# Il-Ġurnal Uffiċjali C 199/2023

| | ISSN 1977-0987 |
| --- | --- |
| Il-Ġurnal Uffiċjali
  tal-Unjoni Ewropea | C 199 |
| | |
| Edizzjoni bil-Malti | Informazzjoni u Avviżi | Volum 667 ta' Ġunju 2023 |

ISSN 1977-0987

Il-Ġurnal Uffiċjali

tal-Unjoni Ewropea

C 199

Edizzjoni bil-Malti

Informazzjoni u Avviżi

Volum 667 ta' Ġunju 2023

---

| Werrej | Paġna |
| --- | --- |
| | II   Komunikazzjonijiet |
| | KOMUNIKAZZJONIJIET MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA |
| | Il-Kummissjoni Ewropea |
| 2023/C 199/01 | Ebda oppożizzjoni għal konċentrazzjoni notifikata (Il-Każ M.11099 — CINVEN / MBCC DIVESTMENT BUSINESS) (
  1
  ) | 1 |

Werrej

Paġna

II   Komunikazzjonijiet

KOMUNIKAZZJONIJIET MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA

Il-Kummissjoni Ewropea

2023/C 199/01

Ebda oppożizzjoni għal konċentrazzjoni notifikata (Il-Każ M.11099 — CINVEN / MBCC DIVESTMENT BUSINESS) (
  1
  )

1

1

---

| | IV   Informazzjoni |
| --- | --- |
| | INFORMAZZJONI MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA |
| | Il–Kunsill |
| 2023/C 199/02 | Deċiżjoni tal-Kunsill tal-1 ta’ Ġunju 2023 li taħtar membru tal-Kumitat ta' Konsulenza dwar is-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol għall-Irlanda | 2 |
| | Il-Kummissjoni Ewropea |
| 2023/C 199/03 | Rata tal-kambju tal-euro — Is-6 ta' Ġunju 2023 | 4 |
| | Il-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data |
| 2023/C 199/04 | Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-Proposta għal emenda tad-Direttiva tal-Kunsill 2011/16/UE dwar il-kooperazzjoni amministrattiva fil-qasam tat-tassazzjoni
  (It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu) | 5 |
| 2023/C 199/05 | Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-mandat ta’ negozjati biex jiġi konkluż ftehim internazzjonali dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi tal-Ekwador
  (It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu) | 7 |
| 2023/C 199/06 | Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-mandat ta’ negozjati biex jiġi konkluż ftehim internazzjonali dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi tal-Brażil.
  (It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu) | 10 |
| 2023/C 199/07 | Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-Proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-liċenzji tas-sewqan, li temenda d-Direttiva (UE) 2022/2561 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, ir-Regolament (UE) 2018/1724 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li Tħassar id-Direttiva 2006/126/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u r-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 383/2012
  (It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu) | 13 |

IV   Informazzjoni

INFORMAZZJONI MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA

Il–Kunsill

2023/C 199/02

Deċiżjoni tal-Kunsill tal-1 ta’ Ġunju 2023 li taħtar membru tal-Kumitat ta' Konsulenza dwar is-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol għall-Irlanda

2

Il-Kummissjoni Ewropea

2023/C 199/03

Rata tal-kambju tal-euro — Is-6 ta' Ġunju 2023

4

Il-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data

Data

2023/C 199/04

Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-Proposta għal emenda tad-Direttiva tal-Kunsill 2011/16/UE dwar il-kooperazzjoni amministrattiva fil-qasam tat-tassazzjoni
  (It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

Data

(It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS

5

2023/C 199/05

Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-mandat ta’ negozjati biex jiġi konkluż ftehim internazzjonali dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi tal-Ekwador
  (It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

Data

data

(It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

7

2023/C 199/06

Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-mandat ta’ negozjati biex jiġi konkluż ftehim internazzjonali dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi tal-Brażil.
  (It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

Data

data

(It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu

10

2023/C 199/07

Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-Proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-liċenzji tas-sewqan, li temenda d-Direttiva (UE) 2022/2561 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, ir-Regolament (UE) 2018/1724 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li Tħassar id-Direttiva 2006/126/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u r-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 383/2012
  (It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

Data

(It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu

13

---

| | V   Avviżi |
| --- | --- |
| | ATTI OĦRAJN |
| | Il-Kummissjoni Ewropea |
| 2023/C 199/08 | Pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ isem skont l-Artikolu 50(2)(a) tar-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar skemi tal-kwalità għal prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel | 16 |
| 2023/C 199/09 | Pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ isem skont l-Artikolu 50(2)(a) tar-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar skemi tal-kwalità għal prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel | 21 |

V   Avviżi

ATTI OĦRAJN

Il-Kummissjoni Ewropea

2023/C 199/08

Pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ isem skont l-Artikolu 50(2)(a) tar-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar skemi tal-kwalità għal prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel

16

2023/C 199/09

Pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ isem skont l-Artikolu 50(2)(a) tar-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar skemi tal-kwalità għal prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel

21

---

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Test b'rilevanza għaż-ŻEE. |

---

(1)   Test b'rilevanza għaż-ŻEE.

1

| MT | |
| --- | --- |

MT

---

II Komunikazzjonijiet

KOMUNIKAZZJONIJIET MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA

Il-Kummissjoni Ewropea

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/1 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/1

---

Ebda oppożizzjoni għal konċentrazzjoni notifikata

(Il-Każ M.11099 — CINVEN / MBCC DIVESTMENT BUSINESS)

(Test b'rilevanza għaż-ŻEE)

(2023/C 199/01)

Fl-20 ta’ April 2023, il-Kummissjoni ddeċidiet li ma topponix il-konċentrazzjoni notifikata msemmija hawn fuq u li tiddikjaraha kompatibbli mas-suq intern. Din id-deċiżjoni hi bbażata fuq l-Artikolu 6(1)(b) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 139/2004 (1). It-test sħiħ tad-deċiżjoni hu disponibbli biss bl-Ingliż u ser isir pubbliku wara li jitneħħa kwalunkwe sigriet tan-negozju li jista’ jkun fih. Dan it-test jinstab:

| — | fit-taqsima tal-amalgamazzjoni tas-sit web tal-Kummissjoni dwar il-Kompetizzjoni (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Dan is-sit web jipprovdi diversi faċilitajiet li jgħinu sabiex jinstabu d-deċiżjonijiet individwali ta’ amalgamazzjoni, inklużi l-kumpanija, in-numru tal-każ, id-data u l-indiċi settorjali, |
| --- | --- |

—

fit-taqsima tal-amalgamazzjoni tas-sit web tal-Kummissjoni dwar il-Kompetizzjoni (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Dan is-sit web jipprovdi diversi faċilitajiet li jgħinu sabiex jinstabu d-deċiżjonijiet individwali ta’ amalgamazzjoni, inklużi l-kumpanija, in-numru tal-każ, id-data u l-indiċi settorjali,

| — | f’forma elettronika fis-sit web EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=mt) fid-dokument li jġib in-numru 32023M11099. Il-EUR-Lex hu l-aċċess fuq l-internet għal-liġi tal-Unjoni Ewropea. |
| --- | --- |

—

f’forma elettronika fis-sit web EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=mt) fid-dokument li jġib in-numru 32023M11099. Il-EUR-Lex hu l-aċċess fuq l-internet għal-liġi tal-Unjoni Ewropea.

---

(1)  ĠU L 24, 29.1.2004, p. 1.

---

IV Informazzjoni

INFORMAZZJONI MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA

Il–Kunsill

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/2 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/2

---

DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL

tal-1 ta’ Ġunju 2023

li taħtar membru tal-Kumitat ta' Konsulenza dwar is-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol għall-Irlanda

(2023/C 199/02)

IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

Wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill tat-22 ta’ Lulju 2003 li tistabbilixxi Kumitat ta’ Konsulenza dwar is-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 3 tagħha,

Wara li kkunsidra l-listi ta’ kandidati ppreżentati lill-Kunsill mill-Gvernijiet tal-Istati Membri,

Billi:

| (1) | Permezz tad-Deċiżjoni tal-24 ta’ Frar 2022 (2), il-Kunsill ħatar il-membri u l-membri supplenti tal-Kumitat ta’ Konsulenza dwar is-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol għall-perjodu mill-1 ta’ Marzu 2022 sat-28 ta’ Frar 2025. |
| --- | --- |

(1)

Permezz tad-Deċiżjoni tal-24 ta’ Frar 2022 (2), il-Kunsill ħatar il-membri u l-membri supplenti tal-Kumitat ta’ Konsulenza dwar is-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol għall-perjodu mill-1 ta’ Marzu 2022 sat-28 ta’ Frar 2025.

| (2) | Il-Gvern tal-Irlanda ppreżenta nomina għal post vakanti li għandu jimtela, |
| --- | --- |

(2)

Il-Gvern tal-Irlanda ppreżenta nomina għal post vakanti li għandu jimtela,

ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:

Artikolu 1

Il-persuna li ġejja hija b'dan maħtura membru tal-Kumitat ta' Konsulenza dwar is-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol għall-perjodu li jintemm fit-28 ta' Frar 2025:

I.   RAPPREŻENTANTI TAL-GVERN

| Stat Membru | Membru |
| --- | --- |
| Irlanda | Is-Sa Adrienne DUFF |

Stat Membru

Membru

Irlanda

Is-Sa Adrienne DUFF

Artikolu 2

Il-Kunsill għandu jaħtar il-membri u l-membri supplenti li għadhom ma ġewx innominati f’data aktar tard.

Artikolu 3

Din id-Deċiżjoni għandha tidħol fis-seħħ fid-data tal-adozzjoni tagħha.

Magħmul fil-Lussemburgu, l-1 ta’ Ġunju 2023.

Għall-Kunsill

Il-President

A. CARLSON

---

(1)  ĠU C 218, 13.9.2003, p. 1.

1

(2)  Id-Deċiżjoni tal-Kunsill tal-24 ta’ Frar 2022 li taħtar il-membri u l-membri supplenti tal-Kumitat ta’ Konsulenza dwar is-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol (ĠU C 92, 25.2.2022, p. 1).

2

---

Il-Kummissjoni Ewropea

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/4 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/4

---

Rata tal-kambju tal-euro (1)

Is-6 ta' Ġunju 2023

(2023/C 199/03)

1 euro =

| | Munita | Rata tal-kambju |
| --- | --- | --- |
| USD | Dollaru Amerikan | 1,0683 |
| JPY | Yen Ġappuniż | 149,09 |
| DKK | Krona Daniża | 7,4494 |
| GBP | Lira Sterlina | 0,86103 |
| SEK | Krona Żvediża | 11,6215 |
| CHF | Frank Żvizzeru | 0,9698 |
| ISK | Krona Iżlandiża | 151,10 |
| NOK | Krona Norveġiża | 11,8775 |
| BGN | Lev Bulgaru | 1,9558 |
| CZK | Krona Ċeka | 23,520 |
| HUF | Forint Ungeriż | 368,63 |
| PLN | Zloty Pollakk | 4,4915 |
| RON | Leu Rumen | 4,9592 |
| TRY | Lira Turka | 22,9762 |
| AUD | Dollaru Awstraljan | 1,6038 |
| CAD | Dollaru Kanadiż | 1,4342 |
| HKD | Dollaru ta’ Hong Kong | 8,3777 |
| NZD | Dollaru tan-New Zealand | 1,7579 |
| SGD | Dollaru tas-Singapor | 1,4411 |
| KRW | Won tal-Korea t’Isfel | 1 388,93 |
| ZAR | Rand ta’ l-Afrika t’Isfel | 20,5593 |
| CNY | Yuan ren-min-bi Ċiniż | 7,6040 |
| IDR | Rupiah Indoneżjan | 15 891,22 |
| MYR | Ringgit Malażjan | 4,9222 |
| PHP | Peso Filippin | 60,064 |
| RUB | Rouble Russu | |
| THB | Baht Tajlandiż | 37,161 |
| BRL | Real Brażiljan | 5,2538 |
| MXN | Peso Messikan | 18,6436 |
| INR | Rupi Indjan | 88,2295 |

Munita

Rata tal-kambju

USD

Dollaru Amerikan

1,0683

JPY

Yen Ġappuniż

149,09

DKK

Krona Daniża

7,4494

GBP

Lira Sterlina

0,86103

SEK

Krona Żvediża

11,6215

CHF

Frank Żvizzeru

0,9698

ISK

Krona Iżlandiża

151,10

NOK

Krona Norveġiża

11,8775

BGN

Lev Bulgaru

1,9558

CZK

Krona Ċeka

23,520

HUF

Forint Ungeriż

368,63

PLN

Zloty Pollakk

4,4915

RON

Leu Rumen

4,9592

TRY

Lira Turka

22,9762

AUD

Dollaru Awstraljan

1,6038

CAD

Dollaru Kanadiż

1,4342

HKD

Dollaru ta’ Hong Kong

8,3777

NZD

Dollaru tan-New Zealand

1,7579

SGD

Dollaru tas-Singapor

1,4411

KRW

Won tal-Korea t’Isfel

1 388,93

ZAR

Rand ta’ l-Afrika t’Isfel

20,5593

CNY

Yuan ren-min-bi Ċiniż

7,6040

IDR

Rupiah Indoneżjan

15 891,22

MYR

Ringgit Malażjan

4,9222

PHP

Peso Filippin

60,064

RUB

Rouble Russu

THB

Baht Tajlandiż

37,161

BRL

Real Brażiljan

5,2538

MXN

Peso Messikan

18,6436

INR

Rupi Indjan

88,2295

---

(1)  Sors: rata tal-kambju ta' referenza ppubblikata mill-Bank Ċentrali Ewropew.

---

Il-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/5 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/5

---

Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-Proposta għal emenda tad-Direttiva tal-Kunsill 2011/16/UE dwar il-kooperazzjoni amministrattiva fil-qasam tat-tassazzjoni

(2023/C 199/04)

(It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

B’din l-Opinjoni, maħruġa skont l-Artikolu 42(1) tar-Regolament (UE) 2018/1725tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (1), l-EDPS iressaq rakkomandazzjonijiet dwar il-Proposta għal Direttiva tal-Kunsill li temenda d-Direttiva 2011/16/UE tal-15 ta’ Frar 2011 dwar il-kooperazzjoni amministrattiva fil-qasam tat-tassazzjoni (2) fir-rigward tad-dritt fundamentali għall-privatezza u għall-protezzjoni tad-data personali ta’ individwi (“il-Proposta”).

L-EDPS jilqa’ l-objettivi segwiti mill-Proposta, b’mod partikolari biex jiġi żgurat li l-amministrazzjonijiet tat-taxxa jkollhom aċċess għal informazzjoni li hija meħtieġa biex iwettqu d-dmirijiet tagħhom b’mod effettiv u biex tissaħħaħ il-konformità ġenerali mad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2011/16/UE. F’dan l-isfond, l-EDPS jagħmel għadd ta’ rakkomandazzjonijiet li għandhom l-għan li jiżguraw konformità sħiħa tal-Proposta mal-qafas legali applikabbli dwar il-protezzjoni tad-data.

L-użu mill-ġdid ta’ data personali għal skop differenti mill-awtorità kompetenti ta’ Stat Membru jista’ jkun permess biss jekk ikun ibbażat fuq il-liġi tal-Unjoni jew ta’ Stat Membru li abbażi tagħha l-ipproċessar ulterjuri jkun awtorizzat b’mod legali, li jikkostitwixxi miżura meħtieġa u proporzjonata f’soċjetà demokratika biex jiġu ssalvagwardjati l-objettivi msemmija fl-Artikolu 23(1) tal-GDPR. Sabiex jipprovdi livell ogħla ta’ armonizzazzjoni u ċertezza legali, l-EDPS iqis li l-Proposta għandha tipprovdi lista (eżawrjenti) tal-iskopijiet li għalihom id-data personali tista’ tiġi pproċessata ulterjorment.

Fir-rigward tal-aċċess mill-Kummissjoni għall-informazzjoni rreġistrata fid-direttorju ċentrali dwar il-kooperazzjoni amministrattiva fil-qasam tat-tassazzjoni, l-EDPS jirrakkomanda li jiġi kkjarifikat liema obbligi speċifiċi tal-Kummissjoni skont id-Direttiva jiġġustifikaw aċċess għall-informazzjoni rreġistrata fid-direttorju ċentrali u li jiġi speċifikat b’mod ċar l-iskop ta’ tali aċċess.

L-EDPS jilqa’, bħala kwistjoni ta’ prinċipju, li l-Proposta għandha l-għan li tikkjarifika aktar ir-rwoli u r-responsabbiltajiet tal-Istati Membri u l-Kummissjoni fis-sens tal-liġi dwar il-protezzjoni tad-data. Fl-istess ħin, l-EDPS jinnota li l-Artikolu 25(3) tad-Direttiva 2011/16/UE (kemm fil-forma attwali tagħha kif ukoll kif tkun emendata mill-Proposta) jiddefinixxi r-rwoli rispettivi tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni fis-sens tal-liġi dwar il-protezzjoni tad-data b’mod orizzontali. Sabiex tiġi evitata d-duplikazzjoni bla bżonn, l-EDPS jirrakkomanda li jitħassru l-aħħar żewġ sentenzi tal-Artikolu 8ad(10) kif previst fl-Artikolu 1(6) tal-Proposta. Fir-rigward tal-Artikolu 25(3) kif jiġi emendat mill-Proposta, l-EDPS jirrakkomanda li jiġi indikat b’mod ċar f’liema każijiet l-entitajiet involuti fl-ipproċessar tad-data għandhom jiġu kkunsidrati bħala kontrollur (waħdu) u meta għandhom jiġu kkunsidrati bħala kontrollur konġunt.

Fl-aħħar nett, l-EDPS iqis li l-Proposta għandha tipprevedi mhux biss perjodu minimu, iżda wkoll perjodu massimu ta’ durata ta’ ħżin. Barra minn hekk, il-Proposta għandha tispeċifika li r-rekords tal-informazzjoni riċevuti permezz tal-iskambju ta’ informazzjoni għandhom jitħassru wara l-perjodu massimu taż-żamma tad-data, jew qabel, jekk ma jkunux għadhom meħtieġa.

1.   INTRODUZZJONI

| 1. | Fit-8 ta’ Diċembru 2022, il-Kummissjoni Ewropea ħarġet Proposta għal Direttiva tal-Kunsill (UE) li temenda d-Direttiva 2011/16/EU dwar il-kooperazzjoni amministrattiva fil-qasam tat-tassazzjoni (“il-Proposta”) (3). |
| --- | --- |

1.

| 2. | L-objettivi tal-Proposta huma (4):






  — | l-introduzzjoni ta’ dispożizzjonijiet għar-rappurtar, id-diliġenza dovuta u l-iskambju ta’ informazzjoni dwar ċerti kriptoassi u flus elettroniċi; |
| --- | --- | --- |

2.

—

l-introduzzjoni ta’ dispożizzjonijiet għar-rappurtar, id-diliġenza dovuta u l-iskambju ta’ informazzjoni dwar ċerti kriptoassi u flus elettroniċi;

| — | l-introduzzjoni tal-obbligu għall-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri li jiskambjaw informazzjoni dwar deċiżjonijiet tat-taxxa b’element transfruntier fir-rigward ta’ individwi b’valur nett għoli; |
| --- | --- |

—

l-introduzzjoni tal-obbligu għall-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri li jiskambjaw informazzjoni dwar deċiżjonijiet tat-taxxa b’element transfruntier fir-rigward ta’ individwi b’valur nett għoli;

| — | l-introduzzjoni ta’ dispożizzjonijiet dwar il-penali li għandhom jiġu applikati għall-ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali li jittrasponu d-Direttiva 2011/16/UE (“id-Direttiva”). |
| --- | --- |

—

l-introduzzjoni ta’ dispożizzjonijiet dwar il-penali li għandhom jiġu applikati għall-ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali li jittrasponu d-Direttiva 2011/16/UE (“id-Direttiva”).

| 3. | L-Opinjoni preżenti tal-EDPS hija maħruġa bi tweġiba għal konsultazzjoni mill-Kummissjoni Ewropea tad-9 ta’ Frar 2023, skont l-Artikolu 42(1) tar-Regolament tal-UE dwar il-Protezzjoni tad-Data (EUDPR). L-EDPS jilqa’ r-referenza għal din il-konsultazzjoni fil-premessa 43 tal-Proposta. L-EDPS jinnota wkoll b’mod pożittiv li diġà kien ġie kkonsultat preċedentement b’mod informali skont il-Premessa 60 tal-EUDPR. |
| --- | --- |

3.

4.   KONKLUŻJONIJIET

| 32. | Fid-dawl ta’ dan imsemmi hawn fuq, l-EDPS jagħmel ir-rakkomandazzjonijiet li ġejjin:






  (1) | li jiġi indikat li l-Proposta tiżgura rispett sħiħ għad-dritt tal-protezzjoni tad-data personali stabbilit fl-Artikolu 8 tal-Karta u li titfakkar l-applikabbiltà tal-GDPR u tal-EUDPR għall-ipproċessar tad-data personali fil-kuntest tal-Proposta. |
| --- | --- | --- |

32.

(1)

li jiġi indikat li l-Proposta tiżgura rispett sħiħ għad-dritt tal-protezzjoni tad-data personali stabbilit fl-Artikolu 8 tal-Karta u li titfakkar l-applikabbiltà tal-GDPR u tal-EUDPR għall-ipproċessar tad-data personali fil-kuntest tal-Proposta.

| (2) | li jiġi kkjarifikat li l-użu mill-ġdid ta’ data personali mill-awtorità kompetenti ta’ kull Stat Membru jista’ jkun permess biss jekk ikun ibbażat fuq il-liġi tal-Unjoni jew ta’ Stat Membru li tistabbilixxi lista ta’ skopijiet li għalihom l-ipproċessar ulterjuri jista’ jkun legalment awtorizzat li jikkostitwixxi miżura meħtieġa u proporzjonata f’soċjetà demokratika biex jiġu ssalvagwardjati l-objettivi msemmija fl-Artikolu 23(1) tal-GDPR u biex fil-Proposta nnifisha tiġi pprovduta lista (eżawrjenti) tal-iskopijiet li għalihom id-data personali tista’ tiġi pproċessata ulterjorment; |
| --- | --- |

(2)

li jiġi kkjarifikat li l-użu mill-ġdid ta’ data personali mill-awtorità kompetenti ta’ kull Stat Membru jista’ jkun permess biss jekk ikun ibbażat fuq il-liġi tal-Unjoni jew ta’ Stat Membru li tistabbilixxi lista ta’ skopijiet li għalihom l-ipproċessar ulterjuri jista’ jkun legalment awtorizzat li jikkostitwixxi miżura meħtieġa u proporzjonata f’soċjetà demokratika biex jiġu ssalvagwardjati l-objettivi msemmija fl-Artikolu 23(1) tal-GDPR u biex fil-Proposta nnifisha tiġi pprovduta lista (eżawrjenti) tal-iskopijiet li għalihom id-data personali tista’ tiġi pproċessata ulterjorment;

| (3) | li jiġu emendati t-termini ta’ promulgazzjoni tal-Proposta biex jiġi kkjarifikat liema obbligi speċifiċi tal-Kummissjoni skont id-Direttiva jiġġustifikaw aċċess għall-informazzjoni rreġistrata fid-direttorju ċentrali; |
| --- | --- |

(3)

li jiġu emendati t-termini ta’ promulgazzjoni tal-Proposta biex jiġi kkjarifikat liema obbligi speċifiċi tal-Kummissjoni skont id-Direttiva jiġġustifikaw aċċess għall-informazzjoni rreġistrata fid-direttorju ċentrali;

| (4) | li jitħassru l-aħħar żewġ sentenzi tal-Artikolu 8ad(10) kif previst fl-Artikolu 1(6) tal-Proposta; |
| --- | --- |

(4)

li jitħassru l-aħħar żewġ sentenzi tal-Artikolu 8ad(10) kif previst fl-Artikolu 1(6) tal-Proposta;

| (5) | fir-rigward tal-Artikolu 25(3) tad-Direttiva kif jiġi emendat mill-Proposta, li jiġi indikat b’mod ċar f’liema każijiet l-entitajiet involuti fl-ipproċessar għandhom jitqiesu bħala kontrollur (waħdu) u meta għandhom jitqiesu bħala kontrolluri konġunti; |
| --- | --- |

(5)

fir-rigward tal-Artikolu 25(3) tad-Direttiva kif jiġi emendat mill-Proposta, li jiġi indikat b’mod ċar f’liema każijiet l-entitajiet involuti fl-ipproċessar għandhom jitqiesu bħala kontrollur (waħdu) u meta għandhom jitqiesu bħala kontrolluri konġunti;

| (6) | li jiġi previst perjodu massimu ta’ durata ta’ ħżin u li jiġi speċifikat li r-rekords tal-informazzjoni riċevuti permezz tal-iskambju ta’ informazzjoni għandhom jitħassru wara l-perjodu massimu taż-żamma tad-data, jew qabel, jekk ma jkunux għadhom meħtieġa. |
| --- | --- |

(6)

li jiġi previst perjodu massimu ta’ durata ta’ ħżin u li jiġi speċifikat li r-rekords tal-informazzjoni riċevuti permezz tal-iskambju ta’ informazzjoni għandhom jitħassru wara l-perjodu massimu taż-żamma tad-data, jew qabel, jekk ma jkunux għadhom meħtieġa.

Brussell, it-3 ta’ April 2023.

Wojciech Rafał WIEWIÓROWSKI

---

(1)  Regolament (UE) 2018/1725 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ Ottubru 2018 dwar il-protezzjoni ta’ persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta’ data personali mill-istituzzjonijiet, korpi, uffiċċji u aġenziji tal-Unjoni u dwar il-moviment liberu ta’ tali data, u li jħassar ir-Regolament (KE) Nru 45/2001 u d-Deċiżjoni Nru 1247/2002/KE (ĠU L 295, 21.11.2018, p. 39).

1

(2)  Direttiva tal-Kunsill 2011/16/UE tal-15 ta’ Frar 2011 dwar il-kooperazzjoni amministrattiva fil-qasam tat-tassazzjoni u li tħassar id-Direttiva 77/799/KEE (ĠU L 64, 11.3.2011, p. 1).

2

(3)  COM(2022) 707 final.

3

(4)  COM (2022) 707 final, p. 1.

4

---

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/7 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/7

---

Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-mandat ta’ negozjati biex jiġi konkluż ftehim internazzjonali dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi tal-Ekwador

(2023/C 199/05)

(It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

Fit-22 ta’ Frar 2023 il-Kummissjoni Ewropea ħarġet Rakkomandazzjoni għal deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati għal ftehim bejn l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika tal-Ekwador dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-Ekwador kompetenti għall-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu.

L-objettiv tal-Proposta huwa li jinfetħu negozjati mar-Repubblika tal-Ekwador bl-għan li jiġi ffirmat u konkluż ftehim internazzjonali li jippermetti l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-Ekwador kompetenti għall-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu. L-Anness tar-Rakkomandazzjoni jistabbilixxi d-direttivi ta’ negozjati tal-Kunsill lill-Kummissjoni, jiġifieri l-objettivi li din tal-aħħar għandha timmira li tikseb f’isem l-UE matul dawn in-negozjati.

It-trasferimenti ta’ data personali miġbura fil-kuntest tal-investigazzjonijiet kriminali u ulterjorment ipproċessata mill-Europol għall-produzzjoni tal-intelligence kriminali jista’ jkollhom impatt sinifikanti fuq il-ħajja tal-individwi kkonċernati. Għal dik ir-raġuni, il-ftehim internazzjonali jrid jiżgura li l-limitazzjonijiet għad-drittijiet għall-privatezza u l-protezzjoni tad-data b’rabta mal-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu japplikaw biss sa fejn huwa strettament meħtieġ.

L-EDPS jinnota b’mod pożittiv li l-Kummissjoni stabbiliet sa issa, abbażi wkoll ta’ għadd ta’ rakkomandazzjonijiet mill-Opinjonijiet preċedenti tal-EDPS dwar din il-kwistjoni, sett strutturat sew ta’ objettivi (Direttivi ta’ negozjati), li jinkorpora prinċipji fundamentali tal-protezzjoni tad-data, li l-Kummissjoni għandha l-għan li tikseb f’isem l-UE matul in-negozjati internazzjonali biex tikkonkludi ftehimiet dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi ta’ pajjiżi terzi.

F’dan ir-rigward, ir-rakkomandazzjonijiet f’din l-Opinjoni huma mmirati biex jikkjarifikaw u, fejn meħtieġ, ikomplu jiżviluppaw is-salvagwardji u l-kontrolli fil-Ftehim futur bejn l-UE u l-Ekwador fir-rigward tal-protezzjoni tad-data personali. F’dan il-kuntest, l-EDPS jirrakkomanda li l-Ftehim futur jistabbilixxi b’mod espliċitu l-lista tar-reati kriminali li fir-rigward tagħhom tista’ tiġi skambjata d-data personali; jipprevedi rieżami perjodiku tal-ħtieġa għall-ħżin tad-data personali trasferita kif ukoll miżuri xierqa oħra li jiżguraw li jiġu osservati l-limiti ta’ żmien; jipprovdi salvagwardji addizzjonali fir-rigward tat-trasferiment ta’ kategoriji speċjali ta’ data; jiżgura li l-ebda deċiżjoni awtomatizzata bbażata fuq id-data riċevuta skont il-Ftehim ma sseħħ mingħajr il-possibbiltà li l-bniedem jintervjeni b’mod effettiv u sinifikanti; jistabbilixxi regoli ċari u dettaljati rigward l-informazzjoni li għandha ssir disponibbli għas-suġġetti tad-data.

L-EDPS ifakkar li, skont l-Artikolu 8(3) tal-Karta, il-kontroll minn awtorità indipendenti huwa element essenzjali tad-dritt għall-protezzjoni tad-data personali. L-EDPS għalhekk jirrakkomanda lill-Kummissjoni biex tagħti attenzjoni speċjali, matul in-negozjati għas-sorveljanza minn korpi pubbliċi indipendenti responsabbli għall-protezzjoni tad-data b’setgħat effettivi vis-à-vis l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi u awtoritajiet kompetenti oħra tar-Repubblika tal-Ekwador li se jużaw id-data personali trasferita. Barra minn hekk, sabiex tiġi żgurata l-implimentazzjoni xierqa tal-Ftehim, l-EDPS jissuġġerixxi wkoll li l-Partijiet jiskambjaw fuq bażi regolari informazzjoni dwar l-eżerċizzju tad-drittijiet mis-suġġetti tad-data kif ukoll informazzjoni rilevanti dwar l-użu tal-mekkaniżmi ta’ sorveljanza u rimedju relatati mal-applikazzjoni tal-Ftehim.

1.   INTRODUZZJONI

| 1. | Fit-22 ta’ Frar 2023, il-Kummissjoni Ewropea ħarġet Rakkomandazzjoni għal Deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati għal ftehim bejn l-Unjoni Ewropea u l-Ekwador dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol) u l-awtoritajiet tal-Ekwador kompetenti fil-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu (1) (“il-Proposta”). Il-Proposta hija akkumpanjata mill-Anness rispettiv tagħha. |
| --- | --- |

1.

| 2. | L-objettiv tal-Proposta huwa li jinfetħu negozjati mar-Repubblika tal-Ekwador bl-għan li jiġi ffirmat u konkluż ftehim internazzjonali li jippermetti l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-Ekwador kompetenti għall-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu. L-Anness tar-Rakkomandazzjoni jistabbilixxi d-Direttivi ta’ negozjati tal-Kunsill lill-Kummissjoni, jiġifieri l-objettivi li din tal-aħħar għandha timmira li tikseb f’isem l-UE matul dawn in-negozjati. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Fil-Memorandum ta’ Spjegazzjoni tal-Proposta, il-Kummissjoni tivvaluta li l-gruppi tal-kriminalità organizzata tal-Amerka Latina jippreżentaw theddida serja għas-sigurtà interna tal-UE peress li l-azzjonijiet tagħhom huma dejjem aktar marbuta ma’ sensiela ta’ reati fi ħdan l-Unjoni, b’mod partikolari fil-qasam tat-traffikar tad-droga (2). Il-Valutazzjoni ta’ Theddid mill-Kriminalità Serja u Organizzata (“SOCTA”) tal-UE tal-2021 mill-Europol tenfasizza li kwantitajiet bla preċedent ta’ drogi illeċiti huma ttraffikati mill-Amerka Latina lejn l-UE, li jiġġeneraw profitti ta’ bosta biljuni ta’ euro, li jintużaw biex jiffinanzjaw firxa wiesgħa ta’ organizzazzjonijiet kriminali (internazzjonali u bbażati fl-UE) u biex idgħajfu l-istat tad-dritt fl-UE (3). |
| --- | --- |

3.

| 4. | Il-biċċa l-kbira tad-drogi maqbuda fl-UE jiġu ttrasportati bil-baħar, primarjament f’kontejners tat-trasport marittimu (4), u ttrasportati lejn l-UE direttament mill-pajjiżi tal-produzzjoni kif ukoll mill-pajjiżi ġirien tat-tluq fl-Amerka Latina, inkluża r-Repubblika tal-Ekwador (5). Abbażi ta’ kwantitajiet ta’ kokaina maqbuda f’portijiet Ewropej u f’portijiet oħrajn destinati għall-Ewropa, l-Ekwador (bi qbid ta’ kokaina ta’ madwar 67.5 tunnellata) kien wieħed mill-punti tat-tluq ewlenin fl-2020, kif kien għal xi snin (6). |
| --- | --- |

4.

| 5. | Fid-Dokument ta’ Programmazzjoni 2022-2024 tagħha, l-Europol indikat li, fost l-oħrajn, id-domanda dejjem tikber għad-drogi u r-rotot miżjuda tat-traffikar tad-drogi fl-UE jiġġustifikaw il-ħtieġa għal kooperazzjoni msaħħa mal-pajjiżi tal-Amerika Latina (7). F’dan is-sens, f’Diċembru 2022, ir-Repubblika tal-Ekwador ġiet inkluża fil-lista ta’ sħab prijoritarji tal-Europol li magħhom l-aġenzija tista’ tikkonkludi Arranġamenti ta’ Ħidma. Bl-istess mod, l-Ekwador ġie identifikat bħala sieħeb internazzjonali ewlieni biex inaqqas il-provvista globali tal-kokaina miċ-Ċentru Ewropew għall-Monitoraġġ tad-Droga u d-Dipendenza fuq id-Droga (EMCDDA) (8). |
| --- | --- |

5.

| 6. | L-Opinjoni preżenti tal-EDPS hija maħruġa bi tweġiba għal konsultazzjoni mill-Kummissjoni Ewropea tat-22 ta’ Frar 2023, skont l-Artikolu 42(1) tal-EUDPR. L-EDPS jilqa’ l-fatt li ġie kkonsultat dwar il-Proposta u jistenna li referenza għal din l-Opinjoni tkun inkluża fil-preambolu tad-Deċiżjoni tal-Kunsill. Barra minn hekk, l-EDPS jilqa’ r-referenza, fil-Premessa 4 tal-Proposta, għall-Premessa 35 tar-Regolament (UE) 2016/794 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (9) (“ir-Regolament tal-Europol”), li tipprevedi li l-Kummissjoni għandha tkun tista’ tikkonsulta lill-EDPS anki matul in-negozjati tal-Ftehim u, fi kwalunkwe każ, qabel ma jiġi konkluż il-Ftehim. |
| --- | --- |

6.

11.   KONKLUŻJONIJIET

| 38. | Fid-dawl ta’ dan imsemmi hawn fuq, l-EDPS jirrakkomanda:






  (1) | li l-Ftehim futur jeskludi b’mod espliċitu t-trasferimenti ta’ data personali miksuba fi ksur manifest tad-drittijiet tal-bniedem, |
| --- | --- | --- |

38.

(1)

li l-Ftehim futur jeskludi b’mod espliċitu t-trasferimenti ta’ data personali miksuba fi ksur manifest tad-drittijiet tal-bniedem,

| (2) | li l-Ftehim futur jistabbilixxi b’mod espliċitu l-lista tar-reati kriminali li fir-rigward tagħhom tista’ tiġi skambjata data personali u li d-data personali trasferita trid tkun relatata ma’ każijiet individwali, |
| --- | --- |

(2)

li l-Ftehim futur jistabbilixxi b’mod espliċitu l-lista tar-reati kriminali li fir-rigward tagħhom tista’ tiġi skambjata data personali u li d-data personali trasferita trid tkun relatata ma’ każijiet individwali,

| (3) | li l-Ftehim futur jipprevedi rieżami perjodiku tal-ħtieġa għall-ħżin tad-data personali trasferita kif ukoll miżuri xierqa oħra li jiżguraw li l-limiti ta’ żmien jiġu osservati, |
| --- | --- |

(3)

li l-Ftehim futur jipprevedi rieżami perjodiku tal-ħtieġa għall-ħżin tad-data personali trasferita kif ukoll miżuri xierqa oħra li jiżguraw li l-limiti ta’ żmien jiġu osservati,

| (4) | li jiġi żgurat li l-Ftehim futur jipprovdi s-salvagwardji previsti fl-Artikolu 30 tar-Regolament tal-Europol, |
| --- | --- |

(4)

li jiġi żgurat li l-Ftehim futur jipprovdi s-salvagwardji previsti fl-Artikolu 30 tar-Regolament tal-Europol,

| (5) | li jiġi żgurat li l-miżuri ta’ sigurtà jkopru data pproċessata fil-post tad-destinazzjoni, kif ukoll fi tranżitu, |
| --- | --- |

(5)

li jiġi żgurat li l-miżuri ta’ sigurtà jkopru data pproċessata fil-post tad-destinazzjoni, kif ukoll fi tranżitu,

| (6) | li jiġi żgurat li l-ebda deċiżjoni awtomatizzata bbażata fuq id-data riċevuta skont il-Ftehim ma sseħħ mingħajr il-possibbiltà li l-bniedem jintervjeni b’mod effettiv u sinifikanti, |
| --- | --- |

(6)

li jiġi żgurat li l-ebda deċiżjoni awtomatizzata bbażata fuq id-data riċevuta skont il-Ftehim ma sseħħ mingħajr il-possibbiltà li l-bniedem jintervjeni b’mod effettiv u sinifikanti,

| (7) | li l-Ftehim futur jistabbilixxi regoli ċari u dettaljati rigward l-informazzjoni li għandha tkun disponibbli għas-suġġetti tad-data, |
| --- | --- |

(7)

li l-Ftehim futur jistabbilixxi regoli ċari u dettaljati rigward l-informazzjoni li għandha tkun disponibbli għas-suġġetti tad-data,

| (8) | li l-Kummissjoni tagħti attenzjoni speċjali, matul in-negozjati, għall-abbozz ta’ direttiva 3(k) dwar is-sorveljanza minn korpi pubbliċi indipendenti responsabbli għall-protezzjoni tad-data b’setgħat effettivi vis-à-vis l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi u awtoritajiet kompetenti oħra tar-Repubblika tal-Ekwador li se jużaw id-data personali trasferita, |
| --- | --- |

(8)

li l-Kummissjoni tagħti attenzjoni speċjali, matul in-negozjati, għall-abbozz ta’ direttiva 3(k) dwar is-sorveljanza minn korpi pubbliċi indipendenti responsabbli għall-protezzjoni tad-data b’setgħat effettivi vis-à-vis l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi u awtoritajiet kompetenti oħra tar-Repubblika tal-Ekwador li se jużaw id-data personali trasferita,

| (9) | għall-finijiet ta’ dan ir-rieżami tal-Ftehim, li l-Partijiet jiskambjaw fuq bażi regolari informazzjoni dwar l-eżerċizzju tad-drittijiet mis-suġġetti tad-data u informazzjoni rilevanti dwar l-użu tal-mekkaniżmi ta’ sorveljanza u ta’ rimedju relatati mal-applikazzjoni tal-Ftehim. |
| --- | --- |

(9)

għall-finijiet ta’ dan ir-rieżami tal-Ftehim, li l-Partijiet jiskambjaw fuq bażi regolari informazzjoni dwar l-eżerċizzju tad-drittijiet mis-suġġetti tad-data u informazzjoni rilevanti dwar l-użu tal-mekkaniżmi ta’ sorveljanza u ta’ rimedju relatati mal-applikazzjoni tal-Ftehim.

Brussell, id-19 ta’ April 2023.

Wojciech Rafał WIEWIÓROWSKI

---

(1)  COM(2023) 97 final.

1

(2)  Ara p. 2 tal-Proposta.

2

(3)  Valutazzjoni ta’ Theddid mill-Kriminalità Serja u Organizzata mill-Unjoni Ewropea Influwenza korrotta: L-infiltrazzjoni u l-imminar tal-ekonomija u s-soċjetà tal-Ewropa mill-kriminalità organizzata.

3

(4)  L-Europol u l-kummerċ globali tal-kokaina, disponibbli fuq https://www.emcdda.europa.eu/publications/eu-drug-markets/cocaine/europe-and-global-cocaine-trade_en

4

(5)  L-Europol u l-kummerċ globali tal-kokaina, disponibbli fuq https://www.emcdda.europa.eu/publications/eu-drug-markets/cocaine/europe-and-global-cocaine-trade_en

5

(6)  Is-Suq tad-Droga tal-UE: Kokaina p. 24, disponibbli fis-Suq tad-Droga tal-UE: Kokaina www.emcdda.europa.eu

6

(7)  Dokument ta’ Programmazzjoni tal-Europol 2022-2024, p. 150.

7

(8)  Is-suq tad-Droga tal-UE: Kokaina, disponibbli fis-Suq tad-Droga tal-UE: Kokaina, www.emcdda.europa.eu.

8

(9)  Regolament (UE) 2016/794 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Mejju 2016 dwar l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol) u li jissostitwixxi u jħassar id-Deċiżjonijiet tal-Kunsill 2009/371/ĠAI, 2009/934/ĠAI, 2009/935/ĠAI, 2009/936/ĠAI u 2009/968/ĠAI (ĠU L 135, 24.5.2016, p. 53).

9

---

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/10 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/10

---

Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-mandat ta’ negozjati biex jiġi konkluż ftehim internazzjonali dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi tal-Brażil.

(2023/C 199/06)

(It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

Fit-22 ta’ Frar 2023 il-Kummissjoni Ewropea ħarġet Rakkomandazzjoni għal deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati għal ftehim bejn l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika Federattiva tal-Brażil dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet kompetenti tal-Brażil għall-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu.

L-objettiv tar-Rakkomandazzjoni huwa li jinfetħu negozjati mal-Brażil bil-għan li jiġi ffirmat u konkluż ftehim internazzjonali li jippermetti l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet kompetenti tal-Brażil għall-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu. L-Anness għar-Rakkomandazzjoni jistabbilixxi d-direttivi ta’ negozjati tal-Kunsill lill-Kummissjoni, jiġifieri l-objettivi li din tal-aħħar għandha jkollha l-għan li tikseb f’isem l-UE matul dawn in-negozjati.

It-trasferimenti ta’ data personali miġbura fil-kuntest tal-investigazzjonijiet kriminali u ulterjorment ipproċessata mill-Europol għall-ġenerazzjoni ta’ intelligence kriminali jista’ jkollhom impatt sinifikanti fuq il-ħajja tal-individwi kkonċernati. Għal dik ir-raġuni, il-ftehim internazzjonali jrid jiżgura li l-limitazzjonijiet għad-drittijiet għall-privatezza u l-protezzjoni tad-data fir-rigward tal-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu japplikaw biss sa fejn huwa strettament meħtieġ.

L-EDPS jinnota b’mod pożittiv li l-Kummissjoni stabbiliet sa issa, abbażi wkoll ta’ numru ta’ rakkomandazzjonijiet mill-Opinjonijiet preċedenti tal-EDPS dwar din il-kwistjoni, sett strutturat sew ta’ objettivi (direttivi ta’ negozjar), li jinkorpora prinċipji fundamentali tal-protezzjoni tad-data, li l-Kummissjoni għandha l-għan li tikseb f’isem l-UE matul in-negozjati internazzjonali biex tikkonkludi ftehimiet dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi ta’ pajjiżi terzi.

F’dan ir-rigward, ir-rakkomandazzjonijiet f’din l-Opinjoni għandhom l-għan li jikkjarifikaw u, fejn meħtieġ, ikomplu jiżviluppaw is-salvagwardji u l-kontrolli fil-Ftehim futur bejn l-UE u l-Brażil fir-rigward tal-protezzjoni tad-data personali. F’dan il-kuntest, l-EDPS jirrakkomanda li l-Ftehim futur jistabbilixxi b’mod espliċitu l-lista tar-reati kriminali li fir-rigward tagħhom tista’ tiġi skambjata d-data personali; jipprevedi rieżami perjodiku tal-ħtieġa għall-ħżin tad-data personali trasferita kif ukoll miżuri xierqa oħra li jiżguraw li jiġu osservati l-limiti ta’ żmien; jipprovdi salvagwardji addizzjonali fir-rigward tat-trasferiment ta’ kategoriji speċjali ta’ data; jiżgura li l-ebda deċiżjoni awtomatizzata bbażata fuq id-data riċevuta skont il-Ftehim ma sseħħ mingħajr il-possibbiltà li bniedem jintervjeni b’mod effettiv u sinifikanti; jistabbilixxi regoli ċari u dettaljati rigward l-informazzjoni li għandha ssir disponibbli għas-suġġetti tad-data.

L-EDPS ifakkar li, skont l-Artikolu 8(3) tal-Karta, il-kontroll minn awtorità indipendenti huwa element essenzjali tad-dritt għall-protezzjoni tad-data personali. F’dan il-kuntest, l-EDPS jinnota b’mod pożittiv l-istabbiliment reċenti fil-Brażil ta’ awtorità indipendenti għall-protezzjoni tad-data, l-Awtorità Superviżorja Brażiljana għall-Protezzjoni tad-Data (Autoridade Nacional de Proteção de Dados – ANPD). Barra minn hekk, sabiex tiġi żgurata l-implimentazzjoni xierqa tal-Ftehim, l-EDPS jissuġġerixxi wkoll li l-Partijiet jiskambjaw fuq bażi regolari informazzjoni dwar l-eżerċizzju tad-drittijiet mis-suġġetti tad-data kif ukoll informazzjoni rilevanti dwar l-użu tal-mekkaniżmi ta’ sorveljanza u ta’ rimedju relatati mal-applikazzjoni tal-Ftehim.

1.   INTRODUZZJONI

| 1. | Fid-9 ta’ Marzu 2023, il-Kummissjoni Ewropea ħarġet Rakkomandazzjoni għal deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati għal ftehim bejn l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika Federattiva tal-Brażil dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol) u l-awtoritajiet kompetenti tal-Brażil fil-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu (1) (“ir-Rakkomandazzjoni”). Ir-Rakkomandazzjoni hija akkumpanjata mill-Anness rispettiv tagħha. |
| --- | --- |

1.

| 2. | L-objettiv tar-Rakkomandazzjoni huwa li jinfetħu negozjati mar-Repubblika Federattiva tal-Brażil (minn hawn ’il quddiem “il-Brażil”) bil-għan li jiġi ffirmat u konkluż ftehim internazzjonali li jippermetti l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet kompetenti tal-Brażil għall-ġlieda kontra l-kriminalità serja u t-terroriżmu. L-Anness għar-Rakkomandazzjoni jistabbilixxi d-direttivi ta’ negozjati tal-Kunsill lill-Kummissjoni, jiġifieri l-objettivi li din tal-aħħar għandha l-għan li tikseb f’isem l-UE matul dawn in-negozjati. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Fil-Memorandum ta’ Spjegazzjoni tar-Rakkomandazzjoni, il-Kummissjoni tivvaluta li l-gruppi tal-kriminalità organizzata tal-Amerka Latina jippreżentaw theddida serja għas-sigurtà interna tal-UE peress li l-azzjonijiet tagħhom huma dejjem aktar marbuta ma’ sensiela ta’ reati fi ħdan l-Unjoni, b’mod partikolari fil-qasam tat-traffikar tad-droga (2). Il-Valutazzjoni mill-Unjoni Ewropea tat-Theddid mill-Kriminalità Serja u Organizzata (“SOCTA”) tal-2021 mill-Europol tenfasizza li kwantitajiet bla preċedent ta’ drogi illeċiti huma ttraffikati mill-Amerka Latina lejn l-UE, li jiġġeneraw profitti ta’ bosta biljuni ta’ euro, li jintużaw biex jiffinanzjaw firxa wiesgħa ta’ organizzazzjonijiet kriminali (internazzjonali u bbażati fl-UE) u biex idgħajfu l-istat tad-dritt fl-UE (3). L-organizzazzjonijiet tal-kriminalità organizzata bbażati fl-Amerka Latina huma attivi wkoll f’oqsma oħra ta’ kriminalità li jaqgħu taħt il-mandat tal-Europol, bħaċ-ċiberkriminalità, il-ħasil tal-flus, u r-reati ambjentali. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Il-biċċa l-kbira tad-drogi maqbuda fl-UE jiġu ttrasportati bil-baħar, primarjament f’kontejners tat-trasport marittimu (4), u ttrasportati lejn l-UE direttament mill-pajjiżi tal-produzzjoni kif ukoll mill-pajjiżi ġirien tat-tluq fl-Amerka Latina, inkluż il-Brażil (5). L-organizzazzjonijiet tal-kriminalità organizzata tal-Brażil saru sħab ta’ networks kriminali tal-Kolombja u jixtru wkoll kokaina prodotta fil-Bolivja u fil-Perù. Minbarra l-attivitajiet ta’ traffikar tagħhom, dawn in-networks huma fornituri ta’ servizzi għal networks kriminali li joperaw globalment li jużaw portijiet Brażiljani għat-traffikar tal-kokaina (6). Abbażi ta’ kwantitajiet ta’ kokaina maqbuda f’portijiet Ewropej u f’portijiet oħrajn destinati għall-Ewropa, il-Brażil, bi qbid ta’ kokaina ta’ madwar 71 tunnellata, kien wieħed mill-punti tat-tluq ewlenin fl-2020, kif ilu għal xi snin (7). |
| --- | --- |

4.

| 5. | Fid-Dokument ta’ Programmazzjoni 2022-2024 tagħha, l-Europol indikat li, fost l-oħrajn, id-domanda dejjem tikber għad-drogi u r-rotot miżjuda tat-traffikar tad-drogi fl-UE jiġġustifikaw il-ħtieġa għal kooperazzjoni msaħħa mal-pajjiżi tal-Amerka Latina (8). Bl-istess mod, il-Brażil ġie identifikat bħala sieħeb internazzjonali ewlieni biex inaqqas il-provvista globali tal-kokaina miċ-Ċentru Ewropew għall-Monitoraġġ tad-Droga u d-Dipendenza fuq id-Droga (EMCDDA) (9). Bħalissa, il-kooperazzjoni bejn l-Europol u l-Brażil hija bbażata fuq Ftehim dwar il-Kooperazzjoni Strateġika ffirmat f’April 2017 (10), li ma jipprovdix bażi legali valida skont id-dritt tal-Unjoni għall-iskambju ta’ data personali. |
| --- | --- |

5.

| 6. | L-Opinjoni preżenti tal-EDPS hija maħruġa bi tweġiba għal konsultazzjoni mill-Kummissjoni Ewropea tad-9 ta’ Marzu 2023, skont l-Artikolu 42(1) tal-EUDPR. L-EDPS jilqa’ l-fatt li ġie kkonsultat dwar ir-Rakkomandazzjoni u jistenna li fil-preambolu tad-Deċiżjoni tal-Kunsill tkun inkluża referenza għal din l-Opinjoni. Barra minn hekk, l-EDPS jilqa’ r-referenza, fil-Premessa 4 tar-Rakkomandazzjoni, għall-Premessa 35 tar-Regolament (UE) 2016/794 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (11) (“ir-Regolament tal-Europol”), li tipprevedi li l-Kummissjoni għandha tkun tista’ tikkonsulta lill-EDPS anke matul in-negozjati tal-Ftehim u, fi kwalunkwe każ, qabel ma jiġi konkluż il-Ftehim. |
| --- | --- |

6.

| 7. | L-EDPS ifakkar li huwa diġà kellu l-opportunità li jikkummenta fl-2018 u fl-2020 dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi ta’ pajjiżi terzi abbażi tar-Regolament tal-Europol (12). |
| --- | --- |

7.

| 8. | L-EDPS jinnota b’mod pożittiv li l-Kummissjoni stabbiliet sa issa, abbażi wkoll ta’ numru ta’ rakkomandazzjonijiet mill-Opinjonijiet preċedenti tal-EDPS dwar din il-kwistjoni, sett strutturat sew ta’ objettivi (direttivi ta’ negozjati), li jinkorpora prinċipji fundamentali tal-protezzjoni tad-data, li l-Kummissjoni għandha l-għan li tikseb f’isem l-UE matul in-negozjati internazzjonali biex tikkonkludi ftehimiet dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi ta’ pajjiżi terzi. |
| --- | --- |

8.

| 9. | F’dan ir-rigward, ir-rakkomandazzjonijiet f’din l-Opinjoni għandhom l-għan li jikkjarifikaw u, fejn meħtieġ, ikomplu jiżviluppaw is-salvagwardji u l-kontrolli fil-Ftehim futur bejn l-UE u l-Brażil fir-rigward tal-protezzjoni tad-data personali. Dawn huma mingħajr preġudizzju għal kwalunkwe rakkomandazzjoni addizzjonali li l-EDPS jista’ jagħmel abbażi ta’ aktar informazzjoni u d-dispożizzjonijiet tal-abbozz tal-ftehim disponibbli matul in-negozjati. |
| --- | --- |

9.

11.   KONKLUŻJONIJIET

| 37. | Fid-dawl ta’ dan imsemmi hawn fuq, l-EDPS jirrakkomanda:






  (1) | li l-Ftehim futur jeskludi b’mod espliċitu t-trasferimenti ta’ data personali miksuba bi ksur manifest tad-drittijiet tal-bniedem, |
| --- | --- | --- |

37.

(1)

li l-Ftehim futur jeskludi b’mod espliċitu t-trasferimenti ta’ data personali miksuba bi ksur manifest tad-drittijiet tal-bniedem,

| (2) | li l-Ftehim futur jistabbilixxi b’mod espliċitu l-lista tar-reati kriminali li fir-rigward tagħhom tista’ tiġi skambjata data personali u li d-data personali trasferita trid tkun relatata ma’ każijiet individwali, |
| --- | --- |

(2)

li l-Ftehim futur jistabbilixxi b’mod espliċitu l-lista tar-reati kriminali li fir-rigward tagħhom tista’ tiġi skambjata data personali u li d-data personali trasferita trid tkun relatata ma’ każijiet individwali,

| (3) | li l-Ftehim futur jipprevedi rieżami perjodiku tal-ħtieġa għall-ħżin tad-data personali trasferita kif ukoll miżuri xierqa oħra li jiżguraw li l-limiti ta’ żmien jiġu osservati, |
| --- | --- |

(3)

li l-Ftehim futur jipprevedi rieżami perjodiku tal-ħtieġa għall-ħżin tad-data personali trasferita kif ukoll miżuri xierqa oħra li jiżguraw li l-limiti ta’ żmien jiġu osservati,

| (4) | li jiġi żgurat li l-Ftehim futur jipprovdi s-salvagwardji previsti fl-Artikolu 30 tar-Regolament tal-Europol, |
| --- | --- |

(4)

li jiġi żgurat li l-Ftehim futur jipprovdi s-salvagwardji previsti fl-Artikolu 30 tar-Regolament tal-Europol,

| (5) | li jiġi żgurat li l-miżuri ta’ sigurtà jkopru data pproċessata fil-post tad-destinazzjoni, kif ukoll fi tranżitu, |
| --- | --- |

(5)

li jiġi żgurat li l-miżuri ta’ sigurtà jkopru data pproċessata fil-post tad-destinazzjoni, kif ukoll fi tranżitu,

| (6) | li jiġi żgurat li l-ebda deċiżjoni awtomatizzata bbażata fuq id-data riċevuta skont il-Ftehim ma sseħħ mingħajr il-possibbiltà li bniedem jintervjeni b’mod effettiv u sinifikanti, |
| --- | --- |

(6)

li jiġi żgurat li l-ebda deċiżjoni awtomatizzata bbażata fuq id-data riċevuta skont il-Ftehim ma sseħħ mingħajr il-possibbiltà li bniedem jintervjeni b’mod effettiv u sinifikanti,

| (7) | li l-Ftehim futur jistabbilixxi regoli ċari u dettaljati rigward l-informazzjoni li għandha tkun disponibbli għas-suġġetti tad-data, |
| --- | --- |

(7)

li l-Ftehim futur jistabbilixxi regoli ċari u dettaljati rigward l-informazzjoni li għandha tkun disponibbli għas-suġġetti tad-data,

| (8) | għall-finijiet ta’ dan ir-rieżami tal-Ftehim, li l-Partijiet jiskambjaw fuq bażi regolari informazzjoni dwar l-eżerċizzju tad-drittijiet mis-suġġetti tad-data u informazzjoni rilevanti dwar l-użu tal-mekkaniżmi ta’ sorveljanza u ta’ rimedju relatati mal-applikazzjoni tal-Ftehim. |
| --- | --- |

(8)

għall-finijiet ta’ dan ir-rieżami tal-Ftehim, li l-Partijiet jiskambjaw fuq bażi regolari informazzjoni dwar l-eżerċizzju tad-drittijiet mis-suġġetti tad-data u informazzjoni rilevanti dwar l-użu tal-mekkaniżmi ta’ sorveljanza u ta’ rimedju relatati mal-applikazzjoni tal-Ftehim.

Brussell, 3 ta’ Mejju 2023.

Wojciech Rafał WIEWIÓROWSKI

---

(1)  COM(2023) 132 final.

1

(2)  Ara l-paġna 2 tal-Memorandum ta’ Spjegazzjoni għar-Rakkomandazzjoni.

2

(3)  Valutazzjoni mill-Unjoni Ewropea tat-Theddid mill-Kriminalità Serja u Organizzata : Influwenza korrotta: L-infiltrazzjoni u l-imminar tal-ekonomija u s-soċjetà tal-Ewropa mill-kriminalità organizzata, paġna 12.

3

(4)  L-Europol u l-kummerċ globali tal-kokaina, disponibbli fuq https://www.emcdda.europa.eu/publications/eu-drug-markets/cocaine/europe-and-global-cocaine-trade_en

4

(5)  L-Europol u l-kummerċ globali tal-kokaina, disponibbli fuq https://www.emcdda.europa.eu/publications/eu-drug-markets/cocaine/europe-and-global-cocaine-trade_en

5

(6)  Is-Suq tad-Drogi fl-UE: Kokaina p. 47, disponibbli fuq is-Suq tad-Drogi fl-UE: Kokaina | www.emcdda.europa.eu

6

(7)  Is-Suq tad-Drogi fl-UE: Kokaina p. 24, disponibbli fuq is-Suq tad-Drogi fl-UE: Kokaina. | www.emcdda.europa.eu

7

(8)  Dokument ta’ Programmazzjoni tal-Europol 2022-2024, p. 150.

8

(9)  Is-Suq tad-Drogi fl-UE: Kokaina, disponibbli fis-Suq tad-Drogi fl-UE: Kokaina, www.emcdda.europa.eu

9

(10)  https://www.europol.europa.eu/partners-agreements/strategic-agreements

10

(11)  Regolament (UE) 2016/794 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Mejju 2016 dwar l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol) u li jissostitwixxi u jħassar id-Deċiżjonijiet tal-Kunsill 2009/371/ĠAI, 2009/934/ĠAI, 2009/935/ĠAI, 2009/936/ĠAI u 2009/968/ĠAI, ĠU L 135, 24.5.2016, p. 53.

11

(12)  Ara l-Opinjoni 2/2018 tal-EDPS dwar tmien mandati ta’ negozjar biex jiġu konklużi ftehimiet internazzjonali li jippermettu l-iskambju ta’ data bejn l-Europol u pajjiżi terzi, adottata fl-14 ta’ Marzu 2018, https://edps.europa.eu/sites/edp/files/publication/18-03-19_opinion_international_agreements_europol_en.pdf u l-Opinjoni 1/2020 tal-EDPS dwar il-mandat ta’ negozjar biex jiġi konkluż ftehim internazzjonali dwar l-iskambju ta’ data personali bejn l-Europol u l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi ta’ New Zealand, maħruġa fl-31 ta’ Jannar 2020. https://edps.europa.eu/sites/default/files/publication/20-01-31_opinion_recommendation_europol_en.docx.pdf

12

data

data

---

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/13 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/13

---

Sommarju tal-Opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar il-Proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-liċenzji tas-sewqan, li temenda d-Direttiva (UE) 2022/2561 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, ir-Regolament (UE) 2018/1724 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li Tħassar id-Direttiva 2006/126/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u r-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 383/2012

(2023/C 199/07)

(It-test sħiħ ta’ din l-Opinjoni jista’ jinstab bl-Ingliż, bil-Franċiż u bil-Ġermaniż fuq is-sit web tal-EDPS https://edps.europa.eu)

Fl-1 ta’ Marzu 2023 il-Kummissjoni Ewropea ħarġet Proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-liċenzji tas-sewqan, li temenda d-Direttiva (UE) 2022/2561 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, ir-Regolament (UE) 2018/1724 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li tħassar id-Direttiva 2006/126/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u r-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 383/2012 (1) (“il-Proposta”).

L-objettivi ġenerali tal-Proposta, kif iddikjarati mill-Kummissjoni, huma li tittejjeb is-sikurezza fit-toroq, jiġi ffaċilitat il-moviment liberu kif ukoll li tiġi indirizzata l-ħtieġa għal aktar sostenibbiltà u trasformazzjoni diġitali tat-trasport bit-triq.

L-EDPS jirrikonoxxi li l-objettivi li l-Proposta għandha l-għan li tikseb, b’mod partikolari l-promozzjoni tas-sikurezza fit-toroq u l-iffaċilitar tal-moviment liberu tal-individwi huma skopijiet leġittimi li jikkwalifikaw bħala kompiti ta’ interess pubbliku. Fl-istess ħin, huwa importanti li jiġi żgurat li l-miżuri previsti jikkostitwixxu għodda xierqa fir-rigward tal-objettivi segwiti mill-Proposta.

L-EDPS jilqa’ l-intenzjoni li l-Proposta tiġi allinjata mal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data. L-EDPS jilqa’ wkoll is-salvagwardji addizzjonali previsti mill-Proposta biex tiġi żgurata l-protezzjoni tad-data personali matul il-verifika tad-drittijiet tas-sewqan tad-detentur tal-liċenzja tas-sewqan. Hija pożittiva wkoll il-kjarifika li l-Proposta ma tkunx tipprovdi bażi ġuridika għall-istabbiliment jew għaż-żamma ta’ bażijiet tad-data fil-livell tal-UE/nazzjonali għall-ħżin ta’ data bijometrika.

Fl-istess ħin, l-EDPS jiddispjaċih għan-nuqqas ta’ valutazzjoni speċifika dwar il-ħtieġa u l-proporzjonalità tat-twessigħ tal-użu tan-network għall-iskambju ta’ informazzjoni relatata mal-liċenzji tas-sewqan bejn l-awtoritajiet nazzjonali (RESPER) għall-prevenzjoni, id-detezzjoni u l-investigazzjoni ta’ reati kriminali u jirrakkomanda li l-ipproċessar tad-data tal-liċenzji tas-sewqan jiġi limitat għal reati relatati mat-traffiku fit-toroq.

Barra minn hekk, l-EDPS iqis li fir-rigward tal-użu ta’ applikazzjonijiet elettroniċi għall-verifika ta’ liċenzji tas-sewqan mobbli, għandu jiġi żgurat li għal dan l-iskop ma tintuża l-ebda data personali għajr dik meħtieġa għall-verifika tad-drittijiet tas-sewqan tad-detentur tal-liċenzja tas-sewqan mobbli. Fl-aħħar nett, l-EDPS jirrakkomanda li l-użu tal-Kartiera Ewropea tal-Identità Diġitali jsir bl-iskop li tiġi implimentata l-app li jkollha l-liċenzja diġitali fakultattiva.

1.   INTRODUZZJONI

| 1. | Fl-1 ta’ Marzu 2023 il-Kummissjoni Ewropea ħarġet Proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-liċenzji tas-sewqan, li temenda d-Direttiva (UE) 2022/2561 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, ir-Regolament (UE) 2018/1724 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li tħassar id-Direttiva 2006/126/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u r-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 383/2012 (2) (“il-Proposta”). |
| --- | --- |

1.

| 2. | Il-Proposta hija parti minn pakkett leġiżlattiv akbar, imsejjaħ “Pakkett dwar is-Sikurezza fit-Toroq”, li tinkludi wkoll:






  a. | Proposta għal Direttiva li temenda d-Direttiva (UE) 2015/413 li tiffaċilita l-iskambju transkonfinali ta’ informazzjoni dwar reati tat-traffiku relatati mas-sikurezza fit-toroq (3); |
| --- | --- | --- |

2.

a.

Proposta għal Direttiva li temenda d-Direttiva (UE) 2015/413 li tiffaċilita l-iskambju transkonfinali ta’ informazzjoni dwar reati tat-traffiku relatati mas-sikurezza fit-toroq (3);

| b. | Proposta għal Direttiva dwar l-effett fl-Unjoni kollha ta’ ċerti skwalifiki mis-sewqan (4). |
| --- | --- |

b.

Proposta għal Direttiva dwar l-effett fl-Unjoni kollha ta’ ċerti skwalifiki mis-sewqan (4).

| 3. | Din il-Proposta ġiet imħabbra fil-Programm ta’ Ħidma tal-Kummissjoni għall-2022, l-Anness II (inizjattivi REFIT), taħt l-intestatura “A New Push for European Democracy” (Spinta ġdida għad-Demokrazija Ewropea) (5). |
| --- | --- |

3.

| 4. | L-objettivi ġenerali tal-Proposta, kif iddikjarati mill-Kummissjoni, huma li tittejjeb is-sikurezza fit-toroq, jiġi ffaċilitat il-moviment liberu kif ukoll li tiġi indirizzata l-ħtieġa għal aktar sostenibbiltà u trasformazzjoni diġitali tat-trasport bit-triq (6). F’dan ir-rigward, il-Proposta tistabbilixxi miżuri għat-titjib tal-ħiliet, l-għarfien u l-esperjenza fis-sewqan kif ukoll għat-tnaqqis u l-ikkastigar ta’ mġiba perikoluża; għall-iżgurar tal-idoneità fiżika u mentali adegwata tas-sewwieqa fl-UE kollha; għat-tneħħija ta’ ostakli inadegwati jew mhux meħtieġa li jaffettwaw lill-applikanti u lid-detenturi tal-liċenzji tas-sewqan. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Il-Proposta hija marbuta mal-għanijiet tal-politika ta’ diversi dokumenti strateġiċi:






  a. | Il-Pjan ta’ Azzjoni Strateġiku dwar is-Sikurezza fit-Toroq (7); |
| --- | --- | --- |

5.

a.

Il-Pjan ta’ Azzjoni Strateġiku dwar is-Sikurezza fit-Toroq (7);

| b. | Il-Qafas ta’ Politika tal-UE dwar is-Sikurezza fit-Toroq 2021-2030 - il-passi li jmiss lejn “Viżjoni Żero” (8); |
| --- | --- |

b.

Il-Qafas ta’ Politika tal-UE dwar is-Sikurezza fit-Toroq 2021-2030 - il-passi li jmiss lejn “Viżjoni Żero” (8);

| c. | Id-Dikjarazzjoni tal-Belt Valletta dwar it-Titjib tas-Sikurezza fit-Toroq (9); |
| --- | --- |

c.

Id-Dikjarazzjoni tal-Belt Valletta dwar it-Titjib tas-Sikurezza fit-Toroq (9);

| d. | L-Istrateġija ta’ Mobilità Sostenibbli u Intelliġenti tal-2020 (10); |
| --- | --- |

d.

L-Istrateġija ta’ Mobilità Sostenibbli u Intelliġenti tal-2020 (10);

| e. | Il-Pjan Globali tan-NU għad-Deċennju ta’ Azzjoni għas-Sikurezza fit-Toroq 2021-2030 (11). |
| --- | --- |

e.

Il-Pjan Globali tan-NU għad-Deċennju ta’ Azzjoni għas-Sikurezza fit-Toroq 2021-2030 (11).

| 6. | L-Opinjoni preżenti tal-EDPS hija maħruġa bi tweġiba għal konsultazzjoni mill-Kummissjoni Ewropea tal-1 ta’ Marzu 2023, skont l-Artikolu 42(1) tar-Regolament tal-UE dwar il-Protezzjoni tad-Data (EUDPR) (12). L-EDPS jilqa’ r-referenza għal din il-konsultazzjoni fil-Premessa 42 tal-Proposta. |
| --- | --- |

6.

6.   KONKLUŻJONIJIET

| 27. | Fid-dawl ta’ dan imsemmi hawn fuq, l-EDPS jagħmel ir-rakkomandazzjonijiet li ġejjin:






  (1) | Li tiġi ċċarata r-relazzjoni tal-Proposta mal-qafas legali eżistenti dwar il-protezzjoni tad-data fl-UE kif ukoll id-Direttiva dwar il-Privatezza Elettronika; |
| --- | --- | --- |

27.

(1)

Li tiġi ċċarata r-relazzjoni tal-Proposta mal-qafas legali eżistenti dwar il-protezzjoni tad-data fl-UE kif ukoll id-Direttiva dwar il-Privatezza Elettronika;

| (2) | Li jiġi mmodifikat l-Artikolu 19(2)(c) billi jiġi limitat l-użu ta’ RESPER biex jippermetti l-aċċess għad-data dwar il-liċenzji tas-sewqan għall-iskop tal-prevenzjoni, l-identifikazzjoni u l-investigazzjoni ta’ reati kriminali relatati mat-traffiku fit-toroq; |
| --- | --- |

(2)

Li jiġi mmodifikat l-Artikolu 19(2)(c) billi jiġi limitat l-użu ta’ RESPER biex jippermetti l-aċċess għad-data dwar il-liċenzji tas-sewqan għall-iskop tal-prevenzjoni, l-identifikazzjoni u l-investigazzjoni ta’ reati kriminali relatati mat-traffiku fit-toroq;

| (3) | Li tiġi inkluża dispożizzjoni li tiżgura li l-ebda data personali għajr dik meħtieġa għall-verifika tad-drittijiet tas-sewqan tad-detentur tal-liċenzja tas-sewqan mobbli ma tiġi pproċessata għal dan l-iskop fil-kuntest tal-applikazzjoni elettronika għal-liċenzji tas-sewqan diġitali; |
| --- | --- |

(3)

Li tiġi inkluża dispożizzjoni li tiżgura li l-ebda data personali għajr dik meħtieġa għall-verifika tad-drittijiet tas-sewqan tad-detentur tal-liċenzja tas-sewqan mobbli ma tiġi pproċessata għal dan l-iskop fil-kuntest tal-applikazzjoni elettronika għal-liċenzji tas-sewqan diġitali;

| (4) | Li jsir użu mill-Kartiera Ewropea tal-Identità Diġitali għall-iskop ta’ implimentazzjoni tal-app li jkollha l-liċenzja diġitali fakultattiva. |
| --- | --- |

(4)

Li jsir użu mill-Kartiera Ewropea tal-Identità Diġitali għall-iskop ta’ implimentazzjoni tal-app li jkollha l-liċenzja diġitali fakultattiva.

Brussell, il-25 ta’ April 2023.

Wojciech Rafał WIEWIÓROWSKI

---

(1)  COM(2023) 127 final.

1

(2)  COM(2023) 127 final.

2

(3)  COM(2023) 126 final.

3

(4)  COM(2023) 128 final.

4

(5)  COM(2021) 645 final, Anness II, p. 11.

5

(6)  COM(2023) 127 final, p. 4.

6

(7)  COM(2018) 293 final, Anness I, Ewropa Attiva. Il-Mobilità Sostenibbli għall-Ewropa: sikura, konnessa u nadifa.

7

(8)  SWD(2019) 283 final.

8

(9)  Konklużjonijiet tal-Kunsill dwar is-sikurezza fit-toroq li japprovaw id-Dikjarazzjoni tal-Belt Valletta (Il-Belt Valletta, 28 – 29 ta' Marzu 2017) 9994/17.

9

(10)  COM(2020)789 final.

10

(11)  https://cdn.who.int/media/docs/default-source/documents/health-topics/road-traffic-injuries/global-plan-for-road-safety.pdf?sfvrsn=65cf34c8_35&download=true

11

(12)  Regolament (UE) 2018/1725 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ Ottubru 2018 dwar il-protezzjoni ta’ persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta’ data personali mill-istituzzjonijiet, korpi, uffiċċji u aġenziji tal-Unjoni u dwar il-moviment liberu ta’ tali data, u li jħassar ir-Regolament (KE) Nru 45/2001 u d-Deċiżjoni Nru 1247/2002/KE (ĠU L 295, 21.11.2018, p. 39).

12

---

V Avviżi

ATTI OĦRAJN

Il-Kummissjoni Ewropea

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/16 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/16

---

Pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ isem skont l-Artikolu 50(2)(a) tar-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar skemi tal-kwalità għal prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel

(2023/C 199/08)

Din il-pubblikazzjoni tikkonferixxi d-dritt ta’ oppożizzjoni għall-applikazzjoni skont l-Artikolu 51 tar-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (1) fi żmien 3 xhur mid-data ta’ din il-pubblikazzjoni.

DOKUMENT UNIKU

“Meso turopoljske svinje”

Nru tal-UE: PDO-HR-02858 — 2.8.2022

DOP (X) IĠP ( )

1.   Isem/Ismijiet

“Meso turopoljske svinje”

2.   Stat Membru jew pajjiż terz

Ir-Repubblika tal-Kroazja

3.   Deskrizzjoni tal-prodott agrikolu jew tal-oġġett tal-ikel

3.1.   Tip ta’ prodott

Klassi 1.1. Laħam frisk (u l-ġewwieni)

3.2.   Deskrizzjoni tal-prodott li għalih japplika l-isem f’(1)

Il-“Meso turopoljske svinje” huwa l-laħam frisk u partijiet oħra li jittieklu tal-karkassa ta’ rġiel ikkastrati u nisa tar-razza awtoktona tal-ħanżir Turopolje, li huma mwielda, imrobbija u skarnati fiż-żona ġeografika ddefinita fil-punt 4.

Il-“Meso turopoljske svinje” jiġi kkumerċjalizzat frisk jew iffriżat bħala nofs karkassi mlestija, partijiet minn nofs karkassi bl-għadma (qatgħat primarji) u bħala laħam mingħajr għadam (bil-biċċa jew imqatta’, bl-ingrossa jew imballat).

L-età tal-ħnieżer meta jiġu skarnati tkun mill-inqas 12-il xahar. Jistgħu jintużaw biss karkassi mlestija tal-kategorija T1 (ħnieżer imsemmna) u T2 (ħnieżer imsemmna b’piż finali ogħla). Il-ħxuna minima tax-xaħam tad-dahar imkejla fuq l-M. gluteus medius skont il-metodu ZP (ta’ żewġ punti) trid tkun ta’ 30 mm.

Il-valur tal-pH tal-laħam (imkejjel fuq l-M. longissimus dorsi) huwa fil-limiti tal-kwalità normali għall-majjal (pH1 > 6,0 u pH2 bejn 5,5 u 6,1), b’kulur tal-laħam ta’ CIE L* < 50 u CIE a* > 15.

Il-“Meso turopoljske svinje” għandu kulur aktar ħamrani u aktar skur, struttura muskolari aktar kompatta u inqas tnixxija mill-wiċċ mill-majjal tal-produzzjoni standard. Għandu grad intrinsikament ogħla ta’ akkumulazzjoni ta’ xaħam, speċjalment fil-parti taħt il-ġilda u bejn il-muskoli. It-tessut xaħmi mkessaħ huwa sod, u ta’ lewn abjad ileqq.

Meta jiġi kkunsmat, il-laħam imsajjar ikollu konsistenza elastika u mmerrqa, mimli togħma u aroma speċifika mix-xaħam imdewweb tal-laħam.

3.3.   Għalf (għall-prodotti li joriġinaw mill-annimali biss) u materja prima (għall-prodotti pproċessati biss)

Matul il-perjodu tat-treddigħ, mill-età ta’ 3 ġimgħat sa madwar 10 ijiem wara l-ftim, il-qżieqeż jistgħu jiġu mitmugħin taħlita lesta ta’ għalf għall-ħnieżer li jreddgħu b’mill-inqas 18 % proteina mhux raffinata, u b’mill-inqas 16 % proteina mhux raffinata sal-bidu tat-tismin. Wara l-ftim, sakemm jibda t-tismin, l-għalf kompost prodott fir-razzett jista’ jintuża wkoll biex jiġu mitmugħa l-qżieqeż, li l-bażi tiegħu (minimu ta’ 70 %) hija magħmula minn ċereali (qamħirrum, xgħir, qamħ, tritikal) b’suppliment ta’ proteini u vitamini u minerali meħtieġa għal dieta bbilanċjata. Il-qżieqeż jiġu mitmugħa ikliet, u jrid ikollhom disponibbli f’kull mument provvista suffiċjenti ta’ ilma tax-xorb frisk. Waqt it-trobbija, il-qżieqeż irid ikollhom aċċess għal għalf oħxon.

It-tismin jibda mill-età ta’ bejn 4 u 6 xhur. Il-ħnieżer tas-simna jingħataw taħlita ta’ ħaxix u sorsi naturali oħra ta’ ikel disponibbli lokalment (ħxejjex aromatiċi, frott tas-siġar, frott selvaġġ, għeruq, tuberi, faqqiegħ, insetti, dud, bebbux, qxur, eċċ.), li jsibuh billi jirgħu u jħaffru, b’suppliment ta’ għalf ta’ kuljum biex jissupplimenta t-tismin. Mill-inqas 75 % tas-suppliment tal-konċentrat irid ikun magħmul minn ċereali, b’suppliment ta’ proteini u vitamini u minerali meħtieġa għal dieta bbilanċjata (minimu ta’ 12 % proteini mhux raffinati). Il-konsum massimu ta’ kuljum ta’ dan l-għalf huwa limitat għal 2 % tal-piż ħaj tal-annimal, jew eċċezzjonalment għal sa 3 % f’każ ta’ diżastri naturali (nixfiet, għargħar, maltempati bis-silġ, eċċ.) meta r-ragħa ma jkunx possibbli. Irid ikun hemm disponibbli suppliment ta’ għalf oħxon għall-ħnieżer tas-simna: alfalfa u ħuxlief tal-alfalfa friski, taħlitiet ta’ silla/ħaxix, silaġġ tal-ħuxlief, qara’ aħmar, ġdur, ħxejjex tal-brassika, patata, ħurrieq, frott u ħxejjex, nuħħala tal-qamħ, u polpa tal-pitravi.

L-għalf kollu – ħlief l-għalf li għalih ma tistax tiġi prodotta kwantità suffiċjenti (supplimenti ta’ proteini, minerali u vitamini) minħabba limitazzjonijiet lokali, jew li ma jistax jinkiseb lokalment minħabba diżastri naturali – irid jiġi miż-żona ġeografika tal-produzzjoni. Eċċezzjonalment, f’każ ta’ diżastri naturali (nixfiet, għargħar, maltempati bis-silġ) li jipprevjenu l-produzzjoni tal-għalf meħtieġ fiż-żona definita, l-istess tip ta’ għalf jista’ jinkiseb minn żoni oħra, li għalihom is-sid jeħtieġlu jipprovdi evidenza dokumentata. L-ammont massimu ta’ għalf li jista’ jiġi minn barra ż-żona ġeografika msemmija fil-punt 4 ma jistax jaqbeż il-50 % tal-materja niexfa fuq bażi annwali....

3.4.   Passi speċifiċi tal-produzzjoni li jridu jsiru fiż-żona ġeografika ddefinita

L-istadji kollha tal-produzzjoni tal-“Meso turopoljske svinje”, inklużi t-twellid u t-trobbija, it-tismin u l-iskarnar tal-ħnieżer, iridu jsiru fiż-żona ġeografika msemmija fil-punt 4.

Eċċezzjonalment, l-annimali għat-tnissil jistgħu jiġu minn barra ż-żona ddefinita jekk ikun hemm rekwiżiti żootekniċi ġġustifikati (eż. l-introduzzjoni ta’ demm ġdid).

L-istabbilimenti kollha rreġistrati jew approvati involuti fil-katina tal-produzzjoni tal-“Meso turopoljske svinje” (farms u biċċeriji) iridu jkunu jinsabu fiż-żona ġeografika ddefinita.

3.5.   Regoli speċifiċi dwar it-tqattigħ, it-taħkik, l-ippakkjar, eċċ.

Il-“Meso turopoljske svinje” jista’ jinbiegħ bħala laħam imkessaħ (frisk) jew iffriżat, bil-biċċa jew imqatta’, bl-ingrossa jew imballat.

3.6.   Regoli speċifiċi dwar it-tikkettar

Meta jitqiegħed fis-suq fil-forma ta’ nofs karkassi u qatgħat primarji, u għat-tipi kollha ta’ imballaġġ għall-bejgħ bl-imnut, it-tikketta tal-prodott trid tinkludi, minbarra d-dettalji stabbiliti fil-leġiżlazzjoni, l-isem tad-denominazzjoni tal-oriġini u s-simbolu komuni għall-“Meso turopoljske svinje”.

Illustrazzjoni tas-simbolu komuni:

Image 1

L-utenti kollha tad-denominazzjoni ta’ oriġini “Meso turopoljske svinje” li jqiegħdu fis-suq prodott li jikkonforma mal-Ispeċifikazzjoni tal-Prodott tiegħu għandhom id-dritt li jużaw is-simbolu komuni, taħt l-istess kundizzjonijiet.

4.   Definizzjoni fil-qosor taż-żona ġeografika

Iż-żona tal-produzzjoni tal-“Meso turopoljske svinje” hija limitata għaż-żona tal-Kroazja kontinentali, li tikkonsisti minn 13-il kontea u l-belt ta’ Zagreb. Tinsab esklużivament fil-konfini amministrattivi tal-bliet u l-muniċipalitajiet tal-kontej li ġejjin: Zagreb, Sisak-Moslavina, Varaždin, Vukovar-Syrmia, Osijek-Baranja, Slavonski Brod-Posavina, Požega-Slavonia, Virovitica-Podravina, Bjelovar-Bilogora, Koprivnica-Križevci, Međimurje, Krapina-Zagorje, Karlovac, u l-belt ta’ Zagreb.

5.   Rabta maż-żona ġeografika

Speċifiċità taż-żona ġeografika

Ir-razza tal-ħanżir Turopolje toriġina miż-żona ta’ Turopolje, li f’termini ta’ riżalt u ġeografija hija pjanura fuq pjastra alluvjali bejn Posavina (artijiet baxxi mistagħdra tul ix-xmara Sava) fit-Tramuntana u l-Għoljiet ta’ Vukomerić (serbut ta’ muntanji baxxi u ċatti) fin-Nofsinhar. Il-pjanura ta’ Turopolje hija maqsuma mix-xmara Odra u t-tributarji tagħha, li regolarment jgħerrqu d-depressjonijiet minħabba l-impermeabilità tat-terren tal-madwar (ħamrija taflija tqila mineroġenika/mistagħdra) sal-livelli għoljin ta’ ilma tar-rebbiegħa u tal-ħarifa.

Il-komunitajiet tal-pjanti l-aktar sinifikanti f’din iż-żona jinkludu l-ballut komuni (Quercus robur) u mergħat mistagħdra b’ħaxix irqiq (Deschampsietum caespitosae).

Bħall-biċċa l-kbira tal-Kroazja kontinentali, din iż-żona għandha klima moderatament sħuna u mxarrba. It-temperatura medja annwali tal-arja hija ta’ 10,2 °C, il-preċipitazzjoni annwali hija 893 mm, u l-umdità relattiva medja hija ta’ 78,6 %. It-temperatura medja tal-arja matul il-perjodu tal-veġetazzjoni (April-Settembru) hija ta’ 16,7 °C. Għall-veġetazzjoni tal-foresti, huwa importanti li l-preċipitazzjoni titqassam b’mod ugwali matul is-sena kollha u li aktar minn 50 % tal-preċipitazzjoni tagħmel matul il-perjodu tal-veġetazzjoni. Il-preċipitazzjoni hija l-aktar baxxa fix-xitwa. Karatteristiċi klimatiċi u tar-riżalt simili li jsawru ż-żoni l-kbar miksija bil-foresti u l-mergħat fil-pjanuri tal-għargħar tul ix-xmajjar huma wkoll karatteristiċi taż-żoni l-oħra tal-Kroazja kontinentali li għalihom infirxet it-trobbija tal-ħnieżer ta’ Turopolje.

L-abbundanza ta’ foresti, b’mod partikolari tal-ballut, il-bosta mogħdijiet tal-ilma u l-klima moderata ta’ Turopolje ilhom għal ħafna żmien jiffavorixxu l-iżvilupp tat-trobbija tal-ħnieżer. Għal sekli sħaħ, it-trobbija tal-ħnieżer ta’ Turopolje kienet importanti għall-għajxien tal-abitanti lokali, li ilhom nissiela eċċellenti tal-ħnieżer minn żmien il-qedem. Hemm mitqlu evidenza bil-miktub tat-tradizzjoni twila tat-trobbija tal-ħnieżer f’din iż-żona – b’mod partikolari diversi digrieti, deċiżjonijiet u rekords li jsemmu bdiewa prominenti tal-ħnieżer u l-kundizzjonijiet għaż-żamma tal-majjali fil-foresta, li jirregolaw it-tariffi tas-simna jew jimponu penali għas-serq tal-ħnieżer – misjuba f’reġistri muniċipali, rekords storiċi u sorsi letterarji lokali oħra li jmorru lura sal-1352.

Fit-tieni nofs tas-seklu 19 u l-ewwel nofs tas-seklu 20, iż-żona fejn kien jiġi mnissel il-ħanżir ta’ Turopolje espandiet minn Turopolje lejn Sisak u Draganić, u aktar tard lejn parti mis-Slavonja u Podravina, saħansitra sal-fruntiera mal-Ungerija, u b’hekk il-ħanżir ta’ Turopolje sar l-aktar razza mifruxa ta’ ħanżir fil-Kroazja. Pereżempju, fl-1921 kienu qed jitrabbew madwar 85 000 ħanżir ta’ Turopolje, uħud minnhom għall-esportazzjoni.

Bit-tranżizzjoni mit-trobbija estensiva tal-ħnieżer għal dik intensiva f’nofs is-seklu 20, ir-razza tal-ħnieżer ta’ Turopolje tilfet l-importanza ekonomika tagħha u kważi spiċċat. Il-qawmien mill-ġdid tat-trobbija beda fl-1996, meta r-razza ġiet inkluża fil-programm tal-Istat għat-tiġdid u l-protezzjoni in situ.

Minħabba l-karatteristiċi tal-produzzjoni inferjuri tagħhom meta mqabbla ma’ razez oħra, il-ħnieżer awtoktoni ta’ Turopolje llum huma rari, u jitrabbew kważi esklużivament fiż-żona ġeografika ddefinita fil-punt 4. F’din iż-żona, il-ħnieżer għadhom jitrabbew bl-użu ta’ teknoloġija tradizzjonali lokali b’input baxx żviluppata fil-passat biż-żamma barra tal-ħnieżer ta’ Turopolje f’ekosistema ta’ foresti u mergħat mistagħdra fi pjanuri tal-għargħar. B’dan it-tip ta’ trobbija tal-ħnieżer, il-ħnieżer jikbru bil-mod, jimirħu ħielsa, u jieklu ħaxix u sorsi naturali oħra ta’ ikel disponibbli (ħxejjex aromatiċi, ġandar u frott ieħor tas-siġar, frott selvaġġ, għeruq, tuberi, faqqiegħ, insetti, dud, bebbux, qxur, eċċ.), li jsibu huma stess billi jirgħu u jħaffru, b’suppliment minimu ta’ għalf ikkonċentrat.

It-teknoloġija b’input baxx involuta fit-trobbija tal-ħnieżer ta’ Turopolje barra hija unika għaż-żona ġeografika ddefinita fil-punt 4, fejn ilha tiġi applikata għal sekli sħaħ. Barra miż-żona ġeografika, it-trobbija tal-ħnieżer hija aktar intensiva, bi proporzjon ogħla ta’ taħlita tal-għalf fid-dieta, ftit moviment, u nuqqas ta’ sorsi naturali tal-ikel, li jaffettwa b’mod negattiv il-karatteristiċi tal-laħam tal-ħnieżer ta’ Turopolje, b’mod partikolari l-kulur u l-istruttura, kif ukoll it-togħma u l-aroma tal-laħam tagħhom.

Speċifiċità tal-prodott

Il-ħanżir ta’ Turopolje huwa maħsub li feġġ fil-bidu tal-Medjuevu permezz tal-inkroċjar tar-razez bejn ħanżir domestikat lokalment li l-forma oriġinali tiegħu kienet iċ-ċingjal Mediterranju (Sus mediterraneus) u ħanżir tar-razza Šiška – dixxendent dirett taċ-ċingjal Ewropew (Sus scrofa ferus), li ġabuh magħhom f’dan ir-reġjun it-tribujiet Slavi li kienu għadhom kif waslu fiż-żona. Il-ħanżir li rriżulta kien adattabbli u reżistenti għall-kundizzjonijiet tat-temp u għall-mard, u sab postu tajjeb ħafna fl-ekosistema ta’ Turopolje. Ir-razza ġiet żviluppata lokalment, mingħajr l-ebda influwenza esterna sinifikanti, u huwa għalhekk li llum ir-razza Turopolje turi distanza ġenetika ċara mir-razez tal-ħnieżer kemm fil-viċin kif ukoll fil-bogħod.

Il-ħnieżer tas-simna tar-razza Turopolje huma kkaratterizzati minn rata ta’ tkabbir aktar bil-mod u karkassa iqsar bi proporzjon iżgħar ta’ laħam minn razez oħra ta’ ħnieżer, filwaqt li l-akkumulazzjoni ta’ xaħam, speċjalment fil-parti taħt il-ġilda u bejn il-muskoli, hija ogħla b’mod sinifikanti. (Karolyi et al., 2019: Turopolje Pig. F’: European Local Pig Breeds – Diversity and Performance. A study of project TREASURE (M. Čandek-Potokar, R. Nieto Linan (ed.), IntechOpen, pp. 271–274).

Minħabba l-età akbar tagħhom meta jiġu skarnati u l-ammont akbar ta’ attività fiżika waqt li jkunu barra, il-laħam tal-ħnieżer għandu kulur aktar ħamrani u aktar skur, struttura muskolari aktar kompatta u inqas tnixxija mill-wiċċ mill-majjal tal-produzzjoni standard, mingħajr l-hekk imsejħa karatteristiċi PSE (pale, soft u exudative bil-Malti pallidu, artab u jnixxi) li spiss jidhru f’ġenotipi sensittivi għall-istress minħabba mutazzjonijiet fil-ġeni, li ma ġewx irreġistrati f’dawn ir-razez. Dan huwa kkonfermat minn studji li juru li l-pH tal-laħam (imkejjel fuq l-M. longissimus dorsi) huwa fil-limiti tal-kwalità normali għall-majjal (pH1 > 6,0 u pH2 bejn 5,5 u 6,1), b’kulur tal-laħam ta’ CIE L* < 50 u CIE a* > 15.

Il-laħam tal-ħanżir ta’ Turopolje minn dejjem kien apprezzat ħafna u spiss kien meqjus superjuri għal-laħam ta’ razez oħra ta’ ħnieżer; Ritzoffy (1931) jattribwixxi l-kwalità ogħla, il-fibra irqaq u l-kulur u t-togħma karatteristiċi tal-laħam tal-ħanżir ta’ Turopolje għall-injezzjoni tad-demm Mediterranju. Studji xjentifiċi riċenti kkonfermaw l-irquqija (dijametru iżgħar) tal-fibri tal-muskoli fil-laħam tal-ħanżir ta’ Turopolje meta mqabbel ma’ razez inkroċjati industrijali ta’ majjali (Đikić et al., 2010: Biological characteristics of Turopolje pig breed as factors in renewing and preservation of population. Stočarstvo 64 (2–4), p. 86).

L-interess pubbliku fil-ħanżir ta’ Turopolje għadu preżenti sal-lum, kif muri minn ħafna kontenut fil-media stampata u elettronika. Stħarriġ tal-preferenzi tal-konsumaturi kkonferma li l-konsumaturi Kroati huma ġeneralment familjari mal-ħanżir ta’ Turopolje (89,5 % ta’ dawk li wieġbu) u jirrikonoxxu l-kwalità tal-laħam u l-prodotti tiegħu, filwaqt li kważi nofs dawk kollha li wieġbu (47 %) u l-biċċa l-kbira ta’ dawk li wieġbu fil-livell lokali (55–57 %) iqisuhom aħjar mil-laħam u l-prodotti ta’ razez ta’ ħnieżer moderni (l-Anness 5.4, Cerjak 2019: Znanje i preferencije potrošača prema turopoljskoj svinji i proizvodima od turopoljske svinje [L-għarfien u l-preferenzi tal-konsumaturi għall-ħanżir ta’ Turopolje u l-prodotti tiegħu], l-Università tal-Agrikoltura ta’ Zagreb, pp. 1–40).

Rabta kawżali bejn iż-żona ġeografika u l-kwalità jew il-karatteristiċi tal-prodott (għal DOP) jew il-kwalità, ir-reputazzjoni jew karatteristiċi oħra speċifiċi talprodott (għal IĠP)

Il-protezzjoni tal-prodott “Meso turopoljske svinje” hija bbażata fuq il-kwalità speċifika tal-laħam li tirriżulta mill-bażi ġenetika, mill-mod kif jinżammu u jiġu mitmugħa l-ħnieżer, u mill-età li fiha jiġu skarnati l-ħnieżer.

Il-ġeografija u r-riżalt, u l-fatturi klimatiċi u bijotiċi tal-ekosistemi tal-foresti fl-artijiet baxxi ta’ Pokuplje u Posavina, iffavorixxew l-iżvilupp bikri tat-trobbija tal-ħnieżer fiż-żona ta’ Turopolje, li l-abitanti tagħha ilhom nissiela eċċellenti tal-ħnieżer minn żmien il-qedem. Il-ħanżir ta’ Turopolje – waħda mill-eqdem razez ta’ ħnieżer fl-Ewropa – żviluppa mingħajr l-ebda influwenza esterna sinifikanti, fuq perjodu twil ta’ żmien, li matulu l-interazzjoni kontinwa bejn il-ġenotip u l-ambjent wasslet lir-razza biex tadatta għar-riżorsi naturali taż-żona u tużahom. Reżistenti għat-temp u l-mard, bi bżonnijiet modesti u kapaċità li jsibu l-ikel waħedhom, il-ħnieżer minn dejjem kienu kapaċi jgħixu barra, u huwa għalhekk li kienu jqattgħu l-biċċa l-kbira tas-sena jirgħu fil-foresta, fejn kellhom il-ħaxix u l-ġandar bħala s-sors ewlieni tal-enerġija mill-ikel tagħhom, u jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-proteini tagħhom bit-tħaffir. Din it-teknoloġija b’input baxx (l-ikel u l-kapaċità taż-żamma) b’użu sħiħ tar-riżorsi naturali nżammet fit-trobbija ta’ din ir-razza sal-lum.

Il-metodu tat-tnissil, li jinkludi r-ragħa liberu fil-foresti u f’mergħat u t-tmigħ minn sorsi tal-ikel disponibbli b’mod naturali, u l-karatteristiċi intrinsiċi tar-razza bħar-robustezza, iż-żieda bil-mod fil-piż u l-kapaċità għal tkabbir kumpensatorju u akkumulazzjoni ta’ xaħam, flimkien man-nuqqas ta’ għażla intensiva jew kwalunkwe inkroċjar tar-razez sinifikanti, sawru l-karatteristiċi tat-tkabbir tal-ħnieżer ta’ Turopolje, li jaffettwaw b’mod dirett l-iżvilupp tat-tessut tal-ġisem u l-karatteristiċi speċifiċi tal-“Meso turopoljske svinje”. Il-fatt li l-ħnieżer jibqgħu barra, l-attività muskolari akbar tagħhom, flimkien mal-età akbar tal-ħnieżer tas-simna meta jiġu skarnati, iwasslu għal akkumulazzjoni akbar tal-pigment muskolari, li jagħti lil-laħam kulur aktar ħamrani u aktar skur. Il-kulur tal-laħam u l-bejken ukoll huwa aktar sostenibbli, minħabba għażla aktar varjata ta’ ikel u t-teħid ta’ antiossidanti naturali u sustanzi oħra li jgħinu jistabbilizzaw it-tessut. Id-dijametru iżgħar tal-fibri tal-muskoli jagħti lil-laħam sawra aktar fina. Il-laħam huwa wkoll kumpatt u mingħajr tnixxija mill-wiċċ. Fl-istess ħin, it-tkabbir kumpensatorju b’dieta li tagħti ammont kbir ta’ enerġija fl-istadji finali tat-tnissil matul l-istaġun tal-ħarifa wara tkabbir aktar dgħajjef fir-rebbiegħa u fis-sajf iwassal għal żvilupp rapidu tat-tessut xaħmi f’razez b’potenzjal baxx ta’ tkabbir tal-muskoli, bħall-ħanżir ta’ Turopolje. Għalhekk, il-laħam tal-ħanżir ta’ Turopolje għandu grad intrinsikament ogħla ta’ akkumulazzjoni ta’ xaħam, speċjalment fil-parti ta’ taħt il-ġilda u bejn il-muskoli, u huwa għalhekk li, meta jiġi kkunsmat, il-laħam imsajjar ikollu konsistenza elastika u mmerrqa, ikun mimli togħma u b’aroma speċifika mix-xaħam imdewweb tal-laħam.

Minħabba t-tnissil barra u l-kwalità tal-laħam, il-biċċa l-kbira tal-konsumaturi tal-lum, speċjalment dawk lokali, iqisu li l-laħam tal-ħanżir ta’ Turopolje huwa superjuri għal dak tal-majjal standard, u ta’ valur tas-suq akbar.

Referenza għall-pubblikazzjoni tal-Ispeċifikazzjoni tal-Prodott

https://poljoprivreda.gov.hr/UserDocsImages/dokumenti/hrana/proizvodi_u_postupku_zastite-zoi-zozp-zts/Specifikacija_Meso_turopoljske%20svinje.pdf

---

(1)  ĠU L 343, 14.12.2012, p. 1.

---

| 7.6.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 199/21 |
| --- | --- | --- | --- |

7.6.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 199/21

---

Pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ isem skont l-Artikolu 50(2)(a) tar-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar skemi tal-kwalità għal prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel

(2023/C 199/09)

Din il-pubblikazzjoni tikkonferixxi d-dritt ta’ oppożizzjoni għall-applikazzjoni skont l-Artikolu 51 tar-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (1) fi żmien 3 xhur mid-data ta’ din il-pubblikazzjoni.

DOKUMENT UNIKU

“Allåkerbär från Norrland”

Nru tal-UE: PDO-SE-02494 — 11.4.2019

DOP (X) IĠP ( )

1.   Isem/Ismijiet

“Allåkerbär från Norrland”

2.   Stat Membru jew Pajjiż Terz

L-Iżvezja

3.   Deskrizzjoni tal-prodott agrikolu jew tal-oġġett tal-ikel

3.1.   Tip ta’ prodott

Klassi 1.6. Frott, ħaxix u ċereali, friski jew ipproċessati

3.2.   Deskrizzjoni tal-prodott li għalih japplika l-isem f’(1)

“Allåkerbär från Norrland” huwa l-isem mogħti lil-lampun Artiku (Rubus arcticus L. subsp. x stellarcticus G. Larsson) imkabbar f’għelieqi fil-miftuħ fil-kontej ta’ Norrbotten u Västerbotten fl-Iżvezja. Attwalment hemm seba’ varjetajiet tal-“allåkerbär”, li erbgħa minnhom jistgħu jiġu inklużi fl-“Allåkerbär från Norrland” – “Anna”, “Linda”, “Sofia” u “Beata”. Dejjem iridu jiġu inklużi mill-inqas żewġ varjetajiet minħabba li huma meħtieġa varjetajiet differenti biex il-pjanti jipproduċu l-frott.

Il-forma tal-frott artab tixbah lil dik tal-lampun, b’diversi drupi żgħar li jiffurmaw frotta b’daqs ta’ 8-20 mm. Il-frott artab jiżen sa 10 g kull waħda u jvarja fil-kulur minn aħmar jgħajjat għal aħmar skur lewn l-inbid. Normalment il-frott isir minn nofs Lulju sal-aħħar ta’ Awwissu. Il-kontenut taz-zokkor huwa fil-medda ta’ 3-10 % u jikkonsisti prinċipalment minn sukrożju, kif ukoll glukożju u fruttożju. Il-kontenut taz-zokkor tal-frott artab jiżdied b’ammonti kbar ta’ dawl ta’ matul il-ġurnata. Iz-zokkor isaħħaħ it-togħma kumplessa tal-frotta. L-aċidità hija ta’ 1-3 % u tikkonsisti prinċipalment minn aċidu ċitriku u aċidu maliku. Il-prodott jiġi ppreżentat frisk jew iffriżat. Il-karatteristiċi organolettiċi tal-prodott iffriżat ma jiġux imfixkla.

L-“Allåkerbär” jappartjeni għall-ġeneru Rubus, li jinkludi wkoll frott artab bħal-lampun u t-tut tal-għollieq. Anki jekk hemm xebh ma’ dan il-frott artab, it-togħma tal-“allåkerbär” għandha għadd ta’ karatteristiċi distinti. It-togħma tal-frott artab kompletament misjur hija kumplessa, b’noti ta’ lingonberry, ribes aħmar, sherry, kantina tal-prodotti tal-art, xewk falz u tut tal-għollieq. Hija togħma unika b’intensità tat-togħma kbira. Peress li l-“allåkerbär” huwa awtosterili u għalla jeħtieġ li tinkludi varjetajiet differenti, il-fertilizzazzjoni reċiproka tikkontribwixxi għat-togħma kumplessa. Iż-żona ġeografika bis-sigħat twal tagħha ta’ dawl ta’ matul il-ġurnata flimkien ma’ klima moderata matul l-istaġun tat-tkabbir tagħmilha possibbli li l-frott artab isir kompletament qabel jinħasad, filwaqt li l-għarfien lokali tal-frott artab ifisser ukoll li jinħasad biss ladarba jkun sar għalkollox.

3.3.   Għalf (għall-prodotti li joriġinaw mill-annimali biss) u materja prima (għall-prodotti pproċessati biss)

—

3.4.   Passi speċifiċi tal-produzzjoni li jridu jsiru fiż-żona ġeografika ddefinita

L-“Allåkerbär från Norrland” irid jitkabbar, jinħasad, jitnaddaf u jiġi pproċessat fiż-żona ġeografika.

3.5.   Regoli speċifiċi dwar it-tqattigħ, it-taħkik, l-ippakkjar, eċċ.

—

3.6.   Regoli speċifiċi dwar it-tikkettar

Il-pakketti tal-“Allåkerbär från Norrland” jiġu ttikkettati b’logo speċifiku sabiex tiġi żgurata t-traċċabbiltà.

4.   Definizzjoni fil-qosor taż-żona ġeografika

Iż-żona ġeografika li fiha jiġi prodott l-“Allåkerbär från Norrland” tkopri l-kontej Żvediżi ta’ Norrbotten (BD) u Västerbotten (AC).

5.   Rabta maż-żona ġeografika

Iż-żona tikkonsisti mill-partijiet l-aktar fit-Tramuntana tal-Iżvezja. Iċ-Ċirku Artiku jaqsam iż-żona.

It-Tabella 1 tippreżenta d-data dwar il-klima għall-perjodu 1991-2020 (l-Istitut Meteoroloġiku u Idroloġiku Żvediż, SMHI) għal Boden, belt li tinsab bejn wieħed u ieħor fiċ-ċentru taż-żona ġeografika tal-“Allåkerbär från Norrland”.

Tabella 1.

Data dwar il-klima ta’ Boden, 1991-2020. Medja tax-xahar.

| | Mejju | Ġunju | Lulju | Awwissu |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Temperatura (°C) | 7,7 | 13,4 | 16,3 | 14,2 |
| Preċipitazzjoni (mm) | 40,9 | 60,4 | 70,0 | 68,2 |
| Radjazzjoni solari totali (kWh/m2) | 155,9 | 169,9 | 162,4 | 118,6 |
| Dawl ta’ matul il-ġurnata kuljum (h) | 19,12 | 23,19 | 20,44 | 16,38 |

Mejju

Ġunju

Lulju

Awwissu

Temperatura (°C)

7,7

13,4

16,3

14,2

Preċipitazzjoni (mm)

40,9

60,4

70,0

68,2

Radjazzjoni solari totali (kWh/m2)

155,9

169,9

162,4

118,6

Dawl ta’ matul il-ġurnata kuljum (h)

19,12

23,19

20,44

16,38

Is-sajf normalment jibda bejn is-26 ta’ Mejju u l-1 ta’ Ġunju. L-ewwel ġlata sseħħ madwar l-1 ta’ Settembru. Il-klima hija kkaratterizzata minn preċipitazzjoni abbundanti, temperaturi moderati, radjazzjoni solari għolja u għadd estremament kbir ta’ sigħat ta’ dawl ta’ matul il-ġurnata. L-għadd ta’ sigħat ta’ dawl ta’ matul il-ġurnata huwa riżultat dirett tal-latitudni fit-Tramuntana. Iż-żona fit-Tramuntana tal-latitudni 65.73 tesperjenza x-xemx f’nofsillejl f’parti mill-istaġun tat-tkabbir. It-temperaturi moderati f’latitudni li hija tant fit-Tramuntana huma uniċi għal din iż-żona u huma r-riżultat dirett tal-Kurrent tal-Golf ’il barra mill-kosta tan-Norveġja. Din it-taħlita ta’ sigħat twal ta’ dawl ta’ matul il-ġurnata iżda temperaturi moderati toħloq kundizzjonijiet tajbin għall-kultivazzjoni ta’ frott artab ta’ kwalità għolja. L-ammont ta’ dawl ta’ matul il-ġurnata jżid il-kontenut taz-zokkor tal-frott artab u dan jiżviluppa partikolarment malajr. Iz-zokkor isaħħaħ it-togħma kumplessa tal-frotta. Ix-xtiewi kesħin ħafna fiż-żona wkoll huma fattur importanti, billi jnaqqsu l-pressjoni tal-pesti fuq il-pjanti. Flimkien, dawn jirriżultaw f’kundizzjonijiet tajbin għall-kultivazzjoni tal-“Allåkerbär från Norrland”.

L-“allåkerbär” huwa ibridu li rriżulta minn xogħol ta’ għażla deliberat imwettaq fis-snin 50 u 60, primarjament fl-istazzjon tar-riċerka ta’ Öjebyn barra Piteå fil-kontea ta’ Norrbotten. Ix-xogħol li wassal għall-iżvilupp tal-frotta ibrida beda fis-snin 30 f’Vilhelmina (li tinsab fiż-żona ġeografika), fejn kien jiġi kkultivat il-lampun Artiku Nordiku selvaġġ. L-“allåkerbär” inħoloq fis-snin 60 permezz tal-ibridizzazzjoni tal-lampun Artiku Nordiku selvaġġ (Rubus arcticus arcticus) u l-lampun Artiku tal-Alaska (Rubus arcticus stellatus) taħt it-tmexxija tar-riċerkatriċi Gunny Larsson. Hija ppreżentat it-teżi tagħha dwar is-suġġett fl-1970, imbagħad kompliet ix-xogħol prattiku dwar l-iżvilupp ulterjuri u l-kummerċjalizzazzjoni tal-“allåkerbär”. L-istazzjon tar-riċerka f’Röbäcksdalen f’Umeå, fil-kontea ta’ Västerbotten, ukoll kellu rwol importanti fil-kummerċjalizzazzjoni tal-frott artab. Mis-snin 70 sa nofs is-snin 2000, twettqet riċerka addizzjonali hemmhekk li kienet iffukata fuq l-“allåkerbär”, b’mod partikolari fir-rigward tat-tekniki tal-ħsad u tat-tindif, kif ukoll fuq il-mard u r-rimedji għalih. Illum il-ġurnata, jeżistu pjanti iżolati f’ġonna privati u f’siti oħra bħal dawn fin-Nofsinhar tal-Iżvezja u anki f’pajjiżi oħra, iżda l-kultivazzjoni kummerċjali tal-frotta sa issa kienet limitata għall-kontej ta’ Norrbotten u Västerbotten. It-tliet azjendi li attwalment qegħdin jikkultivaw il-frott artab għal skopijiet kummerċjali jinsabu fil-muniċipalitajiet ta’ Umeå (AC), Boden (BD) u Jokkmokk (BD).

L-għarfien espert speċifiku akkumulat matul is-snin fiż-żona ġeografika fir-rigward tal-kultivazzjoni, il-ħsad u l-preparazzjoni tal-frotta ratba jkopri kwistjonijiet bħall-kontroll effettiv tal-ħaxix ħażin – li huwa importanti għal għalla sensittiva għall-kompetizzjoni bħall-“allåkerbär” – il-kontroll tal-mard u l-aħjar żmien għall-ħsad. Dan tal-aħħar huwa kruċjali peress li l-aroma tal-frotta tiġi żviluppata għalkollox biss ladarba d-drupi individwali jkunu kibru u saru kompletament misjura u mmerrqa ħafna. Iż-żona ġeografika tippermetti wkoll li dan l-istadju jintlaħaq matul l-istaġun tat-tkabbir. L-ottimizzazzjoni taż-żmien tal-ħsad tfisser ukoll li l-“allåkerbär” jinħasad f’bosta stadji b’mod preċiż, sabiex tiġi mmassimizzata l-intensità tal-aroma tal-frott artab.

Il-kundizzjonijiet naturali fiż-żona ġeografika ppermettew l-iżvilupp tal-pjanta tal-“allåkerbär”. Huma joħolqu wkoll il-pressjoni baxxa tal-pesti meħtieġa għall-kultivazzjoni u jagħtu lill-frott artab il-ħlewwa partikolari tiegħu. Il-predominanza tas-siġar koniferi, b’mod partikolari l-abit, fiż-żona ġeografika tfisser ukoll li żoni kbar ta’ art għandhom pH baxx, li huwa rekwiżit biex jirnexxi t-tkabbir tal-“allåkerbär”.

Fiż-żona ġeografika wieħed isib l-aħjar kundizzjonijiet naturali u l-għarfien espert fil-kultivazzjoni tal-“allåkerbär”, kif ukoll kultura speċjali ffurmata madwar il-konsum tal-frotta ratba. L-“Allåkerbär från Norrland” huwa karatteristika indispensabbli tal-okkażjonijiet speċjali għal ħafna nies fiż-żona ġeografika, u jittiekel jew frisk jew aktar spiss fil-forma ta’ ġamm, li jiġi servut mal-waffles, il-ġelat tal-vanilla jew ammont żgħir ta’ krema. Ma hemm l-ebda kultura korrispondenti f’partijiet oħra tal-Iżvezja.

Referenza għall-pubblikazzjoni tal-Ispeċifikazzjoni tal-Prodott

https://www.livsmedelsverket.se/globalassets/foretag-regler-kontroll/livsmedelsinformation-markning-halsopastaenden/skyddade-beteckningar/sub-ansokan-allakerbar-fran-norrland_230314.pdf

---

(1)  ĠU L 343, 14.12.2012, p. 1.

---