# Iris Oifigiúil C 185/2023

| | ISSN 1977-107X |
| --- | --- |
| Iris Oifigiúil
  an Aontais Eorpaigh | C 185 |
| | |
| An t-eagrán Gaeilge | Faisnéis agus Fógraí | 6626 Bealtaine 2023 |

ISSN 1977-107X

Iris Oifigiúil

an Aontais Eorpaigh

C 185

An t-eagrán Gaeilge

Faisnéis agus Fógraí

6626 Bealtaine 2023

---

| Clár | Leathanach |
| --- | --- |
| | II   Faisnéis |
| | FAISNÉIS Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 185/01 | Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi (Cás M.11006 — ONE / MACQUARIE / YTI) (
  1
  ) | 1 |
| 2023/C 185/02 | Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi (Cás M.11092 – BLACKSTONE / CDPQ / INVENERGY / AEP RENEWABLES / AEP WIND HOLDINGS / TRENT WIND FARM / DESERT SKY WIND FARM) (
  1
  ) | 2 |
| 2023/C 185/03 | Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi (Cás M.11016 – AIR LIQUIDE / ADP / JV) (
  1
  ) | 3 |

Clár

Leathanach

II   Faisnéis

FAISNÉIS Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH

An Coimisiún Eorpach

2023/C 185/01

Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi (Cás M.11006 — ONE / MACQUARIE / YTI) (
  1
  )

1

1

2023/C 185/02

Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi (Cás M.11092 – BLACKSTONE / CDPQ / INVENERGY / AEP RENEWABLES / AEP WIND HOLDINGS / TRENT WIND FARM / DESERT SKY WIND FARM) (
  1
  )

1

2

2023/C 185/03

Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi (Cás M.11016 – AIR LIQUIDE / ADP / JV) (
  1
  )

1

3

---

| | IV   Fógraí |
| --- | --- |
| | FÓGRAÍ Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH |
| | An Chomhairle |
| 2023/C 185/04 | Rún ón gComhairle agus ó ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le torthaí an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh | 4 |
| 2023/C 185/05 | Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus Ionadaithe Rialtais na mBallstát ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir leis an athbhreithniú ar an bPlean Oibre do Straitéis Óige an Aontais 2022-2024 | 14 |
| 2023/C 185/06 | Conclúidí ón gComhairle agus ó ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir leis an ngné shóisialta d’Eoraip inbhuanaithe don óige | 21 |
| 2023/C 185/07 | Rún ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, lena ndéantar athbhreithniú ar ionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le comhordú a dhéanamh ar na seasaimh ó na Ballstáit roimh chruinnithe WADA | 29 |
| 2023/C 185/08 | Rún on gComhairle maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais: Ag féachaint ar 2025 agus níos faide anonn | 35 |
| 2023/C 185/09 | Conclúidí ón gComhairle maidir le healaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe | 39 |
| 2023/C 185/10 | Conclúidí ón gComhairle maidir le céimeanna breise chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch san oideachas agus san oiliúint a bhaint amach | 44 |
| 2023/C 185/11 | Fógra le haghaidh na ndaoine agus na n-eintiteas atá faoi réir na mbeart sriantach dá bhforáiltear i gCinneadh 2013/255/CBES ón gComhairle agus i Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 ón gComhairle a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiria | 51 |
| 2023/C 185/12 | Fógra le haghaidh na n-ábhar sonraí a mbeidh feidhm ina leith ag na bearta sriantacha dá bhforáiltear i gCinneadh 2013/255/CBES ón gComhairle, arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/1035 ón gComhairle, agus le Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 ón gComhairle, arna chur chun feidhme le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2023/1027 ón gComhairle, a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiria | 52 |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 185/13 | Rátaí malairte an euro — 25 Bealtaine 2023 | 54 |
| 2023/C 185/14 | Fógra ón gCoimisiún maidir le rátaí úis aisghabhála státchabhrach agus rátaí tagartha/lascaine reatha is infheidhme ón 1 Meitheamh 2023
  (Arna fhoilsiú i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 ón gCoimisiún an 21 Aibreán 2004) | 55 |

IV   Fógraí

FÓGRAÍ Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH

An Chomhairle

2023/C 185/04

Rún ón gComhairle agus ó ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le torthaí an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh

ú

4

2023/C 185/05

Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus Ionadaithe Rialtais na mBallstát ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir leis an athbhreithniú ar an bPlean Oibre do Straitéis Óige an Aontais 2022-2024

14

2023/C 185/06

Conclúidí ón gComhairle agus ó ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir leis an ngné shóisialta d’Eoraip inbhuanaithe don óige

21

2023/C 185/07

Rún ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, lena ndéantar athbhreithniú ar ionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le comhordú a dhéanamh ar na seasaimh ó na Ballstáit roimh chruinnithe WADA

29

2023/C 185/08

Rún on gComhairle maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais: Ag féachaint ar 2025 agus níos faide anonn

35

2023/C 185/09

Conclúidí ón gComhairle maidir le healaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe

39

2023/C 185/10

Conclúidí ón gComhairle maidir le céimeanna breise chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch san oideachas agus san oiliúint a bhaint amach

44

2023/C 185/11

Fógra le haghaidh na ndaoine agus na n-eintiteas atá faoi réir na mbeart sriantach dá bhforáiltear i gCinneadh 2013/255/CBES ón gComhairle agus i Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 ón gComhairle a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiria

51

2023/C 185/12

Fógra le haghaidh na n-ábhar sonraí a mbeidh feidhm ina leith ag na bearta sriantacha dá bhforáiltear i gCinneadh 2013/255/CBES ón gComhairle, arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/1035 ón gComhairle, agus le Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 ón gComhairle, arna chur chun feidhme le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2023/1027 ón gComhairle, a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiria

52

An Coimisiún Eorpach

2023/C 185/13

Rátaí malairte an euro — 25 Bealtaine 2023

54

2023/C 185/14

Fógra ón gCoimisiún maidir le rátaí úis aisghabhála státchabhrach agus rátaí tagartha/lascaine reatha is infheidhme ón 1 Meitheamh 2023
  (Arna fhoilsiú i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 ón gCoimisiún an 21 Aibreán 2004)

(Arna fhoilsiú i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 ón gCoimisiún an 21 Aibreán 2004

55

---

| | V   Fógairtí |
| --- | --- |
| | NÓSANNA IMEACHTA RIARACHÁIN |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 185/15 | FÓGRA DE BHUN AIRTEAGAL 29(2) DE NA RIALACHÁIN FOIRNE — Foilsiú folúntais le haghaidh phost an Chinn Ionadaíochta i Sóifia – Ionadaíocht sa Bhulgáir (Grád AD 14) in Ard-Stiúrthóireacht na Cumarsáide (AS COMM) — COM/2023/10433 | 56 |
| | GNÍOMHARTHA EILE |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 185/16 | Foilsiú teachtaireachta maidir le formheas leasaithe chaighdeánaigh le sonraíocht táirge i ndáil le hainm in earnáil an fhíona dá dtagraítear in Airteagal 17(2) agus (3) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún | 57 |
| 2023/C 185/17 | Foilsiú leasaithe chaighdeánaigh fhormheasta, ar leasú atá ann ar shonraíocht táirge le haghaidh sonrúchán tionscnaimh faoi chosaint nó tásca geografacha faoi chosaint san earnáil táirgí talmhaíochta agus earraí bia, dá dtagraítear in Airteagal 6b(2) agus (3) de Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 664/2014 ón gCoimisiún | 64 |

V   Fógairtí

NÓSANNA IMEACHTA RIARACHÁIN

An Coimisiún Eorpach

2023/C 185/15

FÓGRA DE BHUN AIRTEAGAL 29(2) DE NA RIALACHÁIN FOIRNE — Foilsiú folúntais le haghaidh phost an Chinn Ionadaíochta i Sóifia – Ionadaíocht sa Bhulgáir (Grád AD 14) in Ard-Stiúrthóireacht na Cumarsáide (AS COMM) — COM/2023/10433

56

GNÍOMHARTHA EILE

An Coimisiún Eorpach

2023/C 185/16

Foilsiú teachtaireachta maidir le formheas leasaithe chaighdeánaigh le sonraíocht táirge i ndáil le hainm in earnáil an fhíona dá dtagraítear in Airteagal 17(2) agus (3) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún

57

2023/C 185/17

Foilsiú leasaithe chaighdeánaigh fhormheasta, ar leasú atá ann ar shonraíocht táirge le haghaidh sonrúchán tionscnaimh faoi chosaint nó tásca geografacha faoi chosaint san earnáil táirgí talmhaíochta agus earraí bia, dá dtagraítear in Airteagal 6b(2) agus (3) de Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 664/2014 ón gCoimisiún

64

---

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Téacs atá ábhartha maidir le LEE. |

---

(1)   Téacs atá ábhartha maidir le LEE.

1

| GA | |
| --- | --- |

GA

---

II Faisnéis

FAISNÉIS Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH

An Coimisiún Eorpach

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/1 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/1

---

Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi

(Cás M.11006 — ONE / MACQUARIE / YTI)

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

(2023/C 185/01)

An 4 Bealtaine 2023, chinn an Coimisiún gan cur i gcoinne an chomhchruinnithe thuas ar tugadh fógra faoi agus a dhearbhú go bhfuil sé comhoiriúnach leis an margadh inmheánach. Tá an cinneadh sin bunaithe ar Airteagal 6(1)(b) de Rialachán (CE) Uimh. 139/2004 ón gComhairle (1). Is i mBéarla amháin atá an cinneadh ar fáil agus déanfar é a phoibliú ach a mbeidh aon rún gnó a d’fhéadfadh a bheith ann a bainte as. Beidh sé ar fáil:

| — | i roinn na gcumasc ar an suíomh gréasáin faoin ‘mBeartas iomaíochta’ atá ag an gCoimisiún (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Cuireann an suíomh gréasáin sin saoráidí éagsúla ar fáil chun cuidiú cinntí aonair cumaisc a aimsiú trí úsáid ainm na cuideachta, cásuimhreacha, dátaí agus earnálacha gníomhaíochta, |
| --- | --- |

—

i roinn na gcumasc ar an suíomh gréasáin faoin ‘mBeartas iomaíochta’ atá ag an gCoimisiún (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Cuireann an suíomh gréasáin sin saoráidí éagsúla ar fáil chun cuidiú cinntí aonair cumaisc a aimsiú trí úsáid ainm na cuideachta, cásuimhreacha, dátaí agus earnálacha gníomhaíochta,

| — | i bhfoirm leictreonach ar shuíomh gréasáin EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=en) faoin uimhir dhoiciméid 32023M11006. Is é EUR-Lex an tairseach ar líne chuig dlí an Aontais Eorpaigh. |
| --- | --- |

—

i bhfoirm leictreonach ar shuíomh gréasáin EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=en) faoin uimhir dhoiciméid 32023M11006. Is é EUR-Lex an tairseach ar líne chuig dlí an Aontais Eorpaigh.

---

(1)  IO L 24, 29.1.2004, lch. 1.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/2 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/2

---

Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi

(Cás M.11092 – BLACKSTONE / CDPQ / INVENERGY / AEP RENEWABLES / AEP WIND HOLDINGS / TRENT WIND FARM / DESERT SKY WIND FARM)

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

(2023/C 185/02)

An 3 Bealtaine 2023, chinn an Coimisiún gan cur i gcoinne an chomhchruinnithe thuas ar tugadh fógra faoi agus a dhearbhú go bhfuil sé comhoiriúnach leis an margadh inmheánach. Tá an cinneadh sin bunaithe ar Airteagal 6(1)(b) de Rialachán (CE) Uimh. 139/2004 ón gComhairle (1). Is i mBéarla amháin atá an cinneadh ar fáil agus déanfar é a phoibliú ach a mbeidh aon rún gnó a d’fhéadfadh a bheith ann a bainte as. Beidh sé ar fáil:

| — | i roinn na gcumasc ar an suíomh gréasáin faoin ‘mBeartas iomaíochta’ atá ag an gCoimisiún (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Cuireann an suíomh gréasáin sin saoráidí éagsúla ar fáil chun cuidiú cinntí aonair cumaisc a aimsiú trí úsáid ainm na cuideachta, cásuimhreacha, dátaí agus earnálacha gníomhaíochta, |
| --- | --- |

—

i roinn na gcumasc ar an suíomh gréasáin faoin ‘mBeartas iomaíochta’ atá ag an gCoimisiún (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Cuireann an suíomh gréasáin sin saoráidí éagsúla ar fáil chun cuidiú cinntí aonair cumaisc a aimsiú trí úsáid ainm na cuideachta, cásuimhreacha, dátaí agus earnálacha gníomhaíochta,

| — | i bhfoirm leictreonach ar shuíomh gréasáin EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=en) faoin uimhir dhoiciméid 32023M11092. Is é EUR-Lex an tairseach ar líne chuig dlí an Aontais Eorpaigh. |
| --- | --- |

—

i bhfoirm leictreonach ar shuíomh gréasáin EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=en) faoin uimhir dhoiciméid 32023M11092. Is é EUR-Lex an tairseach ar líne chuig dlí an Aontais Eorpaigh.

---

(1)  IO L 24, 29.1.2004, lch. 1.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/3 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/3

---

Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi

(Cás M.11016 – AIR LIQUIDE / ADP / JV)

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

(2023/C 185/03)

An 12 Bealtaine 2023, chinn an Coimisiún gan cur i gcoinne an chomhchruinnithe thuas ar tugadh fógra faoi agus a dhearbhú go bhfuil sé comhoiriúnach leis an margadh inmheánach. Tá an cinneadh sin bunaithe ar Airteagal 6(1)(b) de Rialachán (CE) Uimh. 139/2004 ón gComhairle (1). Is i mBéarla amháin atá an cinneadh ar fáil agus déanfar é a phoibliú ach a mbeidh aon rún gnó a d’fhéadfadh a bheith ann a bainte as. Beidh sé ar fáil:

| — | i roinn na gcumasc ar an suíomh gréasáin faoin ‘mBeartas iomaíochta’ atá ag an gCoimisiún (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Cuireann an suíomh gréasáin sin saoráidí éagsúla ar fáil chun cuidiú cinntí aonair cumaisc a aimsiú trí úsáid ainm na cuideachta, cásuimhreacha, dátaí agus earnálacha gníomhaíochta, |
| --- | --- |

—

i roinn na gcumasc ar an suíomh gréasáin faoin ‘mBeartas iomaíochta’ atá ag an gCoimisiún (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Cuireann an suíomh gréasáin sin saoráidí éagsúla ar fáil chun cuidiú cinntí aonair cumaisc a aimsiú trí úsáid ainm na cuideachta, cásuimhreacha, dátaí agus earnálacha gníomhaíochta,

| — | i bhfoirm leictreonach ar shuíomh gréasáin EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=en) faoin uimhir dhoiciméid 32023M11016. Is é EUR-Lex an tairseach ar líne chuig dlí an Aontais Eorpaigh. |
| --- | --- |

—

i bhfoirm leictreonach ar shuíomh gréasáin EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=en) faoin uimhir dhoiciméid 32023M11016. Is é EUR-Lex an tairseach ar líne chuig dlí an Aontais Eorpaigh.

---

(1)  IO L 24, 29.1.2004, lch. 1.

---

IV Fógraí

FÓGRAÍ Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH

An Chomhairle

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/4 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/4

---

Rún ón gComhairle agus ó ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le torthaí an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh

(2023/C 185/04)

DÉANANN COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH AGUS IONADAITHE RIALTAIS NA mBALLSTÁT, AG TEACHT LE CHÉILE DÓIBH I dTIONÓL NA COMHAIRLE, AN MÉID SEO A LEANAS,

Á MHEABHRÚ DÓIBH:

| 1. | Is iad aidhmeanna an rúin seo a áirithiú go n-aithneoidh na geallsealbhóirí ábhartha ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta agus Eorpach torthaí an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh agus go ndéanfaidh siad obair leantach orthu, agus cáilíocht agus leanúnachas a áirithiú i gcur chun feidhme phróiseas Idirphlé Óige an Aontais agus sna torthaí a bhaineann leis. Anuas air sin, tá sé d’aidhm ag an doiciméad seo cur le trédhearcacht mhéadaithe Idirphlé Óige an Aontais agus aiseolas a thabhairt maidir leis an obair a rinneadh laistigh den 9ú timthriall agus na timthriallta roimhe sin. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Leis an rún seo, cuirtear leis an Rún maidir le Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027 (1) agus a spriocanna Eorpacha don óige, chomh maith le hIarscríbhinn I a ghabhann leis an Rún lena mbunaítear treoirlínte maidir le rialachas Idirphlé Óige an Aontais, agus torthaí thimthriallta Idirphlé Óige an Aontais roimhe seo. Iarrtar i Straitéis Óige an Aontais go mbeadh daoine óga níos rannpháirtí san idirphlé le cinnteoirí, agus go mbeadh daoine óga ó chúlraí éagsúla agus ó ghrúpaí sóisialta éagsúla rannpháirteach. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Le Cinneadh (AE) 2021/2316 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Nollaig 2021 maidir le Bliain Eorpach na hÓige (2022) (dá ngairtear ‘EYY’ anseo feasta), leagtar béim ar an ngá atá le deiseanna a thabhairt do dhaoine óga le haghaidh todhchaí atá níos glaise, níos digití agus níos cuimsithí. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Is sásra rannpháirtíochta do dhaoine óga san Aontas é Idirphlé Óige an Aontais. Fónann sé mar fhóram le haghaidh machnamh comhpháirteach leanúnach agus le haghaidh comhairliúchán maidir le tosaíochtaí, cur chun feidhme agus bearta leantacha an chomhair i réimse na hóige ar leibhéal an Aontais idir cinnteoirí, daoine óga agus a n-eagraíochtaí ionadaíocha, chomh maith le taighdeoirí. Le hIdirphlé Óige an Aontais, is féidir comhpháirtíocht leanúnach a bheith ann maidir le rialachas na bpróiseas sin ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta agus Eorpach. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Tá torthaí an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais bunaithe ar thrí Chomhdháil Óige de chuid an Aontais, ar aiseolas ó chomhairliúcháin agus imeachtaí cáilíochtúla náisiúnta agus Eorpacha ó chéim an idirphlé, agus ar thorthaí chéim an chur chun feidhme sna Ballstáit agus ar an leibhéal Eorpach. Cuidíonn na torthaí sin le príomhshruthú a dhéanamh ar chur chun feidhme il-leibhéil agus trasearnála Sprioc don Óige #10 maidir le ‘Eoraip Ghlas Inbhuanaithe’ agus Sprioc don Óige #3 maidir le ‘Sochaithe Cuimsitheacha’ faoin teideal ‘Rannpháirtíocht chomhchoiteann ar mhaithe le hEoraip atá inbhuanaithe, cuimsitheach’. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Bhí tionchar tromchúiseach ag paindéim COVID-19 (2) ar rannpháirtíocht daoine óga agus mhéadaigh sí an neamhionannas idir grúpaí daoine óga. Ina theannta sin, tá tionchar tromchúiseach ag cogadh foghach Chónaidhm na Rúise ar an Úcráin, agus ag an ngéarchéim fuinnimh a d’eascair as, ag an méadú ar an imirce agus ar bhoilsciú domhanda ar dhaoine óga agus ar phobail san Eoraip. Ba léire ná riamh le linn na ngéarchéimeanna sin gur lú an rochtain ar chearta an duine, agus ar chearta sóisialta go háirithe, atá ag daoine óga ar lú iad na deiseanna atá acu ná mar atá ag daoine óga a bhfuil níos mó deiseanna acu. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Leis an 8ú timthriall, iarradh ar an gCoimisiún Eorpach agus ar na Ballstáit go neartófaí






  — | an chuimhne institiúideach fhadtéarmach agus leanúnachas na hoibre idir timthriallta d’Idirphlé Óige an Aontais; |
| --- | --- | --- |

7.

—

an chuimhne institiúideach fhadtéarmach agus leanúnachas na hoibre idir timthriallta d’Idirphlé Óige an Aontais;

| — | a iarraidh go n-eagrófar malartuithe rialta agus comhordú atá faoi stiúir na hóige agus a fhaigheann tacaíocht leordhóthanach idir na foirne trí Uachtaránacht, an Coimisiún agus Fóram Eorpach na nÓg, agus go ndéanfar doiciméadú an Ghrúpa Stiúrtha Eorpaigh a chur ar fáil don phobal ar Thairseach Eorpach na hÓige; |
| --- | --- |

—

a iarraidh go n-eagrófar malartuithe rialta agus comhordú atá faoi stiúir na hóige agus a fhaigheann tacaíocht leordhóthanach idir na foirne trí Uachtaránacht, an Coimisiún agus Fóram Eorpach na nÓg, agus go ndéanfar doiciméadú an Ghrúpa Stiúrtha Eorpaigh a chur ar fáil don phobal ar Thairseach Eorpach na hÓige;

| — | go gcuirfear aiseolas leanúnach ar fáil do dhaoine óga agus d’eagraíochtaí don aos óg atá rannpháirteach i ngach céim de phróiseas Idirphlé Óige an Aontais chun idirphlé fóinteach agus rannpháirtíocht na hóige ar gach leibhéal a áirithiú; |
| --- | --- |

—

go gcuirfear aiseolas leanúnach ar fáil do dhaoine óga agus d’eagraíochtaí don aos óg atá rannpháirteach i ngach céim de phróiseas Idirphlé Óige an Aontais chun idirphlé fóinteach agus rannpháirtíocht na hóige ar gach leibhéal a áirithiú;

| — | go dtabharfar tús áite agus infheictheacht d’Idirphlé Óige an Aontais in imeachtaí ar an leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais agus go gcuirfear chun cinn rannpháirtíocht na hóige i bpróisis chinnteoireachta ar gach leibhéal. |
| --- | --- |

—

go dtabharfar tús áite agus infheictheacht d’Idirphlé Óige an Aontais in imeachtaí ar an leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais agus go gcuirfear chun cinn rannpháirtíocht na hóige i bpróisis chinnteoireachta ar gach leibhéal.

| 8. | Le sraith straitéisí an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais, cuireadh modhanna ar fáil do na Meithleacha Náisiúnta chun sonraí a bhailiú maidir leis na pleananna a chruthaigh siad don timthriall, agus maidir le samplaí dea-chleachtais a shainaithin siad sna cúig phríomhréimse, eadhon:






  a) | faisnéis agus oideachas, |
| --- | --- | --- |

8.

a)

faisnéis agus oideachas,

| b) | gníomhaíocht agus cumhachtú, |
| --- | --- |

b)

gníomhaíocht agus cumhachtú,

| c) | rialachas, |
| --- | --- |

c)

rialachas,

| d) | soghluaisteacht agus dlúthpháirtíocht, |
| --- | --- |

d)

soghluaisteacht agus dlúthpháirtíocht,

| e) | rochtain ar bhonneagar.
  Bhailigh an próiseas sin tuairimí daoine óga agus rannchuidigh sé le forbairt modhanna oibre agus dea-chleachtas, rud a d’éascaigh cur chun feidhme an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais. |
| --- | --- |

e)

rochtain ar bhonneagar.

Bhailigh an próiseas sin tuairimí daoine óga agus rannchuidigh sé le forbairt modhanna oibre agus dea-chleachtas, rud a d’éascaigh cur chun feidhme an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais.

AGUS AN MÉID SEO A LEANAS Á ADMHÁIL ACU:

| 9. | Tá Idirphlé Óige an Aontais bunaithe ar cheannaireacht agus úinéireacht chomhroinnte na Meithleacha náisiúnta, i gcás inar féidir, arna gcomhordú ag na Comhairlí Náisiúnta don Óige. Cuireann sé sin ar chumas daoine óga ó chúlraí éagsúla páirt a ghlacadh san idirphlé agus nascann sé geallsealbhóirí náisiúnta, réigiúnacha agus áitiúla difriúla leis an bpróiseas. |
| --- | --- |

9.

| 10. | Tá tábhacht ag baint le rannchuidiú Eagraíochtaí Idirnáisiúnta Neamhrialtasacha don Aos Óg chun réimse dearcthaí a thabhairt isteach ó cheann ceann na hEorpa chuig an idirphlé beartais agus chun ionchur ar ardchaighdeán a áirithiú maidir leis an ngné thrasnáisiúnta de phróiseas Idirphlé Óige an Aontais. |
| --- | --- |

10.

MEASANN SIAD:

| 11. | Bhain na Meithleacha náisiúnta agus na hEagraíochtaí Idirnáisiúnta Neamhrialtasacha don Aos Óg úsáid as modhanna éagsúla, mar shampla idirphlé agus imeachtaí comhchéime (ar líne agus as líne araon), pobalbhreitheanna ar na meáin shóisialta agus gníomhaíochtaí spriocdhírithe le daoine óga ar lú na deiseanna atá acu. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Ba ghné lárnach de chur chun feidhme an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais é daoine óga agus eagraíochtaí don aon óg a chur i gcroílár dhearadh, phleanáil, chur chun feidhme, fhaireachán, mheastóireacht agus obair leantach an timthrialla agus a ghníomhaíochtaí uile, trína áirithiú, mar shampla, go raibh sé de cheart ag Comhairlí Náisiúnta don Óige na huachtaránachta comhchathaoirleacht a dhéanamh ar an nGrúpa Stiúrtha Eorpach. |
| --- | --- |

12.

TUGANN SIAD DÁ nAIRE NA MOLTAÍ SEO A LEANAS Ó CHOMHDHÁIL ÓIGE AN AONTAIS (3):

| 13. | Moladh maidir le fothéama 1 i ndáil le faisnéis agus oideachas: ‘Iarraimid ar na Ballstáit rochtain chomhionann ar fhaisnéis sholáimhsithe maidir le hinbhuanaitheacht agus athrú aeráide a áirithiú trí oideachas cuimsitheach seachfhoirmiúil agus foirmiúil a chumhachtú lena gcothaítear idirphlé agus foghlaim idirghlúine’. |
| --- | --- |

13.

| 14. | Moladh maidir le fothéama 2 i ndáil le gníomhaíocht agus cumhachtú: ‘Tathantaímid ar na Ballstáit boird chomhairleacha neamhspleácha a ráthú ar leibhéal áitiúil (e.g. comhairlí na n-óg) ar a mbeidh daoine óga, agus arna roghnú ag daoine óga, agus béim thrasnach á leagan ar dhaoine óga ar lú na deiseanna atá acu, agus cur chuige inbhuanaithe á ghlacadh acu’. |
| --- | --- |

14.

| 15. | Moladh maidir le fothéama 3 i ndáil le rialachas: ‘Molaimid go bhforbrófar reachtaíocht lena n-áirithítear cuntasacht agus trédhearcacht i bpróisis ceaptha beartas comhshaoil agus forbartha inbhuanaithe agus lena dtacaítear le sásraí rannpháirtíochta agus meastóireachta a chumasaíonn an méid sin (e.g. comhlachtaí óige, measúnuithe tionchair ó thaobh na hóige de) ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach agus Eorpach’. |
| --- | --- |

15.

| 16. | Moladh maidir le fothéama 4 i ndáil le soghluaisteacht agus dlúthpháirtíocht: ‘Tathantaímid ar an gCoimisiún Eorpach agus ar na Ballstáit pleananna gníomhaíochta a chruthú a bheidh dírithe ar earnáil an oideachais fhoirmiúil agus ar mhargadh an tsaothair, chun a áirithiú go dtabharfar aitheantas foirmiúil don taithí agus do na príomhinniúlachtaí a fhaightear trí pháirt a ghlacadh san obair dheonach agus sa tsoghluaisteacht foghlama’. |
| --- | --- |

16.

| 17. | Moladh maidir le fothéama 5 i ndáil le rochtain ar bhonneagar: ‘Molaimid don Choimisiún Eorpach agus do na Ballstáit “Ticéad Aeráide don Óige” atá inacmhainne agus inrochtana a chur ar fáil mar uirlis ilmhódach uilíoch don chóras iompair phoiblí ar an leibhéal réigiúnach, náisiúnta agus idirnáisiúnta, agus go dtacódh an Coimisiún Eorpach leis na Ballstáit bealaí inbhuanaithe iompair phoiblí a chur chun cinn’. |
| --- | --- |

17.

AGUS AN MÉID SEO A LEANAS Á nAITHINT ACU:

| 18. | Leag rannpháirtithe Chomhdháil Óige an Aontais béim ar an ngá atá le gach gné d’Idirphlé Óige an Aontais a dhéanamh níos cuimsithí agus níos éagsúla agus feabhas a chur ar an bhfor-rochtain a dhéanann sé ar ghrúpaí éagsúla daoine óga, lena n-áirítear trí straitéis cumarsáide fhadtéarmach e.g. trí lógó coiteann a bheith aige, torthaí a chur chun cinn ar scála leathan agus faisnéis inrochtana atá fabhrach don óige, a théann níos faide ná toscairí na comhdhála agus croí-rannpháirtithe Idirphlé Óige an Aontais. |
| --- | --- |

18.

| 19. | Chuir rannpháirtithe Chomhdháil Óige an Aontais béim bhreise ar an tábhacht a bhaineann le comhar éifeachtach trasearnála ar an leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais araon chun a áirithiú go rachaidh torthaí Idirphlé Óige an Aontais níos faide ná réimse bheartas na hóige chun tionchar a imirt lasmuigh d’earnáil na hóige. Tugadh faoi deara freisin go raibh ról lárnach ag na Ballstáit agus ag na Meithleacha Náisiúnta maidir le faireachán agus aiseolas córasach a chur ar fáil chun trédhearcacht inmheánach an phróisis a fheabhsú. |
| --- | --- |

19.

IS DÍOL SÁSAIMH DÓIBH AN MÉID SEO A LEANAS:

| 20. | An cinneadh maidir le Bliain Eorpach na hÓige (2022) (4), a tharraingíonn aird ar dhaoine óga agus ar an ról tábhachtach atá acu sa tsochaí – a chumhachtaíonn an ghlúin óg agus a thugann muinín ar ais dóibh chomh maith – arbh iad an ghlúin ba mhó a d’fhulaing le linn phaindéim COVID-19. |
| --- | --- |

20.

| 21. | An fhorbairt a tháinig ar Thairseach Eorpach na hÓige agus a feidhm athdheimhnithe mar ionad ilfhreastail d’Idirphlé Óige an Aontais agus doiciméid ghaolmhara mar rannchuidiú chun an chuimhne institiúideach idir timthriallta a áirithiú. |
| --- | --- |

21.

| 22. | Na conclúidí ón gComhairle maidir le rannpháirtíocht a chothú i measc daoine óga mar ghníomhaithe ar son an athraithe chun an comhshaol a chosaint, go háirithe an bhéim a leagtar ar thacú le daoine óga ina rannpháirtíocht leis an gcomhshaol agus lena ngníomhaíocht i bhforbairt leanúnach na sochaí ina hiomláine. |
| --- | --- |

22.

| 23. | Na conclúidí ón gComhairle maidir leis an ngné idirghlúine i réimse na hóige a chur chun cinn chun idirphlé agus comhtháthú sóisialta a chothú, go háirithe an bhéim a leagtar ar na buntáistí a bhaineann le taithí agus inniúlachtaí na nglún éagsúil a thabhairt le chéile chun sochaithe síochánta comhtháite a thógáil. |
| --- | --- |

23.

| 24. | An bhéim a leag an 8ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais ar Sprioc don Óige #9 maidir le ‘Spás agus Rannpháirtíocht do Chách’ agus an próiseas rannpháirtíochta as ar eascair formheas na gconclúidí ón gComhairle maidir leis an rialachas il-leibhéil a neartú agus rannpháirtíocht daoine óga i bpróisis chinnteoireachta á cur chun cinn agus na gconclúidí ón gComhairle maidir le spásanna sibhialta a chosaint agus a chruthú do dhaoine óga lena n-éascaítear rannpháirtíocht fhóinteach na hóige. |
| --- | --- |

24.

| 25. | Rannpháirtíocht ghníomhach daoine óga agus na Meithleacha Náisiúnta sa 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais agus eagraíochtaí don aos óg a chur san áireamh in imeachtaí éagsúla a chuireann aiseolas ar fáil le linn an timthrialla agus chur chun feidhme Bhliain Eorpach na hÓige. Ina theannta sin, rannpháirtíocht na hóige i gcruinniú neamhfhoirmiúil na nAirí Oideachais agus Óige in Strasbourg, sa seimineár maidir le rannpháirtíocht daoine óga mar chuid den Tionscadal Eorpach in Strasbourg, agus sa chomhdháil ‘Is leatsa an Todhchaí’ sa Bhruiséil chun achoimre a dhéanamh ar a bhfuil bainte amach ag Bliain Eorpach na hÓige agus chun machnamh a dhéanamh ar oidhreacht na bliana sin. |
| --- | --- |

25.

IARRANN SIAD AR NA BALLSTÁIT AGUS AR AN gCOIMISIÚN, I gCOMHRÉIR LE PRIONSABAL NA COIMHDEACHTA, AGUS LAISTIGH DÁ RÉIMSÍ INNIÚLACHTA FAOI SEACH, AN MÉID SEO A LEANAS A DHÉANAMH:

| 26. | Na moltaí a luaitear i mír 13 go 17 thuas, i gcás inarb iomchuí, a bhreithniú agus freagairtí beartais ábhartha a bhaineann le fothéamaí 1 go 5 den 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais á gcur chun feidhme agus á meas. |
| --- | --- |

26.

| 27. | Torthaí an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais a bhreithniú, agus beartais reatha don óige á gcur chun feidhme agus á meas agus beartais don óige á gceapadh amach anseo, i gcomhréir leis na beartais uile a bhfuil tionchar acu ar dhaoine óga. Féachaint ar bhealaí eile chun Spriocanna Eorpach don Óige #10 agus #3 agus a bhfospriocanna a chur chun feidhme. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Gníomhaíochtaí agus cláir a spreagadh, a aithint agus, i gcás inarb iomchuí, tacaíocht airgeadais a thabhairt dóibh, ar gníomhaíochtaí agus cláir iad arna dtionscnamh agus arna dtreorú ag daoine óga san fhorbairt inbhuanaithe, go háirithe iad siúd lena ndéantar an t-athrú aeráide a chomhrac agus an cuimsiú a mhéadú, ionas gur féidir leo a bheith ina ngníomhairí ar son an athraithe laistigh den tsochaí ina hiomláine. |
| --- | --- |

28.

| 29. | Próiseas Idirphlé Óige an Aontais a neartú agus a fheabhsú trí na dea-chleachtais a d’eascair as an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais agus na prionsabail a threoraigh a chur chun feidhme a bhreithniú, agus nuair is féidir, a chur i bhfeidhm, go háirithe trí dhaoine óga agus eagraíochtaí don aos óg a chur i gcroílár an phróisis agus trína áirithiú gur próiseas faoi stiúir na hóige é Idirphlé Óige an Aontais ina mbeidh idirphlé cuiditheach atá dírithe ar réitigh a aimsiú ag daoine óga agus ag lucht déanta cinntí. |
| --- | --- |

29.

| 30. | Na Comhairlí Náisiúnta don Óige a chumhachtú, i gcás inarb infheidhme, ina ról mar phríomh-gheallsealbhóirí sna Meithleacha Náisiúnta chun é a chur ar a gcumas Idirphlé Óige an Aontais a chomhordú agus a chur chun feidhme ar an leibhéal náisiúnta. |
| --- | --- |

30.

| 31. | Iarraidh ar na páirtithe ábhartha tacaíocht chobhsaí riaracháin agus airgeadais a áirithiú, chomh maith leis na huirlisí is gá, do na Comhairlí Náisiúnta don Óige chun comhchathaoirleacht a dhéanamh ar an nGrúpa Stiúrtha Eorpach, i gcás inarb infheidhme, chun é a chur ar a gcumas ról ceannasach a ghlacadh in Idirphlé Óige an Aontais le linn théarma uachtaránachta a mBallstáit, go háirithe trí chaibidil na hÓige de chlár Erasmus+ i gcomhréir lena bunús dlí agus le Rialachán Airgeadais an Aontais. |
| --- | --- |

31.

| 32. | Daoine óga, eagraíochtaí don aon óg agus geallsealbhóirí eile i réimse na hóige a spreagadh chun leas níos mó a bhaint as na deiseanna cistithe a chuirtear ar fáil le caibidil na hÓige de chlár Erasmus+ an Aontais chun rannpháirtíocht na hóige agus idirphlé na hóige ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach agus náisiúnta a neartú agus, i gcás inarb iomchuí, chun iad a nascadh ar bhealach níos dlúithe le próiseas Idirphlé Óige an Aontais. |
| --- | --- |

32.

| 33. | Rannpháirtíocht agus rannchuidiú na nEagraíochtaí Idirnáisiúnta Neamhrialtasacha don Aos Óg i bpróiseas Idirphlé Óige an Aontais a aithint mar ghníomhaithe tábhachtacha chun a áirithiú go mbeadh gné láidir Eorpach ag baint leis an idirphlé agus, i gcás inarb iomchuí, foráil a dhéanamh do na réamhchoinníollacha is gá chun go mbeidh siad rannpháirteach go gníomhach i bpróiseas Idirphlé Óige an Aontais agus go mbeidh siad páirteach ann. |
| --- | --- |

33.

| 34. | Leanúint den obair a rinneadh ar gach leibhéal le linn Bhliain Eorpach na hÓige chun tús áite a thabhairt d’infheictheacht Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh in imeachtaí áitiúla, réigiúnacha, náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais agus chun cur leis an infheictheacht sin agus chun rannpháirtíocht chuimsitheach na hóige a chur chun cinn i bpróisis chinnteoireachta ar gach leibhéal i gcomhréir leis an dea-chleachtas maidir le cuimsiú na hóige. |
| --- | --- |

34.

| 35. | A áirithiú go bhfuil straitéis chumarsáide fhadtéarmach ann ar an leibhéal Eorpach chun for-rochtain i ndáil le hIdirphlé Óige an Aontais a mhéadú ar bhealach atá oiriúnach don aos óg agus, i gcás inarb iomchuí, tacaíocht bhreise a chur ar fáil do na Meithleacha Náisiúnta chun feabhas a chur ar a gcumarsáid féin in Idirphlé Óige an Aontais. B’fhearr go gcruthófaí an straitéis chumarsáide faoi chomhcheannaireacht eagraíochtaí óige, lena n-áirítear lógó coiteann Idirphlé Óige an Aontais lena ndéanfaí gach gníomhaíocht den idirphlé sin a lipéadú, ar an leibhéal Eorpach, náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil. |
| --- | --- |

35.

| 36. | Bearta iomchuí a dhéanamh chun rannpháirtíocht fhiúntach na hóige a phríomhshruthú sna réimsí beartais ábhartha uile, i gcomhréir leis na gníomhaíochtaí a rinneadh le linn Bhliain Eorpach na hÓige, chun dearcadh na hóige a chothú i ngach réimse ábhartha beartais. Ba cheart do réimse bheartas na hóige gníomhú mar nasc le réimsí eile ceaptha beartas, chun a áirithiú go mbeidh guthanna leanaí agus daoine óga níos soiléire agus go n-áireofar iad in earnálacha eile. |
| --- | --- |

36.

| 37. | Faireachán agus aiseolas a bhaineann le torthaí Idirphlé Óige an Aontais a fhorbairt a thuilleadh chun trédhearcacht a mhéadú agus chun rannpháirtíocht fhiúntach na hóige a áirithiú i ngach cuid agus ag gach céim de phróisis chinnteoireachta. |
| --- | --- |

37.

| 38. | Tacaíocht a chur ar fáil chomh maith le huirlisí agus modhanna spriocdhírithe chun dul i gcion ar dhaoine óga nach mbíonn rannpháirteach in Idirphlé Óige an Aontais de ghnáth, lena n-áirítear daoine óga ar lú na deiseanna a bhíonn acu. D’fhéadfaí iad sin a chur in oiriúint do riachtanais grúpaí sonracha de réir an cháis. Is é an cuspóir a bheadh ann uirlisí cumarsáide simplí a chur ar fáil chun Idirphlé Óige an Aontais agus ról na n-institiúidí Eorpacha a mhíniú ar bhealach atá oiriúnach don aos óg agus tacaíocht iomchuí a chur ar fáil le linn an phróisis. |
| --- | --- |

38.

| 39. | I gcás inarb iomchuí, modhanna agus uirlisí cur chun feidhme a fhorbairt ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais maidir leis an gcaoi le gníomhaíocht a dhéanamh i ndáil leis na teachtaireachtaí agus na héilimh a eascraíonn as Idirphlé Óige an Aontais agus as Comhdhálacha Óige an Aontais Eorpaigh, chomh maith le Bliain Eorpach na hÓige. |
| --- | --- |

39.

IARRANN SIAD AR AN gCOIMISIÚN, I gCOMHRÉIR LE PRIONSABAL NA COIMHDEACHTA, AN MÉID SEO A LEANAS A DHÉANAMH:

| 40. | Tuilleadh forbartha a dhéanamh ar Thairseach Eorpach na hÓige agus ar uirlisí cumarsáide ábhartha eile ar bhealach atá oiriúnach don aos óg chun cur le soláimhsitheacht agus infheictheacht Idirphlé Óige an Aontais, ag tógáil ar dhea-chleachtais ó Bhliain Eorpach na hÓige agus ón 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais. |
| --- | --- |

40.

| 41. | Ról breise a thabhairt do Chomhordaitheoir Eorpach na hÓige maidir le rannpháirtíocht na hóige a phríomhshruthú i réimsí beartais ábhartha uile an Aontais i gcomhréir le hoidhreacht Bhliain Eorpach na hÓige agus infheictheacht mhéadaithe a thabhairt d’Idirphlé Óige an Aontais mar ionstraim chun rannpháirtíocht na hóige a phríomhshruthú. |
| --- | --- |

41.

AGUS AN MÉID SEO A LEANAS Á THABHAIRT DÁ nAIRE:

| 42. | Is é an tosaíocht fhoriomlán a bheidh ag an gcéad fhoireann trí Uachtaránacht eile (an Spáinn, an Bheilg agus an Ungáir) ‘TÁ AN ÓIGE DE DHÍTH ORAINN’. |
| --- | --- |

42.

| 43. | Is é an uaillmhian atá ann Idirphlé Óige an Aontais a fhorbairt agus a neartú a thuilleadh le linn an 10ú timthriall agus torthaí, moltaí, ceiliúradh agus meastóireachtaí na dtimthriallta roimhe sin á gcur san áireamh. |
| --- | --- |

43.

---

(1)  Rún ón gComhairle agus ó ionadaithe na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, lena mbunaítear treoirlínte maidir le rialachas Idirphlé Óige an Aontais — Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027 (IO C 189, 5.6.2019, lch. 1).

(2)  Eurofound (2021), impact of COVID-19 on young people in the EU [tionchar COVID-19 ar dhaoine óga san Aontas Eorpach], Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg.

(3)  Is iad seo na moltaí a rinneadh ag Comhdháil Óige an Aontais i mí an Mhárta 2023 ag deireadh an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais. Féach freisin na hachoimrí tacaíochta ar mholtaí 1 go 5 in Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Iarscríbhinn.

(4)  Cinneadh (AE) 2021/2316 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Nollaig 2021 maidir le Bliain Eorpach na hÓige (2022) (IO L 462, 28.12.2021, lch. 1).

---

IARSCRÍBHINN I

TAGAIRTÍ

| — | Bárta O., Moxon D. (2023). EUYD9 Implementation Phase Report [Tuarascáil ar Chéim Chur Chun Feidhme Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh9]. DOI: 10.5281/zenodo.7696299. |
| --- | --- |

—

Bárta O., Moxon D. (2023). EUYD9 Implementation Phase Report [Tuarascáil ar Chéim Chur Chun Feidhme Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh9]. DOI: 10.5281/zenodo.7696299.

| — | Conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir leis an rialachas il-leibhéil a neartú agus rannpháirtíocht na ndaoine óga i bpróisis chinnteoireachta á cur chun cinn (IO C 241, 21.6.2021, lch. 3). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir leis an rialachas il-leibhéil a neartú agus rannpháirtíocht na ndaoine óga i bpróisis chinnteoireachta á cur chun cinn (IO C 241, 21.6.2021, lch. 3).

| — | Conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir leis an bhfeasacht dhaonlathach agus an rannpháirtíocht dhaonlathach a chothú i measc an aosa óig san Eoraip (IO C 415, 1.12.2020, lch. 16). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir leis an bhfeasacht dhaonlathach agus an rannpháirtíocht dhaonlathach a chothú i measc an aosa óig san Eoraip (IO C 415, 1.12.2020, lch. 16).

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir le rannpháirtíocht a chothú i measc daoine óga mar ghníomhaithe ar son an athraithe chun an comhshaol a chosaint, (IO C 159, 12.4.2022, lch. 9). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir le rannpháirtíocht a chothú i measc daoine óga mar ghníomhaithe ar son an athraithe chun an comhshaol a chosaint, (IO C 159, 12.4.2022, lch. 9).

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir leis an ngné idirghlúine i réimse na hóige a chur chun cinn chun idirphlé agus comhtháthú sóisialta a chothú, (IO C 495, 29.12.2022, lch. 56). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir leis an ngné idirghlúine i réimse na hóige a chur chun cinn chun idirphlé agus comhtháthú sóisialta a chothú, (IO C 495, 29.12.2022, lch. 56).

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir le spás poiblí don óige a chosaint agus a chruthú lena n-éascaítear rannpháirtíocht fhóinteach na hóige, (IO C 501 I, 13.12.2021, lch. 19). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir le spás poiblí don óige a chosaint agus a chruthú lena n-éascaítear rannpháirtíocht fhóinteach na hóige, (IO C 501 I, 13.12.2021, lch. 19).

| — | Rún ón gComhairle maidir leis an Idirphlé Struchtúrtha agus an fhorbairt a dhéanfar amach anseo ar an idirphlé le daoine óga i gcomhthéacs beartais le haghaidh comhar Eorpach i réimse na hóige, tar éis 2018 (IO C 189, 15.6.2017, lch. 1). |
| --- | --- |

—

Rún ón gComhairle maidir leis an Idirphlé Struchtúrtha agus an fhorbairt a dhéanfar amach anseo ar an idirphlé le daoine óga i gcomhthéacs beartais le haghaidh comhar Eorpach i réimse na hóige, tar éis 2018 (IO C 189, 15.6.2017, lch. 1).

| — | Eurofound (2021), Impact of COVID-19 on young people in the EU [Tionchar COVID-19 ar dhaoine óga san Aontas Eorpach], Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg. |
| --- | --- |

—

Eurofound (2021), Impact of COVID-19 on young people in the EU [Tionchar COVID-19 ar dhaoine óga san Aontas Eorpach], Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg.

| — | Rún ón gComhairle agus ó ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le Torthaí an 8ú Timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh (IO C 504, 14.12.2021, lch. 1). |
| --- | --- |

—

Rún ón gComhairle agus ó ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le Torthaí an 8ú Timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh (IO C 504, 14.12.2021, lch. 1).

| — | Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le creat don chomhar Eorpach i réimse na hóige: Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh do 2019-2027 (IO C 456, 18.12.2018, lch. 1). |
| --- | --- |

—

Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le creat don chomhar Eorpach i réimse na hóige: Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh do 2019-2027 (IO C 456, 18.12.2018, lch. 1).

| — | Rún ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le Torthaí an 7ú Timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh: Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh do 2019-2027 (IO C 212I, 26.6.2020, lch. 1). |
| --- | --- |

—

Rún ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le Torthaí an 7ú Timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh: Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh do 2019-2027 (IO C 212I, 26.6.2020, lch. 1).

| — | Rún ón gComhairle agus ó Ionadaithe na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, lena mbunaítear treoirlínte maidir le rialachas Idirphlé Óige an Aontais - Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027 (IO C 189, 5.6.2019, lch. 1). |
| --- | --- |

—

Rún ón gComhairle agus ó Ionadaithe na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, lena mbunaítear treoirlínte maidir le rialachas Idirphlé Óige an Aontais - Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027 (IO C 189, 5.6.2019, lch. 1).

---

IARSCRÍBHINN II

ACHOIMRÍ TACAÍOCHTA A GHABHANN LEIS NA MOLTAÍ LE HAGHAIDH FOTHÉAMAÍ 1-5 DEN 9Ú TIMTHRIALL D’IDIRPHLÉ ÓIGE AN AONTAIS:

Chuir céim cur chun feidhme an 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh (EUYD) leis na cúig fhothéama a roghnaigh rannpháirtithe Chomhdháil Óige an Aontais in Strasbourg na Fraince, i mí Eanáir 2022. Rinneadh na hanailísí ar chéim an chur chun feidhme i mí Feabhra agus i mí an Mhárta 2023, agus tugadh léargais agus nithiúlacht ar an dá phríomhréimse den tuairisciú cur chun feidhme, eadhon raon na ngníomhaíochtaí cur chun feidhme, agus na tionchair a sainaithníodh mar thoradh ar ghníomhaíochtaí cur chun feidhme an 9ú Timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais. Bhí an tuarascáil ar chéim an chur chun feidhme (1) mar bhonn don phlé a rinneadh ag Comhdháil Óige an Aontais Eorpaigh in Växjö, an tSualainn, i mí an Mhárta 2023.

San iarscríbhinn seo tá na hachoimrí tacaíochta a ghabhann leis na moltaí le haghaidh fhothéamaí 1-5 den timthriall a dhréachtaigh rannpháirtithe na Comhdhála.

1.   Faisnéis agus oideachas

‘Is é is aidhm dár moladh faisnéis iontaofa chuimsitheach a áirithiú maidir leis an inbhuanaitheacht agus an t-athrú aeráide. Tá an fhaisnéis sholáimhsithe sin, atá inrochtana do dhaoine ó aoiseanna éagsúla/ag céimeanna éagsúla den saol, ina cabhair dúinn Eoraip níos glaise a bhaint amach. Ní mór dúinn faisnéis faoi na hábhair sin a chomhtháthú i ngach cineál ábhair oideachais, idir ábhar neamhfhoirmiúil agus ábhar foirmiúil. Tá sé tábhachtach foghlaim le chéile agus óna chéile, agus dearcthaí éagsúla á gcur san áireamh cosúil le cultúir éagsúla agus cúlraí socheacnamaíocha éagsúla. Dá bhrí sin, ba cheart ceartas aeráide a chur san áireamh. Níl sé cothrom ualach a chur ar dhaoine óga a eascraíonn as iarmhairtí na mbeartas nach ndearna siad féin. Ní mór dúinn a áirithiú go mbeidh gach glúin rannpháirteach go gníomhach san oideachas faoin athrú aeráide agus faoi na réitigh is gá.

Teastaíonn na scileanna, an t-eolas agus na hardáin ó dhaoine óga chun gníomhaíocht fhiúntach a dhéanamh. Tá sé tábhachtach leas a bhaint as acmhainneacht an oideachais neamhfhoirmiúil agus na buntáistí praiticiúla a aithint. Tá coinne againn leis an gcur chun feidhme trí chur chuige idirdhisciplíneach agus bainimid úsáid as acmhainneacht agus eolas eagraíochtaí óige agus seirbhísí faisnéise don aos óg atá ar fáil cheana féin. Is gá acmhainní a chur ar fáil d’oideoirí chun an oiliúint agus an acmhainneacht chuí a fháil chun a ról a chomhlíonadh. Ós rud é gur próiseas beo é seo, ní mór próiseas leanúnach meastóireachta, faireacháin agus feabhsaithe a bheith ann.’

2.   Gníomhaíocht agus cumhachtú

‘Déantar neamhaird ar dhaoine óga agus fágtar as an áireamh iad arís is arís eile i bpróisis chinnteoireachta a mbíonn tionchar tromchúiseach acu ar a dtodhchaí. Chun dul i ngleic leis an tsaincheist sin, molaimid go gcuirfí feabhas ar shásraí áitiúla rannpháirtíochta ón mbun aníos trí dhaoine óga a chumhachtú, go háirithe iad siúd ar lú na deiseanna atá acu.

Cé go bhfuil na [boird chomhairleacha] sin ann faoi láthair i roinnt tíortha, mar shampla an Fhionlainn, an Eastóin agus an tSualainn, aithnímid an gá atá le creat uile-Eorpach chun samhlacha níos éifeachtúla a bhunú do phróisis chomhchinnteoireachta éifeachtacha idir an óige áitiúil agus lucht déanta cinntí. Ní mór an cur chuige sin a ghlacadh ar bhealach inbhuanaithe trasnach, chun leanúnachas na bpróiseas agus cuimsiú daoine óga ó chúlraí éagsúla agus a bhfuil taithí éagsúil acu araon a áirithiú. Tugann cur chuige trasnach le tuiscint go bhféadfadh roinnt cineálacha idirdhealaithe agus imeallaithe a bheith ag duine ag an am céanna.

Cuirfear na boird sin ar bun trí phróisis dhaonlathacha a bheidh faoi stiúir na hóige ina roghnaíonn daoine óga a n-ionadaithe féin. Is féidir leis an bpróiseas beacht agus a lóistíocht léiriú a thabhairt ar an gcomhthéacs áitiúil faoi seach. Léireoidh baill na mbord tuairimí an aosa óig áitiúil roimh na próisis déanta beartais áitiúla, ina ndiaidh sin agus lena linn.

Tá sé ríthábhachtach go dtabharfadh na Ballstáit tús áite do chuimsiú agus ionadaíocht daoine óga sna próisis chinnteoireachta. Trí bhoird chomhairleacha neamhspleácha a chur chun feidhme ar an leibhéal áitiúil agus daoine óga a chumhachtú, go háirithe iad siúd ar lú na deiseanna atá acu, is féidir linn todhchaí níos fearr a chruthú do chách.’

3.   Rialachas

‘Léirigh na comhairliúcháin den 9ú timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais leibhéal ard mímhuiníne i measc daoine óga i leith éifeachtacht na sásraí ceaptha beartas maidir le beartais eacnamaíocha, shóisialta agus chomhshaoil. In ainneoin na mianta agus na n-iarrachtaí chun daoine óga a áireamh sna próisis ceaptha beartas sin, tuairiscíonn daoine óga nach dócha go dtiocfaidh athrú polaitiúil as a rannpháirtíocht.

Is é cuspóir an mholta seo a chinntiú go n-áireofar daoine óga ar fud an phróisis déanta beartas, go gcuirfidh siad a dtuairimí in iúl, agus go ndéanfar faireachán ar dhaoine óga agus go dtabharfar aiseolas dóibh maidir le gníomhaíochtaí a dhéanann lucht ceaptha beartas tar éis gníomhaíochtaí rannpháirtíochta agus go ndéanfar tuairisciú poiblí ar na hathruithe a baineadh amach nó go dtabharfar údar leis an easpa athruithe faoi sprioc-amanna ar leith. Cuideoidh sé sin le trédhearcacht agus cuntasacht a mhéadú ar gach leibhéal den phróiseas ceaptha beartas.

Cuireann an moladh le cumhachtú ról na gcomhlachtaí óige, lena n-áirítear comhairlí óige áitiúla, réigiúnacha, náisiúnta agus Eorpacha, le neartú Idirphlé Óige an Aontais agus le huirlisí measúnaithe tionchair a thabhairt isteach, mar shampla na measúnuithe tionchair ó thaobh na hóige de. Cumasaíonn sé sin beartais spriocdhírithe níos fearr a mbíonn tionchar acu, a oibríonn chun bearnaí neamhionannais a laghdú agus a thugann tacaíocht don ghlúin atá ann faoi láthair agus do na glúine atá le teacht.’

4.   Soghluaisteacht agus dlúthpháirtíocht

‘Mar chuid de Bhliain Eorpach na Scileanna 2023, leagadh béim ar an ngá práinneach atá ann meoin athscilithe agus uas-scilithe an lucht saothair a chur chun cinn, lena gcuirtear le fás inbhuanaithe agus lena ndéantar earnáil oideachais fhoirmiúil dea-fheistithe agus margadh saothair iomaíoch a bhaint amach. Dá bhrí sin, molaimid go láidir don aos óg Eorpach a bheith rannpháirteach sa tsaorálaíocht agus sa tsoghluaisteacht foghlama mar phróiseas gníomhach foghlama chun scileanna a fhorbairt a thuilleadh. Ag an am céanna, tá míthuiscint ag dul i méid, ní hamháin ón óige, ach ó chinnteoirí beartas, ó institiúidí oideachais fhoirmiúil agus ó mhargadh an tsaothair, rud a chuireann cosc ar aitheantas a thabhairt don luach atá ag na heispéiris sin nó do na hinniúlachtaí is féidir le haos óg na hEorpa a fhorbairt uathu.

Níl rochtain ag formhór na ndaoine óga ar shoghluaisteacht mar gheall ar easpa faisnéise, bacainní teanga, acmhainní airgeadais neamhleora agus dualgais phearsanta eile. Dá bhrí sin, is gá faisnéis atá oiriúnach agus inrochtana don aos óg a bheith ann, ó fhoinse iontaofa, chomh maith le feachtas ginearálta chun feasacht a ardú, do gach duine óg san Eoraip chun na deiseanna sin a aithint, agus sochaí níos cuimsithí á cumhachtú, de réir Sprioc don Óige #3.

Ba cheart don Choimisiún Eorpach próiseas a thionscnamh lena dtabharfaí deis do na Ballstáit comhairliúcháin a bheith acu chun pleananna gníomhaíochta náisiúnta a fhorbairt, laistigh de thréimhse 2 bhliain, lena ndíreofar ar rochtain níos fearr a thabhairt do dhaoine óga ar shaorálaíocht agus ar shoghluaisteachtaí foghlama, go háirithe na daoine sin nach bhfuil ach deiseanna teoranta acu. Thairis sin, ba cheart do na Ballstáit creat a chruthú chun na hinniúlachtaí agus na scileanna a foghlaimíodh le linn saorálaíocht agus soghluaisteachtaí foghlama gearrthéarmacha agus fadtéarmacha a aithint mar chuid dá bpleananna gníomhaíochta, agus aitheantas á thabhairt acu don taithí sin mar thairbheach dá gcuid oibre agus dá gcuraclaim.’

5.   Rochtain ar bhonneagar

‘In ainneoin na lascainí iompair atá ann cheana, mar gheall ar dhifríochtaí réigiúnacha, is constaic fós é an t-iompar i saol laethúil go leor daoine óga, go háirithe i gceantair thuaithe toisc go bhfuil sé sean agus/nó neamhleor. Bíonn tionchar ag iompar ar staidéar, obair, agus saol laethúil na hóige. Tá infhaighteacht, inacmhainneacht agus inrochtaineacht uilíoch ríthábhachtach chun ár gcórais iompair phoiblí a chur chun cinn. Má úsáideann an óige iompar poiblí, laghdaítear tréigean na tuaithe. Cuidíonn sé sin le daonra na tuaithe a choinneáil trí dhíphlódú agus trí dhaoine óga a dhreasú chun fanacht agus tithíocht inbhuanaithe á cur chun cinn i gceantair thuaithe agus uirbeacha araon.

Is é is aidhm don tionscnamh um Thicéad Aeráide don Óige córas simplí a chur chun feidhme chun iompar poiblí inrochtana, inacmhainne agus atá ar fáil ar bhonn réigiúnach, náisiúnta agus idirnáisiúnta a chur ar fáil do dhaoine óga. Creidimid i gcur chuige iomlánaíoch i leith inbhuanaitheacht shóisialta agus chomhshaoil. Tá sé mar aidhm againn freisin cur ar chumas daoine óga roghanna taistil inbhuanaithe a roghnú níos minice agus cur ar chumas na mBallstát bonneagar níos inbhuanaithe a thógáil san fhadtéarma agus soghluaisteacht agus dlúthpháirtíocht idir na Ballstáit a fheabhsú.

Is tionscnamh píolótach é Ticéad Aeráide an Aontais don Óige a oibríonn chun ardán digiteach aonair a chruthú ar thrí leibhéal éagsúla: an leibhéal réigiúnach, náisiúnta agus idirnáisiúnta. Bheadh an chéad dá cheann roghnach, le tacaíocht ón gCoimisiún Eorpach, agus sin amháin i mBallstáit a bheadh toilteanach. Bheadh an leibhéal idirnáisiúnta faoi réir chomhchuibhiú an Aontais. Beidh sé d’fheidhm ag an ardán dul in oiriúint do phraghsanna náisiúnta agus fóram chun dea-chleachtais a thaispeáint a bheidh ann. A mhéid a bhaineann le hiompar poiblí inbhuanaithe, is mian linn go mbeidh rath ar an aos óg agus ní hamháin go mairfidh siad.’

---

(1)  Bárta O., Moxon D. (2023). EUYD9 Implementation Phase Report [Tuarascáil ar Chéim Chur Chun Feidhme Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh9]. DOI: 10.5281/zenodo.7696299.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/14 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/14

---

Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus Ionadaithe Rialtais na mBallstát ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir leis an athbhreithniú ar an bPlean Oibre do Straitéis Óige an Aontais 2022-2024

(2023/C 185/05)

DÉANANN COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH AGUS IONADAITHE RIALTAIS NA MBALLSTÁT, AG TEACHT LE CHÉILE DÓIBH I DTIONÓL NA COMHAIRLE, AN MÉID SEO A LEANAS

Á MHEABHRÚ DÓIBH AN MÉID SEO:

| 1. | Sa Rún ón gComhairle maidir le creat don chomhar Eorpach i réimse na hóige: Straitéis Óige an Aontais 2019-2027, iarrtar ar na Ballstáit agus ar an gCoimisiún Eorpach, laistigh dá réimsí inniúlachtaí faoi seach, Straitéis Óige an Aontais a chur chun feidhme go héifeachtach ar fud an Aontais agus sna Ballstáit trí bhíthin ionstraimí sonracha – lena n-áirítear Pleananna Oibre an Aontais don Óige. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Is de réir tréimhsí oibre tríbhliantúla a mhaireann dhá thréimhse uachtaránachta atá Straitéis Óige an Aontais bunaithe. Cuirtear na tosaíochtaí agus na gníomhaíochtaí do na tréimhsí oibre faoi seach i láthair i bPleananna Oibre an Aontais don Óige. Ba cheart tarraingt ar threoirphrionsabail agus ar thosaíochtaí na Straitéise seo sna pleananna sin, lena dtabharfaí aghaidh ar shaincheisteanna i leith na hóige i bhfoirmíochtaí eile de chuid na Comhairle agus i gcomhlachtaí ullmhúcháin i réimsí ábhartha beartais. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Ionstraim is ea Plean Oibre an Aontais a fheidhmíonn mar threoir lena léirítear do na Ballstáit, don Choimisiún agus do na geallsealbhóirí uile an chaoi le cuspóirí Straitéis Óige an Aontais a bhaint amach. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Tá athbhreithniú le déanamh le linn an chéad leath de 2023 ar na tosaíochtaí agus na gníomhaíochtaí a chuirtear i láthair sa chlár oibre tríbhliantúil d’fhonn go bhformheasfaidh an Chomhairle agus na Ballstáit é ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle faoi dheireadh mhí an Mheithimh 2023. |
| --- | --- |

4.

TUGANN SIAD DÁ nAIRE AN MÉID SEO A LEANAS:

| 5. | Tarraingíonn an Chomhairle suas na Pleananna Oibre sin de chuid an Aontais bunaithe ar an réamhaisnéis a fuair na foirne trí uachtaránacht ó na tíortha seo a leanas: An Fhrainc, Poblacht na Seice agus an tSualainn, chomh maith leis an Spáinn, an Bheilg agus an Ungáir. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Is féidir leis an gCoimisiún tacú le gníomhaíochtaí na mBallstát a leagtar amach sa Phlean Oibre seo agus iad a chomhlánú, go háirithe tríd an gcomhar a spreagadh, trí thacú le soghluaisteacht daoine óga agus oibrithe don óige agus trí dhaoine óga a spreagadh chun páirt a ghlacadh sa saol daonlathach. Is féidir na huirlisí a forbraíodh chun tacú le cur chun feidhme Straitéis Óige an Aontais a shlógadh de réir mar is iomchuí. Áirítear leo sin Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh, Ardán an Aontais don Straitéis Óige, Tairseach Eorpach na hÓige, Comhordaitheoir Eorpach na hÓige agus gníomhaíochtaí foghlama frithpháirtí (grúpaí saineolaithe, gníomhaíochtaí piarfhoghlama (PLAnna) agus an phiarchomhairleoireacht). Tacaítear leis sin trí nuashonruithe rialta a dhéanamh ar na pleanálaithe náisiúnta gníomhaíochta a bheidh ann amach anseo, ar an vicí don óige, ar tháscairí óige, ar shuirbhéanna, ar staidéir agus ar thaighde. Treisítear an tacaíocht a thuilleadh trí chomhpháirtíochtaí agus tríd an gcomhar le heagraíochtaí idirnáisiúnta eile, go háirithe le Comhairle na hEorpa agus trí na cláir i réimse na hóige (go háirithe Erasmus+ agus an Cór Dlúthpháirtíochta Eorpach). |
| --- | --- |

6.

| 7. | Buaicphointe ar leith den Phlean Oibre sin is ea Bliain Eorpach na hÓige 2022. Déanfar a thorthaí agus a oidhreacht a choinneáil, a chur chun cinn agus a threisiú ós rud é go n-úsáidfear an mheastóireacht ar Bhliain Eorpach na hÓige chun an Plean a fheabhsú agus a neartú amach anseo. Spreagfar daoine óga a thuilleadh, dá bharr, chun rannchuidiú ar mhaithe le forbairt an Aontais agus na sochaí i gcoitinne a mhúnlú, lena n-áirítear mar chuid den Chomhdháil ar Thodhchaí na hEorpa agus de Thionscnamh Bauhaus Eorpach nua. Músclófar feasacht dá bharr, maidir leis na deiseanna do dhaoine óga chomh maith leis an tacaíocht a chuirtear ar fáil dóibh ar leibhéal an Aontais, ar an leibhéal náisiúnta, ar an leibhéal réigiúnach agus ar an leibhéal áitiúil. |
| --- | --- |

7.

---

IARSCRÍBHINN

Athbhreithniú ar an bPlean oibre do Straitéis Óige an Aontais 2022-2024 (1)

| FR, CZ, SE
  Ábhar foriomlán: ‘Rannpháirtíocht chomhchoiteann ar mhaithe le hEoraip atá inbhuanaithe, cuimsitheach’
  Spriocanna Eorpacha don Óige #3 SOCHAITHE CUIMSITHEACHA agus #10 EORAIP GHLAS INBHUANAITHE |
| --- |
| Dáta | Modh oibre/ionstraim | Sprioc tháscach agus aschur táscach | Na spriocanna a bhaineann leis an óige | Nasc leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú (2) | Nasc leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú |
| 2022 (an 1ú leath) | Conclúidí ón gComhairle maidir le rannpháirtíocht a chothú i measc daoine óga mar ghníomhaithe ar son an athraithe chun an comhshaol a chosaint (an 5 Aibreán 2022) | Formheas ag an gComhairle
  Lucht ceaptha beartas agus geallsealbhóirí in earnáil na hóige a spreagadh chun tuairimí daoine óga a chur san áireamh agus cur ar a gcumas a bheith ina ngníomhaithe i mbeartais phoiblí agus i gcláir a bhaineann leis an bhforbairt inbhuanaithe agus le comhrac an athraithe aeráide | Eoraip ghlas inbhuanaithe | §10a | FR |
| 2022 (an 1ú leath) | Moladh ón gComhairle maidir le soghluaisteacht saorálaithe óga ar fud an Aontais Eorpaigh (an 5 Aibreán 2022) | Glacadh ag an gComhairle
  Nuashonrú a dhéanamh ar an Moladh ón gComhairle maidir le soghluaisteacht saorálaithe óga san Aontas Eorpach a glacadh faoi Uachtaránacht na Fraince ar an Aontas in 2008, chun saorálaíocht na hóige a éascú i dtréimhse iarphaindéime | Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách
  An tAontas a nascadh leis an óige
  Eagraíochtaí óige agus cláir Eorpacha | | FR, (COM) |
| 2022 (an 1ú leath) | Comhdháil Eorpach na hÓige (Strasbourg, an 24-26 Eanáir 2022) | Comhdháil Eorpach na hÓige | Sochaithe cuimsitheacha
  Eoraip ghlas inbhuanaithe | | FR, COM |
| 2022 (an 1ú leath) | Cruinniú neamhfhoirmiúil na n-airí óige agus oideachais: ‘ar mhaithe le hEoraip níos glaise agus níos inbhuanaithe’(Strasbourg, an 27 Eanáir 2022) | Malartú dea-chleachtas
  Rannpháirtíocht toscairí óige ó gach Ballstát chun guth daoine óga a roinnt
  Rannpháirtíocht na hóige maidir le saincheisteanna forbartha inbhuanaithe | Eoraip ghlas inbhuanaithe | §10a | FR |
| 2022 (an 1ú leath) | Cruinniú neamhfhoirmiúil Ard-Stiúrthóirí um an Óige (Bordeaux, an 5-6 Bealtaine 2022) | Téamaí:






  — | Bliain Eorpach na hÓige |

FR, CZ, SE

Ábhar foriomlán: ‘Rannpháirtíocht chomhchoiteann ar mhaithe le hEoraip atá inbhuanaithe, cuimsitheach’

Spriocanna Eorpacha don Óige #3 SOCHAITHE CUIMSITHEACHA agus #10 EORAIP GHLAS INBHUANAITHE

Dáta

Modh oibre/ionstraim

Sprioc tháscach agus aschur táscach

Na spriocanna a bhaineann leis an óige

Nasc leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú (2)

Nasc leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú

2022 (an 1ú leath)

Conclúidí ón gComhairle maidir le rannpháirtíocht a chothú i measc daoine óga mar ghníomhaithe ar son an athraithe chun an comhshaol a chosaint (an 5 Aibreán 2022)

Formheas ag an gComhairle

Lucht ceaptha beartas agus geallsealbhóirí in earnáil na hóige a spreagadh chun tuairimí daoine óga a chur san áireamh agus cur ar a gcumas a bheith ina ngníomhaithe i mbeartais phoiblí agus i gcláir a bhaineann leis an bhforbairt inbhuanaithe agus le comhrac an athraithe aeráide

Eoraip ghlas inbhuanaithe

§10a

FR

2022 (an 1ú leath)

Moladh ón gComhairle maidir le soghluaisteacht saorálaithe óga ar fud an Aontais Eorpaigh (an 5 Aibreán 2022)

Glacadh ag an gComhairle

Nuashonrú a dhéanamh ar an Moladh ón gComhairle maidir le soghluaisteacht saorálaithe óga san Aontas Eorpach a glacadh faoi Uachtaránacht na Fraince ar an Aontas in 2008, chun saorálaíocht na hóige a éascú i dtréimhse iarphaindéime

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

An tAontas a nascadh leis an óige

Eagraíochtaí óige agus cláir Eorpacha

FR, (COM)

2022 (an 1ú leath)

Comhdháil Eorpach na hÓige (Strasbourg, an 24-26 Eanáir 2022)

Comhdháil Eorpach na hÓige

Sochaithe cuimsitheacha

Eoraip ghlas inbhuanaithe

FR, COM

2022 (an 1ú leath)

Cruinniú neamhfhoirmiúil na n-airí óige agus oideachais: ‘ar mhaithe le hEoraip níos glaise agus níos inbhuanaithe’(Strasbourg, an 27 Eanáir 2022)

Malartú dea-chleachtas

Rannpháirtíocht toscairí óige ó gach Ballstát chun guth daoine óga a roinnt

Rannpháirtíocht na hóige maidir le saincheisteanna forbartha inbhuanaithe

Eoraip ghlas inbhuanaithe

§10a

FR

2022 (an 1ú leath)

Cruinniú neamhfhoirmiúil Ard-Stiúrthóirí um an Óige (Bordeaux, an 5-6 Bealtaine 2022)

Téamaí:

—

Bliain Eorpach na hÓige

| — | Saorghluaiseacht agus aithint scileanna na n-oibrithe don óige |
| --- | --- |

—

Saorghluaiseacht agus aithint scileanna na n-oibrithe don óige

| — | Sineirgí agus comhlántachtaí idir gníomhaíochtaí saorálaíochta náisiúnta agus trasnáisiúnta |
| --- | --- |

—

Sineirgí agus comhlántachtaí idir gníomhaíochtaí saorálaíochta náisiúnta agus trasnáisiúnta

An tAontas a nascadh leis an óige

FR

2022 (an 1ú leath)

Seimineár maidir le rannpháirtíocht daoine óga sa tionscadal Eorpach: ‘Beocht a chur san Eoraip: le haghaidh daoine óga agus in éineacht leo’ (Strasbourg, an 9-10 Meitheamh 2022)

Malartú dea-chleachtas idir saineolaithe maidir le rannpháirtíocht na hóige

Obair leantach a dhéanamh ar an 8ú timthriall agus ar an gComhdháil ar Thodhchaí na hEorpa

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

An tAontas a nascadh leis an óige

§10e

FR

2022 (an 2ú leath)

Conclúidí ón gComhairle maidir leis an ngné idirghlúine i réimse na hóige a chur chun cinn chun idirphlé agus comhtháthú sóisialta a chothú (an 28 Samhain 2022)

Formheas ag an gComhairle

Na hábhair imní a bhaineann le daoine óga an lae inniu agus leis na glúine atá le teacht a chomhtháthú ar bhealach níos córasaí sa cheapadh beartas

Éascaíocht a dhéanamh ar aithint na tábhachta a bhaineann le hidirphlé idirghlúine a chur chun cinn chun dlúthpháirtíocht agus ceartas idirghlúine a chothú ar mhaithe le hEoraip láidir ghlas chuimsitheach

Sochaithe cuimsitheacha

CZ

2022 (an 2ú leath)

Comhdháil Óige an Aontais (Prág, an 11-13 Iúil 2022)

Comhdháil Óige an Aontais

Sochaithe cuimsitheacha

Eoraip ghlas inbhuanaithe

CZ, COM

2022 (an 2ú leath)

Cruinniú neamhfhoirmiúil Ard-Stiúrthóirí um an Óige: Naisc idir an fhoghlaim neamhfhoirmiúil agus an t-oideachas foirmiúil i réimse na hóige: freagairtí ón obair óige ar chaillteanais foghlama COVID-19 agus ar riachtanais oideachais dhídeanaithe na hÚcráine (Prág, an 19-20 Meán Fómhair 2022)

Malartú dea-chleachtas

Sochaithe cuimsitheacha

CZ

2022 (an 2ú leath)

Is leatsa an Todhchaí (Comhdháil Chlabhsúir Bhliain Eorpach na hÓige, an Bhruiséil, an 6 Nollaig 2022)

Plé ar oidhreacht Bhliain Eorpach na hÓige

Meabhairshláinte & Dea-bhail

Foghlaim Ardcháilíochta

CZ, COM, EP

2023 (an 1ú leath)

Comhdháil Óige an Aontais (Växjö, an 20-22 Márta 2023)

Achoimre agus clabhsúr an 9ú timthriall d'idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh

Machnamh ar Idirphlé Óige an Aontais mar phróiseas

Sochaithe cuimsitheacha

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

Eoraip ghlas inbhuanaithe

SE, COM

2023 (an 1ú leath)

Cruinniú neamhfhoirmiúil Ard-Stiúrthóirí um an Óige (Växjö, an 22-23 Márta 2023)

Machnamh ar Idirphlé Óige an Aontais mar phróiseas

Plé ar rialachas agus ar chur chun feidhme bheartas na hóige agus ar thorthaí Chomhdháil Óige an Aontais

Malartú dea-chleachtas

Sochaithe cuimsitheacha

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

SE

2023 (an 1ú leath)

Conclúidí ón gComhairle maidir leis an ngné shóisialta d’Eoraip inbhuanaithe don óige (Bealtaine 2023)

Formheas ag an gComhairle

Moltaí beartais maidir leis an ngné shóisialta d'Eoraip inbhuanaithe ghlas lena gcuirtear chun cinn cuimsiú guthanna agus smaointe na ndaoine óga go léir maidir le forbairt inbhuanaithe

Eoraip ghlas inbhuanaithe

Sochaithe cuimsitheacha

§10a

§26

SE

2023 (an 1ú leath)

Rún ón gComhairle maidir le torthaí an 9ú timthriall d’idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh (Bealtaine 2023)

Formheas ag an gComhairle

Achoimre, machnamh agus meastóireacht a dhéanamh ar an 9ú timthriall den Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh. For-rochtain ar fhaisnéis do dhaoine óga imeallaithe a neartú, próiseas/rialachas Chomhdháil Óige an Aontais Eorpaigh agus Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh a fhorbairt a thuilleadh chun feabhas a chur ar an gcuimsiú agus ar an aiseolas

Eoraip ghlas inbhuanaithe

Sochaithe cuimsitheacha

Faisnéis agus idirphlé cuiditheach

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

SE

2023 (an 1ú leath)

Athbhreithniú ar an Rún ón gComhairle maidir leis an bPlean Oibre do Straitéis Óige an Aontais 2022-2024 (Bealtaine 2023)

Formheas ag an gComhairle

Athbhreithniú ar an Rún ón gComhairle maidir leis an bPlean Oibre do Straitéis Óige an Aontais 2022-2024

Sochaithe cuimsitheacha

SE

2023 (an 1ú leath)

Comhdháil maidir le príomhshruthú bheartas na hóige i réimsí beartais eile (an Bhruiséil, an 19 Meitheamh 2023)

Comhdháil na huachtaránachta maidir le hoidhreacht Bhliain Eorpach na hÓige, cuspóir 4: príomhshruthú bheartas na hóige

Faisnéis agus idirphlé cuiditheach

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

An tAontas a nascadh leis an óige

SE

| ES, BE, HU
  Ábhar foriomlán: ‘TÁ AN ÓIGE DE DHÍTH ORAINN’
  Sprioc Eorpach don Óige #3 SOCHAITHE CUIMSITHEACHA (3) |
| --- |
| Dáta | Modh oibre/Ionstraim | Sprioc tháscach agus aschur táscach | Na spriocanna a bhaineann leis an óige | Nasc leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú | Nasc leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú |
| 2023 (an 2ú leath) | Conclúidí ón gComhairle chun Clár Oibre Eorpach don Aos Óg a chur chun cinn, lena n-áiritheofar go mbainfear leas iomlán as cearta daoine óga agus lena gcuirfear i gcroílár na rannpháirtíochta Eorpaí iad | Formheas ag an gComhairle
  Rannchuidiú le Clár Oibre Eorpach do Chearta na hÓige a shainiú
  Cearta daoine óga a neartú
  Rannchuidiú le dúshláin daoine óga a shainiú
  Rannchuidiú le beartais a fhorbairt lena ndírítear ar chearta a leathnú agus ar shaol iomlán saor ó fhoréigean a ráthú | Sochaithe cuimsitheacha | | ES |
| 2023 (an 2ú leath) | Cruinniú neamhfhoirmiúil na n-airí óige, ollscoileanna agus oideachais | Malartú dea-chleachtas
  Clár oibre Eorpach a fhorbairt chun an óige a chur i lár an aonaigh | Sochaithe cuimsitheacha | | ES |
| 2023 (an 2ú leath) | (b’fhéidir) Rún ón gComhairle maidir le haidhm athbhreithnithe chláir Erasmus+ na hÓige agus Cóir Dlúthpháirtíochta Eorpaigh chun cur chun feidhme Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh a chothú | Formheas ag an gComhairle
  Machnamh agus meastóireacht ar na cláir don óige, na haidhmeanna, na cuspóirí agus na gníomhaíochtaí. Deis don dlúthpháirtíocht. Machnamh ar an gCreat Ilbhliantúil | Sochaithe cuimsitheacha | | ES (COM) |
| 2023 (an 2ú leath) | Comhdháil Óige an Aontais (Alicante, an 2-4 Deireadh Fómhair 2023) | Ábhar a chinnfear as measc na gceann a shainaithneofar ag na comhdhálacha/seimineáir | Sochaithe cuimsitheacha | | ES, COM |
| 2023 (an 2ú leath) | Cruinniú neamhfhoirmiúil Ard-Stiúrthóirí um an Óige (Alicante, an 4-5 Deireadh Fómhair 2023) | | | | ES |
| 2024 (an 1ú leath) | (b’fhéidir) Cruinniú na nArd-Stiúrthóirí maidir leis an óige agus Malartú ardleibhéil le stiúrthóirí na ngníomhaireachtaí náisiúnta | Meastóireacht mheántéarmach ar Straitéis Óige an Aontais 2019-2027; machnamh ar Erasmus+ 2021-2027 – Caibidil na hÓige agus an Cór Dlúthpháirtíochta Eorpach 2021-2027 | Na spriocanna uile don óige | §13 (a) Cumhacht/cáilíocht, nuálaíocht, aitheantas
  §36 | COM agus BE |
| 2024 (an 1ú leath) | (b’fhéidir) Conclúidí ón gComhairle maidir le ‘gan aon duine a fhágáil ar lár’ (réamhtheideal) | Formheas ag an gComhairle
  Conclúidí ón gComhairle maidir le ‘gan aon duine a fhágáil ar lár: an bealach a réiteach chun cuimsiú sóisialta na ndaoine óga go léir a bhaint amach’ (4) | Sochaithe cuimsitheacha | §3, §4, §5, §6, §10 (d), §13 (b), §16, §19, §20, §21, §22, §33, §34 | BE |
| 2024 (an 1ú leath) | (b’fhéidir) Comhdháil maidir le sochaithe cuimsitheacha le haghaidh daoine óga | Comhdháil Óige an Aontais | Sochaithe cuimsitheacha | §3, §4, §5, §6, §10 (d), §13 (b), §16, §19, §20, §21, §22, §33, §34 | BE |
| 2024 (an 1ú leath) | (b’fhéidir) (b’fhéidir) Comhdháil maidir le hobair don óige (5) (agus béim ar an leibhéal áitiúil agus an daonlathas: is ansin a chuirtear tús de ghnáth le taithí daoine óga ar obair don óige, agus is ansin a dhéantar an chuid is mó den obair óige.) | Moltaí beartais
  Coimre dea-chleachtas
  Ailíniú leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige/le Próiseas Bonn
  I gcomhar le ‘Europe goes local’ agus ‘Democracy reloading’
  Treoracha don Todhchaí ina leagtar síos an ‘tairiscint maidir le hobair óige áitiúil’ mar an chéad cheann de thrí mhír faoin gceannteideal ‘Obair óige a sholáthar’. De réir Phointe 7 den Dearbhú Deiridh ón 3ú Coinbhinsiún Eorpach maidir le hObair Óige ‘ba cheart, dá bhrí sin, a áireamh i dtairiscint bhunúsach maidir le hobair óige straitéis shoiléir chun cuimsiú sóisialta agus éagsúlacht a fheabhsú i measc daoine óga rannpháirteacha’ (6) | Eagraíochtaí óige agus cláir Eorpacha
  Sochaithe cuimsitheacha | §3, §8, §10 (a), §10 (c), §10 (e), §13 (b), §13 (c) §14, §16, §17, §18, §19, §20, §21, §22, §23, §24, §25, §27, §34, §38, §39 | BE |
| 2024 (an 1ú leath) | (b’fhéidir) Rún ón gComhairle maidir le beartas don obair óige in Eoraip nua | Formheas ag an gComhairle
  (b'fhéidir) Moltaí beartais maidir le ról na hoibre óige i gcathracha atá fabhrach do leanaí agus don óige agus ról an spáis phoiblí (e.g. obair óige áitiúil agus cathracha atá fabhrach don óige)
  Malartuithe dea-chleachtas le lipéad na gcathracha atá fabhrach don óige agus Príomhchathracha Óige na hEorpa a roinneann a gcuid oibre ar ‘spásanna poiblí do dhaoine óga’, ‘an ceart chun imeartha’ agus an nasc leis an bhfoghlaim (foirmiúil, seachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil) i dtreo ‘Limistéar Eorpach Foghlama’ | Na spriocanna uile don óige | §3, §8, §10 (a), §10 (c), §10 (e), §13 (b), §13 (c), §14,§16, §17, §18, §19, §20, §21, §22, §23, §24, §25, §27, §34, §38, §39 | BE |
| 2024 (an 1ú leath) | (b’fhéidir) Seimineár maidir le meastóireacht agus nuashonrú ar chláir oibre Eorpacha agus idirnáisiúnta maidir le leanaí, an óige agus le cearta leanaí | Meastóireacht agus moltaí
  Nuashonrú ar na conclúidí ón gComhairle
  Breathnú ar an ábhar ‘an ceart chun imeartha’ agus ar an nasc leis an bhfoghlaim fhoirmiúil, sheachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil | Faisnéis agus idirphlé cuiditheach | | BE (agus b’fhéidir COM) |
| 2024 (an 1ú leath) | Príomhchathair Óige na hEorpa | Leagfaidh Uachtaránacht BE béim ar ról Gent mar Phríomhchathair Óige na hEorpa 2024 | | §10 (c), §39 | BE |
| 2024 (an 2ú leath) | (b’fhéidir) Rún ón gComhairle maidir leis an 10ú timthriall d’idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh | Formheas ag an gComhairle | Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách | §1, §2, §6, §21, §22 | HU |
| 2024 (an 2ú leath) | (b’fhéidir) Conclúidí ón gComhairle maidir le dálaí a chruthú lenar féidir le daoine óga barr a gcumais a bhaint amach i gceantair thuaithe | Formheas ag an gComhairle | Óige na tuaithe a chur chun cinn | §1, §2, §5,
  §13 (d), §21, §26 | HU |
| 2024 (an 2ú leath) | Comhdháil maidir le tosaíochtaí na foirne trí Uachtaránacht /modh oscailte comhordúcháin | Comhdháil Óige an Aontais agus cruinniú Ard-Stiúrthóireachta
  An toradh deiridh ar an timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh faoi Uachtaránacht foirne ES-BE-HU | Sochaithe cuimsitheacha
  Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách
  Óige na tuaithe a chur chun cinn | §1, §2, §6, §13(b)
  §19, §21 | HU |
| 2024 (an 2ú leath) | (b’fhéidir) Cruinniú neamhfhoirmiúil na n-airí óige | Malartú dea-chleachtas | Sochaithe cuimsitheacha
  Óige na tuaithe a chur chun cinn | | HU |
| 2024 (an 2ú leath) | (Comhdháil) Ócáid ar lena linn a dhéanfar achoimriú, athbhreithniú agus meastóireacht ar na chéad 10 dtimthriall d’idirphlé Óige (Struchtúraithe) an Aontais Eorpaigh | Forléargas ar na 10 dtimthriall d’idirphlé Óige (Struchtúraithe) an Aontais Eorpaigh | Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách
  Faisnéis agus idirphlé cuiditheach | §1, §2, §6, §26 | HU, ES, BE, (b’fhéidir COM) |
| 2024 (an 2ú leath) | (Seimineár) Uirlisí chun dálaí a chruthú lenar féidir le daoine óga barr a gcumais a bhaint amach i gceantair thuaithe | Malartú dea-chleachtas ar an leibhéal idirearnála agus idirinstitiúideach
  Moltaí a cheapadh. | Óige na tuaithe a chur chun cinn
  Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách
  Eagraíochtaí óige agus cláir óige Eorpacha
  Foghlaim ardcháilíochta. | §1, §5, §11,
  §13 (a), §24, §33, §37. | HU (agus b’fhéidir COM) |

ES, BE, HU

Ábhar foriomlán: ‘TÁ AN ÓIGE DE DHÍTH ORAINN’

Sprioc Eorpach don Óige #3 SOCHAITHE CUIMSITHEACHA (3)

Dáta

Modh oibre/Ionstraim

Sprioc tháscach agus aschur táscach

Na spriocanna a bhaineann leis an óige

Nasc leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú

Nasc leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú

2023 (an 2ú leath)

Conclúidí ón gComhairle chun Clár Oibre Eorpach don Aos Óg a chur chun cinn, lena n-áiritheofar go mbainfear leas iomlán as cearta daoine óga agus lena gcuirfear i gcroílár na rannpháirtíochta Eorpaí iad

Formheas ag an gComhairle

Rannchuidiú le Clár Oibre Eorpach do Chearta na hÓige a shainiú

Cearta daoine óga a neartú

Rannchuidiú le dúshláin daoine óga a shainiú

Rannchuidiú le beartais a fhorbairt lena ndírítear ar chearta a leathnú agus ar shaol iomlán saor ó fhoréigean a ráthú

Sochaithe cuimsitheacha

ES

2023 (an 2ú leath)

Cruinniú neamhfhoirmiúil na n-airí óige, ollscoileanna agus oideachais

Malartú dea-chleachtas

Clár oibre Eorpach a fhorbairt chun an óige a chur i lár an aonaigh

Sochaithe cuimsitheacha

ES

2023 (an 2ú leath)

(b’fhéidir) Rún ón gComhairle maidir le haidhm athbhreithnithe chláir Erasmus+ na hÓige agus Cóir Dlúthpháirtíochta Eorpaigh chun cur chun feidhme Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh a chothú

Formheas ag an gComhairle

Machnamh agus meastóireacht ar na cláir don óige, na haidhmeanna, na cuspóirí agus na gníomhaíochtaí. Deis don dlúthpháirtíocht. Machnamh ar an gCreat Ilbhliantúil

Sochaithe cuimsitheacha

ES (COM)

2023 (an 2ú leath)

Comhdháil Óige an Aontais (Alicante, an 2-4 Deireadh Fómhair 2023)

Ábhar a chinnfear as measc na gceann a shainaithneofar ag na comhdhálacha/seimineáir

Sochaithe cuimsitheacha

ES, COM

2023 (an 2ú leath)

Cruinniú neamhfhoirmiúil Ard-Stiúrthóirí um an Óige (Alicante, an 4-5 Deireadh Fómhair 2023)

ES

2024 (an 1ú leath)

(b’fhéidir) Cruinniú na nArd-Stiúrthóirí maidir leis an óige agus Malartú ardleibhéil le stiúrthóirí na ngníomhaireachtaí náisiúnta

Meastóireacht mheántéarmach ar Straitéis Óige an Aontais 2019-2027; machnamh ar Erasmus+ 2021-2027 – Caibidil na hÓige agus an Cór Dlúthpháirtíochta Eorpach 2021-2027

Na spriocanna uile don óige

§13 (a) Cumhacht/cáilíocht, nuálaíocht, aitheantas

§36

COM agus BE

2024 (an 1ú leath)

(b’fhéidir) Conclúidí ón gComhairle maidir le ‘gan aon duine a fhágáil ar lár’ (réamhtheideal)

Formheas ag an gComhairle

Conclúidí ón gComhairle maidir le ‘gan aon duine a fhágáil ar lár: an bealach a réiteach chun cuimsiú sóisialta na ndaoine óga go léir a bhaint amach’ (4)

Sochaithe cuimsitheacha

§3, §4, §5, §6, §10 (d), §13 (b), §16, §19, §20, §21, §22, §33, §34

BE

2024 (an 1ú leath)

(b’fhéidir) Comhdháil maidir le sochaithe cuimsitheacha le haghaidh daoine óga

Comhdháil Óige an Aontais

Sochaithe cuimsitheacha

§3, §4, §5, §6, §10 (d), §13 (b), §16, §19, §20, §21, §22, §33, §34

BE

2024 (an 1ú leath)

(b’fhéidir) (b’fhéidir) Comhdháil maidir le hobair don óige (5) (agus béim ar an leibhéal áitiúil agus an daonlathas: is ansin a chuirtear tús de ghnáth le taithí daoine óga ar obair don óige, agus is ansin a dhéantar an chuid is mó den obair óige.)

Moltaí beartais

Coimre dea-chleachtas

Ailíniú leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige/le Próiseas Bonn

I gcomhar le ‘Europe goes local’ agus ‘Democracy reloading’

Treoracha don Todhchaí ina leagtar síos an ‘tairiscint maidir le hobair óige áitiúil’ mar an chéad cheann de thrí mhír faoin gceannteideal ‘Obair óige a sholáthar’. De réir Phointe 7 den Dearbhú Deiridh ón 3ú Coinbhinsiún Eorpach maidir le hObair Óige ‘ba cheart, dá bhrí sin, a áireamh i dtairiscint bhunúsach maidir le hobair óige straitéis shoiléir chun cuimsiú sóisialta agus éagsúlacht a fheabhsú i measc daoine óga rannpháirteacha’ (6)

Eagraíochtaí óige agus cláir Eorpacha

Sochaithe cuimsitheacha

§3, §8, §10 (a), §10 (c), §10 (e), §13 (b), §13 (c) §14, §16, §17, §18, §19, §20, §21, §22, §23, §24, §25, §27, §34, §38, §39

BE

2024 (an 1ú leath)

(b’fhéidir) Rún ón gComhairle maidir le beartas don obair óige in Eoraip nua

Formheas ag an gComhairle

(b'fhéidir) Moltaí beartais maidir le ról na hoibre óige i gcathracha atá fabhrach do leanaí agus don óige agus ról an spáis phoiblí (e.g. obair óige áitiúil agus cathracha atá fabhrach don óige)

Malartuithe dea-chleachtas le lipéad na gcathracha atá fabhrach don óige agus Príomhchathracha Óige na hEorpa a roinneann a gcuid oibre ar ‘spásanna poiblí do dhaoine óga’, ‘an ceart chun imeartha’ agus an nasc leis an bhfoghlaim (foirmiúil, seachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil) i dtreo ‘Limistéar Eorpach Foghlama’

Na spriocanna uile don óige

§3, §8, §10 (a), §10 (c), §10 (e), §13 (b), §13 (c), §14,§16, §17, §18, §19, §20, §21, §22, §23, §24, §25, §27, §34, §38, §39

BE

2024 (an 1ú leath)

(b’fhéidir) Seimineár maidir le meastóireacht agus nuashonrú ar chláir oibre Eorpacha agus idirnáisiúnta maidir le leanaí, an óige agus le cearta leanaí

Meastóireacht agus moltaí

Nuashonrú ar na conclúidí ón gComhairle

Breathnú ar an ábhar ‘an ceart chun imeartha’ agus ar an nasc leis an bhfoghlaim fhoirmiúil, sheachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil

Faisnéis agus idirphlé cuiditheach

BE (agus b’fhéidir COM)

2024 (an 1ú leath)

Príomhchathair Óige na hEorpa

Leagfaidh Uachtaránacht BE béim ar ról Gent mar Phríomhchathair Óige na hEorpa 2024

§10 (c), §39

BE

2024 (an 2ú leath)

(b’fhéidir) Rún ón gComhairle maidir leis an 10ú timthriall d’idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh

Formheas ag an gComhairle

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

§1, §2, §6, §21, §22

HU

2024 (an 2ú leath)

(b’fhéidir) Conclúidí ón gComhairle maidir le dálaí a chruthú lenar féidir le daoine óga barr a gcumais a bhaint amach i gceantair thuaithe

Formheas ag an gComhairle

Óige na tuaithe a chur chun cinn

§1, §2, §5,

§13 (d), §21, §26

HU

2024 (an 2ú leath)

Comhdháil maidir le tosaíochtaí na foirne trí Uachtaránacht /modh oscailte comhordúcháin

Comhdháil Óige an Aontais agus cruinniú Ard-Stiúrthóireachta

An toradh deiridh ar an timthriall d’Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh faoi Uachtaránacht foirne ES-BE-HU

Sochaithe cuimsitheacha

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

Óige na tuaithe a chur chun cinn

§1, §2, §6, §13(b)

§19, §21

HU

2024 (an 2ú leath)

(b’fhéidir) Cruinniú neamhfhoirmiúil na n-airí óige

Malartú dea-chleachtas

Sochaithe cuimsitheacha

Óige na tuaithe a chur chun cinn

HU

2024 (an 2ú leath)

(Comhdháil) Ócáid ar lena linn a dhéanfar achoimriú, athbhreithniú agus meastóireacht ar na chéad 10 dtimthriall d’idirphlé Óige (Struchtúraithe) an Aontais Eorpaigh

Forléargas ar na 10 dtimthriall d’idirphlé Óige (Struchtúraithe) an Aontais Eorpaigh

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

Faisnéis agus idirphlé cuiditheach

§1, §2, §6, §26

HU, ES, BE, (b’fhéidir COM)

2024 (an 2ú leath)

(Seimineár) Uirlisí chun dálaí a chruthú lenar féidir le daoine óga barr a gcumais a bhaint amach i gceantair thuaithe

Malartú dea-chleachtas ar an leibhéal idirearnála agus idirinstitiúideach

Moltaí a cheapadh.

Óige na tuaithe a chur chun cinn

Fairsinge agus rannpháirtíocht do chách

Eagraíochtaí óige agus cláir óige Eorpacha

Foghlaim ardcháilíochta.

§1, §5, §11,

§13 (a), §24, §33, §37.

HU (agus b’fhéidir COM)

---

(1)  Arna thiomsú ag Uachtaránacht na Slóivéine bunaithe ar an doiciméad arna ullmhú ag an gCoimisiún maidir le Possible actions for a future EU Work Plan for Youth for 2019-2021 [Gníomhaíochtaí féideartha le haghaidh Plean Oibre de chuid an Aontais don Óige do 2019-2021 amach anseo] (ST-9264/18-ADD-1) agus an fhaisnéis a rinne na trí uachtaránacht FR-CZ-SE agus ES-BE-HU a nuashonrú in 2023.

(2)  Féach an Rún ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir leis an gCreat chun Clár Oibre Eorpach don Obair Óige a bhunú (2020/C 415/01).

(3)  Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le creat don chomhar Eorpach i réimse na hóige: Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027 (2018/C 456/01).

(4)  Céim chun tosaigh féideartha i gcomhar trasearnála leis na hearnálacha sóisialta, fostaíochta, oideachais, sláinte etc. Cúlra tacaíochta doiciméid arna n-iarraidh ag Díorma Taighdeoirí Óige na hEorpa (PEYR).

(5)  Breathnófar ag an gcomhdháil Eorpach freisin ar an ábhar ‘an ceart chun imeartha’ agus ar an nasc leis an bhfoghlaim fhoirmiúil, sheachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil.

(6)  I ndlúthchomhar leis an gcomhpháirtíocht idir an Coimisiún Eorpach agus Comhairle na hEorpa i réimse na hóige agus an Comhphobal cleachtais maidir leis an gClár Oibre Eorpach don Obair Óige. Tacaíocht iarrtha freisin ar PEYR.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/21 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/21

---

Conclúidí ón gComhairle agus ó ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir leis an ngné shóisialta d’Eoraip inbhuanaithe don óige

(2023/C 185/06)

DÉANANN AN CHOMHAIRLE AGUS IONADAITHE RIALTAIS NA mBALLSTÁT, AG TEACHT LE CHÉILE DÓIBH I dTIONÓL NA COMHAIRLE, AN MÉID SEO A LEANAS,

AGUS É Á MHEABHRÚ ACU:

| 1. | go leagtar amach sna Spriocanna Eorpacha don Óige #3 agus #10 atá i gceangal le Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh, dar teideal ‘Sochaithe cuimsitheacha’ agus ‘Eoraip Ghlas Inbhuanaithe’, go bhféachfar le gach duine óg a chuimsiú agus a áirithiú sa tsochaí, agus go ndéantar sochaí a bhaint amach ina mbeidh gach duine óg gníomhach ó thaobh an chomhshaoil de, ina mbeidh oideachas orthu agus iad in ann difear a dhéanamh ina saol laethúil (1). |
| --- | --- |

1.

| 2. | gur gníomhairí cumhachtacha don athrú agus don nuálaíocht iad daoine óga (2) agus gur comhpháirtithe riachtanacha iad i gcur chun feidhme chlár oibre 2030 don fhorbairt inbhuanaithe agus i gcur chun feidhme comhaontuithe agus ionstraimí iltaobhacha eile, lena n-áirítear Comhaontú Pháras maidir leis an Athrú Aeráide (3) agus an Comhaontú Glas don Eoraip (4). Ina theannta sin, go n-athdhearbhaítear an prionsabal nach bhfágfar aon duine ar lár i gClár Oibre 2030 na Náisiún Aontaithe don Fhorbairt Inbhuanaithe (5). De réir Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe um Chearta an Linbh, tá sé de cheart ag gach leanbh a thuairimí a nochtadh go saorálach maidir leis na hábhair go léir a dhéanann difear don leanbh (6).. Tá sé de cheart ag daoine óga páirt fhóinteach a ghlacadh i bhforbairt, cur chun feidhme, faireachán, meastóireacht agus obair leantach a dhéanamh ar na beartais a ndéanann difear dóibh agus don tsochaí i gcoitinne (7). |
| --- | --- |

2.

| 3. | An t-idirphlé agus an fhreagracht idirghlúine a aithint mar bhunchloch don cheapadh beartais fónta (8), aitheantas a thabhairt don ról ríthábhachtach atá ag daoine óga i ngníomhaíocht chomhshaoil agus a thábhachtaí atá sé béim a leagan ar an dul chun cinn atá déanta maidir le rannpháirtíocht fhiúntach na hóige a chothú (9). |
| --- | --- |

3.

| 4. | Ba ugach breise í Bliain Eorpach na hÓige 2022 (10) chun daoine óga, lena n-áirítear daoine óga ar lú na deiseanna atá acu, a chumhachtú agus tacú leo eolas a fháil agus inniúlachtaí ábhartha a bheith acu chun go mbeidís ina saoránaigh ghníomhacha agus rannpháirteacha agus ina ngníomhaithe ar son an athraithe. I gComhdháil Chlabhsúir Bhliain Eorpach na hÓige ‘Is leatsa an Todhchaí’ an 6 Nollaig 2022, d’athdhearbhaigh lucht ceaptha beartas agus geallsealbhóirí i réimse na hóige a dtiomantas comhpháirteach dearcadh na hóige a phríomhshruthú i gceapadh beartas agus a rannpháirtíocht sna próisis ceaptha beartais a mhéadú. Iarradh freisin go ndíreofaí níos mó ar chúram sláinte coisctheach, ar fhadhbanna meabhairshláinte agus ar an uaigneas a chomhrac chomh maith le rannpháirtíocht mhéadaithe i ngníomhaíochtaí spóirt eagraithe. |
| --- | --- |

4.

AGUS IAD EOLACH AR AN MÉID SEO A LEANAS:

| 5. | Is gné ríthábhachtach é aghaidh a thabhairt ar an ngné shóisialta den fhorbairt inbhuanaithe (11) chun grúpaí leochaileacha a chumhachtú sa tsochaí. Is saincheisteanna trasnacha iad saincheisteanna na forbartha inbhuanaithe. Tá an t-eisiamh socheacnamaíoch agus an t-eisiamh daonlathach fite fuaite ina chéile, rud a dhéanann difear don mhéid is féidir le daoine óga a bheith rannpháirteach i ngníomhaíochtaí ar mhaithe leis an bhforbairt inbhuanaithe. Chun forbairt chothrom, inbhuanaithe agus chuimsitheach a bhaint amach trí phróisis dhaonlathacha, ní mór gach dearcadh agus gach tuairim a chur san áireamh, trí phrionsabail na saoirse cainte agus saoirse an phreasa agus trí phróisis chuimsitheacha ar gach leibhéal. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Tá an grúpa a shainímid ‘óige’ air comhdhéanta de dhaoine ag a bhfuil raon leathan féiniúlachtaí a bhfuil cumais, riachtanais, mianta, acmhainní agus leasanna éagsúla acu, a bhfuil dúshláin éagsúla rompu, a bhfuil deiseanna éagsúla acu agus a thagann ó chúlraí éagsúla oideachais, cultúrtha, geografacha, eacnamaíocha agus sóisialta. Déanann na difríochtaí sin difear dá leasanna, dá bhféidearthachtaí agus dá n-acmhainneacht chun dul i mbun gníomhaíochtaí ar mhaithe le forbairt inbhuanaithe agus leis an gcomhshaol. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Bíonn tionchar ag tosca mar shampla difríochtaí i ndlús daonra agus i struchtúr déimeagrafach, i.e. idir ceantair uirbeacha, thuaithe agus iargúlta, fhorimeallacha, bheagfhorbartha agus na réigiúin is forimeallaí, ar inrochtaineacht agus infhaighteacht bonneagair inbhuanaithe do dhaoine óga. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Le paindéim COVID-19, an ghéarchéim fuinnimh a d’eascair as cogadh foghach Chónaidhm na Rúise ar an Úcráin, agus an ghéarchéim aeráide, tugadh chun solais an neamhionannas inár sochaithe ós rud é go ndearna na géarchéimeanna difear do ghrúpaí daoine óga ar bhealaí éagsúla agus difear díréireach do ghrúpaí áirithe. Le linn na ngéarchéimeanna seo, tá an rochtain mhíchothrom ar chearta an duine ag daoine óga ar lú na deiseanna atá acu níos soiléire fós, mar shampla rochtain ar oideachas agus ar chúram sláinte. Tá réamhchoinníollacha mar shampla meabhairshláinte agus sláinte fhisiciúil, dálaí maireachtála agus tithíochta, rochtain ar fhoghlaim fhoirmiúil, sheachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil, deiseanna fostaíochta agus gníomhaíochtaí ama fóillíochta ríthábhachtach d’athléimneacht agus do dheiseanna daoine óga maireachtáil go hinbhuanaithe. |
| --- | --- |

8.

| 9. | Tá an daonlathas agus cearta an duine doroinnte ó thaobh na forbartha inbhuanaithe de toisc go mbíonn tionchar díréireach ag an athrú aeráide ar ghrúpaí imeallaithe i gcásanna leochaileacha. Is iad na daoine ar lú na hacmhainní atá acu a mbíonn an deacracht is mó acu oiriúnú d’athruithe a bhaineann leis an aeráid (12), agus is mó seans go nochtfar iad siúd atá i mbaol bochtaineachta do thruailliú agus d’fhadhbanna comhshaoil (13). Ina theannta sin, i gcás daoine óga a bhraitheann ar acmhainní nádúrtha ar bhealaí éagsúla, bídís ag obair, ag maireachtáil nó ag glacadh páirte ina dtraidisiúin chultúrtha féin, d’fhéadfadh tionchar diúltach a bheith ag an athrú aeráide orthu ar bhealaí a chuireann a gcumhacht chun a saol féin a mhúnlú i mbaol (14). |
| --- | --- |

9.

MEASANN SIAD AN MÉID SEO A LEANAS:

| 10. | Ba cheart dálaí maithe maireachtála, deiseanna fostaíochta, an chumhacht chun a saol a mhúnlú agus tionchar ar cheapadh beartas agus ar fhorbairt na sochaí a bheith ag gach duine óg. Tá daoine óga ar cheann de na láidreachtaí inár sochaithe, chomh maith le bheith ina sealbhóirí ar chearta an duine aonair agus ina ngníomhaithe ar son an athraithe (15). |
| --- | --- |

10.

| 11. | Cuireann eolas, dearcthaí agus taithí daoine óga le cinntí polaitiúla níos diongbháilte agus is acmhainní luachmhara iad sa phróiseas daonlathach. Ba cheart cur chuige déach a bheith ag beartas na hóige trí thionscnaimh a fhorbairt agus a leagan amach le daoine óga, le haghaidh daoine óga agus ag daoine óga trí rannpháirtíocht ghníomhach fhóinteach daoine óga, agus trí bheartas na hóige a phríomhshruthú sna réimsí beartais uile. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Ba cheart do bheartas óige an Aontais, lena n-áirítear Idirphlé Óige an Aontais, rannchuidiú le sochaí a chruthú do gach glúin atá ann anois agus atá le teacht ina bpléifí na dúshláin is mó a bhaineann le saincheisteanna sóisialta mar shampla an bhochtaineacht, an t-uaigneas neamhthoiliúil (16), an mheabhairshláinte, an fhorbairt inbhuanaithe agus an t-athrú aeráide, agus ina réiteofaí na dúshláin sin gan dochar don staid dhomhanda. |
| --- | --- |

12.

| 13. | Tá gá le cuimsiú sóisialta na ndaoine óga uile a mhéadú chun tuiscint ar na dúshláin dhomhanda idirnasctha atá os comhair an domhain a chur chun cinn agus chun tacú le daoine óga an t-eolas a fháil, na scileanna a fhoghlaim agus na hinniúlachtaí a bheith acu a theastaíonn chun maireachtáil ar bhealach níos inbhuanaithe agus chun rannchuidiú, ar bhonn aonair agus ar bhonn comhchoiteann, le sochaí níos inbhuanaithe a bhaint amach. Féadfaidh Erasmus+ agus an Cór Dlúthpháirtíochta Eorpach, mar aon le scéimeanna agus gníomhaíochtaí saorálaíochta eile nó seirbhísí sibhialta eile ar an leibhéal náisiúnta nó ar leibhéal an Aontais, más ann dóibh, agus tionscnaimh le haghaidh rannpháirtíocht saoránach, a bheith ina n-uirlisí úsáideacha chun na gcríoch sin. |
| --- | --- |

13.

| 14. | Ba cheart rochtain a bheith ag gach duine óg ar fhaisnéis agus sonraí fianaise-bhunaithe fíoraithe, arna leagan amach ar bhealach inrochtana atá fabhrach don óige agus i dteangacha éagsúla chun a áirithiú go bhféadfaidh gach duine óg a gcuid féin a dhéanamh den fhaisnéis agus iompar inbhuanaithe a fhorbairt agus a ról ina ngníomhaithe ar son an athraithe agus ina saoránaigh eolacha a fhorbairt. |
| --- | --- |

14.

CUIREANN SIAD AN MÉID SEO A LEANAS CHUN SUNTAIS:

| 15. | Is de chineál domhanda na dúshláin a bhaineann le paindéim COVID-19, an t-athrú aeráide agus cailliúint na bithéagsúlachta, dá bharr sin, teastaíonn an comhar is leithne is féidir, ar gach leibhéal, chun rannpháirtíocht fhóinteach agus éifeachtach na hóige a chosaint. |
| --- | --- |

15.

| 16. | Tá gá le daoine óga a bheith rannpháirteach a thuilleadh i mbeartais forbartha inbhuanaithe ar gach leibhéal chun gur féidir leas a bhaint as acmhainneacht agus cruthaitheacht daoine óga, agus é á aithint go mbíonn tionchar láidir ag infheistiú i ndaoine óga chun a chinntiú go mbeidh todhchaí inbhuanaithe ann. Tá gá le hidirphlé maidir leis na saincheisteanna eiticiúla agus sóisialta a bhaineann leis an bhforbairt inbhuanaithe, i measc daoine óga agus idir glúine sa tsochaí, trí idirphlé idirghlúine, mar shampla, chun dóchas a chothú agus chun tuiscint agus meas a chothú ar dhearcthaí agus dálaí éagsúla ina saol. |
| --- | --- |

16.

| 17. | Tá a lán daoine óga san Eoraip ar feasach iad ar na cúrsaí seo agus tá slógadh daoine ann ós rud é gur díol imní dóibh saincheisteanna inbhuanaitheachta agus saincheisteanna comhshaoil. An tráth céanna, tá daoine óga ann nach bhfuil páirteach i saincheisteanna sochaíocha. Ní hionann leibhéal an tslógtha agus an rannpháirteachais ó dhuine óg amháin go duine óg eile; braitheann sé ar thosca éagsúla mar shampla rochtain ar fhaisnéis, cúlra oideachais, stádas socheacnamaíoch nó suíomh geografach. Bíonn spreagadh agus tacaíocht éagsúil ag teastáil ó ghrúpa daoine óga amháin go grúpa daoine óga eile chun bheith rannpháirteach i bhforbairt na sochaí. Is gá, dá bhrí sin, cur chuige iomlánaíoch a ghlacadh agus gníomhaíochtaí cuimsitheacha agus rannpháirteacha a fhorbairt agus aghaidh á tabhairt ar shaincheisteanna mar shampla, forbairt inbhuanaithe, cearta an duine, comhionannas inscne, comhdheiseanna, ceartas sóisialta agus an t-athrú aeráide. |
| --- | --- |

17.

| 18. | Tá eagraíochtaí don óige, obair óige agus gníomhaíochtaí eile foghlama seachfhoirmiúla agus neamhfhoirmiúla tábhachtach chun faisnéis agus tacaíocht a thabhairt do dhaoine óga atá lasmuigh de struchtúir fhoirmiúla agus is minic a chomhlánaíonn siad na seirbhísí a chuireann údaráis phoiblí ar fáil ar gach leibhéal. |
| --- | --- |

18.

TUGANN SIAD AN MÉID SEO A LEANAS DÁ nAIRE:

| 19. | An teachtaireacht ó rannpháirtithe Chomhdháil Óige an Aontais Eorpaigh i mí an Mhárta 2023 maidir lena thábhachtaí atá sé faisnéis iontaofa inrochtana sholáimhsithe a thabhairt do dhaoine óga agus rochtain ar oideachas foirmiúil agus seachfhoirmiúil a thabhairt dóibh maidir leis an inbhuanaitheacht agus leis an athrú aeráide. Tugann siad dá n-aire freisin a dteachtaireacht maidir lena thábhachtaí atá sé cineálacha cur chuige idirghlúine agus idirdhisciplíneacha a úsáid chun daoine óga a chumhachtú tríd an bhfaisnéis, an t-eolas agus na huirlisí is gá a chur ar fáil dóibh maidir le conas páirt a ghlacadh i gcleachtais inbhuanaithe chuimsitheacha. |
| --- | --- |

19.

IARRANN SIAD AR NA BALLSTÁIT, AR NA LEIBHÉIL IOMCHUÍ, AN MÉID SEO A LEANAS A DHÉANAMH:

| 20. | Struchtúir agus deiseanna rialachais inrochtana, inbhuanaithe agus il-leibhéil (17) a chur ar fáil d’eagraíochtaí don óige agus do dhaoine óga, lena n-áirítear grúpaí daoine óga atá faoi ghannionadaíocht, i gcomhréir leis na dea-chleachtais atá ann cheana, e.g. Cód dea-chleachtais Chomhairle na hEorpa maidir le rannpháirtíocht shibhialta sa phróiseas cinnteoireachta (18), chun go mbeidh rannpháirtíocht fhóinteach ann agus chun sásraí inrochtana a éascú chun aiseolas a thabhairt agus meastóireacht a dhéanamh ar phróisis den sórt sin. |
| --- | --- |

20.

| 21. | Deiseanna oideachais a chur chun cinn d’oibrithe don óige chun an t-eolas, na scileanna agus na hinniúlachtaí is gá a fhorbairt chun aghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna a bhaineann le cuimsiú sóisialta agus forbairt inbhuanaithe ina gcleachtais, ar bhealach neamhfhoirmiúil. |
| --- | --- |

21.

| 22. | A mholadh go ndéanfaí deiseanna oiliúna agus foghlama gairmiúla d’oideoirí a fhorbairt (19), lena n-áirítear oibrithe don óige, chun eolas agus oideachas níos fearr agus cumhacht níos mó a thabhairt do gach duine óg maidir le cúrsaí forbartha inbhuanaithe, ionas go mbeidh an deis ag daoine óga roghanna eolasacha agus inbhuanaithe a dhéanamh sa saol laethúil agus iad a rannpháirtiú i bpróisis chinnteoireachta. |
| --- | --- |

22.

| 23. | Tús áite a thabhairt don mheabhairshláinte agus don dea-bhail i measc daoine óga, go háirithe trí fhadhbanna meabhairshláinte a aithint mar cheann de na hábhair imní sláinte is mó atá ag daoine óga (20), trí chur chun cinn eolasbhunaithe na meabhairshláinte, litearthacht meabhairshláinte agus iarrachtaí coiscthe i suíomhanna éagsúla a neartú trí chur chuige trasearnála agus trí rochtain chothrom ar sheirbhísí sláinte ardcháilíochta a chur chun cinn agus a fhorbairt, ar seirbhísí iad atá comhtháite, sábháilte agus dírithe ar an duine, chun feabhas a chur ar shláinte, leas agus cáilíocht saoil daoine óga, agus, ar an gcaoi sin, neart agus athléimneacht na sochaí ina hiomláine a mhéadú. |
| --- | --- |

23.

| 24. | Féachaint ar dhearcadh na hóige bunaithe ar chearta (21) a chur i bhfeidhm ar bheartais le haghaidh bonneagar inbhuanaithe, go háirithe i dtaca le hiompar poiblí agus tithíocht inacmhainne agus inrochtana, chun roghanna inbhuanaithe agus glasa a chur ar fáil do gach duine óg. |
| --- | --- |

24.

IARRANN SIAD AR NA BALLSTÁIT AGUS AR AN gCOIMISIÚN EORPACH, AG CLOÍ LE PRIONSABAL NA COIMHDEACHTA, INA RÉIMSÍ INNIÚLACHTA FAOI SEACH AGUS AR NA LEIBHÉIL IOMCHUÍ, AN MÉID SEO A LEANAS A DHÉANAMH:

| 25. | Torthaí an 9ú timthriall d’idirphlé óige an Aontais a chur san áireamh agus beartais a bhaineann leis an gcuimsiú sóisialta agus leis an bhforbairt inbhuanaithe á ndearadh agus á gcur chun feidhme amach anseo. |
| --- | --- |

25.

| 26. | A áirithiú go mbeidh rochtain ag gach duine óg ar a chearta i gcomhréir le dearbhuithe agus coinbhinsiúin idirnáisiúnta trí dhearcadh na hóige atá bunaithe ar chearta a chur san áireamh nuair a bheidh bearta á ndearadh, á gcur chun feidhme, á bhfaire agus á meas, ar bearta iad a dhéanann difear do dhaoine óga ar gach leibhéal. Tá sé tábhachtach go ndéanfaí cinnteoirí a chumasú ionas go mbeidh na hinniúlachtaí is gá acu agus rochtain ar na huirlisí iomchuí chun próisis chinnteoireachta chuimsitheacha agus rannpháirteacha a chruthú. |
| --- | --- |

26.

| 27. | Tuilleadh tacaíochta a thabhairt do thaighde agus anailís, ag baint úsáide as uirlisí atá ann cheana mar shampla Youth Wiki (22), agus sonraí imdhealaithe a bhailiú maidir leis an mbaint atá ag an eisiamh sóisialta agus ag an athrú aeráide le meabhairshláinte, dea-bhail agus dálaí maireachtála daoine óga, agus aird á tabhairt air go bhféadfadh gá a bheith le táscairí agus sásraí faireacháin nua chun tionchar an eisiaimh shóisialta agus an athraithe aeráide a thomhas. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Feabhas a chur ar inrochtaineacht sásraí rannpháirtíochta éagsúla mar shampla comhairlí óige, éisteachtaí óige agus comhdhálacha rannpháirtíochta, lena n-áirítear Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh, chomh maith le huirlisí digiteacha le haghaidh rannpháirtíochta, ag áirithiú ag an am céanna go ndíríonn siad ar na hábhair imní atá ag grúpaí éagsúla daoine óga sa tsochaí, grúpaí daoine óga nach ndéantar ionadaíocht dóibh agus atá faoi ghannionadaíocht san áireamh, chun go nglacfaidh siad páirt agus ról ceannaireachta sna sásraí sin. |
| --- | --- |

28.

| 29. | Leas a bhaint as acmhainneacht iomlán chlár Erasmus+, an Chóir Dlúthpháirtíochta Eorpaigh agus CSE+, lena n-áirítear, i gcás inarb infheidhme, tionscnamh ALMA chun deiseanna a chruthú le haghaidh tionscadail agus gníomhaíochtaí soghluaisteachta atá níos cuimsithí agus níos inbhuanaithe, soghluaisteachtaí hibrideacha san áireamh, do gach duine óg. Ba cheart béim ar leith a chur ar rannpháirtíocht daoine óga ar lú na deiseanna atá acu. |
| --- | --- |

29.

IARRANN SIAD AR AN gCOIMISIÚN EORPACH, I gCOMHRÉIR LE PRIONSABAL NA COIMHDEACHTA, AN MÉID SEO A LEANAS A DHÉANAMH:

| 30. | A áirithiú go ndéanfar bearta faisnéise fadtéarmacha ar an leibhéal Eorpach, lena n-áirítear trí Thairseach Eorpach na hÓige agus uirlisí faisnéise ábhartha eile, ar bhealach atá báúil leis an óige agus atá cuimsitheach, ilteangach agus inrochtana i dtaca le beartais agus cláir an Aontais a bhfuil baint acu leis an bhforbairt inbhuanaithe agus leis an athrú aeráide, chomh maith le próisis rannpháirtíochta laistigh de na hinstitiúidí Eorpacha. |
| --- | --- |

30.

| 31. | Deiseanna a éascú le haghaidh gníomhaíochtaí piarfhoghlama maidir le hinbhuanaitheacht agus cuimsiú. |
| --- | --- |

31.

| 32. | Cur chuige trasearnála agus sineirgí le tionscnaimh eile a chur chun cinn a thuilleadh agus tacú leo a thuilleadh, mar shampla‘Oideachas le haghaidh Comhghuaillíocht Aeráide’, an moladh ón gComhairle maidir le foghlaim don aistriú glas agus don fhorbairt inbhuanaithe (23) agus ‘Bauhaus Eorpach Nua’. |
| --- | --- |

32.

---

(1)  Iarscríbhinn 3 a ghabhann leis an Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le creat don chomhar Eorpach i réimse na hóige: Straitéis an Aontais Eorpaigh i leith na hÓige 2019-2027, IO C 456 18.12.2018, Ich. 1.

(2)  Conclúidí ón gComhairle maidir le cur chuige cuimsitheach chun dlús a chur le cur chun feidhme Chlár Oibre 2030 na Náisiún Aontaithe don Fhorbairt Inbhuanaithe – Atógáil ar bhealach níos fearr tar éis ghéarchéim COVID-19 (9850/21).

(3)  Na Náisiúin Aontaithe, Comhaontú Pháras, 2015.

(4)  An Coimisiún Eorpach, Teachtaireacht ón gCoimisiún dar teideal The European Green Deal [Comhaontú Glas don Eoraip], COM(2019) 640 final.

(5)  Transforming our world: the 2030 Agenda for Sustainable Development [I mbun athrú: Clár oibre 2030 don Fhorbairt Inbhuanaithe]; Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe, A/RES/70/1.

(6)  Na Náisiúin Aontaithe, an Coinbhinsiún um Chearta an Linbh. Rún 44/25 ón gComhthionól Ginearálta.

(7)  Conclúidí ón gComhairle maidir le spásanna sibhialta a chosaint agus a chruthú do dhaoine óga lena n-éascaítear rannpháirtíocht fhóinteach na hóige (IO C 501 I, 13.12.2021, Ich. 19).

(8)  Conclúidí ón gComhairle maidir leis an ngné idirghlúine i réimse na hóige a chur chun cinn chun idirphlé agus comhtháthú sóisialta a chothú (IO C 495, 29.12.2022, Ich. 56).

(9)  Stócólm + 50, An Páipéar Domhanda maidir le Beartas na hÓige: Third Official Version, Bealtaine 2022.

(10)  Cinneadh (AE) 2021/2316 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Nollaig 2021 maidir le Bliain Eorpach na hÓige (2022), IO L 462, 28.12.2021, lgh. 1.

(11)  Chun sainmhíniú a fháil ar an ‘gné shóisialta den fhorbairt inbhuanaithe’, féach Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Iarscríbhinn.

(12)  Na Náisiúin Aontaithe, World Youth Report [Tuarascáil Dhomhanda na hÓige] (2020).

(13)  Eurostat, Quality of life indicators – natural and living environment [Táscairí maidir le caighdeán saoil – comhshaol nádúrtha beo], 2022.

(14)  Teachtaireacht ón gCoimisiún dar teideal Forging a climate-resilient Europe – the new EU Strategy on Adaptation to Climate Change [Eoraip atá athléimneach ó thaobh na haeráide de a chruthú – straitéis nua an Aontais Eorpaigh maidir le hOiriúnú don Athrú Aeráide] COM(2021) 82 final.

(15)  Conclúidí ón gComhairle maidir le rannpháirteachas a chothú i measc daoine óga mar ghníomhaithe ar son an athraithe chun an comhshaol a chosaint (IO C 159, 12.4.2022, lch. 9).

(16)  Chun sainmhíniú a fháil ar ‘uaigneas’, féach Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Iarscríbhinn.

(17)  Conclúidí ón gComhairle maidir leis an rialachas il-leibhéil a neartú agus rannpháirtíocht na ndaoine óga sa phróiseas cinnteoireachta á cur chun cinn, IO C 241, 21.6.2021, lgh. 3.

(18)  Comhairle na hEorpa, Code of Good Practice for Civil Participation in the Decision-Making Process CONF/PLE(2009)CODE1.

(19)  Chun sainmhíniú a fháil ar ‘oideoir’, féach Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Iarscríbhinn.

(20)  An Coimisiún Eorpach, Ard-Stiúrthóireacht um Fhostaíocht, Gnóthaí Sóisialta agus Cuimsiú, Children and mental health: preventive approaches to anxiety and depression [Leanaí agus meabhairshláinte: cur chuige coisctheach i leith imní agus dúlagair], Oifig na bhFoilseachán, 2021.

(21)  Chun sainmhíniú a fháil ar ‘dearcadh na hóige bunaithe ar chearta’, féach Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Iarscríbhinn.

(22)  Is ardán ar líne é Youth Wiki atá á óstáil ag an gCoimisiún Eorpach ina gcuirtear faisnéis faoi bheartais óige thíortha na hEorpa i láthair.

(23)  IO C 243, 27.6.2022, lgh. 1.

---

IARSCRÍBHINN I

TAGAIRTÍ

Agus na conclúidí seo á nglacadh acu, tugann an Chomhairle agus ionadaithe rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, dá n-aire na doiciméid seo a leanas:

| — | Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle Eorpach, chuig an gComhairle, chuig an gCoiste Eacnamaíoch agus Sóisialta agus chuig Coiste na Réigiún dar teideal The European Green Deal [an Comhaontú Glas don Eoraip], COM(2019) 640 final. |
| --- | --- |

—

Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle Eorpach, chuig an gComhairle, chuig an gCoiste Eacnamaíoch agus Sóisialta agus chuig Coiste na Réigiún dar teideal The European Green Deal [an Comhaontú Glas don Eoraip], COM(2019) 640 final.

| — | Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún dar teideal Forging a climate-resilient Europe – the new EU Strategy on Adaptation to Climate Change [Eoraip atá athléimneach ó thaobh na haeráide de a chruthú – straitéis nua an Aontais Eorpaigh maidir le hOiriúnú don Athrú Aeráide] COM(2021) 82 final. |
| --- | --- |

—

Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún dar teideal Forging a climate-resilient Europe – the new EU Strategy on Adaptation to Climate Change [Eoraip atá athléimneach ó thaobh na haeráide de a chruthú – straitéis nua an Aontais Eorpaigh maidir le hOiriúnú don Athrú Aeráide] COM(2021) 82 final.

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir le cur chuige cuimsitheach chun dlús a chur le cur chun feidhme Chlár Oibre 2030 na Náisiún Aontaithe don Fhorbairt Inbhuanaithe – Atógáil ar bhealach níos fearr tar éis ghéarchéim COVID-19 (9850/21). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir le cur chuige cuimsitheach chun dlús a chur le cur chun feidhme Chlár Oibre 2030 na Náisiún Aontaithe don Fhorbairt Inbhuanaithe – Atógáil ar bhealach níos fearr tar éis ghéarchéim COVID-19 (9850/21).

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir le spásanna sibhialta a chosaint agus a chruthú do dhaoine óga lena n-éascaítear rannpháirtíocht fhóinteach na hóige (IO C 501 I, 13.12.2021, lgh. 19). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir le spásanna sibhialta a chosaint agus a chruthú do dhaoine óga lena n-éascaítear rannpháirtíocht fhóinteach na hóige (IO C 501 I, 13.12.2021, lgh. 19).

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir leis an ngné idirghlúine i réimse na hóige a chur chun cinn chun idirphlé agus comhtháthú sóisialta a chothú (IO C 495, 29.12.2022, lgh. 56). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir leis an ngné idirghlúine i réimse na hóige a chur chun cinn chun idirphlé agus comhtháthú sóisialta a chothú (IO C 495, 29.12.2022, lgh. 56).

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir le rannpháirteachas a chothú i measc daoine óga mar ghníomhaithe ar son an athraithe chun an comhshaol a chosaint (IO C 159, 12.4.2022, lgh. 9). |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir le rannpháirteachas a chothú i measc daoine óga mar ghníomhaithe ar son an athraithe chun an comhshaol a chosaint (IO C 159, 12.4.2022, lgh. 9).

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir leis an rialachas il-leibhéil a neartú agus rannpháirtíocht na ndaoine óga i bpróisis chinnteoireachta á cur chun cinn IO C 241, 21.6.2021, lgh. 3. |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir leis an rialachas il-leibhéil a neartú agus rannpháirtíocht na ndaoine óga i bpróisis chinnteoireachta á cur chun cinn IO C 241, 21.6.2021, lgh. 3.

| — | Comhairle na hEorpa, Code of Good Practice for Civil Participation in the Decision-Making Process, CONF/PLE(2009)CODE1. |
| --- | --- |

—

Comhairle na hEorpa, Code of Good Practice for Civil Participation in the Decision-Making Process, CONF/PLE(2009)CODE1.

| — | Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún dar teideal Union of Equality: Strategy for the Rights of Persons with Disabilities 2021-2030 [Aontas an Chomhionannais: Straitéis maidir le Cearta Daoine faoi Mhíchumas 2021-2030], COM/2021/101 final. |
| --- | --- |

—

Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún dar teideal Union of Equality: Strategy for the Rights of Persons with Disabilities 2021-2030 [Aontas an Chomhionannais: Straitéis maidir le Cearta Daoine faoi Mhíchumas 2021-2030], COM/2021/101 final.

| — | Cinneadh (AE) 2021/2316 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Nollaig 2021 maidir le Bliain Eorpach na hÓige (2022),
  IO L 462, 28.12.2021, lgh. 1-9
  . |
| --- | --- |

—

Cinneadh (AE) 2021/2316 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Nollaig 2021 maidir le Bliain Eorpach na hÓige (2022),
  IO L 462, 28.12.2021, lgh. 1-9
  .

| — | An Coimisiún Eorpach, Ard-Stiúrthóireacht um Fhostaíocht, Gnóthaí Sóisialta agus Cuimsiú, Children and Mental Health: preventive approaches to anxiety and depression [Leanaí agus Meabhairshláinte: cur chuige coisctheach i leith imní agus dúlagair]: an tArdán Eorpach um Infheistíocht i Leanaí, Oifig na bhFoilseachán, 2021. |
| --- | --- |

—

An Coimisiún Eorpach, Ard-Stiúrthóireacht um Fhostaíocht, Gnóthaí Sóisialta agus Cuimsiú, Children and Mental Health: preventive approaches to anxiety and depression [Leanaí agus Meabhairshláinte: cur chuige coisctheach i leith imní agus dúlagair]: an tArdán Eorpach um Infheistíocht i Leanaí, Oifig na bhFoilseachán, 2021.

| — | Eurostat, Quality of life indicators – natural and living environment [Táscairí maidir le caighdeán saoil – comhshaol nádúrtha beo]. Mí Mheán Fómhair 2022. |
| --- | --- |

—

Eurostat, Quality of life indicators – natural and living environment [Táscairí maidir le caighdeán saoil – comhshaol nádúrtha beo]. Mí Mheán Fómhair 2022.

| — | Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún Eorpach, Forógra Idirinstitiúideach maidir le Colún Eorpach na gCeart Sóisialta (IO C 428, 13.12.2017, lgh. 10). |
| --- | --- |

—

Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún Eorpach, Forógra Idirinstitiúideach maidir le Colún Eorpach na gCeart Sóisialta (IO C 428, 13.12.2017, lgh. 10).

| — | Creat le haghaidh chur chun feidhme Straitéis um Oideachas le haghaidh Forbairt Inbhuanaithe Choimisiún Eacnamaíochta na Náisiún Aontaithe don Eoraip ó 2021 go 2030. |
| --- | --- |

—

Creat le haghaidh chur chun feidhme Straitéis um Oideachas le haghaidh Forbairt Inbhuanaithe Choimisiún Eacnamaíochta na Náisiún Aontaithe don Eoraip ó 2021 go 2030.

| — | Tuarascáil um Eolaíocht le haghaidh Beartais JRC, Baarck, J., Balahur-Dobrescu, A., Cassio, L.G., D’hombres, B., Pasztor, Z. agus Tintori, G., Loneliness in the EU. Léargais ó shuirbhéanna agus sonraí meán ar líne, Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg, 2021. |
| --- | --- |

—

Tuarascáil um Eolaíocht le haghaidh Beartais JRC, Baarck, J., Balahur-Dobrescu, A., Cassio, L.G., D’hombres, B., Pasztor, Z. agus Tintori, G., Loneliness in the EU. Léargais ó shuirbhéanna agus sonraí meán ar líne, Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg, 2021.

| — | ECFE, Global Teaching InSights, Teaching for Climate Action — Summary of Insights, 2021. |
| --- | --- |

—

ECFE, Global Teaching InSights, Teaching for Climate Action — Summary of Insights, 2021.

| — | Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le creat don chomhar Eorpach i réimse na hóige: Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027.
  IO C 456, 18.12.2018. |
| --- | --- |

—

Rún ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le creat don chomhar Eorpach i réimse na hóige: Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027.
  IO C 456, 18.12.2018.

| — | Stócólm + 50, An Páipéar Domhanda maidir le Beartas na hÓige: An Tríú Leagan Oifigiúil, Bealtaine 2022. |
| --- | --- |

—

Stócólm + 50, An Páipéar Domhanda maidir le Beartas na hÓige: An Tríú Leagan Oifigiúil, Bealtaine 2022.

| — | Claochlú ár saol: Clár oibre 2030 don Fhorbairt Inbhuanaithe; Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe, A/RES/70/1. |
| --- | --- |

—

Claochlú ár saol: Clár oibre 2030 don Fhorbairt Inbhuanaithe; Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe, A/RES/70/1.

| — | Na Náisiúin Aontaithe, An Tuarascáil um an Óige Dhomhanda(2020). |
| --- | --- |

—

Na Náisiúin Aontaithe, An Tuarascáil um an Óige Dhomhanda(2020).

| — | Na Náisiúin Aontaithe, Comhaontú Pháras, 2015. |
| --- | --- |

—

Na Náisiúin Aontaithe, Comhaontú Pháras, 2015.

| — | Na Náisiúin Aontaithe, Coinbhinsiún ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas. Sraith Conarthaí 2515, 2006. |
| --- | --- |

—

Na Náisiúin Aontaithe, Coinbhinsiún ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas. Sraith Conarthaí 2515, 2006.

| — | Na Náisiúin Aontaithe, Coinbhinsiún maidir le Rochtain ar Fhaisnéis, Rannpháirtíocht Phoiblí i gCinnteoireacht agus Rochtain ar Cheartas i gCúrsaí Comhshaoil, Aarhus, 1998. |
| --- | --- |

—

Na Náisiúin Aontaithe, Coinbhinsiún maidir le Rochtain ar Fhaisnéis, Rannpháirtíocht Phoiblí i gCinnteoireacht agus Rochtain ar Cheartas i gCúrsaí Comhshaoil, Aarhus, 1998.

| — | Na Náisiúin Aontaithe, Coinbhinsiún um Chearta an Linbh (1989) Conradh uimh. 27531. Sraith Conarthaí na Náisiún Aontaithe, 1577, Airteagal 12. |
| --- | --- |

—

Na Náisiúin Aontaithe, Coinbhinsiún um Chearta an Linbh (1989) Conradh uimh. 27531. Sraith Conarthaí na Náisiún Aontaithe, 1577, Airteagal 12.

| — | Na Náisiúin Aontaithe, Dearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine, 1948. |
| --- | --- |

—

Na Náisiúin Aontaithe, Dearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine, 1948.

| — | Na Náisiúin Aontaithe, Tuarascáil ón gCoimisiún Domhanda um Chomhshaol agus Forbairt, Our common future,[Ár dtodhchaí choiteann], [Tuarascáil Brundtland], A/42/427, 1987. |
| --- | --- |

—

Na Náisiúin Aontaithe, Tuarascáil ón gCoimisiún Domhanda um Chomhshaol agus Forbairt, Our common future,[Ár dtodhchaí choiteann], [Tuarascáil Brundtland], A/42/427, 1987.

---

IARSCRÍBHINN II

SAINMHÍNITHE

Chun críocha na gconclúidí seo ón gComhairle, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

Oideoirí: áirítear múinteoirí (a n-aithnítear go bhfuil stádas múinteora nó a chomhionann acu de réir na reachtaíochta agus an chleachtais náisiúnta) agus oiliúnóirí (aon duine a dhéanann gníomhaíocht amháin nó níos mó a bhaineann leis an bhfeidhm oiliúna teoiriciúla nó praiticiúla, in institiúid oideachais nó oiliúna nó san ionad oibre). Áirítear leis sin múinteoir a bhíonn ag plé leis an oideachas ginearálta agus leis an ardoideachas, múinteoirí agus oiliúnóirí a bhíonn ag plé leis an ngairmoideachas agus leis an ngairmoiliúint tosaigh agus leanúnach mar aon le gairmithe oideachais agus cúraim don luath-óige agus oideoirí aosach agus oibrithe don óige (1).

Uaigneas: gabhann gné láidir shuibiachtúil leis an uaigneas. Braistint is ea é go bhfuil míréir ann idir an líonra caidrimh a theastaíonn ó dhuine a bheith aige agus an líonra caidrimh atá aige. Mothaítear é mar eispéireas thar a bheith diúltach. Ní hé amháin a laghad teagmhálacha sóisialta atá ag an duine, ach an tuairim freisin nach bhfuil na caidrimh sin sásúil go leor. I bhfocail eile, ní hionann a bheith uaigneach agus a bheith i d’aonar, ach go mbraitheann tú i d’aonar. Ar an gcaoi sin, tá an t-uaigneas difriúil le himeallú sóisialta, a bhfuil ciall oibiachtúil leis, is é sin easpa caidreamh le daoine eile agus/nó líon an-bheag caidreamh a bhfuil aon substaint leo (2).

Dearcadh na hóige bunaithe ar chearta (3): le dearcadh na hóige bunaithe ar chearta nasctar cuspóirí beartais náisiúnta maidir leis an óige le cearta leanaí agus ógánach mar a shainítear iad i gcoinbhinsiúin, dlíthe agus rialacháin idirnáisiúnta. Ba cheart an dearcadh sin a bheith bunaithe ar thaighde agus ar staidreamh agus é a bheith d’aidhm aige dálaí a chruthú chun daoine óga a áireamh i bhforbairt ghinearálta na sochaí, ar a dtionscnaimh féin agus ar thionscnaimh cinnteoirí araon. Féadfaidh dearcadh na hóige bunaithe ar chearta feidhmiú mar mhodh chun go bhféadfaidh cinnteoirí inniúlachtaí ábhartha a shealbhú chun dearcthaí daoine óga a chur san áireamh sa chinnteoireacht.

An ghné shóisialta den fhorbairt inbhuanaithe: de ghnáth is é an sainmhíniú a thugtar ar an bhforbairt inbhuanaithe forbairt a fhreastalaíonn ar riachtanais an lae inniu gan baint ó chumas na nglún atá le teacht freastal ar a riachtanais féin (4). Chuige sin, ní mór freastal ar riachtanais bhunúsacha gach duine agus ní mór an deis a thabhairt dóibh a mianta a fháil maidir le saol níos fearr a bheith acu. Tá 3 ghné san fhorbairt inbhuanaithe: gné eacnamaíoch, gné shóisialta agus gné chomhshaoil. Tá an ghné shóisialta den fhorbairt inbhuanaithe bunaithe ar luachanna bunúsacha na cothroime agus an daonlathais, lena n-áirítear teachtadh éifeachtach chearta uile an duine – polaitiúil, sibhialta, eacnamaíoch, sóisialta agus cultúrtha – ag gach duine. In 2021 d’athdhearbhaigh an Chomhairle a thábhachtaí atá sé gné shóisialta na forbartha inbhuanaithe a neartú chun cearta an duine, comhionannas inscne, an cuimsiú, forbairt dhaonna, comhtháthú sóisialta agus comhionannas de gach cineál a chur chun cinn mar aon leis an idirphlé sóisialta, sláinte agus sábháilteacht ceirde agus obair chuibhiúil (5).

---

(1)  Mar a shainítear sna Conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle maidir le hoideachas agus oiliúint a chur ar oibrithe don óige (
  IO C 412, 9.12.2019, lgh. 12
  ) agus sa Mholadh ón gComhairle maidir le foghlaim don aistriú glas agus don fhorbairt inbhuanaithe (
  IO C 243, 27.6.2022, lgh 1
  ).

(2)  Tuarascáil um Eolaíocht le haghaidh Beartais JRC, Baarck, J., Balahur-Dobrescu, A., Cassio, L.G., D’hombres, B., Sagart, Z. agus Tintori, G., Loneliness in the EU. Insights from surveys and online media data [An t-uaigneas san Aontas. Léargais ó shuirbhéanna agus sonraí meán ar líne], Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg, 2021.

(3)  Gníomhaireacht na Sualainne um an Óige agus an tSochaí Shibhialta.

(4)  Na Náisiúin Aontaithe, Tuarascáil ón gCoimisiún Domhanda um Chomhshaol agus Forbairt, Our common future,[Ár dtodhchaí choiteann], [Tuarascáil Brundtland], A/42/427, 1987.

(5)  Conclúidí ón gComhairle maidir le cur chuige cuimsitheach chun dlús a chur le cur chun feidhme Chlár Oibre 2030 na Náisiún Aontaithe don Fhorbairt Inbhuanaithe – Atógáil ar bhealach níos fearr tar éis ghéarchéim COVID-19, (9850/21).

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/29 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/29

---

Rún ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, lena ndéantar athbhreithniú ar ionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le comhordú a dhéanamh ar na seasaimh ó na Ballstáit roimh chruinnithe WADA

(2023/C 185/07)

DÉANANN IONADAITHE RIALTAIS BHALLSTÁIT AN AONTAIS EORPAIGH, AG TEACHT LE CHÉILE DÓIBH I dTIONÓL NA COMHAIRLE AN MÉID A LEANAS,

Á MHEABHRÚ DÓIBH:

| 1. | Na conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle an 4 Nollaig 2000, maidir leis an dópáil a chomhrac (1). |
| --- | --- |

1.

| 2. | Na conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle an 18 Samhain 2010, maidir le ról an Aontais Eorpaigh (an tAontas) i ndáil leis an dópáil a chomhrac go hidirnáisiúnta (2). |
| --- | --- |

2.

| 3. | An rún ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle an 20 Nollaig 2011, maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le comhordú a dhéanamh ar na seasaimh ón Aontas agus óna Bhallstáit roimh chruinnithe WADA (3). |
| --- | --- |

3.

| 4. | Na conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle an 15 Nollaig 2015, lena ndéantar athbhreithniú ar Rún 2011 maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le comhordú a dhéanamh ar na seasaimh ón Aontas agus óna Bhallstáit roimh chruinnithe WADA lena bhforáiltear go ndéanfar an taithí a fuarthas ar chur i bhfeidhm breise an rúin seo a athbhreithniú arís eile faoin 31 Nollaig 2018 (4). |
| --- | --- |

4.

| 5. | Rún 2019 ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le comhordú a dhéanamh ar na seasaimh ón Aontas agus óna Bhallstáit roimh chruinnithe WADA (dá gairtear ‘Rún 2019’ anseo feasta) (5). |
| --- | --- |

5.

Á THABHAIRT DÁ nAIRE:

| 1. | Ó glacadh rún 2019, tá forbairt tagtha ar mhodhanna oibre agus ar chleachtais WADA, go háirithe maidir le fad shainorduithe bhaill a Bhoird Fondúireachta. Fágann na forbairtí sin gur tráthúil don Chomhairle rún 2019 a nuashonrú chun treoir níos soiléire a thabhairt maidir leis na critéir agus le fad shainorduithe na saineolaithe ar leibhéal rialtais arna n-ainmniú go comhpháirteach ag na Ballstáit ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle. Ní fhoráiltear go sainráite i rún 2019 fad shainorduithe na saineolaithe ar leibhéal an rialtais a thagann in ionad an ionadaí saineolaithe a scoirfidh a fheidhm ar leibhéal na n-airí ina Bhallstát féin. Ní chuirtear san áireamh ach oiread i rún 2019 critéir incháilitheachta reachtanna WADA le bheith mar chomhalta den Bhord Fondúireachta. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Tá sé tábhachtach go leanfaidh ionadaithe rialtais Bhallstáit an Aontais Eorpaigh, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, d’athbhreithniú rialta a dhéanamh ar an taithí a fuarthas ar chur i bhfeidhm rún 2019. |
| --- | --- |

2.

AITHNÍONN SIAD AN MÉID A LEANAS:

| 1. | Ba cheart don Aontas Eorpach agus a Bhallstáit a bheith in ann a n-inniúlachtaí a fheidhmiú agus a ról a imirt agus, inter alia, rialacha, caighdeáin agus treoirlínte á n-ullmhú, á gcaibidil agus á nglacadh ag an nGníomhaireacht Dhomhanda Frithdhópála (WADA). |
| --- | --- |

1.

| 2. | Leithdháiltear 3 shuíochán ar Bhord Fondúireachta WADA ar ionadaithe ó Bhallstáit an Aontais. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Is gá foráil a dhéanamh do na módúlachtaí praiticiúla a bhaineann le rannpháirtíocht ionadaithe ó Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA, chomh maith le comhordú a dhéanamh ar na seasaimh ón Aontas agus óna Bhallstáit roimh chruinnithe CAHAMA (6) agus WADA. Ba cheart na módúlachtaí praiticiúla sin, dualgas an chomhair dhílis a léiriú agus féachaint leis an aontacht maidir le hionadaíocht sheachtrach an Aontais a chur chun cinn agus dúbláil na hoibre in CAHAMA á seachaint ag an am céanna. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Is laistigh de CAHAMA ba cheart na seasaimh de chuid mhór-roinn na hEorpa roimh chruinnithe WADA a chomhordú agus ba cheart a áirithiú go n-urramaítear go hiomlán, leis na cinntí a dhéantar sa chomhlacht sin, aon reachtaíocht is infheidhme de chuid an Aontais. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Tá géarghá le leanúnachas agus tiomantas maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA, a fhaigheann tacaíocht ó shainordú polaitiúil agus saineolas iomchuí. |
| --- | --- |

5.

DÁ BHRÍ SIN, COMHAONTAÍONN SIAD AN MÉID SEO A LEANAS:

| 1. | Beidh ionadaithe Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA ar leibhéal na n-airí agus leithdháilfear na suíocháin mar seo a leanas:






  — | déanfar suíochán amháin a leithdháileadh ar dhuine atá i gceannas ar an spórt ar leibhéal na n-airí ó cheann de na Ballstáit atá mar chuid d’fhoireann reatha na dtrí Uachtaránacht, |
| --- | --- | --- |

1.

—

déanfar suíochán amháin a leithdháileadh ar dhuine atá i gceannas ar an spórt ar leibhéal na n-airí ó cheann de na Ballstáit atá mar chuid d’fhoireann reatha na dtrí Uachtaránacht,

| — | déanfar suíochán amháin a leithdháileadh ar dhuine atá i gceannas ar an spórt ar leibhéal na n-airí ó cheann de na Ballstáit a bheidh ar fhoireann inteachta na dtrí Uachtaránacht, |
| --- | --- |

—

déanfar suíochán amháin a leithdháileadh ar dhuine atá i gceannas ar an spórt ar leibhéal na n-airí ó cheann de na Ballstáit a bheidh ar fhoireann inteachta na dtrí Uachtaránacht,

| — | déanfaidh na Ballstáit, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, suíochán amháin a leithdháileadh go comhpháirteach ar dhuine atá freagrach as an spórt ar leibhéal na n-airí (dá ngairtear ‘saineolaí ar leibhéal an rialtais’ anseo feasta). |
| --- | --- |

—

déanfaidh na Ballstáit, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, suíochán amháin a leithdháileadh go comhpháirteach ar dhuine atá freagrach as an spórt ar leibhéal na n-airí (dá ngairtear ‘saineolaí ar leibhéal an rialtais’ anseo feasta).

| 2. | Beidh éifeacht ag na socruithe maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA, mar a thuairiscítear in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Iarscríbhinn, ón 30 Meitheamh 2023, gan dochar do shainorduithe a formheasadh roimh an dáta sin. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Tabharfaidh an t-ionadaí ó fhoireann reatha na dtrí Uachtaránacht ar Bhord Fondúireachta WADA tuairisc ar thoradh chruinniú Bhord Fondúireachta WADA ag cruinniú Chomhairle Oideachais, Óige, Cultúir agus Spóirt (EYCS) de chuid an Aontais Eorpaigh. Cuirfidh an t-ionadaí sin tuarascáil ar thoradh an chruinnithe sin faoi bhráid na Meithle um an Spórt (WPS). |
| --- | --- |

3.

| 4. | Agus gan dúbláil a bheith á déanamh acu ar an obair atá ar bun ag CAHAMA, féadfaidh toscairí na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh laistigh den Mheitheal um an Spórt (WPS), comhsheasamh a chomhordú maidir le hábhair a thagann faoi inniúlacht na mBallstát, ar choinníoll go bhfuil breisluach soiléir ag baint leis an gcomhsheasamh sin. Tá an comhsheasamh faoi réir a fhormheasa ag ionadaithe na mBallstát ag teacht le chéile dóibh i gCoiste na mBuanionadaithe (Coreper) mura gcomhaontóidh na Ballstáit a mhalairt. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Ní mór d’aon chomhsheasamh a chomhaontóidh Ballstáit an Aontais a bheith comhsheasmhach le haon seasamh a chomhaontaigh an tAontas agus cuirfidh an Uachtaránacht i láthair é ag cruinnithe CAHAMA. Ba cheart do Bhallstáit an Aontais féachaint leis an gcomhsheasamh sin a áireamh i sainordú mhór-roinn na hEorpa arna ullmhú ag CAHAMA. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Labhróidh na hionadaithe ó Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus vótálfaidh siad ar ábhair i gcomhréir le sainordú mhór-roinn na hEorpa arna chomhaontú ag CAHAMA, ar choinníoll go bhfuil an seasamh sin comhsheasmhach le acquis an Aontais. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Faoin 31 Nollaig 2025, athbhreithneoidh Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, an taithí a fuarthas i dtaca le cur i bhfeidhm an rúin seo agus measfaidh siad an gá aon choigeartuithe a dhéanamh ar an socrú a bhunaítear leis an rún seo. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Tagann an rún seo, lena n-áirítear na socruithe a ghabhann leis seo i ndáil le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA, agus na socruithe praiticiúla i ndáil leis na hullmhúcháin do chruinnithe WADA maidir le hábhair a thagann faoi inniúlacht an Aontais a d’fhormheas an Chomhairle an 15 Bealtaine 2023, in ionad rún 2019/C 192/01 ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le seasaimh an Aontais agus a Bhallstát a chomhordú roimh chruinnithe WADA. |
| --- | --- |

8.

---

(1)  IO C 356, 12.12.2000, lch. 1.

(2)  IO C 324, 1.12.2010, lch. 18.

(3)  IO C 372, 20.12.2011, lch. 7.

(4)  IO C 417, 15.12.2015, lch. 45.

(5)  IO C 192, 7.6.2019, lgh. 1.

(6)  Is coiste saineolaithe é an Coiste Eorpach ad hoc don Ghníomhaireacht Dhomhanda um Fhrithdhópáil (CAHAMA) atá freagrach as seasaimh na Stát is Páirtithe sa Choinbhinsiún Cultúrtha Eorpach maidir le saincheisteanna a bhaineann le forbairt beartais frithdhópála a chomhordú.

---

IARSCRÍBHINN I

Socruithe maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA

Tháinig Ballstáit an Aontais ar chomhaontú maidir leis an gcóras ionadaíochta seo a leanas:

Is náisiúnaigh ó Bhallstáit éagsúla an Aontais a bheidh sna hionadaithe ó Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA.

IONADAITHE Ó NA BALLSTÁIT ATÁ AR FHOIREANN REATHA NA dTRÍ UACHTARÁNACHT AGUS AR FHOIREANN INTEACHTA NA dTRÍ UACHTARÁNACHT:

| — | Roghnóidh na Ballstáit atá ar fhoireann reatha na hUachtaránachta ionadaí ar Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA tar éis comhairliúchán inmheánach. Ainmneoidh an Ballstát a roghnófar, de réir a nósanna imeachta inmheánacha, ionadaí chuige sin. Is é an t-ionadaí sin a bheidh freagrach ar leibhéal na n-airí as cúrsaí a bhaineann le spórt sa Bhallstát agus beidh cead aige/aici suí ar an mBord Fondúireachta i gcomhréir le reachtanna WADA. Cuirfear an Ballstát a roghnaíodh chun ionadaí a chur a fáil, agus ainm an ionadaí sin, in iúl d’Ardrúnaíocht Chomhairle an Aontais Eorpaigh (an Ardrúnaíocht). |
| --- | --- |

—

Roghnóidh na Ballstáit atá ar fhoireann reatha na hUachtaránachta ionadaí ar Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA tar éis comhairliúchán inmheánach. Ainmneoidh an Ballstát a roghnófar, de réir a nósanna imeachta inmheánacha, ionadaí chuige sin. Is é an t-ionadaí sin a bheidh freagrach ar leibhéal na n-airí as cúrsaí a bhaineann le spórt sa Bhallstát agus beidh cead aige/aici suí ar an mBord Fondúireachta i gcomhréir le reachtanna WADA. Cuirfear an Ballstát a roghnaíodh chun ionadaí a chur a fáil, agus ainm an ionadaí sin, in iúl d’Ardrúnaíocht Chomhairle an Aontais Eorpaigh (an Ardrúnaíocht).

| — | Má éiríonn an t-ionadaí as a fheidhmeanna/feidhmeanna ar leibhéal na n-airí, fanfaidh an t-ionadaí sin in oifig ar Bhord Fondúireachta WADA go dtí go mbeidh an nós imeachta nua ainmniúcháin curtha i gcrích. Ainmneoidh an Ballstát, nó má thagann foireann na dtrí Uachtaránacht ar chomhaontú maidir le Ballstát eile ó fhoireann na dtrí Uachtaránacht, ainmneoidh an Ballstát eile sin duine ionaid a bheidh incháilithe ionadaíocht a dhéanamh ar Bhallstát an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus a bheidh i gceannas ar an spórt ar leibhéal na n-airí ar feadh a mbeidh fágtha den téarma oifige tosaigh 3 bliana ar an mBord Fondúireachta. |
| --- | --- |

—

Má éiríonn an t-ionadaí as a fheidhmeanna/feidhmeanna ar leibhéal na n-airí, fanfaidh an t-ionadaí sin in oifig ar Bhord Fondúireachta WADA go dtí go mbeidh an nós imeachta nua ainmniúcháin curtha i gcrích. Ainmneoidh an Ballstát, nó má thagann foireann na dtrí Uachtaránacht ar chomhaontú maidir le Ballstát eile ó fhoireann na dtrí Uachtaránacht, ainmneoidh an Ballstát eile sin duine ionaid a bheidh incháilithe ionadaíocht a dhéanamh ar Bhallstát an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus a bheidh i gceannas ar an spórt ar leibhéal na n-airí ar feadh a mbeidh fágtha den téarma oifige tosaigh 3 bliana ar an mBord Fondúireachta.

| — | Ní bheidh an t-ionadaí a d’éirigh as a fheidhm/feidhm ar leibhéal na n-airí incháilithe chun ionadaíocht a dhéanamh ar Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA, ní comhalta den Bhord Fondúireachta é/í a thuilleadh agus is go huathoibríoch a éireoidh sé/sí as oifig nuair a bheidh an nós imeachta nua ainmniúcháin curtha i gcrích. |
| --- | --- |

—

Ní bheidh an t-ionadaí a d’éirigh as a fheidhm/feidhm ar leibhéal na n-airí incháilithe chun ionadaíocht a dhéanamh ar Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA, ní comhalta den Bhord Fondúireachta é/í a thuilleadh agus is go huathoibríoch a éireoidh sé/sí as oifig nuair a bheidh an nós imeachta nua ainmniúcháin curtha i gcrích.

| — | Beidh feidhm ag na rialacha thuasluaite freisin maidir leis na Ballstáit atá ar fhoireann inteachta na dtrí Uachtaránacht. |
| --- | --- |

—

Beidh feidhm ag na rialacha thuasluaite freisin maidir leis na Ballstáit atá ar fhoireann inteachta na dtrí Uachtaránacht.

| — | Is tréimhse 3 bliana a bheidh i dtéarma oifige na n-ionadaithe thuasluaite. |
| --- | --- |

—

Is tréimhse 3 bliana a bheidh i dtéarma oifige na n-ionadaithe thuasluaite.

| — | Fanfaidh an t-ionadaí ó na Ballstáit atá ar fhoireann inteachta na dtrí Uachtaránacht in oifig freisin tar éis di a bheith ar fhoireann reatha na dtrí Uachtaránacht d’fhonn comhleanúnachas agus cothabháil a áirithiú i dtaca leis an téarma oifige 3 bliana. |
| --- | --- |

—

Fanfaidh an t-ionadaí ó na Ballstáit atá ar fhoireann inteachta na dtrí Uachtaránacht in oifig freisin tar éis di a bheith ar fhoireann reatha na dtrí Uachtaránacht d’fhonn comhleanúnachas agus cothabháil a áirithiú i dtaca leis an téarma oifige 3 bliana.

SAINEOLAÍ AR LEIBHÉAL AN RIALTAIS ARNA AINMNIÚ GO COMHPHÁIRTEACH AG NA BALLSTÁIT AG TEACHT LE CHÉILE DÓIBH I dTIONÓL NA COMHAIRLE:

| — | Tíolacfaidh na Ballstáit tograí le haghaidh ionadaí saineolaithe tráth nach déanaí ná aon mhí amháin roimh an gcruinniú de Chomhairle an Aontais Eorpaigh a mbeidh an t-ainmniú le déanamh lena linn. Ní áireofar ar na tograí sin airí ó na Ballstáit a bheidh ar fhoireann reatha na dtrí Uachtaránacht ná ar fhoireann inteachta na dtrí Uachtaránacht. Seolfar na tograí le haghaidh ionadaí saineolaithe chuig Ardrúnaíocht na Comhairle. |
| --- | --- |

—

Tíolacfaidh na Ballstáit tograí le haghaidh ionadaí saineolaithe tráth nach déanaí ná aon mhí amháin roimh an gcruinniú de Chomhairle an Aontais Eorpaigh a mbeidh an t-ainmniú le déanamh lena linn. Ní áireofar ar na tograí sin airí ó na Ballstáit a bheidh ar fhoireann reatha na dtrí Uachtaránacht ná ar fhoireann inteachta na dtrí Uachtaránacht. Seolfar na tograí le haghaidh ionadaí saineolaithe chuig Ardrúnaíocht na Comhairle.

| — | I gcás ina mbeidh níos mó ná iarrthóireacht amháin ann d’ionadaí na saineolaithe, féachfaidh an Uachtaránacht le teacht ar chomhthoil na mBallstát chun vóta ballóide táscach a eagrú in WPS ionas gur féidir ionadaí na saineolaithe a ainmniú. Is í an Uachtaránacht a mholfaidh an nós imeachta vótála agus comhaontófar é de chomhthoil freisin i measc na mBallstát. Beidh aon iarrthóir don phost, ionadaí na saineolaithe, incháilithe chun suí ar an mBord Fondúireachta i gcomhréir le reachtanna WADA. |
| --- | --- |

—

I gcás ina mbeidh níos mó ná iarrthóireacht amháin ann d’ionadaí na saineolaithe, féachfaidh an Uachtaránacht le teacht ar chomhthoil na mBallstát chun vóta ballóide táscach a eagrú in WPS ionas gur féidir ionadaí na saineolaithe a ainmniú. Is í an Uachtaránacht a mholfaidh an nós imeachta vótála agus comhaontófar é de chomhthoil freisin i measc na mBallstát. Beidh aon iarrthóir don phost, ionadaí na saineolaithe, incháilithe chun suí ar an mBord Fondúireachta i gcomhréir le reachtanna WADA.

| — | 3 bliana a bheidh i dtéarma oifige ionadaí na saineolaithe ach amháin má scoireann sé/sí dá f(h)eidhm ar leibhéal na n-airí ina B(h)allstát nó mura mbeidh na ceanglais incháilitheachta chun ionadaíocht a dhéanamh ar Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA is infheidhme tráth an ainmniúcháin á gcomhlíonadh a thuilleadh le linn a t(h)éarma oifige. Sa chás sin, cuirfear tús le nós imeachta nua ainmniúcháin ar feadh tréimhse nua 3 bliana. Fanfaidh ionadaí reatha na saineolaithe sa phost go dtí go mbeidh an nós imeachta nua ainmniúcháin curtha i gcrích. Beidh an téarma oifige comhsheasmhach le reachtanna WADA agus, in aon chás, beidh sé teoranta do 3 théarma ar a mhéad. |
| --- | --- |

—

3 bliana a bheidh i dtéarma oifige ionadaí na saineolaithe ach amháin má scoireann sé/sí dá f(h)eidhm ar leibhéal na n-airí ina B(h)allstát nó mura mbeidh na ceanglais incháilitheachta chun ionadaíocht a dhéanamh ar Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA is infheidhme tráth an ainmniúcháin á gcomhlíonadh a thuilleadh le linn a t(h)éarma oifige. Sa chás sin, cuirfear tús le nós imeachta nua ainmniúcháin ar feadh tréimhse nua 3 bliana. Fanfaidh ionadaí reatha na saineolaithe sa phost go dtí go mbeidh an nós imeachta nua ainmniúcháin curtha i gcrích. Beidh an téarma oifige comhsheasmhach le reachtanna WADA agus, in aon chás, beidh sé teoranta do 3 théarma ar a mhéad.

| — | Maidir le hionadaí na saineolaithe a ionadaíodh nó a thagann chun bheith neamh-incháilithe chun ionadaíocht a dhéanamh ar Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA, ní comhalta den Bhord Fondúireachta é/í a thuilleadh agus is go huathoibríoch a éireoidh sé/sí as oifig nuair a bheidh an nós imeachta nua ainmniúcháin curtha i gcrích. |
| --- | --- |

—

Maidir le hionadaí na saineolaithe a ionadaíodh nó a thagann chun bheith neamh-incháilithe chun ionadaíocht a dhéanamh ar Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA, ní comhalta den Bhord Fondúireachta é/í a thuilleadh agus is go huathoibríoch a éireoidh sé/sí as oifig nuair a bheidh an nós imeachta nua ainmniúcháin curtha i gcrích.

RIALACHA IDIRTHRÉIMHSEACHA:

| — | Beidh feidhm go dtí an 30 Meitheamh 2023 ag na rialacha atá ann cheana maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA mar a leagtar amach i rún 2019 thuasluaite iad. |
| --- | --- |

—

Beidh feidhm go dtí an 30 Meitheamh 2023 ag na rialacha atá ann cheana maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA mar a leagtar amach i rún 2019 thuasluaite iad.

PRÓISEAS FORMHEASA NA mBALLSTÁT AG TEACHT LE CHÉILE DÓIBH I dTIONÓL NA COMHAIRLE:

| — | Déanfaidh na Ballstáit, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, an saineolaí ar leibhéal an rialtais chomh maith leis na Ballstáit a roghnóidh foireann reatha na dtrí Uachtaránacht agus foireann inteachta na dtrí Uachtaránacht chun ionadaithe a ainmniú ar Bhord Fondúireachta WADA, a fhormheas in am trátha roimh ré. |
| --- | --- |

—

Déanfaidh na Ballstáit, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, an saineolaí ar leibhéal an rialtais chomh maith leis na Ballstáit a roghnóidh foireann reatha na dtrí Uachtaránacht agus foireann inteachta na dtrí Uachtaránacht chun ionadaithe a ainmniú ar Bhord Fondúireachta WADA, a fhormheas in am trátha roimh ré.

| — | Tabharfar fógra trí Ardrúnaíocht na Comhairle do WADA faoi ainmneacha chomhaltaí uile Bhord Fondúireachta WADA, ar ionadaithe ó Bhallstáit an Aontais iad, i gcomhréir le forálacha Rialachán (AE) 2018/1725 an 23 Deireadh Fómhair 2018 (1). |
| --- | --- |

—

Tabharfar fógra trí Ardrúnaíocht na Comhairle do WADA faoi ainmneacha chomhaltaí uile Bhord Fondúireachta WADA, ar ionadaithe ó Bhallstáit an Aontais iad, i gcomhréir le forálacha Rialachán (AE) 2018/1725 an 23 Deireadh Fómhair 2018 (1).

---

(1)  Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Deireadh Fómhair 2018 maidir le daoine nádúrtha a chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil ag institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí an Aontais agus maidir le saorghluaiseacht sonraí den sórt sin, agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 45/2001 agus Cinneadh Uimh. 1247/2002/CE.

---

IARSCRÍBHINN II

Socruithe praiticiúla maidir leis na hullmhúcháin do chruinnithe WADA i dtaca le hábhair a thagann faoi inniúlacht an Aontais

Gan dochar d’fhorálacha Rialacha Nós Imeachta na Comhairle (RNIC) agus an Chonartha ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) maidir le próiseas cinnteoireachta an Aontais, tagann an Chomhairle, leis seo, ar chomhaontú maidir leis na socruithe praiticiúla a leanas chun go n-áiritheofaí go mbeidh intuarthacht agus trédhearcacht i bpróiseas an ullmhúcháin do chruinnithe chomhordú mhór-roinn na hEorpa i gComhairle na hEorpa (CAHAMA) agus do chruinnithe WADA:

| 1. | Tar éis dóibh na doiciméid a fháil do chruinnithe de Bhord Fondúireachta WADA, déanfaidh na hionadaithe ó Bhallstáit an Aontais ar an mBord Fondúireachta comhordú eatarthu chun doiciméid a chur ar aghaidh, chuig Ardrúnaíocht na Comhairle, ar doiciméid iad a bheidh ábhartha chun seasamh féideartha ón Aontas a bhunú, más gá, i bhfianaise ullmhúchán na Meithle um an Spórt (WPS). |
| --- | --- |

1.

Tar éis dóibh na doiciméid a fháil do chruinnithe de Bhord Fondúireachta WADA, déanfaidh na hionadaithe ó Bhallstáit an Aontais ar an mBord Fondúireachta comhordú eatarthu chun doiciméid a chur ar aghaidh, chuig Ardrúnaíocht na Comhairle, ar doiciméid iad a bheidh ábhartha chun seasamh féideartha ón Aontas a bhunú, más gá, i bhfianaise ullmhúchán na Meithle um an Spórt (WPS).

| 2. | Roimh gach cruinniú de chuid WADA, iarrtar ar an gCoimisiún togra a ullmhú agus a chur faoi bhráid na Comhairle le haghaidh seasamh ón Aontas maidir le hábhair a thagann faoi inniúlacht an Aontais, agus béim á leagan ar acquis an Aontais, in am trátha roimh chruinnithe de CAHAMA agus de WADA. |
| --- | --- |

2.

Roimh gach cruinniú de chuid WADA, iarrtar ar an gCoimisiún togra a ullmhú agus a chur faoi bhráid na Comhairle le haghaidh seasamh ón Aontas maidir le hábhair a thagann faoi inniúlacht an Aontais, agus béim á leagan ar acquis an Aontais, in am trátha roimh chruinnithe de CAHAMA agus de WADA.

| 3. | Scrúdóidh WPS an dréachtseasamh sin ón Aontas. |
| --- | --- |

3.

Scrúdóidh WPS an dréachtseasamh sin ón Aontas.

| 4. | A luaithe a thiocfaidh WPS ar chomhaontú maidir le dréachtseasamh ón Aontas i ndáil le hábhair a thagann faoi inniúlachtaí an Aontais, cuirfear an dréachtseasamh sin ón Aontas faoi bhráid COREPER lena fhormheas. Féadfaidh COREPER an t-ábhar a chur faoi bhráid na Comhairle lena ghlacadh de réir mar is gá nó is iomchuí. |
| --- | --- |

4.

A luaithe a thiocfaidh WPS ar chomhaontú maidir le dréachtseasamh ón Aontas i ndáil le hábhair a thagann faoi inniúlachtaí an Aontais, cuirfear an dréachtseasamh sin ón Aontas faoi bhráid COREPER lena fhormheas. Féadfaidh COREPER an t-ábhar a chur faoi bhráid na Comhairle lena ghlacadh de réir mar is gá nó is iomchuí.

| 5. | I gcásanna práinne, nuair is gá seasaimh a ghlacadh laistigh de thréimhse ghearr ama, féadfaidh an Uachtaránacht comhaontú a lorg trí nós imeachta i scríbhinn nó nós imeachta an tosta. |
| --- | --- |

5.

I gcásanna práinne, nuair is gá seasaimh a ghlacadh laistigh de thréimhse ghearr ama, féadfaidh an Uachtaránacht comhaontú a lorg trí nós imeachta i scríbhinn nó nós imeachta an tosta.

| 6. | I gcás ina n-iarrtar ar CAHAMA gníomh a ghlacadh a bhfuil éifeachtaí dlíthiúla leis, iarrtar ar an gCoimisiún togra a thíolacadh le haghaidh cinneadh ón gComhairle i gcomhréir le hAirteagal 218(9) CFAE i ndáil leis an ngníomh sin. |
| --- | --- |

6.

I gcás ina n-iarrtar ar CAHAMA gníomh a ghlacadh a bhfuil éifeachtaí dlíthiúla leis, iarrtar ar an gCoimisiún togra a thíolacadh le haghaidh cinneadh ón gComhairle i gcomhréir le hAirteagal 218(9) CFAE i ndáil leis an ngníomh sin.

| 7. | Iarrtar ar an gCoimisiún seasamh an Aontais a chur i láthair ag cruinnithe de chuid CAHAMA, a mhéid a cheadaítear le téarmaí tagartha CAHAMA. Mura ndéanfar amhlaidh, cuirfidh ionadaí ón Uachtaránacht seasamh an Aontais i láthair. |
| --- | --- |

7.

Iarrtar ar an gCoimisiún seasamh an Aontais a chur i láthair ag cruinnithe de chuid CAHAMA, a mhéid a cheadaítear le téarmaí tagartha CAHAMA. Mura ndéanfar amhlaidh, cuirfidh ionadaí ón Uachtaránacht seasamh an Aontais i láthair.

| 8. | Féadfaidh an Uachtaránacht cruinnithe comhordúcháin de chuid an Aontais ar an láthair a thionól, tráth ar bith agus de réir mar is iomchuí, idir na Ballstáit agus an Coimisiún, faoi chathaoirleacht na hUachtaránachta. |
| --- | --- |

8.

Féadfaidh an Uachtaránacht cruinnithe comhordúcháin de chuid an Aontais ar an láthair a thionól, tráth ar bith agus de réir mar is iomchuí, idir na Ballstáit agus an Coimisiún, faoi chathaoirleacht na hUachtaránachta.

| 9. | I dtaca leis na socruithe praiticiúla sin agus an rún ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le seasaimh na mBallstát a chomhordú roimh chruinnithe den Bhord Fondúireachta, a d’fhormheas an Chomhairle, tagann siad in ionad Rún 2019/C 192/01 ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le seasaimh an Aontais agus a Bhallstát a chomhordú roimh chruinnithe de chuid WADA. |
| --- | --- |

9.

I dtaca leis na socruithe praiticiúla sin agus an rún ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le seasaimh na mBallstát a chomhordú roimh chruinnithe den Bhord Fondúireachta, a d’fhormheas an Chomhairle, tagann siad in ionad Rún 2019/C 192/01 ó Ionadaithe Rialtais na mBallstát, ag teacht le chéile dóibh i dtionól na Comhairle, maidir le hionadaíocht Bhallstáit an Aontais ar Bhord Fondúireachta WADA agus maidir le seasaimh an Aontais agus a Bhallstát a chomhordú roimh chruinnithe de chuid WADA.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/35 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/35

---

Rún on gComhairle maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais: Ag féachaint ar 2025 agus níos faide anonn

(2023/C 185/08)

DÉANANN COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH AN MÉID SEO A LEANAS,

1.

MEABHRAÍTEAR DI an cúlra polaitiúil maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais mar a leagtar amach san Iarscríbhinn a ghabhann leis an rún seo é.

2.

ATHDHEARBHAÍONN SÍ nach mbeidh Limistéar Eorpach Oideachais ann faoi 2025 ach amháin trí thiomantas láidir polaitiúil na mBallstát agus CUIREANN SÍ I bhFIOS GO LÁIDIR go bhfuil gá le hiarrachtaí leanúnacha ó na Ballstáit agus ón gCoimisiún, laistigh dá n-inniúlachtaí faoi seach, agus de réir mar is iomchuí le rannpháirtíocht na ngeallsealbhóirí ábhartha ar an leibhéal náisiúnta agus Eorpach, na céimeanna is gá a thabhairt chun an Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach.

3.

TUGANN SÍ DÁ hAIRE an Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir leis an dul chun cinn i dtreo Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach (1).

4.

CUIREANN SÍ I dTREIS go bhfuil an t-oideachas agus an oiliúint, i ngach comhthéacs, ar gach leibhéal agus de gach cineál, ríthábhachtach chun comhtháthú sóisialta, iomaíochas agus fás inbhuanaithe a áirithiú san Aontas Eorpach agus ina Bhallstáit agus chun iad a ullmhú don aistriú glas agus don aistriú digiteach agus chun tacú leo teacht tríothu. Go háirithe tráth a bhfuil sé ríthábhachtach do shaoránaigh teacht ar shásamh agus dea-bhail phearsanta agus dul in oiriúint do dhúshláin an tsaoil seo atá ag athrú i gcónaí agus páirt bhreise a ghlacadh i saoránacht ghníomhach fhreagrach, CUIREANN SÍ I bhFIOS GO LÁIDIR a thábhachtaí atá oideachas, oiliúint agus foghlaim ar feadh an tsaoil do chách — leanaí agus daoine fásta araon — atá ar ardchaighdeán, cuimsitheach agus cothrom.

5.

CUIREANN SÍ I dTÁBHACHT gur cheart cur chuige bunaithe ar an bhfoghlaim ar feadh an tsaoil a bheith mar bhonn taca leis an Limistéar Eorpach Oideachais, agus go gcuimseodh an cur chuige sin córais oideachais agus oiliúna ar bhealach cuimsitheach iomlánaíoch, agus go gcumhdófaí leis teagasc, oiliúint agus foghlaim i ngach comhthéacs, ar gach leibhéal agus de gach cineál, bídís foirmiúil, seachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil, ó oideachas agus cúram na luath-óige go hoideachas scoile, gairmoideachas agus gairmoiliúint chomh maith leis an ardoideachas agus foghlaim aosach.

6.

ATHDHEARBHAÍONN SÍ gur cheart an comhar trasearnála a fheabhsú idir tionscnaimh ábhartha de chuid an Aontais san oideachas agus san oiliúint agus iad siúd i réimsí agus earnálacha beartais gaolmhara — go háirithe an fhostaíocht, an beartas sóisialta, an taighde, an nuálaíocht, an comhshaol agus an óige agus earnálacha an chultúir agus na cruthaitheachta agus an bunús dlí do na réimsí beartais faoi seach a leagtar amach sna Conarthaí á urramú go hiomlán ag an am céanna. CUIREANN SÍ I dTREIS go gcaithfidh tionscnaimh uile an Aontais i réimse an oideachais agus na hoiliúna a bheith comhordaithe agus comhleanúnach, go háirithe iad siúd a bhaineann le scileanna agus inniúlachtaí.

7.

TUGANN SÍ DÁ hAIRE go bhfuil comhar Eorpach san oideachas agus san oiliúint ríthábhachtach don chomhtháthú sóisialta agus do thimpeallacht eacnamaíoch dhea-fheidhmiúil san Aontas Eorpach chun iomaíochas fadtéarmach an Aontais agus rath na n-aistrithe glasa agus digiteacha a áirithiú agus chun éagothromaíochtaí sóisialta, réigiúnacha agus eacnamaíocha a laghdú. AITHNÍONN SÍ, dá bhrí sin, go gcuireann an comhar Eorpach san oideachas agus san oiliúint, lena n-áirítear laistigh den chreat straitéiseach, go mór le codanna ábhartha den Seimeastar Eorpach.

8.

CUIREANN SÍ I bhFIOS GO LÁIDIR a thábhachtaí atá sé sineirgí a chur chun cinn idir an Limistéar Eorpach Oideachais, an Limistéar Eorpach Ardoideachais agus an Limistéar Eorpach Taighde, agus dúbláil acmhainní, struchtúr agus ionstraimí á seachaint ag an am céanna, chomh maith le leas a bhaint as poitéinseal iomlán comhghuaillíochtaí idir na hollscoileanna Eorpacha ina gcuid misean uile, lena n-áirítear tacaíocht a thabhairt dá n-inbhuanaitheacht agus leanúint dá ngné thaighde agus nuálaíochta a neartú, i gcomhréir leis an Moladh ón gComhairle an 5 Aibreán 2022 maidir le naisc a chothú le haghaidh comhar éifeachtach Eorpach san ardoideachas (2).

9.

AITHNÍONN SÍ go bhfuil dúshlán á thabhairt do luachanna bunúsacha agus daonlathacha na hEorpa agus go bhfuil an tírdhreach geopholaitiúil athraithe ag fogha gan chúis na Rúise faoin Úcráin. AONTAÍONN SÍ ní hamháin go n-éascaíonn agus go neartaíonn iarrachtaí comhpháirteacha agus comhar trasnáisiúnta san oideachas agus san oiliúint freagairtí an Aontais agus na mBallstát ar na riachtanais atá tagtha chun cinn mar thoradh ar an bhfogha ach go gcuidíonn siad freisin lenár bpríomhluachanna agus ár bpríomhphrionsabail oideachais a threisiú, mar shampla cuimsiú, cothroime, saoirse acadúil agus neamhspleáchas institiúideach, chomh maith lenár gcomhluachanna agus ár n-aontacht san Aontas.

10.

CUIREANN SÍ I dTREIS a ríthábhachtaí atá sé na bacainní atá fós ar shoghluaisteacht foghlama agus teagaisc a shainaithint agus a bhaint chun Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach go hiomlán agus chun Eoraip athléimneach, shábháilte, inbhuanaithe agus rathúil a chruthú. Neartaíonn an comhar trasnáisiúnta cuimsitheacht, cothroime, barr feabhais, éagsúlacht, mealltacht agus iomaíochas domhanda an ardoideachais agus na hoiliúna san Eoraip. AONTAÍONN SÍ, dá bhrí sin, gur cheart iarrachtaí a dhéanamh chun a áirithiú go mbeidh aitheantas frithpháirteach uathoibríoch ann san oideachas agus san oiliúint. AONTAÍONN SÍ freisin, gur cheart deiseanna a chur chun cinn chun go mbeidh foghlaimeoirí agus múinteoirí soghluaiste agus chun go mbeidh institiúidí san Eoraip agus níos faide i gcéin in ann comhoibriú le chéile.

11.

AITHNÍONN SÍ go bhfuil dul chun cinn déanta ó 2017 i leith chun an Limistéar Eorpach Oideachais a bhunú agus go bhfuil raon leathan beart curtha chun feidhme ar fud an Aontais chun na tosaíochtaí straitéiseacha a leagtar amach sa chreat straitéiseach don chomhar Eorpach san oideachas agus san oiliúint (2021-2030) a bhaint amach. Le tionscnaimh éagsúla agus le comhar agus comhchruthú, tá an Limistéar Eorpach Oideachais á mhúnlú de réir a chéile.

12.

AONTAÍONN SÍ go mbeidh sé ríthábhachtach díriú ar chur chun feidhme, ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal Eorpach araon, i gcomhthéacs an chreata straitéisigh, i gcomhréir le hinniúlachtaí faoi seach gach leibhéil, agus faireachán láidir a dhéanamh laistigh de na struchtúir atá ann cheana, agus aird chuí á tabhairt ar ualaí riaracháin, don tréimhse atá fágtha den chéad timthriall go dtí 2025.

13.

CUIREANN SÍ I dTREIS gur bonn iad na cúig thosaíocht straitéiseacha, mar a leagtar amach sa chreat straitéiseach le haghaidh comhar Eorpach san oideachas agus san oiliúint (2021-2030), don obair atá le déanamh agus don chomhar Eorpach leanúnach san oideachas agus san oiliúint, lena n-áirítear chun an Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach. AONTAÍONN SÍ gur cheart an próiseas athbhreithniúcháin meántéarma atá ar siúl faoi láthair agus an tuarascáil iomlán ar an Limistéar Eorpach Oideachais atá le foilsiú ag an gCoimisiún Eorpach in 2025 a bheith dírithe ar na cúig thosaíocht straitéiseacha sin, lena n-áirítear anailís níos doimhne ar na réimsí sonracha a liostaítear thíos.

14.

| — | Feabhas a chur ar chothroime, cuimsiú agus rath do chách san oideachas agus san oiliúint agus ar shealbhú na bpríomhinniúlachtaí, lena n-áirítear bunscileanna, chun forbairt iomlán phearsanta, shóisialta, shibhialta agus ghairmiúil shaoránaigh uile na hEorpa a chumasú; |
| --- | --- |

—

Feabhas a chur ar chothroime, cuimsiú agus rath do chách san oideachas agus san oiliúint agus ar shealbhú na bpríomhinniúlachtaí, lena n-áirítear bunscileanna, chun forbairt iomlán phearsanta, shóisialta, shibhialta agus ghairmiúil shaoránaigh uile na hEorpa a chumasú;

| — | Gairm na múinteoireachta a fheabhsú agus aghaidh a thabhairt ar ghanntanas múinteoirí; forbairt ghairmiúil, deiseanna soghluaisteachta, dálaí oibre agus dea-bhail múinteoirí a chur chun cinn mar phríomhthosca chun tarraingteacht na gairme a mhéadú; |
| --- | --- |

—

Gairm na múinteoireachta a fheabhsú agus aghaidh a thabhairt ar ghanntanas múinteoirí; forbairt ghairmiúil, deiseanna soghluaisteachta, dálaí oibre agus dea-bhail múinteoirí a chur chun cinn mar phríomhthosca chun tarraingteacht na gairme a mhéadú;

| — | Deireadh a chur leis na bacainní atá fós ann ar an tsoghluaisteacht agus soghluaisteacht chuimsitheach, inbhuanaithe agus chothrom a spreagadh san Aontas, lena n-áirítear trí aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a bhaint amach san oideachas agus san oiliúint (3); |
| --- | --- |

—

Deireadh a chur leis na bacainní atá fós ann ar an tsoghluaisteacht agus soghluaisteacht chuimsitheach, inbhuanaithe agus chothrom a spreagadh san Aontas, lena n-áirítear trí aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a bhaint amach san oideachas agus san oiliúint (3);

| — | Foghlaim ar feadh an tsaoil a chothú, foghlaim aosach, uas-sciliú agus athsciliú san áireamh, agus béim ar leith á leagan ar scileanna agus ar inniúlachtaí don aistriú glas agus don aistriú digiteach. |
| --- | --- |

—

Foghlaim ar feadh an tsaoil a chothú, foghlaim aosach, uas-sciliú agus athsciliú san áireamh, agus béim ar leith á leagan ar scileanna agus ar inniúlachtaí don aistriú glas agus don aistriú digiteach.

15.

DÉANFAIDH SÍ A MARANA maidir leis an gcreat straitéiseach agus féachfaidh sí ar athbhreithniú a dhéanamh ar na réimsí tosaíochta agus ar aon choigeartuithe eile is gá a dhéanamh don dara timthriall idir seo agus 2030.

16.

CUIREANN SÍ I dTREIS go bhfuil sé ríthábhachtach úsáid rathúil a bhaint as an modh oscailte comhordúcháin, tarraingt ón bhfoghlaim fhrithpháirteach, na cleachtais is fearr a chomhroinnt agus, i gcás inarb iomchuí, feabhas a chur ar uirlisí tagartha coiteanna mar shampla DigComp agus GreenComp, chun an Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach.

17.

AITHNÍONN SÍ go bhféadfadh an tSaotharlann Foghlama maidir le hInfheistíocht a Dhéanamh in Oideachas agus Oiliúint ar Ardchaighdeán a bheith ina huirlis áisiúil do na Ballstáit, le húsáid ar bhonn deonach, chun tosaíochtaí straitéiseacha a bhaint amach trí thaighde agus samplaí dea-chleachtais a chur ar fáil maidir le hinfheistíochtaí éifeachtacha agus idirghabhálacha beartais éifeachtacha agus ceapadh beartas atá bunaithe ar fhianaise á chothú ag an am céanna.

18.

AITHNÍONN SÍ gur féidir, le rialachas athchóirithe agus comhar feabhsaithe ar leibhéal an Aontais, cabhrú leis na Ballstáit dul i ngleic le dúshláin atá ag teacht chun cinn agus oibriú níos dlúithe le chéile chun an Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach. AITHNÍONN SÍ freisin an dul chun cinn atá déanta maidir leis an nGrúpa Ardleibhéil um Oideachas agus Oiliúint a neartú trína ról a athshainiú agus an Bord Comhordúcháin a thabhairt isteach. ADMHAÍONN SÍ gur cruthaíodh go raibh an struchtúr nua rialachais éifeachtúil agus úsáideach le linn géarchéimeanna ar nós COVID-19 agus chogadh foghach na Rúise ar an Úcráin.

19.

AONTAÍONN SÍ, áfach, gur gá tuilleadh iarrachtaí a dhéanamh chun go mbeifear in ann torthaí a scaipeadh ar bhealach níos fearr agus le go mbeidh comhroinnt faisnéise agus eolais níos fearr ann idir meithleacha an chreata straitéisigh, foirmíochtaí an Ard-Stiúrthóra agus an Grúpa Ardleibhéil um Oideachas agus Oiliúint chun sineirgí idir an leibhéal teicniúil agus an leibhéal polaitiúil a áirithiú agus an tairbhe is mó is féidir a bhaint as an gcomhar Eorpach.

20.

CUIREANN SÍ I dTREIS go bhfuil gá le hidirphlé treisithe agus spriocdhírithe idir an Coiste Oideachais agus an Coiste Fostaíochta agus, más iomchuí agus más ábhartha, idir páirtithe eile a bhfuil baint acu le próiseas an tSeimeastair Eorpaigh.

21.

IARRANN SÍ ar na Ballstáit agus ar an gCoimisiún dlús a chur lena n-iarrachtaí an Limistéar Eorpach Oideachais a chomhchruthú, i gcomhar le geallsealbhóirí eile ar an leibhéal náisiúnta agus Eorpach nuair is ábhartha, lena n-áirítear soláthraithe agus institiúidí oideachais agus oiliúna, taighdeoirí, na comhpháirtithe sóisialta agus an tsochaí shibhialta. AONTAÍONN SÍ, i ndáil leis an méid sin, gur cheart don Ghrúpa Ardleibhéil tuilleadh plé a dhéanamh ar an dul chun cinn atá déanta, na dúshláin atá fós ann agus na forbairtí a bheidh ann amach anseo agus scrúdú a dhéanamh ar an tuarascáil chríochnaitheach maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais in 2025. IARRANN SÍ freisin ar Bhord Comhordúcháin an Ghrúpa Ardleibhéil comhordú a dhéanamh ar ullmhú cláir oibre beartais i réimse an oideachais agus na hoiliúna ar feadh tréimhse 18 mí le go bhformhuineoidh an Grúpa Ardleibhéil um Oideachas agus Oiliúint é, a chuirfear in iúl don Chomhairle.

22.

IARRANN SÍ ar an gCoimisiún féachaint ar thogra maidir le Bliain Eorpach na Múinteoirí a ullmhú agus a chur ar aghaidh go tráthúil.

23.

TATHANTAÍONN SÍ ar an gCoimisiún tuilleadh forbartha a dhéanamh ar an treoir ón gComhairle agus ar na conclúidí agus na rúin ón gComhairle a tháinig roimhe seo maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais mar bhunchloch dá chuid oibre nuair a bheidh an próiseas athbhreithniúcháin meántéarma á héascú in 2023 agus nuair a bheidh an tuarascáil iomlán maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais faoi 2025 á dréachtú, lena n-áirítear an obair ullmhúcháin óna bhféadfadh athbhreithniú de chuid na Comhairle a eascairt ar na spriocanna ar leibhéal an Aontais don dara timthriall roimh 2030.

24.

IARRANN SÍ ar an gCoimisiún obair a shaothrú, ag tarraingt ar shaineolas an Bhuanghrúpa um Tháscairí agus Tagarmharcanna, ar thograí le haghaidh táscairí nó spriocanna féideartha ar leibhéal an Aontais i réimsí an chuimsithe agus na cothroime, ghairm na múinteoireachta agus na foghlama ar mhaithe leis an inbhuanaitheacht, agus tuarascáil a thabhairt don Chomhairle.

25.

TÁ SÍ AG SÚIL go ndéanfaidh an Coimisiún tuilleadh iarrachtaí i gcomhréir leis na tosaíochtaí straitéiseacha a chomhaontaigh an Chomhairle agus a chumhdóidh an t-oideachas agus an oiliúint i ngach comhthéacs, ar gach leibhéal agus de gach cineál, i ndlúthchomhar leis an gComhairle.

---

(1)  COM(2022) 700 final.

1

(2)  IO C 160, 13.4.2022, lch. 1.

2

(3)  I gcomhréir le Moladh ón gComhairle an 26 Samhain 2018 maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn do cháilíochtaí ardoideachais agus meánoideachais shinsearaigh agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear, (IO C 444, 10.12.2018, lch. 1).

3

---

IARSCRÍBHINN

Cúlra polaitiúil

Comhairle an Aontais Eorpaigh

| 1. | Conclúidí ón gComhairle maidir le dul chun cinn i dtreo fís de Limistéar Eorpach Oideachais (IO C 195, 7.6.2018, lch. 7). |
| --- | --- |

1.

| 2. | Moladh ón gComhairle an 26 Samhain 2018 maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn do cháilíochtaí ardoideachais agus meánoideachais shinsearaigh agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear (IO C 444, 10.12.2018, lch. 1). |
| --- | --- |

2.

| 3. | Rún ón gComhairle maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais a fhorbairt a thuilleadh chun tacú le córais oideachais agus oiliúna atá dírithe ar an todhchaí (IO C 389, 18.11.2019, lch. 1). |
| --- | --- |

3.

| 4. | Rún ón gComhairle maidir le hoideachas agus oiliúint sa Seimeastar Eorpach: díospóireachtaí eolasacha ar athchóirithe agus infheistíochtaí a áirithiú (IO C 64, 27.2.2020, lch. 1). |
| --- | --- |

4.

| 5. | Rún ón gComhairle maidir le creat straitéiseach le haghaidh comhar Eorpach san oideachas agus san oiliúint i dtreo an Limistéir Eorpaigh Oideachais agus níos faide anonn (2021-2030) (IO C 66, 26.2.2021, lch. 1). |
| --- | --- |

5.

| 6. | Rún ón gComhairle maidir le struchtúr rialachais an chreata straitéisigh le haghaidh comhar Eorpach san oideachas agus san oiliúint i dtreo an Limistéir Eorpaigh Oideachais agus níos faide anonn (2021-2030) (IO C 497, 10.12.2021, lch. 1). |
| --- | --- |

6.

| 7. | Moladh ón gComhairle an 5 Aibreán 2022 maidir le naisc a chothú le haghaidh comhar éifeachtach Eorpach san ardoideachas (IO C 160, 13.4.2022, lch. 1). |
| --- | --- |

7.

An Coimisiún Eorpach

| 8. | Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle, Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus Coiste na Réigiún dar teideal Achieving the European Education Area by 2025 [an Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach faoi 2025] (COM(2020) 625 final). |
| --- | --- |

8.

| 9. | Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle, Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus Coiste na Réigiún maidir leis an dul chun cinn i dtreo Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach (COM(2022) 700 final). |
| --- | --- |

9.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/39 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/39

---

CONCLÚIDÍ ÓN GCOMHAIRLE MAIDIR LE HEALAÍONTÓIRÍ I MBAOL AGUS EALAÍONTÓIRÍ EASÁITITHE

(2023/C 185/09)

MAIDIR LE COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH

AGUS AN MÉID SEO A LEANAS Á ADMHÁIL AICI

| 1. | an tábhacht a bhaineann le cearta cruthaitheacha agus cultúrtha, mar a chumhdaítear in ionstraimí domhanda (1) agus réigiúnacha (2) maidir le cearta an duine, chun dínit an duine, éagsúlacht chultúrtha, iolrachas, daonlathas agus luach intreach an chultúir a chothabháil, |
| --- | --- |

1.

| 2. | obair eagraíochtaí idirnáisiúnta ar shaoirse an léirithe ealaíonta, ina measc UNESCO – a n-aithníonn a Coinbhinsiún 2005 gur gá bearta a dhéanamh chun éagsúlacht léirithe cultúir a chosaint, go háirithe i gcásanna ina bhféadfadh léirithe cultúir a bheith i mbaol a ndíothaithe nó a lagaithe thromchúisigh (3) – agus Comhairle na hEorpa (4), go háirithe maidir lena Manifesto on the Freedom of Expression of the Arts and Culture in the Digital Era [ Forógra maidir le Saoirse Léirithe na nEalaíon agus an Chultúir sa Ré Dhigiteach], |
| --- | --- |

2.

| 3. | na conclúidí ón gComhairle Eorpach an 15 Nollaig 2022 agus an 9 Feabhra 2023, ina dhearbhaítear an géarcháineadh a rinne sí cheana ar chogadh foghach na Rúise ar an Úcráin, ina n-athdhearbhaíonn an Chomhairle Eorpach go dtacaíonn an tAontas go hiomlán le neamhspleáchas, ceannasacht agus iomláine chríochach na hÚcráine laistigh dá teorainneacha, ar teorainneacha iad a aithnítear go hidirnáisiúnta (5), agus ina n-athdhearbhaíonn sí go leanfar de thacaíocht a thabhairt do dhaoine easáitithe (6), |
| --- | --- |

3.

| 4. | an Rún ó Pharlaimint na hEorpa maidir le dlúthpháirtíocht chultúrtha leis an Úcráin, ina gcuirtear in iúl go bhfuil dlúthpháirtíocht dhílis aici le healaíontóirí (7), ós rud é go mbeidh ról bunúsach ag an ealaín agus ag an gcultúr i leigheas agus in atógáil na hÚcráine, ag moladh, go háirithe, gníomhaíocht ealaíontóirí agus chruthaitheoirí na hÚcráine a ghníomhaigh i gcoinne ionradh na Rúise trína n-ealaín a chleachtadh (8), |
| --- | --- |

4.

| 5. | Plean Oibre an Aontais don Chultúr 2023–2026 (9), ina bhfuil roinnt gníomhaíochtaí (10) a bhaineann le hábhar na n-ealaíontóirí i mbaol (11) agus na n-ealaíontóirí easáitithe. |
| --- | --- |

5.

DE BHRÍ GUR FÍOR AN MÉID SEO A LEANAS

| 6. | bíonn ról tábhachtach ag ealaíontóirí ar fud an domhain i saol, forbairt agus athléimneacht na sochaí agus na ndaoine aonair, agus ba cheart dóibh a bheith in ann an ról a imirt agus a gcruthaitheacht agus a saoirse léirithe á gcaomhnú ag an am céanna, |
| --- | --- |

6.

| 7. | i gcomhréir leis na rialacháin atá ann cheana, ba cheart, dá bhrí sin, cosaint a chur ar fáil d’ealaíontóirí ar bhagairtí agus ar sháruithe de gach cineál a chuireann i mbaol iad mar gheall ar a saothar ealaíne, |
| --- | --- |

7.

| 8. | is ionsaí ar fhéiniúlacht chultúrtha na hÚcráine freisin é cogadh foghach na Rúise ar an Úcráin, agus tá ról tábhachtach ag an ngné chultúrtha sna cineálacha éagsúla tacaíochta don Úcráin. |
| --- | --- |

8.

AGUS AN MÉID SEO A LEANAS Á CHUR I dTREIS AICI

| 9. | misneach agus diongbháilteacht na n-ealaíontóirí uile, go háirithe ealaíontóirí ban, a úsáideann an guth atá acu tríd an gcultúr chun sochaithe córa síochánta, saoirse agus daonlathas a chur chun cinn agus cogadh, géarleanúint agus éadulaingt a cháineadh, |
| --- | --- |

9.

| 10. | an ról suntasach, go stairiúil agus sa lá atá inniu ann, atá ag ealaíontóirí ar deoraíocht i gcur chun cinn na síochána, na tuisceana frithpháirtí, na saoirse, an daonlathais agus na héagsúlachta cultúrtha, agus an tábhacht a bhaineann le deis a thabhairt d’ealaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe leanúint dá n-obair ealaíonta agus leanúint d’fhianaise a thabhairt faoi imeachtaí leanúnacha, |
| --- | --- |

10.

| 11. | ní féidir le healaíontóirí leanúint dá n-obair ealaíonta go sábháilte a thuilleadh i dtíortha ar fud an domhain ina gcuirtear luachanna daonlathacha faoi chois nó ina gcuirtear cosc orthu, lena n-áirítear ealaíontóirí ón Rúis agus ón mBealarúis atá cáinteach faoin réimeas agus dá bhrí sin a ndéantar bagairtí agus géarleanúint orthu go háirithe, |
| --- | --- |

11.

| 12. | spreag cogadh foghach na Rúise ar an Úcráin easáitiú mórscála shaoránaigh na hÚcráine agus géarchéim dhaonnúil ar scála nach bhfacthas san Eoraip ón Dara Cogadh Domhanda, le tionchar ollmhór, lena n-áirítear ar ealaíontóirí agus ar a saoirse léirithe, agus d’athdhearbhaigh an méid sin an gá atá le hullmhacht san Eoraip chun tacaíocht a chur ar fáil d’ealaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe sa ghearrthéarma agus san fhadtéarma araon, trí na creataí iomchuí institiúideacha agus dlíthiúla. |
| --- | --- |

12.

IS MÓR AICI AN MÉID SEO A LEANAS

| 13. | na bearta atá déanta ag an Aontas Eorpach agus a Bhallstáit chun tearmann (12) a chur ar fáil d’ealaíontóirí, lena n-áirítear mic léinn sna healaíona, agus iriseoirí neamhspleácha (13), atá ag teitheadh ó chogadh foghach na Rúise ar an Úcráin, agus na tionscnaimh a rinneadh faoi chuimsiú Chlár Eoraip na Cruthaitheachta (14) chun tacú le healaíontóirí na hÚcráine atá thíos leis an gcogadh, agus faoi chuimsiú chlár Erasmus+ chun tacú le mic léinn sna healaíona ón Úcráin. |
| --- | --- |

13.

IARRANN SÍ AR NA BALLSTÁIT, AR NA LEIBHÉIL CHUÍ, AGUS TRÍ NA CREATAÍ INSTITIÚIDEACHA AGUS DLÍTHIÚLA CUÍ, AN MÉID SEO A LEANAS A DHÉANAMH:

| 14. | breithniú a dhéanamh ar bhearta breise a dhéanamh chun feabhas a chur ar an gcumas tearmainn shábháilte agus ‘cathracha tearmainn’ (15), mar a thugtar orthu, a chur ar fáil d’ealaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe ó áiteanna éagsúla ar fud an domhain agus rannchuidiú le líonrú do na healaíontóirí sin, |
| --- | --- |

14.

| 15. | machnamh a dhéanamh, i gcás inarb iomchuí, ar chónaitheachtaí ealaíonta rialta a oiriúnú ina gcónaitheachtaí éigeandála, agus riachtanais na n-ealaíontóirí i mbaol agus na n-ealaíontóirí easáitithe á gcur san áireamh, lena n-áirítear iad siúd atá ag teacht as cogadh foghach na Rúise ar an Úcráin, |
| --- | --- |

15.

| 16. | machnamh a dhéanamh ar chur chuige fadtéarmach iomlánaíoch a chur i bhfeidhm agus fáilte á cur roimh ealaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe agus dá dteaghlaigh, agus an géarghá atá le tearmann sábháilte á chomhlánú leis an bhféidearthacht a bheith mar chuid den saol áitiúil agus cultúrtha agus fanacht gníomhach agus infheicthe ó thaobh na healaíne de, agus foghlaim theanga na tíre óstaí a spreagadh. |
| --- | --- |

16.

IARRANN SÍ AR NA BALLSTÁIT, AR AN gCOIMISIÚN EORPACH AGUS AR ARDIONADAÍ AN AONTAIS DO GHNÓTHAÍ EACHTRACHA AGUS DON BHEARTAS SLÁNDÁLA (16), INA RÉIMSÍ INNIÚLACHTA FAOI SEACH AGUS AR NA LEIBHÉIL IOMCHUÍ, AN MÉID SEO A LEANAS A DHÉANAMH:

| 17. | an t-idirphlé le comhpháirtithe na hÚcráine a choinneáil ar bun maidir le bealaí lena bhféadfaí leanúint de bheith ag tacú le hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hÚcráine agus cur chun cinn chultúr na hÚcráine san Aontas a spreagadh le rannpháirtíocht ealaíontóirí de chuid na hÚcráine, lena n-áirítear ealaíontóirí atá i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe, agus eagraíochtaí cultúir, agus neamhspleáchas agus éagsúlacht earnáil an chultúir á n-urramú go hiomlán ag an am céanna, |
| --- | --- |

17.

| 18. | bearta a dhéanamh, trí na bealaí ábhartha uile, chun seasamh le saoirse ealaíne agus cearta ealaíontóirí ar fud an domhain agus iad a chosaint, lena n-áirítear an ceart chun ealaín a chruthú gan chinsireacht nó imeaglú, |
| --- | --- |

18.

| 19. | leanúint de thacaíocht a thabhairt d’ealaíontóirí san Aontas atá i mbaol nó easáitithe mar gheall ar éifeachtaí na réimeas leatromach nó an chogaidh, nó a bhfreasúra ina gcoinne, go háirithe cogadh foghach na Rúise ar an Úcráin, |
| --- | --- |

19.

| 20. | dul i gcomhairle le gníomhaithe atá gníomhach i dtearmainn a chur ar fáil d’ealaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe roimh na tuarascálacha tréimhsiúla a ghabhann le Coinbhinsiún Unesco 2005 (17) agus, i gcás inarb ábhartha, saincheist na dtearmainneacha d’ealaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe a áireamh sna tuarascálacha sin. |
| --- | --- |

20.

IARRANN SÍ AR AN gCOIMISIÚN EORPACH AGUS AR ARDIONADAÍ AN AONTAIS DO GHNÓTHAÍ EACHTRACHA AGUS DON BHEARTAS SLÁNDÁLA AN MÉID SEO A LEANAS A DHÉANAMH:

| 21. | forléargas cuimsitheach a chur ar fáil ina leagtar amach faisnéis atá cothrom le dáta faoi chúnamh déthaobhach an Aontais agus na mBallstát don Úcráin i réimse na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, lena n-áirítear ealaíontóirí na hÚcráine atá i mbaol agus easáitithe, |
| --- | --- |

21.

| 22. | rannchuidiú le líonrú agus le malartú faisnéise, dea-chleachtas agus taithí idir na Ballstáit agus gníomhaithe neamhstáit a thacaíonn le healaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe, |
| --- | --- |

22.

| 23. | tacú le comhar beartais trasnáisiúnta trasearnála maidir le saoirse ealaíne, lena n-áirítear tacú le gníomhaíochtaí le haghaidh ealaíontóirí i mbaol agus ealaíontóirí easáitithe, agus an taithí a fuarthas ó ghlao ar thacaíocht Eoraip na Cruthaitheachta do dhaoine easáitithe ón Úcráin agus d’earnálacha cultúir agus cruthaitheacha na hÚcráine á chur san áireamh. |
| --- | --- |

23.

---

(1)  Airteagal 27 de Dhearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine, atá 75 bliana ar an bhfód in 2023, nó Airteagal 15 den Chúnant Idirnáisiúnta maidir le Cearta Eacnamaíocha, Sóisialta agus Cultúrtha, i measc ionstraimí eile.

(2)  An Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh, i measc ionstraimí eile.

(3)  Coinbhinsiún UNESCO 2005 ar Éagsúlacht Léirithe Cultúir a Chosaint agus a Chur Chun Cinn.

(4)  Agus a cuid oibre á bunú aici ar an gCoinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine (EHCR), d’fhoilsigh Comhairle na hEorpa tuarascáil ar an tSaoirse Ealaíne agus sheol sí an Forógra maidir le Saoirse Léirithe na nEalaíon agus an Chultúir sa Ré Dhigiteach ina luaitear, i measc nithe eile, go mbíonn tionchar ag srianta ar an tsaoirse léirithe agus ar an tsaoirse ealaíne ar an tsochaí ina hiomláine, rud lena mbaintear uaithi a hiolrachas agus beogacht a próisis dhaonlathaigh.

(5)  EUCO 34/22.

(6)  EUCO 1/23.

(7)  Féach Iarscríbhinn II don sainmhíniú ar ‘ealaíontóirí’.

(8)  Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 20 Deireadh Fómhair 2022 maidir le dlúthpháirtíocht chultúrtha leis an Úcráin agus comhshásra práinnfhreagartha le haghaidh téarnamh cultúrtha san Eoraip (2022/2759(RSP)).

(9)  Rún ón gComhairle maidir le Plean Oibre an Aontais don Chultúr 2023-2026 - IO C 466, 7.12.2022, lch. 1.

(10)  Maidir le saoirse ealaíne, leis an oidhreacht chultúrtha a chaomhnú agus earnálacha cultúrtha agus cruthaitheacha áitiúla a chumhachtú san Úcráin agus maidir leis an ról atá ag an gcultúr agus ag gairmithe cultúrtha i gcur chun cinn agus i gcosaint an daonlathais agus chearta an duine i gcomhthéacsanna leochaileacha.

(11)  Féach Iarscríbhinn II don sainmhíniú ar ‘ealaíontóirí i mbaol’.

(12)  Féach Iarscríbhinn II don sainmhíniú ar ‘tearmann’.

(13)  Féach, mar shampla, na conclúidí ón gComhairle (2022/C 245/04) maidir le cosaint agus sábháilteacht iriseoirí agus gairmithe eile sna meáin, ina moltar, mar shampla, go dtacódh na Ballstáit agus an Coimisiún le hiriseoirí agus gairmithe sna meáin atá neamhspleách agus atá ar deoraíocht, go háirithe ó thíortha mar shampla an Úcráin, an Bhealarúis agus Cónaidhm na Rúise.

(14)  An Coimisiún Eorpach, Support for Ukrainian artists, cultural and creative professionals and organisations [Tacaíocht d’ealaíontóirí agus gairmithe agus eagraíochtaí cultúrtha agus cruthaitheacha na hÚcráine].

(15)  Féach Iarscríbhinn II don sainmhíniú ar ‘cathracha tearmainn’.

(16)  Agus prionsabal na coimhdeachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 CAE á urramú.

(17)  Coinbhinsiún Unesco 2005 ar Éagsúlacht Léirithe Cultúir a Chosaint agus a Chur Chun Cinn, Airteagal 9.

---

IARSCRÍBHINN I

Tagairtí

| — | Cairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh. (2000/C 364/01) |
| --- | --- |

—

Cairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh. (2000/C 364/01)

| — | Communication from the Commission to the European Parliament, the Council, the European Economic and Social Committee and the Committee of the Regions on the European Democracy Action Plan [Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún, maidir leis an bPlean Gníomhaíochta um an Daonlathas Eorpach]. COM/2020/790 final (níl leagan Gaeilge ann) |
| --- | --- |

—

Communication from the Commission to the European Parliament, the Council, the European Economic and Social Committee and the Committee of the Regions on the European Democracy Action Plan [Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún, maidir leis an bPlean Gníomhaíochta um an Daonlathas Eorpach]. COM/2020/790 final (níl leagan Gaeilge ann)

| — | an Coinbhinsiún chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint. Sraith Chonarthaí de chuid Chomhairle na hEorpa 005, Comhairle na hEorpa, 1950 |
| --- | --- |

—

an Coinbhinsiún chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint. Sraith Chonarthaí de chuid Chomhairle na hEorpa 005, Comhairle na hEorpa, 1950

| — | Conclúidí ón gComhairle maidir le cosaint agus sábháilteacht iriseoirí agus gairmithe eile sna meáin – IO C 245, 28.6.2022, lch. 5 |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle maidir le cosaint agus sábháilteacht iriseoirí agus gairmithe eile sna meáin – IO C 245, 28.6.2022, lch. 5

| — | Rún ón gComhairle maidir le Plean Oibre an Aontais don Chultúr 2023-2026 – IO C 466, 7.12.2022, lch. 1 |
| --- | --- |

—

Rún ón gComhairle maidir le Plean Oibre an Aontais don Chultúr 2023-2026 – IO C 466, 7.12.2022, lch. 1

| — | Dearbhú Chomhdháil na nAirí Cultúir de chuid Chomhairle na hEorpa ‘Ár dtodhchaí a chruthú: an chruthaitheacht agus an oidhreacht chultúrtha mar acmhainní straitéiseacha d’Eoraip atá éagsúil agus daonlathach’, an 1 Aibreán 2022 |
| --- | --- |

—

Dearbhú Chomhdháil na nAirí Cultúir de chuid Chomhairle na hEorpa ‘Ár dtodhchaí a chruthú: an chruthaitheacht agus an oidhreacht chultúrtha mar acmhainní straitéiseacha d’Eoraip atá éagsúil agus daonlathach’, an 1 Aibreán 2022

| — | Dearbhú ó na hairí Eorpacha atá freagrach as an gCultúr, as an gClosamharc agus as na Meáin, ag teacht le chéile dóibh in Angers, curtha in eagar 2022 |
| --- | --- |

—

Dearbhú ó na hairí Eorpacha atá freagrach as an gCultúr, as an gClosamharc agus as na Meáin, ag teacht le chéile dóibh in Angers, curtha in eagar 2022

| — | An Coimisiún Eorpach, EU supports Ukraine through culture [An tAontas Eorpach ag tacú leis an Úcráin tríd an gcultúr], curtha in eagar 2022 |
| --- | --- |

—

An Coimisiún Eorpach, EU supports Ukraine through culture [An tAontas Eorpach ag tacú leis an Úcráin tríd an gcultúr], curtha in eagar 2022

| — | Conclúidí ón gComhairle Eorpach, an 15 Nollaig 2022, EUCO 34/22 |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle Eorpach, an 15 Nollaig 2022, EUCO 34/22

| — | Conclúidí ón gComhairle Eorpach, an 9 Feabhra 2023, EUCO 1/23 |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle Eorpach, an 9 Feabhra 2023, EUCO 1/23

| — | Conclúidí ón gComhairle Eorpach, an 23 Márta 2023, EUCO 4/23 |
| --- | --- |

—

Conclúidí ón gComhairle Eorpach, an 23 Márta 2023, EUCO 4/23

| — | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 20 Deireadh Fómhair 2022 maidir le dlúthpháirtíocht chultúrtha leis an Úcráin agus comhshásra práinnfhreagartha le haghaidh téarnamh cultúrtha san Eoraip. (2022/2759(RSP)) |
| --- | --- |

—

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 20 Deireadh Fómhair 2022 maidir le dlúthpháirtíocht chultúrtha leis an Úcráin agus comhshásra práinnfhreagartha le haghaidh téarnamh cultúrtha san Eoraip. (2022/2759(RSP))

| — | Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Nollaig 2022 maidir le cur chun feidhme an Chláir Oibre Eorpaigh Nua le haghaidh an Chultúir agus Straitéis an Aontais Eorpaigh maidir le Caidreamh Cultúrtha Idirnáisiúnta. (2022/2047(INI)) |
| --- | --- |

—

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 14 Nollaig 2022 maidir le cur chun feidhme an Chláir Oibre Eorpaigh Nua le haghaidh an Chultúir agus Straitéis an Aontais Eorpaigh maidir le Caidreamh Cultúrtha Idirnáisiúnta. (2022/2047(INI))

| — | Líonra Idirnáisiúnta na gCathracha Tearmainn, ICORN, What is ICORN [Céard is ICORN ann], curtha in eagar 2023. Nasc: https://icorn.org/what-icorn (Rochtain 20 Márta 2023) |
| --- | --- |

—

Líonra Idirnáisiúnta na gCathracha Tearmainn, ICORN, What is ICORN [Céard is ICORN ann], curtha in eagar 2023. Nasc: https://icorn.org/what-icorn (Rochtain 20 Márta 2023)

| — | ECFE, Policy Responses on the Impacts of the War in Ukraine, [Freagairtí beartais ar thionchar an chogaidh san Úcráin], curtha in eagar 2022 |
| --- | --- |

—

ECFE, Policy Responses on the Impacts of the War in Ukraine, [Freagairtí beartais ar thionchar an chogaidh san Úcráin], curtha in eagar 2022

| — | Rialachán (AE) 2021/818 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Clár Eoraip na Cruthaitheachta (2021 go 2027) agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 – IO L 189, 28.5.2021, lch. 34 |
| --- | --- |

—

Rialachán (AE) 2021/818 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Clár Eoraip na Cruthaitheachta (2021 go 2027) agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 – IO L 189, 28.5.2021, lch. 34

| — | Coiste Stiúrtha um Chultúr, Oidhreacht agus Tírdhreach (CDCPP), Jaroslav Andel, Giuliana De Francesco, Kata Krasznahorkai, Mary Ann DeVlieg, Sara Whyatt, le tacaíocht ó Levan Kharatishvili, Manifesto on the Freedom of Expression of Arts and Culture in the Digital Era [Forógra maidir le Saoirse Léirithe na nEalaíon agus an Chultúir sa Ré Dhigiteach], curtha in eagar 2020 |
| --- | --- |

—

Coiste Stiúrtha um Chultúr, Oidhreacht agus Tírdhreach (CDCPP), Jaroslav Andel, Giuliana De Francesco, Kata Krasznahorkai, Mary Ann DeVlieg, Sara Whyatt, le tacaíocht ó Levan Kharatishvili, Manifesto on the Freedom of Expression of Arts and Culture in the Digital Era [Forógra maidir le Saoirse Léirithe na nEalaíon agus an Chultúir sa Ré Dhigiteach], curtha in eagar 2020

| — | Coiste Stiúrtha um Chultúr, Oidhreacht agus Tírdhreach (CDCPP), Free to Create: Artistic Freedom in Europe – Council of Europe Report on The Freedom of Artistic Expression [Saor le cruthú: an tSaoirse Ealaíne san Eoraip – Tuarascáil ó Chomhairle na hEorpa maidir le saoirse an léirithe ealaíonta], curtha in eagar in 2023 |
| --- | --- |

—

Coiste Stiúrtha um Chultúr, Oidhreacht agus Tírdhreach (CDCPP), Free to Create: Artistic Freedom in Europe – Council of Europe Report on The Freedom of Artistic Expression [Saor le cruthú: an tSaoirse Ealaíne san Eoraip – Tuarascáil ó Chomhairle na hEorpa maidir le saoirse an léirithe ealaíonta], curtha in eagar in 2023

| — | Unesco, Coinbhinsiún 2005 ar Éagsúlacht Léirithe Cultúir a Chosaint agus a Chur Chun Cinn, curtha in eagar 2015 |
| --- | --- |

—

Unesco, Coinbhinsiún 2005 ar Éagsúlacht Léirithe Cultúir a Chosaint agus a Chur Chun Cinn, curtha in eagar 2015

| — | UNHCR, Ukraine Refugee Situation [Staid na nDídeanaithe Úcránacha], sonraí tugtha cothrom le dáta i mí na Nollag 2022 |
| --- | --- |

—

UNHCR, Ukraine Refugee Situation [Staid na nDídeanaithe Úcránacha], sonraí tugtha cothrom le dáta i mí na Nollag 2022

| — | Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe, International Covenant on Economic, Social and Cultural Rights, [an Cúnant Idirnáisiúnta maidir le Cearta Eacnamaíocha, Sóisialta agus Cultúrtha], A/RES/2200, 1966 |
| --- | --- |

—

Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe, International Covenant on Economic, Social and Cultural Rights, [an Cúnant Idirnáisiúnta maidir le Cearta Eacnamaíocha, Sóisialta agus Cultúrtha], A/RES/2200, 1966

| — | Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe, Universal Declaration of Human Rights [Dearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine (DUCD)]. Rún 217 A(III) ón gComhthionól Ginearálta, 1948 |
| --- | --- |

—

Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe, Universal Declaration of Human Rights [Dearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine (DUCD)]. Rún 217 A(III) ón gComhthionól Ginearálta, 1948

---

IARSCRÍBHINN II

Sainmhínithe

Chun críocha na gconclúidí seo ón gComhairle, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

Ealaíontóir: tá an sainmhíniú ar ‘ealaíontóir’ le tuiscint le brí leathan; lena n-áirítear gach gairmí in earnálacha an chultúir agus na cruthaitheachta mar a shainmhínítear in Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/818 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Clár Eoraip na Cruthaitheachta (2021 go 2027) agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013.

Tearmann: ciallaíonn ‘tearmann’ deis a chuirtear ar fáil d’ealaíontóirí i mbaol ina dtíortha féin cosaint a fháil agus, más mian leo, fanacht gníomhach ó thaobh na healaíne de, in áit eile ar feadh tréimhse teoranta ama.

Ealaíontóirí i mbaol: ealaíontóirí atá faoi bhagairt ag coinbhleacht armtha, géarleanúint nó cos ar bolg.

Cónaitheacht éigeandála: áit chun ealaíontóir i mbaol a athlonnú go sealadach, agus cóiríocht agus deiseanna á gcur ar fáil chun leanúint dá c(h)uid oibre in áit shábháilte. Is féidir cónaitheacht éigeandála a chruthú trí chláir chónaithe ealaíne atá ann cheana féin nó trí chónaitheachtaí ealaíonta nua a chruthú chun tacú le healaíontóirí easáitithe atá ag teitheadh ó choinbhleacht armtha.

Cathracha tearmainn: de réir Líonra Idirnáisiúnta na gCathracha Tearmainn (ICORN), is cathracha nó réigiúin iad ‘cathracha tearmainn’ a thugann foscadh do scríbhneoirí agus d’ealaíontóirí i mbaol, a dhéanann saoirse léirithe a chur chun cinn, luachanna daonlathacha a chosaint agus dlúthpháirtíocht idirnáisiúnta a chur chun cinn. Cuireann Cathracha ICORN foscadh fadtéarmach, ach sealadach, ar fáil dóibh siúd a chuirtear i mbaol mar thoradh díreach ar a ngníomhaíochtaí cruthaitheacha (1).

---

(1)  Líonra Idirnáisiúnta na gCathracha Tearmainn.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/44 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/44

---

Conclúidí ón gComhairle maidir le céimeanna breise chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch san oideachas agus san oiliúint a bhaint amach

(2023/C 185/10)

DÉANANN COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH AN MÉID SEO A LEANAS

ATHDHEARBHAÍONN sí a tiomantas láidir polaitiúil Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach faoi 2025, agus MEABHRAÍTEAR DI an cúlra polaitiúil mar a leagtar amach san Iarscríbhinn é.

CUIREANN SÍ AN MÉID A LEANAS I dTREIS:

1.

Le Coinbhinsiún 1997 maidir le Cáilíochtaí Ardoideachais sa Réigiún Eorpach a Aithint (Coinbhinsiún um Aitheantas Liospóin) agus a fhothéacsanna, a d’fhorbair Comhairle na hEorpa agus UNESCO, soláthraítear creat dlíthiúil chun aitheantas a thabhairt do cháilíochtaí ardoideachais agus do cháilíochtaí in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí a thugann rochtain ar ardoideachas. I réimse an ghairmoideachais agus na gairmoiliúna, tá na Ballstáit tiomanta do Phróiseas Chóbanhávan maidir le comhar feabhsaithe lena gcuirtear muinín fhrithpháirteach, trédhearcacht agus aitheantas cáilíochtaí agus inniúlachtaí chun cinn.

2.

| — | na céimeanna is gá a dhéanamh chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a bhaint amach do cháilíochtaí ardoideachais agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear ar leibhéal an ardoideachais; |
| --- | --- |

—

na céimeanna is gá a dhéanamh chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a bhaint amach do cháilíochtaí ardoideachais agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear ar leibhéal an ardoideachais;

| — | dul chun cinn suntasach a dhéanamh i dtreo aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a thabhairt do cháilíochtaí in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí a thugann rochtain ar ardoideachas agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear san oideachas agus san oiliúint meánscoile uachtaraí. |
| --- | --- |

—

dul chun cinn suntasach a dhéanamh i dtreo aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a thabhairt do cháilíochtaí in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí a thugann rochtain ar ardoideachas agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear san oideachas agus san oiliúint meánscoile uachtaraí.

3.

Leagtar amach san iarscríbhinn a ghabhann le Moladh 2018 na sainmhínithe ar ‘aitheantas frithpháirteach uathoibríoch ar cháilíocht’ agus ar ‘torthaí tréimhse foghlama thar lear’ ar leibhéal an ardoideachais agus ar leibhéal an oideachais agus na hoiliúna meánscoile uachtaraí araon agus tá siad infheidhme go hiomlán maidir leis na conclúidí reatha ón gComhairle.

Á AITHINT DI:

1.

Ní féidir an Limistéar Eorpach Oideachais (LEO) a bhaint amach gan a aithint go bhfuil aitheantas frithpháirteach uathoibríoch do cháilíochtaí agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear ar cheann de na bunchlocha bunúsacha chun soghluaisteacht foghlama a chothú. Nuair nach mbíonn an t-aitheantas uathoibríoch, d’fhéadfadh ualaí riaracháin a bheith i gceist leis sin ar institiúidí, ar sholáthraithe oideachais agus oiliúna agus ar fhoghlaimeoirí araon, rud a dhéanfadh difear do rochtain chomhionann ar oideachas agus ar oiliúint chothrom agus ardcháilíochta ar feadh an tsaoil, agus d’fhéadfadh sé cur isteach ar shoghluaisteacht agus ar shealbhú scileanna agus inniúlachtaí idirdhisciplíneacha a theastaíonn maidir leis an bhforbairt phearsanta, shibhialta agus ghairmiúil chomh maith le hinfhostaitheacht fheabhsaithe. Chun go gcoinneoidh agus go bhfeabhsóidh an tAontas Eorpach a bhuntáiste iomaíoch, tá sé ríthábhachtach tairbhe iomlán a bhaint as acmhainneacht LEO, ionas go mbeidh foghlaimeoirí in ann an leas is fearr is féidir a bhaint as gach deis oideachais agus oiliúna ar fud an Aontais.

2.

Tá bearta chun trédhearcacht a chothú, agus ar an gcaoi sin muinín a fheabhsú, ríthábhachtach chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch do cháilíochtaí agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear a chur chun cinn san ardoideachas agus in oideachas meánscoile uachtaraí (lena n-áirítear oideachas ginearálta agus gairmoideachas agus gairmoiliúint araon). Tá cur chun feidhme rathúil an aitheantais fhrithpháirtigh uathoibríoch ag brath ar dhlús a chur leis an dul chun cinn atá déanta laistigh de LEO agus de Limistéar Eorpach an Ardoideachais (EHEA) agus ar an dul chun cinn sin i dtreo níos mó trédhearcachta agus muiníne a chothú.

3.

D’oibrigh na Ballstáit agus an Coimisiún Eorpach le chéile ar bhealach rathúil chun sraith ionstraimí a chur ar fáil, agus rinneadh céimeanna suntasacha i bPróiseas Bologna chun bosca uirlisí a chur ar fáil do na Ballstáit chun go mbeidh an t-aitheantas frithpháirteach uathoibríoch ina fhéidearthacht phraiticiúil san ardoideachas. Áirítear ar na huirlisí sin, i measc rudaí eile, na Caighdeáin agus na Treoirlínte um Dhearbhú Cáilíochta i Limistéar Eorpach an Ardoideachais, an Forlíonadh Dioplóma, an Clár Eorpach um Dhearbhú Cáilíochta san Ardoideachas (EQAR), an córas ardoideachais trí thimthriall agus an Córas Eorpach Aistrithe Creidiúna (ECTS).

4.

Rinneadh céimeanna tábhachtacha freisin i réimse an ghairmoideachais agus na gairmoiliúna, lena n-áirítear trí Phróiseas Chóbanhávan agus go háirithe tríd an gCreat Tagartha Eorpach um Dhearbhú Cáilíochta i nGairmoideachas agus Gairmoiliúint (EQAVET).

5.

Tá líonra na Lárionad Náisiúnta Faisnéise um Aitheantas Acadúil (NARICeanna) lárnach i gcur chun feidhme an aitheantais fhrithpháirtigh uathoibríoch do cháilíochtaí san Eoraip, go háirithe san ardoideachas, ós rud é gur foinse thábhachtach eolais, faisnéise agus dea-chleachtais iad na NARICeanna do na gníomhaithe uile a bhíonn ag déileáil le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch.

6.

Le comhaontuithe déthaobhacha, iltaobhacha agus réigiúnacha maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch san Aontas, féadfar muinín agus trédhearcacht a chothú, tacú le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch, agus spreagadh a thabhairt do chomhar Eorpach níos leithne d’fhonn Moladh 2018 a chur chun feidhme.

IS DÍOL SÁSAIMH DI an tuarascáil ón gCoimisiún chuig an gComhairle i ndáil le cur chun feidhme an Mholta ón gComhairle maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn do cháilíochtaí ardoideachais agus meánoideachais shinsearaigh agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear an 23 Feabhra 2023 (2) agus TUGANN SÍ DÁ hAIRE an méid seo a leanas go háirithe:

2

1.

Cé nach ionann aitheantas frithpháirteach uathoibríoch do cháilíochtaí agus ligean isteach uathoibríoch ar staidéir bhreise, tá dúshláin ann fós a bhaineann leis an idirdhealú idir incháilitheacht chun iarratas a dhéanamh ar staidéir bhreise (i.e. aitheantas) agus ligean isteach ar chúrsa nó ar chlár ar leith. Luaitear sa tuarascáil ón gCoimisiún freisin, ar an leibhéal institiúideach, go bhféadfadh roinnt cúiseanna a bheith ann maidir leis na dúshláin sin, lena n-áirítear go mbíonn míthuiscint ann go minic maidir le coincheap an aitheantais fhrithpháirtigh uathoibríoch agus gur minic a chuirtear aitheantas agus ligean isteach le chéile, rud a fhágann go mbíonn neamhréireachtaí sa phróiseas cinnteoireachta uaireanta. I gcás easpa cur chuige comhsheasmhach maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch, is féidir próisis éagsúla agus casta a bheith mar thoradh air sin a d’fhéadfadh an bonn a bhaint d’aitheantas uathoibríoch éasca, cóir agus trédhearcach do cháilíochtaí.

2.

Ní bhíonn treoir ó údaráis náisiúnta ná soláthar córasach oiliúna agus faisnéise ann go forleathan go fóill, i bpáirt mar gheall ar na hacmhainní náisiúnta teoranta atá tiomnaithe do thacú le cur chun feidhme aitheantais fhrithpháirtigh uathoibríoch agus NARICeanna. Ina theannta sin, léirítear sa tuarascáil ón gCoimisiún go bhfuil an faireachán córasach ar chleachtais aitheantais san oideachas agus san oiliúint tearcfhorbartha.

3.

Tá forbairt níos fearr déanta ar an aitheantas frithpháirteach uathoibríoch san ardoideachas ná ar leibhéal an oideachais agus na hoiliúna meánscoile uachtaraí, lena n-áirítear gairmoideachas agus gairmoiliúint, go príomha mar gheall ar an gcreat dá bhforáiltear le huirlisí Bologna. Mar sin féin, cuirtear na huirlisí sin i bhfeidhm go héagothrom, mar shampla i gcás úsáid na faisnéise arna soláthar ag gníomhaireachtaí dearbhaithe cáilíochta atá cláraithe in EQAR, agus úsáid an Forlíonaidh Dioplóma, lena n-áirítear trí ardán Europass.

4.

Tá deacrachtaí ann fós maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch a bhaint amach tar éis tréimhsí foghlama thar lear do mhic léinn san ardoideachais, i bpáirt mar gheall ar easpa faisnéise agus úsáid theoranta Threoir 2015 d’Úsáideoirí an Chórais Eorpaigh Aistrithe Creidiúna. Cuireann bacainní riaracháin agus braistintí éagsúla maidir le cáilíocht ar an leibhéal dáimhe tuilleadh castachtaí leis an scéal. Cé go bhfuil rún daingean ag institiúidí ardoideachais laistigh de chlár Erasmus+ na creidiúintí a fuarthas le linn tréimhse soghluaisteachta a aithint go hiomlán agus go huathoibríoch, tá an t-aitheantas fós i bhfad ón ngnáthchleachtas.

5.

Tá dúshláin fós ann maidir le haitheantas a thabhairt do cháilíochtaí in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí, lena n-áirítear gairmoideachas agus gairmoiliúint, lena dtugtar rochtain ar ardoideachas sa Bhallstát inar eisíodh an cháilíocht, maidir le rochtain ar ardoideachas i mBallstát eile. Tá roinnt cúiseanna leis sin, lena n-áirítear éagsúlacht na gcleachtas agus na ngníomhaithe lena mbaineann agus an úsáid theoranta a bhaintear as na huirlisí atá ar fáil.

6.

Ar an gcaoi chéanna, tá an t-aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a thugtar do thorthaí tréimhse foghlama thar lear d’fhoghlaimeoirí oideachais agus oiliúna meánscoile uachtaraí, lena n-áirítear gairmoideachas agus gairmoiliúint, tá sé fós tearcfhorbartha. Is láidreacht í éagsúlacht na gcóras oideachais agus oiliúna san Aontas Eorpach ach d’fhéadfadh sé a bheith ina dhúshlán sa chomhthéacs sin. Saincheist chasta is ea aitheantas a thabhairt do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear mar gheall, mar shampla, ar an éagsúlacht sin, ar na héagsúlachtaí i nósanna imeachta aitheantais agus ar an easpa creataí comhchoiteanna ar an leibhéal iomchuí sna Ballstáit.

AONTAÍONN SÍ LEIS AN MÉID SEO A LEANAS:

1.

Cé go bhfuil dul chun cinn déanta, tá an easpa aitheantais fhrithpháirtigh uathoibríoch do cháilíochtaí agus torthaí na dtréimhsí foghlama thar lear fós ag cur bac ar shoghluaisteacht foghlama san Aontas.

2.

Is ann do spreagadh láidir fós bonn daingean a leagan síos d’aitheantas frithpháirteach uathoibríoch muinínbhunaithe san Aontas. Cuireann aitheantas frithpháirteach uathoibríoch le tarraingteacht na soghluaisteachta foghlama san Eoraip, neartaíonn sé institiúidí oideachais agus oiliúna agus cuireann sé a n-idirnáisiúnú chun cinn. Is é an toradh a bhíonn air freisin go bhfeabhsaítear oideachas agus oiliúint, go bhfoghlaimítear scileanna agus inniúlachtaí idirdhisciplíneacha, agus go soláthraítear roghanna níos fearr i margadh an tsaothair. D’fhéadfadh tréimhsí foghlama thar lear a bheith dearfach, saol daoine óga a athrú agus soghluaisteacht bhreise a thabhairt dóibh níos déanaí sa saol. Is féidir leis na tréimhsí sin rannchuidiú le forbairt príomhinniúlachtaí mar shampla an t-ilteangachas, an tsaoránacht agus an fheasacht chultúrtha.

3.

Tá sé ríthábhachtach go ndéanfadh na gníomhaithe ábhartha uile mór-iarrachtaí cloí le Moladh 2018 agus chun gach beart is gá a chur i bhfeidhm faoi 2025. Níos tábhachtaí fós, tá aitheantas frithpháirteach uathoibríoch ag brath ar na Ballstáit a bheith ag obair le chéile chun muinín fhrithpháirteach agus trédhearcacht a chothú.

4.

Ní mór muinín fhrithpháirteach agus trédhearcacht a chothú chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn ionas go seasfaidh bloic thógála LEO agus an Aontais i bhfad na haimsire mar ghníomhaí domhanda san oideachas agus san oiliúint. D’fhéadfadh tionscnaimh LEO, mar shampla tionscnamh na nOllscoileanna Eorpacha, a bheith ina spreagadh tábhachtach le haghaidh aitheantas frithpháirteach uathoibríoch agus bíonn dearcadh iomlánaíoch de dhíth lena n-aghaidh.

5.

Is príomhghné iad an mhuinín agus an trédhearcacht sna córais oideachais agus oiliúna chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a áirithiú. Dá bhrí sin, ní mór dlús a chur leis na hiarrachtaí chun cultúr muiníne agus trédhearcachta a fhorbairt maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch ar gach leibhéal cinnteoireachta, agus urraim chuí á tabhairt don choimhdeacht. Tá ról lárnach ag an dearbhú cáilíochta maidir le dlús a chur le cothú muiníne trí mhodhanna a chur chun suntais agus trí thrédhearcacht a fheabhsú. Dá bhrí sin, tá sé ríthábhachtach leanúint den obair thábhachtach atá déanta cheana féin i gcomhthéacs Phróiseas Bologna agus an Aontais, lena n-áirítear Próiseas Chóbanhávan, maidir le nósanna imeachta aitheantais muinínbhunaithe. Ar mhaithe leis an trédhearcacht agus chun muinín a chothú sa chóras aitheantais, d’fhéadfadh sé a bheith tábhachtach cúiseanna soiléire a thabhairt do dhaoine aonair maidir le cinntí diúltacha faoi aitheantas chomh maith leis an bhféidearthacht na cinntí sin a achomharc i gcórais na mBallstát faoi seach.

6.

Tá ról lárnach ag uirlisí agus tionscnaimh an Aontais maidir le tuilleadh trédhearcachta a fhorbairt agus maidir le nósanna imeachta aitheantais a uathoibriú i gcoitinne. Áirítear orthu sin an clár Erasmus+ agus an Creat Eorpach um Cháilíochtaí (EQF), rud a chabhraíonn le trédhearcacht, inchomparáideacht agus iniomparthacht cáilíochtaí a fheabhsú. I ndáil leis sin, tá sé tábhachtach na creataí náisiúnta cáilíochtaí a choinneáil cothrom le dáta maidir le EQF.

7.

Tá sé tábhachtach díriú ar phróisis digiteála agus ar úsáid uirlisí digiteacha (3) lena gcumasaítear barántúlacht na gcáilíochtaí a fhíorú níos éasca agus, ag an am céanna, lenar féidir calaois a chosc go héifeachtúil, chomh maith leis na huirlisí a fhorbraítear faoin gclár Erasmus+. I dteannta na bhForlíontaí Dioplóma agus an bhunachair sonraí Q-Entry, is féidir luach breise a bheith ag baint leis na huirlisí sin trí chostais agus ualach riaracháin a laghdú.

8.

Sa bhreis ar leas iomlán a bhaint as na huirlisí atá ar fáil, tá sé ríthábhachtach muinín a chothú, a choinneáil agus a fhorbairt a thuilleadh idir na baill foirne atá páirteach sa phróiseas cinnteoireachta chomh maith leis an oiliúint ábhartha a chur ar fáil dóibh ionas go mbeidh an t-eolas agus an tuiscint is gá acu ar na huirlisí agus na creataí ábhartha le haghaidh aitheantais agus na scileanna chun iad a úsáid go hiomchuí. Ós rud é gur minic a dhéantar cinntí ar an leibhéal institiúideach nó ar an leibhéal áitiúil, is féidir ról lárnach a bheith ag forbairt an chaidrimh idir múinteoirí, oiliúnóirí, foghlaimeoirí, ceannairí agus riarthóirí maidir le féidearthacht phraiticiúil a dhéanamh d’aitheantas frithpháirteach uathoibríoch. Dá gcumasófaí rannpháirtíocht aonair i dtionscadail chomhair thrasnáisiúnta agus sa tsoghluaisteacht do gheallsealbhóirí, mar shampla múinteoirí, oiliúnóirí agus ceannairí, d’fhéadfadh sé tionchar dearfach a bheith aige maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn.

9.

Tá sé bunriachtanach go mbeidh na hinstitiúidí ardoideachais, agus soláthraithe oideachais agus oiliúna meánscoile uachtaraí ag brath ar an gcomhthéacs náisiúnta, a bheith neamhspleách chun LEO rathúil a chruthú. Ag an am céanna, le cur chuige comhsheasmhach náisiúnta maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch i gcomhréir le Moladh 2018 agus le faireachán ar aitheantas ar an leibhéal náisiúnta, laghdófaí castacht agus éagsúlacht neamhriachtanach sna cineálacha cur chuige. D’fhéadfadh sé sin intuarthacht a fheabhsú agus, ag an am céanna, an t-ualach riaracháin agus airgeadais d’údaráis agus foghlaimeoirí a laghdú. Is féidir ról lárnach a bheith sna hiarrachtaí ag rannpháirtíocht na ngníomhaithe ábhartha uile, lena n-áirítear institiúidí ardoideachais, NARICeanna, gníomhaireachtaí um dhearbhú cáilíochta agus Pointí Comhordúcháin Náisiúnta EQF, lena n-áirítear san oiliúint, i soláthar faisnéise, i bhfaireachán agus i bhforbairt treorach náisiúnta. Sa chomhthéacs sin, d’fhéadfadh ról tábhachtach a bheith ag an bpiarfhoghlaim maidir le dea-chleachtas a scaipeadh, san ardoideachas agus in oideachas meánscoile uachtaraí agus oiliúint araon, chun cur le cur chuige náisiúnta níos comhsheasmhaí ar fud na mBallstát.

10.

Leis an obair a bhaineann le cur chun feidhme an Mholta féadfar dul chun cinn a spreagadh agus a éascú maidir le haitheantas do cháilíochtaí a gnóthaítear lasmuigh den Aontas i gcomhréir le himthosca náisiúnta. I gcomhréir le huirlisí agus creat Phróiseas Bologna agus an Aontais, ba cheart leas iomlán a bhaint as Coinbhinsiún Domhanda UNESCO um Aitheantas do Cháilíochtaí a bhaineann leis an Ardoideachas, ós rud é go n-éascaíonn sé soghluaisteacht idirnáisiúnta mac léinn, go gcuireann sé forbairt na saincheisteanna aitheantais i gcomhthéacs domhanda agus, ar an gcaoi sin, go mbaintear leas as an bhféidearthacht maidir le hidirnáisiúnú an ardoideachais Eorpaigh.

IARRANN SÍ AR NA BALLSTÁIT, agus aird chuí á tabhairt ar an neamhspleáchas institiúideach agus ar an tsaoirse acadúil, agus i gcomhréir leis na himthosca náisiúnta agus leis an reachtaíocht náisiúnta, an méid seo a leanas a dhéanamh:

1.

A n-iarrachtaí a chomhdhlúthú agus a threisiú chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch cáilíochtaí agus tréimhsí foghlama thar lear a bhaint amach ina gcórais oideachais agus oiliúna faoi seach, i gcomhréir le Moladh 2018 ón gComhairle.

2.

An meon a bhunú go n-aithnítear le haghaidh cáilitheacht chun rochtain a fháil ar ardoideachas, go huathoibríoch, cáilíocht lena dtugtar rochtain ar leibhéal áirithe ardoideachais sa Bhallstát inar bronnadh é ar an leibhéal céanna i mBallstát eile, gan dochar a dhéanamh don cheart atá ag institiúid ardoideachais critéir shonracha iontrála a leagan síos do chláir shonracha, ionas go mbeidh soghluaisteacht ag saoránaigh ar fud an Aontais.

3.

Tacú le hinstitiúidí ardoideachais aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur i bhfeidhm mar a shainmhínítear i Moladh 2018 ón gComhairle, lena n-áirítear trí threoir shoiléir agus oiliúint ábhartha a chur ar fáil. I gcás ina bhfuil institiúidí ardoideachais freagrach as aitheantas frithpháirteach uathoibríoch, tacú leo chun cineálacha cur chuige comhsheasmhacha náisiúnta a éascú.

4.

A áirithiú gur gníomhaireachtaí neamhspleácha um dhearbhú cáilíochta atá cláraithe le EQAR agus atá ag feidhmiú i gcomhréir leis na Caighdeáin agus na Treoirlínte Eorpacha (ESG) a dhéanfaidh an dearbhú cáilíochta seachtrach san ardoideachas, chun trédhearcacht a chur chun cinn agus ar an gcaoi sin muinín fhrithpháirteach san aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chothú.

5.

I gcomhthéacs an oideachais meánscoile uachtaraí agus na hoiliúna, lena n-áirítear gairmoideachas agus gairmoiliúint, díriú ar thorthaí foghlama agus leanúint d’ionstraimí um dhearbhú cáilíochta atá ann cheana a fhorbairt i gcomhréir le EQAVET, chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch cáilíochtaí agus torthaí tréimhsí foghlama thar lear a chumasú.

6.

Sineirgí a chothú laistigh de EHEA agus LEO chun a áirithiú go dtreiseoidh siad a chéile go frithpháirteach, chun timpeallachtaí trédhearcacha agus éifeachtúla do phróisis aitheantais fhrithpháirtigh uathoibríocha a chur chun cinn.

7.

Sa chomhthéacs sin, a áirithiú go mbainfear lántairbhe as uirlisí Phróiseas Bologna agus uirlisí an Aontais, de réir mar is iomchuí, chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a éascú san ardoideachas. I réimse an ghairmoideachais agus na gairmoiliúna, aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a éascú faoi raon feidhme Mholadh 2018 trí úsáid a bhaint as ionstraimí Phróiseas Chóbanhávan, de réir mar is iomchuí. Áirítear ar na huirlisí sin, ach gan a bheith teoranta dóibh, an Córas Eorpach Aistrithe Creidiúna, Caighdeáin agus Treoirlínte Eorpacha um Dhearbhú Cáilíochta, an Bunachar Sonraí Thorthaí an Dearbhaithe Cáilíochta Sheachtraigh, an Creat Eorpach um Cháilíochtaí, an bunachar sonraí Q-Entry, Dintiúir Dhigiteacha Eorpacha don fhoghlaim, an tSamhail Foghlama Eorpach, Europass, an forlíonadh dioplóma, Cairt Ardoideachais Erasmus, Forlíonadh Soghluaisteachta Europass, Forlíonadh Teastais Europass agus tionscnamh an Chárta Mic Léinn Eorpaigh, chomh maith le huirlisí eile a forbraíodh le tacaíocht ó chlár Erasmus+ agus uirlisí a thagann ó Phróiseas Bologna.

8.

Comhoibriú ar leibhéal an Aontais chun dea-chleachtais a mhalartú agus chun tacú leis an bpiarfhoghlaim agus le malartú faisnéise chun muinín agus trédhearcacht a chothú i measc na gcóras oideachais agus oiliúna agus chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch san ardoideachas a threisiú, lena n-áirítear trí chomhghuaillíochtaí na nOllscoileanna Eorpacha, agus in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí, lena n-áirítear trí na hIonaid Barr Feabhais Gairme.

9.

Tacú le faisnéis ábhartha maidir le nósanna imeachta aitheantais fhrithpháirtigh uathoibríocha a chur chun cinn agus a scaipeadh ar na gníomhaithe agus na geallsealbhóirí ábhartha uile, mar shampla foghlaimeoirí, institiúidí ardoideachais, soláthraithe oideachais agus oiliúna meánscoile uachtaraí, lena n-áirítear soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna, Lárionaid Náisiúnta Faisnéise um Aitheantas Acadúil (NARICeanna) agus gníomhaireachtaí dearbhaithe cáilíochta. Leis an méid sin beidh ar chumas na saoránach agus foghlaimeoirí tuiscint a fháil ar na féidearthachtaí a thugann aitheantas frithpháirteach uathoibríoch dóibh maidir le staidéar a dhéanamh thar lear agus tacófar le cur chuige comhsheasmhach ó na húdaráis aitheantais inniúla.

10.

Machnamh a dhéanamh, sa chomhthéacs sin, aitheantas a thabhairt don réamhfhoghlaim agus don tréscaoilteacht idir earnálacha an oideachais agus na hoiliúna, go háirithe aistrithe idir gairmoideachas agus gairmoiliúint agus an t-ardoideachas, más infheidhme agus na leibhéil oideachais á gcur san áireamh, chun sáinneacha a sheachaint agus chun é a dhéanamh níos éasca lántairbhe a bhaint as deiseanna soghluaisteachta.

11.

Tuilleadh tacaíochta a thabhairt do NARICeanna agus féachaint ar bhealaí iomchuí chun faireachán agus meastóireacht níos fearr a dhéanamh ar chórais aitheantais, agus úsáid á baint as saineolas NARICeanna agus comhlachtaí agus institiúidí inniúla eile i gcás inarb ábhartha, le fáil amach an bhfuil gá le gníomhaíocht bhreise.

12.

Comhar a spreagadh idir cinnteoirí maidir le haitheantas agus NARICeanna chun neamhréireachtaí a sheachaint agus chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a dhéanamh níos éifeachtaí agus níos éifeachtúla ó thaobh acmhainní de agus chun uirlisí agus ionstraimí atá bunaithe a chur i bhfeidhm i gceart. Chuige sin, d’fhéadfadh sé go mbeadh sé úsáideach féinmheastóireacht agus athbhreithniú piaraí a dhéanamh ar NARICeanna i gcomhréir le córas dearbhaithe cáilíochta deonach líonraí ENIC-NARIC.

13.

Páirt a ghlacadh i gcomhar trasteorann a bheidh muinínbhunaithe, flaithiúil agus chun tairbhe do chách chun deiseanna soghluaisteachta a fheabhsú agus chun tacú leo, go háirithe tréimhsí foghlama fadtéarmacha thar lear in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí. Ba cheart iarrachtaí breise a dhéanamh chun malartuithe idir baill foirne, institiúidí, údaráis agus gníomhaithe ábhartha eile a éascú. Sa chomhthéacs sin, ba cheart úsáid níos mó a bhaint as clár Erasmus+ agus as cistí agus cláir ábhartha eile de chuid an Aontais le haghaidh comhar agus malartuithe feabhsaithe.

IARRANN SÍ AR AN gCOIMISIÚN, agus aird chuí á tabhairt ar an gcoimhdeacht agus ar na himthosca náisiúnta, lena n-áirítear neamhspleáchas institiúideach, an méid seo a leanas a dhéanamh:

1.

Tacú leis na Ballstáit agus oibriú leo, lena n-áirítear i gcomhthéacs Phróiseas Bologna agus Phróiseas Chóbanhávan, tríd an gcomhar agus an fhoghlaim fhrithpháirteach a chur chun cinn maidir leis na bealaí is fearr chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun feidhme san ardoideachas agus in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí, lena n-áirítear gairmoideachas agus gairmoiliúint, go háirithe maidir leis na réimsí sin ina bhfuil dúshláin ann fós, lena n-áirítear tacaíocht spriocdhírithe do ghníomhaithe agus geallsealbhóirí nuair is ábhartha.

2.

Machnamh a dhéanamh, i ndlúthchomhar leis na Ballstáit, ar bhealaí chun feabhas a chur ar an tacaíocht a thugtar do na Ballstáit chun dul chun cinn a dhéanamh maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch cáilíochtaí agus tréimhsí foghlama thar lear san ardoideachas agus in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí a chur chun feidhme. Ba cheart é a bheith mar chuspóir dea-chleachtais a chur chun cinn agus soláthar na hoiliúna agus na tacaíochta piaraí a éascú do na Ballstáit agus do sholáthraithe oideachais agus oiliúna, lena n-áirítear múinteoirí agus oiliúnóirí nuair is iomchuí. Ba cheart go gcuirfeadh an tacaíocht sin le saineolas líonra NARIC agus go mbeadh baint ag gníomhaireachtaí dearbhaithe cáilíochta agus comhlachtaí agus institiúidí inniúla eile leis nuair is ábhartha. Sa chomhthéacs sin, féachaint ar an gcaoi ar féidir saineolas NARICeanna a úsáid chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí, san oideachas ginearálta agus sa ghairmoideachas agus sa ghairmoiliúint, i gcás inarb ábhartha.

3.

Leanúint de thacaíocht a thabhairt do na Ballstáit, lena n-áirítear NARICeanna, trí chlár Erasmus+, tríd an Ionstraim um Thacaíocht Theicniúil agus trí chláir agus ionstraimí maoinithe eile de chuid an Aontais d’fhonn an obair ar aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn. Ina theannta sin, tacú leis na Ballstáit agus úsáid á baint acu as uirlisí atá ann cheana chun aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a fhorbairt a thuilleadh san ardoideachas agus in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí, agus i bhforbairt bealaí coiteanna le haghaidh faisnéise agus malartuithe dea-chleachtais.

4.

Leanúint de thacaíocht a thabhairt do phróiseas athbhreithnithe piaraí an Chreata Tagartha Eorpaigh um Dhearbhú Cáilíochta (EQAVET) ar leibhéal chóras an ghairmoideachais agus na gairmoiliúna d’fhonn muinín agus trédhearcacht a threisiú agus, ar an gcaoi sin, aitheantas frithpháirteach uathoibríoch idir na Ballstáit a chothú.

5.

Cur chuige iomlánaíoch a ghlacadh chun tacú leis na Ballstáit aitheantas frithpháirteach uathoibríoch a bhaint amach san ardoideachas agus in oideachas agus oiliúint meánscoile uachtaraí trí bhreithniú a dhéanamh ar an gcaoi ar féidir le tionscnaimh straitéiseacha an Limistéir Eorpaigh Oideachais atá le moladh faoi 2025, i gcomhréir leis na huirlisí, na struchtúir agus na creataí atá ann cheana, tacú le baint amach na spriocanna a leagtar amach i Moladh an 26 Samhain 2018, agus go háirithe an chaoi is féidir na tionscnaimh sin a úsáid chun muinín agus trédhearcacht a chur chun cinn.

---

(1)  IO C 444, 10.12.2018, lch. 1.

1

(2)  COM(2023) 91 final.

2

(3)  Mar shampla na Dintiúir Dhigiteacha Eorpacha don Fhoghlaim, Bonneagar Eorpach um Sheirbhísí Blocshlabhra, teimpléad Soghluaisteachta Europass agus Forlíonadh Teastais Europass (mar chuid den ardán Europass), chomh maith le cláir náisiúnta cáilíochtaí atá mapáilte ar an ardán Europass, agus an Bunachar Sonraí ar Thorthaí um Dhearbhú Cáilíochta Seachtrach.

3

---

IARSCRÍBHINN

An cúlra polaitiúil

| 1. | Rún ón gComhairle an 19 Nollaig 2002 maidir le comhar feabhsaithe Eorpach a chur chun cinn sa ghairmoideachas agus sa ghairmoiliúint, IO C 13, 18.1.2003, lch. 2. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Conclúidí ón gComhairle Eorpach, an 14 Nollaig 2017 (EUCO 19/1/17 REV 1). |
| --- | --- |

2.

| 3. | Moladh ón gComhairle an 26 Samhain 2018 maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn do cháilíochtaí ardoideachais agus meánoideachais shinsearaigh agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear (IO C 444, 10.12.2018, lch. 1). |
| --- | --- |

3.

| 4. | Rún ón gComhairle maidir leis an Limistéar Eorpach Oideachais a fhorbairt a thuilleadh chun tacú le córais oideachais agus oiliúna atá dírithe ar an todhchaí IO C 389, 18.11.2019, lch. 1. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Moladh ón gComhairle an 24 Samhain 2020 maidir leis an ngairmoideachas agus leis an ngairmoiliúint (VET) don iomaíochas inbhuanaithe, don chothroime shóisialta agus don athléimneacht, IO C 417, 2.12.2020, lch. 1. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Rún ón gComhairle maidir le creat straitéiseach le haghaidh comhar Eorpach san oideachas agus oiliúint i dtreo an Limistéir Eorpaigh Oideachais agus thairis sin (2021-2030) IO C 66, 26.2.2021, lch. 1. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Moladh ón gComhairle an 5 Aibreán 2022 maidir le naisc a chothú le haghaidh comhar éifeachtach Eorpach san ardoideachas, IO C 160, 13.4.2022, lch. 1. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Conclúidí ón gComhairle maidir le straitéis Eorpach lena gcumhachtaítear institiúidí ardoideachais ar mhaithe le todhchaí na hEorpa, IO C 167, 21.4.2022, lch. 9. |
| --- | --- |

8.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/51 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/51

---

Fógra le haghaidh na ndaoine agus na n-eintiteas atá faoi réir na mbeart sriantach dá bhforáiltear i gCinneadh 2013/255/CBES ón gComhairle agus i Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 ón gComhairle a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiria

(2023/C 185/11)

Tá an fhaisnéis seo a leanas le cur faoi bhráid na ndaoine agus na n-eintiteas a luaitear in Iarscríbhinn I a ghabhann le Cinneadh 2013/255/CBES ón gComhairle (1), arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/1035 ón gComhairle (2), agus in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 ón gComhairle (3), arna chur chun feidhme le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2023/1027 ón gComhairle (4), a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiria.

Tar éis di athbhreithniú a dhéanamh ar liosta na ndaoine agus na n-eintiteas arna n-ainmniú sna hiarscríbhinní thuasluaite, chinn Comhairle an Aontais Eorpaigh, gur cheart go leanfadh na bearta sriantacha dá bhforáiltear i gCinneadh 2013/255/CBES agus i Rialachán (AE) 36/2012 d’fheidhm a bheith acu maidir leis na daoine sin agus na heintitis sin.

Cuirtear faoi bhráid na ndaoine agus na n-eintiteas lena mbaineann gur féidir iarratas a dhéanamh chuig údaráis inniúla an Bhallstáit ábhartha nó na mBallstát ábhartha mar a léirítear ar na suíomhanna gréasáin a liostaítear in Iarscríbhinn III a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 36/2012, chun údarú a fháil le cistí reoite a úsáid chun freastal ar riachtanais bhunúsacha nó chun íocaíochtaí sonracha a dhéanamh (cf. Airteagal 16 den Rialachán).

Féadfaidh na daoine agus na heintitis lena mbaineann iarraidh ar athbhreithniú an chinnidh iad a áireamh ar an liosta thuasluaite, mar aon le doiciméadacht tacaíochta, a chur faoi bhráid na Comhairle roimh an 16 Feabhra 2024, ag an seoladh seo a leanas:

| Comhairle an Aontais Eorpaigh |
| --- |
| An Ardrúnaíocht |
| RELEX.1 |
| Rue de la Loi/Wetstraat 175 |
| 1048 Bruxelles/Brussel |
| BELGIQUE/BELGIË |

Comhairle an Aontais Eorpaigh

An Ardrúnaíocht

RELEX.1

Rue de la Loi/Wetstraat 175

1048 Bruxelles/Brussel

BELGIQUE/BELGIË

R-phost: sanctions@consilium.europa.eu

Cuirfear aon bharúlacha a gheofar san áireamh chun críoch an chéad athbhreithnithe eile a dhéanfaidh an Chomhairle, de bhun Airteagal 34 de Chinneadh 2013/255/CBES agus Airteagal 32(4) de Rialachán (AE) Uimh. 36/2012, ar liosta na ndaoine agus na n-eintiteas ainmnithe.

---

(1)  IO L 147, 1.6.2013, lch. 14.

(2)  IO L 139, 26.5.2023, lch. 49.

(3)  IO L 16, 19.1.2012, lch. 1.

(4)  IO L 139, 26.5.2023, lch. 1.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/52 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/52

---

Fógra le haghaidh na n-ábhar sonraí a mbeidh feidhm ina leith ag na bearta sriantacha dá bhforáiltear i gCinneadh 2013/255/CBES ón gComhairle, arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/1035 ón gComhairle, agus le Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 ón gComhairle, arna chur chun feidhme le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2023/1027 ón gComhairle, a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiria

(2023/C 185/12)

Dírítear aird na n-ábhar sonraí ar an bhfaisnéis seo a leanas i gcomhréir le hAirteagal 16 de Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1).

Is é is bunús dlí don oibríocht phróiseála sin Cinneadh 2013/255/CBES ón gComhairle (2), arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/1035 ón gComhairle (3), agus Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 ón gComhairle (4), arna chur chun feidhme le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2023/1027 ón gComhairle (5).

Is í Comhairle an Aontais Eorpaigh – agus Ard-Stiúrthóir na hArd-Stiúrthóireachta um Chaidreamh Seachtrach (RELEX) in Ardrúnaíocht na Comhairle ag gníomhú ar a son – rialaitheoir na próiseála seo; agus is é RELEX.1 an roinn ar a bhfuil cúram na hoibríochta próiseála, agus is féidir dul i dteagmháil leis an roinn sin ag:

| Ardrúnaíocht Chomhairle an Aontais Eorpaigh |
| --- |
| RELEX.1 |
| Rue de la Loi/Wetstraat 175 |
| 1048 Bruxelles/Brussel |
| BELGIQUE/BELGIË |

Ardrúnaíocht Chomhairle an Aontais Eorpaigh

RELEX.1

Rue de la Loi/Wetstraat 175

1048 Bruxelles/Brussel

BELGIQUE/BELGIË

R-phost: sanctions@consilium.europa.eu

Is féidir dul i dteagmháil le hOifigeach Cosanta Sonraí na Comhairle ag:

An tOifigeach Cosanta Sonraí

data.protection@consilium.europa.eu

Is é cuspóir na hoibríochta próiseála liosta na ndaoine atá faoi réir bearta sriantacha a bhunú agus a nuashonrú i gcomhréir le Cinneadh 2013/255/CBES, arna leasú le Cinneadh 2023/1035, agus Rialachán (AE) Uimh. 36/2012, arna chur chun feidhme le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2023/1027.

Is daoine nádúrtha a chomhlíonann na critéir maidir le liostú arna leagan síos i gCinneadh 2013/255/CBES agus i Rialachán (AE) Uimh. 36/2012 iad na hábhair sonraí.

Áirítear ar na sonraí pearsanta a bhailítear na sonraí is gá chun an duine lena mbaineann a shainaithint i gceart, an ráiteas ar chúiseanna agus aon sonraí eile a bhaineann leis an gcúis atá leis an liostú.

Is iad na Cinntí ón gComhairle arna nglacadh faoi Airteagal 29 CAE agus na Rialacháin ón gComhairle arna nglacadh faoi Airteagal 215 CFAE lena n-ainmnítear daoine nádúrtha (ábhair sonraí) agus lena bhforchuirtear reo sócmhainní agus srianta taistil na bunúis dlí le haghaidh láimhseáil sonraí pearsanta.

Is gá an phróiseáil a dhéanamh chun cúram a chur i gcrích a dhéantar ar mhaithe le leas an phobail i gcomhréir le hAirteagal 5(1)(a) agus chun oibleagáidí dlíthiúla a leagtar síos i ngníomhartha dlí thuasluaite a bhfuil an rialaitheoir faoina réir i gcomhréir le hAirteagal 5(1)(b) de Rialachán (AE) 2018/1725 a chomhlíonadh.

Is gá an phróiseáil a dhéanamh ar mhórchúiseanna a bhaineann le leas an phobail i gcomhréir le hAirteagal 10(2)(g) de Rialachán (AE) 2018/1725.

Féadfaidh an Chomhairle sonraí pearsanta na n-ábhar sonraí a fháil ó na Ballstáit agus/nó ón tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí. Is iad na Ballstáit, an Coimisiún Eorpach agus an tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí faighteoirí na sonraí pearsanta.

Coinneofar na sonraí pearsanta uile a phróiseálann an Chomhairle i gcomhthéacs bhearta sriantacha uathrialacha an Aontais go ceann 5 bliana ón uair a bhaintear an t-ábhar sonraí de liosta na ndaoine atá faoi réir an reo sócmhainní nó ón uair a théann bailíocht an bhirt in éag nó, má thugtar caingean dlí os comhair na Cúirte Breithiúnais, go dtí go dtabharfar breithiúnas críochnaitheach. Coinníonn an Chomhairle sonraí pearsanta atá i ndoiciméid atá cláraithe ag an gComhairle chun críoch cartlannú a dhéanamh ar mhaithe le leas an phobail, de réir bhrí Airteagal 4(1)(e) de Rialachán (AE) 2018/1725.

D’fhéadfadh sé go mbeadh ar an gComhairle sonraí pearsanta maidir le hábhar sonraí a mhalartú le tríú tír nó le heagraíocht idirnáisiúnta i gcomhthéacs thrasuí ainmniúcháin na Náisiún Aontaithe a bheith á dhéanamh ag an gComhairle, nó i gcomhthéacs an chomhair idirnáisiúnta maidir le beartas an Aontais i ndáil le bearta sriantacha.

In éagmais cinneadh leordhóthanachta, nó in éagmais coimircí iomchuí, déantar sonraí pearsanta a aistriú chuig tríú tír nó chuig eagraíocht idirnáisiúnta de réir na gcoinníollacha seo a leanas, de bhun Airteagal 50 de Rialachán (AE) 2018/1725:

| — | gur gá an t-aistriú a dhéanamh ar fhorais thábhachtacha a bhaineann le leas an phobail; |
| --- | --- |

—

gur gá an t-aistriú a dhéanamh ar fhorais thábhachtacha a bhaineann le leas an phobail;

| — | gur gá an t-aistriú a dhéanamh chun éilimh dhlíthiúla a bhunú, a fheidhmiú nó a chosaint. |
| --- | --- |

—

gur gá an t-aistriú a dhéanamh chun éilimh dhlíthiúla a bhunú, a fheidhmiú nó a chosaint.

Níl baint ag aon chinnteoireacht uathoibrithe le sonraí pearsanta an duine is ábhar sonraí a phróiseáil.

Tá an ceart chun faisnéise ag na hábhair sonraí chomh maith leis an gceart rochtana ar a gcuid sonraí pearsanta féin. Tá sé de cheart acu freisin a gcuid sonraí a cheartú agus a chomhlánú. In imthosca áirithe, d’fhéadfadh sé go mbeadh sé de cheart acu a éileamh go scriosfaí a gcuid sonraí pearsanta, agóid a dhéanamh faoina gcuid sonraí pearsanta a bheith á láimhseáil nó a iarraidh go ndéanfaí an láimhseáil sin a shrianadh.

Féadfaidh ábhair sonraí na cearta sin a fheidhmiú trí ríomhphost a sheoladh chuig an rialaitheoir agus cóip a chur chuig an Oifigeach Cosanta Sonraí mar atá luaite thuas.

I gceangal lena n-iarraidh, ní mór do na hábhair sonraí cóip de dhoiciméad céannachta a sholáthar chun a gcéannacht a dhearbhú (cárta aitheantais nó pas). Ba cheart uimhir aitheantais, ainm na tíre a d’eisigh, an tréimhse bhailíochta, ainm, seoladh agus dáta breithe a bheith ar an doiciméad sin. Féadfar dath dubh a chur ar aon sonraí eile atá sa chóip den doiciméad céannachta, mar shampla, grianghraf nó saintréithe pearsanta eile.

Tá sé de cheart ag ábhair sonraí gearán a thaisceadh leis an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí i gcomhréir le Rialachán (AE) 2018/1725 (edps@edps.europa.eu).

Sula ndéanfaidh siad amhlaidh, moltar do na hábhair sonraí féachaint ar dtús le leigheas a fháil trí theagmháil a dhéanamh leis an rialaitheoir agus/nó le hOifigeach Cosanta Sonraí na Comhairle.

---

(1)  IO L 295, 21.11.2018, lch. 39.

(2)  IO L 147, 1.6.2013, lch. 14.

(3)  IO L 139, 26.5.2023, lch. 49.

(4)  IO L 16, 19.1.2012, lch. 1.

(5)  IO L 139, 26.5.2023, lch. 1.

---

An Coimisiún Eorpach

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/54 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/54

---

Rátaí malairte an euro (1)

25 Bealtaine 2023

(2023/C 185/13)

1 euro =

| | Airgeadra | Ráta malairte |
| --- | --- | --- |
| USD | dollar na Stát Aontaithe | 1,0735 |
| JPY | yen na Seapáine | 149,63 |
| DKK | krone na Danmhairge | 7,4502 |
| GBP | punt steirling | 0,86793 |
| SEK | krona na Sualainne | 11,5490 |
| CHF | franc na hEilvéise | 0,9708 |
| ISK | króna na hÍoslainne | 150,70 |
| NOK | krone na hIorua | 11,7695 |
| BGN | lev na Bulgáire | 1,9558 |
| CZK | koruna Phoblacht na Seice | 23,645 |
| HUF | forint na hUngáire | 372,30 |
| PLN | zloty na Polainne | 4,5110 |
| RON | leu na Rómáine | 4,9495 |
| TRY | lira na Tuirce | 21,3944 |
| AUD | dollar na hAstráile | 1,6443 |
| CAD | dollar Cheanada | 1,4599 |
| HKD | dollar Hong Cong | 8,4092 |
| NZD | dollar na Nua-Shéalainne | 1,7655 |
| SGD | dollar Shingeapór | 1,4515 |
| KRW | won na Cóiré Theas | 1 424,30 |
| ZAR | rand na hAfraice Theas | 20,7466 |
| CNY | renminbi-yuan na Síne | 7,5891 |
| IDR | rupiah na hIndinéise | 16 040,83 |
| MYR | ringgit na Malaeisia | 4,9655 |
| PHP | peso na nOileán Filipíneach | 60,132 |
| RUB | rúbal na Rúise | |
| THB | baht na Téalainne | 37,154 |
| BRL | real na Brasaíle | 5,3320 |
| MXN | peso Mheicsiceo | 19,0797 |
| INR | rúipí na hIndia | 88,8055 |

Airgeadra

Ráta malairte

USD

dollar na Stát Aontaithe

1,0735

JPY

yen na Seapáine

149,63

DKK

krone na Danmhairge

7,4502

GBP

punt steirling

0,86793

SEK

krona na Sualainne

11,5490

CHF

franc na hEilvéise

0,9708

ISK

króna na hÍoslainne

150,70

NOK

krone na hIorua

11,7695

BGN

lev na Bulgáire

1,9558

CZK

koruna Phoblacht na Seice

23,645

HUF

forint na hUngáire

372,30

PLN

zloty na Polainne

4,5110

RON

leu na Rómáine

4,9495

TRY

lira na Tuirce

21,3944

AUD

dollar na hAstráile

1,6443

CAD

dollar Cheanada

1,4599

HKD

dollar Hong Cong

8,4092

NZD

dollar na Nua-Shéalainne

1,7655

SGD

dollar Shingeapór

1,4515

KRW

won na Cóiré Theas

1 424,30

ZAR

rand na hAfraice Theas

20,7466

CNY

renminbi-yuan na Síne

7,5891

IDR

rupiah na hIndinéise

16 040,83

MYR

ringgit na Malaeisia

4,9655

PHP

peso na nOileán Filipíneach

60,132

RUB

rúbal na Rúise

THB

baht na Téalainne

37,154

BRL

real na Brasaíle

5,3320

MXN

peso Mheicsiceo

19,0797

INR

rúipí na hIndia

88,8055

---

(1)  Foinse: ráta malairte tagartha arna fhoilsiú ag an mBanc Ceannais Eorpach (BCE).

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/55 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/55

---

Fógra ón gCoimisiún maidir le rátaí úis aisghabhála státchabhrach agus rátaí tagartha/lascaine reatha is infheidhme ón 1 Meitheamh 2023

(Arna fhoilsiú i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 ón gCoimisiún an 21 Aibreán 2004 (1))

(2023/C 185/14)

Bunrátaí arna ríomh i gcomhréir leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le hathbhreithniú a dhéanamh ar an modh chun na rátaí tagartha agus lascaine a shocrú (IO C 14, 19.1.2008, lch. 6.). De réir úsáid an ráta tagartha, tá na corrlaigh iomchuí fós le cur isteach mar a shainítear sa teachtaireacht seo. Maidir leis an ráta lascaine ciallaíonn sé nach mór corrlach 100 bonnphointe a chur leis. Le Rialachán (CE) Uimh. 271/2008 an 30 Eanáir 2008 lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 foráiltear gurb amhlaidh, mura bhforáiltear maidir lena mhalairt i gcinneadh sonrach, a ríomhfar an ráta téarnaimh freisin trí 100 bonnphointe a chur leis an mbunráta.

Léirítear na rátaí modhnaithe i gcló trom.

Tá an tábla roimhe seo foilsithe in IO C 141, 24.4.2023, lch 3.

| ó | go | AT | BE | BG | CY | CZ | DE | DK | EE | EL | ES | FI | FR | HR | HU | IE | IT | LT | LU | LV | MT | NL | PL | PT | RO | SE | SI | SK | UK |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1.6.2023 | ... | 3,64 | 3,64 | 2,15 | 3,64 | 7,43 | 3,64 | 3,54 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 15,10 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 3,64 | 7,62 | 3,64 | 8,31 | 3,21 | 3,64 | 3,64 | 4,24 |
| 1.5.2023 | 31.5.2023 | 3,06 | 3,06 | 1,80 | 3,06 | 7,43 | 3,06 | 3,54 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 15,10 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 7,62 | 3,06 | 8,31 | 3,21 | 3,06 | 3,06 | 4,24 |
| 1.4.2023 | 30.4.2023 | 3,06 | 3,06 | 1,51 | 3,06 | 7,43 | 3,06 | 3,54 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 15,10 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 7,62 | 3,06 | 8,31 | 3,21 | 3,06 | 3,06 | 3,52 |
| 1.3.2023 | 31.3.2023 | 3,06 | 3,06 | 1,10 | 3,06 | 7,43 | 3,06 | 2,92 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 15,10 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 7,62 | 3,06 | 8,31 | 2,96 | 3,06 | 3,06 | 3,52 |
| 1.2.2023 | 28.2.2023 | 2,56 | 2,56 | 0,79 | 2,56 | 7,43 | 2,56 | 2,92 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 15,10 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 7,62 | 2,56 | 8,31 | 2,44 | 2,56 | 2,56 | 2,77 |
| 1.1.2023 | 31.1.2023 | 2,56 | 2,56 | 0,36 | 2,56 | 7,43 | 2,56 | 2,92 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 15,10 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 7,62 | 2,56 | 8,31 | 2,44 | 2,56 | 2,56 | 2,77 |

ó

go

AT

BE

BG

CY

CZ

DE

DK

EE

EL

ES

FI

FR

HR

HU

IE

IT

LT

LU

LV

MT

NL

PL

PT

RO

SE

SI

SK

UK

1.6.2023

...

3,64

3,64

2,15

3,64

7,43

3,64

3,54

3,64

3,64

3,64

3,64

3,64

3,64

15,10

3,64

3,64

3,64

3,64

3,64

3,64

3,64

7,62

3,64

8,31

3,21

3,64

3,64

4,24

1.5.2023

31.5.2023

3,06

3,06

1,80

3,06

7,43

3,06

3,54

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

15,10

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

7,62

3,06

8,31

3,21

3,06

3,06

4,24

1.4.2023

30.4.2023

3,06

3,06

1,51

3,06

7,43

3,06

3,54

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

15,10

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

7,62

3,06

8,31

3,21

3,06

3,06

3,52

1.3.2023

31.3.2023

3,06

3,06

1,10

3,06

7,43

3,06

2,92

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

15,10

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

7,62

3,06

8,31

2,96

3,06

3,06

3,52

1.2.2023

28.2.2023

2,56

2,56

0,79

2,56

7,43

2,56

2,92

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

15,10

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

7,62

2,56

8,31

2,44

2,56

2,56

2,77

1.1.2023

31.1.2023

2,56

2,56

0,36

2,56

7,43

2,56

2,92

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

15,10

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

7,62

2,56

8,31

2,44

2,56

2,56

2,77

---

(1)  IO L 140, 30.4.2004, lch. 1.

---

V Fógairtí

NÓSANNA IMEACHTA RIARACHÁIN

An Coimisiún Eorpach

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/56 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/56

---

FÓGRA DE BHUN AIRTEAGAL 29(2) DE NA RIALACHÁIN FOIRNE

Foilsiú folúntais le haghaidh phost an Chinn Ionadaíochta i Sóifia – Ionadaíocht sa Bhulgáir (Grád AD 14) in Ard-Stiúrthóireacht na Cumarsáide (AS COMM)

COM/2023/10433

(2023/C 185/15)

Tá fógra folúntais (tagairt COM/2023/10433) le haghaidh phost an Chinn Ionadaíochta i Sóifia – Ionadaíocht sa Bhulgáir (Grád AD 14) in Ard-Stiúrthóireacht na Cumarsáide (AS COMM) foilsithe ag an gCoimisiún Eorpach.

Chun téacs an fhógra folúntais a fheiceáil in 24 theanga agus chun d’iarratas a chur isteach, téigh chuig an leathanach gréasáin tiomnaithe seo ar shuíomh gréasáin an Choimisiúin Eorpaigh: https://europa.eu/!tGQCxB

---

GNÍOMHARTHA EILE

An Coimisiún Eorpach

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/57 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/57

---

Foilsiú teachtaireachta maidir le formheas leasaithe chaighdeánaigh le sonraíocht táirge i ndáil le hainm in earnáil an fhíona dá dtagraítear in Airteagal 17(2) agus (3) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún

(2023/C 185/16)

Foilsítear an teachtaireacht seo i gcomhréir le hAirteagal 17(5) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún (1).

TEACHTAIREACHT MAIDIR LE FORMHEAS LEASÚ CAIGHDEÁNACH

“Coteaux de l’Aubance”

PDO-FR-A0149-AM03

Dáta teachtaireachta: 27 Feabhra 2023

TUAIRISC AR AN LEASÚ FORMHEASTA AGUS CÚISEANNA LEIS

1.   Cód Geografach Oifigiúil

Rinneadh na bardais a chuimsítear sa limistéar geografach agus sa limistéar atá díreach in aice láimhe a thabhairt cothrom le dáta i gcomhréir leis an Code officiel géographique [Cód Geografach Oifigiúil].

Ní dhéanann sé sin difear do theorainn an limistéir gheografaigh críochaithe.

Leasaíodh pointe 6 agus pointe 9 den doiciméad aonair.

2.   Spásáil idir fíniúnacha

Athraíodh an spásáil íosta idir fíniúnacha sa ró céanna ó 1 m go dtí 0.90 m.

Is é cuspóir an leasaithe sin méadú ar dhlús plandála a cheadú gan an spásáil idir rónna fíniúnacha a athrú.

Cuireadh foráil speisialta leis le haghaidh fíniúnacha suite ar fhánaí níos géire ná 10 %, agus ceadaítear spásáil íosta 0.80 m idir plandaí.

Rinneadh an méid a cuireadh leis chun an cás ar leith ina chuirtear fíniúnacha ar fhánaí géara a chur san áireamh, cás ina éilítear socruithe speisialta le linn chéim an phlandaithe: rónna atá comhthreomhar seachas ingearach leis an bhfána.

Leasaíodh pointe 5 den doiciméad aonair.

3.   Prúnáil

Ailíníodh na rialacha prúnála le rialacha sonrúcháin eile i limistéar Anjou Saumur sa Val de Loire.

Tá an t-ailíniú beartaithe chun tuiscint níos fearr a áirithiú d’fhíonsaothraithe, agus chun cigireachtaí a shimpliú. Tugann an leasú féidearthacht do shaothróirí fíniúna a oiriúnú nuair a tharlaíonn sioc, atá ag tarlú níos déanaí agus níos déanaí sa bhliain.

Leasaíodh pointe 5 den doiciméad aonair.

4.   Nasc

Rinneadh eagarthóireacht ar an roinn Nasc, agus athraíodh an tagairt don bhliain 2018 go dtí 2021.

Leasaíodh pointe 8 den doiciméad aonair.

5.   Bearta idirthréimhseacha

Scriosadh bearta idirthréimhseacha nach bhfuil i bhfeidhm a thuilleadh.

Níor leasaíodh an doiciméad aonair.

6.   Na príomhphointí i gcomhair seiceála

Cuireadh buaint de láimh in iarrachtaí iomadúla leis na príomhphointí atá le seiceáil.

Níor leasaíodh an doiciméad aonair.

7.   Leasuithe eagarthóireachta

Rinneadh líon áirithe leasuithe eagarthóireachta ar an tsonraíocht.

Ní cheanglaítear leis na leasuithe sin aon leasú a dhéanamh ar an doiciméad aonair.

8.   Lipéadú

Rinneadh na rialacha maidir le lipéadú a shoiléiriú agus a ailíniú le rialacha na sonrúchán eile i limistéar Anjou Saumur in Val de Loire. Is leasú eagarthóireachta agus sin amháin atá ann.

Leasaíodh pointe 9 den doiciméad aonair.

9.   Tagairt don chomhlacht cigireachta

Cuireadh foclaíocht úr ar an tagairt don chomhlacht cigireachta lena ailíniú leis an bhfoclaíocht a úsáidtear i sonraíochtaí táirge eile. Is leasú eagarthóireachta agus sin amháin atá ann.

Ní thagann aon athrú ar an doiciméad aonair as an leasú seo.

DOICIMÉAD AONAIR

1.   Ainm(neacha)

Coteaux de l’Aubance

2.   Cineál an táisc gheografaigh

STFC – Sonrúchán Tionscnaimh faoi Chosaint

3.   Catagóirí táirgí fíniúna

| 1. | Fíon |
| --- | --- |

1.

Fíon

4.   Tuairisc ar an bhfíon nó ar na fíonta

TUAIRISC THÉACSÚIL GHAIRID

Is fíonta socra ina bhfuil siúcra iarmharachatá sna na fíonta geala seo. Déantar iad as fíonchaora a bhuaintear nuair a bhíonn siad ró-aibí (comhchruinniú nádúrtha ar an bhfíniúin, le lobhadh uasal nó gan é). Forbraíonn na fíonta comhchuí seo dea-bholaithe de thorthaí bána agus citris chomh maith le cumhráin bhláthanna agus dea-bholaithe na buainte déanaí - leis an gcomhchuibheacht chéanna sa bhéal i dtéarmaí saibhris shiúcra, aigéadachta agus struchtúir. Léiríonn aosú an chríochnúlacht agus an chastacht a bhaineann leo. Tá iontu: neart alcóil nádúrtha íosta de 14de réir toirte; chun a bheith incháilithe don téarma “sélection de grains nobles”, neart alcóil nádúrtha íosta de 19 % de réir toirte; cion siúcra coiptheach (glúcós agus fruchtós) ann i ndiaidh coipthe atá níos mó ná 34 g/l nó cothrom leis. Tá an cion iomlán aigéid agus dé-ocsaíde sulfair mar atá leagtha amach i reachtaíocht an Aontais. Tar éis coipthe, fíonta a bhíonn neart alcóil nádúrtha de réir toirte níos lú ná 18 % acu, bíonn neart alcóil iarbhír de réir toirte 11 % acu.

| Saintréithe anailíseacha ginearálta |
| --- |
| Uasmhéid nirt alcóil iomláin (mar % den toirt) | |
| Íosmhéid nirt alcóil iarbhír (mar % den toirt) | |
| Íosmhéid aigéadachta iomláine | |
| Uasmhéid aigéadachta luainí (mar mhilleachoibhéisí in aghaidh an lítir) | 25 |
| Uasmhéid dé-ocsaíde sulfair iomláine (mar mhilleagraim in aghaidh an lítir) | |

Saintréithe anailíseacha ginearálta

Uasmhéid nirt alcóil iomláin (mar % den toirt)

Íosmhéid nirt alcóil iarbhír (mar % den toirt)

Íosmhéid aigéadachta iomláine

Uasmhéid aigéadachta luainí (mar mhilleachoibhéisí in aghaidh an lítir)

25

Uasmhéid dé-ocsaíde sulfair iomláine (mar mhilleagraim in aghaidh an lítir)

5.   Cleachtais fíonóireachta

5.1.   Cleachtais fhíoneolaíocha shonracha

Ceadaítear saibhriú de réir na rialacha atá leagtha amach sa tsonraíocht.

Toirmisctear úsáid sliseanna adhmaid.

Déantar na fíonta a aosú de réir na gcoinníollacha a leagtar síos sa tsonraíocht.

Anuas ar na forálacha thuasluaite, is gá go gcomhlíonann na cleachtais fíoneolaíochta a bhaineann leis na fíonta sin na ceanglais a leagtar síos ar leibhéal an Aontais Eorpaigh agus sa Chód Tuaithe agus Iascaireachta Muirí.

1.   Dlús

Modh fáis

Is é 4 000 planda in aghaidh an heicteáir dlús plandála íosta na bhfíniúnacha. Níor cheart spásáil idir na línte fíniúna a bheith níos mó ná 2.50 méadar, agus ba cheart spásáil idir plandaí sa líne chéanna a bheith 0.90 méadar ar a laghad.

Bíonn buaint fíonchaoire incháilithe do shonrúchán tionscnaimh faoi chosaint má thagann siad ó dháileachtaí fíonghort a bhfuil spásáil 0.80 méadar ar a laghad ach níos lú ná 0.90 méadar idir plandaí sa ró céanna, i gcás ina bhfuil siad ar fhánaí níos mó ná 10 %.

I gcás ina bhfuil dlús plandála 3 300 planda in aghaidh an heicteáir ar a laghad ach níos lú na 4 000 planda in aghaidh an heicteáir sna dáileachtaí fíonghoirt, tá an bhuaint incháilithe do shonrúchán tionscnaimh faoi chosaint ar choinníoll go gcomhlíontar na rialacha maidir le treilísiú agus airde duilliúir a leagtar síos sa tsonraíocht seo. Ní mór don spásáil idir na rónna fíniúna gan a bheith níos mó ná 3 mhéadar, agus ní mór don spásáil idir plandaí sa ró céanna a bheith 1 mhéadar amháin ar a laghad.

2.   Bearradh agus treorú fíniúnacha

Modh fáis

Is le 12 bhachlóg ar a mhéad in aghaidh an phlanda a dhéantar na finiúnacha a phrúnáil, gan beann ar cé acu a úsáidtear nó nach n-úsáidtear prúnáil spoir, prúnáil cána nó prúnáil mheasctha.

Ag an gcéim fheineolaíochta a chomhfhreagraíonn do 11 nó 12 dhuilleog (bachlóga ar leith), ní mór nach mó ná 12 na géaga ar a bhfuil torthaí don bhliain in aghaidh an phlanda.

Tá airde an duilliúir ar an treilís 0.6 uair ar a laghad níos mó ná méid na spásála idir na rónna. Tomhaistear an airde ón bpointe is ísle den duilliúir, a shocraítear ag 0.4 méadar ar a laghad os cionn na talún, go dtí an pointe is airde den cheannbhrat, a shocraítear ag 0.2 méadar ar a laghad os cionn airde na sreinge treilíse is airde.

I gcás dáileachtaí fíonghoirt inar 3 300 ar a laghad an dlús plandála ach nach lú é ná 4 000 planda in aghaidh an heicteáir, beidh feidhm ag na rialacha treilíse breise seo a leanas: is ionann íosairde na gcuaillí treilíse os cionn na talún agus 1.9 méadar; tá ceithre leibhéal sreanga treilíse ann; is ionann íosairde na sreinge is airde agus 1.85 méadar os cionn na talún.

3.   Uisciú

Modh fáis

Toirmisctear uisciú.

4.   Saothrú

Modh fáis

Déantar na fíonta as fíonchaora a bhuaintear déanach. Gné d’fhíonta atá incháilithe an téarma “sélection de grains nobles” a bheith orthu is ea an comhchruinniú breise ar an gcrann fíniúna mar gheall ar ghníomhaíocht an lobhaidh uasail.

Buaintear na fíonchaora de láimh in iarrachtaí iomadúla.

5.2.   Uastáirgeacht

40 heictilítear in aghaidh an heicteáir

6.   Limistéar geografach críochaithe

Tarlaíonn gach céim den táirgeadh sa limistéar geografach, lena gcuimsítear bardais roinn Maine-et-Loire a ainmnítear thíos, ar bhonn Chód Geografach Oifigiúil 2021: Brissac Loire Aubance (do chríoch aonair bhardais tharmligthe Brissac-Quincé, Saint-Saturnin-sur-Loire agus Vauchrétien), Denée, Les Garennes sur Loire, Mozé-sur-Louet, Mûrs-Erigné, Saint-Melaine-sur-Aubance agus Soulaines-sur-Aubance.

Is féidir breathnú ar léarscáileanna a thaispeánann an limistéar geografach ar shuíomh gréasáin na hInstitiúide Náisiúnta Tionscnaimh agus Cáilíochta (INAO).

7.   Cineál/cineálacha fíniúna

Chenin B

8.   Tuairisc ar an nasc (na naisc)

a) -   Tuairisc ar na tosca nádúrtha is ábhartha don nasc

Is saintréith den limistéar geografach é tírdhreach ina bhfuil go leor fánaí ísle agus réidhe le treoshuímh éagsúla. Tá airdí ann idir 50 agus 90 méadar siar ó dheas de chathair Angers. Ó 2021 ar aghaidh, leathnaíonn an limistéar geografach thar sheacht mbardas. Ar an taobh thiar tá comhchumar Abhainn Aubance leis an Loire; ar an taobh thoir ag ardchlár Cailceach ag imeall imchuach Pháras; ó thuaidh ag cúrsa an Loire; agus ar an imeall theas ag foraoisí Brissac agus Beaulieu.

Is craobh-abhainn bheag den Loire í an Aubance, atá mar shuaitheantas den limistéar geografach seo. Sníonn sé ó thuaidh óna fhoinse go dtí bardas Brissac-Quincé, a bhfuil cáil air as a chaisleán ón 16ú haois. Gabhann an Aubance cúrsa siar ó thuaidh ansin chomh fada le bardas Mûrs-Erigné, áit óna sníonn sí comhthreomhar leis an Loire go pointe siar ó dheas de chathair Angers.

D’fhorbair na hithreacha ar an tsiosta, nó siosta agus gaineamhchloch, fostratam den Mhasaíf Armarcach, a fhoirmíonn ardchlár ag claonadh beagán i dtreo an Loire. Éadomhain de ghnáth le feidhmíocht theirmeach mhaith, is saintréith de na hithreacha iad cúltaiscí uisce teoranta. Tá an chuid thiar den limistéar geografach breactha le carraigeacha fobholcánacha atá foirmithe as bruthcharraigeacha de nádúr aigéadach (riailít) nó basaltach (spilít), rud a fhágann ithreacha an-chlochach. Is saintréith de chuid na mbardas i dtuaisceart an limistéir gheografaigh é bunús foirmíochtaí siosta agus slinne. Ar feadh na gcéadta blianta úsáideadh iad seo chun ballaí tithe a thógáil, chun díonta a thógáil, chun urláir a leagan agus fiú chun daingneáin amhail doirtil, boird nó staighrí a dhéanamh. Léiríonn sé seo go léir nádúr uathúil na talún seo. Tá na gnéithe seo an-soiléir sa tírdhreach agus rannchuidíonn siad le féiniúlacht an fhíonghoirt.

Is iamhchríoch é an limistéar geografach le huisciú teoranta, ag baint leasa as éifeacht föhn, agus foscadh aige ó cheocháin mhuirí ag na fánaí arda de Choletais agus Mauges. Bíonn an bháisteach bhliantúil thart ar 585 mhilliméadar, i gcomparáid le 800 milliméadar in Choletais. Is iad na figiúirí a taifeadadh in Brissac-Quincé na cinn is ísle i measc na stáisiún meitéareolaíochta sa roinn Maine-et-Loire. Ar an gcaoi chéanna, le linn an timthrialla fáis, tá difríocht thart ar 100 milliméadar i leibhéil báistí i gcomparáid leis an gcuid eile den roinn. Tá na meánteochtaí bliantúla sách ard, timpeall 12 chéim, atá 1 chéim níos airde ná an chuid eile de roinn Maine-et-Loire ina iomláine. Is léir méasaeráid shainiúil an limistéir seo ó chineál Meánmhara an fhásra, lena n-áirítear dair thoilm agus péine clochra.

b) -   Tuairisc ar na tosca daonna is ábhartha maidir leis an nasc geografach

Is de thionscnamh ársa iad cuid d’airíonna suaitheanta na bhfíonghort Coteaux de l’Aubance, ag dul siar go dtí deireadh an 16ú haois. Sainaithníodh na fíonghoirt féin den chéad uair ag deireadh an 19ú haois, díreach tar éis na géarchéime phylloxera a scrios níos mó ná trí cheathrú d’fhíonghoirt Anjou. Bhí táirgeoirí fíona máguaird ó réigiún Layon ag lorg dáileachtaí talún nár cuireadh isteach orthu agus iad ar shiúl óna bhfíonghoirt féin. Phlandáil siad an cineál traidisiúnta Chenin B. In 1922, luadh an t-ainm Coteaux de l’Aubance den chéad uair i ndearbhú buainte. In 1925, bunaíodh an Syndicat des viticulteurs (aontas na saothraithe fíniúna) de Coteaux de l’Aubance. Is í an aidhm atá luaite i reachtanna an aontais ná: “chun aird an domhain ar fad a dhíriú ar fhíonta a bhfuil cáil orthu as a gcuid terroir ach mar sin féin atá anaithnid níos faide i gcéin”.

Tá ról tábhachtach ag cóngaracht chathair Angers i bhforbairt fhíonghoirt. Tá limistéar Aubance anois ina fhoinse thábhachtach soláthairtí do mhiondíoltóirí dí sna bardais mháguaird, go háirithe in Mûrs-Erigné agus Saint-Mélaine-sur-Aubance.

Go stairiúil, buaineadh fíonchaora nuair a bhí siad aibí chun fíonta tirime nó leath-thirime a dhéanamh. Glacadh go tapa le cleachtais an réigiúin mháguaird Layon, áfach, i.e. an bhuaint dhéanach agus iarrachtaí iomadúla ag táirgeadh buaint chomhchruinnithe chun fíon leath-mhilis a dhéanamh.

Aithníodh an sonrúchán tionscnaimh cláraithe Coteaux de l’Aubance le Foraithne an 18 Feabhra 1950 mar fhíon geal déanta as fíonchaora a baineadh go déanach le hiarrachtaí iomadúla. In 2009, chumhdaigh fíonghoirt 200 heicteár.

c) -   Faisnéis maidir le cáilíocht agus saintréithe an táirge

Is fíonta geala socra a bhfuil siúcraí coiptheacha acu iad na fíonta seo.

Is fíonta atá go hiomlán comhchuí iad. Bíonn siad comhchuí ar an tsrón agus is minic a bhíonn dea-bholaidh de thorthaí bána agus citris acu a chumasctar le cumhráin bhláthanna, comhcheangailte le dea-bholaidh bhuainte déanaí amhail torthaí triomaithe nó crústaithe. Faightear an chomhchuibheacht chéanna sa bhéal freisin leis an saibhreas siúcra, an aigéadacht agus an struchtúr.

Méadaíonn aosú, a fhéadfaidh maireachtáil ar feadh na ndeicheanna de bhlianta, iarbhlas agus castacht na bhfíonta seo.

d) -   Idirghníomhaíochtaí cúisíocha

Plandaítear na fíonghoirt in ithreacha éadoimhne, clochacha ar dháileachtaí talún atá críochaithe go soiléir a léiríonn na modhanna atá in úsáid. Tá an topagrafaíocht cnocach le fánaí réidhe, agus soláthraíonn na haibhneacha in aice láimhe, an Loire agus an Aubance, taise atmaisféarach a spreagann an lobhadh uasal. Tagann na tosca seo go léir le chéile sa limistéar geografach chun coinníollacha fabhracha a chruthú maidir le buaint dhéanach fíonchaor atá comhchruinnithe go nádúrtha ar an bhfíniúin, le lobhadh uasal nó gan é. Gineann na tosca sin saintréithe táirge a bhfuil foghlamtha ag daoine a dteicnící a oiriúnú dó. Is cruthúnas ar an imní faoin gcáilíocht é an bhuaint dhéanach le hiarrachtaí iomadúla lámh-roghnaithe.

9.   Coinníollacha breise fíor-riachtanacha (pacáistiú, lipéadú, ceanglais eile)

Lipéadú: téarma traidisiúnta“Sélection de Grains Nobles”

Creat dlíthiúil:

Reachtaíocht an Aontais

An cineál coinníll bhreise:

Forálacha breise a bhaineann le lipéadú

Tuairisc ar an gcoinníoll:

Féadfar an sonrúchán tionscnaimh cláraithe “Coteaux de l’Aubance” a fhorlíonadh leis an téarma traidisiúnta “sélection de grains nobles”, i gcomhréir leis na forálacha a leagtar síos sa tsonraíocht. Ní mór d’fhíonta atá incháilithe an téarma “sélection de grains nobles” a bheith acu an bhliain a lua freisin.

Lipéadú: Téarmaí roghnacha

Creat dlíthiúil:

Reachtaíocht náisiúnta

An cineál coinníll bhreise:

Forálacha breise a bhaineann le lipéadú

Tuairisc ar an gcoinníoll:

Faoi rialacha an Aontais, féadfaidh na Ballstáit úsáid téarmaí roghnacha a rialú. Ar na lipéid, ní mór méid na litreacha a úsáidtear do théarmaí den sórt sin a bheith níos mó, ar airde, ar leithead ná ar thiús, ná dhá oiread mhéid na litreacha lena gcruthaítear ainm an tsonrúcháin tionscnaimh faoi chosaint.

Lipéadú: sonrúchán geografach “Val de Loire”

Creat dlíthiúil:

Reachtaíocht náisiúnta

An cineál coinníll bhreise:

Forálacha breise a bhaineann le lipéadú

Tuairisc ar an gcoinníoll:

Is féidir an sonrúchán geografach breise “Val de Loire” a chur i ndiaidh ainm an tsonrúcháin tionscnaimh chláraithe, i gcomhréir leis na rialacha a leagtar síos sa tsonraíocht. Méid na litreacha d’ainm geografach “Val de Loire”, ní fhéadfaidh siad a bheith níos mó, ar airde ná ar leithead, ná dhá thrian de mhéid na litreacha lena gcruthaítear ainm an tsonrúcháin tionscnaimh chláraithe.

Lipéadú: ag sonrú eintiteas geografach níos lú

Creat dlíthiúil:

Reachtaíocht náisiúnta

An cineál coinníll bhreise:

Forálacha breise a bhaineann le lipéadú

Tuairisc ar an gcoinníoll:

I gcás fíonta lena ngabhann an sonrúchán tionscnaimh cláraithe, féadfar aonad geografach níos lú a shonrú ar a lipéid, ar choinníoll gurb amhlaidh an méid a leanas: ainm áite is ea é atá liostaithe i gclárlann na talún; bíonn sé le feiceáil ar an dearbhú buainte. Na litreacha a úsáidfear chun ainm na háite a phriontáil, ní bheidh siad níos mó ná leath de mhéid na litreacha ina scríobhtar ainm an tsonrúcháin tionscnaimh faoi chosaint, ó thaobh airde ná leithid de.

Limistéar díreach in aice láimhe

Creat dlíthiúil:

Reachtaíocht an Aontais

An cineál coinníll bhreise:

Maolú maidir le táirgeadh sa limistéar geografach críochaithe

Tuairisc ar an gcoinníoll:

Tá an limistéar díreach in aice láimhe, arna shainmhíniú ag an maolú maidir le fíonsaothrú, táirgeadh agus teacht chun cineáil na bhfíonta, déanta de chríoch na mbardas seo a leanas de roinn Maine-et-Loire, ar bhonn Chód Geografach Oifigiúil 2021: Aubigné-sur-Layon, Beaulieu-sur-Layon, Bellevigne-en-Layon, Blaison-Saint-Sulpice, Bouchemaine, Brissac Loire Aubance (do chríoch aonair bhardais tharmligthe Alleuds, Charcé-Saint-Ellier-sur-Aubance, Chemellier, Coutures, Luigné, Saint-Rémy-la-Varenne agus Saulgé-l’Hôpital), Chalonnes-sur-Loire, Chaudefonds-sur-Layon, Chemillé-en-Anjou (do chríoch aonair bhardais tharmligthe Chanzeaux agus Valanjou), Doué-en-Anjou (do chríoch aonair bhardas tarmligthe Brigné), Gennes-Val-de-Loire (do chríoch aonair bhardais tharmligthe Chênehutte-Trêves-Cunault, Gennes, Grézillé, Saint-Georges-des-Sept-Voies agus Le Thoureil), Lys-Haut-Layon (do chríoch aonair bhardas tarmligthe Tigné), Parnay, Rochefort-sur-Loire, Sainte-Gemmes-sur-Loire, Savennières, Terranjou, Tuffalun agus Val-du-Layon.

Nasc chuig an tsonraíocht táirge

https://info.agriculture.gouv.fr/gedei/site/bo-agri/document_administratif-c3ae57c9-8342-4de4-8756-38a6322eacae

---

(1)  OJ L 9, 11.1.2019, p. 2.

---

| 26.5.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 185/64 |
| --- | --- | --- | --- |

26.5.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 185/64

---

Foilsiú leasaithe chaighdeánaigh fhormheasta, ar leasú atá ann ar shonraíocht táirge le haghaidh sonrúchán tionscnaimh faoi chosaint nó tásca geografacha faoi chosaint san earnáil táirgí talmhaíochta agus earraí bia, dá dtagraítear in Airteagal 6b(2) agus (3) de Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 664/2014 ón gCoimisiún

(2023/C 185/17)

Foilsítear an teachtaireacht seo i gcomhréir le hAirteagal 6b(5) de Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 664/2014 ón gCoimisiún (1).

Formheas leasaithe chaighdeánaigh ar shonraíocht táirge le haghaidh sonrúchán tionscnaimh faoi chosaint nó tásc geografach faoi chosaint de thionscnamh Ballstáit a chur in iúl

(Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012)

“Prés-salés du Mont-Saint-Michel”

Uimh. AE: PDO-FR-0813-AM01 – 27.2.2023

STFC (X) TGFC ( )

1.   Ainm an táirge

“Prés-salés du Mont-Saint-Michel”

2.   An Ballstát ina bhfuil an limistéar geografach

An Fhrainc

3.   Údarás an Bhallstáit atá ag cur an leasaithe chaighdeánaigh in iúl

An Aireacht Talmhaíochta agus Biafhlaithis

4.   Tuairisc ar an leasú (na leasuithe) formheasta

1.   Limistéar geografach

Tuairisc

Leasaíodh an sainmhíniú ar an limistéar geografach. Leathnaíodh an limistéar geografach a chumhdaítear le “Prés-salés du Mont-Saint-Michel” STFC chun na ceithre bhardas seo a leanas i roinn Manche a chur san áireamh: Montsenelle, Baupte, Auvers agus Méautis.

Tugadh liosta na mbardas sa limistéar geografach a chumhdaítear leis an tsonraíocht táirge cothrom le dáta chun é a thabhairt i gcomhréir leis an gCód Geografach Oifigiúil 2021, i gcomhréir le ceanglais náisiúnta.

Déanann an leasú difear don doiciméad aonair.

2.   Tagairtí do na struchtúir chigireachta

Tuairisc

I gcomhréir leis na ceanglais a bhunaigh údaráis na Fraince, leasaíodh an ceannteideal “Tagairtí do na struchtúir chigireachta”.

Ní dhéanann an leasú difear don doiciméad aonair.

DOICIMÉAD AONAIR

“Prés-salés du Mont-Saint-Michel”

Uimh. AE: PDO-FR-0813-AM01 – 27.2.2023

STFC (X) TGFC ( )

1.   Ainm nó ainmneacha [STFC nó TGFC]

“Prés-salés du Mont-Saint-Michel”

2.   Ballstát nó tríú tír

An Fhrainc

3.   Tuairisc ar an táirge talmhaíochta nó ar an táirge bia

3.1.   Cineál táirge [mar atá sé in Iarscríbhinn XI]

Aicme 1.1. Feoil úr (agus scairteach)

3.2.   Tuairisc ar an táirge lena mbaineann an t-ainm in (1)

Faightear feoil ar a bhfuil sonrúchán tionscnaimh “Prés-salés du Mont-Saint-Michel” ó uain atá suas le 12 mhí d’aois agus a bheathaítear ar fhéarach muirí, rud a thugann a saintréithe sonracha dóibh. Is sliocht iad na huain sin de reithí de na pórtha seo a leanas: “Suffolk”, “Roussin”, “Rouge de l’Ouest”, “Vendéen”, “Cotentin”, “Avranchin”, “Charollais”, nó reithí a bheirtear ó mháithreacha a thógann póraitheoirí atá i dteideal riasca goirt a úsáid mar fhéaraigh. Is sliocht iad na baineannaigh phórúcháin de chaoirigh ar thóg póraitheoirí iad sa limistéar geografach ag úsáid riasc goirt mar fhéaraigh.

Tá na saintréithe seo a leanas ag na conablaigh:

| — | íosmheáchan: 14 kg; |
| --- | --- |

—

íosmheáchan: 14 kg;

| — | próifíl conablaigh chaol: “próifíl atá díreach nó a bhfuil cruth fochuasach uirthi” agus “forbairt matáin atá maith nó iontach maith” (aicmí U, R agus O ar scála grádaithe EUROP); |
| --- | --- |

—

próifíl conablaigh chaol: “próifíl atá díreach nó a bhfuil cruth fochuasach uirthi” agus “forbairt matáin atá maith nó iontach maith” (aicmí U, R agus O ar scála grádaithe EUROP);

| — | cumhdach saille: “beagáinín cumhdaithe nó cumhdaithe go maith” (aicme 2 nó 3 ar scála grádaithe EUROP); |
| --- | --- |

—

cumhdach saille: “beagáinín cumhdaithe nó cumhdaithe go maith” (aicme 2 nó 3 ar scála grádaithe EUROP);

| — | sail sheachtrach agus inmheánach theann atá idir bán agus buí éadrom, scaipthe go cothrom timpeall an choirp. |
| --- | --- |

—

sail sheachtrach agus inmheánach theann atá idir bán agus buí éadrom, scaipthe go cothrom timpeall an choirp.

Tairgtear an fheoil lena díol agus í fuaraithe. Ní fhéadfar í a dhíol díreoite agus fuaraithe.

3.3.   Beatha (maidir le táirgí de thionscnamh ainmhíoch amháin) agus amhábhair (maidir le táirgí próiseáilte amháin)

Beathaítear na huain agus na caoirigh ar fhéaraigh riasc goirt den chuid is mó. Tógtar na huain le linn tréimhsí comhleanúnacha: an tréimhse iarbhreithe, tréimhse an fhéaraigh mhuirí agus an tréimhse críochnaithe.

I ngach cás, is ionann tréimhse an fhéaraigh mhuirí, lena n-áirítear innilt i gcriosanna tearmainn ar laethanta nuair atá an riasc goirt cumhdaithe ag taoidí an earraigh, agus leath de shaolré an ainmhí ar a laghad.

Tagann an farae a itheann na hainmhithe le linn na dtréimhsí tógála éagsúla ón limistéar geografach ina bhfaightear féar úr, féar innilte nó féar a leasaítear mar fhéar tirim nó mar hailéireacht a bhfuil cion ábhair thirim is mó ná 50 %, fréamhacha, tiúbair agus torthaí iontu.

Toirmisceadh dáileadh sadhlais gráin bhuí ón 1 Meitheamh 2013.

Tagann 100 % den fharae ón limistéar geografach, i gcomparáid le 50 % i gcás na ndlúthbhianna.

Ní féidir ach plandaí, comhtháirgí agus bianna ainmhithe a dhíorthaítear ó tháirgí neamh-thrasghéineacha a úsáid sa bheatha ainmhithe. Ní féidir aon táirge de bhunaidh ainmhíoch, seachas táirgí déiríochta, a chur le beatha na n-uan.

| — | Le linn na tréimhse iarbhreithe, a mhaireann 45 lá ar a laghad agus suas le 105 lá ar a mhéad tar éis na breithe, beathaítear na huain ar bhainne a máthar den chuid is mó, a fhorlíontar in amanna le bainne, le farae nó le dlúthbhianna púdraithe. |
| --- | --- |

—

Le linn na tréimhse iarbhreithe, a mhaireann 45 lá ar a laghad agus suas le 105 lá ar a mhéad tar éis na breithe, beathaítear na huain ar bhainne a máthar den chuid is mó, a fhorlíontar in amanna le bainne, le farae nó le dlúthbhianna púdraithe.

| — | Le linn an fhéaraigh mhuirí, a mhaireann 70 lá ar a laghad, coimeádtar na huain ar na riasca goirt laistigh de chonairí sonracha, neamhspleácha féaraigh. Téann na hainmhithe go criosanna tearmainn nuair a bhíonn na féaraigh faoi uisce. Beathaítear iad den chuid is mó nó go heisiach ar fhéar (is féidir glacadh le 400 g de dhlúthbhianna ar a mhéad in aghaidh an lae, a chuirtear ar fáil sa tráthnóna, anuas ar innilt). |
| --- | --- |

—

Le linn an fhéaraigh mhuirí, a mhaireann 70 lá ar a laghad, coimeádtar na huain ar na riasca goirt laistigh de chonairí sonracha, neamhspleácha féaraigh. Téann na hainmhithe go criosanna tearmainn nuair a bhíonn na féaraigh faoi uisce. Beathaítear iad den chuid is mó nó go heisiach ar fhéar (is féidir glacadh le 400 g de dhlúthbhianna ar a mhéad in aghaidh an lae, a chuirtear ar fáil sa tráthnóna, anuas ar innilt).

| — | Le linn na tréimhse iascaireachta (roghnach), a mhaireann 30 nó 40 lá ar a mhéad de réir an tséasúir agus a bhaineann le huain a mbeathaítear iad go heisiach ar fhéar le linn na tréimhse innilte muirí, beathaítear na huain ar fharae agus ar dhlúthbhianna agus ní dhéantar iad a innilt níos mó ar na riasca goirt. |
| --- | --- |

—

Le linn na tréimhse iascaireachta (roghnach), a mhaireann 30 nó 40 lá ar a mhéad de réir an tséasúir agus a bhaineann le huain a mbeathaítear iad go heisiach ar fhéar le linn na tréimhse innilte muirí, beathaítear na huain ar fharae agus ar dhlúthbhianna agus ní dhéantar iad a innilt níos mó ar na riasca goirt.

Tá na dlúthbhianna a thugtar do na caoirigh agus/nó do na huain le linn na dtréimhsí tógála éagsúla comhdhéanta de na comhábhair seo a leanas:

| — | gránaigh agus a dtáirgí agus a seachtháirgí: eorna, grán buí, cruithneacht, triteacál, coirce, |
| --- | --- |

—

gránaigh agus a dtáirgí agus a seachtháirgí: eorna, grán buí, cruithneacht, triteacál, coirce,

| — | síolta ola agus a dtáirgí agus a seachtháirgí: soighe, lus na gréine, colsa agus cácaí ola rois, pónairí soighe agus crotail, |
| --- | --- |

—

síolta ola agus a dtáirgí agus a seachtháirgí: soighe, lus na gréine, colsa agus cácaí ola rois, pónairí soighe agus crotail,

| — | barra próitéine; lúipín, piseanna agus pónairí leathana, |
| --- | --- |

—

barra próitéine; lúipín, piseanna agus pónairí leathana,

| — | tiúbair agus fréamhacha agus a dtáirgí agus a seachtháirgí: laíon biatais, |
| --- | --- |

—

tiúbair agus fréamhacha agus a dtáirgí agus a seachtháirgí: laíon biatais,

| — | foráiste: alfalfa, tuí, |
| --- | --- |

—

foráiste: alfalfa, tuí,

| — | moláis: moláis chána siúcra, |
| --- | --- |

—

moláis: moláis chána siúcra,

| — | breiseáin, |
| --- | --- |

—

breiseáin,

| — | mianraí, vitimíní. |
| --- | --- |

—

mianraí, vitimíní.

3.4.   Céimeanna sonracha sa táirgeadh nach mór dóibh tarlú sa limistéar geografach sainithe

Breith, tógáil agus marú.

3.5.   Sainrialacha maidir le slisniú, grátáil, agus pacáistiú etc. an táirge dá dtagraíonn an t-ainm cláraithe

—

3.6.   Sainrialacha maidir le lipéadú an táirge dá dtagraíonn an t-ainm cláraithe

Ag deireadh na tréimhse fuaraithe déantar conablaigh na n-uan a chumhdaítear leis an sonrúchán tionscnaimh “Prés-salés du Mont-Saint-Michel” a shainaithint agus a lipéadú le stampa buan i ndúch doscriosta atá marcáilte le “Prés-salés MSM” ar na príomhréigiúin (guaillí, easnacha agus cosa).

Go dtí céim an dáilte chríochnaithigh, ar an gconablach agus ar phíosaí feola a ghearrtar uaidh gabhann lipéad ar a mbíonn an méid seo a leanas ar a laghad:

| — | an sonrúchán, |
| --- | --- |

—

an sonrúchán,

| — | an giorrúchán “STFC” nó na focail “sonrúchán tionscnaimh faoi chosaint”. |
| --- | --- |

—

an giorrúchán “STFC” nó na focail “sonrúchán tionscnaimh faoi chosaint”.

| — | lógó STFC an Aontais Eorpaigh, |
| --- | --- |

—

lógó STFC an Aontais Eorpaigh,

| — | ainm an phóraitheora, |
| --- | --- |

—

ainm an phóraitheora,

| — | uimhir an ghabháltais, |
| --- | --- |

—

uimhir an ghabháltais,

| — | uimhir aitheantais náisiúnta an uain, |
| --- | --- |

—

uimhir aitheantais náisiúnta an uain,

| — | an dáta maraithe, |
| --- | --- |

—

an dáta maraithe,

| — | áit an mharaithe agus uimhir an mharaithe, |
| --- | --- |

—

áit an mharaithe agus uimhir an mharaithe,

| — | an abairt “téann an fheoil in aois ar an gcnámh ar feadh 4 lá iomlána ar a laghad idir dáta an mharaithe agus dáta an mhiondíola don chustaiméir deiridh”. |
| --- | --- |

—

an abairt “téann an fheoil in aois ar an gcnámh ar feadh 4 lá iomlána ar a laghad idir dáta an mharaithe agus dáta an mhiondíola don chustaiméir deiridh”.

4.   Sainmhíniú achomair ar an limistéar geografach

An limistéar geografach ina mbeirtear, ina dtógtar agus ina maraítear na huain, cuimsíonn sé na 26 chantún seo a leanas, ar cuid de ranna Manche agus Ille et Vilaine 14 cinn díobh:

Roinn Manche:

Na bardais go léir a bhaineann le bardais Bréhal, Bricquebec-en-Cotentin, Cherbourg-en-Cotentin (1, 2, 3, 4, 5), Granville, La Hague, Les Pieux agus Pontorson.

I gcantún Agon-Coutainville, bardais Agon-Coutainville, Blainville-sur-Mer, Geffosses, Gouville-sur-Mer, Muneville-le-Bingard, Saint-Malo-de-la-Lande agus Saint-Sauveur-Villages (do chríoch na mbardas tarmligthe Ancteville agus La Ronde-Haye amháin).

I gcantún Carentan-les-Marais, bardais Auvers, Baupte, Méautis, Picauville (do chríoch an bhardais tharmligthe de Les Moitiers-en-Bauptois amháin).

I gcantún Isigny-le-Buat, bardais Avranches, La Godefroy, Saint-Brice, Saint-Loup, Saint-Senier-sous-Avranches, Isigny-le-Buat agus Tirepied-sur-Sée amháin (do chríoch an bhardais tharmligthe de La Gohannière amháin).

I gcantún Quettreville-sur-Sienne, bardais Annoville, Hauteville-sur-Mer, Lingreville, Montmartin-sur-Mer, Quettreville-sur-Sienne (do chríoch na mbardas tarmligthe de Contrières, Hérenguerville, Hyenville, Quettreville-sur-Sienne agus Trelly amháin).

I gcantún Valognes, bardais Brix, Huberville, Lieusaint, Montaigu-la-Brisette, Saint-Joseph, Saussemesnil, Tamerville, Valognes agus Yvetot-Bocage.

I gcantún Villedieu-les-Poêles-Rouffigny, do bhardas Le Tanu amháin.

Bardais chantún Avranches, cé is moite de bhardas tarmligthe Braffais i mbardas Le Parc.

Bardais chantún Coutances, cé is moite de bhardais Camprond agus Monthuchon.

I gcantún Créances, cé is moite de bhardas Le Plessis-Lastelle.

Bardais chantún Saint-Hilaire-du-Harcouët, cé is moite de bhardais Savigny-le-Vieux agus Buais-Les-Monts.

Roinn Ille-et-Vilaine:

Na bardais go léir i gcantúin Fougères-2.

I gcantún Vitré, bardais Balazé, Châtillon-en-Vendelais, Montautour, Princé, Saint-M’Hervé agus Vitré.

Bardais chantún Dol-de-Bretagne, cé is moite de bhardais Châteauneuf-d’Ille-et-Vilaine, Lillemer, Miniac-Morvan, Plerguer, Saint-Guinoux, Saint-Père-Marc-en-Poulet, Saint-Suliac, Le Tronchet agus La Ville-ès-Nonais.

Na bardais i gcantún Fougères-1, cé is moite de Livré-sur-Changeon.

Na bardais i gcantún Val-Couesnon, cé is moite de bhardais Aubigné, Feins, Mouazé agus Montreuil-sur-Ille.

5.   Nasc leis an limistéar geografach

Tá an limistéar geografach lonnaithe timpeall Mhurascaill Norman-Breton, lena n-áirítear an chuid chósta de ranna Manche agus Ile-et-Vilaine. Is iad a saintréithe is suntasaí na an limistéar cósta fairsing agus an tionchar láidir muirí agus aigéanach ar a haeráid. Is i gcroílár an limistéir gheografaigh sin atá féarthalamh a bhíonn cumhdaithe go tráthrialta leis an bhfarraige, ar a dtugtar riasca goirt nó féaraigh, a sholáthraíonn an chuid is mó de bhia na n-ainmhithe. Comhdhéanann na riasca goirt an chuid uachtarach den chrios idirthaoideach. D’fhorbair siad go háitiúil laistigh de Bhá Mont-Saint-Michel agus de na hinbhir ar bhord farraige an iarthair i réigiún Cotentin, agus iad cumhdaithe ó na tonnta agus ó na sruthanna láidre agus dríodrúchán min mar shaintréithe díobh. Tugtar gaineamh farraige (“tangue”) ar shubstráit an réisc goirt, atá comhdhéanta de shiolta agus de ghaineamh atá an-mhin agus saibhir i gcailciam. Tá na tailte riascacha pollta go domhain ag sruthanna a bhriseann síos ina sruthanna tánaisteacha, a chomhdhéanann líonra atá thar a bheith dlúth agus a roinneann an féarthalamh ina aonaid oibríochtúla éagsúla agus a chruthaíonn constaicí a chuireann bac ar ghluaiseacht na gcaorach.

Tá an fásra comhdhéanta de phlandaí ar a dtugtar halaifítí, agus atá oiriúnaithe do ghoirte na hithreach agus do thuilte. Is breá le huain “Prés-salés du Mont-Saint-Michel” roinnt de na plandaí sin, lena n-áirítear puccinellie (Puccinellia maritima), troscart (Triglochin maritima) agus obione (Halimione portulacoides), go háirithe agus iad reoite, atá, dá bhrí sin, mar chuid mhór dá n-aiste bia.

Is féidir táirgeadh uan i mBá Mont-Saint-Michel a rianú siar go dtí an 10ú céad nuair a bhí sé de cheart ag manaigh áitiúla “brebiage” a dhéanamh (tógáil uan). Tharla táirgeadh caorach an tráth céanna chomh maith i réigiún chalafort Contentin de réir chairt bhunaidh mhainistir Lessay, lena tugadh dhá chró caorach don mhainistir; faoi 1181, b’ionann olann chaorach agus dhá thrian de “tithe” na mainistreach (ioncam cánach) faoi Chairt Henry II Plantagenet.

Suas go dtí an chéad leath den 20ú céad tiomáineadh na caoirigh i ngrúpaí de dhá nó de cheithre chaorach, seachas i bpoldair Mont-Saint-Michel áit a raibh tréada móra stiúrtha ag aoirí chuig an riasc goirt. Ón dara leath den 20ú céad, d’éirigh tógáil caorach níos speisialaithe agus cróite caorach in úsáid.

Chun srianta geografacha an limistéir a shárú, roghnaigh feirmeoirí a stoc pórúcháin i gcónaí ar bhealach sonrach chun an úsáid is fearr a bhaint as acmhainneacht atáirgthe na mbaineannach agus as cumas na n-ainmhithe chun bogadh ar thalún neamhsheasmhaí, agus é a áirithiú go bhfuil fás na n-uan oiriúnaithe do thimthriall fáis na bpandaí ar an riasc goirt. Dá réir sin baineann na baineannaigh leis an tréad ach baineann na fireannaigh, arna nglacadh ón taobh amuigh, le tréada atá an-oiriúnach do dhálaí maireachtála an réisc goirt agus a bhfuil a bhfás matáin níos moille.

Forbraíodh tógáil uain “pré-salés” a bhuí le cruthú na gcroite caorach agus nuair a rinneadh na móinéir atá lonnaithe ar thalún níos teinne gar don riasc muirí oiriúnach don fheidhm sin. Tá na croite caorach ríthábhachtach chun foscadh a thabhairt do chaoirigh nuair a thugann siad ainmhí ar an saol agus nuair atá móinéir mhuirí tuillte ag taoidí an earraigh.

D’fhorbair feirmeoirí straitéisí tógála agus aiste bia atá an-oiriúnach don limistéar geografach chun guaiseacha aimsire agus an ráta fáis d’uain aonair laistigh den tréad a chur san áireamh, a athraíonn go mór. Nuair atá na hionaid dídine ainmhithe gar don chósta, dáiltear forlíonta beatha uaireanta sa tráthnóna tar éis na hinnilte. Nuair atá na hionaid dídine i bhfad ón gcósta, an t-aon rogha a bhíonn ag póraitheoirí ná nósanna imeachta bailchríochnaithe a dhéanamh roimh mharú. Táirgtear an bheatha sin laistigh den limistéar geografach den chuid is mó, cé gur féidir le cuid di teacht ón taobh amuigh, go háirithe beatha ina bhfuil cion nítrigineach.

Tá úsáid chomhsheasmhach seamlas in aice láimhe, inar cothaíodh na modhanna agus an saineolas maidir le caoirigh a mharú le himeacht ama, mar thoradh ar an traidisiún tógála caorach, atá bunaithe ar caidrimh áitiúla idir phóraitheoirí, bhúistéirí agus mharfóirí. Is iad príomhthréithe an tsaineolais shonraigh a úsáidtear do mharú na n-ainmhithe ná tréimhse fanachta ghearr i gcoinníollacha compordacha idir teacht chuig an seamlas agus an marú, agus cineál maraithe, gearrtha suas agus dí-innithe atá an-chúramach, a chaomhnaíonn an cumhdach saille agus a chuireann cosc ar aon éilliú den chonablach. Tá rialacha ann chomh maith lena rialaítear cuisniú agus aibiú príomhúil. Déantar measúnú ar chomhréireacht na gconablach agus na hoibríochtaí sin á leanúint, go háirithe i ndáil le cáilíocht na saille agus le cuma na gconablach.

Tá cumhdach saille atá bán, teann agus scaipthe go cothrom ag na conablaigh. Bíonn siad réasúnta cumhdaithe nó cumhdaithe go maith agus tá siad réasúnta caol. Tá na cosa caol. Is iad saintréithe idirdhealaitheacha na feola ná an dath bándearg láidir, an fad snáithín agus an chuma mharmaraithe (ón tsaill ionmhatánach). Bíonn an fheoil fós súmhar tar éis í a chócaráil agus nuair a chognaítear í agus cruthaíonn sí blasanna láidre agus marthanacha sa bhéal, gan aon bhlas de shail caorach.

Aithníodh cáilíochtaí sonracha na feola ar feadh tréimhse fada, mar a léirigh focail Pierre Thomas du Fosse, scoláire agus fear na litreacha ó Rouen a ndeachaigh go Pontorson le linn tsamhraidh in 1691: “Tá an féar gar don chósta cosúil le tím fhiáin: tugann sé blas don chaoireoil agus don uaineoil atá chomh blasta sin go gcuirfeadh sé cathú ar dhaoine éirí as patraiscí agus piasúin.”

Dearbhaíodh an cháil sheanbhunaithe le déanaí i mbreithiúnas de chúirt achomhairc Caen an 24 Eanáir 1986, a luann go dtugtar caoirigh “pré-salés” de ghnáth ar chaoirigh a phórtar iad go tráthrialta ar fhéaraigh a bhíonn tuillte go tréimhsiúil leis an bhfarraige agus go bhfaightear feoil d’ardchaighdeán ó ainmhithe a bpórtar iad sa bhealach sin.

Mínítear an nasc idir feoil “Prés-salés du Mont-Saint-Michel” agus a limistéar táirgthe le fásra sonrach na riasc goirt a mbeathaítear na caoirigh iontu, chomh maith leis an aclaíocht fhisiciúil gur gá dóibh a dhéanamh chun é a bhaint amach. Tá ról tábhachtach ag aclaíocht fhisiciúil sa nasc leis an limistéar geografach i riasca goirt Bhá Mont-Saint-Michel, a sholáthraíonn spásanna oscailte móra ina ndéantar innilt, agus i riasc goirt réigiún chalafoirt Cotentin chomh maith, cé go bhfuil na féarthailte níos lú ansin. Toisc go bhfuil luach beatha na riasc goirt atá measartha íseal agus nach minic a aimsítear an chineáil áirithe féir ar a mbíonn na caoirigh ag innilt, bíonn orthu faid fhada a chumhdach chun bia leordhóthanach a aimsiú. Bíonn conablaigh chaola agus feoil a bhfuil dath láidir uirthi mar thoradh air sin.

Treisítear saintréithe idirdhealaitheacha na feola trí shrianta eile an limistéir sin ina bhfuil talamh scaoilte, a ndéantar é a roinnt ag líonra sruthanna doimhne agus atá neamhchosanta ar aeráid ghéar. De bharr na gcoinníollacha garbha sin, is minic nach mbíonn na hainmhithe ábalta teacht chuig na riasca goirt nuair atá siad ró-óg agus bíonn orthu fanacht fada go leor chun go mbeadh lánéifeacht ag a n-aiste bia sonrach ar an bhfeoil a bhfaightear uathu.

Bíonn ainmhithe a bhfuil conablaigh chaoil acu, cumhdach saille atá éadrom agus teann agus blas sonrach gan aon bhlas de shail caorach acu mar thoradh ar na coinníollacha tógála sin.

Toisc go dtarlaíonn an marú gar do na gabháltais, cuidíonn sé leis na saintréithe sin a chaomhnú. Cuireann an chóngaracht sin teorainn le hamanna taistil, rud a sheachnaíonn aon strus ar na hainmhithe a d’fhéadfadh a bheith ina chúis le meath na feola agus a fhágann gur féidir a cáilíochtaí orgánaileipteacha, a tharlaíonn mar thoradh ar an bpróiseas tógála, a chaomhnú. Ina theannta sin, d’fhág an traidisiún tógála caorach sin go raibh seamlais sa limistéar geografach ábalta saineolas sonrach a fhorbairt agus a chaomhnú a thugann meas do cháilíocht an amhábhair (mar shampla tríd an gcumhdach saille a choinneáil slán agus trí spraeáil a thoirmeasc), agus seiceanna comhlíontachta á n-éascú ar na conablaigh.

Mar thoradh ar shúmhaireacht fheoil “pré-salés”, a aithníonn gourmets, tá dea-cháil uirthi mar a léirítear sa phraghas díolacháin: tá an praghas 50-100 % níos airde ná feoil na ngnáthuan ar feadh níos mó ná céad.

Tagairt d’fhoilsiú na sonraíochta

https://www.legifrance.gouv.fr/download/pdf?id=yUNSnznfq_FUS9VY3CTgn4PCIFRafx3LLgujSD-i24w=

---

(1)  IO L 179, 19.6.2014, lch. 17.

---