza u s-sigurtà ta’ pajjiż;

| B. | Billi s-sitwazzjoni ta’ governanza hija differenti f’kull pajjiż tas-Sħubija tal-Lvant, iżda jista’ jinkiseb titjib sinifikanti f’kull wieħed minnhom, b’mod partikolari billi jiġu implimentati riformi fl-amministrazzjoni pubblika u s-settur tal-ġustizzja, billi jiġu introdotti politiki aktar effiċjenti fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u billi tissaħħaħ trasparenza u responsabbiltà demokratika; |
| --- | --- |

B.

Billi s-sitwazzjoni ta’ governanza hija differenti f’kull pajjiż tas-Sħubija tal-Lvant, iżda jista’ jinkiseb titjib sinifikanti f’kull wieħed minnhom, b’mod partikolari billi jiġu implimentati riformi fl-amministrazzjoni pubblika u s-settur tal-ġustizzja, billi jiġu introdotti politiki aktar effiċjenti fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u billi tissaħħaħ trasparenza u responsabbiltà demokratika;

| C. | Billi l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukraina ħolqot ambjent ġeopolitiku ġdid u biddlet id-dimensjoni tas-sigurtà tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

C.

Billi l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukraina ħolqot ambjent ġeopolitiku ġdid u biddlet id-dimensjoni tas-sigurtà tas-Sħubija tal-Lvant;

| D. | Billi l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna wasslet lil tliet pajjiżi bi ftehimiet ta’ assoċjazzjoni tal-UE – l-Ukrajna, il-Georgia u l-Moldova – biex jissottomettu applikazzjonijiet ta’ sħubija fl-Unjoni Ewropea; billi fis-17 ta’ Ġunju 2022, il-Kummissjoni ppubblikat l-opinjonijiet tagħha dwar l-applikazzjonijiet għas-sħubija ta’ dawn il-pajjiżi, fejn irrakkomandat lill-Kunsill li t-tliet pajjiżi kollha għandhom jingħataw il-perspettiva li jsiru membri tal-Unjoni Ewropea, u tirrakkomanda, b’mod partikolari, li jingħata status ta’ kandidat lill-Ukrajna u lir-Repubblika tal-Moldova, u lill-Georgia ladarba l-pajjiż ikun indirizza l-prijoritajiet speċifikati fl-opinjoni tal-Kummissjoni; |
| --- | --- |

D.

Billi l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna wasslet lil tliet pajjiżi bi ftehimiet ta’ assoċjazzjoni tal-UE – l-Ukrajna, il-Georgia u l-Moldova – biex jissottomettu applikazzjonijiet ta’ sħubija fl-Unjoni Ewropea; billi fis-17 ta’ Ġunju 2022, il-Kummissjoni ppubblikat l-opinjonijiet tagħha dwar l-applikazzjonijiet għas-sħubija ta’ dawn il-pajjiżi, fejn irrakkomandat lill-Kunsill li t-tliet pajjiżi kollha għandhom jingħataw il-perspettiva li jsiru membri tal-Unjoni Ewropea, u tirrakkomanda, b’mod partikolari, li jingħata status ta’ kandidat lill-Ukrajna u lir-Repubblika tal-Moldova, u lill-Georgia ladarba l-pajjiż ikun indirizza l-prijoritajiet speċifikati fl-opinjoni tal-Kummissjoni;

| E. | Billi fit-23 ta’ Ġunju 2022, il-Kunsill Ewropew ta l-istatus ta’ kandidat lill-Ukrajna u lir-Repubblika tal-Moldova, u rrikonoxxa l-perspettiva Ewropea tal-Georgia filwaqt li kkonferma li lest jagħti lill-pajjiż l-istatus ta’ kandidat ladarba l-prijoritajiet speċifikati fl-opinjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni għas-sħubija tal-Georgia jkunu ġew indirizzati; |
| --- | --- |

E.

Billi fit-23 ta’ Ġunju 2022, il-Kunsill Ewropew ta l-istatus ta’ kandidat lill-Ukrajna u lir-Repubblika tal-Moldova, u rrikonoxxa l-perspettiva Ewropea tal-Georgia filwaqt li kkonferma li lest jagħti lill-pajjiż l-istatus ta’ kandidat ladarba l-prijoritajiet speċifikati fl-opinjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni għas-sħubija tal-Georgia jkunu ġew indirizzati;

| F. | Billi l-proċess għall-adeżjoni tal-Ukrajna, il-Moldova u l-Georgia b’definizzjoni se jbiddel il-karattru u r-rwol funzjonali tal-Politika tal-Viċinat tal-Lvant u se jkollu influwenza sinifikanti fuq ir-ristrutturar politiku u istituzzjonali meħtieġ tal-politiki li jikkostitwixxu l-Politika tal-Viċinat tal-Lvant; |
| --- | --- |

F.

Billi l-proċess għall-adeżjoni tal-Ukrajna, il-Moldova u l-Georgia b’definizzjoni se jbiddel il-karattru u r-rwol funzjonali tal-Politika tal-Viċinat tal-Lvant u se jkollu influwenza sinifikanti fuq ir-ristrutturar politiku u istituzzjonali meħtieġ tal-politiki li jikkostitwixxu l-Politika tal-Viċinat tal-Lvant;

| G. | Billi l-proċess ta’ adeżjoni bbażat fuq il-mertu jeħtieġ li dawn il-pajjiżi jwettqu riformi sostanzjali biex jissodisfaw il-kriterji ta’ Copenhagen, b’mod partikolari dwar l-istat tad-dritt, l-istandards demokratiċi, id-drittijiet u l-libertajiet fundamentali, u d-drittijiet tal-minoranzi; |
| --- | --- |

G.

Billi l-proċess ta’ adeżjoni bbażat fuq il-mertu jeħtieġ li dawn il-pajjiżi jwettqu riformi sostanzjali biex jissodisfaw il-kriterji ta’ Copenhagen, b’mod partikolari dwar l-istat tad-dritt, l-istandards demokratiċi, id-drittijiet u l-libertajiet fundamentali, u d-drittijiet tal-minoranzi;

| H. | Billi l-pandemija tal-COVID-19 ġabet magħha sfidi addizzjonali, li aggravat ċerti nuqqasijiet sistemiċi filwaqt li pprovdiet ukoll impetu għall-bidla; |
| --- | --- |

H.

Billi l-pandemija tal-COVID-19 ġabet magħha sfidi addizzjonali, li aggravat ċerti nuqqasijiet sistemiċi filwaqt li pprovdiet ukoll impetu għall-bidla;

| I. | Billi fir-rakkomandazzjoni tiegħu tat-23 ta’ Novembru 2022 dwar l-istrateġija l-ġdida tal-UE għat-tkabbir, il-Parlament Ewropew ta parir li jiġu stabbiliti skadenzi ċari għall-konklużjoni tan-negozjati mal-pajjiżi tal-adeżjoni sa mhux aktar tard mill-aħħar tad-deċennju attwali; |
| --- | --- |

I.

Billi fir-rakkomandazzjoni tiegħu tat-23 ta’ Novembru 2022 dwar l-istrateġija l-ġdida tal-UE għat-tkabbir, il-Parlament Ewropew ta parir li jiġu stabbiliti skadenzi ċari għall-konklużjoni tan-negozjati mal-pajjiżi tal-adeżjoni sa mhux aktar tard mill-aħħar tad-deċennju attwali;

| J. | Billi, fil-konklużjonijiet tiegħu tat-13 ta’ Diċembru 2022 dwar il-Proċess ta’ Tkabbir u Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni, il-Kunsill fakkar li l-Kummissjoni kienet ġiet mistiedna tirrapporta dwar l-issodisfar tal-kundizzjonijiet speċifikati fl-opinjonijiet tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjonijiet rispettivi għas-sħubija bħala parti mill-pakkett regolari ta’ tkabbir tagħha fl-2023, u, mingħajr preġudizzju għal dan ir-rappurtar regolari komprensiv, ħa nota tal-intenzjoni tal-Kummissjoni li tipprovdi aġġornament fir-rebbiegħa tal-2023; |
| --- | --- |

J.

Billi, fil-konklużjonijiet tiegħu tat-13 ta’ Diċembru 2022 dwar il-Proċess ta’ Tkabbir u Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni, il-Kunsill fakkar li l-Kummissjoni kienet ġiet mistiedna tirrapporta dwar l-issodisfar tal-kundizzjonijiet speċifikati fl-opinjonijiet tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjonijiet rispettivi għas-sħubija bħala parti mill-pakkett regolari ta’ tkabbir tagħha fl-2023, u, mingħajr preġudizzju għal dan ir-rappurtar regolari komprensiv, ħa nota tal-intenzjoni tal-Kummissjoni li tipprovdi aġġornament fir-rebbiegħa tal-2023;

| K. | Billi t-trasformazzjoni diġitali toffri ħafna opportunitajiet biex titjieb il-governanza u l-parteċipazzjoni demokratika; |
| --- | --- |

K.

Billi t-trasformazzjoni diġitali toffri ħafna opportunitajiet biex titjieb il-governanza u l-parteċipazzjoni demokratika;

| L. | Billi l-UE u l-Istati Membri tagħha impenjaw ruħhom fi djalogu politiku u kooperazzjoni istituzzjonali ma’, u pprovdew appoġġ u assistenza teknika lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant bil-ħsieb li jibnu l-kapaċità u jgħinuhom iwettqu r-riformi meħtieġa; billi tali appoġġ jibqa’ importanti għall-futur u huwa marbut mill-qrib mal-impenn tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għall-valuri ewlenin tal-UE bħad-demokrazija, l-istat tad-dritt u r-rispett għad-drittijiet u l-libertajiet fundamentali; |
| --- | --- |

L.

Billi l-UE u l-Istati Membri tagħha impenjaw ruħhom fi djalogu politiku u kooperazzjoni istituzzjonali ma’, u pprovdew appoġġ u assistenza teknika lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant bil-ħsieb li jibnu l-kapaċità u jgħinuhom iwettqu r-riformi meħtieġa; billi tali appoġġ jibqa’ importanti għall-futur u huwa marbut mill-qrib mal-impenn tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għall-valuri ewlenin tal-UE bħad-demokrazija, l-istat tad-dritt u r-rispett għad-drittijiet u l-libertajiet fundamentali;

| M. | Billi l-Federazzjoni Russa qed tkompli tikser b’mod sfaċċat is-sovranità u l-integrità territorjali tal-Georgia, iddgħajjef is-sitwazzjoni tas-sigurtà, umanitarja u tad-drittijiet tal-bniedem u tikser il-prinċipji u n-normi fundamentali tad-dritt internazzjonali fir-reġjuni okkupati tal-Georgia; |
| --- | --- |

M.

Billi l-Federazzjoni Russa qed tkompli tikser b’mod sfaċċat is-sovranità u l-integrità territorjali tal-Georgia, iddgħajjef is-sitwazzjoni tas-sigurtà, umanitarja u tad-drittijiet tal-bniedem u tikser il-prinċipji u n-normi fundamentali tad-dritt internazzjonali fir-reġjuni okkupati tal-Georgia;

| N. | Billi ambjent ta’ paċi u stabbiltà huwa kruċjali għaż-żamma ta’ governanza demokratika effettiva; billi involviment akbar tal-UE fir-riżoluzzjoni tal-kunflitti u l-bini tal-paċi fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant huwa mixtieq u rakkomandat ħafna; |
| --- | --- |

N.

Billi ambjent ta’ paċi u stabbiltà huwa kruċjali għaż-żamma ta’ governanza demokratika effettiva; billi involviment akbar tal-UE fir-riżoluzzjoni tal-kunflitti u l-bini tal-paċi fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant huwa mixtieq u rakkomandat ħafna;

| 1. | Tirrikonoxxi li l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna ħolqot ambjent ġeopolitiku ġdid u ambjent ta’ sigurtà dejjem aktar diffiċli, li affettwa l-istabbiltà u l-governanza tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; tinnota li l-militar Russu beda attakk brutali fuq il-poplu tal-Ukrajna mingħajr provokazzjoni, mingħajr ġustifikazzjoni u mingħajr ħtieġa, u li dawn l-azzjonijiet aggressivi jimminaw is-sigurtà u jagħmlu ħsara lill-istabbiltà fir-reġjun kollu tas-Sħubija tal-Lvant; tirrikonoxxi li din it-theddida għas-sigurtà hija periklu bla preċedent għall-iżvilupp ulterjuri b’suċċess tal-inizjattiva tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Tikkundanna, bl-aktar mod qawwi possibbli, il-gwerra ta’ aggressjoni mhux ipprovokata u mhux ġustifikabbli tar-Russja kontra l-Ukrajna, l-okkupazzjoni illegali tagħha tat-territorju Ukren u l-involviment tagħha kemm f’azzjoni militari kif ukoll f’ċibergwerra fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant; ittenni l-impenn tal-UE u tissottolinja l-appoġġ inekwivoku tagħha għas-sovranità, l-integrità territorjali u l-indipendenza politika tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fi ħdan il-fruntieri tagħhom rikonoxxuti internazzjonalment u l-isforzi tagħhom biex jinfurzaw bis-sħiħ dawk il-prinċipji; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Tikkundanna bil-qawwa l-attakki tal-missili tar-Russja fuq l-infrastruttura kritika tal-Ukrajna, li kkawżaw tbatija u qerda enormi u għalhekk ma jistgħux jiġu tollerati; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Tissottolinja li l-Boxxla Strateġika tal-UE, li ġiet approvata f’Marzu 2022 bil-ħsieb li tissaħħaħ il-politika ta’ sigurtà u difiża tal-UE sal-2030, għandha tiġi estiża għar-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant; tenfasizza li aktar sħubijiet bilaterali mfassla apposta għandhom jiġu implimentati ma’ pajjiżi u sħab strateġiċi li jaħsbuha l-istess, inkluż billi jissaħħu d-djalogu u l-kooperazzjoni, il-promozzjoni tal-parteċipazzjoni fil-missjonijiet u l-operazzjonijiet tal-Politika ta’ Difiża tas-Sigurtà Komuni, u l-appoġġ tal-bini tal-kapaċità; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Tistieden lill-Federazzjoni Russa tissodisfa l-obbligi internazzjonali tagħha skont il-ftehim ta’ waqfien mill-ġlied medjat mill-UE tat-12 ta’ Awwissu 2008, biex tirtira l-persunal militari u tas-sigurtà kollu tagħha mit-territorji okkupati tal-Georgia u tippermetti aċċess bla xkiel għall-Missjoni ta’ Monitoraġġ tal-UE għat-territorju kollu tal-Georgia skont il-mandat tagħha; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Tilqa’ d-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew tat-23 ta’ Ġunju 2022 li jingħata lill-Ukrajna u lir-Repubblika tal-Moldova l-istatus ta’ pajjiż kandidat tal-UE u r-rikonoxximent tagħha tal-perspettiva Ewropea għall-Georgia; tfakkar li t-tkabbir huwa proċess ibbażat fuq il-mertu u li t-tliet pajjiżi se jiġu evalwati fuq il-bażi tal-progress tagħhom fit-twettiq tal-kriterji ta’ Copenhagen, li jirrikjedu li l-awtoritajiet tagħhom iwettqu riformi sostanzjali għal dan il-għan, b’mod partikolari dwar l-istat tad-dritt, standards demokratiċi, drittijiet u libertajiet fundamentali, u drittijiet tal-minoranzi; tilqa’, f’dan il-kuntest, il-passi effettivi u immedjati meħuda minn dawn il-pajjiżi biex jindirizzaw il-prijoritajiet rispettivi tagħhom; tilqa’ dan l-impetu mġedded għar-riformi fil-qasam tal-governanza; tissottolinja li l-politika tat-tkabbir, bħala investiment ġeostrateġiku tal-UE, tibqa’ ankra b’saħħitha għall-paċi, id-demokrazija, il-prosperità, is-sigurtà u l-istabbiltà fl-Ewropa; tisħaq li r-riżoluzzjoni paċifika, fuq il-bażi tad-dritt internazzjonali u relazzjonijiet tajba ta’ viċinat, ta’ kunflitti li għaddejjin jew mhux solvuti fir-reġjun hija essenzjali għall-bini u t-tisħiħ ta’ demokraziji reżiljenti u sostenibbli fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; tfakkar fil-fatt li l-paċi u s-sigurtà jirrikjedu istituzzjonijiet b’saħħithom, onesti u pubblikament responsabbli, governanza tajba u rispett għall-istat tad-dritt; tħeġġeġ bis-sħiħ lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant biex ikomplu jinvolvu ruħhom fir-riformi rilevanti, peress li hija biss ir-reżiljenza interna msejsa fuq istituzzjonijiet b’saħħithom u demokratiċi li se tippermettilhom jiżviluppaw ir-reżistenza meħtieġa għat-theddid estern; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Tistieden lill-istituzzjonijiet tal-UE u lill-gvernijiet tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant isawru l-proċess ta’ adeżjoni, mill-bidu nett, b’mod li jiżgura li jkun trasparenti u inklużiv għaċ-ċittadini kollha tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant li japplikaw għas-sħubija fl-UE, u li jiggarantilhom id-dritt li jipparteċipaw fil-proċessi tat-teħid tad-deċiżjonijiet kemm parlamentari kif ukoll parteċipatorji; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Tafferma mill-ġdid ir-rwol ċentrali li għandha l-leġiżlatura fis-sistemi statali; titlob li parlamenti b’saħħithom u effiċjenti jibqgħu bażi tad-demokrazija u l-istat tad-dritt; tinsisti li s-setgħat ta’ skrutinju tal-parlamenti jridu jissaħħu u li l-awtorità tal-parlamenti u l-kapaċità tal-membri tagħhom li jeżerċitaw il-mandati tagħhom ma jridux ikunu limitati; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Tilqa’ l-fatt li wieħed mill-pilastri tal-aġenda l-ġdida għas-Sħubija tal-Lvant, kif approvat fis-Summit tas-Sħubija tal-Lvant ta’ Diċembru 2021, jagħmel enfasi qawwija fuq il-governanza tajba, l-istat tad-dritt, is-sigurtà u s-soċjetajiet reżiljenti, li jirfdu l-pilastru l-ieħor tal-aġenda, iffukat fuq l-investiment; tisħaq li istituzzjonijiet effiċjenti u responsabbli huma prekundizzjoni fundamentali għall-użu effettiv tal-appoġġ finanzjarju biex jiġu indirizzati l-prijoritajiet l-oħra kollha; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Tħeġġeġ lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant biex ikomplu b’determinazzjoni fit-triq tar-riformi biex itejbu l-governanza demokratika u l-istat tad-dritt; tenfasizza l-importanza ta’ appoġġ sostnut mill-UE għal riformi biex tittejjeb il-governanza u l-istat tad-dritt fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, b’mod partikolari fil-kuntest tal-implimentazzjoni tal-ftehimiet ta’ assoċjazzjoni u s-CEPA, u tħeġġeġ l-applikazzjoni kontinwa tal-prinċipju “aktar għal aktar” biex tistimula l-progress fir-riformi; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Tenfasizza l-importanza ta’ djalogu politiku kostruttiv u relazzjonijiet ta’ ħidma kooperattivi bejn il-partiti politiċi nazzjonali u tinsisti li d-differenzi eżistenti jridu jingħelbu sabiex jitkomplew riformi demokratiċi, b’mod partikolari f’pajjiżi sħab li jaspiraw għall-adeżjoni mal-UE; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Tilqa’ l-kontribut pożittiv magħmul minn inizjattivi u strumenti li jipprovdu assistenza teknika u jappoġġjaw il-bini tal-kapaċità, bħall-programm konġunt “Sħubija għal Governanza Tajba” tal-UE u l-Kunsill tal-Ewropa, u b’mod partikolari għodod għall-bini tal-istituzzjonijiet bħall-Ġemellaġġ, l-Assistenza Teknika u l-Iskambju ta’ Informazzjoni u l-inizjattiva Appoġġ għal Titjib fil-Governanza u l-Ġestjoni, li kollha jagħtu appoġġ immirat lill-amministrazzjonijiet pubbliċi fil-pajjiżi sħab; tappoġġja t-tkomplija ta’ inizjattivi u strumenti bħal dawn; tenfasizza li l-iffaċilitar tal-kondiviżjoni tal-esperjenzi u l-aħjar prattiki huwa importanti għall-proċess ta’ tranżizzjoni demokratika; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Tfakkar li l-pedament ta’ governanza tajba hija ġudikatura indipendenti, li hija kruċjali għas-salvagwardja tad-drittijiet taċ-ċittadini irrispettivament min-nazzjonalità, il-ġeneru u r-reliġjon tagħhom, biex jinżammu l-istat tad-dritt u forma demokratika ta’ gvern, u biex jiġi żgurat ambjent tan-negozju li jiffunzjona, li huwa vitali għall-iżvilupp ekonomiku; tinsab imħassba dwar il-progress bil-mod u t-tendenzi negattivi f’dan il-qasam u tenfasizza, b’mod partikolari, il-ħtieġa li jiġi ggarantit li l-ħatriet, il-promozzjonijiet u t-tkeċċiji kollha fil-ġudikatura jkunu kompletament ibbażati fuq il-mertu u jsiru skont in-normi internazzjonali, mingħajr ebda indħil politiku; tfakkar, barra minn hekk, fil-ħtieġa li jiġu żgurati l-indipendenza u l-awtonomija tas-servizzi tal-prosekuzzjoni, li jridu jkunu jistgħu jiffunzjonaw ħielsa minn pressjoni politika; tħeġġeġ lill-Ukrajna, lill-Moldova u lill-Georgia biex jaħdmu b’determinazzjoni biex iwettqu r-rakkomandazzjonijiet dwar ir-riforma ġudizzjarja stipulati fl-opinjonijiet tal-Kummissjoni; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Tinnota li l-polarizzazzjoni tkompli tiddefinixxi l-ambjent politiku f’diversi pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u tistieden lill-partijiet ikkonċernati politiċi kollha jingħaqdu madwar l-għan ewlieni ta’ riformi ambizzjużi demokratiċi, ġudizzjarji u kontra l-korruzzjoni; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Tilqa’ d-determinazzjoni tal-awtoritajiet tar-Repubblika tal-Moldova li jindirizzaw il-prijoritajiet identifikati fl-opinjoni tal-Kummissjoni u tħeġġiġhom ikomplu jaħdmu lejn il-konsolidazzjoni tal-indipendenza u l-integrità tas-settur tal-ġustizzja; tirrimarka li appoġġ sostnut mill-istituzzjonijiet tal-UE għar-riforma tal-ġudikatura huwa essenzjali għall-pajjiżi kollha tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Tinsisti li l-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-qbid tal-istat trid issir prijorità, inkluż billi tiġi infurzata aħjar il-leġiżlazzjoni kontra l-korruzzjoni, tintemm l-impunità u jitnaqqas l-ispazju għall-korruzzjoni permezz ta’ aktar trasparenza fi kwistjonijiet bħall-akkwist pubbliku u s-sjieda benefiċjarja; tilqa’ t-tnedija tal-programm EU4Integrity u l-istabbiliment ta’ sistemi elettroniċi ta’ dikjarazzjoni tal-assi fl-Armenja, il-Georgia, il-Moldova u l-Ukrajna; tilqa’ t-twaqqif ta’ korpi speċjalizzati kontra l-korruzzjoni, partikolarment il-Qorti Għolja Kontra l-Korruzzjoni fl-Ukrajna, l-Uffiċċju indipendenti Kontra l-Korruzzjoni fil-Georgia u s-sistema ta’ istituzzjonijiet kontra l-korruzzjoni fl-Armenja; tfaħħar il-passi meħuda mill-awtoritajiet tal-Georgia biex jiġġieldu l-korruzzjoni u jinnota li l-Georgia tinsab fil-45 post minn 180 pajjiż fl-Indiċi tal-Perċezzjonijiet tal-Korruzzjoni; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Tilqa’ l-pass pożittiv tal-Georgia li tistabbilixxi Uffiċċju ta’ Kontra l-Korruzzjoni ġdid u indipendenti responsabbli lejn il-Parlament tal-Georgia u l-Kunsill Interaġenzija ta’ Kontra l-Korruzzjoni, u tinnota li l-kompitu ewlieni tal-Uffiċċju ta’ Kontra l-Korruzzjoni se jkun li jippromwovi l-ġlieda kontra l-korruzzjoni u jipprevjeni l-korruzzjoni; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Tilqa’ l-adozzjoni fir-Repubblika tal-Moldova ta’ liġi li tippermetti l-ħolqien ta’ mekkaniżmu għall-prosekuzzjoni, proċess u kundanna in absentia ta’ persuni li jkunu qed jaħarbu l-prosekuzzjoni, peress li din se twassal għal sentenzi finali tal-qorti f’numru ta’ każijiet ta’ profil għoli relatati ma’ korruzzjoni, ħasil tal-flus u reati serji oħra; tinkoraġġixxi lill-awtoritajiet itejbu l-qafas legali dwar l-informaturi u jaċċelleraw il-ħidma tagħhom biex juru progress u rekord sod fit-tisħiħ tal-ġlieda kontra l-korruzzjoni; tinnota li f’dawn l-aħħar snin, il-Georgia għamlet titjib sinifikanti fis-sistema tagħha ta’ kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu u wriet impenn politiku qawwi fil-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Tinsab imħassba serjament li l-korruzzjoni u l-qbid tal-istat mill-elit u l-oligarki mhux biss ixekklu l-iżvilupp ekonomiku u soċjali, iżda jistgħu wkoll jirrappreżentaw mezzi għall-indħil estern li jsegwu objettivi ġeopolitiċi kuntrarji għar-rieda demokratika u l-interessi tal-popolazzjoni; tenfasizza l-importanza li titrażżan l-influwenza tal-oligarki u n-networks tal-patroċinju; tħeġġeġ lill-Ukrajna, lill-Moldova u lill-Georgia biex jaħdmu b’determinazzjoni biex iwettqu r-rakkomandazzjonijiet dwar id-“de-oligarkizzazzjoni” stipulati fl-opinjonijiet tal-Kummissjoni; tirrikonoxxi li dan huwa proċess ta’ sfida minħabba l-ħtieġa li jiġu identifikati strumenti legali xierqa biex jittrattaw b’mod effettiv l-interessi personali u l-influwenza oligarka; madankollu tinkoraġġixxi lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant biex jagħtu prijorità lil din il-kwistjoni, li hija ta’ importanza fundamentali għaċ-ċittadini tagħhom; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Tinsisti li soċjetà ċivili ġenwina hija kruċjali biex jiġi żgurat skrutinju pubbliku xieraq tat-teħid tad-deċiżjonijiet u għall-promozzjoni tal-aċċettabbiltà soċjali tar-riformi; tappella għal appoġġ akbar għall-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u l-media indipendenti, inkluż permezz ta’ finanzjament sostenibbli, u tagħmel pressjoni għat-tneħħija ta’ kwalunkwe restrizzjoni fuq ix-xogħol tagħhom, inkluż fuq ir-reġistrazzjoni tagħhom u r-riċeviment tagħhom ta’ finanzjament barrani; tinsab imħassba dwar l-attakki fuq ilħna kritiċi fil-media u dwar kawżi tal-qorti motivati politikament kontra l-maniġers tal-media; tirrimarka r-rwol vitali tal-media indipendenti f’kull soċjetà demokratika u tistieden lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jintensifikaw l-isforzi tagħhom biex jissalvagwardjaw il-pluraliżmu u l-indipendenza tal-media, inkluż billi jiżguraw it-trasparenza tas-sjieda fis-suq tal-media; tisħaq l-importanza kruċjali li tinżamm il-libertà tal-istampa u l-libertà tal-espressjoni, li huma l-pedament tal-valuri tal-Unjoni Ewropea u prekundizzjoni għal aktar integrazzjoni Ewropea; tħeġġeġ lill-Istati kollha tal-UE u tas-Sħubija tal-Lvant biex inaqqsu r-regolamentazzjoni statali tal-media u jastjenu minn kwalunkwe interferenza fl-editorjali tal-media pubbliċi jew indipendenti; tissottolinja, fl-istess ħin, li l-aggressjoni kontinwa tar-Russja għandha natura ibrida u tuża valuri demokratiċi bħal-libertà tal-media biex tiġġieled id-demokrazija u xxerred propaganda li fiha informazzjoni falza, u tisħaq li l-politiki tas-sigurtà tal-informazzjoni tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għandhom iqisu dan għall-iżvilupp ta’ strateġiji ta’ sigurtà; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Terġa’ tafferma li ż-żamma ta’ elezzjonijiet ħielsa u ġusti, ibbażati fuq prinċipji demokratiċi, toħloq il-kundizzjonijiet ewlenin għal governanza tajba u effettiva; ittenni l-ħtieġa li jiġi żgurat li l-proċessi elettorali jikkonformaw bis-sħiħ mal-istandards internazzjonali, ir-rakkomandazzjonijiet tal-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Uffiċċju Ewropew għall-Istituzzjonijiet Demokratiċi u d-Drittijiet tal-Bniedem (OSKE/ODIHR) u l-opinjonijiet tal-Kummissjoni ta’ Venezja, b’mod partikolari mal-Kummissjoni rigward l-adozzjoni ta’ emendi leġiżlattivi li jikkonċernaw il-liġijiet elettorali u l-finanzjament tal-partiti; tilqa’, f’dan ir-rigward, l-adozzjoni, b’appoġġ multipartitarju, ta’ emendi għall-Kodiċi Elettorali tal-Georgia li jittrattaw il-votazzjoni elettronika u l-finanzjament tal-partiti, skont ir-rakkomandazzjonijiet tal-OSKE/ODIHR u l-Kummissjoni ta’ Venezja; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Tħeġġeġ aktar riformi fl-amministrazzjoni pubblika bil-għan li jiżguraw amministrazzjoni pubblika responsabbli, trasparenti u effiċjenti fil-livelli kollha, b’mod partikolari fil-qasam tal-ġestjoni tal-finanzi pubbliċi; tenfasizza r-rwol tal-għarfien espert tas-settur pubbliku tal-UE, ipprovdut permezz ta’ skambju ta’ għarfien bejn il-pari u sħubijiet istituzzjonali, fil-bini tal-kapaċità fis-settur pubbliku; tilqa’ l-intenzjoni li tiġi stabbilita Akkademja tas-Sħubija tal-Lvant għall-Amministrazzjoni Pubblika, kif stabbilit fid-dikjarazzjoni konġunta tas-Summit tas-Sħubija tal-Lvant tal-15 ta’ Diċembru 2021, u tappella li l-Akkademja ssir operattiva malajr; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Tenfasizza l-benefiċċji estensivi tad-diġitalizzazzjoni f’termini ta’ titjib tal-governanza tajba, it-trasparenza u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni; tinnota li t-teknoloġiji diġitali jistgħu jiffaċilitaw b’mod sinifikanti l-parteċipazzjoni taċ-ċittadini fil-proċessi tat-teħid tad-deċiżjonijiet u l-iskrutinju tagħhom; tappoġġja l-enfasi tal-aġenda l-ġdida tas-Sħubija tal-Lvant fuq l-istimulazzjoni tat-trasformazzjoni diġitali u l-governanza elettronika b’mod partikolari; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jiddispjaċiha bid-deċiżjoni tal-awtoritajiet tal-Belarussja li jissospendu l-parteċipazzjoni tagħhom fis-Sħubija tal-Lvant; tistenna bil-ħerqa li terġa’ tibda l-kooperazzjoni mal-Belarussja hekk kif il-kundizzjonijiet meħtieġa għal tranżizzjoni demokratika paċifika jkunu fis-seħħ, bil-ħsieb li tinbena fuq aġenda konġunta bbażata fuq valuri komuni u interessi kondiviżi; tkompli l-impenn u l-appoġġ tagħha maċ-ċittadini, is-soċjetà ċivili u l-media indipendenti tal-Belarussja; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Tappella lill-familji politiċi Ewropej kollha biex jgħinu lill-partiti oħthom fl-oppożizzjoni tal-Belarussja jibqgħu entitajiet vijabbli fid-dawl tal-bidla li saret mir-reġim mhux rikonoxxut ta’ Lukashenka fil-liġi dwar il-partiti politiċi fil-Belarussja, u tħeġġiġhom biex isostnu kooperazzjoni attiva magħhom, irrispettivament jekk humiex reġistrati jew le; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Tenfasizza l-ħtieġa għal non-diskriminazzjoni kontra gruppi vulnerabbli, inklużi gruppi minoritarji, persuni LGBTIQ+ u persuni b’diżabilità, u għall-ugwaljanza bejn il-ġeneru, sabiex titjieb ir-rappreżentanza ta’ gruppi differenti u l-kundizzjonijiet soċjoekonomiċi tagħhom u b’hekk jitrawmu soċjetajiet stabbli u aktar ugwali u governanza tajba; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Tilqa’ l-fatt li l-Armenja u l-Ażerbajġan ikkonfermaw l-impenn tagħhom li jaħdmu lejn trattat ta’ paċi, reġgħu affermaw l-impenn tagħhom lejn il-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti u d-Dikjarazzjoni ta’ Alma-Ata tal-1991, li permezz tagħhom jirrikonoxxu l-integrità territorjali u s-sovranità ta’ xulxin, u kkonfermaw li din se tkun bażi għall-ħidma tal-kummissjonijiet tad-delimitazzjoni tal-fruntieri; tilqa’ l-implimentazzjoni b’suċċess tal-missjoni ċivili ta’ monitoraġġ tal-UE fl-Armenja tul il-fruntiera mal-Ażerbajġan; tilqa’ t-twaqqif ta’ missjoni ċivili tal-UE fl-Armenja, li l-għan aħħari tagħha huwa li tikkontribwixxi għal paċi sostenibbli fir-reġjun billi tnaqqas l-għadd ta’ inċidenti f’żoni milquta mill-kunflitti u fil-fruntieri fl-Armenja, biex jitnaqqas il-livell ta’ riskju għall-popolazzjoni li tgħix f’żoni bħal dawn u b’hekk jikkontribwixxi għan-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet bejn l-Armenja u l-Ażerbajġan; ittenni l-affermazzjoni tal-President tal-Kunsill Ewropew li l-iżgurar tad-distanza xierqa tal-forzi huwa essenzjali għall-prevenzjoni tal-inċidenti; tilqa’ b’sodisfazzjon il-ftehim dwar il-ħtieġa għall-proċediment tal-iżblokkar tal-kollegamenti tat-trasport fir-reġjun, mingħajr pretensjonijiet ekstraterritorjali; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Tappella għal riżoluzzjoni sħiħa u rapida tal-kwistjonijiet umanitarji pendenti kollha, inkluż il-ħelsien tad-detenuti Armeni kollha, il-kjarifika tad-destin tal-persuni kollha li ntilfu jew kienu vittmi ta’ għajbien sfurzat matul il-kunflitt tan-Nagorno-Karabakh, u l-implimentazzjoni ta’ Missjoni tal-UNESCO bil-għan li tipproteġi l-wirt kulturali tar-reġjun; tilqa’ l-appoġġ tal-UE fl-isforzi umanitarji għat-tneħħija tal-mini; tisħaq li d-drittijiet u s-sigurtà tal-Armeni fin-Nagorno-Karabakh jeħtieġ li jiġu indirizzati sabiex tiġi żgurata paċi dejjiema fir-reġjun; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Tagħti struzzjonijiet lill-Kopresidenti tagħha biex jgħaddu din ir-riżoluzzjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Viċi President tal-Kummissjoni / ir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà, lill-Kummissarju għall-Viċinat u t-Tkabbir, u lill-gvernijiet u l-parlamenti tal-Istati Membri tal-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant. |
| --- | --- |

29.

---

(1)  Testi adottati, P9_TA(2022)0406.

(2)  ĠU C 28, 27.1.2020, p. 97.

(3)  ĠU C 361, 8.9.2021, p. 1.

(4)  ĠU C 134, 24.4.2020, p. 1.

(5)  ĠU C 362, 8.9.2021, p. 114.

(6)  ĠU L 261, 30.8.2014, p. 4.

(7)  ĠU L 260, 30.8.2014, p. 4.

(8)  ĠU L 161, 29.5.2014, p. 3.

(9)  ĠU L 23, 26.1.2018, p. 4.

(10)  ĠU L 246, 17.9.1999, p. 3.

---

| 29.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 229/8 |
| --- | --- | --- | --- |

29.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 229/8

---

Riżoluzzjoni dwar il-bliet kapitali: l-iżvilupp ekonomiku u l-isfidi fir-realtà ta’ wara l-COVID-19

(2023/C 229/02)

L-ASSEMBLEA PARLAMENTARI EURONEST,

Wara li kkunsidrat l-Artikoli 5 u 6 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, kif ukoll l-Artikoli 145 sa 149 (Titolu IX – L-Impjieg) u l-Artikoli 165 u 166 tiegħu (Titolu XII – Edukazzjoni, formazzjoni vokazzjonali, żgħażagħ u sport),

Wara li kkunsidrat l-iżvilupp tal-Politika Ewropea tal-Viċinat mill-2004, u l-komponent tas-Sħubija tal-Lvant tagħha mill-2009, u b’mod partikolari r-rapporti ta’ progress tal-Kummissjoni dwar l-implimentazzjoni tagħha,

Wara li kkunsidrat il-Ftehimiet ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u l-Georgia (1), bejn l-UE u l-Moldova (2), bejn l-UE u l-Ukrajna (3), li stabbilew l-objettiv taż-Żoni ta’ Kummerċ Ħieles Approfonditi u Komprensivi, kif ukoll il-Ftehim ta’ Sħubija Komprensiv u Msaħħaħ bejn l-UE u l-Armenja (4), u l-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni bejn l-UE u l-Ażerbajġan (5),

Wara li kkunsidrat id-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew li jingħata status ta’ kandidat tal-UE lill-Ukrajna u lill-Moldova u li tiġi rikonoxxuta l-perspettiva Ewropea tal-Georgia,

Wara li kkunsidrat l-Att Kostitwenti tal-Assemblea Parlamentari Euronest tat-3 ta’ Mejju 2011 (li ġie emendat l-aħħar fis-26 ta’ Ġunju 2018) (6),

Wara li kkunsidrat id-dokument ta’ ħidma konġunt tal-persunal tal-Kummissjoni u tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna tad-9 ta’ Ġunju 2017 bit-titolu “Eastern Partnership – 20 Deliverables for 2020 focusing on key priorities and tangible results” (Sħubija tal-Lvant – 20 Riżultat għall-2020 li jiffokaw fuq prijoritajiet ewlenin u riżultati tanġibbli) (SWD(2017) 300),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni konġunta tal-Kummissjoni u tal-Viċi President / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà, tat-18 ta’ Marzu 2020, bit-titolu “Il-politika tas-Sħubija tal-Lvant lil hinn mill-2020: Insaħħu r-Reżiljenza – Sħubija tal-Lvant li tagħti riżultati għal kulħadd” (JOIN(2020) 007), u l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-11 ta’ Mejju 2020 dwar il-politika tas-Sħubija tal-Lvant lil hinn mill-2020:

Wara li kkunsidrat il-messaġġ tal-Bureau tal-Assemblea Parlamentari Euronest tat-12 ta’ Ġunju 2020 fl-okkażjoni tal-vidjokonferenza tal-Mexxejja tas-Sħubija tal-Lvant tat-18 ta’ Ġunju 2020,

Wara li kkunsidrat id-Dikjarazzjoni Konġunta tas-Summit tas-Sħubija tal-Lvant li sar fi Brussell fil-15 ta’ Diċembru 2021,

Wara li kkunsidrat ir-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tad-19 ta’ Ġunju 2020 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà dwar is-Sħubija tal-Lvant, fit-tħejjija għas-Summit ta’ Ġunju 2020 (7),

Wara li kkunsidrat il-kummenti magħmula mill-President tal-Kunsill Ewropew Charles Michel wara l-vidjokonferenza tal-mexxejja tas-Sħubija tal-Lvant tat-18 ta’ Ġunju 2020,

Wara li kkunsidrat il-pjan ta’ azzjoni 2018-2020 tal-Konferenza tal-Awtoritajiet Lokali u Reġjonali għas-Sħubija tal-Lvant,

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Assemblea Parlamentari Euronest tad-9 ta’ Diċembru 2019 dwar l-innovazzjoni u r-riformi fl-edukazzjoni fl-UE u fil-pajjiżi tas-Sħab tal-Lvant: sfidi u opportunitajiet (8),

Wara li kkunsidrat l-Aġenda tal-2030 (Aġenda 2030) għall-Iżvilupp Sostenibbli adottata fis-Summit tan-Nazzjonijiet Uniti dwar l-Iżvilupp Sostenibbli fil-25 ta’ Settembru 2015, u b’mod partikolari l-Għan ta’ Żvilupp Sostenibbli 4 dwar l-iżgurar ta’ edukazzjoni ta’ kwalità inklużiva u ekwa u l-promozzjoni ta’ opportunitajiet ta’ apprendiment tul il-ħajja għal kulħadd,

Wara li kkunsidrat il-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali pproklamat mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni fis-Summit Soċjali għall-Impjiegi Ġusti u t-Tkabbir f’Gothenburg fis-17 ta’ Novembru 2017, u b’mod partikolari l-Pilastru 1 dwar id-dritt għal edukazzjoni, taħriġ u apprendiment tul il-ħajja ta’ kwalità u inklużiv għal kull persuna sabiex iżżomm u tikseb ħiliet li jippermettulha tipparteċipa b’mod sħiħ fis-soċjetà u timmaniġġja b’suċċess it-tranżizzjonijiet fis-suq tax-xogħol,

Wara li kkunsidrat ir-Regolament (UE) 2021/817 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta’ Mejju 2021 li jistabbilixxi Erasmus+: il-Programm tal-Unjoni għall-edukazzjoni u taħriġ, żgħażagħ u sport u li jħassar ir-Regolament (UE) Nru 1288/2013, (9)

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Assemblea Parlamentari Euronest tat-22 ta’ Marzu 2016 dwar ir-rikonoxximent reċiproku tal-kwalifiki professjonali, l-esperjenza tax-xogħol u d-diplomi universitarji fi ħdan il-proċess ta’ Bolonja (10),

Wara li kkunsidrat id-dokument ta’ ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni tal-10 ta’ Ġunju 2016 bit-titolu “Analytical underpinning for a New Skills Agenda for Europe” (Bażi analitika għal Aġenda għall-Ħiliet Ġodda għall-Ewropa) (SWD(2016) 195),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-10 ta’ Ġunju 2016 bit-titolu “Aġenda Ġdida għall-Ħiliet għall-Ewropa: naħdmu flimkien biex insaħħu l-kapital uman, l-impjegabbiltà u l-kompetittività” (COM(2016) 381),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-7 ta’ Diċembru 2016 dwar it-titjib u l-immodernizzar tal-edukazzjoni (COM(2016) 941),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-17 ta’ Jannar 2018 dwar il-Pjan ta’ Azzjoni għall-Edukazzjoni Diġitali (COM(2018) 022),

Wara li kkunsidrat il-proposta tal-Kummissjoni tas-17 ta’ Jannar 2018 għal rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-promozzjoni tal-valuri komuni, l-edukazzjoni inklużiva u d-dimensjoni Ewropea tat-tagħlim (COM(2018) 023),

Wara li kkunsidrat il-proposta tal-Kummissjoni tas-17 ta’ Jannar 2018 għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-Kompetenzi Ewlenin għat-Tagħlim tul il-Ħajja (COM(2018) 024),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-22 ta’ Mejju 2018 bit-titolu “Nibnu Ewropa iktar b’saħħitha: ir-rwol tal-politiki taż-żgħażagħ, tal-edukazzjoni u tal-kultura” (COM(2018) 268),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-30 ta’ Settembru 2020 dwar il-kisba sal-2025 taż-Żona Ewropea tal-Edukazzjoni (COM(2020) 625),

Wara li kkunsidrat ir-rakkomandazzjoni tal-Kunsill tas-26 ta’ Novembru 2018 dwar il-promozzjoni tar-rikonoxximent reċiproku awtomatiku ta’ kwalifiki tal-edukazzjoni għolja u tal-edukazzjoni u t-taħriġ fil-livell sekondarju għoli u l-eżiti tal-perjodi ta’ apprendiment barra mill-pajjiż (11),

Wara li kkunsidrat il-Komunikat Ministerjali ta’ Ruma tad-19 ta’ Novembru 2020 b’segwitu tal-laqgħa ministerjali taż-Żona Ewropea ta’ Edukazzjoni Għolja,

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-11 ta’ Diċembru 2018 dwar l-edukazzjoni fl-era diġitali: sfidi, opportunitajiet u tagħlimiet għat-tfassil tal-politika tal-UE (12),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta’ Marzu 2020 bit-titolu “EWROPA 2020: Strateġija għal tkabbir intelliġenti, sostenibbli u inklussiv” (COM(2010) 2020),

Wara li kkunsidrat l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tal-5 ta’ Mejju 2020 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Kunsill dwar linji gwida għall-politiki dwar l-impjiegi tal-Istati Membri,

Wara li kkunsidrat il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-30 ta’ Settembru 2020, bit-titolu “Pjan ta’ Azzjoni dwar l-Edukazzjoni Diġitali 2021-2027: Tfassil mill-ġdid tal-edukazzjoni u t-taħriġ għall-era diġitali” (COM (2020) 624), li jibni fuq il-Pjan ta’ Azzjoni Diġitali 2018-2020,

Wara li kkunsidrat il-Konvenzjoni dwar id-Diskriminazzjoni (Impjiegi u Xogħol) (Nru 111) tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO) tal-25 ta’ Ġunju 1958,

Wara li kkunsidrat il-Konvenzjoni tal-ILO dwar l-Iżvilupp tar-Riżorsi Umani (Nru 142) tat-23 ta’ Ġunju 1975,

Wara li kkunsidrat il-proposta tal-Kummissjoni tas-26 ta’ Frar 2020 għal deċiżjoni tal-Kunsill dwar linji gwida għall-politika tal-Istati Membri dwar l-impjiegi (COM(2020) 070) u l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tal-5 ta’ Mejju 2020 u r-riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-10 ta’ Lulju 2020 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Kunsill fir-rigward ta’ linji gwida għal-linji politiċi dwar l-impjiegi tal-Istati Membri (13),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-10 ta’ Marzu 2020 dwar Strateġija Industrijali Ġdida għall-Ewropa (COM(2020) 102),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-27 ta’ Mejju 2020 bit-titolu “Il-Mument tal-Ewropa: Tiswija u Tħejjija għall-Ġenerazzjoni li Jmiss” (COM(2020) 456),

Wara li kkunsidrat il-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tal-21 ta’ Lulju 2020 u r-riżoluzzjoni tal-Parlament tat-23 ta’ Lulju 2020 dwar il-konklużjonijiet tal-laqgħa straordinarja tal-Kunsill Ewropew ta’ bejn is-17 u l-21 ta’ Lulju 2020 (14) u l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tal-10-11 ta’ Diċembru 2020,

Wara li kkunsidrat ir-rapport tal-Kummissjoni dwar l-implimentazzjoni ta’ assistenza makrofinanzjarja lill-pajjiżi terzi fl-2019 (COM(2020) 296),

Wara li kkunsidrat ir-Rapport Annwali tal-Bank Ewropew tal-Investiment dwar il-Fond Fiduċjarju għall-Assistenza Teknika tas-Sħubija tal-Lvant,

Wara li kkunsidrat il-proposta tal-Kummissjoni tas-6 ta’ Lulju 2018 li tistabbilixxi l-Programm Ewropa Diġitali għall-perjodu 2021-2027 (COM(2018) 434),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta’ Diċembru 2019 biex jiġi stabbilit il-“Patt Ekoloġiku Ewropew”, b’mod partikolari billi ssir enfasi biex jiġu żgurati sħubiji ambjentali, enerġetiċi u klimatiċi mal-Istati tas-Sħubija tal-Lvant (COM(2019) 640),

Wara li kkunsidrat ir-Regolament (UE) 2017/1601 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta’ Settembru 2017 li jistabbilixxi l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Sostenibbli (EFSD), il-Garanzija tal-EFSD u l-Fond ta’ Garanzija tal-EFSD (15),

Wara li kkunsidrat il-proposta tal-Kummissjoni tat-28 ta’ Mejju 2020 għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi Faċilità għall-Irkupru u għar-Reżiljenza (COM(2020) 408),

Wara li kkunsidrat il-Konvenzjoni ta’ Pariġi dwar il-Klima tan-NU tat-12 ta’ Diċembru 2015,

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta’ Jannar 2021 lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill Ewropew u lill-Kunsill bit-titolu “Front magħqud biex negħlbu l-COVID-19”, b’mod partikolari biex jiġi żgurat l-aċċess għal xi wħud mit- 2,3 biljun doża garantiti mill-UE lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant (COM(2021) 035),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-10 ta’ Marzu 2020 bit-titolu “Strateġija għall-SMEs għal Ewropa sostenibbli u diġitali” (COM(2020) 103),

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-10 ta’ Ottubru 2019 dwar l-indħil elettorali barrani u d-diżinformazzjoni fil-proċessi demokratiċi nazzjonali u Ewropej (16),

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tad-19 ta’ Settembru 2019 dwar l-importanza tat-tifkira tal-istorja Ewropea għall-ġejjieni tal-Ewropa (17),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta’ Marzu 2020 bit-titolu “Pjan ta’ Azzjoni ġdid dwar l-Ekonomija Ċirkolari: Għal Ewropea aktar nadifa u kompetittiva”(COM (2020) 098),

Wara li kkunsidrat il-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-12 ta’ Mejju 2009 dwar qafas strateġiku għall-kooperazzjoni Ewropea fl-edukazzjoni u t-taħriġ (“ET 2020”) (18),

Wara li kkunsidrat il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-istabbiliment ta’ Programm għal azzjoni tal-Unjoni fil-qasam tas-saħħa – għall-perjodu 2021-2027 u li jħassar ir-Regolament (UE) Nru 282/2014 (il-“Programm l-UE għas-Saħħa”) (COM(2020) 405),

Wara li kkunsidrat il-laqgħa tal-Ministri għall-Affarijiet Barranin tas-Sħubija Ewropea tat-12 ta’ Diċembru 2022 taħt il-presidenza tar-Rappreżentant Għoli għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà Josep Borrell,

Wara li kkunsidrat id-dokument ta’ ħidma konġunt tal-persunal bit-titolu “Irkupru, reżiljenza u riforma: il-prijoritajiet tas-Sħubija tal-Lvant wara l-2020”,

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-parlament Ewropew tat-8 ta’ Ġunju 2022 dwar is-sigurtà fiż-żona tas-Sħubija tal-Lvant u r-rwol tal-politika ta’ sigurtà u ta’ difiża komuni (19),

Wara li kkunsidrat ir-Rapport Annwali tal-Bank Ewropew tal-Investiment għall-2018 dwar il-Fond Fiduċjarju għall-Assistenza Teknika tas-Sħubija tal-Lvant (2010-2019),

Wara li kkunsidrat il-proposta għal direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li temenda d-Direttiva 2003/87/KE li tistabbilixxi sistema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra ġewwa l-Unjoni, id-Deċiżjoni (UE) 2015/1814 dwar l-istabbiliment u l-funzjonament ta’ riżerva tal-istabbiltà tas-suq għall-iskema ta’ negozjar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra tal-Unjoni u r-Regolament (UE) 2015/757 (reviżjoni tas-sistema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet),

Wara li kkunsidrat ir-Rapport Speċjali Nru 09/2021 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri bit-titolu “Id-diżinformazzjoni taffettwa lill-UE: qed tiġi indirizzata iżda mhux mitigata”,

Wara li kkunsidrat ir-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tat-23 ta’ Novembru 2022 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà dwar l-istrateġija l-ġdida tal-UE għat-tkabbir (20),

Wara li kkunsidrat il-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tal-24 u l-25 ta’ Marzu 2022,

| A. | billi l-konsegwenzi ekonomiċi u riperkussjonijiet oħra tal-pandemija tal-COVID-19 kellhom impatt sinifikanti fuq il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant (EaP) permezz tal-effett tagħhom fuq il-kummerċ u r-rimessi; billi l-gvernijiet wieġbu għall-pandemija, u l-Ażerbajġan, l-Armenja u l-Georgia introduċew projbizzjonijiet u restrizzjonijiet immedjati f’għadd ta’ oqsma; |
| --- | --- |

A.

billi l-konsegwenzi ekonomiċi u riperkussjonijiet oħra tal-pandemija tal-COVID-19 kellhom impatt sinifikanti fuq il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant (EaP) permezz tal-effett tagħhom fuq il-kummerċ u r-rimessi; billi l-gvernijiet wieġbu għall-pandemija, u l-Ażerbajġan, l-Armenja u l-Georgia introduċew projbizzjonijiet u restrizzjonijiet immedjati f’għadd ta’ oqsma;

| B. | billi l-Unjoni Ewropea mmobilizzat aktar minn EUR 2,5 biljun biex tappoġġja lill-Armenja, lill-Ażerbajġan, lill-Belarussja, lill-Georgia, lir-Repubblika tal-Moldova u lill-Ukrajna fil-ġlieda kontra l-COVID-19; billi appoġġjat ukoll l-użu tal-vaċċini kontra l-COVID-19 u l-vaċċinazzjoni fl-EaP (EUR 40 miljun) u l-kondiviżjoni mill-Istati Membri ta’ vaċċini approvati mill-Aġenzija Ewropea għall-Mediċini mal-EaP, iffaċilitati permezz ta’ mekkaniżmu ta’ approċċ ta’ Tim Ewropa kkoordinat mill-Polonja (EUR 35 miljun); |
| --- | --- |

B.

billi l-Unjoni Ewropea mmobilizzat aktar minn EUR 2,5 biljun biex tappoġġja lill-Armenja, lill-Ażerbajġan, lill-Belarussja, lill-Georgia, lir-Repubblika tal-Moldova u lill-Ukrajna fil-ġlieda kontra l-COVID-19; billi appoġġjat ukoll l-użu tal-vaċċini kontra l-COVID-19 u l-vaċċinazzjoni fl-EaP (EUR 40 miljun) u l-kondiviżjoni mill-Istati Membri ta’ vaċċini approvati mill-Aġenzija Ewropea għall-Mediċini mal-EaP, iffaċilitati permezz ta’ mekkaniżmu ta’ approċċ ta’ Tim Ewropa kkoordinat mill-Polonja (EUR 35 miljun);

| C. | billi l-Georgia ntlaqtet aktar mit-tnaqqis fir-ritmu tat-turiżmu minn kwalunkwe pajjiż ieħor tal-EaP u l-impatt fuq is-settur tat-turiżmu tal-Ażerbajġan kien ukoll devastanti; |
| --- | --- |

C.

billi l-Georgia ntlaqtet aktar mit-tnaqqis fir-ritmu tat-turiżmu minn kwalunkwe pajjiż ieħor tal-EaP u l-impatt fuq is-settur tat-turiżmu tal-Ażerbajġan kien ukoll devastanti;

| D. | billi r-restrizzjonijiet biex jitrażżan it-tixrid ulterjuri tal-virus kellhom impatt negattiv fuq l-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju (SMEs); billi fil-każ tal-Armenja, tifqigħa f’Yerevan kienet tfisser li l-SMEs hemmhekk sofrew impatt aktar distruttiv milli f’komunitajiet oħra; billi l-SMEs fil-bliet ewlenin tal-Ażerbajġan u fil-bliet ta’ pajjiżi oħra tal-EaP irrappurtaw problemi kkawżati minn tnaqqis fid-domanda, tfixkil fil-katina tal-provvista u tnaqqis fil-bejgħ u fil-profitti; |
| --- | --- |

D.

billi r-restrizzjonijiet biex jitrażżan it-tixrid ulterjuri tal-virus kellhom impatt negattiv fuq l-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju (SMEs); billi fil-każ tal-Armenja, tifqigħa f’Yerevan kienet tfisser li l-SMEs hemmhekk sofrew impatt aktar distruttiv milli f’komunitajiet oħra; billi l-SMEs fil-bliet ewlenin tal-Ażerbajġan u fil-bliet ta’ pajjiżi oħra tal-EaP irrappurtaw problemi kkawżati minn tnaqqis fid-domanda, tfixkil fil-katina tal-provvista u tnaqqis fil-bejgħ u fil-profitti;

| E. | billi tnaqqis drastiku fl-investiment dirett barrani fl-EaP qed jaffettwa l-irkupru tar-reġjun wara l-kriżi; |
| --- | --- |

E.

billi tnaqqis drastiku fl-investiment dirett barrani fl-EaP qed jaffettwa l-irkupru tar-reġjun wara l-kriżi;

| F. | billi ġew ipprovduti EUR 100 miljun permezz tal-programm ta’ appoġġ ta’ Tim Ewropa biex l-SMEs, il-persuni li jaħdmu għal rashom u oħrajn jiġu megħjuna jiksbu aċċess għall-kreditu faċilment u jagħtu spinta lin-negozji tagħhom wara l-kriżi; billi aktar minn EUR 200 miljun minn linji ta’ kreditu eżistenti u għotjiet ġew ipprovduti lill-SMEs f’muniti lokali permezz tal-Inizjattiva EU4Business; |
| --- | --- |

F.

billi ġew ipprovduti EUR 100 miljun permezz tal-programm ta’ appoġġ ta’ Tim Ewropa biex l-SMEs, il-persuni li jaħdmu għal rashom u oħrajn jiġu megħjuna jiksbu aċċess għall-kreditu faċilment u jagħtu spinta lin-negozji tagħhom wara l-kriżi; billi aktar minn EUR 200 miljun minn linji ta’ kreditu eżistenti u għotjiet ġew ipprovduti lill-SMEs f’muniti lokali permezz tal-Inizjattiva EU4Business;

| G. | billi s-sistema edukattiva ġiet affettwata severament matul il-pandemija minħabba tranżizzjoni immedjata minn approċċi ta’ tagħlim tradizzjonali għall-edukazzjoni online; |
| --- | --- |

G.

billi s-sistema edukattiva ġiet affettwata severament matul il-pandemija minħabba tranżizzjoni immedjata minn approċċi ta’ tagħlim tradizzjonali għall-edukazzjoni online;

| H. | billi l-livell ta’ żvilupp tas-servizzi diġitali jvarja bejn il-pajjiżi tal-EaP, u jistgħu jiġu osservati diskrepanzi bejn ir-rati ta’ penetrazzjoni tal-internet tagħhom; |
| --- | --- |

H.

billi l-livell ta’ żvilupp tas-servizzi diġitali jvarja bejn il-pajjiżi tal-EaP, u jistgħu jiġu osservati diskrepanzi bejn ir-rati ta’ penetrazzjoni tal-internet tagħhom;

| I. | billi s-settur tas-servizzi ntlaqat l-agħar fil-pajjiżi tal-EaP minħabba inqas penetrazzjoni tal-internet u nuqqas ta’ żvilupp fil-kummerċ ċibernetiku; |
| --- | --- |

I.

billi s-settur tas-servizzi ntlaqat l-agħar fil-pajjiżi tal-EaP minħabba inqas penetrazzjoni tal-internet u nuqqas ta’ żvilupp fil-kummerċ ċibernetiku;

| J. | billi valutazzjoni ġenerali tal-pajjiżi tal-EaP tiżvela li l-bliet sofrew l-agħar u l-aktar reċessjoni ekonomika profonda, b’mod partikolari dawk b’konċentrazzjoni għolja ta’ popolazzjoni, attività ekonomika u każijiet ta’ COVID-19, filwaqt li kienu wkoll affettwati agħar min-nuqqas ta’ komunikazzjoni, prossimità akbar u interruzzjonijiet fil-katina tal-provvista; |
| --- | --- |

J.

billi valutazzjoni ġenerali tal-pajjiżi tal-EaP tiżvela li l-bliet sofrew l-agħar u l-aktar reċessjoni ekonomika profonda, b’mod partikolari dawk b’konċentrazzjoni għolja ta’ popolazzjoni, attività ekonomika u każijiet ta’ COVID-19, filwaqt li kienu wkoll affettwati agħar min-nuqqas ta’ komunikazzjoni, prossimità akbar u interruzzjonijiet fil-katina tal-provvista;

| K. | billi l-miżuri adottati mill-pajjiżi tal-EaP kienu allinjati ma’ dawk meħuda madwar l-UE biex jittaffa l-impatt tal-pandemija fuq l-SMEs; |
| --- | --- |

K.

billi l-miżuri adottati mill-pajjiżi tal-EaP kienu allinjati ma’ dawk meħuda madwar l-UE biex jittaffa l-impatt tal-pandemija fuq l-SMEs;

| L. | billi l-miżuri adottati mill-gvernijiet biex itaffu l-kriżi tas-saħħa wasslu għall-għeluq sħiħ jew parzjali u għas-sospensjoni ta’ ħafna negozji, u dan żied il-qgħad; |
| --- | --- |

L.

billi l-miżuri adottati mill-gvernijiet biex itaffu l-kriżi tas-saħħa wasslu għall-għeluq sħiħ jew parzjali u għas-sospensjoni ta’ ħafna negozji, u dan żied il-qgħad;

| M. | billi l-qgħad għoli u r-rati baxxi ta’ tfaddil fir-reġjun tal-EaP jistgħu jwasslu għal tnaqqis fir-ritmu ekonomiku u faqar fit-tul; |
| --- | --- |

M.

billi l-qgħad għoli u r-rati baxxi ta’ tfaddil fir-reġjun tal-EaP jistgħu jwasslu għal tnaqqis fir-ritmu ekonomiku u faqar fit-tul;

| N. | billi l-irkupru ekonomiku fir-reġjun tal-EaP huwa mistenni li jkun proċess twil u kumpless; |
| --- | --- |

N.

billi l-irkupru ekonomiku fir-reġjun tal-EaP huwa mistenni li jkun proċess twil u kumpless;

| O. | billi l-likwidazzjonijiet fuq skala kbira u l-fallimenti ttaffew fil-pajjiżi tal-EaP permezz tal-għoti ta’ self u finanzjament fuq terminu qasir biex l-SMEs jiġu megħjuna matul il-pandemija tal-COVID-19; |
| --- | --- |

O.

billi l-likwidazzjonijiet fuq skala kbira u l-fallimenti ttaffew fil-pajjiżi tal-EaP permezz tal-għoti ta’ self u finanzjament fuq terminu qasir biex l-SMEs jiġu megħjuna matul il-pandemija tal-COVID-19;

| P. | billi d-diffikultajiet ekonomiċi li ġew ikkawżati jew aggravati mill-pandemija jistgħu jkomplu jżidu r-rata tal-qgħad u joħolqu ostakli addizzjonali għall-impjegabbiltà; |
| --- | --- |

P.

billi d-diffikultajiet ekonomiċi li ġew ikkawżati jew aggravati mill-pandemija jistgħu jkomplu jżidu r-rata tal-qgħad u joħolqu ostakli addizzjonali għall-impjegabbiltà;

| Q. | billi n-nuqqas ta’ investiment fit-teknoloġija diġitali qed iżid l-inugwaljanzi bejn il-kumpaniji, in-nies u l-postijiet; |
| --- | --- |

Q.

billi n-nuqqas ta’ investiment fit-teknoloġija diġitali qed iżid l-inugwaljanzi bejn il-kumpaniji, in-nies u l-postijiet;

| R. | billi tnaqqis sinifikanti fid-domanda tal-konsumaturi fil-pajjiżi tal-EaP, inkluż fil-bliet kapitali tagħhom, jista’ jitqies bħala konsegwenza fit-tul tal-COVID-19; |
| --- | --- |

R.

billi tnaqqis sinifikanti fid-domanda tal-konsumaturi fil-pajjiżi tal-EaP, inkluż fil-bliet kapitali tagħhom, jista’ jitqies bħala konsegwenza fit-tul tal-COVID-19;

| S. | billi l-pajjiżi tal-EaP għandhom jagħmlu enfasi qawwija fuq ir-rwol tal-edukazzjoni fl-iżvilupp soċjali u ekonomiku; |
| --- | --- |

S.

billi l-pajjiżi tal-EaP għandhom jagħmlu enfasi qawwija fuq ir-rwol tal-edukazzjoni fl-iżvilupp soċjali u ekonomiku;

| T. | billi l-gwerra ta’ aggressjoni Russa mhux provokata kellha effett devastanti mhux biss fuq l-Ukrajna iżda fuq ir-reġjun tal-EaP kollu kemm hu, u affettwat l-oqsma kollha tal-ħajja pubblika, inkluż impatt mhux previst fuq il-kura tas-saħħa u l-benesseri tas-soċjetà; |
| --- | --- |

T.

billi l-gwerra ta’ aggressjoni Russa mhux provokata kellha effett devastanti mhux biss fuq l-Ukrajna iżda fuq ir-reġjun tal-EaP kollu kemm hu, u affettwat l-oqsma kollha tal-ħajja pubblika, inkluż impatt mhux previst fuq il-kura tas-saħħa u l-benesseri tas-soċjetà;

| U. | billi l-Unjoni Ewropea affermat mill-ġdid l-impenn tagħha lejn l-EaP u r-rieda tagħha li tagħmel l-EaP aktar flessibbli u mfassla għall-ħtiġijiet tal-pajjiżi sħab; |
| --- | --- |

U.

billi l-Unjoni Ewropea affermat mill-ġdid l-impenn tagħha lejn l-EaP u r-rieda tagħha li tagħmel l-EaP aktar flessibbli u mfassla għall-ħtiġijiet tal-pajjiżi sħab;

| 1. | Tissottolinja li l-COVID-19 kellha impatt negattiv qawwi fuq il-bliet kapitali tal-pajjiżi tal-EaP u affettwat l-awtoritajiet ċentrali u lokali, kif ukoll in-negozju u s-soċjetà; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Tinnota li l-awtoritajiet kellhom isibu alternattivi u jfittxu soluzzjonijiet biex jimminimizzaw il-ħsara ekonomika mifruxa kkawżata mill-pandemija fil-bliet kapitali tal-EaP; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Tinnota li l-COVID-19 hija wieħed mill-fatturi ewlenin li jħallu impatt fuq id-dinamika tal-migrazzjoni tal-ħaddiema fir-reġjun; tinnota, f’dan ir-rigward, li l-pandemija naqqset b’mod sinifikanti l-mobilità tan-nies, u dan żied il-qgħad fil-bliet kapitali; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Tenfasizza li l-kriżi tal-COVID-19 wasslet għal reċessjoni ekonomika severa li affettwat lill-ekonomiji u s-soċjetajiet bl-istess mod; tinnota fl-istess ħin li din tirrappreżenta opportunità biex jiġu kkunsidrati mill-ġdid il-mudelli eżistenti ta’ kooperazzjoni bejn il-partijiet ikkonċernati domestiċi u internazzjonali differenti; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Tenfasizza l-importanza tal-promozzjoni tal-multilateraliżmu, il-prijoritajiet strateġiċi u l-kisba ta’ impenji u objettivi internazzjonali ewlenin għall-edukazzjoni u l-innovazzjoni fil-bliet kapitali, inklużi l-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli, l-Aġenda 2030 u l-Ftehim ta’ Pariġi; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Tinnota li t-teknoloġiji diġitali għall-edukazzjoni u t-taħriġ ġeneralment se jtejbu s-sinerġiji bejn l-ekonomija u l-edukazzjoni u li l-investimenti fit-teknoloġiji tal-informazzjoni u l-komunikazzjoni (ICTs) mill-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni u t-taħriġ, speċjalment dawk li jipparteċipaw fil-programmi tal-UE, se jħallu l-frott fil-bliet kapitali; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Tisħaq li l-approċċ tal-UE jrid ikun orjentat lejn l-appoġġ tar-riformi demokratiċi u ekonomiċi u t-tisħiħ tar-reżiljenza istituzzjonali u soċjetali; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Tissottolinja l-ħtieġa li l-ICTs jiġu integrati fil-proċessi ta’ tagħlim u ta’ apprendiment u li l-edukazzjoni titfassal mill-ġdid sabiex nimxu lil hinn minn mudell ta’ trażmissjoni tal-għarfien għal wieħed ta’ kokreazzjoni tal-għarfien fil-bliet kapitali; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Tisħaq li billi l-għalliema jitħarrġu mill-ġdid u billi s-sistema edukattiva tiġi mmodernizzata sabiex tiġi magħmula adatta għall-era diġitali, il-pajjiżi jistgħu jtejbu l-kwalità tas-sistemi edukattivi tagħhom; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Tinnota li l-pajjiżi tal-EaP jistgħu jieħdu din l-opportunità biex jaċċelleraw l-istrateġiji tagħhom u jżidu l-investimenti tagħhom fis-sistemi tal-edukazzjoni u t-taħriġ sabiex jipprovdu edukazzjoni ta’ prestazzjoni għolja, aċċessibbli u inklużiva, inklużi l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, it-tagħlim tul il-ħajja, it-titjib tal-ħiliet u t-taħriġ mill-ġdid; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Hija favur it-tisħiħ tal-kuntatti u l-iskambji mal-pajjiżi tal-EaP permezz ta’ proġetti konġunti żviluppati fil-livell tas-soċjetà ċivili, inkluż billi jingħata appoġġ lill-istudenti u lill-professjonisti żgħażagħ biex jipparteċipaw fi programmi ta’ edukazzjoni u taħriġ tal-UE bħal Erasmus+; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Tenfasizza l-importanza li l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant isegwu dawn l-objettivi billi jiġu pprovduti infrastruttura, konnettività u tagħmir diġitali aħjar u billi l-għalliema jitħarrġu biex iħaddnu t-teknoloġija u japplikaw metodoloġiji diġitali; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Tinnota li l-pajjiżi tal-EaP jistgħu jtejbu l-mobilità permezz tal-edukazzjoni u t-tagħlim biex irawmu l-kisba ta’ kompetenzi u esperjenza ewlenin li huma kruċjali għall-parteċipazzjoni attiva fis-suq tax-xogħol u fis-soċjetà b’mod ġenerali; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Tisħaq li r-riformi edukattivi għandhom jiġu promossi bir-reqqa permezz tal-implimentazzjoni ta’ programmi ewlenin bħal Erasmus+, Ewropa Kreattiva u Orizzont Ewropa, filwaqt li l-esperjenza akkumulata tal-bliet kapitali tkun ta’ benefiċċju għall-iżvilupp tar-reġjuni periferiċi; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Tfakkar li inċentivi finanzjarji mmirati u opportunitajiet ta’ tagħlim modulari jistgħu jinkoraġġixxu l-parteċipazzjoni fit-taħriġ fil-pajjiżi tal-EaP sabiex tingħata spinta lill-isforzi tagħhom biex jgħinu lill-adulti b’livell baxx ta’ ħiliet jiksbu livell minimu ta’ litteriżmu, numeriżmu u ħiliet diġitali; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Tenfasizza l-ħtieġa li jiġu appoġġjati ċentri ta’ eċċellenza akkademika u fir-riċerka fir-reġjun billi tissaħħaħ il-kooperazzjoni akkademika u edukattiva bejn il-pajjiżi tal-EaP filwaqt li jitħaffef il-piż amministrattiv; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Tisħaq li sabiex issir prevenzjoni tal-effett detrimentali fuq it-tkabbir ekonomiku u l-iżvilupp ikkawżat minn segmenti ta’ persuni iżgħar u b’edukazzjoni aħjar tal-forza tax-xogħol li jitilqu mill-pajjiżi ta’ oriġini tagħhom, il-pajjiżi tal-EaP għandhom janalizzaw kif jimmaniġġjaw il-mobilità internazzjonali ta’ ħaddiema b’ħiliet għolja u kwalifikati u jikkondividu l-aħjar prattiki; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Tissottolinja l-ħtieġa li jintużaw korsijiet eżistenti ta’ tagħlim mill-bogħod online kull meta jkun possibbli, li l-kumpaniji tat-teknoloġija tal-edukazzjoni jiġu mħeġġa jagħmlu r-riżorsi tagħhom aktar aċċessibbli, jiddiversifikaw il-modi tat-tagħlim skont l-età u l-kapaċità u jħeġġu l-kollaborazzjoni tal-għalliema; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Tisħaq li sabiex jipproduċu aktar speċjalisti diġitali, il-pajjiżi tal-EaP għandhom isaħħu t-tagħlim tal-ħiliet u l-kompetenzi diġitali bażiċi minn età bikrija u jiżviluppaw kurrikuli attraenti tal-edukazzjoni għolja, filwaqt li jtejbu l-prospetti ta’ impjieg tal-ġenerazzjoni żagħżugħa; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Tinnota li għandha tingħata attenzjoni speċjali biex jiġi żgurat aċċess ugwali għat-tfal f’żoni remoti li jesperjenzaw esklużjoni; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Tisħaq li sabiex tiġi promossa kultura fuq il-post tax-xogħol ta’ ugwaljanza bejn il-ġeneri u tingħata għajnuna fil-ġlieda kontra l-forom kollha ta’ diskriminazzjoni, inkluż l-istereotipar tal-ġeneru, il-pajjiżi tal-EaP jeħtieġ li jagħlqu d-disparitajiet bejn il-ġeneri tagħhom u jippromwovu tagħlim aktar sensittiv għall-ġeneru fl-iskejjel; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Tenfasizza l-ħtieġa li tingħata attenzjoni addizzjonali lit-tfal b’diżabilità billi tiġi żgurata d-disponibilità tal-edukazzjoni online u tar-riżorsi edukattivi; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Tisħaq fuq il-ħtieġa li l-atturi tas-soċjetà ċivili, l-assoċjazzjonijiet ta’ min iħaddem, is-sħab soċjali, l-istituzzjonijiet akkademiċi, iċ-ċentri ta’ taħriġ u l-aġenziji tal-impjiegi jidentifikaw u jagħlqu d-distakki bejn il-ħtiġijiet tas-swieq tax-xogħol tal-pajjiżi tal-EaP u l-kwalifiki akkademiċi u l-ħiliet vokazzjonali offruti mis-sistemi tal-edukazzjoni u tat-taħriġ tagħhom; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Tirrimarka l-ħtieġa li ż-żgħażagħ jiġu mgħammra bl-għodod u l-għarfien biex ikunu jistgħu jinvolvu ruħhom fl-attiviżmu ċiviku, ikollhom rwol attiv fis-soċjetà u jibnu futur aħjar għalihom infushom; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Tisħaq fuq il-ħtieġa li tiżdied l-assistenza liċ-ċittadini tal-Ukrajna, li bħalissa qed ibatu minħabba l-aggressjoni militari Russa mhux ġustifikata u mhux provokata kontra l-Ukrajna; tinnota li, skont l-Uffiċċju tal-Kummissarju Għoli tan-NU għar-Rifuġjati, bejn Frar 2022 u l-20 ta’ Diċembru 2022 aktar minn 16,6 miljun rifuġjat ħarbu mill-Ukrajna lejn pajjiżi oħra; tinnota wkoll li, skont l-Uffiċċju tal-Prosekutur Ġenerali tal-Ukrajna, bejn il-bidu tal-gwerra u l-24 ta’ Diċembru 2022, 450 tifel u tifla nqatlu u 867 indarbu; tosserva li din id-data ma tinkludix data minn żoni fejn hemm ostilitajiet attivi; tinnota wkoll li sat-23 ta’ Diċembru 2022, 2 619 istituzzjoni edukattiva fl-Ukraina saritilhom ħsara minħabba bbumbardjar u 406 oħra nqerdu kompletament; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Tfakkar fil-ħtieġa ta’ impenn qawwi min-negozji u l-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni għolja biex jadattaw il-kurrikuli u jipprovdu internships permezz ta’ kooperazzjoni mill-qrib bejn il-fornituri tal-edukazzjoni u t-taħriġ u s-settur tan-negozju; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Tisħaq fuq il-ħtieġa ta’ politiki tat-tieni opportunità għan-negozji vulnerabbli permezz tal-istabbiliment ta’ perjodu qasir ta’ rilaxx mid-dejn, li jelimina l-liġijiet diskriminatorji kontra dawk li jerġgħu jibdew, u permezz tal-ħolqien ta’ linji gwida ddedikati u korsijiet ta’ taħriġ; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Tisħaq li l-modernizzazzjoni tas-sistemi tal-edukazzjoni u t-taħriġ tal-pajjiżi tal-EaP bla dubju ġġib benefiċċji tanġibbli għaċ-ċittadini tagħhom stess; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Tenfasizza l-importanza ta’ appoġġ finanzjarju kontinwu mill-programmi u l-fondi tal-UE b’enfasi fuq l-iżvilupp tal-infrastruttura moderna sabiex il-pajjiżi tal-EaP jitħejjew għal sħubija futura fl-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Tisħaq fuq ir-rwol importanti li l-UE jista’ jkollha fl-appoġġ tal-isforzi tal-pajjiżi tal-EaP; Tfaħħar l-Iskola Ewropea tas-Sħubija tal-Lvant fi Tbilisi, il-Georgia, bħala sinjal importanti tal-influwenza tal-UE fir-reġjun, li tipprovdi opportunità unika għall-istudenti mis-sitt pajjiżi tal-EaP tal-Lvant biex jinkiseb suċċess personali, soċjali u professjonali, abbażi ta’ valuri ewlenin kondiviżi Ewropej; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Tisħaq li s-soċjetà ċivili għandha tkompli tiffoka fuq miżuri mmirati biex tappoġġja lis-soċjetà ċivili lokali fir-rwol fundamentali tagħha ta’ monitoraġġ tal-azzjonijiet tal-gvernijiet, speċjalment il-politiki tagħhom ta’ rkupru wara l-COVID-19; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Tenfasizza li l-bliet kapitali tal-pajjiżi tal-EaP jistgħu jneħħu l-ostakli għall-apprendiment u jippromwovu edukazzjoni u taħriġ innovattivi u inklużivi għal kulħadd, biex b’hekk jagħmlu ż-Żona Ewropea tal-Edukazzjoni għolja realtà; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Tissottolinja l-ħtieġa li jitnaqqas il-piż amministrattiv billi tiġi aċċellerata l-implimentazzjoni tal-inizjattivi tal-gvern elettroniku filwaqt li jiġu pprovduti opportunitajiet għaċ-ċittadini biex ikollhom aċċess għas-servizzi pubbliċi kollha meħtieġa; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Tinnota l-ħtieġa li jinħolqu kundizzjonijiet għaż-żgħażagħ biex jistudjaw, jitħarrġu, jaħdmu u jinvolvu ruħhom fis-soċjetà, u jistieden lill-UE tkompli żżid l-appoġġ tagħha f’dan ir-rigward; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Tisħaq fuq il-ħtieġa ta’ investimenti biex jissaħħu l-kompetittività u l-integrazzjoni fil-ktajjen tal-valur tal-UE; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Tenfasizza l-ħolqien ta’ inizjattivi dwar l-edukazzjoni kulturali u demokratika bil-għan li tingħata spinta lill-mobilità u l-kuntatti bejn il-persuni u jinkisbu soċjetajiet aktar b’saħħithom permezz ta’ żvilupp soċjali u ekonomiku sostenibbli; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Tenfasizza l-importanza li tittejjeb il-kapaċità tat-tbassir, l-indirizzar u r-rispons għal attivitajiet ta’ diżinformazzjoni relatati mal-COVID-19 u li tiġi indirizzata r-reżiljenza tas-soċjetà għat-theddid tal-propaganda, l-aħbarijiet foloz u d-diskors ta’ mibegħda, mingħajr ma tiġi limitata l-libertà tal-espressjoni tal-media; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Tisħaq fuq l-importanza li jinħolqu aktar impjiegi ta’ kwalità għaż-żgħażagħ, li hija partikolarment ta’ sfida minħabba l-muturi strutturali tal-bidla bħall-innovazzjonijiet teknoloġiċi u l-globalizzazzjoni, għall-prevenzjoni ta’ kwalunkwe konsegwenza soċjoekonomika ta’ “eżodu ta’ mħuħ” fil-pajjiżi tal-EaP; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Tinnota li matul il-pandemija tal-COVID-19, is-sistemi tal-kura tas-saħħa tal-pajjiżi kollha tal-EaP ma kinux attrezzati biżżejjed u għalhekk dawk li jfasslu l-politika għandhom iżidu r-reċiproċità u l-finanzjament tal-kura tas-saħħa pubblika sabiex tiżdied it-tħejjija; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Tinnota li l-pandemija tal-COVID-19 aċċellerat it-tranżizzjoni diġitali u li l-pajjiżi tal-EaP għandhom iqisu mill-ġdid is-sostenibilità u l-effiċjenza tal-mudell tal-edukazzjoni; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Tisħaq li l-pajjiżi tal-EaP għandhom jikkooperaw dwar il-kondiviżjoni tal-esperjenzi fil-politiki ta’ rkupru ta’ wara l-pandemija sabiex isaħħu t-tħejjija u r-reċiproċità quddiem sfidi simili fil-futur; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Tissottolinja l-ħtieġa ta’ qafas ċar għall-impjiegi biex jixpruna t-tranżizzjoni doppja, biex jiġi żgurat irkupru mill-impatt soċjoekonomiku tal-pandemija tal-COVID-19, biex tissaħħaħ il-kompetittività sostenibbli fil-bliet kapitali, biex jiġu żgurati impjiegi deċenti u opportunitajiet indaqs u biex jiżdiedu l-istabilità u l-prosperità fir-reġjun. |
| --- | --- |

42.

| 43. | Tissottolinja l-ħtieġa li jissaħħaħ l-investiment strateġiku għal tkabbir tal-ekonomija sostenibbli, ekoloġika u ċirkolari, filwaqt li tittejjeb is-sigurtà tal-ikel fir-reġjun tal-EaP; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Tisħaq fuq l-importanza li tingħata spinta lill-iżvilupp ekonomiku permezz ta’ miżuri bħal żieda fil-konnettività u l-iżvilupp reġjonali, il-kummerċ intrareġjonali, l-agrikoltura u l-iżvilupp rurali b’enfasi politika qawwija fuq il-protezzjoni ambjentali, sabiex tissaħħaħ ir-reżiljenza għat-tibdil fil-klima, tiġi aċċellerata l-bidla lejn ekonomija ċirkolari b’livell baxx ta’ emissjonijiet ta’ karbonju u tiġi żviluppata l-ekonomija diġitali; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Tinnota l-importanza li jissaħħu l-għarfien espert u l-kapaċità tekniċi sabiex jiġu introdotti oqfsa domestiċi ta’ monitoraġġ, rapportar u verifika tal-emissjonijiet f’konformità mal-Qafas Imsaħħaħ ta’ Trasparenza l-ġdid skont il-Ftehim ta’ Pariġi; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Tilqa’ l-Pjan Ekonomiku u ta’ Investiment tal-EaP, li għandu jimmobilizza EUR 2,3 biljun mill-baġit tal-UE f’għotjiet, finanzjament imħallat u garanziji sabiex jiġi appoġġjat l-irkupru ta’ wara l-pandemija u l-ekonomiji tal-pajjiżi tal-EaP jiġu ttrasformati b’mod sostenibbli, sabiex isiru aktar reżiljenti u integrati; Tinnota li l-pjan jista’ jimmobilizza sa EUR 17-il biljun f’investimenti pubbliċi u privati; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Tistieden lill-partijiet ikkonċernati kollha fl-UE u fil-pajjiżi tal-EaP biex iżidu l-isforzi biex jimplimentaw inizjattivi emblematiċi ta’ profil għoli, inklużi proġetti li huma maħsuba biex jiżviluppaw il-konnettività fil-Baħar l-Iswed, bħall-kejbil għat-trażmissjoni tal-elettriku ta’ taħt il-baħar fil-Baħar l-Iswed u kejbil tal-fibra ottika u servizzi ta’ laneċ u alimentar diretti bejn il-Georgia u l-Istati Membri tal-UE (ir-Rumanija u l-Bulgarija), li jnaqqsu l-ħin ta’ tranżitu u ta’ rotazzjoni u jagħmlu dawn ir-reġjuni aktar aċċessibbli; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Tfakkar li l-Unjoni Ewropea ser tkompli tappoġġja lil dawk il-pajjiżi tal-EaP li jixtiequ jibnu r-reżiljenza u l-istabiiltà tagħhom fir-reġjun billi tipprovdi diversi tipi ta’ kooperazzjoni u involviment, inkluż permezz ta’ mezzi ċibernetiċi, ibridi u mezzi mhux militari oħra. |
| --- | --- |

48.

---

(1)  ĠU L 261, 30.8.2014, p. 4.

(2)  ĠU L 260, 30.8.2014, p. 4.

(3)  ĠU L 161, 29.5.2014, p. 3.

(4)  ĠU L 23, 26.1.2018, p. 4.

(5)  ĠU L 246, 17.9.1999, p. 3.

(6)  ĠU C 198, 6.7.2011, p. 4.

(7)  ĠU C 362, 8.9.2021, p. 114.

(8)  ĠU C 134, 24.4.2020, p. 16.

(9)  ĠU L 189, 28.5.2021, p. 1.

(10)  ĠU C 193, 31.5.2016, p. 17.

(11)  ĠU C 444, 10.12.2018, p. 1.

(12)  ĠU C 388, 13.11.2020, p. 2.

(13)  ĠU C 371, 15.9.2021, p. 134.

(14)  ĠU C 371, 15.9.2021, p. 110.

(15)  ĠU L 249, 27.9.2017, p. 1.

(16)  ĠU C 202, 28.5.2021, p. 25.

(17)  ĠU C 171, 6.5.2021, p. 25.

(18)  ĠU C 119, 28.5.2009, p. 2.

(19)  ĠU C 493, 27.12.2022, p. 70.

(20)  Testi adottati, P9_TA(2022) 406.

---

| 29.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 229/16 |
| --- | --- | --- | --- |

29.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 229/16

---

Riżoluzzjoni dwar it-tranżizzjoni lejn enerġija ekoloġika bħala risposta għall-isfidi attwali fil-qasam tas-sigurtà enerġetika fil-qafas tas-Sħubija tal-Lvant fil-kuntest tal-gwerra ta’ aggressjoni u tal-okkupazzjoni min-naħa tar-Russja

(2023/C 229/03)

L-ASSEMBLEA PARLAMENTARI EURONEST,

Wara li kkunsidrat l-Att Kostituttiv tal-Assemblea Parlamentari Euronest tat-3 ta’ Mejju 2011,

Wara li kkunsidrat id-Dikjarazzjoni Konġunta tas-Summit tas-Sħubija tal-Lvant li sar fi Brussell fil-15 ta’ Diċembru 2021,

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni konġunta tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà, tat-18 ta’ Marzu 2020, intitolata “Il-politika tas-Sħubija tal-Lvant lil hinn mill-2020: It-Tisħiħ tar-Reżiljenza – Sħubija tal-Lvant li tikseb riżultati għal kulħadd” (JOIN(2020) 7),

Wara li kkunsidrat il-Ftehim ta’ Pariġi dwar it-Tibdil fil-Klima, adottat fit-12 ta’ Diċembru 2015 u ratifikat mill-Unjoni Ewropea, li l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant huma wkoll firmatarji tiegħu;

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta’ Diċembru 2019 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew (COM(2019) 640) u l-proposti leġiżlattivi u l-azzjonijiet sussegwenti,

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta’ Mejju 2022 dwar il-Pjan REPowerEU (COM(2022) 230),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-20 ta’ Lulju 2022 intitolata “Niffrankaw il-gass għal xitwa sikura” (COM(2022) 360) u r-Regolament tal-Kunsill (UE) 2022/1369 tal-5 ta’ Awwissu 2022 dwar miżuri kkoordinati għal tnaqqis fid-domanda għall-gass (1),

Wara li kkunsidrat ir-Regolament tal-Kunsill (UE) 2022/1854 tas-6 ta’ Ottubru 2022 dwar intervent ta’ emerġenza biex jiġu indirizzati l-prezzijiet għoljin tal-enerġija (2),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Ottubru 2021 intitolata “L-indirizzar taż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija: sett ta’ għodod għall-azzjoni u l-appoġġ” (COM(2021) 660),

Wara li kkunsidrat il-Ftehimiet ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u l-Georgia (3), il-Moldova (4) u l-Ukrajna (5), b’mod partikolari d-dispożizzjonijiet tagħhom dwar il-kooperazzjoni fl-enerġija;

Wara li kkunsidrat il-Ftehim ta’ Sħubija Komprensiv u Msaħħaħ bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Armenja, min-naħa l-oħra (6) (CEPA), u b’mod partikolari d-dispożizzjonijiet tiegħu dwar il-kooperazzjoni fl-enerġija,

Wara li kkunsidrat il-Ftehim ta’ Sħubija u ta’ Kooperazzjoni bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom, mill-parti l-waħda, u r-Repubblika tal-Ażerbajġan mill-parti l-oħra (7), u n-negozjati li għaddejjin dwar qafas ta’ ftehim ġdid,

Wara li kkunsidrat it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità tal-Enerġija, li tiegħu t-tliet pajjiżi assoċjati huma partijiet kontraenti u l-Armenja hija osservatur,

Wara li kkunsidrat il-ħidma tal-Pjattaforma 3 tas-Sħubija tal-Lvant “Konnettività, effiċjenza enerġetika, ambjent u tibdil fil-klima”, u b’mod partikolari l-grupp għall-enerġija,

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Assemblea Parlamentari Euronest tas-16 ta’ April 2021 intitolata “Lejn l-effiċjenza, id-diversifikazzjoni u l-indipendenza tal-enerġija; l-indirizzar tal-ħtiġijiet ta’ kapaċità għat-tisħiħ tal-politika Ewropea dwar l-enerġija u l-ġlieda kontra t-theddid għas-sigurtà tal-enerġija fis-Sħubija tal-Lvant”,

Wara li kkunsidrat l-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tan-Nazzjonijiet Uniti, u b’mod partikolari l-Għan nru 7 rigward enerġija nadifa u bi prezzijiet raġonevoli, “biex jiġi żgurat lil kulħadd l-aċċess għal sistemi ta’ enerġija bi prezzijiet raġonevoli, affidabbli, sostenibbli u moderni”, u l-Għan nru 13 rigward l-azzjoni dwar il-klima “biex tittieħed azzjoni urġenti ħalli jiġi miġġieled it-tibdil fil-klima u l-impatti tiegħu”,

| A. | billi l-persuni kollha li jgħixu fl-Unjoni u fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għandhom ikollhom aċċess għal ambjent sikur, nadif, san u sostenibbli, bis-saħħa ta’ politiki ambizzjużi; |
| --- | --- |

A.

billi l-persuni kollha li jgħixu fl-Unjoni u fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għandhom ikollhom aċċess għal ambjent sikur, nadif, san u sostenibbli, bis-saħħa ta’ politiki ambizzjużi;

| B. | billi l-gwerra illegali, inġustifikata u mhux ipprovokata min-naħa tar-Russja kontra l-Ukrajna u l-okkupazzjoni tagħha li għaddejja fit-territorji tal-Georgia u tal-Moldova għandhom konsegwenzi drammatiċi għall-popolazzjoni fl-UE u fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant kollha kemm huma, u jikkawżaw speċjalment żieda qawwija fil-faqar enerġetiku u żieda fil-prezzijiet tal-enerġija; |
| --- | --- |

B.

billi l-gwerra illegali, inġustifikata u mhux ipprovokata min-naħa tar-Russja kontra l-Ukrajna u l-okkupazzjoni tagħha li għaddejja fit-territorji tal-Georgia u tal-Moldova għandhom konsegwenzi drammatiċi għall-popolazzjoni fl-UE u fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant kollha kemm huma, u jikkawżaw speċjalment żieda qawwija fil-faqar enerġetiku u żieda fil-prezzijiet tal-enerġija;

| C. | billi l-attakki sistematiċi tar-Russja kontra l-infrastrutturi ċivili Ukreni, b’mod partikolari l-infrastrutturi tal-elettriku, jikkostitwixxu delitti tal-gwerra, u billi l-qtugħ tal-aċċess għall-ilma, għall-elettriku u għat-tisħin lill-irġiel, lin-nisa u lit-tfal, speċjalment fix-xitwa, huwa att ta’ terrur pur; |
| --- | --- |

C.

billi l-attakki sistematiċi tar-Russja kontra l-infrastrutturi ċivili Ukreni, b’mod partikolari l-infrastrutturi tal-elettriku, jikkostitwixxu delitti tal-gwerra, u billi l-qtugħ tal-aċċess għall-ilma, għall-elettriku u għat-tisħin lill-irġiel, lin-nisa u lit-tfal, speċjalment fix-xitwa, huwa att ta’ terrur pur;

| D. | billi s-sigurtà enerġetika hija element fundamentali tas-sigurtà nazzjonali tal-pajjiżi tal-UE u tas-Sħubija tal-Lvant; billi huwa importanti li jiżdiedu l-konnettività, il-kapaċitajiet nazzjonali tal-ġenerazzjoni ta’ enerġija rinnovabbli, l-effiċjenza enerġetika u l-iffrankar tal-enerġija, bil-għan li jiżdiedu s-sigurtà u r-reżiljenza enerġetiċi, kif ukoll titrawwem l-istabbiltà soċjali, ekonomika u politika fir-reġjun; |
| --- | --- |

D.

billi s-sigurtà enerġetika hija element fundamentali tas-sigurtà nazzjonali tal-pajjiżi tal-UE u tas-Sħubija tal-Lvant; billi huwa importanti li jiżdiedu l-konnettività, il-kapaċitajiet nazzjonali tal-ġenerazzjoni ta’ enerġija rinnovabbli, l-effiċjenza enerġetika u l-iffrankar tal-enerġija, bil-għan li jiżdiedu s-sigurtà u r-reżiljenza enerġetiċi, kif ukoll titrawwem l-istabbiltà soċjali, ekonomika u politika fir-reġjun;

| E. | billi t-tentattivi tar-Russja li tisfrutta l-esportazzjonijiet tal-enerġija bħala strument ta’ koerċizzjoni ġeopolitika jikkostitwixxu użu tal-provvisti tal-enerġija bħala arma; billi l-ħsara li saret lill-pipelines Nord Stream 1 u 2 fis-26 ta’ Settembru 2022 irriżultat fi tnixxijiet kbar ta’ gass fil-Baħar Baltiku, u dan jikkostitwixxi wkoll attakk ambjentali fuq l-UE; |
| --- | --- |

E.

billi t-tentattivi tar-Russja li tisfrutta l-esportazzjonijiet tal-enerġija bħala strument ta’ koerċizzjoni ġeopolitika jikkostitwixxu użu tal-provvisti tal-enerġija bħala arma; billi l-ħsara li saret lill-pipelines Nord Stream 1 u 2 fis-26 ta’ Settembru 2022 irriżultat fi tnixxijiet kbar ta’ gass fil-Baħar Baltiku, u dan jikkostitwixxi wkoll attakk ambjentali fuq l-UE;

| F. | billi l-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jeħtiġilhom iżidu s-sigurtà enerġetika tagħhom filwaqt li jnaqqsu konsiderevolment id-dipendenza tagħhom mir-riżorsi enerġetiċi importati minn pajjiżi terzi u jtemmu d-dipendenza tagħhom mill-esportazzjonijiet Russi ta’ fjuwils fossili; billi d-dipendenza tal-UE mill-provvisti ta’ gass Russu kkontribwiet għall-kriżi enerġetika attwali; |
| --- | --- |

F.

billi l-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jeħtiġilhom iżidu s-sigurtà enerġetika tagħhom filwaqt li jnaqqsu konsiderevolment id-dipendenza tagħhom mir-riżorsi enerġetiċi importati minn pajjiżi terzi u jtemmu d-dipendenza tagħhom mill-esportazzjonijiet Russi ta’ fjuwils fossili; billi d-dipendenza tal-UE mill-provvisti ta’ gass Russu kkontribwiet għall-kriżi enerġetika attwali;

| G. | billi, fl-istrateġija tagħha fil-qasam tas-sigurtà ekonomika tal-2017, ir-Russja identifikat is-sorsi tal-enerġija rinnovabbli u t-teknoloġiji effiċjenti fl-enerġija bħala tnejn mit-theddid prinċipali għas-sigurtà ekonomika tagħha; |
| --- | --- |

G.

billi, fl-istrateġija tagħha fil-qasam tas-sigurtà ekonomika tal-2017, ir-Russja identifikat is-sorsi tal-enerġija rinnovabbli u t-teknoloġiji effiċjenti fl-enerġija bħala tnejn mit-theddid prinċipali għas-sigurtà ekonomika tagħha;

| H. | billi l-aġir aggressiv tar-Russja fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant juri l-bżonn li jiġu aġġornati s-suq tal-enerġija tal-UE u l-politiki enerġetiċi tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant bil-għan li tiġi eliminata d-dipendenza mill-importazzjonijiet ta’ enerġija fossili u fjuwils fossili b’mod ġenerali, partikolarment minn pajjiżi b’reġimi awtoritarji; |
| --- | --- |

H.

billi l-aġir aggressiv tar-Russja fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant juri l-bżonn li jiġu aġġornati s-suq tal-enerġija tal-UE u l-politiki enerġetiċi tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant bil-għan li tiġi eliminata d-dipendenza mill-importazzjonijiet ta’ enerġija fossili u fjuwils fossili b’mod ġenerali, partikolarment minn pajjiżi b’reġimi awtoritarji;

| I. | billi, minkejja l-invażjoni fuq skala kbira tat-territorju Ukren min-naħa tar-Russja fl-24 ta’ Frar 2022, diversi pajjiżi sfortunatament ma interrompewx il-kollaborazzjoni tagħhom mar-Russja fis-settur tal-enerġija nukleari, fatt li qawwa d-dipendenza perikoluża tagħhom mir-Russja għall-provvisti tal-uranju u għas-servizzi ta’ arrikkiment tal-uranju, kif ukoll għat-trattament tal-iskart nukleari; |
| --- | --- |

I.

billi, minkejja l-invażjoni fuq skala kbira tat-territorju Ukren min-naħa tar-Russja fl-24 ta’ Frar 2022, diversi pajjiżi sfortunatament ma interrompewx il-kollaborazzjoni tagħhom mar-Russja fis-settur tal-enerġija nukleari, fatt li qawwa d-dipendenza perikoluża tagħhom mir-Russja għall-provvisti tal-uranju u għas-servizzi ta’ arrikkiment tal-uranju, kif ukoll għat-trattament tal-iskart nukleari;

| J. | billi t-twettiq tal-Ftehim ta’ Pariġi huwa impenn komuni tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; billi l-politiki u l-istrateġiji enerġetiċi tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għandhom jimmiraw li jnaqqsu d-dipendenzi mill-faħam, miż-żejt u mill-gass; |
| --- | --- |

J.

billi t-twettiq tal-Ftehim ta’ Pariġi huwa impenn komuni tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; billi l-politiki u l-istrateġiji enerġetiċi tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għandhom jimmiraw li jnaqqsu d-dipendenzi mill-faħam, miż-żejt u mill-gass;

| K. | billi l-parti tal-enerġija prodotta mis-sorsi rinnovabbli għadha żgħira wisq fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u f’ċerti pajjiżi tal-UE, għad li l-potenzjal li din il-parti tikber huwa konsiderevoli; |
| --- | --- |

K.

billi l-parti tal-enerġija prodotta mis-sorsi rinnovabbli għadha żgħira wisq fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u f’ċerti pajjiżi tal-UE, għad li l-potenzjal li din il-parti tikber huwa konsiderevoli;

| L. | billi biex jinkiseb tnaqqis sinifikanti tal-emissjonijiet, il-partijiet tal-Ftehim ta’ Pariġi għandhom jaġixxu fuq l-intensità ta’ karbonju tas-sistemi enerġetiċi tagħhom u jimplimentaw strateġiji ambizzjużi biex inaqqsu d-dipendenza mill-fjuwils fossili u jiżviluppaw sorsi tal-enerġija sostenibbli u effikaċi f’termini ta’ kostijiet; |
| --- | --- |

L.

billi biex jinkiseb tnaqqis sinifikanti tal-emissjonijiet, il-partijiet tal-Ftehim ta’ Pariġi għandhom jaġixxu fuq l-intensità ta’ karbonju tas-sistemi enerġetiċi tagħhom u jimplimentaw strateġiji ambizzjużi biex inaqqsu d-dipendenza mill-fjuwils fossili u jiżviluppaw sorsi tal-enerġija sostenibbli u effikaċi f’termini ta’ kostijiet;

| M. | billi l-Patt Ekoloġiku Ewropew jiddefinixxi inizjattivi politiċi differenti u jiffissa objettivi ambizzjużi għall-UE u għall-Istati Membri tagħha; billi mill-perspettiva tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, inkwantu ġirien tal-UE, huwa ferm importanti li dawn japprofondixxu d-djalogu tagħhom mal-UE fir-rigward tal-aspettattivi tal-UE, partikolarment f’dak li għandu x’jaqsam mal-miżuri li għandhom jittieħdu biex jadattaw għar-rekwiżiti ddeterminati mill-Patt Ekoloġiku Ewropew u jikkontribwixxu biex jilħqu l-objettivi; |
| --- | --- |

M.

billi l-Patt Ekoloġiku Ewropew jiddefinixxi inizjattivi politiċi differenti u jiffissa objettivi ambizzjużi għall-UE u għall-Istati Membri tagħha; billi mill-perspettiva tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, inkwantu ġirien tal-UE, huwa ferm importanti li dawn japprofondixxu d-djalogu tagħhom mal-UE fir-rigward tal-aspettattivi tal-UE, partikolarment f’dak li għandu x’jaqsam mal-miżuri li għandhom jittieħdu biex jadattaw għar-rekwiżiti ddeterminati mill-Patt Ekoloġiku Ewropew u jikkontribwixxu biex jilħqu l-objettivi;

| N. | billi l-qofol tal-Patt Ekoloġiku Ewropew huwa proprju li tinkiser ir-rabta bejn it-tkabbir ekonomiku u l-emissjonijiet, partikolarment permezz ta’ investimenti fis-sorsi ta’ enerġija rinnovabbli u fl-effiċjenza enerġetika; |
| --- | --- |

N.

billi l-qofol tal-Patt Ekoloġiku Ewropew huwa proprju li tinkiser ir-rabta bejn it-tkabbir ekonomiku u l-emissjonijiet, partikolarment permezz ta’ investimenti fis-sorsi ta’ enerġija rinnovabbli u fl-effiċjenza enerġetika;

| O. | billi l-isforzi ta’ rkupru tal-UE wara l-COVID-19 jimmiraw li jibnu ekonomija moderna, effiċjenti fl-użu tar-riżorsi, nadifa u ċirkolari, li twassal għall-ekoloġizzazzjoni tal-ekonomija u għal użu aktar sostenibbli tar-riżorsi naturali, bi qbil mal-Patt Ekoloġiku Ewropew; |
| --- | --- |

O.

billi l-isforzi ta’ rkupru tal-UE wara l-COVID-19 jimmiraw li jibnu ekonomija moderna, effiċjenti fl-użu tar-riżorsi, nadifa u ċirkolari, li twassal għall-ekoloġizzazzjoni tal-ekonomija u għal użu aktar sostenibbli tar-riżorsi naturali, bi qbil mal-Patt Ekoloġiku Ewropew;

| P. | billi l-iżvilupp tas-sorsi tal-enerġija rinnovabbli huwa wieħed mill-aħjar modi kif jiġu indirizzati l-isfidi tas-sigurtà enerġetika u tat-tibdil fil-klima u kif jintużaw is-sorsi tal-enerġija aktar nodfa b’hekk jitjiebu l-istandards tas-saħħa u tal-ħajja fil-kontinent kollu tagħna u kif jinħolqu impjiegi lokali; |
| --- | --- |

P.

billi l-iżvilupp tas-sorsi tal-enerġija rinnovabbli huwa wieħed mill-aħjar modi kif jiġu indirizzati l-isfidi tas-sigurtà enerġetika u tat-tibdil fil-klima u kif jintużaw is-sorsi tal-enerġija aktar nodfa b’hekk jitjiebu l-istandards tas-saħħa u tal-ħajja fil-kontinent kollu tagħna u kif jinħolqu impjiegi lokali;

| Q. | billi l-effiċjenza enerġetika hija rekwiżit preliminari essenzjali biex jintlaħqu l-objettivi klimatiċi tal-Ewropa tal-2050 b’mod effikaċi f’termini ta’ kostijiet; billi l-iffrankar enerġetiku fit-tul jista’ jnaqqas konsiderevolment id-dipendenza mill-importazzjonijiet ta’ fjuwils fossili u jsaħħaħ is-sigurtà enerġetika nazzjonali u reġjonali fl-UE u fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; billi l-orħos enerġija, dik l-aktar sikura u l-aktar nadifa hija proprju dik li ma tintużax; |
| --- | --- |

Q.

billi l-effiċjenza enerġetika hija rekwiżit preliminari essenzjali biex jintlaħqu l-objettivi klimatiċi tal-Ewropa tal-2050 b’mod effikaċi f’termini ta’ kostijiet; billi l-iffrankar enerġetiku fit-tul jista’ jnaqqas konsiderevolment id-dipendenza mill-importazzjonijiet ta’ fjuwils fossili u jsaħħaħ is-sigurtà enerġetika nazzjonali u reġjonali fl-UE u fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; billi l-orħos enerġija, dik l-aktar sikura u l-aktar nadifa hija proprju dik li ma tintużax;

| R. | billi, f’konformità mal-impenji meħuda, it-titjib tal-oqfsa ġuridiċi eżistenti tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u l-approssimazzjoni gradwali tagħhom mal-leġiżlazzjoni tal-UE huma neċessarji, u l-istess jgħodd għall-iskambju tal-aħjar prattiki u tal-kompetenzi tekniċi; |
| --- | --- |

R.

billi, f’konformità mal-impenji meħuda, it-titjib tal-oqfsa ġuridiċi eżistenti tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u l-approssimazzjoni gradwali tagħhom mal-leġiżlazzjoni tal-UE huma neċessarji, u l-istess jgħodd għall-iskambju tal-aħjar prattiki u tal-kompetenzi tekniċi;

| S. | billi l-UE għandha tappoġġa lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fil-valutazzjoni u fl-indirizzar tal-impatt tal-Patt Ekoloġiku Ewropew fuq is-sigurtà enerġetika tagħhom u fuq ir-relazzjonijiet kummerċjali tagħhom mal-UE u mal-pajjiżi terzi; |
| --- | --- |

S.

billi l-UE għandha tappoġġa lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fil-valutazzjoni u fl-indirizzar tal-impatt tal-Patt Ekoloġiku Ewropew fuq is-sigurtà enerġetika tagħhom u fuq ir-relazzjonijiet kummerċjali tagħhom mal-UE u mal-pajjiżi terzi;

| T. | billi l-ħolqien ta’ kapaċitajiet addizzjonali permezz ta’ investimenti nazzjonali u barranin huwa essenzjali biex jiġu żviluppati u jintużaw b’mod sostenibbli r-riżorsi idroelettriċi, eoliċi, solari u ġeotermiċi fl-UE u fil-pajjżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

T.

billi l-ħolqien ta’ kapaċitajiet addizzjonali permezz ta’ investimenti nazzjonali u barranin huwa essenzjali biex jiġu żviluppati u jintużaw b’mod sostenibbli r-riżorsi idroelettriċi, eoliċi, solari u ġeotermiċi fl-UE u fil-pajjżi tas-Sħubija tal-Lvant;

| U. | billi l-aħħar rapport tal-Grupp Intergovernattiv ta’ Esperti dwar it-Tibdil fil-Klima ta’ April 2022 jindika li l-infrastrutturi l-ġodda tal-fjuwils fossili huma inkompatibbli mal-objettivi internazzjonali fil-qasam tal-klima; billi biex tinkiseb in-newtralità klimatika sal-2050, jeħtieġ li jiġu eliminati gradwalment il-fjuwils fossili fis-sistema enerġetika sa mhux aktar tard mill-2035; |
| --- | --- |

U.

billi l-aħħar rapport tal-Grupp Intergovernattiv ta’ Esperti dwar it-Tibdil fil-Klima ta’ April 2022 jindika li l-infrastrutturi l-ġodda tal-fjuwils fossili huma inkompatibbli mal-objettivi internazzjonali fil-qasam tal-klima; billi biex tinkiseb in-newtralità klimatika sal-2050, jeħtieġ li jiġu eliminati gradwalment il-fjuwils fossili fis-sistema enerġetika sa mhux aktar tard mill-2035;

| V. | billi l-attakki deliberati bil-missili u bid-droni mwettqa mill-Federazzjoni Russa għamlu ħsara jew qerdu madwar 40 % tal-infrastruttura kritika tal-enerġija tal-Ukrajna; |
| --- | --- |

V.

billi l-attakki deliberati bil-missili u bid-droni mwettqa mill-Federazzjoni Russa għamlu ħsara jew qerdu madwar 40 % tal-infrastruttura kritika tal-enerġija tal-Ukrajna;

| 1. | Tikkundanna bl-aktar mod qawwi possibbli l-gwerra ta’ aggressjoni tal-Federazzjoni Russa kontra l-Ukrajna u l-okkupazzjoni li għaddejja tat-territorji tal-Georgia u tal-Moldova, kif ukoll il-konsegwenzi devastanti tagħhom; titlob embargo immedjat u totali fuq l-importazzjonijiet ta’ fjuwils fossili u ta’ uranju Russi, u l-abbandun totali tal-pipelines Nord Stream 1 u 2, sabiex jitwaqqaf il-finanzjament tal-magna tal-gwerra ta’ Putin bil-flus tal-UE; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Tesprimi s-sostenn tagħha għall-investigazzjoni mwettqa minn ċerti Stati Membri tal-UE dwar il-ħsarat ikkawżati lill-pipelines Nord Stream 1 u 2; titlob li r-riżultati tal-investigazzjonijiet isiru pubbliċi; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Tesprimi s-solidarjetà totali tagħha mal-Ukrajna u mal-pajjiżi kollha l-oħra tas-Sħubija tal-Lvant li jbatu minħabba l-politiki repressivi u espansjonistiċi tar-Russja; titlob li tingħata aktar assistenza lill-Ukrajna u li tinżamm f’livell sostanzjali bil-għan li tgħin lill-popolazzjoni tal-pajjiż tiflaħ għad-diffikultajiet tax-xitwa li wekkitilha l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja u titlob appoġġ għall-pajjiżi l-oħra tas-Sħubija tal-Lvant fil-bżonn; tikkundanna bl-aktar mod qawwi possibbli l-attakki Russi b’missili u bi droni kamikaze Iranjani fl-Ukrajna, li jimmiraw lejn il-popolazzjoni ċivili u l-infrastruttura kritika tal-enerġija tal-Ukrajna; tistieden lir-Russja twaqqaf minnufih dawn l-atti terroristiċi barbari kontra l-popolazzjoni ċivili tal-Ukrajna; jafferma li dawn l-atti illeċiti xejn m’huma għajr delitti kontra l-umanità; |
| --- | --- |

3.

| 4. | tikkundanna bil-qawwa l-azzjonijiet tal-forzi ta’ okkupazzjoni Russi fuq it-territorju tal-impjant tal-enerġija nukleari ta’ Zaporizhzhia fil-belt ta’ Energodar, kif ukoll l-użu bla preċedent tal-faċilità biex isiru attakki kontra l-forzi Ukreni jew għal kwalunkwe skop militari ieħor, inkluż bħala kenn jew maħżen, li mhux biss jimpedixxu t-tħaddim bla periklu tal-impant u tal-proċeduri ta’ kontroll regolari tiegħu, iżda wkoll jipperikolaw b’mod gravi s-sikurezza nukleari tal-kontinent Ewropew u mhux biss; tistieden lill-komunità internazzjonali tieħu miżuri urġenti biex iġġiegħel lir-Russja tirtira mill-impjant tal-enerġija nukleari ta’ Zaporizhzhia u jagħtuha lura lill-Ukrajna, f’ġieħ is-sigurtà dinjija; tistieden lill-Federazzjoni Russa tawtorizza lill-osservaturi tal-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija Atomika (IAEA) l-aċċess għall-impjant tal-enerġija nukleari ta’ Zaporizhzhia bil-għan li jissorveljaw il-qagħda tas-sigurtà nukleari u tikkoopera mal-IAEA; tesprimi tħassib kbir rigward il-qagħda tas-sikurezza nukleari fl-impjant tal-enerġija nukleari ta’ Astravyets fil-Belarussja, peress li l-awtoritajiet Belarussi mhumiex trasparenti, ma jagħtux informazzjoni affidabbli dwar dak li ġara fis-sit tal-impjant tal-enerġija nukleari u ma impenjawx ruħhom biex jimplimentaw ir-rakkomandazzjonijiet ifformulati fir-rapport tal-2018 tal-UE dwar is-simulazzjoni ta’ kriżi; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Tesprimi s-solidarjetà totali tagħha mal-Moldova, li bħalissa qiegħda tħabbat wiċċha mal-isforzi ta’ destabbilizzazzjoni tal-pajjiż min-naħa tal-Kremlin permezz tal-manipulazzjoni tal-provvisti ta’ gass u ta’ elettriku tagħha; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Tiddeplora l-konsegwenzi tal-istrumentalizzazzjoni tal-provvisti tal-enerġija Russi għal skopijiet ta’ gwerra fuq l-unitajiet domestiċi u l-kumpaniji, li minħabba f’hekk qed iħabbtu wiċċhom ma’ prezzijiet tal-enerġija għoljin, inugwaljanzi soċjali li qed jiżdiedu, faqar enerġetiku u tal-mobbiltà, kif ukoll żieda fl-inflazzjoni, li twassal għal qgħad, prezzijiet tal-ikel għoljin u kriżi tal-għoli tal-ħajja fuq livell ġenerali; tisħaq fuq il-bżonn ta’ solidarjetà mingħajr preċedent bejn l-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u ta’ risposta komuni biex jiġu indirizzati l-isfidi immedjati u jiġi evitat li jerġgħu jseħħu fil-ġejjieni, minflok ta’ azzjonijiet unilaterali diviżivi; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Tenfasizza l-bżonn ta’ tranżizzjoni lejn enerġija nadifa, li tikkostitwixxi l-mod ewlieni biex tiżdied is-sigurtà enerġetika u jitwaqqfu d-dipendenzi tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant mill-fjuwils fossili u mill-uranju, speċjalment jekk dawn ikunu ġejjin minn pajjiżi terzi; tistieden lill-Kummissjoni u lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, f’kooperazzjoni mill-qrib mal-istituzzjonijiet finanzjarji Ewropej u internazzjonali, jiżviluppaw miżuri urġenti ġodda li jkunu jżidu b’mod massiv il-kapaċitajiet f’dik li hi enerġija rinnovabbli u jqawwu l-politiki li jimmiraw lejn l-effiċjenza enerġetika u l-iffrankar tal-enerġija; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Tfakkar li madwar kwart tal-elettriku u nofs l-elettriku b’emissjonijiet baxxi ta’ karbonju fl-UE huma ġġenerati mill-enerġija nukleari; tinnota li, minkejja li ċerti Stati Membri huma kontra l-enerġija nukleari, għadd ta’ Stati Membri qegħdin jippreparaw biex jibnu impjanti tal-enerġija nukleari ġodda; ittenni li l-Istati Membri tal-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jibqgħu totalment responsabbli mill-għażla tat-taħlita enerġetika tagħhom u mill-għażla tal-alternattivi biex jiżguraw enerġija stabbli, nadifa u bi prezzijiet aċċessibbli għaċ-ċittadini u għall-impriżi tagħhom, kif ukoll mill-għażla tal-perkors l-aktar xieraq tagħhom ħalli jikkontribwixxu biex jintlaħqu l-objettivi tal-Unjoni fil-qasam tal-klima u tal-enerġija, filwaqt li jitqiesu l-karatteristiċi u r-restrizzjonijiet speċifiċi ta’ kull pajjiż; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Ittenni l-appoġġ tagħha għat-tisħiħ tal-kooperazzjoni enerġetika bejn l-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, kif ukoll fost il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, b’mod partikolari f’dak li għandu x’jaqsam mal-promozzjoni tal-produzzjoni ta’ enerġija sostenibbli, li se ssaħħaħ is-sigurtà u r-reżiljenza enerġetiċi tagħhom filwaqt li tħares l-ambjent u tikkontribwixxi biex jintlaħqu l-objettivi tal-politika klimatika u tiffaċilita l-integrazzjoni ta’ sħaħ volontiera fis-suq Ewropew tal-enerġija; tinkoraġġixxi lill-UE tikkunsidra li tippermetti l-kooperazzjoni u l-parteċipazzjoni tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant eleġibbli u li disposti jipparteċipaw fl-Unjoni tal-Enerġija; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Tosserva li s-suċċess tal-Patt Ekoloġiku Ewropew, bħala strateġija komprensiva biex tittrasforma l-UE f’ekonomija newtrali għall-klima sal-2050, jiddependi fil-biċċa l-kbira mill-kapaċità tiegħu li jagħti l-eżempju u li jistimola tranżizzjoni aktar rapida lejn enerġija nadifa lil hinn mill-fruntieri tal-UE, ibda mill-ġirien tagħha; tisħaq fuq il-ħtieġa li jiżdiedu l-isforzi ta’ dekarbonizzazzjoni u tal-ħarsien tal-ambjent, fi ħdan l-UE u s-Sħubija tal-Lvant, u li jiġu segwiti politiki klimatiċi u ambjentali ambizzjużi, b’mod partikolari biex jiġu onorati l-impenji fl-ambitu tal-Ftehim ta’ Pariġi; tistieden lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant isaħħu l-liġijiet tagħhom biex jiksbu tranżizzjoni lejn enerġija nadifa; tinkoraġġixxi lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jiżviluppaw, bl-appoġġ tal-UE, pjanijiet għall-parteċipazzjoni tagħhom fil-Patt Ekoloġiku Ewropew; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Tisħaq fuq l-importanza li jiġi stabbilit mekkaniżmu ta’ aġġustament tal-karbonju fil-fruntieri bil-għan li jiżgura li objettivi ambizzjużi tal-UE ma jirriżultawx f’rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju minħabba rilokazzjoni tal-produzzjoni jew żieda fl-importazzjonijiet; tistieden lill-UE tappoġġa lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant ħalli jistimolaw l-iżvilupp ta’ politiki ta’ pprezzar tal-karbonju allinjati ma’ dawk tal-UE; hija tal-fehma li d-dħul li jista’ jinġabar mill-UE bħala imposti għall-karbonju mill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għandu prinċipalment jintuża biex jiffinanzja l-appoġġ għad-dekarbonizzazzjoni tal-ekonomiji tagħhom; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Tosserva li l-intensità tal-enerġija fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant għadha konsiderevolment ogħla mill-medja tal-UE u tenfasizza l-potenzjal enormi għall-iffrankar tal-enerġija f’dawk il-pajjiżi; tiġbed l-attenzjoni għall-importanza tal-introduzzjoni u taż-żamma ta’ oqfsa regolatorji u istituzzjonali li jiddefinixxu standards minimi għall-effiċjenza enerġetika tal-bini, jipprovdu inċentivi għar-rinnovazzjoni tal-bini u għall-effiċjenza enerġetika fl-industriji u fl-SMEs, jippromwovu l-ottimizzazzjoni u l-modernizzazzjoni tal-infrastrutturi tal-enerġija, anki permezz ta’ kriterji minimi ta’ effiċjenza enerġetika għall-akkwist pubbliku u jiggarantixxu informazzjoni xierqa lill-konsumaturi, inkluż kejl preċiż tal-konsum tal-enerġija, fatturazzjoni informattiva u awditjar tal-enerġija; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Tilqa’ pożittivament il-pakketti ta’ miżuri ta’ emerġenza proposti mill-Kummissjoni biex tindirizza l-volatilità tal-prezzijiet fis-swieq tal-gass u tal-elettriku; temmen li miżuri ta’ tisħiħ tat-trasparenza u miżuri għall-ġlieda kontra l-imġiba antikompetittiva u l-abbuż tas-suq għandhom jiġu implimentati fuq bażi permanenti; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Tappella li jkun hemm objettivi obbligatorji u aktar ambizzjużi biex ikun hemm tnaqqis fil-konsum tal-gass u tal-elettriku bħala reazzjoni immedjata għall-kriżi tal-enerġija; tilqa’ pożittivament l-obbligi l-ġodda tal-UE fil-qasam tal-ħżin tal-gass; tistieden lill-UE tistabbilixxi mekkaniżmi ta’ solidarjetà biex tgħin lill-pajjiżi li jinsabu b’mod partikolari f’diffikultà f’dik li hi sigurtà enerġetika, b’enfasi speċjali fuq iċ-ċittadini l-aktar vulnerabbli; tisħaq fuq l-importanza tal-kondiviżjoni tal-għarfien biex jinstabu soluzzjonijiet komuni li jippermettu l-ħruġ mill-kriżi attwali; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Tinsisti fuq ir-rwol kruċjali tal-infrastrutturi tal-ħżin tal-enerġija effikaċi u estiżi biex itejbu s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija; titlob żieda fl-investimenti fir-rinnovazzjoni tal-infrastrutturi tal-ħżin tal-enerġija eżistenti, kif ukoll fil-bini ta’ siti ġodda; jitlob l-inklużjoni totali tas-sħab tas-Sħubija tal-Lvant u l-bini ta’ kapaċitajiet ġodda konġunti ta’ ħżin tal-enerġija; tissottolinja li tali proġetti maħsuba li jtejbu s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija u jaġevolaw it-tranżizzjoni lejn enerġija ekoloġika għandhom vantaġġi fit-tul jekk mill-bidu nett jinbnew biex ikunu faċilment adattabbli għall-ħżin tal-idroġenu ekoloġiku; tenfasizza li l-investimenti f’dawn il-kapaċitajiet ikunu jippermettu mhux biss li jiġu indirizzati l-problemi urġenti kkawżati mill-kriżi tal-enerġija attwali, iżda jkunu jirrappreżentaw ukoll pass importanti biex jintlaħqu l-objettivi komuni ta’ dekarbonizzazzjoni; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Tilqa’ b’sodisfazzjon l-azzjonijiet li ħadu l-Kummissjoni u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant biex itaffu l-konsegwenzi tal-kriżi tal-enerġija u jevitaw li s-sitwazzjoni taqleb għall-agħar; tistieden lilll-Kummissjoni tistudja modi biex tassoċja wkoll lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant ma’ dawn l-inizjattivi, bħall-pjattaforma tal-UE ta’ xiri komuni tal-gass; tenfasizza li kwalunkwe ftehim ta’ xiri jeħtieġ li jkun konformi mal-objettivi klimatiċi tal-UE rigward il-kwantità u t-tul ta’ żmien tal-konsenji sabiex tinkiseb l-eliminazzjoni gradwali tal-fjuwils fossili sa mhux aktar tard mill-2035; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Tosserva li l-iżvilupp tas-sorsi tal-enerġija rinnovabbli huwa kruċjali għall-isforzi mmirati biex jiżguraw it-tranżizzjoni lejn enerġija nadifa u l-indipendenza enerġetika, filwaqt li jikkontribwixxu wkoll għall-ħolqien ta’ impjiegi lokali, għat-titjib tal-kwalità tal-arja u għas-saħħa taċ-ċittadini; tilqa’ l-istabbiliment ta’ network reġjonali dwar l-enerġija rinnovabbli, immexxi mil-Litwanja u mill-Georgia, fl-ambitu tal-grupp għall-enerġija tas-Sħubija tal-Lvant; tosserva l-użu tal-bijomassa u tal-idroelettriku f’ċerti pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, iżda tfakkar fil-bżonn li jiġu sodisfatti r-rekwiżiti fil-qasam tas-sostenibbiltà, tal-effiċjenza u tar-rispett tal-ambjent; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Tenfasizza l-bżonn li jitkomplew b’urġenza l-isforzi maħsuba biex itejbu l-konnettività, ibda mill-implimentazzjoni totali tal-objettivi identifikati preċedentement fil-programm ta’ ħidma “20 riżultat tanġibbli għall-2020” approvat fis-Summit tas-Sħubija tal-Lvant tal-2017; tisħaq fuq l-importanza li jiġu żviluppati u ffinanzjati l-interkonnessjonijiet elettriċi, kif ukoll il-grilji intelliġenti, bil-għan li jiġu żgurati l-infrastrutturi neċessarji biex jiġu ffissati u implimentati l-objettivi vinkolanti fil-qasam tal-klima u tal-enerġija; tfakkar li żieda fil-konnettività bejn l-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant se ssaħħaħ is-sigurtà enerġetika u tgħin biex tankra b’mod aktar sod il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fl-UE; titlob, f’dan il-kuntest ġeopolitiku, li l-ippjanar fit-tul u l-investimenti fil-qasam tal-interkonnettività bejn l-Ukrajna u l-Moldova u l-UE jsiru prijorità; tagħmel appell biex jitkompla l-appoġġ għat-tisħiħ tal-kapaċitajiet tekniċi għall-proġetti ta’ konnettività bħall-proġett tal-kejbil sottomarin bejn il-Georgia u r-Rumanja fil-Baħar l-Iswed; tenfasizza l-importanza tal-implimentazzjoni tal-proġett, billi jikkontribwixxi għat-tisħiħ tas-sigurtà enerġetika fl-Ewropa u fir-reġjun tal-Kawkasu u għall-iżvilupp tas-settur tal-enerġija rinnovabbli, u jżid l-opportunitajiet ta’ tranżitu bejn ir-reġjuni; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Tirrikonoxxi l-appoġġ finanzjarju u tekniku sostanzjali mogħti lis-sħab tal-Lvant mill-UE, f’koordinament u f’kooperazzjoni ma’ atturi internazzjonali oħra, favur id-dekarbonizzazzjoni u l-konnettività; tinnota li huwa importanti li jitkompla jingħata l-appoġġ tekniku lis-sħab tal-Lvant ħalli jiżviluppaw qafas ġuridiku favorevoli għall-investimenti u għall-inizjattivi lokali sostenibbli fil-qasam tad-dekarbonizzazzjoni u tas-sorsi tal-enerġija rinnovabbli; tilqa’ b’mod partikolari l-ħidma li saret bis-saħħa tal-inizjattivi EU4Energy u EU4Climate, tal-investimenti u tas-self ibbażat fuq il-politiki fl-ambitu tal-Pjattaforma ta’ Investiment għall-Viċinat, tas-sħubija E5P, tal-Patt tas-Sindki u tal-garanziji tal-baġit tal-UE għal self mogħti mill-Bank Ewropew tal-Investiment u minn istituzzjonijiet finanzjarji internazzjonali oħrajn; tistenna li l-Pjan Ekonomiku u ta’ Investiment għas-Sħubija tal-Lvant jinvesti fl-effiċjenza enerġija, fl-enerġija rinnovabbli u fil-konnettività, jissorvelja s-sostenibbiltà u jikkonkludi b’diliġenza valutazzonijiet ex ante tal-impatt ambjentali; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Tirrimarka li t-tranżizzjoni enerġetika jeħtieġ li tkun ġusta, inklużiva u effiċjenti f’termini ta’ kostijiet u li għandha tiżgura s-sostenibbiltà, is-sigurtà tal-provvista u enerġija bi prezzijiet raġonevoli; tosserva li l-prezzijiet għoljin tal-fjuwils fossili jirrappreżentaw inċentivi addizzjonali biex jistimolaw l-investimenti fi proġetti għall-iffrankar tal-enerġija u tal-enerġija rinnovabbli; tiġbed l-attenzjoni għall-bżonn li jiġu riformati l-ipprezzar u tat-tassazzjoni tal-enerġija, jitqaċċtu s-sussidji tal-gvernijiet għall-fjuwils fossili, biex ma tiġix żvantaġġata l-enerġija rinnovabbli meta mqabbla ma’ forom ta’ enerġija oħrajn u jintbagħtu sinjali ħżiena ta’ prezz lill-konsumaturi finali tal-enerġija; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Tisħaq fuq il-ħtieġa li tiġi appoġġata l-awtonomizzazzjoni tal-konsumatur biex ikun jista’ jiġġenerata, jikkonsma, jaħżen u jbigħ l-enerġija, filwaqt li jitqies li din tista’ tgħin fil-ġlieda kontra l-faqar enerġetiku; tenfasizza l-potenzjal tal-produzzjoni deċentralizzata tal-enerġija rinnovabbli li tista’ żżid l-użu tas-sorsi tal-enerġija lokali, iżżid is-sigurtà tal-provvista tal-enerġija f’livell lokali, u trawwem l-iżvilupp u l-koeżjoni tal-komunità; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Tfakkar fl-importanza li jiġu ddiversifikati l-provvisti tal-enerġija u tonqos id-dipendenza mill-importazzjonijiet tal-enerġija li ġejjin mill-pajjiżi terzi, b’mod partikolari mir-Russja, barra milli titjieb il-konnettività tas-setturi enerġetiċi tal-pajjżi tas-Sħubija tal-Lvant, filwaqt li tiġi żgurata s-sostenibbiltà ambjentali; tirrimarka, f’dan ir-rigward, il-bżonn li jiġi żviluppat suq tal-enerġija miftuħ, kompetittiv u integrat fl-Ewropa tal-Lvant, li jkun iwassal għal opportunitajiet ġodda għall-kummerċ, għall-investimenti, għat-tisħiħ tal-kapaċitajiet u għall-proġetti komuni fil-qasam tal-enerġija rinnovabbli, tal-grilji intelliġenti u tal-effiċjenza enerġetika; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Titlob li jkun hemm kooperazzjoni aktar stretta fi ħdan is-Sħubija tal-Lvant f’dak li għandu x’jaqsam mal-produzzjoni u mal-użu tal-idroġenu ekoloġiku kif ukoll biex issir promozzjoni tal-istandards komuni għall-idroġenu; tosserva li l-importazzjonijiet ta’ idroġenu mhux rinnovabbli għandhom ikunu limitati biex ma jiġux kompromessi l-isforzi ta’ dekarbonizzazzjoni; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Tisħaq fuq l-importanza tal-promozzjoni ta’ politika enerġetika bbażata fuq provi, abbażi ta’ data komprensiva u monitoraġġ kontinwu, u tinkoraġġixxi lill-UE tkompli tappoġġa t-tisħiħ tal-kapaċitajiet amministrattivi tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant f’dan il-qasam, kif ukoll tal-promozzzjoni tal-iskambju tal-aħjar prattika bejn il-pajjiżi; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Tfakkar fl-impenji tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant rilevanti fl-ambitu tal-Ftehimiet ta’ Assoċjazzjoni, tat-Trattat dwar il-Komunità tal-Enerġija u tas-CEPA f’termini ta’ traspożizzjoni tar-regolamenti tal-UE dwar l-enerġija jew approssimazzjoni magħhom; tistieden lill-UE u lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jimplimentaw b’mod sħiħ it-Trattat dwar il-Komunità tal-Enerġija; tqis li l-appoġġ finanzjarju addizzjonali għandu jkun subordinat għall-implimentazzjoni u għall-infurzar b’mod effettiv tal-impenji tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, għat-twettiq tar-riformi meħtieġa u għat-teħid ta’ impenji aktar ambizzjużi fil-kuntest tal-Patt Ekoloġiku Ewropew, f’konformità mal-prinċipju “aktar għal aktar”; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Tistieden lill-Kunsill u lill-Istati Membri jżidu b’urġenza u b’mod sinifikanti l-appoġġ tagħhom lill-Ukrajna biex jgħinuha tiddefendi lilha nnifisha kontra t-tentattivi tar-Russja maħsuba biex jeqirdu l-infrastruttura kritika Ukrena, anki fis-settur tal-enerġija; tenfasizza li r-rikostruzzjoni u l-irkupru ta’ wara l-gwerra tal-Ukrajna jeħtieġ li jkunu prinċipalment iċċentrati fuq il-bini mill-ġdid tas-sistema enerġetika u fuq il-ħolqien ta’ opportunitajiet għal dan il-pajjiż biex isir ċentru għall-esportazzjonijiet ta’ elettriku ekoloġiku u ta’ idroġenu ekoloġiku lejn l-Ewropa, biex jiżdiedu r-reżiljenza enerġetika u tiġi aġevolata t-tranżizzjoni enerġetika sostenibbli, u jeħtieġ wkoll li jqis u jindirizza minnufih il-kwistjoni tas-sostenibbiltà tal-interkonnettività mal-pajjiżi ġirien tal-UE u tas-Sħubija tal-Lvant, bl-appoġġ b’saħħtu u bis-solidarjetà tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Tagħti istruzzjonijiet lill-Kopresidenti tagħha biex jgħaddu din ir-riżoluzzjoni lill-President tal-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-UE għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà, lill-Kummissarju għall-Viċinat u t-Tkabbir, lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna, u lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri tal-UE u tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant. |
| --- | --- |

27.

---

(1)  ĠU L 206, 8.8.2022, p. 1.

(2)  ĠU L 261 I, 7.10.2022, p. 1.

(3)  ĠU L 261, 30.8.2014, p. 4.

(4)  ĠU L 260, 30.8.2014, p. 4.

(5)  ĠU L 161, 29.5.2014, p. 3.

(6)  ĠU L 23, 26.1.2018, p. 4.

(7)  ĠU L 246, 17.9.1999, p. 3.

---

| 29.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 229/22 |
| --- | --- | --- | --- |

29.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 229/22

---

Riżoluzzjoni dwar il-kompatibbiltà bejn il-programmi tal-vaċċini tal-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u l-allinjament tagħhom

(2023/C 229/04)

L-ASSEMBLEA PARLAMENTARI EURONEST,

Wara li kkunsidrat ir-Regolament (UE) 2020/461 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta’ Marzu 2020 li jemenda r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2012/2002 sabiex jipprovdi assistenza finanzjarja lill-Istati Membri u lill-pajjiżi li qed jinnegozjaw l-adeżjoni tagħhom mal-Unjoni li jkunu affettwati serjament minn emerġenza tas-saħħa pubblika maġġuri (1),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-15 ta’ Ottubru 2020 dwar it-tħejjija għall-istrateġiji tat-tilqim kontra l-COVID-19 u l-varar tal-vaċċini (COM(2020) 680),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta’ Jannar 2021 dwar front magħqud biex negħlbu l-COVID-19 (COM(2021) 035),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-16 ta’ Ġunju 2021 dwar li nisiltu tagħlimiet bikrija mill-pandemija tal-COVID-19 (COM(2021) 380),

Wara li kkunsidrat id-Deċiżjoni (UE) 2020/701 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta’ Mejju 2020 dwar il-forniment ta’ assistenza makrofinanzjarja lis-sħab tat-tkabbir u tal-viċinat fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 (2),

Wara li kkunsidrat rapport tal-Kummissjoni tat-18 ta’ Ottubru 2021 skont l-Artikolu 16(1) tar-Regolament (UE) 2021/953 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar qafas għall-ħruġ, għall-verifika u għall-aċċettazzjoni ta’ ċertifikati COVID-19 interoperabbli tat-tilqim, tat-testijiet u tal-fejqan (Ċertifikat COVID Diġitali tal-UE) għall-faċilitazzjoni tal-moviment liberu waqt il-pandemija tal-COVID-19 (COM(2021) 649),

Wara li kkunsidrat d-Dikjarazzjoni Konġunta tas-Summit tas-Sħubija tal-Lvant tal-15 ta’ Diċembru 2021 (3),

Wara li kkunsidrat il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-1 ta’ Diċembru 2021 bit-titolu “Nindirizzaw flimkien l-isfidi attwali u ġodda tal-COVID-19” (COM(2021) 764),

Wara li kkunsidrat id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2021/1380 tad-19 ta’ Awwissu 2021 li tistabbilixxi l-ekwivalenza, għall-fini tal-faċilitazzjoni tad-dritt tal-moviment liberu fl-Unjoni, taċ-ċertifikati tal-COVID-19 maħruġa mill-Ukrajna maċ-ċertifikati maħruġa f’konformità mar-Regolament (UE) 2021/953 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (4),

Wara li kkunsidrat id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2021/1894 tat-28 ta’ Ottubru 2021 li tistabbilixxi l-ekwivalenza, għall-fini tal-faċilitazzjoni tad-dritt tal-moviment liberu fl-Unjoni, taċ-ċertifikati tal-COVID-19 maħruġa mir-Repubblika tal-Armenja maċ-ċertifikati maħruġa f’konformità mar-Regolament (UE) 2021/953 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (5),

Wara li kkunsidrat id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2021/1994 tal-15 ta’ Novembru 2021 li tistabbilixxi l-ekwivalenza, għall-fini tal-faċilitazzjoni tad-dritt tal-moviment liberu fl-Unjoni, taċċertifikati COVID-19 maħruġa mir-Repubblika tal-Moldova maċ-ċertifikati maħruġa f’konformità mar-Regolament (UE) 2021/953 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (6),

Wara li kkunsidrat id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2021/1995 tal-15 ta’ Novembru 2021 li tistabbilixxi l-ekwivalenza, għall-fini tal-faċilitazzjoni tad-dritt tal-moviment liberu fl-Unjoni, taċ-ċertifikati COVID-19 maħruġa mill-Georgia maċ-ċertifikati maħruġa f’konformità mar-Regolament (UE) 2021/953 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (7),

Wara li kkunsidrat ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tas-7 ta’ Diċembru 2018 dwar kooperazzjoni msaħħa kontra l-mard li jista’ jiġi evitat bit-tilqim (8),

Wara li kkunsidrat ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-21 ta’ Ottubru 2021 dwar it-trasparenza tal-UE fl-iżvilupp, ix-xiri u d-distribuzzjoni tal-vaċċini kontra l-COVID-19 (9),

Wara li kkunsidrat ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-17 ta’ April 2020 dwar azzjoni koordinata tal-UE biex tikkumbatti l-pandemija tal-COVID-19 u l-konsegwenzi tagħha (10),

Wara li kkunsidrat ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-25 ta’ Novembru 2020 dwar il-konsegwenzi tat-tifqigħa tal-COVID-19 għall-politika barranija (11),

Wara li kkunsidrat ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tad-19 ta’ April 2018 dwar ir-retiċenza dwar it-tilqim u t-tnaqqis fir-rati ta' tilqim fl-Ewropa (12),

Wara li kkunsidrat ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-11 ta’ Frar 2021 dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni tal-UE mal-Ukrajna (13),

| A. | billi d-dinja hija dejjem aktar konnessa u l-mard li jittieħed ma jiqafx mal-fruntieri, tfakkira ċara hija l-pandemija kkawżata mill-virus SARS-CoV-2 (COVID-19); |
| --- | --- |

A.

billi d-dinja hija dejjem aktar konnessa u l-mard li jittieħed ma jiqafx mal-fruntieri, tfakkira ċara hija l-pandemija kkawżata mill-virus SARS-CoV-2 (COVID-19);

| B. | billi s-saħħa pubblika hija ben pubbliku ta’ valur komuni li jistħoqqlu attenzjoni speċjali minn dawk li jfasslu d-deċiżjonijiet, f’konformità mal-aspettattivi taċ-ċittadini madwar l-UE u r-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

B.

billi s-saħħa pubblika hija ben pubbliku ta’ valur komuni li jistħoqqlu attenzjoni speċjali minn dawk li jfasslu d-deċiżjonijiet, f’konformità mal-aspettattivi taċ-ċittadini madwar l-UE u r-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant;

| C. | billi fl-UE s-saħħa pubblika tibqa’ kompetenza nazzjonali bi rwol komplementari għall-UE fil-politika tas-saħħa, madankollu, b’żieda gradwali fil-koordinazzjoni bejn l-Istati Membri sabiex jinkisbu benefiċċji kondiviżi; |
| --- | --- |

C.

billi fl-UE s-saħħa pubblika tibqa’ kompetenza nazzjonali bi rwol komplementari għall-UE fil-politika tas-saħħa, madankollu, b’żieda gradwali fil-koordinazzjoni bejn l-Istati Membri sabiex jinkisbu benefiċċji kondiviżi;

| D. | billi l-gwerra illegali ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna kkawżat flussi migratorji massivi ta’ rifuġjati tal-gwerra Ukreni lejn l-UE, il-Moldova u pajjiżi oħra, u kkawżat piżijiet u pressjonijiet serji fuq is-sistemi tas-saħħa tal-pajjiżi ospitanti; billi l-gwerra kellha u għad għandha effett detrimentali fuq is-sistema tas-saħħa tal-Ukrajna; |
| --- | --- |

D.

billi l-gwerra illegali ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna kkawżat flussi migratorji massivi ta’ rifuġjati tal-gwerra Ukreni lejn l-UE, il-Moldova u pajjiżi oħra, u kkawżat piżijiet u pressjonijiet serji fuq is-sistemi tas-saħħa tal-pajjiżi ospitanti; billi l-gwerra kellha u għad għandha effett detrimentali fuq is-sistema tas-saħħa tal-Ukrajna;

| E. | billi l-baġits tas-saħħa pubblika ġew taħt pressjoni dejjem akbar bħala riżultat tal-impatti ekonomiċi tal-aggressjoni militari mhux ġustifikata u illegali tar-Russja kontra l-Ukrajna, li affettwat kemm lill-UE kif ukoll lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

E.

billi l-baġits tas-saħħa pubblika ġew taħt pressjoni dejjem akbar bħala riżultat tal-impatti ekonomiċi tal-aggressjoni militari mhux ġustifikata u illegali tar-Russja kontra l-Ukrajna, li affettwat kemm lill-UE kif ukoll lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant;

| F. | billi minħabba l-kooperazzjoni dejjem aktar ambizzjuża bejn l-UE u l-ġirien tal-Lvant tagħha, ir-relazzjonijiet ekonomiċi u politiċi li qed jespandu b’mod rapidu, kif ukoll kuntatti bejn il-persuni aktar intensi, is-saħħa pubblika, b’mod partikolari l-aspetti transfruntiera tagħha, hija qasam ta’ politika fejn is-Sħubija tal-Lvant tista’ sservi bħala qafas xieraq biex tingħata spinta lir-reżiljenza għall-kriżijiet tas-saħħa u tikkontribwixxi għall-benesseri taċ-ċittadini kollha abbażi ta’ aġenda u kultura kondiviżi dwar is-sigurtà tas-saħħa; billi dan ta’ hawn fuq iwassal għal eżiti ta’ benefiċċju reċiproku u għandhom jitqiesu t-tagħlimiet meħuda matul il-ġestjoni tal-pandemija tal-COVID-19 u l-introduzzjoni tal-vaċċini kontra l-COVID-19; |
| --- | --- |

F.

billi minħabba l-kooperazzjoni dejjem aktar ambizzjuża bejn l-UE u l-ġirien tal-Lvant tagħha, ir-relazzjonijiet ekonomiċi u politiċi li qed jespandu b’mod rapidu, kif ukoll kuntatti bejn il-persuni aktar intensi, is-saħħa pubblika, b’mod partikolari l-aspetti transfruntiera tagħha, hija qasam ta’ politika fejn is-Sħubija tal-Lvant tista’ sservi bħala qafas xieraq biex tingħata spinta lir-reżiljenza għall-kriżijiet tas-saħħa u tikkontribwixxi għall-benesseri taċ-ċittadini kollha abbażi ta’ aġenda u kultura kondiviżi dwar is-sigurtà tas-saħħa; billi dan ta’ hawn fuq iwassal għal eżiti ta’ benefiċċju reċiproku u għandhom jitqiesu t-tagħlimiet meħuda matul il-ġestjoni tal-pandemija tal-COVID-19 u l-introduzzjoni tal-vaċċini kontra l-COVID-19;

| G. | billi n-nuqqas ta’ kalendarji sinkronizzati tat-tilqim fost is-sħab tas-Sħubija tal-Lvant, kif ukoll kopertura tat-tilqim li tvarja taħt skemi diverġenti, joħolqu importanza u opportunità għal pass lejn grad akbar ta’ koerenza, koordinazzjoni u solidarjetà bl-objettiv li jinkisbu gwadanji kondiviżi kemm għall-UE kif ukoll għas-sħab tagħha tas-Sħubija tal-Lvant; billi dan fl-aħħar mill-aħħar isalva l-ħajjiet u jikkontribwixxi għall-benesseri taċ-ċittadini, inklużi l-gruppi l-aktar esposti u vulnerabbli; |
| --- | --- |

G.

billi n-nuqqas ta’ kalendarji sinkronizzati tat-tilqim fost is-sħab tas-Sħubija tal-Lvant, kif ukoll kopertura tat-tilqim li tvarja taħt skemi diverġenti, joħolqu importanza u opportunità għal pass lejn grad akbar ta’ koerenza, koordinazzjoni u solidarjetà bl-objettiv li jinkisbu gwadanji kondiviżi kemm għall-UE kif ukoll għas-sħab tagħha tas-Sħubija tal-Lvant; billi dan fl-aħħar mill-aħħar isalva l-ħajjiet u jikkontribwixxi għall-benesseri taċ-ċittadini, inklużi l-gruppi l-aktar esposti u vulnerabbli;

| H. | billi l-politika tas-saħħa pubblika għandha timmira għall-kuntest speċifiku u soluzzjonijiet imfassla lokalment b’kompatibbiltà dimostrabbli bejn l-Istati Membri u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant bħala parti mill-aġenda reġjonali tas-sigurtà tas-saħħa, bil-għan li jitrawmu kooperazzjoni u sinerġiji effettivi fost il-partijiet ikkonċernati kollha bħala prekundizzjoni biex jinkisbu riżultati mmirati li jippermettu grad mixtieq ta’ kuntestwalizzazzjoni lokali, mingħajr ma timmira għal soluzzjonijiet uniformi jew universali; |
| --- | --- |

H.

billi l-politika tas-saħħa pubblika għandha timmira għall-kuntest speċifiku u soluzzjonijiet imfassla lokalment b’kompatibbiltà dimostrabbli bejn l-Istati Membri u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant bħala parti mill-aġenda reġjonali tas-sigurtà tas-saħħa, bil-għan li jitrawmu kooperazzjoni u sinerġiji effettivi fost il-partijiet ikkonċernati kollha bħala prekundizzjoni biex jinkisbu riżultati mmirati li jippermettu grad mixtieq ta’ kuntestwalizzazzjoni lokali, mingħajr ma timmira għal soluzzjonijiet uniformi jew universali;

| I. | billi l-pandemija tal-COVID-19 sfidat u esponiet is-sistemi tal-kura tas-saħħa f’ħafna pajjiżi, inklużi pajjiżi bi dħul għoli; billi fil-fatt din hija twissija biex tittejjeb it-tħejjija biex tiġi evitata jew indirizzata b’mod effettiv il-kriżi li jmiss tal-mard li jittieħed; billi dan jiġġustifika wkoll enfasi mġedda fuq sistemi tas-saħħa pubblika msaħħa u reżiljenti kemm fl-Istati Membri kif ukoll fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant biex jindirizzaw epidemiji futuri u l-effett fit-tul tagħhom fuq il-kura tas-saħħa; |
| --- | --- |

I.

billi l-pandemija tal-COVID-19 sfidat u esponiet is-sistemi tal-kura tas-saħħa f’ħafna pajjiżi, inklużi pajjiżi bi dħul għoli; billi fil-fatt din hija twissija biex tittejjeb it-tħejjija biex tiġi evitata jew indirizzata b’mod effettiv il-kriżi li jmiss tal-mard li jittieħed; billi dan jiġġustifika wkoll enfasi mġedda fuq sistemi tas-saħħa pubblika msaħħa u reżiljenti kemm fl-Istati Membri kif ukoll fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant biex jindirizzaw epidemiji futuri u l-effett fit-tul tagħhom fuq il-kura tas-saħħa;

| J. | billi r-rikonoxximent tan-neċessità u r-rieda politika biex tiżdied il-koordinazzjoni dwar il-programmi ta’ tilqim, inkluż l-indirizzar tal-eżitazzjoni għat-tilqim, imur lura għal qabel il-pandemija tal-COVID-19, kif rifless fir-rakkomandazzjoni tal-Kunsill Impjiegi, Politika Soċjali, Saħħa u Affarijiet tal-Konsumatur tas-7 ta’ Diċembru 2018 li kienet tinkludi gwida dwar l-indirizzar tal-eżitazzjoni għat-tilqim, it-titjib tal-kopertura tat-tilqim, il-promozzjoni tal-koordinazzjoni tal-akkwist tat-tilqim u l-appoġġ għar-riċerka u l-innovazzjoni; billi din ir-rakkomandazzjoni ħeġġet ukoll lill-Istati Membri biex jiżviluppaw u jimplimentaw pjanijiet nazzjonali ta’ tilqim u pprovdiet għall-istabbiliment ta’ sistema Ewropea ta’ kondiviżjoni ta’ informazzjoni dwar it-tilqim; |
| --- | --- |

J.

billi r-rikonoxximent tan-neċessità u r-rieda politika biex tiżdied il-koordinazzjoni dwar il-programmi ta’ tilqim, inkluż l-indirizzar tal-eżitazzjoni għat-tilqim, imur lura għal qabel il-pandemija tal-COVID-19, kif rifless fir-rakkomandazzjoni tal-Kunsill Impjiegi, Politika Soċjali, Saħħa u Affarijiet tal-Konsumatur tas-7 ta’ Diċembru 2018 li kienet tinkludi gwida dwar l-indirizzar tal-eżitazzjoni għat-tilqim, it-titjib tal-kopertura tat-tilqim, il-promozzjoni tal-koordinazzjoni tal-akkwist tat-tilqim u l-appoġġ għar-riċerka u l-innovazzjoni; billi din ir-rakkomandazzjoni ħeġġet ukoll lill-Istati Membri biex jiżviluppaw u jimplimentaw pjanijiet nazzjonali ta’ tilqim u pprovdiet għall-istabbiliment ta’ sistema Ewropea ta’ kondiviżjoni ta’ informazzjoni dwar it-tilqim;

| K. | billi l-Kummissjoni nediet ukoll programm ta’ Azzjoni Konġunta tal-UE dwar it-Tilqim li tiffoka fuq il-kondiviżjoni tal-aħjar prattiki dwar il-politiki nazzjonali dwar it-tilqim u l-identifikazzjoni ta’ rekwiżiti tekniċi fir-rigward tas-sistemi elettroniċi ta’ informazzjoni dwar l-immunizzazzjoni, it-tbassir tat-tilqim, il-prijoritizzazzjoni tar-riċerka u l-iżvilupp tat-tilqim u r-riċerka biex tiġi indirizzata l-eżitazzjoni għat-tilqim; billi dan involva wkoll pajjiżi mhux tal-UE (eż. il-Bożnija-Ħerzegovina) iżda l-ebda wieħed mir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant; billi t-trawwim ta’ din it-tip ta’ kooperazzjoni u l-estensjoni tagħha għar-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant iġibu benefiċċji kondiviżi; |
| --- | --- |

K.

billi l-Kummissjoni nediet ukoll programm ta’ Azzjoni Konġunta tal-UE dwar it-Tilqim li tiffoka fuq il-kondiviżjoni tal-aħjar prattiki dwar il-politiki nazzjonali dwar it-tilqim u l-identifikazzjoni ta’ rekwiżiti tekniċi fir-rigward tas-sistemi elettroniċi ta’ informazzjoni dwar l-immunizzazzjoni, it-tbassir tat-tilqim, il-prijoritizzazzjoni tar-riċerka u l-iżvilupp tat-tilqim u r-riċerka biex tiġi indirizzata l-eżitazzjoni għat-tilqim; billi dan involva wkoll pajjiżi mhux tal-UE (eż. il-Bożnija-Ħerzegovina) iżda l-ebda wieħed mir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant; billi t-trawwim ta’ din it-tip ta’ kooperazzjoni u l-estensjoni tagħha għar-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant iġibu benefiċċji kondiviżi;

| L. | billi r-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tad-19 ta’ April 2018 dwar ir-retiċenza dwar it-tilqim u t-tnaqqis fir-rati ta’ tilqim fl-Ewropa; tistieden lill-Kummissjoni tiffaċilita skeda aktar armonizzata għat-tilqim madwar l-UE; billi din ir-riżoluzzjoni tistieden lill-Istati Membri jiżguraw tilqim suffiċjenti tal-ħaddiema tal-kura tas-saħħa, jieħdu passi effettivi kontra t-tixrid ta’ miżinformazzjoni u jimplimentaw miżuri għat-titjib tal-aċċess għall-mediċini; |
| --- | --- |

L.

billi r-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tad-19 ta’ April 2018 dwar ir-retiċenza dwar it-tilqim u t-tnaqqis fir-rati ta’ tilqim fl-Ewropa; tistieden lill-Kummissjoni tiffaċilita skeda aktar armonizzata għat-tilqim madwar l-UE; billi din ir-riżoluzzjoni tistieden lill-Istati Membri jiżguraw tilqim suffiċjenti tal-ħaddiema tal-kura tas-saħħa, jieħdu passi effettivi kontra t-tixrid ta’ miżinformazzjoni u jimplimentaw miżuri għat-titjib tal-aċċess għall-mediċini;

| M. | billi l-ftehimiet ta’ assoċjazzjoni mal-Georgia, il-Moldova u l-Ukrajna u l-Ftehim ta’ Sħubija Komprensiv u Msaħħaħ UE-Armenja fihom kapitolu ddedikat għas-saħħa u jipprevedu kooperazzjoni li tkopri firxa wiesgħa ta’ oqsma, bil-għan li jittejjeb il-livell tas-sikurezza tas-saħħa pubblika u l-protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem; |
| --- | --- |

M.

billi l-ftehimiet ta’ assoċjazzjoni mal-Georgia, il-Moldova u l-Ukrajna u l-Ftehim ta’ Sħubija Komprensiv u Msaħħaħ UE-Armenja fihom kapitolu ddedikat għas-saħħa u jipprevedu kooperazzjoni li tkopri firxa wiesgħa ta’ oqsma, bil-għan li jittejjeb il-livell tas-sikurezza tas-saħħa pubblika u l-protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem;

| N. | billi l-għoti ta’ status ta’ kandidat lill-Moldova u lill-Ukrajna, kif ukoll l-istabbiliment tal-eliġibbiltà tal-Georgia għall-istatus ta’ kandidat tal-UE ladarba jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet, jimplika wkoll ambizzjoni kondiviża biex jiżdiedu s-sinkronizzazzjoni u l-allinjament mal-politiki tal-UE; |
| --- | --- |

N.

billi l-għoti ta’ status ta’ kandidat lill-Moldova u lill-Ukrajna, kif ukoll l-istabbiliment tal-eliġibbiltà tal-Georgia għall-istatus ta’ kandidat tal-UE ladarba jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet, jimplika wkoll ambizzjoni kondiviża biex jiżdiedu s-sinkronizzazzjoni u l-allinjament mal-politiki tal-UE;

| O. | billi d-dokumenti ta’ politika ewlenin reċenti tal-UE kollha jiddefinixxu t-tisħiħ tar-reżiljenza bħala objettiv ewlieni u hemm momentum ġenwin fit-tfassil tal-politika biex tiżdied il-kooperazzjoni fil-qasam tas-saħħa pubblika, kif rifless fid-Dikjarazzjoni Konġunta tas-Summit tas-Sħubija tal-Lvant tal-15 ta’ Diċembru 2021 li impenjat is-sħab biex jaħdmu fuq ir-reżiljenza tas-saħħa permezz tat-titjib tas-sistemi tas-saħħa sabiex jittejbu l-affordabbiltà, it-trasparenza u l-aċċess għas-saħħa; |
| --- | --- |

O.

billi d-dokumenti ta’ politika ewlenin reċenti tal-UE kollha jiddefinixxu t-tisħiħ tar-reżiljenza bħala objettiv ewlieni u hemm momentum ġenwin fit-tfassil tal-politika biex tiżdied il-kooperazzjoni fil-qasam tas-saħħa pubblika, kif rifless fid-Dikjarazzjoni Konġunta tas-Summit tas-Sħubija tal-Lvant tal-15 ta’ Diċembru 2021 li impenjat is-sħab biex jaħdmu fuq ir-reżiljenza tas-saħħa permezz tat-titjib tas-sistemi tas-saħħa sabiex jittejbu l-affordabbiltà, it-trasparenza u l-aċċess għas-saħħa;

| P. | billi l-kooperazzjoni dwar iċ-ċertifikati diġitali tal-vaċċini aċċellerat, inkluża l-kooperazzjoni bbażata fuq ftehimiet reċiproċi mal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

P.

billi l-kooperazzjoni dwar iċ-ċertifikati diġitali tal-vaċċini aċċellerat, inkluża l-kooperazzjoni bbażata fuq ftehimiet reċiproċi mal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant;

| Q. | billi l-UE u l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa (WHO) Ewropa nedew l-inizjattiva Solidarjetà għas-Saħħa u l-UE nediet appoġġ għall-varar tal-vaċċini kontra l-COVID-19 fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, prinċipalment fir-rigward tat-tagħmir, it-taħriġ u l-komunikazzjoni; billi xi aspetti ta’ dan il-programm ikopru wkoll il-Belarussja; |
| --- | --- |

Q.

billi l-UE u l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa (WHO) Ewropa nedew l-inizjattiva Solidarjetà għas-Saħħa u l-UE nediet appoġġ għall-varar tal-vaċċini kontra l-COVID-19 fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, prinċipalment fir-rigward tat-tagħmir, it-taħriġ u l-komunikazzjoni; billi xi aspetti ta’ dan il-programm ikopru wkoll il-Belarussja;

| R. | billi sfida speċifika fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant hija li l-indirizzar tas-saħħa pubblika f’territorji okkupati temporanjament jista’ jirrikjedi aċċess minn organizzazzjonijiet internazzjonali u kooperazzjoni mal-awtoritajiet de facto; |
| --- | --- |

R.

billi sfida speċifika fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant hija li l-indirizzar tas-saħħa pubblika f’territorji okkupati temporanjament jista’ jirrikjedi aċċess minn organizzazzjonijiet internazzjonali u kooperazzjoni mal-awtoritajiet de facto;

| S. | billi karatteristika komuni tal-biċċa l-kbira tal-pajjiżi tal-UE u tas-Sħubija tal-Lvant hija l-aċċettazzjoni tagħhom tat-tilqim kontra d-difterite, il-poljo, it-tetnu, il-pertussis, l-epatite B u l-haemophilus influenza tat-tip B matul l-ewwel sitt xhur tal-ħajja u kontra l-ħosba, il-gattone u r-rubella wara sena ta’ ħajja u, għaldaqstant, il-boosters meta jkun meħtieġ; |
| --- | --- |

S.

billi karatteristika komuni tal-biċċa l-kbira tal-pajjiżi tal-UE u tas-Sħubija tal-Lvant hija l-aċċettazzjoni tagħhom tat-tilqim kontra d-difterite, il-poljo, it-tetnu, il-pertussis, l-epatite B u l-haemophilus influenza tat-tip B matul l-ewwel sitt xhur tal-ħajja u kontra l-ħosba, il-gattone u r-rubella wara sena ta’ ħajja u, għaldaqstant, il-boosters meta jkun meħtieġ;

| T | billi l-istrateġiji nazzjonali tat-tilqim huma mfassla apposta magħmula u mmirati, skont in-natura u l-piż ta’ marda f’pajjiż; billi t-tilqim kontra t-tuberkulożi (TB) huwa inkluż fil-kalendarji nazzjonali tat-tilqim għat-tfal fil-biċċa l-kbira tal-pajjiżi b’inċidenza għolja ta’ TB (40 każ għal kull 100 000 popolazzjoni); |
| --- | --- |

T

billi l-istrateġiji nazzjonali tat-tilqim huma mfassla apposta magħmula u mmirati, skont in-natura u l-piż ta’ marda f’pajjiż; billi t-tilqim kontra t-tuberkulożi (TB) huwa inkluż fil-kalendarji nazzjonali tat-tilqim għat-tfal fil-biċċa l-kbira tal-pajjiżi b’inċidenza għolja ta’ TB (40 każ għal kull 100 000 popolazzjoni);

| U. | billi l-UE tat mandat liċ-Ċentru Ewropew għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Mard (ECDC), mill-2004, biex jappoġġja l-prevenzjoni u l-kontroll ta’ mard li jittieħed u jrawwem l-iskambju tal-aħjar prattiki u l-esperjenza fir-rigward tal-programmi ta’ tilqim; billi l-ECDC jikkoordina wkoll il-ġbir, il-validazzjoni, l-analiżi u t-tixrid tad-data fil-livell tal-UE, inkluż dwar strateġiji ta’ tilqim; |
| --- | --- |

U.

billi l-UE tat mandat liċ-Ċentru Ewropew għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Mard (ECDC), mill-2004, biex jappoġġja l-prevenzjoni u l-kontroll ta’ mard li jittieħed u jrawwem l-iskambju tal-aħjar prattiki u l-esperjenza fir-rigward tal-programmi ta’ tilqim; billi l-ECDC jikkoordina wkoll il-ġbir, il-validazzjoni, l-analiżi u t-tixrid tad-data fil-livell tal-UE, inkluż dwar strateġiji ta’ tilqim;

| V. | billi wieħed mill-objettivi ewlenin tas-sħubija bejn il-Kummissjoni u d-WHO Ewropa huwa l-promozzjoni tal-kooperazzjoni fil-qasam tas-saħħa ma’ pajjiżi mhux tal-UE inkluż il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, b’mod partikolari sabiex titjieb is-sigurtà tas-saħħa reġjonali u sottoreġjonali, jiġu indirizzati l-inugwaljanzi fis-saħħa, tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi tas-saħħa u tissaħħaħ il-kooperazzjoni bejn l-uffiċċji tal-pajjiżi tad-WHO u d-delegazzjonijiet tal-UE, filwaqt li tissaħħaħ is-sħubija bejn l-ECDC u d-WHO Ewropa sabiex jiġu żgurati approċċi strateġiċi koerenti fir-reġjun kollu; |
| --- | --- |

V.

billi wieħed mill-objettivi ewlenin tas-sħubija bejn il-Kummissjoni u d-WHO Ewropa huwa l-promozzjoni tal-kooperazzjoni fil-qasam tas-saħħa ma’ pajjiżi mhux tal-UE inkluż il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, b’mod partikolari sabiex titjieb is-sigurtà tas-saħħa reġjonali u sottoreġjonali, jiġu indirizzati l-inugwaljanzi fis-saħħa, tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi tas-saħħa u tissaħħaħ il-kooperazzjoni bejn l-uffiċċji tal-pajjiżi tad-WHO u d-delegazzjonijiet tal-UE, filwaqt li tissaħħaħ is-sħubija bejn l-ECDC u d-WHO Ewropa sabiex jiġu żgurati approċċi strateġiċi koerenti fir-reġjun kollu;

| W. | billi f’Settembru 2021 il-Kummissjoni nediet l-Awtorità tal-UE għat-Tħejjija u għar-Rispons f'Każ ta' Emerġenza tas-Saħħa (HERA) (14) b’mandat biex tantiċipa t-theddid u l-kriżijiet potenzjali tas-saħħa permezz tal-ġbir u l-bini tal-kapaċitajiet ta’ rispons meħtieġa minn intelligence; |
| --- | --- |

W.

billi f’Settembru 2021 il-Kummissjoni nediet l-Awtorità tal-UE għat-Tħejjija u għar-Rispons f'Każ ta' Emerġenza tas-Saħħa (HERA) (14) b’mandat biex tantiċipa t-theddid u l-kriżijiet potenzjali tas-saħħa permezz tal-ġbir u l-bini tal-kapaċitajiet ta’ rispons meħtieġa minn intelligence;

| X. | billi skont id-WHO, il-kopertura globali tat-tilqim laħqet stat kostanti f’dawn l-aħħar snin, bi tnaqqis minn 86 % fl-2019 għal 81 % fl-2021; billi skont id-WHO, dan huwa wkoll minħabba l-pandemija tal-COVID-19 u t-tfixkil assoċjat matul dawn l-aħħar sentejn, li għamlu pressjoni fuq is-sistemi tas-saħħa u wasslu biex 25 miljun tifel u tifla tilfu t-tilqim fl-2021, sitt miljun aktar mill-2019 u l-ogħla numru mill-2009 (15); |
| --- | --- |

X.

billi skont id-WHO, il-kopertura globali tat-tilqim laħqet stat kostanti f’dawn l-aħħar snin, bi tnaqqis minn 86 % fl-2019 għal 81 % fl-2021; billi skont id-WHO, dan huwa wkoll minħabba l-pandemija tal-COVID-19 u t-tfixkil assoċjat matul dawn l-aħħar sentejn, li għamlu pressjoni fuq is-sistemi tas-saħħa u wasslu biex 25 miljun tifel u tifla tilfu t-tilqim fl-2021, sitt miljun aktar mill-2019 u l-ogħla numru mill-2009 (15);

| Y. | billi konsegwenza ewlenija mill-pandemija tal-COVID-19 kienet in-nuqqas ta’ sinkronizzazzjoni u sekwenzjar intelliġenti tal-kunsinni tal-vaċċini u l-amministrazzjoni tagħhom; billi, madankollu, l-akkwist konġunt tal-UE rriżulta fi grad relattivament għoli ta’ sinkronizzazzjoni, kif ukoll f’fiduċja u aċċettazzjoni tat-tilqim fi ħdan l-UE, għalkemm b’varjazzjonijiet sinifikanti madwar l-Istati Membri; |
| --- | --- |

Y.

billi konsegwenza ewlenija mill-pandemija tal-COVID-19 kienet in-nuqqas ta’ sinkronizzazzjoni u sekwenzjar intelliġenti tal-kunsinni tal-vaċċini u l-amministrazzjoni tagħhom; billi, madankollu, l-akkwist konġunt tal-UE rriżulta fi grad relattivament għoli ta’ sinkronizzazzjoni, kif ukoll f’fiduċja u aċċettazzjoni tat-tilqim fi ħdan l-UE, għalkemm b’varjazzjonijiet sinifikanti madwar l-Istati Membri;

| Z. | billi l-gwerra tar-Russja fuq l-Ukrajna kellha impatt sinifikanti fuq is-sikurezza tat-trasport tal-vaċċini u l-attakki fuq l-infrastruttura tal-enerġija tal-Ukrajna kellhom impatt kritiku fuq il-kapaċità tal-Ukrajna li żżomm katina ta’ tkessiħ; |
| --- | --- |

Z.

billi l-gwerra tar-Russja fuq l-Ukrajna kellha impatt sinifikanti fuq is-sikurezza tat-trasport tal-vaċċini u l-attakki fuq l-infrastruttura tal-enerġija tal-Ukrajna kellhom impatt kritiku fuq il-kapaċità tal-Ukrajna li żżomm katina ta’ tkessiħ;

| AA | billi għandu jitqies in-nuqqas sinifikanti ta’ professjonisti tal-kura tas-saħħa fl-Ukrajna minħabba l-mobilizzazzjoni ta’ persunal mediku għall-ħtiġijiet tal-armata f’kundizzjonijiet ta’ żmien il-gwerra; |
| --- | --- |

AA

billi għandu jitqies in-nuqqas sinifikanti ta’ professjonisti tal-kura tas-saħħa fl-Ukrajna minħabba l-mobilizzazzjoni ta’ persunal mediku għall-ħtiġijiet tal-armata f’kundizzjonijiet ta’ żmien il-gwerra;

| AB. | billi s-sistema tas-saħħa pubblika Ukrena wriet li hija reżiljenti u kapaċi tiflaħ u tirreaġixxi b’mod xieraq għall-gwerra u tkompli tiżgura l-aċċess għat-tilqim; |
| --- | --- |

AB.

billi s-sistema tas-saħħa pubblika Ukrena wriet li hija reżiljenti u kapaċi tiflaħ u tirreaġixxi b’mod xieraq għall-gwerra u tkompli tiżgura l-aċċess għat-tilqim;

It-tisħiħ tal-kooperazzjoni u l-impatt tagħha fil-qafas tas-Sħubija tal-Lvant għal riżultati aħjar tas-saħħa pubblika, b’mod partikolari fir-rigward tal-immunizzazzjoni u l-aspetti transfruntiera tal-mard li jittieħed

| 1. | Tinnota li biż-żieda fil-moviment transfruntier għall-fini tal-impjiegi, il-kummerċ, l-istudju u t-turiżmu fl-UE, il-benefiċċji tas-saħħa pubblika mit-tilqim iwasslu wkoll għal benefiċċji ekonomiċi tanġibbli; tinnota li dan huwa wkoll direttament applikabbli għall-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Tirrikonoxxi l-potenzjal tal-użu tal-qafas tas-Sħubija tal-Lvant biex issaħħaħ aġenda soċjali komuni li tiffoka fuq iż-żieda fil-kopertura tat-tilqim, l-indirizzar tal-inugwaljanzi fl-aċċess għat-tilqim u t-trawwim ta’ servizzi pubbliċi ta’ prevenzjoni; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Tissottolinja d-diversità attwali tal-oqfsa legali għall-immunizzazzjoni, inkluż fost l-Istati Membri; tinnota li xi pajjiżi japplikaw regoli obbligatorji dwar it-tilqim għal ċertu mard u sempliċement rakkomandazzjonijiet għal oħrajn; tosserva li dawn l-approċċi jistgħu jinbidlu wkoll maż-żmien, mhux l-inqas minħabba r-rakkomandazzjonijiet tad-WHO, it-tħejjija istituzzjonali u l-aċċettazzjoni tas-soċjetà; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Tinnota li f’għadd żgħir ta’ pajjiżi tal-UE, ir-rati ta’ tilqim għal xi mard għadhom għoljin ħafna minkejja li ma hemm l-ebda obbligu li jitlaqqmu t-tfal (98 % fl-Iżvezja); |
| --- | --- |

4.

| 5. | Tinnota l-benefiċċji potenzjali kondiviżi tal-parteċipazzjoni u l-assoċjazzjoni tas-Sħubija tal-Lvant mal-attivitajiet tal-Aġenzija Ewropea għall-Mediċini, l-ECDC u l-HERA, li għandhom l-għan li jipprevjenu t-tixrid ta’ mard infettiv fiż-żewġ reġjuni; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Tirrikonoxxi li l-Inizjattiva tal-UE dwar is-Sigurtà tas-Saħħa pprovdiet dimensjoni esterna lill-ECDC bil-potenzjal li tibni rabta vitali għall-kisba ta’ aktar koordinazzjoni u allinjament ma’ pajjiżi mhux tal-UE, inkluż fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Tenfasizza li, flimkien mal-prinċipju tat-tfassil ta’ soluzzjonijiet lokali għall-isfidi lokali stabbilit fl-Aġenda Ewropea dwar l-Immunizzazzjoni 2030, is-sħubija bejn l-UE u d-WHO Ewropa tista’ tkun ukoll mezz biex jinkisbu aktar kompatibbiltà u sinerġiji fil-programmi ta’ immunizzazzjoni u tilqim madwar l-Ewropa; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Titlob li jiżdiedu l-isforzi kkoordinati biex titfassal strateġija komprensiva għall-promozzjoni ta’ domanda kostanti għal kampanji ta’ tilqim u prevenzjoni fl-UE u s-Sħubija tal-Lvant għal mard li jista’ jiġi evitat bit-tilqim; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Tirrakkomanda l-iżvilupp ta’ kooperazzjoni aktar strutturata fil-livell istituzzjonali dwar is-saħħa pubblika, pereżempju billi jiġi stabbilit forum regolari għall-ministri u l-awtoritajiet tas-saħħa tal-UE u tas-Sħubija tal-Lvant, possibbilment fil-format ta’ laqgħat annwali jew stediniet biex jattendu l-laqgħat tal-Kunsill tal-Ministri tas-Saħħa tal-Unjoni Ewropea fuq perjodi itwal; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Titlob li jitkomplew l-isforzi biex jiġu promossi l-kooperazzjoni u l-allinjament tal-istrateġiji għat-theddid transfruntier internazzjonali għas-saħħa, l-aktar importanti l-pandemiji, li jwasslu għal livell ogħla ta’ konteniment u immunità aktar b’saħħitha fil-futur; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Titlob l-istabbiliment jew l-estensjoni ta’ skemi ta’ akkwist konġunti attwali u futuri u/jew proċeduri ta’ kondiviżjoni tal-vaċċini bejn l-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, speċjalment għal vaċċini ta’ rutina, li jippermettu żieda fil-produzzjoni, il-konsenja u x-xiri ta’ vaċċini u provvisti mediċi relatati; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Tirrakkomanda li jiġi kkunsidrat il-ħolqien ta’ mekkaniżmu ta’ appoġġ multilaterali għad-diversifikazzjoni tal-kapaċitajiet tal-manifattura għall-vaċċini fit-tul; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Hija konvinta mill-ħtieġa li jiġu promossi l-ġbir u l-iskambju effettivi u armonizzati tad-data dwar it-trażmissjoni ta’ mard li jittieħed permezz ta’ sistemi integrati ta’ informazzjoni dwar l-immunizzazzjoni dwar l-aċċessibbiltà u l-kopertura tat-tilqim (kemm għat-tfal kif ukoll speċjalment għall-popolazzjonijiet adulti) kif ukoll is-sorveljanza tal-mard billi l-istituzzjonijiet rilevanti jiġu adattati biex jinġiebu konformi mal-istandards internazzjonali; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Tistieden lill-UE tappoġġja u tiffinanzja programmi konġunti għall-promozzjoni u l-appoġġ tar-riċerka xjentifika dwar it-tilqim fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Tirrakkomanda l-finanzjament ta’ azzjonijiet immirati relatati mal-komunikazzjoni strateġika dwar il-prevenzjoni tal-mard u dwar l-edukazzjoni professjonali medika taħt il-qafas tas-Sħubija tal-Lvant, pereżempju billi jitrawmu programmi ta’ ġemellaġġ bejn iċ-ċentri nazzjonali ta’ prevenzjoni u billi tiġi estiża l-iskema Erasmus+ għal skambji mmirati bejn is-Sħubija tal-Lvant u l-professjonisti mediċi tal-UE; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Tistieden lill-UE u lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jistinkaw biex jistabbilixxu sistema vijabbli ta’ rikonoxximent reċiproku taċ-ċertifikati tat-tilqim (mhux limitati għall-COVID-19 iżda wkoll abbażi tal-eżempju ta’ suċċess taċ-ċertifikati diġitali) bejn il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u l-UE, pereżempju billi jiddiġitalizzaw il-“Carte Jaune” internazzjonali tad-WHO, jew il-“Karta Safra”; |
| --- | --- |

16.

Tagħlimiet mill-pandemija tal-COVID-19, theddid u sfidi rigward it-tixrid ta’ ċertu mard fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant u l-identifikazzjoni ta’ problemi li jirriżultaw minn nuqqas ta’ kalendarji ta’ tilqim sinkronizzati (jew immexxija mid-WHO)

| 17. | Tirrikonoxxi li r-rwol tal-UE fl-indirizzar tal-pandemija tal-COVID-19, kemm permezz tal-kontribut deċiżiv tagħha għall-iskema COVAX kif ukoll permezz tal-mekkaniżmu ta’ kondiviżjoni tal-vaċċini tal-UE, wera li kien utli; jiddispjaċiha madankollu dwar id-dewmien żgħir fid-disponibbiltà tal-vaċċini għall-ġirien diretti tal-UE, li saħħaħ il-perċezzjonijiet tan-“nazzjonaliżmu tat-tilqim” u dewwem l-azzjoni tal-UE; tinnota wkoll li dan intuża minn atturi oħra biex isostnu narrattivi li jimminaw l-isforzi konġunti tal-UE, pereżempju ċ-Ċina u r-Russja; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Tilqa’ l-azzjonijiet deċiżivi mill-UE u l-Istati Membri tagħha bħala “Tim Ewropa” fil-mitigazzjoni tal-impatt soċjoekonomiku tal-pandemija tal-COVID-19 permezz ta’ donazzjonijiet ta’ vaċċini u appoġġ finanzjarju; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Tissottolinja li r-relazzjoni bejn l-attitudnijiet lejn il-COVID-19 u vaċċini oħra jeħtieġ li tiġi indirizzata wkoll, peress li risponsi inadegwati għall-COVID-19 jistgħu wkoll isaħħu l-eżitazzjoni għat-tilqim b’mod ġenerali, li tirriżulta f’użu potenzjalment aktar baxx ta’ vaċċini oħra; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Tistieden lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) jassisti lill-awtoritajiet tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant permezz tat-Task Force East StratCom u lid-delegazzjonijiet tal-UE fil-ġlieda kontra l-miżinformazzjoni dwar il-vaċċini kontra l-COVID-19 u fit-trawwim tad-djalogu soċjali bil-għan li tintlaħaq il-mira li jitlaqqmu minimu ta’ 70 % tal-popolazzjoni; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Tirrakkomanda li tiġi indirizzata l-isfida tal-eżitazzjoni għat-tilqim billi tinħoloq strateġija olistika biex tiġi indirizzata l-problema, ibbażata wkoll fuq il-lezzjonijiet u l-ħtiġijiet speċifiċi tar-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant, b’enfasi fuq il-professjonisti tal-kura tas-saħħa, l-informazzjoni pprovduta mis-servizzi soċjali lill-ġenituri ġodda u l-kurrikulu ġenerali fl-iskejjel relatati mas-saħħa; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Tenfasizza li sensibilizzazzjoni ogħla, tħejjija istituzzjonali u t-tagħlimiet meħuda mill-pandemija tal-COVID-19 jistgħu jipprovdu wkoll opportunità biex jiġi indirizzat mard ieħor li jista’ jinġieb taħt kontroll permezz tat-tilqim, bħat-tilqim kontra l-papillomavirus uman għall-prevenzjoni tal-kanċer ċervikali; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Tħeġġeġ lill-awtoritajiet tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jaħtfu l-opportunità u jużaw il-fondi għall-irkupru tal-COVID-19 biex jimmodernizzaw l-isptarijiet u jtejbu l-kwalità u l-aċċessibbiltà tas-servizzi mediċi, speċjalment fir-reġjuni u fiż-żoni transfruntiera; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Tinnota bi tħassib li r-Reġjun Ewropew tad-WHO ra tnaqqis żgħir fil-kopertura tal-immunizzazzjoni ta’ rutina matul il-perjodu 2020-21, b’xi lakuni sinifikanti f’xi pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Tissottolinja l-ħtieġa li ssir enfasi fuq iż-żieda fir-rati tat-tilqim tat-tfal b’enfasi speċjali fuq gruppi vulnerabbli sabiex jitnaqqas ir-riskju ta’ epidemiji multipli fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19, b’mod partikolari f’pajjiżi bl-aktar sistemi tas-saħħa dgħajfa; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Titlob l-implimentazzjoni ta’ proġett pilota biex il-Garanzija Ewropea għat-Tfal tiġi estiża għall-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, bil-għan li jiġu żgurati d-drittijiet tat-tfal għal kura tas-saħħa mingħajr ħlas u ta’ kwalità għolja permezz ta’ aċċess faċli u mingħajr ħlas għat-tilqim bikri tat-tfal; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Tistieden lill-Kummissjoni, lis-SEAE u lill-Istati Membri jappoġġjaw lill-awtoritajiet tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fil-finanzjament u l-implimentazzjoni ta’ operazzjonijiet ta’ “skola sikura”, inkluż l-għoti ta’ provvisti tal-iġjene u l-kondiviżjoni ta’ informazzjoni dwar il-ħasil tal-idejn u miżuri oħra ta’ iġjene, bħala tagħlimiet meħuda mill-pandemija tal-COVID-19; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Tistieden lill-Kummissjoni, lis-SEAE u lill-Istati Membri jappoġġjaw lill-awtoritajiet tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fl-iżvilupp u l-garanzija ta’ ppjanar ta’ kontinġenza u pjanijiet ta’ rispons għall-kriżijiet issa biex jitnaqqas ir-riskju ta’ trażmissjonijiet pandemiċi futuri fl-iskejjel u biex jiġi minimizzat l-impatt tal-għeluq tal-iskejjel fuq it-tfal u l-familji tagħhom, speċjalment fuq it-tfal l-aktar foqra u l-aktar marġinalizzati, kif ukoll fuq dawk b’diżabilità severa; tenfasizza, f’dan ir-rigward, il-ħtieġa li tingħata prijorità lit-tfal f’żoni affettwati minn kunflitti; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Tirrakkomanda l-istabbiliment ta’ mekkaniżmu ta’ kooperazzjoni speċifiku mal-partijiet ikkonċernati rilevanti (jiġifieri l-Kumitat Internazzjonali tas-Salib l-Aħmar, id-WHO) biex tiġi indirizzata l-kwistjoni tas-servizzi tas-saħħa bażiċi u l-immunizzazzjoni fir-reġjuni tas-Sħubija tal-Lvant meqjusa bħala territorji okkupati temporanjament bl-ebda kontroll jew b’kontroll limitat eżerċitat mill-awtoritajiet de jure u bl-awtoritajiet de facto nieqsa mir-responsabbiltà u r-riżorsi, fejn hemm konċentrazzjoni għolja ta’ gruppi vulnerabbli; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Tqis li l-UE u l-Istati Membri tagħha, filwaqt li jibnu fuq l-assistenza li diġà pprovdew lill-Ukrajna minn Frar 2022, għandhom jipprovdu aktar vaċċini u trattament mediku xieraq ieħor għall-mard li jittieħed; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Tenfasizza l-ħtieġa aċċentwata li jiġu pprovduti vaċċini u trattament mediku ieħor lill-Moldova u lill-Istati Membri li jospitaw l-ogħla għadd ta’ rifuġjati Ukreni; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Tenfasizza l-importanza li tiġi żviluppata sistema tal-kura tas-saħħa elettronika, inkluż rekords mediċi elettroniċi tat-tilqim, speċjalment għar-rifuġjati li kellhom jitilqu minn djarhom malajr, u jħallu d-dokumenti stampati kollha warajhom; |
| --- | --- |

32.

L-isfruttar tal-benefiċċji kondiviżi li jirriżultaw mill-kalendarji tat-tilqim sinkronizzati

| 33. | Tisħaq fuq l-importanza li jiġu esplorati l-benefiċċji kondiviżi ta’ azzjoni koordinata bil-għan li tinkiseb implimentazzjoni bbilanċjata bejn kalendarji nazzjonali tat-tilqim kuntestwalizzati lokalment u sinkronizzati internazzjonalment fl-UE u fil-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, abbażi ta’ kontribut xjentifiku u għarfien espert sod infurmat mill-evidenza mill-partijiet ikkonċernati bħad-WHO; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Tissottolinja l-importanza ta’ miżuri xierqa ta’ akkumpanjament tas-saħħa pubblika u l-involviment ta’ partijiet ikkonċernati oħra, il-professjoni medika u s-soċjetà ċivili, b’mod partikolari dwar il-komunikazzjoni, il-ħidma biex jintlaħqu gruppi remoti u vulnerabbli u l-indirizzar tal-eżitazzjoni għat-tilqim; tirrakkomanda programmi u finanzjament imfassla apposta għall-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Tikkondividi l-fehma li l-ambitu u t-titjib gradwali tal-kalendarji nazzjonali tat-tilqim u l-involviment tad-WHO Ewropa mal-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fuq il-bażi ta’ konsultazzjoni infurmata bbażata fuq l-evidenza dwar kalendarju ta’ tilqim kuntestwalizzat kontra dak sinkronizzat bla dubju se jżidu l-benefiċċji tas-saħħa pubblika u jkomplu jsaħħu l-fiduċja pubblika meħtieġa fl-istituzzjonijiet; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Hija konvinta li livell ogħla ta’ sinkronizzazzjoni u metodoloġiji affidabbli u aċċettati b’mod komuni u kapaċitajiet istituzzjonali għall-ġestjoni tad-data jistgħu jippermettu wkoll ir-rikonoxximent reċiproku taċ-ċertifikati tal-vaċċini, u b’hekk titnaqqas il-ħtieġa għal restrizzjonijiet u ostakli għall-ivvjaġġar; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Tistieden lill-UE, lill-Istati Membri tagħha u lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jikkooperaw ukoll dwar il-kwistjoni tat-tilqim tal-annimali domestiċi, speċjalment peress li xi mard tal-annimali jista’ jiġi trażmess faċilment lill-bnedmin, u jikkooperaw u jikkondividu l-aħjar prattiki tal-Istati Membri tal-UE dwar l-identifikazzjoni u r-reġistrazzjoni tal-annimali domestiċi; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Tagħti istruzzjonijiet lill-Kopresidenti tagħha biex jgħaddu din ir-riżoluzzjoni lill-President tal-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-UE għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà, lill-Kummissarju għall-Viċinat u t-Tkabbir, lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri tal-UE u lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant. |
| --- | --- |

38.

---

(1)  ĠU L 99, 31.3.2020, p. 9.

(2)  ĠU L 165, 27.5.2020, p. 31.

(3)  https://www.consilium.europa.eu/media/53527/20211215-Eastern Partnership-joint-declaration-en.pdf.

(4)  ĠU L 297, 20.8.2021, p. 35.

(5)  ĠU L 384, 29.10.2021, p. 109.

(6)  ĠU L 405, 16.11.2021, p. 23.

(7)  ĠU L 405, 16.11.2021, p. 26.

(8)  ĠU C 466, 28.12.2018, p. 1.

(9)  ĠU C 184, 5.5.2022, p. 99.

(10)  ĠU C 316, 6.8.2021, p. 2.

(11)  ĠU C 425, 20.10.2021, p. 63.

(12)  ĠU C 390, 18.11.2019, p. 141.

(13)  ĠU C 465, 17.11.2021, p. 87.

(14)  https://ec.europa.eu/health/system/files/2021-09/hera_2021_comm_en_0.pdf.

(15)  https://www.who.int/health-topics/vaccines-and-immunization#tab=tab_1.

https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/immunization-coverage.

---

| 29.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 229/29 |
| --- | --- | --- | --- |

29.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 229/29

---

Riżoluzzjoni dwar l-importanza strateġika li jinbdew in-negozjati ta’ adeżjoni mal-UE mal-Ukrajna u mal-Moldova

(2023/C 229/05)

L-ASSEMBLEA PARLAMENTARI EURONEST,

| 1. | Tikkundanna, bl-aktar mod qawwi possibbli, il-gwerra ta’ aggressjoni mhux ipprovokata u inġustifikabbli tar-Russja kontra l-Ukrajna, l-annessjoni illegali tagħha tar-reġjuni tal-Ukrajna u l-involviment tagħha kemm f’azzjoni militari kif ukoll fi gwerra ċibernetika fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Tirrikonoxxi li l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna ħolqot panorama ġeopolitiku ġdid u kuntest ta’ sigurtà dejjem aktar diffiċli, b’effetti fuq l-istabbiltà u l-governanza tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Tissottolinja li l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja bidlet is-sitwazzjoni ġeopolitika fl-Ewropa b’mod fundamentali; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Tilqa’ pożittivament id-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew tat-23 ta’ Ġunju 2022 li jingħata lill-Ukrajna u lir-Repubblika tal-Moldova l-istatus ta’ pajjiż kandidat tal-UE u r-rikonoxximent tagħha tal-prospettiva Ewropea għall-Georgia; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Tissottolinja li l-adeżjoni mal-UE għandha ssir f’konformità mal-Artikolu 49 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, abbażi tar-rispett tal-proċeduri rilevanti u bil-kundizzjoni li jiġu sodisfatti l-kriterji stabbiliti, b’mod partikolari l-hekk imsejħa kriterji ta’ Copenhagen għall-adeżjoni mal-UE; tissottolinja li l-adeżjoni tibqa’ proċess meritokratiku li jirrikjedi l-adozzjoni u l-implimentazzjoni tar-riformi rilevanti min-naħa tal-Georgia, tal-Moldova u tal-Ukrajna, b’mod partikolari fl-oqsma tad-demokrazija, tal-istat tad-dritt, tad-drittijiet tal-bniedem, tal-libertajiet fundamentali, tal-ekonomija tas-suq u tal-implimentazzjoni tal-acquis tal-UE; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Tappoġġa l-appell tal-Parlament Ewropew għal interazzjoni innovattiva, komplementari u flessibbli bejn il-ħidma li għaddejja fl-implimentazzjoni tal-Ftehimiet ta’ Assoċjazzjoni diġà fis-seħħ u l-proċess tan-negozjati ta’ adeżjoni, b’hekk tkun tista’ ssir gradwalment l-integrazzjoni tal-Ukrajna u tal-Moldova fis-suq uniku tal-UE u fil-programmi settorjali rilevanti, inkluż l-aċċess għall-fondi tal-UE fl-oqsma rispettivi, iċ-ċittadini tal-Ukrajna u tal-Moldova jkunu jistgħu jaħsdu l-benefiċċji tal-adeżjoni matul il-proċess pjuttost milli wara li jitlesta biss; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Tistieden lill-Ukrajna, lill-Moldova, lill-Kummissjoni u lill-Kunsill jaħdmu biex jibdew in-negozjati tal-adeżjoni din is-sena; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Temmen, b’mod analogu għall-Parlament Ewropew, li l-adeżjoni tal-Ukrajna u tal-Moldova mal-UE tirrappreżenta investiment ġeostrateġiku f’Ewropa magħquda u b’saħħitha u li dan ifisser li turi sens ta’ tmexxija, determinazzjoni u viżjoni; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Tqis li r-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tat-23 ta’ Novembru 2022 dwar l-istrateġija l-ġdida tal-UE għat-tkabbir (1) biex jiġu stabbiliti “skadenzi ċari għall-konklużjoni tan-negozjati mal-pajjiżi tal-adeżjoni sa mhux aktar tard minn tmiem id-deċennju attwali” hija ta’ importanza kruċjali mil-lat strateġiku. |
| --- | --- |

9.

---

(1)  Testi adottati, P9_TA(2022)0406.

---

| 29.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 229/30 |
| --- | --- | --- | --- |

29.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 229/30

---

Riżoluzzjoni dwar l-aggressjoni armata min-naħa tal-Federazzjoni Russa kontra l-Ukrajna

(2023/C 229/06)

L-ASSEMBLEA PARLAMENTARI EURONEST,

Wara li kkunsidrat l-Att Kostituttiv tal-Assemblea Parlamentari Euronest tat-3 ta’ Mejju 2011 u d-Dikjarazzjoni Konġunta tas-Sħubija tal-Lvant tal-15 ta’ Diċembru 2021;

Wara li kkunsidrat id-dokument ta' ħidma konġunt tal-persunal tal-Kummissjoni u tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna tat-2 ta’ Lulju 2021 bit-titolu “Irkupru, reżiljenza u riforma: il-prijoritajiet tas-Sħubija tal-Lvant wara l-2020” (SWD(2021)0186),

Wara li kkunsidrat l-Artikoli 3 u 17.3 tar-Regoli ta’ Proċedura tal-Assemblea Parlamentari Euronest,

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni 68/262 tas-27 ta’ Marzu 2014 tan-Nazzjonijiet Uniti bit-titolu “Territorial integrity of Ukraine” (L-integrità territorjali tal-Ukrajna), ir-riżoluzzjoni ES-11/1 tat-2 ta’ Marzu 2022 tan-Nazzjonijiet Uniti bit-titolu “Aggression against Ukraine” (Aggressjoni kontra l-Ukrajna), ir-riżoluzzjoni ES-11/2 tal-24 ta’ Marzu 2022 tan-Nazzjonijiet Uniti bit-titolu “Humanitarian consequences of the aggression against Ukraine” (Il-konsegwenzi umanitarji tal-aggressjoni kontra l-Ukrajna), ir-riżoluzzjoni ES-11/4 tat-12 ta’ Ottubru 2022 tan-Nazzjonijiet Uniti bit-titolu “Territorial Integrity of Ukraine: Defending the Principles of the Charter of the United Nations” (L-integrità territorjali tal-Ukrajna: id-difiża tal-prinċipji tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti) u r-riżoluzzjoni ES-11/5 tal-14 ta’ Novembru 2022 tan-Nazzjonijiet Uniti bit-titolu “Furtherance of remedy and reparation of aggression against Ukraine” (Il-progress fir-rimedju u r-riparazzjonijiet tal-aggressjoni kontra l-Ukrajna);

Wara li kkunsidrat id-dikjarazzjoni tar-Rappreżentant Għoli f’isem l-Unjoni Ewropea tal-24 ta’ Frar 2022 dwar l-invażjoni tal-Ukrajna mill-forzi armati tal-Federazzjoni Russa,

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tad-19 ta’ Jannar 2023 dwar l-istabbiliment ta’ tribunal għad-delitt ta’ aggressjoni kontra l-Ukrajna (1) u riżoluzzjonijiet oħrajn tal-Parlament Ewropew adottati mill-24 ta’ Frar 2022 li jikkundannaw l-invażjoni Russa fuq skala sħiħa tal-Ukrajna,

Wara li kkunsidrat ir-riżoluzzjoni 2787-IX tal-Verkhovna Rada tal-Ukrajna tal-1 ta’ Diċembru 2022 li tiddikjara illeġittima l-adeżjoni tal-Federazzjoni Russa man-Nazzjonijiet Uniti billi ġiet ammessa fin-Nazzjonijiet Uniti bi ksur tal-Artikolu 4 tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti u, b’konsegwenza ta’ dan, approprjat ruħha illegalment mid-dritt ta’ veto għall-kritika tal-abbużi tagħha,

| A. | billi l-Federazzjoni Russa ilha mill-24 ta’ Frar 2022 tagħmel vera u proprja gwerra illegali, mhux ipprovokata u inġustifikata ta’ aggressjoni kontra l-Ukrajna; |
| --- | --- |

A.

billi l-Federazzjoni Russa ilha mill-24 ta’ Frar 2022 tagħmel vera u proprja gwerra illegali, mhux ipprovokata u inġustifikata ta’ aggressjoni kontra l-Ukrajna;

| B. | billi n-nuqqas ta’ reazzjoni rilevanti u immedjata għall-invażjoni Russa tal-Ukrajna, għall-annessjoni tal-Krimea u għall-okkupazzjoni ta’ żoni tar-reġjuni ta’ Donetsk u Luhansk ħoloq kundizzjonijiet preliminari għal aggressjoni ulterjuri; |
| --- | --- |

B.

billi n-nuqqas ta’ reazzjoni rilevanti u immedjata għall-invażjoni Russa tal-Ukrajna, għall-annessjoni tal-Krimea u għall-okkupazzjoni ta’ żoni tar-reġjuni ta’ Donetsk u Luhansk ħoloq kundizzjonijiet preliminari għal aggressjoni ulterjuri;

| C. | billi din il-gwerra ta’ aggressjoni tikkostitwixxi ksur sfaċċat u flagranti tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti, tal-Att Finali tal-ewwel summit tal-Kapijiet ta’ Stat jew ta’ Gvern tal-Konferenza dwar is-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa u tal-prinċipji fundamentali tad-dritt internazzjonali; |
| --- | --- |

C.

billi din il-gwerra ta’ aggressjoni tikkostitwixxi ksur sfaċċat u flagranti tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti, tal-Att Finali tal-ewwel summit tal-Kapijiet ta’ Stat jew ta’ Gvern tal-Konferenza dwar is-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa u tal-prinċipji fundamentali tad-dritt internazzjonali;

| D. | billi eluf ta’ ċivili, inklużi mijiet ta’ tfal, diġà nqatlu u ħafna aktar sfaw ittorturati, iffastidjati, aggrediti sesswalment, maħtufa jew spostati b’mod furzat; |
| --- | --- |

D.

billi eluf ta’ ċivili, inklużi mijiet ta’ tfal, diġà nqatlu u ħafna aktar sfaw ittorturati, iffastidjati, aggrediti sesswalment, maħtufa jew spostati b’mod furzat;

| E. | billi din l-imġiba diżumana min-naħa tal-forzi Russi u tal-forzi assoċjati magħhom turi diżrispett totali lejn id-dritt umanitarju internazzjonali; |
| --- | --- |

E.

billi din l-imġiba diżumana min-naħa tal-forzi Russi u tal-forzi assoċjati magħhom turi diżrispett totali lejn id-dritt umanitarju internazzjonali;

| F. | billi l-forzi tar-Russja wettqu attakki indiskriminati deliberati f’żoni residenzjali u f’infrastrutturi ċivili, b’konsegwenzi devastanti għaċ-ċivili; |
| --- | --- |

F.

billi l-forzi tar-Russja wettqu attakki indiskriminati deliberati f’żoni residenzjali u f’infrastrutturi ċivili, b’konsegwenzi devastanti għaċ-ċivili;

| G. | billi t-tentattiv illegali min-naħa tar-Russja li tannetti t-territorji tar-reġjuni ta’ Donetsk, Kherson, Luhansk u Zaporizhzhia tal-Ukrajna, kif ukoll ir-Repubblika Awtonoma tal-Krimea, jikkostitwixxi ksur sfaċċat tal-għanijiet u tal-prinċipji tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti u tan-normi u tal-prinċipji li jinsabu f’atti oħrajn tad-dritt internazzjonali; |
| --- | --- |

G.

billi t-tentattiv illegali min-naħa tar-Russja li tannetti t-territorji tar-reġjuni ta’ Donetsk, Kherson, Luhansk u Zaporizhzhia tal-Ukrajna, kif ukoll ir-Repubblika Awtonoma tal-Krimea, jikkostitwixxi ksur sfaċċat tal-għanijiet u tal-prinċipji tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti u tan-normi u tal-prinċipji li jinsabu f’atti oħrajn tad-dritt internazzjonali;

| H. | billi l-approċċ tar-Russja biex tiġġustifika l-invażjoni tagħha jikkomprometti kull ftehim internazzjonali dwar is-sigurtà u joħloq sfidi relatati mas-sigurtà fuq livell dinji kif ukoll kundizzjonijiet preliminari għal aggressjoni ulterjuri; |
| --- | --- |

H.

billi l-approċċ tar-Russja biex tiġġustifika l-invażjoni tagħha jikkomprometti kull ftehim internazzjonali dwar is-sigurtà u joħloq sfidi relatati mas-sigurtà fuq livell dinji kif ukoll kundizzjonijiet preliminari għal aggressjoni ulterjuri;

| I. | billi l-kunċett ta’ gwerra ibrida tar-Russja jimplika l-ħolqien ta’ żoni ta’ kunflitt u instabbiltà li jikkompromettu l-integrità territorjali u s-sigurtà tal-pajjiżi li l-Kremlin irid jieħu l-kontroll tagħhom f’idejh; |
| --- | --- |

I.

billi l-kunċett ta’ gwerra ibrida tar-Russja jimplika l-ħolqien ta’ żoni ta’ kunflitt u instabbiltà li jikkompromettu l-integrità territorjali u s-sigurtà tal-pajjiżi li l-Kremlin irid jieħu l-kontroll tagħhom f’idejh;

| J. | billi l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna tirrappreżenta l-aktar theddida gravi relatata mas-sigurtà għas-Sħubija tal-Lvant, għall-UE u għall-Istati Membri tagħha u għall-pajjżi sħab tal-Lvant kif ukoll għall-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli; |
| --- | --- |

J.

billi l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna tirrappreżenta l-aktar theddida gravi relatata mas-sigurtà għas-Sħubija tal-Lvant, għall-UE u għall-Istati Membri tagħha u għall-pajjżi sħab tal-Lvant kif ukoll għall-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli;

| K. | billi r-Russja strumentalizzat l-enerġija u l-ikel għal skopijiet ta’ gwerra, imblukkat il-portijiet tal-Ukrajna, interrompiet il-ktajjen tal-provvista tal-ikel globali u qerdet is-sigurtà tal-ikel, fatt li wassal għall-kriżijiet tal-ikel u għal ġuħ fir-reġjuni tal-Asja u tal-Afrika; |
| --- | --- |

K.

billi r-Russja strumentalizzat l-enerġija u l-ikel għal skopijiet ta’ gwerra, imblukkat il-portijiet tal-Ukrajna, interrompiet il-ktajjen tal-provvista tal-ikel globali u qerdet is-sigurtà tal-ikel, fatt li wassal għall-kriżijiet tal-ikel u għal ġuħ fir-reġjuni tal-Asja u tal-Afrika;

| 1. | Tikkundanna bl-aktar mod qawwi l-gwerra ta’ aggressjoni mhux ipprovokata u inġustifikabbli tar-Russja kontra l-Ukrajna, l-okkupazzjoni illegali Russa tar-reġjuni tal-Ukrajna u l-involviment Russu fil-gwerra kemm militari kif ukoll ċibernetika fir-reġjun tas-Sħubija tal-Lvant; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Tilqa’ pożittivament is-sanzjonijiet mingħajr preċedent imposti mill-Unjoni Ewropea u minn Stati individwali fil-konfront tar-Russja, u tistenna li s-sanzjonijiet jiġu estiżi biex jinkludu l-kummerċ tal-enerġija fit-totalità tiegħu, projbizzjoni totali tal-provvisti lejn ir-Russja ta’ komponenti għall-produzzjoni ta’ armi jew għal kwalunkwe skop militari ieħor u tal-oġġetti b’użu doppju, li jiġu imposti sanzjonijiet fil-konfront tal-kumpaniji li joperaw fis-settur finanzjarju jew li jħaddmu assi virtwali li jgħinu lill-Kremlin jaħrab mis-sanzjonijiet effettivi; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Tikkundanna l-involviment tar-reġim ta’ Lukashenka tal-Belarussja fil-gwerra ta’ aggressjoni illegali, mhux ipprovokata u inġustifikabbli tar-Russja kontra l-Ukrajna u titlob li jiġu adottati aktar sanzjonijiet fil-konfront tal-Belarussja; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Tidentifika l-korruzzjoni, il-ħasil tal-flus u l-finanzjament illeċitu bħala mekkaniżmi maħsuba biex jagħtu assistenza lill-gruppi li għandhom rabta mal-Gvern Russu u li jappoġġaw l-aggressjoni kontra l-Ukrajna u titlob li jsiru sforzi akbar fil-ġlieda kontrihom; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Tissottolinja l-appoġġ inekwivokabbli tagħha favur l-indipendenza, is-sovranità u l-integrità territorjali tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fi ħdan il-fruntieri tagħhom rikonoxxuti fuq livell internazzjonali u l-impenn sod u d-determinazzjoni tagħha biex tiddefendi dawk il-prinċipji; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Tikkundanna l-fatt li l-Federazzjoni Russa organizzat “referenda” illegali fir-reġjuni fi ħdan il-fruntieri tal-Ukrajna rikonoxxuti fuq livell internazzjonali u ppruvat tannetti illegalment ir-reġjuni ta’ Donetsk, Kherson, Luhansk u Zaporizhzhia tal-Ukrajna wara l-organizzazzjoni ta’ dawn ir-“referenda”; tqis lil dawn ir-“referenda” nulli u bla effett għall-komunità internazzjonali; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Itenni li l-akkwiżizzjonijiet territorjali li jirriżultaw mit-theddid jew mill-użu tal-forza ma jistgħu qatt ikunu rikonoxxuti bħala legali; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Tikkundanna l-ksur enormi u gravi tad-drittijiet tal-bniedem u d-delitti tal-gwerra kommessi mill-forzi armati Russi, mill-forzi assoċjati magħhom, anki fir-reġjuni tal-Ukrajna okkupati mir-Russja; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Tiddeplora l-konsegwenzi gravi mil-lat umanitarju u tad-drittijiet tal-bniedem tal-ostilitajiet tal-Federazzjoni Russa fil-konfront tal-Ukrajna u tesprimi tħassib serju għan-numru kbir ta’ vittmi ċivili, fosthom nisa u tfal, għan-numru ta’ persuni spostati internament u ta’ rifuġjati fi bżonn ta’ assistenza umanitarja, u għall-ksur u għall-abbużi kommessi fuq it-tfal; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Tesprimi tħassib serju għall-impatt tal-aggressjoni Russa fuq l-ikel, l-enerġija u s-sigurtà ambjentali u nukleari f’livell dinji; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Titlob li jieqfu minnufih l-attakki bil-missili u bid-droni min-naħa tal-Federazzjoni Russa fuq l-infrastruttura kritika tal-Ukrajna u kwalunkwe attakk deliberat fuq l-objettivi ċivili, fosthom ir-residenzi, l-iskejjel u l-isptarijiet; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Tosserva bi tħassib kbir li l-missili Russi sparati lejn l-infrastrutturi ċivili Ukreni, f’xi okkażjonijiet, daħlu fl-ispazju tal-ajru ta’ Stati sovrani oħra, fosthom membri tan-NATO; tistieden, f’dan ir-rigward, lill-komunità internazzjonali tirreaġixxi malajr u b’mod adegwat għal tali provokazzjoni sfaċċata; tiġbed l-attenzjoni għall-fatt li jekk il-komunità internazzjonali ma tirreaġixxix għall-vjolazzjoni tal-ispazju tal-ajru tal-Istati sovrani, ir-Russja se twettaq aktar azzjonijiet provokatorji; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Titlob l-irtirar immedjat u mingħajr kundizzjonijiet tas-suldati Russi kollha mit-territorju tal-Ukrajna fi ħdan il-fruntieri tagħha rikonoxxuti fuq livell internazzjonali, it-tmiem tal-imblokk tal-portijiet kollha tal-Ukrajna u r-ripristinu tan-navigazzjoni sikura u libera fil-Baħar l-Iswed u fir-reġjun ta’ Azov; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Tinsisti li dawk responsabbli mid-delitti ta’ aggressjoni, mid-delitti tal-gwerra u mid-delitti kontra l-umanità jkunu mġiegħla jagħtu kont ta’ għemilhom; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Tissottolinja l-ħtieġa urġenti li l-UE u l-Istati Membri tagħha, f’kooperazzjoni mill-qrib mal-Ukrajna u mal-komunità internazzjonali, preferibbilment permezz tan-Nazzjonijiet Uniti, jinsistu biex jinħoloq tribunal internazzjonali speċjali għall-prosekuzzjoni tad-delitt ta' aggressjoni kontra l-Ukrajna kommess mill-mexxejja politiċi u militari tal-Federazzjoni Russa u mill-alleati tagħha u biex jinstab perkors maqbul u ġuridikament sod f’dan ir-rigward; temmen li t-twaqqif ta’ tali tribunal jimla l-lakuna l-kbira fl-arkitettura istituzzjonali attwali tal-ġustizzja kriminali internazzjonali u għandu jkun ibbażat fuq l-istandards u l-prinċipji li japplikaw għall-Qorti Kriminali Internazzjonali kif minqux fl-Istatut ta’ Ruma; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Tistieden lill-komunità internazzjonali tkompli tagħti appoġġ attiv u assistenza lill-Ukrajna f’kull mod possibbli u f’koordinament mill-qrib mal-Ukrajna, bil-għan li l-Ukrajna titħalla teżerċita d-dritt leġittimu tagħha li tiddefendi lilha nnifisha, tirreżisti u twaqqaf l-aggressjoni, tillibera lill-popolazzjoni tagħha u mill-ġdid tikseb kontroll sħiħ fuq it-territorju kollu tagħha rikonoxxut fuq livell internazzjonal; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Tifhem l-importanza li jinżamm kuntest bla periklu għal-libertà tal-media u titlob jiġu identifikati bħala organi ta’ propaganda l-media statali Russa jew il-media privata affiljata ma’ persuni jew kumpaniji suġġetti għal sanzjonijiet u li jipperikolaw is-sigurtà Ewropea u jippromwovu l-gwerra; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Tilqa’ pożittivament il-“Formula ta’ Paċi Ukrena” u tinkoraġġixxi l-implimentazzjoni tal-passi kollha tagħha; tilqa’ b’sodisfazzjon l-isforzi intiżi li jiksbu paċi u sigurtà komprensivi, ġusti u dejjiema fl-Ukrajna u fl-Ewropa kollha kemm hi; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Tenfasizza l-fatt li r-Russja jeħtiġilha tipprovdi riżarċiment sħiħ lill-Ukrajna għad-delitt ta’ aggressjoni, għad-delitti tal-gwerra u għall-qerda li għamlet fl-Ukrajna; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Titlob li jiġi stabbilit qafas ġuridiku li jipprevedi l-konfiska tal-assi Russi ssanzjonati bil-għan li jingħata riżarċiment lill-vittmi tal-gwerra u tiġi ffinanzjata r-rikostruzzjoni tal-Ukrajna; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Tissottolinja l-bżonn li tissaħħaħ id-dimensjoni tas-sigurtà proprjament militari (hard security) tal-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, li tkun tikkostitwixxi kontribut sinifikanti għat-tisħiħ tal-paċi u tas-sigurtà internazzjonali; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Tikkundanna l-abbuż evidenti tad-dritt ta’ veto fi ħdan il-Kunsill tas-Sigurtà min-naħa tal-Federazzjoni Russa; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Tistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jieħdu azzjoni ulterjuri biex ikompli l-iżolament internazzjonali tal-Federazzjoni Russa, anki fir-rigward tal-adeżjoni tar-Russja mal-organizzazzjonijiet u mal-korpi internazzjonali bħan-Nazzjonijiet Uniti. |
| --- | --- |

23.

---

(1)  Testi adottati, P9_TA(2023)0015.

---

| 29.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 229/33 |
| --- | --- | --- | --- |

29.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 229/33

---

Riżoluzzjoni dwar l-appoġġ lill-Ukrajna, lill-Moldova u lill-Georgia fit-triq lejn l-adeżjoni mal-UE

(2023/C 229/07)

L-ASSEMBLEA PARLAMENTARI EURONEST,

Wara li kkunsidrat id-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew tat-23 ta’ Ġunju 2022 li tagħti lill-Ukrajna u lill-Moldova l-istatus ta’ pajjiż kandidat tal-UE u li tirrikonoxxi l-prospettiva Ewropea tal-Georgia, filwaqt li tikkonferma li lesta tagħti l-istatus ta’ pajjiż kandidat ladarba l-pajjiż jindirizza l-prijoritajiet speċifikati fl-opinjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni għall-adeżjoni tiegħu,

Wara li kkunsidrat il-konklużjonijiet tal-Kunsill Affarijiet Ġenerali tal-UE tat-13 ta’ Diċembru 2022 dwar it-tkabbir u l-proċess ta’ stabbilizzazzjoni u assoċjazzjoni, li jerġgħu jaffermaw li l-futur tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia u taċ-ċittadini tagħhom huwa fl-UE,

Wara li kkunsidrat ir-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tat-23 ta' Novembru 2022 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar l-istrateġija l-ġdida tal-UE għat-tkabbir (1),

Wara li kkunsidrat l-Att Kostituttiv tal-Assemblea Parlamentari Euronest tat-3 ta’ Mejju 2011 (2), id-Dikjarazzjoni Konġunta tas-Summit tas-Sħubija tal-Lvant tal-15 ta’ Diċembru 2021, kif ukoll id-dikjarazzjonijiet tas-Summits tas-Sħubija tal-Lvant preċedenti kollha, u l-Ftehimiet ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u l-Ukrajna (3), il-Moldova (4) u l-Georgia (5) rispettivament,

| A. | billi l-Ukrajna, il-Moldova u l-Georgia jibqgħu impenjati b’mod sod favur l-adeżjoni mal-UE; |
| --- | --- |

A.

billi l-Ukrajna, il-Moldova u l-Georgia jibqgħu impenjati b’mod sod favur l-adeżjoni mal-UE;

| B. | billi l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant li jixtiequ jsiru membri tal-UE jsibu quddiemhom sfidi sinifikanti, speċjalment bħala konsegwenza tal-invażjoni fuq skala sħiħa tal-Ukrajna, kif ukoll ta’ atti oħra ta’ aggressjoni (inkluża l-okkupazzjoni) li r-Russja wettqet fir-reġjun u t-theddid ibridu li toħloq, li kollha kemm huma jiffurmaw parti mit-tentattiv tagħha li żżomm lil dawk il-pajjiżi fl-isfera ta’ influwenza tagħha u timpedixxi l-integrazzjoni tagħhom mal-UE; |
| --- | --- |

B.

billi l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant li jixtiequ jsiru membri tal-UE jsibu quddiemhom sfidi sinifikanti, speċjalment bħala konsegwenza tal-invażjoni fuq skala sħiħa tal-Ukrajna, kif ukoll ta’ atti oħra ta’ aggressjoni (inkluża l-okkupazzjoni) li r-Russja wettqet fir-reġjun u t-theddid ibridu li toħloq, li kollha kemm huma jiffurmaw parti mit-tentattiv tagħha li żżomm lil dawk il-pajjiżi fl-isfera ta’ influwenza tagħha u timpedixxi l-integrazzjoni tagħhom mal-UE;

| C. | billi l-appoġġ kostanti li tagħti l-UE lill-pajjiżi assoċjati huwa essenzjali għall-isforzi ta’ riforma tagħhom; |
| --- | --- |

C.

billi l-appoġġ kostanti li tagħti l-UE lill-pajjiżi assoċjati huwa essenzjali għall-isforzi ta’ riforma tagħhom;

| D. | billi l-politika tat-tkabbir tal-UE għandha poter ta’ trasformazzjoni u tiżvolġi rwol importanti bħala investiment strateġiku fil-paċi, fid-demokrazija, fil-prosperità, fis-sigurtà u fl-istabbiltà fl-Ewropa; |
| --- | --- |

D.

billi l-politika tat-tkabbir tal-UE għandha poter ta’ trasformazzjoni u tiżvolġi rwol importanti bħala investiment strateġiku fil-paċi, fid-demokrazija, fil-prosperità, fis-sigurtà u fl-istabbiltà fl-Ewropa;

| 1. | Tenfasizza li l-UE u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant jinsabu f’mument kritiku għall-arkitettura tas-sigurtà Ewropea u għall-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Ittenni l-kundanna tagħha, bl-aktar mod qawwi, tal-gwerra ta’ aggressjoni tal-Federazzjoni Russa kontra l-Ukrajna u terġa’ tafferma s-solidarjetà soda mal-poplu tal-Ukrajna, li qed ikompli juri kuraġġ u reżiljenza straordinarji quddiem theddid u attakki ma jaqtgħu qatt mill-24 ta’ Frar 2022; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Ittenni t-tħassib kbir tagħha rigward l-okkupazzjoni min-naħa tar-Russja tar-reġjuni tal-Abkażja u ta’ Tskhinvali/Ossezja tan-Nofsinhar, li jagħmlu parti integrali tal-Georgia, kif ukoll l-intensifikazzjoni tal-proċess ta’ annessjoni mmexxi mir-Russja, atti li flimkien jikkostitwixxu l-ewwel tentattiv fl-istorja reċenti biex jinbidlu bil-forza l-fruntieri ta’ Stat sovran fl-Ewropa; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Ittenni l-impenn tagħha favur l-indipendenza, is-sovranità u l-integrità territorjali tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia fi ħdan il-fruntieri tagħhom rikonoxxuti fuq livell internazzjonali u tappoġġa l-isforzi tagħhom biex jinfurzaw bis-sħiħ dawk il-prinċipji; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Titlob li r-Russja twaqqaf minnufih l-attivitajiet militari kollha fl-Ukrajna, tirtira mingħajr kundizzjonijiet il-forzi assoċjati kollha magħha u t-tagħmir militari kollu mit-territorju tal-Ukrajna rikonoxxut fuq livell internazzjonali u tastjeni milli tkompli thedded jew tikser l-indipendenza, is-sovranità u l-integrità territorjali tal-Ukrajna; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Tistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha, kif ukoll lill-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant, jikkooperaw kemm jista’ jkun mill-qrib bil-għan li jwaqqfu l-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna, jiskoraġġixxu eventwali aggressjonijiet Russi oħra u jiddefendu l-paċi u s-sigurtà fl-Ewropa; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Tistieden lill-partijiet rilevanti kollha jirrispettaw is-sovranità u l-integrità territorjali tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia, jiskoraġġixxu l-aggressjoni Russa u jipproteġu s-sigurtà Ewropea; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Tirrikonoxxi l-impenn tal-popli tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia favur il-futur Ewropew tagħhom u l-kontributi li jagħtu għall-istabbiltà u għas-sigurtà fir-reġjun; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Tfaħħar l-isforzi tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia biex jimplimentaw ir-riformi u tinkoraġġihom ikomplu jimxu f’din it-triq; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Tħeġġeġ lill-gvernijiet ikomplu l-isforzi tagħhom biex jiġġieldu kontra l-korruzzjoni u jiżguraw l-indipendenza tal-ġudikatura; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Tissottolinja l-importanza li titrawwem kultura ta’ pluraliżmu politiku u inklużjoni, kif ukoll djalogu politiku kostruttiv u funzjonijiet parlamentari fir-rigward tal-leġiżlazzjoni, tal-iskrutinju u tas-sorveljanza; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Tisħaq fuq il-fatt li l-governanza tajba, l-istat tad-dritt, soċjetà ċivili b’saħħitha u l-libertà tal-media huma elementi essenzjali għall-proċess ta’ adeżjoni mal-UE; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Tesprimi l-appoġġ qawwi tagħha għall-applikazzjonijiet tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia għall-adeżjoni mal-UE u għad-dritt tagħhom li jiddeterminaw il-futur tagħhom permezz ta’ proċessi demokratiċi; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Tissottolinja li l-prijoritajiet ewlenin indikati mill-Kummissjoni fl-opinjonijiet tagħha dwar l-applikazzjonijiet tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia għall-adeżjoni mal-UE, u approvati mill-Kunsill Ewropew, iridu jiġu implimentati b’mod sħiħ; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Tinkoraġġixxi lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri tal-UE jagħtu lill-Georgia l-istatus ta’ pajjiż kandidat u jagħtu bidu għan-negozjati ta’ adeżjoni mal-Ukrajna, mal-Moldova u mal-Georgia; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Titlob li jkun hemm djalogu sinifikattiv u strutturat ma’ dawn il-pajjiżi fir-rigward tal-proċess ta’ adeżjoni mal-UE, b’kont meħud tal-merti partikolari u tal-ispeċifiċitajiet ta’ kull pajjiż; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Tinkoraġġixxi r-riżoluzzjoni paċifika tal-kunflitti irriżolti permezz ta’ impenn diplomatiku, appoġġ għar-riformi, demokratizzazzjoni u kooperazzjoni ekonomika; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Tappoġġa r-rwol tal-korsiji ta’ solidarjetà biex tiġi promossa l-integrazzjoni ta’ dawn il-pajjiżi fil-familja Ewropea u biex jingħataw l-għajnuna ħalli jegħlbu l-ostakli u l-isfidi li jistgħu jinqalgħu fi triqithom għall-adeżjoni mal-UE; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Tistieden lill-gvernijiet tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia jimplimentaw ir-reġim ta’ sanzjonijiet tal-UE b’rabta mad-drittijiet tal-bniedem (il-“Liġi Magnitsky Ewropea”) u jestendu s-sanzjonijiet għar-reati ta’ korruzzjoni; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Tistieden lill-Kummissjoni tiżgura t-tranżizzjoni ordnata tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia minn ġirien tal-UE u pajjiżi assoċjati biex isiru pajjiżi fil-fażi ta’ adeżjoni tal-UE; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Tistieden lill-Kummissjoni tħejji pjanijiet direzzjonali speċifiċi li jitfgħu sisien sodi għall-adeżjoni gradwali tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia mas-suq uniku tal-UE, billi tissaħħaħ l-implimentazzjoni tal-Ftehimiet ta’ Assoċjazzjoni u taż-żoni ta' kummerċ ħieles approfonditi u komprensivi bejn l-UE u dawn il-pajjiżi; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Titlob, bi qbil mar-rakkomandazzjonijiet ifformulati mill-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa, li jinħolqu sħubijiet ibbażati fuq id-demokrazija bil-għan li jgħinu lill-Ukrajna, lill-Moldova u lill-Georgia jadattaw ruħhom għad-demokrazija pluralistika u għall-valuri li jikkaratterizzaw l-UE u li jwittu t-triq għal parteċipazzjoni kostruttiva u fuq skala wiesgħa taċ-ċittadini tagħhom fil-ħajja demokratika tal-UE fil-livell Ewropew, nazzjonali u lokali; tisħaq li tali sħubijiet għandhom jinvolvu l-iskambju multinazzjonali tal-aħjar prattiki u jservu biex jitrawmu u jissaħħu demokraziji sostenibbli, inklużivi u parteċipattivi fl-Istati Membri tal-UE attwali u futuri; tistieden lill-Kummissjoni tforni finanzjamenti adegwati għal tali sħubijiet; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Tistieden lill-Kummissjoni tkompli teżamina l-possibbiltà li l-istrumenti finanzjarji attwali tal-UE jitqiegħdu għad-dispożizzjoni tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia, fid-dawl tal-istatus il-ġdid tagħhom fir-rigward tal-UE, inkluż l-Istrument għall-Assistenza ta’ Qabel l-Adeżjoni biex jgħinhom jilħqu l-istandards tal-UE u jissodisfaw il-kriterji għall-adeżjoni mal-UE; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Tenfasizza li l-politika tat-tkabbir tal-UE hija waħda mill-mekkaniżmi l-aktar effikaċi biex jinġiebu l-paċi u l-istabbiltà fir-reġjun; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Tinkoraġġixxi l-investimenti fl-enerġija, fit-trasport u fl-interkonnettività diġitali bejn it-tliet pajjiżi u l-UE bil-għan li tissaħħaħ is-sigurtà tal-enerġija, jiżdiedu l-kummerċ, l-opportunitajiet għall-investiment u t-tkabbir ekonomiku, jitkattru l-kuntatti interpersonali u jiġu żgurati sigurtà u stabbilità reġjonali akbar; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Issostni l-iskambju ta’ ideat, iż-żieda fil-fehim kulturali u aktar kooperazzjoni u integrazzjoni ekonomiċi kemm bejn l-Ukrajna, il-Moldova u l-Georgia kif ukoll bejnhom u l-UE, billi jitneħħew l-ostakli finanzjarji tat-tariffi tar-roaming; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Tisħaq fuq l-importanza tal-kooperazzjoni kostanti bejn l-Assemblea Parlamentari Euronest u l-parlamenti tal-Ukrajna, tal-Moldova u tal-Georgia, bħala sostenn għall-objettivi ta’ adeżjoni mal-UE tal-pajjiżi. |
| --- | --- |

27.

---

(1)  Testi adottati, P9_TA(2022)0406.

(2)  ĠU C 198, 6.7.2011, p. 4.

(3)  ĠU L 161, 29.5.2014, p. 3.

(4)  ĠU L 260, 30.8.2014, p. 4.

(5)  ĠU L 261, 30.8.2014, p. 4.

---