# Il-Ġurnal Uffiċjali L NaN/2007

| | ISSN 1725-5104 |
| --- | --- |
| Il-Ġurnal Uffiċjali
  ta’ l-Unjoni Ewropea | Ħarġa Speċjali (
  1
  ) |
| | |
| Edizzjoni bil-Malti | Leġiżlazzjoni | Volum 509 ta' Marzu 2007 |

ISSN 1725-5104

Il-Ġurnal Uffiċjali

ta’ l-Unjoni Ewropea

Ħarġa Speċjali (
  1
  )

1

Edizzjoni bil-Malti

Leġiżlazzjoni

Volum 509 ta' Marzu 2007

---

| Werrej | | | Paġna |
| --- | --- | --- | --- |
| | * | Avviż lill-Qarrejja | 1 |

Werrej

Paġna

*

Avviż lill-Qarrejja

1

| | | Rettifika |
| --- | --- | --- |
| | * | Corrigendum għar-Regolament Nru 49 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tal-magni li jaħdmu b’compression-ignition (C.I.) u l-gass naturali (GN) kif ukoll bil-positive-ignition (P.I.) meta jingħataw il-petrolju likwifikat gassat (LPG) u l-vetturi mgħammra b’inġenji c.i. u gn u P.I. meta jingħataw l-lpg, rigward l-emissjonijiet tat-tniġġiż mill-magni ( ĠU L 375, 27.12.2006 ) | 3 |
| | * | Corrigendum għar-Regolament Nru 83 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tal-vetturi rigward l-emissjonijiet tat-tniġġiż skond il-ħtiġijiet tal-fjuwil ( ĠU L 375, 27.12.2006 ) | 171 |
| | * | Corrigendum għar-Regolament Nru 123 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni ta’ sistemi adottivi għad-dwal ta’ quddiem (AFS) għall-vetturi ( ĠU L 375, 27.12.2006 ) | 355 |
| | * | Corrigendum għar-Regolament Nru 124 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tar-roti għall-karozzi tal-passiġġieri u t-trejlers tagħhom ( ĠU L 375, 27.12.2006 ) | 413 |

Rettifika

*

Corrigendum għar-Regolament Nru 49 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tal-magni li jaħdmu b’compression-ignition (C.I.) u l-gass naturali (GN) kif ukoll bil-positive-ignition (P.I.) meta jingħataw il-petrolju likwifikat gassat (LPG) u l-vetturi mgħammra b’inġenji c.i. u gn u P.I. meta jingħataw l-lpg, rigward l-emissjonijiet tat-tniġġiż mill-magni ( ĠU L 375, 27.12.2006 )

3

*

Corrigendum għar-Regolament Nru 83 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tal-vetturi rigward l-emissjonijiet tat-tniġġiż skond il-ħtiġijiet tal-fjuwil ( ĠU L 375, 27.12.2006 )

171

*

Corrigendum għar-Regolament Nru 123 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni ta’ sistemi adottivi għad-dwal ta’ quddiem (AFS) għall-vetturi ( ĠU L 375, 27.12.2006 )

355

*

Corrigendum għar-Regolament Nru 124 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tar-roti għall-karozzi tal-passiġġieri u t-trejlers tagħhom ( ĠU L 375, 27.12.2006 )

413

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Din il-Ħarġa Speċjali bil-Malti hija ppubblikata bil-lingwi uffiċjali ta’ l-istituzzjonijiet ta’ l-Unjoni Ewropea fil-ĠU L 70. |

---

(1)   Din il-Ħarġa Speċjali bil-Malti hija ppubblikata bil-lingwi uffiċjali ta’ l-istituzzjonijiet ta’ l-Unjoni Ewropea fil-ĠU L 70.

1

| MT | L-Atti li t-titoli tagħhom huma stampati b'tipa ċara huma dawk li għandhom x'jaqsmu mal-maniġment ta' kuljum ta' materji agrikoli, u li ġeneralment huma validi għal perijodu limitat.
  It-titoli ta'l-atti l-oħra kollha huma stampati b'tipa skura u mmarkati b'asterisk quddiemhom. |
| --- | --- |

MT

L-Atti li t-titoli tagħhom huma stampati b'tipa ċara huma dawk li għandhom x'jaqsmu mal-maniġment ta' kuljum ta' materji agrikoli, u li ġeneralment huma validi għal perijodu limitat.

It-titoli ta'l-atti l-oħra kollha huma stampati b'tipa skura u mmarkati b'asterisk quddiemhom.

---

9.3.2007

| 9.3.2007 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea | 1 |
| --- | --- | --- | --- |

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea

1

---

AVVIŻ LILL-QARREJJA

| BG | : | Настоящият брой на Официален вестник е публикуван на испански, чешки, датски, немски, естонски, гръцки, английски, френски, италиански, латвийски, литовски, унгарски, малтийски, нидерландски, полски, португалски, словашки, словенски, фински и шведски език.
  Поправката, включена в него, се отнася до актове, публикувани преди разширяването на Европейския съюз от 1 януари 2007 г. |
| --- | --- | --- |
| ES | : | El presente Diario Oficial se publica en español, checo, danés, alemán, estonio, griego, inglés, francés, italiano, letón, lituano, húngaro, maltés, neerlandés, polaco, portugués, eslovaco, esloveno, finés y sueco.
  Las correcciones de errores que contiene se refieren a los actos publicados con anterioridad a la ampliación de la Unión Europea del 1 de enero de 2007. |
| CS | : | Tento Úřední věstník se vydává ve španělštině, češtině, dánštině, němčině, estonštině, řečtině, angličtině, francouzštině, italštině, lotyštině, litevštině, maďarštině, maltštině, nizozemštině, polštině, portugalštině, slovenštině, slovinštině, finštině a švédštině.
  Oprava zde uvedená se vztahuje na akty uveřejněné před rozšířením Evropské unie dne 1. ledna 2007. |
| DA | : | Denne EU-Tidende offentliggøres på dansk, engelsk, estisk, finsk, fransk, græsk, italiensk, lettisk, litauisk, maltesisk, nederlandsk, polsk, portugisisk, slovakisk, slovensk, spansk, svensk, tjekkisk, tysk og ungarsk.
  Berigtigelserne heri henviser til retsakter, som blev offentliggjort før udvidelsen af Den Europæiske Union den 1. januar 2007. |
| DE | : | Dieses Amtsblatt wird in Spanisch, Tschechisch, Dänisch, Deutsch, Estnisch, Griechisch, Englisch, Französisch, Italienisch, Lettisch, Litauisch, Ungarisch, Maltesisch, Niederländisch, Polnisch, Portugiesisch, Slowakisch, Slowenisch, Finnisch und Schwedisch veröffentlicht.
  Die darin enthaltenen Berichtigungen beziehen sich auf Rechtsakte, die vor der Erweiterung der Europäischen Union am 1. Januar 2007 veröffentlicht wurden. |
| ET | : | Käesolev Euroopa Liidu Teataja ilmub hispaania, tšehhi, taani, saksa, eesti, kreeka, inglise, prantsuse, itaalia, läti, leedu, ungari, malta, hollandi, poola, portugali, slovaki, slovneeni, soome ja rootsi keeles.
  Selle parandustega viidatakse aktidele, mis on avaldatud enne Euroopa Liidu laienemist 1. jaanuaril 2007. |
| EL | : | Η παρούσα Επίσημη Εφημερίδα δημοσιεύεται στην ισπανική, τσεχική, δανική, γερμανική, εσθονική, ελληνική, αγγλική, γαλλική, ιταλική, λεττονική, λιθουανική, ουγγρική, μαλτέζικη, ολλανδική, πολωνική, πορτογαλική, σλοβακική, σλοβενική, φινλανδική και σουηδική γλώσσα.
  Τα διορθωτικά που περιλαμβάνει αναφέρονται σε πράξεις που δημοσιεύθηκαν πριν από τη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης την 1η Ιανουαρίου 2007. |
| EN | : | This Official Journal is published in Spanish, Czech, Danish, German, Estonian, Greek, English, French, Italian, Latvian, Lithuanian, Hungarian, Maltese, Dutch, Polish, Portuguese, Slovak, Slovenian, Finnish and Swedish.
  The corrigenda contained herein refer to acts published prior to enlargement of the European Union on 1 January 2007. |
| FR | : | Le présent Journal officiel est publié dans les langues espagnole, tchèque, danoise, allemande, estonienne, grecque, anglaise, française, italienne, lettone, lituanienne, hongroise, maltaise, néerlandaise, polonaise, portugaise, slovaque, slovène, finnoise et suédoise.
  Les rectificatifs qu'il contient se rapportent à des actes publiés antérieurement à l'élargissement de l'Union européenne du 1er janvier 2007. |
| IT | : | La presente Gazzetta ufficiale è pubblicata nelle lingue spagnola, ceca, danese, tedesca, estone, greca, inglese, francese, italiana, lettone, lituana, ungherese, maltese, olandese, polacca, portoghese, slovacca, slovena, finlandese e svedese.
  Le rettifiche che essa contiene si riferiscono ad atti pubblicati anteriormente all'allargamento dell'Unione europea del 1o gennaio 2007. |
| LV | : | Šis Oficiālais Vēstnesis publicēts spāņu, čehu, dāņu, vācu, igauņu, grieķu, angļu, franču, itāļu, latviešu, lietuviešu, ungāru, maltiešu, holandiešu, poļu, portugāļu, slovāku, slovēņu, somu un zviedru valodā.
  Šeit minētie labojumi attiecas uz tiesību aktiem, kas publicēti pirms Eiropas Savienības paplašināšanās 2007. gada 1. janvārī. |
| LT | : | Šis Oficialusis leidinys išleistas ispanų, čekų, danų, vokiečių, estų, graikų, anglų, prancūzų, italų, latvių, lietuvių, vengrų, maltiečių, olandų, lenkų, portugalų, slovakų, slovėnų, suomių ir švedų kalbomis.
  Čia išspausdintas teisės aktų, paskelbtų iki Europos Sąjungos plėtros 2007 m. sausio 1 d., klaidų ištaisymas. |
| HU | : | Ez a Hivatalos Lap spanyol, cseh, dán, német, észt, görög, angol, francia, olasz, lett, litván, magyar, máltai, holland, lengyel, portugál, szlovák, szlovén, finn és svéd nyelven jelenik meg.
  Az itt megjelent helyesbítések elsősorban a 2007. január 1-jei európai uniós bővítéssel kapcsolatos jogszabályokra vonatkoznak. |
| MT | : | Dan il-Ġurnal Uffiċjali hu ppubblikat fil-ligwa Spanjola, Ċeka, Daniża, Ġermaniża, Estonjana, Griega, Ingliża, Franċiża, Taljana, Latvjana, Litwana, Ungeriża, Maltija, Olandiża, Pollakka, Portugiża, Slovakka, Slovena, Finlandiża u Żvediża.
  Il-corrigenda li tinstab hawnhekk tirreferi għal atti ppubblikati qabel it-tkabbir ta' l-Unjoni Ewropea fl-1 ta' Jannar 2007. |
| NL | : | Dit Publicatieblad wordt uitgegeven in de Spaanse, de Tsjechische, de Deense, de Duitse, de Estse, de Griekse, de Engelse, de Franse, de Italiaanse, de Letse, de Litouwse, de Hongaarse, de Maltese, de Nederlandse, de Poolse, de Portugese, de Slowaakse, de Sloveense, de Finse en de Zweedse taal.
  De rectificaties in dit Publicatieblad hebben betrekking op besluiten die vóór de uitbreiding van de Europese Unie op 1 januari 2007 zijn gepubliceerd. |
| PL | : | Niniejszy Dziennik Urzędowy jest wydawany w językach: hiszpańskim, czeskim, duńskim, niemieckim, estońskim, greckim, angielskim, francuskim, włoskim, łotewskim, litewskim, węgierskim, maltańskim, niderlandzkim, polskim, portugalskim, słowackim, słoweńskim, fińskim i szwedzkim.
  Sprostowania zawierają odniesienia do aktów opublikowanych przed rozszerzeniem Unii Europejskiej dnia 1 stycznia 2007 r. |
| PT | : | O presente Jornal Oficial é publicado nas línguas espanhola, checa, dinamarquesa, alemã, estónia, grega, inglesa, francesa, italiana, letã, lituana, húngara, maltesa, neerlandesa, polaca, portuguesa, eslovaca, eslovena, finlandesa e sueca.
  As rectificações publicadas neste Jornal Oficial referem-se a actos publicados antes do alargamento da União Europeia de 1 de Janeiro de 2007. |
| RO | : | Prezentul Jurnal Oficial este publicat în limbile spaniolă, cehă, daneză, germană, estonă, greacă, engleză, franceză, italiană, letonă, lituaniană, maghiară, malteză, olandeză, polonă, portugheză, slovacă, slovenă, finlandeză şi suedeză.
  Rectificările conţinute în acest Jurnal Oficial se referă la acte publicate anterior extinderii Uniunii Europene din 1 ianuarie 2007. |
| SK | : | Tento úradný vestník vychádza v španielskom, českom, dánskom, nemeckom, estónskom, gréckom, anglickom, francúzskom, talianskom, lotyšskom, litovskom, maďarskom, maltskom, holandskom, poľskom, portugalskom, slovenskom, slovinskom, fínskom a švédskom jazyku.
  Korigendá, ktoré obsahuje, odkazujú na akty uverejnené pred rozšírením Európskej únie 1. januára 2007. |
| SL | : | Ta Uradni list je objavljen v španskem, češkem, danskem, nemškem, estonskem, grškem, angleškem, francoskem, italijanskem, latvijskem, litovskem, madžarskem, malteškem, nizozemskem, poljskem, portugalskem, slovaškem, slovenskem, finskem in švedskem jeziku.
  Vsebovani popravki se nanašajo na akte objavljene pred širitvijo Evropske unije 1. januarja 2007. |
| FI | : | Tämä virallinen lehti on julkaistu espanjan, tšekin, tanskan, saksan, viron, kreikan, englannin, ranskan, italian, latvian, liettuan, unkarin, maltan, hollannin, puolan, portugalin, slovakin, sloveenin, suomen ja ruotsin kielellä.
  Lehden sisältämät oikaisut liittyvät ennen Euroopan unionin laajentumista 1. tammikuuta 2007 julkaistuihin säädöksiin. |
| SV | : | Denna utgåva av Europeiska unionens officiella tidning publiceras på spanska, tjeckiska, danska, tyska, estniska, grekiska, engelska, franska, italienska, lettiska, litauiska, ungerska, maltesiska, nederländska, polska, portugisiska, slovakiska, slovenska, finska och svenska.
  Rättelserna som den innehåller avser rättsakter som publicerades före utvidgningen av Europeiska unionen den 1 januari 2007. |

BG

:

Настоящият брой на Официален вестник е публикуван на испански, чешки, датски, немски, естонски, гръцки, английски, френски, италиански, латвийски, литовски, унгарски, малтийски, нидерландски, полски, португалски, словашки, словенски, фински и шведски език.

Поправката, включена в него, се отнася до актове, публикувани преди разширяването на Европейския съюз от 1 януари 2007 г.

ES

:

El presente Diario Oficial se publica en español, checo, danés, alemán, estonio, griego, inglés, francés, italiano, letón, lituano, húngaro, maltés, neerlandés, polaco, portugués, eslovaco, esloveno, finés y sueco.

Las correcciones de errores que contiene se refieren a los actos publicados con anterioridad a la ampliación de la Unión Europea del 1 de enero de 2007.

CS

:

Tento Úřední věstník se vydává ve španělštině, češtině, dánštině, němčině, estonštině, řečtině, angličtině, francouzštině, italštině, lotyštině, litevštině, maďarštině, maltštině, nizozemštině, polštině, portugalštině, slovenštině, slovinštině, finštině a švédštině.

Oprava zde uvedená se vztahuje na akty uveřejněné před rozšířením Evropské unie dne 1. ledna 2007.

DA

:

Denne EU-Tidende offentliggøres på dansk, engelsk, estisk, finsk, fransk, græsk, italiensk, lettisk, litauisk, maltesisk, nederlandsk, polsk, portugisisk, slovakisk, slovensk, spansk, svensk, tjekkisk, tysk og ungarsk.

Berigtigelserne heri henviser til retsakter, som blev offentliggjort før udvidelsen af Den Europæiske Union den 1. januar 2007.

DE

:

Dieses Amtsblatt wird in Spanisch, Tschechisch, Dänisch, Deutsch, Estnisch, Griechisch, Englisch, Französisch, Italienisch, Lettisch, Litauisch, Ungarisch, Maltesisch, Niederländisch, Polnisch, Portugiesisch, Slowakisch, Slowenisch, Finnisch und Schwedisch veröffentlicht.

Die darin enthaltenen Berichtigungen beziehen sich auf Rechtsakte, die vor der Erweiterung der Europäischen Union am 1. Januar 2007 veröffentlicht wurden.

ET

:

Käesolev Euroopa Liidu Teataja ilmub hispaania, tšehhi, taani, saksa, eesti, kreeka, inglise, prantsuse, itaalia, läti, leedu, ungari, malta, hollandi, poola, portugali, slovaki, slovneeni, soome ja rootsi keeles.

Selle parandustega viidatakse aktidele, mis on avaldatud enne Euroopa Liidu laienemist 1. jaanuaril 2007.

EL

:

Η παρούσα Επίσημη Εφημερίδα δημοσιεύεται στην ισπανική, τσεχική, δανική, γερμανική, εσθονική, ελληνική, αγγλική, γαλλική, ιταλική, λεττονική, λιθουανική, ουγγρική, μαλτέζικη, ολλανδική, πολωνική, πορτογαλική, σλοβακική, σλοβενική, φινλανδική και σουηδική γλώσσα.

Τα διορθωτικά που περιλαμβάνει αναφέρονται σε πράξεις που δημοσιεύθηκαν πριν από τη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης την 1η Ιανουαρίου 2007.

EN

:

This Official Journal is published in Spanish, Czech, Danish, German, Estonian, Greek, English, French, Italian, Latvian, Lithuanian, Hungarian, Maltese, Dutch, Polish, Portuguese, Slovak, Slovenian, Finnish and Swedish.

The corrigenda contained herein refer to acts published prior to enlargement of the European Union on 1 January 2007.

FR

:

Le présent Journal officiel est publié dans les langues espagnole, tchèque, danoise, allemande, estonienne, grecque, anglaise, française, italienne, lettone, lituanienne, hongroise, maltaise, néerlandaise, polonaise, portugaise, slovaque, slovène, finnoise et suédoise.

Les rectificatifs qu'il contient se rapportent à des actes publiés antérieurement à l'élargissement de l'Union européenne du 1er janvier 2007.

IT

:

La presente Gazzetta ufficiale è pubblicata nelle lingue spagnola, ceca, danese, tedesca, estone, greca, inglese, francese, italiana, lettone, lituana, ungherese, maltese, olandese, polacca, portoghese, slovacca, slovena, finlandese e svedese.

Le rettifiche che essa contiene si riferiscono ad atti pubblicati anteriormente all'allargamento dell'Unione europea del 1o gennaio 2007.

LV

:

Šis Oficiālais Vēstnesis publicēts spāņu, čehu, dāņu, vācu, igauņu, grieķu, angļu, franču, itāļu, latviešu, lietuviešu, ungāru, maltiešu, holandiešu, poļu, portugāļu, slovāku, slovēņu, somu un zviedru valodā.

Šeit minētie labojumi attiecas uz tiesību aktiem, kas publicēti pirms Eiropas Savienības paplašināšanās 2007. gada 1. janvārī.

LT

:

Šis Oficialusis leidinys išleistas ispanų, čekų, danų, vokiečių, estų, graikų, anglų, prancūzų, italų, latvių, lietuvių, vengrų, maltiečių, olandų, lenkų, portugalų, slovakų, slovėnų, suomių ir švedų kalbomis.

Čia išspausdintas teisės aktų, paskelbtų iki Europos Sąjungos plėtros 2007 m. sausio 1 d., klaidų ištaisymas.

HU

:

Ez a Hivatalos Lap spanyol, cseh, dán, német, észt, görög, angol, francia, olasz, lett, litván, magyar, máltai, holland, lengyel, portugál, szlovák, szlovén, finn és svéd nyelven jelenik meg.

Az itt megjelent helyesbítések elsősorban a 2007. január 1-jei európai uniós bővítéssel kapcsolatos jogszabályokra vonatkoznak.

MT

:

Dan il-Ġurnal Uffiċjali hu ppubblikat fil-ligwa Spanjola, Ċeka, Daniża, Ġermaniża, Estonjana, Griega, Ingliża, Franċiża, Taljana, Latvjana, Litwana, Ungeriża, Maltija, Olandiża, Pollakka, Portugiża, Slovakka, Slovena, Finlandiża u Żvediża.

Il-corrigenda li tinstab hawnhekk tirreferi għal atti ppubblikati qabel it-tkabbir ta' l-Unjoni Ewropea fl-1 ta' Jannar 2007.

NL

:

Dit Publicatieblad wordt uitgegeven in de Spaanse, de Tsjechische, de Deense, de Duitse, de Estse, de Griekse, de Engelse, de Franse, de Italiaanse, de Letse, de Litouwse, de Hongaarse, de Maltese, de Nederlandse, de Poolse, de Portugese, de Slowaakse, de Sloveense, de Finse en de Zweedse taal.

De rectificaties in dit Publicatieblad hebben betrekking op besluiten die vóór de uitbreiding van de Europese Unie op 1 januari 2007 zijn gepubliceerd.

PL

:

Niniejszy Dziennik Urzędowy jest wydawany w językach: hiszpańskim, czeskim, duńskim, niemieckim, estońskim, greckim, angielskim, francuskim, włoskim, łotewskim, litewskim, węgierskim, maltańskim, niderlandzkim, polskim, portugalskim, słowackim, słoweńskim, fińskim i szwedzkim.

Sprostowania zawierają odniesienia do aktów opublikowanych przed rozszerzeniem Unii Europejskiej dnia 1 stycznia 2007 r.

PT

:

O presente Jornal Oficial é publicado nas línguas espanhola, checa, dinamarquesa, alemã, estónia, grega, inglesa, francesa, italiana, letã, lituana, húngara, maltesa, neerlandesa, polaca, portuguesa, eslovaca, eslovena, finlandesa e sueca.

As rectificações publicadas neste Jornal Oficial referem-se a actos publicados antes do alargamento da União Europeia de 1 de Janeiro de 2007.

RO

:

Prezentul Jurnal Oficial este publicat în limbile spaniolă, cehă, daneză, germană, estonă, greacă, engleză, franceză, italiană, letonă, lituaniană, maghiară, malteză, olandeză, polonă, portugheză, slovacă, slovenă, finlandeză şi suedeză.

Rectificările conţinute în acest Jurnal Oficial se referă la acte publicate anterior extinderii Uniunii Europene din 1 ianuarie 2007.

SK

:

Tento úradný vestník vychádza v španielskom, českom, dánskom, nemeckom, estónskom, gréckom, anglickom, francúzskom, talianskom, lotyšskom, litovskom, maďarskom, maltskom, holandskom, poľskom, portugalskom, slovenskom, slovinskom, fínskom a švédskom jazyku.

Korigendá, ktoré obsahuje, odkazujú na akty uverejnené pred rozšírením Európskej únie 1. januára 2007.

SL

:

Ta Uradni list je objavljen v španskem, češkem, danskem, nemškem, estonskem, grškem, angleškem, francoskem, italijanskem, latvijskem, litovskem, madžarskem, malteškem, nizozemskem, poljskem, portugalskem, slovaškem, slovenskem, finskem in švedskem jeziku.

Vsebovani popravki se nanašajo na akte objavljene pred širitvijo Evropske unije 1. januarja 2007.

FI

:

Tämä virallinen lehti on julkaistu espanjan, tšekin, tanskan, saksan, viron, kreikan, englannin, ranskan, italian, latvian, liettuan, unkarin, maltan, hollannin, puolan, portugalin, slovakin, sloveenin, suomen ja ruotsin kielellä.

Lehden sisältämät oikaisut liittyvät ennen Euroopan unionin laajentumista 1. tammikuuta 2007 julkaistuihin säädöksiin.

SV

:

Denna utgåva av Europeiska unionens officiella tidning publiceras på spanska, tjeckiska, danska, tyska, estniska, grekiska, engelska, franska, italienska, lettiska, litauiska, ungerska, maltesiska, nederländska, polska, portugisiska, slovakiska, slovenska, finska och svenska.

Rättelserna som den innehåller avser rättsakter som publicerades före utvidgningen av Europeiska unionen den 1 januari 2007.

---

Rettifika

| 9.3.2007 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea | 3 |
| --- | --- | --- | --- |

9.3.2007

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea

3

---

Corrigendum għar-Regolament Nru 49 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tal-magni li jaħdmu b’compression-ignition (C.I.) u l-gass naturali (GN) kif ukoll bil-positive-ignition (P.I.) meta jingħataw il-petrolju likwifikat gassat (LPG) u l-vetturi mgħammra b’inġenji c.i. u gn u P.I. meta jingħataw l-lpg, rigward l-emissjonijiet tat-tniġġiż mill-magni

(
  Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 375 tas-27 ta’ Diċembru 2006
  )

Regolament Nru 49 għandu jaqra hekk:

Regolament Nru 49 tal-Kummissjoni Ekonomika Ewropea tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Dispożizzjonijiet uniformi li jikkonċernaw l-approvazzjoni ta’ magni li jaħdmu bil-kompressjoni (C.I.) u bil-gass naturali (NG) kif ukoll magni positive ignition (P.I.) li jieħdu fjuwil tal-gass taż-żejt mhux raffinat likwidifikat (LPG) u vetturi mgħammra b’magni C.I. u NG u magni P.I. li jieħdu fjuwil LPG, fir-rigward ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu li tarmi l-magna

Reviżjoni 3

Li tinkorpora:

01 is-serje ta’ emendi 01 — Data tad-dħul fis-seħħ: l-14 ta’ Mejju 1990

02 is-serje ta’ emendi 02 — Data tad-dħul fis-seħħ: it-30 ta’ Diċembru 1992

Corrigendum 1 għas-serje ta’ emendi 02 għal notifikazzjoni lid-depożitarju

C.N.232.1992.TREATIES-32 bid-data tal-11 ta’ Settembru 1992

Corrigendum 2 għas-serje ta’ emendi 02 għal notifikazzjoni lid-depożitarju

C.N.353.1995.TREATIES-72 bid-data tat-13 ta’ Novembru 1995

Corrigendum 1 għar-Reviżjoni 2 (Erratum — Ingliż biss)

Suppliment 1 għas-serje ta’ emendi 02 — Data tad-dħul fis-seħħ: it-18 ta’ Mejju 1996

Suppliment 2 għas-serje 02 ta’ emendi — Data tad-dħul fis-seħħ: it-28 t’Awissu 1996

Corrigendum 1 għas-Suppliment 1 tas-serje ta’ emendi 02 għal notifikazzjoni lid-depożitarju

C.N.426.1997.TREATIES-96 bid-data tal-21 ta' Novembru 1997

Corrigendum 2 tas-Suppliment 1 tas-serje ta’ emendi 02 għal notifikazzjoni lid-depożitarju

C.N.272.1999.TREATIES-bid-data tat-12 t’April 1999

Corrigendum 1 għas-Suppliment 2 tas-serje ta' emendi 02 għal notifikazzjoni lid-depożitarju

C.N.271.1999.TREATIES-1 bid-data tat-12 t’April 1999

03 serje ta’emendi 03 — Data tad-dħul fis-seħħ: is-27 ta’ Diċembru 2001

04 is-serje ta’ emendi 04 — Data tad-dħul fis-seħħ: il-31 ta’ Jannar 2003

1.   AMBITU

Dan ir-Regolament japplika għall-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati mill-magni C.I. u NG li jieħdu fjuwil LPG, użat għas-sewqan ta’ vetturi bil-magna li għandhom veloċità tad-disinn li teċċedi il-25 km/h fil-kategoriji (1)
   (2) M1 li għandhom piż totali li jeċċedi t-3,5 tunnellati, M2, M3, N1, N2 u N3.

2.   DEFINIZZJONIJIET U TAQSIRIET

Għall-finijiet ta’dan ir-Regolament:

2.1.   “ċiklu tat-test” tfisser sekwenza ta’ punti tat-test kull wieħed b’veloċità definita u saħħa li ddawwar li trid tiġi segwita bil-magna taħt kundizzjonijiet tat-tħaddim fi stat stabbli (test ESC) jew li jgħaddi (test ETC, ELR);

2.2.   “approvazzjoni ta’ magna (familja ta’ magna)” tfisser l-approvazzjoni ta’ tip ta’ magna (familja ta’ magna) fir-rigward tal-livell ta’ emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati;

2.3.   “magna diżil” tfisser magna li taħdem bil-prinċipju tal-kompressjoni;

2.4.   “tip ta’ vettura” tfisser kategorija ta’ magni li ma jvarjawx f'dawk l-oqsma essenzjali bħall-karatteristiċi tal-magna kif mfissra fl-anness 1 ta' dan ir-Regolament;

2.5.   “familja tal-magna” tfisser l-iggruppjar tal-magni mill-fabbrikant li, permezz tad-disinn tagħhom kif imfisser fl-anness 1, l-appendiċi 2 għal dan ir-Regolament, għandhom karatteristiċi simili ta' l-emissjoni ta' l-egżost; il-membri kollha tal-familja jridu jikkonformaw mal-limiti tal-valuri ta’ l-emissjoni applikabbli;

2.6.   “magna oriġinali” tfisser magna magħżula minn familja ta’ magni b’tali mod li l-karatteristiċi ta’ l-emissjonijiet tagħha se jkunu rappreżentattivi għal dik il-familja ta’ magni;

2.7.   “sustanzi li jniġġsu gassużi” tfisser il-monossidu karboniku, l-idrokarbons (li jassumu proporzjon ta’ CH
  1,85 għad-diżil, CH
  2,525 għal-LPG u molekula li tassumi CH
  3O0,5 għall-magni diżil li jieħdu fjuwil ethanol), idrokarbons mhux tal-metanu (li jassumu proporzjon għal CH
  1,85 għall-fjuwil tad-diżil CH
  2,525 għal-LPG u CH
  2,93 għall-NG), metanu (li jassumi proporzjon ta’ CH
  4 għall-NG) u ossidi tan-nitroġenu, l-aħħar wieħed imsemmi huwa mfisser f’ekwivalenti tad-dijossidu nitroġeniku (NO
  2); “sustanzi li jniġġsu tal-partikuli separati” tfisser kull materjal miġbur fuq mezz tal-filter speċifikat wara li l-egżost jitlef fil-konċentrazzjoni ma’ l-arja nadifa ffiltrata sabiex it-temperatura ma taqbiżx it-325 K (52 °C);

2.8.   “duħħan” tfisser partikuli mdendla fil-kurrent ta’ l-egżost ta' magna diżil li jassorbu, jirriflettu, jew jirrifranġu d-dawl;

2.9.   “is-saħħa netta” tfisser is-saħħa fl-ECE kW miksuba fuq il-bank tat-test fit-tarf tax-xaft tal-krank, jew l-ekwivalenti tagħha, imkejla skond il-metodu tat-tkejjil tas-saħħa kif stipulat fir-Regolament Nru. 24.

2.10.   “saħħa massima dikjarata (Pmax)” tfisser is-saħħa massima f’ECE kW (saħħa netta) kif dikjarata mill-fabbrikant fl-applikazzjoni tiegħu għall-approvazzjoni;

2.11.   “perċentwal ta' tagħbija” tfisser il-frazzjoni tas-saħħa li ddawwar massima disponibbli f’veloċità tal-magna;

2.12.   “test ESC” tfisser ċiklu tat-test magħmul minn 13-il mod ta’ stat stabbli li jridu jiġu applikati skond il-paragrafu 5.2. ta' dan ir-Regolament;

2.13.   “test ELR” tfisser ċiklu tat-test magħmul minn sekwenza ta’ passi tat-tagħbija f’veloċitajiet tal-magna kostanti li jridu jiġu applikati skond il-paragrafu 5.2. ta’ dan ir-Regolament;

2.14.   “test ETC” tfisser ċiklu tat-test magħmul minn 1 800 mod li jgħaddu sekonda b’sekonda li jridu jiġu applikati skond il-paragrafu 5.2. ta’ dan ir-Regolament;

2.15.   “firxa tal-veloċità tat-tħaddim tal-magna” tfisser il-firxa tal-veloċità tal-magna, użata l-aktar spiss waqt it-tħaddim tal-magna, li tinsab bejn il-veloċitajiet baxxi u għoljin, kif mogħtija fl-anness 4 għal dan ir-Regolament;

2.16.   “veloċità baxxa (nlo)” tfisser l-iktar veloċità baxxatal-magna fejn 50 fil-mija tas-saħħa massima dikjarata tiġri;

2.17.   “veloċita għolja (nhi)” tfisser l-ogħla veloċità tal-magna fejn 70 fil-mija tas-saħħa massima dikjarata tiġri;

2.18.   “veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ” tfisser il-veloċitajiet tat-test fi ħdan il-firxa tal-veloċità tat-tħaddim tal-magna li jridu jintużaw għat-test ESC u t-test ELR, kif mogħti fl-anness 4, l-appendiċi 1 għal dan ir-Regolament;

2.19.   “żona ta’ kontroll” tfisser iż-żona bejn il-veloċitajiet tal-magna A u Ċ u bejn 25 sa 100 fil-mija tat-tagħbija;

2.20.   “veloċità ta’ referenza (nref)” tfisser il-valur tal-veloċità 100 fil-mija li jrid jintuża’ biex ma jħallix normali l-valuri tal-veloċità relattiva tat-test ETC, kif muri fl-anness 4, l-appendiċi 2 ta’ dan ir-Regolament;

2.21.   “opaċimetru” tfisser strument iddisinjat biex ikejjel l-opaċità tal-partikuli tad-duħħan permezz tal-prinċipju ta’ l-estinzjoni tad-dawl;

2.22.   “firxa tal-gass NG” tfisser waħda mill-firxiet H jew L kif imfissra fl-Istandard Ewropew EN 437, bid-data ta’ Novembru 1993;

2.23.   “jadatta ruħu waħdu” tfisser kull mekkaniżmu tal-magna li jagħti lok biex il-proporzjon ta’ l-arja/fjuwil jinżamm kostanti;

2.24.   “rekalibrar” tfisser irfinar sew ta' magna NG sabiex taħdem bl-istess mod (saħħa, konsum tal-fjuwil) f'firxa differenti ta' gass naturali;

2.25.   “Indiċi Wobbe (Wl tisfel; jew Wu ta’ fuq)” tfisser il-proporzjon tal-valur kalorifiku korrispondenti ta’ gass għal kull unità ta’ volum u l-iskwer rut tad-densità relattiva tiegħu taħt l-istess kundizzjonijiet ta’ referenza:

Formula

2.26.   “λ-fattur li jaqleb (Sλ)” tfisser espressjoni li tiddeskrivi l-flessibbiltà meħtieġa tas-sistema tal-maniġjar tal-magna fir-rigward ta’ bidla fil-proporzjon ta’ arja żejda λ jekk il-magna tingħata fjuwil b’kompożizzjoni tal-gass differenti mill-metanu pur (ara l-anness 8 għall-kalkolazzjoni ta' Sλ).

2.27.   “EEV” tfisser Vettura Mtejba li Tħares l-Ambjent li hi tip ta’ vettura mbuttata ‘l quddiem permezz ta’ magna li tikkonforma mal-valuri tal-limiti ta’ emissjonijiet permissivi mogħtija fir-ringiela Ċ tat-Tabelli fil-paragrafu 5.2.1. ta' dan ir-Regolament;

2.28.   “Mekkaniżmu ta’ Telf” tfisser mekkaniżmu li jkejjel, iħoss jew jirrispondi għall-affarijiet varjabbli tat-tħaddim (eż. il-veloċità tal-vettura, il-veloċità tal-magna, il-ger użat, it-temperatura, il-pressjoni tad-dħul jew xi parametru ieħor) bil-għan li jattiva, ivarja, idewwem jew jiddiattiva l-operazzjoni ta' xi komponent jew funzjoni fis-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet b'tali mod li l-effikaċità tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet titnaqqas taħt il-kundizzjonijiet li jkun hemm waqt li l-vettura tkun qed tintuża' b'mod normali sakemm l-użu ta' dak il-mekkaniżmu ma jkunx sostanzjalment inkluż fil-proċeduri applikati tat-test taċ-ċertifikazzjoni ta’ l-emissjonijiet.

2.29.   “Mekkaniżmu awżiljarji li jikkontrolla” tfisser sistema, funzjoni jew strateġija ta’ kontroll imwaħħla ma’ magna jew fuq vettura, li tintuża' biex tipproteġi l-magna u/jew it-tagħmir tagħha anċillari mill-kundizzjonijiet tat-tħaddim li jistgħu jikkawżaw ħsara jew nuqqas ta’ tħaddim, jew tintuża' biex tgħin lill-magna tistartja. Mekkaniżmu awżiljarji li jikkontrolla jista’ jkun wkoll strateġija jew miżura li ntweriet b'mod sodisfaċenti li mhix mekkaniżmu ta' telf.

2.30.   “Strateġija irrazzjonali li tikkontrolla l-emissjonijiet” tfisser kull strateġija jew miżura li, meta l-vettura tintuża' billi titħaddem fil-kundizzjonijiet normali, tnaqqas l-effikaċja tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet għal livell aktar baxx minn dak mistenni fuq il-proċeduri applikabbli tat-test ta’ l-emissjonijiet.

2.31.   Simboli u Taqsiriet

2.31.1.   Simboli għall-Parametri tat-Test

| Simbolu | Unità | Terminu |
| --- | --- | --- |
| AP | m2 | L-erja tal-wiċċ tas-sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti magħmul mill-qtugħ tagħha f’angolu rett |
| AT | m2 | L-erja tal-pajp ta’ l-egżost tal-wiċċ tiegħu magħmul mill-qtugħ tiegħu f’angolu rett |
| CEE | — | L-effiċjenza ta' l-etanu |
| CEM | — | L-effiċjenza tal-metanu |
| C1 | — | Karbonju 1 idrokarbonju ekwivalenti |
| conc | ppm/vol% | Simbolu miktub taħt simbolu ieħor li juri l-konċentrazzjoni |
| D0 | m3/s | Interċezzjoni tal-funzjoni tal-kalibrar PDP |
| DF | — | Fattur li jnaqqas fil-konċentrazzjoni |
| D | — | Il-funzjoni Bessel kostanti |
| E | — | Il-funzjoni Bessel kostanti |
| EZ | g/kWh | L-emissjoni NOx interpolata tal-punt ta’ kontroll |
| fa | — | Fattur atmosferiku tal-laboratorju |
| fc | s–1 | Il-frekwenza ta' kemm jaqta’ l-filter Bessel |
| FFH | — | Fattur speċifiku tal-fjuwil biex tkun ikkalkulata l-konċentrazzjoni mxarrba għall-konċentrazzjoni niexfa |
| FS | — | Il-fattur tal-kejl tal-kwantitajiet ta’ sustanzi f’kompożizzjoni |
| GAIRW | kg/h | Ir-rata tal-fluss tal-piż ta' l-arja li tidħol meta mxarrba |
| GAIRD | kg/h | Ir-rata tal-fluss tal-piż ta’ l-arja li tidħol meta xotta |
| GDILW | kg/h | Ir-rata tal-fluss tal-piż ta’ l-arja mnaqqsa fil-konċentrazzjoni meta mxarrba |
| GEDFW | kg/h | Ir-rata ekwivalenti tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab |
| GEXHW | kg/h | Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-egżost meta mxarrab |
| GFUEL | kg/h | Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-fjuwil |
| GTOTW | kg/h | Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab |
| H | MJ/m3 | Valur kalorifiku |
| HREF | g/kg | Il-valur ta’ referenza ta’ l-umdità assoluta (10,71g/kg) |
| Ha | g/kg | L-umdità assoluta ta' l-arja li tidħol |
| Hd | g/kg | L-umdità assoluta ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni |
| HTCRAT | mol/mol | Il-proporzjon ta’ l-Idroġenu għall-Karbonju |
| I | — | Simbolu taħt simbolu ieħor li juri mod individwali |
| K | — | Bessel kostanti |
| K | m–1 | Il-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl |
| KH,D | — | Il-fattur ta’ korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni diżil NOx |
| KH,G | — | Il-fattur ta’ korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni bil-gass NOx |
| KV | | Funzjoni tal-kalibrar CFV |
| KW,a | — | Fattur tal-korrezzjoni minn niexfa għal imxarrba ta' l-arja li tidħol |
| KW,d | — | Fattur ta’ korrezzjoni minn niexfa għal imxarrba ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni |
| KW,e | — | Fattur ta’ korrezzjoni minn niexef għal imxarrab tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni |
| KW,r | — | Fattur ta’ korrezzjoni minn niexef għall-imxarrab tal-gass ta’ l-egżost mhux imsewwi |
| L | % | Persentaġġ tas-saħħa li ddawwar relatat mas-saħħa li ddawwar massima għat-test tal-magna |
| La | m | It-tul effettiv tal-mogħdija ottika |
| M | | In-niżla tal-funzjoni tal-kalibrar PDP |
| Piż | g/h jew g | Simbolu taħt simbolu ieħor li juri (r-rata tal-)fluss ta' l-emissjonijiet |
| MDIL | kg | Il-piż tal-kampjun ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni mgħoddi minn ġol-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati |
| Md | mg | Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati ta’ l-arja miġbura li titlef mill-konċentrazzjoni |
| Mf | mg | Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati miġbur |
| Mf,p | mg | Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati miġbur fuq filter primarju |
| Mf,b | mg | Il-piż tal-kampjun tal-partikuli miġbur fuq filter ta’ sostenn |
| MSAM | kg | Il-piż tal-kampjun ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li ġie mgħoddi mill-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati |
| MSEC | kg | Il-piż ta’ l-arja l-oħra li ttellef fil-konċentrazzjoni |
| MTOTW | kg | Il-piż totali tas-CVS fuq iċ-ċiklu meta mxarrba |
| MTOTW,i | kg | Il-piż istantanju tas-CVS meta mxarrba |
| N | % | L-opaċità |
| NP | — | Id-dawrien totali tal-PDP fuq iċ-ċiklu |
| NP,i | — | Id-dawrien tal-PDP waqt intervall tal-ħin |
| N | min–1 | Il-veloċità tal-magna |
| nP | s–1 | Il-veloċità tal-PDP |
| nhi | min–1 | Veloċità għolja tal-magna |
| nlo | min–1 | Veloċità baxxa tal-magna |
| nref | min–1 | Veloċità ta’ referenza tal-magna għat-test ETC |
| pa | kPa | Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta' l-arja li tidħol fil-magna |
| pA | kPa | Il-pressjoni assoluta |
| pB | kPa | Il-pressjoni atmosferika totali |
| pd | kPa | Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni |
| ps | kPa | Pressjoni atmosferika xotta |
| p1 | kPa | Waqgħa fil-pressjoni fid-daħla tal-pompa |
| P(a) | kW | Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jrid jitwaħħlu għat-test |
| P(b) | kW | Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitneħħew għat-test |
| P(n) | kW | Is-saħħa netta mhux ikkoreġuta |
| P(m) | kW | Is-saħħa mkejla fuq is-sodda tat-test |
| Ω | — | Bessel kostanti |
| Qs | m3/s | Ir-rata tal-fluss tal-volum tas-CVS |
| q | — | Proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni |
| r | — | Il-proporzjon ta’ l-erjas magħmula mill-wiċċ tagħhom maqtugħ f’angolu rett tas-sonda li tipproduċi veloċità kostanti u tal-pajp ta’ l-egżost |
| Ra | % | L-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol |
| Rd | % | L-umdità relattiva ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni |
| Rf | — | Fattur tar-rispons FID |
| ρ | kg/m3 | Densità |
| S | kW | L-issettjar tad-dajnamometru |
| Si | m–1 | Valur istantanju tad-duħħan |
| Sλ | — | Fattur tal-qlib λ |
| T | K | It-temperatura assoluta |
| Ta | K | It-temperatura assoluta ta’ l-arja li tidħol |
| t | s | Il-ħin tal-kejl |
| te | s | Ħin tar-rispons elettriku |
| tf | s | Il-ħin tar-rispons tal-filter għall-funzjoni Bessel |
| tp | s | Il-ħin tar-rispons fiżiku |
| Δt | s | Intervall tal-ħin bejn id-dejta suċċessiva tad-duħħan (= 1/rata ta' kampjunar) |
| Δti | s | Intervall tal-ħin għall-fluss istantanju tas-CFV |
| τ | % | Jiġi mgħoddi d-duħħan |
| V0 | m3/rev | rata tal-fluss tal-volum PDP f’kundizzjonijiet proprja |
| W | — | Indiċi Wobbe |
| Wact | kWh | Ix-xogħol proprja taċ-ċiklu ta' l-ETC |
| Wref | kWh | Ix-xogħol ta’ referenza taċ-ċiklu ta' l-ETC |
| WF | — | Fattur ta’ multiplikar tal-komponenti tal-medja tiegħu biex titqies l-importanza tiegħu |
| WFE | — | Fattur effettiv ta' multiplikar tal-komponenti tal-medja tiegħu biex titqies l-importanza tiegħu |
| X0 | m3/rev | Funzjoni tal-kalibrar tar-rata tal-fluss tal-volum tal-PDP |
| Yi | m–1 | 1 s valur tal-medja tad-duħħan tal-Bessel |

Simbolu

Unità

Terminu

AP

m2

L-erja tal-wiċċ tas-sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti magħmul mill-qtugħ tagħha f’angolu rett

AT

m2

L-erja tal-pajp ta’ l-egżost tal-wiċċ tiegħu magħmul mill-qtugħ tiegħu f’angolu rett

CEE

—

L-effiċjenza ta' l-etanu

CEM

—

L-effiċjenza tal-metanu

C1

—

Karbonju 1 idrokarbonju ekwivalenti

conc

ppm/vol%

Simbolu miktub taħt simbolu ieħor li juri l-konċentrazzjoni

D0

m3/s

Interċezzjoni tal-funzjoni tal-kalibrar PDP

DF

—

Fattur li jnaqqas fil-konċentrazzjoni

D

—

Il-funzjoni Bessel kostanti

E

—

Il-funzjoni Bessel kostanti

EZ

g/kWh

L-emissjoni NOx interpolata tal-punt ta’ kontroll

fa

—

Fattur atmosferiku tal-laboratorju

fc

s–1

Il-frekwenza ta' kemm jaqta’ l-filter Bessel

FFH

—

Fattur speċifiku tal-fjuwil biex tkun ikkalkulata l-konċentrazzjoni mxarrba għall-konċentrazzjoni niexfa

FS

—

Il-fattur tal-kejl tal-kwantitajiet ta’ sustanzi f’kompożizzjoni

GAIRW

kg/h

Ir-rata tal-fluss tal-piż ta' l-arja li tidħol meta mxarrba

GAIRD

kg/h

Ir-rata tal-fluss tal-piż ta’ l-arja li tidħol meta xotta

GDILW

kg/h

Ir-rata tal-fluss tal-piż ta’ l-arja mnaqqsa fil-konċentrazzjoni meta mxarrba

GEDFW

kg/h

Ir-rata ekwivalenti tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab

GEXHW

kg/h

Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-egżost meta mxarrab

GFUEL

kg/h

Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-fjuwil

GTOTW

kg/h

Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab

H

MJ/m3

Valur kalorifiku

HREF

g/kg

Il-valur ta’ referenza ta’ l-umdità assoluta (10,71g/kg)

Ha

g/kg

L-umdità assoluta ta' l-arja li tidħol

Hd

g/kg

L-umdità assoluta ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni

HTCRAT

mol/mol

Il-proporzjon ta’ l-Idroġenu għall-Karbonju

I

—

Simbolu taħt simbolu ieħor li juri mod individwali

K

—

Bessel kostanti

K

m–1

Il-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl

KH,D

—

Il-fattur ta’ korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni diżil NOx

KH,G

—

Il-fattur ta’ korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni bil-gass NOx

KV

Funzjoni tal-kalibrar CFV

KW,a

—

Fattur tal-korrezzjoni minn niexfa għal imxarrba ta' l-arja li tidħol

KW,d

—

Fattur ta’ korrezzjoni minn niexfa għal imxarrba ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni

KW,e

—

Fattur ta’ korrezzjoni minn niexef għal imxarrab tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni

KW,r

—

Fattur ta’ korrezzjoni minn niexef għall-imxarrab tal-gass ta’ l-egżost mhux imsewwi

L

%

Persentaġġ tas-saħħa li ddawwar relatat mas-saħħa li ddawwar massima għat-test tal-magna

La

m

It-tul effettiv tal-mogħdija ottika

M

In-niżla tal-funzjoni tal-kalibrar PDP

Piż

g/h jew g

Simbolu taħt simbolu ieħor li juri (r-rata tal-)fluss ta' l-emissjonijiet

MDIL

kg

Il-piż tal-kampjun ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni mgħoddi minn ġol-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati

Md

mg

Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati ta’ l-arja miġbura li titlef mill-konċentrazzjoni

Mf

mg

Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati miġbur

Mf,p

mg

Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati miġbur fuq filter primarju

Mf,b

mg

Il-piż tal-kampjun tal-partikuli miġbur fuq filter ta’ sostenn

MSAM

kg

Il-piż tal-kampjun ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li ġie mgħoddi mill-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati

MSEC

kg

Il-piż ta’ l-arja l-oħra li ttellef fil-konċentrazzjoni

MTOTW

kg

Il-piż totali tas-CVS fuq iċ-ċiklu meta mxarrba

MTOTW,i

kg

Il-piż istantanju tas-CVS meta mxarrba

N

%

L-opaċità

NP

—

Id-dawrien totali tal-PDP fuq iċ-ċiklu

NP,i

—

Id-dawrien tal-PDP waqt intervall tal-ħin

N

min–1

Il-veloċità tal-magna

nP

s–1

Il-veloċità tal-PDP

nhi

min–1

Veloċità għolja tal-magna

nlo

min–1

Veloċità baxxa tal-magna

nref

min–1

Veloċità ta’ referenza tal-magna għat-test ETC

pa

kPa

Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta' l-arja li tidħol fil-magna

pA

kPa

Il-pressjoni assoluta

pB

kPa

Il-pressjoni atmosferika totali

pd

kPa

Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni

ps

kPa

Pressjoni atmosferika xotta

p1

kPa

Waqgħa fil-pressjoni fid-daħla tal-pompa

P(a)

kW

Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jrid jitwaħħlu għat-test

P(b)

kW

Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitneħħew għat-test

P(n)

kW

Is-saħħa netta mhux ikkoreġuta

P(m)

kW

Is-saħħa mkejla fuq is-sodda tat-test

Ω

—

Bessel kostanti

Qs

m3/s

Ir-rata tal-fluss tal-volum tas-CVS

q

—

Proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni

r

—

Il-proporzjon ta’ l-erjas magħmula mill-wiċċ tagħhom maqtugħ f’angolu rett tas-sonda li tipproduċi veloċità kostanti u tal-pajp ta’ l-egżost

Ra

%

L-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol

Rd

%

L-umdità relattiva ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni

Rf

—

Fattur tar-rispons FID

ρ

kg/m3

Densità

S

kW

L-issettjar tad-dajnamometru

Si

m–1

Valur istantanju tad-duħħan

Sλ

—

Fattur tal-qlib λ

T

K

It-temperatura assoluta

Ta

K

It-temperatura assoluta ta’ l-arja li tidħol

t

s

Il-ħin tal-kejl

te

s

Ħin tar-rispons elettriku

tf

s

Il-ħin tar-rispons tal-filter għall-funzjoni Bessel

tp

s

Il-ħin tar-rispons fiżiku

Δt

s

Intervall tal-ħin bejn id-dejta suċċessiva tad-duħħan (= 1/rata ta' kampjunar)

Δti

s

Intervall tal-ħin għall-fluss istantanju tas-CFV

τ

%

Jiġi mgħoddi d-duħħan

V0

m3/rev

rata tal-fluss tal-volum PDP f’kundizzjonijiet proprja

W

—

Indiċi Wobbe

Wact

kWh

Ix-xogħol proprja taċ-ċiklu ta' l-ETC

Wref

kWh

Ix-xogħol ta’ referenza taċ-ċiklu ta' l-ETC

WF

—

Fattur ta’ multiplikar tal-komponenti tal-medja tiegħu biex titqies l-importanza tiegħu

WFE

—

Fattur effettiv ta' multiplikar tal-komponenti tal-medja tiegħu biex titqies l-importanza tiegħu

X0

m3/rev

Funzjoni tal-kalibrar tar-rata tal-fluss tal-volum tal-PDP

Yi

m–1

1 s valur tal-medja tad-duħħan tal-Bessel

2.31.2.   Simboli għall-Komponenti Kimiċi

| CH4 | Metanu |
| --- | --- |
| C2H6 | Etanu |
| C2H5OH | Ethanol |
| C3H8 | Propane |
| CO | Monossidu karboniku |
| DOP | Di-octylphtalate |
| CO2 | Dijossidu karboniku |
| HC | Idrokarbons |
| NMHC | Idrokarbons mhux tal-metanu |
| NOx | Ossidi tan-nitroġenu |
| NO | Ossidu nitriku |
| NO2 | Dijossidu nitroġeniku |
| PT | Partikuli separati |

CH4

Metanu

C2H6

Etanu

C2H5OH

Ethanol

C3H8

Propane

CO

Monossidu karboniku

DOP

Di-octylphtalate

CO2

Dijossidu karboniku

HC

Idrokarbons

NMHC

Idrokarbons mhux tal-metanu

NOx

Ossidi tan-nitroġenu

NO

Ossidu nitriku

NO2

Dijossidu nitroġeniku

PT

Partikuli separati

2.31.3.   Taqsiriet

| CFV | Venturi bi fluss kritiku |
| --- | --- |
| CLD | Ditekter kemiluminixxenti |
| ELR | Test Ewropew tar-Rispons tat-Tagħbija |
| ESC | Ċiklu Ewropew fi Stat Stabbli |
| ETC | Ċiklu Ewropew li Jgħaddi |
| FID | Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma |
| GC | Kromatograf tal-Gass |
| HCLD | Ditekter Kemiluminixxenti Msaħħan |
| HFID | Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma Msaħħan |
| LPG | Gass Likwidifikat taż-Żejt Mhux Raffinat |
| NDIR | Analizzatur Infraaħmar li ma Jxerridx |
| NG | Gass Naturali |
| NMC | Taljatur Mhux tal-Metanu |

CFV

Venturi bi fluss kritiku

CLD

Ditekter kemiluminixxenti

ELR

Test Ewropew tar-Rispons tat-Tagħbija

ESC

Ċiklu Ewropew fi Stat Stabbli

ETC

Ċiklu Ewropew li Jgħaddi

FID

Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma

GC

Kromatograf tal-Gass

HCLD

Ditekter Kemiluminixxenti Msaħħan

HFID

Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma Msaħħan

LPG

Gass Likwidifikat taż-Żejt Mhux Raffinat

NDIR

Analizzatur Infraaħmar li ma Jxerridx

NG

Gass Naturali

NMC

Taljatur Mhux tal-Metanu

3.   APPLIKAZZJONI GĦALL-APPROVAZZJONI

3.1.   Applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ magna bħala unità teknika separata

3.1.1.   L-applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ magna fir-rigward tal-livell ta’ emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi tal-partikuli separati tkun sottomessa mill-fabbrikant tal-magna jew mir-rappreżentant tiegħu rikonoxxut uffiċjalment.

3.1.2.   Għandu jkollha magħha d-dokumenti meħtieġa fi tliet kopji. Talanqas trid tinkludi l-karatteristiċi essenzjali tal-magna kif imsemmija fl-anness 1 għal dan ir-Regolament.

3.1.3.   Magna li tikkonforma mal-karatteristiċi tat-“tip ta’ magna” deskritta fl-anness 1 għandha titressaq quddiem is-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet ta’ l-approvazzjonijiet imfissra fil-paragrafu 5.

3.2.   Applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura fir-rigward tal-magna tagħha

3.2.1.   L-applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura fir-rigward ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi u tal-partikuli separati li tarmi l-magna tagħha tintefa’ mill-fabbrikant tal-vettura jew mir-rappreżentant tiegħu rikonoxxut uffiċjalment.

Għandu jkollha magħha d-dokumenti meħtieġa fi tliet kopji. Trid tinkludi talanqas:

3.2.2.1.   Il-karatteristiċi essenzjali tal-magna kif imsemmija fl-anness 1;

3.2.2.2.   Deskrizzjoni tal-komponenti marbuta mal-magna kif imsemmija fl-anness 1;

3.2.2.3.   Kopja tal-formola ta’ komunikazzjoni ta’ l-approvazzjoni tat-tip (anness 2A) għat-tip ta’ magna mwaħħla.

3.3.   Applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura b’magna approvata

3.3.1.   L-applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ vettura fir-rigward ta’ l-emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu gassużi u tal-partikuli separati mill-magna diżil tagħha approvata jew mill-familja tal-magna tagħha approvata u fir-rigward tal-livell ta’ emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi mill-magna tal-gass tagħha approvata jew mill-familja tal-magna tagħha approvata għandha tintefa’ mill-fabbrikant tal-vettura jew mir-rappreżentant tiegħu rikonuxxut uffiċjalment.

Għandu jkollha magħha tliet kopji tad-dokumenti meħtieġa u d-dettalji li ġejjin:

3.3.2.1.   deskrizzjoni tat-tip ta’ vettura u tal-partijiet tal-vettura marbuta mal-magna inkluż id-dettalji msemmija fl-anness 1, kif imiss, u kopja tal-formola ta' komunikazzjoni ta' l-approvazzjoni (anness 2a) għall-magna jew għall-familja tal-magna, jekk japplika, bħala unità teknika separata li hi mwaħħla fit-tip ta’ vettura.

4.   APPROVAZZJONI

4.1.   Approvazzjoni universali tal-fjuwil

Approvazzjoni universali tal-fjuwil tingħata skond dawn ir-rekwiżiti li ġejjin:

4.1.1.   Fil-każ tal-fjuwil diżil: jekk skond il-paragrafi 3.1., 3.2. jew 3.3. ta' dan ir-Regolament, il-magna jew il-vettura tilħaq ir-rekwiżiti tal-paragrafi 5, 6 u 7 t’hawn taħt dwar il-fjuwil ta’ referenza speċifikat fl-anness 5 ta’ dan ir-Regolament, l-approvazzjoni ta’ dik it-tip ta’ magna jew vettura trid tingħata.

Fil-każ tal-gass naturali l-magna oriġinali għandha turi li kapaċi tadatta ruħha għal kull kompożizzjoni tal-fjuwil li jista’ jkun hemm fis-suq kollu. Fil-każ tal-gass naturali hemm ġeneralment żewġ tipi ta’ fjuwil, fjuwil kalorifiku għoli (gass-H) u fjuwil kalorifiku baxx (gass-L), iżda b'firxa sinifikanti fi ħdan iż-żewġ firxiet; huma jvarjaw b'mod sinifikanti fil-kontenut ta' l-enerġija tagħhom imfisser permezz ta' l-Indiċi Wobbe u fil-fattur tal-qlib tagħhom λ. Il-formuli għall-kalkolazzjoni ta’ l-indiċi Wobbe u Sλ jinsabu fil-paragrafi 2.25. u 2.26. Il-gassijiet naturali b’fattur tal-qlib λ bejn 0,89 u 1,08 (0,89 ≤ Sλ ≤ 1,08) huma meqjusa li jappartjenu għall-firxa H, filwaqt li l-gassijiet naturali b'fattur tal-qlib λ bejn 1,08 u 1,19 (1,08 ≤ Sλ ≤ 1,19) huma meqjusa li jappartjenu għall-firxa L. Il-kompożizzjoni tal-fjuwils ta’ referenza tirrifletti l-varjazzjonijiet estremi ta’ Sλ.

Il-magna oriġinali trid tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament dwar il-fjuwils ta’ referenza GR (fjuwil 1) u G25 (fjuwil 2), kif speċifikat fl-anness 6, mingħajr xi riaġġustament tat-teħid tal-fjuwil bejn iż-żewġ testijiet. Iżda, ġirja waħda ta’ adattament fuq ċiklu wieħed ETC mingħajr kejl tista’ ssir wara li jinbidel il-fjuwil. Qabel l-ittestjar, il-magna oriġinali għandu jsirilha t-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura li hemm fil-paragrafu 3 ta' l-appendiċi 2 ta' l-anness 4.

4.1.2.1.   Fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata bit-tielet fjuwil (fjuwil 3) jekk il-fattur tal-qlib λ (Sλ) ikun bejn 0,89 (jiġifieri l-firxa t’isfel ta’ GR) u 1,19 (jiġifieri l-firxa ta’ fuq ta’ G25), per eżempju meta fjuwil 3 huwa fjuwil tas-suq. Ir-riżultati ta’ dan it-test jistgħu jintużaw bħala bażi għall-evalwazzjoni tal-konformità tal-produzzjoni.

Fil-każ ta' magna li tieħu fjuwil tal-gass naturali li tadatta ruħha waħedha għall-firxa tal-gassijiet H minn naħa u l-firxa tal-gassijiet L min-naħa l-oħra, u li taqleb bejn il-firxa H u l-firxa L permezz ta’ swiċċ, il-magna oriġinali għandha tiġi ttestjata f’kull pożizzjoni tas-swiċċ bil-fjuwil ta’ referenza relevanti għall-pożizzjoni rispettiva kif speċifikat fl-anness 6 għal kull firxa. Il-fjuwils huma GR (fjuwil 1) u G23 (fjuwil 3) għall-firxa H ta’ gassijiet u G25 (fjuwil 2) u G23 (fjuwil 3) għall-firxa L ta’ gassijiet. Il-magna oriġinali trid tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament fiż-żewġ pożizzjonijiet tas-swiċċ mingħajr l-ebda riaġġustament għat-teħid tal-fjuwil bejn iż-żewġ testijiet fil-pożizzjoni rispettiva tas-swiċċ. Iżda, ġirja waħda ta’ adattament fuq ċiklu wieħed ETC mingħajr kejl tista’ ssir wara li jinbidel il-fjuwil. Qabel l-ittestjar il-magna oriġinali trid tkun sarilha t-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura li tinsab fil-paragrafu 3 ta' l-appendiċi 2 ta' l-anness 4.

4.1.3.1.   Fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista' tiġi ttestjata fuq it-tielet fjuwil minflok G23 (fjuwil 3) jekk il-fattur tal-qlib λ (Sλ) ikun bejn 0,89 (jiġifieri l-firxa t'isfel ta' GR) u 1.19 (jiġifieri l-firxa ta' fuq ta' G25), per eżempju meta l-fjuwil 3 huwa fjuwil tas-suq. Ir-riżultati ta’ dan it-test jistgħu jintużaw bħala bażi għall-evalwazzjoni tal-konformità tal-produzzjoni.

4.1.4.   Fil-każ ta’ magni li jaħdmu bil-gass naturali, il-proporzjon tar-riżultati ta’ l-emissjonijiet “r” għandu jkun determinat għal kull s-sustanza li tniġġes kif ġej:

Formula

jew,

Formula

u,

Formula

Fil-każ ta’ l-LPG il-magna oriġinali għandha turi li kapaċi tadatta ruħha għal kull kompożizzjoni tal-fjuwil li jista’ jkun hemm fis-suq kollu. Fil-każ ta’ l-LPG hemm varjazzjonijiet fil-kompożizzjoni C3/C4. Dawn il-varjazzjonijiet huma riflessi fil-fjuwils ta’ referenza. Il-magna oriġinali għandha tilħaq ir-rekwiżiti ta’ l-emissjonijiet dwar il-fjuwils ta’ referenza A u B kif speċifikati fl-anness 7 mingħajr l-ebda riaġġustament lit-teħid tal-fjuwil bejn iż-żewġ testijiet. Iżda, tista’ ssir ġirja waħda ta’ adattament fuq ċiklu wieħed ETC mingħajr kejl, wara li jinbidel il-fjuwil. Qabel l-ittesjtar il-magna oriġinali trid tkun sarilha t-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura mfissra fil-paragrafu 3 ta’ l-appendiċi 2 ta’ l-anness 4.

4.1.5.1.   Il-proporzjon tar-riżultati ta’ emissjonijiet “r” irid ikun determinat għal kull s-sustanza li tniġġes kif ġej:

Formula

4.2.   Għoti ta’ approvazzjoni għal firxa ta' fjuwil ristretta

L-approvazzjoni tal-firxa tal-fjuwil ristretta tingħata skond ir-rekwiżiti li ġejjin:

L-approvazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ magna li taħdem bil-gass naturali u li tqegħdet biex taħdem jew fuq il-firxa ta’ gassijiet H jew fuq il-firxa ta’ gassijiet L.

Il-magna oriġinali trid tiġi ttestjata fuq il-fjuwil ta' referenza relevanti kif speċifikat fl-anness 6 għall-firxa relevanti. Il-fjuwils huma GR (fjuwil 1) u G23 (fjuwil 3) għall-firxa H ta’ gassijiet u G25 (fjuwil 2) u G23 (fjuwil 3) għall-firxa L ta’ gassijiet. Il-magna oriġinali trid tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament mingħajr l-ebda riaġġustament tat-teħid tal-fjuwil bejn iż-żewġ testijiet. Iżda, ġirja waħda ta’ adattament tista’ ssir fuq ċiklu wieħed ETC mingħajr kejl wara li jinbidel il-fjuwil. Qabel l-ittestjar il-magna oriġinali jrid isirilha t-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura mfissra fil-paragrafu 3 ta' l-appendiċi 2 ta' l-anness 4.

4.2.1.1.   Fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata b’tielet fjuwil minflok G23 (fjuwil 3) jekk il-fattur tal-qlib λ (Sλ) ikun bejn 0,89 (jiġifieri l-firxa t’isfel ta’ GR) u 1,19 (jiġifieri l-firxa ta' fuq ta' G25), per eżempju meta fjuwil 3 huwa fjuwil tas-suq. Ir-riżultati ta’ dan it-test jistgħu jintużaw bħala bażi għall-evalwazzjoni tal-konformità tal-produzzjoni.

4.2.1.2.   Il-proporzjon tar-riżultati ta’ l-emissjonijiet “r” irid ikun determinat għal kull s-sustanza li tniġġes kif ġej:

Formula

jew,

Formula

u,

Formula

4.2.1.3.   Meta l-magna tasal għand il-konsumatur irid ikollha tabella (ara l-paragrafu 4.11.) li jindika għal liema firxa ta' gassijiet il-magna hi approvata.

L-approvazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ magna li taħdem bil-gass naturali jew l-LPG u mqiegħda biex taħdem fuq kompożizzjoni waħda ta' fjuwil speċifiku.

4.2.2.1.   Il-magna oriġinali trid tilħaq ir-rekwiżiti ta’ l-emissjonijiet dwar il-fjuwils ta’ referenza GR u G25 fil-każ tal-gass naturali, jew il-fjuwils ta’ referenza A u B fil-każ ta’ l-LPG, kif speċifikat fl-anness 7.

Bejn it-testijiet jista’ jsir irfinar tas-sistema li tieħu l-fjuwil. Dan l-irfinar se jkun magħmul minn kalibrar mill-ġdid tad-dejtabejż tat-teħid tal-fjuwil, mingħajr l-ebda tibdil la ta' l-istrateġija tal-kontroll bażiku u lanqas ta' l-istruttura bażika tad-dejtabejż. Jekk ikun hemm bżonn jista’ jsir tibdil tal-partijiet li huma direttament relatati ma’ l-ammont ta’ fluss tal-fjuwil (bħaż-żennuni ta’ l-injettur).

4.2.2.2.   Fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata bil-fjuwils ta’ referenza GR u G23, jew bil-fjuwils ta’ referenza G25 u G23, f’liema każ l-approvazzjoni hi valida biss għall-firxa H jew il-firxa L ta' gassijiet rispettivament.

4.2.2.3.   Meta tasal għand il-konsumatur il-magna jrid ikollha fuqha tabella (ara l-paragrafu 4.11.) li turi għal liema kompożizzjoni tal-fjuwil il-magna ġiet kalibrata.

APPROVAZZJONI TA’ MAGNI LI JIEĦDU FJUWIL NG

| | Para. 4.1.
  Għoti ta’ approvazzjoni universali tal-fjuwil | In-numru tal-ġirjiet tat-test | Kalkolazzjoni ta’ “r” | Para. 4.2.
  Għoti ta’ approvazzjoni ristretta tal-fjuwil | In-numru ta’ kemm-il darba jsir it-test | Kalkolazzjoni ta’ “r” |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Irreferi għall-para. 4.1.2. Magna NG adattata għal kull kompożizzjoni ta’ fjuwil | GR (1) u G25 (2)
  fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata fuq fjuwil ieħor li hemm fis-suq (3),
  if Sλ = 0,89 – 1,19 | 2
  (mas. 3) | and, if tested with an additional fuel and



  and | | | |
| Irreferi għall-para. 4.1.3. il-magna NG li tadatta ruħha waħedha permezz ta’ swiċċ | GR (1) u G23 (3) għal H

  u
  G25 (2) u G23 (3) għal L

  fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata fuq fjuwil li hemm fis-suq (3) minflok G23,
  jekk Sλ = 0,89 – 1,19 | 2 għall-firxa H,
  2 għall-firxa L

  u fil-pożizzjoni rispettiva tas-swiċċ
  4 | and | | | |
| Irreferi għall-para. 4.2.1. magna NG imqiegħda biex taħdem jew fuq il-firxa ta’ gass H jew fuq il-firxa L | | | | GR (1) u G23 (3) għal H

  jew
  G25 (2) u G23 (3) għal L

  fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata fuq fjuwil li hemm fis-suq (3) minflok G23,
  jekk Sλ = 0,89 – 1,19 | 2 għall-firxa H

  jew
  2 għall-firxa L

  2 | for the H-range
  or



  for the L-range |
| Irreferi għall-para 4.2.2. il-magna NG imqiegħda biex taħdem fuq kompożizzjoni waħda speċifika ta’ fjuwil | | | | GR (1) u G25 (2),
  l-irfinar jitħalla jsir bejn it-testijiet
  fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata fuq

  GR (1) u G23 (3) għal H

  jew
  G25 (2) u G23 (3) għal L | 2
  jew
  2 għall-firxa H

  jew
  2 għall-firxa L

  2 | |

Para. 4.1.

Għoti ta’ approvazzjoni universali tal-fjuwil

In-numru tal-ġirjiet tat-test

Kalkolazzjoni ta’ “r”

Para. 4.2.

Għoti ta’ approvazzjoni ristretta tal-fjuwil

In-numru ta’ kemm-il darba jsir it-test

Kalkolazzjoni ta’ “r”

Irreferi għall-para. 4.1.2. Magna NG adattata għal kull kompożizzjoni ta’ fjuwil

GR (1) u G25 (2)

fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata fuq fjuwil ieħor li hemm fis-suq (3),

if Sλ = 0,89 – 1,19

2

(mas. 3)

Formula

and, if tested with an additional fuel and

Formula

and

Formula

Irreferi għall-para. 4.1.3. il-magna NG li tadatta ruħha waħedha permezz ta’ swiċċ

GR (1) u G23 (3) għal H

u

G25 (2) u G23 (3) għal L

fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata fuq fjuwil li hemm fis-suq (3) minflok G23,

jekk Sλ = 0,89 – 1,19

2 għall-firxa H,

2 għall-firxa L

u fil-pożizzjoni rispettiva tas-swiċċ

4

Formula

and

Formula

Irreferi għall-para. 4.2.1. magna NG imqiegħda biex taħdem jew fuq il-firxa ta’ gass H jew fuq il-firxa L

GR (1) u G23 (3) għal H

jew

G25 (2) u G23 (3) għal L

fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata fuq fjuwil li hemm fis-suq (3) minflok G23,

jekk Sλ = 0,89 – 1,19

2 għall-firxa H

jew

2 għall-firxa L

2

Formula

for the H-range

or

Formula

for the L-range

Irreferi għall-para 4.2.2. il-magna NG imqiegħda biex taħdem fuq kompożizzjoni waħda speċifika ta’ fjuwil

GR (1) u G25 (2),

l-irfinar jitħalla jsir bejn it-testijiet

fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata fuq

GR (1) u G23 (3) għal H

jew

G25 (2) u G23 (3) għal L

2

jew

2 għall-firxa H

jew

2 għall-firxa L

2

APPROVAZZJONI TA’ MAGNI LI JIEĦDU FJUWIL LPG

| | Para. 4.1.
  Għoti ta’ approvazzjoni universali tal-fjuwil | In-numru ta’ kemm-il darba jsir it-test | Kalkolazzjoni ta’ “r” | Para. 4.2.
  Għoti ta’ approvazzjoni ristretta tal-fjuwil | In-numru ta’ kemm-il darba jsir it-test | Kalkolazzjoni ta’ “r” |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| irreferi għall-para. 4.1.5
  magna LPG li kapaċi tadatta ruħha għal kull kompożizzjoni tal-fjuwil | fjuwil A u fjuwil B | 2 | | | | |
| irreferi għall-para. 4.2.2
  magna LPG imqiegħda biex taħdem fuq kompożizzjoni waħda speċifika ta’ fjuwi | | | | fjuwil A u fjuwil B,
  jista’ jsir l-irfinar bejn it-testijiet | 2 | |

Para. 4.1.

Għoti ta’ approvazzjoni universali tal-fjuwil

In-numru ta’ kemm-il darba jsir it-test

Kalkolazzjoni ta’ “r”

Para. 4.2.

Għoti ta’ approvazzjoni ristretta tal-fjuwil

In-numru ta’ kemm-il darba jsir it-test

Kalkolazzjoni ta’ “r”

irreferi għall-para. 4.1.5

magna LPG li kapaċi tadatta ruħha għal kull kompożizzjoni tal-fjuwil

fjuwil A u fjuwil B

2

Formula

irreferi għall-para. 4.2.2

magna LPG imqiegħda biex taħdem fuq kompożizzjoni waħda speċifika ta’ fjuwi

fjuwil A u fjuwil B,

jista’ jsir l-irfinar bejn it-testijiet

2

4.3.   Approvazzjoni ta' l-emissjonijiet ta' l-egżost ta' membru ta' familja

4.3.1.   Minn barra l-każ imsemmi fil-paragrafu 4.3.2., l-approvazzjoni ta’ magna oriġinali jrid ikun estiż għall-membri kollha tal-familja mingħajr testjar ieħor, għal kull kompożizzjoni tal-fjuwil fi ħdan il-firxa li għaliha ġiet approvata l-magna oriġinali (fil-każ tal-magni deskritti fil-paragrafu 4.2.2) jew l-istess firxa ta’ fjuwils (fil-każ tal-magni deskritti jew fil-paragrafi 4.1. jew f'4.2) li għalihom ġiet approvata l-magna oriġinali.

4.3.2.   Test ieħor tal-magna

Fil-każ ta’ applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ magna, jew vettura fir-rigward tal-magna tagħha, dik il-magna li tappartjeni għall-familja ta’ magni, jekk l-awtorità li tapprova tiddetermina li, fir-rigward tal-magna oriġinali magħżula l-applikazzjoni mitfugħa ma tirrappreżentax għal kollox il-familja tal-magna mfissra fir-Regolament, l-appendiċi 1, test alternattiv ta’ referenza tal-magna u, jekk hemm bżonn, ieħor addizzjonali jista’ jintgħażel mill-awtorità li tapprova u tiġi ttestjata.

4.4.   Għandu jkun assenjat numru ta’ approvazzjoni lil kull tip approvat. L-ewwel żewġ numri tiegħu (bħalissa 04, li jikkorrispondu għas-serje ta' emendi 04) għandhom jindikaw is-serje ta' emendi li jinkorporaw l-aktar emendi tekniki maġġuri riċenti li saru lir-Regolament meta nħarġet l-approvazzjoni. L-istess Parti Kontraenti m’għandhiex tassenja l-istess numru lil tip ieħor ta’ magna jew ta’ vettura.

4.5.   In-notifikazzjoni dwar l-approvazzjoni jew l-estensjoni jew iċ-ċaħda ta’ l-approvazzjoni ta’ tip ta’ magna jew vettura skond dan ir-Regolament għandha tintbagħat lill-Partijiet tal-Ftehim li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta’ formola li taqbel mal-mudell fl-annessi 2A jew 2B, kif applikabbli, ta’ dan ir-Regolament. Il-valuri mkejla waqt it-test tat-tip għandhom jintwerew ukoll.

Għandu jkun hemm imwaħħal, f’post fejn jidher u aċċessibbli malajr għal kull magna li tikkonforma mat-tip ta’ magna approvat taħt dan ir-Regolament, jew għal kull vettura li tikkonforma ma’ tip ta’ vettura approvata taħt dan ir-Regolament, marka ta’ approvazzjoni internazzjonali magħmula minn:

4.6.1.   ċirku madwar l-ittra “E” flimkien man-numru distintiv tal-pajjiż li ta l-approvazzjoni (3);

4.6.2.   in-numru ta’ dan ir-Regolament, flimkien ma’ l-ittra “R”, sing u n-numru ta’ l-approvazzjoni fuq il-lemin taċ-ċirku preskritt fil-paragrafu 4.4.1.

Iżda, il-marka ta’ l-approvazzjoni jrid ikun fih ittra oħra wara l-ittra “R”, li l-għan tagħha hu li tiddistingwi l-valuri tal-limiti ta’ l-emissjonijiet li għalihom ingħatat l-approvazzjoni. Fil-każ ta' dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw il-konformità mal-limiti li hemm fir-Ringiela A tat-tabella(/i) relevanti fil-paragrafu 5.2.1., l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru Ruman “I”. Għal dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw konformità mal-limiti li hemm fir-Ringiela B1 tat-tabella(/i) relevanti fil-paragrafu 5.2.1., l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru Ruman “II”. Għal dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw konformità mal-limiti li hemm fir-Ringiela B2 tat-tabella(/i) fil-paragrafu 5.2.1., l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru Ruman “III”. Għal dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw konformità mal-limiti li hemm fir-Ringiela Ċ tat-tabella(/i) relevanti fil-paragrafu 5.2.1., l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru Ruman “IV”.

Għall-magni li jieħdu fjuwil NG il-marka ta’ l-approvazzjoni jrid ikun fiha suffiss wara s-simbolu nazzjonali, li l-għan tiegħu hu li jiddistingwi liema firxa ta' gassijiet ingħatat l-approvazzjoni tagħhom. Din il-marka se tkun kif ġej;

4.6.3.1.1.   H fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata għall-firxa H ta’ gassijiet;

4.6.3.1.2.   L fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata għall–firxa L ta’ gassijiet;

4.6.3.1.3.   HL fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata kemm għall-firxa H kif ukoll għall-firxa L ta’ gassijiet;

4.6.3.1.4.   Ht fil-każ li l-magna tiġi approvata u kkalibrata għal kompożizzjoni speċifika ta' gass fil-firxa H ta' gassijiet u li tista' tinbidel f'gass ieħor speċifiku fil-firxa H ta’ gassijiet permezz ta’ irfinar tat-teħid ta’ fjuwil tal-magna;

4.6.3.1.5.   Lt fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata għal kompożizzjoni speċifika ta’ gass fil-firxa L ta’ gassijiet u li tista’ tinbidel f’gass ieħor speċifiku fil-firxa L ta’ gassijiet wara li jiġi rfinat it-teħid ta' fjuwil tal-magna.

4.6.3.1.6.   HLt fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata għall-kompożizzjoni speċifika tal-gass jew fil-firxa L jew fil-firxa L ta’ gassijiet u li tista’ tinbidel f’gass speċifiku ieħor jew fil-firxa H jew fil-firxa L ta’ gassijiet permezz ta’ irfinar tat-teħid ta’ fjuwil tal-magna.

4.7.   Jekk il-vettura jew il-magna tikkonforma ma' tip approvat taħt wieħed jew aktar mir-Regolamenti annessi mal-Ftehim, fil-pajjiż li ta l-approvazzjoni taħt dan ir-Regolament, is-simbolu preskritt fil-paragrafu 4.6.1. m'għandux għalfejn ikun imtenni. F’dak il-każ, ir-Regolament u n-numri ta’ l-approvazzjoni u s-simboli addizzjonali tar-Regolamenti kollha li bihom l-approvazzjoni ngħatat taħt dan ir-Regolament għandhom jitqiegħdu f’kolonni weqfin fuq in-naħa tal-lemin tas-simbolu preskritt fil-paragrafu 4.6.1.

4.8.   Il-marka ta’ l-approvazzjoni għandha titqiegħed qrib ta’ jew fuq it-tabella tad-dejta mwaħħla mill-fabbrikant fuq it-tip approvat.

4.9.   L-Anness 3 ta’ dan ir-Regolament jagħti eżempji ta’ l-arranġamenti tal-marki ta’ l-approvazzjoni.

Il-magna approvata bħala unità teknika jrid ikollha fuqha, flimkien mal-marka approvata:

4.10.1.   it-trejdmark jew l-isem tar-reġistrazzjoni tal-fabbrikant tal-magna;

4.10.2.   id-deskrizzjoni kummerċjali tal-fabbrikant.

4.11.   Lejbils

Fil-każ ta’ magni li jieħdu fjuwil NG jew LPG b’approvazzjoni tat-tip tal-firxa tal-fjuwil ristretta, il-lejbils li ġejjin huma applikabbli:

4.11.1.   Kontenut

Għandha tingħata l-informazzjoni li ġejja:

Fil-każ tal-paragrafu 4.2.1.3. il-lejbil irid ikollha fuqha “BIEX TINTUŻA BISS BIL-FIRXA H TA' GASS NATURALI”. Jekk jgħodd, “H” tiġi mibdula b“L”.

Fil-każ tal-paragrafu 4.2.2.3., il-lejbil għandha jkollha miktub fuqha “BIEX TINTUŻA BISS BL-ISPEĊIFIKAZZJONI TAL-GASS NATURALI ...” jew “BIEX TINTUŻA’ BISS BL-ISPEĊIFIKAZZJONI TAL-GASS LIKWIDIFIKAT TAŻ-ŻEJT MHUX RAFFINAT ...”, kif japplika. L-informazzjoni kollha fit-tabella(/i) relevanti fl-Anness 6 jew 7 għandha tingħata bil-kostitwenti individwali u l-limiti speċifikati mill-fabbrikant tal-magna.

L-ittri u l-figuri jridu jkunu għolja talanqas 4 mm.

Nota: Jekk it-twaħħil tal-lejbils ma jkunx jista' jsir minħabba n-nuqqas ta' spazju, tista' tintuża' kowd simplifikata. F’dan il-każ, noti li jispjegaw bl-informazzjoni kollha t'hawn fuq għandhom ikunu aċċessibbli faċilment għal kull min ikun qed jimla t-tank tal-fjuwil jew qed jagħmel xi manutenzjoni jew tiswija fuq il-magna u l-aċċessorji tagħha, kif ukoll lill-awtoritajiet konċernati. Il-post u l-kontenut ta’ dawn in-noti spjegatorji se jkun determinat bi qbil bejn il-fabbrikant u l-awtorità li tapprova.

4.11.2.   Kwalitajiet speċjali

Il-lejbils iridu jservu kemm iddum taħdem sew il-magna. Il-lejbils iridu jkunu jistgħu jinqraw sew u l-ittri u l-figuri tagħhom ma jistgħux ikunu jitħassru. Barra minn hekk, il-lejbils iridu jitwaħħlu b'tali mod li t-twaħħil tagħhom iservi kemm iddum taħdem sew il-magna, u ma jistgħux jitneħħew mingħajr ma jinqerdu jew jiġu sfigurati.

4.11.3.   Tqegħid

Il-lejbils iridu jitwaħħlu sew ma’ parti mill-magna meħtieġa biex il-magna taħdem b’mod normali u li mhux normalment tirrikjedi li tinbidel kemm iddum isservi l-magna. Barra minn hekk, dawn il-lejbils iridu jkunu mqiegħda f’post fejn tarah malajr il-persuna medja wara li l-magna tkun tlestiet bl-awżiljarji meħtieġa biex taħdem.

4.12.   F’każ ta’ applikazzjoni għall-approvazzjoni tat-tip ta’ tip ta’ vettura fir-rigward tal-magna tagħha, l-immarkar speċifikat fil-paragrafu 4.11. irid jitqiegħed ukoll qrib ta’ l-apertura tal-mili tal-fjuwil.

4.13.   F’każ ta’ applikazzjoni għall-approvazzjoni tat-test għal tip ta’ vettura b’magna approvata, l-immarkar speċifikat fil-paragrafu 4.11. irid ukoll jitqiegħed qrib ta’ l-apertura tal-mili tal-fjuwil.

5.   SPEĊIFIKAZZJONIJIET U TESTIJIET

5.1.   Ġenerali

5.1.1.   Tagħmir li jikkontrolla l-emissjonijiet

5.1.1.1.   Il-komponenti li għandhom tendenza li jaffettwaw l-emissjonijiet ta' sustanzi li jniġġsu gassużi u tal-partikuli separati mill-magni diżil u l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi mill-magni li jaħdmu bil-gass għandhom ikunu ddisinjati, mibnija, immuntati u mwaħħla b’tali mod li jagħtu lok biex il-magna, meta tintuża' b’mod normali, tikkonforma mad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.

5.1.2.   Il-funzjonijiet tat-tagħmir li jikkontrolla l-emissjonijiet

5.1.2.1.   Ma jistax jintuża' mekkaniżmu ta’ telf u/jew strateġija irrazzjonali li tikkontrolla l-emissjonijiet.

Jista’ jitwaħħal ma’ magna, jew fuq vettura, mekkaniżmu awżiljarju li jikkontrolla, dejjem jekk il-mekkaniżmu:

5.1.2.2.1.   jaħdem biss barra l-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 5.1.2.4., jew

5.1.2.2.2.   jinxtegħel biss temporanjament taħt il-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 5.1.2.4. għal dawk il-finijiet bħal li jipproteġi l-magna mill-ħsarat, protezzjoni tal-mekkaniżmu li jittratta l-arja, jimmaniġja d-duħħan, startjar kiesaħ jew tisħin, jew

5.1.2.2.3.   jinxtegħel biss permezz tas-sinjali abbord għall-finijiet bħall-istrateġiji ta' tħaddim sikur u kemm jasal lura d-dar;

5.1.2.3.   Mekkaniżmu, funzjoni, sistema jew miżura li tikkontrolla l-magna li taħdem fil-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 5.1.2.4 u li twassal biex tintuża' strateġija differenti jew modifikata tal-kontroll tal-vettura minn dik normalment użata waqt iċ-ċikli applikabbli tat-test ta' l-emissjonijiet li jitħallew jekk, b’konformità mar-rekwiżiti tal-paragrafi 5.1.3. u/jew 5.1.4., jista’ jintwera bi sħiħ li l-miżura ma tnaqqasx l-effikaċja tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet. Fil-każijiet l-oħra kollha, dawk il-mekkaniżmi għandhom jitqiesu bħala mekkaniżmu ta’ telf.

5.1.2.4.   Għall-finijiet tal-paragrafu 5.1.2.2., il-kundizzjonijiet definiti ta’ l-użu f’kundizzjonijiet ta’ stat stabbli u li jgħaddi huma:

| (i) | altitudni li ma teċċedix 1 000 metru (jew pressjoni atmosferika ekwivalenti ta’ 90 kPa), |
| --- | --- |

(i)

altitudni li ma teċċedix 1 000 metru (jew pressjoni atmosferika ekwivalenti ta’ 90 kPa),

| (ii) | temperatura ambjentali fi ħdan il-medda 283 sa 303 K (10 sa 30 °C), |
| --- | --- |

(ii)

temperatura ambjentali fi ħdan il-medda 283 sa 303 K (10 sa 30 °C),

| (iii) | temperatura tal-likwidu li jkessaħ il-magna fi ħdan il-medda ta' 343 sa 368 K (70 sa 95 °C). |
| --- | --- |

(iii)

temperatura tal-likwidu li jkessaħ il-magna fi ħdan il-medda ta' 343 sa 368 K (70 sa 95 °C).

5.1.3.   Rekwiżiti speċjali għal sistemi li jikkontrollaw l-emissjonijiet b’mod elettroniku

5.1.3.1.   Rekwiżiti tad-dokumentazzjoni

Il-fabbrikant għandu jipprovdi pakkett ta’ dokumentazzjoni li jagħti aċċess għad-disinn bażiku tas-sistema u l-mezz li bih tikkontrolla l-varjabbli fl-output, sew jekk dak il-kontroll hu dirett jew indirett.

Id-dokumentazzjoni għandha tkun disponibbli f'żewġ partijiet:

| (a) | Il-pakkett ta’ dokumentazzjoni formali, li għandu jingħata lis-servizz tekniku meta tintefa’ l-applikazzjoni ta’ l-approvazzjoni tat-tip, għandu jinkludi deskrizzjoni sħiħa tas-sistema. Din id-dokumentazzjoni tista’ tkun qasira, dejjem jekk tagħti xhieda li l-outputs permessi minn matrix miksuba mill-firxa ta’ kontroll ta’ l-unitajiet individwali ta’ l-inputs ġew identifikati. Din l-informazzjoni għandha tkun mehmuża mad-dokumentazzjoni meħtieġa fil-paragrafu 3 ta' dan ir-Regolament. |
| --- | --- |

(a)

Il-pakkett ta’ dokumentazzjoni formali, li għandu jingħata lis-servizz tekniku meta tintefa’ l-applikazzjoni ta’ l-approvazzjoni tat-tip, għandu jinkludi deskrizzjoni sħiħa tas-sistema. Din id-dokumentazzjoni tista’ tkun qasira, dejjem jekk tagħti xhieda li l-outputs permessi minn matrix miksuba mill-firxa ta’ kontroll ta’ l-unitajiet individwali ta’ l-inputs ġew identifikati. Din l-informazzjoni għandha tkun mehmuża mad-dokumentazzjoni meħtieġa fil-paragrafu 3 ta' dan ir-Regolament.

| (b) | Materjal ieħor li juri l-parametri li huma modifikati minn kwalunkwe mekkaniżmu ta' kontroll awżiljarju u l-kundizzjonijiet ta' madwar li jaħdem fihom il-mekkaniżmu. Il-materjal addizzjonali għandu jkun fih deskrizzjoni tal-kontroll loġiku tas-sistema tal-fjuwil, l-istrateġiji taż-żamma tal-ħin u l-punti fejn jaqilbu waqt il-modi kollha tat-tħaddim.
  Il-materjal addizzjonali għandu jkun fih ukoll ġustifikazzjoni għall-użu ta’ kwalunkwe mekkaniżmu ta’ kontroll awżiljarju u jinkludi materjal addizzjonali u dejta tat-test biex juri l-effett fuq l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ kull mekkaniżmu awżiljarju ta’ kontroll imwaħħal mal-magna jew fuq il-vettura.
  Dan il-materjal addizzjonali għandu jibqa’ strettament kunfidenzjali u jinżamm mill-fabbrikant, iżda jsir pubbliku għal spezzjoni meta ssir l-approvazzjoni tat-tip jew f’xi ħin waqt il-validità ta’ l-approvazzjoni tat-tip. |
| --- | --- |

(b)

Materjal ieħor li juri l-parametri li huma modifikati minn kwalunkwe mekkaniżmu ta' kontroll awżiljarju u l-kundizzjonijiet ta' madwar li jaħdem fihom il-mekkaniżmu. Il-materjal addizzjonali għandu jkun fih deskrizzjoni tal-kontroll loġiku tas-sistema tal-fjuwil, l-istrateġiji taż-żamma tal-ħin u l-punti fejn jaqilbu waqt il-modi kollha tat-tħaddim.

Il-materjal addizzjonali għandu jkun fih ukoll ġustifikazzjoni għall-użu ta’ kwalunkwe mekkaniżmu ta’ kontroll awżiljarju u jinkludi materjal addizzjonali u dejta tat-test biex juri l-effett fuq l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ kull mekkaniżmu awżiljarju ta’ kontroll imwaħħal mal-magna jew fuq il-vettura.

Dan il-materjal addizzjonali għandu jibqa’ strettament kunfidenzjali u jinżamm mill-fabbrikant, iżda jsir pubbliku għal spezzjoni meta ssir l-approvazzjoni tat-tip jew f’xi ħin waqt il-validità ta’ l-approvazzjoni tat-tip.

Biex ikun verifikat jew xi strateġija jew miżura għandhiex titqies bħala mekkaniżmu ta’ telf jew strateġija irrazzjonali tal-kontroll ta’ l-emissjonijiet skond id-definizzjonijiet mogħtija fil-paragrafi 2.28. u 2.30., l-awtorità li tapprova t-tip u/jew is-servizz tekniku jistgħu jitolbu wkoll li jsir test ta’ l-eżaminar ta’ l-NOx permezz ta' l-ETC li jista' jsir flimkien ma' jew it-test ta' l-approvazzjoni tat-tip jew il-proċeduri biex jiċċekkjaw il-konformità tal-produzzjoni.

5.1.4.1.   Minflok ir-rekwiżiti ta’ l-appendiċi 4 ta’ l-anness 4 ta’ dan ir-Regolament, l-emissjonijiet ta’ l-NOx matul it-test ta’ l-eżaminar ta’ l-ETC jista’ jittieħed kampjun tagħhom permezz tal-gass ta’ l-egżost mhux ikkoreġut u l-preskrizzjonijiet tekniċi ta' ISO FDIS 16 183, bid-data tal-15 ta’ Settembru 2001, għandhom jiġu segwiti.

5.1.4.2.   Meta tkun qed tiġi verifikata jekk xi strateġija jew miżura għandhiex titqies bħala mekkaniżmu ta’ telf jew strateġija irrazzjonali tal-kontroll ta’ l-emissjonijiet skond id-definizzjonijiet mogħtija fil-paragrafi 2.28. u 2.30., għandu jiġi aċċettat marġini ieħor ta’ 10 fil-mija, marbut mal-valur tal-limitu xieraq NOx.

Għall-approvazzjoni tar-ringiela A tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1., l-emissjonijiet iridu jkunu determinati fuq it-testijiet ESC u ELR b’magni diżil konvenzjonali inkluż dawk mgħammra b’tagħmir elettroniku ta’ l-injezzjoni tal-fjuwil, ċirkolazzjoni mill-ġdid tal-gass ta' l-egżost (EGR), u/jew katalizzaturi ta’ l-ossidazzjoni. Magni diżil mgħammra b’sistemi avvanzati li jagħmlu trattament wara l-egżost inkluż il-katalizzaturi deNOx u/jew l-imqabad tal-partikuli separati, iridu wkoll jiġu ttestjati fuq it-test ta’ l-ETC.

Għall-ittestjar ta' l-approvazzjoni għal jew ringiela B1 jew B2 jew ringiela Ċ tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1. l-emissjonijiet iridu jkunu determinati fit-testijiet ta' l-ESC, ELR u ETC.

Għall-magni li jaħdmu bil-gass, l-emissjonijiet gassużi jridu jiġu determinati fit-test ta’ l-ETC.

Il-proċeduri tat-test ta’ l-ESC u l-ELR huma deskritti fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-proċedura tat-test ETC fl-anness 4, l-Appendiċi 2 u 3.

L-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi u tas-sustanzi li jniġġsu tal-partikuli separati, mill-magna sottomessa għall-ittestjar, jekk jgħoddu, iridu jitkejlu permezz tal-metodu deskritt fl-anness 4. Anness 4, appendiċi 4 jiddeskrivi s-sistemi analitiċi rrikkmandati għals-sustanzi li jniġġsu gassużi u tal-partikuli separate u s-sistemi ta' kampjunar rrikkmandati tal-partikuli separati. Sistemi oħra jew analizzaturi oħra jistgħu jiġu approvati mis-servizz tekniku jekk jinstab li jagħtu riżultati ekwivalenti. Għal laboratorju wieħed, l-ekwivalenza hi definiti bħala r-riżultati tat-test li jaqgħu fi ħdan ± 5 fil-mija tar-riżultati tat-test tas-sistema ta’ referenza deskritt hawnhekk. Għall-emissjonijiet tal-partikuli separati l-fluss kollu biss tas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni hu meqjus bħala s-sistema ta’ referenza. Biex tiddaħħal sistema ġdida fir-Regolament, id-determinazzjoni ta’ l-ekwivalenza trid tkun ibbażata fuq il-kalkolazzjoni ta’ kemm-il darba tista’ tiġi repetuta u riprodotta minn test inter-laboratorju, kif deskritt fl-ISO 5725.

5.2.1.   Valuri tal-limitu

Il-piż speċifiku tal-monossidu karboniku, ta’ l-idrokarbons totali, ta’ l-ossidi tan-nitroġenu u tal-partikuli separati, kif determinat fit-test ESC, u ta’ l-opaċità tad-duħħan, kif determinat fit-test ELR, m'għandux jaqbeż l-ammonti murija fit-Tabella 1.

Għall-magni diżil li huma ttestjati wkoll fit-test ETC, u b’mod speċifiku għall-magni li jaħdmu bil-gass, il-piżijiet speċifiċi tal-monossidu karboniku, ta’ l-idrokarbons mhux tal-metanu, tal-metanu (fejn japplika), ta’ l-ossidi tan-nitroġenu u tal-partikuli separati (fejn japplika) ma jridux jeċċedu l-ammonti indikati fit-Tabella 2.

Tabella 1

Valuri tal-limitu — testijiet ESC u ELR

| Ringiela | Il-piż tal-monossidukarboniku (CO) g/kWh | Il-piż ta’ l-idrokarbons (HC) g/kWh | Il-piż ta’ l-ossidiNitroġeniċi (NOx) g/kWh | Il-piż tal-partikuli separati (PT) g/kWh | Duħħan
  m–1 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| A (2000) | 2,1 | 0,66 | 5,0 | 0,10
  0,13 (1) | 0,8 |
| B1 (2005) | 1,5 | 0,46 | 3,5 | 0,02 | 0,5 |
| B2 (2008) | 1,5 | 0,46 | 2,0 | 0,02 | 0,5 |
| C (EEV) | 1,5 | 0,25 | 2,0 | 0,02 | 0,15 |

Ringiela

Il-piż tal-monossidukarboniku (CO) g/kWh

Il-piż ta’ l-idrokarbons (HC) g/kWh

Il-piż ta’ l-ossidiNitroġeniċi (NOx) g/kWh

Il-piż tal-partikuli separati (PT) g/kWh

Duħħan

m–1

A (2000)

2,1

0,66

5,0

0,10

0,13 (1)

0,8

B1 (2005)

1,5

0,46

3,5

0,02

0,5

B2 (2008)

1,5

0,46

2,0

0,02

0,5

C (EEV)

1,5

0,25

2,0

0,02

0,15

Tabella 2

Valuri tal-limitu — testijiet ETC
   (3)

| Ringiela | Il-piż tal-monossidu karboniku (CO) g/kWh | Il-piż ta’ idrokarbons mhux tal-metanu (NMHC) g/kWh | Il-piż tal-metanu (CH4) (4) g/kWh | Il-piż ta’ l-ossidi nitroġeniċi (NOx) g/kWh | Il-piż tal-partikuli separati (PT) (5) g/kWh) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| A (2000) | 5,45 | 0,78 | 1,6 | 5,0 | 0,16
  0,21 (2) |
| B1 (2005) | 4,0 | 0,55 | 1,1 | 3,5 | 0,03 |
| B2 (2008) | 4,0 | 0,55 | 1,1 | 2,0 | 0,03 |
| C (EEV) | 3,0 | 0,40 | 0,65 | 2,0 | 0,02 |

Ringiela

Il-piż tal-monossidu karboniku (CO) g/kWh

Il-piż ta’ idrokarbons mhux tal-metanu (NMHC) g/kWh

Il-piż tal-metanu (CH4) (4) g/kWh

Il-piż ta’ l-ossidi nitroġeniċi (NOx) g/kWh

Il-piż tal-partikuli separati (PT) (5) g/kWh)

A (2000)

5,45

0,78

1,6

5,0

0,16

0,21 (2)

B1 (2005)

4,0

0,55

1,1

3,5

0,03

B2 (2008)

4,0

0,55

1,1

2,0

0,03

C (EEV)

3,0

0,40

0,65

2,0

0,02

5.2.2.   Kejl ta’ l-idrokarbon għall-magni li jieħdu fjuwil diżil u gass

5.2.2.1.   Fabbrikant jista’ jagħżel li jkejjel il-piż ta’ l-idrokarbons totali (THC) fit-test ta' l-ETC minflok ma jkejjel il-piż ta' l-idrokarbons mhux tal-metanu. F’dan il-każ, il-limitu għall-piż ta’ l-idrokarbons totali huwa l-istess bħal dak indikat fit-tabella 2 għall-piż ta' l-idrokarbons mhux tal-metanu.

5.2.3.   Rekwiżiti speċifiċi għal magni diżil

5.2.3.1.   Il-piż speċifiku ta’ l-ossidi tan-nitroġenu mkejjel f’punti ta’ spezzjoni addoċċ fi ħdan iż-żona tal-kontroll tat-test ESC m’għandux jeċċedi b’aktar minn 10 fil-mija l-valuri interpolati mill-modi tat-test ta’ ħdejhom (referenza l-anness 4, l-appendiċi 1 il-paragrafi 4.6.2. u 4.6.3.).

5.2.3.2.   Il-valur tad-duħħan fuq il-veloċità tat-test addoċċ ta’ l-ELR m’għandux jeċċedi l-ogħla valur tad-duħħan taż-żewġ veloċitajiet tat-test ħdejn xulxin b’aktar minn 20 fil-mija, jew b'aktar minn 5 fil-mija tal-valur tal-limitu, liema minnhom hu l-akbar.

6.   TWAĦĦIL FUQ IL-VETTURA

It-tqegħid tal-magna fuq il-vettura għandu jikkonforma mal-karatteristiċi li ġejjin fir-rigward ta’ l-approvazzjoni tat-tip tal-magna:

6.1.1.   Id-dipressjoni tad-dħul m’għandhiex teċċedi dik speċifikata għall-magna tat-tip approvat fl-anness 2A.

6.1.2.   Il-pressjoni fuq wara ta’ l-egżost m’għandhiex teċċedi dik speċifikata għall-magna tat-tip approvat fl-anness 2A.

6.1.3.   Is-saħħa li assorbew l-awżiljarji meħtieġa biex titħaddem il-magna m’għandhiex teċċedi dik speċifikata għall-magna tat-tip approvat fl-anness 2A.

7.   FAMILJA TAL-MAGNA

7.1.   Parametri li jfissru l-familja tal-magna

Il-familja tal-magna, kif determinat mill-fabbrikant tal-magna, tista’ tiġi mfissra permezz ta’ karatteristiċi bażiċi, li għandhom ikunu komuni għall-magni fi ħdan il-familja. Xi kultant jista’ jkun hemm interazzjoni tal-parametri. Dawn l-effetti jridu jitqiesu wkoll biex jassiguraw li magni biss b’karatteristiċi ta' l-emissjonijiet ta’ l-egżost simili jiġu inklużi fi ħdan familja ta' magna.

Sabiex il-magni jistgħu jitqiesu li jappartjenu għall-istess familja ta’ magni, il-lista li ġejja tal-parametri bażiċi trid tkun komuni:

7.1.1.   Ċiklu ta’ kombustjoni:

| — | 2 ċikli |
| --- | --- |

—

2 ċikli

| — | 4 ċikli |
| --- | --- |

—

4 ċikli

7.1.2.   Mezz tat-tkessiħ:

| — | l-arja |
| --- | --- |

—

l-arja

| — | l-ilma |
| --- | --- |

—

l-ilma

| — | iż-żejt |
| --- | --- |

—

iż-żejt

7.1.3.   Għall-magni li jaħdmu bil-gass u magni li jkollhom trattament wara

| — | Numru ta’ ċilindri |
| --- | --- |

—

Numru ta’ ċilindri

(magni diżil oħra b’inqas ċilindri mill-magna oriġinali li jistgħu jitqiesu li jappartjenu għall-istess familja ta' magni dejjem jekk is-sistema tat-teħid ta' fjuwil tkejjel il-fjuwil għal kull ċilindru individwali).

7.1.4.   Ċaqliq individwali taċ-ċilindru:

| — | magni li jrid ikunu ġo firxa totali ta’ 15 fil-mija |
| --- | --- |

—

magni li jrid ikunu ġo firxa totali ta’ 15 fil-mija

7.1.5.   Metodu ta’ aspirazzjoni ta’ l-arja

| — | aspirata b’mod naturali |
| --- | --- |

—

aspirata b’mod naturali

| — | iċċarġjata bil-pressjoni |
| --- | --- |

—

iċċarġjata bil-pressjoni

| — | iċċarġjata bil-pressjoni permezz taċ-ċarġ ta’ l-arja li tiffriska |
| --- | --- |

—

iċċarġjata bil-pressjoni permezz taċ-ċarġ ta’ l-arja li tiffriska

7.1.6.   Tip/disinn tal-kombustjoni fiċ-ċejmber:

| — | ta’ qabel iċ-ċejmber |
| --- | --- |

—

ta’ qabel iċ-ċejmber

| — | ċejmber li tiċċaqlaq |
| --- | --- |

—

ċejmber li tiċċaqlaq

| — | ċejmber miftuħa |
| --- | --- |

—

ċejmber miftuħa

7.1.7.   Il-valv u l-porting — konfigurazzjoni, daqs u numru:

| — | ir-ras taċ-ċilindru |
| --- | --- |

—

ir-ras taċ-ċilindru

| — | il-ħajt taċ-ċilindru |
| --- | --- |

—

il-ħajt taċ-ċilindru

| — | il-krankcase |
| --- | --- |

—

il-krankcase

7.1.8.   Sistema ta’ injezzjoni tal-fjuwil (magni diżil):

| — | injettur fil-mogħdija tal-pompa |
| --- | --- |

—

injettur fil-mogħdija tal-pompa

| — | pompa ġol-mogħdija |
| --- | --- |

—

pompa ġol-mogħdija

| — | pompa tad-distributur |
| --- | --- |

—

pompa tad-distributur

| — | element waħdieni |
| --- | --- |

—

element waħdieni

| — | injettur ta’ l-unità |
| --- | --- |

—

injettur ta’ l-unità

7.1.9.   Sistema tat-teħid tal-fjuwil (magni li jaħdmu bil-gass):

| — | unità tat-taħlit |
| --- | --- |

—

unità tat-taħlit

| — | induzzjoni/injezzjoni tal-gass (f’punt wieħed, f’diversi punti) |
| --- | --- |

—

induzzjoni/injezzjoni tal-gass (f’punt wieħed, f’diversi punti)

| — | injezzjoni tal-likwidu (f’punt wieħed, f’diversi punti) |
| --- | --- |

—

injezzjoni tal-likwidu (f’punt wieħed, f’diversi punti)

7.1.10.   Sistema tat-tqabbid (magni li jaħdmu bil-gass)

7.1.11.   Karatteristiċi mħallta:

| — | riċirkolazzjoni tal-gass ta’ l-egżost |
| --- | --- |

—

riċirkolazzjoni tal-gass ta’ l-egżost

| — | injezzjoni/emulsjoni ta’ l-ilma |
| --- | --- |

—

injezzjoni/emulsjoni ta’ l-ilma

| — | injezzjoni ta’ l-arja oħra |
| --- | --- |

—

injezzjoni ta’ l-arja oħra

| — | sistema li tkessaħ iċ-ċarġ |
| --- | --- |

—

sistema li tkessaħ iċ-ċarġ

7.1.12.   Trattament wara l-egżost:

| — | katalizzatur bi 3-naħat |
| --- | --- |

—

katalizzatur bi 3-naħat

| — | katalizzatur ta’ l-ossidazzjoni |
| --- | --- |

—

katalizzatur ta’ l-ossidazzjoni

| — | katalizzatur li jnaqqas |
| --- | --- |

—

katalizzatur li jnaqqas

| — | reattur termali |
| --- | --- |

—

reattur termali

| — | maqbad tal-partikuli separati |
| --- | --- |

—

maqbad tal-partikuli separati

7.2.   Għażla ta’ magna oriġinali

7.2.1.   Magni diżil

Il-magna oriġinali tal-familja għandha tintgħażel permezz tal-kriterji tat-twassil massimu tal-fjuwil għal kull stroke fil-veloċità massima dikjarata tas-saħħa li ddawwar. F’każ li żewġ magni jew aktar ikollhom dawn il-kriterji ewlenin, il-magna oriġinali trid tintgħażel permezz tal-kriterji l-oħra ta’ l-ogħla twassil ta’ fjuwil għal kull stroke fil-veloċità klassifikata. Taħt ċerti ċirkostanzi, l-awtorità li tapprova tista’ tasal għall-konklużjoni li l-agħar każ tar-rata ta’ emissjonijiet tal-familja tista’ tiġi kkaratterizzata bl-aħjar mod billi tiġi ttestjata magna oħra. Għalhekk, l-awtorità li tapprova tista’ tagħżel magna oħra għat-test ibbażata fuq dawk il-karatteristiċi, li jindikaw li jista’ jkollha l-ogħla livell ta’ emissjonijiet mill-magni fi ħdan dik il-familja.

Jekk magni fi ħdan il-familja jkollha karatteristiċi oħra li jvarjaw, li jistgħu jitqiesu li jaffettwaw l-emissjonijiet ta’ l-egżost, dawn il-karatteristiċi jridu jkunu identifikati wkoll u jitqiesu fl-għażla tal-magna oriġinali.

7.2.2.   Magni li jaħdmu bil-gass

Il-magna oriġinali tal-familja trid tintgħażel permezz tal-kriterji ewlenin ta’ l-akbar ċaqliq. F’każ li żewġ magni jew aktar ikollhom dawn il-kriterji ewlenin, il-magna oriġinali trid tintgħażel permezz tal-kriterji l-oħra fl-ordni li ġejja:

| — | l-ogħla twassil tal-fjuwil għal kull stroke fil-veloċità tas-saħħa klassifikata ddikjarata; |
| --- | --- |

—

l-ogħla twassil tal-fjuwil għal kull stroke fil-veloċità tas-saħħa klassifikata ddikjarata;

| — | l-aktar ħin avvanzat ta’ meta għandha ssir l-ispark; |
| --- | --- |

—

l-aktar ħin avvanzat ta’ meta għandha ssir l-ispark;

| — | l-aktar rata baxxa EGR; |
| --- | --- |

—

l-aktar rata baxxa EGR;

| — | l-ebda pompa ta’ l-arja jew pompa bl-aktar fluss baxx proprja ta’ l-arja. |
| --- | --- |

—

l-ebda pompa ta’ l-arja jew pompa bl-aktar fluss baxx proprja ta’ l-arja.

Taħt ċerti ċirkostanzi, l-awtorità li tapprova tista’ tasal għall-konklużjoni li l-agħar każ tar-rata ta’ emissjonijiet tal-familja jista’ jiġi kkaratterizzat bl-aħjar mod billi tiġi ttestjata magna oħra. Għalhekk, l-awtorità li tapprova tista’ tagħżel magna oħra għat-test ibbażata fuq karatteristiċi, li jindikaw li jista’ jkollha l-ogħla livell ta’ emissjonijiet mill-magni fi ħdan dik il-familja.

8.   KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

Il-konformità tal-proċeduri tal-produzzjoni għandha taqbel ma’ dawk stipulati fil-Ftehim, fl-appendiċi 2 (E/ECE/324-E/ECE/TRANS/505/Rev.2), ma’ dawn ir-rekwiżiti li ġejjin:

8.1.   Kull magna jew vettura li jkollha fuqha marka ta’ l-approvazzjoni kif preskritta taħt dan ir-Regolament għandha wkoll tkun iffabbrikata sabiex tikkonforma, fir-rigward tad-deskrizzjoni kif mogħtija fil-formola ta’ l-approvazzjoni u l-annessi tagħha, mat-tip approvat.

8.2.   Ġeneralment, il-konformità tal-produzzjoni fir-rigward tal-limitar ta’ l-emissjonijiet hi ċċekkjata abbażi tad-deskrizzjoni mogħtija fil-formola ta’ komunikazzjoni u l-annessi tagħha.

Jekk l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu iridu jitkejlu u l-approvazzjoni ta' magna kellha waħda jew diversi estensjonijiet, it-testijiet iridu jsiru fuq il-magna(/i) deskritti fil-pakkett ta' informazzjoni marbut ma' l-estensjoni relevanti.

Il-konformità tal-magna li ġiet sottoposta għal test tas-sustanza li tniġġes:

Wara li l-magna titressaq quddiem l-awtoritajiet, il-fabbrikant m’għandux jagħmel l-ebda aġġustament fuq il-magni magħżula.

8.3.1.1.   Tliet magni huma magħżula bl-addoċċ mis-serje. Il-magni li huma soġġetti għat-testjar biss fit-testijiet ta' l-ESC u l-ELR jew biss fit-test ta' l-ETC għall-approvazzjoni għal ringiela A tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1. huma soġġetti għal dawk it-testijiet applikabbli biex tiġi ċċekkjata l-konformità tal-produzzjoni. Bil-kunsens ta’ l-awtorità, il-magni l-oħra kollha approvati għal ringiela A, B1 jew B2, jew Ċ tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1. huma sottoposti għat-testjar jew fiċ-ċikli ta’ l-ESC u l-ELR jew fiċ-ċiklu ta' l-ETC għall-iċċekkjar tal-konformità tal-produzzjoni. Il-valuri tal-limiti jinsabu fil-paragrafu 5.2.1. tar-Regolament.

8.3.1.2.   It-testijiet isiru skond l-appendiċi 1 ta' dan ir-Regolament, fejn l-awtorità kompetenti hi sodisfatta bid-devjazzjoni standard tal-produzzjoni mogħtija mill-fabbrikant.

It-testijiet isiru skond l-appendiċi 2 ta’ dan ir-Regolament, fejn l-awtorità kompetenti mhix sodisfatta bid-devjazzjoni standard tal-produzzjoni mogħtija mill-fabbrikant.

Fuq talba tal-fabbrikant, it-testijiet jistgħu jsiru skond l-appendiċi 3 ta’ dan ir-Regolament.

8.3.1.3.   Abbażi ta' test tal-magna permezz ta' teħid ta' kampjuni, il-produzzjoni ta' serje hi meqjusa li qed tikkonforma fejn deċiżjoni li jgħaddu tintlaħaq għals-sustanzi li jniġġsu kollha u li ma tikkonformax fejn deċiżjoni li jeħel tintlaħaq għal s-sustanza li tniġġes wieħed, skond il-kriterji tat-test applikati fl-appendiċi adattat.

Meta tintlaħaq deċiżjoni li jgħaddi għal s-sustanza li tniġġes wieħed, din id-deċiżjoni ma tistax tiġi mibdula bi kwalunkwe testijiet addizzjonali oħra magħmula sabiex tintlaħaq deċiżjoni għals-sustanzi li jniġġsu l-oħra.

Jekk ma tintlaħaq l-ebda deċiżjoni li jgħaddu għals-sustanzi li jniġġsu kollha u jekk l-ebda deċiżjoni li jeħel ma tintlaħaq għal s-sustanza li tniġġes wieħed isir test fuq magna oħra (ara l-figura 2).

Jekk ma tintlaħaq l-ebda deċiżjoni, il-fabbrikant jista’ jiddeċiedi meta jrid biex iwaqqaf l-ittestjar. F’dak il-każ tiġi rekordjata deċizjoni li teħel.

It-testijiet isiru fuq magni li jkun għadhom kemm ġew immanifatturati. Magni li jieħdu l-fjuwil tal-gass irid isirilhom it-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura mfissra fil-paragrafu 3 ta' l-appendiċi 2 ta’ l-anness 4.

8.3.2.1.   Iżda, fuq talba tal-fabbrikant, it-testijiet jistgħu jsiru fuq magni diżil jew tal-gass li sarilhom it-tħaddim tal-bidu għal aktar mill-perjodu li hemm referenza għalih fil-paragrafu 8.4.2.2., sa massimu ta’ 100 siegħa. F’dan il-każ, il-proċedura tat-tħaddim tal-bidu ssir mill-fabbrikant li jrid jintrabat li ma jagħmel l-ebda aġġustamenti lil dawk il-magni.

8.3.2.2.   Meta l-fabbrikant jitlob li jagħmel proċedura tat-tħaddim tal-bidu skond il-paragrafu 8.4.2.2.1., tista' ssir fuq:

| — | il-magni kollha li huma ttestjati, |
| --- | --- |

—

il-magni kollha li huma ttestjati,

jew,

| — | l-ewwel magna ttestjata, bl-għarfien ta' koeffiċjent ta' l-evoluzzjoni kif ġej:






  — | l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes se jitkejlu f’żero u f“x” sigħat fuq l-ewwel magna ttestjata, |
| --- | --- | --- |

—

l-ewwel magna ttestjata, bl-għarfien ta' koeffiċjent ta' l-evoluzzjoni kif ġej:

—

l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes se jitkejlu f’żero u f“x” sigħat fuq l-ewwel magna ttestjata,

| — | il-koeffiċjent ta’ evoluzzjoni ta’ l-emissjonijiet bejn żero u “x” sigħat se jkun ikkalkulat għal kull s-sustanza li tniġġes: |
| --- | --- |

—

il-koeffiċjent ta’ evoluzzjoni ta’ l-emissjonijiet bejn żero u “x” sigħat se jkun ikkalkulat għal kull s-sustanza li tniġġes:Formula

Jista’ jkun inqas minn wieħed.

Il-magni tat-test sussegwenti mhux se jkunu sottoposti għall-proċedura tat-tħaddim tal-bidu, iżda l-emissjonijiet tagħhom fis-siegħa żero se jkunu modifikati mill-koeffiċjent ta’ evoluzzjoni.

F’dan il-każ, il-valuri li jridu jittieħdu se jkunu:

| — | il-valuri f“x” sigħat għall-ewwel magna, |
| --- | --- |

—

il-valuri f“x” sigħat għall-ewwel magna,

| — | il-valuri f’żero sigħat immultiplikati bil-koeffiċjent ta’ evoluzzjoni għall-magni l-oħra. |
| --- | --- |

—

il-valuri f’żero sigħat immultiplikati bil-koeffiċjent ta’ evoluzzjoni għall-magni l-oħra.

8.3.2.3.   Għall-magni li jieħdu fjuwil diżil u LPG, dawn it-testijiet kollha jistgħu jsiru bi fjuwil kummerċjali. Iżda, fuq talba tal-fabbrikant, il-fjuwils ta’ referenza deskritti fl-annessi 5 jew 7 jistgħu jintużaw. Dan ifisser li testijiet, kif deskritti fil-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament, b’talanqas tnejn mill-fjuwils ta’ referenza għal kull magna li taħdem bil-gass.

8.3.2.4.   Għall-magni li jieħdu fjuwil NG, dawn it-testijiet kollha jistgħu jsiru bi fjuwil kummerċjali b’dan il-mod li ġej:

| (i) | għall-magni mmarkati H bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa H (0,89 ≤ Sλ ≤ 1,00); |
| --- | --- |

(i)

għall-magni mmarkati H bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa H (0,89 ≤ Sλ ≤ 1,00);

| (ii) | għall-magni mmarkati L bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa L (1,00 ≤ Sλ ≤ 1,19); |
| --- | --- |

(ii)

għall-magni mmarkati L bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa L (1,00 ≤ Sλ ≤ 1,19);

| (iii) | għall-magni mmarkati HL bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa estrema tal-fattur tal-qlib 8 (0,89 ≤ Sλ ≤ 1,19). |
| --- | --- |

(iii)

għall-magni mmarkati HL bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa estrema tal-fattur tal-qlib 8 (0,89 ≤ Sλ ≤ 1,19).

Iżda, fuq talba tal-fabbrikant, il-fjuwils ta’ referenza deskritti fl-anness 6 jistgħu jintużaw. Dan jimplika testijiet, kif deskritti fil-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament.

8.3.2.5.   Fil-każ ta’ tilwim ikkawżat bin-nuqqas ta’ konformità tal-magni li jieħdu fjuwil tal-gass meta jużaw fjuwil kummerċjali, it-testijiet iridu jsiru bi fjuwil ta’ referenza li fuqu ġiet ittestjata l-vettura oriġinali, jew bi fjuwil 3 possibbli addizzjonali kif imsemmi fil-paragrafi 4.1.3.1. u 4.2.1.1., li fuqu setgħet ġiet ittestjata l-magna oriġinali. Imbagħad, ir-riżultat irid jinqaleb permezz ta’ kalkolazzjoni li tapplika l-fattur(i) relevanti “r”, “ra” jew “rb” kif deskritt fil-paragrafi 4.1.3.2., 4.1.5.1. u 4.2.1.2. Jekk r, ra jew rb huma inqas minn 1 m'għandha ssir l-ebda korrezzjoni. Ir-riżultati mkejla u r-riżultati kkalkulati jridu juri li l-magna tilħaq il-valuri tal-limiti bil-fjuwils relevanti kollha (fjuwils 1, 2 u, jekk japplika, fjuwil 3 fil-każ ta' magni li jaħdmu bil-gass naturali u fjuwils A u B fil-każ ta' magni LPG).

8.3.2.6.   It-testijiet għall-konformità tal-produzzjoni ta’ magna li tieħu fjuwil tal-gass li tqegħdet biex taħdem fuq kompożizzjoni waħda speċifika ta’ fjuwil għandhom isiru fuq il-fjuwil li għalih ġiet ikkalibrata l-magna.

9.   PENALI GĦAL NUQQAS TA’ KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

9.1.   L-approvazzjoni mogħtija fil-każ ta’ tip ta’ magna jew vettura skond dan ir-Regolament tista’ tkun irtirata jekk ma jkunx hemm konformità mar-rekwiżiti stipulati fil-paragrafu 8.1, jew jekk il-magna(/i) jew il-vettura(/i) meħuda ma jgħaddux mit-testijiet preskritt fil-paragrafu 8.3.

9.2.   Jekk Parti Kontraenti tal-Ftehim ta’ l-1958 li tapplika dan ir-regolament tirtira approvazzjoni li tkun tat qabel, hi għandha minnufih tgħarraf b’dan lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament, permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li taqbel mal-mudell fl-annessi 2A jew 2B ta' dan ir-Regolament.

10.   MODIFIKAZZJONI U ESTENSJONI TA’ L-APPROVAZZJONI TAT-TIP APPROVAT

Kull modifikazzjoni tat-tip approvat għandha tkun mgħarrfa lill-awtorità li tapprova li approvat it-tip. Id-dipartiment imbagħad jista’ jew:

10.1.1.   Iqis li l-modifikazzjonijiet li saru x’aktarx ma jkollhomx effett negattiv kbir, u li xorta waħda t-tip modifikat għadu jikkonforma mar-rekwiżit; jew

10.1.2.   Jirrikjedi li s-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet jagħmel rapport ieħor dwar it-test.

10.2.   Sew jekk tkun ikkonfermata jew miċħuda l-approvazzjoni, billi tispeċifika t-tibdiliet, din għandha tintbagħat permezz tal-proċedura speċifikata fil-paragrafu 4.5. lill-Partijiet tal-Ftehim li japplikaw dan ir-Regolament.

10.3.   L-awtorità kompetenti li toħroġ l-estensjoni ta’ l-approvazzjoni għandha tassenja numru tas-serje li dik l-estensjoni u tgħarraf b'dan lill-Partijiet l-oħra tal-Ftehim ta' l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta' formola ta' komunikazzjoni li tikkonforma mal-mudell f’annessi 2A jew 2B ta’ dan ir-Regolament.

11.   IL-PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX

Jekk id-detentur ta’ l-approvazzjoni jwaqqaf għal kollox il-fabbrikazzjoni tat-tip approvat skond dan ir-Regolament, hu għandu jgħarraf b’dan lill-awtorità li tat l-approvazzjoni. Meta tirċievi l-komunikazzjoni relevanti dik l-awtorità għandha tgħarraf b’dan lill-Partijiet l-oħra tal-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li taqbel mal-mudell f’annessi 2A jew 2B ta’ dan ir-Regolament.

12.   DISPOŻIZZJONIJIET TRANSIZZJONALI

12.1.   Ġenerali

12.1.1.   Mid-data uffiċjali tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta’ emendi 04, l-ebda Parti Kontraenti li tapplika dan ir-Regolament m’għandha tiċħad li tagħti approvazzjoni ECE taħt dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04.

12.1.2.   Mid-data tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta' emendi 04, il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament iridu jagħtu biss l-approvazzjonijiet ECE jekk il-magna tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04.

Il-magna trid tkun sottoposta għat-testijiet relevanti stipulati fil-paragrafu 5.2. ta' dan ir-Regolament u trid, skond il-paragrafi 12.2.1., 12.2.2. u 12.2.3 t'hawn taħt, tissodisfa l-limiti ta' l-emissjonijiet relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta' dan ir-Regolament.

12.2.   Approvazzjonijiet ġodda tat-tip

12.2.1.   Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 12.4.1., il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament iridu, mid-data tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta’ emendi 04 għal dan ir-Regolament, jagħtu biss l-approvazzjoni ECE lil magna jekk dik il-magna tissodisfa l-limiti ta' emissjonijiet relevanti tar-Ringieli A, B1, B2 jew Ċ fit-tabelli tal-paragrafu 5.2.1. ta' dan ir-Regolament.

12.2.2.   Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 12.4.1., il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament iridu, mill-1 t’Ottubru 2005, jagħtu approvazzjoni ECE lill-magna biss jekk dik il-magna tissodisfa l-limiti ta’ emissjonijiet relevanti tar-Ringieli B1, B2 jew Ċ fit-tabelli tal-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament.

12.2.3.   Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 12.4.1., il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament iridu, mill-1 t’Ottubru 2008, jagħtu approvazzjoni biss ECE lil magna jekk dik il-magna tissodisfa l-limiti ta' emissjonijiet relevanti tar-Ringieli B2 jew Ċ fit-tabelli tal-paragrafu 5.2.1. ta' dan ir-Regolament.

12.3.   Limitu tal-validità ta’ approvazzjonijiet tat-tip antiki

12.3.1.   Barra d-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 12.3.2. u 12.3.3., mid-data uffiċjali tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta' emendi 04, l-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija għal dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 03 m’għandhomx jibqgħu validi, sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ magna approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04, skond il-paragrafu 12.2.1. t’hawn fuq.

12.3.2.   Estensjoni ta’ l-approvazzjoni tat-tip

12.3.2.1.   Il-paragrafi 12.3.2.2. u 12.3.2.3. t’hawn taħt għandhom japplikaw biss għall-magni ġodda li jaqbdu bil-kompressjoni u vetturi ġodda mbuttati ‘l quddiem permezz ta’ magna li taħdem bil-kompressjoni li ġiet approvata għar-rekwiżiti tar-ringiela A tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament.

12.3.2.2.   Bħala alternattiva għall-paragrafi 5.1.3. u 5.1.4., il-fabbrikant jista’ jippreżenta lis-servizz tekniku r-riżultati tat-test li jeżamina NOx billi juża' l-ETC fuq il-magna li tikkonforma mal-karatteristiċi tal-magna oriġinali deskritta fl-anness 1, u jqis id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 5.1.4.1. u 5.1.4.2. Il-fabbrikant għandu jipprovdi wkoll stqarrija bil-miktub li l-magna ma tużax l-ebda mekkaniżmu ta’ telf jew strateġija irrazzjonali li tikkontrolla l-emissjonijiet kif imfissra fil-paragrafu 2. ta’ dan ir-Regolament.

12.3.2.3.   Il-fabbrikant għandu jipprovdi wkoll stqarrija bil-miktub li r-riżultati tat-test li jeżamina NOx u d-dikjarazzjoni għall-magna oriġinali, kif imsemmija fil-paragrafu 5.1.4., jgħoddu wkoll għat-tipi ta' magni kollha fi ħdan il-familja tal-magna deskritta fl-anness 1.

12.3.3.   Magni li jaħdmu bil-gass

Mill-1 t’Ottubru 2003, l-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija lill-magni li jaħdmu bil-gass għal dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 03 m’għandhomx jibqgħu validi, sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ magna approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04, skond il-paragrafu 12.2.1. t'hawn fuq.

12.3.4.   Mill-1 t’Ottubru 2006, l-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija għal dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta' emendi 04 m'għandhomx jibqgħu validi, sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ magna approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04, skond il-paragrafu 12.2.2. t’hawn fuq.

12.3.5.   Mill-1 t’Ottubru 2009, l-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija għal dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta' emendi 04 m'għandhomx jibqgħu validi, sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ magna approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendati mis-serje ta’ emendi 04, skond il-paragrafu 12.2.3. t’hawn fuq.

12.4.   Partijiet ta’ rimpjazzament għall-vetturi li qed jintużaw

12.4.1.   Il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament jistgħu jibqgħu jagħtu approvazzjonijiet għal dawk il-magni li jikkonformaw mar-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat minn kull serje ta’ emendi li kien hemm qabel, jew għal kull livell tar-Regolament kif emendat mis-serje ta' emendi 04, dejjem jekk il-magna hi ppjanata li tintuża' bħala rimpjazzament għal vettura li qed tintuża' u li għaliha dak l-istandard ta’ qabel kien japplika fid-data ta’ meta bdiet taħdem il-vettura.

13.   L-ISMIJIET U L-INDIRIZZI TAS-SERVIZZI TEKNIĊI RESPONSABBLI BIEX JAGĦMLU T-TESTIJIET TA’ L-APPROVAZZJONI, U TAD-DIPARTIMENTI AMMINISTRATTIVI

Il-Partijiet tal-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament għandhom jibagħtu lis-segretarjat tan-Nazzjonijiet Uniti l-ismijiet u l-indirizzi tas-servizzi tekniċi responsabbli biex jagħmlu t-testijiet ta’ l-approvazzjoni u tad-dipartimenti amministrattivi li jagħtu l-approvazzjoni u li dwarhom għandhom jintbagħtu formoli li jiċċertifikaw l-approvazzjoni jew l-estensjoni jew iċ-ċaħda jew l-irtirar ta’ approvazzjoni, maħruġa f’pajjiżi oħra.

Appendiċi 1

PROĊEDURA GĦAT-TESTJAR TAL-KONFORMITA' TAL-PRODUZZJONI META D-DEVJAZZJONI STANDARD HI SODISFAĊENTI

1.   Dan l-appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża' biex tkun ivverifikata l-konformità għall-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu meta d-devjazzjoni standard tal-produzzjoni tal-fabbrikant hi sodisfaċenti.

2.   B'daqs ta' kampjun minimu ta' tlieta, il-proċedura ta' kampjunar hi ssettjata sabiex il-probabbiltà li lott jgħaddi minn test b'40 fil-mija tal-magni d’fettużi hi 0,95 (riskju tal-produttur = 5 fil-mija), filwaqt li l-probabbiltà li lott jiġi aċċettat b’65 fil-mija tal-magni difettużi hi 0,10 (riskju tal-konsumatur =10 fil-mija).

3.   Il-proċedura li ġejja hi użata għal kull wieħed mils-sustanzi li jniġġsu mogħtija fil-paragrafu 5.2.1. tar-Regolament (ara l-Figura 2):

Ħalli:

| L | = | il-logaritmu naturali tal-valur li jillimita għals-sustanza li tniġġes; |
| --- | --- | --- |
| xi | = | il-logaritmu naturali tal-kejl għall-magna i-th fil-kampjun; |
| s | = | stima tad-devjazzjoni standard tal-produzzjoni (wara li jittieħed il-logaritmu naturali tal-kejlijiet); |
| n | = | in-numru tal-kampjun preżenti. |

L

=

il-logaritmu naturali tal-valur li jillimita għals-sustanza li tniġġes;

xi

=

il-logaritmu naturali tal-kejl għall-magna i-th fil-kampjun;

s

=

stima tad-devjazzjoni standard tal-produzzjoni (wara li jittieħed il-logaritmu naturali tal-kejlijiet);

n

=

in-numru tal-kampjun preżenti.

4.   Għal kull kampjun it-total tad-devjazzjonijiet standardizzati għal-limitu hu kkalkulat permezz tal-formula li ġejja:

Formula

5.   Imbagħad:

| — | jekk ir-riżultat ta’ l-istatistika tat-test hu akbar min-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella 3, tintlaħaq deċiżjoni li tgħaddi għals-sustanza li tniġġes; |
| --- | --- |

—

jekk ir-riżultat ta’ l-istatistika tat-test hu akbar min-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella 3, tintlaħaq deċiżjoni li tgħaddi għals-sustanza li tniġġes;

| — | jekk ir-riżultat ta’ l-istatistika tat-test hu inqas min-numru tad-deċiżjoni li teħel għad-daqs ta’ kampjun mogħti fit-tabella 3, deċiżjoni li teħel tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes; |
| --- | --- |

—

jekk ir-riżultat ta’ l-istatistika tat-test hu inqas min-numru tad-deċiżjoni li teħel għad-daqs ta’ kampjun mogħti fit-tabella 3, deċiżjoni li teħel tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes;

| — | inkella, magna oħra tiġi ttestjata skond il-paragrafu 8.3.1. tar-Regolament u l-proċedura ta' kalkolazzjoni hi applikata fuq il-kampjun miżjuda b'unità oħra. |
| --- | --- |

—

inkella, magna oħra tiġi ttestjata skond il-paragrafu 8.3.1. tar-Regolament u l-proċedura ta' kalkolazzjoni hi applikata fuq il-kampjun miżjuda b'unità oħra.

Tabella 3

Numri tad-deċiżjoni li Tgħaddi u li Teħel fl-appendiċi 1 Pjan Kampjunarju

L-iżgħar daqs ta’ kampjun: 3

| In-numru kumulattiv tal-magni ttestjati (daqs tal-kampjun) | In-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi An | In-numru tad-deċiżjoni li teħel Bn |
| --- | --- | --- |
| 3 | 3,327 | –4,724 |
| 4 | 3,261 | –4,790 |
| 5 | 3,195 | –4,856 |
| 6 | 3,129 | –4,922 |
| 7 | 3,063 | –4,988 |
| 8 | 2,997 | –5,054 |
| 9 | 2,931 | –5,120 |
| 10 | 2,865 | –5,185 |
| 11 | 2,799 | –5,251 |
| 12 | 2,733 | –5,317 |
| 13 | 2,667 | –5,383 |
| 14 | 2,601 | –5,449 |
| 15 | 2,535 | –5,515 |
| 16 | 2,469 | –5,581 |
| 17 | 2,403 | –5,647 |
| 18 | 2,337 | –5,713 |
| 19 | 2,271 | –5,779 |
| 20 | 2,205 | –5,845 |
| 21 | 2,139 | –5,911 |
| 22 | 2,073 | –5,977 |
| 23 | 2,007 | –6,043 |
| 24 | 1,941 | –6,109 |
| 25 | 1,875 | –6,175 |
| 26 | 1,809 | –6,241 |
| 27 | 1,743 | –6,307 |
| 28 | 1,677 | –6,373 |
| 29 | 1,611 | –6,439 |
| 30 | 1,545 | –6,505 |
| 31 | 1,479 | –6,571 |
| 32 | –2,112 | –2,112 |

In-numru kumulattiv tal-magni ttestjati (daqs tal-kampjun)

In-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi An

In-numru tad-deċiżjoni li teħel Bn

3

3,327

–4,724

4

3,261

–4,790

5

3,195

–4,856

6

3,129

–4,922

7

3,063

–4,988

8

2,997

–5,054

9

2,931

–5,120

10

2,865

–5,185

11

2,799

–5,251

12

2,733

–5,317

13

2,667

–5,383

14

2,601

–5,449

15

2,535

–5,515

16

2,469

–5,581

17

2,403

–5,647

18

2,337

–5,713

19

2,271

–5,779

20

2,205

–5,845

21

2,139

–5,911

22

2,073

–5,977

23

2,007

–6,043

24

1,941

–6,109

25

1,875

–6,175

26

1,809

–6,241

27

1,743

–6,307

28

1,677

–6,373

29

1,611

–6,439

30

1,545

–6,505

31

1,479

–6,571

32

–2,112

–2,112

Appendiċi 2

PROĊEDURA GĦAT-TESTJAR TAL-KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI META D-DEVJAZZJONI STANDARD MHIX SODISFAĊENTI JEW MA TEŻISTIX

1.   Dan l-appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża' biex tivverifika l-konformità tal-produzzjoni għall-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu meta d-devjazzjoni standard tal-produzzjoni tal-fabbrikant jew mhix sodisfaċenti jew ma teżistix.

2.   B’daqs minimu tal-kampjun ta’ tliet magni, il-proċedura ta' kampjunar hi ssettjata sabiex il-probabbiltà li lott jgħaddi minn test b’40 fil-mija tal-magni difettużi hi 0,95 (riskju tal-produttur = 5 fil-mija), filwaqt li l-probabbiltà li lott jiġi aċċettat b’65 fil-mija tal-magni difettużi hi 0,10 (ir-riskju tal-konsumatur = 10 fil-mija).

3.   Il-valuri tas-sustanzi li jniġġsu mogħtija fil-paragrafu 5.2.1. tar-Regolament huma meqjusa li huma mqassma b’mod normali u għandhom jiġu trasformati billi jittieħdu l-logaritmi naturali tagħhom.

Ħalli m0 u m jirrappreżentaw id-daqs minimu u massimu tal-kampjun rispettivament (m0 = 3 and m = 32) u ħalli n tirrappreżenta n-numru tal-kampjun preżenti.

4.   Jekk il-logaritmi naturali tal-valuri mkejla fis-serje huma x1, x2, ..., xi u L huwa l-logaritmu naturali tal-valur tal–limitu għals-sustanza li tniġġes, imbagħad, fisser

| u, | di = xi – L |
| --- | --- |
| |
| |

u,

di = xi – L

Formula

Formula

5.   Tabella 4 turi l-valuri tan-numri tad-deċiżjoni li tgħaddi (An) u li teħel (Bn) meta mqabbla man-numru tal-kampjun preżenti. Ir-riżultat ta’ l-istatistika tat-test huwa l-proporzjon Formulau jrid jintuża' biex jiddetermina jekk is-serje għaddietx jew weħlet kif ġej:

Għal m0 ≤ n ≤ m:

| — | tgħaddi s-serje jekk |
| --- | --- |

—

tgħaddi s-serje jekk Formula

| — | teħel is-serje jekk |
| --- | --- |

—

teħel is-serje jekk Formula

| — | ħu kejl ieħor jekk |
| --- | --- |

—

ħu kejl ieħor jekk Formula

6.   Kummenti:

Il-formuli li ġejjin repetuti huma utli biex jiġu kkalkulati l-valuri suċċessivi ta’ l-istatistika tat-test:

Formula

Formula

Formula

Tabella 4

Numri tad-deċiżjoni li Tgħaddi u li Teħel ta’ l-appendiċi 2 Pjan Kampjunarju

Daqs minimu tal-kampjun: 3

| In-numru kumulattiv tal-magni ttestjati (daqs tal-kampjun) | In-numru tad-deċizjoni li tgħaddi An | In-numru tad-deċiżjoni li teħel Bn |
| --- | --- | --- |
| 3 | –0,80381 | 16,64743 |
| 4 | –0,76339 | 7,68627 |
| 5 | –0,72982 | 4,67136 |
| 6 | –0,69962 | 3,25573 |
| 7 | –0,67129 | 2,45431 |
| 8 | –0,64406 | 1,94369 |
| 9 | –0,61750 | 1,59105 |
| 10 | –0,59135 | 1,33295 |
| 11 | –0,56542 | 1,13566 |
| 12 | –0,53960 | 0,97970 |
| 13 | –0,51379 | 0,85307 |
| 14 | –0,48791 | 0,74801 |
| 15 | –0,46191 | 0,65928 |
| 16 | –0,43573 | 0,58321 |
| 17 | –0,40933 | 0,51718 |
| 18 | –0,38266 | 0,45922 |
| 19 | –0,35570 | 0,40788 |
| 20 | –0,32840 | 0,36203 |
| 21 | –0,30072 | 0,32078 |
| 22 | –0,27263 | 0,28343 |
| 23 | –0,24410 | 0,24943 |
| 24 | –0,21509 | 0,21831 |
| 25 | –0,18557 | 0,18970 |
| 26 | –0,15550 | 0,16328 |
| 27 | –0,12483 | 0,13880 |
| 28 | –0,09354 | 0,11603 |
| 29 | –0,06159 | 0,09480 |
| 30 | –0,02892 | 0,07493 |
| 31 | –0,00449 | 0,05629 |
| 32 | 0,03876 | 0,03876 |

In-numru kumulattiv tal-magni ttestjati (daqs tal-kampjun)

In-numru tad-deċizjoni li tgħaddi An

In-numru tad-deċiżjoni li teħel Bn

3

–0,80381

16,64743

4

–0,76339

7,68627

5

–0,72982

4,67136

6

–0,69962

3,25573

7

–0,67129

2,45431

8

–0,64406

1,94369

9

–0,61750

1,59105

10

–0,59135

1,33295

11

–0,56542

1,13566

12

–0,53960

0,97970

13

–0,51379

0,85307

14

–0,48791

0,74801

15

–0,46191

0,65928

16

–0,43573

0,58321

17

–0,40933

0,51718

18

–0,38266

0,45922

19

–0,35570

0,40788

20

–0,32840

0,36203

21

–0,30072

0,32078

22

–0,27263

0,28343

23

–0,24410

0,24943

24

–0,21509

0,21831

25

–0,18557

0,18970

26

–0,15550

0,16328

27

–0,12483

0,13880

28

–0,09354

0,11603

29

–0,06159

0,09480

30

–0,02892

0,07493

31

–0,00449

0,05629

32

0,03876

0,03876

Appendiċi 3

PROĊEDURA GĦAT-TESTJAR TAL-KONFORMITA TAL-PRODUZZJONI META JITLOB IL-FABBRIKANT

1.   Dan l-appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża' biex tivverifika, fuq talba tal-fabbrikant, il-konformità tal-produzzjoni għall-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu.

2.   B’daqs minimu tal-kampjun ta’ tliet magni, il-proċedura ta' kampjunar hi ssettjata sabiex il-probabbiltà li lott jgħaddi minn test b’30 fil-mija tal-magni difettużi hi 0.90 (riskju tal-produttur = 10 fil-mija), filwaqt li l-probabbiltà li lott jiġi aċċettat b’65 fil-mija tal-magni difettużi hi 0.10 (ir-riskju tal-konsumatur = 10 fil-mija).

3.   Il-proċedura li ġejja hi użata għal kull wieħed mils-sustanzi li jniġġsu imsemmija fil-paragrafu 5.2.1. tar-Regolament (ara l-figura 2):

Ħalli:

| L | = | il-valur tal-limitu għals-sustanza li tniġġes, |
| --- | --- | --- |
| xi | = | il-valur tal-kejl għall-magna i-th tal-kampjun, |
| n | = | in-numru tal-kampjun preżenti. |

L

=

il-valur tal-limitu għals-sustanza li tniġġes,

xi

=

il-valur tal-kejl għall-magna i-th tal-kampjun,

n

=

in-numru tal-kampjun preżenti.

4.   Ikkalkula għall-kampjun l-istatistika tat-test li tikkwantifika n-numru ta' magni li ma jikkonformawx, jiġifieri xi ≥ L:

5.   Imbagħad:

| — | jekk l-istatistika tat-test hi inqas minn jew ugwali għad-deċiżjoni li tgħaddi għad-daqs tal-kampjun fit-tabella 5, deċiżjoni li tgħaddi tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes; |
| --- | --- |

—

jekk l-istatistika tat-test hi inqas minn jew ugwali għad-deċiżjoni li tgħaddi għad-daqs tal-kampjun fit-tabella 5, deċiżjoni li tgħaddi tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes;

| — | jekk l-istatistika tat-test hi akbar minn jew ugwali għan-numru tad-deċiżjoni li teħel għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella 5, deċiżjoni li teħel tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes; |
| --- | --- |

—

jekk l-istatistika tat-test hi akbar minn jew ugwali għan-numru tad-deċiżjoni li teħel għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella 5, deċiżjoni li teħel tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes;

| — | inkella, tiġi ttestjata magna oħra skond il-paragrafu 8.3.1. tar-Regolament u l-proċedura ta’ kalkolazzjoni hi applikata fuq il-kampjun miżjud b’unità waħda. |
| --- | --- |

—

inkella, tiġi ttestjata magna oħra skond il-paragrafu 8.3.1. tar-Regolament u l-proċedura ta’ kalkolazzjoni hi applikata fuq il-kampjun miżjud b’unità waħda.

Fit-tabella 5 in-numri tad-deċiżjoni li tgħaddi u li teħel huma kkalkulati permezz ta’ l-Istandard Internazzjonali ISO 8422:1991.

Tabella 5

In-numri tad-deċiżjoni li Tgħaddi u li Teħel ta’ l-appendiċi 3 Pjan Kampjunarju

Id-daqs minimu tal-kampjun: 3

| In-numru kumulattiv tal-magni ttestjati (daqs tal-kampjun) | In-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi | In-numru tad-deċiżjoni li teħel |
| --- | --- | --- |
| 3 | — | 3 |
| 4 | 0 | 4 |
| 5 | 0 | 4 |
| 6 | 1 | 5 |
| 7 | 1 | 5 |
| 8 | 2 | 6 |
| 9 | 2 | 6 |
| 10 | 3 | 7 |
| 11 | 3 | 7 |
| 12 | 4 | 8 |
| 13 | 4 | 8 |
| 14 | 5 | 9 |
| 15 | 5 | 9 |
| 16 | 6 | 10 |
| 17 | 6 | 10 |
| 18 | 7 | 11 |
| 19 | 8 | 9 |

In-numru kumulattiv tal-magni ttestjati (daqs tal-kampjun)

In-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi

In-numru tad-deċiżjoni li teħel

3

—

3

4

0

4

5

0

4

6

1

5

7

1

5

8

2

6

9

2

6

10

3

7

11

3

7

12

4

8

13

4

8

14

5

9

15

5

9

16

6

10

17

6

10

18

7

11

19

8

9

ANNESS 1

KARATTERISTIĊI ESSENZJALI TAL-MAGNA (ORIĠINALI) U INFORMAZZJONILI TIKKONĊERNA T-TWETTIQ TAT-TEST (4)

1.   DESKRIZZJONI TAL-MAGNA

1.1.   Il-fabbrikant: ...

1.2.   Il-kowd tal-magna tal-fabbrikant: ...

1.3.   Ċiklu: four-stroke/two-stroke
   (5)

Numru taċ-ċilindri u kif inhuma mqassma: ...

1.4.1.   Toqba: ... mm

1.4.2.   Stroke: ... mm

1.4.3.   Ordni ta’ kif jiġi mqabbda: ...

1.5.   Il-kapaċità tal-magna: ... ċm3

1.6.   Il-proporzjon tal-kompressjoni volumetrika (6): ...

1.7.   Tpinġija(/iet) taċ-ċejmber tal-kombustjoni u r-ras tal-pistin: ...

1.8.   Erje minima tal-wiċċ magħmul mill-qtugħ tal-portijiet tad-dħul u l-iżbokk: ... ċm2

1.9.   Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ... min–1

1.10.   Saħħa massima netta: ... kW f’ ... min–1

1.11.   Veloċità massima tal-magna permessa: ... min–1

1.12.   Saħħa li ddawwar massima netta: ... Nm f’ ... min–1

1.13.   Sistema tal-kombustjoni: li taħdem bil-kompressjoni/li taħdem b’mod pożittiv (5)

1.14.   Il-fjuwil: Diżil/LPG/NG-H/NG-L/NG-HL/Ethanol
   (4)

Sistema li tkessaħ

Likwidu

1.15.1.1.   Tip ta' likwidu: ...

1.15.1.2.   Pompa(/i) li tiċċirkola: iva/le (5)

1.15.1.3.   Karatteristiċi jew għamla(/iet) u tip(i) (jekk japplikaw): ...

1.15.1.4.   Proporzjon(ijiet) tad-dawrien (jekk japplika): ...

Arja

1.15.2.1.   Blower: iva/le (5)

1.15.2.2.   Karatteristiċi jew għamla(/iet) u tip(i) (jekk japplikaw): ...

1.15.2.3.   Proporzjon(ijiet) tad-dawrien (jekk japplika): ...

Temperatura permessa mill-fabbrikant

1.16.1.   Tkessiħ bil-likwidu: Temperatura massima fl-iżbokk: ... K

1.16.2.   Tkessiħ ta’ l-arja ... Punt ta’ referenza: ...

Temperatura massima fil-punt ta’ referenza: ... K

1.16.3.   Temperatura massima ta’ l-arja fl-iżbokk ta’ l-intercooler li jdaħħal l-arja (jekk japplika) ... K

1.16.4.   It-temperatura massima ta’ l-egżost fil-punt fil-pajp(ijiet) ta’ l-egżost ħdejn il-flanġ(s) ta’ barra tal-manifold(s) ta’ l-egżost

jew turboċarġer(s): ... K

1.16.5.   It-temperatura tal-fjuwil: min. ... K, mas. ... K

għall-magni diżil fid-daħla tal-pompa ta’ l-injezzjoni, għall-magni li jieħdu fjuwil tal-gass fl-istadju finali tar-regolatur tal-pressjoni.

1.16.6.   Il-pressjoni tal-fjuwil: min. ... kPa, mas. ... kPa

fl-istadju finali tar-regolatur tal-pressjoni, magni li jieħdu l-fjuwil NG biss.

1.16.7.   It-temperatura tal-lubrikant: min. ... K, mas. ... K

Iċ-ċarger tal-pressjoni: iva/le (5)

1.17.1.   Għamla: ...

1.17.2.   Tip: ...

1.17.3.   Deskrizzjoni tas-sistema

(eż. pressjoni massima taċ-ċarġer, il-wastegate, jekk tapplika): ...

1.17.4.   Intercooler: iva/le (5)

1.18.   Sistema li ddaħħal

Twaqqigħ fil-pressjoni massima permess f’veloċità tal-magna kklassifikata u f’100 fil-mija tagħbija kif speċifikata fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim

tar-Regolament Nru. 24 ... kPa

1.19.   Sistema ta’ l-egżost

Pressjoni massima ta’ l-egżost fuq wara permessa b’veloċità tal-magna kklassifikata u f’100 fil-mija tagħbija kif speċifikata fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim

tar-Regolament Nru. 24 ... kPa

Il-volum tas-sistema ta’ l-egżost: ... dm3

2.   MIŻURI KONTRA T-TNIĠĠIS TA’ L-ARJA

2.1.   Mekkaniżmu biex jirriċikla l-gassijiet tal-crankcase (deskrizzjoni u tpinġijiet): ...

...

Mekkaniżmi oħra ta’ kontra t-tniġġis (jekk ikun hemm, u li mhumiex koperti b’xi titolu ieħor)

Converter katalitiku: iva/le (5)

2.2.1.1.   Għamla(/iet): ...

2.2.1.2.   Tip(i):

2.2.1.3.   Numru ta’ converters katalitiċi u elementi: ...

2.2.1.4.   Id-dimensjonijiet, il-forma u l-volum tal-converter(s) katalitiku: ...

2.2.1.5.   Tip ta’ azzjoni katalitika: ...

2.2.1.6.   Ċarġ totali tal-metall prezzjuż: ...

2.2.1.7.   Konċentrazzjoni relattiva: ...

2.2.1.8.   Sottostrata (struttura u materjal): ...

2.2.1.9.   Id-densità taċ-ċellola: ...

2.2.1.10.   Tip ta’ kisi għall-converter(s)kataliku: ...

2.2.1.11.   Il-post fejn jinsab il-converter(s) katalitiku (post u distanza ta’ referenza fil-mogħdija ta’ l-egżost): ...

...

Senser ta’ l-ossiġnu: iva/le (5)

2.2.2.1.   Għamla(/iet): ...

2.2.2.2.   Tip:

2.2.2.3.   Il-post fejn jinsab: ...

Injezzjoni ta’ l-arja: iva/le (5)

2.2.3.1.   Tip (arja vvibrata, pompa ta’ l-arja, eċċ.): ...

EGR: iva/le (5)

2.2.4.1.   Karatteristiċi (rata tal-fluss, eċċ.): ...

Maqbad tal-partikuli separati: iva/le (5)

2.2.5.1.   Dimensjonijiet, forma u kapaċità tal-maqbad tal-partikuli separati: ...

2.2.5.2.   Tip u disinn tal-maqbad tal-partikuli separati: ...

2.2.5.3.   Il-post fejn jinsab (id-distanza ta' referenza fil-mogħdija ta' l-egżost): ...

2.2.5.4.   Metodu jew sistema ta’ riġenerazzjoni, deskrizzjoni u/jew tpinġija: ...

Sistemi oħra: iva/le (5)

2.2.6.1.   Deskrizzjoni u tħaddim: ...

3.   GĦOTI TA’ FJUWIL

Magni diżil

3.1.1.   Il-Pressjoni tal-Pompa li

Tforni (6): ... kPa jew dijagramma karatteristika (5): ...

Sistema ta’ injezzjoni

Pompa

3.1.2.1.1.   Għamla(/iet): ...

3.1.2.1.2.   Tip(i): ...

3.1.2.1.3.   Twassil: ... mm3
   (6) kull stroke fil-veloċità tal-magna ta’ ... min–1 b’injezzjoni sħiħa, jew dijagramma karatteristika (5)
   (6): ...

...

Semmi l-metodu użat: Fuq il-bank tal-magna/tal-pompa (5)

Jekk il-kontroll li jqawwi jiġi fornut, semmi t-twassil karatteristiku tal-fjuwil u l-pressjoni li tqawwi meta mqabbla mal-veloċità tal-magna.

Avvanz fl-injezzjoni

3.1.2.1.4.1.   Kurva ta’ l-avvanz fl-injezzjon (6): ...

3.1.2.1.4.2.   Il-ħin kemm iddum l-injezzjoni statika (6): ...

Pajpijiet ta’ l-injezzjoni

3.1.2.2.1.   Tul: ... mm

3.1.2.2.2.   Dijametru intern: ... mm

Injettur(i)

3.1.2.3.1.   Għamla(/iet): ...

3.1.2.3.2.   Tip(i): ...

3.1.2.3.3.   “Pressjoni tal-bidu”: ... kPa (6)

jew dijagramma karatteristika (5)
   (6): ...

Regolatur awtomatiku li jikkontrolla l-veloċità tal-magna

3.1.2.4.1.   Għamla(/iet): ...

3.1.2.4.2.   Tip(i): ...

3.1.2.4.3.   Il-veloċità li biha l-qtugħ jibda taħt tagħbija sħiħa: ... min–1

3.1.2.4.4.   Veloċità massima mingħajr tagħbija: ... min–1

3.1.2.4.5.   Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ... min–1

Sistema li tistartja kiesħa

3.1.3.1.   Għamla(/iet): ...

3.1.3.2.   Tip(i):

3.1.3.3.   Deskrizzjoni: ...

Għajnuna awżiljarji biex tistartja: ...

3.1.3.4.1.   Għamla: ...

3.1.3.4.2.   Tip: ...

Magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass (7)

3.2.1.   Il-fjuwil: Gass naturali/LPG
   (5)

Regolatur(i) tal-pressjoni jew vaporizzatur/regolatur(i) tal-pressjoni (6)

3.2.2.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.2.2.   Tip(i):

3.2.2.3.   Numru ta’ stadji ta’ tnaqqis fil-pressjoni: ...

3.2.2.4.   Il-pressjoni fl-aħħar stadju: min ... kPa, mas. ... kPa

3.2.2.5.   Numru ta’ punti prinċipali ta' aġġustament: ...

3.2.2.6.   Numru ta’ punti prinċipali ta' aġġustament meta ma tkunx qed taħdem fuq ger: ...

3.2.2.7.   Numru ta’ approvazzjoni skond ir-Reg. Nru.: ...

... Sistema tat-teħid tal-fjuwil: unità tat-taħlit/injezzjoni bil-gass/injezzjoni bil-likwidu/injezzjoni diretta (5)

3.2.3.1.   Regolament tas-saħħa tat-taħlita: ...

3.2.3.2.   Deskrizzjoni tas-sistema u/jew dijagramma u tpinġijiet: ...

3.2.3.3.   In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. ...

Unità tat-taħlit ...

3.2.4.1.   Numru: ...

3.2.4.2.   Għamla(/iet): ...

3.2.4.3.   Tip(i): ...

3.2.4.4.   Il-post fejn jinsab: ...

3.2.4.5.   Possibiltajiet ta’ aġġustament: ...

3.2.4.6.   In-numru ta’ approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. ...

Injezzjoni fid-daħla tal-manifold

3.2.5.1.   Injezzjoni: f’punt wieħed/f’diversi punti (5)

3.2.5.2.   Injezzjoni: kontinwa/il-ħin tagħha miżmum fl-istess ħin/il-ħin tagħha miżmum b’mod sekwenzjali (5)

Tagħmir ta’ l-injezzjoni

3.2.5.3.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.5.3.2.   Tip(i): ...

3.2.5.3.3.   Possibiltajiet ta’ aġġustament: ...

3.2.5.3.4.   In-numru ta’ approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. ...

Issupplixxi l-pompa (jekk japplika): ...

3.2.5.4.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.5.4.2.   Tip(i): ...

3.2.5.4.3.   In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. ...

Injettur(i): ...

3.2.5.5.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.5.5.2.   Tip(i): ...

3.2.5.5.3.   In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. ...

Injezzjoni diretta

Pompa ta’ l-injezzjoni/regolatur tal-pressjoni (5)

3.2.6.1.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.6.1.2.   Tip(i): ...

3.2.6.1.3.   Kemm iddum l-injezzjoni: ...

3.2.6.1.4.   In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. ...

Injettur(i)

3.2.6.2.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.6.2.2.   Tip(i): ...

3.2.6.2.3.   Pressjoni tal-bidu jew dijagramma karatteristika (6): ...

3.2.6.2.4.   In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. ...

Unità elettronika li tikkontrolla (ECU)

3.2.7.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.7.2.   Tip(i): ...

3.2.7.3.   Possibiltajiet ta’ aġġustament: ...

Tagħmir speċifiku tal-fjuwil NG

Varjant 1 (fil-każ biss ta’ l-approvazzjonijiet tal-magni għal diversi kompożizzjonijiet speċifiċi tal-fjuwil)

3.2.8.1.1.   Kompożizzjoni tal-fjuwil:

| metanu (CH4): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| --- | --- | --- | --- |
| etanu (C2H6): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| propan (C3H8): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| butanu (C4H10): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| C5/C5+: | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| ossiġnu (O2): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| inert (N2, He eċċ): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |

metanu (CH4):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

etanu (C2H6):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

propan (C3H8):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

butanu (C4H10):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

C5/C5+:

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

ossiġnu (O2):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

inert (N2, He eċċ):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

Injettur(i)

3.2.8.1.2.1.   Għamla(/iet):

3.2.8.1.2.2.   Tip(i):

3.2.8.1.3.   Oħrajn (jekk japplika)

3.2.8.2.   Varjant 2 (fil-każ biss ta’ l-approvazzjonijiet għal diversi kompożizzjonijiet speċifiċi tal-fjuwil)

4.   ŻAMMA TAL-ĦIN TAL-VALV

4.1.   Kemm jogħlew l-aktar il-valvs u l-angoli tal-ftuħ u l-għeluq skond il-pożizzjonijiet tal-krank jew dejta ekwivalenti ...

4.2.   Firxiet ta’ referenza u/jew tas-setting (5): ...

5.   SISTEMA TAT-TQABBID (MAGNI BISS LI JAQBDU BL-ISPARK)

5.1.   Tip ta’ sistema ta’ tqabbid:

kolja u plaggs komuni/kolja u plaggs individwali/kolja fuq plagg/oħrajn (speċifika) (5)

Unità li tikkontrolla t-tqabbid

5.2.1.   Għamla(/iet): ...

5.2.2.   Tip(i): ...

5.3.   Kurva tat-tqabbid avvanzata/mappa avvanzata (5)
   (6): ...

5.4.   Żamma tal-ħin għat-tqabbid (6): ... gradi qabel TDC f'veloċità ta' u min–1 MAPPA ta' ... kPa

Spark plaggs

5.5.1.   Għamla(/iet): ...

5.5.2.   Tip(i): ...

5.5.3.   Setting ta’ l-ispazju: ... mm

Kolja(/i) tat-tqabbid

5.6.1.   Għamla(/iet): ...

5.6.2.   Tip(i): ...

6.   TAGĦMIR IMĦADDEM BIL-MAGNA

Il-magna trid tiġi sottomessa għat-testjar bl-awżiljarji meħtieġa biex tħaddem il-magna (eż. il-fann, il-pompa ta’ l-ilma, eċċ.), kif speċifikat fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim tar-Regolament Nru. 24.

6.1.   Awżiljarji li jridu jkunu mwaħħla għat-test

Jekk mhux possibbli jew mhux adattat biex jitwaħħlu l-awżiljarji fuq il-bank tat-test, is-saħħa assorbita minnhom trid tkun determinata u mnaqqsa mis-saħħa mkejla tal-magna fuq l-erja kollha tat-tħaddim taċ-ċiklu taċ-ċiklu(/i) tat-test.

6.2.   Awżiljarji li jridu jitneħħew għat-test

Awżiljarji meħtieġa biss għat-tħaddim tal-vettura (eż. kompressur ta’ l-arja, sistema ta’ l-arja kundizzjonata eċċ.) iridu jitneħħew għat-test. Fejn l-awżiljarji ma jistgħux jitneħħew, is-saħħa mixruba minnhom tista' tiġi determinata u tiżdied mas-saħħa mkejla tal-magna fuq iż-żona kollha tat-tħaddim taċ-ċiklu(/i) tat-test.

7.   INFORMAZZJONI OĦRA FUQ IL-KUNDIZZJONIJIET TAT-TEST

Il-lubrikant użat

7.1.1.   Għamla: ...

7.1.2.   Tip: ...

(Għid x’inhu l-persentaġġ ta’ żejt fit-taħlita jekk jintużaw lubrikant u fjuwil): ...

Tagħmir imħaddem bil-magna (jekk japplika)

Is-saħħa mixruba mill-awżiljarji trid tiġi determinata biss,

| — | jekk l-awżiljarji meħtieġa biex iħaddmu l-magna, mhumiex imwaħħla mal-magna,
  u/jew |
| --- | --- |

—

jekk l-awżiljarji meħtieġa biex iħaddmu l-magna, mhumiex imwaħħla mal-magna,

u/jew

| — | jekk l-awżiljarji li mhumiex meħtieġa biex iħaddmu l-magna, huma mwaħħla mal-magna. |
| --- | --- |

—

jekk l-awżiljarji li mhumiex meħtieġa biex iħaddmu l-magna, huma mwaħħla mal-magna.

7.2.1.   Enumerazzjoni u dettalji li jidentifikaw: ...

7.2.2.   Is-saħħa assorbita f’diversi veloċitajiet tal-magna indikati:

| Tagħmir | Is-saħħa assorbita (kW) f’diversi veloċitajiet tal-magna |
| --- | --- |
| Taħdem mhux fuq ger | Veloċità baxxa | Veloċità għolja | Veloċità A (8) | Veloċità B (8) | Veloċità C (8) | Veloċità ta’ Ref (9) |
| P(a)
  Awżiljarji meħtieġa biex iħaddmu l-magna
  (li jridu jitnaqqsu mis-saħħa mkejla tal-magna)
  ara oġġett f’lista 6.1. | | | | | | | |
| P(b)
  Awżiljarji mhux meħtieġa biex iħaddmu l-magna
  (biex jiġu miżjuda mas-saħħa mkejla tal-magna)
  ara l-oġġett f’lista 6.2. | | | | | | | |

Tagħmir

Is-saħħa assorbita (kW) f’diversi veloċitajiet tal-magna

Taħdem mhux fuq ger

Veloċità baxxa

Veloċità għolja

Veloċità A (8)

Veloċità B (8)

Veloċità C (8)

Veloċità ta’ Ref (9)

P(a)

Awżiljarji meħtieġa biex iħaddmu l-magna

(li jridu jitnaqqsu mis-saħħa mkejla tal-magna)

ara oġġett f’lista 6.1.

P(b)

Awżiljarji mhux meħtieġa biex iħaddmu l-magna

(biex jiġu miżjuda mas-saħħa mkejla tal-magna)

ara l-oġġett f’lista 6.2.

8.   TĦADDIM TAL-MAGNA

8.1.   Veloċitajiet tal-magna (10)

Veloċità baxxa (nlo): ... min–1

Veloċità għolja (nhi): ... min–1

għaċ-Ċikli ESC u ELR

Tħaddim mhux fuq ger: ... min–1

Veloċità A: ... min–1

Veloċità B: ... min–1

Veloċità C: ... min–1

għaċ-ċiklu ta’ l-ETC

Veloċità ta’ referenza: ... min–1

8.2.   Is-saħħa tal-magna (mkejla skond id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru. 24) f’kW

| | Veloċità tal-magna |
| --- | --- |
| Idle | Veloċità A (8) | Veloċità B (8) | Veloċità C (8) | Veloċità Ref (9). |
| P(m)
  Is-saħħa mkejla fuq is-sodda tat-test | | | | | |
| P(a)
  Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitwaħħlu għat-test (oġġett f’lista 6.1.)






  — | (jekk imwaħħla) |

Veloċità tal-magna

Idle

Veloċità A (8)

Veloċità B (8)

Veloċità C (8)

Veloċità Ref (9).

P(m)

Is-saħħa mkejla fuq is-sodda tat-test

P(a)

Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitwaħħlu għat-test (oġġett f’lista 6.1.)

—

(jekk imwaħħla)

| — | jekk mhux imwaħħla |
| --- | --- |

—

jekk mhux imwaħħla

0

0

0

0

0

P(b)

Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitneħħew għat-test (oġġett f’lista 6.2)

| — | (jekk imwaħħla) |
| --- | --- |

—

(jekk imwaħħla)

| — | jekk mhux imwaħħla |
| --- | --- |

—

jekk mhux imwaħħla

0

0

0

0

0

P(n)

Is-saħħa netta tal-magna

= P(m) – P(a) + P(b)

Is-settings tad-dajnamometru (kW)

Is-settings tad-dajnamometru għat-testijiet ESC u ELR u għaċ-ċiklu ta’ referenza tat-test ETC għandhom ikunu bbażati fuq is-saħħa netta tal-magna P(n) tal-paragrafu 8.2. Hu rrikkmandat li l-magna titqiegħed fuq is-sodda tat-test fil-kundizzjoni netta. F’dan il-każ, P(m) u P(n) huma identiċi. Jekk mhux possibbli jew mhux adattat li l-magna titħaddem taħt kundizzjonijiet netti, is-settings tad-dajnamometru jridu jiġu kkoreġuti għall-kundizzjonijiet netti permezz tal-formula t'hawn fuq.

8.3.1.   Testijiet ESC u ELR

Is-settings tad-dajnamometru jridu jkunu kkalkulati skond il-formula fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 1.2.

| Perċentwal ta' tagħbija | Veloċità tal-magna |
| --- | --- |
| Mhux fuq ger | Veloċità A | Veloċità B | Veloċità C |
| 10 | — | | | |
| 25 | — | | | |
| 50 | — | | | |
| 75 | — | | | |
| 100 | | | | |

Perċentwal ta' tagħbija

Veloċità tal-magna

Mhux fuq ger

Veloċità A

Veloċità B

Veloċità C

10

—

25

—

50

—

75

—

100

8.3.2.   Test ta’ l-ETC

Jekk il-magna mhix ittestjata taħt kundizzjonijiet netti, il-formula ta’ korrezzjoni biex tiġi maqluba s-saħħa mkejla jew ix-xogħol taċ-ċiklu mkejjel, kif determinat skond l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 2., għas-saħħa netta jew ix-xogħol taċ-ċiklu nett għandha tiġi sottomessa mill-fabbrikant tal-magna għaż-żona kollha tat-tħaddim taċ-ċiklu, u approvata mis-Servizz Tekniku.

ANNESS 1

Appendiċi 1

KARATTERISTIĊI TAL-PARTIJIET TAL-VETTURA MARBUTA MAL-MAGNA

1.   Twaqqigħ fil-pressjoni tas-sistema tad-dħul b’veloċità kklassifikata tal-magna u

b’tagħbija ta’ 100 fil-mija: ... kPa

2.   Il-pressjoni fuq wara tas-sistema ta' l-egżost b’veloċità kklassifikata tal-magna u

b’tagħbija ta’ 100 fil-mija: ... kPa

3.   Il-volum tas-sistema ta’ l-egżost: ... ċm3

4.   Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji meħtieġa biex titħaddem il-magna kif speċifikat fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim tar-Regolament Nru. 24

| Tagħmir | Is-saħħa assorbita (kW) f’diversi veloċitajiet tal-magna |
| --- | --- |
| Idle | Baxxa | Veloċ. Għolja | Veloċità A (11) | Veloċità B (11) | Veloċità C (11) | Veloċità ta’ Ref (12) |
| P(a)
  L-awżiljarji meħtieġa biex iħaddmu l-magna
  (li jridu jitnaqqsu mis-saħħa tal-magna mkejla)
  ara l-anness 1, oġġett f’lista 6.1. | | | | | | | |

Tagħmir

Is-saħħa assorbita (kW) f’diversi veloċitajiet tal-magna

Idle

Baxxa

Veloċ. Għolja

Veloċità A (11)

Veloċità B (11)

Veloċità C (11)

Veloċità ta’ Ref (12)

P(a)

L-awżiljarji meħtieġa biex iħaddmu l-magna

(li jridu jitnaqqsu mis-saħħa tal-magna mkejla)

ara l-anness 1, oġġett f’lista 6.1.

ANNESS 1

Appendiċi 2

KARATTERISTIĊI ESSENZJALI TAL-FAMILJA TAL-MAGNA

1.   PARAMETRI KOMUNI

1.1.   Ċiklu tal-kombustjoni: ...

1.2.   Mezz li jkessaħ: ...

1.3.   Numru ta’ ċilindri (13): ...

1.4.   Ċaqliq individwali taċ-ċilindru: ...

1.5.   Metodu ta’ aspirazzjoni ta’ l-arja: ...

1.6.   Tip/disinn taċ-ċejmber tal-kombustjoni: ...

1.7.   Il-valv u l-porting — konfigurazzjoni, daqs u numru: ...

...

1.8.   Is-sistema tal-fjuwil: ...

1.9.   Sistema tat-tqabbid (magni li jaħdmu bil-gass): ...

1.10.   Karatteristiċi diversi:

| — | sistema li tkessaħ biċ-ċarġ (13): ... |
| --- | --- |

—

sistema li tkessaħ biċ-ċarġ (13): ...

| — | riċirkolazzjoni tal-gass ta’ l-egżost (13): ... |
| --- | --- |

—

riċirkolazzjoni tal-gass ta’ l-egżost (13): ...

| — | injezzjoni/emulsjoni ta’ l-ilma (13): ... |
| --- | --- |

—

injezzjoni/emulsjoni ta’ l-ilma (13): ...

| — | injezzjoni ta’ l-arja (13): ... |
| --- | --- |

—

injezzjoni ta’ l-arja (13): ...

1.11.   Trattament ta’ wara l-egżost (13): ...

Prova ta’ proporzjon identiku (jew l-aktar proporzjon baxx għall-magna oriġinali):

kemm tiflaħ is-sistema/twassil tal-fjuwil kull stroke, skond in-numru(i) tad-dijagramma: ...

2.   ELENKAR TAL-FAMILJA TAL-MAGNA

L-isem tal-familja tal-magni diżil: ...

2.1.1.   Speċifikazzjoni ta’ magni fi ħdan din il-familja:

| | | | | | Magna oriġinali |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Tip ta' Magna | | | | | |
| Nru. ta’ ċilindri | | | | | |
| Veloċità kklassifikata (min–1) | | | | | |
| Twassil ta’ fjuwil kull stroke (mm3) | | | | | |
| Saħħa netta kklassifikata (kW) | | | | | |
| Veloċità massima tas-saħħa li ddawwar (min–1) | | | | | |
| Kemm jgħaddi fjuwil kull stroke (mm3) | | | | | |
| Saħħa li ddawwar massima (Nm) | | | | | |
| Veloċità baxxa ta’ tħaddim mhux fuq ger (min–1) | | | | | |
| Ċaqliq fiċ-ċilindru
  (f’% tal-magna oriġinali) | | | | | 100 |

Magna oriġinali

Tip ta' Magna

Nru. ta’ ċilindri

Veloċità kklassifikata (min–1)

Twassil ta’ fjuwil kull stroke (mm3)

Saħħa netta kklassifikata (kW)

Veloċità massima tas-saħħa li ddawwar (min–1)

Kemm jgħaddi fjuwil kull stroke (mm3)

Saħħa li ddawwar massima (Nm)

Veloċità baxxa ta’ tħaddim mhux fuq ger (min–1)

Ċaqliq fiċ-ċilindru

(f’% tal-magna oriġinali)

100

L-isem tal-familja tal-magni li jaħdmu bil-gass: ...

2.2.1.   Speċifikazzjoni tal-magni fi ħdan din il-familja:

| | | | | | Magna Oriġinali |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Tip ta' Magna | | | | | |
| Nru. ta’ ċilindri | | | | | |
| Veloċità kklassifikata (min–1) | | | | | |
| Kemm jgħaddi fjuwil kull stroke (mm3) | | | | | |
| Saħħa netta kklassifikata (kW) | | | | | |
| Saħħa massima li ddawwar (min–1) | | | | | |
| Kemm jgħaddi fjuwil kull stroke (mm3) | | | | | |
| Saħħa li ddawwar massima (Nm) | | | | | |
| Veloċità baxxa tat-tħaddim mhux fuq ger (min–1) | | | | | |
| Ċaqliq fiċ-ċilindru(f’% tal-magna oriġinali) | | | | | 100 |
| Kemm jieħu ħin l-ispark | | | | | |
| Fluss ta’ l-EGR | | | | | |
| Pompa ta’ l-arja iva/le | | | | | |
| Fluss proprja tal-pompa ta’ l-arja | | | | | |

Magna Oriġinali

Tip ta' Magna

Nru. ta’ ċilindri

Veloċità kklassifikata (min–1)

Kemm jgħaddi fjuwil kull stroke (mm3)

Saħħa netta kklassifikata (kW)

Saħħa massima li ddawwar (min–1)

Kemm jgħaddi fjuwil kull stroke (mm3)

Saħħa li ddawwar massima (Nm)

Veloċità baxxa tat-tħaddim mhux fuq ger (min–1)

Ċaqliq fiċ-ċilindru(f’% tal-magna oriġinali)

100

Kemm jieħu ħin l-ispark

Fluss ta’ l-EGR

Pompa ta’ l-arja iva/le

Fluss proprja tal-pompa ta’ l-arja

ANNESS 1

Appendiċi 3

KARATTERISTIĊI ESSENZJALI TAT-TIP TA’ MAGNA FI ĦDAN IL-FAMILJA (14)

1.   DESKRIZZJONI TAL-MAGNA

1.1.   Il-fabbrikant: ...

1.2.   Il-kowd tal-magna tal-fabbrikant: ...

1.3.   Ċiklu: four-stroke/two-stroke
   (15)

Numru taċ-ċilindri u kif inhuma mqassma: ...

1.4.1.   Toqba: ... mm

1.4.2.   Stroke: ... mm

1.4.3.   L-ordni kif jiġu mqabbda: ...

1.5.   Il-kapaċità tal-magna: ... cm3

1.6.   Il-proporzjon volumetriku tal-kompressjoni (16): ...

1.7.   Tpinġija(/iet) taċ-ċejmber tal-kombustjoni u tar-ras tal-pistin: ...

...

1.8.   L-erja minima magħmula mill-wiċċ meħud mill-qtugħ tal-portijiet tad-dħul u ta’ l-iżbokk: ... ċm2

1.9.   Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ... min–1

1.10.   Saħħa massima netta: ... kW f’ ... min–1

1.11.   Veloċità massima permessa tal-magna: ... min–1

1.12.   Saħħa massima li ddawwar netta: ... Nm f’ ... min–1

1.13.   Sistema tal-kombustjoni: li taħdem bil-kompressjoni/b’mod pożittiv (15)

1.14.   Il-fjuwil: Diżil/LPG/NG-H/NG-L/NG-HL/Ethanol
   (14)

Sistemi li tkessaħ

Likwidu

1.15.1.1.   Tip ta' likwidu: ...

1.15.1.2.   Pompa(/i) li tiċċirkola: iva/le (15)

1.15.1.3.   Karatteristiċi jew għamla(/iet) u tip(i) (jekk japplikaw): ...

...

1.15.1.4.   Proporzjon(ijiet) tad-dawrien (jekk japplikaw): ...

Arja

1.15.2.1.   Blower: iva/le (15)

1.15.2.2.   Karatteristiċi jew għamla(/iet) u tip(i) (jekk japplikaw): ...

...

1.15.2.3.   Proporzjon(ijiet) tad-dawrien (jekk japplikaw): ...

It-temperatura permessa mill-fabbrikant

1.16.1.   Tkessiħ bil-likwidu: It-temperatura massima fl-iżbokk: ... K

1.16.2.   Tkessiħ bl-arja: Punt ta’ referenza: ...

Temperatura massimu fil-punt ta’ referenza: ... K

1.16.3.   Temperatura massima ta’ l-arja fl-iżbokk ta’ l-intercooler li jdaħħal l-arja (jekk tapplika): ... K

1.16.4.   It-temperatura massima ta’ l-egżost fil-punt fil-pajp(ijiet) ta’ l-egżost ħdejn il-flanġ(s) ta’ fuq barra tal-manifold(s) ta’ l-egżost jew tat-turboċarġer(s): ... K

1.16.5.   It-temperatura tal-fjuwil: min. ... K, mas. ... K

għal magni diżil fl-iżbokk tal-pompa ta’ l-injezzjoni, għal magni li jieħdu fjuwil tal-gass fl-istadju finali tar-regolatur tal-pressjoni

1.16.6.   Il-pressjoni tal-fjuwil: min. ... kPa, mas. ... kPa

fl-aħħar stadju tar-regolatur tal-pressjoni, magni li jieħdu fjuwil tal-gass NG biss

1.16.7.   It-temperatura tal-lubrikant: min. ... K, mas ... K

Ċarger tal-pressjoni: iva/le (15)

1.17.1.   Għamla: ...

1.17.2.   Tip: ...

1.17.3.   Deskrizzjoni tas-sistema (eż. pressjoni mas. taċ-ċarġ, il-wastegate, jekk japplikaw): ...

1.17.4.   Intercooler: iva/le (15)

1.18.   Sistema li ddaħħal

It-twaħħil fil-pressjoni massimu permess f’veloċità tal-magna kklassifikata u f’tagħbija ta’ 100 fil-mija kif speċifikat u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim tar-Regolament Nru. 24: ... kPa

1.19.   Sistema ta’ l-egżost

Pressjoni massima permessa fuq wara l-egżost fil-veloċità tal-magna kklassifikata u f’tagħbija ta’ 100 fil-mija kif speċifikat fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim tar-Regolament Nru. 24: ... kPa

Volum tas-sistema ta’ l-egżost: ... ċm3

2.   IL-MIŻURI MEĦUDA KONTRA T-TNIĠĠIS TA’ L-ARJA

2.1.   Mekkaniżmu biex jirriċikla l-gassijiet tal-crankcase (deskrizzjoni u tpinġijiet): ...

Mekkaniżmi oħra ta’ kontra t-tniġġis (jekk ikun hemm, u jekk mhumiex koperti b’xi titolu ieħor)

Converter katalitiku: iva/le (15)

2.2.1.1.   Numru ta’ converters katalitiċi u elementi: ...

2.2.1.2.   Id-dimensjonijiet, il-forma u l-volum tal-converter(s) katalitiċi: ...

...

2.2.1.3.   Tip ta’ azzjoni katalitika: ...

2.2.1.4.   Iċ-ċarġ totali tal-metalli prezzjużi: ...

2.2.1.5.   Konċentrazzjoni relattiva: ...

2.2.1.6.   Is-sottostrata (struttura u materjal): ...

2.2.1.7.   Id-densità taċ-ċellola: ...

2.2.1.8.   Tip ta’ kisi għall-converter(s) katalitiċi: ...

2.2.1.9.   Il-post fejn jinsabu l-converter(s) katalitiċi (post u distanza ta’ referenza fil-mogħdija ta’ l-egżost): ...

...

Senser ta’ l-ossiġnu: iva/le (15)

2.2.2.1.   Tip: ...

Injezzjoni ta’ l-arja: iva/le (15)

2.2.3.1.   Tip (arja li tivvibra, pompa ta’ l-arja, eċċ.): ...

EGR: iva/le (15)

2.2.4.1.   Karatteristiċi (rata tal-fluss eċċ.): ...

Maqbad tal-partikuli separati: iva/le (15)

2.2.5.1.   Dimensjonijiet, forma u kapaċità tal-maqbad tal-partikuli separati: ...

...

2.2.5.2.   Tip u disinn tal-maqbad tal-partikuli separati: ...

2.2.5.3.   Il-post fejn jinsab (distanza ta’ referenza fil-mogħdija ta’ l-egżost): ...

2.2.5.4.   Metodu jew sistema ta’ riġenerazzjoni, deskrizzjoni u/jew tpinġija: ...

...

Sistemi oħra: iva/le (15)

2.2.6.1.   Deskrizzjoni u tħaddim: ...

3.   GĦOTI TA’ FJUWIL

Magni diżil

3.1.1.   Pompa li tagħti l-fjuwil

Pressjoni (16): ... kPa jew dijagramma karatteristika (15): ...

...

Sistema ta’ injezzjoni

Pompa

3.1.2.1.1.   Għamla(/iet): ...

3.1.2.1.2.   Tip(i): ...

3.1.2.1.3.   Twassil: ... mm3
   (16) kull stroke f’veloċità tal-magna ta’ ... min–1 f’injezzjoni sħiħa, jew dijagramma karatteristika (15)
   (16): ...

...

Semmi l-metodu użat: Fuq bank tal-magna/fuq bank tal-pompa (15)

Jekk il-kontroll li jqawwi jiġi fornut, semmi t-twassil karatteristiku tal-fjuwil u l-pressjoni li tqawwi meta mqabbla mal-veloċità tal-magna.

Avvanz fl-injezzjoni

3.1.2.1.4.1.   Kurva ta’ l-avvanz fl-injezzjoni (16): ...

3.1.2.1.4.2.   Kif iddum l-injezzjoni statika (16): ...

Pajpijiet ta’ l-injezzjoni

3.1.2.2.1.   Tul: ... mm

3.1.2.2.2.   Dijametru intern: ... mm

Injettur(i)

3.1.2.3.1.   Għamla(/iet): ...

3.1.2.3.2.   Tip(i): ...

3.1.2.3.3.   “Pressjoni tal-bidu”: ... kPa (16)

jew dijagramma karatteristika (15)
   (16): ...

Regolatur awtomatiku li jikkontrolla l-veloċità tal-magna

3.1.2.4.1.   Għamla(/iet): ...

3.1.2.4.2.   Tip(i): ...

3.1.2.4.3.   Veloċità li biha l-qtugħ jibda taħt tagħbija sħiħa: ... min–1

3.1.2.4.4.   Veloċità massima mingħajr tagħbija: ... min–1

3.1.2.4.5.   Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ... min–1

Sistema li tistartja kiesħa

3.1.3.1.   Għamla(/iet): ...

3.1.3.2.   Tip(i): ...

3.1.3.3.   Deskrizzjoni: ...

Għajnuna awżiljarji biex tistartja: ...

3.1.3.4.1.   Għamla: ...

3.1.3.4.2.   Tip: ...

Magni li jieħdu fjuwil tal-gass

3.2.1.   Il-fjuwil: Gass naturali/LPG
   (15)

Regolatur(i) tal-pressjoni jew vaporizzatur/regolatur(i) tal-pressjoni (15)

3.2.2.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.2.2.   Tip(i): ...

3.2.2.3.   Numru ta’ stadji ta’ tnaqqis fil-pressjoni: ...

3.2.2.4.   Il-pressjoni fl-istadju finali: min. ... kPa, mas. ... kPa

3.2.2.5.   Numru ta’ punti prinċipali ta' aġġustament: ...

3.2.2.6.   Numru ta’ punti prinċipali ta' aġġustament meta ma tkun qed taħdem mhux fuq ger: ...

3.2.2.7.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

Sistema tat-teħid tal-fjuwil: unità tat-taħlit/injezzjoni bil-gass/injezzjoni bil-likwidu/injezzjoni diretta (15)

3.2.3.1.   Regolament dwar is-saħħa tat-taħlita: ...

3.2.3.2.   Deskrizzjoni tas-sistema u/jew dijagramma u tpinġijiet: ...

...

3.2.3.3.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

Unità tat-taħlit

3.2.4.1.   Numru: ...

3.2.4.2.   Għamla(/iet): ...

3.2.4.3.   Tip(i): ...

3.2.4.4.   Il-post fejn tinsab: ...

3.2.4.5.   Possibiltajiet ta’ aġġustament: ...

3.2.4.6.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

Injezzjoni fid-daħla tal-manifold

3.2.5.1.   Injezzjoni: f’punt wieħed/f’diversi punti (15)

3.2.5.2.   Injezzjoni: kontinwa/il-ħin tagħha miżmum fl-istess ħin/il-ħin tagħha miżmum b’mod sekwenzjali (15)

Tagħmir ta’ l-injezzjoni

3.2.5.3.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.5.3.2.   Tip(i): ...

3.2.5.3.3.   Possibiltajiet ta’ aġġustament: ...

3.2.5.3.4.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

Il-pompa li tissupplixxi (jekk tapplika): ...

3.2.5.4.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.5.4.2.   Tip(i): ...

3.2.5.4.3.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

Injettur(i): ...

3.2.5.5.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.5.5.2.   Tip(i): ...

3.2.5.5.3.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

Injezzjoni diretta

Pompa ta’ l-injezzjoni/regolatur tal-pressjoni (15)

3.2.6.1.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.6.1.2.   Tip(i): ...

3.2.6.1.3.   Il-ħin li ddum l-injezzjoni: ...

3.2.6.1.4.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

Injettur(i)

3.2.6.2.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.6.2.2.   Tip(i): ...

3.2.6.2.3.   Pressjoni tal-bidu jew dijagramma karatteristika (16): ...

...

3.2.6.2.4.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

Unità tal-kontroll elettroniku (ECU)

3.2.7.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.7.2.   Tip(i): ...

3.2.7.3.   Possibiltajiet ta’ aġġustament: ...

Tagħmir tal-fjuwil speċifiku NG

Varjant 1 (fil-każ biss ta’ l-approvazzjonijiet tal-magni għal diversi kompożizzjonijiet speċifiċi tal-fjuwil)

3.2.8.1.1.   Kompożizzjoni tal-fjuwil:

| metanu (CH4): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| --- | --- | --- | --- |
| etanu (C2H6): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| propan (C3H8): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| butanu (C4H10): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| C5/C5+: | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| ossiġnu (O2): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |
| inert (N2, He eċċ): | bażi: ...%mole | min ...%mole | mas ...%mole |

metanu (CH4):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

etanu (C2H6):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

propan (C3H8):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

butanu (C4H10):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

C5/C5+:

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

ossiġnu (O2):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

inert (N2, He eċċ):

bażi: ...%mole

min ...%mole

mas ...%mole

Injettur(i)

3.2.8.1.2.1.   Għamla(/iet): ...

3.2.8.1.2.2.   Tip(i): ...

3.2.8.1.3.   Oħrajn (jekk japplikaw)

3.2.8.2.   Varjant 2 (fil-każ biss ta’ l-approvazzjonijiet għal diversi kompożizzjonijiet speċifiċi tal-fjuwil)

4.   KEMM IDUM IL-VALV

4.1.   Kemm jogħlew l-aktar il-valv u l-angoli tal-ftuħ u l-għeluq skond il-pożizzjoni tal-krank b’dejta ekwivalenti: ...

...

4.2.   Firxiet ta’ referenza u/jew tas-setting (15): ...

...

5.   SISTEMA TA’ TQABBID (MAGNI LI JAQBDU BL-ISPARK BISS)

5.1.   Tip ta’ sistema ta’ tqabbid: kolja u plaggs komuni/kolja u plaggs individwali/kojla fuq plagg/oħrajn (speċifika) (15)

Unità li tikkontrolla t-tqabbid

5.2.1.   Għamla(/iet): ...

5.2.2.   Tip(i): ...

5.3.   Kurva ta’ l-avvanz tat-tqabbid/mappa ta' l-avvanz (15)
   (16): ...

...

5.4.   Żamma tal-ħin tat-tqabbid (16): ... gradi qabel it-TDC f’veloċità ta’ ... min–1 u MAPPA ta’... kPa

Spark plaggs

5.5.1.   Għamla(/iet): ...

5.5.2.   Tip(i): ...

5.5.3.   L-issettjar ta’ l-ispazju: ... mm

Kolja(/i) tat-tqabbid

5.6.1.   Għamla(/iet): ...

5.6.2.   Tip(i): ...

ANNESS 2A

Image

KOMUNIKAZZJON

(format massimu: A4 (210 × 297 mm))

(1)

maħruġ minn:

L-isem ta’ l-amministrazzjoni:

li tikkonċerna (2):

APPROVAZZJONI MOGĦTIJA

APPROVAZZJONI ESTIŻA

APPROVAZZJONI MIĊĦUDA

APPROVAZZJONI IRTIRATA

IL-PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX

ta’ tip ta’ magna li taħdem bil-kompressjoni (C.I.), ta’ tip ta’ magna li taħdem bil-gass naturali (NG) jew ta’ tip ta’ magna li taħdem b’mod pożittiv (P.I.) li tieħu fjuwil LPG (2), bħala unità teknika separata fir-rigward ta’ l-emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu skond ir-Regolament Nru 49.

Approvazzjoni Nru: Estensjoni Nru: ...

1. L-isem tar-reġistrazzjoni jew it-trejdmark tal-magna:

2. Tip ta’ magna:

3. Tip ta’ kombustjoni: li taħdem bil-kompressjoni/li taħdem b’mod pożittiv (2)

3.1. Tip ta’ fjuwil:

4. L-isem u l-indirizz tal-fabbrikant:

5. Jekk japplika, l-isem u l-indirizz tar-rappreżentant tal-fabbrikant:

6. Waqgħa fil-pressjoni tad-dħul massima permessa: kPa

7. Pressjoni fuq wara massima permessa: kPa

8. Saħħa massima permessa assorbita mit-tagħmir imħaddem mill-magna: Intermedjarja: kW; Ikklassifikata: kW

9. Restrizzjonijiet dwar l-użu (jekk ikun hemm):

10. Livelli ta’ emissjonijiet tal-magna/magna oriġinali

10.1. Test ESC (jekk japplika):

CO: g/kWh

THC: g/kWh

NOx: g/kWh

PT: g/kWh

Image

10.2. Test ELR (jekk japplika):Valur tad-duħħan: m–1

10.3. Test ETC (jekk japplika):

CO: g/kWh

THC: g/kWh

NMHC: g/kWh

CH4: g/kWh

NOx: g/kWh

PT: g/kWh

11. Il-magna kienet sottomessa għat-testijiet nhar:

12. Is-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet ta’ l-approvazzjoni:

13. Data tar-rapport maħruġ minn dak is-servizz:

14. Numru tar-rapport tat-test maħruġ minn dak is-servizz:

15. Il-post fejn trid tkun il-marka ta’ l-approvazzjoni fuq il-magna:

16. Post:

17. Data:

18. Firma:

19. Id-dokumenti li ġejjin, li għandhom in-numru ta’ l-approvazzjoni muri hawn fuq, huma annessi ma’ din il-komunikazzjoni: Kopja waħda ta’ anness 1 għal dan ir-Regolament mimlija u bit-tpinġijiet u d-dijagrammi msemmija mehmuża.

(1) In-numru distintiv tal-pajjiż li ta/estenda/ċaħad/irtira approvazzjoni (ara d-dispożizzjonijiet ta’ l-approvazzjoni fir-Regolament).

(2) Aqta’ dak li ma japplikax.

ANNESS 2B

Image

KOMUNIKAZZJON

(format massimu: A4 (210 × 297 mm))

(1)

maħruġa minn:

L-isem ta’ l-amministrazzjoni:

li tikkonċerna (2):

APPROVAZZJONI MOGĦTIJA

APPROVAZZJONI ESTIŻA

APPROVAZZJONI MIĊĦUDA

APPROVAZZJONI IRTIRATA

IL-PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX

ta’ tip ta’ vettura fir-rigward ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu mill-magna skond ir-Regolament Nru 49

Approvazzjoni Nru: Estensjoni Nru: ...

1. L-isem jew it-trejdmark tal-magna:

2. Tip ta’ vettura:

3. L-isem u l-indirizz tal-fabbrikant:

4. Jekk jgħodd, l-isem u l-indirizz tar-rappreżentant tal-fabbrikant:

5. Waqgħa fil-pressjoni tad-dħul massima permessa: kPa

6. Pressjoni fuq wara massima permessa: kPa

7. Saħħa massima permessibbli assorbita mit-tagħmir imħaddem mill-magna: Intermedjarja: kW; Ikklassifikata: kW

8. L-għamla u t-tip tal-magna:

9. Livelli ta’ emissjonijiet tal-magna/magna oriġinali

9.1. Test ESC (jekk japplika):

CO: g/kWh

THC: g/kWh

NOx: g/kWh

PT: g/kWh

9.2. Test ELR (jekk japplika): Valur tad-duħħan:

m–1

Image

9.3. Test ETC (jekk japplika):

CO: g/kWh

THC: g/kWh

NMHC: g/kWh

CH4: g/kWh

NOx: g/kWh

PT: g/kWh

10. Il-magna kienet sottomessa għat-testijiet nhar:

11. Is-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet ta’ l-approvazzjoni:

12. Data tar-rapport maħruġ minn dak is-servizz:

13. Numru tar-rapport maħruġ minn dak is-servizz:

14. Il-post fejn tinsab il-marka ta’ l-approvazzjoni tal-vettura/magna (2):

15. Post:

16. Data:

17. Firma:

18. Id-dokumenti li ġejjin, li għandhom fuqhom il-marka ta’ l-approvazzjoni murija hawn fuq, huma annessi ma’ din il-komunikazzjoni: Kopja waħda ta’ l-anness 1 għal dan ir-Regolament mimlija u bit-tpinġijiet u d-dijagrammi msemmija mehmuża.

(1) In-numru distintiv tal-pajjiż li ta/estenda/ċaħad/irtira approvazzjoni (ara d-dispożizzjonijiet ta’ l-approvazzjoni fir-Regolament).

(2) Aqta’ dak li ma japplikax.

ANNESS 3

ARRANĠAMENTI TAL-MARKI TA’ L-APPROVAZZJONI

(Ara l-paragrafu 4.6 ta’ dan ir-Regolament)

APPROVAZZJONI “I” (Ringiela A).

(Ara l-paragrafu 4.6.3. ta’ dan ir-Regolament)

Mudell A

Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela A u jaħdmu bid-diżil jew bil-gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat (LPG).

Mudell B

Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela A u jaħdmu bil-fjuwil tal-gass naturali (NG). Is-suffiss wara s-simbolu nazzjonali jindika l-kwalifikazzjoni tal-fjuwil determinata skond il-paragrafu 4.6.3.1. ta' dan ir-Regolament.

Il-marki ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura juri li t-tip ta’ magna/vettura konċernati ġew approvati fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 u taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 042439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 49 bis-serje ta’ emendi 04 inkorporati u tissodisfa l-limiti relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament.

APPROVAZZJONI “II” (Ringiela B1).

(Ara l-paragrafu 4.6.3. ta’ dan ir-Regolament)

Mudell Ċ

Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela B1 u li jaħdmu bid-diżil jew bil-fjuwil tal-gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat (LPG).

Mudell D

Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela B1 u li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass naturali (NG). Is-suffiss wara s-simbolu nazzjonali jindika l-kwalifikazzjoni tal-fjuwil determinata skond il-paragrafu 4.6.3.1. ta’ dan ir-Regolament.

Il-marka ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura turi li t-tip ta’ magna/vettura konċernati ġew approvati fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 u taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 042439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 49 bis-serje ta’ emendi 04 inkorporati u tissodisfa l-limiti relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament.

APPROVAZZJONI “III” (Ringiela B2).

(Ara l-paragrafu 4.6.3. ta’ dan ir-Regolament)

Mudell E

Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela B2 u li jaħdmu bid-diżil jew fjuwil tal-gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat (LPG).

Mudell F

Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela B2 u li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass naturali (NG). Is-suffiss wara s-simbolu nazzjonali jindika l-kwalifikazzjoni tal-fjuwil determinata skond il-paragrafu 4.6.3.1. ta’ dan ir-Regolament.

Il-marka ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura turi li t-tip ta’ magna/vettura konċernati ġew approvati fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 u taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 042439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 49 bis-serje ta’ emendi 04 inkorporati u tissodisfa l-limiti relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament.

APPROVAZZJONI “IV” (Ringiela Ċ).

(Ara l-paragrafu 4.6.3. ta’ dan ir-Regolament)

Mudell G

Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela Ċ u li jaħdmu bid-diżil jew bil-fjuwil tal-gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat (LPG)

Mudell H

Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela Ċ u li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass naturali (NG). Is-suffiss wara s-simbolu nazzjonali jindika l-kwalifikazzjoni tal-fjuwil determinata skond il-paragrafu 4.6.3.1. ta’ dan ir-Regolament.

Il-marka ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura turi li t-tip ta’ magna/vettura konċernati ġew approvati fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 u taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 042439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 49 bis-serje ta’ emendi 04 inkorporati u tissodisfa l-limiti relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament.

MAGNA/VETTURA APPROVATA GĦAL REGOLAMENT WIEĦED JEW AKTAR

(Ara l-paragrafu 4.7 ta’ dan ir-Regolament)

Mudell I

Il-marka ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura turi li t-tip ta’ magna/vettura konċernata ġiet approvata fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 (livell ta’ emissjonijiet IV) u r-Regolament Nru. 24 (17). L-ewwel żewġ numri ta’ l-approvazzjoni jindikaw li, fid-dati meta ngħataw l-approvazzjonijiet rispettivi, ir-Regolament Nru. 49 kien fih is-serje ta’ emendi 04, u r-Regolament Nru. 24 kien fih is-serje ta’ emendi 03.

ANNESS 4

PROĊEDURA TAT-TEST

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness jiddeskrivi l-metodi biex ikunu determinati l-emissjonijiet tal-komponenti gassużi, tal-partikuli separati u d-dħaħen mill-magni li jridu jiġu ttestjati. Tliet ċikli tat-test huma deskritti li jridu jiġu applikati skond id-dispożizzjonijiet tar-Regolament, il-paragrafu 5.2.:

1.1.1.   l-ESC li hu magħmul minn ċiklu bi 13-il mod fi stat stabbli,

1.1.2.   l-ELR li hu magħmul minn passi tat-tagħbija li jgħaddu f’veloċitajiet differenti, li huma partijiet integrali minn proċedura waħda tat-test, u jsiru fl-istess ħin;

1.1.3.   l-ETC li hi magħmula minn sekwenza ta’ sekonda b’sekonda tal-modi li jgħaddu.

1.2.   It-test irid isir bil-magna mwaħħla fuq bank tat-test u mqabbda ma' dajnamometru.

1.3.   Prinċipju tal-kejl

L-emissjonijiet li jridu jitkejlu mill-egżost tal-magna jinkludu l-komponenti gassużi (l-monossidu karboniku, l-idrokarbons totali għall-magni diżil fit-test ta’ l-ESC biss; idrokarbons mhux tal-metanu għall-magni diżil u li jaħdmu bil-gass fuq it-test ta' l-ETC biss; metanu għall-magni li jaħdmu bil-gass fit-test ta' l-ETC biss u l-ossidi tan-nitroġenu), il-partikuli separati (magni diżil, magni li jaħdmu bil-gass fi stadju Ċ biss) u d-dħaħen (magni diżil fit-test ta' l-ELR biss). Barra minn hekk, id-dijossidu karboniku hu spiss użat bħala gass li jsib biex jiddetermina l-proporzjon ta' tnaqqis fil-konċentrazzjoni ta' sistemi bil-fluss parzjali jew sħiħ li jitlef fil-konċentrazzjoni. Il-prassi tajba ta’ l-inġinerija tirrikkmanda l-kejl ġenerali tad-dijossidu karboniku bħala għodda eċċellenti biex jinstabu problemi tal-kejl meta jsir it-test.

1.3.1.   Test ESC

Waqt is-sekwenza preskritta ta’ kundizzjonijiet tat-tħaddim tal-magna msaħħna l-ammonti ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost t’hawn fuq iridu jkunu eżaminati kontinwament billi jittieħed kampjun mill-gass ta’ l-egżost mhux proċessat. Iċ-ċiklu tat-test hu magħmul minn numru ta’ modi tal-veloċità u s-saħħa, li jkopri l-firxa tipika tat-tħaddim ta' magni diżil. Waqt kull mod il-konċentrazzjoni ta’ kull s-sustanza li tniġġes gassuż, il-fluss ta’ l-egżost u s-saħħa li toħroġ iridu jkunu determinati, u l-valuri mkejla jingħataw attenzjoni sew. Il-kampjun tal-partikuli separati jridu jitnaqqsu fil-konċentrazzjoni ma’ l-arja ambjentali kundizzjonata. Irid jittieħed kampjun wieħed fuq it-test komplut, u jinġabar fuq filters adattati. Il-grammi ta’ kull s-sustanza li tniġġes emessi għal kull kilowatt-siegħa (kWh) iridu jiġu kkalkulati kif deskritt fl-appendiċi 1 ta’ dan l-anness. Barra minn hekk, l-NOx irid jitkejjel fi tliet punti tat-test fi ħdan iż-żona ta’ kontroll magħżula mis-Servizz Tekniku (18) u l-valuri mkejla mqabbla mal-valuri kkalkulati minn dawk il-modi taċ-ċiklu tat-test li fih il-punti tat-test magħżula. L-ispezzjoni tal-kontroll ta’ l-NOx tassigura l-effikaċja tal-kontroll ta’ emissjonijiet tal-magna fi ħdan il-firxa tat-tħaddim tipika tal-magna.

1.3.2.   Test ELR

Waqt test tar-rispons tat-tagħbija preskritt, id-dħaħen tal-magna msaħħna jridu jkunu determinati permezz ta’ opaċimetru. It-test jikkonsisti fit-tagħbija tal-magna f'veloċità kostanti minn 10 fil-mija għal 100 fil-mija tagħbija fi tliet veloċitajiet differenti tal-magna. Barra minn hekk, ir-raba' pass tat-tagħbija magħżul mis-Servizz Tekniku (18) jrid isir, u l-valur imqabbel mal-valuri tal-passi tat-tagħbija ta' qabel. Il-quċċata tad-duħħan trid tkun determinata permezz tat-teħid tal-medja ta’ l-algoritmu, kif deskritt fl-appendiċi 1 ta’ dan l-anness.

1.3.3.   Test ETC

Waqt ċiklu li jgħaddi preskritt tal-kundizzjonijiet tat-tħaddim tal-magna msaħħna, li hu bbażat mill-qrib fuq il-mudelli tat-sewqan speċifiċi għat-tip ta’ triq ta’ magni li jifilħu ħafna mwaħħla fuq it-trakkijiet u l-karozzi tal-linja, is-sustanzi li jniġġsu t’hawn fuq iridu jiġu eżaminati wara li jitnaqqas fil-konċentrazzjoni l-gass ta’ l-egżost totali ma’ l-arja ambjentali kundizzjonata. Permezz tas-sinjali li jagħtu informazzjoni lura dwar is-saħħa li ddawwar u l-veloċità tal-magna tad-dajnamometru tal-magna, is-saħħa trid tiġi integrata fir-rigward tal-ħin taċ-ċiklu li jirriżulta fix-xogħol magħmul mill-magna waqt iċ-ċiklu. Il-konċentrazzjoni ta’ NOx u HC trid tkun determinata waqt iċ-ċiklu kollha permezz ta' integrazzjoni tas-sinjal ta' l-analizzatur. Il-konċentrazzjoni ta’ CO, CO2 u NMHC tista’ tiġi determinata permezz ta’ integrazzjoni tas-sinjal ta’ l-analizzatur jew permezz tal-borża ta' kampjunar. Għall-partikuli separati, irid jinġabar kampjun proporzjonali fuq filters adattati. Ir-rata tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni trid tkun determinata fuq iċ-ċiklu biex jiġu kkalkulati l-valuri tal-l-emissjonijiet totali tas-sustanzi li jniġġsu. Il-valuri totali ta’ l-emissjonijiet iridu jkunu relatati max-xogħol tal-magna biex jittieħdu l-grammi ta' kull s-sustanza li tniġġes emessi għal kull kilowatt-siegħa (kWh), kif deskritt fl-appendiċi 2 ta' dan l-anness.

2.   KUNDIZZJONIJIET TAT-TEST

2.1.   Kundizzjonijiet tat-test tal-magna

2.1.1.   It-temperatura assoluta (Ta) ta’ l-arja tal-magna fid-daħla tal-magna mfissra f’Kelvins, u l-pressjoni atmosferika xotta (ps), imfissra f’kPa trid titkejjel u l-parametru F irid ikun determinat skond id-dispożizzjonijiet li ġejjin:

| (a) | għall-magni diżil:
  Magni li jiġbdu l-fluwidu b’mod naturali u ċċarġjati ħafna b’mod mekkaniku:

  Magni ċċarġjati turbo li jkessħu jew ma jkessħux l-arja li tidħol: |
| --- | --- |

(a)

għall-magni diżil:

Magni li jiġbdu l-fluwidu b’mod naturali u ċċarġjati ħafna b’mod mekkaniku:

Magni ċċarġjati turbo li jkessħu jew ma jkessħux l-arja li tidħol:

| (b) | għall-magni li jaħdmu bil-gass: |
| --- | --- |

(b)

għall-magni li jaħdmu bil-gass:

2.1.2.   Validità tat-test

Biex test ikun meqjus li hu validu, il-parametru F irid ikun tali li:

0,96 ≤ F ≤ 1,06

2.2.   Magni bit-tkessiħ taċ-ċarġ ta’ l-arja

It-temperatura taċ-ċarġ ta’ l-arja trid tittieħed u trid tkun, fil-veloċità tas-saħħa massima ddikjarata u t-tagħbija sħiħa, sa ± 5 K tat-temperatura massima taċ-ċarġ ta' l-arja speċifikata fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 1.16.3. It-temperatura tal-mezz li jkessaħ trid tkun talanqas 293 K (20 °C).

Jekk tintuża' sistema tat-test tal-ħanut jew tal-blower, it-temperatura taċ-ċarġ ta’ l-arja trid tkun sa tat-temperatura taċ-ċarġ massimu ta’ l-arja speċifikata fl-anness 1, il-paragrafu 1.16.3. fil-veloċità tas-saħħa massima ddikjarata u tat-tagħbija sħiħa. Is-setting ta’ dak li jkessaħ iċ-ċarġ ta’ l-arja biex jintlaħqu l-kundizzjonijiet t’hawn fuq irid jintuża' għaċ-ċiklu tat-test kollu.

2.3.   Sistema tad-dħul ta’ l-arja fil-magna

Sistema tad-dħul ta’ l-arja fil-magna trid tintuża' billi tippreżenta restrizzjoni tad-dħul ta' l-arja sa ± 100 Pa tal-limitu ta’ fuq tat-tħaddim tal-magna fil-veloċità tas-saħħa massima dikjarata u tat-tagħbija sħiħa.

2.4.   Sistema ta’ l-egżost tal-magna

Trid tintuża' sistema ta’ l-egżost li tippreżenta pressjoni fuq wara ta’ l-egżost sa ±1 000 Pa tal-limitu ta’ fuq tal-magna li taħdem fil-veloċità tas-saħħa massima ddikjarata u tat-tagħbija sħiħa u volum sa ± 40 fil-mija ta’ dak speċifikat mill-fabbrikant. Tista’ tintuża' sistema tat-test tal-ħanut, dejjem jekk tirrappreżenta l-kundizzjonijiet proprja tat-tħaddim tal-magna. Is-sistema ta’ l-egżost trid tikkonforma mar-rekwiżiti għat-teħid tal-kampjuni tal-gass ta' l-egżost, kif stipulat fl-anness 4, il-paragrafu 3.4. u fl-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.2.1., EP u l-paragrafu 2.3.2., EP.

Jekk il-magna hi mgħammra b'mekkaniżmu li jagħmel trattament wara l-egżost, il-pajp ta' l-egżost irid ikollu l-istess dijametru bħal dak li jinsab fl-użu għal talanqas 4 dijametri tal-pajp 'l fuq fid-daħla tal-bidu tal-paragrafu ta' l-espansjoni li fih il-mekkaniżmu bit-trattament wara. Id-distanza mill-flanġ tal-manifold ta’ l-egżost jew mill-iżbokk taċ-ċarġer turbo għall-mekkaniżmu tat-trattament ta’ wara l-egżost trid tkun l-istess bħal fil-konfigurazzjoni tal-vettura jew fil-limiti ta’ l-ispeċifikazzjonijiet tad-distanza tal-fabbrikant. Il-pressjoni fuq wara ta’ l-egżost jew ir-restrizzjoni trid timxi fuq l-istess kriterji t'hawn fuq, u tista' tiġi ssettjata b’valv. Il-kontenitur tat-trattament ta’ wara jista’ jitneħħa waqt testijiet finta u waqt il-mapping tal-magna, u jiġi mibdul b’kontenitur ekwivalenti li jkollu sapport ta’ katalizzatur li ma jkunx qed jaħdem.

2.5.   Sistema li tkessaħ

Trid tintuża' sistema li tkessaħ il-magna b’saħħitha biżżejjed biex iżomm lill-magna fit-temperaturi normali tat-tħaddim preskritti mill-fabbrikant.

2.6   Żejt lubrikanti

L-ispeċifikazzjonijiet taż-żejt lubrikanti użat għat-test iridu jiġu rekordjati u preżentati mar-riżultati tat-test, kif speċifikat fl-anness 1, il-paragrafu 7.1.

2.7.   Il-fjuwil

Il-fjuwil irid ikun il-fjuwil ta’ referenza speċifikat fl-annessi 5, 6 jew 7.

It-temperatura tal-fjuwil u l-punt tal-kejl irid ikun speċifikat mill-fabbrikant fi ħdan il-limiti mogħtija fl-anness 1, il-paragrafu 1.16.5. It-temperatura tal-fjuwil ma tridx tkun inqas minn 306 K (33 °C). Jekk ma tkunx speċifikata, trid tkun 311 K ± 5 K (38 °C ± 5 °C) fid-daħla tal-fornitura tal-fjuwil.

Għal magni li jieħdu fjuwil NG u LPG, it-temperatura tal-fjuwil u l-punt tal-kejl iridu jkunu fi ħdan il-limiti mogħtija fl-anness 1, il-paragrafu 1.16.5. jew fl-anness 1, l-appendiċi 3, il-paragrafu 1.16.5. f’każijiet fejn il-magna mhix magna oriġinali.

2.8.   Ittestjar ta’ sistemi li jagħmlu trattament wara l-egżost

Jekk il-magna hi mgħammra b’sistema ta’ trattament wara l-egżost, l-emissjonijiet imkejla fuq iċ-ċiklu(i) tat-test iridu jkunu rappreżentattivi ta' l-emissjonijiet li hemm fil-verità. Jekk dan ma jistax jintlaħaq b’ċiklu tat-test wieħed (eż. għall-filters tal-partikuli separati b’riġenerazzjoni perjodika), iridu jsiru diversi ċikli tat-test u r-riżultati tat-test tittieħed medja tagħhom u/jew jingħataw attenzjoni sew. Il-proċedura eżatta jrid ikun hemm qbil dwarha mill-fabbrikant tal-magna u mis-Servizz Tekniku abbażi ta' ġudizzju tajjeb ta' l-inġinerija.

ANNESS 4

Appendiċi 1

ĊIKLI TAT-TEST ESC U ELR

1.   SETTINGS TAL-MAGNA U TAD-DAJNAMOMETRU

1.1.   Determinazzjoni tal-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ

Il-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ iridu jkunu dikjarati mill-fabbrikant skond id-dispożizzjonijiet li ġejjin:

Il-veloċità għolja nhi trid tkun determinata billi tiġi kkalkulata 70 fil-mija tas-saħħa netta massima dikjarata P(n), kif determinat fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 8.2. L-ogħla veloċità tal-magna fejn il-valur ta’ din is-saħħa jiġi fuq il-kurva tas-saħħa hu mfisser bħala nhi.

Il-veloċità baxxa nlo trid tkun determinata billi jiġi kkalkulat 50 fil-mija tas-saħħa massima netta dikjarata, kif determinata fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 8.2. L-aktar veloċità baxxa tal-magna fejn dan il-valur tas-saħħa jiġi fuq il-kurva tas-saħħa hu mfisser bħala nlo.

Il-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ iridu jkunu kkalkulati kif ġej:

| Veloċità A | = | nlo + 25 % (nhi – nlo) |
| --- | --- | --- |
| Veloċità B | = | nlo + 50 % (nhi – nlo) |
| Veloċità C | = | nlo + 75 % (nhi – nlo) |

Veloċità A

=

nlo + 25 % (nhi – nlo)

Veloċità B

=

nlo + 50 % (nhi – nlo)

Veloċità C

=

nlo + 75 % (nhi – nlo)

Il-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ jistgħu jiġu verifikati b’waħda minn dawn il-metodi li ġejjin:

| (a) | Punti addizzjonali tat-test iridu jitkejlu waqt l-approvazzjoni tas-saħħa tal-magna skond ir-Regolament Nru. 24 għal determinazzjoni preċiża ta’ nhi u nlo. Is-saħħa massima, trid tkun determinata mill-kurva tas-saħħa, u l-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ trid tkun ikkalkulata skond id-dispożizzjonijiet t'hawn fuq. |
| --- | --- |

(a)

Punti addizzjonali tat-test iridu jitkejlu waqt l-approvazzjoni tas-saħħa tal-magna skond ir-Regolament Nru. 24 għal determinazzjoni preċiża ta’ nhi u nlo. Is-saħħa massima, trid tkun determinata mill-kurva tas-saħħa, u l-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ trid tkun ikkalkulata skond id-dispożizzjonijiet t'hawn fuq.

| (b) | Il-magna trid tkun segwita tul il-kurva kollha tat-tagħbija, minn veloċità massima mingħajr tagħbija sa veloċità ta’ tħaddim mhux fuq ger, bl-użu ta’ mill-anqas 5 punti tal-kejl kull 1 000 min–1 intervall u punti tal-kejl sa ± 50 min–1 tal-veloċità fis-saħħa massima dikjarata. Is-saħħa massima, nhi u nlo trid tkun determinata minn din il-kurva tal-mappa, u l-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ iridu jiġu kkalkulati skond id-dispożizzjonijiet t’hawn fuq. |
| --- | --- |

(b)

Il-magna trid tkun segwita tul il-kurva kollha tat-tagħbija, minn veloċità massima mingħajr tagħbija sa veloċità ta’ tħaddim mhux fuq ger, bl-użu ta’ mill-anqas 5 punti tal-kejl kull 1 000 min–1 intervall u punti tal-kejl sa ± 50 min–1 tal-veloċità fis-saħħa massima dikjarata. Is-saħħa massima, nhi u nlo trid tkun determinata minn din il-kurva tal-mappa, u l-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ iridu jiġu kkalkulati skond id-dispożizzjonijiet t’hawn fuq.

Jekk il-veloċitajiet tal-magna mkejla A, B u Ċ huma sa ± 3 fil-mija tal-veloċitajiet tal-magna kif dikjarati mill-fabbrikant, il-veloċitajiet tal-magna dikjarati jridu jintużaw għat-test ta’ l-emissjonijiet. Jekk it-tolleranza tinqabeż għal kwalunkwe veloċità tal-magna, il-veloċitajiet tal-magna mkejla jridu jintużaw għat-test ta’ l-emissjonijiet.

1.2.   Determinazzjoni tas-settings tad-dajnamometru

Il-kurva tas-saħħa li ddawwar f’tagħbija sħiħa trid tiġi determinata permezz ta’ esperimentazzjoni li tikkalkula l-valuri tas-saħħa li ddawwar għall-modi tat-test speċifikati taħt kundizzjonijiet netti, kif speċifikat fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 8.2. Is-saħħa assorbita mit-tagħmir imħaddem mill-magna, jekk tapplika, trid titqies. Is-setting tad-dajnamometru għal kull mod tat-test barra t-tħaddim mhux fuq ger irid jiġi kkalkulat permezz tal-formula:

Formula

jekk ittestjat taħt kundizzjonijiet netti

Formula

jekk mhux ittestjat taħt kundizzjonijiet netti

fejn:

| s | = | setting tad-dajnamometru, kW |
| --- | --- | --- |
| P(n) | = | is-saħħa netta tal-magna kif indikata fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 8.2., kW |
| L | = | perċentwal ta' tagħbija kif indikata fil-paragrafu 2.7.1., |
| P(a) | = | is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitwaħħlu kif indikati fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.1. |
| P(b) | = | is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li trid titneħħa kif indikat fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.2. |

s

=

setting tad-dajnamometru, kW

P(n)

=

is-saħħa netta tal-magna kif indikata fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 8.2., kW

L

=

perċentwal ta' tagħbija kif indikata fil-paragrafu 2.7.1.,

P(a)

=

is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitwaħħlu kif indikati fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.1.

P(b)

=

is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li trid titneħħa kif indikat fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.2.

2.   PROVA TAT-TEST ESC

Fuq talba tal-fabbrikant, test finta jista’ jsir għall-kundizzjonar tal-magna u tas-sistema ta’ l-egżost qabel iċ-ċiklu tal-kejl.

2.1.   Preparazzjoni tal-filters ta' kampjunar

Talanqas siegħa qabel it-test, kull filter (par) irid jitqiegħed f’dixx petri magħluq, iżda mhux issiġġillat u jitqiegħed ġo ċejmber li tkejjel għall-istabbilizzazzjoni. Fl-aħħar tal-perjodu ta' l-istabbilizzazzjoni, kull filter (par) irid jintiżen u l-piż mingħajr l-ippakkjar irid jittieħed. Il-filter (par) irid imbagħad jinħażen ġo petri dixx magħluq jew kontenitur tal-filter issiġġillat sakemm ikun meħtieġ għat-testjar. Jekk il-filter (par) ma jintużax fi żmien tmien sigħat minn meta jitneħħa miċ-ċejmber tal-qisien, irid jiġi kundizzjonat u jerġa’ jintiżen qabel jintuża’.

2.2.   Twaħħil tat-tagħmir li jkejjel

L-istrumentazzjoni u s-sondi tal-kampjuni jridu jkunu mwaħħla kif meħtieġ. Meta tintuża’ sistema tal-fluss sħiħ imnaqqas mill-konċentrazzjoni għat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni tal-gass ta’ l-egżost, il-parti ta’ wara tal-pajp ta’ l-egżost trid tkun imqabbda mas-sistema.

2.3.   It-tibdija tas-sistema tat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni u l-magna

Is-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-magna għandhom jiġu startjati u jissaħħnu sakemm it-temperaturi kollha u l-pressjonijiet joqogħdu f’saħħa massima skond ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant u l-prassi ta’ inġinerija tajba.

2.4.   Tibdija tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati

Is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tinbeda u tkun qed taħdem fuq bajpass. Il-livell ta’ l-isfond tal-partikuli separati ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni jista’ jiġi determinat billi tiġi mgħoddija l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni mill-filters tal-partikuli separati. Jekk tintuża’ l-arja ffiltrata li ttellef fil-konċentrazzjoni, jista’ jsir kejl wieħed qabel jew wara t-test. Jekk l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni mhix filtrata, il-kejlijiet fil-bidu u fl-aħħar taċ-ċiklu, jistgħu jsiru, u l-valuri tittieħed il-medja tagħhom.

2.5.   Aġġustament tal-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni

L-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni trid tkun issettjata b’tali mod li t-temperatura tal-gass ta’ l-egżost imnaqqas fil-konċentrazzjoni mkejjel eżatt qabel il-filter ewlieni m'għandhiex teċċedi t-325 K (52 °C) fi kwalunkwe mod. Il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni (q) m’għandux ikun inqas minn 4.

Għas-sistemi li jużaw il-kejl tal-konċentrazzjoni CO2 jew NOx għall-kontroll tal-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni, il-kontenut ta’ CO2 jew NOxta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni jrid jitkejjel fil-bidu u fl-aħħar ta’ kull test. Il-kejlijiet tal-konċentrazzjoni CO2 jew NOx ta’ qabel u wara t-test ta’ l-isfond ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni jridu jkunu sa 100 ppm jew 5 ppm ta' kull wieħed, rispettivament.

2.6.   Iċċekkjar ta’ l-analizzaturi

L-analizzaturi ta’ l-emissjonijiet iridu jkunu ssettjati f’żero u jiġu spanned.

2.7.   Ċiklu tat-test

2.7.1.   Iċ-ċiklu ta’ 13-il mod li ġej irid ikun segwit bit-tħaddim tad-dajnamometru fuq il-magna tat-test:

| Numru tal-Mod | Veloċità tal-magna | Perċentwal ta' tagħbija | Fattur li jrid jingħata attenzjoni sew | Tul tal-Mod |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | mhux fuq ger | — | 0,15 | 4 minuti |
| 2 | A | 100 | 0,08 | 2 minuti |
| 3 | B | 50 | 0,10 | 2 minuti |
| 4 | B | 75 | 0,10 | 2 minuti |
| 5 | A | 50 | 0,05 | 2 minuti |
| 6 | A | 75 | 0,05 | 2 minuti |
| 7 | A | 25 | 0,05 | 2 minuti |
| 8 | B | 100 | 0,09 | 2 minuti |
| 9 | B | 25 | 0,10 | 2 minuti |
| 10 | C | 100 | 0,08 | 2 minuti |
| 11 | C | 25 | 0,05 | 2 minuti |
| 12 | C | 75 | 0,05 | 2 minuti |
| 13 | C | 50 | 0,05 | 2 minuti |

Numru tal-Mod

Veloċità tal-magna

Perċentwal ta' tagħbija

Fattur li jrid jingħata attenzjoni sew

Tul tal-Mod

1

mhux fuq ger

—

0,15

4 minuti

2

A

100

0,08

2 minuti

3

B

50

0,10

2 minuti

4

B

75

0,10

2 minuti

5

A

50

0,05

2 minuti

6

A

75

0,05

2 minuti

7

A

25

0,05

2 minuti

8

B

100

0,09

2 minuti

9

B

25

0,10

2 minuti

10

C

100

0,08

2 minuti

11

C

25

0,05

2 minuti

12

C

75

0,05

2 minuti

13

C

50

0,05

2 minuti

2.7.2.   Sekwenza tat-test

Is-sekwenza tat-test trid tinbeda. It-test irid isir fl-ordni tan-numri tal-modi kif stipulati fil-paragrafu 2.7.1.

Il-magna trid tiġi mħaddma għall-ħin preskritt f’kull mod, billi ttemm it-tibdil fil-veloċità tal-magna u t-tagħbija fl-ewwel 20 sekonda. Il-veloċità speċifikata trid tinżamm sa ± 50 min–1 u s-saħħa li ddawwar speċifikata trid tinżamm sa ± 2 fil-mija tas-saħħa li ddawwar massima fil-veloċità tat-test.

Fuq talba tal-fabbrikant, is-sekwenza tat-test tista’ tiġi mtennija f’numru suffiċjenti ta’ drabi biex jittieħdu aktar kampjuni tal-piż tal-partikuli separati fuq il-filter. Il-fabbrikant irid jagħti deskrizzjoni dettaljata tal-proċeduri ta’ l-evalwazzjoni tad-dejta u tal-kalkolazzjoni tad-dejta. L-emissjonijiet gassużi jridu jiġu determinati biss fuq l-ewwel ċiklu.

2.7.3.   Rispons ta’ l-analizzatur

L-output ta’ l-analizzaturi jrid jiġi rrekordjat fuq rikorder ta’ l-istrip ċart jew jitkejjel permezz ta’ sistema ekwivalenti tal-ksib tad-dejta bil-gass ta' l-egżost għaddej mill-analizzaturi tul iċ-ċiklu tat-test kollu.

2.7.4.   Partikuli separati ta' kampjunar

Par filters (filters primarji u li jagħtu sostenn, ara l-anness 4, l-appendiċi 4) iridu jintużaw għall-proċedura kompluta tat-test. Il-fatturi modali li jeħtieġu attenzjoni sew speċifikati fil-proċedura taċ-ċiklu tat-test iridu jitqiesu billi jittieħed kampjun proporzjonali għall-fluss tal-piż ta’ l-egżost waqt kull mod individwali taċ-ċiklu. Dan jista’ jinkiseb billi tiġi aġġustata r-rata tal-fluss tal-kampjun, il-ħin kampjunarju, u/jew il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni, b’dak il-mod, sabiex il-kriterji biex jiġi kkonsidrati b’mod effettiv il-fatturi fil-paragrafu 5.6. jintlaħaq.

Il-ħin kampjunarju għal kull mod irid jibda talanqas 4 sekondi kull 0.01 fattur li jitqies kunsiderazzjoni. It-teħid ta’ kampjun irid isir tard kemm jista’ jkun f’kull mod. It-teħid ta’ kampjuni tal-partikuli separati jrid jiġi mitmum mhux aktar kmieni minn 5 sekondi qabel l-aħħar ta’ kull mod.

2.7.5.   Kundizzjonijiet tal-magna

Il-veloċità u t-tagħbija tal-magna, it-temperatura ta’ l-arja li tidħol u l-waqgħa fil-pressjoni, it-temperatura ta’ l-egżost u l-pressjoni ta’ fuq wara, il-fluss tal-fjuwil u l-fluss ta’ l-arja jew l-egżost, it-temperatura taċ-ċarġ ta’ l-arja, it-temperatura tal-fjuwil u l-umdità jridu jittieħdu waqt kull mod, bir-rekwiżiti tal-veloċità u tat-tagħbija (ara l-paragrafu 2.7.2) jintlaħqu waqt il-ħin tat-teħid ta' kampjuni tal-partikuli separati, iżda fl-ebda każ waqt l-aħħar minuta ta' kull mod.

Kull dejta oħra meħtieġa għall-kalkolazzjoni għandha tiġi rekordjata (ara l-paragrafi 4 u 5).

2.7.6.   Spezzjoni NOx ta’ ġoż-żona ta' kontroll

L-ispezzjoni NOx ġoż-żona tal-kontroll trid issir mall-ewwel wara li jintemm il-mod 13. Il-magna trid tkun kundizzjonata fil-mod 13 għal perjodu ta' tliet minuti qabel ma jibdew il-kejlijiet. Iridu jsiru tliet kejlijiet f'postijiet differenti ġoż-żona ta' kontroll, magħżula mis-Servizz Tekniku (19). Il-ħin għal kull kejl irid ikun 2 minuti.

Il-proċedura ta’ kejl hi identika għall-kejl fiċ-ċiklu ta’ 13-il mod, u trid issir skond il-paragrafi 2.7.3., 2.7.5., u 4.1. ta’ dan l-appendiċi, u l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3.

Il-kalkolazzjoni trid issir skond il-paragrafu 4.

2.7.7.   Iċċekkjar mill-ġdid ta’ l-analizzaturi

Wara t-test ta’ l-emissjonijiet iridu jintużaw gass żero u l-istess gass span għaċ-ċekjar mill-ġdid. It-test se jitqies aċċettabbli jekk id-differenza bejn ir-riżultati ta’ qabel it-test u ta’ wara t-test hija inqas minn 2 fil-mija tal-valur tal-gass span.

3.   TWETTIQ TAT-TEST ELR

3.1.   Twaħħil tat-tagħmir li jkejjel

L-opaċimetru u s-sondi ta' kampjunar, jekk jgħoddu, iridu jitwaħħlu wara s-sajlenser ta’ l-egżost jew xi mekkaniżmu tat-trattament ta’ wara, jekk ikun hemm imwaħħal, skond il-proċeduri ġenerali tat-twaħħil speċifikati mill-fabbrikant ta’ l-istrument. Barra minn hekk, ir-rekwiżiti tal-paragrafu 10 ta’ ISO 11614 iridu jiġu osservati, fejn jixraq.

Qabel ma jsiru xi spezzjonijiet fuq żero u fuq l-iskala kollha, l-opaċimetru jrid jissaħħan u jiġi stabbilizzat skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant ta’ l-istrument. Jekk l-opaċimetru hu mgħammar b’sistema li tnaddaf l-arja biex tipprevjeni li l-ottiċi ta' l-istrument tal-kejl jimtlew bin-nugrufun, din is-sistema trid tiġi attivata wkoll u aġġustata skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant.

3.2.   L-iċċekkjar ta’ l-opaċimetru

L-ispezzjonijiet żero u ta’ l-iskala kollha jridu jsiru fil-mod li jaqra l-opaċità, peress li l-iskala ta’ l-opaċità tagħti l-possibiltà ta’ żewġ punti tal-kalibrar li jistgħu jiġu definiti sew, prinċipalment 0 fil-mija opaċità u 100 fil-mija opaċità. Il-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl imbagħad jiġi kkalkulat sew abbażi ta' l-opaċità mkejla u l-LA, kif sottomessa mill-fabbrikant ta' l-opaċimetru, meta l-istrument jitreġġa' lura għall-mod tal-qari k biex jiġi ttestjat.

Mingħajr l-ebda ostaklu tar-raġġ ta’ dawl ta’ l-opaċimetru, il-qari jrid ikun aġġustat għal 0,0 % ± 1,0 % opaċità. Bid-dawl jiġi miżmum milli jilħaq lir-riċevitur, il-qari jrid jiġi aġġustat għal 100,0 % ± 1,0 % opaċità.

3.3.   Ċiklu tat-test

3.3.1.   Kundizzjonar tal-magna

It-tisħin tal-magna u tas-sistema jrid isir f’saħħa massima sabiex jistabbilizza l-parametri tal-magna skond ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant. Il-fażi ta' prekondizzjonar għandha wkoll tipproteġi l-kejl proprja mill-influwenza tal-fdalijiet fis-sistema ta’ l-egżost mit-test ta’ qabel.

Meta l-magna tiġi stabilizzata, iċ-ċiklu jrid jinbeda fi żmien 20 ± 2 s wara l-fażi tal-prekundizzjonar. Fuq talba tal-fabbrikant, test finta jista’ jsir għal kundizzjonar addizzjonali qabel iċ-ċiklu tal-kejl.

3.3.2.   Sekwenza tat-test

It-test hu magħmul minn tliet passi tat-tagħbija f’kull waħda mit-tliet veloċitajiet tal-magna A (ċiklu 1), B (ċiklu 2) u Ċ (ċiklu 3) determinati skond l-anness 4, il-paragrafu 1.1., segwiti minn ċiklu 4 f’veloċità ġoż-żona ta' kontroll u tagħbija bejn 10 fil-mija u 100 fil-mija, magħżula mis-Servizz Tekniku (19). Is-sekwenza li ġejja trid tiġi segwita fit-tħaddim tad-dajnamometru fuq il-magna tat-test, kif muri fil-Figura 3.

| (a) | Il-magna trid tiġi mħaddma fil-veloċità tal-magna A u b’10 fil-mija tagħbija għal. Il-veloċità speċifikata trid tinżamm sa mhux aktar minn u s-saħħa li ddawwar speċifikata trid tinżamm sa mhux aktar minn 2 fil-mija tas-saħħa li ddawwar massima fil-veloċità tat-test. |
| --- | --- |

(a)

Il-magna trid tiġi mħaddma fil-veloċità tal-magna A u b’10 fil-mija tagħbija għal. Il-veloċità speċifikata trid tinżamm sa mhux aktar minn u s-saħħa li ddawwar speċifikata trid tinżamm sa mhux aktar minn 2 fil-mija tas-saħħa li ddawwar massima fil-veloċità tat-test.

| (b) | Fl-aħħar tas-segment ta’ qabel, il-liver li jikkontrolla l-veloċità jrid jitmexxa b’mod mgħaġġel lejn, u jinżamm fil-, pożizzjoni miftuħa għal kollox għal 10 ± 1 s. It-tagħbija neċessarja tad-dajnamometru trid tiġi applikata biex iżżomm il-veloċità tal-magna sa mhux aktar minn ± 150 min–1 waqt l-ewwel 3 s, u sa mhux aktar minn ± 20 min–1 waqt il-kumplament tas-segment. |
| --- | --- |

(b)

Fl-aħħar tas-segment ta’ qabel, il-liver li jikkontrolla l-veloċità jrid jitmexxa b’mod mgħaġġel lejn, u jinżamm fil-, pożizzjoni miftuħa għal kollox għal 10 ± 1 s. It-tagħbija neċessarja tad-dajnamometru trid tiġi applikata biex iżżomm il-veloċità tal-magna sa mhux aktar minn ± 150 min–1 waqt l-ewwel 3 s, u sa mhux aktar minn ± 20 min–1 waqt il-kumplament tas-segment.

| (c) | Is-sekwenza deskritta f’(a) u (b) trid tiġi mtennija darbtejn. |
| --- | --- |

(c)

Is-sekwenza deskritta f’(a) u (b) trid tiġi mtennija darbtejn.

| (d) | Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-magna B u 10 fil-mija tat-tagħbija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s. |
| --- | --- |

(d)

Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-magna B u 10 fil-mija tat-tagħbija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s.

| (e) | Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fil-veloċità tal-magna B. |
| --- | --- |

(e)

Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fil-veloċità tal-magna B.

| (f) | Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-magna Ċ u għal 10 fil-mija tagħbija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s. |
| --- | --- |

(f)

Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-magna Ċ u għal 10 fil-mija tagħbija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s.

| (g) | Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fil-veloċità tal-magna Ċ. |
| --- | --- |

(g)

Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fil-veloċità tal-magna Ċ.

| (h) | Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-magna magħżula u kull tagħbija 'l fuq minn 10 fil-mija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s. |
| --- | --- |

(h)

Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-magna magħżula u kull tagħbija 'l fuq minn 10 fil-mija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s.

| (i) | Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fuq il-veloċità tal-magna magħżula. |
| --- | --- |

(i)

Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fuq il-veloċità tal-magna magħżula.

3.4.   Tisħiħ taċ-ċiklu

Id-devjazzjonijiet standard relattivi tal-valuri tad-dħaħen medji f’kull veloċità tat-test (SVA, SVB, SVC, kif ikkalkulati skond il-paragrafu 6.3.3. ta’ dan l-appendiċi mit-tliet passi tat-tagħbija suċċessivi f’kull veloċità tat-test) iridu jkunu anqas minn 15 fil-mija tal-valur medju, jew 10 fil-mija tal-valur tal-limitu muri fit-Tabella 1 tar-Regolament, liema minnhom hu l-ikbar. Jekk id-differenza hi akbar, is-sekwenza trid tiġi mtennija sakemm it-3 passi tat-tagħbija suċċessivi jilħqu l-kriterji tat-tisħiħ.

3.5.   Iċċekkjar mill-ġdid ta’ l-opaċimetru

Il-valur tal-moviment żero ta’ wara t-test ta’ l-opaċimetru m’għandux jeċċedi ± 5,0 tal-valur tal-limitu muri fit-Tabella 1 tar-Regolament.

4.   KALKOLAZZJONI TA’ L-EMISSJONIJIET GASSUŻI

4.1.   Evalwazzjoni tad-dejta

Għall-evalwazzjoni ta’ l-emissjonijiet gassużi, il-qari taċ-ċart ta’ l-aħħar 30 sekonda ta’ kull mod trid tittieħed il-medja tiegħu, u l-konċentrazzjonijiet medji (konċ) ta’ HC, CO u NOx waqt kull mod iridu jkunu determinati mill-qari medju taċ-ċart u d-dejta korrispondenti ta’ kalibrar. Jista’ jintuża’ tip ta’ rikording differenti jekk jassigura li tinkiseb dejta ekwivalenti.

Għall-ispezzjoni ta’ l-NOx fiż-żona ta’ kontroll, ir-rekwiżiti t’hawn fuq japplikaw biss għall-NOx.

Il-fluss tal-gass ta’ l-egżost GEXHW jew il-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni GTOTW, jekk jintużaw b’mod mhux obbligatorju, iridu jiġu determinati skond l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 2.3.

4.2.   Korrezzjoni Xotta/Mxarrba

Il-konċentrazzjoni mkejla trid tiġi maqluba għal imxarrba skond il-formuli li ġejjin, jekk mhux diġa’ mkejla meta mxarrba.

konċ (imxarrba) = KW × konċ (xotta)

Għall-gass ta’ l-egżost mhux proċessat:

Formula

u

Formula

Għall-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni:

Formula

jew

Formula

| Għall-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni: | Għall-arja li tidħol

  (jekk hi differenti mill-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni) |
| --- | --- |
| KW,d = 1 – KW1 | KW,a = 1 – KW2 |
| | |
| | |

Għall-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni:

Għall-arja li tidħol

(jekk hi differenti mill-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni)

KW,d = 1 – KW1

KW,a = 1 – KW2

Formula

Formula

Formula

Formula

fejn:

| Ha, Hd | = | g ilma kull kg arja xotta |
| --- | --- | --- |
| Rd, Ra | = | l-umdità relattiva ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni/li tidħol, % |
| pd, pa | = | il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni/li tidħol, kPa |
| pB | = | il-pressjoni barometrika totali, kPa |

Ha, Hd

=

g ilma kull kg arja xotta

Rd, Ra

=

l-umdità relattiva ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni/li tidħol, %

pd, pa

=

il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni/li tidħol, kPa

pB

=

il-pressjoni barometrika totali, kPa

4.3.   Korrezzjoni Nox għall-umdità u għat-temperatura

Peress li l-emissjoni NOx tiddependi mill-kundizzjonijiet ta’ l-arja ambjentali, il-konċentrazzjoni NOx trid tiġi kkorreġuta għat-temperatura ta’ l-arja ambjentali u l-umdità bil-fatturi mogħtija fil-formuli li ġejjin:

Formula

b’:

| A | = | 0,309 GFUEL/GAIRD – 0,0266 |
| --- | --- | --- |
| B | = | –0,209 GFUEL/GAIRD + 0,00954 |
| Ta | = | it-temperatura ta’ l-arja, K |
| Ha | = | l-umdità ta’ l-arja li tidħol, g ilma kull kg arja xotta li fiha: |
| Ra | = | l-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol, % |
| ρa | = | il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li tidħol, kPa |
| ρB | = | il-pressjoni barometrika totali, kPa |

A

=

0,309 GFUEL/GAIRD – 0,0266

B

=

–0,209 GFUEL/GAIRD + 0,00954

Ta

=

it-temperatura ta’ l-arja, K

Ha

=

l-umdità ta’ l-arja li tidħol, g ilma kull kg arja xotta li fiha:

Ra

=

l-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol, %

ρa

=

il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li tidħol, kPa

ρB

=

il-pressjoni barometrika totali, kPa

4.4.   Kalkolazzjoni tar-rati tal-fluss tat-total ta’ l-emissjonijiet

Ir-rati tal-fluss tat-total ta’ l-emissjonijiet (g/h) għal kull mod trid tkun ikkalkulata kif ġej, billi tassumi d-densità tal-gass ta’ l-egżost li trid tkun 1,293 kg/m3 f’273 K (0 °C) u 101,3 kPa:

| (1) | = | NOx mass | = | 0,001587 × NOx conc × KH,D × GEXHW |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| (2) | = | COmass | = | 0,000966 × COconc × GEXHW |
| (3) | = | HCmass | = | 0,000479 × HCconc × GEXHW |

(1)

=

NOx mass

=

0,001587 × NOx conc × KH,D × GEXHW

(2)

=

COmass

=

0,000966 × COconc × GEXHW

(3)

=

HCmass

=

0,000479 × HCconc × GEXHW

fejn NOx conc, COconc, HCconc
   (20) huma l-konċentrazzjonijiet medji (ppm) fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, kif determinati fil-paragrafu 4.1.

Jekk, b’mod mhux obbligatorju, l-emissjonijiet gassużi huma determinati b’sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss kollu, il-formuli li ġejjin iridu jiġu applikati:

| (1) | = | NOx mass | = | 0,001587 × NOx conc × KH,D × GTOTW |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| (2) | = | COmass | = | 0,000966 × COconc × GTOTW |
| (3) | = | HCmass | = | 0,000479 × HCconc× GTOTW |

(1)

=

NOx mass

=

0,001587 × NOx conc × KH,D × GTOTW

(2)

=

COmass

=

0,000966 × COconc × GTOTW

(3)

=

HCmass

=

0,000479 × HCconc× GTOTW

fejn NOx conc, COconc, HCconc
   (20) huma l-konċentrazzjonijiet ikkorreġuti medji fl-isfond (ppm) ta’ kull mod fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, kif determinat fl-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.1.

4.5.   Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi

L-emissjonijiet (g/kWh) iridu jiġu kkalkulat għall-komponenti individwali kollha fil-mod li ġej:

Formula

Formula

Formula

Il-fatturi li jeħtieġu konsiderazzjoni sew (WF) użati fil-kalkolazzjoni t’hawn fuq huma skond il-paragrafu 2.7.1.

4.6.   Kalkolazzjoni tal-valuri taż-żona ta’ kontroll

Għat-tliet punti ta’ kontroll magħżula skond il-paragrafu 2.7.6., l-emissjoni NOx trid tiġi mkejla u kkalkulata skond il-paragrafu 4.6.1. u determinata wkoll permezz ta’ interpolazzjoni mill-modi taċ-ċiklu tat-test l-aktar qrib tal-punt ta’ kontroll rispettiv skond il-paragrafu 4.6.2. Il-valuri mkejla huma mbagħad imqabbla mal-valuri interpolati skond il-paragrafu 4.6.3.

4.6.1.   Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika

L-emissjoni NOx għal kull wieħed mill-punti ta’ kontroll (Z) trid tiġi kkalkulata kif ġej:

| NOx mass,Z | = | 0,001587 × NOx conc,Z × KH,D × GEXHW |
| --- | --- | --- |
| NOx,Z | = | NOx mass,Z / P(n)Z |

NOx mass,Z

=

0,001587 × NOx conc,Z × KH,D × GEXHW

NOx,Z

=

NOx mass,Z / P(n)Z

4.6.2.   Determinazzjoni tal-valur ta’ l-emissjonijiet miċ-ċiklu tat-test

L-emissjoni NOx għal kull wieħed mill-punti ta’ kontroll trid tkun interpolata mill-eqreb erba' modi taċ-ċiklu tat-test li fihom il-punt ta' kontroll magħżul Ż kif muri fil-Figura 4. Għal dawn il-modi (R, S, T, U), id-definizzjonijiet li ġejjin japplikaw:

Veloċità(R) = Veloċità(T) = nRT

Veloċità(S) = Veloċità(U) = nSU

Perċentwal ta' tagħbija(R) = Perċentwal ta' tagħbija(S)

Perċentwal ta' tagħbija(T) = Perċentwal ta' tagħbija(U).

L-emissjoni NOx tal-punt ta’ kontroll magħżul Z trid tkun ikkalkulata kif ġej:

| EZ | = | ERS + (ETU – ERS) · (MZ – MRS) / (MTU – MRS) |
| --- | --- | --- |

EZ

=

ERS + (ETU – ERS) · (MZ – MRS) / (MTU – MRS)

u:

| ETU | = | ET + (EU – ET) · (nZ – nRT) / (nSU – nRT) |
| --- | --- | --- |
| ERS | = | ER + (ES – ER) · (nZ – nRT) / (nSU – nRT) |
| MTU | = | MT + (MU – MT) · (nZ – nRT) / (nSU – nRT) |
| MRS | = | MR + (MS – MR) · (nZ – nRT) / (nSU – nRT) |

ETU

=

ET + (EU – ET) · (nZ – nRT) / (nSU – nRT)

ERS

=

ER + (ES – ER) · (nZ – nRT) / (nSU – nRT)

MTU

=

MT + (MU – MT) · (nZ – nRT) / (nSU – nRT)

MRS

=

MR + (MS – MR) · (nZ – nRT) / (nSU – nRT)

fejn:

| ER, ES, ET, EU | = | l-emissjoni speċifika NOx tal-modi li jagħlqu kkalkulati skond il-paragrafu 4.6.1. |
| --- | --- | --- |
| MR, MS, MT, MU | = | is-saħħa li ddawwar tal-magna tal-modi li jagħlqu. |

ER, ES, ET, EU

=

l-emissjoni speċifika NOx tal-modi li jagħlqu kkalkulati skond il-paragrafu 4.6.1.

MR, MS, MT, MU

=

is-saħħa li ddawwar tal-magna tal-modi li jagħlqu.

4.6.3.   Paragun tal-valuri ta’ l-emissjoni NOx

L-emissjoni speċifika NOx mkejla ta’ tal-punt ta’ kontroll Z (NOx,Z) hi paragunata mal-valur interpolat (EZ) kif ġej:

NOx,diff = 100 × (NOx,z – Ez) / Ez

5.   KALKOLAZZJONI TA' L-EMISSJONIJIET TAL-PARTIKULI SEPARATI

5.1.   Evalwazzjoni tad-dejta

Għall-evalwazzjoni tal-partikuli separati, il-piżijiet totali tal-kampjun (MSAM,i) mill-filters iridu jittieħdu għal kull mod.

Il-filters iridu jittieħdu lura fiċ-ċejmber li tiżen u kkundizzjonati għal talanqas siegħa, iżda għal mhux aktar minn 80 siegħa, u mbagħad jintiżnu. L-użin totali gross tal-filters irid ikun rekordjat u l-piż mingħajr l-ippakkjar (ara l-paragrafu 1 ta’ dan l-appendiċi) jiġi mnaqqas. Il-piż tal-partikuli separati Mf huwa t-total tal-piżijiet tal-partikuli separati miġbura fuq il-filters primarji u fuq dawk li jintużaw biex jagħtu appoġġ.

Jekk trid tiġi applikata l-korrezzjoni ta’ l-isfond, il-piż ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni (MDIL) minn ġol-filters u l-piż tal-partikuli separati (Md) jrid jittieħed. Jekk sar iktar minn kejl wieħed, il-kwozjent Md/MDIL irid ikun ikkalkulat għal kull kejl waħdieni u tittieħed il-medja tal-valuri.

5.2.   Sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali

Ir-riżultati tat-test finali rrappurtati ta’ l-emissjonijiet tal-partikuli separati jridu jkunu determinati permezz tal-passi li ġejjin. Peress li diversi tipi ta’ kontroll tar-rati li ttellef fil-konċentrazzjoni jistgħu jintużaw, metodi differenti ta' kalkolazzjoni għal GEDFW japplikaw. Il-kalkolazzjonijiet kollha jridu jkunu bbażati fuq il-valuri medji tal-modi individwali waqt il-perjodu kampjunarju.

5.2.1.   Sistemi li joħolqu veloċità kostanti

GEDFW,i = GEXHW,i × qI

Formula

fejn r tikkorrispondi għall-proporzjon ta' l-erjas tal-wiċċ magħmula mill-qtugħ tas-sonda li toħloq veloċità kostanti u l-pajp ta’ l-egżost:

Formula

5.2.2.   Sistemi bil-kejl tas-CO2 jew tal-konċentrazzjoni tas-CO2

GEDFW,i = GEXHW,i × qi

Formula

fejn:

| konċE | = | konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-egżost mhux proċessat |
| --- | --- | --- |
| konċD | = | il-konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni |
| konċA | = | il-konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni |

konċE

=

konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-egżost mhux proċessat

konċD

=

il-konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni

konċA

=

il-konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni

Il-konċentrazzjonijiet imkejla meta xotti iridu jiġu maqluba għal imxarrba skond il-paragrafu 4.2. ta’ dan l-appendiċi.

5.2.3.   Sistemi bil-kejl tas-CO2 u metodu tal-bilanċ tal-karbonju (21)

Formula

fejn:

| CO2D | = | CO2 konċentrazzjoni ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni |
| --- | --- | --- |
| CO2A | = | CO2 konċentrazzjoni ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni |

CO2D

=

CO2 konċentrazzjoni ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni

CO2A

=

CO2 konċentrazzjoni ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni

(konċentrazzjonijiet fil-Vol% meta mxarrba)

Din l-ekwazzjoni hi bbażata fuq is-suppożizzjoni tal-bilanċ tal-karbonju (atomi tal-karbonju fornuti lill-magni jiġu emessi bħala CO2) u determinati permezz tal-passi li ġejjin:

GEDFW,i = GEXHW,i × qi

Formula

u,

5.2.4.   Sistemi bil-kejl tal-fluss

GEDFW,i = GEXHW,i × qi

Formula

5.3.   Sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ

Ir-riżultati tat-test irrappurtati ta’ l-emissjonijiet tal-partikuli separati jridu jiġu determinati permezz tal-passi li ġejjin: Il-kalkolazzjonijiet kollha jridu jkunu bbażati fuq il-valuri medji tal-modi individwali waqt il-perjodu kampjunarju.

GEDFW,i = GTOTW,i

5.4.   Kalkolazzjoni tar-rata tal-fluss tal-piż tal-partikuli separati

Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-partikuli separati trid tkun ikkalkulata kif ġej:

Formula

fejn:

Formula

Formula

i = 1,...n

determinati fuq iċ-ċiklu kollu tat-test billi jiġu magħduda l-valuri medji tal-modi individwali waqt il-perjodu kampjunarju.

Ir-rata tal-fluss tal-partikuli separati tista’ tiġi kkorreġuta fl-isfond kif ġej:

Formula

Jekk isir aktar minn kejl wieħed, (Md/MDIL) trid tiġi mibdula bil-valur medju ta’ (Md/MDIL).

DFi = 13,4 / (konċ CO2 + (konċ CO + konċ HC) × 10–4)) għall-modi individwali

jew,

DFi = 13,4 / konċ CO2 għall-modi individwali

5.5.   Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika

L-emissjoni tal-partikuli separati trid tiġi mkejla b’dan il-mod li ġej:

Formula

5.6.   Fattur effikaċji li jeħtieġ attenzjoni sew

Il-fattur effikaċji li jeħtieġ attenzjoni sew WFE,i għal kull mod irid ikun ikkalkulat b’dan il-mod li ġej:

Formula

Il-valur tal-fatturi effikaċji li jeħtieġu attenzjoni sew irid ikun sa mhux aktar minn ± 0,003 (0,005 għall-mod meta ma tkunx fuq ger) tal-fatturi li jeħtieġu attenzjoni sew elenkati fil-paragrafu 2.7.1.

6.   KALKOLAZZJONI TAL-VALURI TAD-DĦAĦEN

6.1.   Algoritmu tal-Bessel

L-algoritmu Bessel irid jintuża’ biex ikunu kkalkulati l-valuri medji ta’ 1 s mill-qari istantanju tad-dħaħen, mibdula skond il-paragrafu 6.3.1. L-algoritmu jemula filter inferjuri bi fluss baxx, u l-użu tiegħu jeħtieġ kalkolazzjonijiet repetuti biex jiġu determinati l-koeffiċjenti. Dawn il-koeffiċjenti huma funzjoni tal-ħin tar-rispons tas-sistema ta’ l-opaċimetru u tar-rata ta' kampjunar. Għalhekk, il-paragrafu 6.1.1. irid jiġi mtenni kull meta jinbidel il-ħin ta’ rispons tas-sistema u/jew tar-rata ta' kampjunar.

6.1.1.   Kalkolazzjoni tal-ħin tar-rispons tal-filter u tal-kostanti Bessel

Il-ħin tar-rispons Bessel meħtieġ huwa funzjoni tal-ħinijiet tar-rispons fiżiċi u elettriċi tas-sistema ta' l-opaċimetru, kif speċifikata fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5.2.4., u trid tiġi kkalkulata permezz ta' l-ekwazzjoni li ġejja:

Formula

fejn:

| tp | = | il-ħin tar-rispons fiżiku, s |
| --- | --- | --- |
| te | = | il-ħin tar-rispons elettriku, s |

tp

=

il-ħin tar-rispons fiżiku, s

te

=

il-ħin tar-rispons elettriku, s

Il-kalkolazzjonijiet biex tiġi stmata l-frekwenza ta' meta jaqta' l-filter (fc) huma bbażati fuq pass ta’ l-input ta’ 0 sa 1 f’ ≤ 0.01s (ara l-anness 8). Il-ħin tar-rispons hu mfisser bħala l-ħin bejn meta l-output Bessel jilħaq 10 fil-mija (t10)u meta jilħaq 90 fil-mija ta’ (t90) din il-funzjoni tal-pass Dan irid jinkiseb billi jiġu mtennija fuq fc sakemm t90 – t10 ≈ tf. L-ewwel iterazzjoni għal fc hi mogħtija bil-formula li ġejja:

fc = π / (10 × tF)

Il-kostanti Bessel E u K iridu jiġu kkalkulati permezz ta' l-ekwazzjonijiet li ġejjin:

Formula

K = 2 × E × (D × Ω2 – 1) – 1

fejn:

| D | = | 0,618034 |
| --- | --- | --- |
| Δt | = | 1 / rata ta' kampjunar |
| Ω | = | 1 / [tan(π × Δt × fc)] |

D

=

0,618034

Δt

=

1 / rata ta' kampjunar

Ω

=

1 / [tan(π × Δt × fc)]

6.1.2.   Kalkolazzjoni ta’ l-Algoritmu Bessel

Permezz tal-valuri ta’ E u K, il-medja tar-rispons ta’ Bessel ta’ 1 s għal pass ta’ l-input Si jrid ikun ikkalkulat kif ġej:

| Yi | = | Yi–1 + E × (Si + 2 × Si–1 + Si–2 – 4 × Yi–2) + K × (Yi–1 – Yi–2) |
| --- | --- | --- |

Yi

=

Yi–1 + E × (Si + 2 × Si–1 + Si–2 – 4 × Yi–2) + K × (Yi–1 – Yi–2)

fejn:

Si–2 = Si–1 = 0

Si = 1

Yi–2 = Yi–1 = 0

Il-ħinijiet t10 u t10 iridu jiġu interpolati. Id-differenza fil-ħin bejn t90 u t10 tiddefinixxi l-ħin tar-rispons tF għal dak il-valur ta’ fc. Jekk dan il-ħin tar-rispons mhux qrib biżżejjed tal-ħin tar-rispons meħtieġ, l-iterazzjoni trid titkompla sakemm il-ħin tar-rispons proprja hu sa mhux aktar minn 1 fil-mija tar-rispons meħtieġ kif ġej:

Formula

6.2   Evalwazzjoni tad-dejta

Il-valuri tal-kejl tad-dħaħen irid jittieħed kampjun tagħhom b’rata minima ta’ 20 Hz.

6.3   Determinazzjoni tad-dħaħen

6.3.1   Tibdil tad-dejta

Peress li l-unità tal-kejl bażiku ta’ l-opaċimetri kollha hija t-trażmittenza, il-valuri tad-dħaħen iridu jiġu mibdula mit-trażmittenza (τ) għall-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl (k) kif ġej:

Formula

u: N = 100 – τ

fejn:

| k | = | koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl, m–1 |
| --- | --- | --- |
| LA | = | it-tul effikaċji tal-mogħdija ottika, kif sottomessa mill-fabbrikant ta’ l-istrument, m |
| N | = | l-opaċità, % |
| τ | = | it-trażmittenza, % |

k

=

koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl, m–1

LA

=

it-tul effikaċji tal-mogħdija ottika, kif sottomessa mill-fabbrikant ta’ l-istrument, m

N

=

l-opaċità, %

τ

=

it-trażmittenza, %

It-tibdil irid ikun applikat, qabel ma jsir xi pproċessar ieħor tad-dejta.

6.3.2   Kalkolazzjoni tal-medja tad-dħaħen Bessel

Il-frekwenza proprja fc fejn jaqta’ hi dik li tipproduċi l-ħin tar-rispons tal-filter meħtieġ tf. La darba dik il-frekwenza ġiet determinata permezz tal-proċess imtenni tal-paragrafu 6.1.1., il-kostanti ta’ l-algoritmu tal-Bessel proprja E u K iridu jiġu kkalkulati. L-algoritmu Bessel imbagħad irid jiġi applikat fuq it-traċċa tad-dħaħen istantanja (valur k), kif deskritt fil-paragrafu 6.1.2.

| Yi | = | Yi–1 + E × (Si + 2 × Si–1 + Si–2 – 4 × Yi–2) + K × (Yi–1 – Yi–2) |
| --- | --- | --- |

Yi

=

Yi–1 + E × (Si + 2 × Si–1 + Si–2 – 4 × Yi–2) + K × (Yi–1 – Yi–2)

L-algoritmu Bessel fin-natura tiegħu jerġa’ jiġri. Għalhekk, jeħtieġ ftit valuri ta' l-input inizjali ta' Si–1 u Si–2 u valuri inizjali ta' l-output Yi–1 u Yi–2 sabiex ikun jista' jibda l-algoritmu. Dawn jistgħu jassumu li huma 0.

Għal kull stadju tat-tagħbija tat-tliet veloċitajiet A, B u Ċ, il-valur massimu 1 s Ymas irid jintgħażel mill-valuri individwali Yi ta’ kull traċċa tad-dħaħen.

6.3.3   Riżultat finali

Il-valuri medji tad-dħaħen (SV) minn kull ċiklu (veloċità tat-test) iridu jiġu kkalkulati kif ġej:

| Għall-veloċità tat-test A: | = | SVA | = | (Ymax1,A + Ymax2,A + Ymax3,A) / 3 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Għall-veloċità tat-test B: | = | SVB | = | (Ymas,B + Ymas,B + Ymas,B) / 3 |
| Għall-veloċità tat-test Ċ: | = | SVC | = | (Ymas,C + Ymas,C + Ymas,C) / 3 |

Għall-veloċità tat-test A:

=

SVA

=

(Ymax1,A + Ymax2,A + Ymax3,A) / 3

Għall-veloċità tat-test B:

=

SVB

=

(Ymas,B + Ymas,B + Ymas,B) / 3

Għall-veloċità tat-test Ċ:

=

SVC

=

(Ymas,C + Ymas,C + Ymas,C) / 3

fejn:

| Ymax1, Ymax2, Ymax3 | = | l-ogħla valur tal-medja tad-dħaħen Bessel f’kull wieħed mit-tliet stadji tat-tagħbija |
| --- | --- | --- |

Ymax1, Ymax2, Ymax3

=

l-ogħla valur tal-medja tad-dħaħen Bessel f’kull wieħed mit-tliet stadji tat-tagħbija

Il-valur finali jrid jiġi kkalkulat kif ġej:

| SV | = | (0,43 × SVA) + (0,56 × SVB) + (0,01 × SVC) |
| --- | --- | --- |

SV

=

(0,43 × SVA) + (0,56 × SVB) + (0,01 × SVC)

ANNESS 4

Appendiċi 2

ĊIKLU TAT-TEST ETC

1.   PROĊEDURA TAL-MAPPING TAL-MAGNA

1.1.   Determinazzjoni tal-firxa tal-veloċità tal-mapping

Biex jiġi ġġenerat l-ETC fuq iċ-ċellola tat-test, il-magna jeħtieġ li tiġi mapped qabel iċ-ċiklu tat-test biex tiġi determinata l-kurva tal-veloċità meta mqabbla mas-saħħa li ddawwar. Il-veloċitajiet minimi u massimi tal-mapping huma mfissra kif ġej:

| Veloċità minima tal-mapping | = | veloċità tat-tħaddim mhux fuq ger |
| --- | --- | --- |
| Il-veloċità massima tal-mapping | = | nhi × 1,02 jew il-veloċità fejn is-saħħa li ddawwar bit-tagħbija sħiħa taqa’ għal żero, liema minnhom hi l-aktar baxxa |

Veloċità minima tal-mapping

=

veloċità tat-tħaddim mhux fuq ger

Il-veloċità massima tal-mapping

=

nhi × 1,02 jew il-veloċità fejn is-saħħa li ddawwar bit-tagħbija sħiħa taqa’ għal żero, liema minnhom hi l-aktar baxxa

1.2.   Tiġi attwata l-mappa tas-saħħa tal-magna

Il-magna trid tiġi msaħħna bis-saħħa massima sabiex tistabbilizza l-parametri tal-magna skond ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant u prassi ta’ inġinerija tajba. Meta l-magna hi stabbilizzata, il-mappa tal-magna trid issir kif ġej:

Il-magna trid titneħħilha t-tagħbija u titħaddem b’veloċità mhux fuq ger.

Il-magna trid titħaddem bis-setting kollu tat-tagħbija tal-pompa ta’ l-injezzjoni f’veloċità minima tal-mapping.

Il-veloċità tal-magna trid tiġi miżjuda b’rata medja ta’8 ± 1 min–1/s minn veloċità minima għal veloċità massima tal-mapping. Il-veloċità tal-magna u l-punti tas-saħħa li ddawwar iridu jkunu rekordjati b'rata ta' kampjunar ta' mill-anqas punt kull sekonda.

1.3.   Ħolqien tal-kurva tal-mapping

Il-punti tad-dejta kollha rrekordjati taħt il-paragrafu 1.2. iridu jkunu mqabbda flimkien permezz ta’ interpolazzjoni lineari bejn il-punti. Il-kurva tas-saħħa li ddawwar li tirriżulta hi l-kurva tal-mapping u trid tintuża’ biex tibdel il-valuri tas-saħħa li ddawwar normalizzati taċ-ċiklu tal-magna f'valuri proprja tas-saħħa li ddawwar għaċ-ċiklu tat-test, kif deskritt fil-paragrafu 2.

1.4.   Mapping alternat

Jekk fabbrikant ikun tal-fehma li t-tekniki ta’ mapping t’hawn fuq mhumiex sikuri jew mhumiex rappreżentattivi għal xi magna partikolari, jistgħu jintużaw tekniki ta’ mapping alternati. Dawn it-tekniki alternati jridu jissodisfaw l-intenzjoni tal-proċeduri tal-mapping speċifikati biex jiddeterminaw is-saħħa li ddawwar massima disponibbli fil-veloċitajiet kollha tal-magna milħuqa waqt iċ-ċikli tat-test. Devjazzjonijiet mit-tekniki tal-mapping speċifikati f’dan il-paragrafu minħabba raġunijiet ta’ siġurtà jew rappreżentanza jridu jiġu approvati mis-Servizz Tekniku flimkien ma’ ġustifikazzjoni għall-użu tagħhom. Fl-ebda każ, iżda, m’għandhom jintużaw mixi kontinwu li jonqos tal-veloċità tal-magna għal magni maħkuma jew magni ċċarġjati bit-turbo.

1.5.   Testijiet Imtennija

Magna m’hemmx għalfejn tiġi mapped qabel kull ċiklu tat-test. Magna trid tiġi remapped qabel ċiklu tat-test jekk:

| — | għadda ammont mhux raġonevoli ta’ żmien mill-aħħar mappa, kif determinat minn ġudizzju ta’ l-inġinerija,
  jew, |
| --- | --- |

—

għadda ammont mhux raġonevoli ta’ żmien mill-aħħar mappa, kif determinat minn ġudizzju ta’ l-inġinerija,

jew,

| — | saru xi bidliet fiżiċi jew rikalibrar lill-magna, li jistgħu jaffettwaw sew it-tħaddim tal-magna. |
| --- | --- |

—

saru xi bidliet fiżiċi jew rikalibrar lill-magna, li jistgħu jaffettwaw sew it-tħaddim tal-magna.

2.   ĦOLQIEN TAĊ-ĊIKLU TAT-TEST TA’ REFERENZA

Iċ-ċiklu tat-test li jgħaddi hu deskritt fl-appendiċi 3 ta’ dan l-anness. Il-valuri normalizzati għas-saħħa li ddawwar u għall-veloċità jridu jiġu mibdula bil-valuri proprja, kif ġej, li jirriżultaw fiċ-ċiklu ta' referenza.

2.1.   Veloċità proprja

Il-veloċità trid titneħħa minn normali permezz ta’ l-ekwazzjoni li ġejja:

Formula

Il-veloċità ta’ referenza tikkorrispondi għall-valuri tal-veloċità ta’ 100 fil-mija speċifikati fl-iskeda tad-dajnamometru tal-magna ta’ l-appendiċi 3. Hi mfissra kif ġej (ara l-Figura 1 tar-Regolament):

nref = nlo + 95 % × (nhi – nlo)

fejn nhi u nlo huma jew speċifikati skond ir-Regolament, il-paragrafu 2 jew determinati skond l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 1.1.

2.2.   Saħħa li ddawwar proprja

Is-saħħa li ddawwar li normalizzata għas-saħħa li ddawwar fil-veloċità rispettiva. Il-valuri tas-saħħa li ddawwar taċ-ċiklu ta' referenza jridu jiġu mhux normalizzati, permezz tal-kurva tal-mapping determinata skond is-sezzjoni 1.3., kif ġej:

Formula

għall-veloċità rispettiva proprja kif determinata fil-paragrafu 2.1.

Il-valuri negattivi tas-saħħa li ddawwar tal-punti tas-sewqan (“m”) iridu jieħdu aktar, għall-finijiet ta’ ħolqien taċ-ċiklu ta’ referenza, valuri mhux normalizzati determinati b’wieħed minn dawn il-modi li ġejjin:

| — | negattiv 40 fil-mija tas-saħħa li ddawwar pożittiva disponibbli fil-punt tal-veloċità assoċjat; |
| --- | --- |

—

negattiv 40 fil-mija tas-saħħa li ddawwar pożittiva disponibbli fil-punt tal-veloċità assoċjat;

| — | il-mapping tas-saħħa li ddawwar negattiva meħtieġa biex iddawwar il-magna minn veloċità minima għal veloċità massima tal-mapping; |
| --- | --- |

—

il-mapping tas-saħħa li ddawwar negattiva meħtieġa biex iddawwar il-magna minn veloċità minima għal veloċità massima tal-mapping;

| — | determinazzjoni tas-saħħa negattiva li ddawwar meħtieġa biex tħaddem il-magna f’veloċitajiet tal-magna meta mhux fuq ger u ta’ referenza u l-interpolazzjoni lineari bejn dawn iż-żewġ punti. |
| --- | --- |

—

determinazzjoni tas-saħħa negattiva li ddawwar meħtieġa biex tħaddem il-magna f’veloċitajiet tal-magna meta mhux fuq ger u ta’ referenza u l-interpolazzjoni lineari bejn dawn iż-żewġ punti.

2.3.   Eżempju tal-proċedura mhux tan-normalizzazzjoni

Bħala eżempju, il-punt tat-test li ġej irid jiġi mhux normalizzat:

| % veloċità | = | 43 |
| --- | --- | --- |
| % saħħa li ddawwar | = | 82 |

% veloċità

=

43

% saħħa li ddawwar

=

82

Billi jitqiesu l-valuri li ġejjin:

| veloċità ta’ referenza | = | 2 200 min–1 |
| --- | --- | --- |
| veloċità meta ma tkunx fuq ger | = | 600 min–1 |

veloċità ta’ referenza

=

2 200 min–1

veloċità meta ma tkunx fuq ger

=

600 min–1

tirriżulta fi,

| veloċita proprja | = | |
| --- | --- | --- |
| saħħa li ddawwar proprja | = | |

veloċita proprja

=

Formula

saħħa li ddawwar proprja

=

Formula

fejn is-saħħa li ddawwar massima osservata mill-kurva tal-mapping f’1 288 min–1 hi 700 Nm.

3.   ISIR IT-TEST TA’ L-EMISSJONIJIET

Fuq it-talba tal-fabbrikant, test finta jista’ jsir għall-kundizzjonar tal-magna u tas-sistema ta’ l-egżost qabel iċ-ċiklu tal-kejl.

Magni li jieħdu fjuwil NG u LPG irid isirilhom it-tħaddim tal-bidu permezz tat-test ETC. Il-magna trid titħaddem fuq minimu ta’ żewġ ċikli ETC u sakemm l-emissjoni tas-CO mkejla fuq ċiklu wieħed ETC ma teċċedix b'aktar minn 10 fil-mija l-emissjoni tas-CO mkejla fuq iċ-ċiklu ta' qabel ta' l-ETC.

3.1.   Preparazzjoni tal-filters ta' kampjunar (jekk japplikaw)

Talanqas siegħa qabel it-test, kull filter (par) irid jitqiegħed ġo petri dixx magħluq, iżda mhux issiġġillat u jitqiegħed ġoċ-ċejmber tat-tkejjil għall-istabbilizzazzjoni. Fl-aħħar tal-perjodu ta’ stabbilizzazzjoni, kull filter (par) irid jintiżen u l-piż mingħajr l-ippakkjar irid jittieħed. Il-filter (par) irid imbagħad jinħażen ġo petri dixx magħluq jew kontenitur tal-filter issiġġillat sakemm ikun hemm bżonn għat-testjar. Jekk il-filter (par) ma jintużax fi żmien tmien sigħat minn meta jitneħħa miċ-ċejmber tat-tkejjil, għandu jiġi kundizzjonat u jerġa' jintiżen qabel jintuża'.

3.2.   Twaħħil tat-tagħmir li jkejjel

L-istrumentazzjoni u s-sondi tal-kampjuni jridu jkunu mwaħħla kif meħtieġ. Il-parti ta’ wara tal-pajp ta' l-egożt trid tiġi mqabbda mas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni tal-fluss sħiħ.

3.3.   Tiġi startjata s-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-magna

Is-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-magna jridu jiġu startjati u msaħħna sakemm it-temperaturi kollha u l-pressjonijiet ġew stabbilizzati f’saħħa massima skond ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant u prassi ta' inġinerija tajba.

3.4.   L-istartjar tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (jekk tapplika)

Is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tiġi startjata u taħdem fuq bajpass. Il-livell ta’ l-isfond tal-partikuli separati ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni trid tkun determinata billi tiġi mgħoddija l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni mill-filters tal-partikuli separati. Jekk tintuża’ arja li ttellef fil-konċentrazzjoni ffiltrata, jista' jsir kejl wieħed qabel jew wara t-test. Jekk l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni ma tiġix filtrata, il-kejlijiet fil-bidu u fl-aħħar taċ-ċiklu, jistgħu jsiru, u l-valuri tittieħed il-medja tagħhom.

3.5.   Aġġustament tas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni tal-fluss sħiħ

Il-fluss totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jrid jiġi ssettjat biex jelimina l-kondensazzjoni ta’ l-ilma fis-sistema, u biex tinkiseb temperatura massima tal-wiċċ tal-filter ta' 325 K (52°C) jew inqas (ara l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.3.1., DT).

3.6.   Iċċekkjar ta’ l-analizzaturi

L-analizzaturi ta’ l-emissjonijiet iridu jiġu ssettjati f’żero u spanned. Jekk jintużaw boroż tal-kampjuni, huma jridu jiġu żvojtati.

3.7.   Proċedura dwar l-istartjar tal-magna

Il-magna stabbilizzata trid tiġi startjata skond il-proċedura ta’ startjar irrikkmandata mill-fabbrikant fil-manwal tas-sid, bl-użu ta’ jew mutur tal-produzzjoni li jistartja jew bid-dajnamometru. Jekk iridu, it-test jista' jibda direttament mill-fażi tal-prekondizzjonar tal-magna mingħajr ma tiġi mitfija l-magna, meta l-magna tkun laħqet il-veloċità tat-tħaddim mhux fuq ger.

3.8.   Ċiklu tat-test

3.8.1.   Sekwenza tat-test

Is-sekwenza tat-test trid tinbeda, jekk il-magna laħqet veloċità tat-tħaddim mhux fuq ger. It-test irid isir skond iċ-ċiklu ta’ referenza kif stipulat fil-paragrafu 2 ta' dan l-appendiċi. Il-punti tas-settjar tal-veloċità tal-magna u tal-kmand tas-saħħa li ddawwar iridu jinħarġu f’ 5 Hż (10 Hz irrikkmandati) jew akbar. L-informazzjoni lura dwar il-veloċità tal-magna u s-saħħa li ddawwar trid tkun rekordjata talanqas darba kull sekonda waqt iċ-ċiklu tat-test, u s-sinjali jistgħu jiġu ffiltrati b'mod elettroniku.

3.8.2.   Rispons ta’ l-analizzatur

Kif tistartja l-magna jew is-sekwenza tat-test, jekk iċ-ċiklu jinbeda direttament mill-prekondizzjonar, it-tagħmir li jkejjel irid jiġi startjat, fl-istess ħin:

| — | ibda iġbor jew analizza l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

ibda iġbor jew analizza l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni;

| — | ibda iġbor jew analizza l-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

ibda iġbor jew analizza l-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni;

| — | ibda kejjel l-ammont tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (CVS) u t-temperaturi u l-pressjonijiet meħtieġa; |
| --- | --- |

—

ibda kejjel l-ammont tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (CVS) u t-temperaturi u l-pressjonijiet meħtieġa;

| — | ibda rrekordja l-informazzjoni mogħtija lura dwar id-dejta tal-veloċità u tas-saħħa li ddawwar tad-dajnamometru. |
| --- | --- |

—

ibda rrekordja l-informazzjoni mogħtija lura dwar id-dejta tal-veloċità u tas-saħħa li ddawwar tad-dajnamometru.

HC u NOx iridu jiġu mkejla kontinwament fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni bi frekwenza ta’ 2 Hz. Il-konċentrazzjonijiet medji jridu jiġu determinati billi jiġu integrati s-sinjali ta’ l-analizzatur fuq iċ-ċiklu tat-test. Il-ħin tar-rispons tas-sistema m’għandux ikun akbar minn 20 s, u jrid ikun koordinat bil-bidliet li jitilgħu u jinżlu fil-fluss tas-CVS u l-ħin kampjunarju/ċikli tat-test li jikkumpensaw, jekk hemm bżonn. CO, CO2, NMHC u CH4 iridu jkunu determinati permezz ta’ integrazzjoni jew billi jiġu analizzati l-konċentrazzjonijiet fil-borża tal-kampjun, miġbura fuq iċ-ċiklu kollu. Il-konċentrazzjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi fl-arja fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni jridu jkunu determinati permezz ta' integrazzjoni jew billi jinġabru fil-borża ta' l-isfond. Il-valuri l-oħra kollha jridu jiġu rekordjati b’minimu ta’ kejl wieħed kull sekonda (1 Hz).

3.8.3.   Teħid tal-kampjuni tal-partikuli separati (jekk japplika)

Kif tistartja l-magna jew is-sekwenza tat-test, jekk iċ-ċiklu jiġi startjat direttament mill-prekondizzjonar, is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tiġi maqluba minn bajpass biex tiġbor il-partikuli separati.

Jekk ma jintuża’ l-ebda kumpens għall-fluss, il-pompa(/i) tal-kampjun iridu jiġu aġġustati sabiex ir-rata tal-fluss mis-sonda tal-kampjun tal-partikuli separati jew it-tubu li jitrasferixxi tinżamm f’valur ta’ mhux aktar minn ± 5 fil-mija tar-rata tal-fluss issettjata. Jekk jintuża’ l-kumpens tal-fluss, (jiġifieri kontroll proporzjonali tal-fluss tal-kampjun), irid jintwera li l-proporzjon tal-fluss fil-mina prinċipali għall-fluss tal-kampjun tal-partikuli separati ma jinbidilx b'aktar minn ± 5 fil-mija tal-valur tiegħu ssettjat (ħlief għal l-ewwel 10 sekondi tat-teħid ta' kampjuni).

Nota: Għall-operazzjoni tat-telf doppju fil-konċentrazzjoni, il-fluss tal-kampju hu d-differenza netta bejn ir-rata tal-fluss mill-filters tal-kampjun u r-rata tal-fluss ta’ l-arja sekondarja li titlef mill-konċentrazzjoni.

It-temperatura u l-pressjoni medja fil-metru(/i) tal-gass jew id-daħla ta’ l-istrumentazzjoni tal-fluss iridu jiġu rekordjati. Jekk ir-rata tal-fluss issettjata ma tistax tinżamm fuq iċ-ċiklu kollu (sa mhux aktar minn 5 fil-mija) minħabba t-tagħbija għolja tal-partikuli separati fuq il-filter, it-test għandu jsir invalidu. It-test irid isir mill-ġdid bl-użu ta’ rata tal-fluss aktar baxx u/jew filter b’dijametru akbar.

3.8.4.   Il-magna tieqaf

Jekk il-magna tieqaf x’imkien waqt iċ-ċiklu tat-test, il-magna trid tiġi prekundizzjonata u startjata mill-ġdid, u t-test jiġi repetut. Jekk ikun hemm ħsara f’xi wieħed mit-tagħmir tat-test meħtieġ waqt iċ-ċiklu tat-test, it-test irid isir invalidu.

3.8.5.   Operazzjonijiet wara t-test

Kif jitlesta t-test, il-kejl tal-volum tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, il-fluss tal-gass fil-boroż tal-ġbir u l-pompa tal-kampjun tal-partikuli separati jridu jitwaqqfu. Biex tiġi integrata sistema ta’ l-analizzatur, it-teħid tal-kampjuni jrid jibqa’ għaddej sakemm il-ħinijiet tar-rispons tas-sistema jkunu għaddew.

Il-konċentrazzjonijiet tal-boroż li jiġbru, jekk użati, iridu jkunu analizzati kemm jista’ jkun malajr u f'kull każ mhux aktar tard minn 20 minuta wara t-tmiem taċ-ċiklu tat-test.

Wara t-test ta’ l-emissjonijiet, gass żero u l-istess gass span iridu jintużaw biex jiċċekkjaw mill-ġdid l-analizzaturi. It-test jitqies li hu aċċettabbli jekk id-differenza bejn ir-riżultati ta’ qabel it-test u ta’ wara t-test hi inqas minn 2 fil-mija tal-valur tal-gass span.

Għall-magni diżil biss, il-filters tal-partikuli separati jridu jiġu ritornati lejn iċ-ċejmber li jkejjel mhux aktar tard minn siegħa wara li jitlesta t-test u għandhom jiġu kundizzjonati f’petri dixx magħluq, iżda mhux issiġġillat għal talanqas siegħa, iżda mhux aktar minn 80 siegħa qabel ma jintiżnu.

3.9.   Verifikazzjoni ta’ kif sar it-test

3.9.1.   Ċaqliq tad-dejta

Biex jitnaqqas l-effett li jippreġudika tad-dewmien fil-ħin bejn il-valuri ta’ l-għoti ta’ informazzjoni lura u ċ-ċikli ta’ referenza, il-veloċità sħiħa tal-magna u s-sekwenza tas-sinjal ta’ l-informazzjoni lura dwar is-saħħa li ddawwar jistgħu jiġu avvanzati jew ittardjati fil-ħin fir-rigward tal-veloċità ta’ referenza u s-sekwenza tas-saħħa li ddawwar. Jekk is-sinjali ta’ l-informazzjoni lura jiġu mċaqalqa, kemm il-veloċità kif ukoll is-saħħa li ddawwar iridu jiġu mċaqalqa bl-istess ammont fl-istess direzzjoni.

3.9.2.   Kalkolazzjoni tax-xogħol taċ-ċiklu

Ix-xogħol proprja taċ-ċiklu Wact (kWh)irid ikun ikkalkulat permezz ta' kull par ta' valuri rikordjati ta' l-informazzjoni lura dwar il-veloċità tal-magna u s-saħħa li ddawwar. Dan għandu jsir wara li jkun sar xi ċaqliq tad-dejta mogħtija lura, jekk din l-għażla tintgħażel. Ix-xogħol proprja taċ-ċiklu jintuża biex isir paragun max-xogħol ta' referenza taċ-ċiklu Wref u biex ikunu kkalkulati l-emissjonijiet speċifiċi tal-brejk (ara l-paragrafi 4.4 u 5.2). L-istess metodoloġija trid tintuża’ biex jiġu integrati kemm is-saħħa ta’ referenza kif ukoll dik proprja tal-magna. Jekk il-valuri jridu jiġu determinati bejn il-valuri ta’ referenza ta' ħdejn xulxin jew il-valuri mkejla ta' ħdejn xulxin, trid tintuża' l-interpolazzjoni lineari.

Meta jkun qed jiġi integrat ix-xogħol taċ-ċiklu ta’ referenza u taċ-ċiklu proprja, il-valuri kollha negattivi tas-saħħa li ddawwar iridu jiġu ssettjati ugwali għal żero u inklużi. Jekk l-integrazzjoni ssir bi frekwenza ta’ inqas minn 5 Hertz, u jekk, waqt xi segment tal-ħin partikolari, il-valur tas-saħħa li ddawwar jinbidel minn pożittiv għal negattiv jew negattiv għal pożittiv, il-porzjon negattiv irid jiġi kkalkulat u jiġi ssettjat ugwali għal żero. Il-porzjon porzjon pożittiv irid ikun inkluż fil-valur integrat.

Wact irid ikun bejn u –15 % u +5 % ta’ Wref.

3.9.3.   Statistiċi tat-tisħiħ taċ-ċiklu tat-test

Rigressjonijiet lineari tal-valuri li jagħtu informazzjoni lura dwar il-valuri ta' referenza jridu jsiru għall-veloċità, għas-saħħa li ddawwar u għas-saħħa. Dan irid isir wara xi li jkun sar xi ċaqliq tad-dejta mogħtija lura, jekk din l-għażla tintgħażel. Il-metodu ta’ l-inqas skwers irid jintuża’, bl-ekwazzjoni li toqgħod l-aħjar li jkollha l-forma:

y = mx + b

fejn:

| y | = | valur bl-informazzjoni lura (proprja) tal-veloċità (min–1), saħħa li ddawwar (Nm), jew saħħa (kW) |
| --- | --- | --- |
| m | = | in-niżla tal-linja tar-rigressjoni |
| x | = | valur ta’ referenza tal-veloċità (min–1), tas-saħħa li ddawwar (Nm), jew tas-saħħa (kW) |
| b | = | l-interċezzjoni y tal-linja tar-rigressjoni |

y

=

valur bl-informazzjoni lura (proprja) tal-veloċità (min–1), saħħa li ddawwar (Nm), jew saħħa (kW)

m

=

in-niżla tal-linja tar-rigressjoni

x

=

valur ta’ referenza tal-veloċità (min–1), tas-saħħa li ddawwar (Nm), jew tas-saħħa (kW)

b

=

l-interċezzjoni y tal-linja tar-rigressjoni

L-iżball standard ta’ l-istima (SE) ta' y fuq x u l-koeffiċjent tad-determinazzjoni (r2) iridu jkunu kkalkulati għal kull linja ta’ rigressjoni.

Hu rrikkmandat li din l-analiżi ssir f'1 Hertz. Il-valuri kollha negattivi ta’ referenza tas-saħħa li ddawwar u l-valuri ta’ l-informazzjoni lura assoċjati jridu jitħassru mill-kalkolazzjoni ta’ l-istatistiċi taċ-ċiklu tas-saħħa li ddawwar u tat-tisħiħ tas-saħħa. Biex test jitqies li hu validu, iridu jintlaħqu l-kriterji tat-tabella 6.

Tabella 6

Tolleranzi tal-linja ta’ rigressjoni

| | Veloċità | Saħħa li ddawwar | Saħħa |
| --- | --- | --- | --- |
| Żball standard ta’ stima (SE) ta’ Y fuq X | mas 100 min–1 | mas 13% (15%) tas-saħħa tal-mappa saħħa li ddawwar massima tal-magna | mas 8% (15%) tas-saħħa tal-mappa saħħa tal-magna massima |
| Niżla tal-linja tar-rigressjoni, m | 0,95 sa 1,03 | 0,83 – 1,03 | 0,89 – 1,03
  (0,83 – 1,03) |
| Il-koeffiċjent tad-determinazzjoni, r2 | min 0,9700
  (min 0,9500) | min 0,8800
  (min 0,7500) | min 0,9100
  (min 0,7500) |
| Interċezzjoni Y tal-linja tar-rigressjoni, b | ± 50 min–1 | saħħa li ddawwar mas liema minnhom hi l-akbar | ± 4 kW or ± 2 % (± 4 Kw or ± 3 %) tas-saħħa mas liema minnhom hi l-ikbar |

Veloċità

Saħħa li ddawwar

Saħħa

Żball standard ta’ stima (SE) ta’ Y fuq X

mas 100 min–1

mas 13% (15%) tas-saħħa tal-mappa saħħa li ddawwar massima tal-magna

mas 8% (15%) tas-saħħa tal-mappa saħħa tal-magna massima

Niżla tal-linja tar-rigressjoni, m

0,95 sa 1,03

0,83 – 1,03

0,89 – 1,03

(0,83 – 1,03)

Il-koeffiċjent tad-determinazzjoni, r2

min 0,9700

(min 0,9500)

min 0,8800

(min 0,7500)

min 0,9100

(min 0,7500)

Interċezzjoni Y tal-linja tar-rigressjoni, b

± 50 min–1

saħħa li ddawwar mas liema minnhom hi l-akbar

± 4 kW or ± 2 % (± 4 Kw or ± 3 %) tas-saħħa mas liema minnhom hi l-ikbar

Il-figuri murija fil-parentesi jistgħu jintużaw għat-testjar ta’ l-approvazzjoni tat-tip tal-magni li jaħdmu bil-gass sa l-1 t’Ottubru 2005.

Tabella 7

Tħassir tal-Punti Permessi Mill-Analiżi tar-Rigressjoni

| Kundizzjoni | Punti li jridu jitħassru |
| --- | --- |
| Għoti ta’ informazzjoni lura dwar it-tagħbija kollha u s-saħħa li ddawwar ≠ saħħa li ddawwar ta’ referenza | Saħħa li ddawwar u/jew saħħa |
| Għoti ta’ informazzjoni lura dwar l-ebda tagħbija, mhux punt ta’ tħaddim mhux fuq ger, u s-saħħa li ddawwar > saħħa li ddawwar ta’ referenza | Saħħa li ddawwar u/jew saħħa |
| L-ebda tagħbija/throttle, punt u veloċità ta’ tħaddim mhux fuq ger > veloċità ta’ tħaddim mhux fuq ger ta’ referenza | Veloċità u/jew saħħa |

Kundizzjoni

Punti li jridu jitħassru

Għoti ta’ informazzjoni lura dwar it-tagħbija kollha u s-saħħa li ddawwar ≠ saħħa li ddawwar ta’ referenza

Saħħa li ddawwar u/jew saħħa

Għoti ta’ informazzjoni lura dwar l-ebda tagħbija, mhux punt ta’ tħaddim mhux fuq ger, u s-saħħa li ddawwar > saħħa li ddawwar ta’ referenza

Saħħa li ddawwar u/jew saħħa

L-ebda tagħbija/throttle, punt u veloċità ta’ tħaddim mhux fuq ger > veloċità ta’ tħaddim mhux fuq ger ta’ referenza

Veloċità u/jew saħħa

4.   KALKOLAZZJONI TA’ L-EMISSJONIJIET GASSUŻI

4.1.   Determinazzjoni tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni

Il-fluss tal-gass ta’ l-egżost totali li tilef fil-konċentrazzjoni fuq iċ-ċiklu kollu (kg/test) irid ikun ikkalkulat mill-valuri tal-kejl fuq iċ-ċiklu u d-dejta tal-kalibrar korrispondenti tal-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (V0 għal PDP jew KV għal CFV, kif determinat fl-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 2.). Il-formuli li ġejjin iridu jkunu applikati, jekk it-temperatura ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tinżamm kostanti tul iċ-ċiklu permezz ta' skambjatur tas-sħana (± 6 K għal PDP-CVS, ± 11 K għal CFV-CVS, ara l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.3.).

Għas-sistema PDP-CVS

| MTOTW | = | 1,293 × V0 × NP × (pB – p1) × 273 / (101,3 × T) |
| --- | --- | --- |

MTOTW

=

1,293 × V0 × NP × (pB – p1) × 273 / (101,3 × T)

fejn:

| MTOTW | = | il-piż tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab tul iċ-ċiklu, kg |
| --- | --- | --- |
| V0 | = | il-volum tal-gass ippumpjat kull revoluzzjoni taħt il-kundizzjonijiet tat-test, m3/rev |
| NP | = | dawrien totali tal-pompa għal kull test |
| pB | = | il-pressjoni atmosferika fiċ-ċellola tat-test, kPa |
| p1 | = | il-waqgħa fil-pressjoni taħt dik atmosferika fid-daħla tal-pompa, kPa |
| T | = | it-temperatura medja tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni fid-daħla tal-pompa tul iċ-ċiklu, K |

MTOTW

=

il-piż tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab tul iċ-ċiklu, kg

V0

=

il-volum tal-gass ippumpjat kull revoluzzjoni taħt il-kundizzjonijiet tat-test, m3/rev

NP

=

dawrien totali tal-pompa għal kull test

pB

=

il-pressjoni atmosferika fiċ-ċellola tat-test, kPa

p1

=

il-waqgħa fil-pressjoni taħt dik atmosferika fid-daħla tal-pompa, kPa

T

=

it-temperatura medja tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni fid-daħla tal-pompa tul iċ-ċiklu, K

Għas-sistema CFV-CVS

MTOTW = 1,293 × t × Kv × pA / T 0,5

fejn:

| MTOTW | = | il-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab tul iċ-ċiklu, kg |
| --- | --- | --- |
| t | = | il-ħin taċ-ċiklu, s |
| KV | = | il-koeffiċjent tal-kalibrar tal-venturi bi fluss kritiku għal kundizzjonijiet standard, |
| pA | = | il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-venturi, kPa |
| T | = | it-temperatura assoluta fid-daħla tal-venturi, K |

MTOTW

=

il-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab tul iċ-ċiklu, kg

t

=

il-ħin taċ-ċiklu, s

KV

=

il-koeffiċjent tal-kalibrar tal-venturi bi fluss kritiku għal kundizzjonijiet standard,

pA

=

il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-venturi, kPa

T

=

it-temperatura assoluta fid-daħla tal-venturi, K

Jekk tintuża’ sistema b’kumpens tal-fluss (jiġifieri mingħajr skambjatur tas-sħana), il-piż ta’ l-emissjonijiet istantanji jrid ikun ikkalkulat u integrat fuq iċ-ċiklu. F’dan il-każ, il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jrid ikun ikkalkulat kif ġej:

Għas-sistema PDP-CVS:

MTOTW,i = 1,293 × V0 × NP,i × (pB – p1) × 273 / (101,3 ≅ T)

fejn:

| MTOTW,i | = | il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab, kg |
| --- | --- | --- |
| NP,i | = | id-dawrien totali tal-pompa għal kull intervall tal-ħin |

MTOTW,i

=

il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab, kg

NP,i

=

id-dawrien totali tal-pompa għal kull intervall tal-ħin

Għas-sistema CFV-CVS:

| MTOTW,i | = | 1,293 × Δti × KV × pA / T 0,5 |
| --- | --- | --- |

MTOTW,i

=

1,293 × Δti × KV × pA / T 0,5

fejn:

| MTOTW,i | = | il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab, kg |
| --- | --- | --- |
| Δti | = | intervall tal-ħin, s |

MTOTW,i

=

il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab, kg

Δti

=

intervall tal-ħin, s

Jekk il-piż totali tal-partikuli separati (MSAM) u s-sustanzi li jniġġsu gassużi jeċċedi ż-0,5 fil-mija tal-fluss totali CVS (MTOTW), il-fluss tas-CVS irid jiġi kkorreġut għal MSAM jew il-fluss tal-kampjun tal-partikuli separati jrid jiġi ritornat lejn is-CVS qabel il-mekkaniżmu li jkejjel il-fluss (PDP jew CFV).

4.2.   Korrezzjoni NOx għall-umdità

Peress li l-emissjoni ta’ l-NOx tiddependi fuq il-kundizzjonijiet ta’ l-arja ambjentali, il-konċentrazzjoni NOx trid tiġi kkorreġuta għall-umdità ta’ l-arja ambjentali bil-fatturi mogħtija fil-formuli li ġejjin.

| (a) | għall-magni diżil: |
| --- | --- |

(a)

għall-magni diżil:

| (b) | għall-magni li jaħdmu bil-gass: |
| --- | --- |

(b)

għall-magni li jaħdmu bil-gass:

fejn:

| Ha | = | l-umdità ta’ l-arja li tidħol, grammi ta’ ilma kull kg ta’ arja xotta, |
| --- | --- | --- |

Ha

=

l-umdità ta’ l-arja li tidħol, grammi ta’ ilma kull kg ta’ arja xotta,

li fihom:

Formula

| Ra | = | l-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol, % |
| --- | --- | --- |
| pa | = | il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li tidħol, kPa |
| pB | = | il-pressjoni barometrika totali, kPa |

Ra

=

l-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol, %

pa

=

il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li tidħol, kPa

pB

=

il-pressjoni barometrika totali, kPa

4.3.   Kalkolazzjoni tal-fluss tat-total ta’ l-emissjonijiet

4.3.1.   Sistemi bi fluss kostanti tal-piż

Għal sistemi bi skambjatur tas-sħana, il-piż tas-sustanzi li jniġġsu (g/test) irid jiġi determinat mill-ekwazzjonijiet li ġejjin:

| (1) | piż ta’ NOx | = | 0,001587 · NOx conc · KH,D · MTOTW | (magni diżil) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| (2) | piż ta’ NOx | = | 0,001587 · NOx conc · KH,G · MTOTW | (magni li jaħdmu bil-gass) |
| (3) | il-piż tas-CO | = | 0,000966 · CO conc · MTOTW | |
| (4) | Il-piż ta’ l-HC | = | 0,000479 · HC conc · MTOTW' | (magni diżil) |
| (5) | Il-piż ta’ l-HC | = | 0,000502 · HC conc · MTOTW' | (magni li jieħdu fjuwil LPG) |
| (6) | Il-piż ta’ l-HC | = | 0,000552 · HC conc · MTOTW' | (magni li jieħdu fjuwil NG) |
| (7) | Il-piż ta’ l-NMHC | = | 0,000479 · NMHC conc · MTOTW' | (magni diżil) |
| (8) | Il-piż ta’ l-NMHC | = | 0,000502 · NMHC conc · MTOTW' | (magni li jieħdu fjuwil LPG) |
| (9) | Il-piż ta’ l-NMHC | = | 0,000516 · NMHC conc · MTOTW' | (magni li jieħdu fjuwil NG) |
| (10) | Il-piż CH4 | = | 0,000552 · CH4
  conc · MTOTW | (magni li jieħdu fjuwil NG) |

(1)

piż ta’ NOx

=

0,001587 · NOx conc · KH,D · MTOTW

(magni diżil)

(2)

piż ta’ NOx

=

0,001587 · NOx conc · KH,G · MTOTW

(magni li jaħdmu bil-gass)

(3)

il-piż tas-CO

=

0,000966 · CO conc · MTOTW

(4)

Il-piż ta’ l-HC

=

0,000479 · HC conc · MTOTW'

(magni diżil)

(5)

Il-piż ta’ l-HC

=

0,000502 · HC conc · MTOTW'

(magni li jieħdu fjuwil LPG)

(6)

Il-piż ta’ l-HC

=

0,000552 · HC conc · MTOTW'

(magni li jieħdu fjuwil NG)

(7)

Il-piż ta’ l-NMHC

=

0,000479 · NMHC conc · MTOTW'

(magni diżil)

(8)

Il-piż ta’ l-NMHC

=

0,000502 · NMHC conc · MTOTW'

(magni li jieħdu fjuwil LPG)

(9)

Il-piż ta’ l-NMHC

=

0,000516 · NMHC conc · MTOTW'

(magni li jieħdu fjuwil NG)

(10)

Il-piż CH4

=

0,000552 · CH4
  conc · MTOTW

(magni li jieħdu fjuwil NG)

fejn:

NOx conc, COconc, HC conc, (22), NMHC conc, CH4 conc, il-konċentrazzjonijiet ikkorreġuti medji ta’ l-isfond tul iċ-ċiklu mill-integrazzjoni (obbligatorja għal NOx
  u HC) jew il-kejl tal-borża, ppm

| MTOTW | = | il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 4.1., kg |
| --- | --- | --- |
| KH,D | = | il-fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għal magni diżil kif determinat fil-paragrafu 4.2., ibbażat fuq il-medja taċ-ċiklu l-umdità ta’ l-arja li tidħol |
| KH,G | = | fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għal magni li jaħdmu bil-gass kif determinat fil-paragrafu 4.2., ibbażat fuq iċ-ċiklu tal-medja ta' l-umdità ta' l-arja li tidħol |

MTOTW

=

il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 4.1., kg

KH,D

=

il-fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għal magni diżil kif determinat fil-paragrafu 4.2., ibbażat fuq il-medja taċ-ċiklu l-umdità ta’ l-arja li tidħol

KH,G

=

fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għal magni li jaħdmu bil-gass kif determinat fil-paragrafu 4.2., ibbażat fuq iċ-ċiklu tal-medja ta' l-umdità ta' l-arja li tidħol

Il-konċentrazzjonijiet imkejla meta xotti jridu jinqalbu għal meta mxarrba skond l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.2.

Id-determinazzjoni ta’ NMHCconc u CH4 conc tiddependi mill-metodu użat (ara l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3.3.4.). Iż-żewġ konċentrazzjonijiet iridu jiġu determinati kif ġej, fejn CH4 hi mnaqqsa minn HC għad-determinazzjoni ta’ NMHCconc:

| (a) | Metodu GC

  NMHCconc = HCconc – CH4 conc

  CH4 conc = kif imkejjel |
| --- | --- |

(a)

Metodu GC

NMHCconc = HCconc – CH4 conc

CH4 conc = kif imkejjel

| (b) | Metodu NMC |
| --- | --- |

(b)

Metodu NMC

fejn:

| HC (bit-Taljatur) | = | Konċentrazzjoni ta’ HC bil-kampjun tal-gass li jgħaddi mill-NMC |
| --- | --- | --- |
| HC (mingħajr Taljatur) | = | Il-konċentrazzjoni HC bil-gass tal-kampjun tibajpassja l-NMC |
| CEM | = | l-effikaċja tal-metanu kif determinata skond l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.4.1. |
| CEE | = | l-effikaċja ta’ l-etanu kif determinata skond l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.4.2. |

HC (bit-Taljatur)

=

Konċentrazzjoni ta’ HC bil-kampjun tal-gass li jgħaddi mill-NMC

HC (mingħajr Taljatur)

=

Il-konċentrazzjoni HC bil-gass tal-kampjun tibajpassja l-NMC

CEM

=

l-effikaċja tal-metanu kif determinata skond l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.4.1.

CEE

=

l-effikaċja ta’ l-etanu kif determinata skond l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.4.2.

4.3.1.1.   Determinazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ikkorreġuti fl-isfond

Il-konċentrazzjoni medja fl-isfond tas-sustanzi li jniġġsu gassużi fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni jridu jitnaqqsu mill-konċentrazzjonijiet imkejla biex jittieħdu l-konċentrazzjonijiet netti tas-sustanzi li jniġġsu. Il-valuri medji tal-konċentrazzjonijiet jistgħu jiġu determinati mill-metodu tal-borża tal-kampjun jew permezz tal-kejl kontinwu bl-integrazzjoni. Il-formula li ġejja trid tintuża’.

conc = conce – concd · (1 – (1/DF))

fejn:

| conc | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ikkorreġut bl-ammont tas-sustanza li tniġġes rispettiv li hemm fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| --- | --- | --- |
| conce | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| concd | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| DF | = | il-fattur li jitlef fil-konċentrazzjoni |

conc

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ikkorreġut bl-ammont tas-sustanza li tniġġes rispettiv li hemm fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni, ppm

conce

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm

concd

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni, ppm

DF

=

il-fattur li jitlef fil-konċentrazzjoni

Il-fattur li jitlef fil-konċentrazzjoni għandu jkun ikkalkulat kif ġej:

Formula

fejn:

| CO2,conce | = | il-konċentrazzjoni tas-CO2 fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, % vol |
| --- | --- | --- |
| HCconce | = | il-konċentrazzjoni ta’ l-HC fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm C1 |
| COconce | = | il-konċentrazzjoni tas-CO fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| FS | = | il-fattur li jiddetermina l-kejl ta’ dawn il-kwantitajiet |

CO2,conce

=

il-konċentrazzjoni tas-CO2 fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, % vol

HCconce

=

il-konċentrazzjoni ta’ l-HC fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm C1

COconce

=

il-konċentrazzjoni tas-CO fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm

FS

=

il-fattur li jiddetermina l-kejl ta’ dawn il-kwantitajiet

Il-konċentrazzjonijiet imkejla meta xotti jridu jiġu maqbula għal meta mxarrba skond l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.2.

Il-fattur li jiddetermina l-kejl ta’ dawn il-kwantitajiet irid ikun ikkalkulat kif ġej:

Formula

fejn:

| x, y | = | il-kompożizzjoni tal-fjuwil CxHy |
| --- | --- | --- |

x, y

=

il-kompożizzjoni tal-fjuwil CxHy

Inkella, jekk il-kompożizzjoni tal-fjuwil mhix magħrufa, il-fatturi li ġejjin li jkejlu dawn il-kwantitajiet jistgħu jintużaw:

| FS (diżil) | = | 13,4 |
| --- | --- | --- |
| FS (LPG) | = | 11,6 |
| FS (NG) | = | 9,5 |

FS (diżil)

=

13,4

FS (LPG)

=

11,6

FS (NG)

=

9,5

4.3.2.   Sistemi b’kumpens għall-fluss

Għal sistemi mingħajr skambjatur tas-sħana, il-piż tas-sustanzi li jniġġsu (g/test) irid ikun determinat billi jiġi kkalkulat it-total ta' l-emissjonijiet istantanji u jiġu integrati l-valuri istantanji fuq iċ-ċiklu. Barra minn hekk, il-korrezzjoni ta’ l-isfond trid tiġi applikata direttament fuq il-valur tal-konċentrazzjoni istantanja. Il-formuli li ġejjin iridu jkunu applikati:

| (1) | = | NOx mass | = | (magni diżil) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| (2) | = | NOx mass | = | (magni li jaħdmu bil-gass) |
| (3) | = | COmass | = | |
| (4) | = | HCmass | = | (magni diżil) |
| (5) | = | HCmass | = | (magni li jaħdmu bl-LPG) |
| (6) | = | HCmass | = | (magni li jaħdmu bl-NG) |
| (7) | = | NMHCmass | = | (magni diżil) |
| (8) | = | NMHCmass | = | (magni li jaħdmu bl-LPG) |
| (9) | = | NMHCmass | = | (magni li jaħdmu bl-NG) |
| (10) | = | CH4 mass | = | (magni li jaħdmu bl-NG) |

(1)

=

NOx mass

=

Formula (magni diżil)

(2)

=

NOx mass

=

Formula (magni li jaħdmu bil-gass)

(3)

=

COmass

=

Formula

(4)

=

HCmass

=

Formula (magni diżil)

(5)

=

HCmass

=

Formula (magni li jaħdmu bl-LPG)

(6)

=

HCmass

=

Formula (magni li jaħdmu bl-NG)

(7)

=

NMHCmass

=

Formula (magni diżil)

(8)

=

NMHCmass

=

Formula (magni li jaħdmu bl-LPG)

(9)

=

NMHCmass

=

Formula (magni li jaħdmu bl-NG)

(10)

=

CH4 mass

=

Formula (magni li jaħdmu bl-NG)

fejn:

| conce | = | konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejjel fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| --- | --- | --- |
| concd | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| MTOTW,i | = | il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara l-paragrafu 4.1.), kg |
| MTOTW | = | il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu (ara l-paragrafu 4.1.), kg |
| KH,D | = | il-fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni diżil kif determinat fil-paragrafu 4.2., ibbażat fuq iċ-ċiklu tal-medja ta' l-umdità ta' l-arja li tidħol |
| KH,G | = | fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni li jaħdmu bil-gass kif determinat fil-paragrafu 4.2. fuq iċ-ċiklu tal-medja ta’ l-umdità ta’ l-arja li tidħol |
| DF | = | fattur li ttellef fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 4.3.1.1. |

conce

=

konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejjel fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm

concd

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni, ppm

MTOTW,i

=

il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara l-paragrafu 4.1.), kg

MTOTW

=

il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu (ara l-paragrafu 4.1.), kg

KH,D

=

il-fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni diżil kif determinat fil-paragrafu 4.2., ibbażat fuq iċ-ċiklu tal-medja ta' l-umdità ta' l-arja li tidħol

KH,G

=

fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni li jaħdmu bil-gass kif determinat fil-paragrafu 4.2. fuq iċ-ċiklu tal-medja ta’ l-umdità ta’ l-arja li tidħol

DF

=

fattur li ttellef fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 4.3.1.1.

4.4.   Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi

L-emissjonijiet (g/kWh) iridu jiġu kkalkulati għall-komponenti individwali, kif meħtieġ skond il-paragrafi 5.2.1. u 5.2.2. għat-teknoloġija tal-magna rispettiva, bil-mod li ġej:

| | = | NOxmass / Wact | (magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass) |
| --- | --- | --- | --- |
| | = | COmass / Wact | (magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass) |
| | = | HCmass / Wact | (magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass) |
| | = | NMHCmass / Wact | (magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass) |
| | = | CH4mass / Wact | magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG |

Formula

=

NOxmass / Wact

(magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass)

Formula

=

COmass / Wact

(magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass)

Formula

=

HCmass / Wact

(magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass)

Formula

=

NMHCmass / Wact

(magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass)

Formula

=

CH4mass / Wact

magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG

fejn:

| Wact | = | ix-xogħol proprja taċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 3.9.2., kWh. |
| --- | --- | --- |

Wact

=

ix-xogħol proprja taċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 3.9.2., kWh.

5.   KALKOLAZZJONI TA’ L-EMISSJONIJIET TAL-PARTIKULI SEPARATI (JEKK TAPPLIKA)

5.1.   Kalkolazzjoni tal-piż tal-fluss

Il-piż tal-partikuli separati (g/test) irid jiġi kkalkulat kif ġej:

Formula

fejn:

| Mf | = | il-piż tal-partikuli separati li ttieħed kampjun tagħhom tul iċ-ċiklu, mg |
| --- | --- | --- |
| MTOTW | = | il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 4.1., kg |
| MSAM | = | il-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meħud mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni għall-ġbir tal-partikuli separati, kg |

Mf

=

il-piż tal-partikuli separati li ttieħed kampjun tagħhom tul iċ-ċiklu, mg

MTOTW

=

il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 4.1., kg

MSAM

=

il-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meħud mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni għall-ġbir tal-partikuli separati, kg

u,

| Mf | = | Mf,p + Mf,b, jekk jintiżnu separatament, mg |
| --- | --- | --- |
| Mf,p | = | il-piż tal-partikuli separati miġbura fuq il-filter ewlieni, mg |
| Mf,b | = | il-piż tal-partikuli separati miġbura fuq il-filter li jagħti sostenn, mg |

Mf

=

Mf,p + Mf,b, jekk jintiżnu separatament, mg

Mf,p

=

il-piż tal-partikuli separati miġbura fuq il-filter ewlieni, mg

Mf,b

=

il-piż tal-partikuli separati miġbura fuq il-filter li jagħti sostenn, mg

Jekk tintuża’ sistema doppja bit-telf fil-konċentrazzjoni, il-piż ta’ l-arja l-oħra li ttellef fil-konċentrazzjoni trid tiġi mnaqqsa mill-piż totali tal-gass ta’ l-egżost doppju li tilef fil-konċentrazzjoni li ttieħdu kampjuni tiegħu permezz tal-filters tal-partikuli separati.

MSAM = MTOT – MSEC

fejn:

| MTOT | = | il-piż tal-gass ta’ l-egżost doppju li tilef fil-konċentrazzjoni mill-filter tal-partikuli separati, kg |
| --- | --- | --- |
| MSEC | = | il-piż ta' l-arja sekondarja li ttellef fil-konċentrazzjoni, kg |

MTOT

=

il-piż tal-gass ta’ l-egżost doppju li tilef fil-konċentrazzjoni mill-filter tal-partikuli separati, kg

MSEC

=

il-piż ta' l-arja sekondarja li ttellef fil-konċentrazzjoni, kg

Jekk il-livell ta’ l-isfond tal-partikuli separati ta' l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni hu determinat skond il-paragrafu 3.4., il-piż tal-partikuli separati jista’ jiġi kkorreġut fl-isfond. F’dan il-każ, il-piż tal-partikuli separati (g/test) irid jiġi kkalkulat kif ġej:

Formula

fejn:

| Mf, MSAM, MTOTW | = | ara hawn fuq |
| --- | --- | --- |
| MDIL | = | il-piż ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni primarja li ttieħed kampjun tagħha permezz kampjunarju fl-isfond tal-partikuli separati, kg |
| Md | = | il-piż tal-partikuli separati ta’ l-isfond miġbura ta’ l-arja primarja li ttellef fil-konċentrazzjoni, mg |
| DF | = | il-fattur li jitlef fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 4.3.1.1. |

Mf, MSAM, MTOTW

=

ara hawn fuq

MDIL

=

il-piż ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni primarja li ttieħed kampjun tagħha permezz kampjunarju fl-isfond tal-partikuli separati, kg

Md

=

il-piż tal-partikuli separati ta’ l-isfond miġbura ta’ l-arja primarja li ttellef fil-konċentrazzjoni, mg

DF

=

il-fattur li jitlef fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 4.3.1.1.

5.2.   Il-kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika

L-emissjoni tal-partikuli separati (g/kWh) trid tiġi kkalkulat b’dan il-mod li ġej:

Formula

fejn:

Wact= ix-xogħol proprja taċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 3.9.2., kWh.

ANNESS 4

Appendiċi 3

SKEDA ETC TAD-DAJNAMOMETRU TAL-MAGNA

| Ħin | Veloċ. Norm. | Saħħa li ddawwar Norm. |
| --- | --- | --- |
| s | % | % |
| 1 | 0 | 0 |
| 2 | 0 | 0 |
| 3 | 0 | 0 |
| 4 | 0 | 0 |
| 5 | 0 | 0 |
| 6 | 0 | 0 |
| 7 | 0 | 0 |
| 8 | 0 | 0 |
| 9 | 0 | 0 |
| 10 | 0 | 0 |
| 11 | 0 | 0 |
| 12 | 0 | 0 |
| 13 | 0 | 0 |
| 14 | 0 | 0 |
| 15 | 0 | 0 |
| 16 | 0,1 | 1,5 |
| 17 | 23,1 | 21,5 |
| 18 | 12,6 | 28,5 |
| 19 | 21,8 | 71 |
| 20 | 19,7 | 76,8 |
| 21 | 54,6 | 80,9 |
| 22 | 71,3 | 4,9 |
| 23 | 55,9 | 18,1 |
| 24 | 72 | 85,4 |
| 25 | 86,7 | 61,8 |
| 26 | 51,7 | 0 |
| 27 | 53,4 | 48,9 |
| 28 | 34,2 | 87,6 |
| 29 | 45,5 | 92,7 |
| 30 | 54,6 | 99,5 |
| 31 | 64,5 | 96,8 |
| 32 | 71,7 | 85,4 |
| 33 | 79,4 | 54,8 |
| 34 | 89,7 | 99,4 |
| 35 | 57,4 | 0 |
| 36 | 59,7 | 30,6 |
| 37 | 90,1 | “m” |
| 38 | 82,9 | “m” |
| 39 | 51,3 | “m” |
| 40 | 28,5 | “m” |
| 41 | 29,3 | “m” |
| 42 | 26,7 | “m” |
| 43 | 20,4 | “m” |
| 44 | 14,1 | 0 |
| 45 | 6,5 | 0 |
| 46 | 0 | 0 |
| 47 | 0 | 0 |
| 48 | 0 | 0 |
| 49 | 0 | 0 |
| 50 | 0 | 0 |
| 51 | 0 | 0 |
| 52 | 0 | 0 |
| 53 | 0 | 0 |
| 54 | 0 | 0 |
| 55 | 0 | 0 |
| 56 | 0 | 0 |
| 57 | 0 | 0 |
| 58 | 0 | 0 |
| 59 | 0 | 0 |
| 60 | 0 | 0 |
| 61 | 0 | 0 |
| 62 | 25,5 | 11,1 |
| 63 | 28,5 | 20,9 |
| 64 | 32 | 73,9 |
| 65 | 4 | 82,3 |
| 66 | 34,5 | 80,4 |
| 67 | 64,1 | 86 |
| 68 | 58 | 0 |
| 69 | 50,3 | 83,4 |
| 70 | 66,4 | 99,1 |
| 71 | 81,4 | 99,6 |
| 72 | 88,7 | 73,4 |
| 73 | 52,5 | 0 |
| 74 | 46,4 | 58,5 |
| 75 | 48,6 | 90,9 |
| 76 | 55,2 | 99,4 |
| 77 | 62,3 | 99 |
| 78 | 68,4 | 91,5 |
| 79 | 74,5 | 73,7 |
| 80 | 38 | 0 |
| 81 | 41,8 | 89,6 |
| 82 | 47,1 | 99,2 |
| 83 | 52,5 | 99,8 |
| 84 | 56,9 | 80,8 |
| 85 | 58,3 | 11,8 |
| 86 | 56,2 | “m” |
| 87 | 52 | “m” |
| 88 | 43,3 | “m” |
| 89 | 36,1 | “m” |
| 90 | 27,6 | “m” |
| 91 | 21,1 | “m” |
| 92 | 8 | 0 |
| 93 | 0 | 0 |
| 94 | 0 | 0 |
| 95 | 0 | 0 |
| 96 | 0 | 0 |
| 97 | 0 | 0 |
| 98 | 0 | 0 |
| 99 | 0 | 0 |
| 100 | 0 | 0 |
| 101 | 0 | 0 |
| 102 | 0 | 0 |
| 103 | 0 | 0 |
| 104 | 0 | 0 |
| 105 | 0 | 0 |
| 106 | 0 | 0 |
| 107 | 0 | 0 |
| 108 | 11,6 | 14,8 |
| 109 | 0 | 0 |
| 110 | 27,2 | 74,8 |
| 111 | 17 | 76,9 |
| 112 | 36 | 78 |
| 113 | 59,7 | 86 |
| 114 | 80,8 | 17,9 |
| 115 | 49,7 | 0 |
| 116 | 65,6 | 86 |
| 117 | 78,6 | 72,2 |
| 118 | 64,9 | “m” |
| 119 | 44,3 | “m” |
| 120 | 51,4 | 83,4 |
| 121 | 58,1 | 97 |
| 122 | 69,3 | 99,3 |
| 123 | 72 | 20,8 |
| 124 | 72,1 | “m” |
| 125 | 65,3 | “m” |
| 126 | 64 | “m” |
| 127 | 59,7 | “m” |
| 128 | 52,8 | “m” |
| 129 | 45,9 | “m” |
| 130 | 38,7 | “m” |
| 131 | 32,4 | “m” |
| 132 | 27 | “m” |
| 133 | 21,7 | “m” |
| 134 | 19,1 | 0,4 |
| 135 | 34,7 | 14 |
| 136 | 16,4 | 48,6 |
| 137 | 0 | 11,2 |
| 138 | 1,2 | 2,1 |
| 139 | 30,1 | 19,3 |
| 140 | 30 | 73,9 |
| 141 | 54,4 | 74,4 |
| 142 | 77,2 | 55,6 |
| 143 | 58,1 | 0 |
| 144 | 45 | 82,1 |
| 145 | 68,7 | 98,1 |
| 146 | 85,7 | 67,2 |
| 147 | 60,2 | 0 |
| 148 | 59,4 | 98 |
| 149 | 72,7 | 99,6 |
| 150 | 79,9 | 45 |
| 151 | 44,3 | 0 |
| 152 | 41,5 | 84,4 |
| 153 | 56,2 | 98,2 |
| 154 | 65,7 | 99,1 |
| 155 | 74,4 | 84,7 |
| 156 | 54,4 | 0 |
| 157 | 47,9 | 89,7 |
| 158 | 54,5 | 99,5 |
| 159 | 62,7 | 96,8 |
| 160 | 62,3 | 0 |
| 161 | 46,2 | 54,2 |
| 162 | 44,3 | 83,2 |
| 163 | 48,2 | 13,3 |
| 164 | 51 | “m” |
| 165 | 50 | “m” |
| 166 | 49,2 | “m” |
| 167 | 49,3 | “m” |
| 168 | 49,9 | “m” |
| 169 | 51,6 | “m” |
| 170 | 49,7 | “m” |
| 171 | 48,5 | “m” |
| 172 | 50,3 | 72,5 |
| 173 | 51,1 | 84,5 |
| 174 | 54,6 | 64,8 |
| 175 | 56,6 | 76,5 |
| 176 | 58 | “m” |
| 177 | 53,6 | “m” |
| 178 | 40,8 | “m” |
| 179 | 32,9 | “m” |
| 180 | 26,3 | “m” |
| 181 | 20,9 | “m” |
| 182 | 10 | 0 |
| 183 | 0 | 0 |
| 184 | 0 | 0 |
| 185 | 0 | 0 |
| 186 | 0 | 0 |
| 187 | 0 | 0 |
| 188 | 0 | 0 |
| 189 | 0 | 0 |
| 190 | 0 | 0 |
| 191 | 0 | 0 |
| 192 | 0 | 0 |
| 193 | 0 | 0 |
| 194 | 0 | 0 |
| 195 | 0 | 0 |
| 196 | 0 | 0 |
| 197 | 0 | 0 |
| 198 | 0 | 0 |
| 199 | 0 | 0 |
| 200 | 0 | 0 |
| 201 | 0 | 0 |
| 202 | 0 | 0 |
| 203 | 0 | 0 |
| 204 | 0 | 0 |
| 205 | 0 | 0 |
| 206 | 0 | 0 |
| 207 | 0 | 0 |
| 208 | 0 | 0 |
| 209 | 0 | 0 |
| 210 | 0 | 0 |
| 211 | 0 | 0 |
| 212 | 0 | 0 |
| 213 | 0 | 0 |
| 214 | 0 | 0 |
| 215 | 0 | 0 |
| 216 | 0 | 0 |
| 217 | 0 | 0 |
| 218 | 0 | 0 |
| 219 | 0 | 0 |
| 220 | 0 | 0 |
| 221 | 0 | 0 |
| 222 | 0 | 0 |
| 223 | 0 | 0 |
| 224 | 0 | 0 |
| 225 | 21,2 | 62,7 |
| 226 | 30,8 | 75,1 |
| 227 | 5,9 | 82,7 |
| 228 | 34,6 | 80,3 |
| 229 | 59,9 | 87 |
| 230 | 84,3 | 86,2 |
| 231 | 68,7 | “m” |
| 232 | 43,6 | “m” |
| 233 | 41,5 | 85,4 |
| 234 | 49,9 | 94,3 |
| 235 | 60,8 | 99 |
| 236 | 70,2 | 99,4 |
| 237 | 81,1 | 92,4 |
| 238 | 49,2 | 0 |
| 239 | 56 | 86,2 |
| 240 | 56,2 | 99,3 |
| 241 | 61,7 | 99 |
| 242 | 69,2 | 99,3 |
| 243 | 74,1 | 99,8 |
| 244 | 72,4 | 8,4 |
| 245 | 71,3 | 0 |
| 246 | 71,2 | 9,1 |
| 247 | 67,1 | “m” |
| 248 | 65,5 | “m” |
| 249 | 64,4 | “m” |
| 250 | 62,9 | 25,6 |
| 251 | 62,2 | 35,6 |
| 252 | 62,9 | 24,4 |
| 253 | 58,8 | “m” |
| 254 | 56,9 | “m” |
| 255 | 54,5 | “m” |
| 256 | 51,7 | 17 |
| 257 | 56,2 | 78,7 |
| 258 | 59,5 | 94,7 |
| 259 | 65,5 | 99,1 |
| 260 | 71,2 | 99,5 |
| 261 | 76,6 | 99,9 |
| 262 | 79 | 0 |
| 263 | 52,9 | 97,5 |
| 264 | 53,1 | 99,7 |
| 265 | 59 | 99,1 |
| 266 | 62,2 | 99 |
| 267 | 65 | 99,1 |
| 268 | 69 | 83,1 |
| 269 | 69,9 | 28,4 |
| 270 | 70,6 | 12,5 |
| 271 | 68,9 | 8,4 |
| 272 | 69,8 | 9,1 |
| 273 | 69,6 | 7 |
| 274 | 65,7 | “m” |
| 275 | 67,1 | “m” |
| 276 | 66,7 | “m” |
| 277 | 65,6 | “m” |
| 278 | 64,5 | “m” |
| 279 | 62,9 | “m” |
| 280 | 59,3 | “m” |
| 281 | 54,1 | “m” |
| 282 | 51,3 | “m” |
| 283 | 47,9 | “m” |
| 284 | 43,6 | “m” |
| 285 | 39,4 | “m” |
| 286 | 34,7 | “m” |
| 287 | 29,8 | “m” |
| 288 | 20,9 | 73,4 |
| 289 | 36,9 | “m” |
| 290 | 35,5 | “m” |
| 291 | 20,9 | “m” |
| 292 | 49,7 | 11,9 |
| 293 | 42,5 | “m” |
| 294 | 32 | “m” |
| 295 | 23,6 | “m” |
| 296 | 19,1 | 0 |
| 297 | 15,7 | 73,5 |
| 298 | 25,1 | 76,8 |
| 299 | 34,5 | 81,4 |
| 300 | 44,1 | 87,4 |
| 301 | 52,8 | 98,6 |
| 302 | 63,6 | 99 |
| 303 | 73,6 | 99,7 |
| 304 | 62,2 | “m” |
| 305 | 29,2 | “m” |
| 306 | 46,4 | 22 |
| 307 | 47,3 | 13,8 |
| 308 | 47,2 | 12,5 |
| 309 | 47,9 | 11,5 |
| 310 | 47,8 | 35,5 |
| 311 | 49,2 | 83,3 |
| 312 | 52,7 | 96,4 |
| 313 | 57,4 | 99,2 |
| 314 | 61,8 | 99 |
| 315 | 66,4 | 60,9 |
| 316 | 65,8 | “m” |
| 317 | 59 | “m” |
| 318 | 50,7 | “m” |
| 319 | 41,8 | “m” |
| 320 | 34,7 | “m” |
| 321 | 28,7 | “m” |
| 322 | 25,2 | “m” |
| 323 | 43 | 24,8 |
| 324 | 38,7 | 0 |
| 325 | 48,1 | 31,9 |
| 326 | 40,3 | 61 |
| 327 | 42,4 | 52,1 |
| 328 | 46,4 | 47,7 |
| 329 | 46,9 | 30,7 |
| 330 | 46,1 | 23,1 |
| 331 | 45,7 | 23,2 |
| 332 | 45,5 | 31,9 |
| 333 | 46,4 | 73,6 |
| 334 | 51,3 | 60,7 |
| 335 | 51,3 | 51,1 |
| 336 | 53,2 | 46,8 |
| 337 | 53,9 | 50 |
| 338 | 53,4 | 52,1 |
| 339 | 53,8 | 45,7 |
| 340 | 50,6 | 22,1 |
| 341 | 47,8 | 26 |
| 342 | 41,6 | 17,8 |
| 343 | 38,7 | 29,8 |
| 344 | 35,9 | 71,6 |
| 345 | 34,6 | 47,3 |
| 346 | 34,8 | 80,3 |
| 347 | 35,9 | 87,2 |
| 348 | 38,8 | 90,8 |
| 349 | 41,5 | 94,7 |
| 350 | 47,1 | 99,2 |
| 351 | 53,1 | 99,7 |
| 352 | 46,4 | 0 |
| 353 | 42,5 | 0,7 |
| 354 | 43,6 | 58,6 |
| 355 | 47,1 | 87,5 |
| 356 | 54,1 | 99,5 |
| 357 | 62,9 | 99 |
| 358 | 72,6 | 99,6 |
| 359 | 82,4 | 99,5 |
| 360 | 88 | 99,4 |
| 361 | 46,4 | 0 |
| 362 | 53,4 | 95,2 |
| 363 | 58,4 | 99,2 |
| 364 | 61,5 | 99 |
| 365 | 64,8 | 99 |
| 366 | 68,1 | 99,2 |
| 367 | 73,4 | 99,7 |
| 368 | 73,3 | 29,8 |
| 369 | 73,5 | 14,6 |
| 370 | 68,3 | 0 |
| 371 | 45,4 | 49,9 |
| 372 | 47,2 | 75,7 |
| 373 | 44,5 | 9 |
| 374 | 47,8 | 10,3 |
| 375 | 46,8 | 15,9 |
| 376 | 46,9 | 12,7 |
| 377 | 46,8 | 8,9 |
| 378 | 46,1 | 6,2 |
| 379 | 46,1 | “m” |
| 380 | 45,5 | “m” |
| 381 | 44,7 | “m” |
| 382 | 43,8 | “m” |
| 383 | 41 | “m” |
| 384 | 41,1 | 6,4 |
| 385 | 38 | 6,3 |
| 386 | 35,9 | 0,3 |
| 387 | 33,5 | 0 |
| 388 | 53,1 | 48,9 |
| 389 | 48,3 | “m” |
| 390 | 49,9 | “m” |
| 391 | 48 | “m” |
| 392 | 45,3 | “m” |
| 393 | 41,6 | 3,1 |
| 394 | 44,3 | 79 |
| 395 | 44,3 | 89,5 |
| 396 | 43,4 | 98,8 |
| 397 | 44,3 | 98,9 |
| 398 | 43 | 98,8 |
| 399 | 42,2 | 98,8 |
| 400 | 42,7 | 98,8 |
| 401 | 45 | 99 |
| 402 | 43,6 | 98,9 |
| 403 | 42,2 | 98,8 |
| 404 | 44,8 | 99 |
| 405 | 43,4 | 98,8 |
| 406 | 45 | 99 |
| 407 | 42,2 | 54,3 |
| 408 | 61,2 | 31,9 |
| 409 | 56,3 | 72,3 |
| 410 | 59,7 | 99,1 |
| 411 | 62,3 | 99 |
| 412 | 67,9 | 99,2 |
| 413 | 69,5 | 99,3 |
| 414 | 73,1 | 99,7 |
| 415 | 77,7 | 99,8 |
| 416 | 79,7 | 99,7 |
| 417 | 82,5 | 99,5 |
| 418 | 85,3 | 99,4 |
| 419 | 86,6 | 99,4 |
| 420 | 89,4 | 99,4 |
| 421 | 62,2 | 0 |
| 422 | 52,7 | 96,4 |
| 423 | 50,2 | 99,8 |
| 424 | 49,3 | 99,6 |
| 425 | 52,2 | 99,8 |
| 426 | 51,3 | 100 |
| 427 | 51,3 | 100 |
| 428 | 51,1 | 100 |
| 429 | 51,1 | 100 |
| 430 | 51,8 | 99,9 |
| 431 | 51,3 | 100 |
| 432 | 51,1 | 100 |
| 433 | 51,3 | 100 |
| 434 | 52,3 | 99,8 |
| 435 | 52,9 | 99,7 |
| 436 | 53,8 | 99,6 |
| 437 | 51,7 | 99,9 |
| 438 | 53,5 | 99,6 |
| 439 | 52 | 99,8 |
| 440 | 51,7 | 99,9 |
| 441 | 53,2 | 99,7 |
| 442 | 54,2 | 99,5 |
| 443 | 55,2 | 99,4 |
| 444 | 53,8 | 99,6 |
| 445 | 53,1 | 99,7 |
| 446 | 55 | 99,4 |
| 447 | 57 | 99,2 |
| 448 | 61,5 | 99 |
| 449 | 59,4 | 5,7 |
| 450 | 59 | 0 |
| 451 | 57,3 | 59,8 |
| 452 | 64,1 | 99 |
| 453 | 70,9 | 90,5 |
| 454 | 58 | 0 |
| 455 | 41,5 | 59,8 |
| 456 | 44,1 | 92,6 |
| 457 | 46,8 | 99,2 |
| 458 | 47,2 | 99,3 |
| 459 | 51 | 100 |
| 460 | 53,2 | 99,7 |
| 461 | 53,1 | 99,7 |
| 462 | 55,9 | 53,1 |
| 463 | 53,9 | 13,9 |
| 464 | 52,5 | “m” |
| 465 | 51,7 | “m” |
| 466 | 51,5 | 52,2 |
| 467 | 52,8 | 80 |
| 468 | 54,9 | 95 |
| 469 | 57,3 | 99,2 |
| 470 | 60,7 | 99,1 |
| 471 | 62,4 | “m” |
| 472 | 60,1 | “m” |
| 473 | 53,2 | “m” |
| 474 | 44 | “m” |
| 475 | 35,2 | “m” |
| 476 | 30,5 | “m” |
| 477 | 26,5 | “m” |
| 478 | 22,5 | “m” |
| 479 | 20,4 | “m” |
| 480 | 19,1 | “m” |
| 481 | 19,1 | “m” |
| 482 | 13,4 | “m” |
| 483 | 6,7 | “m” |
| 484 | 3,2 | “m” |
| 485 | 14,3 | 63,8 |
| 486 | 34,1 | 0 |
| 487 | 23,9 | 75,7 |
| 488 | 31,7 | 79,2 |
| 489 | 32,1 | 19,4 |
| 490 | 35,9 | 5,8 |
| 491 | 36,6 | 0,8 |
| 492 | 38,7 | “m” |
| 493 | 38,4 | “m” |
| 494 | 39,4 | “m” |
| 495 | 39,7 | “m” |
| 496 | 40,5 | “m” |
| 497 | 40,8 | “m” |
| 498 | 39,7 | “m” |
| 499 | 39,2 | “m” |
| 500 | 38,7 | “m” |
| 501 | 32,7 | “m” |
| 502 | 30,1 | “m” |
| 503 | 21,9 | “m” |
| 504 | 12,8 | 0 |
| 505 | 0 | 0 |
| 506 | 0 | 0 |
| 507 | 0 | 0 |
| 508 | 0 | 0 |
| 509 | 0 | 0 |
| 510 | 0 | 0 |
| 511 | 0 | 0 |
| 512 | 0 | 0 |
| 513 | 0 | 0 |
| 514 | 30,5 | 25,6 |
| 515 | 19,7 | 56,9 |
| 516 | 16,3 | 45,1 |
| 517 | 27,2 | 4,6 |
| 518 | 21,7 | 1,3 |
| 519 | 29,7 | 28,6 |
| 520 | 36,6 | 73,7 |
| 521 | 61,3 | 59,5 |
| 522 | 40,8 | 0 |
| 523 | 36,6 | 27,8 |
| 524 | 39,4 | 80,4 |
| 525 | 51,3 | 88,9 |
| 526 | 58,5 | 11,1 |
| 527 | 60,7 | “m” |
| 528 | 54,5 | “m” |
| 529 | 51,3 | “m” |
| 530 | 45,5 | “m” |
| 531 | 40,8 | “m” |
| 532 | 38,9 | “m” |
| 533 | 36,6 | “m” |
| 534 | 36,1 | 72,7 |
| 535 | 44,8 | 78,9 |
| 536 | 51,6 | 91,1 |
| 537 | 59,1 | 99,1 |
| 538 | 66 | 99,1 |
| 539 | 75,1 | 99,9 |
| 540 | 81 | 8 |
| 541 | 39,1 | 0 |
| 542 | 53,8 | 89,7 |
| 543 | 59,7 | 99,1 |
| 544 | 64,8 | 99 |
| 545 | 70,6 | 96,1 |
| 546 | 72,6 | 19,6 |
| 547 | 72 | 6,3 |
| 548 | 68,9 | 0,1 |
| 549 | 67,7 | “m” |
| 550 | 66,8 | “m” |
| 551 | 64,3 | 16,9 |
| 552 | 64,9 | 7 |
| 553 | 63,6 | 12,5 |
| 554 | 63 | 7,7 |
| 555 | 64,4 | 38,2 |
| 556 | 63 | 11,8 |
| 557 | 63,6 | 0 |
| 558 | 63,3 | 5 |
| 559 | 60,1 | 9,1 |
| 560 | 61 | 8,4 |
| 561 | 59,7 | 0,9 |
| 562 | 58,7 | “m” |
| 563 | 56 | “m” |
| 564 | 53,9 | “m” |
| 565 | 52,1 | “m” |
| 566 | 49,9 | “m” |
| 567 | 46,4 | “m” |
| 568 | 43,6 | “m” |
| 569 | 40,8 | “m” |
| 570 | 37,5 | “m” |
| 571 | 27,8 | “m” |
| 572 | 17,1 | 0,6 |
| 573 | 12,2 | 0,9 |
| 574 | 11,5 | 1,1 |
| 575 | 8,7 | 0,5 |
| 576 | 8 | 0,9 |
| 577 | 5,3 | 0,2 |
| 578 | 4 | 0 |
| 579 | 3,9 | 0 |
| 580 | 0 | 0 |
| 581 | 0 | 0 |
| 582 | 0 | 0 |
| 583 | 0 | 0 |
| 584 | 0 | 0 |
| 585 | 0 | 0 |
| 586 | 0 | 0 |
| 587 | 8,7 | 22,8 |
| 588 | 16,2 | 49,4 |
| 589 | 23,6 | 56 |
| 590 | 21,1 | 56,1 |
| 591 | 23,6 | 56 |
| 592 | 46,2 | 68,8 |
| 593 | 68,4 | 61,2 |
| 594 | 58,7 | “m” |
| 595 | 31,6 | “m” |
| 596 | 19,9 | 8,8 |
| 597 | 32,9 | 70,2 |
| 598 | 43 | 79 |
| 599 | 57,4 | 98,9 |
| 600 | 72,1 | 73,8 |
| 601 | 53 | 0 |
| 602 | 48,1 | 86 |
| 603 | 56,2 | 99 |
| 604 | 65,4 | 98,9 |
| 605 | 72,9 | 99,7 |
| 606 | 67,5 | “m” |
| 607 | 39 | “m” |
| 608 | 41,9 | 38,1 |
| 609 | 44,1 | 80,4 |
| 610 | 46,8 | 99,4 |
| 611 | 48,7 | 99,9 |
| 612 | 50,5 | 99,7 |
| 613 | 52,5 | 90,3 |
| 614 | 51 | 1,8 |
| 615 | 50 | “m” |
| 616 | 49,1 | “m” |
| 617 | 47 | “m” |
| 618 | 43,1 | “m” |
| 619 | 39,2 | “m” |
| 620 | 40,6 | 0,5 |
| 621 | 41,8 | 53,4 |
| 622 | 44,4 | 65,1 |
| 623 | 48,1 | 67,8 |
| 624 | 53,8 | 99,2 |
| 625 | 58,6 | 98,9 |
| 626 | 63,6 | 98,8 |
| 627 | 68,5 | 99,2 |
| 628 | 72,2 | 89,4 |
| 629 | 77,1 | 0 |
| 630 | 57,8 | 79,1 |
| 631 | 60,3 | 98,8 |
| 632 | 61,9 | 98,8 |
| 633 | 63,8 | 98,8 |
| 634 | 64,7 | 98,9 |
| 635 | 65,4 | 46,5 |
| 636 | 65,7 | 44,5 |
| 637 | 65,6 | 3,5 |
| 638 | 49,1 | 0 |
| 639 | 50,4 | 73,1 |
| 640 | 50,5 | “m” |
| 641 | 51 | “m” |
| 642 | 49,4 | “m” |
| 643 | 49,2 | “m” |
| 644 | 48,6 | “m” |
| 645 | 47,5 | “m” |
| 646 | 46,5 | “m” |
| 647 | 46 | 11,3 |
| 648 | 45,6 | 42,8 |
| 649 | 47,1 | 83 |
| 650 | 46,2 | 99,3 |
| 651 | 47,9 | 99,7 |
| 652 | 49,5 | 99,9 |
| 653 | 50,6 | 99,7 |
| 654 | 51 | 99,6 |
| 655 | 53 | 99,3 |
| 656 | 54,9 | 99,1 |
| 657 | 55,7 | 99 |
| 658 | 56 | 99 |
| 659 | 56,1 | 9,3 |
| 660 | 55,6 | “m” |
| 661 | 55,4 | “m” |
| 662 | 54,9 | 51,3 |
| 663 | 54,9 | 59,8 |
| 664 | 54 | 39,3 |
| 665 | 53,8 | “m” |
| 666 | 52 | “m” |
| 667 | 50,4 | “m” |
| 668 | 50,6 | 0 |
| 669 | 49,3 | 41,7 |
| 670 | 50 | 73,2 |
| 671 | 50,4 | 99,7 |
| 672 | 51,9 | 99,5 |
| 673 | 53,6 | 99,3 |
| 674 | 54,6 | 99,1 |
| 675 | 56 | 99 |
| 676 | 55,8 | 99 |
| 677 | 58,4 | 98,9 |
| 678 | 59,9 | 98,8 |
| 679 | 60,9 | 98,8 |
| 680 | 63 | 98,8 |
| 681 | 64,3 | 98,9 |
| 682 | 64,8 | 64 |
| 683 | 65,9 | 46,5 |
| 684 | 66,2 | 28,7 |
| 685 | 65,2 | 1,8 |
| 686 | 65 | 6,8 |
| 687 | 63,6 | 53,6 |
| 688 | 62,4 | 82,5 |
| 689 | 61,8 | 98,8 |
| 690 | 59,8 | 98,8 |
| 691 | 59,2 | 98,8 |
| 692 | 59,7 | 98,8 |
| 693 | 61,2 | 98,8 |
| 694 | 62,2 | 49,4 |
| 695 | 62,8 | 37,2 |
| 696 | 63,5 | 46,3 |
| 697 | 64,7 | 72,3 |
| 698 | 64,7 | 72,3 |
| 699 | 65,4 | 77,4 |
| 700 | 66,1 | 69,3 |
| 701 | 64,3 | “m” |
| 702 | 64,3 | “m” |
| 703 | 63 | “m” |
| 704 | 62,2 | “m” |
| 705 | 61,6 | “m” |
| 706 | 62,4 | “m” |
| 707 | 62,2 | “m” |
| 708 | 61 | “m” |
| 709 | 58,7 | “m” |
| 710 | 55,5 | “m” |
| 711 | 51,7 | “m” |
| 712 | 49,2 | “m” |
| 713 | 48,8 | 40,4 |
| 714 | 47,9 | “m” |
| 715 | 46,2 | “m” |
| 716 | 45,6 | 9,8 |
| 717 | 45,6 | 34,5 |
| 718 | 45,5 | 37,1 |
| 719 | 43,8 | “m” |
| 720 | 41,9 | “m” |
| 721 | 41,3 | “m” |
| 722 | 41,4 | “m” |
| 723 | 41,2 | “m” |
| 724 | 41,8 | “m” |
| 725 | 41,8 | “m” |
| 726 | 43,2 | 17,4 |
| 727 | 45 | 29 |
| 728 | 44,2 | “m” |
| 729 | 43,9 | “m” |
| 730 | 38 | 10,7 |
| 731 | 56,8 | “m” |
| 732 | 57,1 | “m” |
| 733 | 52 | “m” |
| 734 | 44,4 | “m” |
| 735 | 40,2 | “m” |
| 736 | 39,2 | 16,5 |
| 737 | 38,9 | 73,2 |
| 738 | 39,9 | 89,8 |
| 739 | 42,3 | 98,6 |
| 740 | 43,7 | 98,8 |
| 741 | 45,5 | 99,1 |
| 742 | 45,6 | 99,2 |
| 743 | 48,1 | 99,7 |
| 744 | 49 | 100 |
| 745 | 49,8 | 99,9 |
| 746 | 49,8 | 99,9 |
| 747 | 51,9 | 99,5 |
| 748 | 52,3 | 99,4 |
| 749 | 53,3 | 99,3 |
| 750 | 52,9 | 99,3 |
| 751 | 54,3 | 99,2 |
| 752 | 55,5 | 99,1 |
| 753 | 56,7 | 99 |
| 754 | 61,7 | 98,8 |
| 755 | 64,3 | 47,4 |
| 756 | 64,7 | 1,8 |
| 757 | 66,2 | “m” |
| 758 | 49,1 | “m” |
| 759 | 52,1 | 46 |
| 760 | 52,6 | 61 |
| 761 | 52,9 | 0 |
| 762 | 52,3 | 20,4 |
| 763 | 54,2 | 56,7 |
| 764 | 55,4 | 59,8 |
| 765 | 56,1 | 49,2 |
| 766 | 56,8 | 33,7 |
| 767 | 57,2 | 96 |
| 768 | 58,6 | 98,9 |
| 769 | 59,5 | 98,8 |
| 770 | 61,2 | 98,8 |
| 771 | 62,1 | 98,8 |
| 772 | 62,7 | 98,8 |
| 773 | 62,8 | 98,8 |
| 774 | 64 | 98,9 |
| 775 | 63,2 | 46,3 |
| 776 | 62,4 | “m” |
| 777 | 60,3 | “m” |
| 778 | 58,7 | “m” |
| 779 | 57,2 | “m” |
| 780 | 56,1 | “m” |
| 781 | 56 | 9,3 |
| 782 | 55,2 | 26,3 |
| 783 | 54,8 | 42,8 |
| 784 | 55,7 | 47,1 |
| 785 | 56,6 | 52,4 |
| 786 | 58 | 50,3 |
| 787 | 58,6 | 20,6 |
| 788 | 58,7 | “m” |
| 789 | 59,3 | “m” |
| 790 | 58,6 | “m” |
| 791 | 60,5 | 9,7 |
| 792 | 59,2 | 9,6 |
| 793 | 59,9 | 9,6 |
| 794 | 59,6 | 9,6 |
| 795 | 59,9 | 6,2 |
| 796 | 59,9 | 9,6 |
| 797 | 60,5 | 13,1 |
| 798 | 60,3 | 20,7 |
| 799 | 59,9 | 31 |
| 800 | 60,5 | 42 |
| 801 | 61,5 | 52,5 |
| 802 | 60,9 | 51,4 |
| 803 | 61,2 | 57,7 |
| 804 | 62,8 | 98,8 |
| 805 | 63,4 | 96,1 |
| 806 | 64,6 | 45,4 |
| 807 | 64,1 | 5 |
| 808 | 63 | 3,2 |
| 809 | 62,7 | 14,9 |
| 810 | 63,5 | 35,8 |
| 811 | 64,1 | 73,3 |
| 812 | 64,3 | 37,4 |
| 813 | 64,1 | 21 |
| 814 | 63,7 | 21 |
| 815 | 62,9 | 18 |
| 816 | 62,4 | 32,7 |
| 817 | 61,7 | 46,2 |
| 818 | 59,8 | 45,1 |
| 819 | 57,4 | 43,9 |
| 820 | 54,8 | 42,8 |
| 821 | 54,3 | 65,2 |
| 822 | 52,9 | 62,1 |
| 823 | 52,4 | 30,6 |
| 824 | 50,4 | “m” |
| 825 | 48,6 | “m” |
| 826 | 47,9 | “m” |
| 827 | 46,8 | “m” |
| 828 | 46,9 | 9,4 |
| 829 | 49,5 | 41,7 |
| 830 | 50,5 | 37,8 |
| 831 | 52,3 | 20,4 |
| 832 | 54,1 | 30,7 |
| 833 | 56,3 | 41,8 |
| 834 | 58,7 | 26,5 |
| 835 | 57,3 | “m” |
| 836 | 59 | “m” |
| 837 | 59,8 | “m” |
| 838 | 60,3 | “m” |
| 839 | 61,2 | “m” |
| 840 | 61,8 | “m” |
| 841 | 62,5 | “m” |
| 842 | 62,4 | “m” |
| 843 | 61,5 | “m” |
| 844 | 63,7 | “m” |
| 845 | 61,9 | “m” |
| 846 | 61,6 | 29,7 |
| 847 | 60,3 | “m” |
| 848 | 59,2 | “m” |
| 849 | 57,3 | “m” |
| 850 | 52,3 | “m” |
| 851 | 49,3 | “m” |
| 852 | 47,3 | “m” |
| 853 | 46,3 | 38,8 |
| 854 | 46,8 | 35,1 |
| 855 | 46,6 | “m” |
| 856 | 44,3 | “m” |
| 857 | 43,1 | “m” |
| 858 | 42,4 | 2,1 |
| 859 | 41,8 | 2,4 |
| 860 | 43,8 | 68,8 |
| 861 | 44,6 | 89,2 |
| 862 | 46 | 99,2 |
| 863 | 46,9 | 99,4 |
| 864 | 47,9 | 99,7 |
| 865 | 50,2 | 99,8 |
| 866 | 51,2 | 99,6 |
| 867 | 52,3 | 99,4 |
| 868 | 53 | 99,3 |
| 869 | 54,2 | 99,2 |
| 870 | 55,5 | 99,1 |
| 871 | 56,7 | 99 |
| 872 | 57,3 | 98,9 |
| 873 | 58 | 98,9 |
| 874 | 60,5 | 31,1 |
| 875 | 60,2 | “m” |
| 876 | 60,3 | “m” |
| 877 | 60,5 | 6,3 |
| 878 | 61,4 | 19,3 |
| 879 | 60,3 | 1,2 |
| 880 | 60,5 | 2,9 |
| 881 | 61,2 | 34,1 |
| 882 | 61,6 | 13,2 |
| 883 | 61,5 | 16,4 |
| 884 | 61,2 | 16,4 |
| 885 | 61,3 | “m” |
| 886 | 63,1 | “m” |
| 887 | 63,2 | 4,8 |
| 888 | 62,3 | 22,3 |
| 889 | 62 | 38,5 |
| 890 | 61,6 | 29,6 |
| 891 | 61,6 | 26,6 |
| 892 | 61,8 | 28,1 |
| 893 | 62 | 29,6 |
| 894 | 62 | 16,3 |
| 895 | 61,1 | “m” |
| 896 | 61,2 | “m” |
| 897 | 60,7 | 19,2 |
| 898 | 60,7 | 32,5 |
| 899 | 60,9 | 17,8 |
| 900 | 60,1 | 19,2 |
| 901 | 59,3 | 38,2 |
| 902 | 59,9 | 45 |
| 903 | 59,4 | 32,4 |
| 904 | 59,2 | 23,5 |
| 905 | 59,5 | 40,8 |
| 906 | 58,3 | “m” |
| 907 | 58,2 | “m” |
| 908 | 57,6 | “m” |
| 909 | 57,1 | “m” |
| 910 | 57 | 0,6 |
| 911 | 57 | 26,3 |
| 912 | 56,5 | 29,2 |
| 913 | 56,3 | 20,5 |
| 914 | 56,1 | “m” |
| 915 | 55,2 | “m” |
| 916 | 54,7 | 17,5 |
| 917 | 55,2 | 29,2 |
| 918 | 55,2 | 29,2 |
| 919 | 55,9 | 16 |
| 920 | 55,9 | 26,3 |
| 921 | 56,1 | 36,5 |
| 922 | 55,8 | 19 |
| 923 | 55,9 | 9,2 |
| 924 | 55,8 | 21,9 |
| 925 | 56,4 | 42,8 |
| 926 | 56,4 | 38 |
| 927 | 56,4 | 11 |
| 928 | 56,4 | 35,1 |
| 929 | 54 | 7,3 |
| 930 | 53,4 | 5,4 |
| 931 | 52,3 | 27,6 |
| 932 | 52,1 | 32 |
| 933 | 52,3 | 33,4 |
| 934 | 52,2 | 34,9 |
| 935 | 52,8 | 60,1 |
| 936 | 53,7 | 69,7 |
| 937 | 54 | 70,7 |
| 938 | 55,1 | 71,7 |
| 939 | 55,2 | 46 |
| 940 | 54,7 | 12,6 |
| 941 | 52,5 | 0 |
| 942 | 51,8 | 24,7 |
| 943 | 51,4 | 43,9 |
| 944 | 50,9 | 71,1 |
| 945 | 51,2 | 76,8 |
| 946 | 50,3 | 87,5 |
| 947 | 50,2 | 99,8 |
| 948 | 50,9 | 100 |
| 949 | 49,9 | 99,7 |
| 950 | 50,9 | 100 |
| 951 | 49,8 | 99,7 |
| 952 | 50,4 | 99,8 |
| 953 | 50,4 | 99,8 |
| 954 | 49,7 | 99,7 |
| 955 | 51 | 100 |
| 956 | 50,3 | 99,8 |
| 957 | 50,2 | 99,8 |
| 958 | 49,9 | 99,7 |
| 959 | 50,9 | 100 |
| 960 | 50 | 99,7 |
| 961 | 50,2 | 99,8 |
| 962 | 50,2 | 99,8 |
| 963 | 49,9 | 99,7 |
| 964 | 50,4 | 99,8 |
| 965 | 50,2 | 99,8 |
| 966 | 50,3 | 99,8 |
| 967 | 49,9 | 99,7 |
| 968 | 51,1 | 100 |
| 969 | 50,6 | 99,9 |
| 970 | 49,9 | 99,7 |
| 971 | 49,6 | 99,6 |
| 972 | 49,4 | 99,6 |
| 973 | 49 | 99,5 |
| 974 | 49,8 | 99,7 |
| 975 | 50,9 | 100 |
| 976 | 50,4 | 99,8 |
| 977 | 49,8 | 99,7 |
| 978 | 49,1 | 99,5 |
| 979 | 50,4 | 99,8 |
| 980 | 49,8 | 99,7 |
| 981 | 49,3 | 99,5 |
| 982 | 49,1 | 99,5 |
| 983 | 49,9 | 99,7 |
| 984 | 49,1 | 99,5 |
| 985 | 50,4 | 99,8 |
| 986 | 50,9 | 100 |
| 987 | 51,4 | 99,9 |
| 988 | 51,5 | 99,9 |
| 989 | 52,2 | 99,7 |
| 990 | 52,8 | 74,1 |
| 991 | 53,3 | 46 |
| 992 | 53,6 | 36,4 |
| 993 | 53,4 | 33,5 |
| 994 | 53,9 | 58,9 |
| 995 | 55,2 | 73,8 |
| 996 | 55,8 | 52,4 |
| 997 | 55,7 | 9,2 |
| 998 | 55,8 | 2,2 |
| 999 | 56,4 | 33,6 |
| 1 000 | 55,4 | “m” |
| 1 001 | 55,2 | “m” |
| 1 002 | 55,8 | 26,3 |
| 1 003 | 55,8 | 23,3 |
| 1 004 | 56,4 | 50,2 |
| 1 005 | 57,6 | 68,3 |
| 1 006 | 58,8 | 90,2 |
| 1 007 | 59,9 | 98,9 |
| 1 008 | 62,3 | 98,8 |
| 1 009 | 63,1 | 74,4 |
| 1 010 | 63,7 | 49,4 |
| 1 011 | 63,3 | 9,8 |
| 1 012 | 48 | 0 |
| 1 013 | 47,9 | 73,5 |
| 1 014 | 49,9 | 99,7 |
| 1 015 | 49,9 | 48,8 |
| 1 016 | 49,6 | 2,3 |
| 1 017 | 49,9 | “m” |
| 1 018 | 49,3 | “m” |
| 1 019 | 49,7 | 47,5 |
| 1 020 | 49,1 | “m” |
| 1 021 | 49,4 | “m” |
| 1 022 | 48,3 | “m” |
| 1 023 | 49,4 | “m” |
| 1 024 | 48,5 | “m” |
| 1 025 | 48,7 | “m” |
| 1 026 | 48,7 | “m” |
| 1 027 | 49,1 | “m” |
| 1 028 | 49 | “m” |
| 1 029 | 49,8 | “m” |
| 1 030 | 48,7 | “m” |
| 1 031 | 48,5 | “m” |
| 1 032 | 49,3 | 31,3 |
| 1 033 | 49,7 | 45,3 |
| 1 034 | 48,3 | 44,5 |
| 1 035 | 49,8 | 61 |
| 1 036 | 49,4 | 64,3 |
| 1 037 | 49,8 | 64,4 |
| 1 038 | 50,5 | 65,6 |
| 1 039 | 50,3 | 64,5 |
| 1 040 | 51,2 | 82,9 |
| 1 041 | 50,5 | 86 |
| 1 042 | 50,6 | 89 |
| 1 043 | 50,4 | 81,4 |
| 1 044 | 49,9 | 49,9 |
| 1 045 | 49,1 | 20,1 |
| 1 046 | 47,9 | 24 |
| 1 047 | 48,1 | 36,2 |
| 1 048 | 47,5 | 34,5 |
| 1 049 | 46,9 | 30,3 |
| 1 050 | 47,7 | 53,5 |
| 1 051 | 46,9 | 61,6 |
| 1 052 | 46,5 | 73,6 |
| 1 053 | 48 | 84,6 |
| 1 054 | 47,2 | 87,7 |
| 1 055 | 48,7 | 80 |
| 1 056 | 48,7 | 50,4 |
| 1 057 | 47,8 | 38,6 |
| 1 058 | 48,8 | 63,1 |
| 1 059 | 47,4 | 5 |
| 1 060 | 47,3 | 47,4 |
| 1 061 | 47,3 | 49,8 |
| 1 062 | 46,9 | 23,9 |
| 1 063 | 46,7 | 44,6 |
| 1 064 | 46,8 | 65,2 |
| 1 065 | 46,9 | 60,4 |
| 1 066 | 46,7 | 61,5 |
| 1 067 | 45,5 | “m” |
| 1 068 | 45,5 | “m” |
| 1 069 | 44,2 | “m” |
| 1 070 | 43 | “m” |
| 1 071 | 42,5 | “m” |
| 1 072 | 41 | “m” |
| 1 073 | 39,9 | “m” |
| 1 074 | 39,9 | 38,2 |
| 1 075 | 40,1 | 48,1 |
| 1 076 | 39,9 | 48 |
| 1 077 | 39,4 | 59,3 |
| 1 078 | 43,8 | 19,8 |
| 1 079 | 52,9 | 0 |
| 1 080 | 52,8 | 88,9 |
| 1 081 | 53,4 | 99,5 |
| 1 082 | 54,7 | 99,3 |
| 1 083 | 56,3 | 99,1 |
| 1 084 | 57,5 | 99 |
| 1 085 | 59 | 98,9 |
| 1 086 | 59,8 | 98,9 |
| 1 087 | 60,1 | 98,9 |
| 1 088 | 61,8 | 48,3 |
| 1 089 | 61,8 | 55,6 |
| 1 090 | 61,7 | 59,8 |
| 1 091 | 62 | 55,6 |
| 1 092 | 62,3 | 29,6 |
| 1 093 | 62 | 19,3 |
| 1 094 | 61,3 | 7,9 |
| 1 095 | 61,1 | 19,2 |
| 1 096 | 61,2 | 43 |
| 1 097 | 61,1 | 59,7 |
| 1 098 | 61,1 | 98,8 |
| 1 099 | 61,3 | 98,8 |
| 1 100 | 61,3 | 26,6 |
| 1 101 | 60,4 | “m” |
| 1 102 | 58,8 | “m” |
| 1 103 | 57,7 | “m” |
| 1 104 | 56 | “m” |
| 1 105 | 54,7 | “m” |
| 1 106 | 53,3 | “m” |
| 1 107 | 52,6 | 23,2 |
| 1 108 | 53,4 | 84,2 |
| 1 109 | 53,9 | 99,4 |
| 1 110 | 54,9 | 99,3 |
| 1 111 | 55,8 | 99,2 |
| 1 112 | 57,1 | 99 |
| 1 113 | 56,5 | 99,1 |
| 1 114 | 58,9 | 98,9 |
| 1 115 | 58,7 | 98,9 |
| 1 116 | 59,8 | 98,9 |
| 1 117 | 61 | 98,8 |
| 1 118 | 60,7 | 19,2 |
| 1 119 | 59,4 | “m” |
| 1 120 | 57,9 | “m” |
| 1 121 | 57,6 | “m” |
| 1 122 | 56,3 | “m” |
| 1 123 | 55 | “m” |
| 1 124 | 53,7 | “m” |
| 1 125 | 52,1 | “m” |
| 1 126 | 51,1 | “m” |
| 1 127 | 49,7 | 25,8 |
| 1 128 | 49,1 | 46,1 |
| 1 129 | 48,7 | 46,9 |
| 1 130 | 48,2 | 46,7 |
| 1 131 | 48 | 70 |
| 1 132 | 48 | 70 |
| 1 133 | 47,2 | 67,6 |
| 1 134 | 47,3 | 67,6 |
| 1 135 | 46,6 | 74,7 |
| 1 136 | 47,4 | 13 |
| 1 137 | 46,3 | “m” |
| 1 138 | 45,4 | “m” |
| 1 139 | 45,5 | 24,8 |
| 1 140 | 44,8 | 73,8 |
| 1 141 | 46,6 | 99 |
| 1 142 | 46,3 | 98,9 |
| 1 143 | 48,5 | 99,4 |
| 1 144 | 49,9 | 99,7 |
| 1 145 | 49,1 | 99,5 |
| 1 146 | 49,1 | 99,5 |
| 1 147 | 51 | 100 |
| 1 148 | 51,5 | 99,9 |
| 1 149 | 50,9 | 100 |
| 1 150 | 51,6 | 99,9 |
| 1 151 | 52,1 | 99,7 |
| 1 152 | 50,9 | 100 |
| 1 153 | 52,2 | 99,7 |
| 1 154 | 51,5 | 98,3 |
| 1 155 | 51,5 | 47,2 |
| 1 156 | 50,8 | 78,4 |
| 1 157 | 50,3 | 83 |
| 1 158 | 50,3 | 31,7 |
| 1 159 | 49,3 | 31,3 |
| 1 160 | 48,8 | 21,5 |
| 1 161 | 47,8 | 59,4 |
| 1 162 | 48,1 | 77,1 |
| 1 163 | 48,4 | 87,6 |
| 1 164 | 49,6 | 87,5 |
| 1 165 | 51 | 81,4 |
| 1 166 | 51,6 | 66,7 |
| 1 167 | 53,3 | 63,2 |
| 1 168 | 55,2 | 62 |
| 1 169 | 55,7 | 43,9 |
| 1 170 | 56,4 | 30,7 |
| 1 171 | 56,8 | 23,4 |
| 1 172 | 57 | “m” |
| 1 173 | 57,6 | “m” |
| 1 174 | 56,9 | “m” |
| 1 175 | 56,4 | 4 |
| 1 176 | 57 | 23,4 |
| 1 177 | 56,4 | 41,7 |
| 1 178 | 57 | 49,2 |
| 1 179 | 57,7 | 56,6 |
| 1 180 | 58,6 | 56,6 |
| 1 181 | 58,9 | 64 |
| 1 182 | 59,4 | 68,2 |
| 1 183 | 58,8 | 71,4 |
| 1 184 | 60,1 | 71,3 |
| 1 185 | 60,6 | 79,1 |
| 1 186 | 60,7 | 83,3 |
| 1 187 | 60,7 | 77,1 |
| 1 188 | 60 | 73,5 |
| 1 189 | 60,2 | 55,5 |
| 1 190 | 59,7 | 54,4 |
| 1 191 | 59,8 | 73,3 |
| 1 192 | 59,8 | 77,9 |
| 1 193 | 59,8 | 73,9 |
| 1 194 | 60 | 76,5 |
| 1 195 | 59,5 | 82,3 |
| 1 196 | 59,9 | 82,8 |
| 1 197 | 59,8 | 65,8 |
| 1 198 | 59 | 48,6 |
| 1 199 | 58,9 | 62,2 |
| 1 200 | 59,1 | 70,4 |
| 1 201 | 58,9 | 62,1 |
| 1 202 | 58,4 | 67,4 |
| 1 203 | 58,7 | 58,9 |
| 1 204 | 58,3 | 57,7 |
| 1 205 | 57,5 | 57,8 |
| 1 206 | 57,2 | 57,6 |
| 1 207 | 57,1 | 42,6 |
| 1 208 | 57 | 70,1 |
| 1 209 | 56,4 | 59,6 |
| 1 210 | 56,7 | 39 |
| 1 211 | 55,9 | 68,1 |
| 1 212 | 56,3 | 79,1 |
| 1 213 | 56,7 | 89,7 |
| 1 214 | 56 | 89,4 |
| 1 215 | 56 | 93,1 |
| 1 216 | 56,4 | 93,1 |
| 1 217 | 56,7 | 94,4 |
| 1 218 | 56,9 | 94,8 |
| 1 219 | 57 | 94,1 |
| 1 220 | 57,7 | 94,3 |
| 1 221 | 57,5 | 93,7 |
| 1 222 | 58,4 | 93,2 |
| 1 223 | 58,7 | 93,2 |
| 1 224 | 58,2 | 93,7 |
| 1 225 | 58,5 | 93,1 |
| 1 226 | 58,8 | 86,2 |
| 1 227 | 59 | 72,9 |
| 1 228 | 58,2 | 59,9 |
| 1 229 | 57,6 | 8,5 |
| 1 230 | 57,1 | 47,6 |
| 1 231 | 57,2 | 74,4 |
| 1 232 | 57 | 79,1 |
| 1 233 | 56,7 | 67,2 |
| 1 234 | 56,8 | 69,1 |
| 1 235 | 56,9 | 71,3 |
| 1 236 | 57 | 77,3 |
| 1 237 | 57,4 | 78,2 |
| 1 238 | 57,3 | 70,6 |
| 1 239 | 57,7 | 64 |
| 1 240 | 57,5 | 55,6 |
| 1 241 | 58,6 | 49,6 |
| 1 242 | 58,2 | 41,1 |
| 1 243 | 58,8 | 40,6 |
| 1 244 | 58,3 | 21,1 |
| 1 245 | 58,7 | 24,9 |
| 1 246 | 59,1 | 24,8 |
| 1 247 | 58,6 | “m” |
| 1 248 | 58,8 | “m” |
| 1 249 | 58,8 | “m” |
| 1 250 | 58,7 | “m” |
| 1 251 | 59,1 | “m” |
| 1 252 | 59,1 | “m” |
| 1 253 | 59,4 | “m” |
| 1 254 | 60,6 | 2,6 |
| 1 255 | 59,6 | “m” |
| 1 256 | 60,1 | “m” |
| 1 257 | 60,6 | “m” |
| 1 258 | 59,6 | 4,1 |
| 1 259 | 60,7 | 7,1 |
| 1 260 | 60,5 | “m” |
| 1 261 | 59,7 | “m” |
| 1 262 | 59,6 | “m” |
| 1 263 | 59,8 | “m” |
| 1 264 | 59,6 | 4,9 |
| 1 265 | 60,1 | 5,9 |
| 1 266 | 59,9 | 6,1 |
| 1 267 | 59,7 | “m” |
| 1 268 | 59,6 | “m” |
| 1 269 | 59,7 | 22 |
| 1 270 | 59,8 | 10,3 |
| 1 271 | 59,9 | 10 |
| 1 272 | 60,6 | 6,2 |
| 1 273 | 60,5 | 7,3 |
| 1 274 | 60,2 | 14,8 |
| 1 275 | 60,6 | 8,2 |
| 1 276 | 60,6 | 5,5 |
| 1 277 | 61 | 14,3 |
| 1 278 | 61 | 12 |
| 1 279 | 61,3 | 34,2 |
| 1 280 | 61,2 | 17,1 |
| 1 281 | 61,5 | 15,7 |
| 1 282 | 61 | 9,5 |
| 1 283 | 61,1 | 9,2 |
| 1 284 | 60,5 | 4,3 |
| 1 285 | 60,2 | 7,8 |
| 1 286 | 60,2 | 5,9 |
| 1 287 | 60,2 | 5,3 |
| 1 288 | 59,9 | 4,6 |
| 1 289 | 59,4 | 21,5 |
| 1 290 | 59,6 | 15,8 |
| 1 291 | 59,3 | 10,1 |
| 1 292 | 58,9 | 9,4 |
| 1 293 | 58,8 | 9 |
| 1 294 | 58,9 | 35,4 |
| 1 295 | 58,9 | 30,7 |
| 1 296 | 58,9 | 25,9 |
| 1 297 | 58,7 | 22,9 |
| 1 298 | 58,7 | 24,4 |
| 1 299 | 59,3 | 61 |
| 1 300 | 60,1 | 56 |
| 1 301 | 60,5 | 50,6 |
| 1 302 | 59,5 | 16,2 |
| 1 303 | 59,7 | 50 |
| 1 304 | 59,7 | 31,4 |
| 1 305 | 60,1 | 43,1 |
| 1 306 | 60,8 | 38,4 |
| 1 307 | 60,9 | 40,2 |
| 1 308 | 61,3 | 49,7 |
| 1 309 | 61,8 | 45,9 |
| 1 310 | 62 | 45,9 |
| 1 311 | 62,2 | 45,8 |
| 1 312 | 62,6 | 46,8 |
| 1 313 | 62,7 | 44,3 |
| 1 314 | 62,9 | 44,4 |
| 1 315 | 63,1 | 43,7 |
| 1 316 | 63,5 | 46,1 |
| 1 317 | 63,6 | 40,7 |
| 1 318 | 64,3 | 49,5 |
| 1 319 | 63,7 | 27 |
| 1 320 | 63,8 | 15 |
| 1 321 | 63,6 | 18,7 |
| 1 322 | 63,4 | 8,4 |
| 1 323 | 63,2 | 8,7 |
| 1 324 | 63,3 | 21,6 |
| 1 325 | 62,9 | 19,7 |
| 1 326 | 63 | 22,1 |
| 1 327 | 63,1 | 20,3 |
| 1 328 | 61,8 | 19,1 |
| 1 329 | 61,6 | 17,1 |
| 1 330 | 61 | 0 |
| 1 331 | 61,2 | 22 |
| 1 332 | 60,8 | 40,3 |
| 1 333 | 61,1 | 34,3 |
| 1 334 | 60,7 | 16,1 |
| 1 335 | 60,6 | 16,6 |
| 1 336 | 60,5 | 18,5 |
| 1 337 | 60,6 | 29,8 |
| 1 338 | 60,9 | 19,5 |
| 1 339 | 60,9 | 22,3 |
| 1 340 | 61,4 | 35,8 |
| 1 341 | 61,3 | 42,9 |
| 1 342 | 61,5 | 31 |
| 1 343 | 61,3 | 19,2 |
| 1 344 | 61 | 9,3 |
| 1 345 | 60,8 | 44,2 |
| 1 346 | 60,9 | 55,3 |
| 1 347 | 61,2 | 56 |
| 1 348 | 60,9 | 60,1 |
| 1 349 | 60,7 | 59,1 |
| 1 350 | 60,9 | 56,8 |
| 1 351 | 60,7 | 58,1 |
| 1 352 | 59,6 | 78,4 |
| 1 353 | 59,6 | 84,6 |
| 1 354 | 59,4 | 66,6 |
| 1 355 | 59,3 | 75,5 |
| 1 356 | 58,9 | 49,6 |
| 1 357 | 59,1 | 75,8 |
| 1 358 | 59 | 77,6 |
| 1 359 | 59 | 67,8 |
| 1 360 | 59 | 56,7 |
| 1 361 | 58,8 | 54,2 |
| 1 362 | 58,9 | 59,6 |
| 1 363 | 58,9 | 60,8 |
| 1 364 | 59,3 | 56,1 |
| 1 365 | 58,9 | 48,5 |
| 1 366 | 59,3 | 42,9 |
| 1 367 | 59,4 | 41,4 |
| 1 368 | 59,6 | 38,9 |
| 1 369 | 59,4 | 32,9 |
| 1 370 | 59,3 | 30,6 |
| 1 371 | 59,4 | 30 |
| 1 372 | 59,4 | 25,3 |
| 1 373 | 58,8 | 18,6 |
| 1 374 | 59,1 | 18 |
| 1 375 | 58,5 | 10,6 |
| 1 376 | 58,8 | 10,5 |
| 1 377 | 58,5 | 8,2 |
| 1 378 | 58,7 | 13,7 |
| 1 379 | 59,1 | 7,8 |
| 1 380 | 59,1 | 6 |
| 1 381 | 59,1 | 6 |
| 1 382 | 59,4 | 13,1 |
| 1 383 | 59,7 | 22,3 |
| 1 384 | 60,7 | 10,5 |
| 1 385 | 59,8 | 9,8 |
| 1 386 | 60,2 | 8,8 |
| 1 387 | 59,9 | 8,7 |
| 1 388 | 61 | 9,1 |
| 1 389 | 60,6 | 28,2 |
| 1 390 | 60,6 | 22 |
| 1 391 | 59,6 | 23,2 |
| 1 392 | 59,6 | 19 |
| 1 393 | 60,6 | 38,4 |
| 1 394 | 59,8 | 41,6 |
| 1 395 | 60 | 47,3 |
| 1 396 | 60,5 | 55,4 |
| 1 397 | 60,9 | 58,7 |
| 1 398 | 61,3 | 37,9 |
| 1 399 | 61,2 | 38,3 |
| 1 400 | 61,4 | 58,7 |
| 1 401 | 61,3 | 51,3 |
| 1 402 | 61,4 | 71,1 |
| 1 403 | 61,1 | 51 |
| 1 404 | 61,5 | 56,6 |
| 1 405 | 61 | 60,6 |
| 1 406 | 61,1 | 75,4 |
| 1 407 | 61,4 | 69,4 |
| 1 408 | 61,6 | 69,9 |
| 1 409 | 61,7 | 59,6 |
| 1 410 | 61,8 | 54,8 |
| 1 411 | 61,6 | 53,6 |
| 1 412 | 61,3 | 53,5 |
| 1 413 | 61,3 | 52,9 |
| 1 414 | 61,2 | 54,1 |
| 1 415 | 61,3 | 53,2 |
| 1 416 | 61,2 | 52,2 |
| 1 417 | 61,2 | 52,3 |
| 1 418 | 61 | 48 |
| 1 419 | 60,9 | 41,5 |
| 1 420 | 61 | 32,2 |
| 1 421 | 60,7 | 22 |
| 1 422 | 60,7 | 23,3 |
| 1 423 | 60,8 | 38,8 |
| 1 424 | 61 | 40,7 |
| 1 425 | 61 | 30,6 |
| 1 426 | 61,3 | 62,6 |
| 1 427 | 61,7 | 55,9 |
| 1 428 | 62,3 | 43,4 |
| 1 429 | 62,3 | 37,4 |
| 1 430 | 62,3 | 35,7 |
| 1 431 | 62,8 | 34,4 |
| 1 432 | 62,8 | 31,5 |
| 1 433 | 62,9 | 31,7 |
| 1 434 | 62,9 | 29,9 |
| 1 435 | 62,8 | 29,4 |
| 1 436 | 62,7 | 28,7 |
| 1 437 | 61,5 | 14,7 |
| 1 438 | 61,9 | 17,2 |
| 1 439 | 61,5 | 6,1 |
| 1 440 | 61 | 9,9 |
| 1 441 | 60,9 | 4,8 |
| 1 442 | 60,6 | 11,1 |
| 1 443 | 60,3 | 6,9 |
| 1 444 | 60,8 | 7 |
| 1 445 | 60,2 | 9,2 |
| 1 446 | 60,5 | 21,7 |
| 1 447 | 60,2 | 22,4 |
| 1 448 | 60,7 | 31,6 |
| 1 449 | 60,9 | 28,9 |
| 1 450 | 59,6 | 21,7 |
| 1 451 | 60,2 | 18 |
| 1 452 | 59,5 | 16,7 |
| 1 453 | 59,8 | 15,7 |
| 1 454 | 59,6 | 15,7 |
| 1 455 | 59,3 | 15,7 |
| 1 456 | 59 | 7,5 |
| 1 457 | 58,8 | 7,1 |
| 1 458 | 58,7 | 16,5 |
| 1 459 | 59,2 | 50,7 |
| 1 460 | 59,7 | 60,2 |
| 1 461 | 60,4 | 44 |
| 1 462 | 60,2 | 35,3 |
| 1 463 | 60,4 | 17,1 |
| 1 464 | 59,9 | 13,5 |
| 1 465 | 59,9 | 12,8 |
| 1 466 | 59,6 | 14,8 |
| 1 467 | 59,4 | 15,9 |
| 1 468 | 59,4 | 22 |
| 1 469 | 60,4 | 38,4 |
| 1 470 | 59,5 | 38,8 |
| 1 471 | 59,3 | 31,9 |
| 1 472 | 60,9 | 40,8 |
| 1 473 | 60,7 | 39 |
| 1 474 | 60,9 | 30,1 |
| 1 475 | 61 | 29,3 |
| 1 476 | 60,6 | 28,4 |
| 1 477 | 60,9 | 36,3 |
| 1 478 | 60,8 | 30,5 |
| 1 479 | 60,7 | 26,7 |
| 1 480 | 60,1 | 4,7 |
| 1 481 | 59,9 | 0 |
| 1 482 | 60,4 | 36,2 |
| 1 483 | 60,7 | 32,5 |
| 1 484 | 59,9 | 3,1 |
| 1 485 | 59,7 | “m” |
| 1 486 | 59,5 | “m” |
| 1 487 | 59,2 | “m” |
| 1 488 | 58,8 | 0,6 |
| 1 489 | 58,7 | “m” |
| 1 490 | 58,7 | “m” |
| 1 491 | 57,9 | “m” |
| 1 492 | 58,2 | “m” |
| 1 493 | 57,6 | “m” |
| 1 494 | 58,3 | 9,5 |
| 1 495 | 57,2 | 6 |
| 1 496 | 57,4 | 27,3 |
| 1 497 | 58,3 | 59,9 |
| 1 498 | 58,3 | 7,3 |
| 1 499 | 58,8 | 21,7 |
| 1 500 | 58,8 | 38,9 |
| 1 501 | 59,4 | 26,2 |
| 1 502 | 59,1 | 25,5 |
| 1 503 | 59,1 | 26 |
| 1 504 | 59 | 39,1 |
| 1 505 | 59,5 | 52,3 |
| 1 506 | 59,4 | 31 |
| 1 507 | 59,4 | 27 |
| 1 508 | 59,4 | 29,8 |
| 1 509 | 59,4 | 23,1 |
| 1 510 | 58,9 | 16 |
| 1 511 | 59 | 31,5 |
| 1 512 | 58,8 | 25,9 |
| 1 513 | 58,9 | 40,2 |
| 1 514 | 58,8 | 28,4 |
| 1 515 | 58,9 | 38,9 |
| 1 516 | 59,1 | 35,3 |
| 1 517 | 58,8 | 30,3 |
| 1 518 | 59 | 19 |
| 1 519 | 58,7 | 3 |
| 1 520 | 57,9 | 0 |
| 1 521 | 58 | 2,4 |
| 1 522 | 57,1 | “m” |
| 1 523 | 56,7 | “m” |
| 1 524 | 56,7 | 5,3 |
| 1 525 | 56,6 | 2,1 |
| 1 526 | 56,8 | “m” |
| 1 527 | 56,3 | “m” |
| 1 528 | 56,3 | “m” |
| 1 529 | 56 | “m” |
| 1 530 | 56,7 | “m” |
| 1 531 | 56,6 | 3,8 |
| 1 532 | 56,9 | “m” |
| 1 533 | 56,9 | “m” |
| 1 534 | 57,4 | “m” |
| 1 535 | 57,4 | “m” |
| 1 536 | 58,3 | 13,9 |
| 1 537 | 58,5 | “m” |
| 1 538 | 59,1 | “m” |
| 1 539 | 59,4 | “m” |
| 1 540 | 59,6 | “m” |
| 1 541 | 59,5 | “m” |
| 1 542 | 59,6 | 0,5 |
| 1 543 | 59,3 | 9,2 |
| 1 544 | 59,4 | 11,2 |
| 1 545 | 59,1 | 26,8 |
| 1 546 | 59 | 11,7 |
| 1 547 | 58,8 | 6,4 |
| 1 548 | 58,7 | 5 |
| 1 549 | 57,5 | “m” |
| 1 550 | 57,4 | “m” |
| 1 551 | 57,1 | 1,1 |
| 1 552 | 57,1 | 0 |
| 1 553 | 57 | 4,5 |
| 1 554 | 57,1 | 3,7 |
| 1 555 | 57,3 | 3,3 |
| 1 556 | 57,3 | 16,8 |
| 1 557 | 58,2 | 29,3 |
| 1 558 | 58,7 | 12,5 |
| 1 559 | 58,3 | 12,2 |
| 1 560 | 58,6 | 12,7 |
| 1 561 | 59 | 13,6 |
| 1 562 | 59,8 | 21,9 |
| 1 563 | 59,3 | 20,9 |
| 1 564 | 59,7 | 19,2 |
| 1 565 | 60,1 | 15,9 |
| 1 566 | 60,7 | 16,7 |
| 1 567 | 60,7 | 18,1 |
| 1 568 | 60,7 | 40,6 |
| 1 569 | 60,7 | 59,7 |
| 1 570 | 61,1 | 66,8 |
| 1 571 | 61,1 | 58,8 |
| 1 572 | 60,8 | 64,7 |
| 1 573 | 60,1 | 63,6 |
| 1 574 | 60,7 | 83,2 |
| 1 575 | 60,4 | 82,2 |
| 1 576 | 60 | 80,5 |
| 1 577 | 59,9 | 78,7 |
| 1 578 | 60,8 | 67,9 |
| 1 579 | 60,4 | 57,7 |
| 1 580 | 60,2 | 60,6 |
| 1 581 | 59,6 | 72,7 |
| 1 582 | 59,9 | 73,6 |
| 1 583 | 59,8 | 74,1 |
| 1 584 | 59,6 | 84,6 |
| 1 585 | 59,4 | 76,1 |
| 1 586 | 60,1 | 76,9 |
| 1 587 | 59,5 | 84,6 |
| 1 588 | 59,8 | 77,5 |
| 1 589 | 60,6 | 67,9 |
| 1 590 | 59,3 | 47,3 |
| 1 591 | 59,3 | 43,1 |
| 1 592 | 59,4 | 38,3 |
| 1 593 | 58,7 | 38,2 |
| 1 594 | 58,8 | 39,2 |
| 1 595 | 59,1 | 67,9 |
| 1 596 | 59,7 | 60,5 |
| 1 597 | 59,5 | 32,9 |
| 1 598 | 59,6 | 20 |
| 1 599 | 59,6 | 34,4 |
| 1 600 | 59,4 | 23,9 |
| 1 601 | 59,6 | 15,7 |
| 1 602 | 59,9 | 41 |
| 1 603 | 60,5 | 26,3 |
| 1 604 | 59,6 | 14 |
| 1 605 | 59,7 | 21,2 |
| 1 606 | 60,9 | 19,6 |
| 1 607 | 60,1 | 34,3 |
| 1 608 | 59,9 | 27 |
| 1 609 | 60,8 | 25,6 |
| 1 610 | 60,6 | 26,3 |
| 1 611 | 60,9 | 26,1 |
| 1 612 | 61,1 | 38 |
| 1 613 | 61,2 | 31,6 |
| 1 614 | 61,4 | 30,6 |
| 1 615 | 61,7 | 29,6 |
| 1 616 | 61,5 | 28,8 |
| 1 617 | 61,7 | 27,8 |
| 1 618 | 62,2 | 20,3 |
| 1 619 | 61,4 | 19,6 |
| 1 620 | 61,8 | 19,7 |
| 1 621 | 61,8 | 18,7 |
| 1 622 | 61,6 | 17,7 |
| 1 623 | 61,7 | 8,7 |
| 1 624 | 61,7 | 1,4 |
| 1 625 | 61,7 | 5,9 |
| 1 626 | 61,2 | 8,1 |
| 1 627 | 61,9 | 45,8 |
| 1 628 | 61,4 | 31,5 |
| 1 629 | 61,7 | 22,3 |
| 1 630 | 62,4 | 21,7 |
| 1 631 | 62,8 | 21,9 |
| 1 632 | 62,2 | 22,2 |
| 1 633 | 62,5 | 31 |
| 1 634 | 62,3 | 31,3 |
| 1 635 | 62,6 | 31,7 |
| 1 636 | 62,3 | 22,8 |
| 1 637 | 62,7 | 12,6 |
| 1 638 | 62,2 | 15,2 |
| 1 639 | 61,9 | 32,6 |
| 1 640 | 62,5 | 23,1 |
| 1 641 | 61,7 | 19,4 |
| 1 642 | 61,7 | 10,8 |
| 1 643 | 61,6 | 10,2 |
| 1 644 | 61,4 | “m” |
| 1 645 | 60,8 | “m” |
| 1 646 | 60,7 | “m” |
| 1 647 | 61 | 12,4 |
| 1 648 | 60,4 | 5,3 |
| 1 649 | 61 | 13,1 |
| 1 650 | 60,7 | 29,6 |
| 1 651 | 60,5 | 28,9 |
| 1 652 | 60,8 | 27,1 |
| 1 653 | 61,2 | 27,3 |
| 1 654 | 60,9 | 20,6 |
| 1 655 | 61,1 | 13,9 |
| 1 656 | 60,7 | 13,4 |
| 1 657 | 61,3 | 26,1 |
| 1 658 | 60,9 | 23,7 |
| 1 659 | 61,4 | 32,1 |
| 1 660 | 61,7 | 33,5 |
| 1 661 | 61,8 | 34,1 |
| 1 662 | 61,7 | 17 |
| 1 663 | 61,7 | 2,5 |
| 1 664 | 61,5 | 5,9 |
| 1 665 | 61,3 | 14,9 |
| 1 666 | 61,5 | 17,2 |
| 1 667 | 61,1 | “m” |
| 1 668 | 61,4 | “m” |
| 1 669 | 61,4 | 8,8 |
| 1 670 | 61,3 | 8,8 |
| 1 671 | 61 | 18 |
| 1 672 | 61,5 | 13 |
| 1 673 | 61 | 3,7 |
| 1 674 | 60,9 | 3,1 |
| 1 675 | 60,9 | 4,7 |
| 1 676 | 60,6 | 4,1 |
| 1 677 | 60,6 | 6,7 |
| 1 678 | 60,6 | 12,8 |
| 1 679 | 60,7 | 11,9 |
| 1 680 | 60,6 | 12,4 |
| 1 681 | 60,1 | 12,4 |
| 1 682 | 60,5 | 12 |
| 1 683 | 60,4 | 11,8 |
| 1 684 | 59,9 | 12,4 |
| 1 685 | 59,6 | 12,4 |
| 1 686 | 59,6 | 9,1 |
| 1 687 | 59,9 | 0 |
| 1 688 | 59,9 | 20,4 |
| 1 689 | 59,8 | 4,4 |
| 1 690 | 59,4 | 3,1 |
| 1 691 | 59,5 | 26,3 |
| 1 692 | 59,6 | 20,1 |
| 1 693 | 59,4 | 35 |
| 1 694 | 60,9 | 22,1 |
| 1 695 | 60,5 | 12,2 |
| 1 696 | 60,1 | 11 |
| 1 697 | 60,1 | 8,2 |
| 1 698 | 60,5 | 6,7 |
| 1 699 | 60 | 5,1 |
| 1 700 | 60 | 5,1 |
| 1 701 | 60 | 9 |
| 1 702 | 60,1 | 5,7 |
| 1 703 | 59,9 | 8,5 |
| 1 704 | 59,4 | 6 |
| 1 705 | 59,5 | 5,5 |
| 1 706 | 59,5 | 14,2 |
| 1 707 | 59,5 | 6,2 |
| 1 708 | 59,4 | 10,3 |
| 1 709 | 59,6 | 13,8 |
| 1 710 | 59,5 | 13,9 |
| 1 711 | 60,1 | 18,9 |
| 1 712 | 59,4 | 13,1 |
| 1 713 | 59,8 | 5,4 |
| 1 714 | 59,9 | 2,9 |
| 1 715 | 60,1 | 7,1 |
| 1 716 | 59,6 | 12 |
| 1 717 | 59,6 | 4,9 |
| 1 718 | 59,4 | 22,7 |
| 1 719 | 59,6 | 22 |
| 1 720 | 60,1 | 17,4 |
| 1 721 | 60,2 | 16,6 |
| 1 722 | 59,4 | 28,6 |
| 1 723 | 60,3 | 22,4 |
| 1 724 | 59,9 | 20 |
| 1 725 | 60,2 | 18,6 |
| 1 726 | 60,3 | 11,9 |
| 1 727 | 60,4 | 11,6 |
| 1 728 | 60,6 | 10,6 |
| 1 729 | 60,8 | 16 |
| 1 730 | 60,9 | 17 |
| 1 731 | 60,9 | 16,1 |
| 1 732 | 60,7 | 11,4 |
| 1 733 | 60,9 | 11,3 |
| 1 734 | 61,1 | 11,2 |
| 1 735 | 61,1 | 25,6 |
| 1 736 | 61 | 14,6 |
| 1 737 | 61 | 10,4 |
| 1 738 | 60,6 | “m” |
| 1 739 | 60,9 | “m” |
| 1 740 | 60,8 | 4,8 |
| 1 741 | 59,9 | “m” |
| 1 742 | 59,8 | “m” |
| 1 743 | 59,1 | “m” |
| 1 744 | 58,8 | “m” |
| 1 745 | 58,8 | “m” |
| 1 746 | 58,2 | “m” |
| 1 747 | 58,5 | 14,3 |
| 1 748 | 57,5 | 4,4 |
| 1 749 | 57,9 | 0 |
| 1 750 | 57,8 | 20,9 |
| 1 751 | 58,3 | 9,2 |
| 1 752 | 57,8 | 8,2 |
| 1 753 | 57,5 | 15,3 |
| 1 754 | 58,4 | 38 |
| 1 755 | 58,1 | 15,4 |
| 1 756 | 58,8 | 11,8 |
| 1 757 | 58,3 | 8,1 |
| 1 758 | 58,3 | 5,5 |
| 1 759 | 59 | 4,1 |
| 1 760 | 58,2 | 4,9 |
| 1 761 | 57,9 | 10,1 |
| 1 762 | 58,5 | 7,5 |
| 1 763 | 57,4 | 7 |
| 1 764 | 58,2 | 6,7 |
| 1 765 | 58,2 | 6,6 |
| 1 766 | 57,3 | 17,3 |
| 1 767 | 58 | 11,4 |
| 1 768 | 57,5 | 47,4 |
| 1 769 | 57,4 | 28,8 |
| 1 770 | 58,8 | 24,3 |
| 1 771 | 57,7 | 25,5 |
| 1 772 | 58,4 | 35,5 |
| 1 773 | 58,4 | 29,3 |
| 1 774 | 59 | 33,8 |
| 1 775 | 59 | 18,7 |
| 1 776 | 58,8 | 9,8 |
| 1 777 | 58,8 | 23,9 |
| 1 778 | 59,1 | 48,2 |
| 1 779 | 59,4 | 37,2 |
| 1 780 | 59,6 | 29,1 |
| 1 781 | 50 | 25 |
| 1 782 | 40 | 20 |
| 1 783 | 30 | 15 |
| 1 784 | 20 | 10 |
| 1 785 | 10 | 5 |
| 1 786 | 0 | 0 |
| 1 787 | 0 | 0 |
| 1 788 | 0 | 0 |
| 1 789 | 0 | 0 |
| 1 790 | 0 | 0 |
| 1 791 | 0 | 0 |
| 1 792 | 0 | 0 |
| 1 793 | 0 | 0 |
| 1 794 | 0 | 0 |
| 1 795 | 0 | 0 |
| 1 796 | 0 | 0 |
| 1 797 | 0 | 0 |
| 1 798 | 0 | 0 |
| 1 799 | 0 | 0 |
| 1 800 | 0 | 0 |
| “m” = sewqan tal-vetturi. |

Ħin

Veloċ. Norm.

Saħħa li ddawwar Norm.

s

%

%

1

0

0

2

0

0

3

0

0

4

0

0

5

0

0

6

0

0

7

0

0

8

0

0

9

0

0

10

0

0

11

0

0

12

0

0

13

0

0

14

0

0

15

0

0

16

0,1

1,5

17

23,1

21,5

18

12,6

28,5

19

21,8

71

20

19,7

76,8

21

54,6

80,9

22

71,3

4,9

23

55,9

18,1

24

72

85,4

25

86,7

61,8

26

51,7

0

27

53,4

48,9

28

34,2

87,6

29

45,5

92,7

30

54,6

99,5

31

64,5

96,8

32

71,7

85,4

33

79,4

54,8

34

89,7

99,4

35

57,4

0

36

59,7

30,6

37

90,1

“m”

38

82,9

“m”

39

51,3

“m”

40

28,5

“m”

41

29,3

“m”

42

26,7

“m”

43

20,4

“m”

44

14,1

0

45

6,5

0

46

0

0

47

0

0

48

0

0

49

0

0

50

0

0

51

0

0

52

0

0

53

0

0

54

0

0

55

0

0

56

0

0

57

0

0

58

0

0

59

0

0

60

0

0

61

0

0

62

25,5

11,1

63

28,5

20,9

64

32

73,9

65

4

82,3

66

34,5

80,4

67

64,1

86

68

58

0

69

50,3

83,4

70

66,4

99,1

71

81,4

99,6

72

88,7

73,4

73

52,5

0

74

46,4

58,5

75

48,6

90,9

76

55,2

99,4

77

62,3

99

78

68,4

91,5

79

74,5

73,7

80

38

0

81

41,8

89,6

82

47,1

99,2

83

52,5

99,8

84

56,9

80,8

85

58,3

11,8

86

56,2

“m”

87

52

“m”

88

43,3

“m”

89

36,1

“m”

90

27,6

“m”

91

21,1

“m”

92

8

0

93

0

0

94

0

0

95

0

0

96

0

0

97

0

0

98

0

0

99

0

0

100

0

0

101

0

0

102

0

0

103

0

0

104

0

0

105

0

0

106

0

0

107

0

0

108

11,6

14,8

109

0

0

110

27,2

74,8

111

17

76,9

112

36

78

113

59,7

86

114

80,8

17,9

115

49,7

0

116

65,6

86

117

78,6

72,2

118

64,9

“m”

119

44,3

“m”

120

51,4

83,4

121

58,1

97

122

69,3

99,3

123

72

20,8

124

72,1

“m”

125

65,3

“m”

126

64

“m”

127

59,7

“m”

128

52,8

“m”

129

45,9

“m”

130

38,7

“m”

131

32,4

“m”

132

27

“m”

133

21,7

“m”

134

19,1

0,4

135

34,7

14

136

16,4

48,6

137

0

11,2

138

1,2

2,1

139

30,1

19,3

140

30

73,9

141

54,4

74,4

142

77,2

55,6

143

58,1

0

144

45

82,1

145

68,7

98,1

146

85,7

67,2

147

60,2

0

148

59,4

98

149

72,7

99,6

150

79,9

45

151

44,3

0

152

41,5

84,4

153

56,2

98,2

154

65,7

99,1

155

74,4

84,7

156

54,4

0

157

47,9

89,7

158

54,5

99,5

159

62,7

96,8

160

62,3

0

161

46,2

54,2

162

44,3

83,2

163

48,2

13,3

164

51

“m”

165

50

“m”

166

49,2

“m”

167

49,3

“m”

168

49,9

“m”

169

51,6

“m”

170

49,7

“m”

171

48,5

“m”

172

50,3

72,5

173

51,1

84,5

174

54,6

64,8

175

56,6

76,5

176

58

“m”

177

53,6

“m”

178

40,8

“m”

179

32,9

“m”

180

26,3

“m”

181

20,9

“m”

182

10

0

183

0

0

184

0

0

185

0

0

186

0

0

187

0

0

188

0

0

189

0

0

190

0

0

191

0

0

192

0

0

193

0

0

194

0

0

195

0

0

196

0

0

197

0

0

198

0

0

199

0

0

200

0

0

201

0

0

202

0

0

203

0

0

204

0

0

205

0

0

206

0

0

207

0

0

208

0

0

209

0

0

210

0

0

211

0

0

212

0

0

213

0

0

214

0

0

215

0

0

216

0

0

217

0

0

218

0

0

219

0

0

220

0

0

221

0

0

222

0

0

223

0

0

224

0

0

225

21,2

62,7

226

30,8

75,1

227

5,9

82,7

228

34,6

80,3

229

59,9

87

230

84,3

86,2

231

68,7

“m”

232

43,6

“m”

233

41,5

85,4

234

49,9

94,3

235

60,8

99

236

70,2

99,4

237

81,1

92,4

238

49,2

0

239

56

86,2

240

56,2

99,3

241

61,7

99

242

69,2

99,3

243

74,1

99,8

244

72,4

8,4

245

71,3

0

246

71,2

9,1

247

67,1

“m”

248

65,5

“m”

249

64,4

“m”

250

62,9

25,6

251

62,2

35,6

252

62,9

24,4

253

58,8

“m”

254

56,9

“m”

255

54,5

“m”

256

51,7

17

257

56,2

78,7

258

59,5

94,7

259

65,5

99,1

260

71,2

99,5

261

76,6

99,9

262

79

0

263

52,9

97,5

264

53,1

99,7

265

59

99,1

266

62,2

99

267

65

99,1

268

69

83,1

269

69,9

28,4

270

70,6

12,5

271

68,9

8,4

272

69,8

9,1

273

69,6

7

274

65,7

“m”

275

67,1

“m”

276

66,7

“m”

277

65,6

“m”

278

64,5

“m”

279

62,9

“m”

280

59,3

“m”

281

54,1

“m”

282

51,3

“m”

283

47,9

“m”

284

43,6

“m”

285

39,4

“m”

286

34,7

“m”

287

29,8

“m”

288

20,9

73,4

289

36,9

“m”

290

35,5

“m”

291

20,9

“m”

292

49,7

11,9

293

42,5

“m”

294

32

“m”

295

23,6

“m”

296

19,1

0

297

15,7

73,5

298

25,1

76,8

299

34,5

81,4

300

44,1

87,4

301

52,8

98,6

302

63,6

99

303

73,6

99,7

304

62,2

“m”

305

29,2

“m”

306

46,4

22

307

47,3

13,8

308

47,2

12,5

309

47,9

11,5

310

47,8

35,5

311

49,2

83,3

312

52,7

96,4

313

57,4

99,2

314

61,8

99

315

66,4

60,9

316

65,8

“m”

317

59

“m”

318

50,7

“m”

319

41,8

“m”

320

34,7

“m”

321

28,7

“m”

322

25,2

“m”

323

43

24,8

324

38,7

0

325

48,1

31,9

326

40,3

61

327

42,4

52,1

328

46,4

47,7

329

46,9

30,7

330

46,1

23,1

331

45,7

23,2

332

45,5

31,9

333

46,4

73,6

334

51,3

60,7

335

51,3

51,1

336

53,2

46,8

337

53,9

50

338

53,4

52,1

339

53,8

45,7

340

50,6

22,1

341

47,8

26

342

41,6

17,8

343

38,7

29,8

344

35,9

71,6

345

34,6

47,3

346

34,8

80,3

347

35,9

87,2

348

38,8

90,8

349

41,5

94,7

350

47,1

99,2

351

53,1

99,7

352

46,4

0

353

42,5

0,7

354

43,6

58,6

355

47,1

87,5

356

54,1

99,5

357

62,9

99

358

72,6

99,6

359

82,4

99,5

360

88

99,4

361

46,4

0

362

53,4

95,2

363

58,4

99,2

364

61,5

99

365

64,8

99

366

68,1

99,2

367

73,4

99,7

368

73,3

29,8

369

73,5

14,6

370

68,3

0

371

45,4

49,9

372

47,2

75,7

373

44,5

9

374

47,8

10,3

375

46,8

15,9

376

46,9

12,7

377

46,8

8,9

378

46,1

6,2

379

46,1

“m”

380

45,5

“m”

381

44,7

“m”

382

43,8

“m”

383

41

“m”

384

41,1

6,4

385

38

6,3

386

35,9

0,3

387

33,5

0

388

53,1

48,9

389

48,3

“m”

390

49,9

“m”

391

48

“m”

392

45,3

“m”

393

41,6

3,1

394

44,3

79

395

44,3

89,5

396

43,4

98,8

397

44,3

98,9

398

43

98,8

399

42,2

98,8

400

42,7

98,8

401

45

99

402

43,6

98,9

403

42,2

98,8

404

44,8

99

405

43,4

98,8

406

45

99

407

42,2

54,3

408

61,2

31,9

409

56,3

72,3

410

59,7

99,1

411

62,3

99

412

67,9

99,2

413

69,5

99,3

414

73,1

99,7

415

77,7

99,8

416

79,7

99,7

417

82,5

99,5

418

85,3

99,4

419

86,6

99,4

420

89,4

99,4

421

62,2

0

422

52,7

96,4

423

50,2

99,8

424

49,3

99,6

425

52,2

99,8

426

51,3

100

427

51,3

100

428

51,1

100

429

51,1

100

430

51,8

99,9

431

51,3

100

432

51,1

100

433

51,3

100

434

52,3

99,8

435

52,9

99,7

436

53,8

99,6

437

51,7

99,9

438

53,5

99,6

439

52

99,8

440

51,7

99,9

441

53,2

99,7

442

54,2

99,5

443

55,2

99,4

444

53,8

99,6

445

53,1

99,7

446

55

99,4

447

57

99,2

448

61,5

99

449

59,4

5,7

450

59

0

451

57,3

59,8

452

64,1

99

453

70,9

90,5

454

58

0

455

41,5

59,8

456

44,1

92,6

457

46,8

99,2

458

47,2

99,3

459

51

100

460

53,2

99,7

461

53,1

99,7

462

55,9

53,1

463

53,9

13,9

464

52,5

“m”

465

51,7

“m”

466

51,5

52,2

467

52,8

80

468

54,9

95

469

57,3

99,2

470

60,7

99,1

471

62,4

“m”

472

60,1

“m”

473

53,2

“m”

474

44

“m”

475

35,2

“m”

476

30,5

“m”

477

26,5

“m”

478

22,5

“m”

479

20,4

“m”

480

19,1

“m”

481

19,1

“m”

482

13,4

“m”

483

6,7

“m”

484

3,2

“m”

485

14,3

63,8

486

34,1

0

487

23,9

75,7

488

31,7

79,2

489

32,1

19,4

490

35,9

5,8

491

36,6

0,8

492

38,7

“m”

493

38,4

“m”

494

39,4

“m”

495

39,7

“m”

496

40,5

“m”

497

40,8

“m”

498

39,7

“m”

499

39,2

“m”

500

38,7

“m”

501

32,7

“m”

502

30,1

“m”

503

21,9

“m”

504

12,8

0

505

0

0

506

0

0

507

0

0

508

0

0

509

0

0

510

0

0

511

0

0

512

0

0

513

0

0

514

30,5

25,6

515

19,7

56,9

516

16,3

45,1

517

27,2

4,6

518

21,7

1,3

519

29,7

28,6

520

36,6

73,7

521

61,3

59,5

522

40,8

0

523

36,6

27,8

524

39,4

80,4

525

51,3

88,9

526

58,5

11,1

527

60,7

“m”

528

54,5

“m”

529

51,3

“m”

530

45,5

“m”

531

40,8

“m”

532

38,9

“m”

533

36,6

“m”

534

36,1

72,7

535

44,8

78,9

536

51,6

91,1

537

59,1

99,1

538

66

99,1

539

75,1

99,9

540

81

8

541

39,1

0

542

53,8

89,7

543

59,7

99,1

544

64,8

99

545

70,6

96,1

546

72,6

19,6

547

72

6,3

548

68,9

0,1

549

67,7

“m”

550

66,8

“m”

551

64,3

16,9

552

64,9

7

553

63,6

12,5

554

63

7,7

555

64,4

38,2

556

63

11,8

557

63,6

0

558

63,3

5

559

60,1

9,1

560

61

8,4

561

59,7

0,9

562

58,7

“m”

563

56

“m”

564

53,9

“m”

565

52,1

“m”

566

49,9

“m”

567

46,4

“m”

568

43,6

“m”

569

40,8

“m”

570

37,5

“m”

571

27,8

“m”

572

17,1

0,6

573

12,2

0,9

574

11,5

1,1

575

8,7

0,5

576

8

0,9

577

5,3

0,2

578

4

0

579

3,9

0

580

0

0

581

0

0

582

0

0

583

0

0

584

0

0

585

0

0

586

0

0

587

8,7

22,8

588

16,2

49,4

589

23,6

56

590

21,1

56,1

591

23,6

56

592

46,2

68,8

593

68,4

61,2

594

58,7

“m”

595

31,6

“m”

596

19,9

8,8

597

32,9

70,2

598

43

79

599

57,4

98,9

600

72,1

73,8

601

53

0

602

48,1

86

603

56,2

99

604

65,4

98,9

605

72,9

99,7

606

67,5

“m”

607

39

“m”

608

41,9

38,1

609

44,1

80,4

610

46,8

99,4

611

48,7

99,9

612

50,5

99,7

613

52,5

90,3

614

51

1,8

615

50

“m”

616

49,1

“m”

617

47

“m”

618

43,1

“m”

619

39,2

“m”

620

40,6

0,5

621

41,8

53,4

622

44,4

65,1

623

48,1

67,8

624

53,8

99,2

625

58,6

98,9

626

63,6

98,8

627

68,5

99,2

628

72,2

89,4

629

77,1

0

630

57,8

79,1

631

60,3

98,8

632

61,9

98,8

633

63,8

98,8

634

64,7

98,9

635

65,4

46,5

636

65,7

44,5

637

65,6

3,5

638

49,1

0

639

50,4

73,1

640

50,5

“m”

641

51

“m”

642

49,4

“m”

643

49,2

“m”

644

48,6

“m”

645

47,5

“m”

646

46,5

“m”

647

46

11,3

648

45,6

42,8

649

47,1

83

650

46,2

99,3

651

47,9

99,7

652

49,5

99,9

653

50,6

99,7

654

51

99,6

655

53

99,3

656

54,9

99,1

657

55,7

99

658

56

99

659

56,1

9,3

660

55,6

“m”

661

55,4

“m”

662

54,9

51,3

663

54,9

59,8

664

54

39,3

665

53,8

“m”

666

52

“m”

667

50,4

“m”

668

50,6

0

669

49,3

41,7

670

50

73,2

671

50,4

99,7

672

51,9

99,5

673

53,6

99,3

674

54,6

99,1

675

56

99

676

55,8

99

677

58,4

98,9

678

59,9

98,8

679

60,9

98,8

680

63

98,8

681

64,3

98,9

682

64,8

64

683

65,9

46,5

684

66,2

28,7

685

65,2

1,8

686

65

6,8

687

63,6

53,6

688

62,4

82,5

689

61,8

98,8

690

59,8

98,8

691

59,2

98,8

692

59,7

98,8

693

61,2

98,8

694

62,2

49,4

695

62,8

37,2

696

63,5

46,3

697

64,7

72,3

698

64,7

72,3

699

65,4

77,4

700

66,1

69,3

701

64,3

“m”

702

64,3

“m”

703

63

“m”

704

62,2

“m”

705

61,6

“m”

706

62,4

“m”

707

62,2

“m”

708

61

“m”

709

58,7

“m”

710

55,5

“m”

711

51,7

“m”

712

49,2

“m”

713

48,8

40,4

714

47,9

“m”

715

46,2

“m”

716

45,6

9,8

717

45,6

34,5

718

45,5

37,1

719

43,8

“m”

720

41,9

“m”

721

41,3

“m”

722

41,4

“m”

723

41,2

“m”

724

41,8

“m”

725

41,8

“m”

726

43,2

17,4

727

45

29

728

44,2

“m”

729

43,9

“m”

730

38

10,7

731

56,8

“m”

732

57,1

“m”

733

52

“m”

734

44,4

“m”

735

40,2

“m”

736

39,2

16,5

737

38,9

73,2

738

39,9

89,8

739

42,3

98,6

740

43,7

98,8

741

45,5

99,1

742

45,6

99,2

743

48,1

99,7

744

49

100

745

49,8

99,9

746

49,8

99,9

747

51,9

99,5

748

52,3

99,4

749

53,3

99,3

750

52,9

99,3

751

54,3

99,2

752

55,5

99,1

753

56,7

99

754

61,7

98,8

755

64,3

47,4

756

64,7

1,8

757

66,2

“m”

758

49,1

“m”

759

52,1

46

760

52,6

61

761

52,9

0

762

52,3

20,4

763

54,2

56,7

764

55,4

59,8

765

56,1

49,2

766

56,8

33,7

767

57,2

96

768

58,6

98,9

769

59,5

98,8

770

61,2

98,8

771

62,1

98,8

772

62,7

98,8

773

62,8

98,8

774

64

98,9

775

63,2

46,3

776

62,4

“m”

777

60,3

“m”

778

58,7

“m”

779

57,2

“m”

780

56,1

“m”

781

56

9,3

782

55,2

26,3

783

54,8

42,8

784

55,7

47,1

785

56,6

52,4

786

58

50,3

787

58,6

20,6

788

58,7

“m”

789

59,3

“m”

790

58,6

“m”

791

60,5

9,7

792

59,2

9,6

793

59,9

9,6

794

59,6

9,6

795

59,9

6,2

796

59,9

9,6

797

60,5

13,1

798

60,3

20,7

799

59,9

31

800

60,5

42

801

61,5

52,5

802

60,9

51,4

803

61,2

57,7

804

62,8

98,8

805

63,4

96,1

806

64,6

45,4

807

64,1

5

808

63

3,2

809

62,7

14,9

810

63,5

35,8

811

64,1

73,3

812

64,3

37,4

813

64,1

21

814

63,7

21

815

62,9

18

816

62,4

32,7

817

61,7

46,2

818

59,8

45,1

819

57,4

43,9

820

54,8

42,8

821

54,3

65,2

822

52,9

62,1

823

52,4

30,6

824

50,4

“m”

825

48,6

“m”

826

47,9

“m”

827

46,8

“m”

828

46,9

9,4

829

49,5

41,7

830

50,5

37,8

831

52,3

20,4

832

54,1

30,7

833

56,3

41,8

834

58,7

26,5

835

57,3

“m”

836

59

“m”

837

59,8

“m”

838

60,3

“m”

839

61,2

“m”

840

61,8

“m”

841

62,5

“m”

842

62,4

“m”

843

61,5

“m”

844

63,7

“m”

845

61,9

“m”

846

61,6

29,7

847

60,3

“m”

848

59,2

“m”

849

57,3

“m”

850

52,3

“m”

851

49,3

“m”

852

47,3

“m”

853

46,3

38,8

854

46,8

35,1

855

46,6

“m”

856

44,3

“m”

857

43,1

“m”

858

42,4

2,1

859

41,8

2,4

860

43,8

68,8

861

44,6

89,2

862

46

99,2

863

46,9

99,4

864

47,9

99,7

865

50,2

99,8

866

51,2

99,6

867

52,3

99,4

868

53

99,3

869

54,2

99,2

870

55,5

99,1

871

56,7

99

872

57,3

98,9

873

58

98,9

874

60,5

31,1

875

60,2

“m”

876

60,3

“m”

877

60,5

6,3

878

61,4

19,3

879

60,3

1,2

880

60,5

2,9

881

61,2

34,1

882

61,6

13,2

883

61,5

16,4

884

61,2

16,4

885

61,3

“m”

886

63,1

“m”

887

63,2

4,8

888

62,3

22,3

889

62

38,5

890

61,6

29,6

891

61,6

26,6

892

61,8

28,1

893

62

29,6

894

62

16,3

895

61,1

“m”

896

61,2

“m”

897

60,7

19,2

898

60,7

32,5

899

60,9

17,8

900

60,1

19,2

901

59,3

38,2

902

59,9

45

903

59,4

32,4

904

59,2

23,5

905

59,5

40,8

906

58,3

“m”

907

58,2

“m”

908

57,6

“m”

909

57,1

“m”

910

57

0,6

911

57

26,3

912

56,5

29,2

913

56,3

20,5

914

56,1

“m”

915

55,2

“m”

916

54,7

17,5

917

55,2

29,2

918

55,2

29,2

919

55,9

16

920

55,9

26,3

921

56,1

36,5

922

55,8

19

923

55,9

9,2

924

55,8

21,9

925

56,4

42,8

926

56,4

38

927

56,4

11

928

56,4

35,1

929

54

7,3

930

53,4

5,4

931

52,3

27,6

932

52,1

32

933

52,3

33,4

934

52,2

34,9

935

52,8

60,1

936

53,7

69,7

937

54

70,7

938

55,1

71,7

939

55,2

46

940

54,7

12,6

941

52,5

0

942

51,8

24,7

943

51,4

43,9

944

50,9

71,1

945

51,2

76,8

946

50,3

87,5

947

50,2

99,8

948

50,9

100

949

49,9

99,7

950

50,9

100

951

49,8

99,7

952

50,4

99,8

953

50,4

99,8

954

49,7

99,7

955

51

100

956

50,3

99,8

957

50,2

99,8

958

49,9

99,7

959

50,9

100

960

50

99,7

961

50,2

99,8

962

50,2

99,8

963

49,9

99,7

964

50,4

99,8

965

50,2

99,8

966

50,3

99,8

967

49,9

99,7

968

51,1

100

969

50,6

99,9

970

49,9

99,7

971

49,6

99,6

972

49,4

99,6

973

49

99,5

974

49,8

99,7

975

50,9

100

976

50,4

99,8

977

49,8

99,7

978

49,1

99,5

979

50,4

99,8

980

49,8

99,7

981

49,3

99,5

982

49,1

99,5

983

49,9

99,7

984

49,1

99,5

985

50,4

99,8

986

50,9

100

987

51,4

99,9

988

51,5

99,9

989

52,2

99,7

990

52,8

74,1

991

53,3

46

992

53,6

36,4

993

53,4

33,5

994

53,9

58,9

995

55,2

73,8

996

55,8

52,4

997

55,7

9,2

998

55,8

2,2

999

56,4

33,6

1 000

55,4

“m”

1 001

55,2

“m”

1 002

55,8

26,3

1 003

55,8

23,3

1 004

56,4

50,2

1 005

57,6

68,3

1 006

58,8

90,2

1 007

59,9

98,9

1 008

62,3

98,8

1 009

63,1

74,4

1 010

63,7

49,4

1 011

63,3

9,8

1 012

48

0

1 013

47,9

73,5

1 014

49,9

99,7

1 015

49,9

48,8

1 016

49,6

2,3

1 017

49,9

“m”

1 018

49,3

“m”

1 019

49,7

47,5

1 020

49,1

“m”

1 021

49,4

“m”

1 022

48,3

“m”

1 023

49,4

“m”

1 024

48,5

“m”

1 025

48,7

“m”

1 026

48,7

“m”

1 027

49,1

“m”

1 028

49

“m”

1 029

49,8

“m”

1 030

48,7

“m”

1 031

48,5

“m”

1 032

49,3

31,3

1 033

49,7

45,3

1 034

48,3

44,5

1 035

49,8

61

1 036

49,4

64,3

1 037

49,8

64,4

1 038

50,5

65,6

1 039

50,3

64,5

1 040

51,2

82,9

1 041

50,5

86

1 042

50,6

89

1 043

50,4

81,4

1 044

49,9

49,9

1 045

49,1

20,1

1 046

47,9

24

1 047

48,1

36,2

1 048

47,5

34,5

1 049

46,9

30,3

1 050

47,7

53,5

1 051

46,9

61,6

1 052

46,5

73,6

1 053

48

84,6

1 054

47,2

87,7

1 055

48,7

80

1 056

48,7

50,4

1 057

47,8

38,6

1 058

48,8

63,1

1 059

47,4

5

1 060

47,3

47,4

1 061

47,3

49,8

1 062

46,9

23,9

1 063

46,7

44,6

1 064

46,8

65,2

1 065

46,9

60,4

1 066

46,7

61,5

1 067

45,5

“m”

1 068

45,5

“m”

1 069

44,2

“m”

1 070

43

“m”

1 071

42,5

“m”

1 072

41

“m”

1 073

39,9

“m”

1 074

39,9

38,2

1 075

40,1

48,1

1 076

39,9

48

1 077

39,4

59,3

1 078

43,8

19,8

1 079

52,9

0

1 080

52,8

88,9

1 081

53,4

99,5

1 082

54,7

99,3

1 083

56,3

99,1

1 084

57,5

99

1 085

59

98,9

1 086

59,8

98,9

1 087

60,1

98,9

1 088

61,8

48,3

1 089

61,8

55,6

1 090

61,7

59,8

1 091

62

55,6

1 092

62,3

29,6

1 093

62

19,3

1 094

61,3

7,9

1 095

61,1

19,2

1 096

61,2

43

1 097

61,1

59,7

1 098

61,1

98,8

1 099

61,3

98,8

1 100

61,3

26,6

1 101

60,4

“m”

1 102

58,8

“m”

1 103

57,7

“m”

1 104

56

“m”

1 105

54,7

“m”

1 106

53,3

“m”

1 107

52,6

23,2

1 108

53,4

84,2

1 109

53,9

99,4

1 110

54,9

99,3

1 111

55,8

99,2

1 112

57,1

99

1 113

56,5

99,1

1 114

58,9

98,9

1 115

58,7

98,9

1 116

59,8

98,9

1 117

61

98,8

1 118

60,7

19,2

1 119

59,4

“m”

1 120

57,9

“m”

1 121

57,6

“m”

1 122

56,3

“m”

1 123

55

“m”

1 124

53,7

“m”

1 125

52,1

“m”

1 126

51,1

“m”

1 127

49,7

25,8

1 128

49,1

46,1

1 129

48,7

46,9

1 130

48,2

46,7

1 131

48

70

1 132

48

70

1 133

47,2

67,6

1 134

47,3

67,6

1 135

46,6

74,7

1 136

47,4

13

1 137

46,3

“m”

1 138

45,4

“m”

1 139

45,5

24,8

1 140

44,8

73,8

1 141

46,6

99

1 142

46,3

98,9

1 143

48,5

99,4

1 144

49,9

99,7

1 145

49,1

99,5

1 146

49,1

99,5

1 147

51

100

1 148

51,5

99,9

1 149

50,9

100

1 150

51,6

99,9

1 151

52,1

99,7

1 152

50,9

100

1 153

52,2

99,7

1 154

51,5

98,3

1 155

51,5

47,2

1 156

50,8

78,4

1 157

50,3

83

1 158

50,3

31,7

1 159

49,3

31,3

1 160

48,8

21,5

1 161

47,8

59,4

1 162

48,1

77,1

1 163

48,4

87,6

1 164

49,6

87,5

1 165

51

81,4

1 166

51,6

66,7

1 167

53,3

63,2

1 168

55,2

62

1 169

55,7

43,9

1 170

56,4

30,7

1 171

56,8

23,4

1 172

57

“m”

1 173

57,6

“m”

1 174

56,9

“m”

1 175

56,4

4

1 176

57

23,4

1 177

56,4

41,7

1 178

57

49,2

1 179

57,7

56,6

1 180

58,6

56,6

1 181

58,9

64

1 182

59,4

68,2

1 183

58,8

71,4

1 184

60,1

71,3

1 185

60,6

79,1

1 186

60,7

83,3

1 187

60,7

77,1

1 188

60

73,5

1 189

60,2

55,5

1 190

59,7

54,4

1 191

59,8

73,3

1 192

59,8

77,9

1 193

59,8

73,9

1 194

60

76,5

1 195

59,5

82,3

1 196

59,9

82,8

1 197

59,8

65,8

1 198

59

48,6

1 199

58,9

62,2

1 200

59,1

70,4

1 201

58,9

62,1

1 202

58,4

67,4

1 203

58,7

58,9

1 204

58,3

57,7

1 205

57,5

57,8

1 206

57,2

57,6

1 207

57,1

42,6

1 208

57

70,1

1 209

56,4

59,6

1 210

56,7

39

1 211

55,9

68,1

1 212

56,3

79,1

1 213

56,7

89,7

1 214

56

89,4

1 215

56

93,1

1 216

56,4

93,1

1 217

56,7

94,4

1 218

56,9

94,8

1 219

57

94,1

1 220

57,7

94,3

1 221

57,5

93,7

1 222

58,4

93,2

1 223

58,7

93,2

1 224

58,2

93,7

1 225

58,5

93,1

1 226

58,8

86,2

1 227

59

72,9

1 228

58,2

59,9

1 229

57,6

8,5

1 230

57,1

47,6

1 231

57,2

74,4

1 232

57

79,1

1 233

56,7

67,2

1 234

56,8

69,1

1 235

56,9

71,3

1 236

57

77,3

1 237

57,4

78,2

1 238

57,3

70,6

1 239

57,7

64

1 240

57,5

55,6

1 241

58,6

49,6

1 242

58,2

41,1

1 243

58,8

40,6

1 244

58,3

21,1

1 245

58,7

24,9

1 246

59,1

24,8

1 247

58,6

“m”

1 248

58,8

“m”

1 249

58,8

“m”

1 250

58,7

“m”

1 251

59,1

“m”

1 252

59,1

“m”

1 253

59,4

“m”

1 254

60,6

2,6

1 255

59,6

“m”

1 256

60,1

“m”

1 257

60,6

“m”

1 258

59,6

4,1

1 259

60,7

7,1

1 260

60,5

“m”

1 261

59,7

“m”

1 262

59,6

“m”

1 263

59,8

“m”

1 264

59,6

4,9

1 265

60,1

5,9

1 266

59,9

6,1

1 267

59,7

“m”

1 268

59,6

“m”

1 269

59,7

22

1 270

59,8

10,3

1 271

59,9

10

1 272

60,6

6,2

1 273

60,5

7,3

1 274

60,2

14,8

1 275

60,6

8,2

1 276

60,6

5,5

1 277

61

14,3

1 278

61

12

1 279

61,3

34,2

1 280

61,2

17,1

1 281

61,5

15,7

1 282

61

9,5

1 283

61,1

9,2

1 284

60,5

4,3

1 285

60,2

7,8

1 286

60,2

5,9

1 287

60,2

5,3

1 288

59,9

4,6

1 289

59,4

21,5

1 290

59,6

15,8

1 291

59,3

10,1

1 292

58,9

9,4

1 293

58,8

9

1 294

58,9

35,4

1 295

58,9

30,7

1 296

58,9

25,9

1 297

58,7

22,9

1 298

58,7

24,4

1 299

59,3

61

1 300

60,1

56

1 301

60,5

50,6

1 302

59,5

16,2

1 303

59,7

50

1 304

59,7

31,4

1 305

60,1

43,1

1 306

60,8

38,4

1 307

60,9

40,2

1 308

61,3

49,7

1 309

61,8

45,9

1 310

62

45,9

1 311

62,2

45,8

1 312

62,6

46,8

1 313

62,7

44,3

1 314

62,9

44,4

1 315

63,1

43,7

1 316

63,5

46,1

1 317

63,6

40,7

1 318

64,3

49,5

1 319

63,7

27

1 320

63,8

15

1 321

63,6

18,7

1 322

63,4

8,4

1 323

63,2

8,7

1 324

63,3

21,6

1 325

62,9

19,7

1 326

63

22,1

1 327

63,1

20,3

1 328

61,8

19,1

1 329

61,6

17,1

1 330

61

0

1 331

61,2

22

1 332

60,8

40,3

1 333

61,1

34,3

1 334

60,7

16,1

1 335

60,6

16,6

1 336

60,5

18,5

1 337

60,6

29,8

1 338

60,9

19,5

1 339

60,9

22,3

1 340

61,4

35,8

1 341

61,3

42,9

1 342

61,5

31

1 343

61,3

19,2

1 344

61

9,3

1 345

60,8

44,2

1 346

60,9

55,3

1 347

61,2

56

1 348

60,9

60,1

1 349

60,7

59,1

1 350

60,9

56,8

1 351

60,7

58,1

1 352

59,6

78,4

1 353

59,6

84,6

1 354

59,4

66,6

1 355

59,3

75,5

1 356

58,9

49,6

1 357

59,1

75,8

1 358

59

77,6

1 359

59

67,8

1 360

59

56,7

1 361

58,8

54,2

1 362

58,9

59,6

1 363

58,9

60,8

1 364

59,3

56,1

1 365

58,9

48,5

1 366

59,3

42,9

1 367

59,4

41,4

1 368

59,6

38,9

1 369

59,4

32,9

1 370

59,3

30,6

1 371

59,4

30

1 372

59,4

25,3

1 373

58,8

18,6

1 374

59,1

18

1 375

58,5

10,6

1 376

58,8

10,5

1 377

58,5

8,2

1 378

58,7

13,7

1 379

59,1

7,8

1 380

59,1

6

1 381

59,1

6

1 382

59,4

13,1

1 383

59,7

22,3

1 384

60,7

10,5

1 385

59,8

9,8

1 386

60,2

8,8

1 387

59,9

8,7

1 388

61

9,1

1 389

60,6

28,2

1 390

60,6

22

1 391

59,6

23,2

1 392

59,6

19

1 393

60,6

38,4

1 394

59,8

41,6

1 395

60

47,3

1 396

60,5

55,4

1 397

60,9

58,7

1 398

61,3

37,9

1 399

61,2

38,3

1 400

61,4

58,7

1 401

61,3

51,3

1 402

61,4

71,1

1 403

61,1

51

1 404

61,5

56,6

1 405

61

60,6

1 406

61,1

75,4

1 407

61,4

69,4

1 408

61,6

69,9

1 409

61,7

59,6

1 410

61,8

54,8

1 411

61,6

53,6

1 412

61,3

53,5

1 413

61,3

52,9

1 414

61,2

54,1

1 415

61,3

53,2

1 416

61,2

52,2

1 417

61,2

52,3

1 418

61

48

1 419

60,9

41,5

1 420

61

32,2

1 421

60,7

22

1 422

60,7

23,3

1 423

60,8

38,8

1 424

61

40,7

1 425

61

30,6

1 426

61,3

62,6

1 427

61,7

55,9

1 428

62,3

43,4

1 429

62,3

37,4

1 430

62,3

35,7

1 431

62,8

34,4

1 432

62,8

31,5

1 433

62,9

31,7

1 434

62,9

29,9

1 435

62,8

29,4

1 436

62,7

28,7

1 437

61,5

14,7

1 438

61,9

17,2

1 439

61,5

6,1

1 440

61

9,9

1 441

60,9

4,8

1 442

60,6

11,1

1 443

60,3

6,9

1 444

60,8

7

1 445

60,2

9,2

1 446

60,5

21,7

1 447

60,2

22,4

1 448

60,7

31,6

1 449

60,9

28,9

1 450

59,6

21,7

1 451

60,2

18

1 452

59,5

16,7

1 453

59,8

15,7

1 454

59,6

15,7

1 455

59,3

15,7

1 456

59

7,5

1 457

58,8

7,1

1 458

58,7

16,5

1 459

59,2

50,7

1 460

59,7

60,2

1 461

60,4

44

1 462

60,2

35,3

1 463

60,4

17,1

1 464

59,9

13,5

1 465

59,9

12,8

1 466

59,6

14,8

1 467

59,4

15,9

1 468

59,4

22

1 469

60,4

38,4

1 470

59,5

38,8

1 471

59,3

31,9

1 472

60,9

40,8

1 473

60,7

39

1 474

60,9

30,1

1 475

61

29,3

1 476

60,6

28,4

1 477

60,9

36,3

1 478

60,8

30,5

1 479

60,7

26,7

1 480

60,1

4,7

1 481

59,9

0

1 482

60,4

36,2

1 483

60,7

32,5

1 484

59,9

3,1

1 485

59,7

“m”

1 486

59,5

“m”

1 487

59,2

“m”

1 488

58,8

0,6

1 489

58,7

“m”

1 490

58,7

“m”

1 491

57,9

“m”

1 492

58,2

“m”

1 493

57,6

“m”

1 494

58,3

9,5

1 495

57,2

6

1 496

57,4

27,3

1 497

58,3

59,9

1 498

58,3

7,3

1 499

58,8

21,7

1 500

58,8

38,9

1 501

59,4

26,2

1 502

59,1

25,5

1 503

59,1

26

1 504

59

39,1

1 505

59,5

52,3

1 506

59,4

31

1 507

59,4

27

1 508

59,4

29,8

1 509

59,4

23,1

1 510

58,9

16

1 511

59

31,5

1 512

58,8

25,9

1 513

58,9

40,2

1 514

58,8

28,4

1 515

58,9

38,9

1 516

59,1

35,3

1 517

58,8

30,3

1 518

59

19

1 519

58,7

3

1 520

57,9

0

1 521

58

2,4

1 522

57,1

“m”

1 523

56,7

“m”

1 524

56,7

5,3

1 525

56,6

2,1

1 526

56,8

“m”

1 527

56,3

“m”

1 528

56,3

“m”

1 529

56

“m”

1 530

56,7

“m”

1 531

56,6

3,8

1 532

56,9

“m”

1 533

56,9

“m”

1 534

57,4

“m”

1 535

57,4

“m”

1 536

58,3

13,9

1 537

58,5

“m”

1 538

59,1

“m”

1 539

59,4

“m”

1 540

59,6

“m”

1 541

59,5

“m”

1 542

59,6

0,5

1 543

59,3

9,2

1 544

59,4

11,2

1 545

59,1

26,8

1 546

59

11,7

1 547

58,8

6,4

1 548

58,7

5

1 549

57,5

“m”

1 550

57,4

“m”

1 551

57,1

1,1

1 552

57,1

0

1 553

57

4,5

1 554

57,1

3,7

1 555

57,3

3,3

1 556

57,3

16,8

1 557

58,2

29,3

1 558

58,7

12,5

1 559

58,3

12,2

1 560

58,6

12,7

1 561

59

13,6

1 562

59,8

21,9

1 563

59,3

20,9

1 564

59,7

19,2

1 565

60,1

15,9

1 566

60,7

16,7

1 567

60,7

18,1

1 568

60,7

40,6

1 569

60,7

59,7

1 570

61,1

66,8

1 571

61,1

58,8

1 572

60,8

64,7

1 573

60,1

63,6

1 574

60,7

83,2

1 575

60,4

82,2

1 576

60

80,5

1 577

59,9

78,7

1 578

60,8

67,9

1 579

60,4

57,7

1 580

60,2

60,6

1 581

59,6

72,7

1 582

59,9

73,6

1 583

59,8

74,1

1 584

59,6

84,6

1 585

59,4

76,1

1 586

60,1

76,9

1 587

59,5

84,6

1 588

59,8

77,5

1 589

60,6

67,9

1 590

59,3

47,3

1 591

59,3

43,1

1 592

59,4

38,3

1 593

58,7

38,2

1 594

58,8

39,2

1 595

59,1

67,9

1 596

59,7

60,5

1 597

59,5

32,9

1 598

59,6

20

1 599

59,6

34,4

1 600

59,4

23,9

1 601

59,6

15,7

1 602

59,9

41

1 603

60,5

26,3

1 604

59,6

14

1 605

59,7

21,2

1 606

60,9

19,6

1 607

60,1

34,3

1 608

59,9

27

1 609

60,8

25,6

1 610

60,6

26,3

1 611

60,9

26,1

1 612

61,1

38

1 613

61,2

31,6

1 614

61,4

30,6

1 615

61,7

29,6

1 616

61,5

28,8

1 617

61,7

27,8

1 618

62,2

20,3

1 619

61,4

19,6

1 620

61,8

19,7

1 621

61,8

18,7

1 622

61,6

17,7

1 623

61,7

8,7

1 624

61,7

1,4

1 625

61,7

5,9

1 626

61,2

8,1

1 627

61,9

45,8

1 628

61,4

31,5

1 629

61,7

22,3

1 630

62,4

21,7

1 631

62,8

21,9

1 632

62,2

22,2

1 633

62,5

31

1 634

62,3

31,3

1 635

62,6

31,7

1 636

62,3

22,8

1 637

62,7

12,6

1 638

62,2

15,2

1 639

61,9

32,6

1 640

62,5

23,1

1 641

61,7

19,4

1 642

61,7

10,8

1 643

61,6

10,2

1 644

61,4

“m”

1 645

60,8

“m”

1 646

60,7

“m”

1 647

61

12,4

1 648

60,4

5,3

1 649

61

13,1

1 650

60,7

29,6

1 651

60,5

28,9

1 652

60,8

27,1

1 653

61,2

27,3

1 654

60,9

20,6

1 655

61,1

13,9

1 656

60,7

13,4

1 657

61,3

26,1

1 658

60,9

23,7

1 659

61,4

32,1

1 660

61,7

33,5

1 661

61,8

34,1

1 662

61,7

17

1 663

61,7

2,5

1 664

61,5

5,9

1 665

61,3

14,9

1 666

61,5

17,2

1 667

61,1

“m”

1 668

61,4

“m”

1 669

61,4

8,8

1 670

61,3

8,8

1 671

61

18

1 672

61,5

13

1 673

61

3,7

1 674

60,9

3,1

1 675

60,9

4,7

1 676

60,6

4,1

1 677

60,6

6,7

1 678

60,6

12,8

1 679

60,7

11,9

1 680

60,6

12,4

1 681

60,1

12,4

1 682

60,5

12

1 683

60,4

11,8

1 684

59,9

12,4

1 685

59,6

12,4

1 686

59,6

9,1

1 687

59,9

0

1 688

59,9

20,4

1 689

59,8

4,4

1 690

59,4

3,1

1 691

59,5

26,3

1 692

59,6

20,1

1 693

59,4

35

1 694

60,9

22,1

1 695

60,5

12,2

1 696

60,1

11

1 697

60,1

8,2

1 698

60,5

6,7

1 699

60

5,1

1 700

60

5,1

1 701

60

9

1 702

60,1

5,7

1 703

59,9

8,5

1 704

59,4

6

1 705

59,5

5,5

1 706

59,5

14,2

1 707

59,5

6,2

1 708

59,4

10,3

1 709

59,6

13,8

1 710

59,5

13,9

1 711

60,1

18,9

1 712

59,4

13,1

1 713

59,8

5,4

1 714

59,9

2,9

1 715

60,1

7,1

1 716

59,6

12

1 717

59,6

4,9

1 718

59,4

22,7

1 719

59,6

22

1 720

60,1

17,4

1 721

60,2

16,6

1 722

59,4

28,6

1 723

60,3

22,4

1 724

59,9

20

1 725

60,2

18,6

1 726

60,3

11,9

1 727

60,4

11,6

1 728

60,6

10,6

1 729

60,8

16

1 730

60,9

17

1 731

60,9

16,1

1 732

60,7

11,4

1 733

60,9

11,3

1 734

61,1

11,2

1 735

61,1

25,6

1 736

61

14,6

1 737

61

10,4

1 738

60,6

“m”

1 739

60,9

“m”

1 740

60,8

4,8

1 741

59,9

“m”

1 742

59,8

“m”

1 743

59,1

“m”

1 744

58,8

“m”

1 745

58,8

“m”

1 746

58,2

“m”

1 747

58,5

14,3

1 748

57,5

4,4

1 749

57,9

0

1 750

57,8

20,9

1 751

58,3

9,2

1 752

57,8

8,2

1 753

57,5

15,3

1 754

58,4

38

1 755

58,1

15,4

1 756

58,8

11,8

1 757

58,3

8,1

1 758

58,3

5,5

1 759

59

4,1

1 760

58,2

4,9

1 761

57,9

10,1

1 762

58,5

7,5

1 763

57,4

7

1 764

58,2

6,7

1 765

58,2

6,6

1 766

57,3

17,3

1 767

58

11,4

1 768

57,5

47,4

1 769

57,4

28,8

1 770

58,8

24,3

1 771

57,7

25,5

1 772

58,4

35,5

1 773

58,4

29,3

1 774

59

33,8

1 775

59

18,7

1 776

58,8

9,8

1 777

58,8

23,9

1 778

59,1

48,2

1 779

59,4

37,2

1 780

59,6

29,1

1 781

50

25

1 782

40

20

1 783

30

15

1 784

20

10

1 785

10

5

1 786

0

0

1 787

0

0

1 788

0

0

1 789

0

0

1 790

0

0

1 791

0

0

1 792

0

0

1 793

0

0

1 794

0

0

1 795

0

0

1 796

0

0

1 797

0

0

1 798

0

0

1 799

0

0

1 800

0

0

“m” = sewqan tal-vetturi.

Wirja grafika ta’ l-iskeda tad-dajnamometru ta’ l-ETC kif muri fil-Figura 5.

ANNESS 4

Appendiċi 4

PROĊEDURI TA’ KEJL U TA' KAMPJUNAR

1.   INTRODUZZJONI

Il-komponenti gassużi, il-partikuli separati, u d-dħaħen emessi mill-magna sottomessa għat-testjar iridu jitkejlu permezz tal-metodi deskritti fl-anness 4, l-appendiċi 6. Il-paragrafi rispettivi ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6 jiddeskrivu s-sistemi analitiċi rrikkmandati għall-emissjonijiet gassużi (l-paragrafu 1.), it-telf fil-konċentrazzjoni tal-partikuli separati rrikkmandat u sistemi ta' kampjunar (l-paragrafu 2.), u l-opaċimetri rrikkmandati għal kejl tad-dħaħen (il-paragrafu 3.).

Għall-ESC, il-komponenti gassużi jridu jkunu determinati fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat. Inkella, jistgħu jiġu determinati fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, jekk tintuża’ sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ biex jiġu determinati l-partikuli separati. Il-partikuli separati jridu jkunu determinati jew b’sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali jew bil-fluss sħiħ.

Għall-ETC, trid tintuża' biss sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ biex jiġu determinati l-emissjonijiet gassużi u tal-partikuli separati, u titqies bħala s-sistema ta’ referenza. Iżda, sistemi li jitilfu fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali jistgħu jiġu approvati mis-Servizz Tekniku, jekk jiġi pruvat li huma ekwivalenti skond il-paragrafu 6.2. tar-Regolament, u jekk deskrizzjoni dettaljata tal-proċeduri ta’ l-evalwazzjoni tad-dejta u tal-kalkolazzjoni tiġi sottomessa lis-Servizz Tekniku.

2.   TAGĦMIR TAD-DAJNAMOMETRU U TAĊ-ĊELLOLA TAT-TEST

It-tagħmir li ġej irid jintuża’ għat-testijiet ta’ l-emissjonijiet ta’ magni fuq dajnamometri tal-magni.

2.1.   Dajnamometru tal-magna

Dajnamometru tal-magna jrid jintuża’ b’karatteristiċi biżżejjed biex jagħmel iċ-ċikli tat-test deskritti fl-appendiċi 1 u 2 ta’ dan l-anness. Is-sistema li tkejjel il-veloċità jrid ikollha preċiżjoni ta’ ± 2 fil-mija tal-qari. Is-sistema li tkejjel is-saħħa li ddawwar irid ikollha preċiżjoni ta’ ± 3 fil-mija tal-qari fil-firxa > 20 fil-mija ta’ l-iskala kollha, u preċiżjoni ta’ ± 0,6 fil-mija ta’ l-iskala kollha fil-firxa 20 ≤ fil-mija ta’ l-iskala kollha.

2.2.   Strumenti oħra

Iridu jintużaw strumenti li jkejlu għall-konsum tal-fjuwil, il-konsum ta’ l-arja, it-temperatura tal-likwidu li jkessaħ u l-lubrikant, il-pressjoni tal-gass ta’ l-egżost u l-waqgħa fil-pressjoni li tidħol fil-manifold, it-temperatura tal-gass ta’ l-egżost, it-temperatura ta’ l-arja li tidħol, il-pressjoni atmosferika, l-umdità u t-temperatura tal-fjuwil, kif meħtieġ. Dawn l-istrumenti jridu jissodisfaw ir-rekwiżiti mogħtija fit-tabella 8:

Tabella 8

Preċiżjoni ta’ l-istrumenti li jkejlu

| Strument li jkejjel | Preċiżjoni |
| --- | --- |
| Konsum tal-fjuwil | ± 2 % tal-Valur Massimu tal-Magna |
| Il-Konsum ta’ l-Arja | ± 2 % tal-Valur Massimu tal-Magna |
| Temperaturi ≤ 600 K (327 °C) | ± 2 K Assoluta |
| Temperaturi ≥ 600 K (327 °C) | ± 1 % tal-Qari |
| Il-Pressjoni Atmosferika | ± 0,1 kPa Assoluta |
| Il-Pressjoni tal-Gass ta’ l-Egżost | ± 0,2 kPa Assoluta |
| Waqgħa fil-Pressjoni li Tidħol | ± 0,05 kPa Assoluta |
| Pressjonijiet Oħra | ± 0,1 kPa Assoluta |
| Umdità Relattiva | ± 3 % Assoluta |
| Umdità Assoluta | ± 5 % tal-Qari |

Strument li jkejjel

Preċiżjoni

Konsum tal-fjuwil

± 2 % tal-Valur Massimu tal-Magna

Il-Konsum ta’ l-Arja

± 2 % tal-Valur Massimu tal-Magna

Temperaturi ≤ 600 K (327 °C)

± 2 K Assoluta

Temperaturi ≥ 600 K (327 °C)

± 1 % tal-Qari

Il-Pressjoni Atmosferika

± 0,1 kPa Assoluta

Il-Pressjoni tal-Gass ta’ l-Egżost

± 0,2 kPa Assoluta

Waqgħa fil-Pressjoni li Tidħol

± 0,05 kPa Assoluta

Pressjonijiet Oħra

± 0,1 kPa Assoluta

Umdità Relattiva

± 3 % Assoluta

Umdità Assoluta

± 5 % tal-Qari

2.3.   Fluss tal-gass ta’ l-egżost

Għall-kalkolazzjoni ta' l-emissjonijiet fl-egżost mhux proċessat, jeħtieġ li jkun magħruf il-fluss tal-gass ta' l-egżost (ara l-paragrafu 4.4. ta' l-appendiċi 1). Għad-determinazzjoni tal-fluss ta’ l-egżost jista' jintuża' liema wieħed minn dawn il-metodi li ġejjin:

Kejl dirett tal-fluss ta’ l-egżost permezz taż-żennuna tal-fluss jew sistema ekwivalenti li tkejjel;

Il-kejl tal-fluss ta’ l-arja u tal-fluss tal-fjuwil permezz ta’ sistemi adattati li jkejlu u l-kalkolazzjoni tal-fluss ta’ l-egżost permezz ta’ l-ekwazzjoni li ġejja:

| GEXHW = GAIRW + GFUEL | (għall-piż ta’ l-egżost imxarrab) |
| --- | --- |

GEXHW = GAIRW + GFUEL

(għall-piż ta’ l-egżost imxarrab)

Il-preċiżjoni tad-determinazzjoni tal-fluss ta’ l-egżost trid tkun ± 2,5 fil-mija tal-qari jew aqwa.

2.4.   Fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni

Għall-kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni permezz tas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ (obbligatorju għall-ETC), jeħtieġ li jkun magħruf il-fluss tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara l-paragrafu 4.3. ta' l-appendiċi 2). Ir-rata tal-piż totali tal-fluss ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (GTOTW) jew il-piż total ital-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu (MTOTW) irid jitkejjel b’PDP jew CFV (l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.3.1.). Il-preċiżjoni trid tkun ± 2 fil-mija tal-qari jew aqwa, u trid tkun determinata skond id-dispożizzjonijiet ta’ l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 2.4.

3.   DETERMINAZZJONI TAL-KOMPONENTI GASSUŻI

3.1.   Speċifikazzjonijiet ġenerali ta’ l-analizzatur

L-analizzaturi jrid ikollha firxa tal-kejl adattata għall-preċiżjoni meħtieġa biex tkejjel il-konċentrazzjonijiet tal-komponenti tal-gass ta’ l-egżost (il-paragrafu 3.1.1). Hu rrikkmandat li l-analizzaturi jitħaddmu b’tali mod li l-konċentrazzjoni mkejla tkun bejn 15 fil-mija u 100 fil-mija ta' l-iskala kollha.

Jekk is-sistemi li jagħtu l-qari (l-kompjuters, il-loggers tad-dejta) jistgħu jagħtu preċiżjoni biżżejjed u reżoluzzjoni taħt il-15 fil-mija ta’ l-iskala kollha, il-kejlijiet kollha taħt il-15 fil-mija ta’ l-iskala kollha huma aċċettabbli wkoll. F’dan il-każ, irid isir kalibrar ieħor ta’ mill-anqas 4 punti mhux żero mqassma ‘l bogħod minn xulxin indaqs b’mod nominali biex jassigura l-preċiżjoni tal-kurvi tal-kalibrar skond l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.5.5.2.

Il-kompatibbiltà elettromanjetika (EMC) tat-tagħmir trid tkun fuq tali livell li tnaqqas l-iżbalji addizzjonali.

3.1.1.   Żball tal-kejl

L-iżball tal-kejl totali, inkluż is-sensittività li għandha x’taqsam ma’ gassijiet oħra (ara l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.9.), ma jridx jeċċedi ± 5 fil-mija tal-qari jew ± 3,5 fil-mija ta’ l-iskala kollha, liema minnhom hu l-iżgħar. Għall-konċentrazzjonijiet ta’ inqas minn 100 ppm l-iżball tal-kejl m’għandux jeċċedi ± 4 ppm.

3.1.2.   Kemm jista’ jiġi repetut

Id-drabi kemm jista’ jiġi repetut, imfisser bħala 2.5 darbiet id-devjazzjoni standard ta' 10 risponsi repetittivi għall-gass tal-kalibrar jew span partikolari, m'għandhomx ikunu aktar minn ± 1 fil-mija tal-konċentrazzjoni ta’ l-iskala kollha għal kull firxa użata ‘l fuq minn 155 ppm (jew ppm C) jew ± 2 fil-mija ta’ kull firxa użata taħt il-155 ppm (jew ppm C).

3.1.3.   Storbju

Ir-rispons minn quċċata għal quċċata ta' l-analizzatur għal żero u l-gassijiet tal-kalibrar jew span fuq kwalunkwe perjodu ta' 10 sekondi m'għandux jeċċedi 2 fil-mija ta' l-iskala kollha fuq il-firxiet kollha użati.

3.1.4.   Inġema’ żero

L-ammont żero li nġema’ waqt perjodu ta' siegħa jrid ikun inqas minn 2 fil-mija ta' l-iskala kollha fuq l-aktar firxa baxxa użata. Ir-rispons żero hu definit bħala r-rispons medju, inkluż l-istorbju, għall-gass żero waqt intervall tal-ħin ta’ 30 sekonda.

3.1.5.   Inġema’ l-ispan

L-ispan li nġema’ waqt perjodu ta’ siegħa jrid ikun inqas minn 2 fil-mija ta’ l-iskala kollha fuq l-aktar firxa baxxa użata. L-ispan hu definit bħala d-differenza bejn ir-rispons ta’ l-ispan u r-rispons żero. Ir-rispons ta’ l-ispan hu definit bħala r-rispons medju, inkluż l-istorbju, għall-gass span waqt intervall tal-ħin ta’ 30 sekonda.

3.2.   Tnixxif tal-gass

Il-mekkaniżmu mhux obbligatorju tat-tnixxif tal-gass irid ikollu effett minimu fuq il-konċentrazzjoni tal-gassijiet imkejla. Il-mekkaniżmi kimiċi li jnixxfu mhumiex metodu aċċettabbli tat-tneħħija ta' l-ilma mill-kampjun.

3.3.   L-analizzaturi

Il-paragrafi 3.3.1. sa 3.3.4. jiddeskrivu l-prinċipji ta’ kejl li jridu jintużaw. Deskrizzjoni dettaljata tas-sistemi tal-kejl tinsab fl-anness 4, l-appendiċi 6. Il-gassijiet li jridu jitkejlu jridu jiġu analizzati permezz ta’ l-istrumenti li ġejjin. Għall-analizzaturi mhux lineari, l-użu ta’ ċirkuwiti li jagħmlu lineari mhux permess.

3.3.1.   Analiżi tal-monossidu karboniku (CO)

L-analizzatur tal-monossidu karboniku jrid ikun tat-tip ta’ assorbiment li Ma Jxerridx Infra Aħmar (NDIR).

3.3.2.   Analiżi tad-dijossidu karboniku (CO2)

L-analizzatur tad-dijossidu karboniku jrid ikun tat-tip ta’ assorbiment li Ma Jxerridx l-Infra Aħmar (NDIR).

3.3.3.   Analiżi ta’ l-idrokarbon (HC)

Għall-magni diżil u li jieħdu fjuwil LPG, l-analizzatur ta’ l-idrokarbon irid ikun tat-tip ta’ Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma Msaħħna (HFID) bid-ditektor, il-valvs, ix-xogħol tal-pajpijiet, eċċ. imsaħħna sabiex iżommu temperatura tal-gass ta’ 463 K ± 10 K (190 ± 10 °C). Għall-magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG, l-analizzatur ta’ l-idrokarbon jista’ jkun tat-tip ta’ Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma mhux imsaħħna (FID) skond il-metodu użat (ara l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 1.3.).

3.3.4.   Analiżi ta’ l-idrokarbon mhux tal-metanu (NMHC) (magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG biss)

Idrokarbons mhux tal-metanu jridu jiġi determinati b’wieħed mill-metodi li ġejjin:

3.3.4.1.   Metodu kromatografiku tal-gass (GC)

Idrokarbons mhux tal-metanu jridu jkunu determinati billi jitnaqqas il-metanu analizzat permezz tal-Kromatografu tal-Gass (GC) ikkundizzjonat f’423 K (150 °C) mill-idrokarbons imkejla skond il-paragrafu 3.3.3.

3.3.4.2.   Metodu tat-taljatur mhux tal-metanu (NMC)

Id-determinazzjoni tal-frazzjoni mhux tal-metanu trid issir b’NMC imsaħħan imħaddem fl-istess ħin ma’ FID skond il-paragrafu 3.3.3. billi jitnaqqas il-metanu mill-idrokarbons.

3.3.5.   L-ossidi ta’ l-analiżi tan-nitroġenu (NOx)

L-ossidi ta’ l-analizzatur tan-nitroġenu jridu jkunu tat-tip ta’ Ditekter Kemi-Luminixxenti (CLD) jew tat-tip ta’ Ditekter Kemi-Luminixxenti Msaħħan (HCLD) b’converter NO2/NO, jekk imkejla meta xotti. Jekk imkejla meta mxarrba, irid jintuża’ HCLD bil-converter miżmum ‘l fuq minn 328 K (55 °C), dejjem jekk l-ispezzjoni tat-tkessiħ bl-ilma (ara l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.9.2.2.) tintlaħaq.

3.4.   Teħid tal-kampjuni ta’ l-emissjonijiet gassużi

3.4.1.   Gass ta’ l-egżost mhux proċessat (ESC biss)

Is-sondi ta' kampjunar ta’ l-emissjonijiet gassużi jridu jkunu mwaħħla talanqas 0,5 m jew 3 darbiet id-dijametru tal-pajp ta’ l-egżost — liema minnhom hu l-ikbar — ‘l fuq mill-ħruġ tas-sistema tal-gass ta’ l-egżost safejn japplika u qrib biżżejjed tal-magna biex tassigura li jkun hemm temperatura tal-gass ta’ l-egżost talanqas 343 K (70 °C) fis-sonda.

Fil-każ ta’ magna b’ħafna ċilindri b’fergħa li toħroġ minnha tal-manifold ta’ l-egżost, id-daħla tas-sonda trid tkun imqiegħda biżżejjed ‘l isfel ħafna sabiex tassigura li l-kampjun hu rappreżentattiv ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost medji miċ-ċilindri kollha. F’magni li għandhom ħafna ċilindri li għandhom gruppi distinti ta’ manifolds, bħal fil-konfigurazzjoni ta' “magna V”, jista' jinkiseb kampjun minn kull grupp individwali u tiġi kkalkulata l-medja ta' l-emissjonijiet ta' l-egżost. Metodi oħra li wrew li jikkorrelaw mal-metodi t'hawn fuq jistgħu jintużaw. Għall-kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost il-fluss tal-piż totali ta’ l-egżost irid jintuża’.

Jekk il-magna hi mgħammra b’sistema li tagħmel trattament wara l-egżost, il-kampjun ta’ l-egżost irid jittieħed ‘l isfel fis-sistema tat-trattament ta’ wara l-egżost.

3.4.2.   Gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (obbligatorju għall-ETC, mhux obbligatorju għall-ESC)

Il-pajp ta’ l-egżost bejn il-magna u s-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ trid tikkonforma mar-rekwiżiti ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.3.1., EP.

Is-sonda(/i) tal-kampjun ta' l-emissjonijiet gassużi jridu jitwaħħlu fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni f'punt fejn l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-gass ta' l-egżost ikunu mħallta sew, u f'distanza qrib tas-sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati.

Għall-ETC, it-teħid ta’ kampjuni jista' ġeneralment isir b'żewġ modi:

| — | is-sustanzi li jniġġsu jittieħed kampjun tagħhom fil-borża ta' kampjunar tul iċ-ċiklu u mkejjel wara li jitlesta t-test; |
| --- | --- |

—

is-sustanzi li jniġġsu jittieħed kampjun tagħhom fil-borża ta' kampjunar tul iċ-ċiklu u mkejjel wara li jitlesta t-test;

| — | is-sustanzi li jniġġsu jittieħed kampjun tagħhom kontinwament u jiġi integrat fiċ-ċiklu kollu; dan il-metodu hu obbligatorju għall-HC u għall-NOx. |
| --- | --- |

—

is-sustanzi li jniġġsu jittieħed kampjun tagħhom kontinwament u jiġi integrat fiċ-ċiklu kollu; dan il-metodu hu obbligatorju għall-HC u għall-NOx.

4.   DETERMINAZZJONI TAL-PARTIKULI SEPARATI

Id-determinazzjoni tal-partikuli separati teħtieġ sistema fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni. It-telf fil-konċentrazzjoni jista' jiġi realizzat bis-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali (ESC biss) jew sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss kollu (obbligatorju għall-ETC). Il-kapaċità tal-fluss tas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni trid tkun kbira biżżejjed biex telimina għal kollox il-kondensazzjoni ta’ l-ilma fis-sistemi li jitilfu fil-konċentrazzjoni u dawk ta' kampjunar, u biex iżżomm it-temperatura tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni fi jew taħt it-325 K (52 °C) eżatt 'l fuq mill-kontenituri tal-filter. Tista’ titneħħa l-umdità mill-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni qabel ma tidħol fis-sistema fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni, u utli speċjalment jew l-umdità ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni hi għolja. It-temperatura ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni trid tkun 298 K ± 5 K (25 °C ± 5 °C). Jekk it-temperatura ambjentali hi taħt il-, hu rrikkmandat li jsir it-tisħin minn qabel ta' l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni ‘l fuq mil-limitu ta’ fuq tat-temperatura ta’ 303 K (30 °C). Iżda, it-temperatura ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni m’għandhiex teċċedi t-325 K (52 °C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni.

Is-sistema li titlef mill-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali trid tkun iddisinjata biex taqsam il-kurrent ta’ l-egżost f’żewġ frazzjonijiet, l-iżgħar waħda tiġi mnaqqsa fil-konċentrazzjoni bl-arja u sussegwentement użata għall-kejl tal-partikuli separati. Għal dan il-għan hu essenzjali li l-proporzjon li ttellef fil-konċentrazzjoni jiġi determinat b’mod preċiż ħafna. Metodi differenti ta’ qsim jistgħu jiġu applikati, fejn it-tip ta’ qsim użat jiddetta għal livell sinifikanti l-ħardwer kampjunarju u l-proċeduri li jridu jintużaw (l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.2.). Is-sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tkun imwaħħla qrib sew tas-sonda ta' kampjunar ta’ l-emissjonijiet gassużi, u t-twaħħil irid jikkonforma mad-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 3.4.1.

Biex ikun determinat il-piż tal-partikuli separati, sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati, filters ta' kampjunar tal-partikuli separati, miżien tal-mikrogrammi, u ċejmber li jkejjel fejn it-temperatura u l-umdità huma kkontrollati, huma meħtieġa.

Għat-teħid tal-kampjuni tal-partikuli separati, il-metodu ta' filter wieħed li juża' par filters (ara l-paragrafu 4.1.3.) irid jiġi applikat għaċ-ċiklu tat-test kollu. Għall-ESC, trid tingħata attenzjoni sew lill-ħinijiet ta' kampjunar u l-flussi waqt il-fażi ta' kampjunar tat-test.

4.1.   Filters ta' kampjunar tal-partikuli separati

4.1.1.   Speċifikazzjoni tal-filter

Huma meħtieġa filters tal-fajber tal-ħġieġ miksija bil-florokarbon jew filters tal-membrana b’bażi tal-florokarbon. It-tipi kollha tal-filters irid ikollhom 0,3 μm DOP (di-octylphthalate) effikaċja tal-ġbir ta’ mill-inqas 95 fil-mija f’veloċità fil-wiċċ tal-gass ta’ bejn 35 u 80 ċm/s.

4.1.2.   Daqs tal-filter

Il-filters tal-partikuli separati jrid ikollhom dijametru minimu ta’ 47 mm (37 mm dijametru tat-tebgħa). Filters b’dijametri kbar huma aċċettabbli (l-paragrafu 4.1.5.).

4.1.3.   Filters ewlenin u li jagħtu sostenn

L-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jrid jittieħed kampjun tiegħu permezz ta’ par filters imqiegħda f’serje (wieħed ewlieni u l-ieħor ta’ sostenn) waqt is-sekwenza tat-test. Il-filter li jagħti sostenn irid ikun qiegħed mhux aktar minn 100 mm ‘l isfel ta’, u m’għandux ikun f’kuntatt mal-filter ewlieni. Il-filters jistgħu jintiżnu separatament jew bħala par bil-filters imqiegħda bil-ġenb imtebba’ mal-ġenb imtebba’.

4.1.4.   Il-veloċità tal-wiċċ tal-filter

Trid tinkiseb veloċità fil-wiċċ tal-gass mill-filter ta’ 35 sa 80 ċm/s. Iż-żieda fil-waqgħa fil-pressjoni bejn il-bidu u t-tmiem tat-test ma tridx tkun aktar minn 25 kPa.

4.1.5.   Tagħbija tal-filter

It-tagħbija minima rrikkmandata tal-filter trid tkun 0,5 mg/1 075 mm2 ta’ l-erja mtebba’. Għall-aktar daqsijiet komuni tal-filter il-valuri huma murija fit-tabella 9.

Tabella 9

Tagħbijiet irrikkmandati tal-filter

| Dijametru tal-Filter (mm) | Tebgħa Irrikkmandata | Minimu irrikkmandat |
| --- | --- | --- |
| 47 | 37 | 0,5 |
| 70 | 60 | 1,3 |
| 90 | 80 | 2,3 |
| 110 | 100 | 3,6 |

Dijametru tal-Filter (mm)

Tebgħa Irrikkmandata

Minimu irrikkmandat

47

37

0,5

70

60

1,3

90

80

2,3

110

100

3,6

4.2.   Speċifikazzjonijiet taċ-ċejmber tat-tkejjil u l-miżien analitiku

4.2.1.   Il-kundizzjonijiet taċ-ċejmber tat-tkejjil

It-temperatura taċ-ċejmber (jew karma) li fiha l-filters tal-partikuli separati huma kkundizzjonati u miżuna trid tinżamm sa mhux aktar minn 295 K ± 3 K (22 °C ± 3 °C) waqt il-kundizzjonijiet u l-użin kollu tal-filter. L-umdità trid tinżamm sa ta’ 282,5 K ± 3 K (9,5 °C ± 3 °C) u umdità relattiva ta’ 45 % ± 8 %.

4.2.2.   Użin tal-filter ta’ referenza

L-ambjent taċ-ċejmber (jew tal-kamra) irid ikun ħieles minn kull kontaminanti ambjentali (bħat-trab) li jistgħu joqogħdu fuq il-filters tal-partikuli separati waqt l-istabbilizzazzjoni tagħhom. Jitħallew jiġu ddisturbati l-ispeċifikazzjonijiet tal-kamra ta' l-użin kif deskritti fil-paragrafu 4.2.1. jekk it-tul ta' kemm idumu jiddisturbaw ma jeċċedi t-30 minuta. Il-kamra ta’ l-użin għandha tilħaq l-ispeċifikazzjonijiet meħtieġa qabel ma jidħlu b’mod personali fil-kamra ta’ l-użin. Talanqas żewġ filters ta’ referenza mhux użati jew pari ta’ filters ta’ referenza jridu jintiżnu f'temp ta' 4 sigħat ta', iżda preferibbilment fl-istess ħin ta' l-użin tal-filter (par) kampjunarju. Iridu jkunu ta’ l-istess daqs u materjal bħall-filters ta' kampjunar.

Jekk il-piż medju tal-filters ta’ referenza (pari ta' filters ta' referenza) jinbidel bejn l-użin tal-filter kampjunarju b'aktar minn ± 5 fil-mija (± 7,5 fil-mija għall-par tal-filters rispettivament) tat-tagħbija tal-filter minima irrikkmandata (l-paragrafu 4.1.5.), imbagħad il-filters kollha jridu jitwarrbu u t-test ta’ l-emissjonijiet jiġi mtenni.

Jekk il-kriterji ta’ stabbilità tal-kamra fejn isir l-użin deskritti fil-paragrafu 4.2.1. ma jintlaħqux, iżda l-użin tal-filter (par) ta’ referenza jilħaq il-kriterji t’hawn fuq, il-fabbrikant tal-magna għandu l-għażla li jaċċetta l-użin tal-filter tal-kampjun jew jinvalida t-testijiet, jirranġa s-sistema ta' kontroll tal-kamra fejn isir l-użin u jerġa' jagħmel it-test.

4.2.3.   Miżien analitiku

Il-miżien analitiku użat biex jiddetermina l-piż tal-filters kollha jrid ikollu preċiżjoni (devjazzjoni standard) ta’ 20 μg u reżoluzzjoni ta’ 10 μg (1 numru = 10 μg). Għall-filters b’dijametru ta’ inqas minn 70 mm, il-preċiżjoni u r-reżoluzzjoni trid tkun 2 μg u 1 μg, rispettivament.

4.2.4.   Tneħħija ta’ l-effetti ta’ l-elettriċità statika

Biex jiġu eliminati l-effetti ta’ l-elettriċità statika, il-filters għandhom jiġu newtralizzati qabel ma jintiżnu, eż. permezz ta’ newtralizzatur tal-Polonium jew mekkaniżmu li għandu effett simili.

4.3.   Speċifikazzjonijiet addizzjonali għall-kejl tal-partikuli separati

Il-partijiet kollha tas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni u s-sistema ta' kampjunar mill-pajp ta' l-egżost sal-kontenitur tal-filter, li jmissu mal-gass ta' l-egżost mhux proċessat u li tilef fil-konċentrazzjoni, jistgħu jkunu ddisinjati biex inaqqsu d-depożizzjoni jew it-tibdil tal-partikuli separati. Il-partijiet kollha jridu jkunu magħmula minn materjal konduttiv ta’ l-elettriku li ma jirreaġġixxix mal-komponenti tal-gass ta’ l-egżost, u jrid ikunu ertjat biex ma jkunx hemm effetti elettrostatiċi.

5.   DETERMINAZZJONI TA’ L-OPAĊITA’ TAD-DĦAĦEN

Dan il-paragrafu jagħti l-ispeċifikazzjonijiet għat-tagħmir tat-test meħtieġ u għal dak mhux obbligatorju li jrid jintuża’ għat-test ta’ l-ELR. Id-dħaħen iridu jitkejlu permezz ta’ opaċimetru li jkollu opaċità u mod li jagħti qari tal-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl. Il-mod li jagħti l-qari ta’ l-opaċità jrid jintuża’ biss għall-kalibrar u biex jiġi ċċekkjat l-opaċimetru. Il-valuri tad-dħaħen taċ-ċiklu tat-test iridu jitkejlu fil-mod li jagħti qari tal-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl.

5.1.   Rekwiżiti ġenerali

L-ELR jeħtieġ li tintuża’ sistema li tkejjel id-dħaħen u tipproċessa d-dejta li tinkludi tliet unitajiet funzjonali. Dawn l-unitajiet jistgħu jiġu integrati f’komponent wieħed jew jiġu provduti bħala sistema ta’ komponenti relatati ma’ xulxin. It-tliet unitajiet funzjonali huma:

| — | Opaċimetru li jilħaq l-ispeċifikazzjonijiet ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 3. |
| --- | --- |

—

Opaċimetru li jilħaq l-ispeċifikazzjonijiet ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 3.

| — | Unità li tipproċessa d-dejta kapaċi tagħmel il-funzjonijiet deskritti fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6. |
| --- | --- |

—

Unità li tipproċessa d-dejta kapaċi tagħmel il-funzjonijiet deskritti fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.

| — | Printer u/jew mezz ta’ ħżin elettroniku biex jirrekordja u jitfa ‘l barra l-valuri tad-dħaħen meħtieġa speċifikati fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.3. |
| --- | --- |

—

Printer u/jew mezz ta’ ħżin elettroniku biex jirrekordja u jitfa ‘l barra l-valuri tad-dħaħen meħtieġa speċifikati fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.3.

5.2.   Rekwiżiti speċifiċi

5.2.1.   Linearità

Il-linearità trid tkun sa mhux aktar minn ± 2 fil-mija ta’ l-opaċità.

5.2.2.   L-ammont miġrur żero

L-ammont miġrur żero waqt perjodu ta’ siegħa m’għandux jeċċedi ± 1 fil-mija ta’ l-opaċità.

5.2.3.   Dak li jidher fuq l-opaċimetru u l-firxa ta’ l-opaċimetru

Biex jiġi jidher fl-opaċità, il-firxa trid tkun 0-100 fil-mija opaċità, u l-qari li jista' jittieħed ta' 0,1 fil-mija ta' l-opaċità. Biex jintwera fil-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl, il-firxa trid tkun koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl, u l-koeffiċjent li jista' jinqara 0,01 m–1 ta' l-assorbiment tad-dawl.

5.2.4.   Ħin tar-rispons ta’ l-istrument

Il-ħin fiżiku tar-rispons ta’ l-opaċimetru m’għandux jeċċedi 0,2 s. Il-ħin fiżiku tar-rispons huwa d-differenza bejn il-ħinijiet meta l-output ta’ riċevitur b’rispons mgħaġġel jilħaq 10 u 90 fil-mija tad-devjazzjoni kollha meta l-opaċità tal-gass li qed jitkejjel tiġi mibdula f'inqas minn 0,1 s.

Il-ħin elettriku tar-rispons ta’ l-opaċimetru m’għandux jeċċedi 0,05 s. Il-ħin elettriku tar-rispons huwa d-differenza bejn il-ħinijiet meta l-output ta’ l-opaċimetru jilħaq 10 u 90 fil-mija ta’ l-iskala kollha meta s-sors tad-dawl jiġi interrott jew mitfi kompletament f'inqas minn 0,01 s.

5.2.5.   Filters b’densità newtrali

Kull filter b’densità newtrali użat flimkien mal-kalibrar ta’ l-opaċimetru, il-kejlijiet tal-linearità, l-ispan tas-setting irid ikollu l-valur tiegħu magħruf sa mhux aktar minn 1,0 fil-mija opaċità. Il-valur nominali tal-filter irid ikun iċċekkjat għal preċiżjoni talanqas kull sena permezz ta’ standard ta’ referenza nazzjonali jew internazzjonali li jista’ jinstab.

Filters b’densità newtrali huma mekkaniżmi ta’ preċiżjoni u jista' faċilment jiġrilhom ħsara meta jintużaw. Iċ-ċaqliq min-naħa għall-oħra għandu jkun minimizzat u, fejn jeħtieġ, għandu jsir b'attenzjoni biex jiġi evitat li jinbarax jew li jittebba' l-filter.

ANNESS 4

Appendiċi 5

PROĊEDURA TA’ KALIBRAR

1.   KALIBRAR TA’ L-ISTRUMENTI ANALITIĊI

1.1.   Introduzzjoni

Kull analizzatur irid jiġi kalibrat kemm-il darba jkun hemm bżonn biex jissodisfa r-rekwiżiti tal-preċiżjoni ta' dan ir-Regolament. Il-metodu ta’ kalibrar li jrid jintuża' hu deskritt f'dan il-paragrafu għall-analizzaturi indikati fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3. u l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 1.

1.2.   Gassijiet tal-kalibrar

It-tul kemm idumu jservu l-gassijiet tal-kalibrar kollha jrid ikun rispettat.

Id-data meta jiskadu l-gassijiet tal-kalibrar iddikjarata mill-fabbrikant trid tiġi rrekordjata.

1.2.1.   Gassijiet puri

Il-purità meħtieġa tal-gassijiet hi mfissra mil-limiti ta’ kontaminazzjoni mogħtija hawn taħt. Il-gassijiet li ġejjin iridu jkunu disponibbli għat-tħaddim:

Nitroġenu purifikat

(Kontaminazzjoni ≤ 1 ppm C1, ≤1 ppm CO, ≤ 400 ppm CO2, ≤ 0,1 ppm NO)

Ossiġnu purifikat

(Purità > 99,5 % vol 02)

Taħlita ta’ l-idroġenu-ħiljum

(40 ± 2 % idroġenu, ħiljum li jibbilanċja)

(Kontaminazzjoni ≤ 1 ppm C1, ≤ 400 ppm CO2)

Arja sintetika purifikata

(Kontaminazzjoni ≤ 1 ppm C1, ≤ 1 ppm CO, ≤ 400 ppm CO2, ≤ 0,1 ppm NO)

(Kontenut ta’ ossiġnu bejn 18-21 % vol.)

Propan purifikat jew CO għall-verifikazzjoni tas-CVS

1.2.2.   Gassijiet tal-kalibrar u span

It-taħlitiet tal-gassijiet li għandhom il-kompożizzjonijiet kimiċi li ġejjin iridu jkunu disponibbli:

| C3H8 | u arja sintetika purifikata (ara l-paragrafu 1.2.1.); |
| --- | --- |
| CO | u nitroġenu purifikat; |
| NOx | u nitroġenu purifikat (l-ammont ta’ NO2 li jinsab f’dan il-gass tal-kalibrar ma jridx jeċċedi l-5 % tal-kontenut ta' l-NO); |
| CO2 | u nitroġenu purifikat |
| CH4 | u arja sintetika purifikata |
| C2H6 | u arja sintetika purifikata |

C3H8

u arja sintetika purifikata (ara l-paragrafu 1.2.1.);

CO

u nitroġenu purifikat;

NOx

u nitroġenu purifikat (l-ammont ta’ NO2 li jinsab f’dan il-gass tal-kalibrar ma jridx jeċċedi l-5 % tal-kontenut ta' l-NO);

CO2

u nitroġenu purifikat

CH4

u arja sintetika purifikata

C2H6

u arja sintetika purifikata

Nota: Jistgħu jsiru taħlitiet oħra ta’ gass dejjem jekk il-gassijiet ma jirreaġixxux ma’ xulxin.

Il-konċentrazzjoni proprja tal-gass tal-kalibrar u tal-gass span trid tkun sa mhux aktar minn ± 2 fil-mija tal-valur nominali. Il-konċentrazzjonijiet kollha tal-gass tal-kalibrar iridu jintgħataw skond il-volum (volum fil-mija jew volum ppm).

Il-gassijiet użati għall-kalibrar u span jistgħu wkoll jinkisbu permezz ta’ dak li jifred il-gass, billi jitlef fil-konċentrazzjoni ma’ N2 purifikat jew ma’ l-arja sintetika purifikata. Il-preċiżjoni tal-mekkaniżmu li jħallat trid tkun tali li l-konċentrazzjoni tal-gassijiet tal-kalibrar li tilfu fil-konċentrazzjoni tista' tiġi determinata sa mhux aktar minn ± 2 fil-mija.

1.3.   Proċedura tat-tħaddim għall-analizzaturi u għas-sistema ta' kampjunar

Il-proċedura tat-tħaddim għall-analizzaturi trid timxi ma’ l-istruzzjonijiet ta’ l-istartjar u t-tħaddim tal-fabbrikant ta’ l-istrument. Ir-rekwiżiti minimi mogħtija fil-paragrafi 1.4. sa 1.9. iridu jiġu inklużi.

1.4.   Test tat-tnixxija

Test tat-tnixxija tas-sistema jrid isir. Is-sonda trid tiġi skonnettjata mis-sistema ta’ l-egżost u t-tarf ipplaggjat. Il-pompa ta’ l-analizzatur trid tinxtegħel. Wara perjodu inizjali ta' stabbilizzazzjoni l-miters kollha tal-fluss għandhom ikunu fuq żero. Jekk le, il-mogħdijiet ta' kampjunar jridu jiġu ċċekkjati u l-ħsara kkorreġuta.

Ir-rata tat-tnixxija massima permessa fuq in-naħa tal-vakwu trid tkun 0,5 fil-mija tar-rata tal-fluss li tkun qed tintuża' għall-porzjon tas-sistema li qed tiġi ċċekkjata. Il-flussi ta’ l-analizzatur u l-flussi tal-bajpass jistgħu jintużaw biex jiġu stmati r-rati tal-fluss li qed jintużaw.

Metodu ieħor huwa li tiddaħħal bidla fl-istadju ta’ konċentrazzjoni fil-bidu tal-mogħdija ta' kampjunar billi jaqilbu minn gass żero għall-gass span. Jekk wara perjodu adegwat ta’ żmien, il-qari juri konċentrazzjoni aktar baxxa meta mqabbla mal-konċentrazzjoni tal-bidu, dan juri li hemm problemi tal-kalibrar jew tat-tnixxija.

1.5.   Proċedura tal-kalibrar

1.5.1.   Immuntar ta’ l-istrument

L-immuntar ta’ l-istrument irid jiġi kkalibrat u l-kurvi tal-kalibrar iċċekkjati ma’ gassijiet standard. L-istess rati tal-fluss tal-gass iridu jintużaw meta jittieħed il-kampjun ta’ l-egżost.

1.5.2.   Ħin tat-tisħin

Il-ħin tat-tisħin għandu jkun skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant. Jekk mhux speċifikat, hu irrikkmandat minimu ta’ sagħtejn għat-tisħin ta’ l-analizzaturi.

1.5.3.   L-analizzatur ta’ l-NDIR u l-HFID

L-analizzatur ta’ l-NDIR irid jiġi ssettjat, kif jeħtieġ, u l-fjamma tal-kombustjoni ta’ l-analizzatur ta’ l-HFID trid tiġi mtejba (l-paragrafu 1.8.1.).

1.5.4.   Kalibrar

Kull firxa tat-tħaddim użata normalment trid tiġi kalibrata.

Permezz ta’ l-arja sintetika purifikata (jew tan-nitroġenu), l-analizzaturi tas-CO, is-CO2, l-NOx u l-HC iridu jkunu ssettjati fuq żero.

Il-gassijiet tal-kalibrar adattati jridu jiddaħħlu fl-analizzaturi, il-valuri jittieħdu, u l-kurva tal-kalibrar tiġi stabbilita skond il-paragrafu 1.5.5.

Is-setting ta’ żero jrid ikun iċċekkjat mill-ġdid u l-proċedura tal-kalibrar tiġi mtennija, jekk hemm bżonn.

1.5.5.   Tiġi stabbilita l-kurva tal-kalibrar

1.5.5.1.   Linji ta’ gwida ġenerali

Il-kurva tal-kalibrar ta’ l-analizzatur trid tiġi stabbilita b’talanqas ħames punti tal-kalibrar (minbarra żero) mqassma 'l bogħod minn xulxin b'mod uniformi kemm jista' jkun. L-ogħla konċentrazzjoni nominali trid tkun ugwali għal jew ogħla minn 90 fil-mija ta' l-iskala kollha.

Il-kurva tal-kalibrar trid tkun ikkalkulata permezz tal-metodu ta’ l-inqas skwers. Jekk il-grad polynomial li joħroġ hu akbar minn 3, in-numru tal-punti tal-kalibrar (żero inkluż) irid ikun talanqas ugwal għal grad polynomial flimkien ma’ 2.

Il-kurva tal-kalibrar m’għandhiex tvarja b’aktar minn ± 2 fil-mija mill-valur nominali għal kull punt tal-kalibrar u b’aktar minn fil-mija ta’ ± l-iskala kollha f’żero.

Mill-kurva tal-kalibrar u mill-punti tal-kalibrar, ikun jista’ jiġi vverifikat jekk il-kalibrar sarx sew. Il-parametri karatteristiċi differenti ta’ l-analizzatur iridu jkunu indikati, speċjalment:

| — | il-firxa tal-kejl; |
| --- | --- |

—

il-firxa tal-kejl;

| — | is-sensittività; |
| --- | --- |

—

is-sensittività;

| — | id-data ta’ meta sar il-kalibrar. |
| --- | --- |

—

id-data ta’ meta sar il-kalibrar.

1.5.5.2.   Kalibrar taħt il-15 fil-mija ta’ l-Iskala Kollha

Il-kurva tal-kalibrar ta’ l-analizzatur trid tiġi stabbilita b’talanqas 4 punti tal-kalibrar (minbarra żero) mqassma ‘l bogħod minn xulxin b’mod nominali ugwali taħt il-15 fil-mija ta’ l-iskala kollha.

Il-kurva tal-kalibrar hi kkalkulata bil-metodu ta’ l-inqas skwers.

Il-kurva tal-kalibrar ma tridx tvarja b'aktar minn ± 4 fil-mija mill-valur nominali ta' kull punt ta' kalibrar u b'aktar minn ± 1 fil-mija ta' l-iskala kollha f'żero.

1.5.5.3.   Metodi alternattivi

Jekk jista’ jintwera li teknoloġija alternattiva (eż. il-kompjuter, firxa tas-swiċċ ikkontrollata b'mod elettroniku, eċċ.) jistgħu jagħtu preċiżjoni ekwivalenti, imbagħad dawn l-alternattivi jistgħu jintużaw.

1.6.   Verifikar tal-kalibrar

Kull firxa tat-tħaddim użata normalment trid tiġi ċċekkjata qabel kull analiżi skond il-proċedura li ġejja.

Il-kalibrar irid jiġi ċċekkjat permezz ta’ gass żero u gass span li l-valur nominali tiegħu huwa aktar minn 80 fil-mija ta’ l-iskala kollha tal-firxa tal-kejl.

Jekk, għaż-żewġ punti kkunsidrati, il-valur li nstab ma jvarjax b’aktar minn ± 4 fil-mija ta’ l-iskala kollha mill-valur ta' referenza dikjarat, il-parametri ta' aġġustament jistgħu jiġu modifikati. Jekk il-każ ma jkunx hekk, trid tiġi stabbilita kurva tal-kalibrar ġdida skond il-paragrafu 1.5.5.

1.7.   Test ta’ l-effiċjenza tal-converter NOx

L-effiċjenza tal-converter użat għall-bdil ta’ NO2 f’NO trid tkun ittestjata kif imniżżel fil-paragrafi 1.7.1. sa 1.7.8. (il-Figura 6).

1.7.1.   Twaqqif tat-test

Permezz tal-mod kif jidher imwaqqaf it-test fil-Figura 6 (ara wkoll l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3.3.5.) u l-proċedura t’hawn taħt, l-effiċjenza tal-converters tista’ tiġi ttestjata permezz ta’ ożonatur.

1.7.2.   Kalibrar

Is-CLD u l-HCLD iridu jiġu kalibrati bl-aktar firxa komuni tat-tħaddim skond l-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant permezz tal-gass żero u l-gass span (il-kontenut ta’ NO tiegħu li jrid jammonta għal madwar 80 fil-mija tal-firxa tat-tħaddim u l-konċentrazzjoni NO2 tat-taħlita tal-gass għal inqas minn 5 fil-mija tal-konċentrazzjoni NO). L-analizzatur ta’ l-NOx irid ikun fil-mod NO sabiex il-gass span ma jgħaddix mill-converter. Il-konċentrazzjoni indikata trid tiġi rekordjata.

1.7.3.   Kalkolazzjoni

L-effiċjenza tal-converter NOx hi kkalkulata kif ġej:

Formula

fejn:

| a | hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NOx skond il-paragrafu 1.7.6. |
| --- | --- |
| b | hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NOx skond il-paragrafu 1.7.7. |
| c | hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO skond il-paragrafu 1.7.4. |
| d | hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO skond il-paragrafu 1.7.5. |

a

hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NOx skond il-paragrafu 1.7.6.

b

hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NOx skond il-paragrafu 1.7.7.

c

hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO skond il-paragrafu 1.7.4.

d

hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO skond il-paragrafu 1.7.5.

1.7.4.   Żieda ta’ l-ossiġnu

Permezz ta’ fitting forma ta’ T, l-ossiġnu jew l-arja żero tiġi miżjuda kontinwament mal-fluss tal-gass sakemm il-konċentrazzjoni indikata tkun madwar 20 fil-mija inqas mill-konċentrazzjoni tal-kalibrar indikata mogħtija fil-paragrafu 1.7.2. (L-analizzatur hu fil-mod NO). Il-konċentrazzjoni indikata c trid tkun irrekordjata. L-ożonatur jibqa’ diattivat tul il-proċess kollu.

1.7.5.   Attivazzjoni ta’ l-ożonatur

L-ożonatur issa hu attivat biex jipproduċi biżżejjed ożonu biex iniżżel il-konċentrazzjoni NO għal madwar 20 fil-mija (minimu 10 fil-mija) tal-konċentrazzjoni tal-kalibrar mogħtija fil-paragrafu 1.7.2. Il-konċentrazzjoni indikata d trid tkun irrekordjata (L-analizzatur qiegħed fil-pożizzjoni NO).

1.7.6.   Mod NOx

L-analizzatur NO imbagħad jiġi maqlub għall-mod NOx sabiex it-taħlita tal-gass (magħmula minn NO, NO2, O2 u N2) issa tgħaddi mill-converter. Il-konċentrazzjoni indikata a trid tkun irrekordjata. (L-analizzatur qiegħed fil-mod NOx).

1.7.7.   Diattivazzjoni ta’ l-ożonatur

L-ożonatur issa hu diattivat. It-taħlita ta’ gassijiet deskritti fil-paragrafu 1.7.6. jgħaddu mill-converter għal ġod-ditekter. Il-konċentrazzjoni indikata b trid tiġi rekordjata. (L-analizzatur qiegħed fil-mod NOx).

1.7.8.   Il-mod NO

Maqlub għall-mod NO bl-ożonatur diattivat, il-fluss ta’ l-ossiġnu jew l-arja sintetika hu wkoll magħluq. Il-qari ta’ l-NOx ta’ l-analizzatur m’għandux ivarja b’aktar minn ± 5 fil-mija mill-valur imkejjel skond il-paragrafu 1.7.2. (L-analizzatur qiegħed fil-mod NO).

1.7.9.   Intervall tat-test

L-effiċjenza tal-converter trid tkun ittestjata qabel kull kalibrar ta’ l-analizzatur NOx.

1.7.10.   Rekwiżit ta’ l-effiċjenza

L-effiċjenza tal-converter m’għandhiex tkun inqas minn 90 fil-mija, iżda effiċjenza ogħla ta’ 95 fil-mija hi rrikkmandata bi sħiħ.

Nota: Jekk, bl-analizzatur fl-aktar firxa komuni, l-ożonatur ma jistax jagħti tnaqqis minn 80 fil-mija għal 20 fil-mija skond il-paragrafu 1.7.5., imbagħad l-ogħla firxa li se tagħti t-tnaqqis trid tintuża'.

1.8.   Aġġustament ta’ l-FID

1.8.1.   L-aħjar użu tar-rispons tad-ditekter

L-FID irid jiġi aġġustat kif speċifikat mill-fabbrikant ta’ l-istrument. Il-propan fil-gass ta’ l-arja span għandu jintuża’ biex titjib ir-rispons fuq l-aktar firxa komuni tat-tħaddim.

Bir-rati tal-fluss tal-fjuwil u ta’ l-arja ssettjati skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant, gass span ta’ 350 ± 75 ppm C irid jiddaħħal fl-analizzatur. Ir-rispons ta’ fluss partikolari ta’ fjuwil irid ikun determinat mid-differenza bejn ir-rispons tal-gass span u r-rispons tal-gass żero. Il-fluss tal-fjuwil irid jiġi aġġustat b’żieda bil-mod ‘l fuq minn u taħt l-ispeċifikazzjoni tal-fabbrikant. Ir-rispons ta’ l-ispan u taż-żero f’dawn il-flussi tal-fjuwil trid tiġi rekordjata. Id-differenza bejn ir-rispons ta’ l-ispan u tar-rispons żero trid tiġi plotjata u l-fluss tal-fjuwil aġġustat lejn in-naħa rikka tal-kurva.

1.8.2.   Fatturi tar-rispons ta’ l-idrokarbon

L-analizzatur irid jiġi kkalibrat permezz tal-propan fl-arja u l-arja sintetika purifikata, skond il-paragrafu 1.5.

Il-fatturi tar-rispons iridu jiġu determinati meta jibda jaħdem analizzatur u wara intervalli maġġuri tal-manutenzjoni. Il-fattur tar-rispons (Rf) għal speċi ta’ idrokarbon partikolari huwa l-proporzjon tal-qari FID C1 tal-konċentrazzjoni tal-gass fiċ-ċilindru mfissra b'ppm C1.

Il-konċentrazzjoni tal-gass tat-test trid tkun fuq livell li tagħti rispons ta' madwar 80 fil-mija ta' l-iskala kollha. Il-konċentrazzjoni trid tkun magħrufa għal preċiżjoni ta’ ± 2 fil-mija b’referenza għall-istandard tal-kejl ta’ l-użin imfisser f’volum. Barra minn hekk, iċ-ċilindru tal-gass irid jiġi prekondizzjonat għal 24 siegħa f’temperatura ta’ 298 K ± 5 K (25 °C ± 5 °C).

Il-gassijiet tat-test li jridu jintużaw u l-firxiet tal-fattur tar-rispons relattivi irrikkmandati huma kif ġej:

| Il-metanu u l-arja sintetika purifikata | 1,00 ≤ Rf ≤ 1,15 (magni diżil u magni LPG) |
| --- | --- |
| Il-metanu u l-arja sintetika purifikata | 1,00 ≤ Rf ≤ 1,07 (magni NG) |
| Il-propylene u l-arja sintetika purifikata | 0,90 ≤ Rf ≤ 1,1 |
| It-toluene u l-arja sintetika purifikata | 0,90 ≤ Rf ≤ 1,10 |

Il-metanu u l-arja sintetika purifikata

1,00 ≤ Rf ≤ 1,15 (magni diżil u magni LPG)

Il-metanu u l-arja sintetika purifikata

1,00 ≤ Rf ≤ 1,07 (magni NG)

Il-propylene u l-arja sintetika purifikata

0,90 ≤ Rf ≤ 1,1

It-toluene u l-arja sintetika purifikata

0,90 ≤ Rf ≤ 1,10

Dawn il-valuri huma relattivi għall-fattur tar-rispons (Rf) ta’ 1,00 għall-propan u l-arja sintetika purifikata.

1.8.3.   Spezzjoni ta’ l-interferenza ta’ l-ossiġnu

L-ispezzjoni ta’ l-interferenza ta’ l-ossiġnu trid tiġi determinata meta jibda jaħdem analizzatur u wara intervalli maġġuri tal-manutenzjoni.

Il-fattur tar-rispons hu mfisser u għandu jkun determinat kif deskritt fil-paragrafu 1.8.2. Il-gass tat-test li jrid jintuża' u l-firxa tal-fattur tar-rispons relattiva irrikkmandata huma kif ġej:

| Il-propan u n-nitroġenu | 0,95 ≤ Rf ≤ 1,05 |
| --- | --- |

Il-propan u n-nitroġenu

0,95 ≤ Rf ≤ 1,05

Dan il-valur huwa relattiv għall-fattur tar-rispons (Rf) ta’ 1,00 għall-propan u għall-arja sintetika purifikata.

Il-konċentrazzjoni ta’ l-ossiġnu ta’ l-arja tal-berner FID trid tkun sa mhux aktar minn ± 1 mole % tal-konċentrazzjoni ta’ l-arja tal-berner użata fl-aktar spezzjoni riċenti ta’ l-interferenza ta’ l-ossiġnu. Jekk id-differenza hi akbar, l-interferenza ta’ l-ossiġnu trid tiġi ċċekkjata u l-analizzatur aġġustat, jekk hemm bżonn.

1.8.4.   L-effiċjenza tat-taljatur mhux tal-metanu (NMC, għall-magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG biss)

L-NMC jintuża’ biex jitneħħew l-idrokarbons mhux tal-metanu mill-kampjun tal-gass permezz ta’ l-ossidazzjoni ta’ l-idrokarbons kollha minbarra l-metanu. Idealment, il-bdil għall-metanu hu 0 %, u għall-idrokarbons l-oħra rappreżentati bl-etanu hu 100 %. Għall-kejl preċiż ta’ l-NMHC, iż-żewġ effiċjenzi jridu jiġu determinati u użati għall-kalkolazzjoni tar-rata tal-fluss ta’ l-emissjonijiet NMHC (ara l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.).

1.8.4.1.   L-effiċjenza tal-metanu

Il-kalibrar tal-gass tal-metanu jrid jgħaddi mill-FID billi jibbajpassja u ma jibbajpassjax l-NMC u ż-żewġ konċentrazzjonijiet rekordjati. L-effiċjenza trid tkun determinata kif ġej:

Formula

fejn:

| concw | = | il-konċentrazzjoni HC bis-CH4 għaddej minn ġol-NMC |
| --- | --- | --- |
| concw/o | = | il-konċentrazzjoni ta’ l-HC bis-CH4 jibbajpassja l-NMC |

concw

=

il-konċentrazzjoni HC bis-CH4 għaddej minn ġol-NMC

concw/o

=

il-konċentrazzjoni ta’ l-HC bis-CH4 jibbajpassja l-NMC

1.8.4.2.   L-effiċjenza ta’ l-etanu

Il-gass tal-kalibrar ta’ l-etanu jrid jiġi mgħoddi minn ġol-FID billi jibbajpassja u mingħajr ma jibbajpassja l-NMC u ż-żewġ konċentrazzjonijiet irrekordjati. L-effiċjenza trid tiġi determinata kif ġej:

Formula

fejn:

| concw | = | il-konċentrazzjoni ta’ l-HC bis-C2H6 għaddej minn ġol-NMC |
| --- | --- | --- |
| concw/o | = | il-konċentrazzjoni HC bis-C2H6 jibbajpassja l-NMC |

concw

=

il-konċentrazzjoni ta’ l-HC bis-C2H6 għaddej minn ġol-NMC

concw/o

=

il-konċentrazzjoni HC bis-C2H6 jibbajpassja l-NMC

1.9.   L-effetti ta’ interferenza ma' l-analizzaturi tas-CO, is-CO2, u l-NOx

Il-gassijiet li hemm fl-egżost barra minn dak li qed jiġi analizzat jistgħu jinterferixxu mal-qari b'diversi modi. L-interferenza pożittiva tiġri fl-istrumenti ta’ l-NDIR fejn il-gass li jinterferixxi jagħti jħalli l-istess effett bħall-gass li qed jitkejjel, iżda f’ammont inqas. L-interferenza negattiva tiġri fl-istrumenti ta’ l-NDIR billi l-gass li jinterferixxi jwessa’ ċ-ċirku ta’ l-assorbiment tal-gass imkejjel, u fl-istrumenti tas-CLD billi l-gass li jinterferixxi jkessaħ ir-radjazzjoni. L-ispezzjonijiet ta’ l-interferenza fil-paragrafi 1.9.1. u 1.9.2. iridu jsiru qabel ma jintuża' għall-ewwel darba l-analizzatur u wara l-intervalli mappuri tal-manutenzjoni.

1.9.1.   Spezzjoni ta’ l-interferenza ta’ l-analizzatur CO

L-ilma u s-CO2 jistgħu jinterferixxu ma’ kif jaħdem l-analizzatur tas-CO. Għalhekk, il-gass span CO2 li għandu konċentrazzjoni ta’ 80 sa 100 fil-mija ta’ l-iskala kollha tal-firxa tat-tħaddim massima użat waqt l-ittestjar irid jimtela bil-bżieżaq mill-ilma fit-temperatura tal-kamra u r-rispons ta' l-analizzatur jiġi rekordjat. Ir-rispons ta’ l-analizzatur ma jistax ikun aktar minn 1 fil-mija ta’ l-iskala kollha għall-firxiet ugwali għal jew ‘l fuq minn 300 ppm jew aktar minn 3 ppm għall-firxiet taħt it-300 ppm.

1.9.2.   Spezzjonijiet tat-tkessiħ ta’ l-analizzatur ta’ l-NOx

Iż-żewġ gassijiet li huma importanti għall-analizzaturi tas-CLD (u ta' l-HCLD) huma s-CO2 u l-fwar ta' l-ilma. Ir-risponsis tat-tkessiħ għal dawn il-gassijiet huma proporzjonali għall-konċentrazzjonijiet tagħhom, u għalhekk jeħtieġu tekniki tat-test biex jiddeterminaw it-tkessiħ fl-ogħla konċentrazzjonijiet mistennija esperjenzati waqt l-ittestjar.

1.9.2.1.   L-ispezzjoni tat-tkessiħ tas-CO2

Gass span CO2 li għandu konċentrazzjoni ta’ 80 sa 100 fil-mija ta’ l-iskala kollha tal-firxa massima tat-tħaddim irid jiġi mgħoddi mill-analizzatur ta’ l-NDIR u l-valur tas-CO2 irrekordjat bħala A. Irid jitlef fil-konċentrazzjoni madwar 50 fil-mija bil-gass span NO u jiġi mgħoddi mill-NDIR u l-(H)CLD, bil-valuri tas-CO2 u ta’ l-NO irrekordjati bħala B u C, rispettivament. Is- imbagħad irid jingħalaq u l-gass span NO biss jiġi mgħoddi mill-(H)CLD u l-valur ta’ l-NO rekordjat bħala D.

It-tkessiħ, li m’għandux ikun akbar minn 3 fil-mija ta’ l-iskala kollha, irid jiġi kkalkulat kif ġej:

Formula

fejn:

| A | hija l-konċentrazzjoni tas-CO2 li ma tilfitx fil-konċentrazzjoni mkejla bl-NDIR fil-mija |
| --- | --- |
| B | hija l-konċentrazzjoni tas-CO2 li ttellef fil-konċentrazzjoni bl-NDIR fil-mija |
| C | hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO li tilfet fil-konċentrazzjoni mkejla bil-(H)CLD f’ppm |
| D | hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO li baqgħet konċentrata mkejla bil-(H)CLD f'ppm |

A

hija l-konċentrazzjoni tas-CO2 li ma tilfitx fil-konċentrazzjoni mkejla bl-NDIR fil-mija

B

hija l-konċentrazzjoni tas-CO2 li ttellef fil-konċentrazzjoni bl-NDIR fil-mija

C

hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO li tilfet fil-konċentrazzjoni mkejla bil-(H)CLD f’ppm

D

hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO li baqgħet konċentrata mkejla bil-(H)CLD f'ppm

Jistgħu jintużaw metodi alternattivi ta' telf fil-konċentrazzjoni u ta' kwantifikar tal-valuri tas-CO2 u tal-gass span NO bħat-taħlit/tħin dinamiku.

1.9.2.2.   L-ispezzjoni tat-tkessiħ bl-ilma

Din l-ispezzjoni tapplika għall-kejlijiet tal-konċentrazzjoni tal-gass imxarrba biss. Il-kalkulazzjoni tat-tkessiħ bl-ilma trid tqis it-telf fil-konċentrazzjoni tal-gass span NO bil-fwar ta’ l-ilma u t-tkejjil tal-konċentrazzjoni tal-fwar ta’ l-ilma tat-taħlita għal dik mistennija waqt l-ittestjar.

Gass span NO li għandu konċentrazzjoni ta’ 80 sa 100 fil-mija ta’ l-iskala kollha tal-firxa normali tat-tħaddim irid jiġi mgħoddi mill-(H)CLD u l-valur ta’ l-NO jiġi rekordjat bħala D. Il-gass span NO irid imbagħad jimtela bil-bżieżaq mill-ilma f’temperatura tal-kamra u jiġi mgħoddi mill-(H)CLD u l-valur ta’ l-NO irrekordjat bħala C. Il-pressjoni assoluta tat-tħaddim ta’ l-analizzatur u t-temperatura ta’ l-ilma trid tiġi determinata u rrekordjata bħala E u F, rispettivament. Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar tat-taħlita li tikkorrispondi għat-temperatura ta’ l-ilma bil-bżieżaq F trid tiġi determinata u rrekordjata bħala G. Il-konċentrazzjoni tal-fwar ta’ l-ilma (H, f’%) tat-taħlita trid tiġi kkalkulata kif ġej:

H = 100 × (G / E)

Il-konċentrazzjoni mistennija gass span NO li tilef fil-konċentrazzjoni (fil-fwar ta’ l-ilma) (De) trid tiġi kkalkulata kif ġej:

De = D × (1 – H / 100)

Għall-egżost tad-diżil, il-konċentrazzjoni massima tal-fwar ta’ l-ilma ta’ l-egżost (Hm, f'%) mistennija waqt l-ittestjar trid tiġi stmata, meta wieħed jassumi proporzjon ta' l-atomu tal-fjuwil H/C ta’ 1.8:1. mill-konċentrazzjoni tal-gass span CO2 li baqa’ kkonċentrat (A, kif imkejjel fil-paragrafu 1.9.2.1.) kif ġej:

Hm = 0,9 × A

It-tkessiħ bl-ilma, li m’għandux ikun akbar minn 3 fil-mija, irid jiġi kkalkulat kif ġej:

% Tkessiħ = 100 × ((De – C) / De) × (Hm / H)

fejn:

| De | hija l-konċentrazzjoni mistennija ta’ l-NO li tilfet fil-konċentrazzjoni f’ppm |
| --- | --- |
| C | hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO li tilfet fil-konċentrazzjoni f’ppm |
| Hm | hija l-konċentrazzjoni massima tal-fwar ta’ l-ilma f’% |
| H | hija l-konċentrazzjoni proprja tal-fwar ta’ l-ilma f’% |

De

hija l-konċentrazzjoni mistennija ta’ l-NO li tilfet fil-konċentrazzjoni f’ppm

C

hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO li tilfet fil-konċentrazzjoni f’ppm

Hm

hija l-konċentrazzjoni massima tal-fwar ta’ l-ilma f’%

H

hija l-konċentrazzjoni proprja tal-fwar ta’ l-ilma f’%

Nota: Hu importanti li l-gass span NO ikun fih konċentrazzjoni minima ta’ NO2 għal din l-ispezzjoni, peress li l-assorbiment ta’ NO2 fl-ilma ma tqisx għall-kalkolazzjonijiet tat-tkessiħ.

1.10.   Intervalli tal-kalibrar

L-analizzaturi jridu jiġu kkalibrati skond il-paragrafu 1.5. talanqas kull 3 xhur jew kull meta ssir tiswija jew bidla fis-sistema li tista’ taffettwa l-kalibrar.

2.   KALIBRAR TAS-SISTEMA CVS

2.1.   Ġenerali

Is-sistema CVS trid tiġi kkalibrata permezz ta’ miter tal-fluss preċiż li hu marbut ma’ standards nazzjonali u internazzjonali u mekkaniżmu li jirristrinġi. Il-fluss mis-sistema jrid jitkejjel f’settings ta’ restrizzjoni differenti, u l-parametri tas-sistema jridu jitkejlu u jiġu relatati mal-fluss.

Jistgħu jintużaw tipi differenti ta’ miters tal-fluss, eż. venturi kkalibrati, miter tal-fluss mhux turbolenti kkalibrat, miter tat-turbini kkalibrat.

2.2.   Kalibrar tal-pompa taċ-ċaqliq pożittiv (PDP)

Il-parametri kollha marbuta mal-pompa jridu jitkejlu fl-istess ħin mal-parametri marbuta mal-miter tal-fluss li hu mqabbad f'serje mal-pompa. Ir-rata tal-fluss ikkalkulata (f’m3/min fid-daħla tal-pompa, il-pressjoni u t-temperatura assoluta) jridu jiġu plotjati meta mqabbla mal-funzjoni tal-korrelazzjoni li hi l-valur ta’ taħlita speċifika ta’ parametri tal-pompa. L-ekwazzjoni lineari li torbot il-fluss tal-pompa mal-funzjoni tal-korrelazzjoni trid tiġi determinata. Jekk is-CVS għandha ħafna veloċità tad-dawrien, il-kalibrar irid isir għal kull firxa użata. It-temperatura trid tinżamm stabbli waqt il-kalibrar.

2.2.1.   Analiżi tad-dejta

Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja (Qs) f’kull setting ta’ restrizzjoni (minimu 6 settings) trid tiġi kkalkulata fl-istandard m3/min mid-dejta tal-miter tal-fluss permezz tal-metodu preskritt mill-fabbrikant. Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja mbagħad trid tiġi maqluba fil-fluss tal-pompa (V0) f’m3/rev f’temperatura u pressjoni assoluta fid-daħla tal-pompa kif ġej:

Formula

fejn:

| Qs | = | ir-rata tal-fluss ta’ l-arja f’kundizzjonijiet standard (101,3 kPa, 273 K), m3/s |
| --- | --- | --- |
| T | = | it-temperatura fid-daħla tal-pompa, K |
| pA | = | il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-pompa (pB – p1), kPa |
| n | = | il-veloċità tal-pompa, rev/s |

Qs

=

ir-rata tal-fluss ta’ l-arja f’kundizzjonijiet standard (101,3 kPa, 273 K), m3/s

T

=

it-temperatura fid-daħla tal-pompa, K

pA

=

il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-pompa (pB – p1), kPa

n

=

il-veloċità tal-pompa, rev/s

Biex tagħmel tajjeb għall-effett fuq xulxin tal-varjazzjonijiet fil-pressjoni fil-pompa u fir-rata fejn il-pompa tnaqqas fit-tħaddim, il-funzjoni tal-korrelazzjoni (X0) bejn il-veloċità tal-pompa, id-differenza fil-pressjoni mid-daħla tal-pompa għall-iżbokk tal-pompa u l-pressjoni assoluta fl-iżbokk tal-pompa trid tkun ikkalkulata kif ġej:

Formula

fejn:

| ΔpP | = | id-differenza fil-pressjoni mid-daħla tal-pompa għall-iżbokk tal-pompa, kPa |
| --- | --- | --- |
| pA | = | il-pressjoni assoluta fl-iżbokk tal-pompa, kPa |

ΔpP

=

id-differenza fil-pressjoni mid-daħla tal-pompa għall-iżbokk tal-pompa, kPa

pA

=

il-pressjoni assoluta fl-iżbokk tal-pompa, kPa

Trid issir skwer lineari l-inqas li toqgħod biex tiġġenera l-ekwazzjoni tal-kalibrar kif ġej:

V0 = D0 – m × (X0)

D0 u m huma l-kostanti ta’ l-interċezzjoni u tan-niżla, rispettivament, li jiddeskrivu l-linji tar-rigressjoni.

Għas-sistema CVS b’diversi veloċitajiet, il-kurvi tal-kalibrar maħluqa għall-firxiet tal-fluss differenti tal-pompa jridu jkunu kważi paralleli, u l-valuri ta’ l-interċezzjoni (D0) jridu jiżdiedu hekk kif il-firxa tal-fluss tal-pompa tonqos.

Il-valuri kkalkulati mill-ekwazzjoni jridu jkunu sa mhux aktar minn ± 0,5 fil-mija tal-valur imkejjel ta’ V0. Il-valuri ta’ m se jvarjaw minn pompa għall-oħra. L-influss tal-partikuli separati maż-żmien se jġagħal it-tħaddim tal-pompa biex jonqos, kif rifless mill-valuri baxxi għal m. Għalhekk, il-kalibrar irid isir hekk kif tiġi startjata l-pompa, wara manutenzjoni maġġuri, u jekk il-verifikazzjoni tas-sistema totali (l-paragrafu 2.4.) tindika bidla fir-rata tat-tħaddim.

2.3.   Kalibrar tal-venturi bil-fluss kritiku (CFV)

Il-kalibrar tas-CFV hu bbażat fuq l-ekwazzjoni tal-fluss għal venturi kritiku. Il-fluss tal-gass hu funzjoni tal-pressjoni u t-temperatura fid-daħla, kif jidher hawn taħt:

Formula

fejn:

| Kv | = | il-koeffiċjent tal-kalibrar |
| --- | --- | --- |
| pA | = | il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-venturi, kPa |
| T | = | it-temperatura fid-daħla tal-venturi, K |

Kv

=

il-koeffiċjent tal-kalibrar

pA

=

il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-venturi, kPa

T

=

it-temperatura fid-daħla tal-venturi, K

2.3.1.   L-Analiżi tad-Dejta

Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja (Qs) f’kull setting ta’ restrizzjoni (minimu 8 settings) trid tiġi kkalkulata fl-istandard m3/min mid-dejta tal-miter tal-fluss permezz tal-metodu preskritt mill-fabbrikant. Il-koeffiċjent tal-kalibrar irid jiġi kkalkulat mid-dejta tal-kalibrar għal kull setting kif ġej:

Formula

fejn:

| Qs | = | ir-rata tal-fluss ta’ l-arja f’kundizzjonijiet standard (101,3 kPa, 273 K), m3/s |
| --- | --- | --- |
| T | = | it-temperatura fid-daħla tal-venturi, K |
| pA | = | il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-venturi, kPa |

Qs

=

ir-rata tal-fluss ta’ l-arja f’kundizzjonijiet standard (101,3 kPa, 273 K), m3/s

T

=

it-temperatura fid-daħla tal-venturi, K

pA

=

il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-venturi, kPa

Biex tiġi determinata l-firxa tal-fluss kritiku, Kv irid jiġi plotjat bħala funzjoni tal-pressjoni fid-daħla tal-venturi. Għall-fluss kritiku (ċowkjat), Kv se jkollu valur relattivament kostanti. Kif il-pressjoni tonqos (il-vakwu jiżdied), il-venturi jsir mhux ċowkjat u Kv tonqos, li tindika li s-CFV titħaddem barra l-firxa permissibbli.

Għal minimu ta’ tmien punti fir-reġjun tal-fluss kritiku, il-Kv medja u d-devjazzjoni standard trid tiġi kkalkulata. Id-devjazzjoni standard ma tridx teċċedi ± 0,3 fil-mija tal-Kv medja.

2.4.   Verifikazzjoni totali tas-sistema

Il-preċiżjoni totali tas-sistema ta' kampjunar tas-CVS u s-sistema analitka trid tiġi determinata billi jiddaħħal piż tas-sustanza li tniġġes tal-gass fis-sistema waqt li qed titħaddem b’mod normali. Is-sustanza li tniġġes hu analizzat, u l-piż ikkalkulat skond l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3., ħlief li fil-każ tal-propan fejn hu użat fattur ta' 0,000472 minflok ta' 0,000479 għall-HC. Waħda miż-żewġ tekniki li ġejjin trid tintuża’.

2.4.1.   Tkejjil bl-apertura tal-fluss kritiku

Kwantità magħrufa ta’ gass pur (monossidu karboniku jew propan) trid tiddaħħal fis-sistema CVS permezz ta’ apertura kritika kkalibrata. Jekk il-pressjoni fid-daħla hi għolja biżżejjed, ir-rata tal-fluss, li hi aġġustata permezz tal-ftuħ fil-fluss kritiku, hi indipendenti mill-pressjoni fl-iżbokk ta' l-apertura (≡ fluss kritiku). Is-sistema CVS trid tiġi mħaddma bħal fit-test ta’ l-emissjonijiet ta' l-egżost normali għal madwar 5 sa 10 minuti. Kampjun tal-gass irid jiġi analizzat permezz tat-tagħmir tas-soltu (borża ta' kampjunar jew metodu integrat), u l-piż tal-gass ikkalkulat. Il-piż iddeterminat hekk irid ikun sa mhux aktar minn ± 3 fil-mija tal-piż magħruf tal-gass injettat.

2.4.2.   It-tkejjil permezz ta’ teknika tal-kejl ta' l-użin

Il-piż ta’ ċilindru żgħir mimli bil-monossidu karboniku jew bil-propan irid ikun determinat bi preċiżjoni ta' ± 0,01grammi. Għal madwar 5 sa 10 minuti, is-sistema CVS trid titħaddem bħala f'test normali ta' l-emissjonijiet ta' l-egżost, filwaqt li l-monossidu karboniku jew il-propan hu injettat fis-sistema. Il-kwantità ta’ gass pur mitfugħa 'l barra trid tiġi determinata permezz ta' użin differenti. Kampjun tal-gass irid jiġi analizzat bit-tagħmir tas-soltu (l-borża ta' kampjunar jew il-metodu li jintegra), u l-piż tal-gass ikkalkulat. Il-piż hekk iddeterminat irid ikun sa mhux aktar minn ± 3 fil-mija tal-piż magħruf tal-gass injettat.

3.   KALIBRAR TAS-SISTEMA LI TKEJJEL IL-PARTIKULI SEPARATI

3.1.   Introduzzjoni

Kull komponent irid jiġi kkalibrat kemm ikun meħtieġ sabiex jiġu sodisfatti r-rekwiżiti tal-preċiżjoni ta’ dan ir-Regolament. Il-metodu ta’ kalibrar li jrid jintuża’ hu deskritt f’dan il-paragrafu għall-komponenti indikati fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 4. u l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.

3.2.   Il-kejl tal-fluss

Il-kalibrar tal-miters tal-fluss tal-gass jew l-istrumentazzjoni tal-kejl tal-fluss irid ikun traċċabbli għal standards internazzjonali u/jew nazzjonali. L-iżball massimu tal-valur imkejjel irid ikun sa mhux aktar minn ± 2 fil-mija tal-qari.

Jekk il-fluss tal-gass hu determinat mill-kejl tal-fluss differenti, l-iżball massimu tad-differenza jrid ikun tali li l-preċiżjoni ta’ GEDF hi sa mhux aktar minn ± 4 fil-mija (ara wkoll l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.2.1., EGA). Jista’ jiġi kkalkulat billi jittieħed l-iskwer rut medju ta’ l-iżbalji ta’ kull strument.

3.3.   Iċċekkjar tal-kundizzjonijiet tal-fluss parzjali

Il-firxa tal-veloċità tal-gass ta’ l-egżost u l-oxxillazzjonijiet tal-pressjoni trid tkun iċċekkjata u aġġustata skond ir-rekwiżiti ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.2.1., EP, jekk applikabbli.

3.4.   Intervalli tal-kalibrar

L-istrumentazzjoni tal-kejl tal-fluss trid tkun ikkalibrata talanqas kull 3 xhur jew kull meta ssir tiswija jew bidla fis-sistema li tista’ taffettwa l-kalibrar.

4.   KALIBRAR TAT-TAGĦMIR TAL-KEJL TAD-DĦAĦEN

4.1.   Introduzzjoni

L-opaċimetru jrid ikun ikkalibrat kemm ikun hemm bżonn sabiex jilħaq ir-rekwiżiti tal-preċiżjoni ta’ dan ir-Regolament. Il-metodu tal-kalibrar li jrid jintuża’ hu deskritt f’dan il-paragrafu għall-komponenti indikati fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5. u l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 3.

4.2.   Proċedura tal-kalibrar

4.2.1.   Ħin tat-tisħin

L-opaċimetru jrid jissaħħan u jiġi stabbilizzat skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant. Jekk l-opaċimetru hu mgħammar b’sistema li tnaddaf l-arja biex tipprevjeni li jitħammġu bin-nugrufun l-ottiċi ta’ l-istrument, din is-sistema għandha wkoll tiġi attivata u aġġustata skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant.

4.2.2.   Jiġi stabbilit ir-rispons tal-linearità

Il-linearità ta’ l-opaċimetru trid tiġi ċċekkjata fil-mod tal-qari ta’ l-opaċità bħal fir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant. Tliet filters newtrali tad-densità bi trażmittenza magħrufa, li jridu jilħqu r-rekwiżiti ta’ l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5.2.5., iridu jiddaħħlu fl-opaċimetru u l-valur jiġi irrekordjat. Il-filters tad-densità newtrali jrid ikollhom opaċitajiet nominali ta’ madwar 10 %, 20 % u 40 %.

Il-linearità ma tridx tvarja b’aktar minn ± 2 fil-mija opaċità mill-valur nominali tal-filter tad-densità newtrali. Kull nuqqas ta' linearità li teċċedi l-valur t'hawn fuq trid tiġi kkorreġuta qabel it-test.

4.3.   Intervalli tal-kalibrar

L-opaċimetru jrid jiġi kkalibrat skond il-paragrafu 4.2.2. talanqas kull 3 xhur jew kull meta ssir tiswija jew bidla li tista’ taffettwa l-kalibrar.

ANNESS 4

Appendiċi 6

SISTEMI ANALITIĊI U TA' KAMPJUNAR

1.   DETERMINAZZJONI TA’ L-EMISSJONIJIET GASSUŻI

1.1.   Introduzzjoni

Il-paragrafu 1.2. u l-figuri 7 u 8 fih deskrizzjonijiet dettaljati tas-sistemi ta' kampjunar u li janalizzaw irrikkmandati. Peress li l-konfigurazzjonijiet varji jistgħu jagħtu riżultati ekwivalenti, mhux meħtieġ li jkun hemm konformità eżatt mal-figuri 7 u 8. Komponenti addizzjonali bħal strumenti, valvs, solenojdi, pompi, u swiċis jistgħu jintużaw biex jagħtu informazzjoni addizzjonali u jikkoordinaw il-funzjonijiet tas-sistemi tal-komponenti. Komponenti oħra li mhumiex meħtieġa biex iżommu l-preċiżjoni fuq xi sistemi, jistgħu jiġu esklużi jekk l-esklużjoni tagħhom hi bbażata fuq ġudizzju tajjeb ta’ l-inġinerija.

1.2.   Deskrizzjoni tas-sistema analitika

Sistema analitika għad-determinazzjoni ta' l-emissjonijiet gassużi fil-gass ta' l-egżost mhux proċessat (il-Figura 7, ESC biss) jew li tilef fil-konċentrazzjoni (l-Figura 8. ETC u ESC) hi deskritta abbażi ta' l-użu ta':

l-analizzatur HFID għall-kejl ta’ l-idrokarbons;

l-analizzaturi NDIR għall-kejl tal-monossidu karboniku u d-dijossidu karboniku;

HCLD jew analizzatur ekwivalenti għall-kejl ta’ l-ossidi tan-nitroġenu;

Il-kampjun għall-komponenti kollha jista’ jittieħed permezz ta’ sonda ta' kampjunar waħda jew b’żewġ sondi ta' kampjunar li jinsabu qrib xulxin u mifruda internament lill-analizzaturi differenti. Trid tingħata attenzjoni li ma jkunx hemm kondensazzjoni tal-komponenti ta’ l-egżost (inkluż l-ilma u l-aċidu sulfuriku) f’xi punt tas-sistema analitika.

1.2.1.   Komponenti tal-figuri 7 u 8

| EP | Pajp ta’ l-egżost |
| --- | --- |
| SP1 | Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost (il-Figura 7 biss) |

EP

Pajp ta’ l-egżost

SP1

Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost (il-Figura 7 biss)

Sonda b’ħafna toqob dritta ta’ l-istainless steel b’tarf magħluq hi rrikkmandata. Id-dijametru ta’ ġewwa ma jistax ikun akbar mid-dijametru ta’ ġewwa tal-mogħdija ta' kampjunar. Il-ħxuna tal-ħajt tas-sonda ma jridx ikun akbar minn 1 mm. Irid ikun hemm minimu ta’ 3 toqbiet fi 3 pjani radjali mdaqqsa biex jieħdu kampjun ta’ kważi l-istess fluss. Is-sonda trid testendi tul talanqas 80 fil-mija tad-dijametru tal-pajp ta’ l-egżost. Tista’ tintuża’ sonda ta' kampjunar jew żewġ sondi ta' kampjunar.

| SP2 | Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost HC li tilef fil-konċentrazzjoni (l-Figura 8 biss) |
| --- | --- |

SP2

Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost HC li tilef fil-konċentrazzjoni (l-Figura 8 biss)

Is-sonda trid:

| — | tiġi definita bħala l-ewwel 254 mm għal 762 mm tal-mogħdija ta' kampjunar msaħħna HSL1; |
| --- | --- |

—

tiġi definita bħala l-ewwel 254 mm għal 762 mm tal-mogħdija ta' kampjunar msaħħna HSL1;

| — | ikollha dijametru minimu fuq ġewwa ta’ 5 mm; |
| --- | --- |

—

ikollha dijametru minimu fuq ġewwa ta’ 5 mm;

| — | tkun imwaħħla ġol-mina li ttellef fil-konċentrazzjoni DT (ara l-paragrafu 2.3., il-Figura 20) f’punt fejn l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-gass ta’ l-egżost huma mħallta sew (jiġifieri madwar 10 dijametri tal-mina ‘l isfel mill-punt fejn l-egżost jidħol ġol-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni); |
| --- | --- |

—

tkun imwaħħla ġol-mina li ttellef fil-konċentrazzjoni DT (ara l-paragrafu 2.3., il-Figura 20) f’punt fejn l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-gass ta’ l-egżost huma mħallta sew (jiġifieri madwar 10 dijametri tal-mina ‘l isfel mill-punt fejn l-egżost jidħol ġol-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni);

| — | tkun ‘l bogħod biżżejjed (b’mod radjali) minn sondi oħra u mill-ħajt tal-mina sabiex teħles mill-influwenza ta’; |
| --- | --- |

—

tkun ‘l bogħod biżżejjed (b’mod radjali) minn sondi oħra u mill-ħajt tal-mina sabiex teħles mill-influwenza ta’;

| — | tkun imsaħħna sabiex iżżid it-temperatura tal-kurrent tal-gass għal 463 K ± 10 K (190 °C ± 10 °C) fil-ħruġ tas-sonda. |
| --- | --- |

—

tkun imsaħħna sabiex iżżid it-temperatura tal-kurrent tal-gass għal 463 K ± 10 K (190 °C ± 10 °C) fil-ħruġ tas-sonda.

| SP3 | Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tas-CO, CO2, NOx (il-Figura 8 biss) |
| --- | --- |

SP3

Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tas-CO, CO2, NOx (il-Figura 8 biss)

Is-sonda trid:

| — | tkun fl-istess pjan bħal SP 2; |
| --- | --- |

—

tkun fl-istess pjan bħal SP 2;

| — | tkun ‘l bogħod biżżejjed (b’mod radjali) mis-sondi l-oħra u l-ħajt tal-mina sabiex tkun ħielsa mill-influwenza ta’ l-arja turbolenti jew xi movimenti għat-tond ta’ l-ilma; |
| --- | --- |

—

tkun ‘l bogħod biżżejjed (b’mod radjali) mis-sondi l-oħra u l-ħajt tal-mina sabiex tkun ħielsa mill-influwenza ta’ l-arja turbolenti jew xi movimenti għat-tond ta’ l-ilma;

| — | tkun imsaħħna u jkollha insulejxin fuq it-tul kollu għal temperatura minima ta’ 328 K (55 °C) biex tipprevjeni l-kondensazzjoni ta’ l-ilma. |
| --- | --- |

—

tkun imsaħħna u jkollha insulejxin fuq it-tul kollu għal temperatura minima ta’ 328 K (55 °C) biex tipprevjeni l-kondensazzjoni ta’ l-ilma.

| HSL1 | Mogħdija ta' kampjunar msaħħna |
| --- | --- |

HSL1

Mogħdija ta' kampjunar msaħħna

Il-mogħdija ta' kampjunar tipprovdi kampjun tal-gass minn sonda waħda għall-punt(i) mifrud u l-analizzatur ta’ l-HC.

Il-mogħdija ta' kampjunar trid:

| — | ikollha dijametru intern minimu ta’ 5 mm u massimu ta’ 13,5 mm; |
| --- | --- |

—

ikollha dijametru intern minimu ta’ 5 mm u massimu ta’ 13,5 mm;

| — | tkun magħmula mill-istainless steel jew mill-PTFE. |
| --- | --- |

—

tkun magħmula mill-istainless steel jew mill-PTFE.

| — | iżżomm temperatura tal-ħajt ta’ 463 K ± 10 K (190 °C ± 10 °C) kif imkejla f'kull sezzjoni msaħħna kkontrollata separatament, jekk it-temperatura tal-gass ta' l-egżost fis-sonda ta' kampjunar hi ugwali għal jew taħt l-463 K (190 °C); |
| --- | --- |

—

iżżomm temperatura tal-ħajt ta’ 463 K ± 10 K (190 °C ± 10 °C) kif imkejla f'kull sezzjoni msaħħna kkontrollata separatament, jekk it-temperatura tal-gass ta' l-egżost fis-sonda ta' kampjunar hi ugwali għal jew taħt l-463 K (190 °C);

| — | iżżomm temperatura tal-ħajt akbar minn 453 K (180 °C), jekk it-temperatura tal-gass ta’ l-egżost fis-sonda ta' kampjunar hi ‘l fuq minn 463 K (190 °C); |
| --- | --- |

—

iżżomm temperatura tal-ħajt akbar minn 453 K (180 °C), jekk it-temperatura tal-gass ta’ l-egżost fis-sonda ta' kampjunar hi ‘l fuq minn 463 K (190 °C);

| — | iżżomm temperatura tal-gass ta’ 463 K ± 10 K (190 °C ± 10 °C) immedjatament qabel il-filter imsaħħan F2 u l-HFID; |
| --- | --- |

—

iżżomm temperatura tal-gass ta’ 463 K ± 10 K (190 °C ± 10 °C) immedjatament qabel il-filter imsaħħan F2 u l-HFID;

| HSL2 | Mogħdija ta' kampjunar msaħħna ta’ l-NOx |
| --- | --- |

HSL2

Mogħdija ta' kampjunar msaħħna ta’ l-NOx

Il-mogħdija ta' kampjunar trid:

| — | iżżomm temperatura tal-ħajt ta’ 328 K sa 473 K (55 °C sa 200 °C), sal-converter C meta jintuża’ banju li jkessaħ B, u sa l-analizzatur meta l-banju li jkessaħ ma jintużax. |
| --- | --- |

—

iżżomm temperatura tal-ħajt ta’ 328 K sa 473 K (55 °C sa 200 °C), sal-converter C meta jintuża’ banju li jkessaħ B, u sa l-analizzatur meta l-banju li jkessaħ ma jintużax.

| — | tkun magħmula mill-istainless steel jew mill-PTFE. |
| --- | --- |

—

tkun magħmula mill-istainless steel jew mill-PTFE.

| SL | Mogħdija ta' kampjunar għas-CO u għas-CO2 |
| --- | --- |

SL

Mogħdija ta' kampjunar għas-CO u għas-CO2

Il-mogħdija trid tkun magħmula mill-PTFE jew mill-istainless steel. Tista’ tkun imsaħħna jew mhux imsaħħna.

| BK | Borża fl-isfond (mhux obbligatorja; il-Figura 8 biss) |
| --- | --- |

BK

Borża fl-isfond (mhux obbligatorja; il-Figura 8 biss)

Għat-teħid ta’ kampjuni tal-konċentrazzjonijiet fl-isfond

| BG | Il-borża tal-kampjun (mhux obbligatorja; il-Figura 8 CO u CO2 biss) |
| --- | --- |

BG

Il-borża tal-kampjun (mhux obbligatorja; il-Figura 8 CO u CO2 biss)

Għat-teħid ta’ kampjuni tal-konċentrazzjonijiet tal-kampjun.

| F1 | Pre-filter imsaħħan (mhux obbligatorju) |
| --- | --- |

F1

Pre-filter imsaħħan (mhux obbligatorju)

It-temperatura trid tkun l-istess bħal HSL1.

| F2 | Filter imsaħħan |
| --- | --- |

F2

Filter imsaħħan

Il-filter irid jiġbed kull partikuli solidi mill-kampjun tal-gass qabel l-analizzatur. It-temperatura trid tkun l-istess bħal HSL1. Il-filter irid jiġi mibdul kif hemm bżonn.

| P | Pompa ta' kampjunar msaħħna |
| --- | --- |

P

Pompa ta' kampjunar msaħħna

Il-pompa trid tiġi msaħħna għat-temperatura ta' HSL1.

| HC | Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma msaħħna (HFID) biex jiġu determinati l-idrokarbons. |
| --- | --- |

HC

Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma msaħħna (HFID) biex jiġu determinati l-idrokarbons.

It-temperatura trid tinżamm f’453 K sa 473 K (180 °C sa 200 °C).

| CO, CO2 | L-analizzaturi ta’ l-NDIR għad-determinazzjoni tal-monossidu karboniku u tad-dijossidu karboniku (mhux obbligatorju għad-determinazzjoni tal-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni għall-kejl ta’ PT. |
| --- | --- |
| NO | Analizzatur CLD jew HCLD biex jiġu determinati l-ossidi tan-nitroġenu. |

CO, CO2

L-analizzaturi ta’ l-NDIR għad-determinazzjoni tal-monossidu karboniku u tad-dijossidu karboniku (mhux obbligatorju għad-determinazzjoni tal-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni għall-kejl ta’ PT.

NO

Analizzatur CLD jew HCLD biex jiġu determinati l-ossidi tan-nitroġenu.

Jekk jintuża’ HCLD irid jinżamm f’temperatura ta’ 328 K sa 473 K (55 °C sa 200 °C).

| C | Il-converter |
| --- | --- |

C

Il-converter

Irid jintuża’ converter katalitiku għat-tnaqqis katalitiku ta' NO2 għal NO qabel l-analiżi fis-CLD jew l-HCLD.

| B | Banju li jkessaħ (mhux obbligatorju) |
| --- | --- |

B

Banju li jkessaħ (mhux obbligatorju)

Biex ikessaħ u jikkondensa l-ilma mill-kampjun ta' l-egżost. Il-banju jrid jinżamm f’temperatura ta’ 273 K sa 277 K (0 °C sa 4 °C) bis-silġ jew bir-refriġerazzjoni. Mhux obbligatorju jekk l-analizzatur ma jkunx fih interferenza tal-fwar ta' l-ilma kif determinat fl-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafi 1.9.1. u 1.9.2. Jekk l-ilma jitneħħa permezz tal-kondensazzjoni, it-temperatura tal-gass tal-kampjun jew it-temperatura li fiha tifforma n-nida trid tkun monitorjata jew fil-maqbad ta’ l-ilma jew ‘l isfel. It-temperatura tal-kampjun tal-gass jew li fiha tifforma n-nida ma tridx teċċedi l-280 K (7 °C). Ma jistgħux jintużaw nixxiefa kimiċi biex ineħħu l-ilma mill-kampjun.

| T1, T2, T3 | Senser tat-temperatura |
| --- | --- |

T1, T2, T3

Senser tat-temperatura

Biex jimmonitorja t-temperatura tal-kurrent tal-gass.

| T4 | It-temperatura tas-senser |
| --- | --- |

T4

It-temperatura tas-senser

Biex timmonitorja t-temperatura tal-converter NO2-NO.

| T5 | Senser tat-temperatura |
| --- | --- |

T5

Senser tat-temperatura

Biex jimmonitorja t-temperatura tal-banju li jkessaħ.

| G1, G2, G3 | Strument li jkejjel il-pressjoni |
| --- | --- |

G1, G2, G3

Strument li jkejjel il-pressjoni

Biex ikejjel il-pressjoni fil-mogħdijiet ta' kampjunar.

| R1, R2 | Regolatur tal-pressjoni |
| --- | --- |

R1, R2

Regolatur tal-pressjoni

Biex jikkontrolla l-pressjoni ta’ l-arja u tal-fjuwil, rispettivament, għall-HFID.

| R3, R4, R5 | Regolatur tal-pressjoni |
| --- | --- |

R3, R4, R5

Regolatur tal-pressjoni

Biex jikkontrolla l-pressjoni fil-mogħdijiet ta' kampjunar u l-fluss lejn l-analizzaturi.

| FL1, FL2, FL3 | Miter tal-fluss |
| --- | --- |

FL1, FL2, FL3

Miter tal-fluss

Biex jimmonitorja r-rata tal-fluss tal-bajpass fil-kampjun.

| FL4toFL6 | Miter tal-fluss (mhux obbligatorju) |
| --- | --- |

FL4toFL6

Miter tal-fluss (mhux obbligatorju)

Biex jimmonitorja r-rata tal-fluss mill-analizzaturi.

| V1toV5 | Valv tas-selector |
| --- | --- |

V1toV5

Valv tas-selector

Il-valvs adattati għall-kampjun magħżul, għall-fluss tal-gass span jew tal-gass żero lejn l-analizzaturi.

| V6, V7 | Il-valv tas-solenojd |
| --- | --- |

V6, V7

Il-valv tas-solenojd

Biex jibbajpassja l-converter NO2-NO

| V8 | Il-labra tal-valv |
| --- | --- |

V8

Il-labra tal-valv

Biex tibbilanċja l-fluss mill-converter C ta’ l-NO2-NO u l-bajpass.

| V9, V10 | Il-labra tal-valv |
| --- | --- |

V9, V10

Il-labra tal-valv

Biex tirregola l-flussi lejn l-analizzaturi.

| V11, V12 | Valv li jorbot (mhux obbligatorju) |
| --- | --- |

V11, V12

Valv li jorbot (mhux obbligatorju)

Biex ibattal il-kondensat mill-banju B.

1.3.   Analiżi ta’ l-NMHC (magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG biss)

1.3.1.   Metodu kromatografiku tal-gass (GC, il-Figura 9)

Meta jkun qed jintuża' l-metodu GC, volum żgħir imkejjel tal-kampjun hu injettat fuq kolonna analitika li minnha jiġi miknus permezz ta' gass inerti li jġorr. Il-kolonna tifred diversi komponenti skond il-punti tagħhom ta' meta jiftħu jagħlu sabiex jitneħħew mill-kolonni f’ħinijiet differenti. Imbagħad jgħaddu minn ġo ditekter li jagħti sinjal elettriku li jiddependi fuq il-konċentrazzjoni tagħhom. Peress li mhix teknika ta’ l-analiżi kontinwa, tista’ tintuża’ biss flimkien mal-metodu tal-borża ta' kampjunar kif deskritta fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3.4.2.

Għall-NMHC irid jintuża’ GC awtomatizzat b’FID. Il-gass ta’ l-egżost irid jittieħed il-kampjun tiegħu ġo borża ta' kampjunar li minnha trid tittieħed parti u tiġi injettata fil-GC. Il-kampjun jiġi mifrud f’żewġ partijiet (CH4/Arja/CO u NMHC/CO2/H2O) fuq il-kolonna tal-Porapak. Il-kolonna tal-passatur tal-molekuli tifred is-CH4 mill-arja u s-CO qabel ma tgħaddih għal ġol-FID fejn il-konċentrazzjoni tiegħu tiġi mkejla. Ċiklu komplut mill-injezzjoni ta' kampjun wieħed għall-injezzjoni ta' ieħor jista' jsir fi 30 s. Biex tiġi determinata l-konċentrazzjoni ta' l-NMHC, il-konċentrazzjoni tas-CH4 trid tiġi mnaqqsa mill-konċentrazzjoni totali ta’ l-HC (ara l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.).

Il-figura 9 turi GC tipiku mmuntat biex jiddetermina b’mod regolari s-CH4. Jistgħu jintużaw metodi oħra tal-GC ibbażati fuq ġudizzju tajjeb ta’ l-inġinerija.

Il-komponenti tal-Figura 9

| PC | Il-kolonna Porapak |
| --- | --- |

PC

Il-kolonna Porapak

Porapak N, 180/300 μm (50/80 malja), 610 mm tul × 2,16 mm ID irid jintuża’ u jkun kundizzjonat għal talanqas 12 h f’ 423 K (150 °C) permezz ta’ gass li jġorr qabel l-użu inizjali.

| MSC | Kolonna molekulari tal-passatur |
| --- | --- |

MSC

Kolonna molekulari tal-passatur

Tip 13X, 250/350 μm (45/60 malja), 1 220 mm tul × 2,16 mm ID irid jintuża’ u jkun kundizzjonat għal talanqas 12 h f’ 423 K (150 °C) b’gass li jġorr qabel l-użu inizjali.

| OV | Il-forn |
| --- | --- |

OV

Il-forn

Biex il-kolonni u l-valvs jinżammu f’temperatura stabbli għat-tħaddim ta' l-analizzatur, u biex il-kolonni jiġu kkundizzjonati f'423 K (150 °C).

| SLP | Ċirkuwitu elettriku tal-kampjun |
| --- | --- |

SLP

Ċirkuwitu elettriku tal-kampjun

Tul biżżejjed ta’ pajpijiet ta’ l-istainless steel biex jinkiseb madwar volum ta’ 1 cm3.

| P | Il-Pompa |
| --- | --- |

P

Il-Pompa

Biex iġġib il-kampjun għall-kromatografu tal-gass.

| D | Nixxiefa |
| --- | --- |

D

Nixxiefa

Nixxiefa li fiha passatur molekulari trid tintuża’ biex tneħħi l-ilma u kontaminanti oħra li jista’ jkun hemm fil-gass li jġorr.

| HC | Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma (FID) biex ikejjel il-konċentrazzjoni tal-metanu. |
| --- | --- |
| V1 | Valv ta’ l-injezzjoni tal-kampjun |

HC

Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma (FID) biex ikejjel il-konċentrazzjoni tal-metanu.

V1

Valv ta’ l-injezzjoni tal-kampjun

Biex jinjetta l-kampjun meħud mill-borża ta' kampjunar permezz ta’ SL tal-Figura 8. Irid ikollu volum tqil baxx, ma jnixxix gass, u jista' jissaħħan sa 423 K (150 °C).

| V3 | Valv li jagħżel |
| --- | --- |

V3

Valv li jagħżel

Biex jagħżel il-gass span, il-kampjun, jew l-ebda fluss.

| V2, V4, V5, V6, V7, V8 | Il-labra tal-valv |
| --- | --- |

V2, V4, V5, V6, V7, V8

Il-labra tal-valv

Biex tissettja l-flussi fis-sistema.

| R1, R2, R3 | Ir-regolatur tal-pressjoni |
| --- | --- |

R1, R2, R3

Ir-regolatur tal-pressjoni

Biex jikkontrolla l-flussi tal-fjuwil (= gass li jġorr), il-kampjun, u l-arja, rispettivament.

| FC | Fluss kapillari |
| --- | --- |

FC

Fluss kapillari

Biex jikkontrolla r-rata tal-fluss ta’ l-arja lejn l-FID

| G1, G2, G3 | Strument tal-kejl tal-pressjoni |
| --- | --- |

G1, G2, G3

Strument tal-kejl tal-pressjoni

Biex jikkontrolla l-flussi tal-fjuwil (= gass li jġorr), il-kampjun, u l-arja, rispettivament.

| F1, F2, F3, F4, F5 | Il-Filter |
| --- | --- |

F1, F2, F3, F4, F5

Il-Filter

Filters tal-metall miksija bil-ġir biex iżommu l-partikuli tal-ġebel milli jidħlu fil-pompa jew fl-istrument.

| FL1 | Miter tal-fluss |
| --- | --- |

FL1

Miter tal-fluss

Biex ikejjel ir-rata tal-fluss tal-bajpass tal-kampjun.

1.3.2.   Metodu tat-taljatur mhux tal-metanu (NMC, il-Figura 10)

It-taljatur jagħmel ossidazzjoni ta’ l-idrokarbons kollha barra s-CH4 għas-CO2 u l-H2O, sabiex permezz tal-mogħdija tal-kampjun mill-NMC jiġi ditektjat is-CH4 biss mill-FID. Jekk il-borża ta' kampjunar hi użata, sistema li ddawwar id-direzzjoni tal-fluss trid tiġi mwaħħla f’SL (ara l-paragrafu 1.2., il-Figura 8) li biha l-fluss jista’ jiġi mgħoddi b’mod alternattiv minn ġo jew madwar it-taljatur skond il-parti ta' fuq tal-Figura 10. Għall-kejl ta' l-NMHC, iż-żewġ valuri (HC u CH4) iridu jiġu osservati fuq l-FID u jiġu rekordjati. Jekk jintuża’ l-metodu ta’ integrazzjoni, irid jitwaħħal NMC bi dritt FID ieħor parallel ma' l-FID regolari għal ġol-HSL1 (ara l-paragrafu 1.2., il-Figura 8) skond il-parti t'isfel tal-Figura 10. Għall-kejl ta' l-NMHC, il-valuri taż-żewġ FID (HC u CH4) iridu jiġu osservati u rrekordjati.

It-taljatur irid ikun karatterizzat f' jew 'l fuq minn 600 K (327 °C) qabel ix-xogħol tat-test fir-rigward ta’ l-effetti katalitiċi tiegħu fuq il-valuri tas-CH4 u C2H6 f’H2O rappreżentattivi tal-kundizzjonijiet tal-kurrent ta' l-egżost. Il-punt meta tifforma n-nida u l-livell O2 tal-kurrent ta’ l-egżost li ttieħed il-kampjun tiegħu jrid ikun magħruf. Ir-rispons relattiv ta’ l-FID għas-CH4 irid ikun rekordjat (ara l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.2.).

Komponenti tal-Figura 10

| NMC | Taljatur mhux tal-metanu |
| --- | --- |

NMC

Taljatur mhux tal-metanu

Biex jagħmel ossidazzjoni ta’ l-idrokarbons kollha barra l-metanu.

| HC | Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma msaħħna (HFID) |
| --- | --- |

HC

Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma msaħħna (HFID)

Biex ikejjel il-konċentrazzjonijiet ta’ HC u tas-CH4. It-temperatura trid tinżamm f’453 K sa 473 K (180 °C sa 200 °C).

| V1 | Valv li jagħżel |
| --- | --- |

V1

Valv li jagħżel

Biex jagħżel kampjun, gass żero u gass span. V1 huwa identiku ma’ V2 tal-Figura 8.

| V2, V3 | Il-valv tas-solenojd |
| --- | --- |

V2, V3

Il-valv tas-solenojd

Biex jibbajpassja l-NMC

| V4 | Il-labra tal-valv |
| --- | --- |

V4

Il-labra tal-valv

Biex tibbilanċja l-fluss mill-NMC u l-bajpass.

| R1 | Regolatur tal-pressjoni |
| --- | --- |

R1

Regolatur tal-pressjoni

Biex jikkontrolla l-pressjoni fil-mogħdija ta' kampjunar u l-fluss lejn l-HFID. R1 huwa identiku ma’ R3 tal-Figura 8.

| FL1 | Il-miter tal-fluss |
| --- | --- |

FL1

Il-miter tal-fluss

Biex ikejjel ir-rata tal-fluss tal-bajpass tal-kampjun. FL1 huwa identiku ma’ FL1 tal-Figura 8.

2.   TELF FIL-KONĊENTRAZZJONI TAL-GASS TA’ L-EGŻOST U DETERMINAZZJONI TAL-PARTIKULI SEPARATI

2.1.   Introduzzjoni

Il-paragrafi 2.2., 2.3. u 2.4. u l-figuri 11 sa 22 fihom deskrizzjonijiet dettaljati tas-sistemi irrikkmandati li ttellef fil-konċentrazzjoni u dawk ta' kampjunar. Peress li diversi konfigurazzjonijiet jistgħu jagħtu riżultati ekwivalenti, m’hemmx għalfejn ikunu konformi eżatt ma’ dawn il-figuri. Komponenti addizzjonali bħal strumenti, valvs, solenojds, pompi u swiċċis jistgħu jintużaw biex jagħtu informazzjoni addizzjonali u jikkoordinaw il-funzjonijiet tas-sistemi tal-komponenti. Komponenti oħra li mhumiex meħtieġa biex iżommu l-preċiżjoni fuq xi sistemi, jistgħu jiġu esklużi jekk l-esklużjoni tagħhom hi bbażata fuq ġudizzju tajjeb ta’ l-inġinerija.

2.2.   Sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali

Sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni hi deskritta fil-figuri 11 sa 19 abbażi li ttellef fil-konċentrazzjoni ta’ parti mill-kurrent ta' l-egżost. Jista’ jsir qsim tal-kurrent ta’ l-egżost u l-proċess li ġej li ttellef fil-konċentrazzjoni jista' jsir permezz ta' tipi ta' sistemi differenti ta' telf fil-konċentrazzjoni. Għall-ġbir sussegwenti tal-partikuli separati, il-gass ta' l-egżost kollha li tilef fil-konċentrazzjoni jew porzjon biss mill-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jiġi mgħoddi lis-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (l-paragrafu 2.4., il-Figura 21). L-ewwel metodu hu referut bħala tip kampjunarju totali, it-tieni metodu bħal tip kampjunarju frazzjonali.

Il-kalkolazzjoni tal-proporzjon li ttellef fil-konċentrazzjoni jiddependi mit-tip ta’ sistema użata. It-tipi li ġejjin huma irrikkmandati:

Sistemi li jipproduċu veloċità kostanti (l-Figuri 11, 12)

B’dawn is-sistemi, il-fluss għal ġot-tubu tat-trasferiment hu mqabbel mal-fluss tal-massa ta' l-egżost fir-rigward tal-veloċità tal-gass u/jew tal-pressjoni, għalhekk teħtieġ fluss ta’ l-egżost mhux disturbat u uniformi fis-sonda ta' kampjunar. Dan normalment jinkiseb permezz ta’ riżonatur u tubu ‘l fuqu mill-ponta ta' kampjunar b’approċċ mexxej. Il-proporzjon maqsum imbagħad jiġi kkalkulat mill-valuri li jistgħu jiġu mkejla faċilment bħal dijametri tat-tubi. Għandu jkun innutat li l-isokinesis hi użata biss biex tqabbel il-kundizzjonijiet tal-fluss u mhux biex tqabbel id-daqs tad-distribuzzjoni. Din ta’ l-aħħar tipikament mhix meħtieġa, għaliex il-partikuli huma żgħar biżżejjed biex isegwu l-linji tal-kurrent tal-fluwidu.

Sistemi bil-fluss ikkontrollat bil-kejl tal-konċentrazzjoni (l-Figuri 13 sa 17)

B’dawn is-sistemi, kampjun jittieħed mill-kurrent tal-massa ta’ l-egżost billi jiġi aġġustat l-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-fluss ta' l-egżost totali li tilef fil-konċentrazzjoni. Il-proporzjon ta’ telf fil-konċentrazzjoni hu determinat mill-konċentrazzjoni tal-gassijiet li jintraċċaw, bħas-CO2 or NOx, li jiġru b’mod naturali fl-egżost tal-magna. Il-konċentrazzjonijiet fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni u fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni jiġu mkejla, filwaqt li l-konċentrazzjoni fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat tista’ tiġi mkejla jew direttament jew tiġi determinata mill-fluss tal-fjuwil u l-ekwazzjoni tal-bilanċ tal-karbonju, jekk il-kompożizzjoni tal-fjuwil tkun magħrufa. Is-sistemi li jistgħu jiġu kkontrollati mill-proporzjon li ttellef fil-konċentrazzjoni kkalkulat (il-Figuri 13, 14) jew bil-fluss għal ġot-tubu tat-trasferiment (il-Figuri 12, 13, 14).

Sistemi bil-fluss ikkontrollat bil-kejl tal-fluss (il-Figuri 18, 19)

B’dawn is-sistemi, kampjun jittieħed mill-kurrent tal-massa ta’ l-egżost billi jiġi ssettjat il-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-fluss ta’ l-egżost totali li tilef fil-konċentrazzjoni. Il-proporzjon li ttellef fil-konċentrazzjoni hu determinat mid-differenza taż-żewġ rati tal-fluss. Kalibrar preċiż tal-miters tal-fluss relattiv ma' xulxin hu meħtieġ, peress li d-daqs relattiv tar-rati taż-żewġ flussi jista' jwassal għal żbalji sinifikanti f'proporzjonijiet ogħla li ttellef fil-konċentrazzjoni (ta’ 15 u aktar). Il-kontroll tal-fluss hu sempliċi ħafna billi r-rata tal-fluss ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tinżamm kostanti u r-rata tal-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni tiġi varjata, jekk hemm bżonn.

Meta jintużaw sistemi li jitilfu fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali, trid tingħata attenzjoni biex jiġu evitati problemi li jista’ jkun hemm tat-telf tal-partikuli separati fit-tubu tat-trasferiment, billi jkun assigurat li jittieħed kampjun rappreżentattiv mill-egżost tal-magna, u d-determinazzjoni tal-proporzjon maqsum. Is-sistemi deskritti jagħtu attenzjoni għal dawn iż-żoni kritiċi.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP għall-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT minn ġot-tubu tat-trasferiment TT permezz tas-sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti ISP. Id-differenza fil-pressjoni tal-gass ta' l-egżost bejn il-pajp ta' l-egżost u d-daħla għas-sonda hi mkejla bil-mekkaniżmu li jaqleb il-pressjoni minn mezz għall-ieħor DPT. Dan is-sinjal hu trażmess lejn il-kontrollur tal-fluss FC1 li jikkontrolla l-blower li tiġbed SB biex iżomm differenza fil-pressjoni ta' żero fit-tarf tas-sonda. Taħt dawn il-kundizzjonijiet, il-veloċitajiet tal-gass ta’ l-egżost fl-EP u fl-ISP huma identiċi, u l-fluss minn ġol-ISP u mit-TT huwa frazzjoni kostanti (maqsuma) tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost. Il-proporzjon maqsum hu determinat mill-erjas kross sezzjonali ta' l-EP u l-ISP. Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni hi mkejla permezz ta' mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM1. Il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat mir-rata tal-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-proporzjon maqsum.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP għall-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT minn ġot-tubu tat-trasferiment TT permezz tas-sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti ISP. Id-differenza fil-pressjoni tal-gass ta' l-egżost bejn il-pajp ta' l-egżost u d-daħla għas-sonda hi mkejla bil-mekkaniżmu li jaqleb il-pressjoni minn mezz għall-ieħor DPT. Dan is-sinjal hu trażmess lejn il-kontrollur tal-fluss FC1 li jikkontrolla l-blower tal-pressjoni PB biex iżomm differenza fil-pressjoni ta' żero fit-tarf tas-sonda Dan jista’ jsir billi tittieħed frazzjoni żgħir ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni li r-rata tal-fluss tagħha ġiet imkejla diġa’ bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM1, u ġiet mgħoddija lejn it-TT permezz ta' apertura pnewmatika. Taħt dawn il-kundizzjonijiet, il-veloċitajiet tal-gass ta’ l-egżost fl-EP u fl-ISP huma identiċi, u l-fluss mill-ISP u mit-TT huwa frazzjoni kostanti (maqsuma) tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost. Il-proporzjon maqsum jiġi determinat mill-erjes kross sezzjonali ta’ l-EP u ta’ l-ISP. L-arja li titlef fil-konċentrazzjoni tinġibed minn ġod-DT permezz ta' blower li jiġbed SB, u r-rata tal-fluss tiġi mkejla bl-FM1 fid-daħla tad-DT. Il-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni jiġi kkalkulat mir-rata tal-fluss ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni u l-proporzjon maqsum.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP għal ġol-mina DT permezz tas-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu tat-trasferiment TT. Il-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa (CO2 jew NOx) jiġu mkejla fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat u li tilef fil-konċentrazzjoni kif ukoll fl-arja li titlef fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) tal-gass ta’ l-egżost EGA. Dawn is-sinjali huma trażmessi lejn il-kontrollur tal-fluss FC2 li jikkontrolla jew il-blower tal-pressjoni PB jew il-blower li tiġbed SB biex iżomm il-firda ta’ l-egżost mixtieqa u l-proporzjon ta’ telf fil-konċentrazzjoni fid-DT. Il-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni jiġi kkalkulat mill-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, il-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT permezz tas-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu tat-trasferiment TT. Il-konċentrazzjonijiet tas-CO2 jiġu mkejla fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni u fl-arja li titlef fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) tal-gass ta’ l-egżost EGA. Is-sinjali tas-CO2 u tal-fluss tal-fjuwil GFUEL huma trażmessi jew lejn il-kontrollur tal-fluss FC2, jew lejn il-kontrollur tal-fluss FC3 tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (ara l-Figura 21). FC2 jikkontrolla l-blower tal-pressjoni PB, FC3 il-pompa ta' kampjunar P (ara l-Figura 21), b’hekk jaġġustaw il-flussi fi u barra mis-sistema sabiex iżommu l-firda mixtieqa ta’ l-egżost u l-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni f’DT. Il-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni jiġi kkalkulat mill-konċentrazzjonijiet CO2 u GFUEL billi jużaw is-suppożizzjoni tal-bilanċ tal-karbonju.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina li titlef fil-konċentrazzjoni DT permezz tas-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu tat-trasferiment TT minħabba l-pressjoni negattiva maħluqa mill-venturi VN f’DT. Ir-rata tal-fluss tal-gass minn ġo TT tiddependi mill-iskambju tal-momentum fiż-żona tal-venturi, u hi għalhekk affettwata mit-temperatura assoluta tal-gass fil-ħruġ tat-TT. Għalhekk, l-egżost maqsum għal rata tal-fluss partikolari fil-mina mhux kostanti, u l-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni f’tagħbija baxxa hu ftit aktar baxx milli f’tagħbija għolja. Il-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa (CO2 jew NOx) huma mkejla fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, il-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) EGA, u l-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat mill-valuri hekk imkejla.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP għal ġol-mina DT permezz tas-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu tat-trasferiment TT permezz ta’ dak li jiddividi l-fluss li fih sett ta’ fetħiet jew venturi. L-ewwel wieħed (FD1) jinsab fl-EP, it-tieni wieħed (FD2) fit-TT. Barra minn hekk, żewġ valvs li jikkontrollaw il-pressjoni (PCV1 u PCV2) huma meħtieġa biex iżommu firda ta’ l-egżost kostanti billi jikkontrollaw il-pressjoni fuq wara fl-EP u l-pressjoni fid-DT. Il-PCV1 tinsab ‘l isfel minn SP fl-EP, PCV2 bejn il-blower tal-pressjoni PB u DT. Il-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa (CO2 jew NOx) huma mkejla fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, il-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, u l-arja li tilfet fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) tal-gass ta’ l-egżost EGA. Huma meħtieġa biex jiċċekkjaw il-qsim ta’ l-egżost, u jistgħu jintużaw biex jaġġustaw il-PCV1 u l-PCV2 għall-kontroll preċiż tal-qsim. Il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat mill-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat hu trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT minn ġot-tubu TT permezz ta’ dak li jiddividi l-fluss FD3 li hu magħmul minn numru ta' tubi ta' l-istess dimensjonijiet (l-istess dijametru, tul u redjus tal-liwi) mwaħħal fl-EP. Il-gass ta’ l-egżost minn wieħed minn dawn it-tubi jiġi mwassal lejn id-DT, u l-gass ta’ l-egżost mill-bqija tat-tubi jiġi mgħoddi miċ-ċejmber niedja DC. Għalhekk, il-qasma fl-egżost hi determinata min-numru totali ta’ tubi. Kontrol kostanti tal-qsim jeħtieġ differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn DC u l-iżbokk ta’ TT, li hu mkejjel ta’ mekkaniżmu DPT li jbiddel il-pressjoni min-naħa għall-oħra. Differenza fil-pressjoni ta’ żero tinkiseb billi tiġi injettata arja friska fid-DT fl-iżbokk ta’ TT. Il-konċentrazzjonijiet tal-gass ta’ l-egżost li jintraċċa (CO2 jew NOx)huma mkejla fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, il-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) tal-gass ta’ l-egżost EGA. Huma meħtieġa biex jiċċekkjaw il-qasma fl-egżost u jistgħu jintużaw biex jikkontrollaw ir-rata tal-fluss ta' l-arja li tinjetta għall-kontroll preċiż tal-qsim. Il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat mill-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina li titlef fil-konċentrazzjoni DT minn ġos-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu li jittrasferixxi TT. Il-fluss totali minn ġol-mina hu aġġustat bil-kontrollur tal-fluss FC3 u l-pompa ta' kampjunar P tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (ara l-Figura 18). Il-fluss ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni hi kkontrollata mill-kontrollur tal-fluss FC2, li jista' juża’ GEXHW, GAIRW, jew GFUEL bħala sinjali ta' kmand, għall-qsim mixtieq fl-egżost. Il-fluss tal-kampjun fid-DT huwa d-differenza bejn il-fluss totali u l-fluss ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni. Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni hi mkejla bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM1, ir-rata totali tal-fluss bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM3 tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (ara l-Figura 21). Il-proporzjon ta’ telf fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat minn dawn iż-żewġ rati tal-fluss.

Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT minn ġos-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu li jitrasferixxi TT. Il-qsim fl-egżost u l-fluss f’DT hu kkontrollat mill-kontrollur tal-fluss FC2 li jaġġusta l-flussi (jew il-veloċitajiet) tal-blower tal-pressjoni PB u l-blower li tiġbed SB, skond il-bżonn. Dan jista’ jsir peress li l-kampjun meħud permezz tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati jiġi ritornat f’DT. GEXHW, GAIRW, jew GFUEL jistgħu jintużaw bħala sinjali ta’ kmand għal FC2. Ir-rata tal-fluss li titlef fil-konċentrazzjoni hi mkejla bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM1, il-fluss totali bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM2. Il-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat minn dawn iż-żewġ rati tal-fluss.

2.2.1.   Komponenti tal-Figuri 11 sa 19

| EP | Il-pajp ta’ l-egżost |
| --- | --- |

EP

Il-pajp ta’ l-egżost

Il-pajp ta’ l-egżost jista’ jkun insulat. Biex titnaqqas l-inerzja termali tal-pajp ta’ l-egżost hu rrikkmandat li jintuża’ proporzjon tal-ħxuna għad-dijametru ta' 0.015 jew inqas. L-użu ta’ sezzjonijiet flessibbli jrid ikun limitat għall-proporzjon tat-tul għad-dijametru ta’ 12 jew inqas. Il-kisriet iridu jiġu minimizzati biex inaqqsu d-depożizzjoni ta' l-inerzja. Jekk is-sistema tinkludi sajlenser tas-sodda tat-test is-sajlenser jista’ jkun insulat ukoll.

Għal sistema li tipproduċi veloċità kostanti, il-pajp ta’ l-egżost ma jridx ikun fih elbows, kisriet u bidliet f’daqqa tad-dijametru għal talanqas 6 dijametri tal-pajp ‘il fuq u 3 dijametri tal-pajp ‘l isfel mit-tarf tas-sonda. Il-veloċità tal-gass fiż-żona ta' kampjunar trid tkun ogħla minn 10 m/s ħlief fil-mod meta tkun qed taħdem mhux fuq ger. L-oxxillazzjonijiet fil-pressjoni tal-gass ta’ l-egżost m'għandhomx jeċċedu ± 500 Pa bħala medja. Kull pass biex jitnaqqsu l-oxxillazzjonijiet fil-pressjoni lil hemm mill-użu ta’ sistema ta’ l-egżost tat-tip tax-xażi (inkluż salejner u mekkaniżmi li jagħmlu trattament wara) m’għandux jibdel il-mod kif taħdem il-magna u lanqas joħloq depożizzjoni tal-partikuli separati.

Għal sistemi mingħajr sonda li tipproduċi veloċità kostanti, hu rrikkmandat li jkun hemm pajp dritt ta’ 6 dijametri tal-pajp ‘il fuq u 3 dijametri tal-pajp ‘l isfel mit-tarf tas-sonda.

| SP | Sonda ta' kampjunar (l-Figuri 10, 14, 15, 16, 18, 19) |
| --- | --- |

SP

Sonda ta' kampjunar (l-Figuri 10, 14, 15, 16, 18, 19)

Id-dijametru minimu fuq ġewwa jrid ikun 4 mm. Il-proporzjon tad-dijametru minimu bejn il-pajp ta’ l-egżost u s-sonda jrid ikun 4. Is-sonda trid tkun tubu miftuħ li jħares ‘l fuq fil-linja tan-nofs tal-pajp ta’ l-egżsot, jew sonda b’diversi toqob kif deskritta taħt SP 1 fil-paragrafu 1.2.1., il-Figura 5.

| ISP | Sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti (l-Figuri 11, 12) |
| --- | --- |

ISP

Sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti (l-Figuri 11, 12)

Is-sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti trid tiġi mwaħħla tħares ‘il fuq fil-linja tan-nofs tal-pajp ta’ l-egżost fejn il-kundizzjonijiet tal-fluss fil-paragrafu EP jintlaħqu, u ddisinjata biex tagħti kampjun proporzjonali tal-gass ta’ l-egżost mhux ipproċessat. Id-dijametru minimu fuq ġewwa jrid ikun 12-il mm.

Sistema li tikkontrolla hi meħtieġa biex taqsam l-egżost li jipproduċi veloċità kostanti billi żżomm differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn EP u ISP. Taħt dawn il-kundizzjonijiet il-veloċitajiet tal-gass ta’ l-egżost fl-EP u fl-ISP huma identiċi u l-fluss tal-piż minn ġo ISP huwa frazzjoni kostanti tal-fluss tal-gass ta' l-egżost. L-ISP irid ikun imqabbad ma’ mekkaniżmu li jbiddel id-differenza fil-pressjoni DPT min-naħa għall-oħra. Il-kontroll biex jagħti differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn l-EP u l-ISP isir bil-kontrollur tal-fluss FC1.

| FD1, FD2 | Dak li jiddividi l-fluss (il-Figura 16) |
| --- | --- |

FD1, FD2

Dak li jiddividi l-fluss (il-Figura 16)

Sett ta’ venturi jew fetħiet huma mwaħħla fil-pajp ta' l-egżost EP u fit-tubu tat-trasferiment TT, rispettivament, biex jagħtu kampjun proporzjonali tal-gass ta' l-egżost mhux proċessat. Sistema ta’ kontroll magħmula minn żewġ valvs li jikkontrollaw il-pressjoni PCV1 u PCV2 hi meħtieġa għall-qsim proporzjonali billi tikkontrolla l-pressjonijiet f'EP u f’DT.

| FD3 | Dak li jiddividi l-fluss (il-Figura 17) |
| --- | --- |

FD3

Dak li jiddividi l-fluss (il-Figura 17)

Sett ta’ tubi (unità b’diversi tubi) hu mwaħħal fil-pajp ta’ l-egżost EP biex jagħti kampjun proporzjonali tal-gass ta’ l-egżost mhux proċessat. Wieħed mit-tubi jgħaddi l-gass ta’ l-egżost lejn il-mina li titlef fil-konċentrazzjoni DT, filwaqt li t-tubi l-oħra joħorġu l-gass ta’ l-egżost lejn iċ-ċejmber nieda DC. It-tubi jrid ikollhom l-istess dimensjonijiet (l-istess dijametru, tul, redjus tal-liwi), sabiex il-qsim ta’ l-egżost jiddependi fuq in-numru totali ta’ tubi. Hi meħtieġa sistema li tikkontrolla għat-taqsim proporzjonali billi żżomm differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn il-ħruġ ta’ l-unità b’diversi tubi għal ġo DC u l-ħruġ ta’ TT. Taħt dawn il-kundizzjonijiet, il-veloċitajiet tal-gass ta’ l-egżost f’EP u f’FD3 huma proporzjonali, u l-fluss TT huwa frazzjoni kostanti tal-fluss tal-gass ta' l-egżost. Iż-żewġ punti jridu jiġu mqabbda ma’ mekkaniżmu DPT li jgħaddi d-differenza fil-pressjoni min-naħa għall-oħra. Il-kontroll biex jagħti differenza fil-pressjoni ta’ żero jsir bil-kontrollur tal-fluss FC1.

| EGA | L-analizzatur tal-gass ta’ l-egżost (il-Figuri 13, 14, 15, 16, 17) |
| --- | --- |

EGA

L-analizzatur tal-gass ta’ l-egżost (il-Figuri 13, 14, 15, 16, 17)

Jistgħu jintużaw analizzaturi tas-CO2 jew l-NOx (bil-metodu tal-bilanċ tal-karbonju CO2 biss). L-analizzaturi jridu jiġu kalibrati bħall-analizzaturi għall-kejl ta’ l-emissjonijiet gassużi. Jista’ jintuża’ analizzatur wieħed jew diversi analizzaturi biex jiġu determinati d-differenzi fil-konċentrazzjoni. Il-preċiżjoni tas-sistemi li jkejlu trid tkun tali li l-preċiżjoni ta’ GEDFW,i hi sa mhux aktar minn ± 4 fil-mija.

| TT | Tubu li jittrasferixxi (l-Figuri 11 sa 19) |
| --- | --- |

TT

Tubu li jittrasferixxi (l-Figuri 11 sa 19)

It-tubu li jittrasferixxi jrid:

| — | Qasir kemm jista’ jkun, iżda mhux aktar twil minn 5 m. |
| --- | --- |

—

Qasir kemm jista’ jkun, iżda mhux aktar twil minn 5 m.

| — | Ugwali għal jew akbar mid-dijametru tas-sonda, iżda mhux aktar minn 25 mm fid-dijametru. |
| --- | --- |

—

Ugwali għal jew akbar mid-dijametru tas-sonda, iżda mhux aktar minn 25 mm fid-dijametru.

| — | Joħroġ fuq il-linja tan-nofs tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni u jipponta ‘l isfel. |
| --- | --- |

—

Joħroġ fuq il-linja tan-nofs tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni u jipponta ‘l isfel.

Jekk it-tubu hu twil 1 metru jew inqas, irid ikun insulat b’materjal b’konduttività termali massima ta’ 0.05 W/m * K bi ħxuna radjali ta’ l-insulazzjoni li tikkorrispondi għad-dijametru tas-sonda. Jekk it-tubu hu itwal minn 1 metru, irid ikun insulat u msaħħan għal temperatura minima tal-ħajt ta’ 523 K (250 °C).

| DPT | Mekkaniżmu li jbiddel id-differenza fil-pressjoni min-naħa għall-oħra (l-Figuri 11, 12, 17) |
| --- | --- |

DPT

Mekkaniżmu li jbiddel id-differenza fil-pressjoni min-naħa għall-oħra (l-Figuri 11, 12, 17)

Il-mekkaniżmu li jbiddel id-differenza fil-pressjoni min-naħa għall-oħra jrid ikollu firxa ta’ ± 500 Pa jew inqas.

| FC1 | Il-kontrollur tal-fluss (il-Figuri 11, 12, 17) |
| --- | --- |

FC1

Il-kontrollur tal-fluss (il-Figuri 11, 12, 17)

Għal sistemi li jipproduċu veloċità kostanti (l-figuri 11, 12), kontrollur tal-fluss hu meħtieġ biex iżomm differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn l-EP u l-ISP. L-aġġustament jista' jsir billi:

| (a) | tiġi kkontrollata l-veloċità jew il-fluss tal-blower li jiġbed SB u l-veloċità jew il-fluss tal-blower tal-pressjoni PB tinżamm kostanti waqt kull mod (il-Figura 11)
  jew |
| --- | --- |

(a)

tiġi kkontrollata l-veloċità jew il-fluss tal-blower li jiġbed SB u l-veloċità jew il-fluss tal-blower tal-pressjoni PB tinżamm kostanti waqt kull mod (il-Figura 11)

jew

| (b) | billi tiġi aġġustata l-blower li tiġbed SB għall-fluss tal-piż kostanti tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni u jiġi kkontrollat il-fluss tal-blower tal-pressjoni PB, u għalhekk il-fluss ta’ l-egżost tal-kampjun f’post fit-tarf tat-tubu tat-trasferiment TT (il-Figura 12). |
| --- | --- |

(b)

billi tiġi aġġustata l-blower li tiġbed SB għall-fluss tal-piż kostanti tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni u jiġi kkontrollat il-fluss tal-blower tal-pressjoni PB, u għalhekk il-fluss ta’ l-egżost tal-kampjun f’post fit-tarf tat-tubu tat-trasferiment TT (il-Figura 12).

F’każ ta’ sistema bil-pressjoni kkontrollata l-iżball li jifdal fiċ-ċirkuwitu elettriku li jikkontrolla m'għandux jeċċedi ± 3 Pa. L-oxxillazzjonijiet tal-pressjoni fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni m'għandhomx jeċċedi ± 250 Pa bħala medja.

Għal sistema b’diversi tubi (l-Figura 17), jeħtieġ kontrollur tal-fluss biex jinqasam b’mod proporzjonali l-egżost biex iżomm differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn il-ħruġ ta' l-unità b'diversi tubi u l-ħruġ tat-TT. L-aġġustament isir billi tiġi kkontrollata r-rata tal-fluss ta’ l-arja ta’ l-injezzjoni fid-DT fil-ħruġ tat-TT.

| PCV1, PCV2 | Valv li jikkontrolla l-pressjoni (l-Figura 16) |
| --- | --- |

PCV1, PCV2

Valv li jikkontrolla l-pressjoni (l-Figura 16)

Żewġ valvs li jikkontrollaw il-pressjoni huma meħtieġa għas-sistemi taż-żewġ venturi/ żewġ fetħiet għall-qsim proporzjonali tal-fluss billi jikkontrollaw il-pressjoni fuq wara ta’ l-EP u l-pressjoni fid-DT. Il-valvs iridu jkunu mqiegħda ‘l isfel minn SP f’EP u bejn PB u DT.

| DC | Ċejmber niedja (l-Figura 17) |
| --- | --- |

DC

Ċejmber niedja (l-Figura 17)

Ċejmber niedja trid tiġi mwaħħla fil-ħruġ ta' l-unità b'diversi tubi biex tnaqqas l-oxxillazzjonijiet tal-pressjoni fil-pajp ta' l-egżost EP.

| VN | Venturi (l-Figura 15) |
| --- | --- |

VN

Venturi (l-Figura 15)

Venturi jiġi mwaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT biex joħloq pressjoni negattiva fejn hemm il-ħruġ tat-tubu li jitrasferixxi TT. Ir-rata tal-fluss tal-gass minn TT hi determinata permezz tal-bdil fil-momentum fejn hemm il-venturi, u hi bażikament proporzjonali mar-rata tal-fluss tal-blower tal-pressjoni PB li jwassal għal proporzjon kostanti tat-telf fil-konċentrazzjoni. Peress li l-bdil fil-momentum hu affettwat mit-temperatura fil-ħruġ ta’ TT u d-differenza fil-pressjoni bejn EP u DT, il-proporzjon proprja tat-telf fil-konċentrazzjoni hu ftit inqas f’tagħbija baxxa milli f'tagħbija għolja.

| FC2 | Kontrollur tal-fluss (il-Figuri 13, 14, 18, 19; mhux obbligatorji) |
| --- | --- |

FC2

Kontrollur tal-fluss (il-Figuri 13, 14, 18, 19; mhux obbligatorji)

Kontrollur tal-fluss jista’ jintuża’ biex jikkontrolla l-fluss tal-blower tal-pressjoni PB u/jew il-blower li jiġbed SB. Jista’ jkun imqabbad ma’ l-arja ta’ l-egżost, li tidħol, jew mas-sinjali tal-fluss tal-fjuwil u/jew mas-sinjali differenti tas-CO2 jew l-NOx.

Meta tkun qed tintuża’ fornitura ta’ l-arja taħt pressjoni (l-Figura 18), FC2 jikkontrolla l-fluss ta’ l-arja direttament.

| FM1 | Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figuri 11, 12, 18, 19) |
| --- | --- |

FM1

Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figuri 11, 12, 18, 19)

Miter tal-gass jew xi strumentazzjoni oħra tal-fluss biex tkejjel il-fluss ta’ l-arja li tilef fil-konċentrazzjoni. FM1 mhux obbligatorju jekk il-blower tal-pressjoni PB hu kalibrat biex ikejjel il-fluss.

| FM2 | Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figura 19) |
| --- | --- |

FM2

Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figura 19)

Miter tal-gass jew xi strumentazzjoni oħra tal-fluss biex tkejjel il-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni. FM2 mhux obbligatorju jew il-blower li jiġbed SB hu kkalibrat biex ikejjel il-fluss.

| PB | Il-blower tal-pressjoni (l-Figuri 11, 12, 13, 14, 15, 16, 19) |
| --- | --- |

PB

Il-blower tal-pressjoni (l-Figuri 11, 12, 13, 14, 15, 16, 19)

Biex jikkontrolla r-rata tal-fluss ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, PB jista’ jiġi mqabbad mal-kontrolluri tal-fluss FC1 jew FC2. PB mhux meħtieġ meta jintuża’ valv forma ta’ farfett. PB jista’ jintuża’ biex ikejjel il-fluss ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, jekk ikun ikkalibrat.

| SB | Blower li jiġbed (il-Figuri 11, 12, 13, 16, 17, 19) |
| --- | --- |

SB

Blower li jiġbed (il-Figuri 11, 12, 13, 16, 17, 19)

Għal sistemi ta' kampjunar frazzjonali biss. SB jista’ jintuża’ biex ikejjel il-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, jekk ikun ikkalibrat.

| DAF | Filter ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni (l-Figuri 11 sa 19) |
| --- | --- |

DAF

Filter ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni (l-Figuri 11 sa 19)

Hu rrikkmandat li l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni tkun iffiltrata u l-faħam mibrux biex jiġu eliminati l-idrokarbons fl-isfond. Fuq talba tal-fabbrikanti tal-magna l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni jrid jittieħed kampjun tagħha skond il-prassi ta’ inġinerija tajba biex ikunu determinati l-livelli ta' partikuli separati fl-isfond, li jistgħu jitnaqqsu mill-valuri mkejla fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni.

| DT | Mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (l-Figuri 11 sa 19) |
| --- | --- |

DT

Mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (l-Figuri 11 sa 19)

Il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni:

| — | trid tkun twila biżżejjed biex toħloq taħlit komplut ta’ l-egżost u ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni taħt kundizzjonijiet tal-fluss turbolenti; |
| --- | --- |

—

trid tkun twila biżżejjed biex toħloq taħlit komplut ta’ l-egżost u ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni taħt kundizzjonijiet tal-fluss turbolenti;

| — | trid tkun magħmula mill-istainless steel bi:






  — | proporzjon ta’ ħxuna/dijametru ta’ 0.025 jew inqas għall-mini fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni b’dijametri fuq ġewwa akbar minn 75 mm; |
| --- | --- | --- |

—

trid tkun magħmula mill-istainless steel bi:

—

proporzjon ta’ ħxuna/dijametru ta’ 0.025 jew inqas għall-mini fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni b’dijametri fuq ġewwa akbar minn 75 mm;

| — | ħxuna nominali ta’ mhux inqas minn 1.5 mm għall-mini fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni b’dijametri fuq ġewwa li huma ugwali għal jew inqas minn 75 mm; |
| --- | --- |

—

ħxuna nominali ta’ mhux inqas minn 1.5 mm għall-mini fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni b’dijametri fuq ġewwa li huma ugwali għal jew inqas minn 75 mm;

| — | trid tkun talanqas 75 mm fid-dijametru għat-tip kampjunarju frazzjonali; |
| --- | --- |

—

trid tkun talanqas 75 mm fid-dijametru għat-tip kampjunarju frazzjonali;

| — | hu rrikkmandat li tkun talanqas 25 mm fid-dijametru għat-tip kampjunarju totali; |
| --- | --- |

—

hu rrikkmandat li tkun talanqas 25 mm fid-dijametru għat-tip kampjunarju totali;

| — | tista’ tiġi msaħħna għal mhux aktar minn 325 K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta’ tisħin dirett jew permezz ta’ tisħin minn qabel ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta’ l-arja ma teċċedix it-325 K (52 °C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina li titlef fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

tista’ tiġi msaħħna għal mhux aktar minn 325 K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta’ tisħin dirett jew permezz ta’ tisħin minn qabel ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta’ l-arja ma teċċedix it-325 K (52 °C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina li titlef fil-konċentrazzjoni;

| — | tista’ tkun insulata. |
| --- | --- |

—

tista’ tkun insulata.

L-egżost tal-magna jista' jiġi mħallat sew ma’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni. Għal sistemi ta' kampjunar frazzjonali, il-kwalità tat-taħlit trid tiġi ċċekkjata wara li jibdew jaħdmu permezz ta' profil CO2 tal-mina bil-magna taħdem (talanqas erba' punti tal-kejl imqassma ndaqs 'il bogħod minn xulxin). Jekk ikun hemm bżonn, tista’ tintuża’ fetħa għat-taħlit.

Nota: Jekk it-temperatura ambjentali fil-viċinanza tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (DT) hi taħt il-293 K (20 °C), għandhom jittieħdu prekawzjonijiet biex jiġi evitat it-telf tal-partikuli fuq il-ħitan friski tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni. Għalhekk, hu rrikkmandat li l-mina tiġi msaħħna u/jew insulata fil-limiti mogħtija hawn fuq.

F’tagħbijiet għolja tal-magna, il-mina tista’ tiġi mkessħa permezz ta’ mezzi mhux aggressivi bħal fann li jiċċirkola, sakemm it-temperatura tal-mezz li jkessaħ mhix taħt il-293 K (20 °C).

| HE | Skambjatur tas-sħana (l-Figuri 16, 17) |
| --- | --- |

HE

Skambjatur tas-sħana (l-Figuri 16, 17)

L-iskambjatur tas-sħana jrid ikun jiflaħ biżżejjed biex iżomm it-temperatura fid-daħla tal-blower li jiġbed SB sa mhux aktar minn ± 11K tat-temperatura tat-tħaddim medja waqt it-test.

2.3.   Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ

Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni hi deskritta fil-Figura 20 abbażi tat-telf fil-konċentrazzjoni ta’ l-egżost totali permezz tal-kunċett tas-CVS (Teħid ta’ kampjuni Kostanti tal-Volum). Il-volum totali tat-taħlita ta’ l-egżost u ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni jrid jitkejjel. Tista’ tintuża’ jew sistema PDP jew CFV.

Għall-ġbir sussegwenti tal-partikuli separate, kampjun tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jiġi mgħoddi fis-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (l-paragrafu 2.4., il-Figuri 21 u 22). Jekk dan isir direttament, ikun magħruf bħala telf fil-konċentrazzjoni waħdieni. Jekk il-kampjun jitlef fil-konċentrazzjoni darb’oħra fil-mina l-oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni, ikun magħruf bħala telf fil-konċentrazzjoni doppju. Dan hu utli, jekk ir-rekwiżit tat-temperatura tal-wiċċ tal-filter ma tistax tintlaħaq b’telf fil-konċentrazzjoni waħdieni. Għalkemm parzjalment sistema li titlef fil-konċentrazzjoni, is-sistema li titlef fil-konċentrazzjoni doppja hi deskritta bħala modifikazzjoni tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati fil-paragrafu 2.4., il-Figura 22, peress li għandha ħafna mill-partijiet bħas-sistema tipika ta' kampjunar tal-partikuli separati.

L-ammont totali tal-gass ta' l-egżost mhux proċessat jiġi mħallat fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT ma' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni. Ir-rata tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni hi mkejla jew permezz ta’ Pompa b’Ċaqliq Pożittiv PDP jew permezz ta’ Venturi bil-Fluss Kritiku CFV. Skambjatur tas-sħana HE jew kumpens tal-fluss elettroniku EFC jista’ jintuża’ għat-teħid proporzjonali tal-kampjuni tal-partikuli separati u biex ikun determinat il-fluss. Peress li d-determinazzjoni tal-piż tal-partikuli separati hi bbażata fuq il-fluss totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, il-proporzjon ta’ telf fil-konċentrazzjoni mhux meħtieġ li jiġi kkalkulat.

2.3.1.   Komponenti tal-Figura 20

| EP | Il-pajp ta’ l-egżost |
| --- | --- |

EP

Il-pajp ta’ l-egżost

It-tul tal-pajp ta’ l-egżost mill-ħruġ tal-manifold ta’ l-egżost tal-magna, l-iżbokk tat-turboċarġer jew il-mekkaniżmu li jagħmel trattament wara sal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni m'għandux ikun iktar minn 10 m. Jekk il-pajp ta' l-egżost 'l isfel fil-manifold ta' l-egżost tal-magna, l-iżbokk tat-turboċarger jew il-mekkaniżmu li jagħmel trattament wara jeċċedi 4 m fit-tul, imbagħad it-tubi kollha itwal minn 4 m iridu jiġu insulati, barra minn miter tad-duħħan li jkun ‘l ġewwa, jekk jintuża’. Il-ħxuna radjali ta’ l-insulazzjoni trid tkun talanqas 25 mm. Il-konduttività termali tal-materjal ta’ l-insulazzjoni jrid ikollu valur mhux akbar minn 0.1 W/mK imkejjel f'673 K. Biex titnaqqas l-inerzja termali tal-pajp ta' l-egżost proporzjon tal-ħxuna għad-dijametru ta' 0.015 jew inqas hu rrikkmandat. L-użu ta’ sezzjonijiet flessibbli jrid ikun limitat għall-proporzjon tat-tul għad-dijametru ta’ 12 jew inqas.

| PDP | Pompa biċ-ċaqliq pożittiv |
| --- | --- |

PDP

Pompa biċ-ċaqliq pożittiv

Il-miters PDP tal-fluss ta’ l-egżost totali li tilef fil-konċentrazzjoni min-numru ta’ dawrien tal-pompa u l-pompa taċ-ċaqliq. Il-pressjoni fuq wara tas-sistema ta’ l-egżost ma tridx titniżżel b’mod artifiċjali mill-PDP jew mis-sistema tad-dħul ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni. Pressjoni fuq wara ta’ l-egżost statika bis-sistema PDP taħdem trid tibqa’ sa mhux aktar minn ± 1,5 kPa tal-pressjoni statika mkejla mingħajr konnessjoni mal-PDP f’veloċità u tagħbija tal-magna identiċi. It-temperatura tat-taħlita tal-gass eżatt qabel il-PDP trid tkun sa mhux aktar minn ± 6 K tat-temperatura tat-tħaddim medja osservata waqt it-test, meta ma jintużax kumpens tal-fluss. Il-kumpens għall-fluss jista’ jintuża’ biss jekk it-temperatura fid-daħla tal-PDP ma teċċedix it-323 K (50 °C).

| CFV | Venturi bil-fluss kritiku |
| --- | --- |

CFV

Venturi bil-fluss kritiku

Is-CFV tkejjel il-fluss totali ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni billi żżomm il-fluss f'kundizzjonijiet ċowkjati (fluss kritiku). Pressjoni statika fuq wara ta' l-egżost imkejla permezz tas-sistema CFV taħdem trid tibqa' sa mhux aktar minn ± 1,5 kPa tal-pressjoni statika mkejla mingħajr konnessjoni mas-CFV f’veloċità u tagħbija tal-magna identiċi. It-temperatura tat-taħlita tal-gass eżatt quddiem is-CFV trid tibqa’ sa mhux aktar minn ± 11 K tat-temperatura medja tat-tħaddim osservata waqt it-test, meta ma jintuża’ l-ebda kumpens għall-fluss.

| HE | Skambjatur tas-sħana (mhux obbligatorju, jekk jintuża’ EFC) |
| --- | --- |

HE

Skambjatur tas-sħana (mhux obbligatorju, jekk jintuża’ EFC)

L-iskambjatur tas-sħana jrid ikun jiflaħ biżżejjed biex iżomm it-temperatura fil-limiti meħtieġa t’hawn fuq.

| EFC | Kumpens għall-fluss elettroniku (mhux obbligatorju, jekk jintuża’ HE) |
| --- | --- |

EFC

Kumpens għall-fluss elettroniku (mhux obbligatorju, jekk jintuża’ HE)

Jekk it-temperatura fid-daħla ta’ jew il-PDP jew is-CFV ma tinżammx fil-limiti dikjarati hawn fuq, sistema tal-kumpens tal-fluss hi meħtieġa għall-kejl kontinwu tar-rata tal-fluss u l-kontroll tat-teħid ta' kampjuni proporzjonali fis-sistema tal-partikuli separati. Għal dak il-għan, is-sinjali tar-rata tal-fluss imkejla kontinwament jintużaw biex jikkoreġu r-rata tal-fluss tal-kampjun mill-filters tal-partikuli separati tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (ara l-paragrafu 2.4., il-Figuri 21, 22), skond il-bżonn.

| DT | Il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni |
| --- | --- |

DT

Il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni

Il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni

| — | trid tkun żgħira biżżejjed fid-dijametru li toħloq fluss turbolenti (Reynolds Numru akbar minn 4 000) u twila biżżejjed biex toħloq taħlit komplut ta’ l-egżost u ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni; tista' tintuża' fetħa għat-taħlit; |
| --- | --- |

—

trid tkun żgħira biżżejjed fid-dijametru li toħloq fluss turbolenti (Reynolds Numru akbar minn 4 000) u twila biżżejjed biex toħloq taħlit komplut ta’ l-egżost u ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni; tista' tintuża' fetħa għat-taħlit;

| — | tista' tkun talanqas 460 mm fid-dijametru b'sistema li titlef fil-konċentrazzjoni waħdanija; |
| --- | --- |

—

tista' tkun talanqas 460 mm fid-dijametru b'sistema li titlef fil-konċentrazzjoni waħdanija;

| — | tkun talanqas 210 mm fid-dijametru b’sistema doppja li titlef fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

tkun talanqas 210 mm fid-dijametru b’sistema doppja li titlef fil-konċentrazzjoni;

| — | tista’ tkun insulata. |
| --- | --- |

—

tista’ tkun insulata.

L-egżost tal-magna jrid jiġi mmexxi 'l isfel lejn il-punt fejn jiddaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni, u jitħallat sew.

Meta jintuża’ telf fil-konċentrazzjoni waħdieni, il-kampjun mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni jiġi trasferit lejn is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (l-paragrafu 2.4., il-Figura 21). Il-kapaċità tal-fluss tal-PDP jew tas-CFV trid tkun biżżejjed biex iżżomm l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni f’temperatura ta’ inqas minn jew daqs 325 K (52 °C) żatt qabel il-filter ewlieni tal-partikuli separati.

Meta jintuża' telf fil-konċentrazzjoni doppju, kampjun mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni jiġi trasferit lejn il-mina l-oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni fejn jitlef aktar mill-konċentrazzjoni tiegħu, u mbagħad jiġi mgħoddi mill-filters ta' kampjunar (l-paragrafu 2.4., il-Figura 22). Il-kapaċità tal-fluss tal-PDP jew tas-CFV trid tkun biżżejjed biex iżżomm il-kurrent ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni fid-DT f'temperatura ta' inqas minn jew daqs 464 K (191 °C) fiż-żona ta' kampjunar. Is-sistema l-oħra tat-telf fil-konċentrazzjoni trid tipprovdi biżżejjed arja oħra li titlef fil-konċentrazzjoni biex iżżomm il-kurrent ta’ l-egżost li tilef darbtejn fil-konċentrazzjoni f’temperatura ta’ inqas minn jew daqs 325 K (52 °C) eżatt qabel il-filter ewlieni tal-partikuli separati.

| DAF | Filter ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni |
| --- | --- |

DAF

Filter ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni

Hu rrikkmandat li l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni tiġi ffiltrata u l-faħam mibrux biex jiġu eliminati l-idrokarbons fl-isfond. Fuq talba tal-fabbrikanti tal-magni l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni jrid jittieħed kampjun tagħha skond il-prassi ta’ inġinerija tajba biex ikunu determinati l-livelli ta' partikuli separati fl-isfond, li jistgħu jitnaqqsu mill-valuri mkejla fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni.

| PSP | Sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati |
| --- | --- |

PSP

Sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati

Is-sonda hija l-paragrafu ewlieni tal-PTT u:

| — | trid tkun imwaħħla tħares ‘l fuq f’punt fejn l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni u l-gass ta’ l-egżost huma mħallta sew, jiġifieri fil-linja tan-nofs tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (DT) madwar 10 dijametri tal-mina 'l isfel mill-punt fejn l-egżost jidħol fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

trid tkun imwaħħla tħares ‘l fuq f’punt fejn l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni u l-gass ta’ l-egżost huma mħallta sew, jiġifieri fil-linja tan-nofs tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (DT) madwar 10 dijametri tal-mina 'l isfel mill-punt fejn l-egżost jidħol fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni;

| — | irid ikollha dijametru fuq ġewwa ta' 12-il mm; |
| --- | --- |

—

irid ikollha dijametru fuq ġewwa ta' 12-il mm;

| — | trid tkun imsaħħna sa mhux aktar minn 325 K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta’ tisħin dirett jew tisħin qabel ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta’ l-arja ma teċċedix 325 K (52 °C) qabel ma l-egżost jiddaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

trid tkun imsaħħna sa mhux aktar minn 325 K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta’ tisħin dirett jew tisħin qabel ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta’ l-arja ma teċċedix 325 K (52 °C) qabel ma l-egżost jiddaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni;

| — | tista’ tkun insulata. |
| --- | --- |

—

tista’ tkun insulata.

2.4.   Sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati

Is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati hi meħtieġa biex tiġbor il-partikuli separati fuq il-filter tal-partikuli separati. Fil-każ ta’ telf fil-konċentrazzjoni totali fluss parzjali kampjunarju, li hu magħmul billi l-kampjun tal-gass ta' l-egżost kollu li tilef fil-konċentrazzjoni jiġi mgħoddi mill-filters, it-telf fil-konċentrazzjoni (l-paragrafu 2.2., il-Figuri 14, 18) u s-sistema ta' kampjunar normalment jifformaw unità magħquda. Fil-każ ta’ telf fil-konċentrazzjoni tal-fluss parzjali kampjunarju frazzjonali jew telf fil-konċentrazzjoni tal-fluss kollu, li hu magħmul filli jiġi mgħoddi mill-filters porzjon biss ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, it-telf fil-konċentrazzjoni (l-paragrafu 2.2., il-Figuri 11, 12, 13, 15, 16, 17, 19; il-paragrafu 2.3., il-Figura 20) u l-unitajiet ta' kampjunar normalment jiffurmaw unitajiet differenti.

F’dan ir-Regolament, is-sistema doppja tat-telf fil-konċentrazzjoni (l-Figura 22) tas-sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ hi meqjusa bħala modifikazzjoni speċifika tas-sistema ta' kampjunar tipika tal-partikuli separati kif tidher fil-Figura 21. Is-sistema doppja tat-telf fil-konċentrazzjoni tinkludi l-partijiet kollha importanti tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati, bħall-kontenituri tal-filter u pompa ta' kampjunar, u kif ukoll xi karatteristiċi tat-telf fil-konċentrazzjoni, bħall-fornitura ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni u mina oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni.

Sabiex jiġi evitat kull impatt fuq ċirkuwiti elettriċi li jikkontrollaw, hu rrikkmandat li l-pompa tal-kampjun taħdem tul il-proċedura kollha tat-test. Għall-metodu tal-filter wieħed, sistema tal-bajpass tista’ tintuża’ biex il-kampjun jiġi mgħoddi mill-filters ta' kampjunar fil-ħinijiet mixtieqa. L-interferenza tal-proċedura li tixgħel iċ-ċirkuwiti elettriċi li jikkontrollaw trid tiġi minimizzata.

Kampjun tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jittieħed mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT tas-sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali jew sħiħ għal ġos-sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati PSP u mit-tubu li jittrasferixxi l-partikuli separati PTT permezz ta’ pompa ta' kampjunar P. Il-kampjun jiġi mgħoddi mill-kontenitur(i) tal-filter FH li fihom il-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati. Ir-rata tal-fluss tal-kampjun hi kkontrollata permezz ta’ kontrollur tal-fluss FC3. Jekk jintuża’ l-kumpens għall-fluss elettroniku EFC (ara l-Figura 20), il-fluss tal-gass ta’ l-egżost hu użat bħala sinjal li jikkmanda għal FC3.

Kampjun tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni hu trasferit mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT tas-sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ għal ġos-sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati PSP u t-tubu tat-trasferiment tal-partikuli separati PTT għal ġo mina oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni SDT, li għal darb'oħra jitlef fil-konċentrazzjoni. Il-kampjun imbagħad jiġi mgħoddi mill-kontenitur(i) tal-filters FH li fihom il-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati. Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni hi normalment kostanti filwaqt li r-rata tal-fluss tal-kampjun hi kkontrollata mill-kontrollur tal-fluss FC3. Jekk jintuża’ l-kumpens tal-fluss elettroniku EFC (ara l-Figura 20), il-fluss totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni hu użat bħala sinjal li jikkmanda għal FC3.

2.4.1.   Il-komponenti tal-Figuri 21 u 22

| PTT | It-tubu tat-trasferiment tal-partikuli separati (l-Figuri 21, 22) |
| --- | --- |

PTT

It-tubu tat-trasferiment tal-partikuli separati (l-Figuri 21, 22)

It-tubu tat-trasferiment tal-partikuli separate m’għandux ikun itwal minn 1 020 mm, u jrid ikun minimizzat fit-tul kull meta hu possibbli. Fejn japplika, (jiġifieri għas-sistemi ta' kampjunar frazzjonali li jitilfu fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali u għas-sistemi li jitilfu fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ), it-tul tas-sondi ta' kampjunar (SP, ISP, PSP, rispettivament, ara l-paragrafi 2.2. u 2.3.) iridu jiġu inkluż.

Id-dimensjonijiet huma validi għal:

| — | tip kampjunarju frazzjonali tat-telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali u s-sistema tat-telf fil-konċentrazzjoni waħdanija bil-fluss sħiħ mit-tarf tas-sonda (SP, ISP, PSP, rispettivament) għall-kontenitur tal-filter. |
| --- | --- |

—

tip kampjunarju frazzjonali tat-telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali u s-sistema tat-telf fil-konċentrazzjoni waħdanija bil-fluss sħiħ mit-tarf tas-sonda (SP, ISP, PSP, rispettivament) għall-kontenitur tal-filter.

| — | it-tip kampjunarju totali tat-telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali mit-tarf tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni sal-kontenitur tal-filter; |
| --- | --- |

—

it-tip kampjunarju totali tat-telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali mit-tarf tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni sal-kontenitur tal-filter;

| — | is-sistema doppja li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ mit-tarf tas-sonda (PSP) sal-mina l-oħra tat-telf fil-konċentrazzjoni. |
| --- | --- |

—

is-sistema doppja li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ mit-tarf tas-sonda (PSP) sal-mina l-oħra tat-telf fil-konċentrazzjoni.

It-tubu tat-trasferiment:

| — | jista’ jissaħħan sa mhux aktar minn 325K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta' tisħin dirett jew permezz ta' tisħin minn qabel ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta' l-arja ma teċċedix it-325 K (52 °C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina li titlef fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

jista’ jissaħħan sa mhux aktar minn 325K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta' tisħin dirett jew permezz ta' tisħin minn qabel ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta' l-arja ma teċċedix it-325 K (52 °C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina li titlef fil-konċentrazzjoni;

| — | tista’ tkun insulata. |
| --- | --- |

—

tista’ tkun insulata.

| SDT | Mina oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (l-Figura 22) |
| --- | --- |

SDT

Mina oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (l-Figura 22)

Il-mina l-oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni għandu jkollha dijametru minimu ta’ 75 mm, u għandha tkun twila biżżejjed sabiex tagħti ħin residenti ta’ mill-anqas 0.25 sekondi għall-kampjun li tilef darbtejn fil-konċentrazzjoni. Il-kontentur ewlieni tal-filter FH irid ikun qiegħed sa mhux aktar minn 300 mm ‘l bogħod mill-ħruġ ta’ l-SDT.

Il-mina l-oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni:

| — | ma tridx tkun imsaħħna għal aktar minn 325 K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta’ tisħin dirett jew permezz ta’ tisħin minn qabel ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta’ l-arja ma teċċedix it-325 K (52 °C) qabel ma l-egżost jiddaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

ma tridx tkun imsaħħna għal aktar minn 325 K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta’ tisħin dirett jew permezz ta’ tisħin minn qabel ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta’ l-arja ma teċċedix it-325 K (52 °C) qabel ma l-egżost jiddaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni;

| — | tista’ tkun insulata. |
| --- | --- |

—

tista’ tkun insulata.

| FH | Kontenitur(i) tal-filters (il-Figuri 21, 22) |
| --- | --- |

FH

Kontenitur(i) tal-filters (il-Figuri 21, 22)

Għall-filters ewlenin u ta’ sostenn kontenitur wieħed tal-filters jew kontenituri separate tal-filters jistgħu jintużaw. Ir-rekwiżiti ta’ l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 4.1.3. iridu jintlaħqu.

Il-kontenitur(i) tal-filters:

| — | jistgħu jissaħħnu sa mhux aktar minn 325K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta' tisħin dirett jew permezz ta' tisħin minn qabel ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta' l-arja ma teċċedix it-325 K (52 °C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni; |
| --- | --- |

—

jistgħu jissaħħnu sa mhux aktar minn 325K (52 °C) temperatura tal-ħajt permezz ta' tisħin dirett jew permezz ta' tisħin minn qabel ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta' l-arja ma teċċedix it-325 K (52 °C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni;

| — | jistgħu jkunu insulati. |
| --- | --- |

—

jistgħu jkunu insulati.

| P | Pompa ta' kampjunar (l-Figuri 21, 22) |
| --- | --- |

P

Pompa ta' kampjunar (l-Figuri 21, 22)

Il-pompa ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tkun qiegħda ‘l bogħod biżżejjed mill-mina sabiex it-temperatura tal-gass fid-daħla tinżamm kostanti (± 3 K), jekk ma tintużax il-korrezzjoni tal-fluss b’FC3.

| DP | Pompa ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni (l-Figura 22) |
| --- | --- |

DP

Pompa ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni (l-Figura 22)

Il-pompa ta’ l-arja għat-telf fil-konċentrazzjoni trid tkun imqiegħda b’tali mod li l-arja l-oħra tat-telf fil-konċentrazzjoni tiġi fornuta f’temperatura ta’ 298 K ± 5 K (25 °C ± 5 °C), jekk l-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni mhix imsaħħna minn qabel.

| FC3 | Kontrollur tal-fluss (il-Figuri 21, 22) |
| --- | --- |

FC3

Kontrollur tal-fluss (il-Figuri 21, 22)

Il-kontrollur tal-fluss irid jintuża’ biex jagħmel tajjeb għall-varjazzjonijiet fit-temperatura u l-pressjoni fuq wara fil-mogħdija tal-kampjun tar-rata tal-fluss tal-kampjun tal-partikuli separati, jekk ma jeżistux mezzi oħra. Il-kontrollur tal-fluss hu meħtieġ jekk jintuża’ l-kumpens elettroniku tal-fluss EFC (ara l-Figura 20).

| FM3 | Il-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figuri 21, 22) |
| --- | --- |

FM3

Il-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figuri 21, 22)

Il-miter tal-gass jew l-istrumentazzjoni tal-fluss għall-fluss tal-kampjun tal-partikuli separati jrid ikun ‘il bogħod biżżejjed mill-pompa ta' kampjunar P sabiex it-temperatura tal-gass fid-daħla tibqa' kostanti (± 3 K), jekk ma tintużax il-korrezzjoni tal-fluss permezz ta' FC3.

| FM4 | Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figura 22) |
| --- | --- |

FM4

Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figura 22)

Il-miter tal-gass jew l-istrumentazzjoni tal-fluss għall-fluss ta' l-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni irid ikun qiegħed b'tali mod li t-temperatura tal-gass fid-daħla tibqa' 298 K ± 5 K (25 °C ± 5 °C).

| BV | Valv forma ta’ ballun (mhux obbligatorju) |
| --- | --- |

BV

Valv forma ta’ ballun (mhux obbligatorju)

Il-valv forma ta’ ballun irid ikollu dijametru fuq ġewwa mhux inqas mid-dijametru fuq ġewwa tat-tubu tat-trasferiment tal-partikuli separati PTT, u ħin biex jaqleb ta' inqas minn 0.5 sekondi.

Nota: Jekk it-temperatura ambjentali fil-viċinanza ta’ PSP, PTT, SDT, u FH hi taħt il-293 K (20 °C), għandhom jittieħdu prekawzjonijiet sabiex jiġi evitat it-telf tal-partikuli fuq il-ħitan friski ta' dawn il-partijiet. Għalhekk, it-tisħin u/jew li jiġu insulati dawn il-partijiet fil-limiti mogħti fid-deskrizzjonijiet rispettivi hu rrikkmandat. Hu rrikkmandat ukoll li t-temperatura fil-wiċċ tal-filter waqt it-teħid tal-kampjuni ma tkunx inqas minn 293 K (20 °C).

F’tagħbijiet għolja tal-magna, il-partijiet t’hawn fuq jistgħu jiġu mkessħa permezz ta’ mezzi mhux aggressivi bħal fann li jiċċirkola, sakemm it-temperatura tal-mezz li jkessaħ mhix inqas minn 293 K (20 °C).

3.   DETERMINAZZJONI TA’ L-OPAĊITA’ TAD-DĦAĦEN

3.1.   Introduzzjoni

Il-paragrafi 3.2. u 3.3. u l-Figuri 23 u 24 fihom deskrizzjonijiet dettaljati tas-sistemi ta’ l-opaċimetri rrikkmandati. Peress li diversi konfigurazzjonijiet jistgħu jagħtu riżultati ekwivalenti, m’hemmx għalfejn ikunu konformi eżatt mal-Figuri 23 u 24. Komponenti oħra bħal strumenti, valvs, solenojdi, pompi, u swiċċis jistgħu jintużaw biex jagħtu aktar informazzjoni u biex jikkoordinaw il-funzjonijiet tas-sistemi tal-komponenti. Komponenti oħra, li huma meħtieġa biex iżommu l-preċiżjoni fuq xi sistemi, jistgħu jiġu esklużi jekk l-esklużjoni tagħhom hi bbażata fuq ġudizzjoni tajjeb ta’ l-inġinerija.

Il-prinċipju tal-kejl hu li d-dawl jiġi mgħoddi minn tul speċifiku tad-duħħan li jrid jitkejjel u dak il-proporzjon ta’ dawl kif jolqot il-wiċċ tar-riċevitur hu użat biex jevalwa l-karatteristiċi oskuri tad-dawl tal-mezz li jgħaddi minnu. Il-kejl tad-dħaħen jiddependi mid-disinn ta’ l-apparat, u jista’ jsir fil-pajp ta’ l-egżost (opaċimetru ‘l ġewwa bil-fluss sħiħ), fit-tarf tal-pajp ta’ l-egżost (opaċimetru fit-tarf tal-mogħdija bil-fluss sħiħ) jew billi jittieħed kampjun mill-pajp ta' l-egżost (opaċimetru bil-fluss parzjali). Biex ikun determinat il-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl mis-sinjal ta’ l-opaċità, it-tul tar-raġġ ottiku ta’ l-istrument irid jingħata mill-fabbrikant ta’ l-istrument.

3.2.   Opaċimetru bil-Fluss Sħiħ

Żewġ tipi ġenerali ta’ opaċimetri bil-fluss sħiħ jistgħu jintużaw (il-Figura 23). Bl-opaċimetru f’postu, l-opaċità tal-formazzjoni sħiħa tad-dħaħen ta’ l-egżost ġol-pajp ta’ l-egżost tiġi mkejla. B’dan it-tip ta’ opaċimetru, it-tul effikaċji tar-raġġ ottiku huwa funzjoni tad-disinn ta' l-opaċimetru.

Bl-opaċimetru fit-tarf tal-mogħdija, l-opaċità tal-formazzjoni sħiħa tad-dħaħen ta' l-egżost tiġi mkejla meta toħroġ mill-pajp ta' l-egżost. B’dan it-tip ta’ opaċimetru, it-tul effikaċji tar-raġġ ottiku huwa funzjoni tad-disinn tal-pajp ta’ l-egżost u d-distanza bejn it-tarf tal-pajp ta' l-egżost u l-opaċimetru.

3.2.1.   Il-komponenti tal-Figura 23

| EP | Il-Pajp ta’ l-Egżost |
| --- | --- |

EP

Il-Pajp ta’ l-Egżost

Bl-opaċimetru f’postu, m’hemmx l-ebda bidla fid-dijametru tal-pajp ta’ l-egżost fi ħdan 3 dijametri tal-pajp ta’ l-egżost qabel jew wara ż-żona li tkejjel. Jekk id-dijametru taż-żona li tkejjel hu ikbar mid-dijametru tal-pajp ta’ l-egżost, pajp gradwalment jiltaqa' f'punt qabel iż-żona li tkejjel hu rrikkmandat.

Bl-opaċimetru fit-tarf tal-mogħdija, il-punt tal-konnessjoni ta’ 0,6 m tal-pajp ta’ l-egżost irid ikun sezzjoni mimdud għat-tond u ma jkunx fih elbows u liwjiet. It-tarf tal-pajp ta' l-egżost irid jinqata' forma ta' kaxxa. L-opaċimetru jrid jiġi mwaħħal fin-nofs tal-formazzjoni tad-dħaħen sa mhux aktar minn 25 ± 5 mm mit-tarf tal-pajp ta’ l-egżost.

| OPL | Tul tar-Raġġ Ottiku |
| --- | --- |

OPL

Tul tar-Raġġ Ottiku

It-tul tar-raġġ ottiku tad-duħħan oskurat bejn is-sors tad-dawl ta' l-opaċimetru u r-riċevitur, ikkorreġut kif meħtieġ għan-nuqqas ta' uniformità minħabba l-grejdjints tad-densità u l-effett ta' raġġ ta' dawl kuntrastanti. It-tul tar-raġġ ottiku jrid jiġi sottomess mill-fabbrikant ta’ l-istrument li jqis kull miżuri kontra l-ħmieġ min-nugrufun (eż. arja li tnaddaf). Jekk ma jkunx hemm it-tul tar-raġġ ottiku, irid jiġi determinat skond l-ISO IDS 11614, il-paragrafu 11.6.5. Biex ikun determinat sew it-tul tar-raġġ ottiku, veloċità minima ta' l-egżost tal-gass ta' 20 m/s hi meħtieġa.

| LS | Sors tad-dawl |
| --- | --- |

LS

Sors tad-dawl

Is-sors tad-dawl għandha tkun lampa inkandexxenti b’temperatura bil-kulur li testendi minn 2 800 sa 3 250 K jew dajowd li tarmi dawl aħdar (LED) b’quċċati spettrali bejn 550 u 570 nm. Is-sors tad-dawl għandu jkun mħares mill-ħmieġ tan-nugrufun b’mezzi li ma jaffettwawx it-tul tar-raġġ ottiku lil hinn mill-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant.

| LD | Ditekter tad-dawl |
| --- | --- |

LD

Ditekter tad-dawl

Id-ditekter irid ikun photocell jew photodiode (b’filter, jekk hemm bżonn). Fil-każ ta’ sors tad-dawl inkandexxenti, ir-riċevitur irid ikollu rispons tal-quċċata spettrali simili għall-kurva fototopika ta’ l-għajn tal-bniedem (rispons massimu) li testendi minn 550 għal 570 nm, sa inqas minn 4 fil-mija ta’ dak ir-rispons massimu taħt l-430 nm u ‘l fuq minn 680 nm. Id-ditekter tad-dawl għandu jkun mħares kontra l-ħmieġ min-nugrufun b’mezzi li ma jaffettwawx it-tul tar-raġġ ottiku aktar mill-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant.

| CL | Lenti li tirranġa l-viżta |
| --- | --- |

CL

Lenti li tirranġa l-viżta

Id-dawl li joħroġ irid ikollu l-viżta rranġata ma’ raġġ b’dijametru massimu ta’ 30 mm. Ir-raġġi tar-raġġ tad-dawl iridu jkunu paralleli fi ħdan tolleranza ta’ 3° ta' l-assi ottika.

| T1 | Is-senser tat-temperatura (mhux obbligatorju) |
| --- | --- |

T1

Is-senser tat-temperatura (mhux obbligatorju)

It-temperatura tal-gass ta’ l-egżost tista’ tiġi monitorjata tul it-test.

3.3.   Opaċimetru bi Fluss Parzjali

Permezz ta’ l-opaċimetru bil-fluss parzjali (l-Figura 24), kampjun ta' l-egżost rappreżentattiv jittieħed mill-pajp ta' l-egżost u jiġi mgħoddi minn mogħdija tat-trasferiment għal ġoċ-ċejmber li tkejjel. B’dan it-tip ta’ opaċimetru, it-tul effikaċji tar-raġġ ottiku huwa funzjoni tad-disinn ta’ l-opaċimetru. Il-ħinijiet tar-rispons li hemm referenza għalihom fil-paragrafu li ġej japplikaw għar-rata tal-fluss minimu ta' l-opaċimetru, kif speċifikata mill-fabbrikant ta' l-istrument.

3.3.1.   Il-komponenti tal-Figura 24

| EP | Il-pajp ta’ l-egżost |
| --- | --- |

EP

Il-pajp ta’ l-egżost

Il-pajp ta’ l-egżost irid ikun pajp dritt ta’ mill-anqas 6 dijametri tal-pajp ‘il fuq u 3 dijametri tal-pajp ‘l isfel mit-tarf tas-sonda.

| SP | Sonda ta' kampjunar |
| --- | --- |

SP

Sonda ta' kampjunar

Is-sonda ta' kampjunar trid tkun tubu miftuħ iħares ‘il fuq fuq jew madwar il-linja tan-nofs tal-pajp ta’ l-egżost. L-ispazju ħieles minn mal-ħajt tat-tarf tal-pajp irid ikun talanqas 5 mm. Id-dijametru tas-sonda jrid jassigura teħid ta' kampjuni rappreżentattiv u fluss biżżejjed minn ġo l-opaċimetru.

| TT | Tubu tat-trasferiment |
| --- | --- |

TT

Tubu tat-trasferiment

It-tubu li jittrasferixxi jrid ikun:

| — | Qasir kemm jista’ jkun jassigura temperatura tal-gass ta’ l-egżost ta’ 373 ± 30 K (100 °C ± 30 °C) fid-dħul taċ-ċejmber fejn isir il-kejl. |
| --- | --- |

—

Qasir kemm jista’ jkun jassigura temperatura tal-gass ta’ l-egżost ta’ 373 ± 30 K (100 °C ± 30 °C) fid-dħul taċ-ċejmber fejn isir il-kejl.

| — | Ikollha temperatura tal-ħajt biżżejjed ‘l fuq mill-punt meta tifforma n-nida tal-gass ta’ l-egżost biex iżżomm milli ssir il-kondensazzjoni. |
| --- | --- |

—

Ikollha temperatura tal-ħajt biżżejjed ‘l fuq mill-punt meta tifforma n-nida tal-gass ta’ l-egżost biex iżżomm milli ssir il-kondensazzjoni.

| — | Tkun ugwali għad-dijametru tas-sonda ta' kampjunar fuq it-tul kollu. |
| --- | --- |

—

Tkun ugwali għad-dijametru tas-sonda ta' kampjunar fuq it-tul kollu.

| — | Ikollha ħin tar-rispons ta’ inqas minn 0,05 s fi fluss minimu ta’ l-istrument, kif determinat skond l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5.2.4. |
| --- | --- |

—

Ikollha ħin tar-rispons ta’ inqas minn 0,05 s fi fluss minimu ta’ l-istrument, kif determinat skond l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5.2.4.

| — | Ma jkollhiex l-ebda effett sinifikanti fuq il-quċċata tad-duħħan. |
| --- | --- |

—

Ma jkollhiex l-ebda effett sinifikanti fuq il-quċċata tad-duħħan.

| FM | Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss |
| --- | --- |

FM

Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss

Instrumentazzjoni tal-fluss biex jidditektja l-fluss korrett għal ġoċ-ċejmber fejn isir il-kejl. Ir-rati minimi u massimi tal-fluss iridu jiġu speċifikati mill-fabbrikant ta’ l-istrument, u jridu jkunu tali li r-rekwiżit tal-ħin tar-rispons ta’ TT u l-ispeċifikazzjonijiet tat-tul tar-raġġ ottiku jintlaħqu. Il-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss jista’ jkun magħluq għall-pompa ta' kampjunar, P, jekk hu użat.

| MC | Ċejmber fejn isir il-kejl |
| --- | --- |

MC

Ċejmber fejn isir il-kejl

Iċ-ċejmber fejn isir il-kejl irid ikollha wiċċ intern li ma jirriflettix, jew ambjent ottiku ekwivalenti. L-effetti tal-fenomena tad-dawl li tinterferixxi ma’ dak li jirċievi d-ditekter minħabba r-riflessjonijiet interni ta’ l-effetti tat-tixrid iridu jiġu mnaqqsa kemm jista’ jkun.

Il-pressjoni tal-gass fiċ-ċejmber fejn isir il-kejl ma tridx tvarja mill-pressjoni atmosferika b’aktar minn 0.75 kPa. Fejn id-disinn ma jagħtix lok li jsir dan, il-qari ta’ l-opaċimetru jrid jiġi maqlub fi pressjoni atmosferika.

It-temperatura tal-ħajt taċ-ċejmber fejn isir il-kejl trid tkun issettjata sa mhux aktar ± 5 K minn bejn 343 K (70 °C) u 373 K (100 °C), iżda fl-ebda każ biżżejjed ‘l fuq mill-punt fejn tifforma n-nida tal-gass ta’ l-egżost biex tipprevjeni l-kondensazzjoni. Iċ-ċejmber fejn isir il-kejl trid tkun mgħammra b’mekkaniżmi adattati biex ikejlu t-temperatura.

| OPL | It-tul tar-raġġ ottiku |
| --- | --- |

OPL

It-tul tar-raġġ ottiku

It-tul tar-raġġ ottiku oskurat bid-dħaħen bejn is-sors tad-dawl ta’ l-opaċimetru u r-riċevitur, ikkorreġut kif hemm bżonn għal nuqqas ta’ uniformità minħabba l-grejdjints tad-densità u l-effett ta' raġġ ta' dawl kuntrastanti. It-tul tar-raġġ ottiku jrid jingħata mill-fabbrikant ta’ l-istrument billi jqis kull miżura kontra l-ħmieġ min-nugrufun (eż. l-arja li tnaddaf). Jekk ma jkunx jeżisti t-tul tar-raġġ ottiku, għandu jiġi determinat skond l-ISO IDS 11614, il-paragrafu 11.6.5.

| LS | Sors tad-dawl |
| --- | --- |

LS

Sors tad-dawl

Is-sors tad-dawl għandu jkun lampa inkandexxenti b’temperatura bil-kulur li testendi minn 2 800 sa 3 250 K jew (LED) b’quċċata spettrali bejn 550 u 570 nm. Is-sors tad-dawl għandu jkun mħares mill-ħmieġ tan-nugrufun b’mezzi li ma jaffettwawx it-tul tar-raġġ ottiku aktar mill-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant.

| LD | Ditekter tad-dawl |
| --- | --- |

LD

Ditekter tad-dawl

Id-ditekter irid ikun photocell jew photodiode (b’filter, jekk hemm bżonn). Fil-każ ta’ sors ta’ dawl inkandexxenti, ir-riċevitur irid ikollu rispons tal-quċċata spettrali simili għall-kurva fototopika ta’ l-għajn tal-bniedem (rispons massimu) li jestendi minn 550 sa 570 nm, sa inqas minn 4 fil-mija ta’ dak ir-rispons massimu taħt l-430 nm u ‘l fuq minn 680 nm. Id-ditekter tad-dawl għandu jkun mħares mill-ħmieġ tan-nugrufun b’mezzi li ma jaffettwawx it-tul tar-raġġ ottiku aktar mill-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant.

| CL | Lenti li tirranġa l-viżta |
| --- | --- |

CL

Lenti li tirranġa l-viżta

Id-dawl li joħroġ irid ikollu l-viżta rranġata ma’ raġġ b’dijametru massimu ta’ 30 mm. Ir-raġġi tar-raġġ tad-dawl iridu jkunu paralleli fi ħdan tolleranza ta’ 3° ta' l-assi ottika

| T1 | Senser tat-temperatura |
| --- | --- |

T1

Senser tat-temperatura

Biex jimmonitorja t-temperatura tal-gass ta’ l-egżost fid-daħla taċ-ċejmber fejn isir il-kejl.

| P | Pompa ta' kampjunar (mhux obbligatorja) |
| --- | --- |

P

Pompa ta' kampjunar (mhux obbligatorja)

Pompa ta' kampjunar ‘l isfel fiċ-ċejmber fejn isir il-kejl tista’ tintuża’ biex tittrasferixxi l-kampjun tal-gass miċ-ċejmber fejn isir il-kejl.

ANNESS 5

KARATTERISTIĊI TEKNIĊI TAL-FJUWIL TA’ REFERENZA GĦALL-MAGNI C.I. PRESKRITTI GĦAT-TESTIJIET TA’ L-APPROVAZZJONI U BIEX JIVVERIFIKAW IL-KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

1.   FJUWIL DIŻIL (23)

| Parametri | Unit | Limiti (23) | Metodu tat-Test (24) | Publikazzjoni |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Minimum | Massimum |
| Numru tas-cetane
   (25) | | 52 | 54 | ISO 5165 | 1998 (26) |
| Densità fi 15 °C | kg/m3 | 833 | 837 | ISO 3675 | 1995 |
| Distillazzjoni: | | | | | |
| Punt ta’ — 50 % | °C | 245 | | ISO 3405 | 1998 |
| Punt ta’ — 95 % | °C | 345 | 350 | ISO 3405 | 1998 |
| Punt finali fejn jagħli | °C | — | 370 | ISO 3405 | 1998 |
| It-temperatura li fiha l-fwar taż-żejt jaqbad | °C | 55 | — | EN 27719 | 1993 |
| CFPP | °C | — | –5 | EN 116 | 1981 |
| Viskożità f’40 °C | mm2/s | 2,5 | 3,5 | EN-ISO 3104 | 1996 |
| Idrokarbons poliċikliċi aromatiċi | % m/m | 3,0 | 6,0 | IP 391 (*) | 1995 |
| Kontenut tal-kubrit (27) | mg/kg | — | 300 | pr. EN-ISO/DIS 14596 | 1998 (26) |
| Korrużjoni tar-ram | | — | 1 | EN-ISO 2160 | 1995 |
| Fdal tal-karbonju Conradson (10 % DR) | % m/m | — | 0,2 | EN-ISO 10370 | |
| Kontenut ta’ rmied | % m/m | — | 0,01 | EN-ISO 6245 | 1995 |
| Kontenut ta’ l-ilma | % m/m | — | 0,05 | EN-ISO 12937 | 1995 |
| Numru tan-newtralizzazzjoni (aċtu qawwi) | mg OH/g | — | 0,02 | ASTM D 974-95 | 1998 (26) |
| Stabbilità ta' l-ossidazzjoni (28) | mg/ml | — | 0,025 | EN-ISO 12205 | 1996 |

Parametri

Unit

Limiti (23)

Metodu tat-Test (24)

Publikazzjoni

Minimum

Massimum

Numru tas-cetane
   (25)

52

54

ISO 5165

1998 (26)

Densità fi 15 °C

kg/m3

833

837

ISO 3675

1995

Distillazzjoni:

Punt ta’ — 50 %

°C

245

ISO 3405

1998

Punt ta’ — 95 %

°C

345

350

ISO 3405

1998

Punt finali fejn jagħli

°C

—

370

ISO 3405

1998

It-temperatura li fiha l-fwar taż-żejt jaqbad

°C

55

—

EN 27719

1993

CFPP

°C

—

–5

EN 116

1981

Viskożità f’40 °C

mm2/s

2,5

3,5

EN-ISO 3104

1996

Idrokarbons poliċikliċi aromatiċi

% m/m

3,0

6,0

IP 391 (*)

1995

Kontenut tal-kubrit (27)

mg/kg

—

300

pr. EN-ISO/DIS 14596

1998 (26)

Korrużjoni tar-ram

—

1

EN-ISO 2160

1995

Fdal tal-karbonju Conradson (10 % DR)

% m/m

—

0,2

EN-ISO 10370

Kontenut ta’ rmied

% m/m

—

0,01

EN-ISO 6245

1995

Kontenut ta’ l-ilma

% m/m

—

0,05

EN-ISO 12937

1995

Numru tan-newtralizzazzjoni (aċtu qawwi)

mg OH/g

—

0,02

ASTM D 974-95

1998 (26)

Stabbilità ta' l-ossidazzjoni (28)

mg/ml

—

0,025

EN-ISO 12205

1996

2.   ETHANOL GĦALL-MAGNI DIŻIL (29)

| Parametru | Unità | Limiti (30) | Metodu tat-Test (31) |
| --- | --- | --- | --- |
| Minimu | Massimu |
| Alkoħol, piż | % m/m | 92,4 | — | ASTM D 5501 |
| Alkoħol ieħor barra l-ethanol li jinsab fl-alkoħol totali, piż | % m/m | — | 2 | ASTM D 5501 |
| Densità at 15 °C | kg/m3 | 795 | 815 | ASTM D 4052 |
| Kontenut ta’ rmied | % m/m | | 0,001 | ISO 6245 |
| It-temperatura li fiha l-fwar taż-żejt jaqbad | °C | 10 | | ISO 2719 |
| Aċidità, ikkalkulata bħala aċtu aċetiku | % m/m | — | 0,0025 | ISO 1388-2 |
| Numru tan-newtralizzazzjoni (aċtu qawwi) | KOH mg/l | — | 1 | |
| Kulur | Skond l-iskala | — | 10 | ASTM D 1209 |
| Fdal xott f’100 °C | mg/kg | | 15 | ISO 759 |
| Kontenut ta’ l-ilma | % m/m | | 6,5 | ISO 760 |
| Aldehydes ikkalkulati bħala aċtu aċetiku | % m/m | | 0,0025 | ISO 1388-4 |
| Kontenut tal-kubrit | mg/kg | — | 10 | ASTM D 5453 |
| Esters, ikkalkulati bħala ethylacetate | % m/m | — | 0,1 | ASTM D 1617 |

Parametru

Unità

Limiti (30)

Metodu tat-Test (31)

Minimu

Massimu

Alkoħol, piż

% m/m

92,4

—

ASTM D 5501

Alkoħol ieħor barra l-ethanol li jinsab fl-alkoħol totali, piż

% m/m

—

2

ASTM D 5501

Densità at 15 °C

kg/m3

795

815

ASTM D 4052

Kontenut ta’ rmied

% m/m

0,001

ISO 6245

It-temperatura li fiha l-fwar taż-żejt jaqbad

°C

10

ISO 2719

Aċidità, ikkalkulata bħala aċtu aċetiku

% m/m

—

0,0025

ISO 1388-2

Numru tan-newtralizzazzjoni (aċtu qawwi)

KOH mg/l

—

1

Kulur

Skond l-iskala

—

10

ASTM D 1209

Fdal xott f’100 °C

mg/kg

15

ISO 759

Kontenut ta’ l-ilma

% m/m

6,5

ISO 760

Aldehydes ikkalkulati bħala aċtu aċetiku

% m/m

0,0025

ISO 1388-4

Kontenut tal-kubrit

mg/kg

—

10

ASTM D 5453

Esters, ikkalkulati bħala ethylacetate

% m/m

—

0,1

ASTM D 1617

ANNESS 6

KARATTERISTIĊI TEKNIĊI TAL-FJUWIL TA’ REFERENZA N.G. PRESKRITT GĦAT-TESTIJIET TA’ L-APPROVAZZJONI U BIEX JIVVERIFIKAW IL-KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

Tip: GASS NATURALI (NG)

Fjuwils tas-suq Ewropew jeżistu f'żewġ firxiet:

| — | il-firxa H, li l-fjuwils ta’ referenza estremi tagħha huma GR u G23; |
| --- | --- |

—

il-firxa H, li l-fjuwils ta’ referenza estremi tagħha huma GR u G23;

| — | il-firxa L, li l-fjuwils ta’ referenza estremi tagħha huma G23 u G25. |
| --- | --- |

—

il-firxa L, li l-fjuwils ta’ referenza estremi tagħha huma G23 u G25.

Il-karatteristiċi tal-fjuwils ta’ referenza GR, G23 u G25 huma mqassra hawn taħt:

Fjuwil ta’ referenza GR

| Karatteristiċi | Unitajiet | Bażi | Limiti | Metodu tat-test |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Min. | Mas. |
| Kompożizzjoni: | | | | | |
| Metanu | % mole | 87 | 84 | 89 | |
| Etanu | % mole | 13 | 11 | 15 | |
| Bilanċ (*) | % mole | — | — | 1 | ISO 6974 |
| Kontenut tal-kubrit | mg/m3
   (**) | — | — | 10 | ISO 6326-5 |

Karatteristiċi

Unitajiet

Bażi

Limiti

Metodu tat-test

Min.

Mas.

Kompożizzjoni:

Metanu

% mole

87

84

89

Etanu

% mole

13

11

15

Bilanċ (*)

% mole

—

—

1

ISO 6974

Kontenut tal-kubrit

mg/m3
   (**)

—

—

10

ISO 6326-5

Fjuwil ta’ referenza G23

| Karatteristiċi | Unitajiet | Bażi | Limiti | Metodu tat-test |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Min. | Mas. |
| Kompożizzjoni: | | | | | |
| Metanu | % mole | 92,5 | 91,5 | 93,5 | |
| Bilanċ (***) | % mole | — | — | 1 | ISO 6974 |
| N2 | % mole | 7,5 | 6,5 | 8,5 | |
| Kontenut tal-kubrit | mg/m3
   (****) | — | — | 10 | ISO 6326-5 |

Karatteristiċi

Unitajiet

Bażi

Limiti

Metodu tat-test

Min.

Mas.

Kompożizzjoni:

Metanu

% mole

92,5

91,5

93,5

Bilanċ (***)

% mole

—

—

1

ISO 6974

N2

% mole

7,5

6,5

8,5

Kontenut tal-kubrit

mg/m3
   (****)

—

—

10

ISO 6326-5

Fjuwil ta’ referenza G25

| Karatteristiċi | Unitajiet | Bażi | Limiti | Metodu tat-test |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Min. | Mas. |
| Kompożizzjoni: | | | | | |
| Metanu | % mole | 86 | 84 | 88 | |
| Bilanċ (*****) | % mole | — | — | 1 | ISO 6974 |
| N2 | % mole | 14 | 12 | 16 | |
| Kontenut tal-kubrit | mg/m3
   (******) | — | — | 10 | ISO 6326-5 |

Karatteristiċi

Unitajiet

Bażi

Limiti

Metodu tat-test

Min.

Mas.

Kompożizzjoni:

Metanu

% mole

86

84

88

Bilanċ (*****)

% mole

—

—

1

ISO 6974

N2

% mole

14

12

16

Kontenut tal-kubrit

mg/m3
   (******)

—

—

10

ISO 6326-5

ANNESS 7

TIP: GASS LIKWIDIFIKAT TAŻ-ŻEJT MHUX RAFFINAT (LPG)

| Parametru | Unità | Limiti | Fjuwil A | Limiti | Fjuwil B | Metodu tat-test |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Minimum | Massimu | Minimum | Masimum |
| Numru ta' l-Ottanu tal-Mutur | | 92,5 (32) | | 92,5 | | EN 589 Anness B |
| Kompożiżżjoni: | | | | | | |
| kontentut C3 | % vol | 48 | 52 | 83 | 87 | |
| kontenut C4 | % vol | 48 | 52 | 13 | 17 | ISO 7941 |
| Olefins | % vol | | 12 | | 14 | |
| Fdal ta’ l-evaporazzjoni | Mg/kg | | 50 | | 50 | NFM 41015 |
| Kontenut totali ta’ kubrit | Piż ppm (32) | | 50 | | 50 | EN 24260 |
| Sulfid ta’ l-idroġenu | — | | Xejn | | Xejn | ISO 8819 |
| Korrużjoni ta’ l-istrixxa tar-ram | klassifika | | klassi 1 | | Klassi 1 | ISO 6251 (33) |
| Ilma f’0 °C | | | ħieles | | ħieles | spezzjoni viżiva |

Parametru

Unità

Limiti

Fjuwil A

Limiti

Fjuwil B

Metodu tat-test

Minimum

Massimu

Minimum

Masimum

Numru ta' l-Ottanu tal-Mutur

92,5 (32)

92,5

EN 589 Anness B

Kompożiżżjoni:

kontentut C3

% vol

48

52

83

87

kontenut C4

% vol

48

52

13

17

ISO 7941

Olefins

% vol

12

14

Fdal ta’ l-evaporazzjoni

Mg/kg

50

50

NFM 41015

Kontenut totali ta’ kubrit

Piż ppm (32)

50

50

EN 24260

Sulfid ta’ l-idroġenu

—

Xejn

Xejn

ISO 8819

Korrużjoni ta’ l-istrixxa tar-ram

klassifika

klassi 1

Klassi 1

ISO 6251 (33)

Ilma f’0 °C

ħieles

ħieles

spezzjoni viżiva

ANNESS 8

EŻEMPJU TA' PROĊEDURA TA' KALKOLAZZJONI

1.   TEST TA’ L-ETC

1.1.   Emissjonijiet gassużi

Id-dejta tal-kejl għall-kalkolazzjoni tar-riżultati tal-mod individwali jidhru hawn taħt. F’dan l-eżempju, CO u NOx huma mkejla meta xotti, HC meta mxarrab. Il-konċentrazzjoni ta’ HC hi mogħtija f’ekwivalenti tal-propan (C3) u trid tiġi multiplikata bi 3 mar-riżultat f’ekwivalenti ta’ C1. Il-proċedura ta’ kalkolazzjoni hi identika għall-modi l-oħra.

| P
  (kW) | Ta

  (K) | Ha

  (g/kg) | GEXH

  (kg) | GAIRW

  (kg) | GFUEL

  (kg) | HC
  (ppm) | CO
  (ppm) | NOx

  (ppm) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 82,9 | 294,8 | 7,81 | 563,38 | 545,29 | 18,09 | 6,3 | 41,2 | 495 |

P

(kW)

Ta

(K)

Ha

(g/kg)

GEXH

(kg)

GAIRW

(kg)

GFUEL

(kg)

HC

(ppm)

CO

(ppm)

NOx

(ppm)

82,9

294,8

7,81

563,38

545,29

18,09

6,3

41,2

495

Kalkolazzjoni tal-fattur ta’ korrezzjoni KW,r minn imxarrab għal xott (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.2.):

Formula u Formula

Formula

Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjonijiet imxarrba:

CO = 41,2 × 0,9239 = 38,1 ppm

NOx = 495 × 0,9239 = 457 ppm

Kalkolazzjoni tal-fattur tal-korrezzjoni KH,D ta’ l-umdità NOx (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.3.):

A = 0,309 × 18,09 / 541,06 – 0,0266 = –0,0163

B = –0,209 × 18,09 / 541,06 + 0,00954 = 0,0026

Formula

Kalkolazzjoni tar-rati tal-fluss tal-piż ta' l-emissjonijiet (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.4.):

NOx = 0,001587 × 457 × 0,9625 × 563,38 = 393,27 g/h

CO = 0,000966 × 38,1 × 563,38 = 20,735 g/h

HC = 0,000479 × 6,3 × 3 × 563,38 = 5,100 g/h

Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.5.):

L-eżempju ta’ kalkolazzjoni li ġej hu mogħtija għas-CO; il-proċedura ta’ kalkolazzjoni hi identika għall-komponenti l-oħra.

Ir-rati tal-fluss tal-piż ta’ l-emissjonijiet tal-modi individwali huma mmultiplikati bil-fatturi rispettivi li jeħtieġu konsiderazzjoni sew, kif indikat fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 2.7.1., u magħduda biex jirriżultaw fir-rata tal-fluss tal-piż ta' l-emissjonijiet medji tul iċ-ċiklu:

| CO | = | (6,7 × 0,15) + (24,6 × 0,08) + (20,5 × 0,10) + (20,7 × 0,10) + (20,6 × 0,05) + (15,0 × 0,05) + (19,7 × 0,05) + (74,5 × 0,09) + (31,5 × 0,10) + (81,9 × 0,08) + (34,8 × 0,05) + (30,8 × 0,05) + (27,3 × 0.05) = 30,91 g/h |
| --- | --- | --- |

CO

=

(6,7 × 0,15) + (24,6 × 0,08) + (20,5 × 0,10) + (20,7 × 0,10) + (20,6 × 0,05) + (15,0 × 0,05) + (19,7 × 0,05) + (74,5 × 0,09) + (31,5 × 0,10) + (81,9 × 0,08) + (34,8 × 0,05) + (30,8 × 0,05) + (27,3 × 0.05) = 30,91 g/h

Is-saħħa tal-magna tal-modi individwali hi mmultiplikata bil-fatturi rispettivi li jeħtieġu kunsiderazzjoni sew, kif indikat fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 2.7.1., u magħduda biex jirriżultaw fis-saħħa medja taċ-ċiklu:

| P(n) | = | (0,1 × 0,15) + (96,8 × 0,08) + (55,2 × 0,10) + (82,9 × 0,10) + (46,8 × 0,05) + (70,1 × 0,05) + (23,0 × 0,05) + (114,3 × 0,09) + (27,0 × 0,10) + (122,0 × 0,08) + (28,6 × 0,05) + (87,4 × 0,05) + (57,9 × 0,05) = 60,006 kW |
| --- | --- | --- |

P(n)

=

(0,1 × 0,15) + (96,8 × 0,08) + (55,2 × 0,10) + (82,9 × 0,10) + (46,8 × 0,05) + (70,1 × 0,05) + (23,0 × 0,05) + (114,3 × 0,09) + (27,0 × 0,10) + (122,0 × 0,08) + (28,6 × 0,05) + (87,4 × 0,05) + (57,9 × 0,05) = 60,006 kW

Formula

Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika NOx tal-punt magħżul addoċċ (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.6.1.):

Assumi li l-valuri li ġejjin ġew determinati fuq il-punt magħżul bl-addoċċ:

| nZ | = 1600 min–1 | |
| --- | --- | --- |
| MZ | = 495 Nm | |
| NOx mass,Z | = 487,9 g/h | (ikkalkulat skond il-formuli ta’ qabel) |
| P(n)Z | = 83 kW | |
| NOx,Z | = 487,9 / 83 | = 5,878 g/kWh |

nZ

= 1600 min–1

MZ

= 495 Nm

NOx mass,Z

= 487,9 g/h

(ikkalkulat skond il-formuli ta’ qabel)

P(n)Z

= 83 kW

NOx,Z

= 487,9 / 83

= 5,878 g/kWh

Determinazzjoni tal-valur ta’ l-emissjoni miċ-ċiklu tat-test (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.6.2.):

Assumi l-valuri ta’ l-erba’ modi li jagħlqu fuq l-ESC huma kif ġejjin:

| nRT | nSU | ER | ES | ET | EU | MR | MS | MT | MU |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 368 | 1 785 | 5,943 | 5,565 | 5,889 | 4,973 | 515 | 460 | 681 | 610 |

nRT

nSU

ER

ES

ET

EU

MR

MS

MT

MU

1 368

1 785

5,943

5,565

5,889

4,973

515

460

681

610

ETU = 5,889 + (4,973 – 5,889) × (1 600 – 1 368) / (1 785 – 1 368) = 5,377 g/kWh

ERS = 5,943 + (5,565 – 5,943) × (1 600 – 1 368) / (1 785 – 1 368) = 5,732 g/kWh

MTU = 681 + (601 – 681) × (1 600 – 1 368) / (1 785 – 1 368) = 641,3 Nm

MRS = 515 + (460 – 515) × (1 600 – 1 368) / (1 785 – 1 368) = 484,3 Nm

EZ = 5,732 + (5,377 – 5,732) × (495 – 484,3) / (641,3 – 484,3) = 5,708 g/kWh

Paragun tal-valuri ta’ emissjoni NOx (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.6.3.):

NOx diff = 100 × (5,878 – 5,708) / 5,708 = 2,98 %

1.2.   Emissjonijiet tal-Partikuli Separati

Il-kejl tal-partikuli separati hu bbażat fuq il-prinċipju tat-teħid ta’ kampjuni tal-partikuli separate fuq iċ-ċiklu kollu, iżda jiġu determinati r-rati tal-kampjun u tal-fluss (MSAM u GEDF) waqt il-modi individwali. Il-kalkolazzjoni tal-GEDF tiddependi mis-sistema użata. Fl-eżempji li ġejjin, sistema bil-kejl tas-CO2 u l-metodu tal-bilanċ tal-karbonju u sistema bil-kejl tal-fluss huma użati. Meta tintuża’ sistema bit–telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ, GEDF hi mkejla direttament bit-tagħmir tas-CVS.

Kalkolazzjoni tal-GEDF (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafi 5.2.3. u 5.2.4.):

Assumi d-dejta tal-kejl li ġejja tal-mod 4. Il-proċedura ta' kalkolazzjoni hi identika għall-modi l-oħra.

| GEXH

  (kg/h) | GFUEL

  (kg/h) | GDILW

  (kg/h) | GTOTW

  (kg/h) | CO2D

  (%) | CO2A

  (%) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 334,02 | 10,76 | 5,4435 | 6,0 | 0,657 | 0,040 |

GEXH

(kg/h)

GFUEL

(kg/h)

GDILW

(kg/h)

GTOTW

(kg/h)

CO2D

(%)

CO2A

(%)

334,02

10,76

5,4435

6,0

0,657

0,040

| a) | metodu ta’ l-użin tal-karbonju |
| --- | --- |

a)

metodu ta’ l-użin tal-karbonju

| b) | metodu tal-kejl tal-fluss |
| --- | --- |

b)

metodu tal-kejl tal-fluss

GEDFW = 334,02 × 10,78 = 3 600,7 kg/h

Kalkolazzjoni tar-rata tal-piż tal-fluss (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 5.4.):

Ir-rati tal-fluss GEDFW tal-modi individwali huma multiplikati bil-fatturi rispettivi li jeħtieġu kunsiderazzjoni sew, kif indikat fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 2.7.1., u magħduda biex jirriżultaw fil-medja GEDF tul iċ-ċiklu. Ir-rata tal-kampjun totali MSAM hi magħduda mir-rati tal-kampjun tal-modi individwali.

| | = | (3 567 × 0,15) + (3 592 × 0,08) + (3 611 × 0,10) + (3 600 × 0,10) + (3 618 × 0,05) + (3 600 × 0,05) + (3 640 × 0,05) + (3 614 × 0,09) + (3 620 × 0,10) + (3 601 × 0,08) + (3 639 × 0,05) + (3 582 × 0,05) + (3 635 × 0,05) = 3 604,6 kg/h |
| --- | --- | --- |
| MSAM | = | 0,226 + 0,122 + 0,151 + 0,152 + 0,076 + 0,076 + 0,076 + 0,136 + 0,151 + 0,121 + 0,076 + 0,076 + 0,075 = 1,515 kg |

Formula

=

(3 567 × 0,15) + (3 592 × 0,08) + (3 611 × 0,10) + (3 600 × 0,10) + (3 618 × 0,05) + (3 600 × 0,05) + (3 640 × 0,05) + (3 614 × 0,09) + (3 620 × 0,10) + (3 601 × 0,08) + (3 639 × 0,05) + (3 582 × 0,05) + (3 635 × 0,05) = 3 604,6 kg/h

MSAM

=

0,226 + 0,122 + 0,151 + 0,152 + 0,076 + 0,076 + 0,076 + 0,136 + 0,151 + 0,121 + 0,076 + 0,076 + 0,075 = 1,515 kg

Assumi li l-piż tal-partikuli separati fuq il-filters hu 2.5 mg, imbagħad

Formula

Korrezzjoni fl-isfond (mhix obbligatorja)

Assumi kejl wieħed ta’ l-isfond bil-valuri li ġejjin. Il-kalkolazzjoni tal-fattur tat–telf fil-konċentrazzjoni DF hu identiku għall–paragrafu 3.1. ta’ dan l-anness u mhux muri hawnhekk.

Md = 0,1 mg; MDIL = 1,5 kg

It-total ta’ DF = [(1–1 / 119,15) × 0,15] + [(1–1 / 8,89) × 0,08] + [(1–1 / 14,75) × 0,10] + [(1–1 / 10,10) × 0,10] + [(1–1 / 18,02) × 0,05] + [(1–1 / 12,33) × 0,05] + [(1–1 / 32,18) × 0,05] + [(1–1 / 6,94) × 0,09] + [(1–1 / 25,19) × 0,10] + [(1–1 / 6,12) × 0,08] + [(1–1 / 20,87) × 0,05] + [(1–1 / 8,77) × 0,05] + [(1–1 / 12,59) × 0,05] = 0,923

Formula

Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 5.5.):

| P(n) | = | (0,1 × 0,15) + (96,8 × 0,08) + (55,2 × 0,10) + (82,9 × 0,10) + (46,8 × 0,05) + (70,1 × 0,05) + (23,0 × 0,05) + (114,3 × 0,09) + (27,0 × 0,10) + (122,0 × 0,08) + (28,6 × 0,05) + (87,4 × 0,05) + (57,9 × 0,05) = 60,006 kW |
| --- | --- | --- |

P(n)

=

(0,1 × 0,15) + (96,8 × 0,08) + (55,2 × 0,10) + (82,9 × 0,10) + (46,8 × 0,05) + (70,1 × 0,05) + (23,0 × 0,05) + (114,3 × 0,09) + (27,0 × 0,10) + (122,0 × 0,08) + (28,6 × 0,05) + (87,4 × 0,05) + (57,9 × 0,05) = 60,006 kW

Formula = 0.099 g/kWh, jekk ikkorreġuta għall-isfond

Formula = 0.095 g/kWh

Kalkolazzjoni tal-fattur speċifiku li jeħtieġ kunsiderazzjoni sew (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 5.6.):

Assumi l-valuri kkalkulati għall-mod 4 t’hawn fuq, imbagħad

Formula

Dan il-valur hu fil-limiti tal-valur meħtieġ ta’ 0,10 ± 0,003.

2.   TEST TA’ L-ELR

Peress li l-iffiltrar tal-Bessel hija proċedura kompletament ġdida tat-teħid tal-medja fil-legiżlazzjoni ta' l-egżost Ewropea, spjegazzjoni tal-filter Bessel, eżempju tad-disinn ta' l-algoritmu Bessel, u eżempju tal-kalkolazzjoni tal-valur finali tad-duħħan huma mogħtija hawn taħt. Il-kostanti ta’ l-algoritmu Bessel jiddependu biss mid-disinn ta' l-opaċimetru u r-rata ta' kampjunar tas-sistema tal-ksib tad-dejta. Hu rrikkmandat li l-fabbrikant ta’ l-opaċimetru jagħti l-kostanti finali tal-filter Bessel għar-rati ta' kampjunar differenti u li l-konsumatur juża' dawn il-kostanti biex jiddisinja l-algoritmu Bessel u biex jikkalkula l-valur tad-duħħan.

2.1.   Rimarki ġenerali dwar il-filter Bessel

Minħabba tagħwiġ bi frekwenza għolja, is-sinjal ta’ l-opaċità mhux proċessat normalment juri traċċa mifruxa ħafna. Biex jitneħħa dawn it-tagħwiġ bi frekwenza għolja jeħtieġ filter Bessel għat-Test ta' l-ELR. Il-filter Bessel innifsu huwa filter li jerġa’ jtenni ruħu, tat-tieni ordni li jgħaddi ftit minnu li jiggarantixxi l-aktar sinjal mgħaġġel li jitla’ mingħajr ma jispara ‘l fuq.

Billi nassumu l-ħin proprja tal-formazzjoni tad-dħaħen ta' l-egżost mhux proċessat fit-tubu ta’ l-egżost, kull opaċimetru juri traċċa ta’ l-opaċità ttardjata u mkejla b’mod differenti. Id-dewmien u d-daqs tat-traċċa ta’ l-opaċità mkejla hi primarjament dipendenti fuq il-ġeometrija taċ-ċejmber fejn isir il-kejl ta’ l-opaċimetru, inkluż il-mogħdijiet tal-kampjun ta' l-egżost, u fil-ħin meħtieġa biex jipproċessaw is-sinjal fl-elettroniċi ta' l-opaċimetru. Il-valuri li jikkaratterizzaw dawn iż-żewġ effetti jissejħu l-ħin tar-rispons fiżiku u elettriku li jirrappreżentaw filter individwali għal kull tip ta’ opaċimetru.

L-għan li jiġi applikat filter Bessel hu biex jiggarantixxi karatteristika globali tal-filter uniformi tas-sistema kollha ta' l-opaċimetru, magħmula minn:

| — | ħin tar-rispons fiżiku ta’ l-opaċimetru (tp) |
| --- | --- |

—

ħin tar-rispons fiżiku ta’ l-opaċimetru (tp)

| — | ħin tar-rispons elettriku ta’ l-opaċimetru (te) |
| --- | --- |

—

ħin tar-rispons elettriku ta’ l-opaċimetru (te)

| — | il-ħin tar-rispons tal-filter tal-filter Bessel applikat (tF) |
| --- | --- |

—

il-ħin tar-rispons tal-filter tal-filter Bessel applikat (tF)

Il-ħin globali tar-rispons li jirriżulta tas-sistema tAver hu mogħti permezz ta’:

Formula

u jrid ikun ugwali għall-għamliet kollha ta' opaċimetri sabiex jagħtu l-istess valur tad-duħħan. Għalhekk, filter Bessel irid ikun maħluq b’tali mod, li l-ħin tar-rispons tal-filter (tF) flimkien mal-ħin tar-rispons fiżiku (tp) u elettriku (te) ta’ l-opaċimetru individwali jrid jirriżulta fil-ħin tar-rispons meħtieġ globali (tAver). Peress tp u te huma valuri mogħtija għal kull opaċimetru individwali, u tAver hi mfissra bħala li hi 1,0 s f'dan ir-Regolament, tF jista' jiġi kkalkulat kif ġej:

Formula

Bħala tifsira, il-ħin tar-rispons tal-filter tF huwa l-ħin biex jitla’ s-sinjal iffiltrat ta’ l-output bejn 10 % u 90 % fl-istadju tas-sinjal ta’ l-input. Għalhekk il-frekwenza ta’ meta jaqta’ tal-filter Bessel trid tkun imtennija b’tali mod, li l-ħin tar-rispons tal-filter Bessel joqgħod fil-ħin tal-qawmien meħtieġ.

Fil-figura (a), it-traċċi tas-sinjal tal-pass ta' l-input u s-sinjal Bessel iffiltrat ta' l-output kif ukoll tal-ħin tar-rispons tal-filter Bessel (tF) huma murija.

L-iddisinjar ta' l-algoritmu finali tal-filter Bessel hu proċess f'diversi stadji li jeħtieġ diversi ċikli mtennija. L-iskema tal-proċedura ta’ iterazzjoni hi ppreżentata hawn taħt.

| Characteristics of opacimeter | = | Karatteristiċi ta' l-Opaċimetru tp, te [s] |
| --- | --- | --- |
| Regulation | = | Regolazzjoni tAver [s] |
| Data aquisition system sample rate | = | Rata ta' Kampjunar tas-Sistema ta' l-Akkwist tad-Dejta |
| Step | = | step |
| Required overall Bessel filter response time | = | ħin ta' rispons kumplessiv meħtieġ mill-Bessel filter |
| Design of Bessel filter algorithm | = | Disinn ta' l-algoritmu tal-filtru Bessel |
| Application of Bessel filter on step input | = | L-applikazzjoni tal-Bessel filter fuq l-istep input |
| Calculation of iterated filter response time | = | kalkolu tal-ħin tar-rispons tal-filter iterat |
| Adjustment of cut-off frequency | = | aġġustament tal-frekwenza ta' qtugħ |
| Deviation between tF and tF,iter | = | devjazzjoni bejn tF u tF,iter |
| Iteration | = | iterazzjoni |
| Check for iteration criteria | = | iċċekja għall-kriterji ta' iterazzjoni |
| yes, no | = | iva, le |
| Final Bessel filter constants and algorithm | = | kostanti u l-algoritmu finali tal-Bessel filter |

Characteristics of opacimeter

=

Karatteristiċi ta' l-Opaċimetru tp, te [s]

Regulation

=

Regolazzjoni tAver [s]

Data aquisition system sample rate

=

Rata ta' Kampjunar tas-Sistema ta' l-Akkwist tad-Dejta

Step

=

step

Required overall Bessel filter response time

=

ħin ta' rispons kumplessiv meħtieġ mill-Bessel filter

Design of Bessel filter algorithm

=

Disinn ta' l-algoritmu tal-filtru Bessel

Application of Bessel filter on step input

=

L-applikazzjoni tal-Bessel filter fuq l-istep input

Calculation of iterated filter response time

=

kalkolu tal-ħin tar-rispons tal-filter iterat

Adjustment of cut-off frequency

=

aġġustament tal-frekwenza ta' qtugħ

Deviation between tF and tF,iter

=

devjazzjoni bejn tF u tF,iter

Iteration

=

iterazzjoni

Check for iteration criteria

=

iċċekja għall-kriterji ta' iterazzjoni

yes, no

=

iva, le

Final Bessel filter constants and algorithm

=

kostanti u l-algoritmu finali tal-Bessel filter

2.2.   Kalkolazzjoni ta’ l-algoritmu Bessel

F’dan l-eżempju l-algoritmu Bessel hu ddisinjat f’diversi stadji skond il-proċedura ta’ iterazzjoni t'hawn fuq li hi bbażata fuq l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.1.

Għall-opaċimetru u s-sistema tal-ksib tad-dejta, wieħed jassumi l-karatteristiċi li ġejjin:

| — | il-ħin tar-rispons fiżiku tp 0,15 s |
| --- | --- |

—

il-ħin tar-rispons fiżiku tp 0,15 s

| — | il-ħin tar-rispons elettriku te 0,05 s |
| --- | --- |

—

il-ħin tar-rispons elettriku te 0,05 s

| — | overall response time tAver 1,00 s (permezz tat-tifsira f’dan ir-Regolament) |
| --- | --- |

—

overall response time tAver 1,00 s (permezz tat-tifsira f’dan ir-Regolament)

| — | rata ta' kampjunar 150 Hz |
| --- | --- |

—

rata ta' kampjunar 150 Hz

L-1 Pass Ħin tar-rispons meħtieġ għall-filter Bessel tF:

Formula

It-2 Pass Stima tal-frekwenza ta’ meta jaqta’ u l-kalkolazzjoni tal-kostanti Bessel E, K għall-ewwel iterazzjoni:

fc = 3,1415 / (10 × 0,987421) = 0.318152 Hz

Δt = 1 / 150 = 0,006667 s

Ω = 1 / [tan (3,1415 × 0,006667 × 0,318152)] = 150.076644

Formula

K = 2 × 7,07948 × 10–5 × (0,618034 × 150,076644 – 1) – 1 = 0,970783

Dan jagħti l-algoritmu Bessel:

Yi = Yi
  –1 + 7,07948 × 10–5 × (Si + 2 × Si
  –1 + Si-2 – 4 × Yi-2) + 0,970783 × (Yi
  –1 – Yi-2)

fejn Si jirrappreżenta l-valuri tas-sinjal tal-pass ta’ l-input (jew “0” jew “1”) u Yi tirrappreżenta l-valuri ffiltrati tas-sinjal ta’ l-output.

It-3 Pass Applikazzjoni tal-filter Bessel fil-pass ta' l-input:

Il-ħin tar-rispons tal-filter Bessel tF hu mfisser bħala l-ħin tal-qawmien tas-sinjal iffiltrat ta’ l-output bejn 10 % u 90 % fuq sinjal tal-pass ta’ l-input. Biex jiġu determinati l-ħinijiet ta’ 10 % (t10) u 90 % (t90) tas-sinjal ta’ l-output, irid jiġi applikat filter Bessel fil-pass ta’ l-input permezz tal-valuri t’hawn fuq ta’ fc, E u K.

In-numri ta’ l-indiċi, il-ħin u l-valuri tas-sinjal tal-pass ta’ l-input u l-valuri li jirriżultaw tas-sinjal iffiltrat ta' l-output għall-ewwel u għat-tieni iterazzjoni huma murija fit-tabella B. Il-punti ħdejn t10 u t90 huma mmarkati b'numri miktuba skuri. Fit-tabella B, l-ewwel iterazzjoni, il-valur ta’ 10 % jiġri bejn in-numru ta’ l-indiċi 30 u 31 u l-valur ta’ 90 % jiġri bejn in-numru ta’ l-indiċi 191 u 192. Għall-kalkolazzjoni ta’ tF,iter il-valuri eżatti t10 u t90 huma determinati bl-interpolazzjoni lineari bejn il-punti li jkejlu ta' ħdejhom, kif ġej:

t10 = tlower + Δt × (0,1 – outlower) / (outupper – outlower)

t90 = tlower + Δt × (0,9 – outlower) / (outupper – outlower)

fejn outupper u outlower, rispettivament, huma l-punti ħdejn xulxin tas-sinjal ta' l-output tal-Bessel iffiltrat, u tlower huwa l-ħin tal-punt tal-ħin ta' ħdejh, kif indikat fit-tabella B.

t10 = 0,200000 + 0,006667 × (0,1 – 0,099208) / (0,104794 – 0,099208) = 0,200945 s

t90 = 1,273333 + 0,006667 × (0,9 – 0,899147) / (0,901168 – 0,899147) = 1,276147 s

Ir-4 Pass Il-ħin tar-rispons tal-filter ta’ l-ewwel ċiklu ta’ iterazzjoni:

tF,iter = 1,276147 – 0,200945 = 1,075202 s

Il-5 Pass Id-devjazzjoni bejn il-ħin tar-rispons tal-filter meħtieġ u miksub ta’ l-ewwel ċiklu ta’ iterazzjoni:

Δ = (1,075202 – 0,987421) / 0,987421 = 0,081641

Is-6 Pass Iċċekkjar tal-kriterji ta’ iterazzjoni:

|Δ| ≤ 0,01 hu meħtieġ. Peress li 0,081641 > 0,01, il-kriterja ta' iterazzjoni ma tintlaħaqx u jrid jinbeda ċiklu ieħor ta' iterazzjoni. Għal dan iċ-ċiklu ta' iterazzjoni, frekwenza ġdida li taqta' hi kkalkulata minn fc u Δ kif ġej:

fc,new = 0,318152 × (1 + 0,081641) = 0,344126 Hz

Din il-frekwenza ġdida li taqta’ hi użata fit-tieni ċiklu ta’ iterazzjoni, billi terġa' tibda f’2 pass. L-iterazzjoni trid tiġi mtennija sakemm tintlaħaq il-kriterja ta’ iterazzjoni. Il-valuri li jirriżultaw ta’ l-ewwel u tat-tieni iterazzjoni huma mqassra fit-tabella A.

Tabella A

Il-valuri ta’ l-ewwel u tat-tieni iterazzjoni

| Parametru | 1. Iterazzjoni | 2. Iterazzjoni |
| --- | --- | --- |
| fc (Hz) | 0,318152 | 0,344126 |
| E (–) | 7,07948 × 10–5 | 8,272777 × 10–5 |
| K (–) | 0,970783 | 0,968410 |
| t10 (s) | 0,200945 | 0,185523 |
| t90 (s) | 1,276147 | 1,179562 |
| tF,iter (s) | 1,075202 | 0,994039 |
| Δ (–) | 0,081641 | 0,006657 |
| fc,new (Hz) | 0,344126 | 0,346417 |

Parametru

1. Iterazzjoni

2. Iterazzjoni

fc (Hz)

0,318152

0,344126

E (–)

7,07948 × 10–5

8,272777 × 10–5

K (–)

0,970783

0,968410

t10 (s)

0,200945

0,185523

t90 (s)

1,276147

1,179562

tF,iter (s)

1,075202

0,994039

Δ (–)

0,081641

0,006657

fc,new (Hz)

0,344126

0,346417

Is-7 Pass Algoritmu Bessel finali:

Hekk kif il-kriterja ta’ iterazzjoni tintlaħaq, il-kostanti finali tal-filter Bessel u l-algoritmu finali tal-Bessel jiġu kkalkolati skond it-2 pass. F'dan l-eżempju, il-kriterja ta' iterazzjoni ntlaħqet wara t-tieni iterazzjoni (Δ = 0,006657 ≤ 0,01). L-algoritmu finali mbagħad hu użat biex jiddetermina l-medja tal-valuri tad-dħaħen (ara l-paragrafu li jmiss 2.3).

YI = Yi
  –1 + 8,272777 × 10–5 × (Si + 2 × Si
  –1 + Si–2 – 4 × Yi–2) + 0,968410 × (Yi
  –1 – Yi–2)

Tabella B

Il-valuri tas-sinjal tal-pass ta’ l-input u tas-sinjal ta’ l-output tal-Bessel iffiltrat għall-ewwel u għat-tieni ċiklu ta' iterazzjoni

| Indiċi I
  [–] | Ħin
  [s] | Sinjal tal-Pass ta’ l-Input

  Si

  [–] | Sinjal Iffiltrat ta’ l-Output

  Yi

  [–] |
| --- | --- | --- | --- |
| 1. Iterazzjoni | 2. Iterazzjoni |
| –2 | –0,013333 | 0 | 0,000000 | 0,000000 |
| –1 | –0,006667 | 0 | 0,000000 | 0,000000 |
| 0 | 0,000000 | 1 | 0,000071 | 0,000083 |
| 1 | 0,006667 | 1 | 0,000352 | 0,000411 |
| 2 | 0,013333 | 1 | 0,000908 | 0,001060 |
| 3 | 0,020000 | 1 | 0,001731 | 0,002019 |
| 4 | 0,026667 | 1 | 0,002813 | 0,003278 |
| 5 | 0,033333 | 1 | 0,004145 | 0,004828 |
| ~ | ~ | ~ | ~ | ~ |
| 24 | 0,160000 | 1 | 0,067877 | 0,077876 |
| 25 | 0,166667 | 1 | 0,072816 | 0,083476 |
| 26 | 0,173333 | 1 | 0,077874 | 0,089205 |
| 27 | 0,180000 | 1 | 0,083047 | 0,095056 |
| 28 | 0,186667 | 1 | 0,088331 | 0,101024 |
| 29 | 0,193333 | 1 | 0,093719 | 0,107102 |
| 30 | 0,200000 | 1 | 0,099208 | 0,113286 |
| 31 | 0,206667 | 1 | 0,104794 | 0,119570 |
| 32 | 0,213333 | 1 | 0,110471 | 0,125949 |
| 33 | 0,220000 | 1 | 0,116236 | 0,132418 |
| 34 | 0,226667 | 1 | 0,122085 | 0,138972 |
| 35 | 0,233333 | 1 | 0,128013 | 0,145605 |
| 36 | 0,240000 | 1 | 0,134016 | 0,152314 |
| 37 | 0,246667 | 1 | 0,140091 | 0,159094 |
| ~ | ~ | ~ | ~ | ~ |
| 175 | 1,166667 | 1 | 0,862416 | 0,895701 |
| 176 | 1,173333 | 1 | 0,864968 | 0,897941 |
| 177 | 1,180000 | 1 | 0,867484 | 0,900145 |
| 178 | 1,186667 | 1 | 0,869964 | 0,902312 |
| 179 | 1,193333 | 1 | 0,872410 | 0,904445 |
| 180 | 1,200000 | 1 | 0,874821 | 0,906542 |
| 181 | 1,206667 | 1 | 0,877197 | 0,908605 |
| 182 | 1,213333 | 1 | 0,879540 | 0,910633 |
| 183 | 1,220000 | 1 | 0,881849 | 0,912628 |
| 184 | 1,226667 | 1 | 0,884125 | 0,914589 |
| 185 | 1,233333 | 1 | 0,886367 | 0,916517 |
| 186 | 1,240000 | 1 | 0,888577 | 0,918412 |
| 187 | 1,246667 | 1 | 0,890755 | 0,920276 |
| 188 | 1,253333 | 1 | 0,892900 | 0,922107 |
| 189 | 1,260000 | 1 | 0,895014 | 0,923907 |
| 190 | 1,266667 | 1 | 0,897096 | 0,925676 |
| 191 | 1,273333 | 1 | 0,899147 | 0,927414 |
| 192 | 1,280000 | 1 | 0,901168 | 0,929121 |
| 193 | 1,286667 | 1 | 0,903158 | 0,930799 |
| 194 | 1,293333 | 1 | 0,905117 | 0,932448 |
| 195 | 1,300000 | 1 | 0,907047 | 0,934067 |
| ~ | ~ | ~ | ~ | ~ |

Indiċi I

[–]

Ħin

[s]

Sinjal tal-Pass ta’ l-Input

Si

[–]

Sinjal Iffiltrat ta’ l-Output

Yi

[–]

1. Iterazzjoni

2. Iterazzjoni

–2

–0,013333

0

0,000000

0,000000

–1

–0,006667

0

0,000000

0,000000

0

0,000000

1

0,000071

0,000083

1

0,006667

1

0,000352

0,000411

2

0,013333

1

0,000908

0,001060

3

0,020000

1

0,001731

0,002019

4

0,026667

1

0,002813

0,003278

5

0,033333

1

0,004145

0,004828

~

~

~

~

~

24

0,160000

1

0,067877

0,077876

25

0,166667

1

0,072816

0,083476

26

0,173333

1

0,077874

0,089205

27

0,180000

1

0,083047

0,095056

28

0,186667

1

0,088331

0,101024

29

0,193333

1

0,093719

0,107102

30

0,200000

1

0,099208

0,113286

31

0,206667

1

0,104794

0,119570

32

0,213333

1

0,110471

0,125949

33

0,220000

1

0,116236

0,132418

34

0,226667

1

0,122085

0,138972

35

0,233333

1

0,128013

0,145605

36

0,240000

1

0,134016

0,152314

37

0,246667

1

0,140091

0,159094

~

~

~

~

~

175

1,166667

1

0,862416

0,895701

176

1,173333

1

0,864968

0,897941

177

1,180000

1

0,867484

0,900145

178

1,186667

1

0,869964

0,902312

179

1,193333

1

0,872410

0,904445

180

1,200000

1

0,874821

0,906542

181

1,206667

1

0,877197

0,908605

182

1,213333

1

0,879540

0,910633

183

1,220000

1

0,881849

0,912628

184

1,226667

1

0,884125

0,914589

185

1,233333

1

0,886367

0,916517

186

1,240000

1

0,888577

0,918412

187

1,246667

1

0,890755

0,920276

188

1,253333

1

0,892900

0,922107

189

1,260000

1

0,895014

0,923907

190

1,266667

1

0,897096

0,925676

191

1,273333

1

0,899147

0,927414

192

1,280000

1

0,901168

0,929121

193

1,286667

1

0,903158

0,930799

194

1,293333

1

0,905117

0,932448

195

1,300000

1

0,907047

0,934067

~

~

~

~

~

2.3.   Kalkolazzjoni tal-Valuri tad-Dħaħen

Fl-iskema t’hawn taħt il-proċedura ġenerali biex ikun iddeterminat il-valur finali tad-dħaħen hi preżentata.

Fil-figura b, it-traċċi tas-sinjal ta’ l-opaċità mhux ipproċessati mkejla, u tal-koeffiċjenti ta’ l-assorbiment tad-dawl mhux filtrati u ffiltrati (valur k) ta’ l-ewwel pass tat-tagħbija tat-Test ELR huma murija, u l-valur massimu Ymax1,A (quċċata) tat-traċċa k iffiltrata hu indikat. B’mod korrispondenti, it-tabella Ċ fiha l-valuri numeriċi ta’ l-indiċi I, il-ħin (rata ta' kampjunar ta’ 150 Hz), l-opaċità mhux proċessata, k mhux filtrata u k filtrata. L-iffiltrar sar permezz tal-kostanti ta' l-algoritmu Bessel iddisinjat fil-paragrafu 2.2. ta' dan l-anness. Minħabba l-ammont kbir ta’ dejta, dawk is-sezzjonijiet biss tat-traċċa tad-dħaħen madwar il-bidu u l-quċċata huma mniżżla f’tabella.

Il-valur tal-quċċata (i = 272) hu kkalkulat billi wieħed jassumi d-dejta li ġejja tat-tabella C. Id-dħaħen l-oħra kollha individwali

Kalkolazzjoni tal-valur k (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.3.1.):

| LA (m) | 0,430 |
| --- | --- |
| Indiċi I | 272 |
| N (%) | 16,783 |
| S271 (m–1) | 0,427392 |
| S270 (m–1) | 0,427532 |
| Y271 (m–1) | 0,542383 |
| Y270 (m–1) | 0,542337 |

LA (m)

0,430

Indiċi I

272

N (%)

16,783

S271 (m–1)

0,427392

S270 (m–1)

0,427532

Y271 (m–1)

0,542383

Y270 (m–1)

0,542337

Formula

Dan il-valur jikkorrispondi għal S272 fl-ekwazzjoni li ġejja.

Il-kalkolazzjoni tal-kalkolazzjoni tal-medja tad-dħaħen Bessel (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.3.2.):

Fl-ekwazzjoni li ġejja, il-kostanti Bessel tal-paragrafu ta’ qabel 2.2. huma użati. Il-valur k proprja mhux iffiltrat, kif ikkalkulat hawn fuq, jikkorrispondi għal S272 (Si). S271 (Si
  –1) u S270 (Si-2) huma ż-żewġ valuri k preċedenti mhux iffiltrati, Y271 (Yi
  –1) u Y270 (Yi-2) huma ż-żewġ valuri k preċedenti ffiltrati.

| Y272 | = | 0,542383 + 8,272777 × 10–5 × (0,427252 + 2 × 0,427392 + 0,427532 – 4 × 0,542337) + 0,968410 × (0,542383 – 0,542337) = 0,542389 m–1 |
| --- | --- | --- |

Y272

=

0,542383 + 8,272777 × 10–5 × (0,427252 + 2 × 0,427392 + 0,427532 – 4 × 0,542337) + 0,968410 × (0,542383 – 0,542337) = 0,542389 m–1

Dan il-valur jikkorrispondi għal Ymax1,A fl-ekwazzjoni li ġejja.

Kalkolazzjoni tal-valur tad-dħaħen finali (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.3.3.):

Minn kull traċċa tad-dħaħen, il-valur k massimu ffiltrat hu meħud għal aktar kalkolazzjoni. Assumi l-valuri li ġejjin:

| Veloċità | Ymax (m–1) |
| --- | --- |
| Ċiklu 1 | Ċiklu 2 | Ċiklu 3 |
| A | 0,5424 | 0,5435 | 0,5587 |
| B | 0,5596 | 0,5400 | 0,5389 |
| C | 0,4912 | 0,5207 | 0,5177 |

Veloċità

Ymax (m–1)

Ċiklu 1

Ċiklu 2

Ċiklu 3

A

0,5424

0,5435

0,5587

B

0,5596

0,5400

0,5389

C

0,4912

0,5207

0,5177

| SVA | = | (0,5424 + 0,5435 + 0,5587) / 3 | = | 0,5482 m–1 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| SVB | = | (0,5596 + 0,5400 + 0,5389) / 3 | = | 0,5462 m–1 |
| SVC | = | (0,4912 + 0,5207 + 0,5177) / 3 | = | 0,5099 m–1 |
| SV | = | (0,43 × 0,5482) + (0,56 × 0,5462) + (0,01 × 0,5099) | = | 0,5467 m–1 |

SVA

=

(0,5424 + 0,5435 + 0,5587) / 3

=

0,5482 m–1

SVB

=

(0,5596 + 0,5400 + 0,5389) / 3

=

0,5462 m–1

SVC

=

(0,4912 + 0,5207 + 0,5177) / 3

=

0,5099 m–1

SV

=

(0,43 × 0,5482) + (0,56 × 0,5462) + (0,01 × 0,5099)

=

0,5467 m–1

Tisħiħ taċ-ċiklu (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 3.4.)

Qabel jiġi kkalkulat SV, iċ-ċiklu jrid ikun imsaħħaħ billi jiġu kkalkulati d-devjazzjonijiet standard relattivi tad-dħaħen tat-tliet ċikli għal kull veloċità.

| Veloċità | SV medja (m–1) | devjazzjoni standard assoluta (m–1) | devjazzjoni standard relattiva (%) |
| --- | --- | --- | --- |
| A | 0,5482 | 0,0091 | 1,7 |
| B | 0,5462 | 0,0116 | 2,1 |
| C | 0,5099 | 0,0162 | 3,2 |

Veloċità

SV medja (m–1)

devjazzjoni standard assoluta (m–1)

devjazzjoni standard relattiva (%)

A

0,5482

0,0091

1,7

B

0,5462

0,0116

2,1

C

0,5099

0,0162

3,2

F’dan l-eżempju, il-kriterja ta’ tisħiħ ta' 15 fil-mija hi użata għal kull veloċità.

Tabella C

Valuri ta’ l-opaċità N, valur k mhux filtrat u iffiltrat fil-bidu tal-pass tat-tagħbija

| Indiċi i
  [–] | Ħin
  [s] | Opacità N
  [%] | mhux iffiltrat
  Valur k
  [m–1] | Iffiltrat
  Valur k
  [m–1] |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| –2 | 0,000000 | 0,000000 | 0,000000 | 0,000000 |
| –1 | 0,000000 | 0,000000 | 0,000000 | 0,000000 |
| 0 | 0,000000 | 0,000000 | 0,000000 | 0,000000 |
| 1 | 0,006667 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000000 |
| 2 | 0,013333 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000000 |
| 3 | 0,020000 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000000 |
| 4 | 0,026667 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000001 |
| 5 | 0,033333 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000002 |
| 6 | 0,040000 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000002 |
| 7 | 0,046667 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000003 |
| 8 | 0,053333 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000004 |
| 9 | 0,060000 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000005 |
| 10 | 0,066667 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000006 |
| 11 | 0,073333 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000008 |
| 12 | 0,080000 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000009 |
| 13 | 0,086667 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000011 |
| 14 | 0,093333 | 0,020000 | 0,000465 | 0,000012 |
| 15 | 0,100000 | 0,192000 | 0,004469 | 0,000014 |
| 16 | 0,106667 | 0,212000 | 0,004935 | 0,000018 |
| 17 | 0,113333 | 0,212000 | 0,004935 | 0,000022 |
| 18 | 0,120000 | 0,212000 | 0,004935 | 0,000028 |
| 19 | 0,126667 | 0,343000 | 0,007990 | 0,000036 |
| 20 | 0,133333 | 0,566000 | 0,013200 | 0,000047 |
| 21 | 0,140000 | 0,889000 | 0,020767 | 0,000061 |
| 22 | 0,146667 | 0,929000 | 0,021706 | 0,000082 |
| 23 | 0,153333 | 0,929000 | 0,021706 | 0,000109 |
| 24 | 0,160000 | 1,263000 | 0,029559 | 0,000143 |
| 25 | 0,166667 | 1,455000 | 0,034086 | 0,000185 |
| 26 | 0,173333 | 1,697000 | 0,039804 | 0,000237 |
| 27 | 0,180000 | 2,030000 | 0,047695 | 0,000301 |
| 28 | 0,186667 | 2,081000 | 0,048906 | 0,000378 |
| 29 | 0,193333 | 2,081000 | 0,048906 | 0,000469 |
| 30 | 0,200000 | 2,424000 | 0,057067 | 0,000573 |
| 31 | 0,206667 | 2,475000 | 0,058282 | 0,000693 |
| 32 | 0,213333 | 2,475000 | 0,058282 | 0,000827 |
| 33 | 0,220000 | 2,808000 | 0,066237 | 0,000977 |
| 34 | 0,226667 | 3,010000 | 0,071075 | 0,001144 |
| 35 | 0,233333 | 3,253000 | 0,076909 | 0,001328 |
| 36 | 0,240000 | 3,606000 | 0,085410 | 0,001533 |
| 37 | 0,246667 | 3,960000 | 0,093966 | 0,001758 |
| 38 | 0,253333 | 4,455000 | 0,105983 | 0,002007 |
| 39 | 0,260000 | 4,818000 | 0,114836 | 0,002283 |
| 40 | 0,266667 | 5,020000 | 0,119776 | 0,002587 |
| ~ | ~ | ~ | ~ | ~ |

Indiċi i

[–]

Ħin

[s]

Opacità N

[%]

mhux iffiltrat

Valur k

[m–1]

Iffiltrat

Valur k

[m–1]

–2

0,000000

0,000000

0,000000

0,000000

–1

0,000000

0,000000

0,000000

0,000000

0

0,000000

0,000000

0,000000

0,000000

1

0,006667

0,020000

0,000465

0,000000

2

0,013333

0,020000

0,000465

0,000000

3

0,020000

0,020000

0,000465

0,000000

4

0,026667

0,020000

0,000465

0,000001

5

0,033333

0,020000

0,000465

0,000002

6

0,040000

0,020000

0,000465

0,000002

7

0,046667

0,020000

0,000465

0,000003

8

0,053333

0,020000

0,000465

0,000004

9

0,060000

0,020000

0,000465

0,000005

10

0,066667

0,020000

0,000465

0,000006

11

0,073333

0,020000

0,000465

0,000008

12

0,080000

0,020000

0,000465

0,000009

13

0,086667

0,020000

0,000465

0,000011

14

0,093333

0,020000

0,000465

0,000012

15

0,100000

0,192000

0,004469

0,000014

16

0,106667

0,212000

0,004935

0,000018

17

0,113333

0,212000

0,004935

0,000022

18

0,120000

0,212000

0,004935

0,000028

19

0,126667

0,343000

0,007990

0,000036

20

0,133333

0,566000

0,013200

0,000047

21

0,140000

0,889000

0,020767

0,000061

22

0,146667

0,929000

0,021706

0,000082

23

0,153333

0,929000

0,021706

0,000109

24

0,160000

1,263000

0,029559

0,000143

25

0,166667

1,455000

0,034086

0,000185

26

0,173333

1,697000

0,039804

0,000237

27

0,180000

2,030000

0,047695

0,000301

28

0,186667

2,081000

0,048906

0,000378

29

0,193333

2,081000

0,048906

0,000469

30

0,200000

2,424000

0,057067

0,000573

31

0,206667

2,475000

0,058282

0,000693

32

0,213333

2,475000

0,058282

0,000827

33

0,220000

2,808000

0,066237

0,000977

34

0,226667

3,010000

0,071075

0,001144

35

0,233333

3,253000

0,076909

0,001328

36

0,240000

3,606000

0,085410

0,001533

37

0,246667

3,960000

0,093966

0,001758

38

0,253333

4,455000

0,105983

0,002007

39

0,260000

4,818000

0,114836

0,002283

40

0,266667

5,020000

0,119776

0,002587

~

~

~

~

~

Tabella C (tkompli)

Il-valuri ta’ l-opaċità N, valur k mhux filtrat u iffiltrat madwar Ymax1,A

(≡ valur fil-quċċata, indikat b’numri miktuba skur)

| Indiċi i
  [–] | Ħin
  [s] | Opacità N
  [%] | mhux iffiltrat
  Valur k
  [m–1] | Iffiltrat
  Valur k
  [m–1] |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ~ | ~ | ~ | ~ | ~ |
| 259 | 1,726667 | 17,182000 | 0,438429 | 0,538856 |
| 260 | 1,733333 | 16,949000 | 0,431896 | 0,539423 |
| 261 | 1,740000 | 16,788000 | 0,427392 | 0,539936 |
| 262 | 1,746667 | 16,798000 | 0,427671 | 0,540396 |
| 263 | 1,753333 | 16,788000 | 0,427392 | 0,540805 |
| 264 | 1,760000 | 16,798000 | 0,427671 | 0,541163 |
| 265 | 1,766667 | 16,798000 | 0,427671 | 0,541473 |
| 266 | 1,773333 | 16,788000 | 0,427392 | 0,541735 |
| 267 | 1,780000 | 16,788000 | 0,427392 | 0,541951 |
| 268 | 1,786667 | 16,798000 | 0,427671 | 0,542123 |
| 269 | 1,793333 | 16,798000 | 0,427671 | 0,542251 |
| 270 | 1,800000 | 16,793000 | 0,427532 | 0,542337 |
| 271 | 1,806667 | 16,788000 | 0,427392 | 0,542383 |
| 272 | 1,813333 | 16,783000 | 0,427252 | 0,542389 |
| 273 | 1,820000 | 16,780000 | 0,427168 | 0,542357 |
| 274 | 1,826667 | 16,798000 | 0,427671 | 0,542288 |
| 275 | 1,833333 | 16,778000 | 0,427112 | 0,542183 |
| 276 | 1,840000 | 16,808000 | 0,427951 | 0,542043 |
| 277 | 1,846667 | 16,768000 | 0,426833 | 0,541870 |
| 278 | 1,853333 | 16,010000 | 0,405750 | 0,541662 |
| 279 | 1,860000 | 16,010000 | 0,405750 | 0,541418 |
| 280 | 1,866667 | 16,000000 | 0,405473 | 0,541136 |
| 281 | 1,873333 | 16,010000 | 0,405750 | 0,540819 |
| 282 | 1,880000 | 16,000000 | 0,405473 | 0,540466 |
| 283 | 1,886667 | 16,010000 | 0,405750 | 0,540080 |
| 284 | 1,893333 | 16,394000 | 0,416406 | 0,539663 |
| 285 | 1,900000 | 16,394000 | 0,416406 | 0,539216 |
| 286 | 1,906667 | 16,404000 | 0,416685 | 0,538744 |
| 287 | 1,913333 | 16,394000 | 0,416406 | 0,538245 |
| 288 | 1,920000 | 16,394000 | 0,416406 | 0,537722 |
| 289 | 1,926667 | 16,384000 | 0,416128 | 0,537175 |
| 290 | 1,933333 | 16,010000 | 0,405750 | 0,536604 |
| 291 | 1,940000 | 16,010000 | 0,405750 | 0,536009 |
| 292 | 1,946667 | 16,000000 | 0,405473 | 0,535389 |
| 293 | 1,953333 | 16,010000 | 0,405750 | 0,534745 |
| 294 | 1,960000 | 16,212000 | 0,411349 | 0,534079 |
| 295 | 1,966667 | 16,394000 | 0,416406 | 0,533394 |
| 296 | 1,973333 | 16,394000 | 0,416406 | 0,532691 |
| 297 | 1,980000 | 16,192000 | 0,410794 | 0,531971 |
| 298 | 1,986667 | 16,000000 | 0,405473 | 0,531233 |
| 299 | 1,993333 | 16,000000 | 0,405473 | 0,530477 |
| 300 | 2,000000 | 16,000000 | 0,405473 | 0,529704 |
| ~ | ~ | ~ | ~ | ~ |

Indiċi i

[–]

Ħin

[s]

Opacità N

[%]

mhux iffiltrat

Valur k

[m–1]

Iffiltrat

Valur k

[m–1]

~

~

~

~

~

259

1,726667

17,182000

0,438429

0,538856

260

1,733333

16,949000

0,431896

0,539423

261

1,740000

16,788000

0,427392

0,539936

262

1,746667

16,798000

0,427671

0,540396

263

1,753333

16,788000

0,427392

0,540805

264

1,760000

16,798000

0,427671

0,541163

265

1,766667

16,798000

0,427671

0,541473

266

1,773333

16,788000

0,427392

0,541735

267

1,780000

16,788000

0,427392

0,541951

268

1,786667

16,798000

0,427671

0,542123

269

1,793333

16,798000

0,427671

0,542251

270

1,800000

16,793000

0,427532

0,542337

271

1,806667

16,788000

0,427392

0,542383

272

1,813333

16,783000

0,427252

0,542389

273

1,820000

16,780000

0,427168

0,542357

274

1,826667

16,798000

0,427671

0,542288

275

1,833333

16,778000

0,427112

0,542183

276

1,840000

16,808000

0,427951

0,542043

277

1,846667

16,768000

0,426833

0,541870

278

1,853333

16,010000

0,405750

0,541662

279

1,860000

16,010000

0,405750

0,541418

280

1,866667

16,000000

0,405473

0,541136

281

1,873333

16,010000

0,405750

0,540819

282

1,880000

16,000000

0,405473

0,540466

283

1,886667

16,010000

0,405750

0,540080

284

1,893333

16,394000

0,416406

0,539663

285

1,900000

16,394000

0,416406

0,539216

286

1,906667

16,404000

0,416685

0,538744

287

1,913333

16,394000

0,416406

0,538245

288

1,920000

16,394000

0,416406

0,537722

289

1,926667

16,384000

0,416128

0,537175

290

1,933333

16,010000

0,405750

0,536604

291

1,940000

16,010000

0,405750

0,536009

292

1,946667

16,000000

0,405473

0,535389

293

1,953333

16,010000

0,405750

0,534745

294

1,960000

16,212000

0,411349

0,534079

295

1,966667

16,394000

0,416406

0,533394

296

1,973333

16,394000

0,416406

0,532691

297

1,980000

16,192000

0,410794

0,531971

298

1,986667

16,000000

0,405473

0,531233

299

1,993333

16,000000

0,405473

0,530477

300

2,000000

16,000000

0,405473

0,529704

~

~

~

~

~

3.   TEST TA’ L-ETC

3.1.   Emissjonijiet gassużi (magni diżil)

Assumi r-riżultati tat-test li ġejjin għas-sistema PDP-CVS

| V0 | (m3/rev) | 0,1776 |
| --- | --- | --- |
| Np | (rev) | 23 073 |
| pB | (kPa) | 98,0 |
| p1 | (kPa) | 2,3 |
| T | (K) | 322,5 |
| Ha | (g/kg) | 12,8 |
| NOx conce | (ppm) | 53,7 |
| NOx concd | (ppm) | 0,4 |
| COconce | (ppm) | 38,9 |
| COconcd | (ppm) | 1,0 |
| HCconce | (ppm) mingħajr taljatur | 9,00 |
| HCconcd | (ppm) mingħajr taljatur | 3,02 |
| HCconce | (ppm) bit-taljatur | 1,20 |
| HCconcd | (ppm) bit-taljatur | 0,65 |
| CO2, conce | (%) | 0,723 |
| Wact | (kWh) | 62,72 |

V0

(m3/rev)

0,1776

Np

(rev)

23 073

pB

(kPa)

98,0

p1

(kPa)

2,3

T

(K)

322,5

Ha

(g/kg)

12,8

NOx conce

(ppm)

53,7

NOx concd

(ppm)

0,4

COconce

(ppm)

38,9

COconcd

(ppm)

1,0

HCconce

(ppm) mingħajr taljatur

9,00

HCconcd

(ppm) mingħajr taljatur

3,02

HCconce

(ppm) bit-taljatur

1,20

HCconcd

(ppm) bit-taljatur

0,65

CO2, conce

(%)

0,723

Wact

(kWh)

62,72

Kalkolazzjoni tal-fluss tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.1.):

| MTOTW | = 1,293 × 0,1776 × 23 073 × (98,0 – 2,3) × 273 / (101,3 × 322,5)
  = 4 237,2 kg |
| --- | --- |

MTOTW

= 1,293 × 0,1776 × 23 073 × (98,0 – 2,3) × 273 / (101,3 × 322,5)

= 4 237,2 kg

Kalkolazzjoni tal-fattur tal-korrezzjoni NOx (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.2.):

Formula

Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjoni NMHC permezz tal-metodu NMC (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.), billi jassumu effiċjenza tal-metanu ta’ 0.04 u effiċjenza ta' l-etanu ta' 0.98:

Formula

Formula

Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ta’ l-isfond ikkorreġuti (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.1.):

Billi jassumu fjuwil diżil tal-kompożizzjoni C1H1.8

Formula

Formula

| NOx conc | = | 53,7 – 0,4 · (1 – (1 / 18,69)) | = | 53,3 ppm |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| COconc | = | 38,9 – 1,0 · (1 – (1 / 18,69)) | = | 37,9 ppm |
| HCconc | = | 9,00 – 3,02 · (1 – (1 / 18,69)) | = | 6,14 ppm |
| NMHCconc | = | 7,91 – 2,39 · (1 – (1 / 18,69)) | = | 5,65 ppm |

NOx conc

=

53,7 – 0,4 · (1 – (1 / 18,69))

=

53,3 ppm

COconc

=

38,9 – 1,0 · (1 – (1 / 18,69))

=

37,9 ppm

HCconc

=

9,00 – 3,02 · (1 – (1 / 18,69))

=

6,14 ppm

NMHCconc

=

7,91 – 2,39 · (1 – (1 / 18,69))

=

5,65 ppm

Kalkolazzjoni tal-fluss tal-piż ta’ l-emissjonijiet (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.):

| NOx mass | = | 0,001587 · 53,3 · 1,039 · 4 237,2 | = | 372,391 g |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| COmass | = | 0,000966 · 37,9 · 4 237,2 | = | 155,129 g |
| HCmass | = | 0,000479 · 6,14 · 4 237,2 | = | 12,462 g |
| NMHCmass | = | 0,000479 · 5,65 · 4 237,2 | = | 11,467 g |

NOx mass

=

0,001587 · 53,3 · 1,039 · 4 237,2

=

372,391 g

COmass

=

0,000966 · 37,9 · 4 237,2

=

155,129 g

HCmass

=

0,000479 · 6,14 · 4 237,2

=

12,462 g

NMHCmass

=

0,000479 · 5,65 · 4 237,2

=

11,467 g

Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.4.):

Formula

Formula

Formula

Formula

3.2.   L-Emissjonijiet tal-Partikuli Separati (Magni Diżil)

Assumi r-riżultati tat-test li ġejjin għas-sistema PDP-CVS b’telf doppju fil-konċentrazzjoni

| MTOTW (kg) | 4 237,2 |
| --- | --- |
| Mf,p (mg) | 3,030 |
| Mf,b (mg) | 0,044 |
| MTOT (kg) | 2,159 |
| MSEC (kg) | 0,909 |
| Md (mg) | 0,341 |
| MDIL (kg) | 1,245 |
| DF | 18,69 |
| Wact (kWh) | 62,72 |

MTOTW (kg)

4 237,2

Mf,p (mg)

3,030

Mf,b (mg)

0,044

MTOT (kg)

2,159

MSEC (kg)

0,909

Md (mg)

0,341

MDIL (kg)

1,245

DF

18,69

Wact (kWh)

62,72

Kalkolazzjoni tal-piż ta' l-emissjonijiet (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 5.1.):

Mf = 3,030 + 0,044 = 3,074 mg

MSAM = 2,159 – 0,909 = 1,250 kg

Formula

Kalkolazzjoni tal-piż ta’ l-emissjonijiet ta’ l-isfond ikkorreġuti (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 5.1.):

Formula

Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 5.2):

Formula

Formula

Formula

3.3.   Emissjonijiet gassużi (magna CNG)

Assumi r-riżultati tat-test li ġejjin għas-sistema PDP-CVS

| MTOTW | (kg) | 4 237,2 |
| --- | --- | --- |
| Ha | (g/kg) | 12,8 |
| NOx conce | (ppm) | 17,2 |
| NOx concd | (ppm) | 0,4 |
| COconce | (ppm) | 44,3 |
| COconcd | (ppm) | 1,0 |
| HCconce | (ppm) mingħajr taljatur | 27,0 |
| HCconcd | (ppm) mingħajr taljatur | 2,02 |
| HCconce | (ppm) bit-taljatur | 18,0 |
| HCconcd | (ppm) bit-taljatur | 0,65 |
| CH4 conce | (ppm) | 18,0 |
| CH4 concd | (ppm) | 1,1 |
| CO2,conce | (%) | 0,723 |
| Wact | (kWh) | 62,72 |

MTOTW

(kg)

4 237,2

Ha

(g/kg)

12,8

NOx conce

(ppm)

17,2

NOx concd

(ppm)

0,4

COconce

(ppm)

44,3

COconcd

(ppm)

1,0

HCconce

(ppm) mingħajr taljatur

27,0

HCconcd

(ppm) mingħajr taljatur

2,02

HCconce

(ppm) bit-taljatur

18,0

HCconcd

(ppm) bit-taljatur

0,65

CH4 conce

(ppm)

18,0

CH4 concd

(ppm)

1,1

CO2,conce

(%)

0,723

Wact

(kWh)

62,72

Kalkolazzjoni tal-fattur tal-korrezzjoni NO
  x (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.2.):

Formula

Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjoni NMHC (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.):

| a) | metodu GC

  NMHCconce = 27,0 – 18,0 = 9,0 ppm |
| --- | --- |

a)

metodu GC

NMHCconce = 27,0 – 18,0 = 9,0 ppm

| b) | metodu NMC |
| --- | --- |

b)

metodu NMC

Billi jassumu effiċjenza tal-metanu ta’ 0.04 u effiċjenza ta’ l-etanu ta’ 0.98 (ara l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.4.)

Formula

Formula

Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ta’ l-isfond ikkorreġuti (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.1.):

Billi jassumu 100 % fjuwil tal-metanu tal-kompożizzjoni C1H4

Formula

Formula

Għall-NMHC bil-metodu GC, il-konċentrazzjoni fl-isfond hi d-differenza bejn HCconcd u CH4 concd

| NOx conc | = 17,2 – 0,4 · (1 – (1 / 13,01)) = 16,8 ppm | |
| --- | --- | --- |
| COconc | = 44,3 – 1,0 · (1 – (1 / 13,01)) = 43,4 ppm | |
| NMHCconc | = 8,4 – 1,37 · (1 – (1 / 13,01)) = 7,13 ppm | (metodu NMC) |
| NMHCconc | = 9,0 – 0,92 · (1 – (1 / 13,01)) = 8,15 ppm | (metodu GC) |
| CH4 conc | = 18,0 – 1,1 · (1 – (1 / 13,01)) = 17,0 ppm | (metodu GC) |

NOx conc

= 17,2 – 0,4 · (1 – (1 / 13,01)) = 16,8 ppm

COconc

= 44,3 – 1,0 · (1 – (1 / 13,01)) = 43,4 ppm

NMHCconc

= 8,4 – 1,37 · (1 – (1 / 13,01)) = 7,13 ppm

(metodu NMC)

NMHCconc

= 9,0 – 0,92 · (1 – (1 / 13,01)) = 8,15 ppm

(metodu GC)

CH4 conc

= 18,0 – 1,1 · (1 – (1 / 13,01)) = 17,0 ppm

(metodu GC)

Kalkolazzjoni tal-fluss tal-piż ta’ l-emissjonijiet (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.):

| NOx mass | = 0,001587 · 16,8 · 1,074 · 4 237,2 = 121,330 g | |
| --- | --- | --- |
| COmass | = 0,000966 · 43,4 · 4 237,2 = 177,642 g | |
| NMHCmass | = 0,000516 · 7,13 · 4 237,2 = 15,589 g | (il-metodu NMC) |
| NMHCmass | = 0,000516 · 8,15 · 4 237,2 = 17,819 g | (il-metodu GC) |
| CH4 mass | = 0,000552 · 17,0 · 4 237,2 = 39,762 g | (il-metodu GC) |

NOx mass

= 0,001587 · 16,8 · 1,074 · 4 237,2 = 121,330 g

COmass

= 0,000966 · 43,4 · 4 237,2 = 177,642 g

NMHCmass

= 0,000516 · 7,13 · 4 237,2 = 15,589 g

(il-metodu NMC)

NMHCmass

= 0,000516 · 8,15 · 4 237,2 = 17,819 g

(il-metodu GC)

CH4 mass

= 0,000552 · 17,0 · 4 237,2 = 39,762 g

(il-metodu GC)

Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.4.):

| | = 121,330 / 62,72 | = 1,93 g/kWh | |
| --- | --- | --- | --- |
| | = 177,642 / 62,72 | = 2,83 g/kWh | |
| | = 15,589 / 62,72 | = 0,249 g/kWh | (Metodu NMC) |
| | = 17,819 / 62,72 | = 0,284 g/kWh | (Metodu GC) |
| | = 39,762 / 62,72 | = 0,634 g/kWh | (Metodu GC) |

Formula

= 121,330 / 62,72

= 1,93 g/kWh

Formula

= 177,642 / 62,72

= 2,83 g/kWh

Formula

= 15,589 / 62,72

= 0,249 g/kWh

(Metodu NMC)

Formula

= 17,819 / 62,72

= 0,284 g/kWh

(Metodu GC)

Formula

= 39,762 / 62,72

= 0,634 g/kWh

(Metodu GC)

4.   λ-FATTUR TAL-BDIL (Sλ)

4.1.   Kalkolazzjoni tal-fattur tal-bdil λ (Sλ) (34)

Formula

fejn:

| Sλ | = | fattur tal-bdil λ; |
| --- | --- | --- |
| inerti % | = | % bil-volum tal-gassijiet inerti fil-fjuwil (jiġifieri N2, CO2, He, eċċ.); |
| O2* | = | % bil-volum ta’ l-ossiġnu oriġinali fil-fjuwil; |
| n u m | = | irreferi għas-CnHm medji li jirrappreżentaw l-idrokarbons tal-fjuwil, jiġifieri: |

Sλ

=

fattur tal-bdil λ;

inerti %

=

% bil-volum tal-gassijiet inerti fil-fjuwil (jiġifieri N2, CO2, He, eċċ.);

O2*

=

% bil-volum ta’ l-ossiġnu oriġinali fil-fjuwil;

n u m

=

irreferi għas-CnHm medji li jirrappreżentaw l-idrokarbons tal-fjuwil, jiġifieri:

Formula

Formula

fejn:

| CH4 | = | % bil-volum tal-metanu fil-fjuwil; |
| --- | --- | --- |
| C2 | = | % bil-volum ta’ l-idrokarbons C2 kollha (eż.: C2H6, C2H4, eċċ.) fil-fjuwil; |
| C3 | = | % bil-volum ta’ l-idrokarbons C3 kollha (eż.: C3H8, C3H6, eċċ.) fil-fjuwil; |
| C4 | = | % bil-volum ta’ l-idrokarbons C4 kollha (eż.: C4H10, C4H8, eċċ.) fil-fjuwil; |
| C5 | = | % bil-volum ta’ l-idrokarbons C5 kollha (eż.: C5H12, C5H10, eċċ.) fil-fjuwil; |
| dak li jtellef fil-konċentrazzjoni | = | % bil-volum tal-gassijiet li jtellfu fil-konċentrazzjoni fil-fjuwil (jiġifieri: O2*, N2, CO2, He, eċċ.). |

CH4

=

% bil-volum tal-metanu fil-fjuwil;

C2

=

% bil-volum ta’ l-idrokarbons C2 kollha (eż.: C2H6, C2H4, eċċ.) fil-fjuwil;

C3

=

% bil-volum ta’ l-idrokarbons C3 kollha (eż.: C3H8, C3H6, eċċ.) fil-fjuwil;

C4

=

% bil-volum ta’ l-idrokarbons C4 kollha (eż.: C4H10, C4H8, eċċ.) fil-fjuwil;

C5

=

% bil-volum ta’ l-idrokarbons C5 kollha (eż.: C5H12, C5H10, eċċ.) fil-fjuwil;

dak li jtellef fil-konċentrazzjoni

=

% bil-volum tal-gassijiet li jtellfu fil-konċentrazzjoni fil-fjuwil (jiġifieri: O2*, N2, CO2, He, eċċ.).

4.2.   Eżempji għall-kalkolazzjoni tal-fattur tal-bdil λ Sλ:

Eżempju 1: G25: CH4 = 86 %, N2 = 14 % (bil-vol)

Formula

Formula

Formula

Eżempju 2: GR: CH4 = 87 %, C2H6 = 13 % (bil-vol)

Formula

Formula

Formula

Eżempju 3: USA: CH4 = 89 %, C2H6 = 4,5 %, C3H8 = 2,3 %, C6H14 = 0,2 %, O2 = 0,6 %, N2 = 4 %

Formula

Formula

Formula

Formula

ANNESS 9

REKWIŻITI TEKNIĊI SPEĊIFIĊI MARBUTA MAL-MAGNI DIŻIL LI JIEĦDU FJUWIL ETHANOL

Fil-każ ta’ magni diżil li jieħdu fjuwil ethanol, il-modifikazzjonijiet speċifiċi li ġejjin għall-paragrafi, ekwazzjonijiet u fatturi adattati se japplikaw għall-proċeduri tat-test imfissra fl-anness 4 ta' dan ir-Regolament.

Fl-anness 4, l-appendiċi 1

4.2.   Korrezzjoni niexfa/mxarrba

Formula

4.3.   Korrezzjoni NOX għall-umdità u t-temperatura

Formula

b’:

| A | = | 0,181 GFUEL / GAIRD – 0,0266 |
| --- | --- | --- |
| B | = | –0,123 GFUEL / GAIRD + 0,00954 |
| Ta | = | it-temperatura ta’ l-arja, K |
| Ha | = | l-umdità ta’ l-arja li tidħol, g ilma kull kg ta’ arja xotta |

A

=

0,181 GFUEL / GAIRD – 0,0266

B

=

–0,123 GFUEL / GAIRD + 0,00954

Ta

=

it-temperatura ta’ l-arja, K

Ha

=

l-umdità ta’ l-arja li tidħol, g ilma kull kg ta’ arja xotta

4.4.   Kalkolazzjoni tar-rati tal-fluss tal-piż ta' l-emissjonijiet

Ir-rati tal-fluss ta’ l-emissjonijiet totali (g/h) għal kull mod għandhom jiġu kkalkulati kif ġej, billi jassumu li d-densità tal-gass ta' l-egżost hi 1 272 kg/m3 f’273 K (0 °C) u 101,3 kPa:

| (1) | = | NOx mass | = | 0,001613 · NOx conc · KH,D · GEXHW |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| (2) | = | COmass | = | 0,000982 · COconc · GEXHW |
| (3) | = | HCmass | = | 0,000809 · HCconc · KH,D · GEXHW |

(1)

=

NOx mass

=

0,001613 · NOx conc · KH,D · GEXHW

(2)

=

COmass

=

0,000982 · COconc · GEXHW

(3)

=

HCmass

=

0,000809 · HCconc · KH,D · GEXHW

fejn NOx conc, COconc, HCconc
   (35) huma l-konċentrazzjonijiet medji (ppm) fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, kif determinat fil-paragrafu 4.1.

Jekk, inkella b’mod mhux obbligatorju, l-emissjonijiet gassużi huma determinati bis-sistema tat-telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ, il-formuli li ġejjin iridu jkunu applikati:

| (1) | = | NOx mass | = | 0,001587 · NOx conc · KH,D · GTOTW |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| (2) | = | COmass | = | 0,000966 · COconc · GTOTW |
| (3) | = | HCmass | = | 0,000795 · HCconc · GTOTW |

(1)

=

NOx mass

=

0,001587 · NOx conc · KH,D · GTOTW

(2)

=

COmass

=

0,000966 · COconc · GTOTW

(3)

=

HCmass

=

0,000795 · HCconc · GTOTW

fejn NOx conc, COconc, HCconc
   (35) huma l-konċentrazzjonijiet medji kkorreġuti fl-isfond (ppm) ta' kull mod fil-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, kif determinat fl-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.1.

Fl-anness 4, l-appendiċi 2

Il-paragrafi 3.1., 3.4., 3.8.3. u 5. ta’ l-appendiċi 2 ma japplikawx biss għall-magni diżil. Japplikaw ukoll għall-magni diżil li jieħdu fjuwil ethanol.

4.2.   Il-kundizzjonijiet għat-test għandhom jiġu rranġati sabiex it-temperatura ta’ l-arja u l-umdità mkejla fid-daħla tal-magna jkunu ssettjati għall-kundizzjonijiet standard waqt il-prova tat-test. L-istandard għandu jkun 6 ± 0.5 ilma kull kg ta’ arja xotta f’intervall tat-temperatura ta' 298 ± 3K. F’dawn il-limiti l-ebda korrezzjoni oħra NOx m’għandha ssir. It-test ikun invalidu jekk dawn il-kundizzjonijiet ma jintlaħqux.

4.3.   Kalkolazzjoni tal-fluss ta’ l-emissjonijiet totali

4.3.1.   Sistemi bi fluss kostanti totali

Għas-sistemi bi skambjatur tas-sħana, il-piż tas-sustanzi li jniġġsu (g/test) irid ikun iddeterminat mill-ekwazzjonijiet li ġejjin:

| (1) | = | NOx mass | = | 0,001587 · NOx conc · KH,D · MTOTW (magni li jieħdu fjuwil ethanol) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| (2) | = | COmass | = | 0,000966 · COconc MTOTW (magni li jieħdu fjuwil ethanol) |
| (3) | = | HCmass | = | 0,000794 · HC conc · MTOTW' (magni li jieħdu fjuwil ethanol) |

(1)

=

NOx mass

=

0,001587 · NOx conc · KH,D · MTOTW (magni li jieħdu fjuwil ethanol)

(2)

=

COmass

=

0,000966 · COconc MTOTW (magni li jieħdu fjuwil ethanol)

(3)

=

HCmass

=

0,000794 · HC conc · MTOTW' (magni li jieħdu fjuwil ethanol)

fejn:

NOx conc, COconc, HCconc
   (35), NMHCconc = il-konċentrazzjonijiet medji kkorreġuti fl-isfond fuq iċ-ċiklu kollu mill-integrazzjoni (obbligatorja għal NOX u HC) jew il-kejl bil-borża, ppm.

MTOTW = il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 4.1., kg.

4.3.1.1.   Determinazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ikkorreġuti ta’ l-isfond

Il-konċentrazzjoni medja ta’ l-isfond tas-sustanzi li jniġġsu gassużi fl-arja fejn ikun hemm telf fil-konċentrazzjoni trid tiġi mnaqqsa mill-konċentrazzjonijiet imkejla sabiex iġġib il-konċentrazzjonijiet netti tas-sustanzi li jniġġsu. Il-valuri medji tal-konċentrazzjonijiet ta’ l-isfond jistgħu jkunu determinati permezz tal-metodu tal-borża tal-kampjun jew permezz ta’ kejl kontinwu bl-integrazzjoni. Il-formula li ġejja trid tintuża:

conc = conce – concd × (1 – (1 / DF))

fejn:

| conc | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv fil-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ikkorreġut bl-ammont tas-sustanza li tniġġes rispettiv li hemm fl-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm |
| --- | --- | --- |
| conce | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| concd | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm |
| DF | = | il-fattur tat-telf fil-konċentrazzjoni |

conc

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv fil-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ikkorreġut bl-ammont tas-sustanza li tniġġes rispettiv li hemm fl-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm

conce

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm

concd

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm

DF

=

il-fattur tat-telf fil-konċentrazzjoni

Il-fattur tat-telf fil-konċentrazzjoni jrid ikun ikkalkulat kif ġej:

Formula

fejn:

| CO2,conce | = | il-konċentrazzjoni tas-CO2 fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, % vol |
| --- | --- | --- |
| HCconce | = | il-konċentrazzjoni ta’ HC fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm C1 |
| COconce | = | il-konċentrazzjoni tas-CO fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| FS | = | il-fattur tal-kejl tar-relazzjoni bejn il-kwantitajiet ta’ sustanzi f’kompożizzjoni |

CO2,conce

=

il-konċentrazzjoni tas-CO2 fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, % vol

HCconce

=

il-konċentrazzjoni ta’ HC fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm C1

COconce

=

il-konċentrazzjoni tas-CO fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm

FS

=

il-fattur tal-kejl tar-relazzjoni bejn il-kwantitajiet ta’ sustanzi f’kompożizzjoni

Il-konċentrazzjonijiet imkejla meta xotti jridu jinqalbu għal meta mxarrba skond l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.2.

Il-fattur tal-kejl tar-relazzjoni bejn il-kwantitajiet ta’ sustanzi f’kompożizzjoni jrid, għall-kompożizzjoni ġenerali tal-fjuwil CHαOßNY, ikun ikkalkulat kif ġej:

Formula

Inkella, jekk il-kompożizzjoni tal-fjuwil mhix magħrufa, il-fatturi tal-kejl tar-relazzjoni bejn il-kwantitajiet ta’ sustanzi f’kompożizzjoni jistgħu jintużaw:

FS (ethanol) = 12,3

4.3.2.   Sistemi b’kumpens tal-fluss

Għal sistemi mingħajr skambjatur tas-sħana, il-piż tas-sustanzi li jniġġsu (g/test) irid ikun determinat billi jiġu l-emissjonijiet totali istantanji u jiġu integrati l-valuri istantanji fuq iċ-ċiklu kollu. Barra minn hekk, il-korrezzjoni ta’ l-isfond trid tiġi applikata direttament fuq il-valur tal-konċentrazzjoni istantanja. Il-formuli li ġejjin iridu jkunu applikati:

| (1) | = | NOx mass | = | |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| (2) | = | COmass | = | |
| (3) | = | HCmass | = | |

(1)

=

NOx mass

=

Formula

(2)

=

COmass

=

Formula

(3)

=

HCmass

=

Formula

fejn:

| conce | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm |
| --- | --- | --- |
| concd | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm |
| MTOTW,I | = | il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara l-paragrafu 4.1.), kg |
| MTOTW | = | il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu (ara l-paragrafu 4.1.), kg |
| DF | = | il-fattur tat-telf fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 4.3.1.1. |

conce

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm

concd

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm

MTOTW,I

=

il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara l-paragrafu 4.1.), kg

MTOTW

=

il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu (ara l-paragrafu 4.1.), kg

DF

=

il-fattur tat-telf fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 4.3.1.1.

4.4.   Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi

L-emissjonijiet (g/kWh) iridu jkunu kkalkulati għall-komponenti kollha individwali bil-mod li ġej:

Formula

Formula

Formula

fejn:

Wact = ix-xogħol proprja taċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 3.9.2., kWh

---

(1)  B’konformità ma’ l-anness 7 tar-Reżoluzzjoni Konsolidata dwar il-Bini ta’ Vetturi (R.E.3), (TRANS/WP.29/78/Rev.1/Amend.2).

1

(2)  Il-magni użati mill-vetturi bil-magni fil-kategorija N1, N2 u M2 mhumiex approvati skond dan ir-Regolament, dejjem jekk dawk il-vetturi huma approvati skond ir-Regolament Nru. 83.

2

1

2

2

(3)  1 għall-Ġermanja, 2 għall-Franza, 3 għall-Italja, 4 għall-Olanda, 5 għall-Iżvezja, 6 għall-Belġju, 7 għall-Ungerija, 8 għar-Repubblika Ċeka, 9 għall-Spanja, 10 għas-Serbja u Montenegro, 11 għar-Renju Unit, 12 għall-Awstrija, 13 għal-Lussemburgu, 14 għall-Iżvizzera, (15 (vojta), 16 għan-Norveġja, 17 għal-Finlandja, 18 għad-Danimarka, 19 għar-Rumanija, 20 għall-Polonja. 21 għall-Portugall, 22 għall-Federazzjoni Russa, 23 għall-Greċja, 24 għall-Irlanda 25 għall-Kroazja, 26 għas-Slovenja, 27 għas-Slovakkja, 28 għall-Belarus, 29 għall-Estonja, 30 (vojt), 31 għall-Bożnija u l-Ħerżegovina, 32 għal-Latvija, 33 (vojt), 34 għall-Bulgarija, 35 (vojta), 36 għal-Litwanja, 37 għat-Turkija, 38 (vojta), 39 għall-Ażerbajġan40 għall-Ex-Repubblika Jugożlava tal-Maċedonja, 41 (vojt), 42 għall-Komunità Ewropea (l-Approvazzjonijiet jingħataw mill-Istati Membri tagħhom billi jużaw is-simbolu rispettiv tagħhom ECE), 43 għall-Ġappun, 44 (vojt), 45 għall-Awstralja, 46 għall-Ukraina, 47 għall-Afrika t'Isfel u 48 għal New Zealand 49 għal Ċipru, 50 għal Malta u 51 ħar-Repubblika tal-Korea. Numri sussegwenti għandhom jiġu assenjati lill-pajjiżi oħra fl-ordni kronoloġika li fiha jirratifikaw jew jissieħbu fil-Ftehim li Jikkonċerna l-Adozzjoni ta’ Preskrizzjonijiet Tekniċi Uniformi għall-Vetturi bir-Roti, Tagħmir u Partijiet li jistgħu Jitwaħħlu fuq u/jew Jintużaw fuq Vetturi bir-Roti u l-Kundizzjonijiet dwar l-Għarfien Reċiproku ta’ l-Approvazzjoni Mogħtija Abbażi ta’ dawn il-Preskrizzjonijiet, u n-numri hekk assenjati għandhom jiġu kkomunikati mis-Segretarjat Ġenerali tal-Ġnus Magħquda lill-Partijiet Kontrattanti tal-Ftehim.

3

(1)  Għall-magni li għandhom volum miknus ta’ inqas minn 0,75 dm3 kull ċilindru u veloċità tas-saħħa kklassifikata ta’ aktar minn 3 000 min–1.

1

3

–1

(2)  Għall-magni li għandhom volum miknus ta’ inqas 0,75 dm3 minn kull ċilindru u veloċità tas-saħħa kklassifikata ta’ aktar minn 3 000 min–1.

2

3

–1

(3)  Il-kundizzjonijiet għall-verifikar ta’ kemm jistgħu jiġu aċċettati t-testijiet ETC (ara l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 3.9.) meta tkejjel l-emissjonijiet tal-magni li jieħdu fjuwil tal-gass meta mqabbel mal-valuri tal-limiti applikabbli fir-ringiela A għandhom jiġu eżaminati mill-ġdid u, fejn hemm bżonn, immodifikati skond il-proċedura stipulata fir-Reżoluzzjoni Konsolidata R.E.3.

3

ETC

(4)  Għal magni NG biss.

4

NG

(5)  Ma jgħoddux għall-magni li jieħdu fjuwil tal-gass fi stadju A u stadji B1 u B2.

5

(4)  Fil-każ ta’ magni u sistemi mhux konvenzjonali, id-dettalji ekwivalenti għal dawk imsemmija hawnhekk għandhom jingħataw mill-fabbrikant.

4

(5)  Aqta’ dak li ma japplikax.

5

(6)  Speċifika t-tolleranza.

6

(7)  Fil-każ ta’ sistemi mqassma b’mod differenti, agħti informazzjoni ekwivalenti (għall-paragrafu 3.2).

7

(8)  Test ESC.

8

ESC

(9)  Test ETC biss.

9

ETC

(10)  Speċifika t-tolleranza; li trid tkun sa ± 3 fil-mija tal-valuri ddikjarati mill-fabbrikant.

10

(11)  Test ESC.

11

ESC

(12)  Test ETC biss.

12

ETC

(13)  Jekk ma japplikax, immarka “N/A”.

13

N/A

(14)  Li jridu jiġu sottomessa għal kull magna tal-familja.

14

(15)  Aqta’ dak li ma japplikax.

15

(16)  Speċifika t-tolleranza.

16

(17)  In-numru tat-tieni Regolament hu mogħti biss bħala eżempju.

17

(18)  Il-punti tat-test iridu jintgħażlu permezz ta’ metodi statistiċi ta’ għażla bl-addoċċ.

18

(19)  Il-punti tat-test iridu jintgħażlu permezz ta’ metodi statistiċi ta’ għażla bl-addoċċ.

19

(20)  Ibbażat fuq ekwivalenti ta’ C1.

20

(21)  Il-valur huwa validu biss għall-fjuwil ta' referenza speċifikat fir-Regolament.

21

(22)  Ibba¿at fuq C1 ekwivalenti

22

(23)  Jekk tkun meħtieġa li tiġi ikkalkulata l-effiċjenza termali ta' magna jew vettura, il-valur kalorifiku tal-fuel jista' jkun ikkalkulat minn:

23

Enerġija speċifika (valur kalorifiku) (nett) f’MJ/kg = (46,423 – 8,792 d2 + 3,170 d) × (1 – (x + y + s)) + 9,420 s – 2,499 x

2

fejn:

| d | = | id-densità fi 15 °C |
| --- | --- | --- |
| x | = | il-proporzjon bil-piż ta’ l-ilma (% diviż b’100) |
| y | = | il-proporzjon bil-piż ta' rmied (% diviż b’100) |
| s | = | il-proporzjon bil-piż tal-kubrit (% diviż b’100). |

d

=

id-densità fi 15 °C

x

=

il-proporzjon bil-piż ta’ l-ilma (% diviż b’100)

y

=

il-proporzjon bil-piż ta' rmied (% diviż b’100)

s

=

il-proporzjon bil-piż tal-kubrit (% diviż b’100).

(24)  Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjoni huma “valuri vera”. Meta jiġi stabbilit il-valur tal-limitu tagħhom il-kundizzjonijiet ta’ ISO 4259 Prodotti taż-żejt mhux raffinat — Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta tal-preċiżjoni fir-rigward tal-metodi tat-test, ġew applikati u biex ikun iffissat valur massimu, differenza massima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset; biex ikun iffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R = riproduċibbiltà). Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet statistiċi, il-fabbrikant tal-fjuwil għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero meta l-valur massimu stipulat huwa 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi. Jekk ikun meħtieġ li tiġi ċċarata l-mistoqsija jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjoni, għandhom jintużaw il-kundizzjonijiet ta’ ISO 4259.

24

(25)  Il-firxa għan-numru tas-cetane mhix skond ir-rekwiżit għall-firxa minima ta' 4R. Iżda, fil-każ ta’ tilwim bejn il-fornitur tal-fjuwil u min juża’ l-fjuwil, il-kundizzjonijiet f’ISO 4259 jistgħu jintużaw biex jirrisolvu dak it-tilwim dejjem jekk kejlijiet replikati, f’numru biżżejjed biex tinkiseb il-preċiżjoni meħtieġa, isiru b’referenza għal determinazzjonijiet waħdiena.

25

cetane

(26)  Ix-xahar tal-pubblikazzjoni se jitlesta dalwaqt.

26

(27)  Il-kontenut proprja tal-kubrit tal-fjuwil użat għat-test irid jiġi rrappurtat. Barra minn hekk, il-kontenut tal-kubrit tal-fjuwil ta’ referenza użat biex japprova vettura jew magna meta mqabbla mal-limiti mogħtija fir-ringiela B tat-Tabella fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament irid ikollu kontenut massimu ta’ kubrit ta’ 50 ppm.

27

(28)  Anki jekk l-istabbilità ta’ l-ossidazzjoni hi kkontrollata, x’aktarx li kemm isservi jkun limitat. Wieħed għandu jieħu l-parir tal-fornitur dwar il-kundizzjonijiet tal-ħżin u kemm iservi.

28

(29)  Dak li jtejjeb is-cetane, kif speċifikat mill-fabbrikant tal-magna, jista’ jiżdied mal-fjuwil ta’ l-ethanol. L-ammont massimu permess hu 10 % m/m.

29

cetane

ethanol

(30)  Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjoni huma “valuri vera”. Meta kien qed jiġi stabbilit il-valur tal-limitu tagħhom il-kundizzjonijiet ta’ ISO 4259, Prodotti taż-żejt mhux raffinat — Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta tal-preċiżjoni fir-rigward tal-metodi tat-test, ġew applikati u biex ikun iffissat valur massimu, differenza massima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset; biex ikun iffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R = riproduċibbiltà) Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet statistiċi, il-fabbrikant tal-fjuwil għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero meta l-valur massimu stipulat huwa 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi. Jekk ikun meħtieġ li tiġi iċċarata l-mistoqsija jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjoni, għandhom jiġu applikati l-kundizzjonijiet ta' ISO 4259.

30

(31)  Metodi ISO ekwivalenti se jkun adottati meta jinħarġu għall-karatteristiċi kollha elenkati hawn fuq.

31

(*)  Inerts + C2+.

*

2+

(**)  Il-valur irid jiġi determinat f’kundizzjonijiet standard (293,2 K (20 °C) u 101.3 kPa).

**

(***)  Inerts (differenti minn N2) + C2/C2+.

***

2

2

2+

(****)  Il-valur irid jiġi determinat f’kundizzjonijiet standard (293,2 K (20 °C) u 101,3 kPa).

****

(*****)  Inerts (differenti minn N2) +C 2/C2+.

*****

2

2

2+

(******)  Valur irid jiġi determinat f’kundizzjonijiet standard (293,2 K (20 °C) u 101,3 kPa).

******

(32)  Valur irid ikun determinat f’kundizzjonijiet standard 293,2 K (20 °C) u 101.3 kPa.

32

(33)  Dan il-metodu jista’ ma jiddeterminax b’mod preċiż li hemm materjal korrużiv jekk il-kampjun fih inibituri tal-korrużjoni jew xi kimiċi oħra, li jnaqqsu l-korrużività tal-kampjun għall-istrixxa tar-ram. Għalhekk, iż-żieda ta’ dawk il-kompożizzjonijiet bil-għan biss li jippreġudikaw il-metodu tat-test hi projbita.

33

(34)  Stoichiometric Air/Fuel ratios of automotive fuels: SAE J1829, June 1987. John B. Heywood, Internal Combustion Engine Fundamentals, McGraw-Hill, 1988, Chapter 3.4. “Combustion stoichiometry” (pages 68 to 72).

34

(35)  Ibbażat fuq ekwivalenti tas-C1.

35

---

| 9.3.2007 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea | 171 |
| --- | --- | --- | --- |

9.3.2007

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea

171

---

Corrigendum għar-Regolament Nru 83 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tal-vetturi rigward l-emissjonijiet tat-tniġġiż skond il-ħtiġijiet tal-fjuwil

(
  Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 375 tas-27 ta’ Diċembru 2006
  )

Regolament Nru 83 għandu jaqra hekk:

Regolament Nru 83 tal-Kummissjoni Ekonomika Ewropea tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Dispożizzjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni ta’ vetturi fir-rigward ta’ l-emissjoni ta’ sustanzi li jniġġsu skond ir-rekwiżiti tal-fjuwil tal-magna

Reviżjoni 3

Li tinkorpora t-test validu kollu sa:

Li tinkorpora t-test validu kollu sas-serje ta’ emendi 05 — Data tad-dħul fis-seħħ: id-29 ta’ Marzu 2001

Suppliment 1 għas-serje ta' emendi 05 — Data tad-dħul fis-seħħ: it-12 ta’ Settembru 2001

Suppliment 2 għas-serje ta’ emendi 05 — Data tad-dħul fis-seħħ: il-21 ta’ Frar 2002

Corrigendum 1 għas-serje ta’ emendi 05 għal Notifika lid-Depożitarju C.N.111.2002.TREATIES-1 bid-data tat-8 ta’ Frar 2002

Corrigendum 2 għal serje ta’ emendi 05 għal Notifika lid-Depożitarju C.N.883.2003.TREATIES-1 bid-data tat-2 ta’ Settembru 2003

Suppliment 3 għas-serje ta’ emendi 05 — Data tad-dħul fis-seħħ: is-27 ta’ Frar 2004

Suppliment 4 għas-serje ta’ emendi 05 — Data tad-dħul fis-seħħ: it-12 t’Awissu 2004

Corrigendum 3 għas-serje ta’ emendi 05 għal Notifika lid-Depożitarju C.N. 1038.2004.TREATIES-1 bid-data ta’ l-4 t’Ottubru 2004

Suppliment 5 għas-serje ta’ emendi 05 — Data tad-dħul fis-seħħ: l-4 t’April 2005

1.   AMBITU

Dan ir-Regolament japplika għal (1)

1.1.1.   L-emissjonijiet ta’ l-egżost f’temperatura ambjentali normali u baxxa, emissjonijiet li jevaporaw, emissjonijiet tal-gassijiet tal-crankcase, id-durabbilità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw it-tniġġis ta’ l-egżost u sistemi dijanjostiċi abbord (OBD) vetturi bil-magna mgħammra b’magni positive ignition (P.I.) li għandhom talanqas 4 roti.

1.1.2.   L-emissjonijiet ta’ l-egżost, id-durabbilità tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis u s-sistemi dijanjostiċi abbord (l-OBD) tal-vetturi fil-kategoriji M1 u N1 mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni (C.I.) li għandhom talanqas 4 roti u piż massimu li ma jeċċedix it-3 500 kg.

1.1.3.   L-emissjonijiet ta’ l-egżost f’temperatura ambjentali normali u baxxa, emissjonijiet li jevaporaw, emissjonijiet tal-gassijiet tal-crankcase, id-durabbilità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw it-tniġġis ta’ l-egżost u sistemi dijanjostiċi abbord (OBD) vetturi elettriċi ibridi (HEV) mgħammra b’magni positive ignition (P.I.) u li għandhom talanqas erba’ roti.

1.1.4.   L-emissjonijiet ta’ l-egżost, id-durabbilità tal-mekkaniżmi kontra t-tniġġis u s-sistemi dijanjostiċi abbord (OBD) vetturi elettriċi ibridi (HEV) fil-kategoriji M1 u N1 mgħammra b'magni li jaħdmu bil-kompressjoni (C.I.), li għandhom talanqas erba' roti u piż massimu li ma jeċċedix it-3 500 kg.

1.1.5.   Ma japplikax għal:

| — | vetturi b’piż massimu inqas minn 400 kg u vetturi li ġew iddisinjati b’veloċità massima ta’ inqas minn 50 km/h; |
| --- | --- |

—

vetturi b’piż massimu inqas minn 400 kg u vetturi li ġew iddisinjati b’veloċità massima ta’ inqas minn 50 km/h;

| — | vetturi li l-piż tagħhom meta mhux mgħobbija mhux aktar minn 400 kg jekk huma ppjanati li jġorru passiġġieri jew 550 kg jew huma ppjanati li jġorru oġġetti u s-saħħa tal-magna tagħhom ma taqbiżx il-15-il kW. |
| --- | --- |

—

vetturi li l-piż tagħhom meta mhux mgħobbija mhux aktar minn 400 kg jekk huma ppjanati li jġorru passiġġieri jew 550 kg jew huma ppjanati li jġorru oġġetti u s-saħħa tal-magna tagħhom ma taqbiżx il-15-il kW.

1.1.6.   Fuq talba tal-fabbrikant, l-approvazzjoni tat-tip skond dan ir-Regolament tista’ tkun estiża minn vetturi M1 jew N1 mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni li diġa’ ġew approvati għat-tip għal vetturi M2 and N2 li għandhom piż ta’ referenza li ma jaqbiżx l-2 840 kg u jilħqu l-kundizzjonijiet tal- paragrafu 7. (estensjoni ta’ l-approvazzjoni).

1.1.7.   Vetturi fil-kategorija N1 mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni jew mgħammra b’magni positive ignition li jieħdu fjuwil NG jew LPG mhumiex soġġetti għal dan ir-Regolament dejjem jekk ġew approvati għat-tip skond ir-Regolament Nru. 49 kif emendat mill-aħħar serje ta’ emendi.

1.2.   Dan ir-Regolament ma japplikax għal vetturi mgħammra b’magni positive ignition li jieħdu fjuwil NG jew LPG użat għas-sewqan ta’ vetturi bil-magna fil-kategorija M1 li għandhom piż massimu li jeċċedi t-3 500 kg, M2, M3, N2, N3 li għalihom japplika r-Regolament Nru. 49.

2.   DEFINIZZJONIJIET

Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament:

“Tip ta’ vettura” tfisser kategorija ta’ vetturi li jaħdmu bis-saħħa li ma jvarjawx f'dawk il-karatteristiċi essenzjali bħal:

2.1.1.   l-inerzja ekwivalenti determinata skond il-piż ta’ referenza kif preskritt fl-Anness 4, fil-paragrafu 5.1. u

2.1.2.   l-karatteristiċi tal-magna u l-vettura kif imfissra fl-Anness 1;

“Piż ta’ referenza” tfisser il-“piż mingħajr tagħbija” tal-vettura miżjud b'figura uniformi ta' 100 kg għat-test skond l-Annessi 4 u 8,

2.2.1.   “Il-piż mingħajr tagħbija” tfisser il-piż tal-vettura meta qed taħdem sew mingħajr ix-xufier, il-passiġġieri jew it-tagħbija, iżda bit-tank tal-fjuwil mimli sa 90 fil-mija u bis-sett normali ta’ għodda u rota ekstra abbord, fejn japplika;

2.3.   “Piż massimu” tfisser il-piż massimu li hu teknikament permessibbli iddikjarat mill-fabbrikant tal-vettura (dan il-piż jista’ jkun akbar mill-piż massimu awtorizzat mill-amministrazzjoni nazzjonali);

2.4.   “Sustanzi li jniġġsu tal-gass” tfisser l-emissjonijiet tal-gass ta’ l-egżost tal-monossidu karboniku, ossidi tan-nitroġenu, imfissra f’dijossidu nitroġeniku (NO2) ekwivalenti u idrokarbons li jassumu proporzjon ta':

| — | C1H1,85 għall-petrol, |
| --- | --- |

—

C1H1,85 għall-petrol,

| — | C1H1,86 għad-diżil, |
| --- | --- |

—

C1H1,86 għad-diżil,

| — | C1H2,525 għal-LPG, |
| --- | --- |

—

C1H2,525 għal-LPG,

| — | C1H4 għall-NG. |
| --- | --- |

—

C1H4 għall-NG.

2.5.   “Sustanzi li jniġġsu tal-partikuli separati” tfisser komponenti ta’ l-egżost tal-gass li jitneħħew mill-egżost tal-gass imnaqqas fil-konċentrazzjoni f'temperatura massima ta' 325 K (52 °C) permezz tal-filters deskritti fl-Anness 4;

2.6.   “Emissjonijiet ta’ l-egżost” tfisser:

| — | għal magni positive ignition (P. I.), emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu bil- gass; |
| --- | --- |

—

għal magni positive ignition (P. I.), emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu bil- gass;

| — | għall-magni positive ignition (C. I.), l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati; |
| --- | --- |

—

għall-magni positive ignition (C. I.), l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati;

“Emissjonijiet li jevaporaw” tfisser il-fwar ta’ l-idrokarbons li jintilfu mis-sistema tal-fjuwil ta’ vettura bil-magna barra minn dawk mill-emissjonijiet ta’ l-egżost;

2.7.1.   “Telf fit-tank li jirrespira” huwa l-emissjonijiet ta’ l-idrokarbons ikkawżati b’bidliet fit-temperatura fit-tank tal-fjuwil (jekk jassumu proporzjon ta' C1H2,33).

2.7.2.   “Telf b'riżultat ta' waqfien b'magna sħuna” huma emissjonijiet ta' l-idrokarbon li joħorġu mis-sistema tal-fjuwil ta' vettura wieqfa wara perjodu ta' sewqan (jekk jassumu proporzjon ta' C1 H2,20);

2.8.   “Il-crankcase tal-magna” tfisser l-ispazji ġol-magna jew barra minnha li huma mqabbda mas-sump taż-żejt permezz ta’ pajpijiet interni jew esterni li minnhom jistgħu jgħaddu l-gassijiet u l-fwar;

2.9.   “Mekkaniżmu biex tistartja kiesħa” tfisser mekkaniżmu li temporanjament jarrikkixxi t-taħlita ta’ l-arja/fjuwil tal-magna b’hekk jgħin lill-magna biex tistartja;

2.10.   “Għajnuna biex tistartja” tfisser mekkaniżmu li jgħin lill-magna biex tistartja mingħajr ma tkun arrikkita t-taħlita ta' l-arja/fjuwil tal-magna, eż. plagg li jiddi, bidla fil-ħin ta' l-injezzjoni, eċċ.;

“Il-kapaċità tal-magna” tfisser:

2.11.1.   Għall-magni bil-pistin li jirreċiproka, iċ-ċilindrata nominali tal-magna;

2.11.2.   Għall-magni bil-pistin idur (Wankel), darbtejn iċ-ċilindrata nominali ta’ l-ispazju tal-kombustjoni għal kull pistin;

2.12.   “Mekkaniżmi li jikkontrollaw it-tniġġis” tfisser dawk il-komponenti ta’ vettura li jikkontrollaw u/jew jillimitaw l-emissjonijiet ta’ l-egżost u li jevaporaw.

2.13.   “OBD” tfisser sistema dijanjostika abbord li tikkontrolla l-emissjonijiet, li kapaċi tidentifika ż-żona li x’aktarx jiġrilha ħsara permezz ta’ kowds tal-ħsara li hemm maħżuna fil-memorja tal-kompjuter;

2.14.   “Test meta qed taħdem” tfisser it-test u l-evalwazzjoni tal-konformità li jsiru skond il-paragrafu 8.2.1. ta’ dan ir-Regolament;

2.15.   “Miżmuma u użata sew” tfisser, għall-fini tat-test tal-vettura, li dik il-vettura tissodisfa l-kriterji biex tkun aċċettata vettura magħżula kif stipulati fil-paragrafu 2. ta’ l-Appendiċi 3 ta’ dan ir-Regolament;

“Mekkaniżmu ta' diżattivazzjoni” tfisser kwalunkwe element tad-disinn li jissensja t-temperatura, il-veloċità tal-vettura, il-veloċità ta’ kemm tgħaqqad il-magna, il-ger tat-trażmissjoni, il-vakwu tal-manifold jew xi parametru ieħor bil-għan li jattiva, jirregola, jirritardja jew jiddiżattiva l-operazzjoni ta' xi parti mis-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet, li tnaqqas l-effikaċità tas-sistema ta' kontroll ta' l-emissjonijiet taħt kundizzjonijiet li wieħed mistenni jiltaqa’ magħhom meta l-vettura qed taħdem u tintuża’ b’mod normali. Dak l-element tad-disinn jista’ ma jitqiesx mekkaniżmu ta' diżattivazzjoni jekk:

2.16.1.   il-bżonn għall-mekkaniżmu hu ġustifikat f’kemm jipproteġi l-magna mill-ħsarat jew l-inċidenti u biex il-vettura taħdem b'mod sikur, jew

2.16.2.   il-mekkaniżmu ma jiffunzjonax aktar mir-rekwiżiti biex tistartja l-magna, jew

2.16.3.   il-kundizzjonijiet huma sostanzjalment inklużi fil-proċeduri tat-test tat-Tip I jew tat-Tip VI.

2.17.   “Familja ta’ vetturi” tfisser grupp ta’ tipi ta’ vetturi identifikat mill-vettura ta’ l-oriġni għall-fini ta' l-Anness 12;

2.18.   “Xi fjuwil teħtieġ il-magna” tfisser it-tip ta’ fjuwil normalment użat mill-magna:

| — | petrol, |
| --- | --- |

—

petrol,

| — | LPG (gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat), |
| --- | --- |

—

LPG (gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat),

| — | NG (gass naturali) |
| --- | --- |

—

NG (gass naturali)

| — | jew petrol jew LPG, |
| --- | --- |

—

jew petrol jew LPG,

| — | jew petrol jew NG, |
| --- | --- |

—

jew petrol jew NG,

| — | fjuwil tad-diżil; |
| --- | --- |

—

fjuwil tad-diżil;

“L-approvazzjoni ta’ vettura” tfisser l-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura fir-rigward tal-limitazzjoni tal-kundizzjonijiet li ġejjin (2):

2.19.1.   Limitazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost mill-vettura, l-emissjonijiet li jevaporaw, l-emissjonijiet tal-crankcase, id-durabbilità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw it-tniġġis, l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes meta tistartja kiesħa u dijanjostiċi abbord vetturi li jieħdu fjuwil ta’ petrol mingħajr ċomb, jew li jistgħu jieħdu fjuwil jew ta’ petrol mingħajr ċomb u LPG jew NG (Approvazzjoni B);

2.19.2.   Limitazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati, id-durabbilità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw it-tniġġis u d-dijanjostiċi abbord vetturi li jieħdu fjuwil tad-diżil (Approvazzjoni Ċ);

2.19.3.   Limitazzjoni ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass mill-magna, emissjonijiet mill-crankcase, id-durabbilità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw it-tniġġis, l-emissjonijiet meta tistartja kiesħa u d-dijanjostiċi abbord vetturi li jieħdu fjuwil LPG jew NG (Approvazzjoni D);

2.20.   “Sistema li tirriġenera perjodikament” tfisser mekkaniżmu kontra t-tniġġis (eż. converter katalitiku, maqbad tal-partikuli separati) li jeħtieġ proċess ta' riġenerazzjoni perjodiku f'inqas minn 4 000 km ta' tħaddim normali tal-vettura. Waqt iċ-ċikli fejn issir ir-riġenerazzjoni, l-istandards ta’ l-emissjonijiet jistgħu jinqabżu. Jekk ikun hemm riġenerazzjoni tal-mekkaniżmu ta’ kontra t-tniġġis talanqas darba għal kull test tat-Tip I u li diġa’ ġie riġenerat talanqas darba waqt iċ-ċiklu tal-preparazzjoni tal-vettura, se jitqies bħala sistema li tirriġenera kontinwament li ma teħtieġx proċedura speċjali tat-test. Anness 13 ma japplikax għal sistemi li jirriġeneraw kontinwament.

Fuq talba tal-fabbrikant, il-proċedura tat-test speċifika għas-sistemi li jirriġeneraw perjodikament ma tkunx tapplika għall-mekkaniżmu li jirriġenera jekk il-fabbrikant jagħti dejta lill-awtorità li toħroġ l-approvazzjoni tat-tip li, waqt iċ-ċikli meta ssir ir-riġenerazzjoni, l-emissjonijiet jibqgħu taħt l-istandards imsemmija fil-paragrafu 5.3.1.4. applikati għall-kategorija tal-vettura konċernata wara l-kunsens tas-servizz tekniku.

Vetturi ibridi (HV)

2.21.1.   Definizzjoni ġenerali ta’ vetturi ibridi (HV):

“Vettura ibrida (HV)” tfisser vettura li għandha talanqas żewġ converters ta’ l-enerġija u żewġ sistemi ta’ ħażniet differenti (fuq vettura) bl-iskop ta’ propulsjoni tal-vettura.

2.21.2.   Definizzjoni ta’ vetturi elettriċi ibridi (HEV):

“Vettura elettrika ibrida (HEV)” tfisser vettura li, bl-iskop tal-propulsjoni tal-vettura b’mod mekkaniku, tieħu l-enerġija miż-żewġ sorsi li ġejjin ta' enerġija/saħħa li jkun hemm maħżuna fuq il-vettura:

| — | fjuwil konsumabbli |
| --- | --- |

—

fjuwil konsumabbli

| — | mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/saħħa (eż.: batterija, capacitor, flajwil/ġeneratur eċċ.) |
| --- | --- |

—

mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/saħħa (eż.: batterija, capacitor, flajwil/ġeneratur eċċ.)

2.22.   “Vettura li tieħu fjuwil wieħed” tfisser vettura ddisinjata primarjament biex taħdem dejjem b’LPG jew NG, iżda jista' jkollha wkoll sistema tal-petrol għal skopijiet ta' emerġenza biex tistartja biss, meta t-tank tal-petrol ma jkunx fih aktar minn 15-il litru ta’ petrol;

2.23.   “Vettura b’żewġ tipi ta’ fjuwil” tfisser vettura li tista' taħdem biċċa fuq il-petrol u biċċa wkoll fuq LPG jew NG.

3.   APPLIKAZZJONI GĦALL-APPROVAZZJONI

L-applikazzjoni għall-approvazzjoni tat-tip ta’ vettura fir-rigward ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost, l-emissjonijiet tal-crankcase u d-durabbilità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw it-tniġġis, kif ukoll is-sistema dijanjostika tagħha abbord (l-OBD) għandhom ikunu sottomessi mill-fabbrikant tal-vettura jew mir-rappreżentant awtorizzat tiegħu.

Jekk l-applikazzjoni jkollha x’taqsam mas-sistema dijanjostika abbord (l-OBD), għandu jkollha magħha l-informazzjoni żejda meħtieġa fil-paragrafu 4.2.11.2.7. ta’ l-Anness 1, flimkien ma':

dikjarazzjoni mill-fabbrikant ta':

3.1.1.1.1.   fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’magni positive ignition, il-persentaġġ ta’ kemm il-magna ma taqbadx sewwa minn numru totali ta’ każijiet ta' tqabbid li jwasslu għal emissjonijiet li jeċċedu l-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. ta' l-Anness 11, jekk dak il-persentaġġ ta' meta ma taqbadx sewwa kien hemm mill-bidu tat-test ta' Tip I kif deskritt fil-paragrafu 5.3.1. ta' l-Anness 4;

3.1.1.1.2.   fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’magni positive ignition, il-persentaġġ ta’ kemm il-magna ma taqbadx sewwa minn numru totali ta' drabi ta' tqabbid li jistgħu jwasslu biex il-katalizzatur ta’ l-egżost, jew il-katalizzaturi, jisħnu żżejjed qabel ma jikkawżaw ħsara irreparabbli;

3.1.1.2.   informazzjoni dettaljata miktuba li jiddeskrivi sew il-karatteristiċi funzjonali tat-tħaddim tas-sistema OBD, flimkien ma' lista tal-partijiet relevanti kollha tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet tal-vettura, jiġifieri s-sensers, dawk li jħaddmu u komponenti, li huma mmonitorjati mis-sistema OBD.

3.1.1.3.   deskrizzjoni ta’ l-indikatur tal-ħsara (MI) użat mis-sistema OBD biex jgħarraf lix-xufier tal-vettura li hemm xi ħsara;

kopji ta’ tipi oħra ta’ approvazzjonijiet flimkien mad-dejta relevanti biex ikunu jistgħu jsiru l-estensjonijiet ta’ l-approvazzjonijiet;

3.1.1.4.   jekk hemm bżonn, id-dettalji tal-familja tal-vettura kif imsemmija fl-Anness 11, l-Appendiċi 2.

3.1.2.   Għat-testijiet deskritti fil-paragrafu 3. ta’ l-Anness 11, vettura rappreżentattiva tat-tip ta’ vettura jew familja ta’ vettura mgħammra bis-sistema OBD biex tiġi approvata għandha titressaq quddiem is-servizz tekniku responsabbli għat-test ta' l-approvazzjoni tat-tip. Jekk is-servizz tekniku jiddetermina li l-vettura sottomessa ma tirrappreżentax għal kollox il-vettura tat-tip jew il-familja tal-vettura deskritta fl-Anness 11, Appendiċi 2, vettura alternattiva u jekk hemm bżonn vettura oħra għandha titressaq għat-test skond il-paragrafu 3. ta’ Anness 11.

Mudell tad-dokument informattiv marbut ma' l-emissjonijiet ta’ l-egżost, l-emissjonijiet li jevaporaw, id-durabbilità u s-sistema dijanjostika abbord (OBD) tinsab fl-Anness 1. L-informazzjoni msemmija taħt il-paragrafu 4.2.11.2.7.6. ta' l-Anness 1 trid titniżżel fl-Appendiċi 1 “INFORMAZZJONI RELATATA MA’ L-OBD” tal-komunikazzjoni ta’ l-approvazzjoni tat-tip mogħtija fl-Anness 2.

3.2.1.   Fejn jixraq, għandhom jiġu sottomessi kopji ta’ approvazzjonijiet oħra tat-tip bid-dejta relevanti biex ikunu jistgħu jsiru estensjonijiet ta’ l-approvazzjonijiet u jkunu magħrufa l-fatturi ta’ deterjorament.

3.3.   Għat-testijiet deskritti fil-paragrafu 5. ta’ dan ir-Regolament għandha tkun sottomessa vettura rappreżentattiva tal-vettura tat-tip li trid tiġi approvata lis-servizz tekniku responsabbli għat-testijiet ta' l-approvazzjoni.

4.   APPROVAZZJONI

4.1.   Jekk il-vettura tat-tip li ġiet sottomessa għall-approvazzjoni wara din l-emenda tilħaq ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5. t’hawn taħt, għandha tingħata l-approvazzjoni ta’ dik it-tip ta’ vettura.

4.2.   Għandu jkun assenjat numru ta’ approvazzjoni lil kull tip approvat.

L-ewwel żewġ numri tiegħu għandhom jindikaw is-serje ta’ emendi li fuqhom ingħatat l-approvazzjoni. L-istess Parti Kontraenti m’għandhiex tassenja l-istess numru lil tip ieħor ta’ vettura.

In-notifika dwar l-approvazzjoni jew l-estensjoni jew iċ-ċaħda ta’ l-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura skond dan ir-Regolament għandha tintbagħat lill-Partijiet tal-Ftehim li japplikaw dan ir-Regolament, permezz ta’ formola li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 2 ta’ dan ir-Regolament.

4.3.1.   F’każ li t-test preżenti jiġi emendat, per eżempju, jekk jiġu preskritti valuri ta' limitu ġodda, il-Partijiet tal-Ftehim għandhom ikunu mgħarrfa dwar liema tipi ta' vetturi diġa' approvati jikkonformaw mad-dispożizzjonijiet il-ġodda.

Għandu jkun hemm imwaħħal, f’post fejn jidher u li hu aċċessibbli malajr speċifikat fuq il-formola ta’ l-approvazzjoni, ma’ kull vettura li tikkonforma ma’ tip ta’ vettura approvata taħt dan ir-Regolament, marka ta’ approvazzjoni internazzjonali magħmula minn:

4.4.1.   ċirku madwar l-ittra “E” flimkien man-numru distintiv tal-pajjiż li ta l-approvazzjoni; (3)

4.4.2.   in-numru ta’ dan ir-Regolament, flimkien ma’ l-ittra “R”, sing u numru ta’ l-approvazzjoni fuq il-lemin taċ-ċirku preskritt fil-paragrafu 4.4.1.

4.4.3.   Iżda, il-marka ta’ l-approvazzjoni għandu jkun fiha ittra oħra wara l-ittra “R”, bl-iskop li tiddistingwi l-valuri tal-limitu ta' emissjonijiet li għalihom ingħatat l-approvazzjoni. Għal dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw konformità mal-limiti għat-test ta' Tip I imniżżel f'Ringiela A tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4.1. ta' dan ir-Regolament, l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru ruman “I”. Għal dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw konformità mal-limiti għat-test tat-Tip I imniżżla f’Ringiela B fit-tabella tal-paragrafu 5.3.1.4.1. ta’ dan ir-Regolament, l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru ruman “II”.

4.5.   Jekk il-vettura tikkonforma ma’ vettura tat-tip approvata, taħt wieħed jew aktar mir-Regolamenti annessi mal-Ftehim, fil-pajjiż li ta l-approvazzjoni taħt dan ir-Regolament, is-simbolu preskritt f’paragrafu 4.4.1 m’għandux għalfejn ikun imtenni; f’dak il-każ, ir-Regolament u n-numri ta’ l-approvazzjoni u s-simboli l-oħra tar-Regolamenti kollha li taħthom ingħatat l-approvazzjoni fil-pajjiż li ta l-approvazzjoni taħt dan ir-Regolament għandhom jitqiegħdu f’kolonni wieqfa fuq in-naħa tal-lemin tas-simbolu preskritt fil-paragrafu 4.4.1.

4.6.   Il-marka ta’ l-approvazzjoni għandha tkun tista’ tinqara sew u ma titħassarx.

4.7.   Il-marka ta’ l-approvazzjoni għandha titqiegħed qrib ta’ jew fuq it-tabella tad-dejta tal-vettura.

4.8.   Anness 3 għal dan ir-Regolament jagħti eżempji ta’ l-arranġamenti tal-marka ta’ l-approvazzjoni.

5.   SPEĊIFIKAZZJONIJIET U TESTIJIET

Nota: Bħala alternattiva għar-rekwiżiti ta’ dan il-paragrafu, il-fabbrikanti tal-vetturi li l-produzzjoni annwali tagħhom mad-dinja kollha hi inqas minn 10 000 unità jistgħu jiksbu approvazzjoni abbażi tar-rekwiżiti tekniċi korrispondenti speċifikati fil-: Kodiċi tar-Regolamenti ta’ Kalifornja, Titolu 13, Paragrafi 1960.1 (f) (2) jew (g) (1) u (g) (2), 1960.1 (p) applikabbli għall-vetturi ta’ l-1996 u mudelli li ħarġu fis-snin ta’ wara, 1968.1, 1976 u 1975, applikabbli għall-1995 u vetturi la ma jġorrux ħafna tal-mudell tas-snin ta’ wara (Kodiċi tar-Regolamenti ta’ Kalifornja hi ppubblikata minn Barclays Publishing).

5.1.   Ġenerali

5.1.1.   Il-komponenti li x’aktarx jaffettwaw l-emissjoni ta’ sustanzi li jniġġsu għandhom ikunu iddisinjati, mibnija u mmontati b'tali mod li jagħtu lok biex il-vettura, waqt li tintuża’ normalment, minkejja l-vibrazzjonijiet li tista’ tkun sottoposta għalihom, tikkonforma mad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.

Il-miżuri tekniċi meħuda mill-fabbrikant għandhom ikunu tali li jiżguraw li b’konformità mad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament, l-emissjonijiet tal-gass ta’ l-egżost u li jevaporaw ikunu limitati b’mod effikaċji kemm iddum taħdem sew il-vettura u taħt il-kundizzjonijiet normali ta’ l-użu tagħha. Dan irid jinkludi s-sikurezza ta’ dawk il-pajpijiet u l-ġonot u l-konnessjonijiet tagħhom, użati fis-sistemi li jikkontrollaw l-emissjonijiet, li għandhom ikunu magħmula b’tali mod li jikkonformaw mal-pjan tad-disinn oriġinali. Għall-emissjonijiet ta’ l-egżost, dawn id-dispożizzjonijiet jitqiesu li ntlaħqu jekk ikun hemm konformità mad-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 5.3.1.4. u 8.2.3.1. rispettivament. Għall-emissjonijiet li jevaporaw, dawn il-kundizzjonijiet jitqiesu li ntlaħqu jekk ikun hemm konformità mad-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 5.3.1.4. u 8.2.3.1. rispettivament.

5.1.2.1.   Hu projbit l-użu ta’ mekkaniżmu ta' diżattivazzjoni.

5.1.3.   Il-ftuħ tal-bokki tat-tankijiet tal-petrol

5.1.3.1.   Skond il-paragrafu 5.1.3.2., l-ftuħ tal-bokki tat-tank tal-petrol għandu jkun iddisinjat b’tali mod li ma jħallix li t-tank jimtela min-nozzle tal-pajp tal-petrol li għandha dijametru estern ta’ 23.6 mm jew akbar.

Il-paragrafu 5.1.3.1. m’għandux japplika għall-vetturi li għalihom jiġu sodisfatti ż-żewġ kundizzjonijiet li ġejjin, jiġifieri:

5.1.3.2.1.   il-vettura hi ddisinjata u mibnija b’tali mod li l-ebda mekkaniżmu ddisinjat biex jikkontrolla l-emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu tal-gass m’għandu jkun affettwat ħażin mill-petrol biċ-ċomb, u;

5.1.3.2.2.   il-vettura għandha mmarkat fuqha f’post fejn jidher, b’mod li jinqara sew u ma jitħassrx is-simbolu għall-petrol mingħajr ċomb, speċifikat f’ISO 2575:1982, f’pożizzjoni li jaraha mall-ewwel min ikun qed jimla t-tank tal-petrol. Jista’ jkun hemm marki oħra.

Għandu jkun hemm dispożizzjoni biex tipprevjeni li jkun hemm emissjonijiet li jevaporaw żejda u fjuwil li jaqa’ minħabba li ma jkunx hemm tapp fit-tank tal-fjuwil.

Dan jista’ jintlaħaq billi jintuża' wieħed minn dawn li ġejjin:

5.1.4.1.   tapp tat-tank tal-fjuwil, li jinfetaħ u jingħalaq awtomatikament, li ma jistax jitneħħa,

5.1.4.2.   karatteristiċi fid-disinn li jevitaw li jkun hemm emissjonijiet li jevaporaw żejda f'każ li ma jkunx hemm tapp fit-tank tal-fjuwil,

5.1.4.3.   kull dispożizzjoni oħra li jkollha l-istess effett. Xi eżempji jistgħu jinkludu, iżda mhux bilfors dawn biss, tapp tat-tank marbut b’ħabel, tapp tat-tank marbut b’katina jew billi tintuża’ l-istess ċavetta biex issakkar it-tank bħal dik użata biex tixgħel il-vettura. F’dan il-każ, iċ-ċavetta tista’ titneħħa biss mit-tapp tat-tank meta jkun fil-pożizzjoni msakkra.

5.1.5.   Dispożizzjonijiet għal sistema ta’ sigurtà elettronika

5.1.5.1.   Kull vettura li għandha kompjuter li jikkontrolla l-emissjonijiet għandu jkollha karatteristiċi li jżommu milli jsiru modifikazzjonijiet, ħlief kif awtorizzat mill-fabbrikant. Il-fabbrikant għandu jawtorizza modifikazzjonijiet jekk dawn il-modifikazzjonijiet huma meħtieġa biex issir dijanjożi, servizz, spezzjoni, modifikazzjoni biex isiru bidliet jew tiswija tal-vettura. Kull kowds tal-kompjuter li jista’ jerġgħu jiġu pprogrammati jew parametri tat-tħaddim għandhom ikunu magħmula b’tali mod li ma jkunx jista’ jsir tbagħbis tagħhom u jkollhom livell ta’ protezzjoni talanqas tajjeb daqs id-dispożizzjonijiet f’ISO DIS 15031-7, bid-data t'Ottubru 1998 (SAE J2 186 bid-data t’Ottubru 1996), dejjem jekk it-tpartit tas-sikurezza jsir billi jintużaw il-protokolli u l-konnettur dijanjostiku kif preskritt fil-paragrafu 6.5. ta' l-Anness II, l-Appendiċi 1. Kull ċippa tal-kalibrar tal-memorja li tista' titneħħa għandha titqiegħed b'mod sikur, magħluqa ġo kontenitur issiġġillat jew protetta permezz ta' algoritmi elettroniċi u m'għandhomx jinbidlu mingħajr ma jintużaw għodod u proċeduri speċjalizzati.

5.1.5.2.   Parametri tat-tħaddim ta’ magna kkowdjata bil-kompjuter m’għandhomx jinbidlu mingħajr ma jintużaw għodod u proċeduri speċjalizzati (eż. komponenti tal-kompjuter issaldjati jew magħluqa f’kontenituri jew f’għeluq tal-kompjuter issiġġillat (jew issaldjat).

5.1.5.3.   Fil-każ tal-pompi mekkaniċi li jinjettaw il-fjuwil imwaħħla mal-magni li jaħdmu bil-kompressjoni, il-fabbrikanti għandhom jieħdu passi biżżejjed biex jaraw li ma jkunx jista’ jsir tbagħbis mas-setting li jwassal il-fjuwil massimu waqt li vettura tkun qed taħdem.

5.1.5.4.   Il-fabbrikanti jistgħu japplikaw għal eżenzjoni minn dawn ir-rekwiżiti lill-awtorità li toħroġ l-approvazzjoni fuq dawk il-vetturi li x'aktarx ma jkollhomx bżonn protezzjoni. Il-kriterji li se tevalwa l-awtorità li tapprova meta tqis l-eżenzjoni se jinkludu, iżda mhux bilfors huma biss, iċ-ċippi li jaħdmu li jeżistu bħalissa, il-kapaċità għolja ta’ kif taħdem il-vettura u l-volum tal-bejgħ previst tal-vettura.

5.1.5.5.   Il-fabbrikanti li jużaw sistemi ta' kowds tal-kompjuter programmabbli (eż. Memorja li Tinqara Biss Programmabbli li Titħassar b'Mod Elettriku, EEPROM) m'għandhomx iħallu li jsir programmar mill-ġdid mhux awtorizzat. Il-fabbrikanti għandhom jinkludu strateġiji avvanzati biex jipproteġu milli jsir tbagħbis u karatteristiċi li jipproteġu milli ssir kitba li jeħtieġu aċċess elettroniku għal kompjuter f’post ieħor li jieħu ħsiebu l-fabbrikant. Metodi li jagħtu livell xieraq ta' protezzjoni mit-tbagħbis se jkunu approvati mill-awtorità.

5.1.6.   Għandu jkun possibbli li l-vettura tiġi spezzjonata biex ikun magħruf jekk hix tajba għat-triq sabiex ikun determinat kif qed taħdem skond dejta miġbura bi qbil mal-paragrafu 5.3.7. ta’ dan ir-Regolament. Jekk din l-ispezzjoni tirrikjedi proċedura speċjali, din għandha tkun imniżżla fil-manwal dwar is-servis (jew mezz ta’ komunikazzjoni ekwivalenti). Din il-proċedura speċjali m’għandhiex teħtieġ l-użu ta’ tagħmir speċjali barra dak provdut mal-vettura

5.2.   Proċedura tat-test

Tabella 1 tindika d-diversi possibiltajiet għall-approvazzjoni tat-tip ta’ vettura.

5.2.1.   Vetturi li fih magni positive ignition u vetturi elettriċi ibridi mgħammra b’magni positive ignition għandhom ikunu sottoposti għat-testijiet li ġejjin:

| — | Tip I (li jivverifika l-emissjonijiet medji ta’ l-egżost wara startjatura kiesħa), |
| --- | --- |

—

Tip I (li jivverifika l-emissjonijiet medji ta’ l-egżost wara startjatura kiesħa),

| — | Tip II (l-emissjoni tal-monossidu karboniku meta ma tkunx fuq ger), |
| --- | --- |

—

Tip II (l-emissjoni tal-monossidu karboniku meta ma tkunx fuq ger),

| — | Tip III (l-emissjoni tal-gassijiet tal-crankcase), |
| --- | --- |

—

Tip III (l-emissjoni tal-gassijiet tal-crankcase),

| — | Tip IV (emissjonijiet li jevaporaw), |
| --- | --- |

—

Tip IV (emissjonijiet li jevaporaw),

| — | Tip V (id-durabbilità tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis), |
| --- | --- |

—

Tip V (id-durabbilità tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis),

| — | Tip VI (li jivverifika t-temperatura ambjentali baxxa medja ta' l-emissjonijiet ta’ l-egżost tal-monossidu karboniku u ta' l-idrokarbon wara startjatura kiesħa, |
| --- | --- |

—

Tip VI (li jivverifika t-temperatura ambjentali baxxa medja ta' l-emissjonijiet ta’ l-egżost tal-monossidu karboniku u ta' l-idrokarbon wara startjatura kiesħa,

| — | Test OBD. |
| --- | --- |

—

Test OBD.

5.2.2.   Vetturi li għandhom magna positive ignition u vetturi elettriċi ibridi mgħammra b’magni positive ignition li jieħdu fjuwil LPG jew NG (fjuwil wieħed jew żewġ fjuwils) għandhom ikunu sottoposti għat-testijiet li ġejjin (skond it-Tabella 1):

| — | Tip I (li jivverifika l-emissjonijiet medji ta’ l-egżost wara startjatura kiesħa), |
| --- | --- |

—

Tip I (li jivverifika l-emissjonijiet medji ta’ l-egżost wara startjatura kiesħa),

| — | Tip II (l-emissjonijiet tal-monossidu karboniku meta ma tkunx fuq ger), |
| --- | --- |

—

Tip II (l-emissjonijiet tal-monossidu karboniku meta ma tkunx fuq ger),

| — | Tip III (l-emissjonijiet tal-gassijiet tal-crankcase), |
| --- | --- |

—

Tip III (l-emissjonijiet tal-gassijiet tal-crankcase),

| — | Tip IV (emissjonijiet li jevaporaw), fejn japplika, |
| --- | --- |

—

Tip IV (emissjonijiet li jevaporaw), fejn japplika,

| — | Tip V (id-durabbilità tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis), |
| --- | --- |

—

Tip V (id-durabbilità tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis),

| — | Tip VI (li jivverifika t-temperatura ambjentali baxxa medja ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost tal-monossidu karboniku u ta’ l-idrokarbon wara startjatura kiesħa), fejn japplika, |
| --- | --- |

—

Tip VI (li jivverifika t-temperatura ambjentali baxxa medja ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost tal-monossidu karboniku u ta’ l-idrokarbon wara startjatura kiesħa), fejn japplika,

| — | Test OBD, fejn japplika. |
| --- | --- |

—

Test OBD, fejn japplika.

5.2.3.   Vetturi li fihom magni li jaħdmu bil-kompressjoni u vetturi elettriċi ibridi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni għandhom ikunu sottoposti għat-testijiet li ġejjin:

| — | Tip I (li jivverifika l-emissjonijiet medji ta’ l-egżost wara startjatura kiesħa) |
| --- | --- |

—

Tip I (li jivverifika l-emissjonijiet medji ta’ l-egżost wara startjatura kiesħa)

| — | Tip V (id-durabbilità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw ta’ kontra t-tniġġis) |
| --- | --- |

—

Tip V (id-durabbilità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw ta’ kontra t-tniġġis)

| — | u, fejn japplika, test OBD. |
| --- | --- |

—

u, fejn japplika, test OBD.

Tabella 1

Rotot differenti għall-approvazzjoni tat-tip u għall-estensjonijiet

| Test ta’ l-approvazzjoni tat-tip | Vetturi li fihom magni positive ignition fil-kategoriji M u N | Vetturi li jaħdmu b'magni li jaħdmu bil-kompressjoni fil-kategoriji M1 u N1 |
| --- | --- | --- |
| vetturi li jieħdu l-petrol | vetturi li jieħdu żewġ tipi ta’ fjuwil | vetturi li jieħdu tip wieħed ta’ fjuwil | |
| Tip I | Iva
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | Iva (test biż-żewġ tipi ta’ fjuwil)
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | Iva
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | Iva
  (piż massimu ≤ 3,5 t) |
| Tip II | Iva | Iva
  (test biż-żewġ tipi ta’ fjuwil) | Iva | — |
| Tip III | Iva | Iva
  (test bil-petrol biss) | Iva | — |
| Tip IV | Iva
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | Iva
  (test bil-petrol biss)
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | — | — |
| Tip V | Iva
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | Iva
  (test bil-petrol biss)
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | Iva
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | Iva
  (piż massimu ≤ 3,5 t) |
| Tip VI | Iva
  (piż massimu ≤ 3,5 t) | Iva (piż massimu ≤ 3,5 t)
  (test bil-petrol biss) | — | — |
| Estensjoni | Paragrafu 7. | Paragrafu 7. | Paragrafu 7. | Paragrafu 7.;
  M2 u N2 b’piż ta’ referenza ≤ 2 840  kg. |
| Dijanjostiċi abbord | Iva, skond il-paragrafu 11.1.5.1.1. jew 11.1.5.3. | Iva, skond il-paragrafu 11.1.5.1.2. jew 11.1.5.3. | Iva, skond il-paragrafu 11.1.5.1.2. jew 11.1.5.3. | Iva, skond il-paragrafu 11.1.5.2.1. jew 11.1.5.2.2. jew 11.1.5.2.3. jew 11.1.5.3. |

Test ta’ l-approvazzjoni tat-tip

Vetturi li fihom magni positive ignition fil-kategoriji M u N

Vetturi li jaħdmu b'magni li jaħdmu bil-kompressjoni fil-kategoriji M1 u N1

vetturi li jieħdu l-petrol

vetturi li jieħdu żewġ tipi ta’ fjuwil

vetturi li jieħdu tip wieħed ta’ fjuwil

Tip I

Iva

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Iva (test biż-żewġ tipi ta’ fjuwil)

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Iva

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Iva

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Tip II

Iva

Iva

(test biż-żewġ tipi ta’ fjuwil)

Iva

—

Tip III

Iva

Iva

(test bil-petrol biss)

Iva

—

Tip IV

Iva

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Iva

(test bil-petrol biss)

(piż massimu ≤ 3,5 t)

—

—

Tip V

Iva

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Iva

(test bil-petrol biss)

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Iva

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Iva

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Tip VI

Iva

(piż massimu ≤ 3,5 t)

Iva (piż massimu ≤ 3,5 t)

(test bil-petrol biss)

—

—

Estensjoni

Paragrafu 7.

Paragrafu 7.

Paragrafu 7.

Paragrafu 7.;

M2 u N2 b’piż ta’ referenza ≤ 2 840  kg.

Dijanjostiċi abbord

Iva, skond il-paragrafu 11.1.5.1.1. jew 11.1.5.3.

Iva, skond il-paragrafu 11.1.5.1.2. jew 11.1.5.3.

Iva, skond il-paragrafu 11.1.5.1.2. jew 11.1.5.3.

Iva, skond il-paragrafu 11.1.5.2.1. jew 11.1.5.2.2. jew 11.1.5.2.3. jew 11.1.5.3.

5.3.   Deskrizzjoni tat-testijiet

5.3.1.   Test tat-Tip I (Simulazzjoni ta' l-emissjonijiet medji ta’ l-egżost wara startjatura kiesħa)

5.3.1.1.   Figura 1 turi r-rotot għat-test tat- Tip I. Dan it-test għandu jsir fuq il-vetturi kollha msemmija fil-paragrafu 1., li għandhom piż massimu li ma jaqbiżx it-3.5 tunnellati.

Il-vettura titqiegħed fuq dajnamometru tax-xażi mgħammar b’mezz li jissimula l-piż u l-inerzja.

Test li jdum b'kollox 19-il minuta u 40 sekonda, maqsum f'żewġ partijiet, Waħda u Tnejn, isir mingħajr waqfien. Perjodu li fih ma jittiħdux kampjuni twal ta' mhux aktar minn 20 sekonda jista’ jiddaħħal, bil-kunsens tal-fabbrikant, bejn it-tmiem ta' L-Ewwel Parti u l-bidu tat-Tieni Parti sabiex jiffaċilita l-aġġustament tat-tagħmir tat-test.

5.3.1.2.1.1.   Vetturi li jieħdu fjuwil LPG jew NG għandhom ikunu ttestjati bit-test tat-Tip I għal varjazzjoni fil-kompożizzjoni ta’ l-LPG jew l-NG, kif stipulat fl-Anness 12. Vetturi li jistgħu jieħdu jew petrol jew LPG jew NG għandhom ikunu ttestjati fuq iż-żewġ fjuwils, bit-testijiet fuq l-LPG jew l-NG isiru għall-varjazzjoni fil-kompożizzjoni ta’ l-LPG jew l-NG, kif stipulat fl-Anness 12.

5.3.1.2.1.2.   Minkejja r-rekwiżit tal-paragrafu 5.3.1.2.1.1., vetturi li jistgħu jieħdu jew petrol jew fjuwil tal-gass, iżda fejn is-sistema tal-petrol hi mwaħħla biss għal finijiet ta' emerġenza jew biex tistartja biss u li t-tank tal-petrol ma jistax jesa' aktar minn 15-il litru petrol se jitqiesu għat-test ta' Tip I bħala vetturi li jistgħu jaħdmu biss bil-fjuwil tal-gass.

5.3.1.2.2.   L-Ewwel Parti tat-test hi magħmula minn erba’ ċikli urbani elementari. Kull ċiklu urban elementari fih ħmistax-il fażi (meta ma tkunx fuq ger, b’aċċelerazzjoni, b’veloċità stabbli, tnaqqis fl-aċċelerazzjoni, eċċ.).

5.3.1.2.3.   It-Tieni Parti tat-test hi magħmula minn ċiklu wieħed extra urban. Iċ-ċiklu extra urban hu magħmul minn 13-il fażi (meta ma tkunx fuq ger, bl-aċċelerazzjoni, b’veloċità stabbli, bit-tnaqqis fl-aċċelerazzjoni, eċċ.).

5.3.1.2.4.   Waqt it-test, il-gassijiet ta’ l-egżost jitnaqqsu fil-konċentrazzjoni u kampjun proporzjonali jinġabar f’basket wieħed jew aktar. Il-gassijiet ta’ l-egżost tal-vettura ttestjata jitnaqqsu fil-konċentrazzjoni, jittieħed kampjun minnhom u jiġu analizzati, skond il-proċedura deskritta hawn taħt, u l-volum totali ta’ l-egżost imnaqqas fil-konċentrazzjoni jiġi mkejjel. Mhux biss l-emissjonijiet tal-monossidu karboniku, l-idrokarbon u l-ossidu nitroġeniku jiġu rrekordjati iżda wkoll l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes tal-partikuli separati minn vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni.

5.3.1.3.   It-test isir permezz tal-proċedura deskritta fl-Anness 4. Il-metodi użati biex jiġbru u janalizzaw il-gassijiet u biex ineħħu u jiżnu l-partikuli separati għandhom ikunu kif preskritt.

Skond ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.1.5. it-test għandu jiġi mtenni tliet darbiet. Ir-riżultati jiġu multiplikati bil-fatturi xierqa ta’ deterjorament miksuba mill-paragrafu 5.3.6. u, fil-każ ta' sistemi li jirriġeneraw perjodikament kif imfisser fil-paragrafu 2.20., ikunu multiplikati wkoll bill-fatturi K1 miksuba mill-Anness 13. Il-piżijiet li jirriżultaw mill-emissjonijiet tal-gass u, fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni, il-piż tal-partikuli separati miksuba f’kull test għandu jkun inqas mil-limiti indikati fit-tabella t'hawn taħt:

Valuri ta' limitu

| | Piż ta’ referenza
  (RW)
  (kg) | Piż tal-
  monossidu karboniku
  (CO) | Piż ta’ l-idrokarbons
  (HC) | Piż ta’ l-ossidi tan-nitroġenu (NOx) | Piż ta’ l-idrokarbons u l-ossidi tan-nitroġenu flimkien
  (HC + NOx) | Piż tal-partikuli separati (4)

  (PM) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| L1

  (g/km) | L2

  (g/km) | L3

  (g/km) | L2 + L3

  (g/km) | L4

  (g/km) |
| Kategorija | Klassi | | Petrol | Diżil | Petrol | Diżil | Petrol | Diżil | Petrol | Diżil | Diżil |
| A(2000) | M (5) | — | Kollha | 2,3 | 0,64 | 0,20 | — | 0,15 | 0,50 | — | 0,56 | 0,05 |
| N1
   (6) | I | RW ≤ 1 305 | 2,3 | 0,64 | 0,20 | — | 0,15 | 0,50 | — | 0,56 | 0,05 |
| II | 1 305 < RW ≤ 1 760 | 4,17 | 0,80 | 0,25 | — | 0,18 | 0,65 | — | 0,72 | 0,07 |
| III | 1 760 < RW | 5,22 | 0,95 | 0,29 | — | 0,21 | 0,78 | — | 0,86 | 0,10 |
| B(2005) | M (5) | — | Kollha | 1,0 | 0,50 | 0,10 | — | 0,08 | 0,25 | — | 0,30 | 0,025 |
| N1
   (6) | I | RW ≤ 1 305 | 1,0 | 0,50 | 0,10 | — | 0,08 | 0,25 | — | 0,30 | 0,025 |
| II | 1 305 < RW ≤ 1 760 | 1,81 | 0,63 | 0,13 | — | 0,10 | 0,33 | — | 0,39 | 0,04 |
| III | 1 760 < RW | 2,27 | 0,74 | 0,16 | — | 0,11 | 0,39 | — | 0,46 | 0,06 |

Piż ta’ referenza

(RW)

(kg)

Piż tal-

monossidu karboniku

(CO)

Piż ta’ l-idrokarbons

(HC)

Piż ta’ l-ossidi tan-nitroġenu (NOx)

Piż ta’ l-idrokarbons u l-ossidi tan-nitroġenu flimkien

(HC + NOx)

Piż tal-partikuli separati (4)

(PM)

L1

(g/km)

L2

(g/km)

L3

(g/km)

L2 + L3

(g/km)

L4

(g/km)

Kategorija

Klassi

Petrol

Diżil

Petrol

Diżil

Petrol

Diżil

Petrol

Diżil

Diżil

A(2000)

M (5)

—

Kollha

2,3

0,64

0,20

—

0,15

0,50

—

0,56

0,05

N1
   (6)

I

RW ≤ 1 305

2,3

0,64

0,20

—

0,15

0,50

—

0,56

0,05

II

1 305 < RW ≤ 1 760

4,17

0,80

0,25

—

0,18

0,65

—

0,72

0,07

III

1 760 < RW

5,22

0,95

0,29

—

0,21

0,78

—

0,86

0,10

B(2005)

M (5)

—

Kollha

1,0

0,50

0,10

—

0,08

0,25

—

0,30

0,025

N1
   (6)

I

RW ≤ 1 305

1,0

0,50

0,10

—

0,08

0,25

—

0,30

0,025

II

1 305 < RW ≤ 1 760

1,81

0,63

0,13

—

0,10

0,33

—

0,39

0,04

III

1 760 < RW

2,27

0,74

0,16

—

0,11

0,39

—

0,46

0,06

5.3.1.4.1.   Minkejja r-rekwiżiti tal- paragrafu 53.1.4., għal kull sustanza li tniġġes jew taħlita ta’ sustanzi li jniġġsu, wieħed mit-tliet piżijiet li jirriżultaw jista’ jeċċedi, b'mhux aktar minn 10 fil-mija, il-limitu preskritt, dejjem jekk il-medja aritmetika tat-tliet riżultati hi taħt il-limitu preskritt. Fejn il-limiti preskritti jiġu maqbuża għal aktar minn sustanza li tniġġes wieħed, ma tagħmilx differenza jekk dan jiġrix fl-istess test jew f'testijiet differenti.

5.3.1.4.2.   Meta t-testijiet isiru bil-fjuwils tal-gass, il-piż li joħroġ mill-emissjonijiet tal-gass għandu jkun inqas mil-limiti għall-vetturi li għandhom magna petrol imsemmija fit-tabella t’hawn fuq.

In-numru ta’ testijiet preskritti fil-paragrafu 5.3.1.4. jiġi mnaqqas fil-kundizzjonijiet imfissra hawn wara, fejn V1 huwa r-riżultat ta’ l-ewwel test u V2 huwa r-riżultat tat-tieni test għal kull sustanza li tniġġes jew għall-emissjoni taż-żewġ sustanzi li jniġġsu soġġetti għal limitazzjoni.

5.3.1.5.1.   Test wieħed biss isir jekk ir-riżultat miksub għal kull sustanza li tniġġes jew għall-emissjoni mħallta taż-żewġ sustanzi li jniġġsu soġġetti għal limitazzjoni, hi inqas minn jew daqs 0,70 L (jiġifieri V1 ≤ 0,70 L).

5.3.1.5.2.   Jekk ir-rekwiżit tal- paragrafu 5.3.1.5.1. ma jiġix sodisfatt, isiru biss żewġ testijiet jekk, għal kull sustanza li tniġġes jew għall-emissjoni mħallta taż-żewġ sustanzi li jniġġsu soġġetti għal limitazzjoni, jintlaħqu l-ħtiġijiet li ġejjin:

V1 ≤ 0,85 L u V1 + V2 ≤ 1,70 L u V2 ≤ L.

5.3.2.   Test tat-Tip II (Test ta’ l-emissjonijiet tal-monossidu karboniku meta ma tkunx fuq ger)

Dan it-test isir fuq il-vetturi kollha li għandhom magni positive ignition li għandhom piż massimu li jeċċedi t-3,5 tunnellati.

5.3.2.1.1.   Vetturi li jistgħu jieħdu fjuwil jew petrol jew LPG jew NG għandhom ikunu ttestjati fit-test tat-Tip II fuq iż-żewġ fjuwils.

Figura 1

Flow chart għall-approvazzjoni tat-tip ta’ Tip I

(ara l-paragrafu 5.3.1.)

5.3.2.1.2.   Minkejja r-rekwiżit tal-paragrafu 5.3.2.1.1., vetturi li jieħdu kemm petrol kif ukoll fjuwil tal-gass, iżda fejn is-sistema tal-petrol hi mwaħħla biss għal skopijiet ta’ emerġenza jew biex tistartja biss u t-tank tal-petrol ma jistax jesa' aktar minn 15-il litru petrol se jitqiesu għat-test ta’ Tip II bħala vetturi li jistgħu jaħdmu biss bil-fjuwil tal-gass.

5.3.2.2.   Meta ttestjat skond Anness 5, il-kontenut tal-monossidu karboniku bil-volum tal-gassijiet ta’ l-egżost li joħorġu bil-magna meta mhux fuq ger m'għandhomx jaqbżu 3,5 fil-mija fis-setting speċifikat mill-fabbrikant u m'għandhomx jaqbżu 4,5 fil-mija fil-firxa ta' aġġustamenti speċifikati f'dan l-anness.

5.3.3.   Test tat-Tip III (li jivverifika l-emissjonijiet tal-gassijiet tal-crankcase)

Dan it-test għandu jsir fuq il-vetturi kollha msemmija fil-paragrafu 1. ħlief dawk li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni.

5.3.3.1.1.   Il-vetturi li jistgħu jieħdu kemm petrol kif ukoll fjuwil LPG jew NG għandhom ikunu ttestjati fit-test tat-Tip III fuq il-petrol biss.

5.3.3.1.2.   Minkejja r-rekwiżit tal-paragrafu 5.3.3.1.1., vetturi li jistgħu jieħdu kemm petrol kif ukoll fjuwil tal-gass, iżda fejn is-sistema tal-petrol hi mwaħħla biss għal skopijiet ta' emerġenza jew biex tistartja biss u fejn it-tank tal-petrol ma jesax aktar minn 15-il litru petrol se jitqiesu għat-test ta' Tip III bħala vetturi li jistgħu jaħdmu bi fjuwil tal-gass biss.

5.3.3.2.   Meta ttestjata skond l-Anness 6, is-sistema ta' ventilazzjoni tal-crankcase tal-magna m'għandhiex tħalli li jkun hemm l-ebda emissjonijiet tal-gassijiet tal-crankcase fl-atmosfera.

5.3.4.   Test tat-Tip IV (Determinazzjoni ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw)

Dan it-test għandu jsir fuq il-vetturi kollha msemmija fil-paragrafu 1. barra dawk il-vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni, vetturi li jieħdu l-LPG jew l-NG u dawk il-vetturi li għandu piż massimu akbar minn 3 500 kg.

5.3.4.1.1.   Vetturi li jistgħu jieħdu kemm petrol kif ukoll LPG jew NG għandhom ikunu ttestjati fit-test tat-Tip IV fuq il-petrol biss.

5.3.4.2.   Meta ttestjati skond l-Anness 7, l-emissjonijiet li jevaporaw għandhom ikunu inqas minn 2g/test.

5.3.5.   Test tat-Tip VI (Li jivverifika t-temperatura ambjentali baxxa medja ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost tal-monossidu karboniku u ta’ l-idrokarbon wara startjatura kiesħa)

Dan it-test għandu jsir fuq il-vetturi kollha M1 u N1 fil-Klassi I mgħammra b’magna positive ignition, ħlief vetturi ddisinjati biex iġorru aktar minn sitta min-nies u vetturi li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg.

5.3.5.1.1.   Il-vettura titqiegħed fuq dajnamometru tax-xażi mgħammar b’mezz ta' simulazzjoni tal-piż u ta’ l-inerzja.

5.3.5.1.2.   It-test hu magħmul mill-erba’ ċikli tas-sewqan urbani elementari ta’ l-Ewwel Parti tat-test tat-Tip I. It-test ta’ l-Ewwel Parti hu deskritt fl-Anness 4, l-Appendiċi 1 u mfisser fil-figuri 1/, 1/2 u 1/3 ta' l-Appendiċi. It-test tat-temperatura ambjentali baxxa li jdum total ta’ 780 sekonda għandu jsir mingħajr waqfien u jibda hekk kif tistartja l-magna.

5.3.5.1.3.   It-test tat-temperatura ambjentali baxxa għandu jsir f’temperatura ambjentali tat-test ta’ 266 K (–7 °C). Qabel ma jsir it-test, il-vetturi tat-test għandhom ikunu kkundizzjonati b’mod uniformi biex ikun żgurat li r-riżultati tat-test ikunu jistgħu jerġgħu jinkisbu. L-ikkundizzjonar u proċeduri oħra tat-test isiru kif deskritt fl-Anness 8.

5.3.5.1.4.   Waqt it-test, il-gassijiet ta’ l-egżost jitnaqqsu fil-konċentrazzjoni u jinġabar kampjun proporzjonali. Il-gassijiet ta’ l-egżost tal-vettura ttestjata jitnaqqsu fil-konċentrazzjoni, jittieħed kampjun u jiġu analizzati, skond il-proċedura deskritta fl-Anness 8, u l-volum totali ta’ l-egżost nieqes fil-konċentrazzjoni jiġi mkejjel. Il-gassijiet ta’ l-egżost imnaqqsa fil-konċentrazzjoni jiġu analizzati għall-monossidu karboniku u għall-idrokarbons.

Skond il-ħtiġijiet fil-paragrafi 5.3.5.2.2. u 5.3.5.3. it-test għandu jsir tliet darbiet. Il-piż li joħroġ mill-emissjoni tal-monossidu karboniku u ta’ l-idrokarbon għandu jkun inqas mil-limiti murija fit-tabella t'hawn taħt:

| Temperatura tat-test | Monossidu karboniku L1

  (g/km) | Idrokarbons L2

  (g/km) |
| --- | --- | --- |
| 266 K (–7  °C) | 15 | 1,8 |

Temperatura tat-test

Monossidu karboniku L1

(g/km)

Idrokarbons L2

(g/km)

266 K (–7  °C)

15

1,8

5.3.5.2.1.   Minkejja r-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.5.2., għal kull sustanza li tniġġes, mhux aktar minn wieħed mit-tliet riżultati miksuba jista’ jeċċedi l-limitu preskritt b’aktar minn 10 fil-mija, dejjem jekk il-valur tal-medja aritmetika tat-tliet riżultati hi taħt il-limitu preskritt. Fejn il-limiti preskritti jinqabżu għal aktar minn sustanza li tniġġes wieħed, ma tagħmilx differenza jekk dan jiġrix fl-istess test jew f'testijiet differenti.

5.3.5.2.2.   In-numru ta’ testijiet preskritti fil-paragrafu 5.3.5.2. jista’, fuq it-talba tal-fabbrikant, jiżdied għal 10 jekk il-medja aritmetika ta’ l-ewwel tliet riżultati hi inqas minn 110 fil-mija tal-limitu. F’dan il-każ, il-ħtieġa wara t-testjar tkun biss li l-medja aritmetika ta’ l-10 riżultati kollha għandha tkun inqas mill-valur li jillimita.

In-numru ta’ testijiet preskritti fil-paragrafu 5.3.5.2. jista’ jitnaqqas skond il-paragrafi 5.3.5.3.1. u 5.3.5.3.2.

5.3.5.3.1.   Test wieħed biss isir jekk ir-riżultat miksub għal kull sustanza li tniġġes ta’ l-ewwel test hu inqas minn jew daqs 0,70 L.

5.3.5.3.2.   Jekk ir-rekwiżit tal-paragrafu 5.3.5.3.1. ma jiġix sodisfatt, żewġ testijiet biss isiru jekk għal kull sustanza li tniġġes ir-riżultat ta’ l-ewwel test hu inqas minn jew daqs 0.85 L u t-total ta’ l-ewwel żewġ riżultati hu inqas minn jew daqs 1,70 L u r-riżultat tat-tieni test hu inqas minn jew ugwali għal L.

(V1 ≤ 0,85 L u V1 + V2 ≤ 1,70 L u V2 ≤ L).

5.3.6.   Test tat-Tip V (Id-durabbilità tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis)

Dan it-test għandu jsir fuq il-vetturi kollha msemmija fil-paragrafu 1 li għalihom jgħodd it-test speċifikat fil-paragrafu 5.3.1. It-test jirrappreżenta test ta’ deterjorament ta’ 80 000 kilometru skond il-programm deskritt fl-Anness 9 fuq korsa tat-test, fit-triq jew fuq dajnamometru tax-xażi.

5.3.6.1.1.   Vetturi li jistgħu jieħdu petrol kif ukoll fjuwil LPG jew NG għandhom ikunu ttestjati fit-test tat-Tip V fuq il-petrol biss. F’dak il-każ il-fattur tad-deterjorament li jinsab fil-petrol mingħajr ċomb għandu jitqies ukoll għal-LPG jew għall-NG.

5.3.6.2.   Minkejja r-rekwiżit tal-paragrafu 5.3.6.1., fabbrikant jista’ jagħżel li jintużaw il-fatturi ta’ deterjorament mit-tabella li ġejja bħala alternattiva għat-testjar fil-paragrafu 5.3.6.1.

| Kategorija tal-Magna | Fatturi tad-deterjorament |
| --- | --- |
| Sustanza li tniġġes | CO | HC | NOx | HC + NOx
   (7) | Partikuli separati |
| Magna li taħdem b’mod pożittiv | 1,2 | 1,2 | 1,2 | — | — |
| Magna li taħdem bil-kompressjoni | 1,1 | — | 1 | 1 | 1,2 |

Kategorija tal-Magna

Fatturi tad-deterjorament

Sustanza li tniġġes

CO

HC

NOx

HC + NOx
   (7)

Partikuli separati

Magna li taħdem b’mod pożittiv

1,2

1,2

1,2

—

—

Magna li taħdem bil-kompressjoni

1,1

—

1

1

1,2

Fuq talba tal-fabbrikant, is-servizz tekniku jista’ jagħmel it-test tat-Tip I qabel ma jkun tlesta t-test tat-Tip V billi jintużaw il-fatturi tad-deterjorament imsemmija fit-tabella t’hawn fuq. Meta jitlesta t-test tat-Tip V, is-servizz tekniku jista’ mbagħad jemenda r-riżultati ta’ l-approvazzjoni tat-tip imniżżla fl-Anness 2 billi jibdel il-fatturi ta' deterjorament fit-tabella t'hawn fuq ma' dawk imkejla fit-test tat-Tip V.

5.3.6.3.   Il-fatturi tad-deterjorament jiġu determinati billi tintuża’ jew il-proċedura fil-paragrafu 5.3.6.1. jew il-valuri fit-tabella fil-paragrafu 5.3.6.2. Il-fatturi jintużaw biex jistabilixxu l-konformità mar-rekwiżiti tal-paragrafi 5.3.1.4. u 8.2.3.1.

5.3.7.   Dejta dwar l-emissjoni meħtieġa għat-testjar dwar jekk il-vettura hix tajba għat-triq

5.3.7.1.   Dan ir-rekwiżit japplika għall-vetturi kollha li fihom magna positive ignition li għalihom hi mfittxa l-approvazzjoni tat-tip skond din l-emenda.

5.3.7.2.   Meta ttestjati skond l-Anness 5 (test tat-Tip II) meta qed taħdem normali mhux fuq ger:

| (a) | il-kontenut tal-monossidu karboniku bil-volum tal-gassijiet ta’ l-egżost li joħorġu għandu jkun irrekordjat, |
| --- | --- |

(a)

il-kontenut tal-monossidu karboniku bil-volum tal-gassijiet ta’ l-egżost li joħorġu għandu jkun irrekordjat,

| (b) | il-veloċità tal-magna waqt it-test għandha tittieħed, inkluż xi tolleranzi. |
| --- | --- |

(b)

il-veloċità tal-magna waqt it-test għandha tittieħed, inkluż xi tolleranzi.

5.3.7.3.   Meta ttestjati b’veloċità “għolja mhux fuq ger” (jiġifieri > 2 000 min–1)

| (a) | il-kontenut tal-monossidu karboniku bil-volum tal-gassijiet ta’ l-egżost li joħorġu għandu jkun irrekordjat, |
| --- | --- |

(a)

il-kontenut tal-monossidu karboniku bil-volum tal-gassijiet ta’ l-egżost li joħorġu għandu jkun irrekordjat,

| (b) | il-valur Lambda
   (8) għandu jkun irrekordjat. |
| --- | --- |

(b)

il-valur Lambda
   (8) għandu jkun irrekordjat.

| (ċ) | il-veloċità tal-magna waqt it-test għandha tkun irrekordjata, inkluż xi tolleranzi. |
| --- | --- |

(ċ)

il-veloċità tal-magna waqt it-test għandha tkun irrekordjata, inkluż xi tolleranzi.

5.3.7.4.   It-temperatura taż-żejt tal-magna meta jsir it-test għandha titkejjel u tkun rekordjata.

5.3.7.5.   It-tabella fl-oġġett 17 fil-lista għal Anness 2 għandha timtela.

5.3.7.6.   Il-fabbrikant għandu jikkonferma l-preċiżjoni tal-valur Lambda rrekordjat meta l-approvazzjoni tat-tip fil-paragrafu 5.3.7.3. tkun meqjusa rappreżentattiva tal-vetturi tipiċi tal-produzzjoni fi żmien 24 xahar mid-data ta’ l-għoti ta' l-approvazzjoni tat-tip mill-awtorità kompetenti. Għandha ssir evalwazzjoni abbażi tas-servejs u l-istudji tal-vetturi tal-produzzjoni.

5.3.8.   Test — OBD

Dan it-test għandu jsir fuq il-vetturi kollha msemmija fil-paragrafu 1. Il-proċedura tat-test deskritta fl-Anness 11, il-paragrafu 3. għandha tiġi segwita.

6.   MODIFIKAZZJONIJIET TAT-TIP TA' VETTURA

Kull modifikazzjoni tat-tip ta’ vettura għandha tkun mgħarrfa lid-dipartiment amministrattiv li approva t-tip ta' vettura. Id-dipartiment imbagħad jista’ jew:

6.1.1.   iqis li l-modifikazzjonijiet magħmula x’aktarx ma jkollhomx effett negattiv kbir u li xorta waħda l-vettura xorta għadha tikkonforma mar-rekwiżit; jew

6.1.2.   jirrikjedi li s-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet jagħmel rapport ieħor dwar it-test.

6.2.   Sew jekk tkun ikkonfermata jew miċħuda l-approvazzjoni, billi jkunu speċifikati t-tibdiliet, dawn għandhom jintbagħtu lill-Partijiet tal-Ftehim li japplikaw dan ir-Regolament permezz tal-proċedura speċifikata fil-paragrafu 4.3 t’hawn fuq.

6.3.   L-awtorità kompetenti li toħroġ l-estensjoni ta’ l-approvazzjoni għandha tassenja numru tas-serje lill-estensjoni u tgħarraf b'dan lill-Partijiet l-oħra tal-Ftehim ta' l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta' formola ta' komunikazzjoni li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 2 ta’ dan ir-Regolament.

7.   ESTENSJONI TA’ L-APPROVAZZJONI

Fil-każ tal-modifikazzjonijiet ta’ l-approvazzjoni tat-tip skond dan ir-Regolament, id-dispożizzjonijiet speċjali li ġejjin għandhom japplikaw, jekk jgħoddu.

7.1.   Estensjonijiet marbuta ma’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost (Testijiet tat-Tip I, Tip II u Tip VI)

7.1.1.   Tipi ta’ vetturi b’piżijiet ta’ referenza differenti

7.1.1.1.   L-approvazzjoni mogħtija lill-vettura tat-tip tista’ tkun estiża biss għal tipi ta’ vetturi b’piż ta’ referenza li jeħtieġ l-użu taż-żewġ kategoriji ogħla li jmiss ta’ inerzja ekwivalenti jew xi kategorija ekwivalenti aktar baxxa ta’ inerzja.

7.1.1.2.   Fil-każ ta’ vetturi fil-kategorija N1 u vetturi fil-kategorija M imsemmija fin-nota 2 tal-paragrafu 5.3.1.4., jekk il-piż ta’ referenza tal-vettura tat-tip li għaliha hi meħtieġa l-estensjoni ta’ l-approvazzjoni għandha bżonn l-użu ta’ inerzja ekwivalenti aktar baxxa minn dik użata għall-vettura tat-tip approvata diġa’, l-estensjoni ta’ l-approvazzjoni tingħata jekk il-piżijiet tas-sustanzi li jniġġsu miksuba mill-vettura diġa’ approvata huma fi ħdan il-limiti preskritti għall-vettura li għaliha hi mitluba l-estensjoni ta’ l-approvazzjoni.

7.1.2.   Tipi ta' vetturi bi proporzjonijiet tal-ger globali differenti

L-approvazzjoni mogħtija lil tip ta' vettura tista' taħt il-kundizzjonijiet li ġejjin tkun estiża għal tipi ta' vetturi li jvarjaw biss mit-tip approvat fir-rigward tal-proporzjonijiet ta’ l-ingranaġġ tagħhom:

7.1.2.1.   Għal kull wieħed mill-proporzjonijiet ta’ ingranaġġ użat fit-test tat-Tip I u tat-Tip VI, jeħtieġ li jkun magħruf il-proporzjon,

Formula

fejn, b’veloċità tal-magna ta’ 1 000 min–1, V1 hija l-veloċità tat-tip ta’ vettura approvata u V2 hija l-veloċità tat-tip ta’ vettura li għaliha hi meħtieġa l-estensjoni ta' l-approvazzjoni.

7.1.2.2.   Jekk, għal kull proporzjon tal-ger, E ≤ 8 fil-mija, l-estensjoni tingħata mingħajr ma jiġu mtennija t-testijiet tat-Tip I u tat-Tip VI.

7.1.2.3.   Jekk, talanqas għal proporzjon wieħed tal-ger, E > 8 fil-mija u jekk għal kull proporzjon tal-ger E ± 13 fil-mija t-test tat-Tip I u tat-Tip VI għandu jkun imtenni, iżda jista’ jsir f’laboratorju magħżul mill-fabbrikant dejjem fuq l-approvazzjoni tas-servizz tekniku. Ir-rapport tat-testijiet għandu jintbagħat lis-servizz tekniku responsabbli mit-testijiet ta' l-approvazzjoni tat-tip.

7.1.3.   Tipi ta’ vetturi b'piżijiet ta' referenza differenti u proporzjonijiet globali ta’ ingranaġġ differenti

Approvazzjoni mogħtija għal tip ta’ vettura tista’ tkun estiża għal tipi ta’ vetturi li jvarjaw biss mit-tip approvat fir-rigward tal-piż ta’ referenza tagħhom u l-proporzjonijiet globali tagħhom ta’ ingranaġġ, dejjem jekk jiġu sodisfatti l-kundizzjonijiet kollha preskritti fil-paragrafi 7.1.1. u 7.1.2.

Nota: Meta vettura ġiet approvata skond il-paragrafi 7.1.1. sa 7.1.3., dik l-approvazzjoni ma tistax tkun estiża għal tipi oħra ta’ vetturi.

7.2.   Emissjonijiet li jevaporaw (test tat-Tip IV)

Approvazzjoni mogħtija lil tip ta’ vettura mgħammra bis-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet li jevaporaw tista’ tkun estiża taħt il-kundizzjonijiet li ġejjin:

7.2.1.1.   Il-prinċipju bażiku tal-kejl tal-fjuwil/arja (eż. injezzjoni f’punt wieħed, karburatur) għandu jkun l-istess.

7.2.1.2.   Il-forma tat-tank tal-fjuwil u l-materjal tat-tank tal-fjuwil u tal-pajpijiet tal-likwidu tal-fjuwil għandhom ikunu identiċi. L-agħar każ tal-familja fir-rigward tas-sezzjoni trażversali u t-tul approssimattiv tal-pajp għandhom ikunu ttestjati. Is-servizz tekniku responsabbli mit-testijiet ta’ l-approvazzjoni tat-tip għandu jiddeċiedi jekk jiġux aċċettati s-separaturi tal-fwar/likwidu mhux identiċi. Il-volum tat-tank tal-fjuwil għandu jkun fil-firxa ta’ ± 10 fil-mija. L-issettjar tal-valv li jtaffi l-pressjoni tat-tank għandu jkun identiku.

7.2.1.3.   Il-metodu ta’ ħżin tal-fwar tal-fjuwil għandu jkun identiku, jiġifieri l-forma u l-volum tal-mekkaniżmu ta' l-ilqugħ, il-mezz tal-ħżin, it-tagħmir għat-tindif ta' l-arja (jekk użat biex jikkontrolla l-emissjonijiet li jevaporaw), eċċ.

7.2.1.4.   Il-volum tal-fjuwil fit-tazza tal-karburatur għandu jkun fil-firxa ta’ ± 10 millilitri.

7.2.1.5.   Il-metodu tat-tindif tal-fwar maħżun għandu jkun identiku (eż. billi tgħaddi l-arja, punt fejn tistartja jew jitnaddaf il-volum waqt iċ-ċiklu tas-sewqan).

7.2.1.6.   Il-metodu tas-siġillar u ventilazzjoni tas-sistema li tkejjel il-fjuwil għandu jkun identiku.

7.2.2.   Noti oħra:

| (i) | jistgħu jintużaw magni ta’ daqsijiet differenti; |
| --- | --- |

(i)

jistgħu jintużaw magni ta’ daqsijiet differenti;

| (ii) | jistgħu jintużaw magni b’saħħiet differenti; |
| --- | --- |

(ii)

jistgħu jintużaw magni b’saħħiet differenti;

| (iii) | jistgħu jintużaw gerboksis awtomatiċi u manwali, li jingranaw fuq żewġ u erba’ roti; |
| --- | --- |

(iii)

jistgħu jintużaw gerboksis awtomatiċi u manwali, li jingranaw fuq żewġ u erba’ roti;

| (iv) | jistgħu jintużaw stili ta’ bodi differenti: |
| --- | --- |

(iv)

jistgħu jintużaw stili ta’ bodi differenti:

| (v) | jistgħu jintużaw roti u tajers ta’ daqsijiet differenti; |
| --- | --- |

(v)

jistgħu jintużaw roti u tajers ta’ daqsijiet differenti;

7.3.   Id-durabbilità tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis (test tat-Tip V)

Approvazzjoni mogħtija lil tip ta’ vettura tista’ tkun estiża għal tipi differenti ta’ vetturi, dejjem jekk is-sistema mħallta li tikkontrolla l-magna/tniġġis hi l-istess bħal dik tal-vettura li ġiet approvata diġa'. Għal dan il-għan, dawk it-tipi ta’ vetturi li l-parametri tagħhom deskritti hawn taħt huma identiċi jew jibqgħu fil-valuri ta' limitu preskritti huma meqjusa li jappartjenu għall-istess sistema ta’ kontroll imħallta tal-magna/tniġġis.

| — | Magna: |
| --- | --- |

—

Magna:

| — | numru ta’ ċilindri, |
| --- | --- |

—

numru ta’ ċilindri,

| — | kapaċità tal-magna (± 15 fil-mija), |
| --- | --- |

—

kapaċità tal-magna (± 15 fil-mija),

| — | il-konfigurazzjoni tal-blokka taċ-ċilindru, |
| --- | --- |

—

il-konfigurazzjoni tal-blokka taċ-ċilindru,

| — | numru ta’ valvs, |
| --- | --- |

—

numru ta’ valvs,

| — | sistema tal-fjuwil, |
| --- | --- |

—

sistema tal-fjuwil,

| — | tip ta’ sistema li tkessaħ, |
| --- | --- |

—

tip ta’ sistema li tkessaħ,

| — | il-proċess kombustibbli, |
| --- | --- |

—

il-proċess kombustibbli,

| — | id-dimensjonijiet miċ-ċentru saċ-ċentru tat-toqba taċ-ċilindru. |
| --- | --- |

—

id-dimensjonijiet miċ-ċentru saċ-ċentru tat-toqba taċ-ċilindru.

7.3.1.2.   Sistema li tikkontrolla t-tniġġis:

Converters katalitiċi:

| — | numru ta’ converters katalitiċi u elementi, |
| --- | --- |

—

numru ta’ converters katalitiċi u elementi,

| — | id-daqs u l-għamla tal-converters katalitiċi (volum tal-blokka tal-konkos ± 10 fil-mija), |
| --- | --- |

—

id-daqs u l-għamla tal-converters katalitiċi (volum tal-blokka tal-konkos ± 10 fil-mija),

| — | tip ta’ attività katalitika (ossidazzjoni, tliet direzzjonijiet, ...), |
| --- | --- |

—

tip ta’ attività katalitika (ossidazzjoni, tliet direzzjonijiet, ...),

| — | tagħbija tal-metall prezzjuż (identiku jew ogħla), |
| --- | --- |

—

tagħbija tal-metall prezzjuż (identiku jew ogħla),

| — | proporzjon tal-metall prezzjuż (± 15 fil-mija), |
| --- | --- |

—

proporzjon tal-metall prezzjuż (± 15 fil-mija),

| — | is-sottostrata (struttura u materjal), |
| --- | --- |

—

is-sottostrata (struttura u materjal),

| — | id-densità taċ-ċellola, |
| --- | --- |

—

id-densità taċ-ċellola,

| — | tip ta’ kisi għall-converter(s) katalitiċi, |
| --- | --- |

—

tip ta’ kisi għall-converter(s) katalitiċi,

| — | fejn jinsabu l-converters katalitiċi (l-pożizzjoni u d-dimensjoni fis-sistema ta’ l-egżost, li ma joħolqux varjazzjoni fit-temperatura ta' aktar minn 50 K fid-daħla tal-converter katalitiku). |
| --- | --- |

—

fejn jinsabu l-converters katalitiċi (l-pożizzjoni u d-dimensjoni fis-sistema ta’ l-egżost, li ma joħolqux varjazzjoni fit-temperatura ta' aktar minn 50 K fid-daħla tal-converter katalitiku).

Din il-varjazzjoni fit-temperatura għandha tkun iċċekkjata taħt kundizzjonijiet stabbilizzati b’veloċità ta’ 120 km/h u l-issettjar tat-tagħbija tat-test tat-Tip I.

L-injezzjoni ta’ l-arja:bit-tip jew mingħajru (pulsair, pompi ta’ l-arja, ...).

Ċirkolazzjoni mill-ġdid tal-gass ta’ l-egżost (EGR): biha jew mingħajrha.

7.3.1.3.   Kategorija ta’ l-inerzja: iż-żewġ kategoriji ta’ l-inerzja eżatt fuq u kull kategorija ta’ inerzja taħt.

7.3.1.4.   It-test tad-durabbilità jista’ jintlaħaq billi tintuża’ vettura, stil tal-bodi, gerboks (awtomatika jew manwali) u daqs tar-roti jew tajers tagħha li huma differenti minn dawk tat-tip ta’ vettura li għaliha tinħtieġ l-approvazzjoni tat-tip.

7.4.   Dijanjostiċi abbord

7.4.1.   Approvazzjoni mogħtija lil tip ta’ vettura fir-rigward tas-sistema OBD tista’ tkun estiża għal tipi differenti ta’ vetturi mill-istess familja ta' vetturi OBD kif deskritt fl-Anness 11, l-Appendiċi 2. Is-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet tal-magna għandha tkun identika bħal dik tal-vettura approvata diġa' u tikkonforma mad-deskrizzjoni tal-familja tal-magni OBD imsemmija fl-Anness 11, l-Appendiċi 2, minkejja l-karatteristiċi li ġejjin tal-vettura:

| — | aċċessorji tal-magna, |
| --- | --- |

—

aċċessorji tal-magna,

| — | tajers, |
| --- | --- |

—

tajers,

| — | inerzja ekwivalenti, |
| --- | --- |

—

inerzja ekwivalenti,

| — | sistema li tkessaħ, |
| --- | --- |

—

sistema li tkessaħ,

| — | proporzjon globali tal-ger, |
| --- | --- |

—

proporzjon globali tal-ger,

| — | tip ta’ ingranaġġ, |
| --- | --- |

—

tip ta’ ingranaġġ,

| — | tip ta’ bodywork. |
| --- | --- |

—

tip ta’ bodywork.

8.   KONFORMITÁ TAL-PRODUZZJONI (COP)

8.1.   Kull vettura li jkollha marka ta’ l-approvazzjoni kif preskritta taħt dan ir-Regolament għandha tikkonforma, fir-rigward tal-komponenti li jaffettwaw l-emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati li tarmi l-magni, l-emissjonijiet mill-crankcase u l-emissjonijiet li jevaporaw, mat-tip ta' vettura approvata. Il-konformità tal-proċeduri tal-produzzjoni għandha taqbel ma’ dawk stipulati fil-Ftehim ta’ l-1958, l-Appendiċi 2 (E/ECE/324-E/ECE/TRANS/505/Rev.2), ma’ dawn ir-rekwiżiti li ġejjin:

Ġeneralment, il-konformità tal-produzzjoni fir-rigward li jiġu limitati l-emissjonijiet mill-vettura (testijiet tat-Tip I, II, III u IV) tkun iċċekkjata abbażi tad-deskrizzjoni mogħtija fil-formola ta’ komunikazzjoni u l-annessi tagħha.

Konformità ta’ vetturi li qed jaħdmu

B’referenza għall-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija għall-emissjonijiet, dawn il-miżuri għandhom ukoll ikunu adattati biex tkun ikkonfermata l-funzjonalità tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw l-emissjoni kemm idumu jintużaw b'mod utili l-vetturi meta użati taħt kundizzjonijiet normali (konformità tal-vetturi li qed jaħdmu li jinżammu u jintużaw sew). Għall-fini ta’ dan ir-Regolament dawn il-miżuri għandhom ikunu ċċekkjati għal perjodu sa 5 snin jew 80 000 km, liema minnhom hu l-ewwel, u mill-1 ta’ Jannar 2005, għal perjodu sa 5 snin jew 100 000 km, liema minnhom hu l-ewwel.

L-awditjar tal-konformità meta qed jaħdmu jsir mid-dipartiment amministrattiv abbażi ta' kull informazzjoni relevanti li għandu l-fabbrikant, taħt proċeduri simili għal dawk imfissra fl-Appendiċi 2 tal-Ftehim ta' l-1958 (E/ECE/324-E/ECE/TRANS/505/Rev.2).

Figuri 4/1 u 4/2, fl-Appendiċi 4, juru l-proċedura biex tkun iċċekkjata l-konformità meta qed jaħdmu.

8.2.1.1.   Parametri li jfissru l-familja ta’ meta qed jaħdmu

Il-familja ta’ meta qed jaħdmu tista’ tiġi mfissra bħala l-parametri bażiċi tad-disinn li għandhom ikunu komuni għall-vetturi fi ħdan il-familja. B’dak il-mod, dawk it-tipi ta’ vetturi li għandhom in komuni, jew fi ħdan it-tolleranzi dikjarati, talanqas il-parametri deskritti hawn taħt, jistgħu jitqiesu li jappartjenu għall-istess familja meta qed jaħdmu:

| — | proċess kombustibbli (2-stroke, 4-stroke, idur); |
| --- | --- |

—

proċess kombustibbli (2-stroke, 4-stroke, idur);

| — | numru ta’ ċilindri; |
| --- | --- |

—

numru ta’ ċilindri;

| — | konfigurazzjoni tal-blokka taċ-ċilindru (dritta, V, fid-direzzjoni tar-rejdjus, mimduda b’mod oppost, oħrajn). L-inklinazzjoni jew l-orjentazzjoni taċ-ċilindri mhix kriterja; |
| --- | --- |

—

konfigurazzjoni tal-blokka taċ-ċilindru (dritta, V, fid-direzzjoni tar-rejdjus, mimduda b’mod oppost, oħrajn). L-inklinazzjoni jew l-orjentazzjoni taċ-ċilindri mhix kriterja;

| — | metodu ta’ kif tieħu fjuwil il-magna (eż. injezzjoni indiretta jew diretta); |
| --- | --- |

—

metodu ta’ kif tieħu fjuwil il-magna (eż. injezzjoni indiretta jew diretta);

| — | it-tip ta’ sistema li tkessaħ (arja, ilma, żejt); |
| --- | --- |

—

it-tip ta’ sistema li tkessaħ (arja, ilma, żejt);

| — | metodu ta’ ġbid ‘il barra (miġbud ‘il barra b’mod naturali, iċċarġjat bil-pressjoni); |
| --- | --- |

—

metodu ta’ ġbid ‘il barra (miġbud ‘il barra b’mod naturali, iċċarġjat bil-pressjoni);

| — | fjuwil li għalih hi ddisinjata l-magna (petrol, diżil, NG, LPG, eċċ). Vetturi li jieħdu żewġ tipi ta’ fjuwil jistgħu jkunu miġbura fi gruppi bil-vetturi li jieħdu fjuwil speċifiku li jipprovdu wieħed mill-fjuwils huma komuni; |
| --- | --- |

—

fjuwil li għalih hi ddisinjata l-magna (petrol, diżil, NG, LPG, eċċ). Vetturi li jieħdu żewġ tipi ta’ fjuwil jistgħu jkunu miġbura fi gruppi bil-vetturi li jieħdu fjuwil speċifiku li jipprovdu wieħed mill-fjuwils huma komuni;

| — | tip ta’ converter katalitiku (katalizzatur fi tliet direzzjonijiet jew ieħor (oħrajn)); |
| --- | --- |

—

tip ta’ converter katalitiku (katalizzatur fi tliet direzzjonijiet jew ieħor (oħrajn));

| — | tip ta’ maqbad tal-partikuli separati (bih jew mingħajru); |
| --- | --- |

—

tip ta’ maqbad tal-partikuli separati (bih jew mingħajru);

| — | ċirkolazzjoni mill-ġdid tal-gass ta’ l-egżost (bih jew mingħajru); |
| --- | --- |

—

ċirkolazzjoni mill-ġdid tal-gass ta’ l-egżost (bih jew mingħajru);

| — | kapaċità taċ-ċilindru tal-magna ta’ l-akbar magna fil-familja tneħħi 30 fil-mija. |
| --- | --- |

—

kapaċità taċ-ċilindru tal-magna ta’ l-akbar magna fil-familja tneħħi 30 fil-mija.

L-awditjar tal-konformità meta qed taħdem isir mid-dipartiment amministrattiv abbażi ta’ l-informazzjoni mogħtija mill-fabbrikant. Dik l-informazzjoni jrid ikun fiha, iżda mhux biss huma, dawn li ġejjin:

8.2.1.2.1.   L-isem u l-indirizz tal-fabbrikant.

8.2.1.2.2.   L-isem, l-indirizz, in-numri tat-telefown u l-faks u l-indirizz tal-posta elettronika tar-rappreżentant awtorizzat tiegħu fi ħdan l-oqsma koperti bl-informazzjoni tal-fabbrikant.

8.2.1.2.3.   L-isem(ismijiet) tal-mudell tal-vetturi inklużi fl-informazzjoni tal-fabbrikant.

8.2.1.2.4.   Fejn jixraq, il-lista tat-tipi ta' vetturi koperti fl-informazzjoni tal-fabbrikant, jiġifieri l-grupp tal-familja li qed taħdem skond il-paragrafu 8.2.1.1.

8.2.1.2.5.   Il-kowds tan-numru ta’ identifikazzjoni tal-vettura (VIN) applikabbli għal dawn it-tipi ta' vetturi fi ħdan il-familja li qed taħdem (prefiss VIN).

8.2.1.2.6.   In-numri tat-tip ta’ approvazzjonijiet applikabbli għal dawn it-tipi ta’ vetturi fi ħdan il-familja li qed taħdem, inkluż, fejn jgħodd, in-numri ta’ l-estensjonijiet kollha u t-tiswijiet li jsiru fil-post/sejħiet mill-ġdid (mudelli ġodda).

8.2.1.2.7.   Dettalji ta’ estensjonijiet, tiswijiet fil-post/sejħiet mill-ġdid għal dawk it-tipi ta’ approvazzjonijiet għall-vetturi koperti fl-informazzjoni tal-fabbrikant (jekk ikunu mitluba mid-dipartiment amministrattiv).

8.2.1.2.8.   Il-perjodu ta’ żmien li fih inġabret l-informazzjoni tal-fabbrikant.

8.2.1.2.9.   Il-perjodu li damet tinbena l-vettura msemmi fl-informazzjoni tal-fabbrikant (eż. “vetturi manifatturati matul is-sena kalendarja 2001”).

Il-proċedura tal-fabbrikant li tiċċekkja l-konformità meta qed taħdem, inkluż:

8.2.1.2.10.1.   Metodu dwar fejn tinstab il-vettura;

8.2.1.2.10.2.   Kriterji dwar l-għażla u ċ-ċaħda ta’ vetturi;

8.2.1.2.10.3.   Tipi ta’ testijiet u proċeduri użati għall-programm;

8.2.1.2.10.4.   Il-kriterji tal-fabbrikant dwar l-aċċettazzjoni/rifjutar għall-grupp tal-familja meta qed jaħdem;

8.2.1.2.10.5.   Iż-żona(żoni) ġeografiċi li fihom il-fabbrikant ġabar l-informazzjoni.

8.2.1.2.10.6.   Daqs tal-kampjun u pjan ta’ kif ittieħed il-kampjun użat.

Ir-riżultati mill-proċedura tal-fabbrikant dwar il-konformità meta qed jaħdmu, inkluż:

8.2.1.2.11.1.   L-identifikazzjoni tal-vetturi inklużi fil-programm (sew jekk ittestjati sew jew mhumiex).

L-identifikazzjoni trid tinkludi:

| — | l-isem tal-mudell; |
| --- | --- |

—

l-isem tal-mudell;

| — | in-numru ta’ identifikazzjoni tal-vettura (VIN); |
| --- | --- |

—

in-numru ta’ identifikazzjoni tal-vettura (VIN);

| — | in-numru ta’ reġistrazzjoni tal-vettura; |
| --- | --- |

—

in-numru ta’ reġistrazzjoni tal-vettura;

| — | id-data tal-fabbrikazzjoni; |
| --- | --- |

—

id-data tal-fabbrikazzjoni;

| — | ir-reġjun fejn se tintuża’ (meta jkun magħruf); |
| --- | --- |

—

ir-reġjun fejn se tintuża’ (meta jkun magħruf);

| — | it-tajers imwaħħla. |
| --- | --- |

—

it-tajers imwaħħla.

8.2.1.2.11.2.   Ir-raġuni(jiet) għalfejn ġiet rifjutata vettura mill-kampjun.

8.2.1.2.11.3.   L-istorja tas-servizz għal kull vettura fil-kampjun (inkluż xi mudelli ġodda).

8.2.1.2.11.4.   L-istorja tat-tiswija għal kull vettura fil-kampjun (fejn tkun magħrufa).

8.2.1.2.11.5.   Dejta tat-test, inkluż:

| — | id-dejta tat-test; |
| --- | --- |

—

id-dejta tat-test;

| — | il-post fejn sar it-test; |
| --- | --- |

—

il-post fejn sar it-test;

| — | id-distanza indikata fuq l-odometru tal-vettura; |
| --- | --- |

—

id-distanza indikata fuq l-odometru tal-vettura;

| — | speċifikazzjonijiet tal-fjuwil użat għat-test (eż. fjuwil ta’ referenza użat għat-test jew fjuwil li jeżisti fis-suq); |
| --- | --- |

—

speċifikazzjonijiet tal-fjuwil użat għat-test (eż. fjuwil ta’ referenza użat għat-test jew fjuwil li jeżisti fis-suq);

| — | kundizzjonijiet tat-test (temperatura, umdità, piż ta’ l-inerzja tad-dajnamometru); |
| --- | --- |

—

kundizzjonijiet tat-test (temperatura, umdità, piż ta’ l-inerzja tad-dajnamometru);

| — | is-settings tad-dajnamometru (eż. is-setting tas-saħħa); |
| --- | --- |

—

is-settings tad-dajnamometru (eż. is-setting tas-saħħa);

| — | ir-riżultati tat-test (minn talanqas tliet vetturi differenti għal kull familja). |
| --- | --- |

—

ir-riżultati tat-test (minn talanqas tliet vetturi differenti għal kull familja).

8.2.1.2.12.   Ir-rekords ta’ indikazzjoni mis-sistema OBD.

8.2.2.   L-informazzjoni miġbura mill-fabbrikant għandha tkun dettaljata biżżejjed biex tiżgura li l-mod kif qed taħdem il-vettura jista’ jkun evalwat waqt li qed tintuża’ f’kundizzjonijiet normali kif imfissra fil-paragrafu 8.2. u b’mod li jkun rappreżentattiv tal-penetrazzjoni ġeografika tal-fabbrikant.

Għall-fini ta’ dan ir-Regolament, il-fabbrikant m’għandux ikun obbligat li jagħmel awditjar tal-konformità ta’ tip ta’ vettura meta qed taħdem jekk juri għas-sodisfazzjon ta’ l-awtorità li tapprova t-tip li l-bejgħ annwali madwar id-dinja ta’ dik it-tip ta’ vettura huwa inqas minn 10 000 fis-sena.

Fil-każ ta’ vetturi li jrid jinbiegħu fl-Unjoni Ewropea, il-fabbrikant m’għandux ikun obbligat jagħmel awditjar dwar il-konformità ta’ tip ta’ vettura jekk jista’ juri għas-sodisfazzjon ta' l-awtorità li tapprova t-tip li l-bejgħ annwali ta' dik it-tip ta' vettura huwa inqas minn 5 000 fis-sena fl-Unjoni Ewropea.

Jekk għandu jsir test tat-Tip I u l-approvazzjoni tat-tip ta’ vettura għandha estensjoni waħda jew diversi estensjonijiet, it-testijiet se jsiru jew fuq il-vettura deskritta fil-pakkett ta’ informazzjoni tal-bidu jew fuq il-vettura deskritta fil-pakkett ta’ informazzjoni marbut ma’ l-estensjoni relevanti.

Iċċekkjar tal-konformità tal-vettura għat-test tat-Tip I.

Wara li ssir l-għażla mill-awtorità, il-fabbrikant m’għandu jagħmel l-ebda aġġustament fuq il-vetturi magħżula.

Għall-vetturi elettriċi ibridi (HEV), it-testijiet għandhom isiru taħt il-kundizzjonijiet determinati fl-Anness 14:

| — | Għal vetturi OVC, il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandhom isiru bil-vettura kkondizzjonata skond kundizzjoni B tat-test tat-Tip I għall-vetturi ibridi OVC. |
| --- | --- |

—

Għal vetturi OVC, il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandhom isiru bil-vettura kkondizzjonata skond kundizzjoni B tat-test tat-Tip I għall-vetturi ibridi OVC.

| — | Għall-vetturi NOVC, il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandu jsir taħt l-istess kundizzjonijiet bħal dawk għal vetturi NOVC fit-test tat-Tip I. |
| --- | --- |

—

Għall-vetturi NOVC, il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandu jsir taħt l-istess kundizzjonijiet bħal dawk għal vetturi NOVC fit-test tat-Tip I.

Tliet vetturi fis-serje jintgħażlu b'mod aleatorju u jiġu ttestjati kif deskritt fil-paragrafu 5.3.1. Il-fatturi ta' deterjorament huma użati bl-istess mod. Il-valuri ta' limitu jinsabu fil-paragrafu 5.3.1.4.

8.2.3.1.1.1.   Fil-każ ta’ sistemi li jirriġeneraw perjodikament kif imfisser fil-paragrafu 2.20., ir-riżultati għandhom jiġu multiplikati bil-fatturi Ki miksuba permezz tal-proċedura speċifikata fl-Anness 13 meta ngħatat l-approvazzjoni tat-tip.

Fuq talba tal-fabbrikant, it-testjar jista’ jsir eżatt wara li tkun tlestiet ir-riġenerazzjoni.

8.2.3.1.2.   Jekk l-awtorità tkun sodisfatta bid-devjazzjoni standard tal-produzzjoni mogħtija mill-fabbrikant skond il-paragrafu 8.2.1. t’hawn fuq, it-testijiet isiru skond l-Appendiċi 1.

Jekk l-awtorità ma tkunx sodisfatta bid-devjazzjoni standard tal-produzzjoni mogħtija mill-fabbrikant skond il-paragrafu 8.2.1. t’hawn fuq, it-testijiet isiru skond l-Appendiċi 2.

8.2.3.1.3.   Il-produzzjoni tas-serje titqies li tikkonforma jew ma tikkonformax abbażi tat-test kampjunarju tal-vetturi la darba tintlaħaq deċiżjoni li tgħaddi għals-sustanzi li jniġġsu kollha jew deċiżjoni li ma tgħaddix milħuqa għal sustanza li tniġġes wieħed, skond il-kriterji tat-test applikati fl-Appendiċi xieraq.

Meta tintlaħaq deċiżjoni li tgħaddi għal sustanza li tniġġes wieħed, dik id-deċiżjoni m'għandhiex tinbidel b'testijiet oħra li jsiru biex tintlaħaq għals-sustanzi li jniġġsu l-oħra.

Jekk ma tintlaħaq l-ebda deċiżjoni li tgħaddi għals-sustanzi li jniġġsu kollha u l-ebda deċiżjoni li ma tgħaddix ma tintlaħaq għal sustanza li tniġġes wieħed, isir test fuq vettura oħra (ara l-Figura 2 t’hawn taħt).

Minkejja r-rekwiżiti tal-paragrafu 3.1.1. ta’ l-Anness 4, it-testijiet se jsiru fuq vetturi li jkun għadhom ġejjin mil-linja tal-produzzjoni.

8.2.3.2.1.   Iżda, fuq talba tal-fabbrikant, it-testijiet jistgħu jsiru fuq vetturi li lestew:

| — | massimu ta’ 3 000 km għal vetturi mgħammra b’magna positive ignition, |
| --- | --- |

—

massimu ta’ 3 000 km għal vetturi mgħammra b’magna positive ignition,

| — | massimu ta’ 15 000 km għal vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni. |
| --- | --- |

—

massimu ta’ 15 000 km għal vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni.

Fiż-żewġ każijiet, il-proċedura dwar it-tħaddim tal-bidu trid issir mill-fabbrikant, li għandu jintrabat li ma jagħmel l-ebda aġġustamenti lil dawn il-vetturi.

Figura 2

8.2.3.2.2.   Jekk il-fabbrikant jixtieq li jagħmlilhom it-tħaddim tal-bidu lill-vetturi, (“x” km, fejn x ≤ 3 000 km għal vetturi mgħammra b’magni positive ignition u x ≤ 15 000 km għal vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni), il-proċedura se tkun kif ġej:

| (a) | l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (Tip I) se jitkejlu f’żero u f“x” km fuq l-ewwel vettura ttestjata, |
| --- | --- |

(a)

l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (Tip I) se jitkejlu f’żero u f“x” km fuq l-ewwel vettura ttestjata,

| (b) | il-koeffiċjent ta’ l-evoluzzjoni ta’ l-emissjonijiet bejn żero u “x” km se jkun ikkalkulat għal kull wieħed mils-sustanzi li jniġġsu:
  L-emissjonijiet “x” km/Emissjonijiet żero km
  Dawn jistgħu jkunu inqas minn 1, |
| --- | --- |

(b)

il-koeffiċjent ta’ l-evoluzzjoni ta’ l-emissjonijiet bejn żero u “x” km se jkun ikkalkulat għal kull wieħed mils-sustanzi li jniġġsu:

L-emissjonijiet “x” km/Emissjonijiet żero km

Dawn jistgħu jkunu inqas minn 1,

| (ċ) | il-vetturi l-oħra ma jsirilhomx it-tħaddim tal-bidu, iżda l-emissjonijiet tagħhom f’żero km se jkun multiplikati bil-koeffiċjent ta’ l-evoluzzjoni. |
| --- | --- |

(ċ)

il-vetturi l-oħra ma jsirilhomx it-tħaddim tal-bidu, iżda l-emissjonijiet tagħhom f’żero km se jkun multiplikati bil-koeffiċjent ta’ l-evoluzzjoni.

F’dan il-każ, il-valuri li jridu jittieħdu se jkunu:

| (i) | il-valuri f’“x” km għall-ewwel vettura, |
| --- | --- |

(i)

il-valuri f’“x” km għall-ewwel vettura,

| (ii) | il-valuri f’żero km multiplikati bil-koeffiċjent ta’ l-evoluzzjoni għall-vetturi l-oħra. |
| --- | --- |

(ii)

il-valuri f’żero km multiplikati bil-koeffiċjent ta’ l-evoluzzjoni għall-vetturi l-oħra.

8.2.3.2.3.   Dawn it-testijiet kollha jistgħu jsiru bil-fjuwil kummerċjali. Iżda, fuq talba tal-fabbrikant, il-fjuwils ta’ referenza deskritti fl-Anness 10 jistgħu jintużaw.

| (i) | Jekk irid isir test tat-Tip III, għandu jsir fuq il-vetturi kollha magħżula għat-test tat-Tip I COP. Għandu jkun hemm konformità mal-kundizzjonijiet stipulati fil-paragrafu 5.3.3.2. Għall-vetturi elettriċi ibridi (HEV), it-testijiet għandhom isiru taħt il-kundizzjonijiet determinati fl-Anness 14, il-paragrafu 5. |
| --- | --- |

(i)

Jekk irid isir test tat-Tip III, għandu jsir fuq il-vetturi kollha magħżula għat-test tat-Tip I COP. Għandu jkun hemm konformità mal-kundizzjonijiet stipulati fil-paragrafu 5.3.3.2. Għall-vetturi elettriċi ibridi (HEV), it-testijiet għandhom isiru taħt il-kundizzjonijiet determinati fl-Anness 14, il-paragrafu 5.

| (ii) | Jekk irid isir test tat-Tip IV, għandu jsir skond il-paragrafu 7. ta’ l-Anness 7. |
| --- | --- |

(ii)

Jekk irid isir test tat-Tip IV, għandu jsir skond il-paragrafu 7. ta’ l-Anness 7.

8.2.4.   Meta ttestjati skond l-Anness 7, l-emissjonijiet medji li jevaporaw għall-vetturi kollha tal-produzzjoni tat-tip approvat għandhom ikunu inqas mill-valur li jillimita fil-paragrafu 5.3.4.2.

8.2.5.   Għat-testjar tas-soltu fl-aħħar tal-linja tal-produzzjoni, id-detentur ta’ l-approvazzjoni jista’ juri konformità billi jieħu kampjuni ta’ vetturi li jilħqu r-rekwiżiti fil-paragrafu 7. ta' l-Anness 7.

8.2.6.   Dijanjostiċi abbord (OBD)

Jekk trid tkun verifikata kif taħdem is-sistema OBD, għandha ssir skond kif ġej:

8.2.6.1.   Meta l-awtorità li tapprova tiddetermina li l-kwalità tal-produzzjoni tidher li mhix sodisfaċenti tittieħed b'mod aleatorju vettura mis-serje u tiġi sottoposta għat-testijiet deskritti fl-Anness 11, l-Appendiċi 1.

Għall-vetturi elettriċi ibridi (HEV), it-testijiet għandhom isiru taħt il-kundizzjonijiet determinati fl-Anness 14, il-paragrafu 9.

8.2.6.2.   Il-produzzjoni titqies li tikkonforma jekk il-vettura tilħaq ir-rekwiżiti tat-testijiet deskritti fl-Anness 11, l-Appendiċi 1.

8.2.6.3.   Jekk vettura meħuda mis-serje ma tissodisfax il-ħtiġijiet tal- paragrafu 8.2.6.1., għandu jittieħed kampjun ieħor b'mod aleatorju ta’ erba’ vetturi mis-serje u jkunu sottoposti għat-testijiet deskritti fl-Anness 11, l-Appendiċi 1. It-testijiet jistgħu jsiru fuq vetturi li sarilhom it-tħaddim tal-bidu għal mhux aktar minn 15 000 km.

8.2.6.4.   Il-produzzjoni titqies li tikkonforma jekk talanqas 3 vetturi jilħqu r-rekwiżiti tat-testijiet deskritti fl-Anness 11, l-Appendiċi 1.

Abbażi ta’ l-awditjar imsemmi fil-paragrafu 8.2.1., id-dipartiment amministrattivi jrid jew:

| — | jiddeċiedi li l-konformità ta’ kif qed taħdem vettura tat-tip jew kif qed taħdem familja ta’ vettura hi sodisfaċenti u m'hemmx għalfejn jieħu aktar azzjoni; |
| --- | --- |

—

jiddeċiedi li l-konformità ta’ kif qed taħdem vettura tat-tip jew kif qed taħdem familja ta’ vettura hi sodisfaċenti u m'hemmx għalfejn jieħu aktar azzjoni;

| — | jiddeċiedi li d-dejta mogħtija mill-fabbrikant mhix suffiċjenti biex jilħaq deċiżjoni u jitlob lill-fabbrikant biex jagħti aktar informazzjoni jew dejta dwar it-test,
  jew |
| --- | --- |

—

jiddeċiedi li d-dejta mogħtija mill-fabbrikant mhix suffiċjenti biex jilħaq deċiżjoni u jitlob lill-fabbrikant biex jagħti aktar informazzjoni jew dejta dwar it-test,

jew

| — | jiddeċiedi li l-konformità ta’ kif qed taħdem tip ta' vettura, jew tip(i) ta' vetturi li hi/huma parti mill-familja li qed taħdem, mhix sodisfaċenti u jipproċedi biex jara li dawk it-tip(i) ta' vetturi jiġu ttestjati skond l-Appendiċi 3. |
| --- | --- |

—

jiddeċiedi li l-konformità ta’ kif qed taħdem tip ta' vettura, jew tip(i) ta' vetturi li hi/huma parti mill-familja li qed taħdem, mhix sodisfaċenti u jipproċedi biex jara li dawk it-tip(i) ta' vetturi jiġu ttestjati skond l-Appendiċi 3.

F’każ li l-fabbrikant tħalla ma jagħmilx awditjar għal tip ta’ vettura partikolari skond il-paragrafu 8.2.2., id-dipartiment amminstrattiv jista’ jipproċedi biex ikollu dawk it-tipi ta’ vetturi ttestjati skond l-Appendiċi 3.

8.2.7.1.   Fejn it-testijiet ta’ Tip I jitqiesu li huma meħtieġa biex ikun iċċekkjat li l-mekkaniżmi li jikkontrollaw l-emissjonijiet huma konformi mar-rekwiżiti dwar kif jaħdmu waqt li qegħdin jintużaw, dawk it-testijiet għandhom isiru billi tintuża’ proċedura tat-test li tilħaq il-kriterji statistiċi mfissra fl-Appendiċi 4.

8.2.7.2.   L-awtorità li tapprova t-tip, b’kooperazzjoni mal-fabbrikant, għandha tagħżel kampjun ta’ vetturi li jkun fih mili biżżejjed li jista’ jkun assigurat b'mod raġonevoli li jintużaw f’kundizzjonijiet normali Il-fabbrikant għandu jkun ikkonsultat dwar l-għażla ta' vetturi fil-kampjun u jitħalla jistenna l-ispezzjonijiet ta’ konferma dwar il-vetturi.

Il-fabbrikant hu awtorizzat, taħt is-superviżjoni ta’ l-awtorità li tapprova t-tip, biex jagħmel spezzjonijiet, anki ta’ natura qerrieda, fuq dawk il-vetturi b’livelli ta’ emissjonijiet li jeċċedu l-valuri ta' limitu bil-għan li jiġu stabbiliti l-kawżi possibbli ta’ deterjorament li ma jistgħux ikunu attribwiti għall-fabbrikant innifsu (eż. l-użu ta’ petrol biċ-ċomb qabel id-data tat-test). Fejn ir-riżultati ta’ l-ispezzjonijiet jikkonfermaw dawk il-kawżi, dawk ir-riżultati tat-testijiet huma esklużi mill-ispezzjoni dwar il-konformità.

8.2.7.3.1.   Ir-riżultati tat-test għandhom ikunu esklużi wkoll mill-ispezzjoni ta’ konformità tal-vetturi fil-kampjun:

| (i) | li nħarġilhom ċertifikat ta’ approvazzjoni li jindika l-konformità mal-limiti ta’ emissjoni tal-kategorija A fil-paragrafu 5.3.1.4. tas-serje ta’ emendi 05 għar-Regolament dejjem jekk dawk il-vetturi ġew imħaddma regolarment bi fjuwil li għandu livell ta’ kubrit li jeċċedi l-150 mg/kg (fjuwil tal-petrol) jew it-350 mg/kg (fjuwil tad-diżil),
  jew |
| --- | --- |

(i)

li nħarġilhom ċertifikat ta’ approvazzjoni li jindika l-konformità mal-limiti ta’ emissjoni tal-kategorija A fil-paragrafu 5.3.1.4. tas-serje ta’ emendi 05 għar-Regolament dejjem jekk dawk il-vetturi ġew imħaddma regolarment bi fjuwil li għandu livell ta’ kubrit li jeċċedi l-150 mg/kg (fjuwil tal-petrol) jew it-350 mg/kg (fjuwil tad-diżil),

jew

| (ii) | li nħarġilhom ċertifikat ta’ approvazzjoni li jindika l-konformità mal-limiti ta’ emissjonijiet tal- kategorija B fil-paragrafu 5.3.1.4. tas-serje ta’ emendi 05 għar-Regolament dejjem jekk dawk il-vetturi ġew imħaddma regolarment bil-fjuwil tal-petrol jew diżil li għandu livell ta’ kubrit li jaqbeż il-50 mg/kg. |
| --- | --- |

(ii)

li nħarġilhom ċertifikat ta’ approvazzjoni li jindika l-konformità mal-limiti ta’ emissjonijiet tal- kategorija B fil-paragrafu 5.3.1.4. tas-serje ta’ emendi 05 għar-Regolament dejjem jekk dawk il-vetturi ġew imħaddma regolarment bil-fjuwil tal-petrol jew diżil li għandu livell ta’ kubrit li jaqbeż il-50 mg/kg.

8.2.7.4.   Meta l-awtorità li tapprova t-tip ma tkunx sodisfatta bir-riżultati tat-testijiet skond il-kriterji mfissra fl-Appendiċi 4, il-miżuri ta' rimedju imsemmija fl-Appendiċi 2 tal-Ftehim ta' l-1958 (E/ECE/324-E/ECE/TRANS/505/Rev.2) jiġu estiżi għall-vetturi li qed jaħdmu li jappartjenu għall-istess tip ta’ vettura li x’aktarx jiġu affettwati bl-istess difetti skond il-paragrafu 6. ta’ l-Appendiċi 3.

Il-pjan tal-miżuri ta' rimedju ippreżentat mill-fabbrikant għandu jkunu approvat mill-awtorità li tapprova t-tip. Il-fabbrikant hu responsabbli biex jesegwixxi l-pjan ta’ rimedju kif approvat.

L-awtorità li tapprova t-tip għandha tgħarraf lill-Partijiet kollha tal-Ftehim bid-deċiżjoni tagħha fi żmien 30 ġurnata. Il-Partijiet tal-Ftehim jistgħu jitolbu li jkun applikat l-istess pjan ta' miżuri ta' rimedju fuq il-vetturi kollha ta' l-istess tip reġistrati fit-territorju tagħhom.

8.2.7.5.   Jekk Parti tal-Ftehim stabbilixxiet li tip ta’ vettura ma tikkonformax mar-rekwiżiti applikabbli ta’ l-Appendiċi 3, hi għandha tgħarraf minnufih lill-Parti tal-Ftehim li tat l-approvazzjoni oriġinali tat-tip skond ir-rekwiżiti tal-Ftehim.

Imbagħad, skond id-dispożizzjoni tal-Ftehim, l-awtorità kompetenti tal-Parti tal-Ftehim li tat l-approvazzjoni oriġinali tat-tip għandha tgħarraf lill-fabbrikant li tip ta' vettura naqqset milli tissodisfa r-rekwiżiti ta' dawn id-dispożizzjonijiet u l-fabbrikant hu mistenni li jieħu ċerti miżuri. Il-fabbrikant għandu jressaq quddiem l-awtorità, fi żmien xahrejn wara din in-notifika, pjan bil-miżuri biex jingħelbu d-difetti, il-qofol ta’ liema għandu jikkorrispondi mar-rekwiżiti tal-paragrafi 6.1. sa 6.8. ta’ l-Appendiċi 3. L-awtorità kompetenti li tat l-approvazzjoni oriġinali tat-tip għandha, fi żmien xahrejn, tikkonsulta lill-fabbrikant sabiex jistabbilixxi ftehim dwar il-pjan bil-miżuri u biex jattwah. Jekk l-awtorità kompetenti li tat l-approvazzjoni oriġinali tat-tip tistabbilixxi li ma jista’ jintlaħaq l-ebda ftehim, għandhom jinbdew il-proċeduri relevanti għall-Ftehim.

9.   PENALI GĦAL NUQQAS TA’ KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

9.1.   L-approvazzjoni mogħtija fil-każ ta’ tip ta’ vettura skond din l-emenda, tista’ tiġi irtirata jekk ma jkunx hemm konformità mar-rekwiżiti stipulati fil-paragrafu 8.1 t’hawn fuq jew jekk il-vettura jew vetturi meħuda ma jgħaddux mit-testijiet preskritti fil-paragrafu 8.2 t’hawn fuq.

9.2.   Jekk Parti tal-Ftehim li tapplika dan ir-Regolament tirtira approvazzjoni li tkun tat qabel, hi għandha minnufih tgħarraf b’dan lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament, permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 2 ta' dan ir-Regolament.

10.   IL-PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX

Jekk id-detentur ta’ l-approvazzjoni jwaqqaf għal kollox il-fabbrikazzjoni ta’ tip ta’ vettura approvata skond dan ir-Regolament, hu għandu jgħarraf b’dan lill-awtorità li tat l-approvazzjoni. Meta tirċievi l-komunikazzjoni relevanti, dik l-awtorità għandha tgħarraf b’dan lill-Partijiet l-oħra tal-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta’ kopji tal-formola ta’ komunikazzjoni li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 2 ta’ dan ir-Regolament.

11.   DISPOŻIZZJONIJIET TRANŻITORJI

11.1.   Ġenerali

11.1.1.   Mid-data uffiċjali tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta’ emendi 05, l-ebda Parti Kontraenti li tapplika dan ir-Regolament m’għandha tiċħad li tagħti approvazzjoni taħt dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 05.

11.1.2.   Approvazzjonijiet ġodda tat-tip

11.1.2.1.   Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 11.1.4., 11.1.5. u 11.1.6., il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament għandhom jagħtu approvazzjonijiet biss jekk it-tip ta’ vettura li trid tiġi approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 05.

Għall-vetturi fil-kategorija M jew vetturi fil-kategorija N1 dawn ir-rekwiżiti għandhom japplikaw mid-data tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta’ emendi 05.

Il-vetturi għandhom jissodisfaw il-limiti għat-test tat-Tip I imniżżla jew f’Ringiela A jew f’Ringiela B tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

11.1.2.2.   Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 11.1.4., 11.1.5., 11.1.6. u 11.1.7., il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament għandhom jagħtu approvazzjonijiet biss jekk it-tip ta’ vettura li trid tiġi approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 05.

Għall-vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu inqas minn jew ugwali għal 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi I) dawn ir-rekwiżiti għandhom japplikaw mill-1 ta’ Jannar 2005.

Għal vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu akbar minn 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassijiet II jew III) dawn ir-rekwiżiti għandhom japplikaw mill-1 ta' Jannar 2006.

Il-vetturi għandhom jissodisfaw il-limiti għat-test tat-Tip I imniżżla f’Ringiela B tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

11.1.3.   Limitu tal-validità ta’ l-approvazzjonijiet tat-tip eżistenti

11.1.3.1.   Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 11.1.4., 11.1.5. u 11.1.6, l-approvazzjonijiet mogħtija għal dan ir-Regolament, kif emendat mis-serje ta' emendi 04, m'għandhomx jibqgħu validi minn meta jidħlu fis-seħħ is-serje ta' emendi 05 għall-vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu inqas minn jew daqs 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi I) u fl-1 ta’ Jannar 2002 għal vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu akbar minn 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi II jew III), sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ vettura approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif meħtieġ bil-paragrafu 11.1.2.1. t'hawn fuq.

11.1.3.2.   Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 11.1.4., 11.1.5., 11.1.6. u 11.1.7., l-approvazzjonijiet mogħtija għal dan ir-Regolament, kif emendat bis-serje ta' emendi 05 u l-valuri ta' limitu f'Ringiela A tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta' dan ir-Regolament, mhix se tibqa' valida fl-1 ta' Jannar 2006 għall-vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu inqas minn jew daqs 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi I) u fl-1 ta’ Jannar 2007 għall-vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu akbar minn 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi II jew III), sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ vettura approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif meħtieġ bil-paragrafu 11.1.2.2. t’hawn fuq.

11.1.4.   Dispożizzjonijiet speċjali

11.1.4.1.   Sa l-1 ta’ Jannar 2003, vetturi fil-kategorija M1, mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni u li għandhom piż massimu akbar minn 2 000 kg, li:

| (i) | huma ddisinjati biex iġorru aktar minn sitta min-nies (inkluż ix-xufier),
  jew |
| --- | --- |

(i)

huma ddisinjati biex iġorru aktar minn sitta min-nies (inkluż ix-xufier),

jew

| (ii) | huma vetturi użati fl-imħarbat kif imfisser fl-Anness 7 tar-Riżoluzzjoni Konsolidata dwar il-Bini ta' Vetturi (R.E.3) (9) |
| --- | --- |

(ii)

huma vetturi użati fl-imħarbat kif imfisser fl-Anness 7 tar-Riżoluzzjoni Konsolidata dwar il-Bini ta' Vetturi (R.E.3) (9)

għandhom jitqiesu, għall-finijiet tal-paragrafi 11.1.3.1. u 11.1.3.2. bħala vetturi fil-kategorija N1.

11.1.4.2.   Fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’magni b’injezzjoni diretta li jaħdmu bil-kompressjoni u ddisinjati biex iġorru aktar minn sitta min-nies (inkluż ix-xufier), l-approvazzjonijiet mogħtija skond id-dispożizzjoni tal- paragrafu 5.3.1.4.1 ta' dan ir-Regolament, kif emendat mis-serje ta' emendi 04, għandhom jibqgħu validi sa l-1 ta’ Jannar 2002.

11.1.4.3.   Id-dispożizzjonijiet dwar l-approvazzjoni tat-tip u l-verifika dwar il-konformità tal-produzzjoni, kif speċifikat f'dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta' emendi 04, jibqgħu jgħoddu sad-dati msemmija fil-paragrafi 11.1.2.1. u 11.1.3.1.

11.1.4.4.   Mill-1 ta’ Jannar 2002, it-test tat-Tip VI imfisser fl-Anness 8 hu applikabbli fuq tipi ġodda ta’ vetturi fil-kategorija M1 u fil-kategorija N1 Klassi 1 u li huma mgħammra b’magna positive ignition. Dan ir-rekwiżit m’għandux japplika għal dawk il-vetturi mgħammra biex iġorru aktar minn sitta min-nies (inkluż ix-xufier) jew għal vetturi li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg.

11.1.5.   Sistemi dijanjostiċi abbord (OBD)

Vetturi mgħammra b’magni positive ignition

11.1.5.1.1.   Vetturi fil-kategorija M1 u N1 li jieħdu fjuwil tal-petrol għandhom ikunu mgħammra b’sistemi ta’ dijanjostiċi abbord, kif speċifikat fil-paragrafu 3.1. ta’ l-Anness 11 ta’ dan ir-Regolament, fid-dati indikati fil-paragrafu 11.1.2.

11.1.5.1.2.   Vetturi fil-kategorija M1, barra vetturi li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg, u N1 klassi I, li jaħdmu permanentement jew parzjalment jew fuq fjuwil LPG jew NG għandhom ikunu mgħammra b’sistema dijanjostika abbord mill-1 t’Ottubru 2004 għat-tipi ġodda u mill-1 ta’ Lulju 2005 għat-tipi kollha.

Vetturi fil-kategorija M1 li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg u N1 klassi II u III, li jaħdmu għal kollox jew parzjalment fuq jew fjuwil LPG jew NG għandhom ikunu mgħammra b’sistema dijanjostika abbord mill-1 ta’ Jannar 2006 għat-tipi ġodda u mill-1 ta’ Jannar 2007 għat-tipi kollha.

Vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni

11.1.5.2.1.   Vetturi fil-kategorija M1, barra dawk il-vetturi ddisinjati biex iġorru aktar minn sitt persuni (inkluż ix-xufier) jew vetturi li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg, għandhom ikunu mgħammra b’sistema dijanjostika abbord mill-1 t’Ottubru 2004 għat-tipi ġodda u mill-1 ta’ Lulju 2005 għat-tipi kollha.

11.1.5.2.2.   Vetturi fil-kategorija M1 li mhumiex koperti bil-paragrafu 11.1.5.2.1., ħlief vetturi li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg, u vetturi fil-kategorija N1 klassi I, għandhom ikunu mgħammra b’sistema dijanjostika abbord mill-1 ta’ Jannar 2005 għat-tipi ġodda u mill-1 ta’ Jannar 2006 għat-tipi kollha.

11.1.5.2.3.   Vetturi fil-kategorija N1, klassi II u III, u vetturi fil-kategorija M1 li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg, għandhom ikunu mgħammra b'sistema dijanjostika abbord mill-1 ta' Jannar 2006 għat-tipi ġodda u mill-1 ta' Jannar 2007 għall-vetturi kollha.

11.1.5.2.4.   Għal dawk il-vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni li se jibdew jaħdmu qabel id-dati mogħtija fil-paragrafi t'hawn fuq huma mgħammra b'sistemi dijanjostiċi abbord id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 6.5.3. sa 6.5.3.6. ta’ l-Anness 11, l-Appendiċi 1, huma applikabbli.

Vetturi elettriċi ibridi (HEV) għandhom jikkonformaw mar-rekwiżiti għas-sistemi dijanjostiċi abbord kif ġej:

11.1.5.3.1.   Vetturi elettriċi ibridi (HEV) mgħammra b’magni positive ignition, vetturi elettriċi ibridi (HEV) fil-kategorija M1 mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni u li l-piż massimu tagħhom ma jeċċedix l-2 500 kg, u vetturi elettriċi ibridi (HEV) fil-kategorija N1 (Klassi I) mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni, mill-1 ta’ Jannar 2005 għat-tip il-ġodda u mill-1 ta' Jannar 2006 għat-tipi kollha.

11.1.5.3.2.   Vetturi elettriċi ibridi (HEV) fil-kategorija N1 (Klassi II u III), mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni, u vetturi elettriċi ibridi (HEV) fil-kategorija M1 mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni u li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg, mill-1 ta’ Jannar 2006 għat-tipi ġodda u mill-1 ta’ Jannar 2007 għat-tipi kollha.

11.1.5.4.   Vetturi f’kategoriji oħra jew vetturi fil-kategorija M1 jew N1 li mhumiex koperti b’dawn t’hawn fuq jistgħu jkunu mgħammra b’sistema dijanjostika abbord. F’dan il-każ, għandhom jikkonformaw mad-dispożizzjonijiet OBD stipulati fil-paragrafi 6.5.3. sa 6.5.3.6. ta’ l-Anness 11, l-Appendiċi 1.

11.1.6.   Approvazzjonijiet għar-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04

11.1.6.1.   B’eċċezzjoni għar-rekwiżiti tal-paragrafi 11.1.2. u 11.1.3. il-Partijiet Kontraenti jistgħu jibqgħu japprovaw vetturi u jibqgħu jirrikonoxxu l-validità ta’ l-approvazzjonijiet eżistenti li jindikaw li huma konformi ma’:

| (i) | ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.1.4.1. tas-serje ta’ emendi 04 għal dan ir-Regolament dejjem jekk il-vetturi huma ppjanati li jiġu esportati lejn, jew biex jintużaw għall-ewwel darba f’ pajjiżi fejn l-użu ta' petrol mingħajr ċomb m'huwiex komuni,
  u |
| --- | --- |

(i)

ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.1.4.1. tas-serje ta’ emendi 04 għal dan ir-Regolament dejjem jekk il-vetturi huma ppjanati li jiġu esportati lejn, jew biex jintużaw għall-ewwel darba f’ pajjiżi fejn l-użu ta' petrol mingħajr ċomb m'huwiex komuni,

u

| (ii) | ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.1.4.2. tas-serje ta’ emendi 04 għal dan ir-Regolament dejjem jekk il-vetturi huma ppjanati li jiġu esportati lejn, jew biex jintużaw għall-ewwel darba f’ pajjiżi fejn il-petrol mingħajr ċomb li għandu livell massimu ta’ kubrit ta’ 50 mg/kg jew inqas ma ssibux kullimkien,
  u |
| --- | --- |

(ii)

ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.1.4.2. tas-serje ta’ emendi 04 għal dan ir-Regolament dejjem jekk il-vetturi huma ppjanati li jiġu esportati lejn, jew biex jintużaw għall-ewwel darba f’ pajjiżi fejn il-petrol mingħajr ċomb li għandu livell massimu ta’ kubrit ta’ 50 mg/kg jew inqas ma ssibux kullimkien,

u

| (iii) | ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.1.4.3. tas-serje ta’ emendi 04 għal dan ir-Regolament dejjem jekk il-vetturi huma ppjanati li jiġu esportati lejn, jew biex jintużaw għall-ewwel darba f' pajjiżi fejn il-fjuwil tad-diżil li għandu livell massimu ta' kubrit ta' 350 mg/kg jew inqas ma ssibux kullimkien. |
| --- | --- |

(iii)

ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.1.4.3. tas-serje ta’ emendi 04 għal dan ir-Regolament dejjem jekk il-vetturi huma ppjanati li jiġu esportati lejn, jew biex jintużaw għall-ewwel darba f' pajjiżi fejn il-fjuwil tad-diżil li għandu livell massimu ta' kubrit ta' 350 mg/kg jew inqas ma ssibux kullimkien.

11.1.6.2.   Permezz ta’ deroga għall-obbligazzjonijiet tal-Partijiet Kontraenti għal dan ir-Regolament, l-approvazzjonijiet mogħtija għal dan ir-Regolament, kif emendati mis-serje ta' emendi 04, m'għandhomx jibqgħu validi fil-Komunità Ewropea mill-:

| (i) | 1 ta’ Jannar 2001 għall-vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu inqas minn jew ugwali għal 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi I),
  u fl- |
| --- | --- |

(i)

1 ta’ Jannar 2001 għall-vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu inqas minn jew ugwali għal 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi I),

u fl-

| (ii) | 1 ta’ Jannar 2002 għal vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu akbar minn 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi II jew III), |
| --- | --- |

(ii)

1 ta’ Jannar 2002 għal vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu akbar minn 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi II jew III),

sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ vettura approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif meħtieġ bil-paragrafu 11.1.2.1. t’hawn fuq.

11.1.7.   Approvazzjonijiet għar-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 05

11.1.7.1.   B’eċċezzjoni għar-rekwiżiti tal-paragrafi 11.1.2.2. u 11.1.3.2. il-Partijiet Kontraenti jistgħu jibqgħu japprovaw vetturi u jibqgħu jirrikonoxxu l-validità ta’ l-approvazzjonijiet mogħtija lill-vetturi skond ir-rekwiżiti tal-paragrafu 5.3.1.4. (li jikkonċernaw l-emissjonijiet f’kategorija A) tas-serje ta’ emendi 05 għal dan ir-Regolament dejjem jekk il-vetturi huma ppjanati li jiġu esportati lejn, jew biex jintużaw għall-ewwel darba f’ pajjiżi fejn il-fjuwil tal-petrol mingħajr ċomb jew tad-diżil għandhom livelli massimi ta’ kubrit ta’ 50 mg/kg jew inqas ma ssibhomx kullimkien.

11.1.7.2.   B' ta’ deroga għall-obbligazzjonijiet tal-Partijiet Kontraenti għal dan ir-Regolament, l-approvazzjonijiet mogħtija li jindikaw il-konformità mal-limiti ta’ emissjonijiet fil-kategorija A fil-paragrafu 5.3.1.4. tas-serje ta’ emendi 05 għal dan ir-Regolament, m’għandhomx jibqgħu validi fil-Komunità Ewropea mill-:

| (i) | 1 ta’ Jannar 2006 għal vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu inqas minn jew ugwali għal 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi I),
  u fl- |
| --- | --- |

(i)

1 ta’ Jannar 2006 għal vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu inqas minn jew ugwali għal 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi I),

u fl-

| (ii) | 1 ta’ Jannar 2007 għal vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu akbar minn 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi II jew III), |
| --- | --- |

(ii)

1 ta’ Jannar 2007 għal vetturi fil-kategorija M li għandhom piż massimu akbar minn 2 500 kg jew vetturi fil-kategorija N1 (Klassi II jew III),

sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ vettura approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif meħtieġ bil-paragrafu 11.1.2.2. t’hawn fuq.

12.   L-ISMIJIET U L-INDIRIZZI TAS-SERVIZZI TEKNIĊI RESPONSABBLI BIEX JAGĦMLU T-TESTIJIET TA’ L-APPROVAZZJONI, U TAD-DIPARTIMENTI AMMINISTRATTIVI

Il-Partijiet tal-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament għandhom jibagħtu lis-Segretarjat tan-Nazzjonijiet Uniti l-ismijiet u l-indirizzi tas-servizzi tekniċi responsabbli biex jagħmlu t-testijiet ta’ l-approvazzjoni u tad-dipartimenti amministrattivi li jagħtu l-approvazzjoni u li lilhom għandhom jintbagħtu formoli li jiċċertifikaw l-approvazzjoni jew l-estensjoni jew iċ-ċaħda jew l-irtirar ta’ approvazzjoni, maħruġa f’pajjiżi oħra.

Appendiċi 1

PROĊEDURA LI TIVVERIFIKA LI R-REKWIŻITI TAL-PRODUZZJONI HUMA KONFORMI JEKK ID-DEVJAZZJONI STANDARD MOGĦTIJA MILL-FABBRIKANT HI SODISFAĊENTI

1.   Dan l-Appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża' biex tivverifika li l-produzzjoni hi konformi għat-test tat-Tip I meta d-devjazzjoni standard tal-produzzjoni tal-fabbrikant tkun sodisfaċenti.

2.   B’daqs ta’ kampjun minimu ta’ 3, il-proċedura kampjunarja hi ssettjata sabiex il-probabbiltà li lott jgħaddi mit-test b’40 fil-mija tal-produzzjoni difettuża hi 0,95 (ir-riskju tal-produttur = 5 fil-mija) filwaqt li l-probabbiltà li lott ikun aċċettat b’65 fil-mija tal-produzzjoni difettuża hi 0,1 (ir-riskju tal-konsumatur = 10 fil-mija).

3.   Għal kull wieħed mils-sustanzi li jniġġsu imsemmija fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament, il-proċedura li ġejja hi użata (ara l-Figura 2 ta’ dan ir-Regolament).

Billi tqis:

| — | = | L | = | il-logaritmu naturali tal-valur li jillimita għals-sustanza li tniġġes, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | xi | = | il-logaritmu naturali tal-kejl tal-vettura i-th fil-kampjun, |
| — | = | s | = | stima tad-devjazzjoni standard tal-produzzjoni (wara li jittieħed il-logaritmu naturali tal-kejlijiet), |
| — | = | n | = | in-numru tal-kampjun preżenti. |

—

=

L

=

il-logaritmu naturali tal-valur li jillimita għals-sustanza li tniġġes,

—

=

xi

=

il-logaritmu naturali tal-kejl tal-vettura i-th fil-kampjun,

—

=

s

=

stima tad-devjazzjoni standard tal-produzzjoni (wara li jittieħed il-logaritmu naturali tal-kejlijiet),

—

=

n

=

in-numru tal-kampjun preżenti.

4.   Aħdem għall-kampjun l-istatistika tat-test li tikkwantifika s-somma tad-devjazzjonijiet standard mil-limitu u mfissra bħala:

Formula

Imbagħad:

5.1.   Jekk l-istatistika tat-test hi akbar min-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi għad-daqs tal-kampjun imsemmi fit-Tabella (1/1 t’hawn taħt), is-sustanza li tniġġes jiġi mgħoddi,

Jekk l-istatistika tat-test hi inqas min-numru tad-deċiżjoni li ma tgħaddix għad-daqs ta’ kampjun imsemmi fit-Tabella (1/1 t’hawn taħt), is-sustanza li tniġġes jeħel; inkella, tiġi ttestjata vettura oħra u l-kalkolazzjoni applikata mill-ġdid fuq il-kampjun b’daqs ta’ kampjun b’unità waħda aktar.

Tabella 1/1

| Numru kumulattivta’ vetturi ttestjati (daqs tal-kampjun preżenti) | L-ogħla limitu tad-deċiżjoni li tgħaddi | L-ogħla limitu tad-deċiżjoni li tfalli |
| --- | --- | --- |
| 3 | 3,327 | –4,724 |
| 4 | 3,261 | –4,79 |
| 5 | 3,195 | –4,856 |
| 6 | 3,129 | –4,922 |
| 7 | 3,063 | –4,988 |
| 8 | 2,997 | –5,054 |
| 9 | 2,931 | –5,12 |
| 10 | 2,865 | –5,185 |
| 11 | 2,799 | –5,251 |
| 12 | 2,733 | –5,317 |
| 13 | 2,667 | –5,383 |
| 14 | 2,601 | –5,449 |
| 15 | 2,535 | –5,515 |
| 16 | 2,469 | –5,581 |
| 17 | 2,403 | –5,647 |
| 18 | 2,337 | –5,713 |
| 19 | 2,271 | –5,779 |
| 20 | 2,205 | –5,845 |
| 21 | 2,139 | –5,911 |
| 22 | 2,073 | –5,977 |
| 23 | 2,007 | –6,043 |
| 24 | 1,941 | –6,109 |
| 25 | 1,875 | –6,175 |
| 26 | 1,809 | –6,241 |
| 27 | 1,743 | –6,307 |
| 28 | 1,677 | –6,373 |
| 29 | 1,611 | –6,439 |
| 30 | 1,545 | –6,505 |
| 31 | 1,479 | –6,571 |
| 32 | –2,112 | –2,112 |

Numru kumulattivta’ vetturi ttestjati (daqs tal-kampjun preżenti)

L-ogħla limitu tad-deċiżjoni li tgħaddi

L-ogħla limitu tad-deċiżjoni li tfalli

3

3,327

–4,724

4

3,261

–4,79

5

3,195

–4,856

6

3,129

–4,922

7

3,063

–4,988

8

2,997

–5,054

9

2,931

–5,12

10

2,865

–5,185

11

2,799

–5,251

12

2,733

–5,317

13

2,667

–5,383

14

2,601

–5,449

15

2,535

–5,515

16

2,469

–5,581

17

2,403

–5,647

18

2,337

–5,713

19

2,271

–5,779

20

2,205

–5,845

21

2,139

–5,911

22

2,073

–5,977

23

2,007

–6,043

24

1,941

–6,109

25

1,875

–6,175

26

1,809

–6,241

27

1,743

–6,307

28

1,677

–6,373

29

1,611

–6,439

30

1,545

–6,505

31

1,479

–6,571

32

–2,112

–2,112

Appendiċi 2

PROĊEDURA LI TIVVERIFIKA L-KONFORMITÀ TAR-REKWIŻITI TAL-PRODUZZJONI JEKK ID-DEVJAZZJONI STANDARD TAL-PRODUZZJONI MOGĦTIJA MILL-FABBRIKANTMHIX SODISFAĊENTI JEW MA TEŻISTIX

1.   Dan l-Appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża' biex tivverifika li r-rekwiżiti tal-produzzjoni huma konformi għat-test tat-Tip I meta l-evidenza tal-fabbrikant dwar id-devjazzjoni standard tal-produzzjoni mhix sodisfaċenti jew ma teżistix.

2.   B’daqs minimu ta’ kampjun ta’ 3, il-proċedura kampjunarja hi ssettjata sabiex il-probabbiltà li lott jgħaddi mit-test b’40 fil-mija tal-produzzjoni difettuża hi 0.95 (ir-riskju tal-produttur = 5 fil-mija) filwaqt li l-probabbiltà li l-lott ikun aċċettat b’65 fil-mija tal-produzzjoni difettuża hi 0.1 (ir-riskju tal-konsumatur = 10 fil-mija).

3.   Il-kejlijiet tas-sustanzi li jniġġsu imsemmija fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament huwa meqjusa li huwa normalment imqassma log u għandhom jiġu trasformati l-ewwel billi jittieħdu l-logaritmi naturali tagħhom. Ħalli m0 u m jirrappreżentaw id-daqsijiet minimi u massimi tal-kampjun rispettivament (m0 = 3 u m = 32) u ħalli n tirrappreżenta n-numru tal-kampjun preżenti.

4.   Jekk il-logaritmi naturali tal-kejlijiet fis-serje huma x1, x2 ... xi u L huwa l-logaritmu naturali tal-valur li jillimita għals-sustanza li tniġġes, imbagħad fisser:

d1 = x1 – L

Formula

u

Formula

5.   It-tabella 1/2 turi l-valuri tan-numri tad-deċiżjonijiet li jgħaddu (An) u li jeħlu (Bn) meta mqabbla man-numru tal-kampjun preżenti. L-istatistika tat-test hi l-proporzjon Formula u għandha tintuża' biex tiddetermina jekk is-serje għaddietx jew weħlitx kif ġej:

Għal m0 ≤ n ≤ m

| (i) | Tgħaddi s-serje jekk |
| --- | --- |

(i)

Formula

| (ii) | Teħel is-serje jekk |
| --- | --- |

(ii)

Formula

| (iii) | Ħu kejl ieħor jekk |
| --- | --- |

(iii)

Formula

6.   Rimarki

Il-formuli li ġejjin repetuti huma utili biex jinħadmu l-valuri wara xulxin ta’ l-istatistika tat-test:

Formula

Formula

Formula

Tabella 1/2

Daqs minimu tal-kampjun = 3

| Daqs tal-kampjun
  (n) | L-oħla limitu ta’ fejn tgħaddi d-deċiżjoni
  (An) | L-ogħla limitu ta’ fejn teħel id-deċiżjoni
  (Bn) |
| --- | --- | --- |
| 3 | –0,80381 | 16,64743 |
| 4 | –0,76339 | 7,68627 |
| 5 | –0,72982 | 4,67136 |
| 6 | –0,69962 | 3,25573 |
| 7 | –0,67129 | 2,45431 |
| 8 | –0,64406 | 1,94369 |
| 9 | –0,61750 | 1,59105 |
| 10 | –0,59135 | 1,33295 |
| 11 | –0,56542 | 1,13566 |
| 12 | –0,53960 | 0,97970 |
| 13 | –0,51379 | 0,85307 |
| 14 | –0,48791 | 0,74801 |
| 15 | –0,46191 | 0,65928 |
| 16 | –0,43573 | 0,58321 |
| 17 | –0,40933 | 0,51718 |
| 18 | –0,38266 | 0,45922 |
| 19 | –0,35570 | 0,40788 |
| 20 | –0,32840 | 0,36203 |
| 21 | –0,30072 | 0,32078 |
| 22 | –0,27263 | 0,28343 |
| 23 | –0,24410 | 0,24943 |
| 24 | –0,21509 | 0,21831 |
| 25 | –0,18557 | 0,18970 |
| 26 | –0,15550 | 0,16328 |
| 27 | –0,12483 | 0,13880 |
| 28 | –0,09354 | 0,11603 |
| 29 | –0,06159 | 0,09480 |
| 30 | –0,02892 | 0,07493 |
| 31 | 0,00449 | 0,05629 |
| 32 | 0,03876 | 0,03876 |

Daqs tal-kampjun

(n)

L-oħla limitu ta’ fejn tgħaddi d-deċiżjoni

(An)

L-ogħla limitu ta’ fejn teħel id-deċiżjoni

(Bn)

3

–0,80381

16,64743

4

–0,76339

7,68627

5

–0,72982

4,67136

6

–0,69962

3,25573

7

–0,67129

2,45431

8

–0,64406

1,94369

9

–0,61750

1,59105

10

–0,59135

1,33295

11

–0,56542

1,13566

12

–0,53960

0,97970

13

–0,51379

0,85307

14

–0,48791

0,74801

15

–0,46191

0,65928

16

–0,43573

0,58321

17

–0,40933

0,51718

18

–0,38266

0,45922

19

–0,35570

0,40788

20

–0,32840

0,36203

21

–0,30072

0,32078

22

–0,27263

0,28343

23

–0,24410

0,24943

24

–0,21509

0,21831

25

–0,18557

0,18970

26

–0,15550

0,16328

27

–0,12483

0,13880

28

–0,09354

0,11603

29

–0,06159

0,09480

30

–0,02892

0,07493

31

0,00449

0,05629

32

0,03876

0,03876

Appendiċi 3

VERIFIKA TAL-KONFORMITÀ WAQT IT-TĦADDIM

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-Appendiċi jistipula l-kriterji msemmija fil-paragrafu 8.2.7. ta’ dan ir-Regolament fir-rigward ta’ l-għażla ta’ vetturi biex jiġu ttestjati u l-proċeduri li jikkontrollaw jekk humiex konformi meta qed jaħdmu.

2.   KRITERJI TA’ L-GĦAŻLA

Il-kriterji biex tiġi aċċettata vettura magħżula huma mfissra fil-paragrafi 2.1. sa 2.8. ta’ dan l-Appendiċi. L-informazzjoni tinġabar billi tiġi eżaminata l-vettura u permezz ta’ intervista mas-sid/xufier.

2.1.   Il-vettura għandha tappartjeni għat-tip ta’ vettura li hi approvata għat-tip taħt dan ir-Regolament u koperta b’ċertifikat ta’ konformità skond il-Ftehim ta’ l-1958. Għandha tkun reġistrata u użata f’pajjiż tal-Partijiet Kontraenti.

2.2.   Il-vettura għandha tkun ilha taħdem talanqas għal 15 000 km jew 6 xhur, liema minnhom hi l-aktar tard, u għal mhux aktar minn 80 000 km għal 5 snin, liema minnhom hi l-ewwel.

2.3.   Għandu jkun hemm rekord ta' manutenzjoni li juri li l-vettura inżammet sew, eż. sarilha s-servis skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant.

2.4.   Il-vettura m’għandhiex tindika li kien hemm abbuż (eż. tellqu biha, għabbewha żżejjed, tawha fjuwil ħażin, jew xi użu ħażin ieħor), jew fatturi oħra (eż. tbagħbis) li jistgħu jaffettwaw kif jaħdmu l-emissjonijiet. Fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’sistema OBD, il-kowd tal-ħsara u informazzjoni dwar il-mili maħżuna fil-kompjuter għandhom jitqiesu. Vettura m’għandhiex tintgħażel għat- testjar jekk l-informazzjoni maħżuna fil-kompjuter turi li l-vettura ħadmet wara li nħażnet kowd tal-ħsara u ma saritx tiswija pjuttost immedjata.

2.5.   M’għandhiex tkun saret xi tiswija kbira mhux awtorizzata fuq il-magna jew xi tiswija kbira tal-vettura.

2.6.   Il-kontenut taċ-ċomb u tal-kubrit f’kampjun tal-fjuwil meħud mit-tank tal-vettura għandu jilħaq l-istandards applikabbli u m’għandux ikun hemm xi provi ta’ għoti ħażin ta’ fjuwil. Jistgħu jsiru spezzjonijiet fl-egżost, eċċ.

2.7.   M’għandux ikun l-ebda indikazzjoni ta’ xi problemi li jistgħu jipperikolaw is-sigurtà tal-ħaddiema tal-laboratorju.

2.8.   Il-komponenti kollha tas-sistema ta’ kontra t-tniġġis li hemm fuq il-vettura għandhom ikunu konformi ma' l-approvazzjoni tat-tip applikabbli.

3.   DIJANJOŻI U MANUTENZJONI

Id-dijanjożi u kull manutenzjoni normali meħtieġa għandha ssir fuq vetturi aċċettati biex jiġu ttestjati, qabel ma jitkejlu l-emissjonijiet ta’ l-egżost, skond il-proċedura stipulata fil-paragrafi 3.1. sa 3.7. t’hawn taħt.

3.1.   Għandhom isiru l-ispezzjonijiet li ġejjin: spezzjonijiet dwar is-sħuħija fuq il-filter ta’ l-arja, iċ-ċintorini tas-sigurtà kollha, il-livelli tal-fluwidi kollha, il-kappa tar-redjejter, il-pajpijiet tal-vakwu u l-wajers tad-dawl marbuta mas-sistema ta’ kontra t-tniġġis; spezzjonijiet għal aġġustamenti ħżiena u/jew tbagħbis fuq kif taħdem, il-kejl tal-fjuwil u komponenti tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis. Għandha tittieħed nota tad-differenzi kollha.

3.2.   Is-sistema OBD għandha tkun iċċekkjata dwar jekk hix qiegħda taħdem sew. Għandha tittieħed nota ta’ l-indikazzjonijiet kollha li ma jkunux qed jaħdmu sew fil-memorja ta' l-OBD u għandhom isiru t-tiswijiet meħtieġa. Jekk l-indikatur tal-ħsara fl-OBD jindika ħsara waqt iċ-ċiklu tal-prekondizzjonar, il-ħsara tista’ tiġi identifikata u msewwija. It-test jista’ jerġa’ jsir u jintużaw ir-riżultati ta’ dik il-vettura msewwija.

3.3.   Is-sistema li taħdem għandha tkun iċċekkjata u l-komponenti difettużi jiġu mibdula, per eżempju l-ispark plaggs, il-kejbils, eċċ.

3.4.   Il-kompressjoni għandha tiġi ċċekkjata. Jekk ir-riżultat ma jkunx sodisfaċenti l-vettura għandha tiġi rifjutata.

3.5.   Il-parametri tal-magna għandhom ikunu ċċekkjati skond l-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant u aġġustati jekk hemm bżonn.

3.6.   Jekk il-vettura jonqosha 800 km għas-servis ta’ manutenzjoni ppjanat, dak is-servis għandu jsir skond l-istruzzjonijiet mogħtija mill-fabbrikant. Minkejja l-qari li hemm fuq l-odometru, il-filter taż-żejt u ta’ l-arja jistgħu jinbidlu fuq talba tal-fabbrikant.

3.7.   Kif tiġi aċċettata l-vettura, il-fjuwil għandu jinbidel bil-fjuwil ta’ referenza tat-test li għandu l-emissjonijiet adattati, sakemm il-fabbrikant ma jaċċettax li jintuża’ l-fjuwil li hemm fis-suq.

Fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’sistemi li jirriġeneraw perjodikament kif imfisser fil-paragrafu 2.20., għandu jkun stabbilit jekk il-vettura hix qed toqrob lejn perjodu ta’ riġenerazzjoni. (Il-fabbrikant għandu jingħata l-opportunità li jikkonferma dan).

3.8.1.   Jekk dan hu minnu, il-vettura trid tinstaq sa l-aħħar tar-riġenerazzjoni. Jekk ir-riġenerazzjoni ssir waqt li jkunu qed jitkejlu l-emissjonijiet, imbagħad għandu jsir test ieħor biex ikun żgurat li r-riġenerazzjoni tkompliet. Imbagħad għandu jsir test ġdid komplut, u r-riżultati ta’ l-ewwel u tat-tieni test m’għandhomx jitqiesu.

3.8.2.   Bħala alternattiva għall-paragrafu 3.8.1., jekk il-vettura tkun qed toqrob riġenerazzjoni l-fabbrikant jista' jitlob li jintuża' ċiklu tal-kundizzjonar speċifiku biex jiżgura li ssir dik ir-riġenerazzjoni (eż. din tista' tinvolvi veloċità għolja, sewqan b'tagħbija kbira).

Il-fabbrikant jista’ jitlob li t-testjar jista’ jsir eżatt wara r-riġenerazzjoni jew wara ċ-ċiklu ta’ l-ikkundizzjonar speċifikat mill-fabbrikant u t-test normali tal-prekondizzjonar.

4.   TESTJAR META QED TAĦDEM

4.1.   Meta jkun meqjus li tinħtieġ issir spezzjoni fuq il-vetturi, it-testijiet ta' l-emissjonijiet skond l-Anness 4 għal dan ir-Regolament isiru fuq vetturi prekundizzjonati magħżula skond ir-rekwiżiti tal-paragrafi 2. u 3. ta’ dan l-Appendiċi.

4.2.   Vetturi mgħammra b’sistema OBD jistgħu jiġu ċċekkjati jekk hux qed jiffunzjona sew meta jkun qed jaħdem l-indikatur tal-ħsara, eċċ., fir-rigward tal-livelli ta’ l-emissjonijiet (eż. il-limiti ta' indikazzjoni tal-ħsara mfissra fl-Anness 11 għal dan ir-Regolament) għall-ispeċifikazzjonijiet approvati għat-tip.

4.3.   Is-sistema ta’ l-OBD tista’ tiġi ċċekkjata, per eżempju, għal-livelli ta’ emissjonijiet ‘l fuq mill-valuri tal-limitu applikabbli li ma fihomx indikazzjoni ta’ ħsara, attivazzjoni sistematika bi żball ta’ l-indikazzjoni ta’ ħsara u komponenti li ġew identifikati bħala difettużi jew immermra fis-sistema OBD.

4.4.   Jekk komponent jew sistema taħdem b'mod mhux kopert bid-dettalji fiċ-ċertifikat ta’ l-approvazzjoni tat-tip u/jew il-pakkett ta’ informazzjoni għal dawk it-tipi ta’ vetturi u dik id-devjazzjoni ma ġiet awtorizzata taħt il-Ftehim ta’ l-1958, bl-ebda indikazzjoni tal-ħsara mill-OBD, il-komponent jew is-sistema m'għandhomx jinbidlu qabel l-ittestjar ta' l-emissjonijiet, sakemm ma jkunx determinat li l-komponent jew is-sistema ġew imbagħbsa jew abbużati b'tali mod li l-OBD ma jindunax bil-ħsara li saret.

5.   EVALWAZZJONI TAR-RIŻULTATI

5.1.   Ir-riżultati tat-test jiġu mgħoddija mill-proċedura evalwattiva skond l-Appendiċi 4.

5.2.   Ir-riżultati tat-test m’għandhomx jiġu multiplikati b’fatturi tad-deterjorament.

5.3.   Fil-każ tas-sistemi li jirriġeneraw perjodikament kif imfissra fil-paragrafu 2.20., ir-riżultati għandhom jiġu multiplikati bil-fatturi Ki miksuba meta ngħatat l-approvazzjoni tat-tip.

6.   PJAN TAL-MIŻURI TA' RIMEDJU

6.1.   Meta aktar minn vettura waħda tinstab li tvarja fir-riżultat ta’ l-emissjonijiet ħafna aktar minn oħrajn fl-istess kampjun li jew,

| — | tilħaq il-kundizzjonijiet tal-paragrafu 3.2.3. ta' l-Appendiċi 4 u fejn kemm id-dipartiment amministrattiv kif ukoll il-fabbrikant jaqblu li l-emissjoni żejda hi dovuta għall-istess raġuni,
  jew |
| --- | --- |

—

tilħaq il-kundizzjonijiet tal-paragrafu 3.2.3. ta' l-Appendiċi 4 u fejn kemm id-dipartiment amministrattiv kif ukoll il-fabbrikant jaqblu li l-emissjoni żejda hi dovuta għall-istess raġuni,

jew

| — | tilħaq il-kundizzjonijiet tal-paragrafu 3.2.4. ta’ l-Appendiċi 4 fejn id-dipartiment amministrattiv iddetermina li l-emissjoni żejda hi dovuta għall-istess raġuni, |
| --- | --- |

—

tilħaq il-kundizzjonijiet tal-paragrafu 3.2.4. ta’ l-Appendiċi 4 fejn id-dipartiment amministrattiv iddetermina li l-emissjoni żejda hi dovuta għall-istess raġuni,

id-dipartiment amministrattiv irid jitlob lill-fabbrikant biex jissottometti pjan bil-miżuri ta' rimedju biex jirrimedja n-nuqqas ta’ konformità.

6.2.   Il-pjan bil-miżuri ta' rimedju għandu jitħalla ma' l-awtorità li tapprova t-tip mhux aktar tard minn 60 ġurnata ta’ xogħol mid-data tan-notifika msemmija fil-paragrafu 6.1. t’hawn fuq. L-awtorità li tapprova t-tip għandha fi żmien 30 ġurnata ta’ xogħol tiddikjara jekk approvatx jew m'approvatx il-pjan bil-miżuri ta' rimedju. Iżda, meta l-fabbrikant jista' juri, għas-sodisfazzjon ta' l-awtorità kompetenti li tapprova t-tip, li jinħtieġ aktar żmien biex tiġi investigata n-nuqqas ta’ konformità sabiex jiġi sottomess pjan bil-miżuri ta' rimedju, tingħata estensjoni.

6.3.   Il-miżuri ta' rimedju għandhom japplikaw fuq il-vetturi kollha li x’aktarx ikollhom l-istess difett. Għandu jkun evalwat il-bżonn li jiġu emendati d-dokumenti ta’ l-approvazzjoni tat-tip.

6.4.   Il-fabbrikant għandu jipprovdi kopja tal-komunikazzjonijiet kollha marbuta mal-pjan tal-miżuri ta' rimedju, u għandu jżomm rekord tal-kampanja ta’ talbiet biex jiġu ritornati prodotti difettużi, u jagħti rapporti regolari dwar l-istat tagħhom lill-awtorità li tapprova t-tip.

Il-pjan bil-miżuri ta' rimedju għandu jkun fih ir-rekwiżiti speċifikati fil-paragrafi 6.5.1. sa 6.5.11. Il-fabbrikant għandu jassenja isem jew numru uniku li jidentifika lill-pjan bil-miżuri ta' rimedju.

6.5.1.   Deskrizzjoni ta' kull tip ta' vettura inkluża fil-pjan tal-miżuri ta' rimedju.

6.5.2.   Deskrizzjoni tal-modifikazzjonijiet speċifiċi, tibdiliet, tiswijiet, korrezzjonijiet, aġġustamenti, jew bidliet oħra li jridu jsiru biex il-vetturi jkunu konformi inkluż sommarju fil-qosor tad-dejta u l-istudji tekniċi li jappoġġjaw id-deċiżjoni tal-fabbrikant fir-rigward tal-miżuri partikolari li jridu jittieħdu biex isewwu n-nuqqas ta' konformità.

6.5.3.   Deskrizzjoni tal-metodu li permezz tiegħu l-fabbrikant jgħarraf lis-sidien tal-vetturi.

6.5.4.   Deskrizzjoni tal-manutenzjoni jew l-użu ġust, jekk ikun hemm, li l-fabbrikant jistipula bħala kundizzjoni biex ikunu eliġibbli għal tiswija taħt il-pjan tal-miżuri ta' rimedju, u li jispjegaw għaliex il-fabbrikant impona xi kundizzjonijiet ta' dak it-tip. L-ebda kundizzjonijiet dwar il-manutenzjoni jew l-użu ma jistgħu jiġu imposti sakemm ma jkunx jista' jintwera li huma marbuta ma' nuqqas ta' konformità u mal-miżuri ta' rimedju.

6.5.5.   Deskrizzjoni tal-proċedura li jridu jsegwu s-sidien tal-vetturi biex ikun jista’ jkollhom tiswija tan-nuqqas ta’ konformità. Din trid tinkludi data li warajha jistgħu jittieħdu l-miżuri ta' rimedju, iż-żmien stmat biex il-garaxx li jsewwi jagħmel it-tiswijiet u fejn jistgħu jsiru. It-tiswija għandha ssir b'mod xieraq, fi żmien raġonevoli wara li tinġab il-vettura.

6.5.6.   Kopja bl-informazzjoni mgħoddija lis-sid tal-vettura.

6.5.7.   Deskrizzjoni qasira tas-sistema li l-fabbrikant juża’ biex jiżgura li jkollu fornitura biżżejjed ta’ komponenti jew sistemi biex ikun jista’ jieħu l-azzjoni rimedjali. Għandu jkun indikat meta se jkun hemm fornitura biżżejjed ta’ komponenti jew sistemi biex tinbeda l-kampanja.

6.5.8.   Kopja bl-istruzzjonijiet kollha li jridu jintbagħtu lil dawk il-persuni li se jagħmlu t-tiswija.

6.5.9.   Deskrizzjoni ta’ l-impatt tal-miżuri ta' rimedju proposti fuq l-emissjonijiet, il-konsum tal-fjuwil, minn fejn oriġinaw, u s-sigurtà ta' kull tip ta' vettura, koperta bil-pjan tal-miżuri ta' rimedju bid-data, studji tekniċi, eċċ. li jappoġġjaw dawn il-konklużjonijiet.

6.5.10.   Kull informazzjoni oħra, rapporti jew dejta li l-awtorità li tapprova t-tip tista’ għal xi raġuni tiddetermina li huma meħtieġa biex jiġi evalwat il-pjan bil-miżuri ta' rimedju.

6.5.11.   Fejn il-pjan bil-miżuri ta' rimedju jinkludi talba biex jiġi ritornat prodott difettuż, għandha titressaq deskrizzjoni tal-metodu li jirrekordja t-tiswija lill-awtorità li tapprova t-tip. Jekk tintuża’ xi tabella, għandu jingħata eżempju tagħha.

6.6.   Il-fabbrikant jista’ jkun mitlub biex jagħmel testijiet iddisinjati sew u meħtieġa fuq komponenti u vetturi billi jdaħħal bidla proposta, tiswija, jew modifikazzjoni biex juri kemm hi effikaċji l-bidla, it-tiswija, jew il-modifikazzjoni.

6.7.   Il-fabbrikant hu responsabbli biex iżomm rekord ta’ kull vettura li fuqha saret talba għax kellha xi parti difettuża u msewwija u l-garaxx li għamel it-tiswija. L-awtorità li tapprova t-tip għandu jkollha aċċess għar-rekord meta titolbu għal perjodu ta’ 5 snin mill-implimentazzjoni tal-pjan bil-miżuri ta' rimedju.

6.8.   It-tiswija u/jew il-modifikazzjoni jew iż-żieda ta’ apparat ġdid għandhom jitniżżlu f’ċertifikat provdut mill-fabbrikant lil sid il-vettura.

Appendiċi 4

PROĊEDURA STATISTIKA GĦAT-TESTJAR TAL-KONFORMITÀ WAQT IT-TĦADDIM

1.   Dan l-Appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża’ biex tivverifika li r-rekwiżiti dwar meta qed taħdem huma konformi għat-test tat-Tip I.

2.   Iridu jiġu segwiti żewġ proċeduri differenti:

| (i) | Waħda li tittratta l-vetturi identifikati fil-kampjun, minħabba difett marbut ma’ l-emissjonijiet, li wassal għal riżultati li jvarjaw ħafna aktar mill-oħrajn fl-istess kampjun (il-paragrafu 3. t’hawn taħt). |
| --- | --- |

(i)

Waħda li tittratta l-vetturi identifikati fil-kampjun, minħabba difett marbut ma’ l-emissjonijiet, li wassal għal riżultati li jvarjaw ħafna aktar mill-oħrajn fl-istess kampjun (il-paragrafu 3. t’hawn taħt).

| (ii) | L-oħra tittratta l-kampjun kollu (l-paragrafu 4. t’hawn taħt). |
| --- | --- |

(ii)

L-oħra tittratta l-kampjun kollu (l-paragrafu 4. t’hawn taħt).

3.   PROĊEDURA LI TRID TIĠI SEGWITA FIL-KAŻ TAR-RIŻULTAT TA’ L-EMISSJONIJIET LI JVARJA ĦAFNA AKTAR MINN OĦRAJN FL-ISTESS KAMPJUN (10)

3.1.   B’daqs ta’ kampjun minimu ta’ tlieta u daqs ta’ kampjun massimu kif determinat mill-proċedura fil-paragrafu 4., vettura tittieħed b'mod aleatorju mill-kampjun u jitkejlu l-emissjonijiet mit-tip ta’ tniġġis regolat biex ikun determinat jekk hux wieħed li jvarja ħafna mill-oħrajn fl-istess kampjun.

Vettura titqies li hi dik li r-riżultat ta’ l-emissjonijiet ivarja ħafna minn oħrajn fl-istess kampjun meta jintlaħqu l-kundizzjonijiet mogħtija jew fil-paragrafu 3.2.1. jew fil-paragrafu 3.2.2.

3.2.1.   Fil-każ ta’ vettura li ġiet approvata għat-tip skond il-valuri ta' limitu mogħtija f’ringiela A tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4., ir-riżultat ta' l-emissjonijiet li jvarja ħafna minn oħrajn fl-istess kampjun huwa vettura fejn il-valur li jillimita applikabbli għal xi tip ta’ sustanza li tniġġes regolat jinqabeż b'fattur ta' 1.2.

3.2.2.   Fil-każ ta’ vettura li ġiet approvata għat-tip skond il-valuri ta' limitu mogħtija f’ringiela B tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4., ir-riżultat ta’ l-emissjonijiet li jvarja ħafna minn oħrajn fl-istess kampjun huwa vettura fejn il-valur li jillimita applikabbli għal xi tip ta' sustanza li tniġġes regolat jinqabeż b'fattur ta' 1.5.

Fil-każ speċifiku ta’ vettura b’emissjoni mkejla għal kwalunkwe tip ta’ sustanza li tniġġes regolat fi ħdan “iż-żona intermedjarja” (11).

3.2.3.1.   Jekk il-vettura tilħaq il-kundizzjonijiet ta’ dan il-paragrafu, il-kawża ta’ l-emissjoni żejda trid tiġi determinata u vettura oħra mbagħad tittieħed addoċċ mill-kampjun.

Meta aktar minn vettura waħda tilħaq il-kundizzjoni ta' dan il-paragrafu, id-dipartiment amministrattiv u l-fabbrikant iridu jiddeterminaw jekk l-emissjoni żejda miż-żewġ vetturi hix dovuta għall-istess kawża jew le.

3.2.3.2.1.   Jekk kemm id-dipartiment amministrattiv kif ukoll il-fabbrikant jaqblu li l-emissjoni żejda hi kkawżata mill-istess ħaġa, il-kampjun jitqies li falla u l-pjan tal-miżuri ta' rimedju msemmi fil-paragrafu 6. ta’ l-Appendiċi 3 japplika.

3.2.3.2.2.   Jekk id-dipartiment amministrattiv u l-fabbrikant ma jistgħu jaqblu la dwar il-kawża ta’ l-emissjoni żejda minn vettura individwali u lanqas jekk il-kawżi għal iktar minn vettura waħda humiex l-istess, tittieħed vettura oħra b'mod aleatorju mill-kampjun, sakemm ma jkunx diġa’ ntlaħaq id-daqs massimu tal-kampjun.

3.2.3.3.   Meta jkun instab li vettura waħda biss tilħaq il-kundizzjonijiet ta' dan il-paragrafu, jew meta aktar minn vettura waħda nstabet u d-dipartiment amministrattiv u l-fabbrikant jaqblu li hi dovuta għal kawżi differenti, tittieħed vettura oħra b'mod aleatorju mill-kampjun, sakemm ma jkunx diġa’ ntlaħaq id-daqs massimu tal-kampjun.

3.2.3.4.   Jekk jintlaħaq id-daqs massimu tal-kampjun u ma tkunx instabet aktar minn vettura waħda li tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan il-paragrafu fejn l-emissjoni żejda hi kkawżata mill-istess ħaġa, il-kampjun jitqies li għadda fir-rigward tar-rekwiżiti tal-paragrafu 3. ta’ dan l-Appendiċi.

3.2.3.5.   Jekk, f’xi ħin, il-kampjun tal-bidu ġie eżawrit, vettura oħra tiġi miżjuda mal-kampjun tal-bidu u tittieħed dik il-vettura.

3.2.3.6.   Kull meta tittieħed vettura oħra mill-kampjun, il-proċedura statistika tal-paragrafu 4. ta’ dan l-Appendiċi tiġi applikata fuq il-kampjun miżjud.

Fil-każ speċifiku ta’ vettura bl-emissjoni mkejla għal xi tip ta’ tniġġis regolat fi ħdan iż-“żona tal-falliment” (12).

3.2.4.1.   Jekk il-vettura tilħaq il-kundizzjonijiet ta’ dan il-paragrafu, id-dipartiment amministrattiv għandu jsib il-kawża ta’ l-emissjoni żejda u mbagħad vettura oħra tittieħed b'mod aleatorju mill-kampjun.

3.2.4.2.   Meta aktar minn vettura waħda tilħaq il-kundizzjoni ta’ dan il-paragrafu, u d-dipartiment amministrattiv isib li l-emissjoni żejda hi ġejja mill-istess kawża, il-fabbrikant għandu jkun mgħarraf li l-kampjun tqis li falla, flimkien mar-raġunijiet għal dik id-deċiżjoni, u japplika l-pjan bil-miżuri ta' rimedju msemmija fil-paragrafu 6. ta’ l-Appendiċi 3.

3.2.4.3.   Meta jinstab li vettura waħda biss tilħaq il-kundizzjonijiet ta’ dan il-paragrafu, jew meta aktar minn vettura waħda tinstab u d-dipartiment amministrattiv iddetermina li hi dovuta għal kawżi differenti, vettura oħra tittieħed mill-kampjun, sakemm ma jkunx diġa’ ntlaħaq id-daqs massimu tal-kampjun.

3.2.4.4.   Jekk jintlaħaq id-daqs massimu tal-kampjun u ma tkunx instabet aktar minn vettura waħda li tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan il-paragrafu fejn l-emissjoni żejda hi kkawżata mill-istess ħaġa, il-kampjun jitqies li għadda fir-rigward tar-rekwiżiti tal-paragrafu 3. ta' dan l-Appendiċi.

3.2.4.5.   Jekk, f'xi ħin, il-kampjun tal-bidu ġie eżawrit, vettura oħra tiġi miżjuda mal-kampjun tal-bidu u tittieħed dik il-vettura.

3.2.4.6.   Kull meta tittieħed vettura oħra mill-kampjun, il-proċedura statistika tal-paragrafu 4. ta’ dan l-Appendiċi hi applikata fuq il-kampjun miżjud.

3.2.5.   Kull meta vettura ma tinstabx li r-riżultat ta’ l-emissjonijiet tagħha ma jvarjaw ħafna mill-oħrajn fl-istess kampjun, vettura oħra tittieħed b'mod aleatorju mill-kampjun.

4.   PROĊEDURA LI TRID TIĠI SEGWITA MINGĦAJR EVALWAZZJONI SEPARATA TAR-RIŻULTAT TA’ L-EMISSJONIJIET LI JVARJA MINN OĦRAJN FL-ISTESS KAMPJUN

4.1.   B’daqs minimu ta’ kampjun ta’ tlieta l-proċedura kampjunarja hi ssettjata b’tali mod li l-probabbiltà li lott jgħaddi t-test b'40 fil-mija tal-produzzjoni difettuża hi 0,95 (ir-riskju tal-produttur = 5 fil-mija) filwaqt li l-probabbiltà li l-lott jiġi aċċettat b’75 fil-mija tal-produzzjoni difettuża hi 0,15 (riskju tal-konsumatur = 15 fil-mija).

4.2.   Għal kull wieħed mis-sustanzi li jniġġsu imsemmi fit-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament, tintuża’ l-proċedura li ġejja (ara l-Figura 4/2 t’hawn taħt).

fejn:

| — | = | L | = | il-valur li jillimita għas-sustanza li tniġġes, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | xi | = | il-valur tal-kejl għall-vettura i-th fil-kampjun, |
| — | = | n | = | in-numru tal-kampjun preżenti. |

—

=

L

=

il-valur li jillimita għas-sustanza li tniġġes,

—

=

xi

=

il-valur tal-kejl għall-vettura i-th fil-kampjun,

—

=

n

=

in-numru tal-kampjun preżenti.

4.3.   L-istatistika tat-test li tikkwantifika l-għadd ta' vetturi li ma jikkonformaw, jiġifieri xi > L, tinħadem għall-kampjun.

Imbagħad:

| (i) | Jekk l-istatistika tat-test ma taqbiżx in-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella li ġejja, tintlaħaq deċiżjoni li tgħaddi għas-sustanza li tniġġes, |
| --- | --- |

(i)

Jekk l-istatistika tat-test ma taqbiżx in-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella li ġejja, tintlaħaq deċiżjoni li tgħaddi għas-sustanza li tniġġes,

| (ii) | Jekk l-istatistika tat-test hi daqs jew taqbeż in-numru tad-deċiżjoni li tfalli għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella li ġejja, tintlaħaq deċiżjoni li tfalli għas-sustanza li tniġġes, |
| --- | --- |

(ii)

Jekk l-istatistika tat-test hi daqs jew taqbeż in-numru tad-deċiżjoni li tfalli għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella li ġejja, tintlaħaq deċiżjoni li tfalli għas-sustanza li tniġġes,

| (iii) | Inkella, tiġi ttestjata vettura oħra u l-proċedura tkun applikata fuq il-kampjun b’unità waħda żejda. |
| --- | --- |

(iii)

Inkella, tiġi ttestjata vettura oħra u l-proċedura tkun applikata fuq il-kampjun b’unità waħda żejda.

Fit-tabella li ġejja n-numri tad-deċiżjonijiet li jgħaddu u li jeħlu jinħadmu skond l-Istandard Internazzjonali ISO 8422:1991.

Kampjun jitqies li għadda mit-test meta jkun għadda kemm mir-rekwiżiti tal-paragrafu 3. kif ukoll tal-paragrafu 4. ta’ dan l-appendiċi.

Tabella 4/1

Tabella biex jiġi aċċettat/rifjutat il-pjan kampjunarju skond il-kwalitajiet karatteristiċi

| Daqs tal-kampjun kumulattiv (n) | Numru tad-deċiżjoni li tgħaddi | Numru tad-deċiżjoni li tfalli |
| --- | --- | --- |
| 3 | 0 | — |
| 4 | 1 | — |
| 5 | 1 | 5 |
| 6 | 2 | 6 |
| 7 | 2 | 6 |
| 8 | 3 | 7 |
| 9 | 4 | 8 |
| 10 | 4 | 8 |
| 11 | 5 | 9 |
| 12 | 5 | 9 |
| 13 | 6 | 10 |
| 14 | 6 | 11 |
| 15 | 7 | 11 |
| 16 | 8 | 12 |
| 17 | 8 | 12 |
| 18 | 9 | 13 |
| 19 | 9 | 13 |
| 20 | 11 | 12 |

Daqs tal-kampjun kumulattiv (n)

Numru tad-deċiżjoni li tgħaddi

Numru tad-deċiżjoni li tfalli

3

0

—

4

1

—

5

1

5

6

2

6

7

2

6

8

3

7

9

4

8

10

4

8

11

5

9

12

5

9

13

6

10

14

6

11

15

7

11

16

8

12

17

8

12

18

9

13

19

9

13

20

11

12

Figura 4/1

Iċċekkjar tal-konformità meta qed taħdem — proċedura t'awditjar

Figura 4/2

Testjar tal-konformità meta qed jaħdmu — għażla u test tal-vetturi

ANNESS 1

KARATTERISTIĊI TAL-MAGNA U L-VETTURA U INFORMAZZJONI DWAR KIF GĦANDHOM ISIRU T-TESTIJIET

L-informazzjoni li ġejja, meta jkun applikabbli, għandha tingħata fi tliet kopji.

Jekk hemm tpinġijiet, għandhom ikunu ta’ skala adattata u dettaljati biżżejjed; għandhom jiġu preżentati f’format A4 jew mitnija għal dak il-format. Fil-każ tal-funzjonijiet kontrollati mill-mikroproċessur, għandha tingħata informazzjoni xierqa dwar kif jaħdmu.

1.   ĠENERALI

1.1.   Għamla (isem ta’ l-intrapriża): ...

1.2.   Tip u deskrizzjoni kummerċjali (semmi kull varjanti): ...

Mezz ta’ identifikazzjoni tat-tip, jekk immarkat fuq il-vettura: ...

1.3.1.   Fejn tinsab dik il-marka: ...

1.4.   Kategorija tal-vettura: ...

1.5.   L-isem u l-indirizz tal-fabbrikant: ...

1.6.   L-isem u l-indirizz tar-rappreżentant awtorizzat tal-fabbrikant fejn jixraq: ...

2.   KARATTERISTIĊI ĠENERALI TAL-BINI TAL-VETTURA

2.1.   Ir-ritratti u/jew tpinġijiet ta’ vettura rappreżentattiva: ...

2.2.   Fusien imħaddma mekkanikament (numru, pożizzjoni, konnessjoni minn ġewwa): ...

PIŻIJIET (kilogrammi) (irreferi għat-tpinġija fejn hemm) ...

3.1.   Il-piż tal-vettura bil-bini tal-bodi tagħha meta qed taħdem sew, jew il-piż tax-xażi bil-kabina jekk il-fabbrikant ma jwaħħalx il-bini tal-bodi (inkluż il-likwidu li jkessaħ, iż-żjut, il-fjuwil, l-għodod, it-tajer ekstra u x-xufier): ...

3.2.   Piż mgħoddi li hu teknikament permessibbli kif dikjarat mill-fabbrikant: ...

4.   DESKRIZZJONI TAL-CONVERTERS TA’ L-ENERĠIJA

Il-Fabbrikant tal-Magna: ...

4.1.1.   Il-kowd li l-fabbrikant ta lill-magna (kif immarkat fuq il-magna, jew

mezz ieħor ta’ identifikazzjoni): ...

Magna b'kombustjoni interna ...

Informazzjoni speċifika dwar il-magna: ...

4.2.1.1.   Prinċipju dwar kif taħdem: taħdem b’mod pożittiv/taħdem bil-kompressjoni, four-stroke/two-stroke
   (13)

Numru, arranġament u ordni ta’ kif jiġu mqabbda ċ-ċilindri: ...

4.2.1.2.1.   Toqba (14): ... mm

4.2.1.2.2.   Stroke
   (14): ... mm

4.2.1.3.   Ċilindrata (15): ... cm3

4.2.1.4.   Proporzjon volumetriku tal-kompressjoni (16) ...

4.2.1.5.   Tpinġijiet ta’ fejn hemm il-kombustjoni u r-ras tal-pistin: ...

4.2.1.6.   Veloċità tal-magna meta ma tkunx fuq ger (16): ...

4.2.1.7.   Veloċità għolja tal-magna meta ma tkunx fuq ger (16): ...

4.2.1.8.   Il-kontenut tal-monossidu karboniku bil-volum fil-gass ta’ l-egżost meta l-magna ma tkunx fuq ger (skond l-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant) (16) ... fil-mija

4.2.1.9.   Saħħa massima netta (16): ... kW f’... min–1

4.2.2.   Il-fjuwil: diżil/petrol/LPG/NG
   (13)

4.2.3.   Numru tar-riċerka ta’ l-ottanu (RON): ...

4.2.4.   Minn fejn jgħaddi l-fuel

Bil-karburatur (i): iva/le (13)

4.2.4.1.1.   Għamla(/iet):

4.2.4.1.2.   Tip(i):

4.2.4.1.3.   Numru mwaħħal: ...

Aġġustamenti (16): ...

4.2.4.1.4.1.   Ġettijiet:

4.2.4.1.4.2.   Venturis:

4.2.4.1.4.3.   Il-livell taċ-ċejmber tal-flowt: ...

4.2.4.1.4.4.   Il-piż tal-flowt: ...

4.2.4.1.4.5.   Il-labra tal-flowt: ...

Sistema li tisstartja kiesħa: manwali/awtomatika (13)

4.2.4.1.5.1.   Prinċipju tat-tħaddim: ...

4.2.4.1.5.2.   Limiti/settings tat-tħaddim (13)
   (16)

Permezz ta’ l-injezzjoni bil-fjuwil (li jaħdmu bil-kompressjoni biss): iva/le (13)

4.2.4.2.1.   Deskrizzjoni tas-sistema: ...

4.2.4.2.2.   Prinċipju tat-tħaddim: injezzjoni diretta/qabel iċ-ċejmber/ċejmber li jimxi (13)

4.2.4.2.3.   Pompa ta’ l-injezzjoni

4.2.4.2.3.1.   Għamla(/iet):

4.2.4.2.3.2.   Tip(i):

4.2.4.2.3.3.   Twassil massimu tal-fjuwil (13)
   (16): ... mm3
  stroke jew ċiklu f’veloċità tal-pompa ta' (13)
   (16): ... min–1 jew stampa karatteristika: ...

4.2.4.2.3.4.   Ħin kemm iddum l-injezzjoni (16): ...

4.2.4.2.3.5.   Kurva avvanzata ta’ l-injezzjoni (16): ...

4.2.4.2.3.6.   Proċedura tal-kalibrar: test fuq bank/magna (13)

4.2.4.2.4.   Regolatur awtomatiku tal-veloċità tal-magna

4.2.4.2.4.1.   Tip: ...

Punt meta jaqta’: ...

4.2.4.2.4.2.1.   Punt meta jaqta’ meta jkun mgħobbi: ... min–1

4.2.4.2.4.2.2.   Punt meta jaqta’ meta ma jkunx mgħobbi: ... min–1

4.2.4.2.4.3.   Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ... min–1

4.2.4.2.5.   Injettur(i):

4.2.4.2.5.1.   Għamla(/iet):

4.2.4.2.5.2.   Tip(i):

4.2.4.2.5.3.   Pressjoni tal-bidu (16): ... kPa jew dijagramma karatteristika: ...

4.2.4.2.6.   Sistema li tistartja kiesħa

4.2.4.2.6.1.   Għamla(/iet):

4.2.4.2.6.2.   Tip(i):

4.2.4.2.6.3.   Deskrizzjoni: ...

4.2.4.2.7.   Għajnuna oħra biex tistartja

4.2.4.2.7.1.   Għamla(/iet):

4.2.4.2.7.2.   Tip(i):

4.2.4.2.7.3.   Deskrizzjoni: ...

Permezz ta’ l-injezzjoni tal-fjuwil (li taħdem b’mod pożittiv biss): iva/le (13)

4.2.4.3.1.   Deskrizzjoni tas-sistema: ...

4.2.4.3.2.   Prinċipju tat-tħaddim: manifold tad-dħul (waħdieni/b’ħafna postijiet)/injezzjoni diretta/oħrajn (speċifika)

| Unità li tikkontrolla — tip (jew Nru.): | informazzjoni li trid tingħata fil-każ ta’ injezzjoni kontinwa; fil-każ ta’ sistemi oħra, ekwivalenti dettalji |
| --- | --- |
| Regolatur tal-fjuwil — tip: |
| Is-senser tal-fluss ta’ l-arja — tip: |
| Distributur tal-fjuwil — tip: |
| Regolatur tal-pressjoni — tip: |
| Mikro-swiċċ — tip: |
| Vit li jaġġusta kif taħdem meta mhux fuq ger — tip: |
| Il-housing tat-throttle: |
| Is-senser tat-temperatura ta’ l-ilma — tip: |
| Is-senser tat-temperatura ta' l-arja — tip: |
| Swiċċ tat-temperatura ta’ l-arja — tip: |

Unità li tikkontrolla — tip (jew Nru.):

informazzjoni li trid tingħata fil-każ ta’ injezzjoni kontinwa; fil-każ ta’ sistemi oħra, ekwivalenti dettalji

Regolatur tal-fjuwil — tip:

Is-senser tal-fluss ta’ l-arja — tip:

Distributur tal-fjuwil — tip:

Regolatur tal-pressjoni — tip:

Mikro-swiċċ — tip:

Vit li jaġġusta kif taħdem meta mhux fuq ger — tip:

Il-housing tat-throttle:

Is-senser tat-temperatura ta’ l-ilma — tip:

Is-senser tat-temperatura ta' l-arja — tip:

Swiċċ tat-temperatura ta’ l-arja — tip:

Protezzjoni mill-interferenza elettromanjetika. Deskrizzjoni u/jew tpinġija (13): ...

...

...

4.2.4.3.3.   Għamla(/iet):

4.2.4.3.4.   Tip(i):

4.2.4.3.5.   Injetturi: Pressjoni tal-bidu (13)
   (16): ... kPa ew dijagramma karatteristika: ...

4.2.4.3.6.   Il-ħin ta’ kemm iddum l-injezzjoni: ...

Sistema li tistartja kiesħa: ...

4.2.4.3.7.1.   Prinċipju(/i) tat-tħaddim: ...

4.2.4.3.7.2.   Limiti/settings tat-tħaddim (13)
   (16): ...

Pompa li jgħaddi minnha ...

4.2.4.4.1.   Pressjoni (13)
   (16): ... kPa jew dijagramma karatteristika: ...

Kif taħdem ...

4.2.5.1.   Għamla(/iet): ...

4.2.5.2.   Tip(i): ...

4.2.5.3.   Prinċipju tat-tħaddim: ...

4.2.5.4.   Kurva avvanzata dwar kif taħdem (16): ...

4.2.5.5.   Il-ħin statiku ta’ kif taħdem (16): ... radi qabel it-TDC ...

4.2.5.6.   Firda fil-punt tal-kuntatt (16): ...

4.2.5.7.   Angolu ta’ waqfa qasira (16): ...

L-ispark plaggs ...

4.2.5.8.1.   Għamla: ...

4.2.5.8.2.   Tip: ...

4.2.5.8.3.   Settjar ta’ l-ispazju fl-ispark plagg: ... mm

Kojl ta' l-ignixin ...

4.2.5.9.1.   Għamla: ...

4.2.5.9.2.   Tip: ...

Il-kondenser ta' l-ignixin ...

4.2.5.10.1.   Għamla: ...

4.2.5.10.2.   Tip: ...

4.2.6.   Sistema li tkessaħ: (likwidu/arja) (13)

Sistema li jidħol minnha: ...

Ċarger tal-pressjoni: iva/le (13)

4.2.7.1.1.   Għamla(/iet): ...

4.2.7.1.2.   Tip(i): ...

4.2.7.1.3.   Deskrizzjoni tas-sistema (pressjoni massima taċ-ċarġ: ... kPa, mekkaniżmu li jirregola l-iskart) ...

4.2.7.2.   Mekkaniżmu intern li jkessaħ: iva/le (13)

Deskrizzjoni u tpinġijiet tal-pajpijiet tad-dħul u l-aċċessorji tagħhom (ċejmber mimli, mekkaniżmu li jsaħħan, daħliet ta’ l-arja addizzjonali, eċċ.): ...

4.2.7.3.1.   Deskrizzjoni tal-manifold tad-dħul (tpinġijiet u/jew ritratti): ...

Filter ta’ l-arja, tpinġijiet: ..., jew

4.2.7.3.2.1.   Għamla(/iet): ...

4.2.7.3.2.2.   Tip(i): ...

Sajlenser tad-dħul, tpinġijiet: ..., jew

4.2.7.3.3.1.   Għamla(/iet): ...

4.2.7.3.3.2.   Tip(i): ...

Sistema ta’ l-egżost ...

4.2.8.1.   Deskrizzjoni u tpinġijiet tas-sistema ta’ l-egżost: ...

Il-ħin kemm idum il-valv jew dejta ekwivalenti: ...

4.2.9.1.   Kemm jogħlew l-aktar il-valvs, l-angoli tal-ftuħ u l-għeluq, jew dettalji tal-ħin li jieħdu s-sistemi ta’ distribuzzjoni alternattivi, fir-rigward tal-pożizzjoni ta’ partijiet mix-xaft dritt mal-firrodu mqabbad miegħu: ...

4.2.9.2.   Referenza u/jew firxiet tas-setting (13)
   (16): ...

Lubrikant użat: ...

4.2.10.1.   Għamla: ...

4.2.10.2.   Tip: ...

Il-miżuri meħuda kontra t-tniġġis ta’ l-arja: ...

4.2.11.1.   Mekkaniżmu li jirriċikla l-gassijiet tal-crankcase (deskrizzjoni u tpinġijiet): ...

Mekkaniżmi oħra li jikkontrollaw it-tniġġis (jekk ikun hemm, u li mhumiex koperti b’xi titolu ieħor): ...

Converter katalitiku: iva/le (13)

4.2.11.2.1.1.   Numru ta’ converters katalitiċi u elementi: ...

4.2.11.2.1.2.   Id-dimensjonijiet u d-daqs tal-converter(s) katalitiku (volum, ...): ...

4.2.11.2.1.3.   Tip ta’ azzjoni katalitika: ...

4.2.11.2.1.4.   Iċ-ċarġ totali tal-metall prezzjuż: ...

4.2.11.2.1.5.   Konċentrazzjoni relattiva: ...

4.2.11.2.1.6.   Is-sottostrata (l-istruttura u l-materjal): ...

4.2.11.2.1.7.   Il-densità taċ-ċellola: ...

4.2.11.2.1.8.   Tip ta’ kisi għall-converter(s) katalitiku: ...

4.2.11.2.1.9.   Tqegħid tal-converter(s) katalitiku (post u distanzi ta' referenza fis-sistema ta' l-egżost): ...

Sistemi ta’ riġenerazzjoni/metodu ta’ sistemi li jagħmlu trattament wara l-egżost, deskrizzjoni: ...

4.2.11.2.1.10.1.   In-numru ta’ ċikli tat-tħaddim tat-Tip I, jew ċikli ekwivalenti tal-magna fuq il-bank tat-test, bejn żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet riġenerattivi taħt il-kundizzjonijiet ekwivalenti għat-test tat-Tip I (Distanza “D” fil-figura 1 fl-Anness 13: ...

...

4.2.11.2.1.10.2.   Deskrizzjoni tal-metodu użat biex ikun magħruf in-numru ta’ ċikli bejn żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet riġenerattivi: ...

4.2.11.2.1.10.3.   Parametri biex jinstab il-livell ta' tagħbija meħtieġ qabel ma ssir ir-riġenerazzjoni (jiġifieri temperatura, pressjoni, eċċ.): ...

4.2.11.2.1.10.4.   Deskrizzjoni tal-metodu użat biex jgħabbi s-sistema fil-proċedura tat-test deskritta fil-paragrafu 3.1, l-Anness 13: ...

Is-senser ta’ l-ossiġnu: tip ...

4.2.11.2.1.11.1.   Fejn jinsab is-senser ta’ l-ossiġnu: ...

4.2.11.2.1.11.2.   Firxa kkontrollata mis-senser ta’ l-ossiġnu (16): ...

Injezzjoni ta’ l-arja: iva/le (13)

4.2.11.2.2.1.   Tip (vibrazzjoni waħda ta’ l-arja, pompa ta’ l-arja, ...): ...

Ċirkolazzjoni mill-ġdid tal-gass ta’ l-egżost (EGR): iva/le (13)

4.2.11.2.3.1.   Karatteristiċi (fluss, ...): ...

4.2.11.2.4.   Sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet li jevaporaw. Deskrizzjoni sħiħa dettaljata tal-mekkaniżmi u kif inhuma intonati:

Tpinġija tas-sistema tal-kontroll evaporattiv: ...

Tpinġija taċ-ċilindru tal-karbonju: ...

Tpinġija tat-tank tal-fjuwil b’indikazzjoni ta’ kemm jesa' u l-materjal tiegħu: ...

Maqbad tal-partikuli separati: iva/le (13)

4.2.11.2.5.1.   Dimensjonijiet u forma tal-maqbad tal-partikuli separati (kemm jesa'):

4.2.11.2.5.2.   Tip ta’ maqbad tal-partikul separati u disinn: ...

4.2.11.2.5.3.   Fejn jinsab il-maqbad tal-partikuli separati (distanzi ta’ referenza fis-sistema ta’ l-egżost): ...

Is-sistema/l-metodu tar-riġenerazzjoni. Deskrizzjoni u tpinġija: ...

4.2.11.2.5.4.1.   In-numru ta’ ċikli tat-tħaddim tat-Tip I, jew ċiklu ekwivalenti tal-magna fuq il-bank tat-test, bejn żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet tar-riġenerazzjoni taħt il-kundizzjonijiet ekwivalenti għat-test tat-Tip I (Distanza “D” fil-figura 1 fl-Anness 13): ...

...

4.2.11.2.5.4.2.   Deskrizzjoni tal-metodu użat biex ikun magħruf in-numru ta' ċikli bejn żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet riġenerattivi: ...

4.2.11.2.5.4.3.   Parametri biex jiddeterminaw il-livell tat-tagħbija meħtieġ qabel ma ssir ir-riġenerazzjoni (jiġifieri t-temperatura, il-pressjoni, eċċ.): ...

4.2.11.2.5.4.4.   Deskrizzjoni tal-metodu użat biex tiġi mgħobbija s-sistema fil-proċedura tat-test deskritta fil-paragrafu 3.1., l-Anness 13: ...

4.2.11.2.6.   Sistemi oħra (deskrizzjoni u prinċipju tat-tħaddim): ...

4.2.11.2.7.   Sistema dijanjostika abbord (OBD)

4.2.11.2.7.1.   Deskrizzjoni miktuba u/jew tpinġija ta’ l-indikatur tal-ħsara (MI): ...

4.2.11.2.7.2.   Lista u skop tal-komponenti kollha sorveljati mis-sistema OBD: ...

4.2.11.2.7.3.   Deskrizzjoni miktuba (prinċipji ġenerali ta' kif jaħdmu) għal:

4.2.11.2.7.3.1.   Magni positive ignition

4.2.11.2.7.3.1.1.   Monitoraġġ tal-katalizzatur: ...

4.2.11.2.7.3.1.2.   Ikun magħruf meta ma taqbadx: ...

4.2.11.2.7.3.1.3.   Monitoraġġ tas-senser ta’ l-ossiġnu: ...

4.2.11.2.7.3.1.4.   Komponenti oħra sorveljati mis-sistema OBD: ...

4.2.11.2.7.3.2.   Magni li jaħdmu bil-kompressjoni

4.2.11.2.7.3.2.1.   Monitoraġġ tal-katalizzatur: ...

4.2.11.2.7.3.2.2.   Monitoraġġ tal-maqbad tal-partikuli separati: ...

4.2.11.2.7.3.2.3.   Monitoraġġ tas-sistema elettronika tat-teħid tal-fjuwil: ...

4.2.11.2.7.3.2.4.   Komponenti oħra mmonitorjati mis-sistema OBD: ...

4.2.11.2.7.4.   Kriterji biex ikun attivat MI (numru fiss ta’ ċikli tas-sewqan jew metodu statistiku): ...

4.2.11.2.7.5.   Lista tal-kowds kollha li joħorġu mill-OBD u l-formats użati (bi spjegazzjoni ta' kull waħda):

L-informazzjoni addizzjonali li ġejja għandha tingħata mill-fabbrikant tal-vettura bil-għan li jkunu jistgħu jiġu fabbrikati partijiet li jibdlu jew ta' servizz li huma kompatibbli ma' l-OBD u għodod dijanjostiċi u tagħmir tat-test, sakemm dik l-informazzjoni ma tkunx koperta bid-drittijiet tal-proprjetà intelletwali jew inkella tkun l-għarfien speċifiku tal-fabbrikant jew tal-fornitur(i) ta' l-OEM.

4.2.11.2.7.6.1.   Deskrizzjoni tat-tip u n-numru ta’ ċikli tal-prekondizzjonar użati għall-approvazzjoni oriġinali tat-tip tal-vettura.

4.2.11.2.7.6.2.   Deskrizzjoni tat-tip taċ-ċiklu li juri l-OBD użata għall-approvazzjoni oriġinali tat-tip tal-vettura għall-komponent immonitorjat mis-sistema OBD.

4.2.11.2.7.6.3.   Dokument komprensiv li jiddeskrivi l-komponenti kollha li nħassu permezz ta’ l-istrateġija li ssib il-ħsara u l-attivazzjoni MI (numru fiss ta’ ċikli tas-sewqan jew metodu statistiku), inkluż lista tal-parametri sekondarji li nħassu għal kull komponent immonitorjat mis-sistema OBD. Lista tal-kowds kollha li joħorġu mill-OBD u l-format użat (bi spjegazzjoni ta’ kull waħda) assoċjata ma’ l-emissjoni individwali marbuta mal-komponenti power-train u l-komponenti individwali li mhux relatati ma’ l-emissjonijiet, fejn il-monitoraġġ tal-komponent jintuża'biex tkun magħrufa l-attivazzjoni MI. B’mod partikolari, għandha tingħata spjegazzjoni komprensiva tad-dejta mogħtija fis-servizz $05 Test ID $21 għal FF u d-dejta mogħtija fis-servizz $06. Fil-każ ta’ tipi ta’ vetturi li jużaw konnessjoni komunikattiva skond ISO 15765-4 ’Vetturi fit-triq — Dijanjostiċi dwar in-Netwerk taż-Żona tal-Kontrollur (CAN) — Parti 4: Rekwiżiti għas-sistemi marbuta ma’ l-emissjonijiet, għandha tingħata spjegazzjoni dettaljata tad-dejta mogħtija fis-servizz $06 Test ID $00 għal FF, għal kull moniter ID appoġġjat ta' l-OBD.

4.2.11.2.7.6.4.   L-informazzjoni meħtieġa b’dan il-paragrafu tista’, per eżempju, tkun imfissra billi timtela tabella kif ġej, li għandha tkun mehmuża ma’ dan l-anness:

| Komponent | Kowd tal-ħsara | Strateġija ta’ monitoraġġ | Kriterji biex tinstab il-ħsara | Kriterji li jattivaw l-MI | Parametri sekondarji | Prekondizzjonar | Test li juri |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Katalizzatur | P0420 | Sinjali tas-senser ta' l-ossiġnu 1 u 2 | Differenza bejn is-sinjali tas-senser 1 u senser 2 | it-3et ċiklu | Il-veloċità tal-magna, it-tagħbija tal-magna, il-mod A/F, il-katalizzatur tat-temperatura | Żewġ ċikli tat-Tip I | Tip I |

Komponent

Kowd tal-ħsara

Strateġija ta’ monitoraġġ

Kriterji biex tinstab il-ħsara

Kriterji li jattivaw l-MI

Parametri sekondarji

Prekondizzjonar

Test li juri

Katalizzatur

P0420

Sinjali tas-senser ta' l-ossiġnu 1 u 2

Differenza bejn is-sinjali tas-senser 1 u senser 2

it-3et ċiklu

Il-veloċità tal-magna, it-tagħbija tal-magna, il-mod A/F, il-katalizzatur tat-temperatura

Żewġ ċikli tat-Tip I

Tip I

Sistema li tforni l-fjuwil LPG: iva/le (13)

4.2.12.1.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

4.2.12.2.   Unità ta’ kontroll għall-immaniġjar elettroniku tal-magna għat-teħid ta' fjuwil LPG

4.2.12.2.1.   Għamla(/iet):

4.2.12.2.2.   Tip(i):

4.2.12.2.3.   Possibiltajiet ta’ aġġustament marbut ma’ l-emissjonijiet: ...

Dokumentazzjoni oħra: ...

4.2.12.3.1.   Deskrizzjoni tal-ħarsien tal-katalizzatur meta jsir il-qlib minn petrol għal-LPG jew lura: ...

4.2.12.3.2.   Tqassim tas-sistema (konnekxins tad-dawl, konnekxins vakwi, pajpijiet li jikkumpensaw, eċċ.): ...

4.2.12.3.3.   Tpinġija tas-simbolu: ...

Sistema li tforni fjuwil NG iva/le (13)

4.2.13.1.   Numru ta’ l-approvazzjoni: ...

4.2.13.2.   Unità ta’ kontroll għall-immaniġjar elettroniku tal-magna għat-teħid ta' fjuwil NG

4.2.13.2.1.   Għamla(/iet):

4.2.13.2.2.   Tip(i):

4.2.13.2.3.   Possibiltajiet ta’ aġġustament marbut ma’ l-emissjonijiet: ...

Dokumentazzjoni oħra: ...

4.2.13.3.1.   Deskrizzjoni tal-ħarsien tal-katalizzatur meta jsir il-qlib mill-petrol għal-LPG jew lura:

4.2.13.3.2.   Tqassim tas-sistema (konnekxins tad-dawl, konnekxins tal-vakwu, pajpijiet li jagħmlu tajjeb, eċċ.):

4.2.13.3.3.   Tpinġija tas-simbolu: ...

| Vettura Elettrika Ibrida: | iva/le (13) |
| --- | --- |

Vettura Elettrika Ibrida:

iva/le (13)

| Kategorija tal-vettura Elettrika Ibrida | L-Iċċarġjar Minn Barra l-Vettura/Mhux Minn Barra l-Vettura |
| --- | --- |
| L-Iċċarġjar tal-Vettura (13) | ... |

Kategorija tal-vettura Elettrika Ibrida

L-Iċċarġjar Minn Barra l-Vettura/Mhux Minn Barra l-Vettura

L-Iċċarġjar tal-Vettura (13)

...

| Swiċċ fil-pożizzjoni tat-tħaddim: | b’modi/jew mingħajr (13) |
| --- | --- |

Swiċċ fil-pożizzjoni tat-tħaddim:

b’modi/jew mingħajr (13)

| Modi li Jintgħażlu | ... |
| --- | --- |

Modi li Jintgħażlu

...

| Elettriku biss: | iva/le (13) |
| --- | --- |

Elettriku biss:

iva/le (13)

| Konsum tal-fjuwil biss: | iva/le (13) |
| --- | --- |

Konsum tal-fjuwil biss:

iva/le (13)

| Modi ibridi: | iva/le (13)

  (jekk iva, deskrizzjoni qasira) |
| --- | --- |

Modi ibridi:

iva/le (13)

(jekk iva, deskrizzjoni qasira)

Deskrizzjoni tal-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija: (il-batterija, il-capacitor, il-flajwil/il-ġeneratur ...) ...

4.3.3.1.   Għamla: ...

4.3.3.2.   Tip: ...

4.3.3.3.   Numru ta’ l-identifikazzjoni: ...

4.3.3.4.   Tip ta’ couple elettrokimika: ...

4.3.3.5.   Enerġija: ... (għall-batterija: vultaġġ u kapaċità Ah f’2 f’2 h, għall-capacitor: J, ...)...

4.3.3.6.   Ċarġer: abbord/estern/mingħajr (13)

Magni elettriċi (iddeskrivi b’mod separat kull tip ta’ magna elettrika)

4.3.4.1.   Għamla: ...

4.3.4.2.   Tip: ...

Użu primarju: mutur/ġeneratur li jiġbed

4.3.4.3.1.   Meta użat bħala mutur li jiġbed: b’mutur wieħed/b’ħafna muturi (numru): ...

4.3.4.4.   Saħħa massima: ... kW

Prinċipju dwar kif jaħdmu:

4.3.4.5.1.   bil-kurrent dirett/kurrent li jalterna/numru ta’ phases: ...

4.3.4.5.2.   applikazzjoni ta’ kurrent separat/f’serje/imħallat (13)

4.3.4.5.3.   sinkronika/mhux sinkronika (13)

L-unità li tikkontrolla ...

4.3.5.1.   Għamla: ...

4.3.5.2.   Tip: ...

4.3.5.3.   Numru ta’ identifikazzjoni: ...

Kontrollur tas-saħħa ...

4.3.6.1.   Għamla: ...

4.3.6.2.   Tip: ...

4.3.6.3.   Numru ta’ identifikazzjoni: ...

4.3.7.   Il-firxa elettrika tal-vettura ... km (skond l-Anness 7 tar-Regolament Nru. 101): ...

4.3.8.   Ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant għall-prekundizzjonar: ...

5.   INGRANAĠĠ

Il-klaċċ (tip): ...

5.1.1.   Konverżjoni massima tat-torque: ...

Il-gerboks:

5.2.1.   Tip: ...

5.2.2.   Fejn tinsab meta mqabbla mal-magna: ...

5.2.3.   Metodu ta’ kontroll: ...

5.3.   Il-proporzjonijiet tal-ger: ...

| Indiċi | Proporzjonijiet tal-gerboks | Proporzjonijiet ta’ l- aħħar ger | Proporzjonijiet totali |
| --- | --- | --- | --- |
| Massimi għas-CVT
   (*) | | | |
| 1 | | | |
| 2 | | | |
| 3 | | | |
| 4, 5, oħrajn | | | |
| Minimu għas-CVT
   (*) | | | |
| Ir-rivers | | | |

Indiċi

Proporzjonijiet tal-gerboks

Proporzjonijiet ta’ l- aħħar ger

Proporzjonijiet totali

Massimi għas-CVT
   (*)

1

2

3

4, 5, oħrajn

Minimu għas-CVT
   (*)

Ir-rivers

6.   IS-SUSPENXIN

It-tajers u r-roti ...

...

...

...

Taħlita(/itiet) tat-tajer/rota (għat-tajers indika l-isem mogħti lid-daqs, l-indiċi ta’ kemm jifilħu l-inqas tagħbija, simbolu tal-kategorija tal-veloċità minima; għar-roti, indika d-daqs(ijiet) tar-rimm u l-ibbilanċjar tagħhom: ...

6.1.1.1.   Fusien

6.1.1.1.1.   Fus 1: ...

6.1.1.1.2.   Fus 2: ...

6.1.1.1.3.   Fus 3: ...

6.1.1.1.4.   Fus 4: ... eċċ.

Il-limitu ta’ fuq u t'isfel taċ-ċirkonferenza tad-dawrien: ...

6.1.2.1.   Fusien

6.1.2.1.1.   Fus 1: ...

6.1.2.1.2.   Fus 2: ...

6.1.2.1.3.   Fus 3: ...

6.1.2.1.4.   Fus 4: ... eċċ.

6.1.3.   Il-pressjoni(jiet) tat-tajer irrikkmandati mill-fabbrikant:

kPa

7.   IL-BINI TAL-BODI

7.1.   Numru ta’ sits: ...

Anness 2

Image

KOMUNIKAZZJONI

(format massimu: (210 × 297 mm))

(1)

maħruġa minn:

L-isem ta’ l-amministrazzjoni

li tikkonċerna (2):

APPROVAZZJONI MOGĦTIJA

APPROVAZZJONI ESTIŻA

APPROVAZZJONI MIĊĦUDA

APPROVAZZJONI RTIRATA

IL-PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX

ta’ tip ta’ vettura fir-rigward ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass mill-magna skond ir-Regolament Nru. 83

Approvazzjoni Nru.: ... Estensjoni Nru.: ...

1. Il-kategorija tat-tip ta’ vettura (M1, N1, eċċ.): ...

1.1. Vetturi elettriċi ibridi: iva/le (2)

1.1.1. Il-kategorija tal-vetturi Elettriċi Ibridi: Iċċarġjar Minn Barra l-Vettura/Iċċarġjar Mhux Minn Barra l-Vettura (2)

1.1.2. Operating mode switch: with/without (2)

2. Rekwiżiti tal-fjuwil tal-magna: petrol/diżil/LPG/CNG (2):

3. L-isem tar-reġistrazzjoni jew trejdmark tal-vettura:

4. Tip ta’ vettura: Tip ta’ magna:

5. L-isem u l-indirizz tal-fabbrikant:

6. Jekk japplika, l-isem u l-indirizz tar-rappreżentant tal-fabbrikant:

7. Il-piż tal-vettura mingħajr tagħbija:

7.1. Il-piż ta’ referenza tal-vettura:

8. Il-piż massimu tal-vettura:

9. In-numru ta’ sits (inkluż ix-xufier):

10. Ingranaġġ

10.1. Manwali jew awtomatiku jew ingranaġġ varjabbli kontinwament (2) (3):

10.2. In-numru ta’ proporzjonijiet tal-ger: ...

Image

10.3. Il-proporzjon ta’ ingranaġġ tal-gerboks (2):

L-ewwel ger N/V:

It-tieni ger N/V:

It-tielet ger N/V:

Ir-raba’ ger N/V:

Il-ħames ger N/V:

Il-proporzjon ta’ l-aħħar ger:

Il-firxa ta’ daqsijiet tat-tajers:

Iċ-ċirkonferenza tad-dawrien tat-tajers użati għat-test tat-Tip I:

Fejn jingranaw ir-roti: fuq quddiem, fuq wara, 4 × 4 (2):

11. Vettura sottomessa għat-test nhar:

12. Is-servizz tekniku li jagħmel it-testijiet ta’ l-approvazzjoni:

13. Id-data tar-rapport maħruġ minn dak is-servizz:

14. In-numru tar-rapport maħruġ minn dak is-servizz:

15. Approvazzjoni mogħtija/miċħuda/estiża/irtirata (2):

16. Riżultati tat-test: 16.1. Test tat-Tip I: ...

Sustanza li tniġġes

CO

(g/km)

HC

(g/km)

NOx

(g/km)

HC + NOx (1)

(g/km)

Partikuli separati (1)

(g/km)

imkejjel

ikkalkulat b’fattur

tad-deterjorament

(DF)

(1) Għall-vetturi biss li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni.

16.1.1. Fil-każ ta’ vetturi li jieħdu fjuwil LPG jew NG:

16.1.1.1. Irrepeti t-tabella għall-gassijiet ta’ referenza kollha ta’ l-LPG jew l-NG, u indika jekk ir-riżultati tkejlux jew ġewx ikkalkulati. Fil-każ ta’ vetturi ddisinjati biex jaħdmu sew fuq il-petrol kif ukoll fuq l-LPG jew l-NG: irrepeti għall-petrol u għall-gassijiet kollha ta’ referenza ta’ l-LPG jew l-NG.

16.1.1.2. In-numru ta’ approvazzjoni tal-vettura oriġinali, jekk il-vettura hi membru ta’ familja:

16.1.1.3. Proporzjonijiet “r” tar-riżultati ta’ l-emissjonijiet għall-familja fil-każ ta’ fjuwils tal-gass għal kull sustanza li tniġġes:

Image

16.1.2. Fil-każ ta’ Vetturi Elettriċi Ibridi (OVC) li jiċċarġjaw minn barra:

16.1.2.1. Irrepeti t-tabella għaż-żewġ kundizzjonijiet tat-test speċifikati fil-paragrafi 3.1 u 3.2 ta’ l-Anness 14.

16.1.2.2. Irrepeti t-tabella għall-valuri mkejla magħrufa skond il-paragrafi 3.1.4. jew 3.2.4. ta’ l-Anness 14.

16.2. Test tat-Tip II (2):

CO: fil-mija f’veloċità meta mhix fuq ger:

min–1 (imkejjel fl-egżost).

16.3. Test tat-Tip III (2):

16.4. Test tat-Tip IV (2): g/test

16.5. Test tat-Tip V: Id-durabbilità

16.5.1. Tip ta’ test tad-durabbilità: 80,000 km/mhux applikabbli (2):

16.5.2. Fatturi tad-deterjorament (DF): ikkalkulati/fissi (2) Speċifika l-valuri:

16.6. Test tat-Tip VI (2):

CO (g/km)

HC (g/km)

Valur imkejjel

16.7. Test OBD

16.7.1. Deskrizzjoni miktuba u/jew tpinġija ta’ l-indikatur tal-ħsara (MI):

16.7.2. Lista u l-funzjoni tal-komponenti kollha sorveljati mis-sistema OBD:

16.7.3. Deskrizzjoni miktuba (prinċipji ġenerali dwar kif jaħdmu) għal:

16.7.3.1. L-għarfien ta’ meta ma taqbadx il-magna:

16.7.3.2. Monitoraġġ tal-katalizzatur:

16.7.3.3. Monitoraġġ tas-senser ta’ l-ossiġnu:

16.7.3.4. Komponenti oħra sorveljati mis-sistema OBD:

16.7.3.5. Monitoraġġ tal-maqbad tal-partikuli separati:

16.7.3.6. Monitoraġġ ta’ dak li jattiva s-sistema elettronika tat-teħid tal-fjuwil:

16.7.3.7. Komponenti oħra mmonitorjati mis-sistema OBD:

16.7.4. Kriterji għall-attivazzjoni MI (numru fiss ta’ ċikli tas-sewqan jew metodu statistiku):

16.7.5. Lista tal-kowds kollha li joħorġu mill-OBD u l-formats użati (bi spjegazzjoni ta’ kull waħda): ...

Image

17. Dejta dwar l-emissjonijiet meħtieġa għat-testjar dwar jekk humiex tajba għat-triq

Test

Il-valur tas-CO

(persentaġġ tal-vol.)

Lambda (1)

Veloċità tal-magna

(min–1)

Temperatura

taż-żejt

tal- magna (°C)

Test meta tkun qed taħdem bil-mod mhux fuq ger

N/A

Test meta tkun qed taħdem ħafna mhux fuq ger

(1) Lambda formula: see paragraph 5.3.7.3 of this Regulation.

18. Position of approval mark on vehicle:

19. Place:

20. Date:

21. Signature:

(1) Distinguishing number of the country which has granted/extended/refused/withdrawn the approval (see approval provisions in the Regulation).

(2) Strike out what does not apply.

(3) In the case of vehicles equipped with automatic-shift gearboxes, give all pertinent technical data.

ANNESS 2

Appendiċi 1

INFORMAZZJONI MARBUTA MA’ L-OBD

Kif innutat fil-parti 4.2.11.2.7.6. tad-dokument informattiv fl-Anness 1 ta’ dan ir-Regolament, l-informazzjoni f’dan l-appendiċi hi mogħtija mill-fabbrikant tal-vettura bil-għan li jkunu jistgħu jiġu ffabbrikati partijiet ta' sostituzzjoni jew servizz li huma kompatibbli ma' l-OBD u għodod dijanjostiċi u tagħmir tat-test. Dik l-informazzjoni m’hemmx għalfejn tingħata mill-fabbrikant tal-vettura jekk hi koperta bid-drittijiet tal-proprjetà intelletwali jew hi l-għarfien speċifiku tal-fabbrikant jew dak li jforni/dawk li jfornu l-OEM.

Jekk issir talba, dan l-appendiċi jrid ikun disponibbli għal kull fabbrikant interessat tal-komponenti, ta' l-għodod dijanjostiċi jew tat-tagħmir tat-test, mingħajr diskriminazzjoni.

1.   Deskrizzjoni tat-tip u n-numru taċ-ċikli tal-prekondizzjonar użati għall-approvazzjoni oriġinali tat-tip tal-vettura.

2.   Deskrizzjoni tat-tip ta’ ċiklu li juri l-OBD użat għall-approvazzjoni oriġinali tat-tip tal-vettura għall-komponent immonitorjat mis-sistema OBD.

3.   Dokument komprensiv li jiddeskrivi l-komponenti kollha ssensjati permezz ta’ l-istrateġija li tagħraf il-ħsara u l-attivazzjoni MI (numru fiss ta’ ċikli tas-sewqan jew metodu statistiku), inkluż lista tal-parametri relevanti sekondarji ssensjati għal kull komponent immonitorjat mis-sistema OBD. Lista tal-kowds kollha li joħorġu mill-OBD u l-formats użati (bi spjegazzjoni ta’ kull waħda) assoċjati mal-komponenti power-train individwali marbuta ma’ l-emissjonijiet u komponenti individwali li mhumiex marbuta ma’ l-emissjonijiet, fejn il-monitoraġġ tal-komponent hu użat biex tkun magħrufa l-attivazzjoni MI. B’mod partikolari, għandha tingħata spjegazzjoni komprensiva tad-dejta mogħtija fis-servizz $05 Test ID $21 għal FF u d-dejta mogħtija fis-servizz $06. Fil-każ ta’ tipi ta’ vetturi li jużaw mezz ta’ kuntatt komunikattiv skond ISO 15765-4 “Vetturi fit-triq — Dijanjostiċi dwar in-Netwerk tal-Kontrollur taż-Żona (CAN) — Parti 4: Ir-rekwiżiti għas-sistemi marbuta ma” l-emissjonijiet, għandha tingħata spjegazzjoni dettaljata tad-dejta mogħtija fis-servizz $06 Test ID $00 għal FF, għal kull moniter ta’ l-OBD appoġġjat bl-ID.

Din l-informazzjoni tista’ tiġi mfissra f’forma ta’ tabella, kif ġej:

| Komponent | Kowd tal-ħsara | Strateġija ta’ monitoraġġ | Kriterji biex tinstab il-ħsara | Kriterji għall-attivazzjoni MI | Parametri sekondarji | Prekundizzjonar | Test li juri |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Katalizzatur | P0420 | Sinjali tas-senser ta’ l-ossiġnu 1 u 2 | Id-differenza bejn is-sinjali ta’ senser 1 u senser 2 | It-3et ċiklu | Il-veloċità tal-magna, it-tagħbija tal-magna, il-mod A/F, il-katalizzatur tat-temperatura | Żewġ ċikli tat-Tip I | Tip I |

Komponent

Kowd tal-ħsara

Strateġija ta’ monitoraġġ

Kriterji biex tinstab il-ħsara

Kriterji għall-attivazzjoni MI

Parametri sekondarji

Prekundizzjonar

Test li juri

Katalizzatur

P0420

Sinjali tas-senser ta’ l-ossiġnu 1 u 2

Id-differenza bejn is-sinjali ta’ senser 1 u senser 2

It-3et ċiklu

Il-veloċità tal-magna, it-tagħbija tal-magna, il-mod A/F, il-katalizzatur tat-temperatura

Żewġ ċikli tat-Tip I

Tip I

ANNESS 3

ARRANĠAMENTI TAL-MARKA TA’ L-APPROVAZZJONI

Approvazzjoni B (Ringiela A) (17)

Vetturi approvati għal-livelli ta’ emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass meħtieġ biex jgħaddi l-petrol (mingħajr ċomb) jew bil-petrol mingħajr ċomb u jew LPG jew NG lejn il-magna.

Il-marka ta’ approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ vettura b’konformità mal-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament turi li t-tip ta’ vettura konċernata ġiet approvata fir-Renju Unit (E11), skond ir-Regolament Nru. 83 taħt in-numru ta’ approvazzjoni 052439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 83 bis-serje ta’ emendi 05 imdaħħla u jissodisfaw il-limiti għat-test tat-Tip I imniżżel fir-Ringiela A (2000) tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

Approvazzjoni B (Ringiela B) (17)

Vetturi approvati għal-livelli ta’ emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu bil-gass meħtieġa biex jgħaddi petrol (mingħajr ċomb) u jew petrol mingħajr ċomb jew LPG jew NG lejn il-magna.

Il-marka ta’ approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ vettura b’konformità mal-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament turi li t-tip ta’ vettura konċernata ġiet approvata fir-Renju Unit (E11), skond ir-Regolament Nru. 83 taħt in-numru ta’ approvazzjoni 052439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 83 bis-serje ta’ emendi 05 imdaħħla u jissodisfaw il-limiti għat-test tat-Tip I imniżżel fir-Ringiela B (2005) tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

Approvazzjoni Ċ (Ringiela A) (17)

Vetturi approvati għal-livelli ta’ emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu tal-gass meħtieġa biex il-fjuwil tad-diżil jgħaddi lejn il-magna.

Il-marka ta’ approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ vettura b’konformità mal-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament turi li t-tip ta’ vettura konċernata ġiet approvata fir-Renju Unit (E11), skond ir-Regolament Nru. 83 taħt in-numru ta’ approvazzjoni 052439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 83 bis-serje ta’ emendi 05 imdaħħla u jissodisfaw il-limiti għat-test tat-Tip I imniżżel fir-Ringiela A (2000) tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

Approvazzjoni Ċ (Ringiela B) (17)

Vetturi approvati għal-livelli ta’ emissjonijiet tat-tip ta’ sustanzi li jniġġsu tal-gass meħtieġa biex jgħaddi fjuwil tad-diżil lejn il-magna.

Il-marka ta’ approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ vettura b’konformità mal-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament turi li t-tip ta’ vettura konċernata ġiet approvata fir-Renju Unit (E11), skond ir-Regolament Nru. 83 taħt in-numru ta’ approvazzjoni 052439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 83 bis-serje ta’ emendi 05 imdaħħla u jissodisfaw il-limiti għat-test tat-Tip I imniżżel fir-Ringiela B (2005) tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

Approvazzjoni D (Ringiela A) (17)

Vetturi approvati għal-livelli ta’ emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass meħtieġa biex jgħaddi LPG jew NG lejn il-magna.

Il-marka ta’ approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ vettura b’konformità mal-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament turi li t-tip ta’ vettura konċernata ġiet approvata fir-Renju Unit (E11), skond ir-Regolament Nru. 83 taħt in-numru ta’ approvazzjoni 052439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 83 bis-serje ta’ emendi 05 imdaħħla u jissodisfaw il-limiti għat-test tat-Tip I imniżżel fir-Ringiela A (2000) tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

Approvazzjoni D, (Ringiela B) (17)

Vetturi approvati għal-livelli ta’ emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass meħtieġa biex jgħaddi LPG jew NG lejn il-magna.

Il-marka ta’ approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ vettura b’konformità mal-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament turi li t-tip ta’ vettura konċernata ġiet approvata fir-Renju Unit (E11), skond ir-Regolament Nru. 83 taħt in-numru ta’ approvazzjoni 052439. Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 83 bis-serje ta’ emendi 05 imdaħħla u jissodisfaw il-limiti għat-test tat-Tip I imniżżel fir-Ringiela B (2005) tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

ANNESS 4

TEST TAT-TIP I

(Jiġu verifikati l-emissjonijiet ta’ l-egżost wara startjatura kiesħa)

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness jiddeskrivi l-proċedura għat-test tat-Tip I imfissra fil-paragrafu 5.3.1. ta’ dan ir-Regolament. Meta l-fjuwil ta’ referenza li jrid jintuża' huwa LPG jew NG, id-dispożizzjonijiet ta’ l-Anness 12 għandhom japplikaw ukoll. Meta l-vettura hi mgħammra b’sistema li tirriġenera perjodikament kif imfisser fil-paragrafu 2.20., għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ l-Anness 13.

2.   ĊIKLU TAT-TĦADDIM FUQ ID-DAJNAMOMETRU TAX-XAŻI

2.1.   Deskrizzjoni taċ-ċiklu

Iċ-ċiklu tat-tħaddim fuq id-dajnamometru tax-xażi għandu jkun dak indikat fl-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness.

2.2.   Kundizzjonijiet ġenerali biex isir iċ-ċiklu

Għandhom isiru ċikli li jittestjaw preliminari jekk ikun hemm bżonn biex ikun determinat kif inhu l-aħjar mod biex jingħafsu l-pedali tal-gass u tal-brejk sabiex jintlaħaq ċiklu li joqrob lejn iċ-ċiklu teoretiku fi ħdan il-limiti preskritti.

2.3.   L-użu tal-gerboks

2.3.1.   Jekk il-veloċità massima li tista’ tintlaħaq fuq l-ewwel ger hi inqas minn 15 km/h, għandhom jintużaw it-tieni, it-tielet u r-raba’ ger għaċ-ċiklu urban (L-Ewwel Parti) u t-tieni, it-tielet, ir-raba’ u l-ħames ger għaċ-ċiklu extra urban (It-Tieni Parti). It-tieni, it-tielet u r-raba’ ger jistgħu jintużaw ukoll għaċ-ċiklu urban (L-Ewwel Parti) u t-tieni, it-tielet, ir-raba’ u l-ħames ger għaċ-ċiklu extra urban (It-Tieni Parti) meta l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant jirrakkomandaw li tiġi startjata fuq it-tieni ger meta tkun fuq art ċatta, jew meta l-ewwel ger tagħha jkun imfisser fihom bħala ger riservat għal sewqan fil-kampanja, sewqan bil-mod jew irmonkar.

Vetturi li ma jilħqux il-valuri ta' l-aċċelerazzjoni u l-veloċità massima meħtieġa fiċ-ċiklu tat-tħaddim għandhom jiġu mħaddma bil-pedala tal-gass magħfusa kollha sakemm jerġgħu jilħqu għal darb'oħra l-kurva meħtieġa tat-tħaddim. Id-devjazzjonijiet miċ-ċiklu tat-tħaddim għandhom jitniżżlu fir-rapport tat-test.

2.3.2.   Vetturi mgħammra b’gerboksis li jaqilbu b’mod semi-awtomatiku għandhom ikunu ttestjati billi jintużaw il-gerijiet li normalment jintużaw għas-sewqan, il-qlib tal-ger jintuża' skond l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant.

2.3.3.   Vetturi mgħammra b’gerboksis li jaqilbu b’mod awtomatiku għandhom ikunu ttestjati meta jkunu fuq l-ogħla ger (“Sewqan”). Il-gass għandu jintuża’ b’tali mod sabiex tinkiseb l-iktar aċċelerazzjoni kostanti possibbli, li tagħti lok lill-gerijiet differenti biex jintużaw fl-ordni normali. Barra minn hekk, il-punti fejn jinbidlu l-gerijiet li jidhru fl-Appendiċi 1 għal dan l-anness m’għandhomx japplikaw, l-aċċelerazzjoni għandha tibqa’ sejra waqt il-perjodu rappreżentat b’linja dritta li tgħaqqad it-tarf ta’ kull perjodu meta mhux fuq ger mal-bidu tal-perjodu li jmiss b’veloċità kostanti. Għandhom japplikaw it-tolleranzi mogħtija fil-paragrafu 2.4. hawn taħt.

2.3.4.   Vetturi mgħammra b’ger addizzjonali li jnaqqas awtomatikament is-saħħa tal-magna li jista’ jħaddem ix-xufier għandha tiġi ttestjata meta dan il-ger ma jkunx qed jintuża’ għaċ-ċiklu urban (L-Ewwel Parti) u meta l-ger addizzjonali li jnaqqas awtomatikament is-saħħa tal-magna jkun qed jintuża’ għaċ-ċiklu extra urban (It-Tieni Parti).

2.3.5.   Fuq talba tal-fabbrikant, għal tip ta’ vettura fejn il-veloċità tal-magna meta mhix fuq ger hi ogħla mill-veloċità tal-magna li jkun hemm waqt l-operazzjonijiet 5, 12 u 24 taċ-ċiklu urban elementari (L-Ewwel Parti), il-klaċċ jista’ ma jintużax waqt l-operazzjoni ta’ qabel.

2.4.   Tolleranzi

2.4.1.   Għandha tingħata tolleranza ta’ ± 2 km/h bejn il-veloċità indikata u l-veloċità teoretika waqt l-aċċelerazzjoni, waqt il-veloċità kostanti, u waqt it-tnaqqis fl-aċċelerazzjoni meta jintużaw il-brejkijiet tal-vettura. Jekk il-vettura ma tibqax taċċelera aktar malajr mingħajr ma jintużaw il-brejkijiet, id-dispożizzjonijiet biss tal-paragrafu 6.5.3. t’hawn taħt għandhom japplikaw. Tolleranzi tal-veloċità akbar minn dawk preskritti għandhom jiġu aċċettati waqt il-bidliet tal-fażijiet dejjem jekk it-tolleranzi qatt ma jinqabżu għal aktar minn 0,5 s waqt xi okkażjoni waħda.

2.4.2.   It-tolleranzi tal-ħin għandhom ikunu ± 1,0 s. It-tolleranzi t’hawn fuq għandhom japplikaw ugwalment fil-bidu u fl-aħħar ta’ kull perjodu ta’ bdil ta’ gerijiet (18) għaċ-ċiklu urban (L-Ewwel Parti) u għall-operazzjonijiet Nri. 3, 5 u 7 taċ-ċiklu extra urban (It-Tieni Parti).

2.4.3.   It-tolleranzi tal-veloċità u l-ħin għandhom jiġu mħallta kif indikat fl-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness.

3.   IL-VETTURA U L-FJUWIL

3.1.   Il-vettura tat-test

3.1.1.   Il-vettura għandha tiġi preżentata f’kundizzjoni li taħdem tajjeb. Għandu jkun sarilha t-tħaddim tal-bidu u tkun misjuqa għal ta' l-inqas 3 000 km qabel it-test.

3.1.2.   Il-mekkaniżmu ta’ l-egżost m’għandux juri l-ebda tnixxija li tista’ twassal għal tnaqqis fil-kwantità tal-gass miġbura, liema kwantità għandha tkun dik li toħroġ mill-magna.

3.1.3.   Is-sħuħija tas-sistema li jidħol minnha għandha tkun iċċekkjata biex ikun żgurat li l-karburazzjoni mhix affettwata minn dħul ta' l-arja mhux intenzjonat.

3.1.4.   Is-settings tal-magna u tal-kontrolli tal-vettura għandhom ikunu dawk preskritti mill-fabbrikant. Dan ir-rekwiżit, japplika wkoll, b’mod partikolari, għas-settings meta ma tkunx fuq ger (il-veloċità tat-tidwir u l-kontenut tal-monossidu karboniku tal-gassijiet ta’ l-egżost), għall-mekkaniżmu li jistartjaha kiesħa u għas-sistema li tnaddaf il-gass ta’ l-egżost.

3.1.5.   Il-vettura li trid tiġi ttestjata, jew vettura ekwivalenti, għandha tkun mgħammra, jekk hemm bżonn, b’mekkaniżmu li jagħti lok biex ikunu jistgħu jitkejlu l-parametri karatteristiċi meħtieġa għas-setting tad-dajnamometru tax-xażi, bi qbil mal-paragrafu 4.1.1. ta' dan l-anness.

3.1.6.   Is-servizz tekniku responsabbli għat-testijiet jista’ jivverifika li kif taħdem il-vettura huwa konformi ma’ dak dikjarat mill-fabbrikant, li tista’ tintuża’ għal sewqan normali u, aktar minn hekk, li hi kapaċi tistartja meta kiesħa u meta sħuna.

3.2.   Il-fjuwil

Meta vettura tiġi ttestjata mal-valuri tal-limiti ta’ emissjonijiet mogħtija f’ringiela A tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament, il-fjuwil ta’ referenza xieraq irid jikkonforma ma’ l-ispeċifikazzjonijiet mogħtija fil-paragrafu 1. ta' Anness 10 jew, fil-każ ta' fjuwils ta' referenza bil-gass, jew il-paragrafu 1.1.1. jew il-paragrafu 1.2. ta' l-Anness 10a.

Meta vettura tiġi ttestjata mal-valuri tal-limitu ta’ emissjonijiet mogħtija f’ringiela B tat-tabella fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament, il-fjuwil ta’ referenza xieraq għandu jikkonforma ma’ l-ispeċifikazzjonijiet mogħtija fil-paragrafu 2. ta’ l-Anness 10 jew, fil-każ ta’ fjuwils ta’ referenza tal-gass, jew il-paragrafu 1.1.2. jew il-paragrafu 1.2. ta' l-Anness 10a.

3.2.1.   Vetturi li jistgħu jieħdu jew fjuwil tal-petrol jew LPG jew NG għandhom ikunu ttestjati skond l-Anness 12 bil-fjuwil(s) ta' referenza xierqa kif imfissra fl-Anness 10a.

4.   APPARAT TAT-TEST

4.1.   Id-dajnamometru tax-xażi

4.1.1.   Id-dajnamometru għandu jkun kapaċi jissimula t-tagħbija fit-triq fi ħdan waħda mill-klassifikazzjonijiet li ġejjin:

| — | dajnamometru b’kurva fissa tat-tagħbija, jiġifieri dajnamometru li l-karatteristiċi fiżiċi tiegħu jagħtu forma ta’ kurva fissa tat-tagħbija, |
| --- | --- |

—

dajnamometru b’kurva fissa tat-tagħbija, jiġifieri dajnamometru li l-karatteristiċi fiżiċi tiegħu jagħtu forma ta’ kurva fissa tat-tagħbija,

| — | dajnamometru bil-kurva aġġustabbli tat-tagħbija, jiġifieri dajnamometru b’talanqas żewġ parametri tat-tagħbija fit-triq li jistgħu jiġu aġġustati biex jagħtu forma lill-kurva tat-tagħbija. |
| --- | --- |

—

dajnamometru bil-kurva aġġustabbli tat-tagħbija, jiġifieri dajnamometru b’talanqas żewġ parametri tat-tagħbija fit-triq li jistgħu jiġu aġġustati biex jagħtu forma lill-kurva tat-tagħbija.

4.1.2.   Is-setting tad-dajnamometru m'għandux ikun affetwat mill-intervall tal-ħin. M’għandux jagħmel vibrazzjonijiet li jkunu jidhru lill-vettura u jkollhom tendenza li jxekklu l-operazzjonijiet normali tal-vettura.

4.1.3.   Għandu jkun mgħammar b’mezz biex jissimula l-inerzja u t-tagħbija. Dawn is-simulaturi huma mqabbda mar-roller ta’ quddiem fil-każ ta’ dajnamometru b’żewġ rollers.

4.1.4.   Preċiżjoni

4.1.4.1.   Għandu jkun possibbli li t-tagħbija indikata tiġi mkejla u tinqara bi preċiżjoni ta’ ± 5 fil-mija.

4.1.4.2.   Fil-każ ta’ dajnamometru b’kurva fissa tat-tagħbija, il-preċiżjoni tas-setting tat-tagħbija fi 80 km/h għandha tkun ± 5 fil-mija. Fil-każ ta’ dajnamometru b’kurva aġġustabbli tat-tagħbija, il-preċiżjoni tat-tqabbil tat-tagħbija tad-dajnamometru mat-tagħbija tat-triq għandha tkun ± 5 fil-mija f’120, 100, 80, 60, u 40 km/h u 10 fil-mija f’20 km/h. Taħt dan, l-assorbiment tad-dajnamometru għandu jkun pożittiv.

4.1.4.3.   L-inerzja totali tal-partijiet li jduru (inkluż l-inerzja simulata fejn tapplika) għandhom ikunu magħrufa u għandhom ikunu fi ħdan ± 20 kg tal-klassi ta’ l-inerzja għat-test.

4.1.4.4.   Il-veloċità tal-vettura għandha titkejjel bil-veloċità tad-dawrien tar-roller (ir-roller ta’ quddiem fil-każ ta’ dajnamometru b’żewġ rollers. Għandha titkejjel bi preċiżjoni ta’ ± 1 km/h f’veloċitajiet ‘il fuq minn 10 km/h.

4.1.4.5.   Id-distanza li tkun kopriet fil-verità l-vettura għandha titkejjel mill-moviment tad-dawrien tar-roller (ir-roller ta’ quddiem fil-każ ta’ dajnamometru b’żewġ rollers).

4.1.5.   Setting tat-tagħbija u ta’ l-inerzja

4.1.5.1.   Dajnamometru b’kurva fissa tat-tagħbija: is-simulatur tat-tagħbija għandu jkun aġġustat biex jassorbi s-saħħa li tagħfas fuq ir-roti b'veloċità stabbli ta' 80 km/h u s-saħħa assorbita f'50 km/h għandha tkun innotata. Il-mezz li bih tkun magħrufa din it-tagħbija u ssettjata hu deskritt fl-Appendiċi 3 ta’ dan l-anness.

4.1.5.2.   Dajnamometru b’kurva aġġustabbli: is-simulatur tat-tagħbija għandu jkun aġġustat biex jassorbi s-saħħa eżerċitata fuq ir-roti b’veloċitajiet stabbli ta’ 120, 100, 80, 60 u 40 u 20 km/h. Il-mezz li bih jiġu determinati u ssettjati dawn it-tagħbijiet hu deskritt fl-Appendiċi 3 ta’ dan l-anness.

4.1.5.3.   L-inerzja

Id-dajnamometri b’simulazzjoni ta’ l-inerzja elettrika għandhom jintwerew li huma ekwivalenti għas-sistemi ta’ inerzja mekkanika. Il-mezz li bih tiġi stabbilita l-ekwivalenza hu deskritt fl-Appendiċi 4 ta' dan l-anness.

4.2.   Sistema kampjunarja tal-gass ta’ l-egżost

4.2.1.   Is-sistema kampjunarja tal-gass ta’ l-egżost għandha tkun tista’ tkejjel il-kwantitajiet proprja tas-sustanzi li jniġġsu li joħorġu fil-gassijiet ta’ l-egżost li jridu jitkejlu. Is-sistema li għandha tintuża’ hija s-sistema kampjunarja tal-volum kostanti (CVS). Din teħtieġ li l-egżost tal-vettura jkun kontinwament imħallat b’mod mhux konċentrat ma’ l-arja ambjentali f’kundizzjonijiet ikkontrollati. Fil-kunċett kampjunarju tal-volum kostanti biex jitkejjel il-piż ta’ l-emissjonijiet, għandhom jintlaħqu żewġ kundizzjonijiet, il-volum totali tat-taħlita ta’ l-egżost u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni għandu jitkejjel u għandu jinġabar kontinwament kampjun proporzjonali tal-volum għall-analiżi. Il-kwantitajiet tas-sustanzi li jniġġsu jinstabu mill-konċentrazzjonijiet tal-kampjun, imsewwija għall-kontenut tas-sustanza li tniġġes ta' l-arja ambjentali u tal-fluss totali waqt il-perjodu tat-test.

Il-livell ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes tal-partikuli separati jinstab billi jintużaw filters adattati biex jiġbru l-partikuli separati minn parti proporzjonali tal-fluss waqt it-test kollu u tiġi determinata l-kwantità tiegħu b'mod li jkejjel il-piż skond il-paragrafu 4.3.1.1.

4.2.2.   Il-fluss mis-sistema għandu jkun biżżejjed biex ineħħi l-kondensazzjoni ta’ l-ilma fil-kundizzjonijiet kollha li jista’ jkun hemm waqt test, kif imfissra fl-Appendiċi 5 ta’ dan l-anness.

4.2.3.   Appendiċi 5 jagħti eżempji ta’ tliet tipi ta’ sistemi kampjunarji tal-volum kostanti li jissodisfaw ir-rekwiżiti ta' dan l-anness.

4.2.4.   It-taħlita tal-gass u l-arja għandha tkun uniformi f'punt S2 tas-sonda kampjunarja.

4.2.5.   Is-sonda għandha tiġbed kampjun veru tal-gassijiet ta’ l-egżost li jkunu tilfu fil-konċentrazzjoni.

4.2.6.   Is-sistema m’għandhiex tnixxi gass. Id-disinn u l-materjal għandu jkun tali li s-sistema ma tinfluwenzax il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes fil-gass ta' l-egżost li tilef mill-konċentrazzjoni tiegħu. Jew xi komponent (dak li jibdel is-sħana, il-blower, eċċ.) jibdel il-konċentrazzjoni ta’ xi sustanza li tniġġes tal-gass fil-gass li tilef mill-konċentrazzjoni tiegħu, it-teħid ta’ kampjun għal dak is-sustanza li tniġġes għandu jsir qabel dak il-komponent jekk il-problema ma tistax tissewwa.

4.2.7.   Jekk il-vettura li qed tiġi ttestjata hi mgħammra b’pajp ta’ l-egżost magħmul minn diversi fergħat, it-tubi li jgħaqqdu għandhom ikunu kkonnettjati qrib kemm jista’ jkun tal-vettura mingħajr ma jaffettwaw ħażin it-tħaddim tiegħu.

4.2.8.   Varjazzjonijiet statiċi tal-pressjoni fl-egżost tal-vettura għandhom jibqgħu fi ħdan ± 1,25 kPa tal-varjazzjonijiet tal-pressjoni statiċi mkejla waqt iċ-ċiklu tas-sewqan tad-dajnamometru u bl-ebda konnessjoni ma’ l-egżost. Jintużaw sistemi kampjunarji li kapaċi jżommu l-pressjoni statika sa mhux aktar minn ± 0,25 kPa jekk talba bil-miktub mill-fabbrikant lill-amminstrazzjoni li tagħti l-approvazzjoni ssaħħaħ il-bżonn għat-tolleranza eqreb. Il-pressjoni fuq wara għandha titkejjel fil-pajp ta' l-egżost qrib kemm jista' jkun tat-tarf tiegħu jew f'estensjoni li jkollha l-istess dijametru.

4.2.9.   Il-valvs differenti użati biex jiddirezzjonaw il-gassijiet ta' l-egżost għandhom ikunu tat-tip li jistgħu jiġu aġġustati malajr, jaġixxu malajr.

4.2.10.   Il-kampjuni tal-gass jinġabru f’basktijiet kampjunarji li jifilħu biżżejjed. Dawn il-basktijiet għandhom ikunu magħmula minn materjal li ma jbiddilx is-sustanza li tniġġes tal-gass b'aktar minn ± 2 fil-mija wara li jkun maħżun għal 20 minuta.

4.3.   Tagħmir li janalizza

4.3.1.   Dispożizzjonijiet

4.3.1.1.   Is-sustanza li tniġġes tal-gassijiet għandu jkun analizzati permezz ta’ l-istrumenti li ġejjin:

Analiżi tal-monossidu karboniku (CO) u tad-dijossidu karboniku (CO2
  ):

L-analizzaturi għandhom ikunu tat-tip li ma jinfirxux u jassorbu l-infra aħmar.

Analiżi ta’ l-idrokarbons (HC) — magni li jixegħlu bl-ispark:

L-analizzatur għandu jkun tat-tip tal-jonizzazzjoni tal-fjamma (FID) ikkalibrat bil-gass tal-propan imfisser b’mod ekwivalenti għall-atomi tal-karbonju (C1).

Analiżi ta’ l-idrokarbons (HC) — magni li jaħdmu bil-kompressjoni:

l-analizzatur għandu jkun tat-tip tal-jonizzazzjoni tal-fjamma bid-ditekter, il-valvs, ix-xogħol tal-pajpijiet, eċċ., imsaħħna għal 463 K (190 °C) ± 10 K (HFID). Għandu jkun ikkalibrat bil-gass propan imfisser b’mod ekwivalenti għall-atomi tal-karbonju (C1).

Analiżi ta’ l-ossidu nitroġeniku (NOx):

L-analizzatur għandu jkun jew tat-tip li jitfa d-dawl waqt reazzjoni kimika (CLA) jew li ma jxerridx l-assorbiment tar-riżonanza ultravjola (NDUVR), it-tnejn b’converter NOx-NO.

Partikuli separati — Għarfien tal-kejl tal-piż tal-partikuli separati miġbura:

Dawn il-partikuli separati għandhom f’kull każ jinġabru permezz ta’ filters imwaħħla f’serje fil-fluss tal-kampjun tal-gass. L-ammont ta’ partikuli separati miġbura minn kull par ta’ filters għandu jkun kif ġej:

Formula → Formula

fejn:

| Vep | = | il-fluss mill-filters; |
| --- | --- | --- |
| Vmix | = | il-fluss mill-mina; |
| M | = | il-piż tal-partikuli separati (g/km); |
| Mlimit | = | il-piż li jillimita tal-partikuli separati (l-piż li jillimita f'forza, g/km); |
| m | = | il-piż tal-partikuli separati miġbura permezz tal-filters (g); |
| d | = | id-distanza li tikkorrispondi għaċ-ċiklu tat-tħaddim km). |

Vep

=

il-fluss mill-filters;

Vmix

=

il-fluss mill-mina;

M

=

il-piż tal-partikuli separati (g/km);

Mlimit

=

il-piż li jillimita tal-partikuli separati (l-piż li jillimita f'forza, g/km);

m

=

il-piż tal-partikuli separati miġbura permezz tal-filters (g);

d

=

id-distanza li tikkorrispondi għaċ-ċiklu tat-tħaddim km).

Ir-rata tal-kampjun tal-partikuli separati (Vep/Vmix) għandha tiġi aġġustata sabiex għal M = Mlimit, 1 ≤ m ≤ 5 mg (meta jintużaw filters b’dijametru ta’ 47 mm).

Il-wiċċ tal-filter għandu jkun magħmul minn materjal li ma jixxarrabx malajr u li ma jagħmilx reazzjoni lejn il-komponenti tal-gass ta' l-egżost (filters tal-fajber tal-ħġieġ miksija bil-florokarbon jew ekwivalenti).

4.3.1.2.   Preċiżjoni

L-analizzaturi għandu jkollhom medda ta’ kejl li tkun kompatibbli mal-preċiżjoni meħtieġa biex jitkejlu l-konċentrazzjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu fil-kampjun tal-gass ta’ l-egżost.

L-iżball fil-kejl m’għandux jeċċedi ± 2 fil-mija (żball intrinsiku ta’ l-analizzatur) mingħajr ma jitqies il-valur proprja għall-gassijiet tal-kalibrar.

Għall-konċentrazzjonijiet ta’ inqas minn 100 ppm l-iżball tal-kejl m’għandux jeċċedi ± 2 ppm.

Il-kampjun ta’ l-arja ambjentali għandu jitkejjel fuq l-istess analizzatur b’medda adattata.

Il-miżien tal-mikrogrammi użat biex ikun magħruf il-piż tal-filters kollha għandu jkun preċiż 5 μg (devjazzjoni standard) u kapaċi jaqra 1 μg.

4.3.1.3.   Ice-trap

L-ebda mekkaniżmu li jnixxef il-gass m’għandu jintuża’ qabel l-analizzaturi sakemm ma jkunx magħruf li ma jħallix effett fuq il-kontenut tas-sustanza li tniġġes tal-kurrent tal-gass.

4.3.2.   Rekwiżiti partikolari għall-magni li jaħdmu bil-kompressjoni

Għandha tintuża’ linja ta’ kampjun imsaħħan għal analiżi kontinwa HC bid-ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma (HFID), inkluż ir-rikorder (R). Il-konċentrazzjoni medja ta’ l-idrokarbons mkejla għandha tkun determinata permezz ta’ integrazzjoni. Matul it-test, it-temperatura tal-linja tal-kampjun imsaħħan għandha tinżamm f'463 K (190 °C) ± 10 K. Il-linja tal-kampjun imsaħħan għandu jkun fiha filter imsaħħan (FH) 99 fil-mija effiċjenti b’partikuli ≥ 0,3 μm, biex jiġbed xi partikuli solidi mill-fluss kontinwu tal-gass meħtieġa għall-analiżi.

Il-ħin tar-rispons tas-sistema kampjunarja (mis-sonda għad-daħla ta’ l-analizzatur) m'għandux ikun aktar minn erba' sekondi.

L-HFID għandu jintuża’ b'sistema ta’ fluss kostanti (skambjatur tas-sħana) biex ikun żgurat li l-kampjun hu rappreżentattiv, sakemm ma jsirx kumpens biex ikun varjat il-fluss CFV jew CFO.

L-unità kampjunarja tal-partikuli separati għandha tkun magħmula minn mina li titlef fil-konċentrazzjoni, sonda kampjunarja, unità bil-filter, pompa bi fluss parzjali, u regolaturi li jirregolaw ir-rata tal-fluss u unitajiet li jkejlu. Il-fluss parzjali kampjunarju tal-partikuli separati jinġibed permezz ta' żewġ filters imwaħħlin f'serje. Is-sonda kampjunjarja għat-test tal-fluss tal-gass għall-partikuli separati għandha tkun irranġata b’tali mod fil-pajp li jitlef fil-konċentrazzjoni li jista’ jittieħed kampjun rappreżentattiv tal-fluss tal-gass mit-taħlita uniformi ta’ l-arja/egżost u taħlita tat-temperatura ta’ l-arja/tal-gass ta’ l-egżost ta’ 325 K (52 °C) ma tinqabiżx immedjatament qabel il-filter tal-partikuli separati. It-temperatura tal-fluss tal-gass fil-miter tal-fluss m’għandhiex titla’ jew tinżel b’aktar minn ± 3 K, u lanqas m’għandha r-rata tal-piż tal-fluss titla’ jew tinżel b’aktar minn ± 5 fil-mija. Jekk il-volum tal-fluss jinbidel b'mod mhux aċċettabbli minħabba li l-filter jitgħabba żżejjed, it-test għandu jitwaqqaf. Meta jiġi mtenni, ir-rata tal-fluss għandha titnaqqas u/jew jintuża’ filter akbar. Il-filters għandhom jitneħħew miċ-ċejmber mhux aktar kmieni minn siegħa qabel ma jibda t-test.

Il-filters tal-partikuli neċessarji għandhom jiġu kkundizzjonati (fir-rigward tat-temperatura u ta' l-umdità) f'dixx miftuħ li ġie protett biex ma jidħolx trab fih għal talanqas 8 sigħat u mhux aktar minn 56 siegħa qabel it-test f'ċejmber bl-arja kundizzjonata. Wara dan l-ikkundizzjonar il-filters mhux kontaminati jintiżnu u jinħażnu sakemm jintużaw. Jekk il-filters ma jintużawx fi żmien siegħa minn meta jitneħħew miċ-ċejmber għandhom jerġgħu jintiżnu.

Il-limitu ta’ siegħa jista’ jinbidel b’limitu ta’ tmien sigħat jekk tintlaħaq waħda jew iż-żewġ kundizzjonijiet li ġejjin;

filter stabbilizzat jitqiegħed u jinżamm ġo kontenitur tal-filter issiġġillat bit-truf imqabbda, jew;

filter stabbilizzat jitqiegħed ġo kontenitur tal-filter issiġġillat li mbagħad jitqiegħed immedjatament ġo linja tal-kampjun li minnu m’hemm l-ebda fluss.

4.3.3.   Kalibrar

Kull analizzatur għandu jkun kalibrat kemm ikun hemm bżonn u fi kwalunkwe każ fix-xahar qabel it-testjar ta’ l-approvazzjoni tat-tip u talanqas darba kull sitt xhur biex tkun ivverifikata l-konformità tal-produzzjoni.

Il-metodu ta’ kalibrar li jrid jintuża’ hu deskritt fl-Appendiċi 6 ta’ dan l-anness għall-analizzaturi msemmija fil-paragrafu 4.3.1. t’hawn fuq.

4.4.   Kejl tal-volum

4.4.1.   Il-metodu li jkejjel il-volum totali ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni imdaħħal f’dak li jieħu kampjuni tal-volum kostanti għandu jkun tali li l-kejl ikun preċiż għal ± 2 fil-mija.

4.4.2.   Kalibrar ta’ dak li jieħu l-kampjuni tal-volum kostanti

Il-mekkaniżmu li jkejjel il-volum tas-sistema kampjunarja tal-volum kostanti għandu jkun kalibrat permezz ta’ metodu li hu biżżejjed biex jiżgura l-preċiżjoni preskritta u bi frekwenza biżżejjed biex iżomm dik il-preċiżjoni.

Eżempju tal-proċedura ta’ kalibrar li tagħti l-preċiżjoni meħtieġa jinsab fl-Appendiċi 6 ta' dan l-anness. Il-metodu għandu juża’ mekkaniżmu li jkejjel il-fluss li jkun dinamiku u adattat għar-rata għolja tal-fluss li hemm fit-testjar ta’ dak li jieħu l-kampjuni tal-volum kostanti. Il-mekkaniżmu għandu jkollu preċiżjoni ċertifikata marbuta ma’ standard nazzjonali jew internazzjonali approvat.

4.5.   Gassijiet

4.5.1.   Gassijiet puri

Il-gassijiet puri li ġejjin għandhom ikunu disponibbli, jekk jista’ jkun, għall-kalibrar u l-operazzjoni:

| — | nitroġenu purifikat: (purezza: ± 1 ppm C, ± 1 ppm CO, ± 400 ppm CO2, ± 0,1 ppm NO); |
| --- | --- |

—

nitroġenu purifikat: (purezza: ± 1 ppm C, ± 1 ppm CO, ± 400 ppm CO2, ± 0,1 ppm NO);

| — | arja sintetika purifikata: (purezza: ± 1 ppm C, ± 1 ppm CO, ± 400 ppm CO2, ± 0,1 ppm NO); il-kontenut ta’ l-ossiġnu bejn 18 u 21 fil-mija tal-volum; |
| --- | --- |

—

arja sintetika purifikata: (purezza: ± 1 ppm C, ± 1 ppm CO, ± 400 ppm CO2, ± 0,1 ppm NO); il-kontenut ta’ l-ossiġnu bejn 18 u 21 fil-mija tal-volum;

| — | ossiġnu purifikat: (purezza > 99.5 fil-mija tal-vol. O2); |
| --- | --- |

—

ossiġnu purifikat: (purezza > 99.5 fil-mija tal-vol. O2);

| — | idroġenu purifikat (u taħlita li fiha l-ħiljum): (purezza ± 1 ppm C, ± 400 ppm CO2). |
| --- | --- |

—

idroġenu purifikat (u taħlita li fiha l-ħiljum): (purezza ± 1 ppm C, ± 400 ppm CO2).

| — | monossidu karboniku: (purezza minima 99,5 fil-mija) |
| --- | --- |

—

monossidu karboniku: (purezza minima 99,5 fil-mija)

| — | propan: (purezza minima 99,5 fil-mija). |
| --- | --- |

—

propan: (purezza minima 99,5 fil-mija).

4.5.2.   Kalibrar u gassijiet span

Taħlitiet ta’ gassijiet li għandhom il-kompożizzjonijiet kimiċi li ġejjin għandhom ikunu disponibbli:

| — | C8H8 u arja sintetika purifikata (ara l-paragrafu 4.5.1. ta’ dan l-anness); |
| --- | --- |

—

C8H8 u arja sintetika purifikata (ara l-paragrafu 4.5.1. ta’ dan l-anness);

| — | CO u nitroġenu purifikat; |
| --- | --- |

—

CO u nitroġenu purifikat;

| — | CO2 u nitroġenu purifikat; |
| --- | --- |

—

CO2 u nitroġenu purifikat;

| — | NO u nitroġenu purifikat. (L-ammont ta’ NO2 li hemm f’dan il-gass tal-kalibrar m’għandux jaqbeż 5 fil-mija tal-kontenut NO.) |
| --- | --- |

—

NO u nitroġenu purifikat. (L-ammont ta’ NO2 li hemm f’dan il-gass tal-kalibrar m’għandux jaqbeż 5 fil-mija tal-kontenut NO.)

Il-konċentrazzjoni proprja ta’ gass tal-kalibrar m’għandhiex tkun aktar minn ± 2 fil-mija tal-figura msemmija.

Il-konċentrazzjonijiet speċifikati fl-Appendiċi 6 ta’ dan l-anness jistgħu jinkisbu wkoll permezz ta’ dak li jiddividi l-gass, billi jitlef fil-konċentrazzjoni permezz ta' N2 purifikat jew permezz ta' arja sintetika purifikata. Il-preċiżjoni tal-mekkaniżmu li jħallat għandha tkun tali li l-konċentrazzjonijiet tal-gassijiet tal-kalibrar li tilfu fil-konċentrazzjoni jistgħu jiġu determinati sa mhux aktar minn ± 2 fil-mija.

4.6.   Tagħmir ieħor

4.6.1.   Temperaturi

It-temperaturi indikati fl-Appendiċi 8 għandhom jiġu mkejla bi preċiżjoni ta' ± 1,5 K.

4.6.2.   Il-pressjoni

Il-pressjoni atmosferika għandha tkun tista’ titkejjel sa mhux aktar minn ± 0,1 kPa.

4.6.3.   Umdità assoluta

L-umdità assoluta (H) għandha tkun tista’ titkejjel sa mhux aktar minn ± 5 fil-mija.

Is-sistema kampjunarja tal-gass ta’ l-egżost għandha tkun ivverifikata permezz tal-metodu deskritt fil-paragrafu 3. ta’ l-Appendiċi 7 ta’ dan l-anness.

Id-devjazzjoni massima permessibbli bejn il-kwantità ta’ gass imdaħħla u l-kwantità ta’ gass imkejla hi 5 fil-mija.

5.   PREPARAZZJONI TAT-TEST

5.1.   Aġġustament tas-simulaturi ta’ l-inerzja għall-inerzji li jinbidlu tal-vettura

Simulatur ta’ l-inerzja għandu jintuża’ li jagħti lok għall-inerzja totali tal-piżijiet li jduru biex jinkisbu b'mod proporzjonali mal-piż ta' referenza fi ħdan dawn il-limiti li ġejjin:

| Piż ta’ referenza tal-vettura RW (kg) | Inerzja ekwivalenti I (kg) |
| --- | --- |
| RW ≤ 480 | 455 |
| 480 < RW ≤ 540 | 510 |
| 540 < RW ≤ 595 | 570 |
| 595 < RW ≤ 650 | 625 |
| 650 < RW ≤ 710 | 680 |
| 710 < RW ≤ 765 | 740 |
| 765 < RW ≤ 850 | 800 |
| 850 < RW ≤ 965 | 910 |
| 965 < RW ≤ 1 080 | 1 020 |
| 1 080 < RW ≤ 1 190 | 1 130 |
| 1 190 < RW ≤ 1 305 | 1 250 |
| 1 305 < RW ≤ 1 420 | 1 360 |
| 1 420 < RW ≤ 1 530 | 1 470 |
| 1 530 < RW ≤ 1 640 | 1 590 |
| 1 640 < RW ≤ 1 760 | 1 700 |
| 1 760 < RW ≤ 1 870 | 1 810 |
| 1 870 < RW ≤ 1 980 | 1 930 |
| 1 980 < RW ≤ 2 100 | 2 040 |
| 2 100 < RW ≤ 2 210 | 2 150 |
| 2 210 < RW ≤ 2 380 | 2 270 |
| 2 380 < RW ≤ 2 610 | 2 270 |
| 2 610 < RW | 2 270 |

Piż ta’ referenza tal-vettura RW (kg)

Inerzja ekwivalenti I (kg)

RW ≤ 480

455

480 < RW ≤ 540

510

540 < RW ≤ 595

570

595 < RW ≤ 650

625

650 < RW ≤ 710

680

710 < RW ≤ 765

740

765 < RW ≤ 850

800

850 < RW ≤ 965

910

965 < RW ≤ 1 080

1 020

1 080 < RW ≤ 1 190

1 130

1 190 < RW ≤ 1 305

1 250

1 305 < RW ≤ 1 420

1 360

1 420 < RW ≤ 1 530

1 470

1 530 < RW ≤ 1 640

1 590

1 640 < RW ≤ 1 760

1 700

1 760 < RW ≤ 1 870

1 810

1 870 < RW ≤ 1 980

1 930

1 980 < RW ≤ 2 100

2 040

2 100 < RW ≤ 2 210

2 150

2 210 < RW ≤ 2 380

2 270

2 380 < RW ≤ 2 610

2 270

2 610 < RW

2 270

Jekk l-inerzja ekwivalenti korrispondenti ma tkunx hemm fuq id-dajnamometru, l-akbar valur li hu l-eqreb tal-piż ta' referenza tal-vettura se tintuża'.

5.2.   Setting tad-dajnamometru

Il-piż għandu jkun aġġustat skond il-metodi deskritti fil-paragrafu 4.1.5. t’hawn fuq.

Il-metodu użat u l-valuri miksuba (inerzja ekwivalenti — parametru ta’ aġġustament karatteristiku) għandhom ikunu mniżżla fir-rapport tat-test.

5.3.   Kundizzjonar tal-vettura

Għal vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni bl-iskop li jkejlu l-partikuli separati, mhux aktar minn 36 siegħa u talanqas 6 sigħat qabel it-testjar, għandu jintuża’ ċ-ċiklu tat-Tieni Parti deskritt fl-Appendiċi 1 ta' dan l-anness. Għandhom jinstaqu tliet ċikli konsekuttivi. Is-setting tad-dajnamometru għandu jkun indikat fil-paragrafi 5.1. u 5.2. t’hawn fuq.

Fuq talba tal-fabbrikant, vetturi mgħammra b’magni positive ignition jistgħu jiġu prekundizzjonati b’ċiklu tas-sewqan wieħed ta’ l-Ewwel Parti u tnejn tat-Tieni Parti.

Wara dan il-prekondizzjonar, speċifiku għall-magni li jaħdmu bil-kompressjoni, u qabel it-testjar, il-vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni u li jaħdmu b’mod pożittiv għandhom jinżammu f’kamra li fiha t-temperatura tibqa’ relattivament kostanti bejn 293 and 303 K (20 u 30 °C). Dan l-ikkundizzjonar għandu jsir għal talanqas sitt sigħat u jibqa’ sejjer sakemm it-temperatura taż-żejt tal-magna u tal-likwidu li jkessaħ, jekk hemm, ikunu sa mhux aktar minn ± 2 K tat-temperatura tal-kamra.

5.3.1.1.   Jekk ikun irid hekk il-fabbrikant, it-test għandu jsir mhux aktar tard minn 30 siegħa wara li l-vettura tkun tħaddmet fit-temperatura normali tagħha.

5.3.1.2.   Il-vetturi li għandhom magni positive ignition li jieħdu fjuwil jew LPG jew NG jew mgħammra b'tali mod li jistgħu jieħdu fjuwil kemm petrol kif ukoll LPG jew NG, bejn it-testijiet fuq l-ewwel fjuwil ta’ referenza tal-gass u t-tieni fjuwil ta’ referenza tal-gass, il-vettura għandha tkun prekondizzjonata qabel it-test fuq it-tieni fjuwil ta’ referenza. Dan il-prekondizzjonar isir fuq it-tieni fjuwil ta’ referenza billi tinstaq ċiklu ta’ prekondizzjonar magħmul minn wieħed ta’ l-Ewwel Parti (l-parti urbana) u darbtejn it-Tieni Parti (parti extra urbana) taċ-ċiklu tat-test deskritt fl-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness. Fuq talba tal-fabbrikant u bil-kunsens tas-servizz tekniku dan il-prekondizzjonar jista’ jiġi estiż. Is-setting tad-dajnamometru għandu jkun dak indikat fil-paragrafi 5.1. u 5.2. ta’ dan l-anness.

5.3.2.   Il-pressjonijiet tat-tajer għandhom ikunu l-istess bħal dawk speċifikati mill-fabbrikant u użati għat-test preliminari fit-test fit-triq biex jiġu aġġustati l-brejkijiet. Il-pressjoni tat-tajer tista’ tiżdied b’sa 50 fil-mija mis-setting irrikkmandat mill-fabbrikant fil-każ ta’ dajnamometru b’żewġ rollers. Il-pressjoni proprja li ntużat għandha titniżżel fir-rapport tat-test.

6.   PROĊEDURA GĦAT-TESTIJIET FUQ BANK

6.1.   Kundizzjonijiet speċjali biex isir iċ-ċiklu

6.1.1.   Waqt it-test, it-temperatura taċ-ċellula tat-test trid tkun bejn 293 K u 303 K (20° u 30° C). L-umdità assoluta (H) ta’ jew l-arja fiċ-ċellola tat-test jew l-arja li tidħol fil-magna għandha tkun tali li:

5,5 ≤ H ≤ 12,2 (g H2O/kg arja xotta)

6.1.2.   Il-vettura għandha tkun kważi orizzontali waqt it-test sabiex ikun evitat kull tqassim mhux normali tal-fjuwil.

6.1.3.   Għandu jintnefaħ kurrent ta’ arja b’veloċità varjabbli fuq il-vettura. Il-veloċità tal-blower għandha tkun tali, li fil-firxa tat-tħaddim ta’ 10 km/h sa ta’ l-inqas 50 km/h, il-veloċità lineari ta’ l-arja fl-iżbokk tal-blower tkun sa 5 km/h tal-veloċità korrispondenti tar-roller. L-għażla finali tal-blower għandu jkollha dawn il-karatteristiċi li ġejjin:

| — | Spazju: talanqas 0,2 m2; |
| --- | --- |

—

Spazju: talanqas 0,2 m2;

| — | L-għoli ta’ l-aktar baxxa tarf ‘il fuq mill-art: madwar 20 ċm; |
| --- | --- |

—

L-għoli ta’ l-aktar baxxa tarf ‘il fuq mill-art: madwar 20 ċm;

| — | Distanza mill-parti ta’ quddiem tal-vettura: madwar 30 ċm. |
| --- | --- |

—

Distanza mill-parti ta’ quddiem tal-vettura: madwar 30 ċm.

s alternattiva l-veloċità tal-blower għandha tkun iffissata f’veloċità ta’ l-arja talanqas 6 m/s (21,6 km/h).

Għall-vetturi speċjali (eż. vannijiet, dawk li jsuqu fl-imħarbat), l-għoli tal-fann li jkessaħ jista’ jkun ukoll modifikat fuq talba tal-fabbrikant.

6.1.4.   Waqt it-test il-veloċità hi rekordjata meta mqabbla mal-ħin jew tinġabar permezz ta’ sistema li tikseb id-dejta sabiex ikun jista’ jiġi evalwat kemm saru sew iċ-ċikli.

6.2.   Startjar tal-magna

6.2.1.   Il-magna għandha tiġi startjata permezz tal-mekkaniżmi provduti għal dan il-għan skond l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant, kif imdaħħla fil-manwal tas-sewqan tal-vetturi fil-produzzjoni.

6.2.2.   L-ewwel ċiklu jibda hekk kif tinbeda l-proċedura ta' l-istartjar tal-magna.

6.2.3.   F’każ li jintuża’ l-LPG jew l-NG bħala fjuwil il-magna tista’ tiġi startjata fuq petrol u taqleb għal-LPG jew l-NG wara perjodu ta’ żmien determinat minn qabel li ma jistax jiġi mibdul mix-xufier.

6.3.   Tħaddim mhux fuq ger

6.3.1.   Gerbox manwali jew semi-awtomatika, ara l-Appendiċi 1 għal dan l-anness, it-tabelli 1.2 u 1.3.

6.3.2.   Gerbox li tingrana b’mod awtomatiku

Wara l-ewwel tħaddim is-selector m’għandux jitħaddem f’xi ħin waqt it-test ħlief fil-każ speċifikat fil-paragrafu 6.4.3. t’hawn taħt jew jekk is-selector jista’ jattiva l-ger addizzjonali li jnaqqas awtomatikament is-saħħa tal-magna, jekk ikun hemm.

6.4.   L-aċċelerazzjonijiet

6.4.1.   L-aċċelerazzjonijiet għandhom isiru b’tali mod li r-rata ta’ aċċelerazzjoni tkun kostanti kemm jista’ jkun waqt l-operazzjoni kollha.

6.4.2.   Jekk l-aċċelerazzjoni ma tkunx tista’ ssir fil-ħin preskritt, il-ħin żejjed meħtieġ għandu jitnaqqas mill-ħin allokat biex jinbidel il-ger, jekk jista’ jkun, iżda inkella mill-perjodu ta’ veloċità stabbli sussegwenti.

6.4.3.   Gerboksis li jaqilbu b’mod awtomatiku

Jekk l-aċċelerazzjoni ma tkunx tista’ ssir fil-ħin preskritt, is-selector tal-ger għandu jaħdem skond il-rekwiżiti għall-gerboksis li jaqilbu b’mod manwali.

6.5.   It-tnaqqis fl-aċċelerazzjonijiet

6.5.1.   It-tnaqqis fl-aċċelerazzjonijiet kollha taċ-ċiklu urban elementari (l-Ewwel Parti) għandu jsir billi titneħħa s-sieq kompletament minn fuq il-pedala tal-gass, bil-pedala tal-klaċċ tibqa' magħfusa. Il-klaċċ għandu jintreħa, mingħajr l-użu tal-gerliver, fuq l-ogħla minn dawn il-veloċitajiet li ġejjin: 10 km/h jew il-veloċità korrispondenti tal-veloċità tal-magna meta ma tkunx fuq ger.

It-tnaqqis fl-aċċelerazzjonijiet kollha taċ-ċiklu extra-urban (it-Tieni Parti) għandu jsir billi s-sieq titneħħa kompletament minn fuq il-pedala tal-gass, bil-klaċċ jibqa’ magħfus. Il-klaċċ għandu jintreħa, mingħajr ma jintuża’ l-gerliver, f’veloċità ta’ 50 km/h għall-aħħar tnaqqis fl-aċċelerazzjoni.

6.5.2.   Jekk il-perjodu ta’ tnaqqis fl-aċċelerazzjoni hu itwal minn dak preskritt għall-fażi korrispondenti, għandhom jintużaw il-brejkijiet tal-vettura sabiex ikun jista' jkun hemm konformità maż-żamma tal-ħin taċ-ċiklu.

6.5.3.   Jekk il-perjodu ta’ tnaqqis fl-aċċelerazzjoni huwa iqsar minn dak preskritt għall-fażi korrispondenti, iż-żamma tal-ħin taċ-ċiklu teoretiku għandha tinġab lura permezz ta’ veloċità kostanti jew permezz ta’ perjodu ta’ tħaddim mhux fuq ger li jitħallat fl-operazzjoni li ġejja.

6.5.4.   Fl-aħħar tal-perjodu tat-tnaqqis fl-aċċelerazzjoni (twaqqif tal-vettura fuq ir-rollers) taċ-ċiklu urban elementari (l-Ewwel Parti) il-gerijiet għandhom jitqiegħdu f’pożizzjoni newtrali u l-klaċċ jingħafas.

6.6.   Veloċitajiet stabbli

6.6.1.   “L-ippumpjar” jew l-għeluq tat-throttle għandu jiġi evitat meta ssir il-bidla mill-aċċelerazzjoni għall-veloċità stabbli li ġejja.

6.6.2.   Għandhom jintlaħqu perjodi ta’ veloċità kostanti billi l-aċċeleratur jinżamm f’pożizzjoni fissa.

7.   PROĊEDURA GĦAT-TEĦID TA’ KAMPJUNI U GĦALL-ANALIŻI

7.1.   Teħid ta’ kampjuni

It-teħid ta’ kampjuni (BS) għandu jibda qabel jew meta tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-magna u jagħlaq mat-tmiem tal-perjodu finali ta’ tħaddim mhux fuq ger fiċ-ċiklu extra-urban (it-Tieni Parti, tmiem tat-teħid ta' kampjuni (ES) jew, fil-każ tat-test tat-Tip VI, fl-għeluq tal-perjodu finali ta' tħaddim mhux fuq ger ta' l-aħħar ċiklu urban elementari (l-Ewwel Parti).

7.2.   Analiżi

7.2.1.   Il-gassijiet ta’ l-egżost li hemm fil-borża għandhom jiġu analizzati malajr kemm jista’ jkun u fl-ebda każ aktar tard minn 20 minuta wara li jintemm iċ-ċiklu tat-test. Il-filters tal-partikuli separati użati għandhom jittieħdu fiċ-ċejmber mhux aktar tard minn siegħa wara li jintemm it-test fuq il-gassijiet ta’ l-egżost u għandhom hemmhekk jiġu kkundizzjonati għal bejn 2 u 36 siegħa u mbagħad jintiżnu.

7.2.2.   Qabel kull analiżi ta’ kampjun, il-firxa ta’ l-analizzatur li trid tintuża' għal kull sustanza li tniġġes għandha tiġi settjata fuq żero bil-gass żero adattat.

7.2.3.   L-analizzaturi mbagħad għandhom jiġu ssettjati għall-kurvi ta’ kalibrar permezz ta’ gassijiet span b’konċentrazzjonijiet nominali ta’ 70 sa 100 fil-mija tal-firxa.

7.2.4.   Iż-żeros ta’ l-analizzaturi mbagħad għandhom jerġgħu jiġu ċċekkjati mill-ġdid. Jekk il-qari jvarja b’aktar minn 2 fil-mija tal-firxa minn dak issettjat fil-paragrafu 7.2.2. t’hawn fuq, il-proċedura għandha tiġi mtennija.

7.2.5.   Il-kampjuni għandhom imbagħad jiġu analizzati.

7.2.6.   Wara l-analiżi, il-punti żero u span għandhom jiġu ċċekkjati mill-ġdid billi jintużaw l-istess gassijiet. Jekk dawn l-ispezzjonijiet mill-ġdid huma sa ± 2 fil-mija ta' dawk fil-paragrafu 7.2.3. t’hawn fuq, l-analiżi għandha titqies aċċettabbli.

7.2.7.   Fil-punti kollha f’dan il-paragrafu, ir-rati tal-fluss u l-pressjonijiet tal-gassijiet differenti għandhom ikunu l-istess bħala dawk użati waqt il-kalibrar ta’ l-analizzaturi.

7.2.8.   Il-figura adottata għall-kontenut tal-gassijiet f’kull wieħed mils-sustanzi li jniġġsu imkejla għandha tkun dik li nqrat wara l-istabbilizzazzjoni tal-mekkaniżmu li jkejjel. Il-piż ta' l-emissjonijiet ta' l-idrokarbon tal-magni li jaħdmu bil-kompressjoni għandu jiġi kkalkulat mill-qari integrat HFID, imsewwi għall-fluss varjabbli jekk hemm bżonn, kif indikat fl-Appendiċi 5 ta' dan l-anness.

8.   DETERMINAZZJONI TAL-KWANTITÀ TA’ SUSTANZI LI JNIĠĠSU TAL-GASS U TAL-PARTIKULI SEPARATI LI NTEFGĦU ‘L BARRA

8.1.   Il-volum ikkunsidrat

Il-volum li jrid jitqies għandu jiġi msewwi biex jikkonforma mal-kundizzjonijiet ta’ 101,33 kPa u 273,2 K.

8.2.   Il-piż totali tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati li joħorġu

Il-piż M ta’ kull sustanza li tniġġes li tarmi l-vettura waqt it-test għandu jkun determinat billi jinkiseb it-total tal-konċentrazzjoni volumetrika u tal-volum tal-gass imsemmi, b’attenzjoni għad-densitajiet li ġejjin taħt il-kundizzjonijiet ta’ referenza msemmija hawn fuq:

| — | Fil-każ tal-monossidu karboniku (CO): |
| --- | --- |

—

Fil-każ tal-monossidu karboniku (CO):

d = 1,25 g/l

| — | Fil-każ ta’ l-idrokarbons: |
| --- | --- |

—

Fil-każ ta’ l-idrokarbons:

| — | għall-petrol (CH1,85) |
| --- | --- |

—

għall-petrol (CH1,85)

d = 0,619 g/l

| — | għad-diżil (CHl,86) |
| --- | --- |

—

għad-diżil (CHl,86)

d = 0,619 g/l

| — | għal-LPG (CH2,525) |
| --- | --- |

—

għal-LPG (CH2,525)

d = 0,649 g/l

| — | jew għall-NG (CH4) |
| --- | --- |

—

jew għall-NG (CH4)

d = 0,714 g/l

| — | Fil-każ ta’ l-ossidi nitroġeniċi (NOx): |
| --- | --- |

—

Fil-każ ta’ l-ossidi nitroġeniċi (NOx):

d = 2,05 g/l

Il-piż m ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes tal-partikuli separati mill-vettura waqt it-test għandu jiġi mfisser billi jintiżen il-piż tal-partikuli separati miġbura permezz taż-żewġ filters, m1 bl-ewwel filter, m2 bit-tieni filter:

| — | if 0,95 (m1 + m2) ≤ m1, |
| --- | --- |

—

if 0,95 (m1 + m2) ≤ m1,

m = m1,

| — | if 0,95 (m1 + m2) > m1 |
| --- | --- |

—

if 0,95 (m1 + m2) > m1

m = m1 + m2,

| — | if m2 > m1, |
| --- | --- |

—

if m2 > m1,

t-test jiġi mħassar.

Appendiċi 8 ta’ dan l-anness fih il-kalkolazzjonijiet, segwiti bl-eżempji, użati biex ikunu magħrufa l-emissjonijiet tal-piż tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati.

ANNESS 4

Appendiċi 1

TQASSIM TAĊ-ĊIKLU TAT-TĦADDIM UŻAT GĦAT-TEST TAT-TIP I

1.   ĊIKLU TAT-TĦADDIM

Iċ-ċiklu tat-tħaddim, magħmul mill-Ewwel Parti (ċiklu urban) u t-Tieni Parti (ċiklu extra urban), hu illustrat fil-Figura 1/1.

2.   ĊIKLU URBAN ELEMENTARI (L-Ewwel Parti)

(Ara l-figura 1/2 u t-tabella 1.2.)

2.1.   Tqassim skond il-fażijiet:

| | Ħin (s) | fil-mija |
| --- | --- | --- |
| Tħaddim mhux fuq ger | 60 | 30,8 | 35,4 |
| Tħaddim mhux fuq ger, vettura miexja, klaċċ magħfus fuq ger wieħed | 9 | 4,6 | |
| Tibdil tal-ger | 8 | 4,1 | |
| Aċċelerazzjonijiet | 36 | 18,5 | |
| Perjodi b’veloċità stabbli | 57 | 29,2 | |
| Tnaqqis fl-aċċelerazzjonijiet | 25 | 12,8 | |
| | 195 | 100 | |

Ħin (s)

fil-mija

Tħaddim mhux fuq ger

60

30,8

35,4

Tħaddim mhux fuq ger, vettura miexja, klaċċ magħfus fuq ger wieħed

9

4,6

Tibdil tal-ger

8

4,1

Aċċelerazzjonijiet

36

18,5

Perjodi b’veloċità stabbli

57

29,2

Tnaqqis fl-aċċelerazzjonijiet

25

12,8

195

100

2.2.   Tqassim skond l-użu tal-gerijiet

| | Ħin (s) | fil-mija |
| --- | --- | --- |
| Tħaddim mhux fuq ger | 60 | 30,8 | 35,4 |
| Tħaddim mhux fuq ger, vettura miexja, klaċċ magħfus fuq ger wieħed | 9 | 4,6 | |
| Tibdil tal-ger | 8 | 4,1 | |
| L-ewwel ger | 24 | 12,3 | |
| It-tieni ger | 53 | 27,2 | |
| It-tielet ger | 41 | 21 | |
| | 195 | 100 | |

Ħin (s)

fil-mija

Tħaddim mhux fuq ger

60

30,8

35,4

Tħaddim mhux fuq ger, vettura miexja, klaċċ magħfus fuq ger wieħed

9

4,6

Tibdil tal-ger

8

4,1

L-ewwel ger

24

12,3

It-tieni ger

53

27,2

It-tielet ger

41

21

195

100

2.3.   Informazzjoni ġenerali:

| — | Veloċità medja waqt it-test |
| --- | --- |

—

Veloċità medja waqt it-test

19 km/h

| — | Ħin effettiv tat-tħaddim |
| --- | --- |

—

Ħin effettiv tat-tħaddim

195 s

| — | Distanza teoretika koperta b'kull ċiklu |
| --- | --- |

—

Distanza teoretika koperta b'kull ċiklu

1,013 km

| — | Distanza ekwivalenti għall-erba’ ċikli |
| --- | --- |

—

Distanza ekwivalenti għall-erba’ ċikli

4,052 km

Tabella 1.2

Ċiklu tat-tħaddim urban elementari fuq id-dajnamometru tax-xażi (l-Ewwel Parti)

| In-Nru. ta’ l-operazzjoni | Operazzjoni | Fażi | Aċċelerazzjoni
  (m/s2) | Veloċità
  (km/h) | Tul ta’ kull | Ħin kumulattiv
  (s) | Ger li jrid jintuża’fil-każ ta’ gerboks manwali |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Operazzjoni (s) | Fażi (s) |
| 1 | Tħaddim mhux fuq ger | 1 | | | 11 | 11 | 11 | 6 s PM + 5 s K1
   (**) |
| 2 | Aċċelerazzjoni | 2 | 1,04 | 0-15 | 4 | 4 | 15 | 1 |
| 3 | Veloċità stabbli | 3 | | 15 | 9 | 8 | 23 | 1 |
| 4 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni | 4 | –0,69 | 15-10 | 2 | 5 | 25 | 1 |
| 5 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni
  klaċċ mhux magħfus | | –0,92 | 10-0 | 3 | | 28 | K1
   (**) |
| 6 | Tħaddim mhux fuq ger | 5 | | | 21 | 21 | 49 | 16 s PM + 5 s K1
   (**) |
| 7 | Aċċelerazzjoni | 6 | 0,83 | 0-15 | 5 | 12 | 54 | 1 |
| 8 | Bdil tal-ger | | | | 2 | | 56 | |
| 9 | Aċċelerazzjoni | | 0,94 | 15-32 | 5 | | 61 | 2 |
| 10 | Veloċità stabbli | 7 | | 32 | 24 | 24 | 85 | 2 |
| 11 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni | 8 | –0,75 | 32-10 | 8 | 11 | 93 | 2 |
| 12 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni, klaċċ merħi | | –0,92 | 10-0 | 3 | | 96 | K2
   (**) |
| 13 | Tħaddim mhux fuq ger | 9 | 0-15 | 0-15 | 21 | | 117 | 16 s PM + 5 s K1
   (**) |
| 14 | Aċċelerazzjoni | 10 | | | 5 | 26 | 122 | 1 |
| 15 | Bdil tal-ger | | | | 2 | | 124 | |
| 16 | Aċċelerazzjoni | | 0,62 | 15-35 | 9 | | 133 | 2 |
| 17 | Bdil tal-ger | | | | 2 | | 135 | |
| 18 | Aċċelerazzjoni | | 0,52 | 35-50 | 8 | | 143 | 3 |
| 19 | Veloċit stabbli | 11 | | 50 | 12 | 12 | 155 | 3 |
| 20 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni | 12 | –0,52 | 50-35 | 8 | 8 | 163 | 3 |
| 21 | Veloċit stabbli | 13 | | 35 | 13 | 13 | 176 | 3 |
| 22 | Bdil fil-ger | 14 | | | 2 | 12 | 178 | |
| 23 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni | | –0,99 | 35-10 | 7 | | 185 | 2 |
| 24 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni klaċċ merħi | | –0,92 | 10-0 | 3 | | 188 | K2
   (**) |
| 25 | Tħaddim mhux fuq ger | 15 | | | 7 | 7 | 195 | 7 s PM (**) |

In-Nru. ta’ l-operazzjoni

Operazzjoni

Fażi

Aċċelerazzjoni

(m/s2)

Veloċità

(km/h)

Tul ta’ kull

Ħin kumulattiv

(s)

Ger li jrid jintuża’fil-każ ta’ gerboks manwali

Operazzjoni (s)

Fażi (s)

1

Tħaddim mhux fuq ger

1

11

11

11

6 s PM + 5 s K1
   (**)

2

Aċċelerazzjoni

2

1,04

0-15

4

4

15

1

3

Veloċità stabbli

3

15

9

8

23

1

4

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni

4

–0,69

15-10

2

5

25

1

5

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni

klaċċ mhux magħfus

–0,92

10-0

3

28

K1
   (**)

6

Tħaddim mhux fuq ger

5

21

21

49

16 s PM + 5 s K1
   (**)

7

Aċċelerazzjoni

6

0,83

0-15

5

12

54

1

8

Bdil tal-ger

2

56

9

Aċċelerazzjoni

0,94

15-32

5

61

2

10

Veloċità stabbli

7

32

24

24

85

2

11

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni

8

–0,75

32-10

8

11

93

2

12

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni, klaċċ merħi

–0,92

10-0

3

96

K2
   (**)

13

Tħaddim mhux fuq ger

9

0-15

0-15

21

117

16 s PM + 5 s K1
   (**)

14

Aċċelerazzjoni

10

5

26

122

1

15

Bdil tal-ger

2

124

16

Aċċelerazzjoni

0,62

15-35

9

133

2

17

Bdil tal-ger

2

135

18

Aċċelerazzjoni

0,52

35-50

8

143

3

19

Veloċit stabbli

11

50

12

12

155

3

20

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni

12

–0,52

50-35

8

8

163

3

21

Veloċit stabbli

13

35

13

13

176

3

22

Bdil fil-ger

14

2

12

178

23

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni

–0,99

35-10

7

185

2

24

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni klaċċ merħi

–0,92

10-0

3

188

K2
   (**)

25

Tħaddim mhux fuq ger

15

7

7

195

7 s PM (**)

3.   ĊIKLU EXTRA URBAN (It-Tieni Parti)

(Ara l-Figura 1/3 u t-Tabella 1.3.)

3.1.   Tqassim skond il-fażijiet:

| | Ħin (s) | fil-mija |
| --- | --- | --- |
| Tħaddim mhux fuq ger | 20 | 5,0 |
| Tħaddim mhux fuq ger, vettura miexja, il-klaċċ magħfus fuq ger wieħed | 20 | 5,0 |
| Qlib tal-gerijiet | 6 | 1,5 |
| Aċċelerazzjonijiet | 103 | 25,8 |
| Perjodi b’veloċità kostanti | 209 | 52,2 |
| Tnaqqis fl-aċċelerazzjonijiet | 42 | 10,5 |
| | 400 | 100 |

Ħin (s)

fil-mija

Tħaddim mhux fuq ger

20

5,0

Tħaddim mhux fuq ger, vettura miexja, il-klaċċ magħfus fuq ger wieħed

20

5,0

Qlib tal-gerijiet

6

1,5

Aċċelerazzjonijiet

103

25,8

Perjodi b’veloċità kostanti

209

52,2

Tnaqqis fl-aċċelerazzjonijiet

42

10,5

400

100

3.2.   Tqassim skond l-użu ta’ gerijiet:

| | Ħin (s) | fil-mija |
| --- | --- | --- |
| Tħaddim mhux fuq ger | 20 | 5,0 |
| Tħaddim mhux fuq ger, vettura miexja, il-klaċċ magħfus fuq ger wieħed | 20 | 5,0 |
| Qlib tal-gerijiet | 6 | 1,5 |
| L-ewwel ger | 5 | 1,3 |
| It-tieni ger | 9 | 2,2 |
| It-tielet ger | 8 | 2 |
| Ir-raba’ ger | 99 | 24,8 |
| Il-ħames ger | 233 | 58,2 |
| | 400 | 100 |

Ħin (s)

fil-mija

Tħaddim mhux fuq ger

20

5,0

Tħaddim mhux fuq ger, vettura miexja, il-klaċċ magħfus fuq ger wieħed

20

5,0

Qlib tal-gerijiet

6

1,5

L-ewwel ger

5

1,3

It-tieni ger

9

2,2

It-tielet ger

8

2

Ir-raba’ ger

99

24,8

Il-ħames ger

233

58,2

400

100

3.3.   Informazzjoni ġenerali

| — | Veloċità medja waqt it-test: |
| --- | --- |

—

Veloċità medja waqt it-test:

62,6 km/h

| — | Ħin tas-sewqan effettiv: |
| --- | --- |

—

Ħin tas-sewqan effettiv:

400 s

| — | Distanza teoretika koperta b’kull ċiklu: |
| --- | --- |

—

Distanza teoretika koperta b’kull ċiklu:

6,955 km

| — | Veloċità massima: |
| --- | --- |

—

Veloċità massima:

120 km/h

| — | Aċċelerazzjoni massima: |
| --- | --- |

—

Aċċelerazzjoni massima:

0,833 m/s2

| — | Tnaqqis massimu fl-aċċelerazzjoni: |
| --- | --- |

—

Tnaqqis massimu fl-aċċelerazzjoni:

–1,389  m/s2

Tabella 1.3

Ċiklu extra urban (it-Tieni Parti) għat-test tat-Tip I

| In-Nru. ta’ l-operazzjoni | Operazzjoni | Fażi | Aċċelerazzjoni
  (m/s2) | Veloċità
  (km/h) | Tul ta’ kull | Ħin kumulattiv
  (s) | Il-ger li jrid jintuża’ fil-każ ta’ gerboks manwali |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Operazzjoni (s) | Fażi (s) |
| 1 | Tħaddim mhux fuq ger | 1 | | | 20 | 20 | 20 | K1
   (19) |
| 2 | Aċċelerazzjoni | 12 | 0,83 | 0 | 5 | 41 | 25 | 1 |
| 3 | Tibdil tal-ger | | | | 2 | | 27 | — |
| 4 | Aċċelerazzjoni | | 0,62 | 15-35 | 9 | | 36 | 2 |
| 5 | Tibdil tal-ger | | | | 2 | | 38 | — |
| 6 | Aċċelerazzjoni | | 0,52 | 35-30 | 8 | | 46 | 3 |
| 7 | Tibdil tal-ger | | | | 2 | | 48 | — |
| 8 | Aċċelerazzjoni | | 0,43 | 50-70 | 13 | | 61 | 4 |
| 9 | Veloċità stabbli | 3 | | 70 | 50 | 50 | 111 | 5 |
| 10 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni | 4 | –0,69 | 70-50 | 8 | 8 | 119 | 4 s · 5 + 4 s · 4 |
| 11 | Veloċità stabbli | 5 | | 50 | 69 | 69 | 188 | 4 |
| 12 | Aċċelerazzjoni | 6 | 0,43 | 50-70 | 13 | 13 | 201 | 4 |
| 13 | Veloċità stabbli | 7 | | 70 | 50 | 50 | 251 | 5 |
| 14 | Aċċelerazzjoni | 8 | 0,24 | 70-100 | 35 | 35 | 286 | 5 |
| 15 | Veloċità stabbli (20) | 9 | | 100 | 30 | 30 | 316 | 5 (20) |
| 16 | Aċċelerazzjoni (20) | 10 | 0,28 | 100-120 | 20 | 20 | 336 | 5 (20) |
| 17 | Veloċità stabbli (20) | 11 | | 120 | 10 | 20 | 346 | 5 (20) |
| 18 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni (20) | 12 | –0,69 | 120-80 | 16 | 34 | 362 | 5 (20) |
| 19 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni (20) | | –1,04 | 80-50 | 8 | | 370 | 5 (20) |
| 20 | Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni, il-klaċċ mhux magħfus | | 1,39 | 50-0 | 10 | | 380 | K5 (19) |
| 21 | Tħaddim mhux fuq ger | 13 | | | 20 | 20 | 400 | PM (19) |

In-Nru. ta’ l-operazzjoni

Operazzjoni

Fażi

Aċċelerazzjoni

(m/s2)

Veloċità

(km/h)

Tul ta’ kull

Ħin kumulattiv

(s)

Il-ger li jrid jintuża’ fil-każ ta’ gerboks manwali

Operazzjoni (s)

Fażi (s)

1

Tħaddim mhux fuq ger

1

20

20

20

K1
   (19)

2

Aċċelerazzjoni

12

0,83

0

5

41

25

1

3

Tibdil tal-ger

2

27

—

4

Aċċelerazzjoni

0,62

15-35

9

36

2

5

Tibdil tal-ger

2

38

—

6

Aċċelerazzjoni

0,52

35-30

8

46

3

7

Tibdil tal-ger

2

48

—

8

Aċċelerazzjoni

0,43

50-70

13

61

4

9

Veloċità stabbli

3

70

50

50

111

5

10

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni

4

–0,69

70-50

8

8

119

4 s · 5 + 4 s · 4

11

Veloċità stabbli

5

50

69

69

188

4

12

Aċċelerazzjoni

6

0,43

50-70

13

13

201

4

13

Veloċità stabbli

7

70

50

50

251

5

14

Aċċelerazzjoni

8

0,24

70-100

35

35

286

5

15

Veloċità stabbli (20)

9

100

30

30

316

5 (20)

16

Aċċelerazzjoni (20)

10

0,28

100-120

20

20

336

5 (20)

17

Veloċità stabbli (20)

11

120

10

20

346

5 (20)

18

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni (20)

12

–0,69

120-80

16

34

362

5 (20)

19

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni (20)

–1,04

80-50

8

370

5 (20)

20

Tnaqqis fl-aċċelerazzjoni, il-klaċċ mhux magħfus

1,39

50-0

10

380

K5 (19)

21

Tħaddim mhux fuq ger

13

20

20

400

PM (19)

ANNESS 4

Appendiċi 2

ID-DAJNAMOMETRU TAX-XAŻI

1.   DEFINIZZJONI TAD-DAJNAMOMETRU TAX-XAŻI BIL-KURVA FISSA TAT-TAGĦBIJA

1.1.   Introduzzjoni

F’każ li r-reżistenza totali għall-mixi fit-triq ma tistax terġa’ ssir fuq id-dajnamometru tax-xażi bejn il-veloċitajiet ta’ 10 km/h u 120 km/h, ta’ min juża' dajnamometru tax-xażii li jkollu l-karatteristiċi mfissra hawn taħt.

1.2.   Definizzjoni

1.2.1.   Id-dajnamometru tax-xażi jista’ jkollu roller wieħed jew tnejn.

Ir-roller ta’ quddiem irid imexxi, direttament jew indirettament, il-piżijiet ta’ l-inerzja u l-mekkaniżmu li jassorbi s-saħħa.

1.2.2.   It-tagħbija assorbita mill-brejk u l-effetti interni frizzjonali tad-dajnamometru tax-xażi bejn il-veloċitajiet ta’ 0 u 120 km/h huma kif ġej:

F = (a + b · V2) ± 0,1 · F80 (mingħajr ma jkun negattiv)

fejn:

| — | = | F | = | il-piż totali assorbit mid-dajnamometru tax-xażi (N) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | a | = | il-valur ekwivalenti għar-reżistenza tat-tidwir (N) |
| — | = | b | = | il-valur ekwivalenti għall-koeffiċjent tar-reżistenza ta’ l-arja (N/(km/h)2) |
| — | = | V | = | veloċità (km/h) |
| — | = | F80 | = | tagħbija fi 80 km/h (N). |

—

=

F

=

il-piż totali assorbit mid-dajnamometru tax-xażi (N)

—

=

a

=

il-valur ekwivalenti għar-reżistenza tat-tidwir (N)

—

=

b

=

il-valur ekwivalenti għall-koeffiċjent tar-reżistenza ta’ l-arja (N/(km/h)2)

—

=

V

=

veloċità (km/h)

—

=

F80

=

tagħbija fi 80 km/h (N).

2.   METODU TA’ KALIBRAR TAD-DAJNAMOMETRU

2.1.   Introduzzjoni

Dan l-Appendiċi jiddeskrivi l-metodu li jrid jintuża’ biex jiddetermina t-tagħbija assorbita mill-brejk tad-dajnamometru. It-tagħbija assorbita hi magħmula mit-tagħbija assorbita mill-effetti frizzjonali u t-tagħbija assorbita mill-mekkaniżmu li jassorbi s-saħħa.

Id-dajnamometru jibda jitħaddem lil hemm mill-firxa tal-veloċitajiet tat-test. Il-mekkaniżmu użat biex jistartja d-dajnamometru hu mbagħad skonnettjat: il-veloċità tat-tidwir tar-roller misjuq tonqos.

L-enerġija kinetika tar-rollers hi mferrxa mill-unità li tassorbi s-saħħa u mill-effetti frizzjonali. Dan il-metodu ma jqisx il-varjazzjonijiet fl-effetti interni frizzjonali tar-roller ikkawżati mir-rollers bil-vettura jew mingħajrha. L-effetti frizzjonali tar-roller ta’ wara m’għandhomx jitqiesu meta r-roller hu liberu.

2.2.   Kalibrar ta’ l-indikatur tat-tagħbija għal 80 km/h bħala funzjoni tat-tagħbija assorbita.

Il-proċedura li ġejja għandha tintuża’ (ara wkoll il-Figura 2/1):

2.2.1.   Kejjel il-veloċità tat-tidwir tar-roller jekk din ma saritx diġa’. Tista’ tintuża’ l-ħames rota, kalkulatur tar-revoluzzjoni jew xi metodu ieħor.

2.2.2.   Qiegħed il-vettura fuq id-dajnamometru jew oħloq xi metodu ieħor biex tistartja d-dajnamometru.

Uża’ l-flajwil jew xi sistema oħra ta’ simulazzjoni ta’ l-inerzja għall-klassi partikolari ta’ l-inerzja li trid tintuża'.

Figura 2/1

Dijagramma li turi s-saħħa assorbita mid-dajnamometru tax-xażi

2.2.4.   Ġib id-dajnamometru għal veloċità ta' 80 km/h.

2.2.5.   Ħu nota tat-tagħbija indikata Fi (N)

2.2.6.   Ġib id-dajnamometru għal veloċità ta’ 90 km/h.

2.2.7.   Skonnettja l-mekkaniżmu użat biex jistartja d-dajnamometru.

2.2.8.   Ħu nota tal-ħin li d-dajnamometru jieħu biex jgħaddi minn veloċità ta’ 85 km/h għal veloċità ta’ 75 km/h.

2.2.9.   Issettja l-mekkaniżmu li jassorbi s-saħħa fuq livell differenti.

2.2.10.   Ir-rekwiżiti tal-paragrafi 2.2.4. sa 2.2.9. għandhom jiġu mtennija kemm hemm bżonn biex ikopru l-firxa ta’ tagħbijiet użati.

2.2.11.   Ikkalkula t-tagħbija assorbita billi tuża’ l-formula:

Formula

fejn:

| — | = | F | = | it-tagħbija assorbita (N) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Mi | = | l-inerzja ekwivalenti f’kg (minbarra l-effetti ta’ l-inerzja tar-roller liberu ta’ wara) |
| — | = | ΔV | = | Devjazzjoni tal-veloċità f’m/s (10 km/h = 2,775 m/s) |
| — | = | t | = | il-ħin li r-roller jieħu biex jgħaddi minn 85 km/h għal 75 km/h. |

—

=

F

=

it-tagħbija assorbita (N)

—

=

Mi

=

l-inerzja ekwivalenti f’kg (minbarra l-effetti ta’ l-inerzja tar-roller liberu ta’ wara)

—

=

ΔV

=

Devjazzjoni tal-veloċità f’m/s (10 km/h = 2,775 m/s)

—

=

t

=

il-ħin li r-roller jieħu biex jgħaddi minn 85 km/h għal 75 km/h.

Figura 2/2 turi t-tagħbija indikata fi 80 km/h fir-rigward tat-tagħbija assorbita fi 80 km/h.

Figura 2/2

It-tagħbija indikata fi 80 km/h fir-rigward tat-tagħbija assorbita fi 80 km/h

2.2.13.   Ir-rekwiżiti tal-paragrafi 2.2.3. sa 2.2.12. t’hawn fuq għandhom jiġu mtennija għall-klassijiet kollha ta’ l-inerzja li jridu jintużaw.

2.3.   Il-kalibrar ta’ l-indikatur tat-tagħbija bħala funzjoni tat-tagħbija assorbita għal veloċitajiet oħra.

Il-proċeduri deskritti fil-paragrafu 2.2. t’hawn fuq għandhom jiġu mtennija kemm hemm bżonn għall-veloċitajiet magħżula.

2.4.   Il-verifikazzjoni tal-kurva ta’ l-assorbiment tat-tagħbija tad-dajnamometru mis-setting ta' referenza f'veloċità ta' 80 km/h

2.4.1.   Qiegħed il-vettura fuq id-dajnamometru jew oħloq xi metodu ieħor biex tistartja d-dajnamometru.

2.4.2.   Aġġusta d-dajnamometru għat-tagħbija assorbita (F) fi 80 km/h.

2.4.3.   Ħu nota tat-tagħbija assorbita f' 120, 100, 80, 60, 40 u 20 km/h.

2.4.4.   Pinġi l-kurva F(V) u vverifika li tikkorrispondi għar-rekwiżiti tal-paragrafu 1.2.2. ta’ dan l-Appendiċi.

2.4.5.   Irrepeti l-proċedura stipulata fil-paragrafi 2.4.1. sa 2.4.4. t’hawn fuq għall-valuri l-oħra tas-saħħa F fi 80 km/h u għall-valuri l-oħra ta’ l-inerzja.

2.5.   L-istess proċedura għandha tintuża’ għall-kalibrar tal-forza jew tas-saħħa li ddawwar.

3.   IS-SETTING TAD-DAJNAMOMETRU

3.1.   Metodu tas-setting

3.1.1.   Introduzzjoni

Dan il-metodu mhux metodu preferut u għandu jintuża’ biss ma’ dajnamometri li għandhom forma ta’ kurva tat-tagħbija fissa biex tiġi determinata s-setting tat-tagħbija fi 80 km/h u ma jistax jintuża’ għall-vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni.

3.1.2.   Instrumentazzjoni tat-test

Il-pressjoni tal-vakwu (jew il-pressjoni assoluta) fil-manifold tad-dħul tal-magna għandha tkun imkejla għal preċiżjoni ta' ± 0,25 kPa. Għandu jkun possibbli li dan il-qari jittieħed kontinwament jew f'intervalli ta' mhux aktar minn sekonda. Il-veloċità għandha tittieħed kontinwament bi preċiżjoni ta’ ± 0,4 km/h.

3.1.3.   Test fit-triq

3.1.3.1.   Assigura li r-rekwiżiti tal-paragrafu 4 ta’ l-Appendiċi 3 ta’ dan l-anness jintlaħqu.

3.1.3.2.   Suq il-vettura b’veloċità kostanti ta’ 80 km/h, ħu nota tal-veloċità u l-pressjoni tal-vakwu (jew pressjoni assoluta) skond ir-rekwiżiti tal-paragrafu 3.1.2. t’hawn fuq.

3.1.3.3.   Irrepeti l-proċedura mogħtija fil-paragrafu 3.1.3.2. t’hawn fuq għal tliet darbiet f’kull direzzjoni. Is-sitt ġirjiet għandhom jitlestew fi żmien erba’ sigħat.

3.1.4.   Tnaqqis tad-dejta u kriterji dwar l-aċċettazzjoni

3.1.4.1.   Irrevedi r-riżultati miksuba skond il-paragrafi 3.1.3.2. u 3.1.3.3. t’hawn fuq. (Il-veloċità m’għandhiex tkun inqas minn 79.5 km/h jew akbar minn 80.5 km/h għal aktar minn sekonda). Għal kull ġirja, aqra l-livell tal-vakwu f’intervalli ta’ sekonda, ikkalkula l-vakwu medju u d-devjazzjoni standard (s). Dan il-kalkolu m’għandux ikun fih inqas minn 10 qari tal-vakwu.

3.1.4.2.   Id-devjazzjoni standard m’għandhiex taqbeż 10 fil-mija tal-medja (v) għal kull ġirja.

3.1.4.3.   Ikkalkula l-valur medju għas-sitt ġirjiet (tliet ġirjiet f’kull direzzjoni).

3.1.5.   Setting tad-dajnamometru

3.1.5.1.   Preparazzjoni

Agħmel l-operazzjonijiet speċifikati fil-paragrafi 5.1.2.2.1. sa 5.1.2.2.4. ta’ l-Appendiċi 3 ta’ dan l-anness.

3.1.5.2.   Setting tat-tagħbija

Wara li tisħon ftit, suq il-vettura b’veloċità stabbli ta’ 80 km/h u aġġusta t-tagħbija tad-dajnamometru biex terġa’ tagħtik il-qari tal-vakwu (v) miksub skond il-paragrafu 3.1.4.3. t’hawn fuq. Id-devjazzjoni minn dan il-qari m’għandhiex tkun aktar minn 0,25 kPa. L-istess strumenti għandhom jintużaw għal dan l-eżerċizzju bħal dawk użati waqt it-test fit-triq.

3.2.   Metodu alternattiv

Bil-kunsens tal-fabbrikant jista' jintuża' l-metodu li ġej.

3.2.1.   Il-brejk hu aġġustat b’tali mod li jassorbi t-tagħbija li qed tagħfas fuq ir-roti b’veloċità kostanti ta’ 80 km/h, skond it-tabella li ġejja:

| Massa ta' referenza tal-vettura | Inerzja ekwivalenti | Qawwa u tagħbija assorbiti mid-dinamometru f'veloċità ta' 80 km/h | Koeffiċjenti |
| --- | --- | --- | --- |
| Rm (kg) | kg | kW | N | a | b |
| N | N/(km/h) |
| Rm ≤ 480 | 455 | 3,8 | 171 | 3,8 | 0,0261 |
| 480 < Rm ≤ 540 | 510 | 4,1 | 185 | 4,2 | 0,0282 |
| 540 < Rm ≤ 595 | 570 | 4,3 | 194 | 4,4 | 0,0296 |
| 595 < Rm ≤ 650 | 625 | 4,5 | 203 | 4,6 | 0,0309 |
| 650 < Rm ≤ 710 | 680 | 4,7 | 212 | 4,8 | 0,0323 |
| 710 < Rm ≤ 765 | 740 | 4,9 | 221 | 5,0 | 0,0337 |
| 765 < Rm ≤ 850 | 800 | 5,1 | 230 | 5,2 | 0,0351 |
| 850 < Rm ≤ 965 | 910 | 5,6 | 252 | 5,7 | 0,0385 |
| 965 < Rm ≤ 1 080 | 1 020 | 6,0 | 270 | 6,1 | 0,0412 |
| 1 080 < Rm ≤ 1 190 | 1 130 | 6,3 | 284 | 6,4 | 0,0433 |
| 1 190 < Rm ≤ 1 305 | 1 250 | 6,7 | 302 | 6,8 | 0,0460 |
| 1 305 < Rm ≤ 1 420 | 1 360 | 7,0 | 315 | 7,1 | 0,0481 |
| 1 420 < Rm ≤ 1 530 | 1 470 | 7,3 | 329 | 7,4 | 0,0502 |
| 1 530 < Rm ≤ 1 640 | 1 590 | 7,5 | 338 | 7,6 | 0,0515 |
| 1 640 < Rm ≤ 1 760 | 1 700 | 7,8 | 351 | 7,9 | 0,0536 |
| 1 760 < Rm ≤ 1 870 | 1 810 | 8,1 | 365 | 8,2 | 0,0557 |
| 1 870 < Rm ≤ 1 980 | 1 930 | 8,4 | 378 | 8,5 | 0,0577 |
| 1 980 < Rm ≤ 2 100 | 2 040 | 8,6 | 387 | 8,7 | 0,0591 |
| 2 100 < Rm ≤ 2 210 | 2 150 | 8,8 | 396 | 8,9 | 0,0605 |
| 2 210 < Rm ≤ 2 380 | 2 270 | 9,0 | 405 | 9,1 | 0,0619 |
| 2 380 < Rm ≤ 2 610 | 2 270 | 9,4 | 423 | 9,5 | 0,0646 |
| 2 610 < Rm | 2 270 | 9,8 | 441 | 9,9 | 0,0674 |

Massa ta' referenza tal-vettura

Inerzja ekwivalenti

Qawwa u tagħbija assorbiti mid-dinamometru f'veloċità ta' 80 km/h

Koeffiċjenti

Rm (kg)

kg

kW

N

a

b

N

N/(km/h)

Rm ≤ 480

455

3,8

171

3,8

0,0261

480 < Rm ≤ 540

510

4,1

185

4,2

0,0282

540 < Rm ≤ 595

570

4,3

194

4,4

0,0296

595 < Rm ≤ 650

625

4,5

203

4,6

0,0309

650 < Rm ≤ 710

680

4,7

212

4,8

0,0323

710 < Rm ≤ 765

740

4,9

221

5,0

0,0337

765 < Rm ≤ 850

800

5,1

230

5,2

0,0351

850 < Rm ≤ 965

910

5,6

252

5,7

0,0385

965 < Rm ≤ 1 080

1 020

6,0

270

6,1

0,0412

1 080 < Rm ≤ 1 190

1 130

6,3

284

6,4

0,0433

1 190 < Rm ≤ 1 305

1 250

6,7

302

6,8

0,0460

1 305 < Rm ≤ 1 420

1 360

7,0

315

7,1

0,0481

1 420 < Rm ≤ 1 530

1 470

7,3

329

7,4

0,0502

1 530 < Rm ≤ 1 640

1 590

7,5

338

7,6

0,0515

1 640 < Rm ≤ 1 760

1 700

7,8

351

7,9

0,0536

1 760 < Rm ≤ 1 870

1 810

8,1

365

8,2

0,0557

1 870 < Rm ≤ 1 980

1 930

8,4

378

8,5

0,0577

1 980 < Rm ≤ 2 100

2 040

8,6

387

8,7

0,0591

2 100 < Rm ≤ 2 210

2 150

8,8

396

8,9

0,0605

2 210 < Rm ≤ 2 380

2 270

9,0

405

9,1

0,0619

2 380 < Rm ≤ 2 610

2 270

9,4

423

9,5

0,0646

2 610 < Rm

2 270

9,8

441

9,9

0,0674

3.2.2.   Fil-każ ta’ vetturi barra l-karozzi tal-passiġġieri, b’piż ta’ referenza ta’ aktar minn 1 700 kg jew vetturi li jingranaw fuq ir-roti kollha b'mod permanenti, il-valuri tas-saħħa mogħtija fit-tabella stipulata fil-paragrafu 3.2.1. t’hawn fuq jiġu multiplikati bil-fattur 1.3.

ANNESS 4

Appendiċi 3

METODU LI JKEJJEL IR-REŻISTENZA TA’ VETTURA BIEX MA TIMXIX 'L QUDDIEM FIT-TRIQ PERMEZZ TA’ SIMULAZZJONI FUQ ID-DAJNAMOMETRU TAX-XAŻI

1.   L-GĦAN TAL-METODI

L-għan tal-metodi mfissra hawn taħt hu li jkejjel ir-reżistenza li jkollha vettura meta timxi 'l quddiem f'veloċitajiet kostanti fit-triq u biex tiġi simulata din ir-reżistenza fuq dajnamometru, skond il-kundizzjonijiet mogħtija fil-paragrafu 4.1.5. ta' l-Anness 4.

2.   DEFINIZZJONI TAT-TRIQ

It-triq għandha tkun livell u twila biżżejjed biex ikun jista’ jsir il-kejl speċifikat hawn taħt. In-niżla għandha tkun kostanti sa mhux aktar minn ± 0,1 fil-mija u m’għandhiex taqbeż 1.5 fil-mija.

3.   KUNDIZZJONIJIET ATMOSFERIĊI

3.1.   Ir-riħ

It-testjar għandu jkun limitat għall-veloċitajiet tar-riħ li jkollha medja ta’ inqas minn 3 m/s b’veloċitajiet li jilħqu l-qofol ta’ inqas minn 5 m/s. Barra minn hekk, il-komponent tal-vektor tal-veloċità tar-riħ fit-test kollu tat-triq għandu jkun inqas minn 2 m/s. Il-veloċità tar-riħ għandha titkejjel 0,7 m 'l fuq mill-wiċċ tat-triq.

3.2.   L-umdità

It-triq għandha tkun niexfa.

3.3.   Pressjoni — Temperatura

Il-densità ta’ l-arja meta jsir it-test m’għandhiex tiddevja b’aktar minn ± 7,5 fil-mija mill-kundizzjonijiet ta’ referenza, P = 100 kPa u T = 293.2 K.

4.   PREPARAZZJONI TAL-VETTURA (21)

4.1.   Għażla tal-vettura għat-test

Jekk ma jitkejlux il-varjanti kollha ta’ tip ta’ vettura, għandhom jintużaw il-kriterji li ġejjin fl-għażla tal-vettura għat-test.

4.1.1.   Il-bodi

Jekk hemm tipi differenti ta’ bodi, it-test għandu jsir fuq l-inqas bodi erodinamiku. Il-fabbrikant għandu jagħti d-dejta meħtieġa biex issir l-għażla.

4.1.2.   Tajers

Għandu jintgħażel l-aktar tajer wiesa’. Jekk hemm aktar minn tliet daqsijiet ta’ tajers, l-usa’ wieħed tneħħi wieħed għandu jintgħażel.

4.1.3.   Piż li jittestja

Il-piż li jittestja għandu jkun il-piż ta’ referenza tal-vettura bl-akbar firxa ta’ inerzja.

4.1.4.   Il-magna

Il-vettura tat-test għandu jkollha l-akbar skambjatur(i) tas-sħana.

4.1.5.   Ingranaġġ

Għandu jsir test b’kull tip ta’ ingranaġġ li ġej:

| — | tingrana fuq quddiem, |
| --- | --- |

—

tingrana fuq quddiem,

| — | tingrana fuq wara, |
| --- | --- |

—

tingrana fuq wara,

| — | full-time 4 × 4, |
| --- | --- |

—

full-time 4 × 4,

| — | part-time 4 × 4, |
| --- | --- |

—

part-time 4 × 4,

| — | gerboks awtomatika, |
| --- | --- |

—

gerboks awtomatika,

| — | gerboks manwali. |
| --- | --- |

—

gerboks manwali.

4.2.   It-tħaddim tal-bidu

Il-vettura għandha tkun qed taħdem sew u aġġustata wara li tkun tħaddmet fil-bidu għal talanqas 3 000 km. It-tajers għandhom jitħaddmu fil-bidu fl-istess waqt mal-vettura jew ikollhom il-wiċċ ta’ barra mfelfel tat-tajer fond 90 u 50 fil-mija tal-fond inizjali tal-wiċċ ta’ barra mfelfel tat-tajer.

4.3.   Verifikazzjonijiet

L-ispezzjonijiet li ġejjin għandhom isiru skond l-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant għall-użu kkunsidrat:

| — | roti, it-trims tar-roti, tajers (għamla, tip, pressjoni), |
| --- | --- |

—

roti, it-trims tar-roti, tajers (għamla, tip, pressjoni),

| — | il-ġeometrija tal-fus ta' quddiem, |
| --- | --- |

—

il-ġeometrija tal-fus ta' quddiem,

| — | aġġustament tal-brejk (tneħħi tat-tkaxkira parasitika), lubrikazzjoni tal-fusien ta’quddiem u ta’ wara, |
| --- | --- |

—

aġġustament tal-brejk (tneħħi tat-tkaxkira parasitika), lubrikazzjoni tal-fusien ta’quddiem u ta’ wara,

| — | aġġustar tas-suspenxin u tal-livell tal-vettura, eċċ. |
| --- | --- |

—

aġġustar tas-suspenxin u tal-livell tal-vettura, eċċ.

4.4.   Preparazzjoni għat-test

4.4.1.   Il-vettura għandha tkun mgħobbija sal-piż ta’ referenza tagħha. Il-livell tal-vettura għandu jkun dak miksub meta ċ-ċentru tal-gravità tat-tagħbija jkun jinsab nofs triq bejn il-punti “R” tas-sit ta' barra ta' quddiem u fuq linja dritta li tgħaddi minn dawk il-punti.

4.4.2.   Fil-każ ta’ testijiet fit-triq, it-twieqi tal-vettura għandhom ikunu magħluqin. Il-kavers kollha tas-sistema tal-klimatizzazzjoni ta’ l-arja, il-fanali ta’ quddiem, eċċ. m'għandhomx ikunu qed jaħdmu.

4.4.3.   Il-vettura għandha tkun nadifa.

4.4.4.   Eżatt qabel it-test, il-vettura għandha tinġab f’temperatura tat-tħaddim normali b’mod xieraq.

5.   METODI

5.1.   Varjazzjoni ta’ l-enerġija waqt il-metodu ta’ sewqan mingħajr saħħa

5.1.1.   Fit-triq

5.1.1.1.   Tagħmir tat-test u żball tat-test

Il-ħin għandu jinżamm għal żball aktar baxx minn ± 0,1 s.

Il-veloċità għandha titkejjel għal żball aktar baxx minn ± 2 fil-mija.

5.1.1.2.   Proċedura tat-test

5.1.1.2.1.   Aċċelera l-vettura għal veloċità ta’ 10 km/h aktar mill-veloċità V magħżula għat-test.

5.1.1.2.2.   Qiegħed il-gerboks fil-pożizzjoni “newtrali”

5.1.1.2.3.   Żomm il-ħin (t1) li l-vettura tieħu biex tnaqqas fl-aċċelerazzjoni minn veloċità

V2 = V + ΔV km/h to V1 = V – ΔV km/h

5.1.1.2.4.   Agħmel l-istess test fid-direzzjoni opposta: t2

5.1.1.2.5.   Ħu l-medja T taż-żewġ ħinijiet t1 B t2

5.1.1.2.6.   Irrepeti dawn it-testijiet diversi drabi sakemm il-preċiżjoni statistika (p) tal-medja

Formula mhix aktar minn 2 fil-mija (p ≤ 2 fil-mija)

Il-preċiżjoni statistika (p) hi mfissra permezz ta’:

Formula

fejn:

| — | t | = | il-koeffiċjent mogħti mit-tabella t’hawn taħt, |
| --- | --- | --- | --- |
| — | n | = | in-numru ta’ testijiet, |
| — | s | = | id-devjazzjoni standard |

—

t

=

il-koeffiċjent mogħti mit-tabella t’hawn taħt,

—

n

=

in-numru ta’ testijiet,

—

s

=

id-devjazzjoni standard

Formula

| n | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| t | 3,2 | 2,8 | 2,6 | 2,5 | 2,4 | 2,3 | 2,3 | 2,2 | 2,2 | 2,2 | 2,2 | 2,2 |
| | 1,6 | 1,25 | 1,06 | 0,94 | 0,85 | 0,77 | 0,73 | 0,66 | 0,64 | 0,61 | 0,59 | 0,57 |

n

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

t

3,2

2,8

2,6

2,5

2,4

2,3

2,3

2,2

2,2

2,2

2,2

2,2

Formula

1,6

1,25

1,06

0,94

0,85

0,77

0,73

0,66

0,64

0,61

0,59

0,57

5.1.1.2.7.   Ikkalkula s-saħħa permezz tal-formula:

Formula

fejn:

| — | = | P | = | hi mfissra f’kW, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | V | = | il-veloċità tat-test f’m/s, |
| — | = | ΔV | = | id-devjazzjoni tal-veloċità mill-veloċità V, f'm/s |
| — | = | M | = | il-piż ta' referenza f'kg |
| — | = | T | = | il-ħin f’sekondi (s) |

—

=

P

=

hi mfissra f’kW,

—

=

V

=

il-veloċità tat-test f’m/s,

—

=

ΔV

=

id-devjazzjoni tal-veloċità mill-veloċità V, f'm/s

—

=

M

=

il-piż ta' referenza f'kg

—

=

T

=

il-ħin f’sekondi (s)

5.1.1.2.8.   Is-saħħa (P) li nstabet fuq il-korsa għandha tiġi msewwija għall-kundizzjonijiet ambjentali ta’ referenza kif ġej:

PImsewwija = K · PImkejla

Formula

fejn:

| — | = | RR | = | reżistenza tat-tidwir f’veloċità V |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | RAERO | = | tkaxkira erodinamika f’veloċità V |
| — | = | RT | = | reżistenza totali tas-sewqan = RR + RAERO |
| — | = | KR | = | fattur li jikkoreġi t-temperatura b’reżistenza għat-tidwir, meqjus bħala ugwali għal: 8,64 A 10–3/°C, jew il-fattur ta’ korrezzjoni tal-fabbrikant li hu approvat mill-awtorità |
| — | = | t | = | temperatura ambjentali tat-test fit-triq f’°C |
| — | = | t0 | = | temperatura ambjentali ta’ referenza = 20 °C |
| — | = | p | = | id-densità ta’ l-arja fil-kundizzjonijiet tat-test |
| — | = | p0 | = | id-densità ta’ l-arja fil-kundizzjonijiet ta’ referenza (20 °C, 100 kPa) |

—

=

RR

=

reżistenza tat-tidwir f’veloċità V

—

=

RAERO

=

tkaxkira erodinamika f’veloċità V

—

=

RT

=

reżistenza totali tas-sewqan = RR + RAERO

—

=

KR

=

fattur li jikkoreġi t-temperatura b’reżistenza għat-tidwir, meqjus bħala ugwali għal: 8,64 A 10–3/°C, jew il-fattur ta’ korrezzjoni tal-fabbrikant li hu approvat mill-awtorità

—

=

t

=

temperatura ambjentali tat-test fit-triq f’°C

—

=

t0

=

temperatura ambjentali ta’ referenza = 20 °C

—

=

p

=

id-densità ta’ l-arja fil-kundizzjonijiet tat-test

—

=

p0

=

id-densità ta’ l-arja fil-kundizzjonijiet ta’ referenza (20 °C, 100 kPa)

Il-proporzjonijiet RR/RT u RAERO/RT għandhom ikunu speċifikati mill-fabbrikant tal-vettura abbażi tad-dejta li normalment ikollha l-kumpanija.

Jekk ma jkunx hemm dawn il-valuri, dejjem bil-kunsens tal-fabbrikant u tas-servizz tekniku konċernat, il-figuri għar-reżistenza tat-tidwir/totali mogħtija bil-formula li ġejja jistgħu jintużaw:

Formula

fejn:

| — | M = il-piż tal-vettura f’kg, |
| --- | --- |

—

M = il-piż tal-vettura f’kg,

| — | u għal kull veloċità l-koeffiċjenti a u b huma murija fit-tabella li ġejja:







  V (km/h) | a | b |
| --- | --- | --- | --- |
| 20 | 7,24 A 10–5 | 0,82 |
| 40 | 1,59 A 10–4 | 0,54 |
| 60 | 1,96 A 10–4 | 0,33 |
| 80 | 1,85 A 10–4 | 0,23 |
| 100 | 1,63 A 10–4 | 0,18 |
| 120 | 1,57 A 10–4 | 0,14 |

—

u għal kull veloċità l-koeffiċjenti a u b huma murija fit-tabella li ġejja:

V (km/h)

a

b

20

7,24 A 10–5

0,82

40

1,59 A 10–4

0,54

60

1,96 A 10–4

0,33

80

1,85 A 10–4

0,23

100

1,63 A 10–4

0,18

120

1,57 A 10–4

0,14

5.1.2.   Fuq id-dajnamometru

5.1.2.1.   Tagħmir tal-kejl u preċiżjoni tal-kejl

It-tagħmir għandu jkun identiku għal dak użat fit-triq.

5.1.2.2.   Proċedura tat-test

5.1.2.2.1.   Qiegħed il-vettura fuq id-dajnamometru tat-test.

5.1.2.2.2.   Aġġusta l-pressjoni tat-tajer (kiesħa) tar-roti kif meħtieġ mid-dajnamometru.

5.1.2.2.3.   Aġġusta l-inerzja ekwivalenti tad-dajnamometru.

5.1.2.2.4.   Ara li l-vettura u d-dajnamometru jinġabu għal temperatura tat-tħaddim b’mod xieraq.

5.1.2.2.5.   Agħmel l-operazzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 5.1.1.2. t’hawn fuq (barra l-paragrafi 5.1.1.2.4. u 5.1.1.2.5.), billi tibdel M b'I fil-formula mogħtija fil-paragrafu 5.1.1.2.7.

5.1.2.2.6.   Irranġa l-brejk biex jerġa' jagħti s-saħħa kkorreġuta (l-paragrafu 5.1.1.2.8.) u qis id-differenza bejn il-piż tal-vettura (M) fuq il-korsa u l-piż (I) tat-test ta’ l-inerzja ekwivalenti li jrid jintuża'. Dan jista’ jsir billi jkun ikkalkulat il-ħin medju kkorreġut ta’ l-inżul 'l isfel fit-triq mingħajr ma tintuża' l-magna minn V2 sa V1 u jerġa’ jkun hemm l-istess ħin fuq id-dajnamometru permezz tar-relazzjoni li ġejja:

Formula

K = il-valur speċifikat fil-paragrafu 5.1.1.2.8. t’hawn fuq.

5.1.2.2.7.   Is-saħħa Pa li trid tiġi assorbita mid-dajnamometru għandha tkun determinata sabiex tagħti lok li l-istess saħħa (l-paragrafu 5.1.1.2.8.) tkun tista' terġa' ssir għall-istess vettura fi ġranet differenti.

5.2.   Metodu tal-kejl tat-torque f’veloċità kostanti

5.2.1.   Fit-triq

5.2.1.1.   Tagħmir tal-kejl u żball tal-kejl

Il-kejl tat-torque għandu jsir permezz ta’ mekkaniżmu tal-kejl adattat preċiż sa mhux anqas minn ± 2 fil-mija.

Il-kejl tal-veloċità għandu jkun preċiż sa mhux aktar minn ± 2 fil-mija.

5.2.1.2.   Proċedura tat-test

5.2.1.2.1.   Ara li l-vettura tilħaq il-veloċità stabbilizzata magħżula V.

5.2.1.2.2.   Ħu nota tas-saħħa Ct li ddawwar u l-veloċità fuq perjodu ta’ mill-inqas 20 sekonda. Il-preċiżjoni tas-sistema li tirrekordja d-dejta għandha tkun talanqas ± 1 Nm għat-torque u ± 0,2 km/h għall-veloċità.

5.2.1.2.3.   Differenzi fit-torque Ct u l-veloċità mqabbla mal-ħin m'għandhomx jaqbżu 5 fil-mija għal kull sekonda tal-perjodu tal-kejl.

5.2.1.2.4.   It-torque Ct1 hi t-torque medja mnissla mill-formula li ġejja:

Formula

5.2.1.2.5.   It-test għandu jsir tliet darbiet f’kull direzzjoni. Sib it-torque medja minn dawn is-sitt kejlijiet għall-veloċità ta’ referenza. Jekk il-veloċità medja tiddevja b’aktar minn 1 km/h mill-veloċità ta’ referenza, għandha tintuża' rigressjoni lineari biex tiġi kkalkulata s-saħħa medja li ddawwar.

5.2.1.2.6.   Sib il-medja ta’ dawn iż-żewġ saħħiet li jdawru Ct1 u Ct2, jiġifieri Ct.

5.2.1.2.7.   It-torque CT medja misjuba fuq il-korsa għandha tiġi kkorreġuta għall-kundizzjonijiet ambjentali ta’ referenza kif ġej:

CT ikkorreġuta = K · CTimkejla

fejn K għandha l-valur speċifikat fil-paragrafu 5.1.1.2.8. ta’ dan l-appendiċi.

5.2.2.   Fuq id-dajnamometru

5.2.2.1.   Tagħmir tal-kejl u żball tal-kejl

It-tagħmir għandu jkun identiku bħal dak użat fit-triq.

5.2.2.2.   Proċedura tat-test

5.2.2.2.1.   Agħmel l-operazzjonijiet speċifikati fil-paragrafi 5.1.2.2.1. sa 5.1.2.2.4. t’hawn fuq.

5.2.2.2.2.   Agħmel l-operazzjonijiet speċifikati fil-paragrafi 5.2.1.2.1. sa 5.2.1.2.4. t’hawn fuq.

5.2.2.2.3.   Irranġa l-unità li tassorbi s-saħħa biex terġa’ tagħti t-torque totali kkorreġuta indikata fil-paragrafu 5.2.1.2.7. t’hawn fuq.

5.2.2.2.4.   Ipproċedi bl-istess operazzjonijiet bħal fil-paragrafu 5.1.2.2.7., għall-istess għan.

ANNESS 4

Appendiċi 4

VERIFIKAZZJONI TA’ L-INERZJI BARRA MINN DAWK MEKKANIĊI

1.   GĦAN

Il-metodu deskritt f’dan l-appendiċi jagħti lok biex ikun verifikat li l-inerzja totali simulata tad-dajnamometru ssir b’mod sodisfaċenti fil-fażi tas-sewqan taċ-ċiklu tat-tħaddim. Il-fabbrikant tad-dajnamometru għandu jispeċifika metodu biex ikunu verifikati l-ispeċifikazzjonijiet skond il-paragrafu 3. t’hawn taħt.

2.   PRINĊIPJU

2.1.   Ekwazzjonijiet biex jinħadmu s-somom totali

Peress li d-dajnamometru hu espost għal varjazzjonijiet fil-veloċità tat-tidwir tar-roller(s), il-forza fil-wiċċ tar-roller(s) tista’ tiġi mfissra permezz tal-formula:

F = I · γ = IM · γ + F1

fejn:

| — | = | F | = | il-forza fil-wiċċ tar-roller(s), |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | I | = | l-inerzja totali tad-dajnamometru (l-inerzja ekwivalenti tal-vettura: ara t-tabella fil-paragrafu 5.1.), |
| — | = | IM | = | l-inerzja tal-piżijiet mekkaniċi tad-dajnamometru, |
| — | = | γ | = | aċċelerazzjoni tanġenzjali fil-wiċċ tar-roller, |
| — | = | F1 | = | il-forza ta’ l-inerzja. |

—

=

F

=

il-forza fil-wiċċ tar-roller(s),

—

=

I

=

l-inerzja totali tad-dajnamometru (l-inerzja ekwivalenti tal-vettura: ara t-tabella fil-paragrafu 5.1.),

—

=

IM

=

l-inerzja tal-piżijiet mekkaniċi tad-dajnamometru,

—

=

γ

=

aċċelerazzjoni tanġenzjali fil-wiċċ tar-roller,

—

=

F1

=

il-forza ta’ l-inerzja.

Nota: Hemm spjegazzjoni annessa ta’ din il-formula b’referenza għad-dajnamometri b’inerzja simulata mekkanikament.

Għalhekk, l-inerzja totali hi mfissra kif ġej:

I = Im + F1 / γ

fejn:

| — | Im tista’ tiġi kkalkulata jew imkejla permezz ta’ metodi tradizzjonali, |
| --- | --- |

—

Im tista’ tiġi kkalkulata jew imkejla permezz ta’ metodi tradizzjonali,

| — | F1 tista’ tiġi mkejla fuq id-dajnamometru, |
| --- | --- |

—

F1 tista’ tiġi mkejla fuq id-dajnamometru,

| — | γ tista’ tiġi kkalkolata mill-veloċità periferali tar-rollers. |
| --- | --- |

—

γ tista’ tiġi kkalkolata mill-veloċità periferali tar-rollers.

L-inerzja totali (I) se tkun determinata waqt test ta' l-aċċelerazzjoni jew tat-tnaqqis fl-aċċelerazzjoni b'valuri ogħla minn jew ugwali għal dawk miksuba waqt ċiklu tat-tħaddim.

2.2.   Speċifikazzjoni biex tkun ikkalkulata l-inerzja totali

It-test u l-metodi ta’ kalkolazzjoni għandhom jagħtu lok biex tkun determinata l-inerzja totali I bi żball relattiv (ΔI/I) ta’ inqas minn ± 2 fil-mija.

3.   SPEĊIFIKAZZJONI

Il-piż ta’ l-inerzja totali simulatali I għandu jibqa' l-istess bħall-valur teoretiku ta’ l-inerzja ekwivalenti (ara l-paragrafu 5.1. ta' l-Anness 4) fi ħdan il-limiti li ġejjin:

3.1.1.   ± 5 % fil-mija tal-valur teoretiku għal kull valur istantaneju;

3.1.2.   ± 2 % fil-mija tal-valur teoretiku għall-valur medju kkalkulat għal kull sekwenza taċ-ċiklu.

3.2.   Il-limitu mogħti fil-paragrafu 3.1.1. t’hawn fuq jinġab għal ± 50 % fil-mija għal sekonda meta tistartja u, għal vetturi li jingranaw b’mod manwali, għal żewġ sekondi waqt it-tibdil tal-gerijiet.

4.   PROĊEDURA TA’ VERIFIKAZZJONI

4.1.   Il-verifikazzjoni ssir waqt kull test matul iċ-ċiklu mfisser fil-paragrafu 2.1. ta’ l-Anness 4.

4.2.   Iżda, jekk jintlaħqu r-rekwiżiti tal-paragrafu 3. t’hawn fuq, b’aċċelerazzjonijiet istantaneji li huma tliet darbiet akbar jew iżgħar mill-valuri miksuba fis-sekwenzi taċ-ċiklu teoretiku, il-verifikazzjoni deskritta hawn fuq ma tkunx meħtieġa.

ANNESS 4

Appendiċi 5

TIFSIRA TA’ SISTEMI LI JIEĦDU KAMPJUNI TAL-GASS

1.   INTRODUZZJONI

1.1.   Hemm diversi tipi ta’ mekkaniżmi kampjunarji li kapaċi jilħqu r-rekwiżiti stipulati fil-paragrafu 4.2. ta’ l-Anness 4.

Il-mekkaniżmi deskritti fil-paragrafi 3.1. u 3.2. għandhom jitqiesu aċċettabbli jekk jissodisfaw il-kriterji ewlenin marbuta mal-prinċipju tat-tnaqqis varjabbli fil-konċentrazzjoni.

1.2.   Fil-komunikazzjonijiet tiegħu, il-laboratorju għandu jsemmi s-sistema kampjunarja użata meta jsir it-test.

2.   KRITERJI MARBUTA MAS-SISTEMA TAT-TNAQQIS VARJABBLI FIL-KONĊENTRAZZJONI BIEX JITKEJLU L-EMISSJONIJIET TAL-GASS TA’ L-EGŻOST

2.1.   Ambitu

Din is-sezzjoni għandha tispeċifika l-karatteristiċi tat-tħaddim ta’ sistema kampjunarja tal-gass ta’ l-egżost maħsuba biex tintuża' ħalli tkejjel il-piż veru ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ vettura skond id-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.

Il-prinċipju kampjunarju ta’ tnaqqis varjabbli fil-konċentrazzjoni biex ikun imkejjel il-piż ta’ l-emissjonijiet għandu jeħtieġ tliet kundizzjonijiet biex jiġi sodisfatt:

2.1.1.   Il-gassijiet ta’ l-egżost tal-vettura għandhom kontinwament jitilfu fil-konċentrazzjoni meta jitħalltu ma' l-arja ambjentali taħt kundizzjonijiet speċifikati;

2.1.2.   Il-volum totali tat-taħlita tal-gassijiet ta’ l-ekżost u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni għandhom jitkejlu b’mod preċiż;

2.1.3.   Kampjun proporzjonali kontinwu tal-gassijiet ta’ l-egżost li tilfu fil-konċentrazzjoni u l-arja mnaqqsa mill-konċentrazzjoni għandu jinġabar biex jiġi analizzat.

Il-piż ta’ l-emissjonijiet tal-gass għandu jkun determinat mill-kampjun proporzjonali tal-konċentrazzjonijiet u l-volum totali mkejjel waqt it-test. Il-kampjun tal-konċentrazzjonijiet għandu jiġi kkorreġut sabiex jitqies il-kontenut tas-sustanza li tniġġes ta' l-arja ambjentali.

Barra minn hekk, fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni, l-emissjonijiet tal-partikuli separati tagħhom għandhom jiġu plotjati.

2.2.   Sommarju tekniku

Figura 5/1 turi diagramma skematika tas-sistema kampjunarja.

2.2.1.1.   Il-gassijiet ta’ l-egżost tal-vettura għandhom jitilfu fil-konċentrazzjoni b’ammont suffiċjenti ta’ arja ambjentali biex ma jkunx hemm kondensazzjoni ta’ l-ilma fis-sistema kampjunarja u li tkejjel.

2.2.2.   Is-sistema kampjunarja tal-gass ta’ l-egżost għandha tkun iddisinjata b’tali mod li jkun jista’ jitkejjel il-volum medju tal-konċentrazzjonijiet tas-CO2, CO, HC u NOx
  , u, kif ukoll, fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni, ta’ l-emissjonijiet tal-partikuli separati, li hemm fil-gassijiet ta’ l-egżost li joħorġu waqt iċ-ċiklu tat-testjar tal-vettura.

2.2.3.   It-taħlita ta’ l-arja u tal-gassijiet ta’ l-egżost għandha tkun uniformi fil-post fejn tinsab is-sonda kampjunarja (ara l-paragrafu 2.3.1.2. t'hawn taħt).

2.2.4.   Is-sonda għandha tiġbed kampjun rappreżentattiv tal-gassijiet li tilfu fil-konċentrazzjoni.

2.2.5.   Is-sistema għandha tagħti lok biex jitkejjel il-volum kollu tal-gassijiet ta’ l-egżost li tilfu fil-konċentrazzjoni.

2.2.6.   Is-sistema kampjunarja m’għandhiex tnixxi gass minnha. Id-disinn tas-sistema kampjunarja bil-konċentrazzjoni mnaqqsa varjabbli u l-materjal li jintuża' għandu jkun b'tali mod li ma jaffettwax il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes fil-gassijiet ta’ l-egżost li tilfu fil-konċentrazzjoni. Jekk xi komponent fis-sistema (skambjatur tas-sħana, separatur taċ-ċiklun, blower, eċċ.) jibdel il-konċentrazzjoni ta’ xi wieħed mils-sustanzi li jniġġsu fil-gassijiet ta’ l-ekżost li tilfu fil-konċentrazzjoni u l-iżball ma jistax jiġi kkorreġut, imbagħad it-teħid ta’ kampjuni għal dak is-sustanza li tniġġes għandu jsir ‘l bogħod mid-direzzjoni tas-sors ta’ dak il-komponent.

2.2.7.   Jekk il-vettura ttestjata hi mgħammra b’sistema ta’ l-egżost b’diversi żbokki, it-tubi li jgħaqqdu għandhom ikunu mqabbda permezz ta’ manifold imwaħħal qrib tal-vettura kemm jista’ jkun.

2.2.8.   Il-kampjuni tal-gass għandhom jinġabru f’boroż apposta li jesgħu biżżejjed sabiex ma jtellfux il-fluss ta’ gass waqt il-perjodu kampjunarju. Dawn il-boroż għandhom ikunu magħmula minn materjal li ma jaffettwax il-konċentrazzjoni tal-gassijiet li jniġġsu (ara l-paragrafu 2.3.4.4. t’hawn taħt).

2.2.9.   Is-sistema ta’ konċentrazzjoni mnaqqsa varjabbli għandha tkun iddisinjata b’tali mod li tagħti lok biex ikunu jistgħu jittieħdu kampjuni tal-gassijiet ta’ l-egżost mingħajr ma titbiddel sew il-pressjoni fuq wara ta’ l-iżbokk tal-pajp ta' l-egżost (ara l-paragrafu 2.3.1.1. t’hawn taħt).

2.3.   Rekwiżiti speċifiċi

2.3.1.   Mekkaniżmu li jiġbor u jnaqqas il-konċentrazzjoni tal-gass ta’ l-egżost

2.3.1.1.   It-tubu li jgħaqqad bejn l-iżbokki ta’ l-egżost tal-vettura u ċ-ċejmber tat-taħlit għandu jkun qasir kemm jista’ jkun; fl-ebda każ m’għandu:

| (i) | jikkawża li l-pressjoni statika fl-iżbokki ta’ l-egżost fil-vettura li qed tiġi ttestjata biex ivarjaw b’aktar minn f’50 km/h jew aktar minn 1.25 kPa għat-tul kollu tat-test mill-pressjonijiet statiċi meħuda meta ma kien hemm xejn imqabbad ma’ l-iżbokki ta’ l-egżost tal-vettura. Il-pressjoni għandha titkejjel fl-iżbokk ta' l-egżost jew f’estensjoni li għandha l-istess dijametru, qrib kemm jista’ jkun tat-tarf tal-pajp; |
| --- | --- |

(i)

jikkawża li l-pressjoni statika fl-iżbokki ta’ l-egżost fil-vettura li qed tiġi ttestjata biex ivarjaw b’aktar minn f’50 km/h jew aktar minn 1.25 kPa għat-tul kollu tat-test mill-pressjonijiet statiċi meħuda meta ma kien hemm xejn imqabbad ma’ l-iżbokki ta’ l-egżost tal-vettura. Il-pressjoni għandha titkejjel fl-iżbokk ta' l-egżost jew f’estensjoni li għandha l-istess dijametru, qrib kemm jista’ jkun tat-tarf tal-pajp;

| (ii) | jibdel in-natura tal-gass ta’ l-egżost. |
| --- | --- |

(ii)

jibdel in-natura tal-gass ta’ l-egżost.

2.3.1.2.   Għandu jsir provvediment għal ċejmber fejn isir it-taħlit li fiha l-gassijiet ta' l-egżost tal-vettura u l-arja li tilfet fil-konċentrazzjoni jiġu mħallta b'tali mod li jipproduċu taħlita uniformi fl-iżbokk taċ-ċejmber.

L-uniformità tat-taħlita fi kwalunkwe paragrafu mimdud fejn tkun tinsab is-sonda kampjunarja m'għandhiex tvarja b'aktar minn 2 fil-mija mill-medja tal-valuri miksuba għal talanqas ħames punti li jinsabu f'intervalli indaqs fuq id-dijametru tal-kurrent tal-gass. Sabiex jiġu minimizzati l-effetti fuq il-kundizzjonijiet fl-iżbokk ta’ l-egżost u biex tkun limitata l-waqgħa fil-pressjoni ġol-mekkaniżmu ta’ l-arja kundizzjonata li tilfet fil-konċentrazzjoni, jekk hemm, il-pressjoni ġoċ-ċejmber li jħallat m'għandhiex tvarja b'aktar minn ± 0,25 kPa mill-pressjoni atmosferika.

2.3.2.   Mekkaniżmu li jiġbed/mekkaniżmu li jkejjel il-volum

Dan il-mekkaniżmu jista’ jkollu firxa ta’ veloċitajiet fissi sabiex jiżgura fluss biżżejjed biex ma jħallix li ssir kondensazzjoni ta’ l-ilma. Dan ir-riżultat ġeneralment jinkiseb billi l-konċentrazzjoni ta’ CO2 fil-borża kampjunarja tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tinżamm aktar baxxa minn 3 fil-mija tal-volum.

2.3.3.   Kejl tal-volum

2.3.3.1.   Il-mekkaniżmu li jkejjel għandu jżomm il-preċiżjoni kalibrata tiegħu sa mhux aktar minn ± 2 fil-mija taħt il-kundizzjonijiet kollha tat-tħaddim. Jekk il-mekkaniżmu ma jistax jagħmel tajjeb għall-varjazzjonijiet fit-temperatura tat-taħlita tal-gassijiet ta’ l-egżost u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni fil-punt tal-kejl, għandu jintuża’ skambjatur tas-sħana biex iżomm it-temperatura sa mhux aktar minn ± 6 K tat-temperatura tat-tħaddim speċifikata.

Jekk hemm bżonn, jista’ jintuża’ separatur taċ-ċiklun biex jipproteġi l-mekkaniżmu li jkejjel il-volum.

2.3.3.2.   Għandu jitwaħħal senser tat-temperatura eżatt qabel il-mekkaniżmu li jkejjel il-volum. Dan is-senser tat-temperatura għandu jkollu eżattezza u preċiżjoni ta’ ± 1 K u ħin li jirrispondi ta’ 0,1 s f’62 fil-mija tal-varjazzjoni tat-temperatura mogħtija (valur imkejjel fiż-żejt bis-silikon).

2.3.3.3.   Il-kejlijiet tal-pressjoni għandu jkollhom preċiżjoni u eżattezza ta’ ± 0,4 kPa waqt it-test.

2.3.3.4.   Il-kejl tad-differenza fil-pressjoni mill-pressjoni atmosferika għandu jittieħed ‘l fuq minn u, jekk hemm bżonn, 'l isfel mill-mekkaniżmu li jkejjel il-volum.

Figura 5/1

Dijagramma tas-sistema ta’ konċentrazzjoni mnaqqsa varjabbli biex jitkejlu l-emissjonijiet tal-gass ta’ l-egżost

2.3.4.   Teħid ta’ kampjuni tal-gass

2.3.4.1.   Gassijiet ta’ l-egżost li jitilfu fil-konċentrazzjoni

2.3.4.1.1.   Il-kampjun tal-gassijiet ta’ l-egżost li jitilfu fil-konċentrazzjoni għandu jittieħed 'l fuq mill-mekkaniżmu li jiġbed iżda 'l isfel mill-mekkaniżmi li jikkundizzjonaw (jekk hemm).

2.3.4.1.2.   Ir-rata tal-fluss m’għandhiex tvarja mill-medja b’aktar minn ± 2 fil-mija.

2.3.4.1.3.   Ir-rata kampjunarja m’għandhiex taqa’ taħt il-5 litri kull minuta u m’għandhiex taqbeż 0.2 fil-mija tar-rata tal-fluss ta’ gassijiet ta’ l-egżost li jitilfu fil-konċentrazzjoni.

2.3.4.2.   Arja li titlef fil-konċentrazzjoni

2.3.4.2.1.   Kampjun ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni għandu jittieħed b’rata ta' fluss kostanti qrib id-daħla ta’ l-arja ambjentali (wara l-filter jekk hemm wieħed imwaħħal).

2.3.4.2.2.   L-arja m’għandhiex tkun kontaminata bil-gassijiet ta’ l-egżost miż-żona fejn isir it-taħlit.

2.3.4.2.3.   Ir-rata kampjunarja għall-arja li titlef fil-konċentrazzjoni għandha tkun paragunabbli ma’ dik użata fil-każ tal-gassijiet ta’ l-egżost li tilfu fil-konċentrazzjoni.

2.3.4.3.   Operazzjonijiet tat-teħid ta' kampjuni

2.3.4.3.1.   Il-materjal użat għall-operazzjonijiet kampjunarji għandu jkun tali li ma jbiddilx il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes.

2.3.4.3.2.   Jistgħu jintużaw filters sabiex jiġbdu l-partikuli solidi mill-kampjun.

2.3.4.3.3.   Jeħtieġu pompi sabiex jgħaddu l-kampjun fil-borża(/oż) kampjunarji.

2.3.4.3.4.   Jeħtieġu valvs li jikkontrollaw il-fluss u miters tal-fluss sabiex jinkisbu r-rati tal-fluss meħtieġa għat-teħid ta’ kampjuni.

2.3.4.3.5.   Konnessjonijiet li ma jnixxix gass minnhom li jintrabtu malajr jistgħu jintużaw bejn il-valvs fi tliet direzzjonijiet u l-boroż kampjunarji, il-konnekxins jissiġġillaw ruħhom awtomatikament fuq il-ġenb tal-borża. Jistgħu jintużaw sistemi oħra biex jgħaddu l-kampjuni fl-analizzatur (valvs li jagħlqu fi tliet postijiet, per eżempju).

2.3.4.3.6.   Il-valvs differenti użati biex jiddirezzjonaw il-gassijiet kampjunarji għandhom ikunu tat-tip li jaġġustaw ruħhom malajr u li jaġixxu malajr.

2.3.4.4.   Ħżin tal-kampjun

Il-kampjuni tal-gass għandhom jinġabru f’boroż kampjunarji li jesgħu biżżejjed sabiex ma jnaqqsux ir-rata kampjunarja. Il-boroż għandhom ikunu magħmula minn tali materjal li ma jbiddilx il-konċentrazzjoni tal-gassijiet tas-sustanza li tniġġes sintetiku b’aktar minn 2 fil-mija wara 20 minuta.

2.4.   Unità oħra kampjunarja għat-testjar ta’ vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni

2.4.1.   Kuntrarjament għat-teħid ta’ kampjuni tal-gass minn vetturi mgħammra b’magni li jixegħlu bl-ispark, il-punti kampjunarji ta’ l-idrokarbon u tal-partikuli separati jinsabu f’mina li titlef mill-konċentrazzjoni.

2.4.2.   Sabiex jitnaqqas it-telf tas-sħana fil-gassijiet ta’ l-egżost bejn l-iżbokk ta’ l-egżost u d-daħlaa tal-mina li titlef fil-konċentrazzjoni, il-pajp m’għandux ikun itwal minn 3,6 m, jew minn 6,1 m jekk hu insulat għas-sħana. Id-dijametru intern tiegħu m’għandux jeċċedi l-105 mm.

2.4.3.   Għandhom japplikaw l-aktar kundizzjonijiet ta’ fluss turbulenti (Reynolds numru ≥ 4 000) fil-mina li titlef fil-konċentrazzjoni, li għandha tkun magħmula minn tubu dritt ta’ materjal li jgħaddi d-dawl minnu, sabiex jiżgura li l-gass ta’ l-egżost li jitlef fil-konċentrazzjoni hu uniformi fil-punti kampjunarji u li l-kampjuni huma magħmula minn gassijiet u partikuli separati rappreżentattivi. Il-mina li titlef fil-konċentrazzjoni għandha tkun talanqas 200 mm fid-dijametru u s-sistema għandha tkun ertjata.

2.4.4.   Is-sistema kampjunarja tal-partikuli separati għandha tkun magħmula minn sonda kampjunarja fil-mina li titlef fil-konċentrazzjoni u żewġ filters imwaħħlin f'serje. Għandhom jitqegħdu valvs li jaġixxu mall-ewwel kemm 'l fuq kif ukoll 'l isfel miż-żewġ filters fid-direzzjoni tal-fluss.

Il-konfigurazzjoni tas-sonda kampjunarja għandha tkun kif indikata fil-Figura 5/2.

2.4.5.   Is-sonda kampjunarja tal-partikuli separati għandha tilħaq il-kundizzjonijiet li ġejjin:

Għandha tkun imwaħħla ħdejn il-linja tan-nofs tal-mina, madwar għaxar dijametri tal-mina ‘l isfel mid-daħla tal-gass, u jkollha dijametru intern talanqas 12-il mm.

Id-distanza mill-ponta kampjunarja sa fejn hu mwaħħal il-filter għandha tkun talanqas ħames dijametri tas-sonda, iżda m’għandhiex teċċedi l-1 020 mm.

2.4.6.   L-unità li tkejjel il-kampjun tal-fluss tal-gass għandha tkun magħmula minn pompi, regolaturi li jirregolaw il-fluss tal-gass u unitajiet li jkejlu l-fluss.

2.4.7.   Is-sistema kampjunarja ta’ l-idrokarbon għandha tkun magħmula minn sonda kampjunarja msaħħna, linja, filter u pompa. Is-sonda kampjunarja għandha tkun imwaħħla ‘l bogħod mid-daħla tal-gass ta’ l-egżost daqs kemm hi ‘l bogħod is-sonda kampjunarja tal-partikuli separati, b’tali mod li l-ebda minnhom ma tinterferixxi ma’ kampjuni meħuda mill-oħra. Għandu jkollha dijametru minimu intern ta’ 4 mm.

2.4.8.   Il-partijiet kollha msaħħnin għandhom jinżammu f'temperatura ta' 463 K (190 °C) ± 10 K permezz tas-sistema li ssaħħan.

2.4.9.   Jekk mhux possibbli li jagħmlu tajjeb għall-varjazzjonijiet fir-rata tal-fluss għandu jkun hemm dispożizzjoni għal skambjatur tas-sħana u mekkaniżmu li jikkontrolla t-temperatura kif speċifikat fil-paragrafu 2.3.3.1. sabiex ikun żgurat li r-rata tal-fluss fis-sistema hi kostanti u r-rata kampjunarja tkun proporzjonali bl-istess mod.

3.   DESKRIZZJONI TAL-MEKKANIŻMI

3.1.   Mekkaniżmu li nnaqqas il-konċentrazzjoni b’mod varjabbli u li fih pompa tad-displacement pożittiva (PDS-CVS) (Figura 5/3)

3.1.1.   Il-pompa taċ-ċaqliq pożittiv — kampjunarju tal-volum kostanti (PDP-CVS) tissodisfa r-rekwiżiti ta’ dan l-Anness billi tkejjel il-fluss tal-gass mill-pompa f’temperatura u pressjoni kostanti. Il-volum totali jitkejjel billi jingħaddu r-revoluzzjonijiet li tagħmel il-pompa taċ-ċaqliq pożittiv kalibrata. Il-kampjun proporzjonali jinkiseb permezz ta' teħid ta’ kampjuni bil-pompa, il-miter tal-fluss u l-valv li jikkontrolla l-fluss b'rata kostanti tal-fluss.

3.1.2.   Figura 5/3 hija tpinġija skematika ta’ dik is-sistema kampjunarja. Peress li diversi konfigurazzjonijiet jistgħu jagħtu riżultati preċiżi, mhix meħtieġa l-konformità eżatta mat-tpinġija. Komponenti oħra bħal strumenti, valvs, solenojdi u swiċċis jistgħu jintużaw biex jagħtu informazzjoni oħra u jikkoordinaw il-funzjonijiet tas-sistema tal-komponent.

It-tagħmir kampjunarju hu magħmul minn:

3.1.3.1.   Filter (D) għall-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, li jista’ jissaħħan minn qabel jekk hemm bżonn. Dan il-filter hu magħmul minn active charcoal marsus bejn żewġ saffi ta’ karta, u għandu jintuża’ biex inaqqas u jistabbilizza l-konċentrazzjonijiet ta’ l-idrokarbons ta’ l-emissjonijiet ambjentali fl-arja li titlef fil-konċentrazzjoni;

3.1.3.2.   Ċejmber tat-taħlit (M) li fiha jiġu mħallta b’mod uniformi l-gass ta’ l-egżost u l-arja;

3.1.3.3.   Skambjatur tas-sħana (H) li jiflaħ biżżejjed biex jiżgura li tul it-test it-temperatura tat-taħlita ta’ l-arja/gass ta’ l-egżost imkejla f’punt eżatt ‘l fuq mill-pompa taċ-ċaqliq pożittiv mhix aktar minn 6K tat-temperatura tat-tħaddim disinjata. Dan il-mekkaniżmu m’għandux il-konċentrazzjonijiet tas-sustanza li tniġġes tal-gassijiet li tilfu fil-konċentrazzjoni mneħħija wara għall-analiżi;

3.1.3.4.   Sistema li tikkontrolla t-temperatura (TC), użata biex issaħħan l-iskambjatur tas-sħana qabel it-test u biex tikkontrolla t-temperatura tiegħu waqt it-test, sabiex ikunu limitati d-devjazzjonijiet mit-temperatura tat-tħaddim iddisinjata għal 6K;

Il-pompa taċ-ċaqliq pożittiv (PDP), li tipproduċi volum kostanti tal-fluss tat-taħlita ta' l-arja/gass ta’ l-egżost; il-kapaċità tal-fluss tal-pompa għandha tkun kbira biżżejjed biex telimina l-kondensazzjoni ta' l-ilma fis-sistema taħt il-kundizzjonijiet kollha tat-tħaddim li jistgħu jiġru waqt it-test, dan normalment jista' jkun żgurat billi tintuża' pompa taċ-ċaqliq pożittiv b'kapaċità tal-fluss:

3.1.3.5.1.   għolja darbtejn daqs il-fluss massimu tal-gass ta’ l-egżost magħmul mill-aċċelerazzjonijiet taċ-ċiklu tas-sewqan, jew

3.1.3.5.2.   biżżejjed biex jiżgura li l-konċentrazzjoni CO2 fil-borża kampjunarja ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrażżjoni hi inqas minn 3 fil-mija bil-volum għall-petrol u d-diżil, inqas minn 2.2 fil-mija bil-volum għal-LPG u inqas minn 1.5 fil-mija bil-volum għall-NG.

Figura 5/2

Konfigurazzjoni tas-sonda kampjunarja tal-partikuli separati

3.1.3.6.   Senser tat-temperatura (T1), (eżattezza u preċiżjoni ± 0,4 kPa), imwaħħal eżatt ‘l fuq mill-miter tal-volum u użat biex jirreġistra d-differenza fil-pressjoni bejn it-taħlita tal-gass u l-arja ambjentali;

3.1.3.7.   Strument li jkejjel il-pressjoni (G1), (eżattezza u preċiżjoni ± 0,4 kPa), imwaħħal eżatt ‘l fuq mill-pompa taċ-ċaqliq pożittiv u użat biex jirreġistra l-grejdjint tal-pressjoni bejn it-taħlita tal-gass u l-arja ambjentali;

3.1.3.8.   Strument ieħor li jkejjel il-pressjoni (G2), eżattezza u preċiżjoni ± 0,4 kPa) imwaħħal b’tali mod li tista’ tiġi reġistrata l-pressjoni differenzjali bejn id-daħla tal-pompa u l-iżbokk tal-pompa;

3.1.3.9.   Żewġ sondi kampjunarji (S1 u S2) għat-teħid kontinwu ta’ kampjuni ta’ l-arja li tilfet fil-konċentrazzjoni u tat-taħlita tal-gass ta’ l-egżost/l-arja;

3.1.3.10.   Filter (F), biex jiġbed il-partikuli solidi mill-flussi ta’ gass miġbura għall-analiżi;

3.1.3.11.   Il-pompi (P), biex jiġbru fluss kostanti ta' l-arja li tilfet fil-konċentrazzjoni kif ukoll tat-taħlita li tilfet fil-konċentrazzjoni tal-gass ta’ l-egżost/l-arja waqt it-test;

3.1.3.12.   Kontrolluri tal-fluss (N), biex jiżguraw fluss uniformi kostanti tal-kampjuni tal-gass meħuda waqt it-test mis-sondi kampjunarji S1 u S2 u l-fluss tal-kampjuni tal-gass għandhom ikunu tali li, fl-aħħar ta’ kull test, il-kwantità tal-kampjuni hi biżżejjed għall-analiżi (madwar 10 litri kull minuta);

3.1.3.13.   Miters tal-fluss (FL), biex jaġġustaw u jimmonitorjaw il-fluss kostanti tal-kampjuni tal-gass waqt it-test;

3.1.3.14.   Valvs li jaġixxu malajr (V), biex idawru l-fluss kostanti tal-kampjuni tal-gass għal ġol-boroż kampjunarji jew lejn iż-żbokk fuq barra;

3.1.3.15.   Elementi kapling li ma jnixxix gass minnhom, li jissakkru malajr (Q) bejn il-valvs li jaġixxu malajr u l-boroż kampjunarji; il-kapling għandu jagħlaq awtomatikament fuq il-ġenb tal-borża kampjunarja; inkella, jistgħu jintużaw modi oħra biex iġorru l-kampjuni għal ġo l-analizzatur (stoppkoks bi tliet naħat, per eżempju);

3.1.3.16.   Boroż (B), biex jiġbru l-kampjuni tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni ta’ l-arja mhux konċentrata waqt it-test; għandhom jesgħu biżżejjed biex ma jfixklux il-fluss tal-kampjun, il-materjal tal-borża għandu jkun tali li ma jaffettwax la l-kejlijiet infushom u lanqas il-kompożizzjoni kimika tal-kampjuni tal-gass (per eżempju: films tal-polyethylene/polyamide laminati, jew poliidrokarbons fluorinated);

3.1.3.17.   Kalkolatur diġitali (C), biex jirreġistra n-numru ta’ revoluzzjonijiet magħmula mill-pompa taċ-ċaqliq waqt it-test.

3.1.4.   Tagħmir ieħor meħtieġ meta jkunu qed jiġu ttestjati vetturi li għandhom magni jaħdmu bil-kompressjoni

Biex jikkonformaw mar-rekwiżiti tal-paragrafi 4.3.1.1. u 4.3.2. ta’ l-Anness 4, il-komponenti l-oħra ‘l ġewwa mil-linji ttikkjati fil-Figura 5/3 għandhom jintużaw meta jiġu ttestjati vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni:

| — | Fh | huwa filter imsaħħan, |
| --- | --- | --- |
| — | S3 | huwa punt kampjunarju ta’ l-idrokarbon, |
| — | Vh | huwa valv multi-direzzjonali msaħħan, |
| — | Q | huwa konnekter li jaqbad malajr biex jagħti lok lill-kampjun ta’ l-arja ambjentali BA jiġi analizzat fuq l-HFID, |
| — | HFID | huwa analizzatur tal-jonizzazzjoni tal-fjamma msaħħna, |
| — | R u I | huma mezz biex jiġu integrati u rrekordjati l-konċentrazzjonijiet istantaneji ta’ l-idrokarbon, |
| — | Lh | hija medda msaħħna tal-kampjun. |

—

Fh

huwa filter imsaħħan,

—

S3

huwa punt kampjunarju ta’ l-idrokarbon,

—

Vh

huwa valv multi-direzzjonali msaħħan,

—

Q

huwa konnekter li jaqbad malajr biex jagħti lok lill-kampjun ta’ l-arja ambjentali BA jiġi analizzat fuq l-HFID,

—

HFID

huwa analizzatur tal-jonizzazzjoni tal-fjamma msaħħna,

—

R u I

huma mezz biex jiġu integrati u rrekordjati l-konċentrazzjonijiet istantaneji ta’ l-idrokarbon,

—

Lh

hija medda msaħħna tal-kampjun.

Il-komponenti kollha msaħħna għandhom jinżammu f’463 K (190 °C) ± 10 K.

Sistema kampjunarja tal-partikuli separati:

| — | S4 | Sonda kampjunarju fil-mina mhux konċentrata, |
| --- | --- | --- |
| — | Fp | Unità tal-filter magħmula minn żewġ filters imwaħħlin f’serje; arranġament għall-qlib għal aktar pari ta’ filters imwaħħla b’mod parallel, |
| — | Medda kampjunarja, |
| — | Pompi, regolaturi tal-fluss, unitajiet li jkejlu l-fluss. |

—

S4

Sonda kampjunarju fil-mina mhux konċentrata,

—

Fp

Unità tal-filter magħmula minn żewġ filters imwaħħlin f’serje; arranġament għall-qlib għal aktar pari ta’ filters imwaħħla b’mod parallel,

—

Medda kampjunarja,

—

Pompi, regolaturi tal-fluss, unitajiet li jkejlu l-fluss.

3.2.   Mekkaniżmu tat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni tal-fluss kritiku tal-venturi (CFV-CVS) (il-Figura 5/4)

3.2.1.   L-użu ta’ venturi bi fluss kritiku b’konnessjoni mal-proċedura kampjunarja CVS hu bbażat fuq il-prinċipji tal-mekkaniċi tal-fluss għall-fluss kritiku. Ir-rata tal-fluss tat-taħlita varjabbli u l-gass ta’ l-egżost tinżamm f’veloċità sonika li hi direttament proporzjonali ma’ l-iskwer rut tat-temperatura tal-gass. Il-fluss hu mmonitorjat kontinwament, maħdum u integrat tul it-test.

L-użu ta’ venturi ieħor kampjunarju tal-fluss kritiku jiżgura l-proporzjonalità tal-kampjuni tal-gass meħuda. Peress li kemm il-pressjoni kif ukoll it-temperatura huma ndaqs fiż-żewġ daħliet tal-venturi l-volum tal-fluss tal-gass li tbidlitu d-direzzjoni għat-teħid ta’ kampjuni huwa proporzjonali mal-volum totali tat-taħlita li tilfet fil-konċentrazzjoni tal-gass ta’ l-egżost prodott, u għalhekk ir-rekwiżiti ta’ dan l-anness jintlaħqu.

3.2.2.   Figura 5/4 hija tpinġija skematika ta’ dik is-sistema kampjunarja. Peress li diversi konfigurazzjonijiet jistgħu jagħtu riżultati preċiżi, m’hemmx għalfejn ikunu konformi għal kollox mat-tpinġija. Komponenti oħra bħal strumenti, valv, solenojdi, u swiċċis jistgħu jintużaw biex jagħtu aktar informazzjoni u jikkoordinaw il-funzjonijiet tas-sistema tal-komponent.

It-tagħmir li jiġbor hu magħmul minn:

3.2.3.1.   Filter (D) għall-arja mhux konċentrata, li tista’ tiġi msaħħna qabel jekk hemm bżonn: il-filter għandu jkun magħmul minn active charcoal marsus bejn saffi ta’ karta, u għandu jintuża’ biex inaqqas u jistabbilizza l-emissjoni li jkun hemm fuq wara ta' l-idrokarbon ta' l-arja mhux konċentrata;

3.2.3.2.   Ċejmber tat-taħlit (M), li fiha jiġu mħallta b’mod uniformi l-gass ta’ l-egżost u l-arja;

3.2.3.3.   Separatur taċ-ċiklun (CS), biex jiġbed il-partikuli;

3.2.3.4.   Żewġ sondi kampjunarji (S1 u S2) biex jieħdu kampjuni ta’ l-arja mhux konċentrata, kif ukoll tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil- konċentrazzjoni;

3.2.3.5.   Venturi kampjunarju tal-fluss kritiku (SV), biex jieħu kampjuni proporzjonali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni fis-sonda kampjunarja S2;

3.2.3.6.   Filter (F), biex jiġbed il-partikuli solidi mill-flussi tal-gass li tbiddlet id-direzzjoni tagħhom għall-analiżi;

3.2.3.7.   Pompi (P), biex jiġbru parti mill-fluss ta’ l-arja u l-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni f’boroż waqt it-test;

3.2.3.8.   Kontrollur tal-fluss (N), biex jiżgura li jittieħed fluss kostanti tal-kampjuni tal-gass waqt it-test mis-sonda kampjunarja S1; il-fluss tal-kampjuni tal-gass għandu jkun tali li, fl-aħħar tat-test, il-kwantità tal-kampjuni hi biżżejjed għall-analiżi (madwar 10 litri kull minuta);

3.2.3.9.   Snubber (PS), fil-medda kampjunarja;

3.2.3.10.   Miters tal-fluss (FL), biex jaġġustaw u jimmonitorjaw il-fluss tal-kampjuni tal-gass waqt it-testijiet;

3.2.3.11.   Valvs tas-solenojdi li jaġixxu malajr (V), biex idawru l-fluss kostanti tal-kampjuni tal-gass għal ġol-boroż kampjunarji jew lejn l-iżbokk;

3.2.3.12.   Elementi tal-kapling li ma jnixxix gass minnhom, li jissakkru malajr (Q), bejn il-valvs li jaġixxu malajr u l-boroż kampjunarji; il-kaplins għandhom jagħlqu awtomatikament fuq il-ġenb tal-borża kampjunarja. Inkella, jistgħu jintużaw mezzi oħra biex iġorru l-kampjuni għal ġo l-analizzatur (stoppkoks bi tliet naħat, per eżempju).

3.2.3.13.   Boroż (B) biex jiġbru kampjuni tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni u l-arja mhux konċentrata waqt it-testijiet; għandhom ikunu jesgħu biżżejjed biex ma jfixklux il-fluss tal-kampjun, il-materjal tal-borża m'għandux ikun tali li jaffettwa la l-kejlijiet infushom u lanqas il-kompożizzjoni kimika tal-kampjuni tal-gass (per eżempju: films laminati tal-polyethylene/polyamide, jew poli-idrokarbonji bil-florin);

3.2.3.14.   Strument li jkejjel il-pressjoni (G), li għandu jkun preċiż u eżatt sa mhux aktar minn ± 0,4 kPa;

3.2.3.15.   Senser tat-temperatura (T), li hu preċiż u eżatt sa mhux aktar minn ± 1 K u li għandu ħin ta’ rispons ta’ 0.1 sekondi għal 62 fil-mija ta’ bidla fit-temperatura (kif imkejla fiż-żejt bis-silikon);

3.2.3.16.   Tubu venturi (MV) li jkejjel il-fluss kritiku, biex ikejjel il-volum tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni;

Figura 5/3

Kampjunarju tal-volum kostanti b’pompa taċ-ċaqliq pożittiva (PDP-CVS)

Figura 5/4

Kampjunarju tal-volum kostanti b’venturi tal-fluss kritiku (Sistema CFV-CVS)

3.2.3.17.   Blower (BL), li jiflaħ biżżejjed il-volum totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni;

Il-kapaċità tas-sistema CFV-CVS għandha tkun tali, li taħt il-kundizzjonijiet kollha tat-tħaddim li jistgħu jiġru waqt test, ma jkunx hemm kondensazzjoni ta’ l-ilma. Dan normalment ikun assigurat billi tintuża' blower li tiflaħ:

3.2.3.18.1.   darbtejn il-fluss massimu tal-gass ta’ l-egżost maħluqa mill-aċċelerazzjonijiet taċ-ċiklu tad-dawrien; jew

3.2.3.18.2.   biżżejjed biex jiżguraw li l-konċentrazzjoni CO2 fil-borża tal-kampjun ta' l-egżost mhux konċentrat hi inqas minn 3 fil-mija bil-volum.

3.2.4.   Tagħmir ieħor meħtieġ meta jiġu ttestjati vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni

Biex ikun hemm konformità mar-rekwiżiti tal-paragrafi 4.3.1.1. u 4.3.2. ta’ l-Anness 4, il-komponenti l-oħra murija ‘l ġewwa mil-linji ttikkjati tal-Figura 5/4 għandhom jintużaw meta jiġu ttestjati vetturi li għandhom magni jaħdmu bil-kompressjoni.

| — | Fh | huwa filter imsaħħan, |
| --- | --- | --- |
| — | S3 | huwa kampjun ta’ l-idrokarbon, |
| — | Vh | huwa valv multi way imsaħħan, |
| — | Q | huwa konnekter li jaqbad malajr biex jagħti lok li jkun analizzat kampjun ta’ l-arja ambjentali BA fuq l-HFID, |
| — | HFID | huwa analizzatur tal-jonizzazzjoni ta' fjamma msaħħna, |
| — | R u I | huma mezz kif jiġu integrati u rrekordjati l-konċentrazzjonijiet ta’ l-idrokarbon istantaneji, |
| — | Lh | hija medda msaħħna tal-kampjun. |

—

Fh

huwa filter imsaħħan,

—

S3

huwa kampjun ta’ l-idrokarbon,

—

Vh

huwa valv multi way imsaħħan,

—

Q

huwa konnekter li jaqbad malajr biex jagħti lok li jkun analizzat kampjun ta’ l-arja ambjentali BA fuq l-HFID,

—

HFID

huwa analizzatur tal-jonizzazzjoni ta' fjamma msaħħna,

—

R u I

huma mezz kif jiġu integrati u rrekordjati l-konċentrazzjonijiet ta’ l-idrokarbon istantaneji,

—

Lh

hija medda msaħħna tal-kampjun.

Il-komponenti kollha msaħħna għandhom jinżammu f’463 K (190 °C) ± 10 K.

Jekk ma jkunx possibbli li jagħmlu tajjeb għall-flus li jvarja, mela jkunu meħtieġa skambjatur tas-sħana (H) u sistema li tikkontrolla t-temperatura (Tc) kif deskritta fil-paragrafu 3.1.3. ta' dan l-Appendiċi biex jiżguraw li jkun hemm fluss kostanti mill-venturi (Mv) u għalhekk ikun hemm fluss proporzjonali mis-sistema kampjunarja tal-partikuli separati S3.

| — | S4 | = | Sonda kampjunarja fil-mina mhux konċentrata, |
| --- | --- | --- | --- |
| — | Fp | = | Unità tal-filter, magħmula minn żewġ filters imwaħħlin f’serje; unità li tiswiċċja għal aktar pari ta’ filters imwaħħla b’mod parallel, |
| — | Medda kampjunarja, |
| — | Pompi, regolaturi tal-fluss, unitajiet li jkejlu l-fluss. |

—

S4

=

Sonda kampjunarja fil-mina mhux konċentrata,

—

Fp

=

Unità tal-filter, magħmula minn żewġ filters imwaħħlin f’serje; unità li tiswiċċja għal aktar pari ta’ filters imwaħħla b’mod parallel,

—

Medda kampjunarja,

—

Pompi, regolaturi tal-fluss, unitajiet li jkejlu l-fluss.

ANNESS 4

Appendiċi 6

METODU TA’ KALIBRAR TAT-TAGĦMIR

1.   TIĠI STABBILITA L-KURVA TAL-KALIBRAR

1.1.   Kull firxa tat-tħaddim użata normalment hi kalibrata skond ir-rekwiżiti tal-paragrafu 4.3.3. ta' l-Anness 4 permezz tal-proċedura li ġejja:

1.2.   Il-kurva tal-kalibrar ta’ l-analizzatur hi stabbilita permezz ta’ ħames punti ta’ kalibrar spjazzjati b’mod uniformi kemm jista’ jkun. Il-konċentrazzjoni nominali tal-gass tal-kalibrar ta’ l-ogħla konċentrazzjoni m’għandhiex tkun inqas minn 80 fil-mija tal-qies kollu.

1.3.   Il-kurva tal-kalibrar tiġi kkalkulata permezz tal-metodu ta’ l-inqas skwers. Jekk il-grad polynomial li joħroġ huwa aktar minn 3, l-għadd tal-punti ta' kalibrazzjoni għandu jkun talanqas daqs il-grad polynomial u 2.

1.4.   Il-kurva tal-kalibrar m’għandhiex tvarja b’aktar minn ± 2 mill-valur nominali ta’ kull gass tal-kalibrar.

1.5.   Traċċa tal-kurva tal-kalibrar

Mit-traċċa tal-kurva tal-kalibrar u l-punti tal-kalibrar, hu possibbli li jiġi verifikat jekk il-kalibrar sarx sew. Il-parametri karatteristiċi differenti ta’ l-analizzatur għandhom jiġu indikati, speċjalment:

| — | id-daqs, |
| --- | --- |

—

id-daqs,

| — | is-sensittività, |
| --- | --- |

—

is-sensittività,

| — | il-punt żero, |
| --- | --- |

—

il-punt żero,

| — | id-data ta’ meta jsir il-kalibrar. |
| --- | --- |

—

id-data ta’ meta jsir il-kalibrar.

1.6.   Jekk jista’ jiġi pruvat għas-sodisfazzjon tas-servizz tekniku li teknoloġija alternattiva (eż. il-kompjuter, is-swiċċ b’firxa kkontrollata b’mod elettroniku, eċċ.) tista’ tagħti l-istess preċiżjoni, mela dawn l-alternattivi jistgħu jintużaw.

1.7.   Verifikazzjoni tal-kalibrar

1.7.1.   Kull firxa tat-tħaddim użata normalment għandha tiġi ċċekkjata qabel kull analiżi skond dan li ġej:

1.7.2.   Il-kalibrar għandu jiġi ċċekkjat permezz ta’ gass żero u gass span li l-valur nominali tiegħu hu bejn 80-95 fil-mija tal-valur li suppost jiġi analizzat.

1.7.3.   Jekk, għaż-żewġ punti meqjusa, il-valur li nstab ma jvarjax b’aktar minn ± 5 % fil-mija ta’ l-iskala kollha mill-valur teoretiku, il-parametri ta’ aġġustament jistgħu jiġu modifikati. Jekk il-każ ma jkunx hekk, għandha tiġi stabbilita kurva ġdida tal-kalibrar skond il-paragrafu 1 ta’ dan l-appendiċi.

1.7.4.   Wara l-ittestjar, il-gass żero u l-istess gass span jintużaw biex jerġa’ ssir ċċekkjar mill-ġdid. L-analiżi titqies li hi aċċettabbli jekk id-differenza bejn iż-żewġ riżultati li jkejlu hi inqas minn 2 fil-mija.

2.   IĊĊEKKJAR GĦAR-RISPONS TA’ L-IDROKARBON FID

2.1.   Titjib fir-rispons tad-didekter

L-FID għandu jkun aġġustat, kif speċifikat mill-fabbrikant ta’ l-istrument. Għandu jintuża' propan fl-arja, biex itejjeb ir-rispons, fuq l-aktar firxa komuni tat-tħaddim.

2.2.   Kalibrar ta’ l-analizzatur HC

L-analizzatur għandu jiġi kkalibrat billi jintuża' propan fl-arja u arja sintetika purifikata. Ara l-paragrafu 4.5.2. ta’ l-Anness 4 (gassijiet ta’ kalibrar u gassijiet span).

Stabbilixxi kurva ta’ kalibrar kif deskritt fil-paragrafi 1.1. sa 1.5. ta’ dan l-Appendiċi.

2.3.   Il-fatturi tar-rispons ta’ l-idrokarbons differenti u l-limiti rrikkmandati

Il-fattur tar-rispons (Rf), għal speċi ta’ idrokarbon partikolari huwa l-proporzjon tal-qari FID C1 għall-konċentrazzjoni fiċ-ċilindru tal-gass, imfissra bħala ppm C1.

Il-konċentrazzjoni tal-gass tat-test għandha tkun fuq livell li jagħti rispons ta’ madwar 80 fil-mija ta’ l-iskala kollha tad-diflezzjoni, għall-firxa tat-tħaddim. Il-konċentrazzjoni għandha tkun magħrufa, għal preċiżjoni ta’ fil-mija b’referenza għall-istandard tal-kejl bil-piż imfisser f’volum. Barra minn hekk, iċ-ċilindru tal-gass għandu jkun prekundizzjonat għal 24 siegħa f’temperatura bejn 293 K u 303 K (20 °C u 30 °C).

Il-fatturi tar-rispons għandhom jiġu determinati meta jibda jaħdem l-analizzatur u minn hemm ‘l hemm f’intervalli kbar tal-manutenzjoni. Il-gassijiet tat-test irid jintużaw u l-fatturi tar-rispons irrikkmandati huma:

| — | Metanu u arja purifikata: |
| --- | --- |

—

Metanu u arja purifikata:

1,00 < Rf < 1,15

| — | jew 1,00 < Rf < 1,05 |
| --- | --- |

—

jew 1,00 < Rf < 1,05

għall-vetturi li jieħdu fjuwil NG

| — | Propylene u arja purifikata: |
| --- | --- |

—

Propylene u arja purifikata:

0,90 < Rf < 1,00

| — | Toluene u arja purifikata: |
| --- | --- |

—

Toluene u arja purifikata:

0,90 < Rf < 1,00

Relattivi għal fattur tar-rispons (Rf) ta’ 1.00 għall-propan u l-arja purifikata.

2.4.   Spezzjoni dwar l-interferenza ta’ l-ossiġnu u l-limiti rrakkmandati

Il-fattur tar-rispons għandu jkun determinat kif deskritt fil-paragrafu 2.3. t’hawn fuq. Il-gass tat-test li jrid jintuża’ u l-firxa tal-fattur tar-rispons irrikmandata hi:

| Propan u nitroġenu | 0,95 < Rf < 1,05 |
| --- | --- |

Propan u nitroġenu

0,95 < Rf < 1,05

3.   TEST TA’ L-EFFIĊJENZA TAL-CONVERTER NOX

L-effiċjenza tal-converter użat biex jibdel l-NO2 f’NO hi ttestjata kif ġej:

Permezz ta' kif ġie ssettjat it-test kif indikat fil-Figura 6/1 u l-proċedura deskritta hawn taħt, l-effiċjenza tal-converters tista' tiġi ttestjata permezz ta’ ożonatur.

3.1.   Ikkalibra l-analizzatur fl-aktar firxa tat-tħaddim komuni billi ssegwi l-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant u tuża’ l-gass żero u l-gass span (il-kontenut NO tiegħu għandu jammonta għal madwar 80 fil-mija tal-firxa tat-tħaddim u l-konċentrazzjoni NO2 tat-taħlita tal-gass għandha tkun inqas minn 5 fil-mija tal-konċentrazzjoni NO). L-analizzatur NOx għandu jkun fil-pożizzjoni NO sabiex il-gass span ma jgħaddix mill-converter. Ħu nota tal-konċentrazzjoni indikata.

3.2.   Permezz ta’ fitting forma ta’ T, l-ossiġnu jew l-arja sintetika tiżdied kontinwament mal-fluss tal-gass span sakemm il-konċentrazzjoni indikata tkun madwar 10 fil-mija inqas mill-konċentrazzjoni tal-kalibrar indikata msemmija fil-paragrafu 3.1. t’hawn fuq. Ħu nota tal-konċentrazzjoni indikata (C). L-ożonatur jibqa’ mhux attivat tul dan il-proċess.

3.3.   L-ożonatur issa hu attivat biex jiġġenera biżżejjed ożonu ħalli l-konċentrazzjoni NO titnaqqas għal 20 fil-mija (minimu 10 fil-mija) tal-konċentrazzjoni tal-kalibrar imsemmija fil-paragrafu 3.1. t’hawn fuq. Ħu nota tal-konċentrazzjoni indikata (d).

3.4.   L-analizzatur NOx imbagħad jiġi swiċċjat għall-pożizzjoni NOx, li jfisser li t-taħlita tal-gass (magħmula minn NO, NO2, O2 u N2) issa tgħaddi mill-converter. Ħu nota tal-konċentrazzjoni indikata (a).

Figura 6/1

Dijagramma tal-mekkaniżmi ta’ l-effiċjenza tal-converter NOx

3.5.   L-ożonatur issa jiġi dijattivat. It-taħlita tal-gassijiet deskritti fil-paragrafu 3.2. t’hawn fuq tgħaddi mill-converter għal ġod-ditekter. Ħu nota tal-konċentrazzjoni indikata (b).

3.6.   Meta l-ożonatur ikun dijattivat, il-fluss ta’ l-ossiġnu jew ta' l-arja sintetika jkun magħluq ukoll. Il-qari NO2 ta’ l-analizzatur m’għandux imbagħad ikun iktar minn 5 fil-mija aktar mill-figura mogħtija fil-paragrafu 3.1. t’hawn fuq.

3.7.   L-effiċjenza tal-converter NOx hi kkalkulata kif ġej:

Formula

3.8.   L-effiċjenza tal-converter m’għandhiex tkun inqas minn 95 fil-mija.

3.9.   L-effiċjenza tal-converter għandha tkun ittestjata talanqas darba f’ġimgħa.

4.   KALIBRAR TAS-SISTEMA CVS

Is-sistema CVS għandha tkun ikkalibrata permezz ta’ miter tal-fluss preċiż u mekkaniżmu li jirristrinġi. Il-fluss mis-sistema għandu jitkejjel f’diversi qari tal-pressjoni u l-parametri li jikkontrollaw tas-sistema għandhom jitkejlu u jiġu mqabbla mal-flussi.

4.1.1.   Jistgħu jintużaw diversi tipi ta’ miters tal-fluss, eż. venturi kkalibrati, miter tal-fluss mhux turbolenti, miter tat-turbini kkalibrat, dejjem jekk huma sistemi ta’ kejl dinamiċi u jistgħu jilħqu r-rekwiżiti tal-paragrafi 4.4.1. u 4.4.2. ta’ l-Anness 4.

4.1.2.   Il-paragrafi li ġejjin fihom dettalji tal-metodi ta’ kalibrar ta’ l-unitajiet PDP u CFV, li jużaw miter tal-fluss mhux turbolenti, li jagħti l-preċiżjoni meħtieġa, flimkien ma’ spezzjoni statistika dwar il-validità tal-kalibrar.

4.2.   Kalibrar tal-pompa taċ-ċaqliq pożittiv (PDP)

4.2.1.   Il-proċedura ta’ kalibrar li ġejja tiddeskrivi t-tagħmir, il-konfigurazzjoni tat-test u l-parametri differenti li huma mkejla biex tiġi stabbilita r-rata tal-fluss tal-pompa CVS. Il-parametri kollha marbuta mal-pompa jiġu mkejla fl-istess ħin mal-parametri marbuta mal-miter tal-fluss li hu mqabbad f’serje mal-pompa. Ir-rata tal-fluss kkalkulata (mogħtija f’m3/min. fid-daħla tal-pompa, il-pressjoni assoluta u t-temperatura assoluta) jistgħu mbagħad jiġu plotjati meta mqabbla mal-funzjoni tal-korrelazzjoni li hija l-valur ta’ taħlita speċifika ta’ parametri tal-pompa. L-ekwazzjoni lineari li torbot il-fluss tal-pompa mal-funzjoni tal-korrelazzjoni tiġi mbagħad determinata. F’każ li s-CVS ikollha diversi veloċitajiet tad-dawrien, għandu jsir kalibrar għal kull firxa.

Din il-proċedura ta’ kalibrar hi bbażata fuq il-kejl tal-valuri assoluti tal-parametri tal-pompa u tal-miter tal-fluss li jirrelataw ir-rata tal-fluss f’kull punt. Għandhom jinżammu tliet kundizzjonijiet biex tkun assigurata l-preċiżjoni u l-integrità tal-kurva tal-kalibrar:

4.2.2.1.   Il-pompi tal-pressjoni għandhom jitkejlu b’daqqiet żgħar fuq il-pompa milli fuq il-pajp estern fid-daħla u l-iżbokk tal-pompa. Vitijiet tal-pressjoni li huma mwaħħla fil-parti ta’ fuq taċ-ċentru u fil-parti t’isfel taċ-ċentru tal-headplate li jdawwar il-pompa huma esposti għall-pressjonijiet proprja tal-ħofra tal-pompa, u għalhekk jirriflettu d-differenzi tal-pressjoni assoluta;

4.2.2.2.   It-temperatura għandha tinżamm stabbli waqt il-kalibrar. Il-miter tal-fluss mhux turbulenti huwa sensittiv għall-ossillazzjonijiet tat-temperatura fid-daħla li jikkawżaw it-tferrix tal-punti tad-dejta. Tibdiliet gradwali ta’ ± 1 K fit-temperatura huma aċċettabbli dejjem jekk jiġru fuq perjodu ta’ diversi minuti;

4.2.2.3.   Il-konnessjonijiet kollha bejn il-miter tal-fluss u l-pompa CVS m’għandhomx ikunu jnixxu.

Waqt test dwar l-emissjoni ta’ l-egżost, il-kejl ta’ dawn l-istess parametri tal-pompa jagħti lok biex titkejjel ir-rata tal-fluss mill-ekwazzjoni tal-kalibrar.

4.2.3.1.   Figura 6/2 ta’ dan l-appendiċi turi mod wieħed kif jista' jiġi organizzat it-test. Jista’ jkun hemm varjazzjonijiet, dejjem jekk jiġu approvati mill-amministrazzjoni li tagħti l-approvazzjoni li titqies paragunabbli fil-preċiżjoni Jekk it-tqassim muri fl-Appendiċi 5, fil-Figura 5/3, jintuża’, id-dejta li ġejja għandha tinstab li hi fil- limiti ta’ preċiżjoni msemmija:

| — | pressjoni barometrika (kkorreġuta)(Pb) |
| --- | --- |

—

pressjoni barometrika (kkorreġuta)(Pb)

± 0,03 kPa,

| — | temperatura ambjentali (T) |
| --- | --- |

—

temperatura ambjentali (T)

± 0,2 K,

| — | temperatura ta’ l-arja f’LFE (ETI) |
| --- | --- |

—

temperatura ta’ l-arja f’LFE (ETI)

± 0,15 K,

| — | id-dipressjoni fil-pressjoni ‘l fuq minn LFE (EPI) |
| --- | --- |

—

id-dipressjoni fil-pressjoni ‘l fuq minn LFE (EPI)

± 0,01 kPa,

| — | waqgħa fil-pressjoni tul il-matrix LFE (EDP) |
| --- | --- |

—

waqgħa fil-pressjoni tul il-matrix LFE (EDP)

± 0,0015 kPa,

| — | it-temperatura ta’ l-arja fid-daħla tal-pompa CVS (PTI) |
| --- | --- |

—

it-temperatura ta’ l-arja fid-daħla tal-pompa CVS (PTI)

± 0,2 K,

| — | it-temperatura ta’ l-arja fl-iżbokk tal-pompa CVS (PTO) |
| --- | --- |

—

it-temperatura ta’ l-arja fl-iżbokk tal-pompa CVS (PTO)

± 0,2 K,

| — | id-dipressjoni fil-pressjoni fid-daħla tal-pompa CVS (PPI) |
| --- | --- |

—

id-dipressjoni fil-pressjoni fid-daħla tal-pompa CVS (PPI)

± 0,22 kPa,

| — | ir-ras tal-pressjoni fl-iżbokk tal-pompa CVS (PPO) |
| --- | --- |

—

ir-ras tal-pressjoni fl-iżbokk tal-pompa CVS (PPO)

± 0,22 kPa,

| — | id-dawrien tal-pompa waqt il-perjodu tat-test (n) |
| --- | --- |

—

id-dawrien tal-pompa waqt il-perjodu tat-test (n)

± 1 l/min,

| — | il-ħin li għadda għal perjodu (minimu 250 s) (t) |
| --- | --- |

—

il-ħin li għadda għal perjodu (minimu 250 s) (t)

± 0,1 s.

4.2.3.2.   Wara li s-sistema ġiet imqabbda kif indikat fil-Figura 6/2 ta’ dan l-Appendiċi, issettja r-ristrinġitur varjabbli fil-pożizzjoni miftuħa għal kollox u ħaddem il-pompa CVS għal 20 minuta qabel tibda l-kalibrar.

4.2.3.3.   Erġa’ ssettja l-valv tar-ristrinġitur f’kundizzjoni aktar ristretta b’żieda fid-dipressjoni fid-daħla tal-pompa (madwar 1 kPa) li tagħti minimu ta’ sitt punti tad-dejta għall-kalibrar kollu. Ħalli lis-sistema tistabbilizza għal tliet minuti u rrepeti l-ksib tad-dejta.

4.2.4.   Analiżi tad-dejta

4.2.4.1.   Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja (Qs) f’kull punt tat-test hi kkalkulata f’standard m3/min. Mid-dejta tal-miter tal-fluss permezz tal-metodu preskritt mill-fabbrikant.

4.2.4.2.   Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja mbagħad tiġi maqluba fi fluss tal-pompa (V0) f’m3/rev f'temperatura assoluta u pressjoni assoluta fid-daħla tal-pompa.

Formula

fejn:

| — | = | V0 | = | ir-rata tal-fluss tal-pompa f’Tp u Pp mogħtija f’m3/rev., |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Qs | = | il-fluss ta’ l-arja f’101,33 kPa u 273,2 K mogħtija f’m3/min., |
| — | = | Tp | = | it-temperatura fid-daħla tal-pompa (K), |
| — | = | Pp | = | il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-pompa (kPa), |
| — | = | n | = | il-veloċità tal-pompa f’min–1. |

—

=

V0

=

ir-rata tal-fluss tal-pompa f’Tp u Pp mogħtija f’m3/rev.,

—

=

Qs

=

il-fluss ta’ l-arja f’101,33 kPa u 273,2 K mogħtija f’m3/min.,

—

=

Tp

=

it-temperatura fid-daħla tal-pompa (K),

—

=

Pp

=

il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-pompa (kPa),

—

=

n

=

il-veloċità tal-pompa f’min–1.

Biex tagħmel tajjeb għall-aġir reċiproku tal-varjazzjonijiet fil-pressjoni fil-veloċità tal-pompa fir-rata tal-pompa u fir-rata fejn taqta’ l-pompa, il-funzjoni tal-korrelazzjoni bejn il-veloċità tal-pompa u d-differenza fil-pressjoni mid-daħla tal-pompa sa l-iżbokk tal-pompa u l-pressjoni assoluta fl-iżbokk tal-pompa tiġi mbagħad ikkalkulata kif ġej:

Formula

fejn:

| — | = | x0 | = | il-funzjoni tal-korrelazzjoni, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | ΔPp | = | id-differenza fil-pressjoni mid-daħla tal-pompa sa l-iżbokk tal-pompa (kPa) |
| — | = | Pe | = | il-pressjoni assoluta fl-iżbokk (PPO + Pb)(kPa). |

—

=

x0

=

il-funzjoni tal-korrelazzjoni,

—

=

ΔPp

=

id-differenza fil-pressjoni mid-daħla tal-pompa sa l-iżbokk tal-pompa (kPa)

—

=

Pe

=

il-pressjoni assoluta fl-iżbokk (PPO + Pb)(kPa).

L-inqas daqs ta’ skwer li togħqod lineari jsir biex tiġġenera l-ekwazzjonijiet tal-kalibrar li għandhom il-formulae:

V0 = D0 – M (x0)

n = A – B (ΔPp)

D0, M, A u B huma l-kostanti ta’ l-interċezzjoni tan-niżla li jiddeskrivu l-linji.

Figura 6/2

Il-konfigurazzjoni tal-kalibrar PDP-CVS

Figura 6/3

Konfigurazzjoni tal-kalibrar CFV-CVS

4.2.4.3.   Sistema CVS li għandha diversi veloċitajiet għandha tkun kalibrata fuq kull veloċità użata. Il-kurvi tal-kalibrar maħluqa għall-firxiet għandhom ikunu bejn wieħed u ieħor paralleli u l-valuri ta' l-interċezzjoni (D0)għandhom jiżdiedu hekk kif tonqos il-firxa tal-fluss tal-pompa.

Jekk il-kalibrar sar sew, il-valuri kkalkulati mill-ekwazzjoni għandhom ikunu mhux aktar minn 0.5 fil-mija tal-valur imkejjel ta’ V0. Il-valuri ta’ M se jvarjaw minn pompa għall-oħra. Il-kalibrar isir meta tiġi startjata l-pompa u wara li ssirilha xi manutenzjoni kbira.

Kalibrar tal-venturi bil-fluss kritiku (CFV)

4.3.1.   Il-kalibrar tas-CFV jiddependi mill-ekwazzjoni tal-fluss għal venturi kritiku:

Formula

fejn:

| — | = | Qs | = | il-fluss, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Kv | = | il-koeffiċjent tal-kalibrar, |
| — | = | P | = | il-pressjoni assoluta (kPa), |
| — | = | T | = | it-temperatura assoluta (K). |

—

=

Qs

=

il-fluss,

—

=

Kv

=

il-koeffiċjent tal-kalibrar,

—

=

P

=

il-pressjoni assoluta (kPa),

—

=

T

=

it-temperatura assoluta (K).

Il-fluss tal-gass hija funzjoni tal-pressjoni u t-temperatura fid-daħla.

Il-proċedura tal-kalibrar deskritta hawn taħt tistabbilixxi l-valur tal-koeffiċjent tal-kalibrar f’valuri mkejla tal-pressjoni, tat-temperatura u tal-fluss ta’ l-arja.

4.3.2.   Il-proċedura rrikkmandata tal-fabbrikant għandha tiġi segwita biex jiġu kalibrati porzjonijiet elettroniċi tas-CFV.

4.3.3.   Huwa meħtieġ kejl għall-kalibrar tal-fluss tal-venturi bi fluss kritiku u d-dejta li ġejja għandha tinstab fi ħdan il-limiti ta' preċiżjoni mogħtija:

| — | pressjoni barometrika (kkorreġuta) (Pb) |
| --- | --- |

—

pressjoni barometrika (kkorreġuta) (Pb)

± 0,03 kPa,

| — | temperatura ta’ l-arja LFE, miter tal-fluss (ETI) |
| --- | --- |

—

temperatura ta’ l-arja LFE, miter tal-fluss (ETI)

± 0,15 K,

| — | dipressjoni fil-pressjoni ‘l fuq minn LFE (EPI) |
| --- | --- |

—

dipressjoni fil-pressjoni ‘l fuq minn LFE (EPI)

± 0,01 kPa,

| — | waqgħa fil-pressjoni tul il-matrix (EDP) LFE |
| --- | --- |

—

waqgħa fil-pressjoni tul il-matrix (EDP) LFE

± 0,0015 kPa,

| — | il-fluss ta' l-arja (Qs) |
| --- | --- |

—

il-fluss ta' l-arja (Qs)

± 0,5 fil-mija,

| — | dipressjoni fid-daħla CFV (PPI) |
| --- | --- |

—

dipressjoni fid-daħla CFV (PPI)

± 0,02 kPa,

| — | temperatura fid-daħla tal-venturi (Tv) |
| --- | --- |

—

temperatura fid-daħla tal-venturi (Tv)

± 0,2 K.

4.3.4.   It-tagħmir għandu jiġi organizzat kif jidher fil-figura 3 ta' dan l-Appendiċi u ċċekkjat jekk inixxix. Kull tnixxija bejn il-mekkaniżmu li jkejjel il-fluss u l-venturi tal-fluss kritiku se taffettwa sew il-preċiżjoni tal-kalibrar.

4.3.5.   Ir-ristrinġitur tal-fluss varjabbli għandu jkun issettjat fil-pożizzjoni miftuħa, il-blower għandu jiġi startjat u s-sistema stabbilizzata. Għandha tittieħed dejta mill-istrumenti kollha.

4.3.6.   Ir-ristrinġitur tal-fluss għandu jkun varjat u għandu jittieħed talanqas tmien qari tul il-medda tal-fluss kritiku tal-venturi.

4.3.7.   Id-dejta li ttieħdet waqt il-kalibrar għandha tintuża’ f’dawn il-kalkolazzjonijiet li ġejjin.

Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja (Qs) f’kull punt tat-test hi kkalkulata mid-dejta tal-miter tal-fluss permezz tal-metodu preskritt mill-fabbrikant.

Ikkalkula l-valuri tal-koeffiċjent tal-kalibrar għal kull punt tat-test:

Formula

fejn:

| — | = | Qs | = | ir-rata tal-fluss f’m3/min f’273,2 K u 101,33 kPa, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Tv | = | it-temperatura fid-daħla tal-venturi (K), |
| — | = | Pv | = | il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-venturi (kPa). |

—

=

Qs

=

ir-rata tal-fluss f’m3/min f’273,2 K u 101,33 kPa,

—

=

Tv

=

it-temperatura fid-daħla tal-venturi (K),

—

=

Pv

=

il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-venturi (kPa).

Ipplottja Kv bħala funzjoni tal-pressjoni fid-daħla tal-venturi. Għall-fluss soniku, Kv se jkollu valur relattivament kostanti. Kif il-pressjoni tonqos (il-vakwu jiżdied) il-venturi jsir bla ċowk u Kv jonqos. Il-bidliet Kv li joħorġu mhumiex permessibbli.

Għal minimu ta’ tmien punti fir-reġjun kritiku, ikkalkula l-Kv medja u d-devjazzjoni standard.

Jekk id-devjazzjoni standard teċċedi 0.3 fil-mija tal-medja Kv, ħu azzjoni korrettiva.

ANNESS 4

Appendiċi 7

VERIFIKAZZJONI TOTALI TAS-SISTEMA

1.   Biex tikkonforma mar-rekwiżiti tal-paragrafu 4.7. ta’ l-Anness 4, il-preċiżjoni totali tas-sistema kampjunarja CVS u s-sistema analitika għandha tkun determinata billi jiddaħħal piż magħruf ta’ sustanza li tniġġes tal-gass fis-sistema waqt li tkun qed titħaddem bħallikieku waqt test normali u mbagħad jiġi analizzat u kkalkulat il-piż tas-sustanza li tniġġes skond il-formuli fl-Appendiċi 8 ta’ l-Anness 4 ħlief li d-densità tal-propan għandha titqies bħala 1,967 grammi kull litru f'kundizzjonijiet standard. Iż-żewġ tekniki li ġejjin huma magħrufa li jagħtu biżżejjed preċiżjoni.

2.   Tkejjil ta’ fluss kostanti tal-gass pur (CO jew C3H8) permezz ta’ mekkaniżmu fil-ftuħ tal-fluss kritiku

2.1.   Kwantità magħrufa ta’ gass pur (CO jew C3H8) tiddaħħal fis-sistema CVS mill-bokka kritika kalibrata. Jekk il-pressjoni fid-daħla hi għolja biżżejjed, ir-rata tal-fluss (q), li hi aġġustata permezz tal-bokka tal-fluss kritiku, m’għandhiex x’taqsam mal-pressjoni fl-iżbokk tal-fetħa (fluss kritiku). Jekk ikun hemm devjazzjonijiet li jeċċedu 5 fil-mija, għandu jkun determinat għaliex hemm il-ħsara u tiġi msewwija. Is-sistema CVS hi mħaddma bħal f’test ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost għal madwar 5 sa 10 minuti. Il-gass miġbur fil-borża kampjunarja jiġi analizzat permezz tat-tagħmir tas-soltu u r-riżultati jiġu mqabbla mal-konċentrazzjoni tal-kampjuni tal-gass li kienet magħrufa minn qabel.

3.   Tkejjil ta’ kwantità limitata ta’ gass pur (CO jew C3H8) permezz ta’ teknika li tkejjel il-piż

3.1.   Il-proċedura li ġejja li tkejjel il-piż tista’ tintuża’ biex tivverifika s-sistema CVS.

Il-piż ta’ ċilindru żgħir mimli jew bil-monossidu karboniku jew bil-propan hu determinat bi preċiżjoni ta’ ± 0,01 g. Għal madwar 5 sa 10 minuti, is-sistema CVS hi mħaddma bħal f’test ta’ l-emissjoni normali ta’ l-egżost, filwaqt li CO jew propan jiġu injettati fis-sistema. Il-kwantità ta’ gass pur involut tkun magħrufa billi tintiżen b'mod differenti. Il-gass li nġema’ fil-borża imbagħad jiġi analizzat permezz tat-tagħmir użat normalment għall-analiżi tal-gass ta’ l-egżost. Ir-riżultati mbagħad jiġu mqabbla mal-figuri ta’ konċentrazzjoni maħduma qabel.

ANNESS 4

Appendiċi 8

KALKOLAZZJONI TAL-PIŻ TA’ L-EMISSJONIJIET TAS-SUSTANZI LI JNIĠĠSU

1.   DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI

1.1.   Il-piż ta' l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass għandu jkun ikkalkulat permezz ta' l-ekwazzjoni li ġejja:

Formula (1)

fejn:

| — | = | Mi | = | il-piż ta’ l-emissjoni tas-sustanza li tniġġes fi grammi għal kull kilometru, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Vmix | = | il-volum tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni imfisser f’litri kull test u kkorreġut għall-kundizzjonijiet standard (273,2 K u 101,33 kPa), |
| — | = | Qi | = | id-densità tas-sustanza li tniġġes fi grammi kull litru f’temperatura normali u pressjoni normali (273,2 K u 101,33 kPa), |
| — | = | kh | = | il-fattur tat-tiswija ta’ l-umdità użat biex ikun ikkalkulat il-piż ta' l-emissjonijiet ta' l-ossidi nitroġeniċi. M’hemmx korrezzjoni ta’ l-umdità għal HC u CO, |
| — | = | Ci | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes i fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni imfisser f’ppm u kkorreġut bl-ammont tas-sustanza li tniġġes i li jinsab fl-arja mhux konċentrata, |
| — | = | d | = | id-distanza li tikkorrispondi għaċ-ċiklu tat-tħaddim f’kilometri. |

—

=

Mi

=

il-piż ta’ l-emissjoni tas-sustanza li tniġġes fi grammi għal kull kilometru,

—

=

Vmix

=

il-volum tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni imfisser f’litri kull test u kkorreġut għall-kundizzjonijiet standard (273,2 K u 101,33 kPa),

—

=

Qi

=

id-densità tas-sustanza li tniġġes fi grammi kull litru f’temperatura normali u pressjoni normali (273,2 K u 101,33 kPa),

—

=

kh

=

il-fattur tat-tiswija ta’ l-umdità użat biex ikun ikkalkulat il-piż ta' l-emissjonijiet ta' l-ossidi nitroġeniċi. M’hemmx korrezzjoni ta’ l-umdità għal HC u CO,

—

=

Ci

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes i fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni imfisser f’ppm u kkorreġut bl-ammont tas-sustanza li tniġġes i li jinsab fl-arja mhux konċentrata,

—

=

d

=

id-distanza li tikkorrispondi għaċ-ċiklu tat-tħaddim f’kilometri.

1.2.   Għarfien tal-volum

1.2.1.   Il-kalkolu tal-volum meta jintuża’ mekkaniżmu li jvarja n-nuqqas ta’ konċentrazzjoni b’kontroll tal-fluss kostanti permezz ta’ fetħa jew venturi

Ħu nota kontinwa tal-parametri li juri l-fluss volumetriku, u kkalkula l-volum totali għat-tul kollu tat-test.

1.2.2.   Kalkolazzjoni tal-volum meta tintuża’ pompa b’ċaqliq pożittiv

Il-volum tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrażżjoni imkejjel f’sistemi magħmula minn pompa b'ċaqliq pożittiv jiġi kkalkulat permezz tal-formula li ġejja:

V = V0 · N

fejn:

| — | = | V | = | il-volum tal-gass li tilef fil-konċentrazzjoni imfisser f’litri kull test (qabel it-tiswija), |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | V0 | = | il-volum tal-gass imwassal permezz tal-pompa b’ċaqliq pożittiv f’kundizzjonijiet tat-test f’litri kull dawra, |
| — | = | N | = | in-numru ta’ dawrien għal kull test. |

—

=

V

=

il-volum tal-gass li tilef fil-konċentrazzjoni imfisser f’litri kull test (qabel it-tiswija),

—

=

V0

=

il-volum tal-gass imwassal permezz tal-pompa b’ċaqliq pożittiv f’kundizzjonijiet tat-test f’litri kull dawra,

—

=

N

=

in-numru ta’ dawrien għal kull test.

1.2.3.   Korrezzjoni tal-volum tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni għal kundizzjonijiet standard

Il-volum tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jiġi kkorreġut permezz tal-formula li ġejja:

Formula (2)

li fiha:

Formula (3)

fejn:

| — | = | PB | = | il-pressjoni barometrika fil-kamra tat-test f’kPa, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | P1 | = | il-vakwu fid-daħla tal-pompa b'ċaqliq pożittiv f’kPa relattiv għall-pressjoni barometrika ambjentali, |
| — | = | Tp | = | it-temperatura medja tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li jidħol fil-pompa b'ċaqliq pożittiv waqt it-test (K). |

—

=

PB

=

il-pressjoni barometrika fil-kamra tat-test f’kPa,

—

=

P1

=

il-vakwu fid-daħla tal-pompa b'ċaqliq pożittiv f’kPa relattiv għall-pressjoni barometrika ambjentali,

—

=

Tp

=

it-temperatura medja tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li jidħol fil-pompa b'ċaqliq pożittiv waqt it-test (K).

1.3.   Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjoni kkorreġuta tas-sustanzi li jniġġsu fil-boroż kampjunarji

Formula (4)

fejn:

| — | = | Ci | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes i fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, imfisser f’ppm u kkorreġut bl-ammont ta’ i li jinsab fl-arja mhux konċentrata, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Ce | = | il-konċentrazzjoni mkejla tas-sustanza li tniġġes i fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, espress f’ppm, |
| — | = | Cd | = | il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes i fl-arja użata għat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni, imfissra f’ppm, |
| — | = | DF | = | il-fattur tat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni. |

—

=

Ci

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes i fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, imfisser f’ppm u kkorreġut bl-ammont ta’ i li jinsab fl-arja mhux konċentrata,

—

=

Ce

=

il-konċentrazzjoni mkejla tas-sustanza li tniġġes i fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, espress f’ppm,

—

=

Cd

=

il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes i fl-arja użata għat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni, imfissra f’ppm,

—

=

DF

=

il-fattur tat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni.

Il-fattur tat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat kif ġej:

Għall-petrol u d-diżil

| DF = | | għall-petrol u d-diżil (5a) |
| --- | --- | --- |
| DF = | | għall-LPG (5b) |
| DF = | | għall-NG (5ċ) |

DF =

Formula

għall-petrol u d-diżil (5a)

DF =

Formula

għall-LPG (5b)

DF =

Formula

għall-NG (5ċ)

F’dawn l-ekwazzjonijiet

| — | = | CCO2 | = | il-konċentrazzjoni tas-CO2 fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li tinsab fil-borża kampjunarja, imfissra fil-mija tal-volum, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | CHC | = | il-konċentrazzjoni ta’ l-HC fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li tinsab fil-borża kampjunarja, imfissra f’ppm karbonju ekwivalenti, |
| — | = | CCO | = | il-konċentrazzjoni tas-CO fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li hemm fil-borża kampjunarja, imfissra f’ppm. |

—

=

CCO2

=

il-konċentrazzjoni tas-CO2 fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li tinsab fil-borża kampjunarja, imfissra fil-mija tal-volum,

—

=

CHC

=

il-konċentrazzjoni ta’ l-HC fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li tinsab fil-borża kampjunarja, imfissra f’ppm karbonju ekwivalenti,

—

=

CCO

=

il-konċentrazzjoni tas-CO fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni li hemm fil-borża kampjunarja, imfissra f’ppm.

1.4.   Determinazzjoni tal-fattur korrettiv ta’ l-umdita’ no

Sabiex tiġi kkorreġuta l-influwenza ta' l-umdità fuq ir-riżultati ta' l-ossidi nitroġeniċi, il-kalkolazzjonijiet li ġejjin huma applikati:

Formula (6)

li fihom:

Formula

fejn:

| — | = | H | = | l-umdità assoluta espressa fi grammi ta’ ilma għal kull kilogramma ta’ arja niexfa, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Ra | = | l-umdità relattiva ta’ l-arja ambjentali mfissra bħala persentaġġ, |
| — | = | Pd | = | il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar f’temperatura ambjentali mfissra f’kPa, |
| — | = | PB | = | il-pressjoni atmosferika ġewwa, imfissra f’kPa. |

—

=

H

=

l-umdità assoluta espressa fi grammi ta’ ilma għal kull kilogramma ta’ arja niexfa,

—

=

Ra

=

l-umdità relattiva ta’ l-arja ambjentali mfissra bħala persentaġġ,

—

=

Pd

=

il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar f’temperatura ambjentali mfissra f’kPa,

—

=

PB

=

il-pressjoni atmosferika ġewwa, imfissra f’kPa.

1.5.   Eżempju

1.5.1.   Dejta

1.5.1.1.   Il-kundizzjonijiet ambjentali:

| — | it-temperatura ambjentali: 23 °C = 297,2 K, |
| --- | --- |

—

it-temperatura ambjentali: 23 °C = 297,2 K,

| — | il-pressjoni barometrika: PB = 101.33 kPa, |
| --- | --- |

—

il-pressjoni barometrika: PB = 101.33 kPa,

| — | l-umdità relattiva: Ra = 60 fil-mija, |
| --- | --- |

—

l-umdità relattiva: Ra = 60 fil-mija,

| — | il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar: Pd = 2,81 kPa ta’ H2O f’23 °C. |
| --- | --- |

—

il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar: Pd = 2,81 kPa ta’ H2O f’23 °C.

1.5.1.2.   Il-volum imkejjel u mnaqqas għal kundizzjonijiet standard (para. 1.)

V = 51.961 m3

1.5.1.3.   Il-qari ta' l-analizzatur:

| | Kampjun ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni | Kampjun ta’ l-arja mhux konċentrata |
| --- | --- | --- |
| HC (22) | 92 ppm | 3,0 ppm |
| CO | 470 ppm | 0 ppm |
| NOx | 70 ppm | 0 ppm |
| CO2 | 1,6 fil-mija bil-volum | 0,03 fil-mija bil-volum |

Kampjun ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni

Kampjun ta’ l-arja mhux konċentrata

HC (22)

92 ppm

3,0 ppm

CO

470 ppm

0 ppm

NOx

70 ppm

0 ppm

CO2

1,6 fil-mija bil-volum

0,03 fil-mija bil-volum

1.5.2.   Kalkolazzjonijiet

1.5.2.1.   Fattur korrettiv ta’ l-umdità (kH) (ara formula 6):

Formula

Formula

H =10.5092

Formula

Formula

kh = 0,9934

1.5.2.2.   Fattur mhux konċentrat (DF) (ara formula (5))

Formula

Formula

DF = 8,091

1.5.2.3.   Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjoni kkorreġuta tas-sustanzi li jniġġsu fil-borża kampjunarja:

HC, piż ta’ l-emissjonijiet (ara formulae (4) u (1))

| Ci | = | Ce – Cd |
| --- | --- | --- |
| Ci | = | 92 – 3 (1-) |
| Ci | = | 89,371 |
| MHC | = | CHC · Vmix · QHC · |
| QHC | = | 0,619 fil-każ tal-petrol jew tad-diżil |
| QHC | = | 0,649 fil-każ ta’ l-LPG |
| QHC | = | 0,714 fil-każ ta’ l-NG |
| MHC | = | 89,371 · 51,961 · 0,619 · 10–6 · |
| MHC | = | g/km |

Ci

=

Formula

Ci

=

Formula

Ci

=

89,371

MHC

=

Formula

QHC

=

0,619 fil-każ tal-petrol jew tad-diżil

QHC

=

0,649 fil-każ ta’ l-LPG

QHC

=

0,714 fil-każ ta’ l-NG

MHC

=

Formula

MHC

=

Formula

CO, il-piż ta’ l-emissjonijiet (ara formula (1))

| MCO | = | CCO · Vmix · QCO · |
| --- | --- | --- |
| QCO | = | 1,25 |
| MCO | = | 470 · 51,961 · 1.25 · 10–6 · |
| MCO | = | g/km |

MCO

=

Formula

QCO

=

1,25

MCO

=

Formula

MCO

=

Formula

il-piż ta’ l-emissjonijiet NOx (ara formula (1))

| MNOx | = | CNOx
  · Vmix · QNOx
  · kH · |
| --- | --- | --- |
| QNOx | = | 2,05 |
| MNOx | = | 70 · 51,961 · 2,05 · 0,9934 · 10–6 · |
| MNOx | = | g/km |

MNOx

=

Formula

QNOx

=

2,05

MNOx

=

Formula

MNOx

=

Formula

2.   DISPOŻIZZJONIJIET SPEĊJALI GĦALL-VETTURI MGĦAMMRA B’MAGNI LI JAĦDMU BIL-KOMPRESSJONI

2.1.   Determinazzjoni ta’ HC għall-magni li jaħdmu bil-kompressjoni

Biex tikkalkula l-emissjoni tal-piż ta’ l-HC għall-magni li jaħdmu bil-kompressjoni, il-konċentrazzjoni medja ta’ l-HC hi kkalkulata kif ġej:

Formula (7)

fejn:

| — | = | | = | integrata bir-rekordjar ta’ l-FID imsaħħan fuq it-test (t2-t1) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Ce | = | il-konċentrazzjoni ta’ HC imkejla fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni f'ppm ta' Ci hi sostitwita għal CHC fl-ekwazzjonijiet kollha relevanti. |

—

=

Formula

=

integrata bir-rekordjar ta’ l-FID imsaħħan fuq it-test (t2-t1)

—

=

Ce

=

il-konċentrazzjoni ta’ HC imkejla fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni f'ppm ta' Ci hi sostitwita għal CHC fl-ekwazzjonijiet kollha relevanti.

2.2.   Determinazzjoni tal-partikuli separati

L-emissjoni tal-partikuli separati Mp (g/km) hi kkalkulata permezz ta’ l-ekwazzjoni li ġejja:

Formula

fejn il-gassijiet ta’ l-egżost huma mitfugħa 'l barra mill-mina;

Formula

fejn il-gassijiet ta’ l-egżost huma ritornati lejn il-mina.

fejn:

| Vmix | = | Il-volum tal-gassijiet bl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara para. 1.1.), taħt kundizzjonijiet standard, |
| --- | --- | --- |
| Vep | = | Il-volum tal-gass ta’ l-egżost li jgħaddi mill-filter tal-partikuli separati taħt kundizzjonijiet standard, |
| Pe | = | Il-piż tal-partikuli separati miġbur permezz tal-filters, |
| d | = | Id-distanza li tikkorrispondi għaċ-ċiklu tat-tħaddim f’km, |
| Mp | = | L-emissjoni tal-partikuli separati f’g/km. |

Vmix

=

Il-volum tal-gassijiet bl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara para. 1.1.), taħt kundizzjonijiet standard,

Vep

=

Il-volum tal-gass ta’ l-egżost li jgħaddi mill-filter tal-partikuli separati taħt kundizzjonijiet standard,

Pe

=

Il-piż tal-partikuli separati miġbur permezz tal-filters,

d

=

Id-distanza li tikkorrispondi għaċ-ċiklu tat-tħaddim f’km,

Mp

=

L-emissjoni tal-partikuli separati f’g/km.

ANNESS 5

TEST TAT-TIP II

(Test ta’ l-emissjoni tal-monossidu karboniku f’veloċità meta ma tkunx fuq ger)

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness jiddeskrivi l-proċedura għat-test tat-Tip II imfissra fil-paragrafu 5.3.2. ta' dan ir-Regolament.

2.   IL-KUNDIZZJONIJIET TAL-KEJL

2.1.   Il-fjuwil għandu jkun il-fjuwil ta’ referenza, li l-ispeċifikazzjonijiet tiegħu jinsabu fl-Annessi 10 u 10a ta’ dan ir-Regolament.

Waqt it-test, it-temperatura ambjentali għandha tkun bejn 293 u 303 K (20 u 30 °C). Il-magna għandha tisħon sakemm tilħaq it-temperaturi kollha tal-mezzi tat-tkessiħ u lubrikazzjoni u l-pressjoni tal-mezzi ta’ lubrikazzjoni laħqu ekwilibriju.

2.2.1.   Il-vetturi li jieħdu fjuwil jew petrol jew LPG jew NG għandhom ikunu ttestjati bil-fjuwil(s) ta’ referenza użat għat-test tat-Tip I.

2.3.   Fil-każ ta’ vetturi li għandhom gerboksis li jaħdmu b’mod manwali jew li jaqilbu b’mod semi-awtomatiku, it-test għandu jsir bil-gerliver fil-pożizzjoni “newtrali” u bil-klaċċ magħfus.

2.4.   Fil-każ ta’ dawk il-vetturi li għandhom gerboksis li jaqilbu b’mod awtomatiku, it-test għandu jsir bis-selector tal-ger jew fil-pożizzjoni “newtrali” jew fil-pożizzjoni tal-“parking”.

2.5.   Komponenti biex jaġġustaw il-veloċità meta ma tkunx fuq ger

2.5.1.   Definizzjoni

Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, “komponenti biex jaġġustaw il-veloċità meta mhux fuq ger” tfisser kontrolli biex ibiddlu l-kundizzjonijiet tal-magna meta mhux fuq ger li tista' titħaddem faċilment minn mekkanik bl-użu biss ta' l-għodod deskritti fil-paragrafu 2.5.1.1. t’hawn taħt. B’mod partikolari, mekkaniżmi li jikkalibraw il-flussi tal-fjuwil u ta’ l-arja mhumiex meqjusa bħala komponenti li jaġġustaw jekk is-setting tagħhom jeħtieġ li jitneħħew il-waqfiet issettjati, operazzjoni li normalment ma tistax issir ħlief minn mekkanik professjonali.

2.5.1.1.   Għodod li jistgħu jintużaw biex jikkontrollaw il-komponenti li jaġġustaw il-veloċità ta’ meta ma tkunx fuq ger: turnaviti (normali jew forma ta’ stilla), spanners (tondi, miftuħa jew li jaġġustaw ruħhom), tnalji, Allen keys.

2.5.2.   Determinazzjoni tal-punti tal-kejl

2.5.2.1.   Il-kejl fis-setting skond il-kundizzjonijiet stipulati mill-fabbrikant għandu jsir l-ewwel;

2.5.2.2.   Għal kull komponent ta’ aġġustament b’varjazzjoni kontinwa, għandu jkun determinat numru suffiċjenti ta' pożizzjonijiet karatteristiċi.

2.5.2.3.   Il-kejl tal-kontenut tal-monossidu karboniku tal-gassijiet ta’ l-egżost għandu jsir għall-pożizzjonijiet kollha possibbli tal-komponenti ta’ aġġustament, iżda għall-komponenti b’varjazzjoni kontinwa l-pożizzjonijiet biss imfissra fil-paragrafu 2.5.2.2. t’hawn fuq għandhom jiġu adottati.

It-test tat-Tip II għandu jitqies sodisfaċenti jekk waħda jew it-tnejn miż-żewġ kundizzjonijiet li ġejjin jintlaħqu:

2.5.2.4.1.   l-ebda wieħed mill-valuri mkejla skond il-paragrafu 2.5.2.3. t’hawn fuq ma jeċċedi l-valuri ta' limitu;

2.5.2.4.2.   il-kontenut massimu miksub billi jiġi varjat kontinwament wieħed mill-komponenti ta’ aġġustament filwaqt li l-komponenti l-oħra jinżammu stabbli ma jeċċedix il-valur li jillimita, din il-kundizzjoni tintlaħaq għad-diversi taħlitiet ta’ komponenti ta’ aġġustament barra dak li ġie varjat kontinwament.

Il-pożizzjonijiet possibbli tal-komponenti ta’ aġġustament għandhom ikunu limitati:

2.5.2.5.1.   min-naħa, mill-akbar taż-żewġ valuri li ġejjin: l-aktar veloċità baxxa ta’ tħaddim mhux fuq ger li tista’ tilħaq il-magna, il-veloċità rrikkmandata mill-fabbrikant, tneħħi 100 dawra kull minuta;

2.5.2.5.2.   min-naħa l-oħra mill-iżgħar wieħed mit-tliet valuri li ġejjin:

l-ogħla veloċità li l-magna tista’ tilħaq bl-attivazzjoni tal-komponenti tal-veloċità tat-tħaddim mhux fuq ger;

il-veloċità rrikkmandata mill-fabbrikant, flimkien ma’ 250 dawra kull minuta;

il-veloċità li biha jaqtgħu l-klaċċis awtomatiċi.

2.5.2.6.   Barra minn hekk, is-settings li mhumiex kompatibbli mat-tħaddim sew tal-magna m’għandhomx jiġu adottati bħala settings li jkejlu. B'mod partikolari, meta l-magna hi mgħammra b'diversi karburaturi l-karburaturi kollha għandu jkollhom l-istess setting.

3.   TEĦID TA’ KAMPJUNI TAL-GASSIJIET

3.1.   Is-sonda kampjunarja għandha tiddaħħal fil-pajp ta’ l-egżost sa fond ta’ mill-inqas 300 mm fil-pajp li jgħaqqad l-egżost mal-borża kampjunarja u qrib ta’ l-egżost kemm jista’ jkun.

3.2.   Il-konċentrazzjoni fis-CO (CCO) u fis-CO
  2(CCO2
  ) għandha tkun determinata mill-qari jew mir-rikordings ta’ l-istrumenti li jkejlu, permezz ta' kurvi tal-kalibrar adattati.

3.3.   Il-konċentrazzjoni kkorreġuta għall-monossidu karboniku fir-rigward tal-magni four-stroke hija:

Formula (fil-mija tal-vol.)

3.4.   Il-konċentrazzjoni f’CCO (ara l-paragrafu 3.2.) imkejla skond il-formuli li hemm fil-paragrafu 3.3. m’hemmx għalfejn tiġi kkorreġuta jekk it-total tal-konċentrazzjonijiet imkejla (CCO + CCO2
  ) hu għall-magni four-stroke talanqas:

| — | għall-petrol | 15 fil-mija |
| --- | --- | --- |
| — | għal-LPG | 13,5 fil-mija |
| — | għall-NG | 11,5 fil-mija |

—

għall-petrol

15 fil-mija

—

għal-LPG

13,5 fil-mija

—

għall-NG

11,5 fil-mija

ANNESS 6

TEST TAT-TIP III

(Verifikar ta’ l-emissjonijiet tal-gassijiet tal-crankcase)

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness jiddeskrivi l-proċedura għat-test tat-Tip III imfisser fil-paragrafu 5.3.3. ta’ dan ir-Regolament.

2.   DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI

2.1.   It-test tat-Tip III għandu jsir fuq vettura li għandha magna li taħdem b'mod pożittiv, li ġiet, sottoposta għat-test tat-Tip I u tat-Tip II, kif imiss.

2.2.   Il-magni ttestjati għandhom jinkludu magni li ma jnixxux barra minn dawk iddisinjati b’tali mod li anki nixxija żgħira tista’ tikkawża ħsarat fit-tħaddim mhux aċċettabbli (bħal magni flat-twin).

3.   KUNDIZZJONIJIET TAT-TEST

3.1.   It-tħaddim mhux fuq ger għandu jiġi regolat b'konformità mar-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant.

3.2.   Il-kejl għandu jsir fit-tliet settijiet ta’ kundizzjonijiet li ġejjin ta’ tħaddim tal-magna:

| Numru tal-Kundizzjoni | Veloċità tal-vettura (km/h) |
| --- | --- |
| 1 | Tħaddim mhux fuq ger |
| 2 | 50 ± 2 (fuq it- 3et ger jew “sewqan”) |
| 3 | 50 ± 2 (fuq it- 3et ger jew “sewqan”) |

Numru tal-Kundizzjoni

Veloċità tal-vettura (km/h)

1

Tħaddim mhux fuq ger

2

50 ± 2 (fuq it- 3et ger jew “sewqan”)

3

50 ± 2 (fuq it- 3et ger jew “sewqan”)

| Numru tal-Kundizzjoni | Is-saħħa li jassorbi l-brejk |
| --- | --- |
| 1 | Xejn |
| 2 | Dik li tikkorrispondi mas-setting għat-test tat-Tip I f’50 km/h |
| 3 | Dik għall-kundizzjonijiet Nru. 2, immultiplikata b’fattur ta’ 1.7 |

Numru tal-Kundizzjoni

Is-saħħa li jassorbi l-brejk

1

Xejn

2

Dik li tikkorrispondi mas-setting għat-test tat-Tip I f’50 km/h

3

Dik għall-kundizzjonijiet Nru. 2, immultiplikata b’fattur ta’ 1.7

4.   METODU TAT-TEST

4.1.   Għall-kundizzjonijiet tat-tħaddim kif elenkati fil-paragrafu 3.2. t’hawn fuq, għandha tiġi ċċekkjata kemm hi affidabbli l-mod kif qed taħdem is-sistema ta’ ventilazzjoni tal-crankcase.

5.   METODU TA’ VERIFIKAR TAS-SISTEMA TA’ VENTILAZZJONI TAL-CRANKCASE

5.1.   L-aperturi tal-magna għandhom jitħallew kif instabu.

5.2.   Il-pressjoni fil-crankcase għandha titkejjel f’post xieraq. Għandha tiġi mkejla fit-toqba tad-dip-stick b’manometru ta’ tubu inklinat.

5.3.   Il-vettura għandha titqies sodisfaċenti jekk, f’kull kundizzjoni tal-kejl imfissra fil-paragrafu 3.2. t’hawn fuq, il-pressjoni mkejla fil-crankcase ma teċċedix il-pressjoni atmosferika li tiddomina meta jsir il-kejl.

5.4.   Għat-test bil-metodu deskritt hawn fuq, il-pressjoni fil-manifold tad-dħul għandha titkejjel sa mhux aktar minn ± 1 kPa.

5.5.   Il-veloċità tal-vettura kif indikata fid-dajnamometru għandha tiġi mkejla sa mhux aktar minn ± 2 km/h.

5.6.   Il-pressjoni mkejla fil-crankcase għandha tiġi mkejla sa fil-limitu ta’ ± 0,01 kPa.

5.7.   Jekk f’waħda mill-kundizzjonijiet ta’ kejl imfissra fil-paragrafu 3.2. t’hawn fuq, il-pressjoni mkejla fil-crankcase teċċedi l-pressjoni atmosferika, għandu jsir test ieħor kif imfisser fil-paragrafu 6. t’hawn taħt jekk ikun jeħtieġ hekk il-fabbrikant.

6.   METODU IEĦOR TAT-TEST

6.1.   L-aperturi tal-magna għandhom jitħallew kif instabu.

6.2.   Borża flessibbli li ma tħallix lill-gassijiet tal-crankcase jgħaddu minnha u li tesa sa madwar ħames litri għandha tiġi mqabbda mat-toqba tad-dipstick. Il-borża għandha tkun vojta qabel kull kejl.

6.3.   Il-borża għandha tingħalaq qabel kull kejl. Għandha tinfetaħ għall-crankcase għal ħames minuti għal kull kundizzjoni ta’ kejl preskritta fil-paragrafu 3.2. t’hawn fuq.

6.4.   Il-vettura għandha titqies sodisfaċenti jekk, f’kull kundizzjoni ta’ kejl imfissra fil-paragrafu 3.2. t’hawn fuq, ma jkun hemm l-ebda nfiq viżibbli tal-borża.

6.5.   Rimarka

6.5.1.   Jekk it-tqassim strutturali tal-magna hu tali li t-test ma jistax isir bil-metodi deskritti fil-paragrafi 6.1. sa 6.4. t’hawn fuq, il-kejl għandu jsir b'dak il-metodu modifikat kif ġej;

6.5.2.   Qabel it-test, l-aperturi kollha barra dawk meħtieġa għall-irkuprar tal-gassijiet għandhom jingħalqu;

6.5.3.   Il-borża għandha jitqiegħed f’post adattat tat-tluq li ma jdaħħalx l-ebda telf ieħor ta' pressjoni u tiġi mwaħħla fuq iċ-ċirkuwitu tar-riċiklaġġ tal-mekkaniżmu direttament fl-apertura mqabbda mal-magna.

TEST TAT-TIP III

ANNESS 7

TEST TAT-TIP IV

(Determinazzjoni ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw mill-vetturi li għandhom magni positive ignition)

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness jiddeskrivi l-proċedura tat-test tat-Tip IV skond il-paragrafu 5.3.4. ta’ dan ir-Regolament.

Din il-proċedura tiddeskrivi metodu biex jiġi determinat it-telf ta' l-idrokarbons minħabba l-evaporazzjoni mis-sistemi tal-fjuwil tal-vetturi li għandhom magni positive ignition.

2.   DESKRIZZJONI TAT-TEST

It-test ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw (il-Figura 7/1 t’hawn taħt) hu ddiżinjat biex jiddetermina l-emissjonijiet li jevaporaw ta’ l-idrokarbon minħabba l-varjazzjoni fit-temperaturi ta’ bin-nhar, it-tixrib sħun waqt l-ipparkjar, u s-sewqan urban. It-test hu magħmul minn dawn il-fażijiet:

2.1.   Il-preparazzjoni tat-test tinkludi ċiklu tas-sewqan urban (l-Ewwel Parti) u extra-urban (it-Tieni Parti),

2.2.   Determinazzjoni tat-telf minħabba tixrib sħun,

2.3.   Determinazzjoni minħabba telf bi nhar.

Il-piż ta' l-emissjonijiet ta' l-idrokarbons mill-fażijiet tat-tgħaddis sħun u t-telf bi nhar huma miżjuda biex jagħtu riżultat globali għat-test.

3.   IL-VETTURA U L-FJUWIL

3.1.   Il-vettura

3.1.1.   Il-vettura għandha tkun f'kundizzjoni li qed taħdem sew u sarilha t-tħaddim tal-bidu u nsaqet għal talanqas 3 000 km qabel it-test. Is-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet li jevaporaw għandha tkun imqabbda u tkun ilha taħdem sew tul dan il-perjodu u ċ-ċilindru(/i) tal-karbonju għandhom ikunu sottoposti għall-użu normali, bla ma xi wieħed minnhom tnaddaf b’mod mhux normali jew ġie mgħobbi b’mod mhux normali.

3.2.   Il-fjuwil

3.2.1.   Għandu jintuża' l-fjuwil ta’ referenza adattat, kif imfisser fl-Anness 10 ta’ dan ir-Regolament.

4.   TAGĦMIR TAT-TEST GĦAT-TEST TA’ L-EVAPORAZZJONI

4.1.   Dajnamometru tax-xażi

Id-dajnamometru tax-xażi għandu jilħaq ir-rekwiżiti ta’ l-Anness 4.

4.2.   Għeluq madwar il-kejl ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw

L-għeluq madwar il-kejl ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw għandu jkun ċejmber li jkejjel forma ta’ rettangolu li ma jnixxix gass minnu kapaċi jżomm il-vettura taħt test. Il-vettura għandha tkun aċċessibbli mill-ġnub kollha u l-għeluq madwarha meta jiġi ssiġġillat m’għandux inixxi gass skond l-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness. Il-wiċċ ta’ ġewwa ta’ l-għeluq madwar m’għandux jidħol ilma minnu u m’għandux jirreaġixxi għall-idrokarbons. Is-sistema tal-kundizzjonar tat-temperatura għandha tkun kapaċi tikkontrolla t-temperatura ta’ l-arja ta’ l-għeluq intern biex tiġi segwita t-temperatura preskritta meta mqabbla mal-profil tal-ħin tul it-test, u tolleranza medja ta’ 1 K tul it-test kollu.

Is-sistema li tikkontrolla għandha tkun irfinata biex tagħti mudell tat-temperatura mexxej li għandu minimu ta' sparar, kaċċa u instabbilità fuq il-profil mixtieq fit-tul tat-temperatura ambjentali. It-temperaturi tal-wiċċ intern m’għandhomx ikunu inqas minn 278 K (5 °C) u lanqas aktar minn 328 K (55 °C) fi kwalunkwe ħin waqt it-test ta’ l-emissjonijiet bi nhar.

Id-disinn tal-ħajt għandu jkun b’tali mod li jgħin biex is-sħana tinfirex sew. It-temperaturi tal-wiċċ intern m'għandhomx ikunu taħt il– 293 K (20 °C), u lanqas ‘l fuq minn 325 K (52 °C) għat-tul tal-waqfien b'għaddis sħun.

Biex ikun hemm lok għal bidliet fil-volum minħabba l-bidliet fit-temperatura ta' l-għeluq, jista’ jintuża' jew għeluq bil-volum varjabbli jew bil-volum fiss.

4.2.1.   Għeluq bil-volum varjabbli

L-għeluq bil-volum varjabbli jespandi u jiċkien b'reazzjoni għall-bidla fit-temperatura tal-piż ta' l-arja fl-għeluq. Żewġ mezzi potenzjali biex jagħtu lok għall-bidliet interni fil-volum huma pannew(ijiet) li jimxu, jew disinn tal-minfaħ, li fih borża jew boroż impermeabbli ġo l-għeluq jespandi(/u) u jiċkien(u) b'reazzjoni għall-bidliet interni fil-pressjoni billi jibdlu l-arja minn barra l-għeluq. Kull disinn biex joqgħod fih il-volum għandu jħares is-sħuħija ta’ l-għeluq kif speċifikat fl-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness fuq il-medda speċifikata tat-temperatura.

Kull metodu biex joqgħod il-volum għandu jillimita d-differenzjali bejn il-pressjoni interna ta’ l-għeluq u l-pressjoni barometrika sa valur massimu ta’ ± 5 KPa.

L-għeluq għandu jkun kapaċi jaqbad ma’ volum fiss. Għeluq tal-volum varjabbli għandu jkun kapaċi jiflaħ bidla ta’ +7 fil-mija mill-“volum nominali” tiegħu (ara l-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness, il-paragrafu 2.1.1), billi tqis il-varjazzjoni fit-temperatura u l-pressjoni barometrika waqt l-ittestjar.

4.2.2.   Għeluq madwar il-volum fiss

L-għeluq madwar il-volum fiss għandu jkun mibni b’pannewijiet riġidi li jżommu l-volum fiss ta’ l-għeluq, u jilħqu r-rekwiżiti t’hawn taħt.

4.2.2.1.   L-għeluq madwar għandu jkun mgħammar b’kurrent tal-fluss fl-iżbokk li jiġbed l-arja b’rata baxxa, kostanti mill-għeluq tul it-test. Kurrent tal-fluss fid-daħla jista' jipprovdi l-arja magħmula biex tibbilanċja l-fluss li joħroġ ma' l-arja ambjentali dieħla 'l ġewwa. L-arja fid-daħla għandha tiġi ffiltrata b’karbonju attivat biex tagħti livell ta’ idrokarbon relattivament kostanti. Kull metodu li jakkomoda l-volum għandu jżomm id-differenza bejn il-pressjoni interna ta' l-għeluq u l-pressjoni barometrika bejn 0 u –5 kPa.

4.2.2.2.   It-tagħmir għandu jkun kapaċi jkejjel il-piż ta’ l-idrokarbon fil-kurrent tal-fluss tad-daħla u ta' l-iżbokk b'riżoluzzjoni ta' 0,01 grammi. Tista’ tintuża' borża kampjunarja biex tiġbor kampjun proporzjonali ta’ l-arja miġbuda minn u mdaħħla fl-għeluq. Inkella, il-kurrenti tal-fluss fid-daħla u fl-iżbokk jistgħu jiġu analizzati kontinwament permezz ta’ analizzatur FID imqabbad mal-kompjuter u kkontrollat minnu u mgħammar bil-kejlijiet tal-fluss biex jagħti rekord kontinwu tat-tneħħija tal-piż ta’ l-idrokarbon.

4.3.   Sistemi analitiċi

4.3.1.   Analizzatur ta’ l-idrokarbon

4.3.1.1.   L-atmosfera ġoċ-ċejmber hi mmonitorjata permezz ta' ditekter ta' l-idrokarbon tat-tip li jidditektja l-jonizzazzjoni tal-fjamma (FID). Kampjun tal-gass għandu jinġibed mill-punt tan-nofs ta’ ħajt tal-ġenb jew tas-saqaf taċ-ċejmber u kull fluss tal-bajpass għandu jiġi ritornat lejn l-għeluq, preferibbilment lejn punt eżatt 'l isfel tal-fann li jħawwad.

4.3.1.2.   L-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu jkollu ħin ta’ reazzjoni sa 90 fil-mija tal-qari finali ta’ inqas minn 1.5 sekondi. L-istabbilità tiegħu għandha tkun aħjar minn 2 fil-mija ta’ l-iskala kollha f’żero u fi 80 ± 20 fil-mija ta’ l-iskala kollha fuq perjodu ta’ 15-il minuta għall-firxiet tat-tħaddim kollha.

4.3.1.3.   Kemm jista’ jiġi repetut l-analizzatur imfisser bħala devjazzjoni waħda standard għandu jkun aħjar minn ± 1 fil-mija tad-diflezzjoni ta’ l-iskala kollha f’żero u fi 80 ± 20 fil-mija ta' l-iskala kollha fil-meded kollha użati.

Figura 7/1

DETERMINAZZJONI TA’ L-EMISSJONIJIET LI JEVAPORAW

perjodu tat-tħaddim tal-bidu ta’ 3 000 km (l-ebda tindif/tagħbija eċċessiva)

Ivverifikar ta’ kemm iddeterjora ċ-ċilindru(/i)

Tindif tal-vettura bl-istim (jekk hemm bżonn)

4.3.1.4.   Il-meded tat-tħaddim ta’ l-analizzatur għandhom jintgħażlu biex jagħtu l-aħjar riżoluzzjoni fuq il-proċeduri ta’ kejl, kalibrar u ċċekkjar għat-tnixxija.

4.3.2.   Sistema li tirrekordja d-dejta ta’ l-analizzatur ta’ l-idrokarbon

4.3.2.1.   L-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu jkun mgħammar b’mekkaniżmu li jirrekordja kemm jitfa ‘l barra mewġa ta’ impulsi elettriċi jew permezz ta’ rikorder bl-istrip ċart jew xi sistema oħra li tipproċessa d-dejta bi frekwenza ta’ mill-anqas darba kull minuta. Is-sistema li tirrekordja għandu jkollha l-karatteristiċi tat-tħaddim talanqas ekwivalenti għall-mewġa ta’ impulsi elettroniċi li qed tiġi rreġistrata u għandha tagħti rekord permanenti ta' riżultati. Ir-rekord għandu juri indikazzjoni pożittiva fil-bidu u fl-aħħar tat-test ta’ l-għaddis sħun jew tat-test ta’ l-emissjoni bi nhar (inkluż il-bidu u l-aħħar tal-perjodi kampjunarji flimkien mal-ħin li għadda bejn il-bidu u t-tmiem ta’ kull test).

4.4.   Tisħin tat-tank tal-fjuwil (jgħodd biss għall-għażla tat-tagħbija taċ-ċilindru tal-petrol)

4.4.1.   Il-fjuwil fit-tank(ijiet) tal-vettura għandu jkun imsaħħan permezz ta’ sors ta’ sħana kontrollabbli, per eżempju biċċa materjal li ssaħħan li jiflaħ 2 000 W hu adattat. Is-sistema li ssaħħan għandha tapplika s-sħana b’mod uniformi lill-ħitan tat-tank taħt il-livell tal-fjuwil sabiex ma toħloqx tisħin żejjed lokali tal-fjuwil. Is-sħana m’għandhiex tkun applikata għall-fwar fit-tank ‘l fuq mill-fjuwil.

4.4.2.   Il-mekkaniżmu li jsaħħan it-tank għandu jagħti lok li jissaħħan il-fjuwil fit-tank b’mod uniformi b’14 K minn 289 K (16 °C) f'60 minuta, bil-pożizzjoni tas-senser tat-temperatura kif tidher fil-paragrafu 5.1.1. t’hawn taħt. Is-sistema li ssaħħan għandha tkun kapaċi tikkontrolla t-temperatura tal-fjuwil għal ± 1,5 K tat-temperatura meħtieġa waqt il-proċess tat-tisħin tat-tank.

4.5.   Teħid tat-temperatura

4.5.1.   It-temperatura fiċ-ċejmber tiġi meħuda f’żewġ punti permezz ta’ sensers tat-temperatura li huma mqabbda sabiex juru valur medju. Il-punti tal-kejl huma estiżi madwar 0,1 m fl-għeluq mil-linja tan-nofs vertikali ta’ kull ħajt tal-ġenb f’għoli ta’ 0,9 ± 0,2 m.

4.5.2.   It-temperaturi tat-tank(ijiet) tal-fjuwil jittieħdu permezz ta' senser imqiegħed fit-tank tal-fjuwil bħal fil-paragrafu 5.1.1. t’hawn taħt f'każ li tintuża' l-għażla tat-tagħbija taċ-ċilindru bil-petrol (il-paragrafu 5.1.5. t’hawn taħt).

4.5.3.   It-temperaturi għandhom, tul il-kejl ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw, jinżammu jew jiddaħħlu f’sistema li tipproċessa d-dejta bi frekwenza talanqas darba kull minuta.

4.5.4.   Il-preċiżjoni tas-sistema li tirrekordja t-temperatura għandha tkun fi ħdan ± 1,0 K u t-temperatura għandha tkun kapaċi tiġi riżolta sa ± 0,4 K.

4.5.5.   Is-sistema tar-rekordjar jew ta’ l-ipproċessar tad-dejta għandha tkun kapaċi tirrisolvi l-ħin sa ± 15-il sekonda.

4.6.   Rekordjar tal-pressjoni

4.6.1.   Id-differenza Δp bejn il-pressjoni barometrika fl-erja tat-test u l-pressjoni interna ta’ l-għeluq għandha, tul il-kejl ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw, tkun rekordjata jew imdaħħla f’sistema li tipproċessa d-dejta bi frekwenza talanqas darba kull minuta.

4.6.2.   Il-preċiżjoni tas-sistema li tirrekordja l-pressjoni għandha tkun sa ± 2 kPa u l-pressjoni għandha tkun kapaċi tiġi riżolta sa ± 0,2 kPa.

4.6.3.   Is-sistema li tirrekordja jew tipproċessa d-dejta għandha tkun kapaċi tirrisolvi l-ħin sa ± 15-il sekonda.

4.7.   Fannijiet

4.7.1.   Permezz ta’ fann jew blower wieħed jew aktar bil-bieba (bibien) SHED miftuħa għandu jkun possibbli li titnaqqas il-konċentrazzjoni ta’ l-idrokarbons fiċ-ċejmber għal-livell ta’ l-idrokarbon ambjentali.

4.7.2.   Iċ-ċejmber għandu jkollha fann jew blower wieħed jew aktar bl-istess saħħa ta' 0.1 sa 0.5 m3/min. li permezz tagħhom tista’ titħallat għal kollox l-atmosfera fl-għeluq. Għandu jkun possibbli li tintlaħaq temperatura uniformi u konċentrazzjoni ta' l-idrokarbon uniformi fiċ-ċejmber waqt il-kejlijiet. Il-vettura fl-għeluq m'għandhiex tiġi sottoposta għal kurrent dirett ta' arja mill-fannijiet jew mill-blowers.

4.8.   Il-gassijiet

4.8.1.   Il-gassijiet puri li ġejjin għandhom ikunu disponibbli għall-kalibrar u t-tħaddim:

| — | Arja sintetika purifikata: (purità < 1 ppm C1 ekwivalenti, ≤ 1 ppm CO, ≤ 400 ppm CO2, ≤ 0,1 ppm NO);
  kontenut ta’ l-ossiġnu bejn 18 u 21 fil-mija bil-volum. |
| --- | --- |

—

Arja sintetika purifikata: (purità < 1 ppm C1 ekwivalenti, ≤ 1 ppm CO, ≤ 400 ppm CO2, ≤ 0,1 ppm NO);

kontenut ta’ l-ossiġnu bejn 18 u 21 fil-mija bil-volum.

| — | Analizzatur ta’ l-idrokarbon tal-fjuwil tal-gass: (40 ± 2 fil-mija idroġenu, u bbilanċja l-ħiljum b’inqas minn 1 ppm C1 idrokarbon ekwivalenti, inqas minn 400 ppm CO2), |
| --- | --- |

—

Analizzatur ta’ l-idrokarbon tal-fjuwil tal-gass: (40 ± 2 fil-mija idroġenu, u bbilanċja l-ħiljum b’inqas minn 1 ppm C1 idrokarbon ekwivalenti, inqas minn 400 ppm CO2),

| — | Propan (C3H8): 99.5 fil-mija purità minima. |
| --- | --- |

—

Propan (C3H8): 99.5 fil-mija purità minima.

| — | Butanu (C4H10): 98 fil-mija purità minima, |
| --- | --- |

—

Butanu (C4H10): 98 fil-mija purità minima,

| — | Nitroġenu (N2): 98 fil-mija purità minima. |
| --- | --- |

—

Nitroġenu (N2): 98 fil-mija purità minima.

4.8.2.   Gassijiet tal-kalibrar u gassijiet span għandhom ikunu disponibbli b’taħlitiet ta’ propan (C3H8) u arja sintetika purifikata ġo fihom. Il-konċentrazzjonijiet vera tal-gass tal-kalibrar għandhom ikunu mhux aktar minn 2 fil-mija tal-figuri dikjarati. Il-preċiżjoni tal-gassijiet li tilfu fil-konċentrazzjoni miksuba meta jintuża' dak li jiddividi l-gass għandha tkun sa ± 2 fil-mija tal-valur veru. Il-konċentrazzjonijiet speċifikati fl-Appendiċi 1 jistgħu jinkisbu wkoll permezz ta’ dak li jiddividi l-gass bl-użu ta’ l-arja sintetika bħala gass li jnaqqas il-konċentrazzjoni.

4.9.   Tagħmir ieħor

4.9.1.   L-umdità assoluta fl-erja tat-test għandha tkun tista’ titkejjel sa mhux aktar minn ± 5 fil-mija.

5.   PROĊEDURA TAT-TEST

5.1.   Il-preparazzjoni tat-test

5.1.1.   Il-vettura hi ppreparata mekkanikament qabel it-test kif ġej:

| (a) | is-sistema ta’ l-egżost tal-vettura m’għandhiex tkun tnixxi, |
| --- | --- |

(a)

is-sistema ta’ l-egżost tal-vettura m’għandhiex tkun tnixxi,

| (b) | il-vettura tista’ tkun imnaddfa bl-istim qabel it-test, |
| --- | --- |

(b)

il-vettura tista’ tkun imnaddfa bl-istim qabel it-test,

| (ċ) | F'każ li tintuża' l-għażla tat-tagħbija taċ-ċilindru tal-petrol (il-paragrafu 5.1.5. t’hawn taħt) it-tank tal-fjuwil tal-vettura għandu jkun mgħammar b’senser tat-temperatura biex it-temperatura tkun tista’ tiġi mkejla fin-nofs tal-fjuwil fit-tank tal-fjuwil meta mimli sa 40 fil-mija ta' kemm jesa', |
| --- | --- |

(ċ)

F'każ li tintuża' l-għażla tat-tagħbija taċ-ċilindru tal-petrol (il-paragrafu 5.1.5. t’hawn taħt) it-tank tal-fjuwil tal-vettura għandu jkun mgħammar b’senser tat-temperatura biex it-temperatura tkun tista’ tiġi mkejla fin-nofs tal-fjuwil fit-tank tal-fjuwil meta mimli sa 40 fil-mija ta' kemm jesa',

| (d) | fittings oħra, adapters tal-mekkaniżmi jistgħu jitwaħħlu mas-sistema tal-fjuwil sabiex jagħtu lok li jitbattal kollu t-tank tal-fjuwil. Għal dan il-għan m’hemmx għalfejn tiġi modifikata l-qoxra tat-tank. |
| --- | --- |

(d)

fittings oħra, adapters tal-mekkaniżmi jistgħu jitwaħħlu mas-sistema tal-fjuwil sabiex jagħtu lok li jitbattal kollu t-tank tal-fjuwil. Għal dan il-għan m’hemmx għalfejn tiġi modifikata l-qoxra tat-tank.

| (e) | Il-fabbrikant jista’ jipproponi metodu tat-test sabiex iqis it-telf ta’ l-idrokarbons minħabba l-evaporazzjoni li toħroġ biss mis-sistema tal-fjuwil tal-vettura. |
| --- | --- |

(e)

Il-fabbrikant jista’ jipproponi metodu tat-test sabiex iqis it-telf ta’ l-idrokarbons minħabba l-evaporazzjoni li toħroġ biss mis-sistema tal-fjuwil tal-vettura.

5.1.2.   Il-vettura tittieħed fl-erja tat-test fejn it-temperatura ambjentali hi bejn 293 u 303 K (20 u 30 °C).

5.1.3.   Id-deterjorament taċ-ċilindru(/i) trid tiġi verifikata. Dan jista’ jsir billi jintwera li akkumula minimu ta’ 3 000 km. Jekk dan ma jistax jintwera, tintuża' l-proċedura li ġejja. F’każ ta’ sistema b’ħafna ċilindri kull ċilindru għandu jgħaddi mill-proċedura separatament.

5.1.3.1.   Iċ-ċilindru jitneħħa mill-vettura. Għandha tingħata attenzjoni speċjali waqt dan l-istadju biex ma ssirx ħsara lill-komponenti u lis-sħuħija tas-sistema tal-fjuwil.

5.1.3.2.   Il-piż taċ-ċilindru għandu jiġi ċċekkjat.

5.1.3.3.   Iċ-ċilindru hu mqabbad ma’ tank tal-fjuwil, jekk jista’ jkun wieħed fuq barra, mimli bil-fjuwil ta’ referenza, sa 40 fil-mija tal-volum tal-fjuwil tat-tank(ijiet).

5.1.3.4.   It-temperatura tal-fjuwil fit-tank tal-fjuwil għandha tkun bejn 183 K u 287 K (10 u 14 °C).

5.1.3.5.   It-tank tal-fjuwil (estern) hu msaħħan minn 288 K sa 318 K (15 sa 45 °C) (żieda ta’ 1 °C kull 9 minuti).

5.1.3.6.   Jekk iċ-ċilindru jilħaq il-punt fejn jinqasam qabel ma t-temperatura tilħaq 318 K (45 °C), is-sors tas-sħana għandu jintefa. Imbagħad iċ-ċilindru jintiżen. Jekk iċ-ċilindru ma laħaqx il-punt tal-qsim waqt it-tisħin għal 318 K (45 °C), il-proċedura mill-paragrafu 5.1.3.3. t’hawn fuq għandha tiġi mtennija sakemm isir il-qsim.

5.1.3.7.   Il-punt tal-qsim għandu jiġi ċċekkjat kif deskritt fil-paragrafi 5.1.5. u 5.1.6. ta' dan l-anness, jew permezz ta' arranġament kampjunarju u analitiku ieħor li kapaċi jidditektja l-emissjoni ta' l-idrokarbons miċ-ċilindru meta jinqasam.

5.1.3.8.   Iċ-ċilindru għandu jitnaddaf b'25 ± 5 litri kull minuta bl-arja ta' l-emissjoni tal-laboratorju sakemm jintlaħqu 300 skambju tal-volum tas-sodda.

5.1.3.9.   Il-piż taċ-ċilindru għandu jkun iċċekkjat.

5.1.3.10.   Il-passi tal-proċedura fil-paragrafi 5.1.3.4. sa 5.1.3.9. għandhom jiġu mtennija disa’ darbiet. It-test jista’ jiġi mitmum qabel dak, wara mhux anqas minn tliet ċikli tad-deterjorament, jekk il-piż taċ-ċilindru wara l-aħħar ċikli ġie stabbilizzat.

5.1.3.11.   Iċ-ċilindru ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw hu mqabbad mill-ġdid u l-vettura tinġab lura għall-kundizzjoni tat-tħaddim normali tagħha.

5.1.4.   Wieħed mill-metodi speċifikati fil-paragrafi 5.1.5. u 5.1.6. għandhom jintuża' biex jipprekondizzjonaw iċ-ċilindru li jevapora. Għal vetturi b’ħafna ċilindri, kull ċilindru għandu jkun prekondizzjonat separatament.

5.1.4.1.   L-emissjonijiet taċ-ċilindru jitkejlu biex jiġi determinat il-punt tal-qsim.

Il-punt tal-qsim huwa hawnhekk imfisser bħala l-punt li fih il-kwantità kumulattiva ta’ l-emissjonijiet ta' l-idrokarbons hi ugwali għal 2 grammi.

5.1.4.2.   Il-punt tal-qsim jista’ jiġi verifikat permezz ta’ l-għeluq madwar l-emissjonijiet li jevaporaw kif deskritti fil-paragrafi 5.1.5. u 5.1.6. rispettivament. Inkella, il-punt tal-qsim jista’ jkun determinat permezz ta’ ċilindru li jevapora awżiljarju mqabbad ‘l isfel fiċ-ċilindru tal-vettura. Iċ-ċilindru awżiljarju għandu jkun imnaddaf sew bl-arja xotta qabel ma jitgħabba.

5.1.4.3.   Iċ-ċejmber li tkejjel għandha tiġi mnaddfa għal diversi minuti eżatt qabel it-test sakemm jinkiseb sfond stabbli. Il-fann(ijiet) li jħallat l-arja fiċ-ċejmber għandu jinxtegħel f’dan il-ħin.

L-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu jkun fuq żero u spanned eżatt qabel it-test.

5.1.5.   Iċ-ċilindru jiġi mgħobbi b’binjiet tas-sħana repetuti sakemm jinqasam

5.1.5.1.   It-tank(ijiet) tal-fjuwil tal-vettura(/i) hu (huma) mbattla permezz tad-drejn(ijiet) tat-tank tal-fjuwil. Dan għandu jsir sabiex ma jitnaddfux b’mod mhux normali jew ma jitgħabbewx b’mod mhux normali l-mekkaniżmi mwaħħla mal-vettura. It-tneħħija tat-tapp tal-fjuwil hi normalment biżżejjed biex dan jintlaħaq.

5.1.5.2.   It-tank(ijiet) tal-fjuwil hu (huma) mimlija mill-ġdid bil-fjuwil tat-test f'temperatura ta' bejn 283 K sa 287 K (10 sa 14-il °C)) sa 40 ± 2 fil-mija tal-kapaċità volumetrika normali tat-tank. It-tapp(ijiet) tal-fjuwil tal-vettura għandu jkun imwaħħal f'dan il-ħin.

5.1.5.3.   F’temp ta’ siegħa biex terġa’ timtela bil-fjuwil il-vettura għandha titqiegħed, bil-magna mitfija, fl-għeluq madwar l-emissjonijiet li jevaporaw. Is-senser tat-temperatura tat-tank tal-fjuwil hu mqabbad mas-sistema li tirrekordja t-temperatura. Sors tas-sħana għandu jitqiegħed sew fir-rigward tat-tank(ijiet) tal-fjuwil u mqabbad mal-kontrollur tat-temperatura. Is-sors tas-sħana hu speċifikat fil-paragrafu 4.4. t’hawn fuq. Fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’aktar minn tank tal-fjuwil wieħed, it-tankijiet kollha għandhom ikunu msaħħna bl-istess mod kif deskritt hawn taħt. It-temperaturi tat-tankijiet għandhom ikunu identiċi għal sa ± 1,5 K.

5.1.5.4.   Il-fjuwil jista’ jiġi msaħħan b’mod artifiċjali għat-temperatura tal-bidu ta’ bi nhar ta’ 293 K (20 °C) ± 1 K.

5.1.5.5.   Meta t-temperatura tal-fjuwil tilħaq talanqas 292 K (19 °C), il-passi li ġejjin għandhom jittieħdu immedjament: il-blower li jnaddaf għandu jintefa; il-bibien ta' l-għeluq jingħalqu u jiġu ssiġġillati; u jinbeda l-kejl tal-livell ta' l-idrokarbon fl-għeluq.

5.1.5.6.   Meta t-temperatura tal-fjuwil tat-tank tal-fjuwil tilħaq 293 K (20 °C) tibda binja tas-sħana lineari ta' 15 K (15 °C). Il-fjuwil għandu jissaħħan b’tali mod li t-temperatura tal-fjuwil waqt it-tisħin tikkonforma mal-funzjoni t’hawn taħt sa ± 1,5 K. Il-ħin li jgħaddi tal-binja tas-sħana u taż-żieda fit-temperatura jiġi meħud.

Tr = To + 0,2333 · t

fejn:

| Tr | = | it-temperatura meħtieġa (K); |
| --- | --- | --- |
| To | = | it-temperatura inizjali (K); |
| t | = | il-ħin mill-bidu tal-binja tas-sħana fit-tank f'minuti. |

Tr

=

it-temperatura meħtieġa (K);

To

=

it-temperatura inizjali (K);

t

=

il-ħin mill-bidu tal-binja tas-sħana fit-tank f'minuti.

5.1.5.7.   Hekk kif isir il-qsim jew meta t-temperatura tal-fjuwil tilħaq 308 K (35 °C), liema minnhom tiġri l-ewwel, is-sors tas-sħana jintefa, il-bibien ta' l-għeluq ma jibqgħux issiġġillati u jinfetħu, u t-tapp(ijiet) tat-tank tal-fjuwil tal-vettura jitneħħa. Jekk il-qsim ma jsirx sakemm it-temperatura tal-fjuwil hi 308 K (35 °C), is-sors tas-sħana jitneħħa mill-vettura, il-vettura titneħħa mill-għeluq ta’ l-emissjoni li tevapora u l-proċedura kollha deskritta fil-paragrafu 5.1.7. t’hawn taħt tiġi mtennija sakemm isir il-qsim.

5.1.6.   Tagħbija tal-butanu sal-punt tal-qsim

5.1.6.1.   Jekk l-għeluq jintuża' biex ikun magħruf il-punt tal-qsim (ara l-paragrafu 5.1.4.2. t’hawn fuq) il-vettura għandha titqiegħed, bil-magna mitfija, fl-għeluq ta' l-emissjoni li tevapora.

5.1.6.2.   Iċ-ċilindru ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw għandu jkun preparat għall-operazzjoni tat-tagħbija taċ-ċilindru. Iċ-ċilindru m’għandux jitneħħa mill-vettura, sakemm l-aċċess għalih fil-post normali tiegħu hu tant ristrett li t-tagħbija tista’ ssir raġonevolment billi jitneħħa ċ-ċilindru mill-vettura. Għandha tingħata attenzjoni speċjali waqt dan l-istadju biex ma ssirx ħsara lill-komponenti u lis-sħuħija tas-sistema tal-fjuwil.

5.1.6.3.   Iċ-ċilindru hu mgħobbi b’taħlita magħmula minn 50 fil-mija butanu u 50 fil-mija nitroġenu bil-volum b’rata ta’ 40 gramma butanu kull siegħa.

5.1.6.4.   Hekk kif iċ-ċilindru jilħaq il-punt tal-qsim, is-sors tal-fwar għandu jingħalaq.

5.1.6.5.   Iċ-ċilindru ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw imbagħad għandu jerġa’ jiġi mqabbad u l-vettura tinġab lura fil-kundizzjoni normali tagħha tat-tħaddim.

5.1.7.   Tbattil tal-fjuwil u mili mill-ġdid

5.1.7.1.   It-tank(ijiet) tal-fjuwil tal-vettura(/i) jiġi (jiġu) mbattal permezz tad-drejn(ijiet) tat-tank tal-fjuwil. Dan għandu jsir sabiex ma jitnaddfux b’mod mhux normali jew ma jitgħabbewx b’mod mhux normali l-mekkaniżmi li jikkontrollaw l-evaporazzjoni mwaħħla mal-vettura. It-tneħħija tat-tapp tal-fjuwil hi normalment biżżejjed biex jintlaħaq dan.

5.1.7.2.   It-tank(ijiet) tal-fjuwil hu (huma) mimli/ja mill-ġdid bil-fjuwil tat-test f’temperatura ta’ bejn 291 ± 8 K (18 ± 8 °C) sa 40 + 2 fil-mija tal-kapaċità volumetrika normali tat-tank. It-tapp(ijiet) tal-fjuwil tal-vettura għandhom ikunu mwaħħla f’dan il-punt.

5.2.   Sewqan prekondizzjonat

5.2.1.   Fi żmien siegħa minn meta titlesta t-tagħbija taċ-ċilindru skond il-paragrafi 5.1.5. jew 5.1.6. il-vettura titqiegħed fuq id-dajnamometru tax-xażi u tinstaq għal ċiklu wieħed tas-sewqan ta’ l-Ewwel Parti u għal żewġ ċikli tas-sewqan mit-Tieni Parti tat-test tat-Tip I kif speċifikat fl-Anness 4. L-emissjonijiet ta’ l-egżost ma jittieħdux kampjuni tagħhom waqt din l-operazzjoni.

5.3.   Għaddis

5.3.1.   Fi żmien ħames minuti minn mindu titlesta l-operazzjoni tal-prekondizzjonar speċifikata fil-paragrafu 5.2.1. t’hawn fuq il-bonnit tal-magna għandu jkun magħluq għal kollox u l-vettura titneħħa minn fuq ix-xażi tad-dajnamometru u tiġi pparkjata fiż-żona tat-tgħaddis. Il-vettura tiġi pparkjata għal minimu ta’ 12-il siegħa u massimu ta’ 36 siegħa. It-temperaturi taż-żejt tal-magna u tal-likwidu li jkessaħ għandhom ikunu laħqu t-temperatura taż-żona jew sa ± 3 K tagħha fl-aħħar tal-perjodu.

5.4.   Test tad-dajnamometru

5.4.1.   Wara li jintemm il-perjodu tat-tgħaddis il-vettura tinstaq għal test tas-sewqan tat-Tip I komplut kif deskritt fl-Anness 4 (test bi startjatura kiesħa urban u extra urban). Imbagħad il-magna tintefa. L-emissjonijiet ta’ l-egżost jista’ jittieħed kampjun minnhom waqt din l-operazzjoni iżda r-riżultati m’għandhomx jintużaw għall-fini ta’ l-approvazzjoni tat-tip ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost.

5.4.2.   Fi żmien żewġ minuti tat-tkomplija tat-test tas-sewqan tat-Tip I speċifikat fil-paragrafu 5.4.1. t’hawn fuq il-vettura tinstaq dawra oħra kundizzjonata magħmula minn ċiklu wieħed tat-test urban (startjatura sħuna) tat-test tat-Tip I. Imbagħad il-magna terġa’ tintefa. L-emissjonijiet ta’ l-egżost m’hemmx għalfejn jittieħdu kampjuni tagħhom waqt din l-operazzjoni.

5.5.   Test dwar l-emissjonijiet li jevaporaw tat-tgħaddis sħun

5.5.1.   Qabel ma titlesta d-dawra tat-test iċ-ċejmber li tkejjel għandha titnaddaf għal diversi minuti sakemm jinkiseb sfond ta’ l-idrokarbon stabbli. Il-fann(ijiet) li jħalltu ta’ l-għeluq għandhom ukoll jinxtegħlu f’dan il-ħin.

5.5.2.   L-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu wkoll jitqiegħed fuq żero u jiġi spanned eżatt qabel it-test.

5.5.3.   Fl-aħħar taċ-ċiklu tas-sewqan il-bonnit tal-magna għandu jingħalaq għal kollox u l-konnessjonijiet kollha bejn il-vettura u l-istend tat-test jiġu skonnettjati. Il-vettura mbagħad tinstaq lejn iċ-ċejmber tat-tkejjil b’użu minimu tal-pedala tal-gass. Il-magna għandha tintefa qabel xi parti mill-vettura tidħol fiċ-ċejmber tat-tkejjil. Il-ħin meta l-magna tiġi mitfija jittieħed fuq is-sistema li tirrekordja d-dejta dwar il-kejl ta' l-emissjonijiet li jevaporaw u tibda tittieħed it-temperatura. It-twieqi u l-kabini tal-bagalji tal-vettura għandhom jinfetħu f’dan l-istadju, jekk ma jkunux diġa' miftuħa.

5.5.4.   Il-vettura għandha tiġi mbuttata jew inkella mressqa fiċ-ċejmber tat-tkejjil bil-magna mitfija.

5.5.5.   Il-bibien ta’ l-għeluq jingħalqu u jiġu ssiġġillati biex ma jnixxix gass minnhom f’temp ta’ żewġ minuti minn meta l-magna tintefa u f’temp ta’ seba’ minuti mill-aħħar tas-sewqan ikkundizzjonat.

5.5.6.   Il-bidu ta’ perjodu ta’ tgħaddis sħun ta’ 60 ± 0,5 minuta jibda meta ċ-ċejmber jiġi ssiġġillat. Il-konċentrazzjoni, it-temperatura u l-pressjoni barometrika ta’ l-idrokarbon jiġu mkejla biex jagħtu l-qari inizjali CHCi, Pi u Ti għat-test tat-tgħaddis sħun. Dawn il-figuri huma użati fil-kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw, il-paragrafu 6. t’hawn taħt. It-temperatura ambjentali T ta’ l-għeluq m’għandhiex tkun inqas minn 296 K u mhux aktar minn 304 K waqt il-perjodu ta’ tgħaddis sħun ta’ 60-minuta.

5.5.7.   L-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu jitqiegħed fuq żero u jiġi spanned eżatt qabel it-tmiem tal-perjodu tat-test ta’ 60 ± 0,5 minuta.

5.5.8.   Fl-aħħar tal-perjodu tat-test ta’ 60 ± 0,5 minuta, il-konċentrazzjoni ta’ l-idrokarbon fiċ-ċejmber għandha titkejjel. It-temperatura u l-pressjoni barometrika jitkejlu wkoll. Dawn huma l-qari finali CHCf, Pf u Tf għat-test tat-tgħaddis sħun użat għall-kalkolazzjoni fil-paragrafu 6. t’hawn taħt.

5.6.   Tgħaddis

5.6.1.   Il-vettura tat-test għandha tiġi mbuttata jew inkella mressqa lejn iż-żona tat-tgħaddis mingħajr ma tintuża' l-magna u titgħaddas għal mhux inqas minn 6 sigħat u mhux aktar minn 36 siegħa bejn l-aħħar tat-test tat-tgħaddis sħun u l-bidu tat-test dwar l-emissjoni bi nhar. Għal talanqas 6 sigħat minn dan il-perjodu l-vettura għandha tiġi mxarrba f’293 ± 2 K (20 ± 2 °C).

5.7.   Test bi nhar

5.7.1.   Il-vettura tat-test għandha tkun esposta għal ċiklu wieħed tat-temperatura ambjentali skond il-profil speċifikat fl-Appendiċi 2 ta’ dan l-anness b’devjazzjoni massima ta’ ± 2 K fi kwalunkwe ħin. Id-devjazzjoni tat-temperatura medja mill-profil, ikkalkulata permezz tal-valur assolut ta’ kull devjazzjoni mkejla, m’għandhiex teċċedi ± 1 K. It-temperatura ambjentali għandha titkejjel talanqas kull minuta. Iċ-ċiklar tat-temperatura jibda meta l-ħin Tstart = 0, kif speċifikat fil-paragrafu 5.7.6. t’hawn taħt.

5.7.2.   Iċ-ċejmber tat-tkejjil għandha titnaddaf għal diversi minuti eżatt qabel it-test sakemm ikun jista’ jinkiseb sfond stabbli. Il-fann(ijiet) li jħalltu fiċ-ċejmber għandhom jinxtegħlu wkoll f'dan il-ħin.

5.7.3.   Il-vettura tat-test, bil-magna mitfija u t-twieqi u l-kabina(/i) tal-bagalji tal-vettura tat-test miftuħa għandhom jitressqu fiċ-ċejmber tat-tkejjil. Il-fann(ijiet) li jħalltu għandhom ikunu aġġustati b'tali mod li jżommu veloċità minima taċ-ċirkolazzjoni ta' l-arja ta' 8 km/h taħt it-tank tal-fjuwil tal-vettura tat-test.

5.7.4.   L-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu jitqiegħed fuq żero u jiġi spanned eżatt qabel it-test.

5.7.5.   Il-bibien ta’ l-għeluq għandhom ikunu magħluqa u ssiġġillati biex ma jnixxux gass.

5.7.6.   Fi żmien 10 minuti mill–għeluq u s-siġillar tal-bibien, il-konċentrazzjoni, it-temperatura u l-pressjoni barometrika ta’ l-idrokarbon jitkejlu biex jagħtu l-qari inizjali CHCi, Pi uTigħat-test ta’ bi nhar. Dan hu l-punt fejn il-ħin Tstart = 0.

5.7.7.   L-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu jitqiegħed fuq żero u jiġi spanned eżatt qabel ma jintemm it-test.

5.7.8.   It-tmiem tal-perjodu kampjunarju ta' l-emissjonijiet jiġri 24 siegħa ± minuti wara l-bidu tat-teħid ta' kampjuni inizjali, kif speċifikat fil-paragrafu 5.7.6. t’hawn fuq. Il-ħin li jgħaddi jiġi rrekordjat. Il-konċentrazzjoni, it-temperatura u l-pressjoni barometrika ta’ l-idrokarbon jitkejlu biex jagħtu l-qari finali CHCf, Pf u Tf għat-test ta’ bi nhar użat għall-kalkolazzjoni fil-paragrafu 6. Dan itemm il-proċedura tat-test ta’ l-emissjonijiet li jevaporaw.

6.   KALKOLAZZJONI

6.1.   It-testijiet dwar l-emissjonijiet li jevaporaw deskritti fil-paragrafu 5. jagħtu lok biex jiġu kkalkulati l-emissjonijiet ta’ l-idrokarbon mill-fażijiet ta’ bi nhar u tat-tgħaddis sħun. Telf li jevapora minn kull waħda minn dawn il-fażijiet hu kkalkulat permezz tal-konċentrazzjonijiet, tat-temperaturi u tal-pressjonijiet inizjali u finali ta’ l-idrokarbon fl-għeluq, flimkien mal-volum nett ta’ l-għeluq. Il-formula t’hawn taħt hi użata:

Formula

fejn:

| — | = | MHC | = | il-piż ta’ l-idrokarbon fi grammi |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | MHC,out | = | il-piż ta’ l-idrokarbon li joħroġ mill-għeluq, fil-każ ta’ l-għeluq b’volum fiss għat-testjar ta’ l-emissjonijiet bi nhar (grammi). |
| — | = | MHC,i | = | il-piż ta’ l-idrokarbon li jidħol fl-għeluq, fil-każ ta’ l-għeluq b’volum fiss għat-testjar ta’ l-emissjonijiet bi nhar (grammi). |
| — | = | CHC | = | il-konċentrazzjoni mkejla ta’ l-idrokarbon fl-għeluq (volum ppm f’C1 ekwivalenti), |
| — | = | V | = | il-volum nett ta’ l-għeluq f’metri kubi kkorreġut għall- volum tal-vettura, bit-twieqi u l-kabina tal-bagalji miftuħa. Jekk il-volum tal-vettura ma jkunx determinat volum ta’ 1.42 m3 jiġi mnaqqas. |
| — | = | T | = | it-temperatura ambjentali taċ-ċejmber, f’K, |
| — | = | P | = | il-pressjoni barometrika f’kPa, |
| — | = | H/C | = | il-proporzjon ta’ l-idroġenu għall-karbonju, |
| — | = | k | = | 1,2 · (12 + H/C); |

—

=

MHC

=

il-piż ta’ l-idrokarbon fi grammi

—

=

MHC,out

=

il-piż ta’ l-idrokarbon li joħroġ mill-għeluq, fil-każ ta’ l-għeluq b’volum fiss għat-testjar ta’ l-emissjonijiet bi nhar (grammi).

—

=

MHC,i

=

il-piż ta’ l-idrokarbon li jidħol fl-għeluq, fil-każ ta’ l-għeluq b’volum fiss għat-testjar ta’ l-emissjonijiet bi nhar (grammi).

—

=

CHC

=

il-konċentrazzjoni mkejla ta’ l-idrokarbon fl-għeluq (volum ppm f’C1 ekwivalenti),

—

=

V

=

il-volum nett ta’ l-għeluq f’metri kubi kkorreġut għall- volum tal-vettura, bit-twieqi u l-kabina tal-bagalji miftuħa. Jekk il-volum tal-vettura ma jkunx determinat volum ta’ 1.42 m3 jiġi mnaqqas.

—

=

T

=

it-temperatura ambjentali taċ-ċejmber, f’K,

—

=

P

=

il-pressjoni barometrika f’kPa,

—

=

H/C

=

il-proporzjon ta’ l-idroġenu għall-karbonju,

—

=

k

=

1,2 · (12 + H/C);

fejn:

| — | = | i | = | huwa l-qari inizjali, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | f | = | huwa l-qari finali, |
| — | = | H/C | = | jitqies bħal 2.33 għat-telf tat-test bi nhar, |
| — | = | H/C | = | jitqies bħala 2.20 għat-telf tat-tgħaddis sħun. |

—

=

i

=

huwa l-qari inizjali,

—

=

f

=

huwa l-qari finali,

—

=

H/C

=

jitqies bħal 2.33 għat-telf tat-test bi nhar,

—

=

H/C

=

jitqies bħala 2.20 għat-telf tat-tgħaddis sħun.

6.2.   Ir-riżultati globali tat-test

L-emissjonijiet tal-piż globali ta’ l-idrokarbon għall-vettura huma meqjusa bħala:

Mtotal = MDI + MHS

fejn:

| — | = | Mtotal | = | il-piż globali ta' l-emissjonijiet tal-vettura (grammi), |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | MDI | = | il-piż ta’ l-emissjonijiet ta’ l-idrokarbon għat-test bi nhar (grammi), |
| — | = | MHS | = | il-piż ta’ l-emissjonijiet ta’ l-idrokarbon għat-tgħaddis sħun (grammi). |

—

=

Mtotal

=

il-piż globali ta' l-emissjonijiet tal-vettura (grammi),

—

=

MDI

=

il-piż ta’ l-emissjonijiet ta’ l-idrokarbon għat-test bi nhar (grammi),

—

=

MHS

=

il-piż ta’ l-emissjonijiet ta’ l-idrokarbon għat-tgħaddis sħun (grammi).

7.   KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

7.1.   Għat-testjar ta’ rutina ta’ produzzjoni fl-aħħar, id-detentur ta’ l-approvazzjoni jista’ juri konformità billi jieħu kampjun tal-vetturi li għandhom jilħqu r-rekwiżiti li ġejjin:

7.2.   Test dwar it-tnixxija

7.2.1.   Il-ventilaturi għall-atmosfera mis-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet għandhom ikunu iżolati.

7.2.2.   Pressjoni ta’ 370 ± 10 mm ta’ H2O għandha tkun applikata fuq is-sistema tal-fjuwil.

7.2.3.   Il-pressjoni għandha titħalla toqgħod qabel ma tiġi iżolata s-sistema tal-fjuwil mis-sors tal-pressjoni.

7.2.4.   Wara l-iżolament tas-sistema tal-fjuwil, il-pressjoni m’għandhiex taqa’ b’aktar minn 50 mm ta' H2O f'ħames minuti.

7.3.   Test għall-ventilazzjoni

7.3.1.   Il-ventilaturi għal barra mill-kontroll ta’ l-emissjoni għandhom ikunu iżolati.

7.3.2.   Pressjoni ta’ 370 ± 10 mm ta’ H2O għandha tiġi applikata fuq is-sistema tal-fjuwil.

7.3.3.   Il-pressjoni għandha titħalla toqgħod qabel ma s-sistema tal-fjuwil tiġi iżolata mis-sors tal-pressjoni.

7.3.4.   L-iżbokki tal-ventilazzjoni għal barra mis-sistemi li jikkontrollaw l-emissjonijiet għandhom jerġgħu jitwaħħlu skond il-kundizzjoni tal-produzzjoni.

7.3.5.   Il-pressjoni tas-sistema tal-fjuwil għandha taqa’ għal taħt il-100 mm ta’ H20 f’mhux inqas minn 30 sekonda iżda f’mhux aktar minn żewġ minuti.

7.3.6.   Fuq talba tal-fabbrikant il-kapaċità funzjonali għall-ventilazzjoni tista’ tintwera permezz ta’ proċedura alternattiva ekwivalenti. Il-proċedura speċifika għandha tintwera mill-fabbrikant lis-servizz tekniku waqt il-proċedura ta’ l-approvazzjoni tat-tip.

7.4.   Test tat-tindif

7.4.1.   Tagħmir li kapaċi jidditektja rata ta’ fluss ta’ arja ta’ 1.0 litru f’minuta għandu jkun imqabbad mad-daħla tat-tindif u kontenitur tal-pressjoni kbir biżżejjed biex ma jħallix effett fuq is-sistema tat-tindif għandu jkun imqabbad permezz ta’ valv li jiswiċċja mad-daħla tat-tindif, jew b’mod alternattiv.

7.4.2.   Il-fabbrikant jista’ juża' miter tal-fluss kif jixtieq hu, jekk ikun aċċettabbli għall-awtorità kompetenti.

7.4.3.   Il-vettura għandha titħaddem b’tali mod li kull karatteristika tad-disinn tas-sistema li tnaddaf li tista’ tirristrinġi l-operazzjoni tat-tindif tiġi ditektjata u ċ-ċirkostanzi nnutati.

7.4.4.   Waqt li l-magna qed taħdem fil-limiti nnutati fil-paragrafu 7.4.3. t’hawn fuq, il-fluss ta’ l-arja għandu jkun determinat jew permezz:

7.4.4.1.   tal-mekkaniżmu indikat fil-paragrafu 7.4.1. t’hawn fuq billi jinxtegħel. Waqgħa fil-pressjoni minn dik atmosferika għal livell li jindika li volum ta’ 1.0 litru ta’ arja għadda fis-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet li jevaporaw f’minuta għandha tiġi osservata; jew

7.4.4.2.   jekk jintuża' mekkaniżmu alternattiv li jkejjel il-fluss, għandu jkun jista’ jiġi ditektjat qari ta’ mhux inqas minn 1.0 litri kull minuta.

7.4.4.3.   Fuq talba tal-fabbrikant tista’ tintuża' proċedura alternattiva tat-test tat-tindif, jekk il-proċedura ġiet ippreżentata u aċċettata mis-servizz tekniku waqt il-proċedura ta’ l-approvazzjoni tat-tip.

7.5.   L-awtorità kompetenti li tat l-approvazzjoni tat-tip tista’ meta jidhrilha tivverifika l-metodi ta' kontroll dwar il-konformità applikabbli għal kull unità ta' produzzjoni.

7.5.1.   L-ispettur għandu jieħu kampjun kbir biżżejjed mis-serje.

7.5.2.   L-ispettur jista’ jittestja dawn il-vetturi billi japplika l-paragrafu 8.2.5. ta’ dan ir-Regolament.

7.6.   Jekk ir-rekwiżiti tal-paragrafu 7.5. t’hawn fuq ma jintlaħqux, l-awtorità kompetenti għandha tiżgura li jittieħdu l-passi kollha neċessarji sabiex terġa’ tiġi stabbilita l-konformità tal-produzzjoni kemm jista’ jkun malajr.

ANNESS 7

Appendiċi 1

KALIBRAR TAT-TAGĦMIR GĦAT-TESTJAR TA’ L-EMISSJONIJIET LI JEVAPORAW

1.   FREKWENZA U METODI TA’ KALIBRAR

1.1.   It-tagħmir kollu għandu jkun kalibrat qabel jintuża' l-ewwel darba u mbagħad ikkalibrat kemm ikun hemm bżonn u fi kwalunkwe każ fix-xahar qabel it-testjar ta’ l-approvazzjoni tat-tip. Il-metodi ta’ kalibrar li jridu jintużaw kif deskritt f’dan l-Appendiċi.

1.2.   Normalment is-serje ta’ temperaturi li huma msemmija l-ewwel għandhom jintużaw. Is-serje ta’ temperaturi fil-parentesi kwadri jistgħu inkella jintużaw.

2.   KALIBRAR TA’ L-GĦELUQ

2.1.   Determinazzjoni inizjali tal-volum intern ta’ l-għeluq

2.1.1.   Qabel tintuża' għall-ewwel darba, il-volum intern taċ-ċejmber għandu jkun determinat kif ġej:

Id-dimensjonijiet interni taċ-ċejmber jitkejlu sew, billi jagħtu lok għal xi irregolaritajiet bħall-ħadid tal-brejżing. Il-volum intern taċ-ċejmber ikun magħruf minn dawn il-kejlijiet.

Għall-għeluq b’volum varjabbli, l-għeluq għandu jkun mqabbad ma’ volum fiss meta l-għeluq jinżamm f’temperatura ambjentali ta’ 303 K (30 °C) [(302 K (29 °C)]. Dan il-volum nominali għandu jkun jista’ jiġi mtenni sa ± 0,5 fil-mija tal-valur rappurtat.

2.1.2.   Il-volum intern nett jiġi determinat billi jitnaqqas 1,42 m3 mill-volum intern taċ-ċejmber. Inkella l-volum tal-vettura tat-test bil-kabina tal-bagalji u bit-twieqi miftuħin jista’ jintuża' minflok il-1,42 m3.

2.1.3.   Iċ-ċejmber għandha tiġi ċċekkjata bħal fil-paragrafu 2.3. t’hawn taħt. Jekk il-piż tal-propan ma jikkorrispondix mal-piż injettat sa ± 2 fil-mija, imbagħad trid tittieħed azzjoni korrettiva.

2.2.   Determinazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-isfond taċ-ċejmber

Din l-operazzjoni tiddetermina jekk iċ-ċejmber ma fihiex xi materjal li jitfa ammonti sinifikanti ta’ idrokarbons. L-ispezzjoni għandha ssir meta l-għeluq jibda jaħdem, wara xi operazzjonijiet fl-għeluq li jistgħu jaffettwaw l-emissjonijiet fl-isfond u bi frekwenza talanqas darba fis-sena.

2.2.1.   Għeluq b’volum varjabbli jista’ jitħaddem kemm fil-konfigurazzjoni tal-volum imqabbad kif ukoll tal-volum mhux imqabbad kif deskritt fil-paragrafu 2.1.1. t’hawn fuq, it-temperaturi ambjentali għandhom jinżammu f’308 K ± 2 K (35 ± 2 °C) [309 K ± 2 K (36 ± 2 °C)], tul il-perjodu ta’ 4-sigħat imsemmi hawn taħt.

2.2.2.   L-għeluq b’volum fiss għandu jitħaddem bil-kurrenti tal-fluss fid-daħla u fl-iżbokk magħluqa. It-temperaturi ambjentali għandhom jinżammu f'308 K ± 2 K (35 ± 2 °C) [309 K ± 2 K (36 ± 2 °C) tul il-perjodu ta’ 4-sigħat imsemmi hawn taħt.

2.2.3.   L-għeluq jista’ jiġi ssiġġillat u l-fann li jħallat jitħaddem għal perjodu ta’ sa 12-il siegħa qabel ma jibda l-perjodu kampjunarju ta’ l-isfond għal 4-sigħat.

2.2.4.   L-analizzatur (jekk ikun meħtieġ) għandu jiġi kalibrat, imbagħad imqiegħed fuq iż-żero u jiġi spanned.

2.2.5.   L-għeluq għandu jiġi mnaddaf sakemm jinkiseb qari ta’ l-idrokarbon stabbli, u l-fann li jħallat jinxtegħel jekk ma jkunx diġa' mixgħul.

2.2.6.   Iċ-ċejmber imbagħad tiġi ssiġġillata u l-konċentrazzjoni, it-temperatura u l-pressjoni barometrika ta’ l-idrokarbon ta’ l-isfond jitkejlu. Dan huwa l-qari inizjali CHCi, Pi, Ti użat fil-kalkolazzjoni ta' l-isfond ta' l-għeluq.

2.2.7.   L-għeluq jitħalla joqgħod mingħajr ma jiġi disturbat bil-fann tat-taħlit mixgħul għal perjodu ta’ erba’ sigħat.

2.2.8.   Fl-aħħar ta’ dan il-ħin l-istess analizzatur jintuża' biex ikejjel il-konċentrazzjoni ta’ l-idrokarbon fiċ-ċejmber. It-temperatura u l-pressjoni barometrika jitkejlu wkoll. Dan huwa l-qari finali CHCf, Pf, Tf

2.2.9.   Il-bidla fil-piż ta’ l-idrokarbons fl-għeluq għandha tkun ikkalkulata tul iż-żmien tat-test skond il-paragrafu 2.4. t’hawn taħt u m'għandhiex teċċedi 0,05 g.

2.3.   Test tal-kalibrar u kemm iżomm idrokarbon fiċ-ċejmber

It-test tal-kalibrar u ta’ kemm iżomm idrokarbon fiċ-ċejmber jipprovdi spezzjoni fuq il-volum ikkalkulat fil-paragrafu 2.1. t’hawn fuq u jkejjel ukoll kwalunkwe rata tat-tnixxija. Ir-rata tat-tnixxija fl-għeluq għandha tiġi determinata meta l-għeluq jibda jaħdem, wara kull operazzjoni fl-għeluq li tista’ taffetwa s-sħuħija ta’ l-għeluq, u talanqas darba f’xahar minn hemm 'l quddiem. Jekk sitt spezzjonijiet fix-xahar dwar kemm iżomm jiġu mitmuma b’suċċess mingħajr azzjoni korrettiva, ir-rata tat-tnixxija ta’ l-għeluq tista’ tiġi determinata kull tliet xhur minn hemm ‘l quddiem dejjem jekk ma tkunx meħtieġa l-ebda azzjoni korrettiva.

2.3.1.   L-għeluq għandu jitnaddaf sakemm tintlaħaq konċentrazzjoni stabbli ta’ l-idrokarbon. Il-fann li jħallat jinxtegħel, jekk ma jkunx diġa' mixgħul. L-analizzatur ta’ l-idrokarbon jitqiegħed fuq żero, jiġi kalibrat jekk ikun hemm bżonn, u jiġi spanned.

2.3.2.   Fl-għeluq bil-volum varjabbli, l-għeluq għandu jkun imqabbad mal-pożizzjoni tal-volum nominali. Fl-għeluq bil-volum fiss il-kurrenti tal-fluss fl-iżbokk u fid-daħla għandhom ikunu magħluqa.

2.3.3.   Is-sistema li tikkontrolla t-temperatura ambjentali mbagħad tinxtegħel (jekk ma tkunx diġa' mixgħula) u aġġustata għat-temperatura inizjali ta’ 308 K (35 °C) [309 K (36 °C)].

2.3.4.   Meta l-għeluq joqgħod f’308 K ± 2 K (35 ± 2 °C) [309 K ± 2 K (36 ± 2 °C)], l-għeluq jiġi ssiġġillat u l-konċentrazzjoni, it-temperatura u l-pressjoni barometrika fl-isfond jitkejlu. Dan huwa l-qari inizjali CHCi, Pi, Ti użat biex jiġi kalibrat l-għeluq.

2.3.5.   Kwantità ta’ madwar 4 grammi ta’ propan tiġi injettata fl-għeluq. Il-piż tal-propan għandu jiġi mkejjel għal eżattezza u preċiżjoni ta’ ± 2 fil-mija tal-valur imkejjel.

2.3.6.   Il-kontenut taċ-ċejmber għandu jitħalla jitħawwad għal ħames minuti u mbagħad l-konċentrazzjoni, it-temperatura u l-pressjoni barometrika ta’ l-idrokarbon jitkejlu. Dan huwa l-qari CHCf, Pf, Tf għall-kalibrar ta’ l-għeluq kif ukoll tal-qari inizjali CHCi, Pi, Ti għall-ispezzjoni ta’ kemm iżomm.

2.3.7.   Abbażi tal-qari meħud skond il-paragrafi 2.3.4. u 2.3.6. hawn fuq u l-formula fil-paragrafu 2.4. t’hawn taħt, il-piż tal-propan fl-għeluq hu kkalkulat. Dan għandu jkun sa ± 2 fil-mija tal-piż tal-propan imkejjel fil-paragrafu 2.3.5. t’hawn fuq.

2.3.8.   Għall-għeluq bil-volum varjabbli l-għeluq m'għandux jibqa’ mqabbad mal-konfigurazzjoni tal-volum nominali. Għall-għeluq bil-volum fiss, il-kurrenti tal-fluss fl-iżbokk u fid-daħla għandhom jinfetħu.

2.3.9.   Il-proċess imbagħad jinbeda biċ-ċiklar tat-temperatura ambjentali minn 308 K (35 °C) sa 293 K (20 °C) u lura għal 308 K (35 °C) [308,6 K (35,6 °C) għal 295,2 K (22,2 °C) u lura għal 308,6 K (35,6 °C)] fuq perjodu ta’ 24 siegħa skond il-profil [profil alternattiv] speċifikat fl-Appendiċi 2 ta’ dan l-anness fi 15-il minuta mis-siġillar ta’ l-għeluq. (Tolleranzi kif speċifikati fil-paragrafu 5.7.1. ta’ l-Anness 7).

2.3.10.   Kif jitlesta l-perjodu taċ-ċiklar ta’ 24 siegħa, il-konċentrazzjoni, it-temperatura u l-pressjoni barometrika finali ta' l-idrokarbon jitkejlu u jiġu rekordjati. Dan huwa l-qari finali CHCf, Pf, Tf għall-ispezzjoni ta’ kemm iżomm l-idrokarbon.

2.3.11.   Permezz tal-formula fil-paragrafu 2.4. t’hawn taħt, il-piż ta' l-idrokarbon imbagħad jiġi kkalkulat mill-qari meħud fil-paragrafi 2.3.10. u 2.3.6. t’hawn fuq. Il-piż m'għandux ivarja b'aktar minn 3 fil-mija mill-piż ta' l-idrokarbon mogħti fil-paragrafu 2.3.7. t’hawn fuq.

2.4.   Kalkolazzjonijiet

Il-kalkolazzjoni tal-bidla fil-piż nett ta’ l-idrokarbon fl-għeluq tintuża' biex tkun magħrufa r-rata ta' l-isfond u tat-tnixxija ta' l-idrokarbon taċ-ċejmber. Qari inizjali u finali tal-konċentrazzjoni, tat-temperatura u tal-pressjoni barometrika ta’ l-idrokarbon jintużaw fil-formula li ġejja biex jikkalkulaw il-bidla fil-piż.

Formula

fejn:

| — | = | MHC | = | il-piż ta’ l-idrokarbon fi grammi, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | MHC,out | = | il-piż ta’ l-idrokarbons li joħorġu mill-għeluq, fil-każ ta’ l-għeluq b’volum fiss għat-testjar ta' l-emissjoni bi nhar (grammi) |
| — | = | MHC,i | = | il-piż ta’ l-idrokarbons li jidħlu fl-għeluq meta jintuża' għeluq b’volum fiss għat-testjar ta’ l-emissjonijiet bi nhar (grammi) |
| — | = | CHC | = | il-konċentrazzjoni ta’ l-idrokarbon fl-għeluq (ppm karbonju (Nota: ppm karbonju ppm propan x 3)), |
| — | = | V | = | il-volum ta’ l-għeluq f’metri kubi, |
| — | = | T | = | it-temperatura ambjentali fl-għeluq, (K), |
| — | = | P | = | il-pressjoni barometrika, (kPa), |
| — | = | k | = | 17,6; |

—

=

MHC

=

il-piż ta’ l-idrokarbon fi grammi,

—

=

MHC,out

=

il-piż ta’ l-idrokarbons li joħorġu mill-għeluq, fil-każ ta’ l-għeluq b’volum fiss għat-testjar ta' l-emissjoni bi nhar (grammi)

—

=

MHC,i

=

il-piż ta’ l-idrokarbons li jidħlu fl-għeluq meta jintuża' għeluq b’volum fiss għat-testjar ta’ l-emissjonijiet bi nhar (grammi)

—

=

CHC

=

il-konċentrazzjoni ta’ l-idrokarbon fl-għeluq (ppm karbonju (Nota: ppm karbonju ppm propan x 3)),

—

=

V

=

il-volum ta’ l-għeluq f’metri kubi,

—

=

T

=

it-temperatura ambjentali fl-għeluq, (K),

—

=

P

=

il-pressjoni barometrika, (kPa),

—

=

k

=

17,6;

fejn:

| — | i | huwa l-qari inizjali, |
| --- | --- | --- |
| — | f | huwa l-qari finali. |

—

i

huwa l-qari inizjali,

—

f

huwa l-qari finali.

3.   IĊĊEKKJAR TA’ L-ANALIZZATUR TA’ L-IDROKARBON FID

3.1.   L-aħjar titjib tar-rispons tad-ditekter

L-FID għandu jkun aġġustat kif speċifikat mill-fabbrikant ta’ l-istrument. Il-propan fl-arja għandu jintuża' biex itejjeb ir-rispons fuq l-aktar firxa tat-tħaddim komuni.

3.2.   Kalibrar ta’ l-analizzatur HC

L-analizzatur għandu jiġi kalibrat permezz tal-propan fl-arja u permezz ta’ l-arja sintetika purifikata. Ara l-paragrafu 4.5.2. ta' l-Anness 4 (Gassijiet tal-kalibrar u gassijiet span).

Stabbilixxi kurva tal-kalibrar kif deskritt fil-paragrafi 4.1. sa 4.5. ta’ dan l-appendiċi.

3.3.   Spezzjoni dwar l-interferenza ta’ l-ossiġnu u l-limiti rrikkmandati

Il-fattur tar-rispons (Rf) għal speċi partikolari ta’ idrokarbon huwa l-proporzjon tal-qari FID C1 għall-qari tal-konċentrazzjoni fiċ-ċilindru tal-gass, imfissra bħala ppm C1. Il-konċentrazzjoni tal-gass tat-test għandha tkun fuq livell li jagħti rispons ta’ madwar 80 fil-mija tad-diflezzjoni ta’ l-iskala kollha, għall-firxa tat-tħaddim. Il-konċentrazzjoni għandha tkun magħrufa, għal preċiżjoni ta’ 2 fil-mija b’referenza għall-standard tal-kejl tal-piż imfisser f’volum. Barra minn hekk iċ-ċilindru tal-gass għandu jkun prekondizzjonat għal 24 siegħa f'temperatura bejn 293 K u 303 K (20 u 30 °C).

Il-fatturi tar-rispons għandhom ikunu determinati meta jibda jaħdem analizzatur u minn hemm ‘l quddiem f’intervalli kbar ta’ manutenzjoni. Il-gass ta’ referenza li jrid jintuża' huwa propan b'arja purifikata li tibbilanċja li titqies li tagħti fattur tar-rispons ta' 1.00.

Il-gass tat-test li jrid jintuża' għall-interferenza ta' l-ossiġnu u l-firxa tal-fattur tar-rispons irrikkmandat jinsabu hawn taħt:

Il-propan u n-nitroġenu: 0,95 ≤ Rf ≤ 1.05.

4.   KALIBRAR TA’ L-ANALIZZATUR TA’ L-IDROKARBON

Kull waħda mill-firxiet normalment użati hi kkalibrata permezz tal-proċedura li ġejja:

4.1.   Stabbilixxi l-kurva tal-kalibrar b’talanqas ħames punti tal-kalibrar spazjati kemm jista' jkun indaqs tul il-firxa tat-tħaddim. Il-konċentrazzjoni nominali tal-gass tal-kalibrar bl-ogħla konċentrazzjonijiet għandha tkun talanqas 80 fil-mija ta’ l-iskala kollha.

4.2.   Ikkkalkula l-kurva tal-kalibrar permezz tal-metodu ta’ l-inqas skwers. Jekk il-grad polynomial li jirriżulta huwa akbar minn 3, imbagħad in-numru ta’ punti ta’ kalibrar għandu jkun talanqas in-numru tal-grad polynomial flimkien ma’ 2.

4.3.   Il-kurva tal-kalibrar m’għandhiex tvarja b’aktar minn 2 fil-mija mill-valur nominali ta’ kull gass tal-kalibrar.

4.4.   Permezz tal-koeffiċjenti tal-polynomial imnissla mill-paragrafu 3.2. t’hawn fuq, għandha tissawwar tabella bil-qari indikat imqabbel mal-konċentrazzjoni vera fi stadji ta’ mhux akbar minn 1 fil-mija ta’ l-iskala kollha. Dan għandu jsir għal kull firxa kalibrata ta’ l-analizzatur. It-tabella għandu jkun fiha wkoll dejta oħra relevanti bħal:

| (a) | id-dejta tal-kalibrar, il-qari fuq il-potenzjometru ta' l-ispan u żero (fejn jgħodd), |
| --- | --- |

(a)

id-dejta tal-kalibrar, il-qari fuq il-potenzjometru ta' l-ispan u żero (fejn jgħodd),

| (b) | l-iskala nominali, |
| --- | --- |

(b)

l-iskala nominali,

| (c) | id-dejta ta’ referenza ta’ kull gass kalibrat użat, |
| --- | --- |

(c)

id-dejta ta’ referenza ta’ kull gass kalibrat użat,

| (d) | il-valur proprja u dak indikat ta’ kull gass ta’ kalibrar użat flimkien mad-differenzi fil-persentaġġ, |
| --- | --- |

(d)

il-valur proprja u dak indikat ta’ kull gass ta’ kalibrar użat flimkien mad-differenzi fil-persentaġġ,

| (e) | fjuwil FID u tip, |
| --- | --- |

(e)

fjuwil FID u tip,

| (f) | pressjoni ta’ l-arja FID. |
| --- | --- |

(f)

pressjoni ta’ l-arja FID.

4.5.   Jekk jista’ jiġi pruvat għas-sodisfazzjon tas-servizz tekniku li teknoloġija alternattiva (eż. il-kompjuter, swiċċ bil-firxa kkontrollata b'mod elettroniku) tista' tagħti preċiżjoni ekwivalenti, imbagħad jistgħu jintużaw dawk l-alternattivi.

ANNESS 7

Appendiċi 2

| Profil tat-temperatura ambjentali ta’ bi nhar għall-kalibrar ta’ l-għeluq u tat-test ta’ l-emissjoni ta’ bi nhar | Profil alternattiv tat-temperatura ambjentali ta’ bi nhar għall-kalibrar ta’ l-għeluq skond l-Anness 7, l-Appendiċi 1, il-paragrafi 1.2. u 2.3.9. |
| --- | --- |
| Ħin (sigħat) | It-Temperatura
  (°Ci) | Il-ħin (sigħat) | It-Temperatura
  (°Ci) |
| Kalibrar | Test |
| 13 | 0/24 | 20,0 | 0 | 35,6 |
| 14 | 1 | 20,2 | 1 | 35,3 |
| 15 | 2 | 20,5 | 2 | 34,5 |
| 16 | 3 | 21,2 | 3 | 33,2 |
| 17 | 4 | 23,1 | 4 | 31,4 |
| 18 | 5 | 25,1 | 5 | 29,7 |
| 19 | 6 | 27,2 | 6 | 28,2 |
| 20 | 7 | 29,8 | 7 | 27,2 |
| 21 | 8 | 31,8 | 8 | 26,1 |
| 22 | 9 | 33,3 | 9 | 25,1 |
| 23 | 10 | 34,4 | 10 | 24,3 |
| 24/0 | 11 | 35,0 | 11 | 23,7 |
| 1 | 12 | 34,7 | 12 | 23,3 |
| 2 | 13 | 33,8 | 13 | 22,9 |
| 3 | 14 | 32,0 | 14 | 22,6 |
| 4 | 15 | 30,0 | 15 | 22,2 |
| 5 | 16 | 28,4 | 16 | 22,5 |
| 6 | 17 | 26,9 | 17 | 24,2 |
| 7 | 18 | 25,2 | 18 | 26,8 |
| 8 | 19 | 24,0 | 19 | 29,6 |
| 9 | 20 | 23,0 | 20 | 31,9 |
| 10 | 21 | 22,0 | 21 | 33,9 |
| 11 | 22 | 20,8 | 22 | 35,1 |
| 12 | 23 | 20,2 | 23 | 35,4 |
| | | | 24 | 35,6 |

Profil tat-temperatura ambjentali ta’ bi nhar għall-kalibrar ta’ l-għeluq u tat-test ta’ l-emissjoni ta’ bi nhar

Profil alternattiv tat-temperatura ambjentali ta’ bi nhar għall-kalibrar ta’ l-għeluq skond l-Anness 7, l-Appendiċi 1, il-paragrafi 1.2. u 2.3.9.

Ħin (sigħat)

It-Temperatura

(°Ci)

Il-ħin (sigħat)

It-Temperatura

(°Ci)

Kalibrar

Test

13

0/24

20,0

0

35,6

14

1

20,2

1

35,3

15

2

20,5

2

34,5

16

3

21,2

3

33,2

17

4

23,1

4

31,4

18

5

25,1

5

29,7

19

6

27,2

6

28,2

20

7

29,8

7

27,2

21

8

31,8

8

26,1

22

9

33,3

9

25,1

23

10

34,4

10

24,3

24/0

11

35,0

11

23,7

1

12

34,7

12

23,3

2

13

33,8

13

22,9

3

14

32,0

14

22,6

4

15

30,0

15

22,2

5

16

28,4

16

22,5

6

17

26,9

17

24,2

7

18

25,2

18

26,8

8

19

24,0

19

29,6

9

20

23,0

20

31,9

10

21

22,0

21

33,9

11

22

20,8

22

35,1

12

23

20,2

23

35,4

24

35,6

ANNESS 8

TEST TAT-TIP VI

(Verifikar ta' l-emissjonijiet medji ta' l-egżost tal-monossidu karboniku u ta’ l-idrokarbons wara startjatura kiesħa f’temperatura ambjentali baxxa)

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness japplika biss għal vetturi b’magni positive ignition. Jiddeskrivi t-tagħmir meħtieġ u l-proċedura għat-test tat-Tip VI imfisser fil-paragrafu 5.3.5. ta' dan ir-Regolament sabiex jivverifika l-emissjonijiet tal-monossidu karboniku u ta' l-idrokarbons f'temperaturi ambjentali baxxi. Suġġetti indirizzati f'dan ir-Regolament jinkludu:

| (i) | Ir-rekwiżiti tat-tagħmir; |
| --- | --- |

(i)

Ir-rekwiżiti tat-tagħmir;

| (ii) | Il-kundizzjonijiet tat-test; |
| --- | --- |

(ii)

Il-kundizzjonijiet tat-test;

| (iii) | Il-proċeduri tat-test u r-rekwiżiti tad-dejta. |
| --- | --- |

(iii)

Il-proċeduri tat-test u r-rekwiżiti tad-dejta.

2.   L-APPARAT TAT-TEST

2.1.   Sommarju

2.1.1.   Dan il-kapitolu jittratta dwar l-apparat meħtieġ għat-testijiet ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost f’temperatura ambjentali baxxa tal-vetturi li għandhom magni positive ignition. It-tagħmir meħtieġ u l-ispeċifikazzjonijiet huma ekwivalenti għar-rekwiżiti għat-test tat-Tip I kif speċifikat fl-Anness 4, bl-appendiċi, jekk ir-rekwiżiti speċifiċi għat-test tat-Tip VI mhumiex preskritti. Il-paragrafi 2.2. sa 2.6. jiddeskrivu d-devjazzjonijiet li jgħoddu għat-testjar f’temperatura ambjentali baxxa tat-Tip VI.

2.2.   Id-dajnamometru tax-xażi

2.2.1.   Ir-rekwiżiti tal-paragrafu 4.1. ta' l-Anness 4 japplikaw. Id-dajnamometru għandu jkun aġġustat sabiex jissimula l-operazzjoni ta’ vettura fit-triq f’266 K (–7 °C). Dak l-aġġustament jista’ jkun ibbażat fuq id-determinazzjoni tal-profil tal-forza tat-tagħbija fit-triq f’266 K (–7 °C). Inkella r-reżistenza tas-sewqan determinata skond l-Appendiċi 3 ta' l-Anness 4 tista' tkun aġġustata għal tnaqqis ta' 10 fil-mija tal-ħin fis-sewqan f'niżla mingħajr ma tintuża’ l-magna. Is-servizz tekniku jista’ japprova l-użu ta’ metodi oħra li jiddeterminaw ir-reżistenza tas-sewqan.

2.2.2.   Għall-kalibrar tad-dajnamometru japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ l-Appendiċi 2 għal Anness 4.

2.3.   Is-sistema kampjunarja

2.3.1.   Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 4.2. ta’ l-Anness 4 u l-Appendiċi 5 sa l-Anness 4 japplikaw. Il-paragrafu 2.3.2. ta’ l-Appendiċi 5 hu mmodifikat biex jinqara:

“Il-konfigurazzjoni tal-pajpijiet, il-kapaċità tal-fluss tas-CVS, u t-temperatura u l-umdità speċifika ta’ l-arja mhux konċentrata (li tista’ tkun differenti mis-sors tal-kombustjoni ta' l-arja tal-vettura) għandha tkun kontrollata biex kważi telimina għal kollox il-kondensazzjoni ta’ l-ilma fis-sistema (fluss ta’ 0.142 sa 0.165 m3/s huwa biżżejjed għal ħafna vetturi).”

2.4.   Tagħmir analitiku

2.4.1.   Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 4.3. ta' l-Anness 4 japplikaw, iżda għat-testjar tal-monossidu karboniku, id-dijossidu karboniku, u l-idrokarbon biss.

2.4.2.   Għall-kalibrar tat-tagħmir analitiku japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ l-Appendiċi 6 sa l-Anness 4.

2.5.   Il-gassijiet

2.5.1.   Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 4.5. ta’ l-Anness 4 japplikaw, fejn dawn huma relevanti.

2.6.   Tagħmir ieħor

2.6.1.   Għat-tagħmir użat fil-kejl tal-volum, tat-temperatura, tal-pressjoni u ta' l-umdità japplikaw id-dispożizzjonijiet fil-paragrafi 4.4. u 4.6. ta' l-Anness 4.

3.   SEKWENZA TAT-TEST U FJUWIL TAT-TEST

3.1.   Rekwiżiti ġenerali

3.1.1.   Is-sekwenza tat-test fil-Figura 8/1 turi l-passi li jiltaqgħu magħhom hekk kif il-vettura tat-test tgħaddi mill-proċeduri għat-test tat-Tip VI. Il-livelli tat-temperatura ambjentali li tiltaqa’ magħhom il-vettura tat-test għandu jkollhom medja ta’: 266 K (–7 °C) ± 3 K u mhux inqas minn 260 K (–13 °C), jew aktar minn 272 K (–1 °C).

It-temperatura tista’ ma taqax taħt il-263 K (–10 °C), jew teċċedi 269 K (–4 °C) għal aktar minn tliet minuti konsekuttivi.

3.1.2.   It-temperatura taċ-ċellola tat-test immonitorjata waqt it-testjar għandha titkejjel f'dak li joħroġ mill-fann li jkessaħ (il-paragrafu 5.2.1. ta' dan l-anness). It-temperatura ambjentali rrappurtata għandha tkun il-medja aritmetika tat-temperaturi taċ-ċellola tat-test imkejla f’intervalli kostanti li ma jkunux aktar minn minuta 'l bogħod minn xulxin.

3.2.   Il-proċedura tat-test

Iċ-ċiklu tas-sewqan urban ta’ l-Ewwel Parti skond il-Figura 1/1 fl-Anness 4, l-Appendiċi 1, hi magħmula minn erba’ ċikli urbani elementari li flimkien jagħmlu ċiklu komplut ta’ l-Ewwel Parti.

3.2.1.   L-istartjar tal-magna, il-bidu tat-teħid tal-kampjuni u l-operazzjoni ta' l-ewwel ċiklu għandhom ikunu skond it-Tabella 1.2 u l-Figura 1/1 fl-Anness 4.

3.3.   Preparazzjoni għat-test

3.3.1.   Għall-vettura tat-test japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 3.1. ta’ l-Anness 4. Biex jiġi ssettjat il-piż ekwivalenti ta’ l-inerzja fuq id-dajnamometru japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 5.1. ta' l-Anness 4.

3.4.   Il-fjuwil tat-test

3.4.1.   Il-fjuwil tat-test irid jikkonforma ma’ l-ispeċifikazzjonijiet mogħtija fil-paragrafu 3. ta’ l-Anness 10.

4.   PREKUNDIZZJONAR TAL-VETTURA

4.1.   Sommarju

4.1.1.   Biex ikun assigurat li t-testijiet ta’ l-emissjonijiet jista’ jiġu riprodotti, il-vetturi tat-test għandhom jiġu kkundizzjonati b’mod uniformi. L-ikkundizzjonar hu magħmul minn sewqan preparatorju fuq dajnamometru tax-xażi segwit minn perjodu ta' tgħaddis qabel it-test ta' l-emissjonijiet skond il-paragrafu 4.3.

4.2.   Prekundizzjonar

4.2.1.   It-tank(ijiet) tal-fjuwil għandu jimtela bil-fjuwil speċifikat tat-test. Jekk il-fjuwil eżistenti fit-tank(ijiet) tal-fjuwil ma jilħaqx l-ispeċifikazzjonijiet li hemm fil-paragrafu 3.4.1. t’hawn fuq, il-fjuwil eżistenti għandu jitbattal qabel ma t-tank jimtela bil-fjuwil. Il-fjuwil tat-test għandu jkun f’temperatura inqas minn jew ugwali għal 289 K (+16 °C). Għall-operazzjonijiet t’hawn fuq is-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet li jevaporaw m’għandhiex titnaddaf jew titgħabba b’mod mhux normali.

4.2.2.   Il-vettura hi mressqa lejn iċ-ċellola tat-test u mqiegħda fuq id-dajnamometru tax-xażi.

4.2.3.   Il-prekundizzjonar hu magħmul miċ-ċiklu tas-sewqan skond l-Anness 4, l-Appendiċi 1, il-Figura 1/1, l-Ewwel u t-Tieni Parti. Fuq talba tal-fabbrikant, vetturi li għandhom magni positive ignition jistgħu jiġu prekundizzjonati b'ċiklu tas-sewqan wieħed ta' l-Ewwel Parti u żewġ ċikli tas-sewqan tat-Tieni Parti.

4.2.4.   Waqt il-prekundizzjonar it-temperatura taċ-ċellola tat-test għandha tibqa’ relattivament kostanti u m’għandhiex għalfejn tkun ogħla minn 303 K (30 °C).

Figura 8/1

Proċedura għat-test b’temperatura ambjentali baxxa

4.2.5.   Il-pressjoni tat-tajer tar-rota għandha tkun issettjata skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 5.3.2. ta’ l-Anness 4.

4.2.6.   Fi żmien għaxar minuti minn mindu jitlesta l-prekondizzjonar, il-magna għandha tintefa.

4.2.7.   Jekk jitlob il-fabbrikant u jkun approvat mis-servizz tekniku, jista’ jitħalla li jsir prekondizzjonar ieħor iżda f’każijiet eċċezzjonali. Is-servizz tekniku jista’ wkoll jagħżel li jagħmel prekondizzjonar ieħor. Il-prekondizzjonar addizzjonali hu magħmul minn skeda waħda jew aktar tas-sewqan taċ-ċiklu ta’ l-Ewwel Parti kif deskritt fl-Anness 4, l-Appendiċi 1. Safejn isir dak il-prekondizzjonar addizzjonali għandu jitniżżel fir-rapport tat-test.

4.3.   Metodi ta’ tgħaddis

4.3.1.   Waħda miż-żewġ metodi li ġejjin, li trid tintgħażel mill-fabbrikant, għandha tintuża' biex tistabbilizza l-vettura qabel it-test ta’ l-emissjonijiet.

4.3.2.   Metodu standard

Il-vettura tinħażen għal mhux inqas minn 12-il siegħa u għal mhux aktar minn 36 siegħa qabel it-test ta' l-emissjonijiet ta' l-egżost f'temperatura ambjentali baxxa. It-temperatura ambjentali (bozza niexfa) waqt dan il-perjodu għandha tinżamm f’temperatura medja ta’:

266 K (–7 °C) ± 3 K waqt kull siegħa ta’ dan il-perjodu u m’għandhiex tkun inqas minn 260 K (–13 °C) jew aktar minn 272 K (–1 °C). Barra minn hekk, it-temperatura tista’ ma taqax taħt 263 K (–10 °C) u lanqas aktar minn 269 K (–4 °C) għal aktar minn tliet minuti konsekuttivi.

4.3.3.   Metodu sfurzat

Il-vettura għandha tinħażen għal mhux aktar minn 36 siegħa qabel it-test ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost f’temperatura ambjentali baxxa.

4.3.3.1.   Il-vettura m’għandhiex tinħażen f’temperaturi ambjentali li jeċċedu t-303 K (30 °C) waqt dan il-perjodu.

4.3.3.2.   It-tkessiħ tal-vettura jista’ jsir billi l-vettura tiġi mkessħa b'mod sfurzat għat-temperatura tat-test. Jekk it-tkessiħ jiżdied permezz tal-fannijiet, il-fannijiet għandhom jitqiegħdu f’pożizzjoni vertikali sabiex jinkiseb it-tkessiħ massimu tat-trejn u tal-magna li ddawwar u mhux primarjament tas-sump. Il-fannijiet m’għandhomx jitqiegħdu taħt il-vettura.

4.3.3.3.   It-temperatura ambjentali m’hemmx għalfejn tkun ikkontrollata b’mod strett wara li l-vettura tkun tkessħet għal 266 K (–7 °C) ± 2 K, kif determinat minn temperatura taż-żejt massa rappreżentattiva.

It-temperatura taż-żejt massa rappreżentattiva hi t-temperatura taż-żejt imkejla ħdejn in-nofs tas-sump taż-żejt, mhux fil-wiċċ jew fil-qiegħ tas-sump taż-żejt. Jekk jiġu mmonitorjati żewġ postijiet differenti jew aktar fiż-żejt, huma għandhom jilħqu r-rekwiżiti kollha tat-temperatura.

4.3.3.4.   Il-vettura għandha tinħażen talanqas għal siegħa wara li tkun tkessħet għal 266 K (–7 °C) ± 2 K, qabel it-test ta’ l-emissjonijiet ta' l-egżost f’temperatura ambjentali baxxa. It-temperatura ambjentali (bozza niexfa) waqt dan il-perjodu għandha tilħaq medja ta’ 266 K (–7 °C) ± 3 K, u m’għandhiex tkun inqas minn 260 K (–13 °C) jew aktar minn 272 K (–1 °C),

Barra minn hekk, it-temperatura ma tistax taqa’ taħt il-263 K (–10 °C) jew teċċedi l-269 K(–4 °C), għal aktar minn tliet minuti konsekuttivi.

4.3.4.   Jekk il-vettura hi stabbilizzata f’266 K (–7 °C), f’żona separata u tiġi mgħoddija minn żona sħuna lejn iċ-ċellola tat-test, il-vettura għandha tiġi distabbilizzata fiċ-ċellola tat-test għal talanqas sitt darbiet il-perjodu li fih il-vettura hi esposta għal temperaturi aktar sħan. It-temperatura ambjentali (bozza niexfa) waqt dan il-perjodu għandha tilħaq medja ta’ 266 K (–7 °C) ± 3 K u m’għandhiex tkun inqas minn 260 K (–13 °C) jew aktar minn 272 K (–1 °C).

Barra minn hekk, it-temperatura ma tistax taqa’ taħt il-263 K (–10 °C) jew teċċedi l-269 K (–4 °C), għal aktar minn tliet minuti konsekuttivi.

5.   PROĊEDURA TAD-DAJNAMOMETRU

5.1.   Sommarju

5.1.1.   L-emissjoni kampjunarja ssir fuq proċedura tat-test magħmula miċ-ċiklu ta' l-Ewwel Parti (l-Anness 4, l-Appendiċi 1, il-Figura 1/1). L-istartjar tal-magna, it-teħid ta’ kampjuni immedjatament, l-operazzjoni fuq iċ-ċiklu ta’ l-Ewwel Parti u t-tifi tal-magna jiffurmaw test komplet tat-temperatura ambjentali baxxa, b’ħin totali tat-test ta’ 780 sekonda. L-emissjonijiet ta’ l-egżost jitilfu fil-konċentrazzjoni b'taħlit ma' l-arja ambjentali u kampjun proporzjonali kontinwu jinġabar għall-analiżi. Il-gassijiet ta’ l-egżost miġbura fil-borża jiġu analizzati għall-idrokarbons, għall-monossidu karboniku, u għad-dijossidu karboniku. Kampjun parallel ta’ l-arja mnaqqsa mill-konċentrazzjoni hi analizzata bl-istess mod għall-monossidu karboniku, għall-idrokarbons u għad-dijossidu karboniku.

5.2.   Operazzjoni tad-dajnamometru

5.2.1.   Fann li jberred

5.2.1.1.   Fann li jberred jitqiegħed b’tali mod li l-arja li tiffriska tiġi direzzjonata sew lejn ir-redjejter (tkessiħ ta’ l-ilma) jew lejn id-dħul ta’ l-arja (ffriskar ta' l-arja) u lejn il-vettura.

5.2.1.2.   Għall-vetturi bil-magna fuq quddiem, il-fann għandu jitqiegħed quddiem il-vettura, sa 300 mm ‘il bogħod minnha. Fil-każ ta’ vetturi li għandhom il-magna fuq wara jew jekk l-arranġament t’hawn fuq mhux prattiku, il-fann li jberred għandu jitqiegħed b’tali mod li tgħaddi arja biżżejjed biex tiffriska l-vettura.

5.2.1.3.   Il-veloċità tal-fann għandha tkun tali, li fil-medda tat-tħaddim ta’ 10 km/h sa talanqas 50 km/h, il-veloċità lineari ta’ l-arja fl-iżbokk tal-blower tkun sa ± 5 km/h tal-veloċità korrispondenti tar-roller. L-għażla finali tal-blower għandhu jkollha l-karatteristiċi li ġejjin:

| (i) | erja: talanqas 0.2 m2, |
| --- | --- |

(i)

erja: talanqas 0.2 m2,

| (ii) | l-għoli tax-xifer t’isfel ‘l fuq mill-art: madwar 20 ċm. |
| --- | --- |

(ii)

l-għoli tax-xifer t’isfel ‘l fuq mill-art: madwar 20 ċm.

Inkella l-veloċità lineari ta' l-arja tal-blower għandha tkun talanqas 6 m/s (21,6 km/h). Fuq talba tal-fabbrikant, għal vetturi speċjali (eż. vannijiet, dawk li jsuqu fl-imħarbat) l-għoli tal-fann li jkessaħ jista’ jkun modifikat.

5.2.1.4.   Il-veloċità tal-vettura kif imkejla mid-dawrien tad-dajnamometru għandha tintuża’ (il-paragrafu 4.1.4.4. ta’ l-Anness 4).

5.2.3.   Ċikli tat-testjar preliminari jistgħu jsiru jekk hemm bżonn, biex jiddeterminaw kif l-aħjar li jiġi mqabbad l-aċċeleratur u l-pedali tal-brejk sabiex jintlaħaq ċiklu li jqarreb iċ-ċiklu teoretiku fi ħdan il-limiti preskritti, jew biex jagħti lok għall-aġġustament tas-sistema kampjunarja. Dak id-dawrien għandu jsir qabel “L-ISTARTJAR” skond il-Figura 8/1.

5.2.4.   L-umdità fl-arja għandha tinżamm baxxa biżżejjed biex ma tħallix li jkun hemm kondensazzjoni fuq id-dawrien tad-dajnamometru.

5.2.5.   Id-dajnamometru għandu jissaħħan sew kif irrikkmandat mill-fabbrikant tad-dajnamometru, u permezz tal-proċeduri jew metodi ta’ kontroll li jassiguraw l-istabbilità tal-forza frizzjonali li jifdal.

5.2.6.   Il-ħin bejn it-tisħin tad-dajnamometru u l-bidu tat-test ta’ l-emissjonijiet m’għandux ikun itwal minn 10 minuti jekk il-bearings tad-dajnamometru ma jissaħħnux indipendentement. Jekk il-bearings tad-dajnamometru jissaħħnu indipendentement, it-test ta’ l-emissjonijiet għandu jibda mhux aktar tard minn 20 minuta wara li jisħon id-dajnamometru.

5.2.7.   Jekk is-saħħa tad-dajnamometru trid tiġi aġġustata b'mod manwali, għandha tiġi ssettjata fi żmien siegħa qabel il-fażi tat-test ta' l-emissjonijiet ta' l-egżost. Il-vettura tat-test ma tistax tintuża’ biex isir l-aġġustament. Id-dajnamometru, bl-użu ta' kontroll awtomatiku tas-settings tas-saħħa magħżula minn qabel, jista' jiġi ssettjat fi kwalunkwe ħin qabel ma jibda t-test ta' l-emissjonijiet.

5.2.8.   Qabel ma tkun tista’ tibda l-iskeda tas-sewqan tat-test ta’ l-emissjonijiet, it-temperatura taċ-ċellola tat-test għandha tkun 266 K (–7 °C) ± 2 K, kif imkejla fil-kurrent ta’ l-arja tal-fann li jkessaħ b’distanza massima ta’ 1,5 m mill-vettura.

5.2.9.   Waqt it-tħaddim tal-vettura l-mekkaniżmi li jsaħħnu u jiddefrostjaw għandhom jintfew.

5.2.10.   Id-distanza totali tas-sewqan jew tad-dawrien tar-roller imkejla jiġu rekordjati.

5.2.11.   Vettura li tingrana fuq erba' roti għanda tiġi ttestjata fil-pożizzjoni tat-tħaddim ta’ ingranaġġ fuq żewġ roti. Id-determinazzjoni tas-saħħa totali tat-triq għas-setting tad-dajnamometru ssir waqt li l-vettura titħaddem fl-ewwel mod tas-sewqan iddisinjat tagħha.

5.3.   Twettiq tat-test

5.3.1.   Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 6.2. sa 6.6., minbarra 6.2.2., ta’ l-Anness 4 japplikaw fil-każ ta’ l-istartjar tal-magna, bit-twettiq tat-test u t-teħid ta’ kampjuni ta’ l-emissjonijiet. It-teħid ta’ kampjuni jibda qabel jew meta tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-magna u jintemm fl-għeluq ta’ l-aħħar perjodu ta’ tħaddim meta ma tkunx fuq ger ta’ l-aħħar ċiklu elementari ta’ l-Ewwel Parti (ċiklu tas-sewqan urban), wara 780 sekonda.

L-ewwel ċiklu tas-sewqan jibda b’perjodu ta’ 11-il sekonda tħaddim mhux fuq ger hekk kif il-magna startjat.

5.3.2.   Għall-analiżi ta’ l-emissjonijiet kampjunati d-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 7.2. ta’ l-Anness 4 japplikaw. Meta jkun qed jagħmel l-analiżi tal-kampjun ta' l-egżost is-servizz tekniku għandu joqgħod attent biex ma jħallix li jkun hemm kondensazzjoni tal-fwar ta' l-ilma fil-boroż kampjunarji tal-gass ta' l-egżost.

5.3.3.   Għall-kalkolazzjonijiet tal-piż ta’ l-emissjonijiet id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 8. ta’ l-Anness 4 japplikaw.

6.   REKWIŻITI OĦRA

6.1.   Strateġija irrazzjonali li tikkontrolla l-emissjonijiet

6.1.1.   Kull strateġija irrazzjonali dwar il-kontroll ta’ l-emissjonijiet li twassal biex is-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet tkun inqas effikaċi fil-kundizzjonijiet normali tat-tħaddim f’temperatura tas-sewqan baxxa, li s’issa mhix koperta b’testijiet ta’ l-emissjonijiet standardizzati, tista’ titqies bħala mekkaniżmu ta’ telf.

ANNESS 9

TEST TAT-TIP V

(Deskrizzjoni tat-test sopportabbli biex tkun ivverifikata d-durabbiltà tal-mekkaniżmi li jikkontrollaw it-tniġġis)

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness iddeskriva t-test biex tkun ivverifikata d-durabbiltà tal-mekkaniżmi ta’ kontra t-tniġġis li jgħammru lill-vetturi b’magni positive ignition jew li jaħdmu bil-kompressjoni waqt test tad-deterjorament ta’ 80 000 km.

2.   VETTURA TAT-TEST

2.1.   Il-vettura għandha tkun qed taħdem sew; il-magna u l-mekkaniżmi ta' kontra t-tniġġis għandhom ikunu ġodda. Il-vettura tista’ tkun l-istess bħal dik ippreżentata għat-test tat-Tip I, dan it-test tat-Tip I irid isir wara li l-vettura tkun instaqet għal talanqas 3 000 km taċ-ċiklu tad-deterjorament tal-paragrafu 5.1. t’hawn taħt.

3.   IL-FJUWIL

It-test tad-durabbiltà jsir b’fjuwil adattat li jinstab fis-suq.

4.   MANUTENZJONI U AĠĠUSTAMENTI TAL-VETTURA

Il-manutenzjoni, l-aġġustamenti kif ukoll l-użu tal-mezzi mekkaniċi li jħaddmu l-vettura tat-test għandhom ikunu dawk irrikkmandati mill-fabbrikant.

5.   TĦADDIM TAL-VETTURA FUQ KORSA, FIT-TRIQ JEW FUQ DAJNAMOMETRU TAX-XAŻI

5.1.   Ċiklu tat-tħaddim

Waqt it-tħaddim fuq il-korsa, fit-triq jew fuq bank tat-test tar-roller, id-distanza għandha tkun dik koperta skond l-iskeda tas-sewqan (il-Figura 9/1) deskritta hawn taħt:

5.1.1.   id-durabbiltà ta’ l-iskeda tat-test hi magħmula minn 11-il ċiklu li jkopru 6 kilometri kull wieħed,

5.1.2.   waqt l-ewwel erba’ ċikli, il-vettura titwaqqaf erba’ darbiet f'nofs iċ-ċiklu, bil-magna taħdem mhux fuq ger kull darba għal 15-il sekonda,

5.1.3.   aċċelerazzjoni normali u tnaqqis fl-aċċelerazzjoni,

5.1.4.   ħames esekuzzjonijiet ta' tnaqqis fl-aċċelerazzjoni f'nofs kull ċiklu, bi tnaqqis fil-veloċità taċ-ċiklu għal 32 km/h, u l-vettura terġa' tiġi aċċelerata bil-mod sakemm tintlaħaq il-veloċità taċ-ċiklu,

5.1.5.   l-10 ċiklu jsir b’veloċità stabbli ta’ 89 km/h,

5.1.6.   il-11-il ċiklu jibda b’aċċelerazzjoni massima minn punt ta’ waqfien sa 113 km/h. F'nofs triq, il-brejkijiet jintgħafsu normali sakemm il-vettura tieqaf. Dan jiġi segwit b’perjodu ta’ tħaddim mhux fuq ger ta’ 15-il sekonda u aċċelerazzjoni massima oħra.

L-iskeda mbagħad terġa’ tiġi startjata mill-bidu.

Il-veloċità massima ta’ kull ċiklu tinsab fit-tabella li ġejja.

Tabella 9.1

Veloċità massima ta’ kull ċiklu

| Ċiklu | Veloċità taċ-ċiklu
  in km/h |
| --- | --- |
| 1 | 64 |
| 2 | 48 |
| 3 | 64 |
| 4 | 64 |
| 5 | 56 |
| 6 | 48 |
| 7 | 56 |
| 8 | 72 |
| 9 | 56 |
| 10 | 89 |
| 11 | 113 |

Ċiklu

Veloċità taċ-ċiklu

in km/h

1

64

2

48

3

64

4

64

5

56

6

48

7

56

8

72

9

56

10

89

11

113

5.2.   Fuq talba tal-fabbrikant, tista’ tintuża’ skeda oħra tat-test tat-triq. Dawk l-iskedi alternattivi tat-test għandhom jiġu approvati mis-servizz tekniku qabel ma jsir it-test u għandu jkollhom kważi l-istess veloċità medja, tqassim ta’ veloċitajiet, numru ta’ waqfiet kull kilometru u numru ta' aċċelerazzjonijiet kull kilometru bħall-iskeda tas-sewqan użata fuq il-korsa jew fuq il-bank tat-test tar-roller, kif deskritti fil-paragrafu 5.1. u l-Figura 9/1.

5.3.   It-test tad-durabbiltà, jew jekk il-fabbrikant għażel, it-test modifikat tad-durabbiltà għandu jsir sakemm il-vettura tkun għamlet minimu ta’ 80 000 km.

5.4.   Tagħmir tat-test

5.4.1.   Id-dajnamometru tax-xażi

5.4.1.1.   Meta t-test tad-durabbiltà jsir fuq id-dajnamometru tax-xażi, id-dajnamometru għandu jagħti lok li jsir iċ-ċiklu deskritt fil-paragrafu 5.1. B’mod partikolari, għandu jkun mgħammar b'sistemi li jissimulaw l-inerzja u r-reżistenza għall-mixi ‘l quddiem.

5.4.1.2.   Il-brejk għandu jkun aġġustat biex jassorbi s-saħħa eżerċitata fuq ir-roti b’veloċità stabbli ta’ 80 km/h. Il-metodi li jridu jiġu applikati biex jiddeterminaw din is-saħħa u biex jaġġustaw il-brejk huma l-istess bħal dawk deskritti fl-Appendiċi 3 ta’ l-Anness 4.

5.4.1.3.   Is-sistema ta’ tkessiħ tal-vettura għandha tagħti lok lill-vettura biex taħdem f’temperaturi simili għal dawk miksuba fit-triq (żejt, ilma, sistema ta’ l-egżost, eċċ.).

5.4.1.4.   Ċerti aġġustamenti u karatteristiċi oħra tal-bank tat-test jitqiesu li huma identiċi, fejn hemm bżonn, għal dawk deskritti fl-Anness 4 ta’ dan ir-Regolament, (l-inerzja, per eżempju, li tista’ tkun mekkanika jew elettronika).

5.4.1.5.   Il-vettura tista’ titneħħa, fejn hemm bżonn, għal bank differenti sabiex isiru testijiet li jkejlu l-emissjonijiet.

5.4.2.   Tħaddim fuq il-korsa jew fit-triq

Meta t-test tad-durabbiltà jitlesta fuq il-korsa jew fit-triq, il-piż ta’ referenza tal-vettura jrid ikun talanqas ugwali għal dak miżmum għat-testijiet li saru fuq id-dajnamometru tax-xażi.

Figura 9/1

Skeda tas-sewqan

6.   TKEJJIL TA’ L-EMISSJONIJIET TA’ SUSTANZI LI JNIĠĠSU

Fl-aħħar tat-test (0 km), u kull 10 000 km (± 400 km) jew aktar spiss, f’intervalli regolari sakemm ikunu koperti 80 000 km, l-emissjonijiet ta’ l-egżost jitkejlu skond it-test tat-Tip I kif imfisser fil-paragrafu 5.3.1. ta' dan ir-Regolament. Il-valuri ta' limitu li jrid ikun hemm konformità magħhom huma dawk stipulati fil-paragrafu 5.3.1.4. ta' dan ir-Regolament.

Fil-każ ta’ vetturi mgħammra b'sistemi li jirriġeneraw perjodikament kif imfisser fil-paragrafu 2.20. ta’ dan ir-Regolament, għandu jkun iċċekkjat li l-vettura mhix qed toqrob lejn perjodu ta’ riġenerazzjoni. Jekk dan il-każ hu minnu, il-vettura trid tinstaq sa l-aħħar tar-riġenerazzjoni. Jekk ir-riġenerazzjoni ssir waqt il-kejl ta’ l-emissjonijiet, għandu jsir test ġdid (bil-prekondizzjonar inkluż), u l-ewwel riżultat ma jitqiesx.

Ir-riżultati kollha ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost għandhom jiġu plottjati bħala funzjoni tad-distanza tal-ġiri fuq sistema mqarrba lejn l-eqreb kilometru u l-linja li toqgħod l-aħjar mqiegħda permezz ta’ l-inqas skwers titpinġa minn dawn il-punti kollha tad-dejta. Din il-kalkolazzjoni m’għandhiex tqis ir-riżultati tat-test f'0 km.

Id-dejta se tkun aċċettabbli biex tintuża’ fil-kalkolazzjoni tal-fattur tad-deterjorament biss jekk il-punti ta’ interpolazzjoni ta’ 6 400 km u 80 000 km fuq din il-linja huma fi ħdan il-limiti msemmija hawn fuq.

Id-dejta xorta tibqa’ aċċettabbli meta linja dritta li toqgħod l-aħjar tgħaddi minn fuq limitu applikabbli b'niżla negattiva (il-punt ta' interpolazzjoni ta' 6 400 km hu ogħla mill-punt ta' interpolazzjoni ta' 80 000 km) iżda l-punt tad-dejta proprja ta' 80 000 km huwa taħt il-limitu.

Fattur tad-deterjorament ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost li jimmultiplika ruħu għandu jkun ikkalkulat għal kull sustanza li tniġġes kif ġej:

Formula

fejn:

| — | = | Mi1 | = | il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i f’g/km interpolat għal 6 400 km, |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | Mi2 | = | il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i f’g/km interpolat għal 80 000 km. |

—

=

Mi1

=

il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i f’g/km interpolat għal 6 400 km,

—

=

Mi2

=

il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i f’g/km interpolat għal 80 000 km.

Dawn il-valuri interpolati għandhom isiru sa minimu ta’ erba’ postijiet lejn il-lemin tal-punt deċimali qabel ma wieħed jiġi diviż bl-ieħor sabiex jiġi determinat il-fattur tad-deterjorament. Ir-riżultat għandu jitqarreb lejn tliet postijiet lejn il-lemin tal-punt deċimali.

Jekk fattur tad-deterjorament hu inqas minn wieħed, jitqies li hu ugwali għal wieħed.

ANNESS 10

SPEĊIFIKAZZJONIJIET TAL-FJUWILS TA’ REFERENZA

| 1. | L-ISPEĊIFIKAZZJONIJIET TAL-FJUWILS TA’ REFERENZA BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI SKOND IL-LIMITI TA’ L-EMISSJONIJIET MOGĦTIJA F’RINGIELA A TAT-TABELLA FIL-PARAGRAFU 5.3.1.4. — TEST TAT-TIP I |
| --- | --- |

1.

L-ISPEĊIFIKAZZJONIJIET TAL-FJUWILS TA’ REFERENZA BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI SKOND IL-LIMITI TA’ L-EMISSJONIJIET MOGĦTIJA F’RINGIELA A TAT-TABELLA FIL-PARAGRAFU 5.3.1.4. — TEST TAT-TIP I

| 1.1. | DEJTA TEKNIKA DWAR IL-FJUWIL TA’ REFERENZA LI JRID JINTUŻA’ BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI MGĦAMMRA B’MAGNI POSITIVE IGNITION
  Tip: petrol bla ċomb









  Parametru | Unità | Limiti (23) | Metodu tat-test |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| minimi | massimi |
| Numru tar-riċerka ta’ l-ottan, RON | | 95,0 | — | EN 25164 |
| Numru tal-mutur ta’ l-ottan, MON | | 85,0 | — | EN 25163 |
| Id-densità fi 15 °C | kg/m3 | 748 | 762 | ISO 3675 |
| Pressjoni tal-fwar reid | kPa | 56,0 | 60,0 | EN 12 |
| Distillazzjoni: | | | | |
| — | it-temperatura inizjali ta’ meta jiftaħ jagħli |

1.1.

Tip: petrol bla ċomb

Parametru

Unità

Limiti (23)

Metodu tat-test

minimi

massimi

Numru tar-riċerka ta’ l-ottan, RON

95,0

—

EN 25164

Numru tal-mutur ta’ l-ottan, MON

85,0

—

EN 25163

Id-densità fi 15 °C

kg/m3

748

762

ISO 3675

Pressjoni tal-fwar reid

kPa

56,0

60,0

EN 12

Distillazzjoni:

—

it-temperatura inizjali ta’ meta jiftaħ jagħli

°C

24

40

EN-ISO 3405

| — | evapora f’100 °C |
| --- | --- |

—

evapora f’100 °C

fil-mija v/v

49,0

57,0

EN-ISO 3405

| — | evapora f’150 °C |
| --- | --- |

—

evapora f’150 °C

fil-mija v/v

81,0

87,0

EN-ISO 3405

| — | punt finali fejn jagħli |
| --- | --- |

—

punt finali fejn jagħli

°C

190

215

EN-ISO 3405

Fdal

fil-mija v/v

—

2

EN-ISO 3405

Analiżi idrokarbonika:

| — | olefins |
| --- | --- |

—

olefins

fil-mija v/v

—

10

ASTM D 1319

| — | aromatiċi |
| --- | --- |

—

aromatiċi

fil-mija v/v

28,0

40,0

ASTM D 1319

| — | benżin |
| --- | --- |

—

benżin

fil-mija v/v

—

1,0

pr. EN 12177

| — | saturates |
| --- | --- |

—

saturates

fil-mija v/v

—

bilanċ

ASTM D 1319

Proporzjon tal-karbonju/idroġenu

rapport

rapport

Perjodu ta’ induzzjoni (24)

min.

480

—

EN-ISO 7536

Kontenut ta’ l-ossiġnu

fil-mija m/m

—

2,3

EN 1601

Gomma eżistenti

mg/ml

—

0,04

EN-ISO 6246

Kontenut tal-kubrit (25)

mg/kg

—

100

pr. EN ISO/DIS 14596

Klassi I korrużjoni tar-ram

—

1

EN-ISO 2160

Kontenut ta' ċomb

mg/l

—

5

EN 237

Kontenut ta’ fosfru

mg/l

—

1,3

ASTM D 3231

| 1.2. | DEJTA TEKNIKA DWAR IL-FJUWIL TA’ REFERENZA LI JRID JINTUŻA’ BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI MGĦAMMRA B’MAGNI DIŻIL
  Tip: Fjuwil diżil









  Parametru | Unità | Limiti (26) | Metodu tat-Test |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| minimi | massimi |
| Numru tas-cetane
   (27) | | 52,0 | 54,0 | EN-ISO 5165 |
| Densità f'15 °C | kg/m3 | 833 | 837 | EN-ISO 3675 |
| Distillazzjoni: | | | | |
| — | punt ta’ 50 fil-mija |

1.2.

Tip: Fjuwil diżil

Parametru

Unità

Limiti (26)

Metodu tat-Test

minimi

massimi

Numru tas-cetane
   (27)

52,0

54,0

EN-ISO 5165

Densità f'15 °C

kg/m3

833

837

EN-ISO 3675

Distillazzjoni:

—

punt ta’ 50 fil-mija

°C

245

—

EN-ISO 3405

| — | punt ta’ 95 fil-mija |
| --- | --- |

—

punt ta’ 95 fil-mija

°C

345

350

EN-ISO 3405

| — | il-punt finali ta’ meta jagħli |
| --- | --- |

—

il-punt finali ta’ meta jagħli

°C

—

370

EN-ISO 3405

It-temperatura li fiha l-fwar taż-żejt jista’ jaqbad

°C

55

—

EN 22719

CFPP

°C

—

–5

EN 116

Il-viskożità f'40 °C

mm2/s

2,5

3,5

EN-ISO 3104

Idrokarbons aromatiċi poliċikliċi

fil-mija m/m

3

6,0

IP 391

Kontenut tal-kubrit (28)

mg/kg

—

300

Pr. EN-ISO/DIS 14596

Korrużjoni tar-ram

—

1

EN-ISO 2160

Fdal tal-karbonju conradson (10 fil-mija DR)

fil-mija m/m

—

0,2

EN-ISO 10370

Kontenut ta’ rmied

fil-mija m/m

—

0,01

EN-ISO 6245

Kontenut ta’ l-ilma

fil-mija m/m

—

0,02

EN-ISO 12937

Numru tan-newtralizzazzjoni (aċtu qawwi)

mg KOH/g

—

0,02

ASTM D 974-95

Stabbilità ta’ l-ossidazzjoni (29)

mg/ml

—

0,025

EN-ISO 12205

Metodu ġdid u aħjar għall-aromatiċi poliċikliċi li qed jiżviluppaw

fil-mija m/m

—

—

EN 12916

2.   L-ISPEĊIFIKAZZJONIJIET TAL-FJUWILS TA’ REFERENZA BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI SKOND IL-LIMITI TA’ EMISSJONIJIET FIR-RINGIELA B TAT-TABELLA FIL-PARAGRAFU 5.3.1.4. — TEST TAT-TIP I

2.1.   DEJTA TEKNIKA DWAR IL-FJUWIL TA’ REFERENZA LI JRID JINTUŻA’ BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI MGĦAMMRA B’MAGNI POSITIVE IGNITION

Tip: Petrol bla ċomb

| Parametru | Unità | Limiti (30) | Metodu tat-Test |
| --- | --- | --- | --- |
| minimi | massimi |
| Numru tar-riċerka ta’ l-ottan, RON | | 95,0 | — | EN 25164 |
| Numru tal-mutur ta’ l-ottan, MON | | 85,0 | — | EN 25163 |
| Densità fi 15 °C | kg/m3 | 740 | 754 | ISO 3675 |
| Pressjoni tal-fwar reid | kPa | 56,0 | 60,0 | Pr EN ISO 13016-1 (DVPE) |
| Distillazzjoni: | | | | |
| — | Evaporat f’70 °C |

Parametru

Unità

Limiti (30)

Metodu tat-Test

minimi

massimi

Numru tar-riċerka ta’ l-ottan, RON

95,0

—

EN 25164

Numru tal-mutur ta’ l-ottan, MON

85,0

—

EN 25163

Densità fi 15 °C

kg/m3

740

754

ISO 3675

Pressjoni tal-fwar reid

kPa

56,0

60,0

Pr EN ISO 13016-1 (DVPE)

Distillazzjoni:

—

Evaporat f’70 °C

fil-mija v/v

24,0

40,0

EN-ISO 3405

| — | Evaporat f’100 °C |
| --- | --- |

—

Evaporat f’100 °C

fil-mija v/v

50,0

58,0

EN-ISO 3405

| — | Evaporat f’150 °C |
| --- | --- |

—

Evaporat f’150 °C

fil-mija v/v

83,0

89,0

EN-ISO 3405

| — | punt finali ta’ meta jagħli |
| --- | --- |

—

punt finali ta’ meta jagħli

°C

190

210

EN-ISO 3405

Fdal

fil-mija v/v

—

2,0

EN-ISO 3405

Analiżi idrokarbonika:

Olefins

fil-mija v/v

—

10,0

ASTM D 1319

Aromatiċi

fil-mija v/v

29,0

35,0

ASTM D 1319

Saturates

fil-mija v/v

Rapport

ASTM D 1319

Benżin

fil-mija v/v

—

1,0

Pr. EN 12177

Proporzjon tal-karbonju/idroġenu

Rapport

Perjodu ta’ induzzjoni (31)

minuti

480

—

EN-ISO 7536

Kontenut ta’ ossiġnu

fil-mija m/m

—

1,0

EN 1601

Gomma eżistenti

mg/ml

—

0,04

EN-ISO 6246

Kontenut tal-kubrit (32)

mg/kg

—

10

ASTM D 5453

Korrużjoni tar-ram

—

klassi 1

EN-ISO 2160

Kontenut taċ-ċomb

mg/l

—

5

EN 237

Kontenut tal-fosfru

mg/l

—

1,3

ASTM D 3231

2.2.   DEJTA TEKNIKA DWAR IL-FJUWIL TA’ REFERENZA LI JRID JINTUŻA’ BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI MGĦAMMRA B’MAGNI DIŻIL

Tip: Fjuwil diżil

| Parametru | Unità | Limiti (33) | Metodu tat-test |
| --- | --- | --- | --- |
| minimi | massimi |
| Numru tas-cetane
   (34) | | 52,0 | 54,0 | EN-ISO 5165 |
| Densità f’15 °C | kg/m3 | 833 | 837 | EN-ISO 3675 |
| Distillazzjoni: | | | | |
| — | punt ta’ 50 fil-mija |

Parametru

Unità

Limiti (33)

Metodu tat-test

minimi

massimi

Numru tas-cetane
   (34)

52,0

54,0

EN-ISO 5165

Densità f’15 °C

kg/m3

833

837

EN-ISO 3675

Distillazzjoni:

—

punt ta’ 50 fil-mija

°C

245

—

EN-ISO 3405

| — | punt ta’ 95 fil-mija |
| --- | --- |

—

punt ta’ 95 fil-mija

°C

345

350

EN-ISO 3405

| — | punt finali ta’ meta jagħli |
| --- | --- |

—

punt finali ta’ meta jagħli

°C

—

370

EN-ISO 3405

It-temperatura li fiha l-fwar taż-żejt jista’ jaqbad

°C

55

—

EN 22719

CFPP

°C

—

–5

EN 116

Viskożità f’40 °C

mm2/s

2,3

3,3

EN-ISO 3104

Idrokarbons aromatiċi poliċikliċi

fil-mija m/m

3,0

6,0

IP 391

Kontenut tal-kubrit (35)

mg/kg

—

10

ASTM D 5453

Korrużjoni tar-ram

—

Klassi 1

EN-ISO 2160

Fdal tal-karbonju conradson (10 fil-mija DR)

fil-mija m/m

—

0,2

EN-ISO 10370

Kontenut ta’ rmied

fil-mija m/m

—

0,01

EN-ISO 6245

Kontenut ta’ ilma

fil-mija m/m

—

0,02

EN-ISO 12937

Numru tan-newtralizzazzjoni (aċtu qawwi)

mg KOH/g

—

0,02

ASTM D 974

Stabbilità ta’ l-ossidazzjoni (36)

mg/ml

—

0,025

EN-ISO 12205

Lubriċità (dijametru skenjat ta’ kemm ittiekel l-HFRR f’60 °C)

μm

—

400

CEC F-06-A-96

FAME

Ipprojbita

3.   L-ISPEĊIFIKAZZJONIJIET TAL-FJUWIL TA' REFERENZA LI JRIDU JINTUŻAW BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI MGĦAMMRA B'MAGNI POSITIVE IGNITION F'TEMPERATURA AMBJENTALI BAXXA — TEST TAT-TIP VI

Tip: Petrol bla ċomb

| Parametru | Unità | Limiti (37) | Metodu tat-Test |
| --- | --- | --- | --- |
| minimi | massimi |
| Numru tar-riċerka ta’ l-ottan, RON | | 95,0 | — | EN 25164 |
| Numru tal-mutur ta’ l-ottan, MON | | 85,0 | — | EN 25163 |
| Densità f’15 °C | kg/m3 | 740 | 754 | ISO 3675 |
| Il-pressjoni tal-fwar reid | kPa | 56,0 | 95,0 | pr EN ISO 13016-1 (DVPE) |
| Distillazzjoni: | | | | |
| — | Evaporat f’70 °C |

Parametru

Unità

Limiti (37)

Metodu tat-Test

minimi

massimi

Numru tar-riċerka ta’ l-ottan, RON

95,0

—

EN 25164

Numru tal-mutur ta’ l-ottan, MON

85,0

—

EN 25163

Densità f’15 °C

kg/m3

740

754

ISO 3675

Il-pressjoni tal-fwar reid

kPa

56,0

95,0

pr EN ISO 13016-1 (DVPE)

Distillazzjoni:

—

Evaporat f’70 °C

fil-mija v/v

24,0

40,0

EN-ISO 3405

| — | Evaporat f’100 °C |
| --- | --- |

—

Evaporat f’100 °C

fil-mija v/v

50,0

58,0

EN-ISO 3405

| — | Evaporat f’150 °C |
| --- | --- |

—

Evaporat f’150 °C

fil-mija v/v

83,0

89,0

EN-ISO 3405

| — | punt finali ta’ meta jagħli |
| --- | --- |

—

punt finali ta’ meta jagħli

°C

190

210

EN-ISO 3405

Fdal

fil-mija v/v

—

2,0

EN-ISO 3405

Analiżi idrokarbonika:

Olefins

fil-mija v/v

—

10,0

ASTM D 1319

Aromatiċi

fil-mija v/v

29,0

35,0

ASTM D 1319

Saturates

fil-mija v/v

Rapport

ASTM D 1319

Benżin

fil-mija v/v

—

1,0

pr. EN 12177

Proporzjon tal-karbonju/idroġenu

Rapport

Perjodu ta’ induzzjoni (38)

minuti

480

—

EN-ISO 7536

Kontenut ta’ l-ossiġnu

fil-mija m/m

—

1,0

EN 1601

Gomma eżistenti

mg/ml

—

0,04

EN-ISO 6246

Kontenut tal-kubrit (39)

mg/kg

—

10

ASTM D 5453

Korrużjoni tar-ram

—

Klassi 1

EN-ISO 2160

Kontenut taċ-ċomb

mg/l

—

5

EN 237

Kontenut ta’ fosfru

mg/l

—

1,3

ASTM D 3231

ANNESS 10a

1.   L-ISPEĊIFIKAZZJONIJIET TAL-FJUWILS TAL-GASS TA’ REFERENZA

1.1.   DEJTA TEKNIKA TAL-FJUWILS LPG TA’ REFERENZA

1.1.1.   DEJTA tEKNIKA TAL-FJUWILS LPG TA’ REFERENZA UŻATI BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI SKOND IL-LIMITI TA’ EMISSJONIJIET MOGĦTIJA FIR-RINGIELA A TAT-TABELLA FIL-PARAGRAFU 5.3.1.4. — TEST TAT-TIP I

| Parametru | Unità | Fjuwil A | Fjuwil B | Metodu tat-test |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Kompożizzjoni: | | | | ISO 7941 |
| Kontenut C3 | vol fil-mija | 30 ± 2 | 85 ± 2 | |
| Kontenut C4 | vol fil-mija | bilanċ | bilanċ | |
| < C3, > C4 | vol fil-mija | mas. 2 | mas. 2 | |
| Olefins | vol fil-mija | mas. 12 | mas. 15 | |
| Fdal ta’ l-evaporazzjoni | mg/kg | mas. 50 | mas. 50 | ISO 13757 |
| Ilma f’0 °C | | ħieles | ħieles | spezzjoni viżiva |
| Kontenut totali tal-kubrit | mg/kg | mas. 50 | mas. 50 | EN 24260 |
| Solfur idroġenu | | xejn | xejn | ISO 8819 |
| Korrużjoni ta’ l-istrixxa tar-ram | klassifika | Klassi 1 | klassi 1 | ISO 6251 (40) |
| Riħa | | karatteristika | karatteristika | |
| Numru tal-mutur ta’ l-ottan | | min. 89 | min. 89 | EN 589 Anness B |

Parametru

Unità

Fjuwil A

Fjuwil B

Metodu tat-test

Kompożizzjoni:

ISO 7941

Kontenut C3

vol fil-mija

30 ± 2

85 ± 2

Kontenut C4

vol fil-mija

bilanċ

bilanċ

< C3, > C4

vol fil-mija

mas. 2

mas. 2

Olefins

vol fil-mija

mas. 12

mas. 15

Fdal ta’ l-evaporazzjoni

mg/kg

mas. 50

mas. 50

ISO 13757

Ilma f’0 °C

ħieles

ħieles

spezzjoni viżiva

Kontenut totali tal-kubrit

mg/kg

mas. 50

mas. 50

EN 24260

Solfur idroġenu

xejn

xejn

ISO 8819

Korrużjoni ta’ l-istrixxa tar-ram

klassifika

Klassi 1

klassi 1

ISO 6251 (40)

Riħa

karatteristika

karatteristika

Numru tal-mutur ta’ l-ottan

min. 89

min. 89

EN 589 Anness B

1.1.2.   DEJTA TEKNIKA TAL-FJUWILS TA’ REFERENZA LPG BIEX JIĠU TTESTJATI VETTURI SKOND IL-LIMITI TA’ L-EMISSJONIJIET MOGĦTIJA FIR-RINGIELA B TAT-TABELLA FIL-PARAGRAFU 5.3.1.4. TA’ L-ANNESS I — TEST TAT-TIP I

| Parametru | Unità | Fjuwil A | Fjuwil B | Metodu tat-test |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Kompożizzjoni: | | | | ISO 7941 |
| Kontenut C3 | vol fil-mija | 30 ± 2 | 85 ± 2 | |
| Kontenut C4 | vol fil-mija | bilanċ | bilanċ | |
| < C3, > C4 | vol fil-mija | mas. 2 | mas. 2 | |
| Olefins | vol fil-mija | mas. 12 | mas. 15 | |
| Fdal ta’ l-evaporazzjoni | mg/kg | mas. 50 | mas. 50 | ISO 13757 |
| L-ilma f’0 °C | | ħieles | ħieles | Spezzjoni viżiva |
| Kontenut totali tal-kubrit | mg/kg | mas. 10 | mas. 10 | EN 24260 |
| Solfur idroġenu | | xejn | xejn | ISO 8819 |
| Strixxa tal-korrużjoni tar-ram | Klassifika | klassi 1 | klassi 1 | ISO 6251 (41) |
| Riħa | | karatteristika | karatteristika | |
| Numru tal-mutur ta’ l-ottan | | min. 89 | min. 89 | EN 589 Anness B |

Parametru

Unità

Fjuwil A

Fjuwil B

Metodu tat-test

Kompożizzjoni:

ISO 7941

Kontenut C3

vol fil-mija

30 ± 2

85 ± 2

Kontenut C4

vol fil-mija

bilanċ

bilanċ

< C3, > C4

vol fil-mija

mas. 2

mas. 2

Olefins

vol fil-mija

mas. 12

mas. 15

Fdal ta’ l-evaporazzjoni

mg/kg

mas. 50

mas. 50

ISO 13757

L-ilma f’0 °C

ħieles

ħieles

Spezzjoni viżiva

Kontenut totali tal-kubrit

mg/kg

mas. 10

mas. 10

EN 24260

Solfur idroġenu

xejn

xejn

ISO 8819

Strixxa tal-korrużjoni tar-ram

Klassifika

klassi 1

klassi 1

ISO 6251 (41)

Riħa

karatteristika

karatteristika

Numru tal-mutur ta’ l-ottan

min. 89

min. 89

EN 589 Anness B

1.2.   DEJTA TEKNIKA TAL-FJUWILS TA’ REFERENZA NG

| Karatteristiċi | Unitajiet | Bażi | Limiti | Metodu tat-Test |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| min. | mas. |
| Fjuwil ta’ referenza G20 |
| Kompożizzjoni: | | | | | |
| Metanu | mole fil-mija | 100 | 99 | 100 | ISO 6974 |
| Bilanċ (42) | mole fil-mija | — | — | 1 | ISO 6974 |
| N2 | mole fil-mija | | | | ISO 6974 |
| Kontenut tal-kubrit | mg/m3
   (43) | — | — | 10 | ISO 6326-5 |
| Indiċi Wobbe (nett) | MJ/m3
   (44) | 48,2 | 47,2 | 49,2 | |
| Fjuwil ta’ referenza G25 |
| Kompożizzjoni: | | | | | |
| Metanu | mole fil-mija | 86 | 84 | 88 | ISO 6974 |
| Bilanċ (42) | mole fil-mija | — | — | 1 | ISO 6974 |
| N2 | mole fil-mija | 14 | 12 | 16 | ISO 6974 |
| Kontenut tal-kubrit | mg/m3
   (43) | — | — | 10 | ISO 6326-5 |
| Indiċi Wobbe (nett) | MJ/mm3
   (44) | 39,4 | 38,2 | 40,6 | |

Karatteristiċi

Unitajiet

Bażi

Limiti

Metodu tat-Test

min.

mas.

Fjuwil ta’ referenza G20

Kompożizzjoni:

Metanu

mole fil-mija

100

99

100

ISO 6974

Bilanċ (42)

mole fil-mija

—

—

1

ISO 6974

N2

mole fil-mija

ISO 6974

Kontenut tal-kubrit

mg/m3
   (43)

—

—

10

ISO 6326-5

Indiċi Wobbe (nett)

MJ/m3
   (44)

48,2

47,2

49,2

Fjuwil ta’ referenza G25

Kompożizzjoni:

Metanu

mole fil-mija

86

84

88

ISO 6974

Bilanċ (42)

mole fil-mija

—

—

1

ISO 6974

N2

mole fil-mija

14

12

16

ISO 6974

Kontenut tal-kubrit

mg/m3
   (43)

—

—

10

ISO 6326-5

Indiċi Wobbe (nett)

MJ/mm3
   (44)

39,4

38,2

40,6

ANNESS 11

DIJANJOSTIĊI ABBORD (OBD) GĦALL-VETTURI BIL-MAGNA

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness japplika għall-aspetti funzjonali tas-sistema dijanjostika abbord (OBD) għall-kontroll ta’ l-emissjonijiet tal-vetturi bil-magna.

2.   DEFINIZZJONIJIET

Għall-finijiet ta’ dan l-anness:

2.1.   “OBD” tfisser sistema dijanjostika abbord għall-kontroll ta’ l-emissjonijiet li għandha tkun kapaċi tidentifika ż-żona li x'aktarx ikollha ħsara permezz ta' kowds tal-ħsara maħżuna fil-memorja tal-kompjuter.

2.2.   “Tip ta’ vettura” tfisser kategorija ta’ vetturi mħaddma b’magni li ma jvarjawx f’dawk il-karatteristiċi essenzjali tal-magna u tas-sistema OBD.

2.3.   “Il-familja tal-vettura” tfisser vetturi miġbura flimkien mill-fabbrikant li, mid-disinn tagħhom, huma mistennija li jkollhom emissjonijiet ta’ l-egżost u karatteristiċi tas-sistema OBD simili. Kull vettura f’din il-familja trid tkun ikkonformat mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament kif imfisser fl-Appendiċi 2 ta' dan l-anness.

2.4.   “Sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet” tfisser kontrollur li jimmaniġja l-magna b’mod elettroniku u kull komponent marbut ma’ l-emissjonijiet fis-sistema ta’ l-egżost jew li tevapora li tforni input jew tirċievi output mingħand dan il-kontrollur.

2.5.   “Indikatur tal-ħsara (MI)” tfisser indikatur li jidher jew li jinstema’ li jgħarraf lix-xufier f’każ li ma jkunx qed jaħdem sew xi komponent marbut ma’ l-emissjonijiet imqabbad mas-sistema OBD, jew is-sistema OBD innifisha.

2.6.   “Ħsara” tfisser il-ħsara f’xi komponent jew sistema marbuta ma’ l-emissjonijiet li tista’ twassal biex l-emissjonijiet jeċċedu l-limiti fil-paragrafu 3.3.2. jew jekk is-sistema OBD mhix kapaċi tilħaq ir-rekwiżiti bażiċi ta’ monitoraġġ ta’ dan l-anness.

2.7.   “Arja oħra” tfisser l-arja mdaħħla fis-sistema ta’ l-egżost permezz ta’ pompa jew aspiratur tal-valv jew xi mezz ieħor maħsub biex jgħin fl-ossidazzjoni ta’ HC u CO li hemm fil-kurrent tal-gass ta’ l-egżost.

2.8.   “Ma qabditx il-magna” tfisser nuqqas ta’ kombustjoni fiċ-ċilindru ta’ magna positive ignition minħabba nuqqas ta’ spark, kejl ħażin tal-fjuwil, kompressjoni ħażina jew xi kawża oħra. Fil-każ tal-monitoraġġ ta’ l-OBD huwa dak il-persentaġġ ta’ meta l-magna ma taqbadx sewwa minn total ta’ drabi ta' tqabbid (kif dikjarat mill-fabbrikant) li jwasslu biex l-emissjonijiet jeċċedu l-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. jew dak il-persentaġġ li jista’ jwassal biex il-katalizzatur, jew il-katalizzaturi jisħnu żżejjed u jikkawżaw ħsara irreparabbli.

2.9.   “Test tat-Tip I” ifisser iċ-ċiklu tas-sewqan (L-Ewwel Parti u t-Tieni Parti) użat għall-approvazzjonijiet ta’ l-emissjonijiet, kif deskritt fl-Anness 4, l-Appendiċi 1.

2.10.   “Ċiklu tas-sewqan” hu magħmul mill-istartjar tal-magna, il-mod tas-sewqan fejn jekk ikun hemm ħsara din tiġi ditektjata, u t-tifi tal-magna.

2.11.   “Ċiklu tat-tisħin” ifisser tħaddim suffiċjenti tal-vetturi b’tali mod li t-temperatura tal-likwidu li jkessaħ għoliet b'talanqas 22 K minn meta startjat il-magna u tilħaq temperatura minima ta' 343 K (70 °C).

2.12.   “Aġġustament fin tal-livell tal-fjuwil” tirreferi għall-aġġustamenti skond l-informazzjoni mogħtija lura fl-iskeda bażika tal-fjuwil. Aġġustament fin tal-livell tal-fjuwil immedjat jirreferi għall-aġġustamenti dinamiċi jew istantanji. Aġġustament fin tal-livell tal-fjuwil fit-tul jirreferi għall-aġġustamenti aktar gradwali fl-iskeda tal-kalibrar tal-fjuwil mill-aġġustamenti fi żmien immedjat. Dawn l-aġġustamenti fit-tul jagħmlu tajjeb għad-differenzi fil-vetturi u l-bidliet gradwali li jseħħu tul iż-żmien.

2.13.   “Valur tat-tagħbija kkalkulat” jirreferi għal indikazzjoni tal-fluss ta’ l-arja preżenti diviż bil-fluss ta' l-arja l-aktar intens, fejn il-fluss ta' l-arja l-aktar intens hu kkoreġut għall-altitudni, jekk hemm. Din id-definizzjoni tipprovdi numru mingħajr dimensjoni li mhux marbut mal-magna u tagħti lit-tekniku li jagħmel is-servizz indikazzjoni ta’ kemm hu l-proporzjon tal-kapaċità tal-magna li qed jintuża’ (bit-throttle miftuħ għal kollox daqs 100 fil-mija):

Formula

2.14.   “Emissjonijiet permanenti fil-manjiera difolt” jirreferu għall-każ fejn il-kontrollur li jimmaniġja l-magna jaqleb b'mod permanenti għal setting li ma jeħtieġx input minn komponent jew sistema li falliet fejn dak il-komponent jew sistema li falliet kieku jwassal għal żieda fl-emissjonijiet mill-vettura għal livell ogħla mil-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. ta' dan l-anness.

2.15.   “Unità minn fejn tista’ tieħu l-enerġija” tfisser provvediment ta’ output imħaddem permezz ta’ magna bl-iskop li jagħti l-enerġija lit-tagħmir awżilarji, imwaħħal fuq vettura.

2.16.   “Aċċess” tfisser li tkun disponibbli d-dejta kollha marbuta ma’ l-emissjonijiet inkluż il-kowds kollha tal-ħsarat meħtieġa biex issir spezzjoni, dijanjożi, manutenzjoni jew tiswija ta’ partijiet tal-vettura li għandhom x’jaqsmu ma’ l-emissjonijiet, permezz ta’ ċirkuwitu elettriku mqabbad f’serje li jittrasmetti dejta kkowdjati għall-konnessjoni dijanjostika standard (skond l-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness, il-paragrafu 6.5.3.5.).

2.17.   “Mhux ristrett” tfisser:

2.17.1.   aċċess li ma jiddependix fuq kowd ta’ aċċess li jinkiseb biss mingħand il-fabbrikant, jew mekkaniżmu simili, jew

2.17.2.   aċċess li jippermetti li ssir evalwazzjoni tad-dejta maħluqa mingħajr bżonn ta’ xi informazzjoni unika biex tiddekowdjaha, sakemm dik l-informazzjoni nnifsha mhix standardizzata.

2.18.   “Standardizzata” tfisser li l-informazzjoni kollha tad-dejta msawra, inkluż il-kowds tal-ħsarat kollha użati, għandu jissawru biss skond l-istandards ta' l-industrija li, minħabba l-format tagħhom u l-għażliet tagħhom permessi huma mfissra sew, jagħtu lok għal livell massimu ta' armonizzazzjoni fl-industrija tal-vetturi bil-mutur, u li l-użu tagħhom hu esplicitament permess f'dan ir-Regolament.

2.19.   “Informazzjoni dwar it-tiswija” tfisser l-informazzjoni kollha meħtieġa għad-dijanjożi, għall-manutenzjoni, għall-ispezzjoni, għall-monitoraġġ perjodiku jew tiswija tal-vettura u li l-fabbrikanti jipprovdu lin-negozjanti awtorizzati tagħhom/ħwienet tat-tiswija. Fejn hemm bżonn, dik l-informazzjoni għandha tinkludi ħendbuks dwar is-servis, manwali tekniċi, informazzjoni dijanjostika (eż. valuri minimi u massimi teoretiċi għall-kejlijiet), dijagrammi dwar kif jiġu mgħoddija l-wajers, in-numru ta' identifikazzjoni tal-kalibrar tas-softwer applikabbli għal tip ta' vettura, istruzzjonijiet għal każijiet individwali u speċjali, informazzjoni mogħtija fir-rigward ta’ l-għodod u t-tagħmir, informazzjoni dwar iż-żamma ta' dejta u monitoraġġ u dejta tat-test lejn żewġ naħat. Il-fabbrikant m’għandux ikun obbligat li jagħti dik l-informazzjoni li hi koperta bid-drittijiet tal-proprjetà intelletwali jew li hi parti mill-għerf speċifiku tal-fabbrikanti u/jew tal-fornituri OEM; f’dan il-każ l-informazzjoni teknika neċessarja m’għandhiex tinżamm lura b’mod mhux xieraq.

2.20.   “Defiċjenza” tfisser, fil-każ tas-sistemi OBD tal-vetturi, li sa żewġ komponenti jew sistemi separati li huma mmonitorjati fihom karatteristiċi temporanji jew permanenti tat-tħaddim li jfixklu l-monitoraġġ effiċjenti ta’ l-OBD li kieku jkun hemm ta’ dawk il-komponenti jew sistemi li ma jilħqux ir-rekwiżiti kollha l-oħra dettaljati għall-OBD. Il-vetturi jistgħu jkunu approvati għat-tip, irreġistrati u mibjugħa b'dawk id-defiċjenzi skond ir-rekwiżiti tal-paragrafu 4. ta' dan l-anness.

3.   REKWIŻITI U TESTIJIET

3.1.   Il-vetturi kollha għandhom ikunu mgħammra b’sistema OBD iddisinjata, magħmula u mwaħħla f’vettura b’tali mod li tgħinha tidentifika t-tipi ta’ deterjorament jew ħsarat kemm iddum isservi l-vettura. Biex jintlaħaq dan il-għan l-awtorità li toħroġ l-approvazzjoni għandha taċċetta li vetturi li vjaġġaw distanzi aktar mid-distanza tad-durabbilità tat-Tip V, imsemmija fil-paragrafu 3.3.1., jistgħu juri xi ftit deterjorament f'kif taħdem is-sistema OBD b'tali mod li l-limiti ta' emissjonijiet mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. jistgħu jinqabżu qabel ma s-sistema OBD tindika ħsara lix-xufier tal-vettura.

3.1.1.   L-aċċess għas-sistema OBD meħtieġ biex issir spezzjoni, dijanjożi, manutenzjoni jew tiswija tal-vettura m’għandux ikun ristrett u jrid ikun standardizzat. Il-kowds kollha tal-ħsarat marbuta ma’ l-emissjonijiet għandhom ikunu konsistenti mal-paragrafu 6.5.3.4. ta’ l-Appendiċi 1 ta' dan l-anness.

3.1.2.   Mhux aktar tard minn tliet xhur wara li l-fabbrikant ta lil xi negozjant awtorizzat jew lil xi ħanut tat-tiswija informazzjoni dwar it-tiswija, il-fabbrikant għandu jara li dik l-informazzjoni hi disponibbli (inkluż l-emendi kollha u s-supplimenti kollha sussegwenti) jekk isir ħlas raġonevoli u mhux diskriminatorju u għandu jgħarraf lill-awtorità li tapprova b’dan.

F’każ li jonqos li jikkonforma ma’ dawn id-dispożizzjonijiet l-awtorità li tapprova għandha taġixxi biex tassigura li l-informazzjoni dwar it-tiswija hi disponibbli, skond il-proċeduri stipulati għall-approvazzjoni tat-tip u s-servejs dwar it-tħaddim.

3.2.   Is-sistema OBD għandha tkun iddisinjata, magħmula u mwaħħla b’tali mod fuq il-vettura li tgħinha tikkonforma mar-rekwiżiti ta’ dan l-anness waqt li qed tintuża' f'kundizzjonijiet normali.

3.2.1.   Is-sistema OBD ma titħalliex taħdem temporanjament

3.2.1.1.   Fabbrikant jista’ ma jħallix li s-sistema OBD taħdem jekk l-abbiltà tagħha li timmonitorja hi affettwata minn livelli baxxi ta’ fjuwil. It-twaqqif milli taħdem m’għandux isir meta l-livell tat-tank tal-fjuwil hu ogħla minn 20 fil-mija ta' kemm jesa' nominalment it-tank tal-fjuwil.

3.2.1.2.   Fabbrikant jista’ jwaqqaf milli taħdem is-sistema OBD f’temperaturi ambjentali ta’ l-istartjar tal-magna taħt il-266 K (–7 °C) jew f’telgħat ‘l fuq minn 2 500 metru ‘l fuq mil-livell tal-baħar dejjem jekk il-fabbrikant jissottometti dejta u/jew evalwazzjoni ta’ l-inġinerija li turi biżżejjed li l-monitoraġġ ma jkunx affidabbli meta jkun hemm dawk il-kundizzjonijiet. Fabbrikant jista’ jirrikjedi wkoll li jwaqqaf is-sistema OBD milli taħdem f’temperaturi oħra ambjentali ta’ l-istartjar tal-magna jekk juri lill-awtorità permezz ta’ dejta u/jew evalwazzjoni ta’ l-inġinerija li ssir dijanjożi ħażina f’dawk il-kundizzjonijiet. M’hemmx għalfejn li jinxtegħel l-indikatur li juri ħsara (MI) jekk l-ogħla limiti ta’ l-OBD jinqabżu waqt riġenerazzjoni dejjem jekk ma jkunx hemm l-ebda difett.

3.2.1.3.   Għal dawk il-vetturi ddisinjati biex ikunu jistgħu jeħlu fuqhom unitajiet minn fejn tista' tieħu l-enerġija, jistgħu jitwaqqfu milli jaħdmu s-sistemi ta' monitoraġġ affettwati dejjem jekk dan it-twaqqif isir biss meta tkun mixgħula l-unità minn fejn tittieħed l-enerġija.

3.2.2.   Meta l-magna ma taqbadx sewwa f’vetturi mgħammra b’magni positive ignition

3.2.2.1.   Il-fabbrikanti jistgħu jadottaw kriterji ta’ ħsarat b’persentaġġ ogħla ta’ kemm il-magna ma taqbadx sewwa minn dawk dikjarati lill-awtorità, taħt veloċità speċifika tal-magna u kundizzjonijiet speċifiċi tat-tagħbija fejn jista' jiġi pruvat lill-awtorità li ma jkunx affidabbli li jiġu osservati livelli aktar baxxi ta' meta l-magna ma taqbadx sewwa.

3.2.2.2.   Meta fabbrikant jista’ juri lill-awtorità li xorta għadu mhux possibbli li jiġu osservati livelli ogħla ta’ persentaġġi ta’ meta l-magna ma taqbadx sewwa, jew li dak in-nuqqas ta’ tqabbid ma jistax ikun distint minn effetti oħra (eż. toroq imħarbtin, ingranaġġ tal-ger, wara li tiġi startjata l-magna; eċċ.) is-sistema li timmonitorja meta l-magna ma taqbadx sewwa tista' titwaqqaf milli tiffunzjona meta jkun hemm dawk il-kundizzjonijiet.

3.3.   Deskrizzjoni tat-testijiet

3.3.1.   It-testijiet isiru fuq il-vettura użata għat-test tad-durabbilità tat-Tip V, mogħti fl-Anness 9, u permezz tal-proċedura tat-test fl-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness. It-testijiet isiru meta jitlesta t-testjar tad-durabbilità tat-Tip V.

Meta ma jsir l-ebda testjar tad-durabbilità tat-Tip V, jew fuq talba tal-fabbrikant, vettura li għandha żmien adattat u rappreżentattiva sew tista' tintuża' għal dawn it-testijiet tal-wiri ta' l-OBD.

3.3.2.   Is-sistema għandha tindika li hemm ħsara f’komponent jew sistema marbuta ma’ l-emissjonijiet meta dik il-ħsara twassal biex l-emissjonijiet jaqbżu l-ogħla limiti mogħtija hawn taħt:

| | Piż ta' referenza (RM)
  (kg) | Piż tal-monossidu karboniku (CO)
  L1

  (g/km) | Il-piż ta’ l-idrokarbons totali (THC)
  L2

  (g/km) | Il-piż ta’ l-ossidi tan-nitroġenu (NOx)
  L3

  (g/km) | Il-piż ta’ sura ta’ partikuli separati (45) (PM)
  L4

  (g/km) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Kategorija | Klassi | | Petrol | Diżil | Petrol | Diżil | Petrol | Diżil | Diżil |
| M (46) | — | kollha | 3,20 | 3,20 | 0,40 | 0,40 | 0,60 | 1,20 | 0,18 |
| N1
   (47) | I | RM ≤ 1 305 | 3,20 | 3,20 | 0,40 | 0,40 | 0,60 | 1,20 | 0,18 |
| II | 1 305 < RM ≤ 1 760 | 5,80 | 4,00 | 0,50 | 0,50 | 0,70 | 1,60 | 0,23 |
| III | 1 760 < RM | 7,30 | 4,80 | 0,60 | 0,60 | 0,80 | 1,90 | 0,28 |

Piż ta' referenza (RM)

(kg)

Piż tal-monossidu karboniku (CO)

L1

(g/km)

Il-piż ta’ l-idrokarbons totali (THC)

L2

(g/km)

Il-piż ta’ l-ossidi tan-nitroġenu (NOx)

L3

(g/km)

Il-piż ta’ sura ta’ partikuli separati (45) (PM)

L4

(g/km)

Kategorija

Klassi

Petrol

Diżil

Petrol

Diżil

Petrol

Diżil

Diżil

M (46)

—

kollha

3,20

3,20

0,40

0,40

0,60

1,20

0,18

N1
   (47)

I

RM ≤ 1 305

3,20

3,20

0,40

0,40

0,60

1,20

0,18

II

1 305 < RM ≤ 1 760

5,80

4,00

0,50

0,50

0,70

1,60

0,23

III

1 760 < RM

7,30

4,80

0,60

0,60

0,80

1,90

0,28

3.3.3.   Rekwiżiti ta’ monitoraġġ għall-vetturi mgħammra b’magni positive ignition

Waqt li tissodisfa r-rekwiżiti tal-paragrafu 3.3.2. is-sistema OBD għandha, talanqas, timmonitorja:

3.3.3.1.   tnaqqis fl-effiċjenza tal-converter katalitiku fir-rigward ta’ l-emissjonijiet ta’ l-HC biss. Il-fabbrikanti jistgħu jimmonitorjaw il-katalizzatur ta’ quddiem biss jew inkella flimkien mal-katalizzatur(i) li jmiss ‘l isfel. Kull katalizzatur jew taħlita ta’ katalizzaturi monitorjati għandhom jitqiesu li mhux qed jaħdmu sew meta l-emissjonijiet jeċċedu l-limitu ta’ l-HC mogħti fit-tabella fil-paragrafu 3.3.2.;

3.3.3.2.   kemm-il darba l-magna ma qabditx fir-reġjun tat-tħaddim tal-magna marbut b'dawn il-linji li ġejjin:

| (a) | veloċità massima ta’ jew akbar mill-ogħla veloċità li tiġri waqt ċiklu tat-test tat-Tip I, liema minnhom hi l-aktar baxxa; |
| --- | --- |

(a)

veloċità massima ta’ jew akbar mill-ogħla veloċità li tiġri waqt ċiklu tat-test tat-Tip I, liema minnhom hi l-aktar baxxa;

| (b) | il-linja tat-torque pożittiva (jiġifieri t-tagħbija tal-magna bl-ingranaġġ fil-pożizzjoni newtrali); |
| --- | --- |

(b)

il-linja tat-torque pożittiva (jiġifieri t-tagħbija tal-magna bl-ingranaġġ fil-pożizzjoni newtrali);

| (ċ) | linja li tgħaqqad il-punti tat-tħaddim tal-magna li ġejjin: il-linja tat-torque pożittiva f’3 000 min–1 u punt fuq il-linja tal-veloċità massima mfissra f’(a) ‘l fuq mill-vakwu tal-manifold tal-magna f’inqas minn 13,33 kPa ta’ dik il-linja tat-torque pożittiva. |
| --- | --- |

(ċ)

linja li tgħaqqad il-punti tat-tħaddim tal-magna li ġejjin: il-linja tat-torque pożittiva f’3 000 min–1 u punt fuq il-linja tal-veloċità massima mfissra f’(a) ‘l fuq mill-vakwu tal-manifold tal-magna f’inqas minn 13,33 kPa ta’ dik il-linja tat-torque pożittiva.

3.3.3.3.   deterjorament tas-senser ta’ l-ossiġnu

3.3.3.4.   jekk ikun attiv fuq il-fjuwil magħżul, sistemi jew komponenti oħra tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet, jew komponenti jew sistemi powertrain marbuta ma’ l-emissjonijiet li huma mqabbda ma’ kompjuter, li jekk jiġrilhom ħsara jwassal biex l-emissjonijiet mit-tarf tal-pajp ta' l-egżost jeċċedu l-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2.;

3.3.3.5.   sakemm ma jkunux monitorjati mod ieħor, kull komponent ieħor powertrain marbut ma’ l-emissjonijiet mqabbad ma’ kompjuter, inkluż kull senser relevanti biex jagħti lok li jsiru l-funzjonijiet tal-monitoraġġ, għandu jkun immonitorjat għall-kontinwità fiċ-ċirkuwitu;

3.3.3.6.   il-kontroll elettroniku tat-tindif ta' l-emissjonijiet li jevaporaw għandu, talanqas, ikun monitorjat għall-kontinwità fiċ-ċirkuwitu.

3.3.4.   Rekwiżiti ta’ monitoraġġ għall-vetturi mgħammra b’magni li jaħdmu bil-kompressjoni

Waqt li tissodisfa r-rekwiżiti tal-paragrafu 3.3.2. is-sistema OBD għandha timmonitorja:

3.3.4.1.   Meta jkun hemm imwaħħal, it-tnaqqis fl-effiċjenza tal-converter katalitiku;

3.3.4.2.   Fejn ikun hemm imwaħħla, li qed jiffunzjona u li għadu sħiħ il-maqbad tal-partikuli separati;

3.3.4.3.   L-attivatur(i) tal-kwantità elettronika tal-fjuwil u kemm idum tas-sistema ta’ l-injezzjoni tal-fjuwil hu/huma mmonitorjati għall-kontinwità fiċ-ċirkuwitu u l-ħsara funzjonali totali;

3.3.4.4.   Komponenti jew sistemi oħra tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet, jew komponenti jew sistemi power-train marbuta ma’ l-emissjonijiet, li huma mqabbda ma’ kompjuter, li jekk jiġrilhom il-ħsara jistgħu jwasslu biex l-emissjonijiet ta’ l-egżost jaqbżu l-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. Eżempji ta’ dawk is-sistemi jew komponenti nsibu dawk għall-monitoraġġ u l-kontroll tal-piż tal-fluss ta' l-arja, il-fluss volumetriku ta' l-arja (u tat-temperatura), pressjoni li tqawwi u pressjoni fid-daħla tal-manifold (u sensers relevanti biex ikunu jistgħu jsiru dawn il-funzjonijiet).

3.3.4.5.   Sakemm ma jkunx monitorjat mod ieħor, kull komponent ieħor power-train marbut ma’ l-emissjonijiet għandu jkun monitorjat għall-kontinwità fiċ-ċirkuwitu.

3.3.5.   Il-fabbrikanti jistgħu juri lill-awtorità li tapprova li ċerti komponenti jew sistemi m’hemmx għalfejn ikunu monitorjati jekk, f’każ li jiġrilhom ħsara għal kollox jew jitneħħew, l-emissjonijiet ma jeċċedux il-limiti ta’ l-emissjonijiet mogħtija fil-paragrafu 3.3.2.

3.4.   Għandha tinbeda sekwenza ta’ spezzjonijiet dijanjostiċi kull meta tiġi startjata l-magna u tintemm talanqas darba dejjem jekk jintlaħqu l-kundizzjonijiet korretti tat-test. Il-kundizzjonijiet tat-test għandhom jintgħażlu b’tali mod li jiġru kollha waqt sewqan normali kif rappreżentat mit-test tat-Tip I.

3.5.   Attivazzjoni ta’ l-indikatur tal-ħsara (MI)

3.5.1.   Is-sistema OBD għandu jkun fiha indikatur tal-ħsara li jkun jista’ jarah mall-ewwel dak li jkun qed iħaddem il-vettura. L-MI m’għandux jintuża’ għall-ebda skop ieħor barra biex jindika lix-xufier rutini ta’ startjar ta’ emerġenza jew biex jasal sad-dar bi tbatija. L-MI għandu jkun jidher fil-kundizzjonijiet kollha raġonevoli tad-dawl. Meta jinxtegħel, għandu juru simbolu b’konformità ma’ ISO 2575 (48). Vettura m’għandhiex tkun mgħammra b’aktar minn MI wieħed li jintuża' għal skopijiet ġenerali għall-problemi marbuta ma' l-emissjonijiet. Jistgħu jintużaw mekkaniżmi separati li jimmonitoraw b’mod awtomatiku b’għan speċifiku (eż. għas-sistema tal-brejkijiet, biex tissikka ċ-ċinturin tas-siġurtà, għall-pressjoni taż-żejt, eċċ.). Hu projbit li jintuża’ kulur aħmar għall-MI.

3.5.2.   Għal strateġiji li jeħtieġu aktar minn żewġ ċikli tal-prekondizzjonar għall-attivazzjoni MI, il-fabbrikant irid jagħti dejta u/jew evalwazzjoni inġinerika li turi biżżejjed li s-sistema ta’ monitoraġġ hi ugwalment effikaċji u tidditektja fil-ħin id-deterjorament tal-komponent. Strateġiji li jeħtieġu bħala medja aktar minn għaxar ċikli tas-sewqan għall-attivazzjoni ta' l-MI mhumiex aċċettati. L-MI jrid jixgħel ukoll meta l-kontroll tal-magna jidħol f’pożizzjoni tat-tħaddim tad-difolt ta’ l-emissjoni permanenti jekk il-limiti ta’ l-emissjonijiet mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. jinqabżu jew jekk is-sistema OBD mhix kapaċi tissodisfa r-rekwiżiti bażiċi tal-monitoraġġ speċifikati fil-paragrafu 3.3.3. jew 3.3.4. ta’ dan l-anness. L-MI trid taħdem b’mod distintiv li jallarma, eż. dawl li jixgħel u jitfi, fi kwalunkwe perjodu li fih ma taqbadx il-magna f'livell li x'aktarx jikkawża ħsara lill-katalizzatur, kif speċifikat mill-fabbrikant. L-MI jrid jixgħel ukoll meta t-tqabbid tal-vettura jkun fil-pożizzjoni biċ-“ċavetta mixgħula” qabel ma tistartja l-magna jew tiċċaqlaq permezz tal-krank u jintefa wara li tistartja l-magna jekk ma tkunx ġiet idditektjata xi ħsara qabel.

3.6.   Is-sistema OBD trid tirrekordja l-kowd(s) tal-ħsara li jindikaw l-istat tas- sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet. Iridu jintużaw kowds separati li juru l-istat biex jidentifikaw sew sistemi li qed jaħdmu dwar il-kontroll ta’ l-emissjonijiet u li dawk is-sistemi li jikkontrollaw l-emissjonijiet li jeħtieġu li aktar tħaddim tal-vettura jkun evalwat bi sħiħ. Jekk l-MI jixgħel minħabba modi ta’ tħaddim difolt tad-deterjorament jew ħsara jew emissjonijiet permanenti, irid jinħażen kowd tal-ħsara li jidentifika t-tip ta’ ħsara. Il-kowd tal-ħsara jrid jinħażen ukoll fil-każijiet imsemmija fil-paragrafi 3.3.3.5. u 3.3.4.5. ta' dan l-anness.

3.6.1.   Id-distanza li tkopri l-vettura waqt li l-MI jinxtegħel għandha tkun disponibbli fi kwalunkwe ħin permezz ta’ sirjil port fuq il-konnekter li jillinkja b’mod standard (49).

3.6.2.   Fil-każ ta’ vetturi mgħammra b’magni positive ignition, ċilindri li ma jaqbdux m’hemmx għalfejn ikunu identifikati b’mod uniku jekk jinħażen kowd tal-ħsara waħdieni distint jew multiplu dwar meta ma jaqbadx iċ-ċilindru.

3.7.   Tifi ta’ l-MI

3.7.1.   Jekk ma jkunx għad hemm nuqqas ta’ tqabbid f’livelli li x’aktarx jagħmlu ħsara lill-katalizzatur (kif speċifikat mill-fabbrikant), jew jekk il-magna titħaddem wara bidliet fil-kundizzjonijiet tal-veloċità u tat-tagħbija fejn il-livell ta’ nuqqas ta’ tqabbid ma jikkawżax ħsara lill-katalizzatur, l-MI jista’ jiġi swiċċjat lura lejn kif kien attivat waqt l-ewwel ċiklu tas-sewqan li fih ġie ditektjat il-livell ta’ nuqqas ta’ tqabbid u jista’ jiġi swiċċjat fil-pożizzjoni normali attivata f’ċikli tas-sewqan sussegwenti. Jekk l-MI jiġi swiċċjat lura fl-istat attivat ta’ qabel, il-kowds tal-ħsara korrispondenti u l-kundizzjonijiet tat-twaqqif tar-rikording maħżuna jistgħu jitħassru.

3.7.2.   Għall-ħsarat l-oħra kollha, l-MI jista’ jiġi di-attivat wara tliet ċikli tas-sewqan f’sekwenza sussegwenti li matulhom is-sistema ta’ monitoraġġ responsabbli biex tixgħel l-MI tieqaf milli tidditektja l-ħsara u jekk ma tkunx ġiet identifikata xi ħsara oħra li kieku tattiva indipendentement l-MI.

3.8.   Tħassir ta’ kowd tal-ħsara

3.8.1.   Is-sistema OBD tista’ tħassar kowd tal-ħsara u d-distanza koperta u l-informazzjoni tat-twaqqif tar-rikording jekk l-istess ħsara mhix reġistrata mill-ġdid f’talanqas 40 ċiklu tat-tisħin tal-magna.

3.9.   Vetturi li jieħdu żewġ tipi ta’ fjuwil tal-gass

3.9.1.   Għall-vetturi li jieħdu żewġ tipi ta’ fjuwil tal-gass, il-proċeduri:

| — | attivazzjoni ta’ l-indikatur tal-ħsara (MI) (ara l-paragrafu 3.5. ta’ dan l-anness); |
| --- | --- |

—

attivazzjoni ta’ l-indikatur tal-ħsara (MI) (ara l-paragrafu 3.5. ta’ dan l-anness);

| — | ħżin tal-kowd tal-ħsara (ara l-paragrafu 3.6. ta’ dan l-anness); |
| --- | --- |

—

ħżin tal-kowd tal-ħsara (ara l-paragrafu 3.6. ta’ dan l-anness);

| — | tifi ta’ l-MI (ara l-paragrafu 3.7. ta’ dan l-anness); |
| --- | --- |

—

tifi ta’ l-MI (ara l-paragrafu 3.7. ta’ dan l-anness);

| — | tħassir ta’ kowd tal-ħsara (ara l-paragrafu 3.8. ta’ dan l-anness), |
| --- | --- |

—

tħassir ta’ kowd tal-ħsara (ara l-paragrafu 3.8. ta’ dan l-anness),

għandhom isiru indipendentement minn xulxin meta l-vettura titħaddem bil-petrol jew bil-gass. Meta l-vettura titħaddem bil-petrol, ir-riżultat ta' kwalunkwe mill-proċeduri indikati hawn fuq m'għandux ikun affettwat meta l-vettura titħaddem bil-gass. Meta l-vettura titħaddem bil-gass, ir-riżultat ta’ kwalunkwe mill-proċeduri indikati hawn fuq m’għandux ikun affettwat meta l-vettura titħaddem bil-petrol.

4.   REKWIŻITI MARBUTA MA’ L-APPROVAZZJONI TAT-TIPI TA’ SISTEMI DIJANJOSTIĊI ABBORD

4.1.   Fabbrikant jista’ jitlob lill-awtorità biex sistema OBD tiġi aċċettata għall-approvazzjoni tat-tip anki jekk is-sistema fiha defiċjenza waħda jew aktar b'tali mod li r-rekwiżiti speċifiċi ta' dan l-anness ma jintlaħqux kollha.

4.2.   Meta tkun qed tqis it-talba, l-awtorità għandha tiddetermina jekk il-konformità mar-rekwiżiti ta’ dan l-anness hix impossibbli jew mhix raġonevoli.

L-awtorità għandha tqis dejta mill-fabbrikant li tiddeskrivi dawk il-fatturi bħal, iżda mhux huma biss, possibilità teknika, il-ħin mill-bidu sa l-aħħar tal-proċess tal-produzzjoni u ċ-ċikli tal-produzzjoni inkluż l-introduzzjoni jew it-tneħħija ta’ magni jew disinji ta’ vetturi upgrejds ipprogrammati tal-kompjuters, safejn is-sistema OBD li tirriżulta tibqa’ effikaċji biex tikkonforma mar-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament u li l-fabbrikant wera livell aċċettabbli ta’ sforz lejn konformità mar-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament.

4.2.1.   L-awtorità ma taċċettax l-ebda talba minħabba defiċjenza li tinkludi nuqqas sħiħ ta’ moniter dijanjostiku meħtieġ.

4.2.2.   L-awtorità mhix se taċċetta l-ebda talba minħabba defiċjenza li ma tirrispettax l-ogħla limiti ta' l-OBD fil-paragrafu 3.3.2.

4.3.   Meta tkun qed tiġi identifikata l-ordni tad-defiċjenzi, id-defiċjenzi marbuta mal-paragrafi 3.3.3.1., 3.3.3.2. u 3.3.3.3. ta' dan l-anness għall-magni positive ignition u l-paragrafi 3.3.4.1., 3.3.4.2. u 3.3.4.3. ta' dan l-anness għall-magni li jixegħlu bil-kompressjoni għandhom jiġu identifikati l-ewwel.

4.4.   Qabel ma jew meta ssir l-approvazzjoni tat-tip, l-ebda defiċjenza m’għandha tingħata fir-rigward tar-rekwiżiti tal-paragrafu 6.5., ħlief il-paragrafu 6.5.3.4. ta’ l-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness. Dan il-paragrafu ma japplikax għall-vetturi li jieħdu żewġ fjuwils tal-gass.

4.5.   Vetturi li jieħdu żewġ fjuwils tal-gass

4.5.1.   Minkejja r-rekwiżiti tal-paragrafu 3.9.1., u fejn jitlob il-fabbrikant, id-dipartiment amministrattiv għandu jaċċetta d-defiċjenzi li ġejjin bħala li qed jilħqu r-rekwiżiti ta’ dan l-anness għall-fini ta’ l-approvazzjoni tat-tip ta’ vetturi li jieħdu żewġ fjuwils tal-gass:

| — | tħassir tal-kowds tal-ħsara, distanza koperta u informazzjoni tat-twaqqif tar-rikording wara 40 ċikli tat-tisħin tal-magna, indipendentement mill-fjuwil li qed jintuża’ bħalissa; |
| --- | --- |

—

tħassir tal-kowds tal-ħsara, distanza koperta u informazzjoni tat-twaqqif tar-rikording wara 40 ċikli tat-tisħin tal-magna, indipendentement mill-fjuwil li qed jintuża’ bħalissa;

| — | attivazzjoni ta’ l-MI fuq iż-żewġ tipi ta’ fjuwil (petrol u gass) wara li tiġi ditektjata ħsara f'wieħed mit-tipi ta' fjuwil; |
| --- | --- |

—

attivazzjoni ta’ l-MI fuq iż-żewġ tipi ta’ fjuwil (petrol u gass) wara li tiġi ditektjata ħsara f'wieħed mit-tipi ta' fjuwil;

| — | tifi ta’ l-MI wara tliet ċikli tas-sewqan sekwenzjali sussegwenti mingħajr ħsara, independentement mill-fjuwil użat bħalissa; |
| --- | --- |

—

tifi ta’ l-MI wara tliet ċikli tas-sewqan sekwenzjali sussegwenti mingħajr ħsara, independentement mill-fjuwil użat bħalissa;

| — | użu ta’ żewġ kowds dwar l-istat, wieħed għal kull tip ta’ fjuwil. |
| --- | --- |

—

użu ta’ żewġ kowds dwar l-istat, wieħed għal kull tip ta’ fjuwil.

Għażliet oħra jistgħu jintalbu mill-fabbrikant u jingħataw fid-diskrezzjoni tad-dipartiment amministrattiv.

4.5.2.   Minkejja r-rekwiżiti tal-paragrafu 6.6. ta’ l-Appendiċi 1 ta’ dan l-anness, u fejn hu mitlub mill-fabbrikant, l-approvazzjoni tat-tip għandha taċċetta d-defiċjenzi li ġejjin bħala li qed jilħqu r-rekwiżiti ta’ dan l-anness għall-evalwazzjoni u t-trażmissjoni ta’ sinjali dijanjostiċi:

| — | trażmissjoni ta’ sinjali dijanjostiċi għall-fjuwil li qed jintuża’ bħalissa fuq indirizz wieħed tas-sors; |
| --- | --- |

—

trażmissjoni ta’ sinjali dijanjostiċi għall-fjuwil li qed jintuża’ bħalissa fuq indirizz wieħed tas-sors;

| — | evalwazzjoni ta’ sett wieħed ta’ sinjali dijanjostiċi għaż-żewġ tipi ta’ fjuwil li jikkorrispondu għall-evalwazzjoni ta’ vetturi li jieħdu tip wieħed ta’ fjuwil tal-gass, u indipendentement mill-fjuwil li qed jintuża’ bħalissa); |
| --- | --- |

—

evalwazzjoni ta’ sett wieħed ta’ sinjali dijanjostiċi għaż-żewġ tipi ta’ fjuwil li jikkorrispondu għall-evalwazzjoni ta’ vetturi li jieħdu tip wieħed ta’ fjuwil tal-gass, u indipendentement mill-fjuwil li qed jintuża’ bħalissa);

| — | għażla ta’ sett wieħed ta’ sinjali dijanjostiċi (marbuta ma’ tip wieħed miż-żewġ tipi ta’ fjuwil) permezz tal-pożizzjoni tas-swiċċ tal-fjuwil; |
| --- | --- |

—

għażla ta’ sett wieħed ta’ sinjali dijanjostiċi (marbuta ma’ tip wieħed miż-żewġ tipi ta’ fjuwil) permezz tal-pożizzjoni tas-swiċċ tal-fjuwil;

| — | evalwazzjoni u trażmissjoni ta’ sett wieħed ta’ sinjali dijanjostiċi għaż-żewġ fjuwils fil-kompjuter tal-petrol indipendentement mill-fjuwil użat. Il-kompjuter tas-sistema li tissupplixxi se jevalwa u jittrażmetti s-sinjali dijanjostiċi marbuta mas-sistema tal-fjuwil tal-gass u jaħżen l-istorja ta' l-istatus. |
| --- | --- |

—

evalwazzjoni u trażmissjoni ta’ sett wieħed ta’ sinjali dijanjostiċi għaż-żewġ fjuwils fil-kompjuter tal-petrol indipendentement mill-fjuwil użat. Il-kompjuter tas-sistema li tissupplixxi se jevalwa u jittrażmetti s-sinjali dijanjostiċi marbuta mas-sistema tal-fjuwil tal-gass u jaħżen l-istorja ta' l-istatus.

Il-fabbrikant jista’ jitlob aktar għażliet u jingħataw fid-diskrezzjoni ta’ l-awtorità li tapprova t-tip.

4.6.   Perjodu ta’ defiċjenza

4.6.1.   Id-defiċjenza tista’ tiġi mġebbda fuq perjodu ta' sentejn wara d-data ta' l-approvazzjoni tat-tip tat-tip ta' vettura sakemm ma jistax jintwera biżżejjed li modifikazzjonijiet sostanzjali tal-ħardwer tal-vettura u żmien addizzjonali bejn il-bidu u t-tmiem tal-proċess tal-produzzjoni wara s-sentejn ikunu meħtieġa biex jikkoreġu d-defiċjenza. F’dak il-każ, id-defiċjenza tista’ tiġi mġebbda fuq perjodu ta’ mhux aktar minn tliet snin.

4.6.1.1.   Fil-każ ta’ vettura li tieħu żewġ tipi ta’ fjuwil tal-gass, defiċjenza mogħtija skond il-paragrafu 4.5. tista’ tiġi mġebbda fuq perjodu ta' tliet snin wara d-data ta’ l-approvazzjoni tat-tip tat-tip ta’ vettura sakemm ma jistax jintwera biżżejjed li modifikazzjonijiet sostanzjali tal-ħardwer tal-vettura u żmien ieħor bejn il-bidu u t-tmiem tal-proċess ta’ produzzjoni wara t-tliet snin ikunu meħtieġa biex jikkoreġu d-defiċjenza. F’dak il-każ, id-defiċjenza tista’ tiġi mġebbda fuq perjodu ta’ mhux aktar minn erba' snin.

4.6.2.   Fabbrikant jista’ jirrikjedi li d-dipartiment amministrattiv jagħti b’lura defiċjenza meta dik id-defiċjenza tiġi skoperta wara l-approvazzjoni tat-tip oriġinali. F’dan il-każ, id-defiċjenza tista’ tiġi mġebbda fuq perjodu ta’ sentejn wara d-data tan-notifikazzjoni lid-dipartiment amministrattiv sakemm ma jkunx pruvat sew li modifikazzjonijiet sostanzjali tal-ħardwer tal-vettura u żmien addizzjonali bejn il-bidu u t-tmiem tal-proċess tal-produzzjoni wara sentejn ikunu meħtieġa biex jikkoreġu d-defiċjenza. F’dak il-każ, id-defiċjenza tista’ tiġi mġebbda għal perjodu ta’ mhux aktar minn tliet snin.

4.7.   L-awtorità għandha tgħarraf bid-deċiżjoni tagħha li tagħti talba għal defiċjenza lill-Partijiet l-oħra kollha tal-Ftehim ta' l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament.

5.   AĊĊESS GĦALL-INFORMAZZJONI OBD

5.1.   Applikazzjonijiet għall-approvazzjoni tat-tip jew emendi ta’ l-approvazzjoni tat-tip għandu jkollhom magħhom l-informazzjoni relevanti li tikkonċerna s-sistema OBD tal-vettura. Din l-informazzjoni relevanti għandha tgħin lill-fabbrikanti tal-komponenti li jinbidlu jew li huma mmodifikati biex jinkorporaw bidliet biex jagħmlu l-partijiet li jiffabbrikaw kompatibbli mas-sistema OBD tal-vettura bil-għan li jaħdmu mingħajr ħsara u jassiguraw lil min juża' l-vettura li ma jkollux ħsarat. Bl-istess mod, dik l-informazzjoni relevanti għandha tgħin lill-fabbrikanti ta' l-għodod dijanjostiċi u tat-tagħmir tat-test biex jagħmlu għodod u tagħmir li jagħtu lok għal dijanjożi effikaċji u preċiża tas-sistemi li jikkontrollaw l-emissjonijiet tal-vettura.

5.2.   Meta jintalbu, id-dipartimenti amministrattivi għandhom jaraw li jkun disponibbli Appendiċi 1 ta’ l-Anness 2 li fih l-informazzjoni relevanti dwar is-sistema OBD lil kull fabbrikant interessat tal-komponenti, għodda dijanjostiċi jew tagħmir tat-test mingħajr diskriminazzjoni.

5.2.1.   Jekk dipartiment amministrattiv jirċievi talba minn xi fabbrikant interessat tal-komponenti, għodod dijanjostiċi jew tagħmir tat-test għal informazzjoni dwar is-sistema OBD ta’ vettura li ġiet approvata għat-tip skond verżjoni ta’ qabel tar-Regolament,

| — | id-dipartiment amministrattiv għandu, fi żmien 30 ġurnata, jitlob lill-fabbrikant tal-vettura konċernata t-tip biex jagħmel disponibbli l-informazzjoni meħtieġa fil-paragrafu 4.2.11.2.7.6. ta' l-Anness 1. Ir-rekwiżit tat-tieni sezzjoni tal-paragrafu 4.2.11.2.7.6. mhix applikabbli; |
| --- | --- |

—

id-dipartiment amministrattiv għandu, fi żmien 30 ġurnata, jitlob lill-fabbrikant tal-vettura konċernata t-tip biex jagħmel disponibbli l-informazzjoni meħtieġa fil-paragrafu 4.2.11.2.7.6. ta' l-Anness 1. Ir-rekwiżit tat-tieni sezzjoni tal-paragrafu 4.2.11.2.7.6. mhix applikabbli;

| — | il-fabbrikant għandu jissottometti din l-informazzjoni lid-dipartiment amministrattiv fi żmien xahrejn mit-talba; |
| --- | --- |

—

il-fabbrikant għandu jissottometti din l-informazzjoni lid-dipartiment amministrattiv fi żmien xahrejn mit-talba;

| — | id-dipartiment amministrattiv għandu jgħaddi din l-informazzjoni lid-dipartimenti ammnistrattivi tal-Partijiet Kontraenti u d-dipartiment amministrattiv li ta l-approvazzjoni tat-tip oriġinali għandu jehmeż din l-informazzjoni ma’ l-Anness 1 ta’ l-informazzjoni dwar l-approvazzjoni tat-tip ta' vettura. |
| --- | --- |

—

id-dipartiment amministrattiv għandu jgħaddi din l-informazzjoni lid-dipartimenti ammnistrattivi tal-Partijiet Kontraenti u d-dipartiment amministrattiv li ta l-approvazzjoni tat-tip oriġinali għandu jehmeż din l-informazzjoni ma’ l-Anness 1 ta’ l-informazzjoni dwar l-approvazzjoni tat-tip ta' vettura.

Dan ir-rekwiżit m’għandux jinvalida xi approvazzjoni li ngħatat qabel skond ir-Regolament Nru. 83 u lanqas iżomm milli jsiru estensjonijiet għal dawk l-approvazzjonijiet skond il-kundizzjonijiet tar-Regolament li bih ingħatat oriġinarjament.

5.2.2.   L-informazzjoni tista' tintalab biss għall-komponenti li jinbidlu jew tas-servis li huma soġġetti għall-approvazzjoni tat-tip UNECE, jew għal komponenti li jiffurmaw parti minn sistema li hi soġġetta għall-approvazzjoni tat-tip UNECE.

5.2.3.   It-talba għal informazzjoni trid tidentifika l-ispeċifikazzjoni eżatta tal-mudell tal-vettura li għalih hi meħtieġa l-informazzjoni. Għandha tikkonferma li l-informazzjoni hi meħtieġa għall-iżvilupp ta’ partijiet li jinbidlu jew li ġew modifikati biex jinkorporaw bidliet jew komponenti jew għodod dijanjostiċi jew tagħmir tat-test.

ANNESS 11

Appendiċi 1

ASPETTI FUNZJONALI TAS-SISTEMI DIJANJOSTIĊI ABBORD (OBD)

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-Appendiċi jiddeskrivi l-proċedura tat-test skond il-paragrafu 3. ta’ l-Anness 11. Il-proċedura tiddeskrivi metodu biex tkun iċċekkjata l-funzjoni tas-sistema dijanjostika abbord (OBD) imwaħħla fuq il-vettura permezz ta’ simulazzjoni tal-ħsara tas-sistemi relevanti fl-immaniġjar tal-magna jew fis-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet. Hi tissettja wkoll proċeduri biex tkun determinata d-durabbilità tas-sistemi OBD.

Il-fabbrikant għandu jagħmel disponibbli l-komponenti difettużi u/jew il-mekkaniżmi elettriċi li kieku jintużaw biex jissimulaw il-ħsarat. Meta mkejla fuq iċ-ċiklu tat-test tat-Tip I, dawk il-komponenti jew mekkaniżmi difettużi m’għandhomx jagħtu lok biex l-emissjonijiet tal-vettura jeċċedu l-limiti tal-paragrafu 3.3.2. b’aktar minn 20 fil-mija.

Meta vettura tiġi ttestjata bil-komponent jew mekkaniżmu difettuż imwaħħal, is-sistema OBD tiġi approvata jekk ikun attivat l-MI. Is-sistema OBD tiġi approvata wkoll jekk l-MI jiġi attivat taħt l-ogħla limiti ta’ l-OBD.

2.   DESKRIZZJONI TAT-TEST

2.1.   L-ittestjar tas-sistemi OBD hu magħmul mill-fażijiet li ġejjin:

2.1.1.   simulazzjoni ta’ ħsara ta’ komponent tal-maniġjar tal-magna jew tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet,

2.1.2.   prekondizzjonar tal-vettura bi ħsara simulata fuq il-prekondizzjonar speċifikat fil-paragrafu 6.2.1. jew il-paragrafu 6.2.2.

2.1.3.   il-vettura tinstaq bil-ħsara simulata fuq iċ-ċiklu tat-test tat-Tip I u l-emissjonijiet tal-vettura jiġu mkejla,

2.1.4.   jiġi determinat jekk is-sistema OBD tagħmilx reazzjoni għall-ħsara simulata u tindika ħsara b’mod xieraq għax-xufier tal-vettura.

2.2.   Inkella, fuq talba tal-fabbrikant, il-ħsara ta’ wieħed jew aktar mill-komponenti tista’ tkun simulata b’mod elettroniku skond ir-rekwiżiti tal-paragrafu 6. t’hawn taħt.

2.3.   Il-fabbrikanti jistgħu jitolbu li l-monitoraġġ isir barra ċ-ċiklu tat-test tat-Tip I jekk jista' jiġi pruvat lill-awtorità li dak il-monitoraġġ waqt kundizzjonijiet li ltaqgħu magħhom waqt iċ-ċiklu tat-test tat-Tip I jimponu kundizzjonijiet ristretti ta’ monitoraġġ meta l-vettura tkun qed tintuża’.

3.   VETTURA TAT-TEST U FJUWIL

3.1.   Vettura

Il-vettura tat-test għandha tilħaq ir-rekwiżiti tal-paragrafu 3.1. ta’ l-Anness 4.

3.2.   Il-fjuwil

Il-fjuwil adattat ta’ referenza kif deskritt fl-Anness 10 għall-fjuwils petrol u diżil u fl-Anness 10a għall-fjuwils LPG u NG irid jintuża’ għall-ittestjar. It-tip ta’ fjuwil għal kull mod ta’ ħsara li jrid jiġi ttestjat (deskritt fil-paragrafu 6.3. ta’ dan l-appendiċi) jista’ jintgħażel mid-dipartiment amministrattiv mill-fjuwils ta’ referenza deskritti fl-Anness 10a fil-każ tat-testjar tal-vettura li tieħu fjuwil wieħed tal-gass u mill-fjuwils ta’ referenza deskritti fl-Anness 10 jew fl-Anness 10a fil-każ ta' l-ittestjar ta' vetturi li jieħdu żewġ fjuwils tal-gass. It-tip ta’ fjuwil magħżul m’għandux jinbidel waqt xi fażi tat-test (deskritti fil-paragrafi 2.1. sa 2.3. ta’ dan l-appendiċi). Fil-każ ta’ l-użu ta’ l-LPG jew l-NG bħala fjuwil il-magna tista’ tiġi startjata fuq il-petrol u mbagħad taqleb għal-LPG jew l-NG wara perjodu taż-żmien determinat minn qabel li hu kkontrollat awtomatikament u mhux taħt il-kontroll tax-xufier.

4.   TEMPERATURA TAT-TEST U PRESSJONI TAT-TEST

4.1.   It-temperatura tat-test u l-pressjoni tat-test għandhom jilħqu r-rekwiżiti tat-test tat-Tip I kif deskritt fl-Anness 4.

5.   TAGĦMIR TAT-TEST

5.1.   Id-dajnamometru tax-xażi

Id-dajnamometru tax-xażi għandu jilħaq ir-rekwiżiti ta’ l-Anness 4.

6.   PROĊEDURA TAT-TEST OBD

6.1.   Iċ-ċiklu tat-tħaddim fuq id-dajnamometru tax-xażi għandu jilħaq ir-rekwiżiti ta’ l-Anness 4.

6.2.   Prekundizzjonar tal-vettura

6.2.1.   Skond it-tip ta’ magna u wara li jiddaħħal wieħed mill-modi ta’ ħsarat mogħti fil-paragrafu 6.3., il-vettura għandha tiġi prekundizzjonata billi tinstaq talanqas għal żewġ tipi tat-testijiet konsekuttivi tat-Tip I (L-Ewwel Parti u t-Tieni Parti). Għall-vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni jista’ jkun hemm prekundizzjonar addizzjonali ta’ żewġ ċikli tat-Tieni Parti.

6.2.2.   Fuq talba tal-fabbrikant, jistgħu jintużaw metodi alternattivi ta’ prekundizzjonar.

6.3.   Modi ta’ ħsarat li jridu jiġu ttestjati

6.3.1.   Vetturi li għandhom magni positive ignition

6.3.1.1.   Tibdil tal-katalizzatur b’katalizzatur li tmermer jew difettuż jew simulazzjoni elettronika ta’ dik il-ħsara.

6.3.1.2.   Kundizzjonijiet ta’ meta l-magna ma taqbadx sewwa skond il-kundizzjonijiet biex jiġu mmonitorjati meta ma taqbadx imniżżla fil-paragrafu 3.3.3.2. ta’ l-Anness 11.

6.3.1.3.   Tibdil tas-senser ta’ l-ossiġnu b’senser ta’ l-ossiġnu mmermer jew difettuż jew simulazzjoni elettronika ta’ dik il-ħsara.

6.3.1.4.   Skonnettjar tad-dawl ta’ xi komponent ieħor marbut ma’ l-emissjonijiet imqabbad ma’ kompjuter li jimmaniġja tat-tip power-train (jekk ikun attiv fuq it-tip ta’ fjuwil magħżul).

6.3.1.5.   Skonnettjar tad-dawl tal-mekkaniżmu li jikkontrolla b'mod elettroniku t-tindif evaporattiv (jekk mgħammar u attiv fuq it-tip ta’ fjuwil magħżul). Għal dan il-mod speċifiku ta’ ħsara, m’hemmx għalfejn isir it-test tat-Tip I.

6.3.2.   Vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni

6.3.2.1.   Meta jkun hemm imwaħħal, it-tibdil tal-katalizzatur b’katalizzatur immermer jew difettuż jew simulazzjoni elettronika ta’ dik il-ħsara.

6.3.2.2.   Meta jkun hemm imwaħħal, tneħħija għal kollox ta’ dak li jiġbor fih il-partikuli separati jew, fejn is-sensers huma biċċa waħda mit-trap, twaħħil ta’ trap difettuża.

6.3.2.3.   Skonnettjar tad-dawl ta’ kwalunkwe attivatur elettroniku tal-kwantità tal-fjuwil u ż-żamma tal-ħin tas-sistema tat-teħid tal-fjuwil.

6.3.2.4.   Skonnettjar tad-dawl ta' xi komponent marbut ma' l-emissjonijiet imqabbad ma' kompjuter li jimmaniġja tat-tip power-train.

6.3.2.5.   Biex jilħaq ir-rekwiżiti tal-paragrafi 6.3.2.3. u 6.3.2.4., u bil-kunsens ta' l-awtorità li tapprova, il-fabbrikant għandu jieħu l-passi xierqa biex juri li s-sistema OBD tindika ħsara meta jkun hemm skonnettjar.

6.4.   Test tas-sistema OBD

6.4.1.   Vetturi mgħammra b’magni positive ignition

6.4.1.1.   Wara li l-vettura tiġi prekondizzjonata skond il-paragrafu 6.2., il-vettura tat-test tinstaq fuq it-test tat-Tip I (L-Ewwel Parti u t-Tieni Parti).

L-MI għandu jixgħel qabel it-tmiem ta’ dan it-test taħt xi waħda mill-kundizzjonijiet mogħtija fil-paragrafi 6.4.1.2. sa 6.4.1.5. Is-servizz tekniku jista’ jissostitwixxi dawk il-kundizzjonijiet b’oħrajn skond il-paragrafu 6.4.1.6. Iżda, in-numru totali ta’ ħsarat simulati m’għandux jaqbeż erbgħa (4) għall-fini ta’ l-approvazzjoni tat-tip.

6.4.1.2.   It-tibdil tal-katalizzatur b'katalizzatur immermer jew difettuż jew simulazzjoni elettronika ta' katalizzatur immermer jew difettuż li jwassal biex l-emissjonijiet jeċċedu l-limitu HC mogħti fil-paragrafu 3.3.2. ta’ l-Anness 11.

6.4.1.3.   Kundizzjoni ta’ meta l-magna ma taqbadx sewwa ikkaġunata skond il-kundizzjonijiet għall-monitoraġġ ta’ meta ma taqbadx mogħti fil-paragrafu 3.3.3.2. ta’ l-Anness 11 li twassal biex l-emissjonijiet jeċċedu xi wieħed mil-limiti msemmija fil-paragrafu 3.3.2. ta’ l-Anness 11.

6.4.1.4.   It-tibdil ta’ senser ta’ l-ossiġnu b’senser ta’ l-ossiġnu mmermer jew difettuż jew simulazzjoni elettronika ta’ senser ta’ l-ossiġnu mmermer jew difettuż li jwassal biex l-emissjonijiet jeċċedu xi wieħed mil-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. ta’ l-Anness 11.

6.4.1.5.   Skonnettjar tad-dawl tal-mekkaniżmu elettroniku li jikkontrolla t-tindif evaporattiv (jekk mgħammar u jekk ikun attiv fuq it-tip ta’ fjuwil magħżul).

6.4.1.6.   Skonnettjar mid-dawl ta’ xi komponent power-train marbut ma’ l-emissjonijiet imqabbad ma’ kompjuter li jwassal biex l-emissjonijiet jeċċedu xi wieħed mil-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. ta’ dan l-anness (jekk attiv fuq it-tip ta’ fjuwil magħżul).

6.4.2.   Vetturi mgħammra b'magni li jaħdmu bil-kompressjoni

6.4.2.1.   Wara li l-vettura tiġi prekundizzjonata skond il-paragrafu 6.2., il-vettura tat-test tinstaq fuq test tat-Tip I (L-Ewwel Parti u t-Tieni Parti).

L-MI għandu jixgħel qabel ma jintemm dan it-test taħt xi waħda mill-kundizzjonijiet mogħtija fil-paragrafi 6.4.2.2. sa 6.4.2.5. Is-servizz tekniku jista’ jissostitwixxi dawk il-kundizzjonijiet b’oħrajn skond il-paragrafu 6.4.2.5. Iżda, in-numru totali ta’ ħsarat simulati m’għandux jeċċedi erbgħa għall-finijiet ta’ l-approvazzjoni tat-tip.

6.4.2.2.   Fejn ikun hemm imwaħħal, it-tibdil ta' katalizzatur b’katalizzatur immermer jew difettuż jew simulazzjoni elettronika ta’ katalizzatur immermer jew difettuż li jwassal biex l-emissjonijiet jeċċedu l-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. ta’ l-Anness 11.

6.4.2.3.   Fejn ikun hemm imwaħħal, it-tneħħija għal kollox tat-trap tal-partikuli separati jew it-tibdil tat-trap tal-partikuli separati b’trap tal-partikuli separati li jilħqu l-kundizzjonijiet tal-paragrafu 6.3.2.2. t’hawn fuq li jwasslu biex l-emissjonijiet jeċċedu l-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. ta’ l-Anness 11.

6.4.2.4.   B'referenza għall-paragrafu 6.3.2.5., l-iskonnettjar ta' xi attivatur elettroniku tal-kwantità tal-fjuwil u ż-żamma tal-ħin tas-sistema tat-teħid tal-fjuwil li jwassal biex l-emissjonijiet jeċċedu xi wieħed mil-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. ta' l-Anness 11.

6.4.2.5.   B’referenza għall-paragrafu 6.3.2.5., l-iskonnettjar ta’ xi komponent ieħor power-train marbut ma’ l-emissjonijiet imqabbad ma’ kompjuter li jwassal biex l-emissjonijiet jeċċedu xi wieħed mil-limiti mogħtija fil-paragrafu 3.3.2. ta’ l-Anness 11.

6.5.   Sinjali dijanjostiċi

6.5.1.1.   Kif tiġi determinata l-ewwel ħsara ta’ xi komponent jew sistema, il-kundizzjonijiet preżenti fil-ħin li titwaqqaf il-magna biex jittieħed rekord ta’ dak il-mument għandhom jinħażnu fil-memorja tal-kompjuter. Jekk jerġa’ jkun hemm ħsara fis-sistema tal-fjuwil jew il-magna ma taqbadx sewwa, kull kundizzjoni ta’ twaqqif tal-magna biex jittieħed rekord ta’ dak il-mument li kienet maħżuna qabel għandha tinbidel bil-kundizzjonijiet tas-sistema tal-fjuwil jew tal-magna li ma qabditx (liema minnhom tiġri l-ewwel). Il-kundizzjonijiet maħżuna tal-magna jrid ikun fihom, iżda mhux huma bilfors il-valur tat-tagħbija kkalkulat biss, il-veloċità tal-magna, il-valur(i) ta’ l-irqim tal-fjuwil, il-pressjoni tal-fjuwil (jekk ikun hemm), il-veloċità tal-vettura (jekk ikun hemm), it-temperatura tal-likwidu li jkessaħ, il-pressjoni tad-dħul tal-manifold (jekk ikun hemm), operazzjoni biċ-ċirkuwitu ta' l-elettriku sħiħ kontinwu jew le (jekk ikun hemm) u l-kowd tal-ħsara li ta lok biex id-dejta tinħażen. Il-fabbrikant għandu jagħżel l-aktar sett ta’ kundizzjonijiet adattati li jgħinu biex it-tiswijiet isiru b'mod effikaċji għall-ħżin ta' meta titwaqqaf il-magna biex jittieħed rekord ta’ dak il-mument. Frejm wieħed biss tad-dejta hu meħtieġ. Il-fabbrikanti jistgħu jagħżlu li jaħżnu frejms oħra dejjem jekk talanqas il-frejm meħtieġ jista’ jinqara permezz ta’ għodda ġenerika li tiskenja li tilħaq l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 6.5.3.2. u 6.5.3.3. Jekk il-kowd tal-ħsara li wasslet biex il-kundizzjonijiet jinħażnu titħassar skond il-paragrafu 3.7. ta’ l-Anness 11, il-kundizzjonijiet maħżuna tal-magna jistgħu jitħassru wkoll.

6.5.1.2.   Jekk ikun hemm, is-sinjali li ġejjin flimkien ma' l-informazzjoni meħtieġa ta' meta titwaqqaf il-magna biex jittieħed rekord ta' dak il-mument għandhom ikunu disponibbli meta jintalbu permezz tas-sirjil port fuq il-konnekter standardizzat li jillinkja d-dejta, jekk l-informazzjoni tinstab fuq il-kompjuter abbord jew tista' tkun determinata permezz ta' l-informazzjoni li għandu l-kompjuter abbord: kowds dijanjostiċi tal-ħsara, temperatura tal-likwidu li jkessaħ il-magna, l-istat tas-sistema li tikkontrolla l-fjuwil (biċ-ċirkuwitu magħluq, biċ-ċirkuwitu miftuħ, oħrajn), irqim tal-fjuwil, żieda fil-ħin ta’ l-istartjar tal-magna, temperatura ta’ l-arja li tidħol, il-pressjoni ta’ l-arja fil-manifold, ir-rata tal-fluss ta’ l-arja, il-veloċità tal-magna, il-pożizzjoni tat-throttle skond il-valur ta' l-output tas-senser, l-istat ta’ l-arja l-oħra (‘l fuq, ‘l isfel jew atmosferika), il-valur tat-tagħbija kkalkulat, il-veloċità tal-vettura u l-pressjoni tal-fjuwil.

Is-sinjali għandhom jiġu provduti f’unitajiet standard ibbażati fuq l-ispeċifikazzjonijiet mogħtija fil-paragrafu 6.5.3. Is-sinjali proprja għandhom ikunu identifikati sew separatament mill-valur tad-difolt jew mis-sinjali ta' kemm tasal lura d-dar.

6.5.1.3.   Għas-sistemi kollha li jikkontrollaw l-emissjonijiet li għalihom isiru testijiet ta’ evalwazzjoni speċifika abbord (katalizzatur, senser ta' l-ossiġnu, eċċ.), barra d-ditektjar ta' meta l-magna ma taqbadx sewwa, il-monitoraġġ tas-sistema tal-fjuwil u monitoraġġ komprensiv tal-komponent, ir-riżultati ta' l-aktar test riċenti li għamlet il-vettura u l-limiti li magħhom hi mqabbla s-sistema għandhom ikunu disponibbli permezz tas-sirjil port tad-dejta fuq il-konnekter standardizzat li jillinkja d-dejta skond l-ispeċifikazzjonijiet mogħtija fil-paragrafu 6.5.3. Għas-sistemi u l-komponenti mmonitorjati li saret eċċezzjoni għalihom hawn fuq, indikazzjoni dwar jekk għaddewx/weħlux għall-aktar riżultati tat-testijiet riċenti għandha tkun disponibbli permezz ta’ konnekter li jillinkja d-dejta.

6.5.1.4.   Ir-rekwiżiti ta’ l-OBD li fuqhom tiġi ċertifikata l-vettura (jiġifieri l-Anness 11 jew ir-rekwiżiti alternattivi speċifikati fil-paragrafu 5.) u s-sistemi li jikkontrollaw l-emissjonijiet maġġuri mmonitorjati mis-sistema OBD konsistenti mal-paragrafu 6.5.3.3. għandhom ikunu disponibbli permezz tas-sirjil port tad-dejta fuq il-konnekter standardizzat li jillinkja d-dejta skond l-ispeċifikazzjonijiet mogħtija fil-paragrafu 6.5.3. ta’ dan l-Appendiċi.

6.5.1.5.   Mill-1 ta’ Jannar 2003 għat-tipi l-ġodda u mill-1 ta’ Jannar 2005 għat-tipi kollha ta’ vetturi li jibdew jaħdmu, in-numru ta' identifikazzjoni tal-kalibrar tas-softwer għandu jkun disponibbli permezz tas-sirjil port fuq il-konnekter standardizzat li jillinkja d-dejta. In-numru ta’ identifikazzjoni tal-kalibrar tas-softwer għandu jingħata f’format standardizzat.

6.5.2.   Is-sistema dijanjostika li tikkontrolla l-emissjonijiet mhix meħtieġa tevalwa komponenti waqt il-ħsara jekk dik l-evalwazzjoni tista’ twassal biex ikun hemm riskju għas-sikurezza jew il-komponent jiġrilu ħsara.

6.5.3.   Is-sistema dijanjostika li tikkontrolla l-emissjonijiet għandha taħseb għal aċċess standardizzat u mhux ristrett u tikkonforma ma' l-istandards ISO li ġejjin u/jew ma' l-ispeċifikazzjoni SAE.

6.5.3.1.   Waħda mill-istandards li ġejjin bir-restrizzjonijiet kif deskritti trid tintuża’ bħala l-kollegament komunikattiv bejn l-abbord u dak li mhux abbord:

| — | ISO 9141-2: 1994 (emendati fl-1996) “Vetturi fit-Triq — Sistemi Dijanjostiċi — Il-Parti 2: rekwiżiti CARB għat-tpartit ta’ informazzjoni diġitali”; |
| --- | --- |

—

ISO 9141-2: 1994 (emendati fl-1996) “Vetturi fit-Triq — Sistemi Dijanjostiċi — Il-Parti 2: rekwiżiti CARB għat-tpartit ta’ informazzjoni diġitali”;

| — | SAE J1850: Marzu ta’ l-1998 Klassi B Interface tan-Netwerk tal-Komunikazzjoni tad-Dejta. Il-messaġġi marbuta ma’ l-emissjonijiet iridu jużaw l-ispezzjoni ċiklika żejda u t-titolu ta’ tliet byte u mhux is-separazzjoni interna tal-byte jew somom li jiċċekkjaw; |
| --- | --- |

—

SAE J1850: Marzu ta’ l-1998 Klassi B Interface tan-Netwerk tal-Komunikazzjoni tad-Dejta. Il-messaġġi marbuta ma’ l-emissjonijiet iridu jużaw l-ispezzjoni ċiklika żejda u t-titolu ta’ tliet byte u mhux is-separazzjoni interna tal-byte jew somom li jiċċekkjaw;

| — | ISO 14230 — Il-Parti 4 “Vetturi fit-Triq — Protokoll tal-kliem ewlieni ta' l-2000 għas-sistemi dijanjostiċi — Il-Parti 4: Rekwiżiti għal sistemi marbuta ma’ l-emissjonijiet”; |
| --- | --- |

—

ISO 14230 — Il-Parti 4 “Vetturi fit-Triq — Protokoll tal-kliem ewlieni ta' l-2000 għas-sistemi dijanjostiċi — Il-Parti 4: Rekwiżiti għal sistemi marbuta ma’ l-emissjonijiet”;

| — | ISO DIS 15765-4 “Vetturi fit-Triq — Dijanjostiċi dwar in-Netwerk taż-Żona tal-Kontrollur (CAN) — Il-Parti 4: Rekwiżiti għal sistemi marbuta ma’ l-emissjonijiet”, bid-data ta' l-1 ta' Novembru 2001. |
| --- | --- |

—

ISO DIS 15765-4 “Vetturi fit-Triq — Dijanjostiċi dwar in-Netwerk taż-Żona tal-Kontrollur (CAN) — Il-Parti 4: Rekwiżiti għal sistemi marbuta ma’ l-emissjonijiet”, bid-data ta' l-1 ta' Novembru 2001.

6.5.3.2.   It-tagħmir tat-test u l-għodod dijanjostiċi meħtieġa biex jikkomunikaw mas-sistemi OBD għandhom jilħqu jew jeċċedu l-ispeċifikazzjoni funzjonali mogħtija f’ISO DIS 15031-4 “Vetturi fit-Triq — Komunikazzjoni bejn vettura u t-tagħmir tat-test estern għad-dijanjostiċi marbuta ma' l-emissjonijiet — il-Parti 4: Tagħmir tat-test estern”, bid-data ta’ l-1 ta’ Novembru 2001.

6.5.3.3.   Dejta dijanjostika bażika, (kif speċifikata fil-paragrafu 6.5.1.) u informazzjoni ta’ kontroll f’żewġ direzzjonijiet għandha tingħata permezz tal-format u l-unitajiet deskritti fl-ISO DIS 15031-5 “Vetturi fit-Triq — Komunikazzjoni bejn il-vettura u t-tagħmir tat-test estern għad-dijanjostiċi marbuta ma' l-emissjonijiet — il-Parti 5: Servizzi dijanjostiċi marbuta ma’ l-emissjonijiet”, bid-data ta’ l-1 ta’ Novembru 2001, u għandhom ikunu disponibbli permezz ta’ għodda dijanjostika li tilħaq ir-rekwiżiti ta’ ISO DIS 15031-4.

Il-fabbrikant tal-vettura għandu jagħti lill-korp ta' l-istandardizzazzjoni nazzjonali d-dettalji ta' kull dejta dijanjostika marbuta ma' l-emissjonijiet, eż. PID’s, OBD moniter Id's, Id tat-Test mhux speċifikati fl-ISO DIS 15031-5 iżda marbuta ma’ dan ir-Regolament.

6.5.3.4.   Meta tiġi reġistrata ħsara, il-fabbrikant għandu jidentifika l-ħsara permezz ta’ kowd adattat tal-ħsara konsistenti ma’ dawk mogħtija fis-Sezzjoni 6.3. ta’ ISO DIS 15031-6 “Vetturi fit-triq — Komunikazzjoni bejn il-vettura u t-tagħmir estern tat-test għad-dijanjostiċi marbuta ma' l-emissjonijiet — il-Parti 6: Tifsiriet tal-kowds dijanjostiċi tal-ħsarat”, relatati mal- “kowds dijanjostiċi tal-ħsarat tas-sistema marbuta ma’ l-emissjonijiet”. Jekk dik l-identifikazzjoni ma tkunx tista’ ssir, il-fabbrikant jista’ juża’ kowds dijanjostiċi tal-ħsarat skond is-Sezzjonijiet 5.3. u 5.6. ta’ ISO DIS 15031-6. Il-kowds tal-ħsarat iridu jkunu aċċessibbli għal kollox permezz ta' tagħmir dijanjostiku standardizzat li jikkonforma mad-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 6.5.3.2. ta' dan l-anness.

Il-fabbrikant tal-vettura għandu jagħti lill-korp ta’ l-istandardizzazzjoni nazzjonali d-dettalji ta’ kull dejta dijanjostika marbuta ma’ l-emissjonijiet, eż. PID’s, moniter Id’s ta’ l-OBD, Id tat-Test mhux speċifikati fl-ISO DIS 15031-5 iżda marbuta ma’ dan ir-Regolament.

6.5.3.5.   L-interface tal-konnessjoni bejn il-vettura u t-tester dijanjostiku għandu jkun standardizzat u għandu jilħaq ir-rekwiżiti kollha ta’ ISO DIS 15031-3 “Vetturi fit-Triq — Komunikazzjoni bejn il-vettura u t-tagħmir estern tat-test għad-dijanjostiċi marbuta ma’ l-emissjonijiet — il-Parti 3: Konnekter dijanjostiku u ċirkuwiti elettriċi relatati: speċifikazzjoni u użu”, bid-data ta’ l-1 ta’ Novembru 2001. Il-pożizzjoni tat-twaħħil għandha tiddependi mill-kunsens tad-dipartiment amministrattiv b'tali mod li tkun aċċessibbli mall-ewwel mill-ħaddiema li jagħtu servizz iżda mħarsa mit-tbagħbis minn ħaddiema mhux kwalifikati.

6.6.   Rekwiżiti speċifiċi fir-rigward tat-trażmissjoni ta' sinjali dijanjostiċi minn vetturi li jieħdu żewġ fjuwil tal-gass

6.6.1.   Għall-vetturi li jieħdu żewġ fjuwil tal-gass, fejn is-sinjali dijanjostiċi tas-sistemi differenti tal-fjuwil huma maħżuna fl-istess kompjuter, is-sinjali dijanjostiċi għat-tħaddim bil-petrol u għat-tħaddim bil-gass għandhom jiġu evalwati u trażmessi indipendentement minn xulxin.

6.6.2.   Għall-vetturi li jieħdu żewġ tipi ta' fjuwil tal-gass, fejn is-sinjali dijanjostiċi tas-sistemi differenti tal-fjuwil huma maħżuna f’kompjuters separati, is-sinjali dijanjostiċi għat-tħaddim bil-petrol u għat-tħaddim bil-gass għandhom jiġu evalwati u trażmessi mill-kompjuter li hu speċifiku għall-fjuwil.

6.6.3.   Fuq talba ta' l-għodda dijanjostika, is-sinjali dijanjostiċi għall-vettura li taħdem bil-petrol għandhom jiġu trażmessi fuq indirizz wieħed tas-sors u s-sinjali dijanjostiċi għall-vettura li taħdem bil-gass għandhom jiġu trażmessi fuq indirizz ieħor tas-sors. L-użu ta’ l-indirizzi tas-sors hu deskritt fl-ISO DIS 15031-5 “Vetturi fit-Triq — Komunikazzjoni bejn il-vetturi u t-tagħmir estern tat-test għad-dijanjostiċi marbuta ma’ l-emissjonijiet — il-Parti 5: Servizzi dijanjostiċi marbuta ma' l-emissjonijiet”, bid-data ta' l-1 ta' Novembru 2001.

ANNESS 11

Appendiċi 2

KARATTERISTIĊI ESSENZJALI TAL-FAMILJA TAL-VETTURA

1.   PARAMETRI LI JIDDEFINIXXU L-FAMILJA TA’ L-OBD

Il-familja OBD tista’ tiġi mfissra permezz ta’ parametri tad-disinn bażiċi li għandhom ikunu komuni għall-vetturi fi ħdan il-familja. F’xi każijiet jista’ jkun hemm taħlit bejn il-parametri. Dawn l-effetti għandhom jitqiesu wkoll biex jassiguraw li vetturi biss li għandhom karatteristiċi ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost simili jiġu mdaħħla fi ħdan il-familja OBD.

2.   Għal dan il-għan, dawk it-tipi ta’ vetturi li l-parametri tagħhom deskritti hawn taħt huma identiċi huma meqjusa li jappartjenu għall-istess taħlita ta’ magna/kontroll ta’ l-emissjonijiet/sistema OBD.

Il-magna:

| (a) | Il-proċess ta’ kombustjoni (jiġifieri il-magna taħdem b’mod pożittiv, taħdem bil-kompressjoni, two-stroke, four-stroke), |
| --- | --- |

(a)

Il-proċess ta’ kombustjoni (jiġifieri il-magna taħdem b’mod pożittiv, taħdem bil-kompressjoni, two-stroke, four-stroke),

| (b) | metodu ta’ għoti ta’ fjuwil lill-magna (jiġifieri l-karburatur jew l-injezzjoni tal-fjuwil). |
| --- | --- |

(b)

metodu ta’ għoti ta’ fjuwil lill-magna (jiġifieri l-karburatur jew l-injezzjoni tal-fjuwil).

Sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet:

| (a) | tip ta’ converter katalitiku (jiġifieri ossidazzjoni, tliet-naħat, katalizzatur imsaħħan, oħrajn), |
| --- | --- |

(a)

tip ta’ converter katalitiku (jiġifieri ossidazzjoni, tliet-naħat, katalizzatur imsaħħan, oħrajn),

| (b) | tip ta’ maqbad tal-partikuli separati, |
| --- | --- |

(b)

tip ta’ maqbad tal-partikuli separati,

| (c) | injezzjoni oħra ta’ l-arja (jiġifieri biha jew mingħajrha), |
| --- | --- |

(c)

injezzjoni oħra ta’ l-arja (jiġifieri biha jew mingħajrha),

| (d) | ċirkolazzjoni mill-ġdid tal-gass ta’ l-egżost (biha jew mingħajrha) |
| --- | --- |

(d)

ċirkolazzjoni mill-ġdid tal-gass ta’ l-egżost (biha jew mingħajrha)

Partijiet u funzjonar ta’ l-OBD:

| | il-metodi tal-monitoraġġ funzjonali ta’ l-OBD, id-ditektjar tal-ħsara u l-indikazzjoni tal-ħsara lix-xufier tal-vettura. |
| --- | --- |

il-metodi tal-monitoraġġ funzjonali ta’ l-OBD, id-ditektjar tal-ħsara u l-indikazzjoni tal-ħsara lix-xufier tal-vettura.

ANNESS 12

GĦOTI TA’ APPROVAZZJONI TAT-TIP ECE GĦAL VETTURA LI TIEĦU FJUWIL LPG JEW GASS NATURALI (NG)

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness jiddeskrivi r-rekwiżiti speċjali li japplikaw fil-każ ta’ approvazzjoni ta’ vettura li taħdem b’LPG jew b’gass naturali (NG), jew li tista' taħdem kemm b'ta' mingħajr ċomb jew kif ukoll bil-LPG jew bil-gass naturali (NG), fejn jidħol it-testjar fuq l-LPG jew il-gass naturali.

Fil-każ ta’ l-LPG u l-gass naturali fis-suq hemm varjazzjoni kbira fil-kompożizzjoni tal-fjuwil, li tirrikjedi li s-sistema ta' l-għoti tal-fjuwil tadatta r-rati ta' l-għoti tal-fjuwil tagħha ma' dawn il-kompożizzjonijiet. Biex turi din il-kapaċità, il-vettura trid tiġi ttestjata fit-test tat-Tip I fuq żewġ fjuwils ta' referenza estremi u turi kif is-sistema ta' l-għoti tal-fjuwil tadatta ruħha weħidha. La darba ġie pruvat li s-sistema tat-teħid ta’ fjuwil ta' vettura tista' tadatta ruħha waħedha, dik il-vettura tista' titqies li oriġinat minn dik il-familja. Vetturi li jikkonformaw mar-rekwiżiti tal-membri ta’ dik il-familja, jekk ikollhom fuqhom l-istess sistema ta’ teħid tal-fjuwil, iridu jiġu ttestjati fuq fjuwil wieħed biss.

2.   DEFINIZZJONIJIET

Għall-fini ta’ dan l-anness:

2.1.   “Vettura ta’ l-oriġni” tfisser vettura li tintgħażel biex taġixxi bħala vettura li fuqha se tintwera s-sistema tat-teħid ta’ fjuwil li tadatta ruħha weħidha, u li għaliha jirreferu l-membri ta' familja. Jista’ jkun hemm aktar minn vettura waħda ta’ l-oriġni f'familja.

2.2.   Membru tal-familja

2.2.1.   “Membru tal-familja” hija vettura li għandha l-karatteristiċi essenzjali li ġejjin bħal tal-ġenitur(i) tagħha:

| (a) | Hi magħmula mill-istess fabbrikant; |
| --- | --- |

(a)

Hi magħmula mill-istess fabbrikant;

| (b) | Hi sottoposta għall-istess limiti ta’ emissjonijiet; |
| --- | --- |

(b)

Hi sottoposta għall-istess limiti ta’ emissjonijiet;

| (c) | Jekk is-sistema tat-teħid tal-fjuwil tal-gass għandha strument li jkejjel għall-magna kollha:
  Għandha output ta’ l-enerġija ċċertifikat ta’ bejn 0.7 u 1.15 darbiet dak tal-vettura oriġinali.
  Jekk is-sistema tat-teħid tal-fjuwil tal-gass għandha strument individwali li jkejjel għal kull ċilindru:
  Għandha output ta’ l-enerġija ċċertifikat kull ċilindru ta’ bejn 0.7 u 1.15 darbiet dak tal-vettura oriġinali. |
| --- | --- |

(c)

Jekk is-sistema tat-teħid tal-fjuwil tal-gass għandha strument li jkejjel għall-magna kollha:

Għandha output ta’ l-enerġija ċċertifikat ta’ bejn 0.7 u 1.15 darbiet dak tal-vettura oriġinali.

Jekk is-sistema tat-teħid tal-fjuwil tal-gass għandha strument individwali li jkejjel għal kull ċilindru:

Għandha output ta’ l-enerġija ċċertifikat kull ċilindru ta’ bejn 0.7 u 1.15 darbiet dak tal-vettura oriġinali.

| (d) | Jekk tkun mgħammra b’katalizzatur, għandha l-istess tip ta’ katalizzatur jiġifieri bi tliet naħat, ossidazzjoni, de-NOx. |
| --- | --- |

(d)

Jekk tkun mgħammra b’katalizzatur, għandha l-istess tip ta’ katalizzatur jiġifieri bi tliet naħat, ossidazzjoni, de-NOx.

| (e) | Għandha sistema ta’ teħid tal-fjuwil tal-gass (inkluż ir-regolatur tal-pressjoni) mingħand l-istess fabbrikant tas-sistema u ta’ l-istess tip: induzzjoni, injezzjoni tal-fwar (f’punt wieħed, f’ħafna punti), injezzjoni tal-likwidu (f'punt wieħed, f’ħafna punti). |
| --- | --- |

(e)

Għandha sistema ta’ teħid tal-fjuwil tal-gass (inkluż ir-regolatur tal-pressjoni) mingħand l-istess fabbrikant tas-sistema u ta’ l-istess tip: induzzjoni, injezzjoni tal-fwar (f’punt wieħed, f’ħafna punti), injezzjoni tal-likwidu (f'punt wieħed, f’ħafna punti).

| (f) | Din is-sistema tat-teħid ta’ gass hi kkontrollata minn ECU ta’ l-istess tip u speċifikazzjoni teknika, li fih l-istess prinċipji tas-softwer u strateġija ta’ kontroll. |
| --- | --- |

(f)

Din is-sistema tat-teħid ta’ gass hi kkontrollata minn ECU ta’ l-istess tip u speċifikazzjoni teknika, li fih l-istess prinċipji tas-softwer u strateġija ta’ kontroll.

2.2.2.   Fir-rigward tar-rekwiżit (c): f’każ fejn il-wiri juri li żewġ vetturi li jieħdu fjuwil tal-gass jistgħu jkunu membri ta’ l-istess familja minbarra l-output ta’ l-enerġija ċċertifikat tagħhom, rispettivament P1 u P2 (P1 < P2), u t-tnejn jiġu ttestjati daqslikieku kienu vetturi ġenituri r-relazzjoni tal-familja titqies valida għal kwalunkwe vettura b’output ta’ enerġija ċċertifikat ta’ bejn 0.7 P1 u 1.15 P2.

3.   GĦOTI TA’ L-APPROVAZZJONI TAT-TIP

L-għoti ta’ l-approvazzjoni tat-tip jiddependi minn dawn ir-rekwiżiti li ġejjin:

3.1.   Approvazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ vettura oriġinali

Il-vettura oriġinali għandha turi li kapaċi tadatta ruħha għal kwalunkwe kompożizzjoni tal-fjuwil li tista’ tinqala' fis-suq kollu. Fil-każ ta’ l-LPG hemm varjazzjonijiet fil-kompożizzjoni C3/G4. Fil-każ ta’ gass naturali ġeneralment hemm żewġ tipi ta’ fjuwil, fjuwil kalorifiku għoli (gass-H), u gass kaloriku baxx (gass-L), iżda b’firxa sinifikanti fi ħdan iż-żewġ meded; huma jvarjaw b’mod sinifikanti fl-indiċi Wobbe. Dawn il-varjazzjonijiet huma riflessi fil-fjuwils ta’ referenza.

3.1.1.   Il-vettura(/i) oriġinali għandhom jiġu ttestjat fit-test tat-Tip I biż-żewġ fjuwils ta’ referenza estremi ta’ l-Anness 10a.

3.1.1.1.   Jekk it-transizzjoni minn fjuwil għall-ieħor fil-prattika hi megħjuna minn swiċċ, dan l-iswiċċ m'għandux jintuża' waqt l-approvazzjoni tat-tip. F’dak il-każ fuq talba tal-fabbrikant u bil-kunsens tas-servizz tekniku ċ-ċiklu tal-prekundizzjonar imsemmi fil-paragrafu 5.3.1. ta’ l-Anness 4 jista’ jiġi estiż.

3.1.2.   Il-vettura(/i) titqies (/jitqiesu) li jikkonformaw jekk, biż-żewġ fjuwils ta’ referenza, il-vettura tikkonforma mal-limiti ta’ emissjonijiet.

3.1.3.   Il-proporzjon tar-riżultati ta’ l-emissjonijiet “r” għandu jkun determinat għal kull sustanza li tniġġes kif indikat hawn taħt:

| Tip(i) ta’ fjuwil | Fjuwils ta’ referenza | Kalkolazzjoni ta’ “r” |
| --- | --- | --- |
| LPG u petrol (Approvazzjoni B) | Fjuwil A | |
| jew LPG biss (Approvazzjoni D) | Fjuwil B |
| NG u petrol (Approvazzjoni B) | Fjuwil G20 | |
| jew NG biss (Approvazzjoni D) | Fjuwil G25 |

Tip(i) ta’ fjuwil

Fjuwils ta’ referenza

Kalkolazzjoni ta’ “r”

LPG u petrol (Approvazzjoni B)

Fjuwil A

Formula

jew LPG biss (Approvazzjoni D)

Fjuwil B

NG u petrol (Approvazzjoni B)

Fjuwil G20

Formula

jew NG biss (Approvazzjoni D)

Fjuwil G25

3.2.   Approvazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ membru tal-familja

Għal membru tal-familja għandu jsir test tat-Tip I bi fjuwil tar-referenza wieħed. Dan il-fjuwil ta’ referenza jista’ jkun fjuwil ta’ referenza. Il-vettura titqies li tikkonforma jekk jintlaħqu r-rekwiżiti li ġejjin:

3.2.1.   Il-vettura tikkonforma mad-definizzjoni ta’ membru tal-familja kif imfissra taħt il-paragrafu 2.2. t’hawn fuq.

3.2.2.   Jekk il-fjuwil tat-test hu fjuwil ta’ referenza A għal-LPG jew G20 għall-NG, ir-riżultat ta’ l-emissjonijiet għandu jkun multiplikat bil-fattur relevanti “r” jekk r > 1; jekk r < 1, m’hemm bżonn l-ebda korrezzjoni.

Jekk il-fjuwil tat-test huwa fjuwil ta’ referenza B għal-LPG jew G25 għall-NG, ir-riżultat ta’ l-emissjonijiet għandu jkun diviż bil-fattur relevanti “r” jekk r < 1; jekk r > 1, m’hemm bżonn l-ebda korrezzjoni.

3.2.3.   Il-vettura għandha tikkonforma mal-limiti ta’ emissjonijiet li jgħoddu għall-kategorija relevanti kemm għall-emissjonijiet imkejla kif ukoll għal dawk ikkalkulati.

3.2.4.   Jekk isiru testijiet repetuti fuq l-istess magna r-riżultati fuq il-fjuwil ta' referenza G20, jew A, u dawk fuq il-fjuwil ta' referenza G25, jew B, għandha l-ewwel tittieħed medja tagħhom; il-fattur “r” għandu mbagħad ikun ikkalkulat minn dawn ir-riżultati li tagħhom ittieħdet il-medja.

4.   KUNDIZZJONIJIET ĠENERALI

It-testijiet għall-konformità tal-produzzjoni jistgħu jsiru bi fjuwil kummerċjali li l-proporzjon C3/C4 tiegħu jinsab bejn dawk tal-fjuwils ta’ referenza fil-każ ta’ l-LPG, jew li l-indiċi Wobbe tiegħu jinsab bejn dawk tal-fjuwils ta’ referenza estremi fil-każ ta’ l-NG. F'dak il-każ trid issir analiżi tal-fjuwil.

ANNESS 13

PROĊEDURA TAT-TEST TA’ L-EMISSJONIJIET GĦAL VETTURA MGĦAMMRA B’ SISTEMA LI TIRRIĠENERA PERJODIKAMENT

1.   INTRODUZZJONI

Dan l-anness ifisser id-dispożizzjonijiet speċifiċi fir-rigward ta' l-approvazzjoni tat-tip ta' vettura mgħammra b'sistema li tirriġenera perjodikament kif imfisser fil-paragrafu 2.20. ta' dan ir-Regolament.

2.   AMBITU U ESTENSJONI TA’ L-APPROVAZZJONI TAT-TIP

2.1.   Gruppi ta’ familji ta’ vetturi mgħammra b’sistema li tirriġenera perjodikament

Il-proċedura tapplika għall-vetturi mgħammra b’sistema li tirriġenera perjodikament kif imfisser fil-paragrafu 2.0. ta’ dan ir-Regolament. Għall-fini ta’ dan l-anness gruppi ta’ familji ta’ vetturi jistgħu jiġu mwaqqfa. B’dak il-mod, dawk it-tipi ta’ vetturi b’sistemi li jirriġeneraw, li l-parametri tagħhom deskritti hawn taħt huma identiċi, jew fi ħdan it-tolleranzi dikjarati, għandhom jitqiesu li jappartjenu għall-istess familja fir-rigward tal-kejlijiet speċifiċi għas-sistemi mfissra li jirriġeneraw perjodikament.

2.1.1.   Parametri identiċi huma:

Il-magna:

| | Proċess ta’ kombustjoni. |
| --- | --- |

Proċess ta’ kombustjoni.

Sistema li tirriġenera perjodikament (jiġifieri katalizzatur, maqbad tal-partikuli separati):

| (a) | Kostruzzjoni (jiġifieri tip ta’ għeluq, tip ta’ metall prezzjuż, tip ta’ sottostrata, id-densità taċ-ċellola), |
| --- | --- |

(a)

Kostruzzjoni (jiġifieri tip ta’ għeluq, tip ta’ metall prezzjuż, tip ta’ sottostrata, id-densità taċ-ċellola),

| (b) | Tip ta’ u prinċipju li jaħdem, |
| --- | --- |

(b)

Tip ta’ u prinċipju li jaħdem,

| (c) | L-ammont tad-doża u s-sistema addittiva, |
| --- | --- |

(c)

L-ammont tad-doża u s-sistema addittiva,

| (d) | Volum ± 10 fil-mija, |
| --- | --- |

(d)

Volum ± 10 fil-mija,

| (e) | Il-post (temperatura ± 50 °C f’120 km/h jew 5 fil-mija differenza fit-temperatura/fil-pressjoni). |
| --- | --- |

(e)

Il-post (temperatura ± 50 °C f’120 km/h jew 5 fil-mija differenza fit-temperatura/fil-pressjoni).

2.2.   Tipi ta’ vetturi b’piżijiet ta’ referenza differenti

Il-fatturi Ki żviluppati permezz tal-proċeduri f’dan l-anness għall-approvazzjoni tat-tip ta’ tip ta’ vettura b’sistema li tirriġenera perjodikament kif imfisser fil-paragrafu 2.20. ta' dan ir-Regolament, jistgħu jkunu estiżi għal vetturi oħra fil-grupp tal-familja b'piż ta' referenza fi ħdan iż-żewġ klassijiet ta' inerzja ekwivalenti ogħla jew xi inerzja ekwivalenti aktar baxxa.

3.   PROĊEDURA TAT-TEST

Il-vettura tista’ tkun mgħammra bi swiċċ li kapaċi jżomm jew jagħti lok li l-proċess ta’ riġenerazzjoni jsir dejjem jekk din l-operazzjoni m’għandha l-ebda effett fuq il-kalibrar oriġinali tal-magna. Dan l-iswiċċ jitħalla biss bl-iskop li jipprevjeni r-riġenerazzjoni waqt it-tagħbija tas-sistema tar-riġenerazzjoni u waqt iċ-ċikli tal-prekundizzjonar. Iżda, m'għandux jintuża’ waqt il-kejl ta’ l-emissjonijiet waqt il-fażi tar-riġenerazzjoni; terġa’ t-test ta’ l-emissjonijiet għandu jsir bl-unità tal-kontroll tat-Tagħmir Oriġinali tal-Fabbrikant (OEM) mhux mibdula.

3.1.   Kejl ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost bejn żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet riġenerattivi

L-emissjonijiet medji bejn il-fażijiet tar-riġenerazzjoni u waqt it-tagħbija tal-mekkaniżmu riġenerattiv għandhom jiġu determinati mill-medja aritmetika ta’ diversi ċikli tat-tħaddim tat-Tip I (jekk aktar minn 2) li jkunu qishom ‘il bogħod indaqs minn xulxin jew ċikli tal-magna ekwivalenti fuq il-bank tat-test. Inkella l-fabbrikant jista’ jagħti dejta li turi li l-emissjonijiet jibqgħu kostanti (± 15 fil-mija) bejn il-fażijiet riġenerattivi. F’dan il-każ, l-emissjonijiet imkejla waqt it-test regolari tat-Tip I jistgħu jintużaw. F’kull każ ieħor il-kejl ta’ l-emissjonijiet għal talanqas żewġ ċikli tat-tħaddim tat-Tip I jew ċikli tal-magna ekwivalenti fuq il-bank tat-test għandhom jitlestew: wieħed immedjatament wara r-riġenerazzjoni (qabel tagħbija ġdida) u wieħed qrib kemm jista’ jkun qabel il-fażi tar-riġenerazzjoni. Il-kejlijiet u l-kalkolazzjonijiet kollha ta’ l-emissjonijiet għandhom isiru skond l-Anness 4, il-paragrafi 5., 6., 7. u 8.

3.1.2.   Il-proċess tat-tagħbija u d-determinazzjoni ta’ Ki għandhom isiru waqt iċ-ċiklu tat-tħaddim tat-Tip I, fuq dajnamometru tax-xażi jew fuq bank tat-test tal-magna permezz ta’ ċiklu tat-test ekwivalenti. Dawn iċ-ċikli jistgħu jsiru kontinwament (jiġifieri mingħajr ma jkun hemm bżonn li l-magna tintefa bejn iċ-ċikli). Wara kwalunkwe numru ta’ ċikli lesti, il-vettura tista’ titneħħa minn fuq id-dajnamometru tax-xażi, u t-test jitkompla aktar tard.

3.1.3.   In-numru ta’ ċikli (D) bejn żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet tar-riġenerazzjoni, in-numru ta' ċikli li fuqhom isiru l-kejlijiet ta' l-emissjonijiet (n), u kull kejl ta' l-emissjonijiet (M’sij) għandu jitniżżel fl-Anness 1, oġġetti f'lista 4.2.11.2.1.10.1. sa 4.2.11.2.1.10.4. jew 4.2.11.2.5.4.1. sa 4.2.11.2.5.4.4. kif japplika.

3.2.   Kejl ta’ l-emissjonijiet waqt ir-riġenerazzjoni

3.2.1.   Il-preparazzjoni tal-vettura, jekk ikun meħtieġ, għat-test ta’ l-emissjonijiet waqt fażi ta' riġenerazzjoni, tista’ tintemm permezz taċ-ċikli tal-preparazzjoni fil-paragrafu 5.3. ta’ l-Anness 4 jew ċikli tal-magna ekwivalenti fuq bank tat-test, skond il-proċedura tat-tagħbija magħżula fil-paragrafu 3.1.2. t’hawn fuq.

3.2.2.   Il-kundizzjonijiet tat-test u tal-vettura għat-test tat-Tip I deskritt fl-Anness 4 japplikaw qabel ma jsir l-ewwel test validu ta' l-emissjonijiet.

3.2.3.   Ir-riġenerazzjoni ma tistax tiġri waqt il-preparazzjoni tal-vettura. Dan għandu jkun assigurat permezz ta’ wieħed mill-metodi li ġejjin:

3.2.3.1.   Sistema riġenerattiva “finta” jew sistema parzjali tista' titwaħħal għaċ-ċikli tal-prekundizzjonar.

3.2.3.2.   Kull metodu ieħor li kien hemm kunsens dwaru bejn il-fabbrikant u l-awtorità li tapprova t-tip.

3.2.4.   Għandu jsir test ta' l-emissjonijiet meta jkun hemm startjar tal-magna li tkun għadha kiesħa inkluż proċess tar-riġenerazzjoni skond iċ-ċiklu tat-tħaddim tat-Tip I, jew ċiklu ekwivalenti tal-magna fuq bank tat-test. Jekk it-testijiet ta’ l-emissjonijiet bejn iż-żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet tar-riġenerazzjoni jsiru f’test tal-magna fuq bank, it-test ta’ l-emissjonijiet flimkien mal-fażi tar-riġenerazzjoni għandhom isiru f’test tal-magna fuq bank.

3.2.5.   Jekk il-proċess tar-riġenerazzjoni jeħtieġ aktar minn ċiklu wieħed tat-tħaddim, għandhom isiru ċiklu(/i) tat-test sussegwenti minnufih, mingħajr ma tintefa l-magna, sakemm tinkiseb riġenerazzjoni kompleta (kull ċiklu għandu jitlesta). Il-ħin meħtieġ biex jitwaqqaf test ġdid għandu jkun qasir kemm jista’ jkun (bidla tal-filter tal-materja partikolari). Il-magna trid tintefa waqt dan il-perjodu.

3.2.6.   Il-valuri ta’ l-emissjonijiet waqt ir-riġenerazzjoni (Mri) għandhom jiġu kkalkulati skond l-Anness 4, il-paragrafu 8. Għandu jittieħed in-numru ta’ ċikli tat-tħaddim (d) imkejjel għal riġenerazzjoni kompleta.

3.3.   Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost imħallta

Formula n ≥ 2; Formula

Formula

fejn għal kull sustanza li tniġġes (i) meqjus:

| — | = | M′sij | = | il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f’g/km fuq ċiklu tat-tħaddim tat-Tip I (jew ċiklu ekwivalenti tal-magna fuq bank tat-test) mingħajr riġenerazzjoni |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | M′rij | = | il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f’g/km fuq ċiklu wieħed tat-tħaddim tat-Tip I (jew ċiklu ekwivalenti tat-test tal-magna fuq bank) waqt ir-riġenerazzjoni. (fejn n > 1, l-ewwel test tat-Tip I isir kiesaħ, u ċ-ċikli sussegwenti jsiru sħan) |
| — | = | Msi | = | il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f/g/km mingħajr riġenerazzjoni |
| — | = | Mri | = | il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f’g/km waqt ir- riġenerazzjoni |
| — | = | Mpi | = | il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f’g/km |
| — | = | n | = | in-numru ta’ punti tat-test li fihom isiru l-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet (ċikli tat-tħaddim tat-Tip I jew ċikli ekwivalenti tat-test tal-magna fuq bank) bejn żewġ ċikli fejn jiġru l-fażijiet riġenerattivi, ≥ 2 |
| — | = | d | = | in-numru ta’ ċikli tat-tħaddim meħtieġa għar-riġenerazzjoni |
| — | = | D | = | in-numru ta’ ċikli tat-tħaddim bejn żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet riġenerattivi |

—

=

M′sij

=

il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f’g/km fuq ċiklu tat-tħaddim tat-Tip I (jew ċiklu ekwivalenti tal-magna fuq bank tat-test) mingħajr riġenerazzjoni

—

=

M′rij

=

il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f’g/km fuq ċiklu wieħed tat-tħaddim tat-Tip I (jew ċiklu ekwivalenti tat-test tal-magna fuq bank) waqt ir-riġenerazzjoni. (fejn n > 1, l-ewwel test tat-Tip I isir kiesaħ, u ċ-ċikli sussegwenti jsiru sħan)

—

=

Msi

=

il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f/g/km mingħajr riġenerazzjoni

—

=

Mri

=

il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f’g/km waqt ir- riġenerazzjoni

—

=

Mpi

=

il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes (i) f’g/km

—

=

n

=

in-numru ta’ punti tat-test li fihom isiru l-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet (ċikli tat-tħaddim tat-Tip I jew ċikli ekwivalenti tat-test tal-magna fuq bank) bejn żewġ ċikli fejn jiġru l-fażijiet riġenerattivi, ≥ 2

—

=

d

=

in-numru ta’ ċikli tat-tħaddim meħtieġa għar-riġenerazzjoni

—

=

D

=

in-numru ta’ ċikli tat-tħaddim bejn żewġ ċikli fejn isiru l-fażijiet riġenerattivi

Għal illustrazzjoni eżemplari tal-parametri tal-kejl ara l-Figura 8/1.

Figura 8/1

Il-parametri mkejla waqt it-test ta’ l-emissjonijiet waqt u bejn iċ-ċikli fejn issir ir-riġenerazzjoni (eżempju skematiku, l-emissjonijiet waqt “D” jistgħu jiżdiedu jew jonqsu)

3.4.   Kalkolazzjoni tal-fattur tar-riġenerazzjoni K għal kull sustanza li tniġġes (i) meqjus

Ki = Mpi / Msi

Ir-riżultati Msi, Mpi u Ki għandhom ikunu rrekordjati fir-rapport tat-test imwassal mis-servizz tekniku.

Ki jista’ jkun determinat billi titlesta sekwenza waħda.

ANNESS 14

PROĊEDURA TAT-TEST TA’ L-EMISSJONIJIET GĦALL-VETTURI ELETTRIĊI IBRIDI (HEV)

1.   INTRODUZZJONI

1.1.   Dan l-anness ifisser id-dispożizzjonijiet speċifiċi li jolqtu l-approvazzjoni tat-tip ta’ vettura elettrika ibrida (HEV) kif imfissra fil-paragrafu 2.21.2. ta’ dan ir-Regolament.

1.2.   Ġeneralment, għat-testijiet tat-Tip I, II, III, IV, V, VI u OBD, vetturi elettriċi ibridi għandhom jiġu ttestjati skond l-Anness 4, 5, 6, 7, 9, 8 u 11 rispettivament, sakemm ma jkunux modifikati b’dan l-anness.

1.3.   Għat-test tat-Tip I biss, il-vetturi OVC (kif kategorizzati fil-paragrafu 2.) għandhom jiġu ttestjati skond kundizzjoni A u skond kundizzjoni B. Ir-riżultati tat-test kemm taħt il-kundizzjoni A kif ukoll taħt il-kundizzjoni B u l-valuri mkejla għandhom ikunu rrappurtati fil-formola tal-komunikazzjoni.

1.4.   Ir-riżultati tat-test ta' l-emissjonijiet għandhom jikkonformaw mal-limiti taħt il-kundizzjonijiet kollha tat-test speċifikati ta' dan ir-Regolament.

2.   KATEGORIJI TA’ VETTURI ELETTRIĊI IBRIDI

| Iċċarġjar tal-vettura | Iċċarġjar Barra l-Vettura (50)


  (OVC) | Iċċarġjar Mhux Minn Barra l-Vettura (51)


  (NOVC) |
| --- | --- | --- |
| Swiċċ fil-pożizzjoni tat-tħaddim | Mingħajru | Bih | Mingħajru | Bih |

Iċċarġjar tal-vettura

Iċċarġjar Barra l-Vettura (50)

(OVC)

Iċċarġjar Mhux Minn Barra l-Vettura (51)

(NOVC)

Swiċċ fil-pożizzjoni tat-tħaddim

Mingħajru

Bih

Mingħajru

Bih

3.   METODI TAT-TEST TAT-TIP I

3.1.   JISTA’ JIĠI ĊĊARĠJAT MINN BARRA (OVC HEV) MINGĦAJR SWIĊĊ B’FUNZJONI TAT-TĦADDIM

3.1.1.   Għandhom isiru żewġ testijiet fil-kundizzjonijiet li ġejjin:

| Kundizzjoni A: | it-test għandu jsir permezz ta’ mekkaniżmu ta’ l-enerġija elettrika/li jaħżen is-saħħa ċċarġjat kollu. |
| --- | --- |

Kundizzjoni A:

it-test għandu jsir permezz ta’ mekkaniżmu ta’ l-enerġija elettrika/li jaħżen is-saħħa ċċarġjat kollu.

| Kundizzjoni B: | it-test għandu jsir permezz ta’ mekkaniżmu ta’ l-enerġija elettrika/li jaħżen is-saħħa li jkun l-inqas iċċarġjat (il-ħruġ massimu tal-kapaċità ta' l-enerġija elettrika). |
| --- | --- |

Kundizzjoni B:

it-test għandu jsir permezz ta’ mekkaniżmu ta’ l-enerġija elettrika/li jaħżen is-saħħa li jkun l-inqas iċċarġjat (il-ħruġ massimu tal-kapaċità ta' l-enerġija elettrika).

Il-profil ta’ l-istat taċ-ċarġ (SOC) tal-mekkaniżmu ta’ l-enerġija elettrika/li jaħżen is-saħħa waqt stadji differenti tat-test tat-Tip I jinsab fl-Appendiċi 1.

3.1.2.   Kundizzjoni A

3.1.2.1.   Il-proċedura għandha tibda bil-ħruġ taċ-ċarġ tal-mekkaniżmu ta’ l-enerġija elettrika/li jaħżen is-saħħa tal-vettura waqt is-sewqan (fuq korsa tat-test fuq dajnamometru tax-xażi, eċċ.):

| — | b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm il-magna li tikkonsma l-fjuwil ta’ l-HEV tistartja, |
| --- | --- |

—

b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm il-magna li tikkonsma l-fjuwil ta’ l-HEV tistartja,

| — | jew, jekk vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista’ timxi b’veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant), |
| --- | --- |

—

jew, jekk vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista’ timxi b’veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant),

| — | jew fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant. |
| --- | --- |

—

jew fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant.

Il-magna li tikkonsma l-fjuwil għandha tiġi mwaqqfa f'temp ta' 10 sekondi minn meta tistartja awtomatikament.

3.1.2.2.   L-ikkundizzjonar tal-vettura

3.1.2.2.1.   Għal vetturi mgħammra b'magni li jaħdmu bil-kompressjoni għandu jintuża' ċ-ċiklu tal-Parti Tnejn deskritt fl-Appendiċi 1 ta' l-Anness 4. Għandhom isiru tliet ċikli konsekuttivi skond il-paragrafu 3.1.2.5.3. t’hawn taħt.

3.1.2.2.2.   Vetturi mgħammra b’magni positive ignition għandhom ikunu prekondizzjonati b’ċiklu wieħed tas-sewqan ta’ l-Ewwel Parti u tnejn tat-Tieni Parti skond il-paragrafu 3.1.2.5.3. t'hawn taħt.

3.1.2.3.   Wara dan il-prekondizzjonar, u qabel l-ittestjar, il-vettura għandha tinżamm f’kamra fejn it-temperatura tibqa’ relattivament kostanti bejn 293 u 303 K (20 °C u 30 °C). Dan l-ikkondizzjonar għandu jsir għal talanqas sitt sigħat u jibqa’ sejjer sakemm it-temperatura taż-żejt tal-magna u tal-likwidu li jkessaħ, jekk ikun hemm, ikunu sa ± 2 K tat-temperatura tal-kamra, u l-mekkaniżmu ta’ l-enerġija elettrika/li jaħżen is-saħħa jkun iċċarġjat kollu permezz taċ-ċarġjar preskritt fil-paragrafu 3.1.2.4. t’hawn taħt.

3.1.2.4.   Waqt it-tgħaddis, il-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa għandu jkun iċċarġjat:

| (a) | permezz taċ-ċarġer abbord jekk ikun hemm imwaħħal,
  jew |
| --- | --- |

(a)

permezz taċ-ċarġer abbord jekk ikun hemm imwaħħal,

jew

| (b) | permezz ta’ ċarġer estern irrikkmandat mill-fabbrikant, permezz tal-proċedura ta’ ċċarġjar matul il-lejl. |
| --- | --- |

(b)

permezz ta’ ċarġer estern irrikkmandat mill-fabbrikant, permezz tal-proċedura ta’ ċċarġjar matul il-lejl.

Din il-proċedura teskludi t-tipi kollha ta’ ċċarġjar speċjali li jistgħu jinbdew b’mod awtomatiku jew manwali bħal, ngħidu aħna, iċ-ċarġis ta’ ugwaljanza jew iċ-ċarġis ta’ manutenzjoni.

Il-fabbrikant għandu jistqarr li waqt it-test, ma kienx hemmx proċedura ta’ ċarġ speċjali.

3.1.2.5.   Proċedura tat-test

3.1.2.5.1.   Il-vettura għandha tiġi startjata bil-mezzi provduti lix-xufier għall-użu normali. L-ewwel ċiklu jibda hekk kif tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-vettura.

3.1.2.5.2.   It-teħid tal-kampjuni għandu jibda (BS) qabel jew kif tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-vettura u jintemm kif jitlesta l-perjodu finali ta’ tħaddim mhux fuq ger fiċ-ċiklu extra urban (it-Tieni Parti, it-tmiem tat-teħid ta' kampjuni (ES)).

3.1.2.5.3.   Il-vettura għandha tinstaq skond l-Anness 4, jew fil-każ ta’ strateġija speċjali ta’ qlib ta’ gerijiet skond l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant, kif imniżżla fil-ħendbuk tas-sewwieqa tal-vetturi tal-produzzjoni u indikati permezz ta' strument tekniku tal-qlib tal-gerijiet (għall-informazzjoni tas-sewwieqa). Għal dawn il-vetturi l-punti fejn jinqalbu l-gerijiet preskritti fl-Anness 4, l-Appendiċi 1 mhumiex applikati. Għall-mudell tal-kurva tat-tħaddim għandha tapplika d-deskrizzjoni skond il-paragrafu 2.3.3. fl-Anness 4.

3.1.2.5.4.   Il-gassijiet ta’ l-egżost għandhom jiġu analizzati skond l-Anness 4.

3.1.2.6.   Ir-riżultati tat-testijiet għandhom jiġu mqabbla mal-limiti preskritti fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament u l-emissjonijiet medji ta’ kull sustanza li tniġġes għal Kundizzjoni A għandhom jiġu kkalkulati (M1i).

3.1.3.   Kundizzjoni B

3.1.3.1.   Kundizzjonar tal-vettura

3.1.3.1.1.   Għal vetturi li għandhom magni jaħdmu bil-kompressjoni għandu jintuża' ċ-ċiklu tat-Tieni Parti deskritt fl-Appendiċi 1 ta’ l-Anness 4. Għandhom isiru tliet ċikli konsekuttivi skond il-paragrafu 3.1.3.4.3. t’hawn taħt.

3.1.3.1.2.   Vetturi mgħammra b’magni positive ignition għandhom ikunu prekundizzjonati b’ċiklu wieħed tas-sewqan ta’ l-Ewwel Parti u żewġ ċikli tas-sewqan tat-Tieni Parti skond il-paragrafu 3.1.3.4.3. t’hawn taħt.

3.1.3.2.   Il-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa tal-vettura għandu jinħariġlu ċ-ċarġ waqt is-sewqan (fuq il-korsa tat-test, fuq dajnamometru tax-xażi, eċċ.):

| — | b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm il-magna li tikkonsma l-fjuwil ta’ l-HEV tistartja, |
| --- | --- |

—

b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm il-magna li tikkonsma l-fjuwil ta’ l-HEV tistartja,

| — | jew jekk il-vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista’ timxi b’veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax biss għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant), |
| --- | --- |

—

jew jekk il-vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista’ timxi b’veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax biss għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant),

| — | jew fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant. |
| --- | --- |

—

jew fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant.

Il-magna li tikkonsma l-fjuwil għandha tiġi mwaqqfa f’temp ta’ 10 sekondi minn meta tistartja awtomatikament.

3.1.3.3.   Wara dan il-prekundizzjonar u qabel l-ittestjar, il-vettura għandha tinżamm f'kamra li fiha t-temperatura tibqa' relattivament kostanti bejn 293 u 303 K (20 °C u 30 °C). Dan l-ikkundizzjonar għandu jsir għal talanqas sitt sigħat u jibqa’ sejjer sakemm it-temperatura taż-żejt tal-magna u tal-likwidu li jkessaħ, jekk ikun hemm, ikunu sa ± 2 K tat-temperatura tal-kamra.

3.1.3.4.   Proċedura tat-test

3.1.3.4.1.   Il-vettura għandha tiġi startjata bil-mezzi provduti lix-xufier għall-użu normali. L-ewwel ċiklu jibda hekk kif tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-vettura.

3.1.3.4.2.   It-teħid tal-kampjuni għandu jibda (BS) qabel jew kif tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-vettura u jintemm kif jitlesta l-perjodu finali ta’ tħaddim mhux fuq ger fiċ-ċiklu extra urban (it-Tieni Parti, it-tmiem tat-teħid ta' kampjuni (ES)).

3.1.3.4.3.   Il-vettura għandha tinstaq skond l-Anness 4, jew fil-każ ta’ strateġija speċjali ta’ qlib ta’ gerijiet skond l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant, kif imniżżla fil-ħendbuk tas-sewwieqa tal-vetturi tal-produzzjoni u indikati permezz ta' strument tekniku tal-qlib tal-gerijiet (għall-informazzjoni tas-sewwieqa). Għal dawn il-vetturi l-punti fejn jinqalbu l-gerijiet preskritti fl-Anness 4, l-Appendiċi 1 mhumiex applikati. Għall-mudell tal-kurva tat-tħaddim għandha tapplika d-deskrizzjoni skond il-paragrafu 2.3.3. fl-Anness 4.

3.1.3.4.4.   Il-gassijiet ta’ l-egżost għandhom jiġu analizzati skond l-Anness 4.

3.1.3.5.   Ir-riżultati tat-testijiet għandhom jiġu mqabbla mal-limiti preskritti fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament u l-emissjonijiet medji ta’ kull sustanza li tniġġes għal Kundizzjoni B għandhom jiġu kkalkulati (M2i).

3.1.4.   Riżultati tat-testijiet

3.1.4.1.   Għall-komunikazzjoni, il-valuri mkejla għandhom jiġu kkalkulati kif jidher hawn taħt:

Mi = (De · M1i + Dav · M2i) / (De + Dav)

Fejn:

| — | = | Mi | = | il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru. |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | M1i | = | il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru permezz ta’ mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa ċċarġjat kollu kkalkulat fil-paragrafu 3.1.2.6. |
| — | = | M2i | = | il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru bil-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa fi stat ta’ ċarġ minimu (ħruġ massimu tal-kapaċità ta’ l-enerġija elettrika) ikkalkulat fil-paragrafu 3.1.3.5. |
| — | = | De | = | il-medda elettrika tal-vettura, skond il-proċedura deskritta fir-Regolament Nru. 101, l-Anness 7, fejn il-fabbrikant irid jagħti l-mezzi biex isir il-kejl bil-vettura miexja f’manjiera purament elettrika. |
| — | = | Dav | = | 25 km (distanza medja bejn żewġ ċarġjaturi mill-ġdid tal-batterija). |

—

=

Mi

=

il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru.

—

=

M1i

=

il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru permezz ta’ mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa ċċarġjat kollu kkalkulat fil-paragrafu 3.1.2.6.

—

=

M2i

=

il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru bil-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa fi stat ta’ ċarġ minimu (ħruġ massimu tal-kapaċità ta’ l-enerġija elettrika) ikkalkulat fil-paragrafu 3.1.3.5.

—

=

De

=

il-medda elettrika tal-vettura, skond il-proċedura deskritta fir-Regolament Nru. 101, l-Anness 7, fejn il-fabbrikant irid jagħti l-mezzi biex isir il-kejl bil-vettura miexja f’manjiera purament elettrika.

—

=

Dav

=

25 km (distanza medja bejn żewġ ċarġjaturi mill-ġdid tal-batterija).

3.2.   IĊĊARĠJAR B’MOD ESTERN (OVC HEV) BI SWIĊĊ F’POŻIZZJONI TAT-TĦADDIM

3.2.1.   Għandhom isiru żewġ testijiet fil-kundizzjonijiet li ġejjin:

| Kundizzjoni A: | it-test għandu jsir permezz ta’ mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa ċċarġjat kollu. |
| --- | --- |

Kundizzjoni A:

it-test għandu jsir permezz ta’ mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa ċċarġjat kollu.

| Kundizzjoni B: | it-test għandu jsir bil-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa fi stat minimu ta’ ċarġ (ħruġ massimu tal-kapaċità taċ-ċarġ) |
| --- | --- |

Kundizzjoni B:

it-test għandu jsir bil-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa fi stat minimu ta’ ċarġ (ħruġ massimu tal-kapaċità taċ-ċarġ)

3.2.1.3.   Is-swiċċ fil-manjiera tat-tħaddim għandu jkun pożizzjonat skond it-tabella t'hawn taħt:

| Modi-ibridi | Elettriku biss
  Ibridu
  L-iswiċċ fil-pożizzjoni | Konsum tal-fjuwil biss
  Ibridu
  L-iswiċċ fil-pożizzjoni | Elettriku biss
  Konsum tal-fjuwil biss
  Ibridu
  L-iswiċċ fil-pożizzjoni | Mod ibridu n (52)

  ...
  Mod ibridu m (52)

  L-iswiċċ fil-pożizzjoni |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| L-istat taċ-ċarġtal-batterija |
| Kundizzjoni A
  Iċċarġjat kollu | Ibridu | Ibridu | Ibridu | L-aktar mod elettriku ibridu (53) |
| Kundizzjoni B
  Stat min. ta’ ċarġ | Ibridu | Jikkonsma l-fjuwil | Jikkonsma l-fjuwil | L-aktar mod li jikkonsma fjuwil (54) |

Modi-ibridi

Elettriku biss

Ibridu

L-iswiċċ fil-pożizzjoni

Konsum tal-fjuwil biss

Ibridu

L-iswiċċ fil-pożizzjoni

Elettriku biss

Konsum tal-fjuwil biss

Ibridu

L-iswiċċ fil-pożizzjoni

Mod ibridu n (52)

...

Mod ibridu m (52)

L-iswiċċ fil-pożizzjoni

L-istat taċ-ċarġtal-batterija

Kundizzjoni A

Iċċarġjat kollu

Ibridu

Ibridu

Ibridu

L-aktar mod elettriku ibridu (53)

Kundizzjoni B

Stat min. ta’ ċarġ

Ibridu

Jikkonsma l-fjuwil

Jikkonsma l-fjuwil

L-aktar mod li jikkonsma fjuwil (54)

3.2.2.   Kundizzjoni A

3.2.2.1.   Jekk il-medda elettrika biss tal-vettura hi ogħla minn ċiklu wieħed sħiħ, fuq talba tal-fabbrikant, it-test tat-Tip I jista' jsir fil-mod purament elettriku. F’dan il-każ, jista’ jitħalla barra l-prekundizzjonar tal-magna preskritt fil-paragrafu 3.2.2.3.1. jew 3.2.2.3.2.

3.2.2.2.   Il-proċedura għandha tibda billi jitbattal miċ-ċarġ il-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa tal-vettura waqt is-sewqan bis-swiċċ fil-pożizzjoni purament elettrika (fuq il-korsa tat-test, fuq id-dajnamometru tax-xażi, eċċ.) b'veloċità stabbli ta' 70 fil-mija ± 5 fil-mija tal-veloċità tat-tletin minuta massimi tal-vettura (determinati skond ir-Regolament Nru. 101).

It-twaqqif tal-ħruġ taċ-ċarġ jiġri:

| — | meta l-vettura mhix kapaċi timxi f’65 fil-mija tal-veloċità massima ta’ tletin minuta;
  jew |
| --- | --- |

—

meta l-vettura mhix kapaċi timxi f’65 fil-mija tal-veloċità massima ta’ tletin minuta;

jew

| — | meta tingħata indikazzjoni lix-xufier biex jieqaf permezz ta’ l-istrumenti abbord,
  jew |
| --- | --- |

—

meta tingħata indikazzjoni lix-xufier biex jieqaf permezz ta’ l-istrumenti abbord,

jew

| — | wara li tiġi koperta d-distanza ta’ 100 km. |
| --- | --- |

—

wara li tiġi koperta d-distanza ta’ 100 km.

Jekk il-vettura mhix mgħammra b’mod elettriku biss, it-tbattil miċ-ċarġ tal-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa għandu jsir billi l-vettura tinstaq (fuq il-korsa tat-test, fuq id-dajnamometru tax-xażi, eċċ.):

| — | b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm tistartja l-magna tal-HEV li tikkonsma l-fjuwil,
  jew |
| --- | --- |

—

b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm tistartja l-magna tal-HEV li tikkonsma l-fjuwil,

jew

| — | jekk il-vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista’ timxi b’veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant),
  jew |
| --- | --- |

—

jekk il-vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista’ timxi b’veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant),

jew

| — | fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant. |
| --- | --- |

—

fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant.

Il-magna li tikkonsma l-fjuwil għandha titwaqqaf f’temp ta’ 10 sekondi minn meta tistartja awtomatikament.

3.2.2.3.   Kundizzjonar tal-vettura

3.2.2.3.1.   Għall-vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni għandu jintuża' ċ-ċiklu tat-Tieni Parti deskritt fl-Appendiċi 1 ta’ l-Anness 4. Għandhom isiru tliet ċikli konsekuttivi skond il-paragrafu 3.2.2.6.3. t’hawn taħt.

3.2.2.3.2.   Vetturi mgħammra b’magni positive ignition għandhom jiġu prekundizzjonati b’ċiklu tas-sewqan wieħed ta' l-Ewwel Parti u b'żewġ ċikli tas-sewqan tat-Tieni Parti skond il-paragrafu 3.2.2.6.3. t'hawn taħt.

3.2.2.4.   Wara dan il-prekundizzjonar, u qabel l-ittestjar, il-vettura għandha tinżamm f’kamra li fiha t-temperatura tibqa’ relattivament kostanti bejn 293 u 303 K (20 °C u 30 °C). Dan il-kundizzjonar għandu jsir talanqas għal sitt sigħat u jibqa’ sejjer sakemm it-temperatura taż-żejt tal-magna u tal-likwidu li jkessaħ, jekk ikun hemm, ikunu sa ± 2 K tat-temperatura tal-kamra, u l-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa jkun iċċarġjat kollu permezz taċ-ċarġjar preskritt fil-paragrafu 3.2.2.5.

3.2.2.5.   Waqt it-tgħaddis, il-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa għandu jkun iċċarġjat:

| (a) | permezz taċ-ċarġer abbord jekk ikun hemm imwaħħal,
  jew |
| --- | --- |

(a)

permezz taċ-ċarġer abbord jekk ikun hemm imwaħħal,

jew

| (b) | permezz ta’ ċarġer estern irrikkmandat mill-fabbrikant, bl-użu tal-proċedura taċ-ċarġjar matul il-lejl. |
| --- | --- |

(b)

permezz ta’ ċarġer estern irrikkmandat mill-fabbrikant, bl-użu tal-proċedura taċ-ċarġjar matul il-lejl.

Din il-proċedura teskludi t-tipi kollha ta’ ċarġis speċjali li jistgħu jinbdew awtomatikament jew manwalment bħal, ngħidu aħna, iċ-ċarġis ta' l-ugwaljanza jew iċ-ċarġis tal-manutenzjoni.

Il-fabbrikant għandu jistqarr li waqt it-test, ma ġratx proċedura taċ-ċarġ speċjali.

3.2.2.6.   Proċedura tat-test

3.2.2.6.1.   Il-vettura għandha tiġi startjata bil-mezzi provduti lix-xufier għall-użu normali. L-ewwel ċiklu jibda hekk kif tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-vettura.

3.2.2.6.2.   It-teħid tal-kampjuni għandu jibda (BS) qabel jew kif tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-vettura u jintemm kif jitlesta l-perjodu finali ta’ tħaddim mhux fuq ger fiċ-ċiklu extra urban (it-Tieni Parti, it-tmiem tat-teħid ta' kampjuni (ES)).

3.2.2.6.3.   Il-vettura għandha tinstaq skond l-Anness 4, jew fil-każ ta’ strateġija speċjali ta’ qlib ta’ gerijiet skond l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant, kif imniżżla fil-ħendbuk tas-sewwieqa tal-vetturi tal-produzzjoni u indikati permezz ta' strument tekniku tal-qlib tal-gerijiet (għall-informazzjoni tas-sewwieqa). Għal dawn il-vetturi l-punti tat-tibdil tal-gerijiet preskritti fl-Anness 4, l-Appendiċi 1 mhumiex applikati. Għall-mudell tal-kurva tat-tħaddim għandha tapplika d-deskrizzjoni skond il-paragrafu 2.3.3. fl-Anness 4.

3.2.2.6.4.   Il-gassijiet ta’ l-egżost għandhom jiġu analizzati skond l-Anness 4.

3.2.2.7.   Ir-riżultati tat-testijiet għandhom jiġu mqabbla mal-limiti preskritti fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament u l-emissjonijiet medji ta’ kull sustanza li tniġġes għal Kundizzjoni A għandhom jiġu kkalkulati (M1i).

3.2.3.   Kundizzjoni B

3.2.3.1.   Kundizzjonar tal-vettura

3.2.3.1.1.   Għal vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni għandu jintuża' ċ-ċiklu tal-Parti Tnejn deskritt fl-Appendiċi 1 ta' l-Anness 4. Għandhom isiru tliet ċikli konsekuttivi skond il-paragrafu 3.2.3.4.3. t’hawn taħt.

3.2.3.1.2.   Vetturi mgħammra b’magni positive ignition għandhom jiġu prekundizzjonati b’ċiklu wieħed tas-sewqan ta' l-Ewwel Parti u żewġ ċikli tas-sewqan tat-Tieni Parti skond il-paragrafu 3.2.3.4.3. t'hawn taħt.

3.2.3.2.   Il-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa tal-vettura għandu jitbattal miċ-ċarġ skond il-paragrafu 3.2.2.2.

3.2.3.3.   Wara dan il-prekundizzjonar, u qabel l-ittestjar, il-vettura għandha tinżamm f’kamra li fiha t-temperatura tibqa’ relattivament kostanti bejn 293 u 303K (20 °C u 30 °C). Dan il-kundizzjonar għandu jsir għal talanqas sitt sigħat u jibqa’ sejjer sakemm it-temperatura taż-żejt tal-magna u tal-likwidu li jkessaħ, jekk ikun hemm, ikunu sa ± 2 K tat-temperatura tal-kamra.

3.2.3.4.   Proċedura tat-test

3.2.3.4.1.   Il-vettura għandha tiġi startjata bil-mezzi provduti lix-xufier għall-użu normali. L-ewwel ċiklu jibda hekk kif tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-vettura.

3.2.3.4.2.   It-teħid tal-kampjuni għandu jibda (BS) qabel jew kif tinbeda l-proċedura ta’ l-istartjar tal-vettura u jintemm kif jitlesta l-perjodu finali ta’ tħaddim mhux fuq ger fiċ-ċiklu extra urban (it-Tieni Parti, it-tmiem tat-teħid ta' kampjuni (ES)).

3.2.3.4.3.   Il-vettura għandha tinstaq skond l-Anness 4, jew fil-każ ta’ strateġija speċjali ta’ qlib ta’ gerijiet skond l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant, kif imniżżla fil-ħendbuk tas-sewwieqa tal-vetturi tal-produzzjoni u indikati permezz ta' strument tekniku tal-qlib tal-gerijiet (għall-informazzjoni tas-sewwieqa). Għal dawn il-vetturi l-punti fejn jinqalbu l-gerijiet preskritti fl-Anness 4, l-Appendiċi 1 mhumiex applikati. Għall-mudell tal-kurva tat-tħaddim għandha tapplika d-deskrizzjoni skond il-paragrafu 2.3.3. fl-Anness 4.

3.2.3.4.4.   Il-gassijiet ta’ l-egżost għandhom jiġu analizzati skond l-Anness 4.

3.2.3.5.   Ir-riżultati tat-testijiet għandhom jiġu mqabbla mal-limiti preskritti fil-paragrafu 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament u l-emissjonijiet medji ta’ kull sustanza li tniġġes għal Kundizzjoni B għandhom jiġu kkalkulati (M2i).

3.2.4.   Riżultati tat-testijiet

3.2.4.1.   Għall-komunikazzjoni, il-valuri mkejla għandhom jiġu kkalkulati kif jidher hawn taħt:

Mi = (De A M1i + Dav A M2i) / (De + Dav)

Fejn:

| — | = | Mi | = | il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes fi grammi kull kilometru |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| — | = | M1i | = | il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru b’mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa ċċarġjat kollu kkalkulat fil-paragrafu 3.2.2.7. |
| — | = | M2i | = | il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru bil-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa fi stat ta’ ċarġ minimu (ħruġ massimu tal-kapaċità ta’ l-enerġija elettrika) ikkalkulat fil-paragrafu 3.2.3.5 |
| — | = | De | = | il-medda elettrika tal-vettura, skond il-proċedura deskritta fir-Regolament Nru. 101, l-Anness 7. Jekk m’hemmx pożizzjoni elettrika biss, il-fabbrikant irid jagħti l-mezzi biex isir il-kejl bil-vettura miexja f’manjiera purament elettrika |
| — | = | Dav | = | 25 km (distanza medja bejn iċ-ċarġjar mill-ġdid ta’ żewġ batteriji). |

—

=

Mi

=

il-piż ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes fi grammi kull kilometru

—

=

M1i

=

il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru b’mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa ċċarġjat kollu kkalkulat fil-paragrafu 3.2.2.7.

—

=

M2i

=

il-piż medju ta’ l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes i fi grammi kull kilometru bil-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa fi stat ta’ ċarġ minimu (ħruġ massimu tal-kapaċità ta’ l-enerġija elettrika) ikkalkulat fil-paragrafu 3.2.3.5

—

=

De

=

il-medda elettrika tal-vettura, skond il-proċedura deskritta fir-Regolament Nru. 101, l-Anness 7. Jekk m’hemmx pożizzjoni elettrika biss, il-fabbrikant irid jagħti l-mezzi biex isir il-kejl bil-vettura miexja f’manjiera purament elettrika

—

=

Dav

=

25 km (distanza medja bejn iċ-ċarġjar mill-ġdid ta’ żewġ batteriji).

3.3.   LI MA JISTGĦUX JIĠU ĊĊARĠJATI MINN BARRA (NOTOVC HEV) MINGĦAJR SWIĊĊ FIL-MOD TAT-TĦADDIM

3.3.1.   Dawn il-vetturi għandhom jiġu ttestjati skond l-Anness 4.

3.3.2.   Għall-prekundizzjonar, talanqas żewġ ċikli tas-sewqan konsekuttivi (wieħed ta’ l-Ewwel Parti u wieħed tat-Tieni Parti) jsiru mingħajr tgħaddis.

3.3.3.   Il-vettura għandha tinstaq skond l-Anness 4, jew fil-każ ta’ strateġija speċjali ta’ qlib ta’ gerijiet skond l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant, kif imniżżla fil-ħendbuk tas-sewwieqa tal-vetturi tal-produzzjoni u indikati permezz ta' strument tekniku tal-qlib tal-gerijiet (għall-informazzjoni tas-sewwieqa). Għal dawn il-vetturi l-punti tal-qlib tal-gerijiet preskritti fl-Anness 4, l-Appendiċi 1 mhumiex applikati. Għall-mudell tal-kurva tat-tħaddim għandha tapplika d-deskrizzjoni skond il-paragrafu 2.3.3. fl-Anness 4.

3.4.   LI MA JISTGĦUX JIĠU ĊĊARĠJATI MINN BARRA (NOTOVC HEV) BI SWIĊĊ FIL-POŻIZZJONI TAT-TĦADDIM

3.4.1.   Dawn il-vetturi huma prekundizzjonati u ttestjati fil-mod ibridu skond l-Anness 4. Jekk ikun hemm diversi modi ibridi, it-test għandu jsir fil-mod li hu ssettjat awtomatikament wara li tinxtegħel iċ-ċavetta (mod normali). Abbażi ta’ l-informazzjoni mogħtija mill-fabbrikant, is-Servizz Tekniku jrid jassigura li l-valuri tal-limiti jintlaħqu fil-modi kollha ibridi.

3.4.2.   Għall-prekundizzjonar, talanqas żewġ ċikli tas-sewqan sħaħ konsekuttivi (wieħed ta’ l-Ewwel Parti u wieħed tat-Tieni Parti) għandhom isiru mingħajr tgħaddis.

3.4.3.   Il-vettura għandha tinstaq skond l-Anness 4, jew fil-każ ta’ strateġija speċjali ta’ qlib ta’ gerijiet skond l-istruzzjonijiet tal-fabbrikant, kif imniżżla fil-ħendbuk tas-sewwieqa tal-vetturi tal-produzzjoni u indikati permezz ta' strument tekniku tal-qlib tal-gerijiet (għall-informazzjoni tas-sewwieqa). Għal dawn il-vetturi l-punti tal-qlib tal-gerijiet preskritti fl-Anness 4, l-Appendiċi 1 mhumiex applikati. Għall-mudell tal-kurva tat-tħaddim għandha tapplika d-deskrizzjoni skond il-paragrafu 2.3.3. fl-Anness 4.

4.   METODI TAT-TEST TAT-TIP II

4.1.   Il-vetturi għandhom jiġu ttestjati skond l-Anness 5 bil-magna li tikkonsma l-fjuwil taħdem. Il-fabbrikant għandu jipprovdi “mod ta’ servis” li bih ikun jista’ jitwettaq dan it-test.

Jekk ikun hemm bżonn, għandha tintuża' l-proċedura speċjali li kien hemm lok għaliha fil-paragrafu 5.1.6. tar-Regolament.

5.   METODI TAT-TEST TAT-TIP III

5.1.   Il-vetturi għandhom jiġu ttestjati skond l-Anness 6 bil-magna li tikkonsma l-fjuwil taħdem. Il-fabbrikant għandu jipprovdi “mod ta’ servis” li bih ikun jista’ jitwettaq dan it-test.

5.2.   It-testijiet għandhom isiru għal kundizzjonijiet 1 u 2 tal-paragrafu 3.2. ta’ l-Anness 6. Jekk għal xi raġuni ma jkunx jista’ jsir it-test fuq kundizzjoni 2, għandha tintuża' minflok kundizzjoni oħra tal-veloċità stabbli (bil-magna li tikkonsma l-fjuwil miexja bit-tagħbija).

6.   METODI TAT-TEST TAT-TIP IV

6.1.   Il-vetturi għandhom jiġu ttestjati skond l-Anness 7.

6.2.   Qabel ma tinbeda l-proċedura tat-test (il-paragrafu 5.1. ta' l-Anness 7), il-vetturi għandhom jiġu prekundizzjonati kif ġej:

6.2.1.   Għal vetturi OVC:

6.2.1.1.   Vetturi OVC mingħajr swiċċ fil-pożizzjoni tat-tħaddim: il-proċedura għandha tibda billi jitbattal miċ-ċarġ il-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa tal-vettura waqt is-sewqan (fuq korsa tat-test, fuq dajnamometru tax-xażi, eċċ.):

| — | b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm il-magna ta’ l-HEV li tikkonsma l-fjuwil tistartja,
  jew |
| --- | --- |

—

b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm il-magna ta’ l-HEV li tikkonsma l-fjuwil tistartja,

jew

| — | ekk il-vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista' timxi b'veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax biss għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant),
  jew |
| --- | --- |

—

ekk il-vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista' timxi b'veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax biss għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant),

jew

| — | fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant. |
| --- | --- |

—

fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant.

Il-magna li tikkonsma l-fjuwil għandha titwaqqaf f’temp ta’ 10 sekondi minn meta tistartja awtomatikament.

6.2.1.2.   Vetturi OVC bi swiċċ fil-pożizzjoni tat-tħaddim: il-proċedura għandha tibda billi jitbattal miċ-ċarġ il-mekkaniżmu ta’ l-enerġija elettrika/s-saħħa tal-vettura waqt is-sewqan bis-swiċċ fil-pożizzjoni ta' l-elettriku biss (fuq il-korsa tat-test, fuq dajnamometru tax-xażi, eċċ.) b'veloċità stabbli ta' 70 fil-mija ± 5 fil-mija mill-veloċità massima ta’ tletin minuta tal-vettura.

It-twaqqif tat-tbattil miċ-ċarġ jiġri:

| — | meta l-vettura mhix kapaċi timxi sa 65 fil-mija tal-veloċità massima ta’ tletin minuta,
  jew |
| --- | --- |

—

meta l-vettura mhix kapaċi timxi sa 65 fil-mija tal-veloċità massima ta’ tletin minuta,

jew

| — | meta tingħata indikazzjoni lix-xufier permezz ta’ l-istrumenti standard abbord biex iwaqqaf il-vettura,
  jew |
| --- | --- |

—

meta tingħata indikazzjoni lix-xufier permezz ta’ l-istrumenti standard abbord biex iwaqqaf il-vettura,

jew

| — | wara li tiġi koperta d-distanza ta’ 100 km. |
| --- | --- |

—

wara li tiġi koperta d-distanza ta’ 100 km.

Jekk il-vettura mhix mgħammra b’mod elettriku biss, it-tbattil miċ-ċarġ tal-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa għandu jsir bil-vettura miexja (fuq il-korsa tat-test, fuq dajnamometru tax-xażi, eċċ.):

| — | b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm il-magna ta' l-HEV li tikkonsma l-fjuwil tistartja,
  jew |
| --- | --- |

—

b’veloċità stabbli ta’ 50 km/h sakemm il-magna ta' l-HEV li tikkonsma l-fjuwil tistartja,

jew

| — | jekk il-vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista' timxi b'veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax biss għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant),
  jew |
| --- | --- |

—

jekk il-vettura ma tistax tilħaq veloċità stabbli ta’ 50 km/h mingħajr ma tistartja l-magna li tikkonsma l-fjuwil, il-veloċità għandha titnaqqas sakemm il-vettura tista' timxi b'veloċità stabbli aktar baxxa fejn il-magna li tikkonsma l-fjuwil ma tistartjax biss għal żmien/distanza definiti (li jridu jiġu speċifikati bejn is-servizz tekniku u l-fabbrikant),

jew

| — | fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant. |
| --- | --- |

—

fuq rakkomandazzjoni tal-fabbrikant.

Il-magna għandha titwaqqaf f’temp ta’ 10 sekondi minn meta tistartja awtomatikament.

6.2.2.   Għal vetturi NOVC:

6.2.2.1.   Vetturi NOVC mingħajr swiċċ bil-funzjoni tat-tħaddim: il-proċedura għandha tibda bi prekundizzjonar ta’ talanqas żewġ ċikli tas-sewqan sħaħ konsekuttivi (wieħed ta’ l-Ewwel Parti u wieħed tat-Tieni Parti) mingħajr tgħaddis.

6.2.2.2.   Vetturi NOVC bi swiċċ bil-funzjoni tat-tħaddim: il-proċedura għandha tibda bil-prekundizzjonar ta’ talanqas żewġ ċikli tas-sewqan sħaħ konsekuttivi (wieħed ta’ l-Ewwel Parti u wieħed tat-Tieni Parti) mingħajr tgħaddis, bil-vettura taħdem fil-mod ibridu. Jekk ikun hemm diversi modi ibridi, it-test għandu jsir fil-mod li fih hi ssettjata awtomatikament wara li tinxtegħel iċ-ċavetta (mod normali).

6.3.   Is-sewqan prekundizzjonat u t-test tad-dajnamometru għandhom isiru skond il-paragrafi 5.2. u 5.4. ta’ l-Anness 7:

6.3.1.   Għal vetturi OVC: taħt l-istess kundizzjonijiet kif speċifikat mill-kundizzjoni B tat-test tat-Tip I (il-paragrafi 3.1.3. u 3.2.3.).

6.3.2.   Għal vetturi NOVC: taħt l-istess kundizzjonijiet bħal fit-test tat-Tip I.

7.   METODI TAT-TEST TAT-TIP V

7.1.   Il-vetturi għandhom jiġu ttestjati skond l-Anness 9.

7.2.   Għal vetturi OVC:

Il-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa jista’ jiġi ċċarġjat darbtejn kuljum waqt l-akkumulazzjoni tal-mili.

Għall-vetturi OVC bi swiċċ bil-funzjoni tat-tħaddim, l-akkumulazzjoni tal-mili għandha tinstaq fil-mod li hu ssettjat awtomatikament wara li tinxtegħel iċ-ċavetta (mod normali).

Waqt l-akkumulazzjoni tal-mili jista’ jkun hemm bidla fil-mod ibridu jekk ikun hemm bżonn sabiex jibqgħu jakkumulaw il-mili wara li jingħata kunsens mis-servizz tekniku.

Il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandhom isiru taħt l-istess kundizzjonijiet bħal dawk speċifikati mill-kundizzjoni B tat-test tat-Tip I (il-paragrafi 3.1.3. u 3.2.3.).

7.3.   Għall-vetturi NOVC:

Għall-vetturi NOVC bi swiċċ bil-funzjoni tat-tħaddim, l-akkumulazzjoni tal-mili għandha tinstaq fil-mod li hu ssettjat awtomatikament wara li tinxtegħel iċ-ċavetta (mod normali).

Il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandhom isiru fl-istess kundizzjonijiet bħal fit-test tat-Tip I.

8.   METODI TAT-TEST TAT-TIP VI

8.1.   Il-vetturi għandhom jiġu ttestjati skond l-Anness 8.

8.2.   Għall-vetturi OVC, il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandhom isiru taħt l-istess kundizzjonijiet bħal kif speċifikati għal kundizzjoni B tat-test tat-Tip I (il-paragrafi 3.1.3. u 3.2.3.).

8.3.   Għall-vetturi NOVC, il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandhom isiru taħt l-istess kundizzjonijiet bħal dawk fit-test tat-Tip I.

9.   METODI TAT-TEST TAD-DIJANJOSTIĊI ABBORD (OBD)

9.1.   Il-vetturi għandhom jiġu ttestjati skond l-Anness 11.

9.2.   Għall-vetturi OVC, il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandhom isiru taħt l-istess kundizzjonijiet bħal kif speċifikati għal kundizzjoni B tat-test tat-Tip I (il-paragrafi 3.1.3. u 3.2.3.).

9.3.   Għall-vetturi NOVC, il-kejlijiet ta’ l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu għandhom isiru taħt l-istess kundizzjonijiet bħal dawk fit-test tat-Tip I.

ANNESS 14

Appendiċi 1

Il-profil ta’ l-Istat taċ-Ċarġ (SOC) tal-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa għat-test OVC HEV tat-Tip I

Kundizzjoni A tat-test tat-Tip I

Kundizzjoni A:

| (1) | l-istat taċ-ċarġ inizjali tal-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa |
| --- | --- |

(1)

l-istat taċ-ċarġ inizjali tal-mekkaniżmu li jaħżen l-enerġija elettrika/s-saħħa

| (2) | neħħi ċ-ċarġ skond il-paragrafu 3.1.2.1. jew 3.2.2.1. |
| --- | --- |

(2)

neħħi ċ-ċarġ skond il-paragrafu 3.1.2.1. jew 3.2.2.1.

| (3) | kundizzjonar tal-vettura skond il-paragrafu 3.1.2.2. jew 3.2.2.2. |
| --- | --- |

(3)

kundizzjonar tal-vettura skond il-paragrafu 3.1.2.2. jew 3.2.2.2.

| (4) | iċċarġja waqt it-tgħaddis skond il-paragrafi 3.1.2.3. u 3.1.2.4., jew il-paragrafi 3.2.2.3. u 3.2.2.4. |
| --- | --- |

(4)

iċċarġja waqt it-tgħaddis skond il-paragrafi 3.1.2.3. u 3.1.2.4., jew il-paragrafi 3.2.2.3. u 3.2.2.4.

| (5) | ittestja skond il-paragrafu 3.1.2.5. jew 3.2.2.5. |
| --- | --- |

(5)

ittestja skond il-paragrafu 3.1.2.5. jew 3.2.2.5.

Kundizzjoni B tat-test tat-Tip I

Kundizzjoni B:

| (1) | l-istat inizjali taċ-ċarġ |
| --- | --- |

(1)

l-istat inizjali taċ-ċarġ

| (2) | il-kundizzjonar tal-vettura skond il-paragrafu 3.1.3.1. jew 3.2.3.1. |
| --- | --- |

(2)

il-kundizzjonar tal-vettura skond il-paragrafu 3.1.3.1. jew 3.2.3.1.

| (3) | neħħi ċ-ċarġ skond il-paragrafu 3.1.3.2. jew 3.2.3.2. |
| --- | --- |

(3)

neħħi ċ-ċarġ skond il-paragrafu 3.1.3.2. jew 3.2.3.2.

| (4) | għaddas skond il-paragrafu 3.1.3.3. jew 3.2.3.3. |
| --- | --- |

(4)

għaddas skond il-paragrafu 3.1.3.3. jew 3.2.3.3.

| (5) | ittestja skond il-paragrafu 3.1.3.4. jew 3.2.3.4. |
| --- | --- |

(5)

ittestja skond il-paragrafu 3.1.3.4. jew 3.2.3.4.

---

(1)  Kategoriji ta’ vetturi kif imfissra fir-Re ¿oluzzjoni Konsolidata dwar il-Bini tal-Vetturi (R.E.3), Anness 7 (dokument TRANS/WP.29/78/Rev.1/Amend.2).

1

(2)  Approvazzjoni A imħassra. Is-serje ta’ emendi 05 għal dan ir-Regolament jipprojbixxu l-użu ta’ petrol biċ-ċomb.

2

(3)  1 for Germany, 2 for France, 3 for Italy, 4 for the Netherlands, 5 for Sweden, 6 for Belgium, 7 for Hungary, 8 for the Czech Republic, 9 for Spain, 10 for Serbia and Montenegro, 11 for the United Kingdom, 12 for Austria, 13 for Luxembourg, 14 for Switzerland, 15 (vacant), 16 for Norway, 17 for Finland, 18 for Denmark, 19 for Romania, 20 for Poland, 21 for Portugal, 22 for the Russian Federation, 23 for Greece, 24 for Ireland, 25 for Croatia, 26 for Slovenia, 27 for Slovakia, 28 for Belarus, 29 for Estonia, 30 (vacant), 31 for Bosnia and Herzegovina, 32 for Latvia, 33 (vacant), 34 for Bulgaria, 35 (vacant), 36 for Lithuania, 37 for Turkey, 38 (vacant), 39 for Azerbaijan, 40 for The former Yugoslav Republic of Macedonia, 41 (vacant), 42 for the European Community (Approvals are granted by its Member States using their respective ECE symbol), 43 for Japan, 44 (vacant), 45 for Australia, 46 for Ukraine, 47 for South Africa, 48 for New Zealand, 49 for Cyprus, 50 for Malta and 51 for the Republic of Korea. Subsequent numbers shall be assigned to other countries in the chronological order in which they ratify or accede to the Agreement Concerning the Adoption of Uniform Technical Prescriptions for Wheeled Vehicles, Equipment and Parts which can be Fitted and/or be Used on Wheeled Vehicles and the Conditions for Reciprocal Recognition of Approvals Granted on the Basis of these Prescriptions, and the numbers thus assigned shall be communicated by the Secretary-General of the United Nations to the Contracting Parties to the Agreement.

3

(4)  Għal magni li jaħdmu bil-kompressjoni.

4

(5)  Ħlief vetturi li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg.

5

(6)  U dawk il-vetturi fil-kategorija M li huma speċifikati f’nota (2).

6

(7)  Għall-vetturi li għandhom magni li jaħdmu bil-kompressjoni.

7

(8)  Il-valur Lambda għandu jkun ikkalkulat billi tintuża’ l-ekwazzjoni simplifikata Brettschneider kif ġej:

8

Lambda

Brettschneider

Formula

fejn:

| [ ] | = | Konċentrazzjoni fil-mija fil-volum |
| --- | --- | --- |
| K1 | = | Il-fattur tal-konverżjoni mill-kejl NDIR għall-kejl FID (mogħti mill-fabbrikant ta’ l-apparat tal–kejl) |
| Hcv | = | Il-proporzjon atomiku ta’ l-idroġenu għall-karbonju






  — | għall-petrol 1,73 |

[ ]

=

Konċentrazzjoni fil-mija fil-volum

K1

1

=

Il-fattur tal-konverżjoni mill-kejl NDIR għall-kejl FID (mogħti mill-fabbrikant ta’ l-apparat tal–kejl)

NDIR

FID

Hcv

cv

=

Il-proporzjon atomiku ta’ l-idroġenu għall-karbonju

—

għall-petrol 1,73

| — | għal-LPG 2,53 |
| --- | --- |

—

għal-LPG 2,53

LPG

| — | għall-NG 4,0 |
| --- | --- |

—

għall-NG 4,0

NG

Ocv

cv

=

Proporzjon atomiku ta’ l-ossiġnu għall-karbonju

| — | għall-petrol 0,02 |
| --- | --- |

—

għall-petrol 0,02

| — | għal-LPG 0,0 |
| --- | --- |

—

għal-LPG 0,0

LPG

| — | għall-NG 0,0 |
| --- | --- |

—

għall-NG 0,0

NG

(9)  Document TRANS/WP.29/78/REV.1/Amend.2.

9

(10)  On the basis of actual in-service data to be supplied before 31 December 2003, the requirements of this paragraph may be reviewed and consider (a) whether the definition of outlying emitter needs to be revised with respect to vehicles that have been type-approved according to the limit values given in row B of the table in paragraph 5.3.1.4, (b) whether the procedure for identifying outlying emitters should be amended and (c) whether the procedures for in-service conformity testing should be replaced at an appropriate time by a new statistical procedure. If appropriate it will be proposed the necessary amendments.

10

(11)  For any vehicle, the “intermediate zone” is determined as follows: The vehicle shall meet the conditions given in either paragraph 3.2.1 or paragraph 3.2.1 and, in addition, the measured value for the same regulated pollutant shall be below a level that is determined from the product of the limit value for the same regulated pollutant given in row A of the table in paragraph 5.3.1.4 multiplied by a factor of 2,5.

11

(12)  For any vehicle, the “failure zone” is determined as follows. The measured value for any regulated pollutant exceeds a level that is determined from the product of the limit value for the same regulated pollutant given in row A of the table in paragraph 5.3.1.4. multiplied by a factor of 2,5.

12

(13)  Aqta’ dak li ma japplikax.

13

(14)  Dan il-valur għandu jiġi mqarreb lejn l-eqreb għaxra ta’ millimetru.

14

(15)  Dan il-valur għandu jkun ikkalkulat bi π = 3,1416 u mqarreb lejn l-eqreb ċm3.

15

3

(16)  Speċifika t-tolleranza.

16

(*)  CVT — Ingranaġġ kontinwu varjabbli.

*

CVT

(17)  Ara l-paragr. 2.19. u 5.3.1.4. ta’ dan ir-Regolament.

17

(18)  It should be noted that the time of two seconds allowed includes yhe time for changing gear and, if necessary, a certain amount of latitude to catch up with the cycle.

18

(**)  PM = gerboks fil-pożizzjoni newtrali, klaċċ magħfus. K1, K2 = l-ewwel jew it-tieni ger imdaħħla, klaċċ merħi.

**

1

2

(19)

19

| PM | = | gerboks fuq il-pożizzjoni newtrali, klaċċ magħfus. |
| --- | --- | --- |
| K1, K5 | = | l-ewwel jew it-tieni ger imdaħħla, klaċċ mhux magħfus. |

PM

=

gerboks fuq il-pożizzjoni newtrali, klaċċ magħfus.

K1, K5

1

5

=

l-ewwel jew it-tieni ger imdaħħla, klaċċ mhux magħfus.

(20)  Jistgħu jintużaw gerijiet oħra skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant jekk il-vettura hi mgħammra biex tingrana fuq aktar minn ħames gerijiet.

20

(21)  For HEV, and until uniform technical provisions have been established, the manufacturer will agree with the technical service concerning the status of the vehicle when performing the test as defined in this appendix.

21

(22)  f’ppm karbonju ekwivalenti.

22

(23)  Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjonijiet huma “valuri vera”. Meta jiġu stabbiliti l-valuri tal-limitu tagħhom it-termini ta’ ISO 4259 “Prodotti taż-żejt mhux raffinat — Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta preċiża f’relazzjoni mal-metodi tat-test” ġew applikati u meta ġie iffissat valur minimu, differenza minima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset, meta jiġi ffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R = riproduċibbiltà).

23

Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet tekniċi, il-fabbrikant tal-fjuwils għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero meta l-valur massimu stipulat huwa 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi. Jekk ikun meħtieġ li jiġu ċċarati l-mistoqsijiet dwar jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjonijiet, għandhom jiġu applikati t-termini ta’ ISO 4259.

(24)  Il-fjuwil jista’ jkun fih inibituri ta’ l-ossidazzjoni u d-dijattivaturi tal-metall normalment użati biex jistabbilizzaw il-flussi tal-petrol fir-raffinerija, iżda m'għandhomx jiġu miżjuda addittivi tad-deterġenti/li jinfirxu u żjut solvent.

24

(25)  Il-kontenut proprja tal-kubrit tal-fjuwil użat għat-test tat-Tip I għandu jkun rappurtat.

25

(26)  Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjonijiet huma “valuri vera”. Meta kienu qed jiġu stabbiliti l-valuri tal-limiti tagħhom it-termini ta’ ISO 4259 “Prodotti taż-żejt mhux raffinat — Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta preċiża marbuta mal-metodi tat-test” ġew applikati u biex ġie iffissat valur minimu, differenza minima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset; biex ikun iffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R = riproduċibbiltà).

26

Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet tekniċi, il-fabbrikant tal-fjuwils għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero fejn il-valur massimu stipulat huwa 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi. Jekk ikun meħtieġ li jiġu ċċarati l-mistoqsijiet dwar jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjonijiet, għandhom jiġu applikati t-termini ta’ ISO 4259.

(27)  Il-firxa għan-numru tas-cetane mhix skond ir-rekwiżiti ta’ firxa minima ta’ 4R. Iżda, f’każ ta’ tilwim bejn dak li jissupplixxi l-fjuwil u min juża’ l-fjuwil, it-termini ta’ ISO 4259 jistgħu jintużaw biex jirrisolvu dak it-tilwim dejjem jekk kejlijiet repliċi, ta’ numru suffiċjenti biex tinħażen il-preċiżjoni meħtieġa, isiru b’referenza għal determinazzjonijiet waħdanija.

27

cetane

(28)  Il-kontenut proprja tal-kubrit tal-fjuwil użat għat-test tat-Tip I għandu jiġi rappurtat.

28

(29)  Anki jekk l-istabbilità ta' l-ossidazzjoni hi kkontrollata, x'aktarx li t-tul taż-żmien kemm iddum maħżuna tibqa' tajba se jkun limitat. Wieħed għandu jieħu parir mingħand il-fornitur dwar il-kundizzjonijiet tal-ħżin u kemm iservu.

29

(30)  Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjonijiet huma “valuri vera”. Meta kienu qed jiġu stabbiliti l-valuri tal-limiti tagħhom it-termini ta’ ISO 4259 “Prodotti taż-żejt mhux raffinat — Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta preċiża marbuta mal-metodi tat-test” ġew applikati u biex ġie ffissat valur minimu, differenza minima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset, biex ikun iffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R = riproduċibbiltà).

30

Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet tekniċi, il-fabbrikant tal-fjuwils għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero meta l-valur massimu stipulat ikun 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi. Jekk ikun meħtieġ li jiġu ċċarati l-mistoqsijiet dwar jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjonijiet, għandhom jintużaw it-termini ta’ ISO 4259.

(31)  Il-fjuwil jista’ jkun fih inibituri ta’ l-ossidazzjoni u dijattivaturi tal-metall normalment użati biex jistabbilizzaw il-flussi tal-petrol fir-raffinerija, iżda l-addittivi tad-deterġenti/li jinxterdu u żjut solvent m’għandhomx jiġu miżjuda.

31

(32)  Il-kontenut proprja tal-kubrit tal-fjuwil użat għat-test tat-Tip I għandu jiġi rappurtat.

32

(33)  Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjonijiet huma “valuri vera”. Meta kienu qed jiġu stabbiliti l-valuri tal-limiti tagħhom it-termini ta’ ISO 4259 “Prodotti taż-żejt mhux raffinat — Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta preċiża marbuta mal-metodi tat-test” ġew applikati u biex ġie iffissat valur minimu, differenza minima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset; biex ikun iffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R = riproduċibbiltà).

33

Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet tekniċi, il-fabbrikant tal-fjuwils għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero meta l-valur massimu stipulat huwa 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi. Jekk ikun meħtieġ li jiġu ċċarati l-mistoqsijiet dwar jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjonijiet, għandhom jintużaw it-termini ta’ ISO 4259.

(34)  Il-firxa għan-numru tas-cetane mhix skond ir-rekwiżiti ta' firxa minima ta' 4R. Iżda, f'każ li jkun hemm tilwim bejn il-fornitur tal-fjuwil u min juża' l-fjuwil, it-termini ta' ISO 4259 jistgħu jintużaw biex jirrisolvu dak it-tilwim dejjem jekk kejlijiet repliċi, f'numru suffiċjenti biex tinħażen il-preċiżjoni meħtieġa, isiru bi preferenza għal determinazzjonijiet waħdanija

34

cetane

(35)  Il-kontenut proprja tal-kubrit tal-fjuwil użat għat-test tat-Tip I għandu jiġi rappurtat.

35

(36)  Anki jekk l-istabbilità ta’ l-ossidazzjoni hi kkontrollata, x’aktarx li ż-żmien kemm iddum tajjeb se jkun limitat. Wieħed għandu jieħu parir mingħand il-fornitur dwar il-kundizzjonijiet tal-ħżin u kemm isservi.

36

(37)  Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjonijiet huma “valuri vera”. Meta kienu qed jiġu stabbiliti l-valuri tal-limiti tagħhom it-termini ta’ ISO 4259 “Prodotti miż-żejt mhux raffinat — Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta preċiża marbuta mal-metodi tat-test” ġew applikati u biex ġie ffissat valur minimu, differenza massima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset; biex ikun iffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R = riproduċibbiltà).

37

Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet tekniċi, il-fabbrikant tal-fjuwil għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero meta l-valur massimu stipulat huwa 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi. Jekk ikun meħtieġ li jiġu ċċarati l-mistoqsijiet dwar jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjonijiet, għandhom jiġu applikati t-termini ta’ ISO 4259.

(38)  Il-fjuwil jista’ jkun fih inibituri ta’ l-ossidazzjoni u dijattivaturi tal-metall normalment użati biex jistabbilizzaw il-flussi tal-petrol fir-raffinerija, iżda ma jridux jiġu miżjuda addittivi tad-deterġenti/li jinfirxu u żjut solvent.

38

(39)  Il-kontenut proprja tal-kubrit tal-fjuwil użat għat-test tat-Tip VI għandu jiġi rrappurtat.

39

(40)  Dan il-metodu jista’ ma jiddeterminax b’mod preċiż li hemm materjal korrużiv jekk il-kampjun fih inibituri tal-korrużjoni jew xi kimiċi oħra li jnaqqsu l-korrużività tal-kampjun għall-istrixxa tar-ram. Għalhekk, iż-żieda ta’ dawk il-kompożizzjonijiet bl-iskop biss li jinfluwenzaw il-metodu tat-test hija projbita.

40

(41)  Dan il-metodu jista’ ma jiddeterminax b’mod preċiż il-materjal korrużiv li jkun hemm jekk il-kampjun ikun fih inibituri tal-korrużjoni jew xi kimiċi oħra li jnaqqsu l-korrużività tal-kampjun għall-istrixxa tar-ram. Għalhekk, iż-żieda ta’ dawk il-kompożizzjonijiet bl-iskop biss li tinfluwenza l-metodu tat-test hi projbita.

41

(42)  Inerti (differenti minn N2) + C2 + C2+.

42

2

2

2+

(43)  Il-valur irid jiġi determinat f’293,2 K (20 °C) u 101,3 kPa.

43

(44)  Il-valur irid jiġi determinat f’273,2 K (0 °C) u 101,3 kPa.

44

(45)  Għall-magni li jaħdmu bil-kompressjoni.

45

(46)  Ħlief vetturi li l-piż massimu tagħhom jeċċedi l-2 500 kg.

46

(47)  U dawk il-vetturi fil-kategorija M li huma speċifikati fin-nota (2).

47

(48)  International Standard ISO 2575-1982 (E), entitled “Road vehicles: Symbols for control indicators and tell-tales” Symbol Number 4.36.

48

(49)  Dan ir-rekwiżit hu applikabbli biss mill-1 ta’ Jannar 2003 fuq tipi ġodda ta’ vetturi b’input elettroniku tal-veloċità għall-immaniġjar tal-magna. Jgħodd għall-vetturi kollha li se jibdew jaħdmu mill-1 ta’ Jannar 2005.

49

input

(50)  Magħruf ukoll bħala “li jista’ jiġi ċċarġjat minn barra”.

50

(51)  Magħruf ukoll bħala “li ma jistax jiġi ċċarġjat minn barra”.

51

(52)  Per eżempju: pożizzjoni ta’ l-isport, ekonomika, urban, extra-urban ...

52

(53)  L-aktar mod elettriku ibridu:

53

L-aktar mod elettriku ibridu:

Il-mod ibridu li jista’ jintwera li għandu l-ogħla konsum tad-dawl mill-modi kollha ibridi li jistgħu jintgħażlu meta ttestjati skond il-kundizzjoni A tal-paragrafu 4. ta’ l-Anness 10 tar-Regolament Nru. 101, irid jiġi stabbilit abbażi ta’ l-informazzjoni mogħtija mill-fabbrikant u bil-kunsens tas-servizz tekniku.

(54)  Il-mod li jikkonsma l-aktar fjuwil:

54

Il-mod li jikkonsma l-aktar fjuwil:

Il-mod ibridu li jista’ jintwera li għandu l-ogħla konsum ta’ fjuwil mill-modi ibridi kollha li jistgħu jintgħażlu meta ttestjati skond il-kundizzjoni B tal-paragrafu 4. ta’ l-Anness 10 tar-Regolament Nru. 101, irid jiġi stabbilit abbażi ta' informazzjoni mogħtija mill-fabbrikant u bil-kunsens tas-servizz tekniku.

---

| 9.3.2007 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea | 355 |
| --- | --- | --- | --- |

9.3.2007

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea

355

---

Corrigendum għar-Regolament Nru 123 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni ta’ sistemi adottivi għad-dwal ta’ quddiem (AFS) għall-vetturi

(
  Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 375 tas-27 ta’ Diċembru 2006
  )

Regolament Nru 123 għandu jaqra hekk:

Regolament Nru 123 tal-Kummissjoni Ekonomika Ewropea tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — dwar proposta ta’ proġett ġdid ta’ Regolament: miżuri uniformi dwar l-omologazzjoni tas-sistemi adattivi ta’ dwal ta’ quddiem (adaptive frontlighting system — afs) għall-vetturi bil-mutur

A.   MIŻURI AMMINISTRATTIVI

QASAM TA’ APPLIKAZZJONI

Ir-Regolament preżenti japplika għas-sistemi adattivi tad-dwal ta’ quddiem (AFS) għall-vetturi bil-mutur.

1.   DEFINIZZJONIJIET

Għall-finijiet tar-Regolament preżenti,

1.1.   Id-definizzjonijiet li jidhru fir-Regolament Nru 48 u s-sensiela ta’ emendi tagħha fis-seħħ fil-mument tat-talba ta’ omologazzjoni jridu japplikaw;

1.2.   “Sistema adattiva ta’ dwal ta’ quddiem” (jew “sistema”) hija sistema ta’ dwal li tarmi raġġi ta’ liema l-karatteristiċi jadattaw ruħhom awtomatikament għall-kundizzjonijiet varjabbli ta’ użu tar-raġġ baxxi u, jekk jinqala’ l-każ, tar-raġġ qawwi b’kontenut minimu ta’ funzjoni, kif indikat fil-paragrafu 6.1.1; din is-sistema tinkludi “l-kontroll tas-sistema”, waħda jew aktar “sistemi ta’ provvista u ta’ tħaddim”, jekk jinqala’ l-każ, u ta’ l-unitajiet ta’ installazzjoni mqiegħda fuq il-lemin u fuq ix-xellug tal-vettura;

1.3.   “Klassi” ta’ raġġ baxx (C, V, E jew W) hija raġġ baxx li għandu l-karatteristiċi msemmija fir-Regolament preżenti u fir-Regolament Nru 48 (1);

“Mod” ta’ funzjoni tad-dwal ta’ quddiem żgurata minn sistema hija raġġ konformi mal-paragrafi 6.2 u 6.3 tar-Regolament preżenti, kemm għall-waħda mill-klassijiet ta’ raġġ baxx kemm għar-raġġ qawwi, maħsub mill-manifattur biex jiġi użat fuq ċerti vetturi u f’ċerti kundizzjonijiet ta’ madwarhom;

1.4.1.   “Mod ta’ dwal fil-liwja” hija funzjoni ta’ dwal ta’ quddiem li tagħhom id-dawl ikun imressaq lateralment jew modifikat (sabiex jinkiseb l-istess riżultat), maħsuba għall-kantunieri, il-liwjiet jew l-intersezzjonijiet tat-triq, u li għandha karatteristiċi fotometriċi tagħha;

1.4.2.   “Mod ta’ dwal fil-liwja tal-kategorija 1” hija mod ta’ dwal fil-liwja permezz ta’ ċaqliq orizzontali tal-liwja tal-qtugħ;

1.4.3.   “Mod ta’ dwal fil-liwja tal-kategorija 2” hija mod ta’ dwal fil-liwja mingħajr ċaqliq orizzontali tal-liwja tal-qtugħ;

1.5.   “Unità ta’ dawl” hija parti mis-sistema li tarmi d-dawl, li tista’ tkun magħmula minn elementi ottiċi, mekkaniċi jew elettriċi, maħsuba biex tiżgura b’mod totali jew parzjali r-raġġ ta’ waħda jew ta’ aktar funzjonijiet tad-dwal ta’ quddiem prodotta(i) mis-sistema;

1.6.   “Unità ta’ installazzjoni” hija kejsing li ma jistax jinqasam (il-bodi tal-fanal) li għandu waħda jew ħafna unitajiet ta’ dawl;

1.7.   In-“Naħa leminija” jew in-“naħa xellugija” hija t-totalità ta’ l-unitajiet tad-dwal bil-ħsieb li jiġu mmuntati fuq in-naħa inkwistjoni tal-pjan lonġitudinali medjan tal-vettura relatata mal-fus ta’ ċaqliq tagħha ’l quddiem;

1.8.   “Kontroll ta’ sistema” hija l-parti jew il-partijiet tas-sistema li jirċievu s-sinjali li ġejjin mill-vettura u li jikkontrollaw awtomatikament it-tħaddim ta’ l-unitajiet tad-dwal;

1.9.   L-“Istat newtrali” huwa l-istat tas-sistema meta mod definit tar-raġġ baxx ta’ klassi C (“raġġ baxx bażiku”) jew tar-raġġ qawwi, jekk jinqala’ l-każ, jintrema u ebda sinjal ta’ kontroll AFS ma jiġi applikat;

1.10.   “Sinjal” huwa kull sinjal ta’ kontroll AFS kif definit fir-Regolament Nru 48 jew kull sinjal ta’ kontroll supplimentari ta’ dħul tas-sistema, jew ukoll kontroll ta’ ħruġ tas-sistema lejn il-vettura;

1.11.   “Ġeneratur ta’ sinjal” huwa mezz kapaċi li jipproduċi mill-ġdid wieħed jew aktar sinjali għat-testijiet tas-sistema;

1.12.   “Sistemi ta’ provvista u ta’ taħdim” hija wieħed jew aktar elementi ta’ sistema li tipprovdi f’enerġija waħda jew ħafna partijiet ta’ din is-sistema, bħal regolatur ta’ provvista u/jew ta’ tensjoni għal wieħed jew aktar sorsi ta’ dawl, per eżempju tagħmir ta’ kontroll elettroniku tas-sorsi tad-dawl;

1.13.   Il-“Fus ta’ referenza tas-sistema” hija l-linja ta’ intersezzjoni tal-pjan lonġitudinali medjan tal-vetturi mal-pjan orizzontali fejn l-ebda punt ma jgħaddi miċ-ċentru ta’ referenza ta’ waħda mill-unitajiet ta’ dwal li jidhru fid-dijagrammi speċifikati fil-paragrafu 2.2.1 t’hawn taħt;

1.14.   Il-“Lenti” hija l-element li qiegħda l-aktar ’il barra f’unità ta’ installazzjoni, li tittrasmetti d-dawl permezz tal-wiċċ li jillumina;

1.15.   “Kisja” hija kull prodott applikat f’passata waħda jew aktar fuq in-naħa ta’ barra ta’ lenti;

Sistemi ta’ “tip” differenti huma sistemi li jippreżentaw bejniethom differenzi essenzjali, bħal:

1.16.1.   It-trejdmark jew il marka tal-fabbrika;

1.16.2.   L-inklużjoni jew it-tneħħija ta’ elementi suxxettibbli li jalteraw il-karatteristiċi ottiċi jew fotometriċi tas-sistema;

1.16.3.   L-adattament għat-traffiku fuq il-lemin jew għat-traffiku fuq ix-xellug jew għat-tnejn;

1.16.4.   Il-funzjoni jew il-funzjonijiet tad-dwal, il-mod jew il-modi u l-klassijiet prodotti;

1.16.5.   Il-materjali li bihom jagħmlu l-lentijiet u l-kisja tagħhom, jekk ikun il-każ;

1.16.6.   Il-karatteristika jew il-karatteristiċi tas-sinjal(i) definit(i) għas-sistema;

1.17.   L-“Orjentazzjoni” hija l-pożizzjonament tar-raġġ jew ta’ waħda mill-partijiet tiegħu fuq skrin ta’ kejl konformi mal-preskrizzjonijiet;

1.18.   L-“Issettjar” huwa l-użu ta’ mezzi maħsuba mis-sistema għall-orjentazzjoni vertikali u/jew orizzontali tar-raġġ;

1.19.   “Funzjoni għat-tibdil ta’ direzzjoni ta’ traffiku” hija kull funzjoni tad-dwal ta’ quddiem, jew waħda mill-modi tagħha jew unikament waħda jew għadd ta’ partijiet tagħha, jew inkella kull tagħqid ta’ dawn l-elementi, maħsuba biex jiġi evitat kull dawl qawwi u jiżgura dawl biżżejjed meta vettura mgħammra b’sistema magħmula biex tiċċirkola fuq naħa tat-triq tkun użata provviżorjament f’pajjiż fejn it-traffiku jsuq fuq in-naħa l-oħra;

1.20.   “Funzjoni ta’ sostituzzjoni” hija kull funzjoni ta’ dwal u/jew ta’ sinjalazzjoni ta’ quddiem, jew waħda mill-modi tagħha jew unikament waħda jew għadd ta’ partijiet tagħha, jew inkella kull tagħqid ta’ dawn l-elementi, maħsuba biex jissostitwixxu funzjoni jew mod ta’ dwal ta’ quddiem f’każ ta’ falliment.

2.   TALBA GĦAL OMOLOGAZZJONI TA’ SISTEMA

It-talba għal omologazzjoni trid tiġi sottomessa minn min għandu t-trejdmark jew il-marka tal-fabbrika tas-sistema jew mir-rappreżentant tiegħu li jkun akkreditat kif suppost.

Din trid tippreċiża:

Il-funzjonijiet tad-dwal ta’ quddiem li trid tiżgura s-sistema li għalihom qiegħda tintalab l-omologazzjoni konformi mar-Regolament preżenti;

2.1.1.1.   Kull funzjoni oħra ta’ dwal jew ta’ sinjalazzjoni ta’ quddiem, iggarantiti minn fanal wieħed jew aktar, sew jekk ikunu fi gruppi, kkombinati jew inkorporati ta’ wieħed lill-ieħor jew unitajiet ta’ dwal tas-sistema li jkunu s-suġġett għat-talba ta’ omologazzjoni b’dettalji biżżejjed biex jippermettu l-identifikazzjoni tal-fanal jew ta’ dawn il-fanali kif ukoll ir-Regolamenti skond liema jridu jiġu omologati (separatament);

2.1.2.   Jekk ir-raġġ baxx huwiex maħsub kemm għat-traffiku fuq ix-xellug jew fuq il-lemin jew jekk huwiex maħsub b’mod esklussivament għat-traffiku fuq naħa jew oħra;

Jekk is-sistema hijiex mgħammra b’unità jew aktar ta’ dwal regolabbli:

2.1.3.1.   Il-pożizzjoni jew il-pożizzjonijiet ta’ muntaġġ ta’ kull unità tad-dwal b’relazzjoni ma’ l-art u mal-pjan lonġitudinali medjan tal-vettura;

2.1.3.2.   L-angoli massimi ’l fuq jew ’l isfel mill-pożizzjoni jew il-pożizzjonijiet normali li l-miżura jew il-miżuri ta’ regolazzjoni vertikali jistgħu jilħqu;

2.1.4.   Il-kategorija, bħal dik definita fir-Regolament Nru 37 jew ir-Regolament Nru 99, tas-sors jew is-sorsi tad-dawl użati sostitwibbli jew mhux sostitwibbli;

Jekk is-sistema hijiex mgħammra b’sors jew aktar ta’ dawl mhux sostitwibbli:

2.1.5.1.   l-identifikazzjoni ta’ l-unità jew l-unitajiet tad-dwal ta’ liema dawn is-sorsi ta’ dawl imsemmija m’humiex sostitwibbli;

2.1.6.   Il-kundizzjonijiet ta’ taħdim, jiġifieri t-tensjonijiet differenti ta’ provvista definit fil-miżuri ta’ l-Anness 9 tar-Regolament preżenti, jekk jingħata l-każ.

Kull talba ta’ omologazzjoni jrid ikollha magħha:

2.2.1.   Dijagrammi bi tliet kopji dettaljati biżżejjed biex jippermettu l-identifikazzjoni tat-tip, li juru t-tqegħid tan-numru jew tan-numri ta’ omologazzjoni kif ukoll is-simboli supplimentari b’relazzjoni maċ-ċirku ta’ madwar il-marka jew il-marki ta’ omologazzjoni, u li jindikaw f’liema pożizzjoni ġeometrika l-unitajiet ta’ dwal iridu jiġu mmuntati fuq il-vettura b’relazzjoni ma’ l-art u mal-pjan lonġitudinali medjan tal-vettura u juru wkoll kull wieħed minnhom f’sezzjoni vertikali (ta’ l-assi) u minn quddiem, b’indikazzjoni tad-dettalji ewlenija tal-karatteristiċi ottiċi, notevolment l-assi jew l-assijiet ta’ referenza u l-punt jew il-punti li jridu jiġu kkunsidrati bħala ċentru ta’ referenza waqt it-testijiet kif ukoll il-karatteristiċi ottiċi tal-lentijiet, jekk jingħata l-każ;

Deskrizzjoni teknika konċiża tas-sistema li tippreċiża:

| (a) | Il-funzjoni jew il-funzjonijiet tad-dwal kif ukoll il-modi tagħhom żgurati mis-sistema (2); |
| --- | --- |

(a)

Il-funzjoni jew il-funzjonijiet tad-dwal kif ukoll il-modi tagħhom żgurati mis-sistema (2);

| (b) | L-unitajiet tad-dwal li jikkontribwixxu għal kull waħda minnhom (2) kif ukoll is-sinjali (3) flimkien mal-karatteristiċi tekniċi tat-taħdim tagħhom; |
| --- | --- |

(b)

L-unitajiet tad-dwal li jikkontribwixxu għal kull waħda minnhom (2) kif ukoll is-sinjali (3) flimkien mal-karatteristiċi tekniċi tat-taħdim tagħhom;

| (ċ) | Il-kategoriji (2) tal-mod tad-dwal fil-liwja, jekk jingħata l-każ; |
| --- | --- |

(ċ)

Il-kategoriji (2) tal-mod tad-dwal fil-liwja, jekk jingħata l-każ;

| (d) | Il-ġabra jew il-ġabriet ta’ fatti supplimentari li jiġbru l-miżuri applikabbli għar-raġġi baxxi ta’ klassi E f’konformità mat-tabella 6 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti, jekk jingħata l-każ; |
| --- | --- |

(d)

Il-ġabra jew il-ġabriet ta’ fatti supplimentari li jiġbru l-miżuri applikabbli għar-raġġi baxxi ta’ klassi E f’konformità mat-tabella 6 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti, jekk jingħata l-każ;

| (e) | Il-ġabra jew il-ġabriet ta’ miżuri applikabbli għar-raġġi baxxi ta’ klassi W f’konformità ma’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti, jekk jingħata l-każ; |
| --- | --- |

(e)

Il-ġabra jew il-ġabriet ta’ miżuri applikabbli għar-raġġi baxxi ta’ klassi W f’konformità ma’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti, jekk jingħata l-każ;

| (f) | L-unitajiet tad-dwal (3) li jipproduċu qtugħ jew aktar tar-raġġi baxxi jew jikkontribwixxu għalihom; |
| --- | --- |

(f)

L-unitajiet tad-dwal (3) li jipproduċu qtugħ jew aktar tar-raġġi baxxi jew jikkontribwixxu għalihom;

| (g) | L-indikazzjoni jew l-indikazzjonijiet (2) f’konformità mal-miżuri tal-paragrafu 6.4.6 tar-Regolament preżenti f’dak li għandu x’jaqsam mal-paragrafi 6.22.6.1.2.1 u 6.22.6.1.3 tar-Regolament Nru 48; |
| --- | --- |

(g)

L-indikazzjoni jew l-indikazzjonijiet (2) f’konformità mal-miżuri tal-paragrafu 6.4.6 tar-Regolament preżenti f’dak li għandu x’jaqsam mal-paragrafi 6.22.6.1.2.1 u 6.22.6.1.3 tar-Regolament Nru 48;

| (h) | L-unitajiet tad-dwal maħsuba biex jiżguraw id-dawl minimu tal-fanali baxxi f’konformità mal-paragrafi 6.2.9.1 tar-Regolament preżenti; |
| --- | --- |

(h)

L-unitajiet tad-dwal maħsuba biex jiżguraw id-dawl minimu tal-fanali baxxi f’konformità mal-paragrafi 6.2.9.1 tar-Regolament preżenti;

| (i) | Il-preskrizzjonijiet ta’ muntaġġ u ta’ tħaddim għall-finijiet tat-testijiet; |
| --- | --- |

(i)

Il-preskrizzjonijiet ta’ muntaġġ u ta’ tħaddim għall-finijiet tat-testijiet;

| (j) | Kull informazzjoni oħra rilevanti; |
| --- | --- |

(j)

Kull informazzjoni oħra rilevanti;

2.2.2.1.   Il-kunċett ta’ sikurezza bħal ma’ huwa definit fid-dokumentazzjoni li għandha, għas-sodisfazzjoni tas-servizz tekniku inkarigat mit-testijiet ta’ omologazzjoni:

| (i) | Tiddeskrivi l-miżuri integrati fis-sistema biex jiżguraw il-konformità tagħha mal-miżuri fil-paragrafi 5.7.3, 5.9. u 6.2.6.4 ta’ hawn taħt; |
| --- | --- |

(i)

Tiddeskrivi l-miżuri integrati fis-sistema biex jiżguraw il-konformità tagħha mal-miżuri fil-paragrafi 5.7.3, 5.9. u 6.2.6.4 ta’ hawn taħt;

| (ii) | Tindika l-istruzzjonijiet relatati mal-verifika tagħhom konformi mal-paragrafu 6.2.7 ta’ hawn taħt;
  u/jew |
| --- | --- |

(ii)

Tindika l-istruzzjonijiet relatati mal-verifika tagħhom konformi mal-paragrafu 6.2.7 ta’ hawn taħt;

u/jew

| (iii) | Tagħti aċċess għad-dokumenti rilevanti li juru l-effikaċja tas-sistema minħabba l-fatt tal-kredibbiltà u tat-tħaddim tajjeb tal-miżuri definiti f’konformità mal-paragrafi 2.2.2.1 i) ta’ hawn fuq, per eżempju l-analiżi tal-modi ta’ falliment u l-effetti tagħhom (FMEA) u l-analiżi skond il-kawża tad-difetti (FTA), jew kull proċess ieħor adattat għall-kundizzjonijiet ta’ sikurezza. |
| --- | --- |

(iii)

Tagħti aċċess għad-dokumenti rilevanti li juru l-effikaċja tas-sistema minħabba l-fatt tal-kredibbiltà u tat-tħaddim tajjeb tal-miżuri definiti f’konformità mal-paragrafi 2.2.2.1 i) ta’ hawn fuq, per eżempju l-analiżi tal-modi ta’ falliment u l-effetti tagħhom (FMEA) u l-analiżi skond il-kawża tad-difetti (FTA), jew kull proċess ieħor adattat għall-kundizzjonijiet ta’ sikurezza.

2.2.2.2.   Il-marka u t-tip tal-miżura jew tal-miżuri ta’ provvista u ta’ taħdim, jekk jinqala’ l-każ, bil-kundizzjoni li ma jagħmlux parti minn unità ta’ installazzjoni;

2.2.3.   Żewġ kampjuni tat-tip ta’ sistema li għaliha qiegħda tintalab l-omologazzjoni, inklużi l-miżuri ta’ muntaġġ, il-miżuri ta’ provvista u ta’ tħaddim u l-ġeneraturi ta’ sinjali, jekk jinqala’ l-każ;

Għat-test tal-materjal plastiku li jikkostitwixxi l-lentijiet:

Erbatax-il lenti;

2.2.4.1.1.   Għaxra minn dawn il-lentijiet jistgħu jkunu sostitwiti minn 10 kampjuni ta’ materjal plastiku ta’ mill-inqas 60 × 80 mm, li jkollhom naħa ta’ barra ċatta jew konvessa u, fin-nofs, żona prattikament ċatta ta’ mill-inqas 15 × 15 mm (b’raġġ ta’ kurvatura ta’ mill-inqas 300 mm);

2.2.4.1.2.   Kull lenti jew kampjun ta’ materjal plastiku trid tkun prodotta skond il-proċeduri applikati fil-fabbrikazzjoni ta’ serje;

2.2.4.2.   Ta’ element ta’ dawl jew ta’ ġabra ottika, jekk jingħata l-każ, għal-liema l-lentijiet jistgħu jitwaħħlu f’konformità ma’ l-istruzzjonijiet tal-manifattur;

2.2.5.   Għat-test ta’ reżistenza l-elementi ta’ trasmissjoni tad-dawl b’materjal plastiku għar-raġġi ultra-vjola suxxettibbli li jintremew mis-sors jew is-sorsi illuminanti li jagħmlu parti mis-sistema, per eżempju fil-każ ta’ lampi li jiddisċarġjaw, f’konformità mal-paragrafu 2.2.4 ta’ l-Anness 6 tar-Regolament preżenti:

Kampjun ta’ kull materjal użat fis-sistema, jew ukoll sistema sħiħa jew parti tagħha jew aktar li għandhom dawn il-materjali. Il-kampjuni kollha ta’ materjal irid ikollhom l-istess dehra u jridu jkunu għaddew mill-istess trattament tal-wiċċ, jekk jingħata l-każ, daqs li kieku kienu maħsuba biex jiġu użati fis-sistema sottomessa għall-omologazzjoni;

2.2.6.   Il-materjali li jikkostitwixxu l-lentijiet u l-kisjiet, jekk jingħata l-każ, irid ikollhom magħhom rapport miktub ta’ test tal-karatteristiċi ta’ dawn il-materjali u l-kisjiet jekk dawn kienu diġà sottomessi għal testijiet;

2.2.7.   Jekk din hija sistema f’konformità mal-paragrafu 4.1.7 ta’ hawn taħt, vettura li tirrappreżenta l-vettura jew il-vetturi speċifikati fil-paragrafu 4.1.6 ta’ hawn taħt.

3.   MARKI TAT-TOROQ

3.1.   L-unitajiet ta’ installazzjoni ta’ sistema ppreżentata għall-omologazzjoni jrid ikollhom it-trejdmark jew il-marka tal-fabbrika ta’ min qiegħed jagħmel it-talba.

Irid ikollhom, fuq il-lenti tagħhom u l-kejsing tagħhom, spazji kbar biżżejjed biex jitqiegħdu l-marki ta’ omologazzjoni u s-simboli addizzjonali preskritti fil-paragrafu 4; dawn l-ispazji jridu jiġu indikati fuq id-dijagrammi msemmija fil-paragrafu 2.2.1 ta’ hawn fuq.

3.2.1.   Sadanittant, jekk il-lenti ma tistax tiġi sseparata mill-bodi prinċipali ta’ l-unità ta’ installazzjoni, tkun biżżejjed iskrizzjoni f’konformità mal-paragrafu 4.2.5.

3.3.   L-unitajiet ta’ installazzjoni jew is-sistemi li ġew maħsuba biex jissodisfaw l-esiġenzi kemm tat-traffiku fuq il-lemin u tat-traffiku fuq ix-xellug irid ikollhom iskrizzjonijiet li jippreċiżaw iż-żewġ pożizzjonijiet ta’ muntaġġ ta’ l-element jew l-elementi ottiċi tal-vettura jew tas-sors jew is-sorsi ta’ dawl tar-riflettur jew ir-rifletturi; dawn l-iskrizzjonijiet ikunu magħmula mill-ittri “R/D” għat-traffiku fuq il-lemin u “L/G” għat-traffiku fuq ix-xellug.

3.4.   Fil-każ ta’ sistema maħsuba biex tissodisfa l-preskrizzjonijiet imsemmija fil-paragrafu 5.8.2 ta’ hawn taħt, mill-inqas, jekk jinqala’ l-każ tal-ħabi ta’ spazju supplimentari li qiegħed quddiem il-lenti ta’ l-unità ta’ installazzjoni, l-ispazju msemmi jrid jiġi indikat b’mod indelibbli. Jekk l-ispazju huwa indikat b’mod ċar, ma hemmx bżonn ta’ din l-iskrizzjoni.

4.   OMOLOGAZZJONI

4.1.   Ġeneralitajiet

4.1.1.   Jekk il-kampjuni kollha ta’ tip ta’ sistema sottomessi f’konformità mal-paragrafu 2 ta’ hawn fuq jissodisfaw il-preskrizzjonijiet tar-Regolament preżenti, l-omologazzjoni tingħata.

4.1.2.   Meta fanali fi gruppi, ikkumbinati jew inkorporati wieħed ma’ ieħor mas-sistema jissodisfaw il-preskrizzjonijiet ta’ għadd ta’ regolamenti, wieħed jista’ jpoġġi marka internazzjonali ta’ omologazzjoni unika, bil-kundizzjoni li kull wieħed minnhom ikun issodisfa l-preskrizzjonijiet li jkunu applikabbli għalih.

4.1.3.   Kull tip omologat jirċievi numru ta’ omologazzjoni, ta’ liema l-ewwel żewġ ċifri (attwalment 00) jindikaw is-serje ta’ emendi li jikkorrispondu għall-modifiki tekniċi maġġuri l-aktar reċenti magħmula skond ir-Regolament fid-data ta’ ħruġ ta’ l-omologazzjoni. L-istess Parti kontraenti ma tistax tagħti dan l-istess numru lil tip ieħor ta’ sistema msemmija fir-Regolament preżenti.

L-omologazzjoni, l-estensjoni ta’ l-omologazzjoni, ir-rifjut jew l-irtirar ta’ l-omologazzjoni jew il-waqfa definittiva tal-produzzjoni ta’ tip ta’ sistema, fl-applikazzjoni tar-Regolament preżenti, iridu jiġu kkomunikati lill-Partijiet fil-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw ir-Regolament preżenti, permezz ta’ formola konformi ma’ l-eżempju li jidher fl-Anness 1 tar-Regolament preżenti u li tinkludi l-indikazzjonijiet preskritti fil-paragrafu 2.1.3.

4.1.4.1.   Jekk l-unità jew l-unitajiet ta’ installazzjoni jkunu mgħammra b’riflettur regolabbli u dawn ikunu maħsuba esklussivament biex jiġu użati fil-pożizzjonijiet ta’ muntaġġ li jikkorrispondu għall-indikazzjonijiet tal-paragrafu 2.1.3, min qiegħed jagħmel it-talba huwa marbut, ladarba tinkiseb l-omologazzjoni, li jispjega korrettament lil min ser jużahom liema hi jew liema huma l-pożizzjonijiet tajbin għal muntaġġ.

4.1.5.   Fuq kull unità ta’ installazzjoni ta’ sistema konformi għat-tip omologat skond ir-Regolament preżenti, fl-ispazji speċifikati fil-paragrafu 3.2 ta’ hawn fuq, barra mill-marka preskritta fil-paragrafu 3.1, titqiegħed marka ta’ omologazzjoni f’konformità ma’ dik deskritta fil-paragrafi 4.2 u 4.3 ta’ hawn taħt.

4.1.6.   Min qiegħed jagħmel it-talba jrid jindika, fuq formola konformi ma’ l-eżempju ta’ l-Anness 1 tar-Regolament preżenti, il-vettura jew il-vetturi għal-liema s-sistema hija mmirata.

Jekk l-omologazzjoni tintalab għal sistema li m’hijiex immirata li tkun koperta mill-omologazzjoni ta’ tip ta’ vettura, f’konformità mar-Regolament Nru 48,

4.1.7.1.   Min qiegħed jagħmel it-talba jrid jippreżenta dokument li jipprova biżżejjed li s-sistema tista’ tissodisfa l-preskrizzjonijiet tal-paragrafu 6.22 tar-Regolament Nru 48, meta din tkun immuntata korrettament, u

4.1.7.2.   Is-sistema trid tkun omologata f’konformità mar-Regolament Nru 10.

4.2.   Kompożizzjoni tal-marka ta’ omologazzjoni

Il-marka ta’ omologazzjoni hija komposta:

Minn marka ta’ omologazzjoni internazzjonali, li tinkludi:

4.2.1.1.   Ċirku li ġo fih hemm l-ittra “E” segwita min-numru distintiv tal-pajjiż li ħareġ l-omologazzjoni (4);

4.2.1.2.   In-numru ta’ omologazzjoni preskritt fil-paragrafu 4.1.3 ta’ hawn fuq;

Is-simbolu jew is-simboli addizzjonali li ġejjin:

4.2.2.1.   Fuq is-sistema, l-ittra “X” u l-ittra jew l-ittri li jikkorrispondu għall-funzjonijiet żgurati mis-sistema:

| “C” | għar-raġġ baxx ta’ klassi C, flimkien ma’ simboli ta’ klassijiet oħrajn rilevanti għal raġġ baxx, |
| --- | --- |
| “E” | għar-raġġ baxx ta’ klassi E, |
| “V” | għar-raġġ baxx ta’ klassi V, |
| “W” | għar-raġġ baxx ta’ klassi W, |
| “R” | għar-raġġ qawwi; |

“C”

għar-raġġ baxx ta’ klassi C, flimkien ma’ simboli ta’ klassijiet oħrajn rilevanti għal raġġ baxx,

“E”

għar-raġġ baxx ta’ klassi E,

“V”

għar-raġġ baxx ta’ klassi V,

“W”

għar-raġġ baxx ta’ klassi W,

“R”

għar-raġġ qawwi;

4.2.2.2.   Linja orizzontali fuq kull simbolu, jekk il-funzjoni jew il-mod ta’ dawl ikun żgurat minn diversi unitajiet ta’ installazzjoni mqiegħda fuq naħa jew iż-żewġ naħat;

4.2.2.3.   Is-simbolu “T”, imqiegħed wara s-simbolu tal-funzjonijiet kollha u/jew il-klassijiet ta’ dwal maħsuba biex jissodisfaw il-miżuri relatati mad-dwal fil-liwja, fejn dawn is-simboli ġew miġbura kollha fuq ix-xellug;

4.2.2.4.   Fuq l-unitajiet ta’ installazzjoni distinti, l-ittra “X”, kif ukoll l-ittra jew l-ittri li jikkorrispondu għall-funzjonijiet żgurati mill-unità jew l-unitajiet tad-dwal li huma jinkludu;

4.2.2.5.   Jekk l-unità ta’ installazzjoni mqiegħda fuq waħda min-naħat m’hijiex l-unika li tiżgura l-funzjoni tad-dwal jew il-mod tagħhom, is-simbolu tal-funzjoni irid ikollu fuqu linja orizzontali;

4.2.2.6.   Fuq is-sistemi jew parti jew bosta mill-partijiet tagħhom, konformi unikament mal-preskrizzjonijiet applikabbli għat-traffiku fuq ix-xellug, vleġġa orizzontali li tħares lejn il-lemin meta wieħed qiegħed iħares minn quddiem l-unità ta’ installazzjoni, jiġifieri min-naħa tat-triq fejn jimxi t-traffiku;

4.2.2.7.   Fuq is-sistemi jew parti jew bosta mill-partijiet tagħhom maħsuba biex jirrispondu għall-preskrizzjonijiet taż-żewġ direzzjonijiet ta’ traffiku, per eżempju permezz ta’ regolazzjoni ta’ l-element ottiku jew tas-sors tad-dawl, vleġġa orizzontali li tipponta fl-istess ħin lejn ix-xellug u lejn il-lemin;

4.2.2.8.   Fuq l-unitajiet ta’ installazzjoni li jinkludu lenti ta’ materjal plastiku, l-ittri “PL” jitqiegħdu viċin is-simboli preskritti fil-paragrafi 4.2.2.1 sa 4.2.2.7 ta’ hawn fuq;

4.2.2.9.   Fuq l-unitajiet ta’ installazzjoni li jikkontribwixxu għall-esiġenzi tal-preskrizzjonijiet tar-Regolament preżenti għar-raġġ qawwi, indikazzjoni ta’ l-intensità tad-dawl massima spjegata permezz ta’ marki definiti fil-paragrafu 6.3.2.1.3 ta’ hawn taħt imqiegħda viċin iċ-ċirku madwar l-ittra “E”;

Fil-każijiet kollha, il-mod ta’ installazzjoni applikat waqt il-proċedura ta’ test definit fil-paragrafu 1.1.1.1 ta’ l-Anness 4 u t-tensjoni jew it-tensjonijiet awtorizzati f’konformità mal-paragrafu 1.1.1.2 ta’ l-Anness 4 jridu jkunu indikati fuq iċ-ċertifikati ta’ omologazzjoni u fuq il-formoli kkomunikati lill-pajjiżi li huma parti mill-Ftehim li japplikaw għar-Regolament preżenti.

Fil-każijiet li huma kkunsidrati, is-sistemi jew parti jew partijiet tagħhom irid ikollhom l-iskrizzjonijiet li ġejjin:

4.2.3.1.   Fuq l-unitajiet ta’ installazzjoni f’konformità mal-preskrizzjonijiet tar-Regolament preżenti maħsuba b’mod li jeskludi kull tqabbid simultanju tas-sors jew tas-sorsi tad-dawl tar-raġġ baxx u ta’ kull funzjoni oħra tad-dwal ma’ liema jista’ jiġi inkorporat wieħed lill-ieħor, tiżdied il-marka ta’ omologazzjoni b’linja djagonali (/) wara s-simbolu jew is-simboli tad-dawl baxx.

4.2.3.2.   Fuq l-unitajiet ta’ installazzjoni li ma jissodisfawx l-ispeċifikazzjonijiet ta’ l-Anness 4 tar-Regolament preżenti li filwaqt li jkunu taħt tensjoni ta’ 6 jew 12 V, simbolu magħmul miċ-ċifra 24 maqtugħa b’salib imxaqleb (X) irid jitqiegħed viċin ir-rifda tas-sors jew is-sorsi tad-dawl.

4.2.4.   Iż-żewġ ċifri tan-numru ta’ omologazzjoni (attwalment 00) li jindikaw is-serje ta’ emendi li jikkorrispondu għall-modifiki tekniċi maġġuri l-aktar reċenti magħmula skond ir-Regolament fid-data tal-ħruġ ta’ l-omologazzjoni u, skond il-bżonn, il-vleġġa speċifikata, jistgħu jidhru viċin is-simboli addizzjonali ta’ hawn fuq.

4.2.5.   Il-marki u s-simboli msemmija fil-paragrafi 4.2.1 u 4.2.2 ta’ hawn fuq iridu jkunu jinqraw b’mod ċar u jkunu indelibbli. Jistgħu jitqiegħdu fuq ġewwa jew fuq barra (parti trasparenti jew le) ta’ l-unitajiet ta’ installazzjoni mhux separati mill-wiċċ li jarmi d-dawl tagħhom. Fil-każijiet kollha, iridu jkunu jidhru meta l-unità ta’ installazzjoni tkun immuntata fuq il-vettura. Iċ-ċaqliq ta’ parti mobbli tal-vettura jkun awtorizzat biex din l-ispeċifikazzjoni tiġi sodisfatta.

4.3.   Pożizzjoni tal-marka ta’ omologazzjoni

4.3.1.   Fanali indipendenti

L-Anness 2, id-dijagrammi 1 sa 10, tar-Regolament preżenti jagħtu eżempji ta’ marka ta’ omologazzjoni u tas-simboli addizzjonali msemmija hawn fuq.

Fanali fi grupp, ikkombinati jew inkorporati reċiprokament

Meta fanali fi grupp, kombinati jew inkorporati reċiprokament flimkien mas-sistema jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet ta’ bosta regolamenti, tista’ titqiegħed marka internazzjonali ta’ omologazzjoni unika, magħmula minn ċirku madwar l-ittra “E” segwit bin-numru distintiv tal-pajjiż li ħareġ l-omologazzjoni u bin-numru ta’ omologazzjoni. Din il-marka ta’ omologazzjoni tista’ titqiegħed fi kwalunkwe post tal-fanali raggruppati, kombinati jew inkorporati reċiprokament, b’kundizzjoni:

4.3.2.1.1.   Li jkunu jidhru kif indikat fil-paragrafu 4.2.5;

4.3.2.1.2.   Li ebda element tal-fanali fi grupp, ikkombinati jew inkorporati reċiprokament li jittrasmetti d-dawl ma jista’ jitneħħa mingħajr ma titneħħa fl-istess ħin il-marka ta’ omologazzjoni.

Is-simbolu ta’ identifikazzjoni ta’ kull fanal li jikkorrispondi għal kull regolament fl-applikazzjoni ta’ liema l-omologazzjoni tingħata kif ukoll is-serje ta’ emendi li tikkorrispondi għal modifiki tekniċi maġġuri l-aktar reċenti magħmula skond ir-Regolament fid-data tal-ħruġ ta’ l-omologazzjoni, u jekk hemm bżonn, il-vleġġa adattata jridu jitqiegħdu

4.3.2.2.1.   Kemm fuq il-wiċċ illuminanti adattat,

4.3.2.2.2.   Kemm fi grupp, b’mod li kull wieħed mill-fanali raggruppati, kombinati jew inkorporati reċiprokament, jistgħu jingħarfu b’mod ċar (għall-eżempji possibbli, ara l-Anness 2).

4.3.2.3.   Il-qisien ta’ l-elementi ta’ marka ta’ omologazzjoni unika ma jistgħux ikunu inqas mill-qisien minimi meħtieġa għall-iċken iskrizzjoni skond ir-Regolament taħt liema titlu nħarġet l-omologazzjoni.

4.3.2.4.   Kull tip approvat jirċievi numru ta’ omologazzjoni. L-istess parti kontraenti ma tistax tagħti dan l-istess numru lil tip ieħor ta’ fanali raggruppati, kombinati jew inkorporati reċiprokament, skond ir-Regolament preżenti.

4.3.2.5.   Fl-Anness 2, id-dijagrammi 11 u 12, tar-Regolament preżenti jagħtu eżempji ta’ marka ta’ omologazzjoni għal fanali fi grupp, ikkombinati jew inkorporati reċiprokament, flimkien mas-simboli kollha addizzjonali msemmija hawn fuq, għas-sistemi li tagħhom il-funzjonijiet huma żgurati minn bosta unitajiet ta’ installazzjoni mal-ġenb tal-vettura.

4.3.2.6   Fl-Anness 2, id-dijagramma 13, tar-Regolament preżenti tagħti eżempji ta’ marka ta’ omologazzjoni li għandha x’taqsam mas-sistema sħiħa.

B.   SPEĊIFIKAZZJONIJIET TEKNIĊI APPLIKABBLI GĦAS-SISTEMI TA’ WAĦDA JEW BOSTA MILL-PARTIJIET TAGĦHOM

Ħlief għal dispożizzjoni kuntrarja, il-pożizzjonijiet fotometriċi jridu jkunu effettwati f’konformità mad-dispożizzjonijiet imsemmija fl-Anness 9 tar-Regolament preżenti.

5.   SPEĊIFIKAZZJONIJIET ĠENERALI

Il-kampjuni kollha, li tagħhom tintalab l-omologazzjoni unikament għat-traffiku fuq il-lemin, iridu jkunu konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet imsemmija fil-paragrafi 6 u 7 ta’ hawn taħt; jekk, min-naħa l-oħra, l-omologazzjoni tintalab għat-traffiku fuq ix-xellug, id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 6 ta’ hawn taħt, inklużi l-annessi rilevanti tar-Regolament preżenti, japplikaw billi jinqalbu x-xellug u l-lemin u viċeversa.

Bl-istess mod, wieħed ibiddel id-deskrizzjoni tal-pożizzjonijiet angulari u ta’ l-elementi billi “R” titbiddel ma’ “L” u viċeversa.

5.1.2.   Is-sistemi jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħhom iridu jkunu maħsuba b’mod li jżommu l-karatteristiċi fotometriċi tagħhom u li jibqgħu jaħdmu tajjeb f’kundizzjonijiet ta’ użu normali, minkejja l-vibrazzjonijiet li għalihom jistgħu jkunu sottomessi.

Is-sistemi jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħhom iridu jkollhom mezz li jippermetti l-kontroll tagħhom fil-vettura f’konformità mal-pożizzjonijiet li huma applikabbli għalihom.

5.2.1.   Is-sistemi jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħhom jistgħu jkunu eżentati minn dan, bil-kundizzjoni li l-użu ta’ dawn il-mezzi jkun limitat għall-vetturi li fuqhom il-kontroll ikun possibbli permezz ta’ mezzi oħra jew inutli, skond id-deskrizzjoni ta’ min qiegħed jagħmel it-talba.

Is-sistemi ma jistgħux ikunu mgħammra b’sorsi illuminanti mhux omologati f’konformità mar-Regolamenti Nru 37 jew Nru 99;

5.3.1.   Ir-rifda tas-sorsi illuminanti sostitwibbli trid tkun konformi mal-karatteristiċi dimensjonali li jidhru fil-formola ta’ spjegazzjoni tal-pubblikazzjoni Nru 60061-62 taċ-Ċentru tal-Kummerċ u l-Innovazzjoni (BIC), kif indikat fir-Regolament rilevanti li għandu x’jaqsam mas-sorsi illuminanti;

5.3.2.   Jekk sors illuminanti ma jinbidilx, dan m’għandux jagħmel parti minn unità ta’ dwal li tipproduċi r-raġġ baxx fi stat newtru.

5.4.   Is-sistemi jew waħda jew bosta mill-partijiet mibnija b’mod li jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet kemm tat-traffiku fuq il-lemin u kemm tat-traffiku fuq ix-xellug jistgħu jiġu adattati fid-direzzjoni jew l-oħra tat-traffiku kemm permezz ta’ kontroll inizjali adattat waqt l-immuntar fuq il-vettura, kemm permezz ta’ manuvra volontarja ta’ min qiegħed jużaha. Fil-każijiet kollha, huma biss żewġ kontrolli perfettament distinti, il-wieħed għat-traffiku fuq il-lemin u l-ieħor għat-traffiku fuq ix-xellug, li għandhom ikunu possibbli, u l-mogħdija bi żvista minn pożizzjoni għall-oħra kif ukoll il-waqfa fuq pożizzjoni intermedjarja għandhom ikunu magħmula impossibbli.

5.5.   Għandhom isiru testijiet komplementari f’konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet ta’ l-Anness 4 tar-Regolament preżenti biex jiġi żgurat li l-karatteristiċi fotometriċi ma jġarrbux varjazzjonijiet eċċessivi waqt l-użu

5.6.   Jekk il-lenti ta’ unità tad-dwal hija ta’ materjal plastiku, it-testijiet iridu jsiru f’konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet ta’ l-Anness 6 tar-Regolament preżenti.

Fuq is-sistemi jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħhom maħsuba biex jarmu alternattivament raġġ baxx u raġġ qawwi, kull mezz mekkaniku, elettromekkaniku jew ieħor inkorporat ma’ l-unità tad-dwal biex jgħaddi minn raġġ għall-ieħor irid jiġi maħsub b’tali mod:

5.7.1.   Li jkun reżistenti biżżejjed biex jaħdem 50 000 darba mingħajr avariji, minkejja l-vibrazzjonijiet għal-liema hemm ir-riskju li jkun sottomess fl-użu normali;

5.7.2.   Li dejjem jinkiseb kemm ir-raġġ baxx kif ukoll ir-raġġ qawwi, mingħajr possibbiltà ta’ pożizzjoni intermedjarja jew ta’ stat indefinit; fil-każ li jkun impossibbli, l-istat miksub irid iwieġeb għall-pożizzjonijiet tal-paragrafu 5.7.3 ta’ hawn taħt;

5.7.3.   F’każ ta’ ħsara, is-sistema tmur awtomatikament fuq ir-raġġ baxx jew fi stat fejn il-valuri fotometriċi ma jkunux akbar minn 1,5 lx taż-żona IIIb definita fl-Anness 3 tar-Regolament preżenti u mhux inqas minn 4 lx f’punt tas-“parti Emax”, b’mezzi bħal, per eżempju, it-tifi, it-tnaqqis u l-baxxej tar-raġġ u/jew sostituzzjoni ta’ funzjoni;

5.7.4.   Li jkun possibbli għal min jużah biex ibiddel, b’għodda komuni, il-forma jew il-pożizzjoni ta’ l-elementi mobbli jew biex iqabbad l-iswiċċ.

Is-sistemi jridu jkunu mgħammra b’mezzi li jippermettu l-użu temporanju tagħhom f’pajjiżi fejn id-direzzjoni tat-traffiku hija bil-kontra ta’ dik għal liema qiegħda tintalab l-omologazzjoni, mingħajr ma toħloq wisq inkonvenjent għat-traffiku li ġej mid-direzzjoni kuntrarja. Għal dan il-għan, is-sistemi jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħhom iridu:

5.8.1.   Jippermettu lil min se jużahom biex jagħmel aġġustament f’konformità mal-paragrafu 5.4 ta’ hawn fuq, mingħajr għodod speċjali; jew

Ikollhom funzjoni għat-tibdil ta’ direzzjoni tat-traffiku li tipproduċi dawl ta’ mhux aktar minn 1,5lx fiż-żona IIIb għat-traffiku li ġej mid-direzzjoni kuntrarja u ta’ mill-inqas 6 lx għall-punt 50V meta t-testijiet isiru f’konformità mal-paragrafu 6.2 ta’ hawn taħt, mingħajr modifika ta’ aġġustament b’relazzjoni mad-direzzjoni tat-traffiku inizjali; għalhekk:

5.8.2.1.   il-ħabi ta’ żona adattata tal-lenti f’konformità mal-paragrafu 3.4 ta’ hawn fuq tista’ tkun soluzzjoni totali jew parzjali.

5.9.   Is-sistemi jridu jkunu maħsuba b’tali mod li, f’każ ta’ falliment ta’ sors illuminanti, jiġi attivat sinjal sabiex jissodisfa l-pożizzjonijiet rilevanti tar-Regolament Nru 48.

5.10.   L-element jew l-elementi li magħhom huwa mwaħħal is-sors illuminanti li jista’ jinbidel iridu jkunu maħsuba b’tali mod li s-sors illuminanti jkun faċli biex ikun immuntat, mingħajr ebda riskju li jsir żball, anke fid-dlam.

Fil-każ ta’ sistema f’konformità mal-paragrafu 4.1.7 ta’ hawn fuq:

5.11.1.   Is-sistema jrid ikollha magħha eżempju tal-formola definita fil-paragrafu 4.1.4 ta’ hawn fuq u istruzzjonijiet li jippermettu l-muntaġġ tagħha f’konformità mal-pożizzjonijiet tar-Regolament Nru 48.

5.11.2.   Is-servizz tekniku responsabbli għall-omologazzjoni jrid jiżgura li:

| a) | Is-sistema tista’ tkun immuntata korrettament f’konformità ma’ l-istruzzjonijiet; |
| --- | --- |

a)

Is-sistema tista’ tkun immuntata korrettament f’konformità ma’ l-istruzzjonijiet;

| b) | Is-sistema, ladarba mmuntata fuq il-vettura, tissodisfa l-pożizzjonijiet tal-paragrafu 6.22 tar-Regolament Nru 48;
  test ta’ sewqan fuq it-triq li jservi biex jikkonferma l-konformità mal-pożizzjonijiet tal-paragrafu 6.22.7.4 tar-Regolament Nru 48 huwa obbligatorju, inkluż f’kull sitwazzjoni rilevanti relatata mal-kontroll tas-sistema, fuq il-bażi tad-deskrizzjoni magħmula minn min qiegħed jagħmel it-talba. Irid jiġi indikat jekk il-modi kollha humiex attivati, qegħdin jaħdmu jew inattivati f’konformità mad-deskrizzjoni magħmula minn min qiegħed jagħmel it-talba; kull falliment li jidher (angolu eċċessiv jew dija per eżempju) għandha tiġi mistħarrġa. |
| --- | --- |

b)

Is-sistema, ladarba mmuntata fuq il-vettura, tissodisfa l-pożizzjonijiet tal-paragrafu 6.22 tar-Regolament Nru 48;

test ta’ sewqan fuq it-triq li jservi biex jikkonferma l-konformità mal-pożizzjonijiet tal-paragrafu 6.22.7.4 tar-Regolament Nru 48 huwa obbligatorju, inkluż f’kull sitwazzjoni rilevanti relatata mal-kontroll tas-sistema, fuq il-bażi tad-deskrizzjoni magħmula minn min qiegħed jagħmel it-talba. Irid jiġi indikat jekk il-modi kollha humiex attivati, qegħdin jaħdmu jew inattivati f’konformità mad-deskrizzjoni magħmula minn min qiegħed jagħmel it-talba; kull falliment li jidher (angolu eċċessiv jew dija per eżempju) għandha tiġi mistħarrġa.

6.   DWAL

6.1.   Speċifikazzjonijiet ġenerali

6.1.1.   Kull sistema għandha tarmi raġġ baxx ta’ klassi C f’konformità mal-paragrafu 6.2.5 ta’ hawn taħt u wieħed jew bosta raġġi baxxi ta’ waħda jew aktar klassijiet; tista’ tinkludi mod jew bosta modi oħrajn fuq ġewwa ta’ kull klassi ta’ raġġ baxx kif ukoll il-funzjonijiet ta’ dwal ta’ quddiem f’konformità mal-paragrafi 6.3 u/jew 2.1.1.1 tar-Regolament preżenti.

6.1.2.   Is-sistema għandha tippermetti modifiki awtomatiċi b’mod li jinkiseb dawl tajjeb fuq it-triq mingħajr ebda inkonvenjent, la għas-sewwieq u lanqas għall-oħrajn li qegħdin jużawha.

6.1.3.   Is-sistema tkun ikkunsidrata bħala aċċettabbli jekk tissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet fotometriċi rilevanti tal-paragrafi 6.2 u 6.3.

Il-pożizzjonijiet fotometriċi jkunu effettwati f’konformità ma’ l-indikazzjonijiet ta’ min qiegħed jagħmel it-talba:

6.1.4.1.   Fi stat newtru bħal dak definit fil-paragrafu 1.0;

6.1.4.2.   Fis-sinjal V, fis-sinjal W, fis-sinjal E jew fis-sinjal T, f’konformità mal-paragrafu 1.10, skond il-każ;

6.1.4.3.   Jekk jingħata l-każ, f’kull sinjal ieħor f’konformità mal-paragrafu 1.10 jew taħlita ta’ dawn, f’konformità ma’ l-indikazzjonijiet ta’ min qiegħed jagħmel it-talba.

6.2.   Pożizzjonijiet applikabbli għar-raġġi baxxi

Qabel kull test skond il-paragrafi ta’ hawn taħt, is-sistema trid titqiegħed fl-istat newtru, jiġifieri tarmi raġġ baxx ta’ klassi C.

Fuq kull naħa tas-sistema (jiġifieri tal-vettura), ir-raġġ baxx fl-istat newtru jrid jipproduċi, permezz ta’ mill-inqas unità ta’ dwal, cut-off f’konformità ma’ l-Anness 8 tar-Regolament preżenti jew,

6.2.1.1.   is-sistema għandha toffri mezzi oħrajn, per eżempju mezzi ottiċi jew raġġi awżiljari proviżorji, li jippermettu orjentazzjoni ċara u korretta tar-raġġi.

6.2.1.2.   L-Anness 8 ma japplikax għall-funzjoni ta’ tibdil tad-direzzjoni tat-traffiku bħal dak deskritt fil-paragrafi 5.8 sa 5.8.2.1 ta’ hawn fuq.

6.2.2.   Is-sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha trid tkun orjentata b’tali mod li l-pożizzjoni tal-cut-off tkun konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet speċifikati fit-Tabella 2 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti.

6.2.3.   Meta tkun orjentata hekk, is-sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha, fil-każ li l-omologazzjoni tagħha tiffoka esklussivament fuq ir-raġġ baxx, trid tissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet speċifikati fil-paragrafi rilevanti ta’ hawn taħt; min-naħa l-oħra, jekk hija maħsuba biex tipprovdi dawl supplimentari jew funzjonijiet ta’ sinjalazzjoni illuminanti f’konformità ma’ l-ambitu ta’ applikazzjoni tar-Regolament preżenti, għandha wkoll tissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet speċifikati fil-paragrafi rilevanti ta’ hawn taħt. Bil-kundizzjoni li ma jistax ikun aġġustat separatament.

6.2.4.   Meta sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha hekk orjentati ma jissodisfawx l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 6.2.3 ta’ hawn fuq, l-aġġustament tagħha jista’, f’konformità ma’ l-istruzzjonijiet tal-manifattur, ikun modifikat sal-massimu ta’ 0,5 ta’ grad lejn il-lemin jew lejn ix-xellug u ta’ 0,2 ta’ grad ’l fuq jew ’l isfel, b’relazzjoni ma’ l-aġġustament inizjali.

6.2.5.   Meta tarmi ċertu mod ta’ raġġ baxx, is-sistema trid tkun konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tas-sezzjoni rilevanti (C, V, E jew W) tal-parti A tat-Tabella 1 (valuri fotometriċi) u tat-Tabella 2 (Emax u tqegħid tal-cut-off) ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti, kif ukoll is-sezzjoni 1 (speċifikazzjonijiet applikabbli għall-cut-off) ta’ l-Anness 8 tar-Regolament preżenti.

Raġġ jista’ jintrema b’mod ta’ dwal fil-liwja, bil-kundizzjoni li:

6.2.6.1.   Is-sistema tkun konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet rilevanti tal-parti B tat-Tabella 1 (valuri fotometriċi) u tal-punt 2 tat-Tabella 2 (speċifikazzjonijiet applikabbli għall-cut-off) ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti meta l-valuri jitqiesu konformi mal-proċedura indikata fl-Anness 9, skond il-kategorija (1 jew 2) tal-mod ta’ dwal fil-liwja li għalih qiegħda tintalab l-omologazzjoni;

6.2.6.2.   Il-punt Emax ma jitqiegħedx barra mir-rettanglu inkluż bejn il-pożizzjoni vertikali l-aktar għolja definita fit-Tabella 2 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti għall-klassi tar-raġġ baxx ikkonċernat u 2 gradi taħt il-linja H-H, u bejn 45 grad fuq ix-xellug u 45 grad fuq il-lemin ta’ l-assi ta’ referenza tas-sistema;

6.2.6.3.   Meta s-sinjal T jikkorrispondi għat-turning circle tal-vettura lejn ix-xellug (jew lejn il-lemin), is-sistema tipproduċi dawl ta’ mill-inqas 3 lx f’punt jew f’bosta punti taż-żona inkluża bejn il-linja H-H u 2 gradi taħt, u bejn 10 u 45 grad fuq ix-xellug jew fuq il-lemin ta’ l-assi ta’ referenza tas-sistema;

6.2.6.4.   Jekk l-omologazzjoni tintalab għal mod ta’ liwja tal-kategorija 1, l-użu tas-sistema huwa limitat għall-vettura maħsuba b’tali mod li l-parti orizzontali tat-tarf tal-cut-off prodotta mis-sistema tkun konformi mal-pożizzjonijiet rilevanti tal-paragrafu 6.22.7.4.5 i) tar-Regolament Nru 48;

Jekk l-omologazzjoni tintalab għal mod ta’ dawl fil-liwja tal-kategorija 1, is-sistema trid tkun maħsuba b’tali mod li, f’każ ta’ falliment tal-moviment laterali jew tal-modifika tad-dwal, ikun possibbli li jinkisbu awtomatikament kundizzjonijiet fotometriċi, kemm li jikkorrispondu għal dawk definiti fil-paragrafu 6.2.5 ta’ hawn fuq, kemm li jipproduċu valuri li ma jaqbżux 1,5 lx fiż-żona IIIb, bħal dawk definiti fl-Anness 3 tar-Regolament preżenti, u mill-inqas 4 lx f’punt tas-“parti Emax”;

6.2.6.5.1.   sadanittant, dan ma jkunx meħtieġ jekk, għal pożizzjonijiet fuq ix-xellug ta’ l-assi ta’ referenza tas-sistema, fuq il-linja 0,3° ’l fuq mil-linja HH sa 5° fuq ix-xellug u taħt il-linja sa 0,57° ’l isfel minn HH lil hinn minn 5° fuq ix-xellug, il-valur ta’ 1 lx ma jinqabeż fl-ebda post.

6.2.7.   Is-sistema trid tiġi verifikata f’konformità ma’ l-istruzzjonijiet tal-manifattur, skond il-prinċipju ta’ sikurezza definit fil-paragrafu 2.2.2.1 ta’ hawn fuq.

6.2.8.   Is-sistemi jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħhom maħsuba kemm għat-traffiku fuq il-lemin u t-traffiku fuq ix-xellug iridu, f’kull waħda miż-żewġ pożizzjonijiet, f’konformità mal-paragrafu 5.4 ta’ hawn fuq, jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet definiti għad-direzzjoni tat-traffiku kkonċernat.

Is-sistemi jridu jkunu maħsuba b’tali mod li:

6.2.9.1.   Kull mod ta’ raġġ baxx speċifikat jipproduċi mill-inqas 3 lx sal-punt 50V fuq kull naħa tas-sistema;

il-mod jew il-modi ta’ raġġ baxx ta’ klassi V jitqassmu minn din l-ispeċifikazzjoni;

6.2.9.2.   Erba’ sekondi wara li tinxtegħel is-sistema, li ma ħadmitx wara mill-inqas 30 minuta, ir-raġġ baxx ta’ klassi C irid jipproduċi mill-inqas 5 lx sal-punt 50V;

6.2.9.3.   Modi oħrajn:

F’każ ta’ sinjali ta’ input definiti fil-paragrafu 6.1.4.3 tar-Regolament preżenti, l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 6.2 iridu jinkisbu.

6.3.   Pożizzjonijiet dwar ir-raġġ qawwi

Qabel kull test skond il-paragrafi ta’ hawn taħt, is-sistema trid titqiegħed fi stat newtru.

L-unità jew l-unitajiet ta’ dwal tas-sistema jridu jkunu kkontrollati f’konformità ma’ l-istruzzjonijiet tal-manifattur, b’tali mod li ż-żona ta’ dawl massimu tkun iċċentrata fuq il-punt ta’ intersezzjoni (HV) tal-linji H-H u V-V;

6.3.1.1.   Kull unità ta’ dawl li ma tistax tkun ikkontrollata separatament, jew li tagħha l-aġġustament sar wara l-pożizzjonijiet effettwati f’konformità mal-paragrafu 6.2, trid titqiegħed għal test ikkontrollat b’dan il-mod.

Meta jitqies b’mod konformi mal-pożizzjonijiet speċifikati fl-Anness 9 tar-Regolament preżenti, id-dawl irid ikun konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet li ġejjin:

Il-punt HV irid jitqiegħed fuq ġewwa ta’ l-isolux li jirrappreżenta 80 % ta’ l-illuminazzjoni massima tar-raġġ qawwi.

6.3.2.1.1.   Il-valur massimu (EM) ma jistax ikun inqas minn 48 lx u fl-ebda ċirkostanza m’għandu jkun iktar minn 240 lx.

6.3.2.1.2.   L-intensità massima (IM) ta’ kull unità ta’ installazzjoni li tagħmel sehem minn jew tikkontribwixxi għall-intensità massima tar-raġġ qawwi, imfissra f’eluf ta’ kandela, tiġi kkalkolata permezz tal-formula ta’ hawn taħt:

IM = 0,625 EM

6.3.2.1.3.   Il-marka ta’ referenza (I’M) ta’ l-intensità massima, definita fil-paragrafu 4.2.2.9 ta’ hawn fuq, tiġi kkalkolata permezz tal-formula:

Formula

Dan il-valur jinġieb sa l-eqreb valur 5 - 10 - 12,5 - 17,5 - 20 - 25 - 27,5 - 30 - 37,5 - 40 - 45 - 50.

6.3.2.2.   Meta tibda mill-punt HV u timxi orizzontalment lejn il-lemin u x-xellug, l-illuminazzjoni tar-raġġ qawwi trid tkun mill-inqas daqs 24 lx sa 2,6 gradi u mill-inqas daqs 6 lx sa 5,2 gradi.

L-illuminazzjoni jew parti mill-illuminazzjoni li tintrema mis-sistema tista’ tiċċaqlaq lateralment b’mod awtomatiku (jew modifikata biex jinkiseb l-istess effett), b’kundizzjoni li:

6.3.3.1.   Is-sistema tissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafi 6.3.2.1.1 u 6.3.2.2 ta’ hawn fuq, fejn kull unità ta’ dawl tkun imkejla f’konformità mal-proċedura speċifikata fl-Anness 9.

Is-sistema trid tkun maħsuba b’tali mod li:

6.3.4.1.   L-unità jew l-unitajiet tad-dawl tan-naħa leminija u tan-naħa xellugija kull waħda jipprovdu mill-inqas in-nofs ta’ l-illuminazzjoni minima tar-raġġ qawwi speċifikata fil-paragrafi 6.3.2.2 ta’ hawn fuq;

6.3.4.2.   Erba’ sekondi wara li tinxtegħel is-sistema, li ma kienitx qiegħda taħdem għal mill-inqas 30 minuta, illuminazzjoni ta’ mill-inqas 42 lx trid tinkiseb sal-punt HV tar-raġġ qawwi;

6.3.4.3.   Meta sinjali ta’ l-input f’konformità mal-paragrafu 6.1.4.3 tar-Regolament preżenti, jiġu applikati, l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 6.3 iridu jinkisbu.

6.3.5.   Jekk l-ispeċifikazzjonijiet applikabbli għar-raġġ konċernat ma jinkisbux, wieħed jista’ jipproċedi għal orjentazzjoni mill-ġdid tar-raġġ ta’ 0,5 ta’ grad ’l fuq jew ’l isfel u/jew ta’ grad wieħed lejn il-lemin jew ix-xellug, b’relazzjoni ta’ l-aġġustament inizjali tiegħu. F’din il-pożizzjoni ġdida, l-ispeċifikazzjonijiet fotometriċi jridu jinkisbu. Dawn il-pożizzjonijiet ma japplikawx għall-unitajiet ta’ dawl definiti fil-paragrafu 6.3.1.1 tar-Regolament preżenti.

6.4.   Pożizzjonijiet oħrajn

Fil-każ ta’ sistema jew ta’ waħda jew bosta mill-partijiet tagħha mgħammra b’unitajiet ta’ dawl kontrollabbli, l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafi 6.2 (raġġ baxx) u 6.3 (raġġ qawwi) japplikaw għal kull waħda mill-pożizzjonijiet ta’ muntaġġ definiti fil-paragrafu 2.1.3 (skala ta’ aġġustament). Il-proċedura li ġejja hija applikata għall-finijiet ta’ verifika:

6.4.1.   Kull pożizzjoni indikata tinkiseb permezz tal-gonjometru ta’ test b’relazzjoni mal-linja dritta li torbot iċ-ċentru ta’ referenza u l-punt HV fuq l-iskrin ta’ kejl. Is-sistema aġġustabbli jew parti jew bosta mill-partijiet tagħha għalhekk jitqiegħdu f’pożizzjoni bħall-illuminazzjoni fuq l-iskrin ta’ kejl li jikkorrispondi għall-ispeċifikazzjonijiet ta’ orjentazzjoni rilevanti;

6.4.2.   Is-sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha li fil-bidu kienu mqiegħda f’konformità mal-pożizzjonijiet tal-paragrafu 6.4.1, il-mezz jew il-partijiet tiegħu jridu jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet fotometriċi rilevanti tal-paragrafi 6.2 u 6.3;

Wieħed irid jipproċedi għal testijiet supplimentari wara li jkun tmexxa r-riflettur jew is-sistema jew parti jew bosta mill-partijiet tagħha vertikalment bi ftit jew wisq 2 gradi jew ikun imqiegħed għall-inqas fil-pożizzjoni massima tiegħu jekk din hija inqas minn 2 gradi, b’relazzjoni mal-pożizzjoni inizjali, bl-użu tal-mezz ta’ aġġustament tas-sistema jew ta’ waħda jew bosta mill-partijiet tagħha. Wara li s-sistema sħiħa jew parti jew bosta mill-partijiet tagħha tkun orjentata mill-ġdid (per eżempju permezz tal-gonjometru), fid-direzzjoni kuntrarja li tikkorrispondi, il-kwantità ta’ dawl mixħuta fid-direzzjonijiet li ġejjin iridu jkunu kkontrollati u jibqgħu fil-limiti speċifikati:

6.4.3.1.   Raġġ baxx: il-punti HV u 75R, jew 50R jekk jingħata l-każ, u raġġ qawwi: IM u l-punt HV (f’persentaġġ ta’ IM);

6.4.4.   Jekk min qiegħed jagħmel it-talba indika aktar minn pożizzjoni waħda għal muntaġġ, il-proċedura msemmija fil-paragrafi 6.4.1 sa 6.4.3 trid tiġi ripetuta għal kull waħda mill-pożizzjonijiet l-oħrajn;

6.4.5.   Jekk min qiegħed jagħmel it-talba ma indikax pożizzjoni speċjali ta’ muntaġġ, is-sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha trid tiġi orjentata skond il-pożizzjonijiet speċifikati fil-paragrafi 6.2 (raġġ baxx) u 6.3 (raġġ qawwi), li l-mezz ta’ aġġustament tas-sistema jew ta’ waħda jew bosta mill-partijiet tagħha titqiegħed f’pożizzjoni medja. It-testijiet supplimentari speċifikati fil-paragrafu 6.4.3 jridu jiġu effettwati wara li r-riflettur jew partijiet tiegħu jitqiegħdu fil-pożizzjoni massima (minflok ma jitmexxew b’2 gradi ftit jew wisq) bl-użu tal-mezz ta’ aġġustament tagħhom.

6.4.6.   Irid jiġi indikat permezz ta’ formola f’konformità ma’ l-eżempju ta’ l-Anness 1 tar-Regolament preżenti liema unità jew unitajiet ta’ dawl jipproduċu cut-off bħal dak definit fl-Anness 8 tar-Regolament preżenti, li jipprojetta ruħu fuq żona inkluża bejn 6 gradi fuq ix-xellug u 4 gradi fuq il-lemin u fuq linja orizzontali mqiegħda 0,8 ta’ grad ’l isfel.

6.4.7.   Irid jiġi indikat permezz ta’ formola f’konformità ma’ l-eżempju ta’ l-Anness 1 tar-Regolament preżenti liema mod(i) ta’ raġġ baxx ta’ klassi E, jekk jingħata l-każ, jissodisfa “l-fatti komuni” tat-Tabella 6 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti.

7.   KULUR

7.1.   Id-dawl mixħut irid ikun ta’ kulur abjad. F’koordinati trikronomatiċi CEI, id-dawl mixħut minn kull parti tas-sistema jrid ikun fil-limiti li ġejjin:

| limitu lejn il-blu | x ≥ 0,310 |
| --- | --- |
| limitu lejn l-isfar | x ≤ 0,500 |
| limitu lejn l-aħdar | y ≤ 0,150 + 0,640 x |
| limitu lejn l-aħdar | y ≤ 0,440 |
| limitu lejn il-vjola | y ≥ 0,050 + 0,750 x |
| limitu lejn l-aħmar | y ≥ 0,382. |

limitu lejn il-blu

x ≥ 0,310

limitu lejn l-isfar

x ≤ 0,500

limitu lejn l-aħdar

y ≤ 0,150 + 0,640 x

limitu lejn l-aħdar

y ≤ 0,440

limitu lejn il-vjola

y ≥ 0,050 + 0,750 x

limitu lejn l-aħmar

y ≥ 0,382.

C.   MIŻURI AMMINISTRATTIVI OĦRAJN

8.   MODIFIKA TAT-TIP TAS-SISTEMA U ESTENSJONI TA’ OMOLOGAZZJONI

Kull modifika tat-tip tas-sistema trid tiġi notifikata lis-servizz amministrattiv li ta l-omologazzjoni, li jista’ mbagħad:

8.1.1.   Kemm jikkunsidra li l-modifiki magħmula ma jkunux fil-periklu li jkollhom konsegwenzi koroh notevoli u li fil-każijiet kollha din is-sistema għadha tissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet;

8.1.2.   Kif ukoll jesiġi rapport ġdid ta’ test mis-servizz tekniku inkarigat li jagħmel it-testijiet.

8.2.   Il-konferma ta’ l-omologazzjoni jew ukoll ir-rifjut tagħha, b’indikazzjoni tal-modifiki, trid tiġi notifikata lill-Partijiet kontraenti għall-Ftehim li japplikaw ir-Regolament preżenti, skond il-proċedura definita fil-paragrafu 4.1.4 ta’ hawn fuq.

8.3.   L-awtorità kompetenti inkarigata li toħroġ l-estensjoni ta’ omologazzjoni talloka numru ta’ serje lil kull formola ta’ komunikazzjoni mwassla taħt it-titlu ta’ din l-estensjoni u tinnotifika b’dan lill-Partijiet l-oħrajn tal-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw ir-Regolament preżenti, permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni f’konformità ma’ l-eżempju ta’ l-Anness 1 tar-Regolament preżenti.

9.   KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

Il-proċeduri ta’ verifika tal-konformità tal-produzzjoni jridu jkunu konformi ma’ dawk speċifikati fil-Ftehim, fl-Appendiċi 2 (E/ECE/324-E/ECE/TRANS/505/Rev.2) u jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet li ġejjin:

9.1.   Is-sistemi omologati skond ir-Regolament preżenti jridu jkunu manifatturati b’mod li jkunu konformi għat-tip omologat u li jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet speċifikati fil-paragrafi 6 u 7.

9.2.   Iridu jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet minimi ta’ konformità tal-proċeduri ta’ kontroll tal-produzzjoni speċifikati fl-Anness 5 tar-Regolament preżenti.

9.3.   Iridu jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet minimi ta’ kampjun magħmul minn spettur, speċifikati fl-Anness 7 tar-Regolament preżenti.

9.4.   L-awtorità li ħarġet l-omologazzjoni tista’ f’kull ħin tivverifika l-metodi ta’ kontroll ta’ konformità applikati f’kull unità ta’ produzzjoni. Il-frekwenza normali ta’ dawn il-verifiki hija ta’ kontroll wieħed kull sentejn.

9.5.   Ma jingħatax kas tas-sistemi jew ta’ waħda jew bosta mill-partijiet tagħha li jidhru difettużi.

9.6.   Ma jingħatax kas tal-marka ta’ referenza.

10.   SANZJONIJIET GĦAL NUQQAS TA’ KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

10.1.   L-omologazzjoni maħruġa għal tip ta’ sistema bl-applikazzjoni tar-Regolament preżenti tista’ tiġi rtirata jekk l-ispeċifikazzjonijiet ma jiġux rispettati jew jekk sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha li għandhom il-marka ta’ omologazzjoni m’hijiex konformi mat-tip omologat.

10.2.   Fil-każ ta’ Parti kontraenti għall-Ftehim li japplika r-Regolament preżenti jirtira omologazzjoni li qabel kien ta, dan għandu jinforma b’dan minnufih lill-Partijiet l-oħrajn kontraenti li japplikaw ir-Regolament preżenti, permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni konformi ma’ l-eżempju ta’ l-Anness 1 tar-Regolament preżenti.

11.   WAQFA DEFINITTIVA TAL-PRODUZZJONI

11.1.   Jekk min għandu omologazzjoni jwaqqaf b’mod definittiv il-produzzjoni ta’ tip ta’ sistema omologata f’konformità mar-Regolament preżenti, huwa jinforma b’dan lill-awtorità li ħarġet l-omologazzjoni, li, min-naħa tagħha, tinnotifika b’dan lill-Partijiet l-oħrajn kontraenti għall-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw ir-Regolament preżenti, permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni konformi ma’ l-eżempju ta’ l-Anness 1 tar-Regolament preżenti.

12.   ISMIJIET U INDIRIZZI TAS-SERVIZZI TEKNIĊI INKARIGATI BIT-TESTIJIET TA’ OMOLOGAZZJONI U TAS-SERVIZZI AMMINISTRATTIVI

12.1.   Il-Partijiet kontraenti għall-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw ir-Regolament preżenti jridu jikkomunikaw lis-Segretarjat ta’ l-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti l-ismijiet u l-indirizzi tas-servizzi tekniċi inkarigati bit-testijiet ta’ omologazzjoni u dawk tas-servizzi amministrattivi li joħorġu l-omologazzjoni u li lilhom iridu jintbagħtu l-formoli ta’ omologazzjoni jew ta’ estensjoni jew ta’ rifjut jew ta’ irtirar ta’ omologazzjoni, jew il-waqfa definittiva tal-produzzjoni, maħruġin f’pajjiżi oħrajn.

ANNESS 1

Image

KOMUNIKAZZJONI

(format massimu: A4 (210 × 297 mm))

(1)

maħruġ minn:

lsem ta’ l-amministrazzjoni:

dwar (2):

ĦRUĠ TA’ OMOLOGAZZJONI

ESTENSJONI TA’ OMOLOGAZZJONI

RIFJUT TA’ OMOLOGAZZJONI

IRTIRAR TA’ OMOLOGAZZJONI

WAQFA DEFINITTIVA TAL-PRODUZZJONI

ta’ tip ta’ sistema applikata tar-Regolament Nru: ...

Numru ta’ l-Omolgazzjoni: Numru ta’ l-Estensjoni: ...

1. Trejdmark jew marka tal-fabbrika tas-sistema:

2. Titlu tat-tip tas-sistema mill-manifattur:

3. Isem u indirizz tal-manifattur:

4. Isem u indirizz tar-rappreżentant tal-manifattur (jekk jingħata l-każ):

5. Sistema sottomessa għall-omologazzjoni fi:

6. Servizz tekniku inkarigat mit-testijiet:

7. Data tar-rapport maħruġ minn dan is-servizz:

8. Numru tar-rapport maħruġ minn dan is-servizz:

9. Deskrizzjoni konċiża: 9.1 Kategorija indikata bil-marka rilevanti (3):

9.2 Numru u kategorija(i) ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli:

9.3 Indikazzjonijiet konformi mal-paragrafu 6.4.6 tar-Regolament preżenti (liema unità jew unitajiet ta’ dawl jippreżentaw cut-off bħal dak definit fl-Anness 8 tar-Regolament preżenti, li jipprojetta ruħu f’żona inkluża bejn 6 gradi fuq ix-xellug u 4 gradi fuq il-lemin u ’l fuq minn linja orizzontali mqiegħda 0,8 ta’ grad ’l isfel): ...

(1) Numru distintiv tal-pajjiż li ħareġ/estenda/rrifjuta/rtira l-omologazzjoni (ara l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti relatati ma’ l-omologazzjoni).

(2) Ħassar kif meħtieġ. (3) Indika l-marka adattata kif speċifikat, f’konformità mar-Regolament preżenti, għal kull unità ta’ installazzjoni jew unitajiet kollha ta’ installazzjoni.

Image

9.4 Il-vettura jew il-vetturi li għalihom is-sistema hija maħsuba bħal tagħmir oriġinali:

9.5 L-omologazzjoni hija mitluba għal sistema li mhux suppost li tagħmel parti mill-omologazzjoni ta’ tip ta’ vettura konformi mar-Regolament Nru 48? iva/le

9.5.1 Jekk fl-affermattiv, agħti spjegazzjoni biżżejjed biex tingħaraf il-vettura jew il-vetturi li għalihom is-sistema hija mmirata: ...

9.6 Indikazzjonijiet konformi mal-paragrafu 6.4.7 tar-Regolament preżenti (liema mod jew modi ta’ raġġ baxx ta’ klassi E, jekk jingħata l-każ, huma konformi mal-fatti komuni tat-Tabella 6 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti):

10. Tqegħid tal-marka jew tal-marki ta’ omologazzjoni:

11. Raġuni(jiet) għall-estensjoni ta’ omologazzjoni:

12. Omologazzjoni approvata/estiża/rrifjutata/rtirata (1):

13. Post:

14. Data:

15. Firma:

16. Il-lista ta’ dokumenti ppreżentati quddiem is-servizz amministrattiv li ħareġ l-omologazzjoni hija annessa mal-komunikazzjoni preżenti u tista’ tinkiseb fuq talba:

17. Is-sistema hija maħsuba biex tarmi raġġ baxx (2):

17.1 ta’ klassi C

ta’ klassi V

ta’ klassi E

ta’ klassi W

17.2 B’liema mod jew modi ta’ hawn taħt, definiti mit-titlu tagħhom, jekk jingħata l-każ (4):

Mod nru C 1

Mod nru V ...

Mod nru E ...

Mod nru W ...

Mod nru C ...

Mod nru V ...

Mod nru E ...

Mod nru W ...

Mod nru C ...

Mod nru V ...

Mod nru E ...

Mod nru W ...

17.3 Jekk l-unitajiet ta’ dawl indikati hawn taħt huma taħt tensjoni (2) (3) (4) għan-numru tal-mod: ...

a) Jekk l-ebda mod ta’ dawl fil-liwja ma japplika:

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

b) Jekk id-dawl fil-liwja tal-kategorija 1 japplika:

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

c) Jekk id-dawl fil-liwja tal-kategorija 2 japplika:

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

Nota: L-indikazzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 17.3 a) sa c) ta’ hawn fuq huma wkoll meħtieġa għal kull mod supplimentari.

(1) Ħassar kif meħtieġ.

(2) Immarka b’salib fil-kaxxa adattata.

(3) Tawwal din il-lista f’każ ta’ numru ikbar ta’ unitajiet. (4) Tawwal din il-lista f’każ ta’ numru ikbar ta’ modi.

Image

17.4 L-unitajiet ta’ dawl indikati hawn taħt huma taħt tensjoni meta s-sistema tkun fl-istat newtru (1) (2):

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

17.5 L-unitajiet ta’ dawl indikati hawn taħt ikunu taħt tensjoni meta s-sistema qiegħda fil-funzjoni ta’ tibdil tad-direzzjoni tat-traffiku (1) (2) (3):

a) Jekk l-ebda dawl fil-liwja ma japplika:

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

b) Jekk id-dawl fil-liwja tal-kategorija 1 japplika:

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

c) Jekk id-dawl fil-liwja tal-kategorija 2 japplika:

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

18. Is-sistema hija maħsuba biex tarmi raġġ qawwi (1) (2) (3):

Iva

18.1

Le

18.2 Fil-mod jew il-modi ta’ hawn taħt, definiti mit-titlu tagħhom, jekk jingħata l-każ:

Mod ta’ raġġ qawwi nru M 1

Mod ta’ raġġ qawwi nru M ...

Mod ta’ raġġ qawwi nru M ...

18.3 Meta l-unitajiet ta’ dawl indikati hawn taħt ikunu taħt tensjoni, għall-mod nru: ...

a) Jekk l-ebda dawl fil-liwja ma japplika:

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

b) Jekk id-dawl fil-liwja japplika:

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

Nota: L-indikazzjonijiet konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 18.3 a) u b) hawn fuq huma meħtieġa aktar għal kull mod supplimentari.

18.4 L-unitajiet ta’ dawl immarkati hawn taħt huma taħt tensjoni meta s-sistema qiegħda fl-istat newtru (1) (2):

Naħa xellugija

nru 1

nru 3

nru 5

nru 7

nru 9

nru 11

Naħa leminija

nru 2

nru 4

nru 6

nru 8

nru 10

nru 12

(1) Immarka b’salib fil-kaxxa adattata.

(2) Tawwal din il-lista f’każ ta’ numru ikbar ta’ unitajiet.

(3) Tawwal din il-lista f’każ ta’ numru ikbar ta’ modi.

ANNESS 2

EŻEMPJI TA’ MARKI TA’ OMOLOGAZZJONI

Eżempju 1

a ≥ 8 mm (lenti tal-ħġieġ)

a ≥ 5 mm (lenti tal-plastik)

| | |
| --- | --- |
| Dijagramma 1 | Dijagramma 2 |

Image

Image

Dijagramma 1

Dijagramma 1

Dijagramma 2

Dijagramma 2

L-unità ta’ installazzjoni ta’ sistema li għandha waħda mill-marki ta’ omologazzjoni ta’ hawn fuq kienet omologata fl-Olanda (E4) f’konformità mar-Regolament preżenti, taħt in-numru ta’ omologazzjoni 19 243, u ssodisfat l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti taħt il-forma inizjali tagħha (00). Ir-raġġ baxx huwa maħsub unikament għat-traffiku fuq il-lemin. L-ittri “CT” (Dijagramma 1) jindikaw li dan huwa raġġ baxx b’mod ta’ dawl fil-liwja, u l-ittri “CWR” (Dijagramma 2) jindikaw li dan huwa raġġ baxx ta’ klassi C, ta’ raġġ baxx ta’ klassi W u ta’ raġġ qawwi.

Iċ-ċifra 30 tindika li l-intensità massima tar-raġġ baxx hija bejn 86 250 u 101 250 kandela.

Nota: In-numru ta’ omologazzjoni u s-simboli addizzjonali jridu jitqiegħdu qrib taċ-ċirku ta’ madwar l-ittra “E”, ’l fuq jew ’l isfel ta’ din l-ittra jew inkella fuq il-lemin jew fuq ix-xellug tagħha. Iċ-ċifri tan-numru ta’ omologazzjoni jridu jkunu fuq l-istess naħa ta’ l-ittra “E” u jkunu jħarsu lejn l-istess direzzjoni.

Nota:

L-użu ta’ ċifri Rumani bħala numri ta’ omologazzjoni għandu jkun evitat sabiex tiġi eskluża kull konfużjoni ma’ simboli oħrajn.

Eżempju 2

Eżempju 2

| | |
| --- | --- |
| Dijagramma 3 | Dijagramma 4 a) |
| |
| Dijagramma 4 b) |

Image

Image

Dijagramma 3

Dijagramma 3

Dijagramma 4 a)

Dijagramma 4 a)

Image

Dijagramma 4 b)

Dijagramma 4 b)

L-unità ta’ installazzjoni ta’ sistema li għandha l-marka ta’ omologazzjoni ta’ hawn fuq hija konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti kif ukoll f’dak li għandu x’jaqsam mar-raġġ baxx u r-raġġ qawwi, u hija maħsuba:

Dijagramma 3: Raġġ baxx ta’ klassi C flimkien ma’ raġġ baxx ta’ klassi E, unikament għat-traffiku fuq ix-xellug.

Dijagramma 3:

Dijagrammi 4 a) u 4 b): Raġġ baxx ta’ klassi C u raġġ baxx ta’ klassi V, għaż-żewġ direzzjonijiet tat-traffiku bis-saħħa ta’ mekkaniżmu ta’ aġġustament ta’ l-element ottiku jew tas-sors illuminanti, u raġġ qawwi. Ir-raġġ baxx ta’ klassi C, ir-raġġ baxx ta’ klassi V u r-raġġ qawwi jridu jissodisfaw il-pożizzjonijiet applikabbli għad-dawl fil-liwja, kif tindika l-ittra “T”. Il-linja fuq l-ittra “R” tindika li l-funzjoni ta’ raġġ qawwi hija żgurata minn bosta unitajiet ta’ installazzjoni fuq din in-naħa tas-sistema.

Dijagrammi 4 a) u 4 b):

Eżempju 3

Eżempju 3

| | |
| --- | --- |
| Dijagramma 5 | Dijagramma 6 |

Image

Image

Dijagramma 5

Dijagramma 5

Dijagramma 6

Dijagramma 6

L-unità ta’ installazzjoni li għandha l-marka ta’ omologazzjoni ta’ hawn fuq tinkludi lenti ta’ materjal plastiku u hija konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti unikament f’dak li għandu x’jaqsam mar-raġġ baxx, u hija maħsuba:

Dijagramma 5: Raġġ baxx ta’ klassi C u raġġ baxx ta’ klassi W, għaż-żewġ direzzjonijiet tat-traffiku.

Dijagramma 6: Raġġ baxx ta’ klassi C flimkien ma’ mod ta’ dawl fil-liwja, unikament għat-traffiku fuq il-lemin.

Eżempju 4

Eżempju 4

| | |
| --- | --- |
| Dijagramma 7 | Dijagramma 8 |

Image

Image

Dijagramma 7

Dijagramma 7

Dijagramma 8

Dijagramma 8

Dijagramma 7: L-unità ta’ installazzjoni li għandha l-marka ta’ omologazzjoni ta’ hawn fuq tissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti f’dak li għandu x’jaqsam mar-raġġ baxx ta’ klassi C u r-raġġ baxx ta’ klassi V, u hija unikament maħsuba għat-traffiku fuq ix-xellug.

Dijagramma 7:

Dijagramma 8: L-unità ta’ installazzjoni li għandha l-marka ta’ omologazzjoni ta’ hawn fuq hija unità ta’ installazzjoni (distintiva) li tagħmel parti minn sistema, u hija tissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti unikament għal dak li għandu x’jaqsam mar-raġġ qawwi.

Dijagramma 8:

Eżempju 5: Identifikazzjoni ta’ unità ta’ installazzjoni li tinkludi lenti ta’ materjal plastiku konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti

Eżempju 5:

| | |
| --- | --- |
| Dijagramma 9 | Dijagramma 10 |

Image

Image

Dijagramma 9

Dijagramma 9

Dijagramma 10

Dijagramma 10

Dijagramma 9: Raġġ baxx ta’ klassi C u raġġ baxx ta’ klassi W, it-tnejn li huma b’mod ta’ dawl fil-liwja u raġġ qawwi, unikament maħsubin għat-traffiku fuq il-lemin.

Dijagramma 9:

Ir-raġġ baxx u l-modi tiegħu m’għandhomx jaħdmu fl-istess ħin tar-raġġ qawwi f’projettur ieħor inkorporat reċiprokament.

Dijagramma 10: Raġġ baxx ta’ klassi E u raġġ baxx ta’ klassi W maħsuba unikament għat-traffiku fuq il-lemin, u raġġ qawwi. Il-linja mqiegħda fuq il-“E” u l-“W” tindika li dawn il-klassijiet ta’ raġġi baxxi huma żgurati min-naħa tas-sistema konċernata minn aktar minn unità ta’ installazzjoni waħda.

Dijagramma 10:

Eżempju 6: Immarkar semplifikat għal fanali raggruppati, kombinati jew inkorporati reċiprokament, omologati f’konformità ma’ regolament ieħor li m’huwiex dan (dijagramma 11) (il-linji vertikali u orizzontali ma jagħmlux parti mill-marka ta’ omologazzjoni u jservu sempliċement biex jissemplifikaw il-forma tal-mezz ta’ sinjalazzjoni illuminanti)

Eżempju 6:

Dawn iż-żewġ eżempji jikkorrispondu għal żewġ unitajiet ta’ installazzjoni mqiegħda fuq l-istess naħa ta’ sistema u li għandhom marka ta’ omologazzjoni li tinkludi (Mudell A u Mudell B):

Unità ta’ installazzjoni Nru 1

Fanal ta’ quddiem omologat konformi mas-serje 02 ta’ emendi tar-Regolament Nru 7;

Waħda jew bosta unitajiet ta’ dawl li jarmu raġġ baxx ta’ klassi C fil-mod tal-liwja, maħsuba biex jaħdmu flimkien ma’ unità waħda jew bosta unitajiet ta’ installazzjoni fuq l-istess naħa tas-sistema (kif tindikah il-linja mqiegħda fuq iċ-“C”), u raġġ baxx ta’ klassi V, it-tnejn maħsuba għat-traffiku fuq il-lemin u fuq ix-xellug, kif ukoll raġġ qawwi li għandu intensità massima ta’ bejn 86 250 u 101 250 kandela (kif tindikah iċ-ċifra 30), omologat f’konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti taħt il-forma inizjali tiegħu (00) u li jinkludi lenti b’materjal plastiku;

Fanal għat-traffiku ta’ bi nhar omologat konformi mas-serje 00 ta’ emendi tar-Regolament Nru 87;

Fanal ta’ l-indikejter ta’ quddiem ta’ kategorija 1a omologat konformi mas-serje 01 ta’ emendi tar-Regolament Nru 6.

Unità ta’ installazzjoni Nru 3

Fanal ta’ quddiem taċ-ċpar omologat konformi mas-serje 02 ta’ emendi tar-Regolament Nru 19, jew raġġ baxx ta’ klassi C fil-mod ta’ dawl fil-liwja, maħsub għat-traffiku fuq il-lemin u fuq ix-xellug u biex jaħdem flimkien ma’ unità jew bosta unitajiet ta’ installazzjoni fuq l-istess naħa tas-sistema, kif tindikah il-linja fuq iċ-“C”.

Eżempju 7: Pożizzjoni tal-marki ta’ omologazzjoni relatati ma’ sistema (dijagramma 12)

Eżempju 7:

Dawn iż-żewġ eżempji jikkorrispondu għal sistema adattiva ta’ dawl ta’ quddiem magħmula minn żewġ unitajiet ta’ installazzjoni (li jiżguraw l-istess funzjonijiet) man-naħa tas-sistema (l-unitajiet Nru 1 u Nru 3 għan-naħa xellugija, u l-unitajiet Nru 2 u Nru 4 għan-naħa leminija).

L-unità ta’ installazzjoni Nru 1 (jew Nru 2) tas-sistema li għandha n-numri ta’ omologazzjoni ta’ hawn fuq hija konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti (is-serje 00 ta’ emendi) f’dak li għandu x’jaqsam kemm mar-raġġ baxx ta’ klassi C maħsub għat-traffiku fuq ix-xellug u raġġ qawwi li għandu intensità illuminanti ta’ bejn 86 250 u 101 250 kandela (indikata miċ-ċifra 30), raggruppati flimkien ma’ fanal ta’ quddiem ta’ l-indikejter tal-kategorija 1a, omologat konformi mas-serje 01 ta’ emendi tar-Regolament Nru 6.

Fl-eżempju 7 a), l-unità ta’ installazzjoni Nru 1 (jew Nru 2) tas-sistema tinkludi raġġ baxx ta’ klassi C fil-mod ta’ dawl fil-liwja, raġġ baxx ta’ klassi W, raġġ baxx ta’ klassi V u raġġ baxx ta’ klassi E. Il-linja ta’ fuq iċ-“C” tindika li r-raġġ baxx ta’ klassi C jinkiseb biż-żewġ unitajiet ta’ installazzjoni tan-naħa kkonċernata tas-sistema.

L-unità ta’ installazzjoni Nru 3 (jew Nru 4 hija maħsuba biex tipproduċi t-tieni parti tar-raġġ baxx ta’ klassi C ma’ naħa tas-sistema, kif indikat mil-linja vertikali mqiegħda fuq iċ-“C”.

Fl-eżempju 7 b), l-unità ta’ installazzjoni Nru 1 (jew Nru 2) tas-sistema hija maħsuba biex tarmi raġġ baxx ta’ klassi C, raġġ baxx ta’ klassi W u raġġ baxx ta’ klassi E. Il-linja fuq il-“W” tindika li r-raġġ baxx ta’ klassi W jintrema miż-żewġ unitajiet ta’ installazzjoni tan-naħa kkonċernata tas-sistema. L-ittra “T”, imqiegħda fuq il-lemin wara l-lista tas-simboli (u fuq ix-xellug tan-numru ta’ omologazzjoni), tindika li kull wieħed mir-raġġi, jiġifieri r-raġġ baxx ta’ klassi “C”, ir-raġġ baxx ta’ klassi W, ir-raġġ baxx ta’ klassi E u r-raġġ qawwi, jinkludi mod ta’ dawl fil-liwja.

L-unità ta’ installazzjoni Nru 3 (jew Nru 4) tas-sistema hija maħsuba biex tipproduċi t-tieni parti tar-raġġ baxx ta’ klassi W tan-naħa kkonċernata tas-sistema (kif indikat mil-linja ta’ fuq il-“W”) u tar-raġġ baxx ta’ klassi V.

Eżempju 8:

Eżempju 8:

Pożizzjoni tal-marki ta’ omologazzjoni relatati maż-żewġ naħat ta’ sistema (dijagramma 13)

Dan l-eżempju juri sistema adattiva ta’ dawl ta’ quddiem magħmula minn żewġ unitajiet ta’ installazzjoni tan-naħa xellugija tal-vettura u minn unità ta’ installazzjoni tan-naħa leminija.

Is-sistema li għandha l-marki ta’ omologazzjoni ta’ hawn fuq hija konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti (is-serje 00 ta’ emendi) f’dak li għandu x’jaqsam kemm ma’ raġġ baxx għat-traffiku fuq ix-xellug kif ukoll ma’ raġġ qawwi li tiegħu l-intensità massima hija bejn 86 250 u 101 250 kandela (kif tindikah iċ-ċifra 30), raggruppati flimkien ma’ fanal ta’ quddiem ta’ l-indikejter ta’ kategorija 1a omologat konformi mas-serje 01 ta’ emendi għar-Regolament Nru 6 u fanal ta’ quddiem omologat konformi mas-serje 02 ta’ emendi għar-Regolament Nru 7.

L-unità ta’ installazzjoni Nru 1 tas-sistema (fuq ix-xellug) hija maħsuba biex tikkontribwixxi għar-raġġ baxx ta’ klassi C u għar-raġġ baxx ta’ klassi E. Il-linja mqiegħda fuq iċ-“C” tindika li, min-naħa kkonċernata, bosta unitajiet ta’ installazzjoni jikkontribwixxu għar-raġġ baxx ta’ klassi C. L-ittra “T”, imqiegħda fuq il-lemin wara l-lista ta’ simboli, tindika li r-raġġ baxx ta’ klassi C u r-raġġ baxx ta’ klassi E t-tnejn li huma jinkludu mod ta’ dawl fil-liwja.

L-unità ta’ installazzjoni Nru 3 tas-sistema (fuq ix-xellug) hija maħsuba biex tiżgura t-tieni parti tar-raġġ baxx ta’ klassi C min-naħa kkonċernata (kif indikat bil-linja ta’ fuq iċ-“C”) u r-raġġ baxx ta’ klassi W.

L-unità ta’ installazzjoni Nru 2 tas-sistema (fuq il-lemin) hija maħsuba biex tikkontribwixxi għar-raġġ baxx ta’ klassi C, għar-raġġ baxx ta’ klassi E, li t-tnejn li huma jinkludu mod ta’ dawl fil-liwja, u għar-raġġ baxx ta’ klassi W.

Nota: Fl-eżempji 6, 7 u 8 ta’ hawn fuq, l-unitajiet ta’ installazzjoni differenti tas-sistema jrid ikollhom l-istess numru ta’ omologazzjoni.

Nota:

ANNESS 3

SPEĊIFIKAZZJONIJIET FOTOMETRIĊI APPLIKABBLI GĦAR-RAĠĠ BAXX (5)

Għall-finijiet ta’ l-Anness preżenti, wieħed jifhem b’:

“’l fuq”, imqiegħed ’l fuq, skond assi vertikali;“’l isfel”, imqiegħed ’l isfel, skond assi vertikali.

Il-pożizzjonijiet angulari jkunu mfissra f’gradi ’l fuq (U) jew f’gradi ’l isfel (D) b’relazzjoni mal-linja H-H, u fuq il-lemin (R) jew fuq ix-xellug (L) tal-linja V-V.

Dijagramma 1: Pożizzjonijiet angulari ta’ speċifikazzjonijiet fotometriċi tar-raġġ baxx (għat-traffiku fuq il-lemin).

Tabella 1

Karatteristiċi fotometriċi applikabbli għar-raġġ baxx

| Speċifikazzjonijiet imfissra f’lux sa 25 m | Pożizzjoni/gradi | Raġġ baxx |
| --- | --- | --- |
| orizzontali | vertikali | klassi C | klassi V | klassi E | klassi W |
| | Nru | Element | għal/ta’ | għal | għal | minimu | massimu | minimu | massimu | minimu | massimu | minimu | massimu |
| Parti A | 1 | B50L (9) | L 3,43 | | U 0,57 | | 0,4 | | 0,4 | | 0,7 (13) | | 0,7 |
| 2 | HV (9) | V | | H | | 0,7 | | 0,7 | | | | |
| 3 | BR (9) | R 2,5 | | U 1 | 0,2 | 2 | 0,1 | 1 | 0,2 | 2 | 0,2 | 3 |
| 4 | Parti BRR (9) | R 8 | R 20 | U 0,57 | | 4 | | 1 | | 4 | | 6 |
| 5 | Parti BLL (9) | L 8 | L 20 | U 0,57 | | 0,7 | | 1 | | 1 | | 1 |
| 6 | P | L 7 | | H | 0,1 | | | | | | 0,1 | |
| 7 | Żona III (kif definita fit-Tabella 3 ta’ hawn taħt) | | | | | 0,7 | | 0,7 | | 1 | | 1 |
| 8 a | S50, S50LL, S50RR (10) | | | U 4 | 0,1 (12) | | | | 0,1 (12) | | 0,1 (12) | |
| 9 a | S100, S100LL, S100RR (10) | | | U 2 | 0,2 (12) | | | | 0,2 (12) | | 0,2 (12) | |
| 10 | 50R | R 1,72 | | D 0,86 | | | 6 | | | | | |
| 11 | 75R | R 1,15 | | D 0,57 | 12 | | | | 18 | | 24 | |
| 12 | 50V | V | | D 0,86 | 6 | | 6 | | 12 | | 12 | |
| 13 | 50L | L 3,43 | | D 0,86 | 4,2 | 15 | 4,2 | 15 | 8 | | 8 | 30 |
| 14 | 25LL | L 16 | | D 1,72 | 1,4 | | 1 | | 1,4 | | 4 | |
| 15 | 25RR | R 11 | | D 1,72 | 1,4 | | 1 | | 1,4 | | 4 | |
| 16 | Parti 20 u ’l isfel | L 3,5 | V | D 2 | | | | | | | | 20 (7) |
| 17 | Parti 10 u ’l isfel | L 4,5 | R 2,0 | D4 | | 14 (6) | | 14 (6) | | 14 (6) | | 8 (7) |
| 18 | Emax
   (8) | | | | 20 | 50 | 10 | 50 | 20 | 90 (13) | 35 | 80 (7) |
| Parti B (modi ta’ dawl fil-liwja): It-Tabella 1 Parti A tapplika iżda wara li jiġu sostitwiti l-elementi tal-linji nri 1, 2, 7, 13 u 18 b’dawk li jidhru hawn taħt. |
| Parti B | 1 | B50L (9) | L 3,43 | | U 0,57 | | 0,6 | | 0,6 | | | | 0,9 |
| 2 | HV (9) | | | | | 1 | | 1 | | | | |
| 7 | Żona III (kif definita fit-Tabella 3 ta’ hawn taħt) | | | | | 1 | | 1 | | 1 | | 1 |
| 13 | 50L | L 3,43 | | D 0,86 | 2 | | 2 | | 4 | | 4 | |
| 18 | Emax
   (11) | | | | 12 | 50 | 6 | 50 | 12 | 90 (13) | 24 | 80 (7) |

Speċifikazzjonijiet imfissra f’lux sa 25 m

Pożizzjoni/gradi

Raġġ baxx

orizzontali

vertikali

klassi C

klassi V

klassi E

klassi W

Nru

Element

għal/ta’

għal

għal

minimu

massimu

minimu

massimu

minimu

massimu

minimu

massimu

Parti A

1

B50L (9)

L 3,43

U 0,57

0,4

0,4

0,7 (13)

0,7

2

HV (9)

V

H

0,7

0,7

3

BR (9)

R 2,5

U 1

0,2

2

0,1

1

0,2

2

0,2

3

4

Parti BRR (9)

R 8

R 20

U 0,57

4

1

4

6

5

Parti BLL (9)

L 8

L 20

U 0,57

0,7

1

1

1

6

P

L 7

H

0,1

0,1

7

Żona III (kif definita fit-Tabella 3 ta’ hawn taħt)

0,7

0,7

1

1

8 a

S50, S50LL, S50RR (10)

U 4

0,1 (12)

0,1 (12)

0,1 (12)

9 a

S100, S100LL, S100RR (10)

U 2

0,2 (12)

0,2 (12)

0,2 (12)

10

50R

R 1,72

D 0,86

6

11

75R

R 1,15

D 0,57

12

18

24

12

50V

V

D 0,86

6

6

12

12

13

50L

L 3,43

D 0,86

4,2

15

4,2

15

8

8

30

14

25LL

L 16

D 1,72

1,4

1

1,4

4

15

25RR

R 11

D 1,72

1,4

1

1,4

4

16

Parti 20 u ’l isfel

L 3,5

V

D 2

20 (7)

17

Parti 10 u ’l isfel

L 4,5

R 2,0

D4

14 (6)

14 (6)

14 (6)

8 (7)

18

Emax
   (8)

20

50

10

50

20

90 (13)

35

80 (7)

Parti B (modi ta’ dawl fil-liwja): It-Tabella 1 Parti A tapplika iżda wara li jiġu sostitwiti l-elementi tal-linji nri 1, 2, 7, 13 u 18 b’dawk li jidhru hawn taħt.

Parti B

1

B50L (9)

L 3,43

U 0,57

0,6

0,6

0,9

2

HV (9)

1

1

7

Żona III (kif definita fit-Tabella 3 ta’ hawn taħt)

1

1

1

1

13

50L

L 3,43

D 0,86

2

2

4

4

18

Emax
   (11)

12

50

6

50

12

90 (13)

24

80 (7)

Tabella 2

Elementi, pożizzjoni angulari jew valur fi gradi ta’ raġġ baxx u speċifikazzjonijiet supplimentari

| | Pożizzjoni angulari/valur fi gradi | Raġġ baxx klassi C | Raġġ baxx klassi V | Raġġ baxx klassi E | Raġġ baxx klassi W |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Nru | Deskrizzjoni tal-parti tar-raġġ u speċifikazzjonijiet | orizzontali | vertikali | orizzontali | vertikali | orizzontali | vertikali | orizzontali | vertikali |
| 2.1 | L-Emax m’għandux ikun barra r-rettanglu li hemm inkluż (fuq il-parti Emax): | bejn 0,5 L
  u 3 R | bejn 0,3 D
  u 1,72 D | | bejn 0,3 D
  u 1,72 D | bejn 0,5 L
  u 3 R | bejn 0,1 D
  u 1,72 D | bejn 0,5 L
  u 3 R | bejn 0,3 D
  u 1,72 D |
| 2.2 | Il-cut-off u l-partijiet tiegħu jridu






  — | jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 1 ta’ l-Anness 8 tar-Regolament preżenti, fejn it-tarf kien fuq V-V,
  u |

Pożizzjoni angulari/valur fi gradi

Raġġ baxx klassi C

Raġġ baxx klassi V

Raġġ baxx klassi E

Raġġ baxx klassi W

Nru

Deskrizzjoni tal-parti tar-raġġ u speċifikazzjonijiet

orizzontali

vertikali

orizzontali

vertikali

orizzontali

vertikali

orizzontali

vertikali

2.1

L-Emax m’għandux ikun barra r-rettanglu li hemm inkluż (fuq il-parti Emax):

bejn 0,5 L

u 3 R

bejn 0,3 D

u 1,72 D

bejn 0,3 D

u 1,72 D

bejn 0,5 L

u 3 R

bejn 0,1 D

u 1,72 D

bejn 0,5 L

u 3 R

bejn 0,3 D

u 1,72 D

2.2

Il-cut-off u l-partijiet tiegħu jridu

—

jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 1 ta’ l-Anness 8 tar-Regolament preżenti, fejn it-tarf kien fuq V-V,

u

| — | jkunu mqiegħda b’tali mod li l-parti orizzontali tkun: |
| --- | --- |

—

jkunu mqiegħda b’tali mod li l-parti orizzontali tkun:

sa V = 0,57 D

≤ 0,57 D

≥ 1,3D

≤ 0,23 D (14)

≥ 0,57 D

≤ 0,23 D

≥ 0,57D

Tabella 3

Żoni III tar-raġġ baxx, ikkoordinati minn fuq

| Pożizzjoni angulari fi gradi | Referenza trijangulari nru | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Żona III a
  għar-raġġ baxxta’ klassi C jew ta’ klassi V | orizzontali | 8 L | 8 L | 8 R | 8 R | 6 R | 1,5 R | V-V | 4 L |
| vertikali | 1 U | 4 U | 4 U | 2 U | 1,5 U | 1,5 U | H-H | H-H |
| Żona III b
  għar-raġġ baxx ta’ klassi W jew ta’ klassi E | orizzontali | 8L | 8L | 8R | 8R | 6R | 1,5R | 0,5L | 4L |
| vertikali | 1 U | 4 U | 4 U | 2 U | 1,5 U | 1,5 U | 0,34 U | 0,34 U |

Pożizzjoni angulari fi gradi

Referenza trijangulari nru

1

2

3

4

5

6

7

8

Żona III a

għar-raġġ baxxta’ klassi C jew ta’ klassi V

orizzontali

8 L

8 L

8 R

8 R

6 R

1,5 R

V-V

4 L

vertikali

1 U

4 U

4 U

2 U

1,5 U

1,5 U

H-H

H-H

Żona III b

għar-raġġ baxx ta’ klassi W jew ta’ klassi E

orizzontali

8L

8L

8R

8R

6R

1,5R

0,5L

4L

vertikali

1 U

4 U

4 U

2 U

1,5 U

1,5 U

0,34 U

0,34 U

Tabella 4

Pożizzjonijiet supplimentari għar-raġġ baxx ta’ klassi W, imfissra f’lux sa 25 m

| 4.1. | Definizzjoni u speċifikazzjonijiet applikabbli għall-partijiet E, F1, F2 u F3 (mhux indikati fid-dijagramma 1 ta’ hawn fuq) |
| --- | --- |
| Il-massimu awtorizzat huwa ta’ 0,2 lx: a) fuq parti E inkluż sa 10 gradi U bejn 20 L u 20 grad R; u b) fuq tliet partijiet vertikali (F1, F2 u F3) fuq pożizzjonijiet orizzontali 10 gradi L, V u 10 gradi R, fejn it-tlieta jmorru minn 10 U sa 60 grad U. |
| 4.2. | Kull ġabra (supplimentari) ta’ speċifikazzjonijiet għall-Emax, parti 20 u parti 10:
  Il-parti A jew B tat-Tabella 1 tapplika bil-kundizzjoni li tissostitwixxi l-ispeċifikazzjonijiet massimi tal-linji nri 16, 17 u 18 b’dawk indikati hawn taħt. |
| Jekk, waqt l-applikazzjoni ta’ l-indikazzjonijiet ta’ min qiegħed jagħmel it-talba konformi mal-paragrafu 2.2.2 e) tar-Regolament preżenti, raġġ baxx ta’ klassi W huwa maħsub biex jarmi fuq il-parti 20 u ’l isfel mhux aktar minn 10 lx u fuq il-parti 10 u ’l isfel mhux aktar minn 4 lx, il-valur nominali ta’ l-Emax ta’ dan ir-raġġ ma jistax jaqbeż 100 lx. |

4.1.

Definizzjoni u speċifikazzjonijiet applikabbli għall-partijiet E, F1, F2 u F3 (mhux indikati fid-dijagramma 1 ta’ hawn fuq)

Il-massimu awtorizzat huwa ta’ 0,2 lx: a) fuq parti E inkluż sa 10 gradi U bejn 20 L u 20 grad R; u b) fuq tliet partijiet vertikali (F1, F2 u F3) fuq pożizzjonijiet orizzontali 10 gradi L, V u 10 gradi R, fejn it-tlieta jmorru minn 10 U sa 60 grad U.

4.2.

Kull ġabra (supplimentari) ta’ speċifikazzjonijiet għall-Emax, parti 20 u parti 10:

Il-parti A jew B tat-Tabella 1 tapplika bil-kundizzjoni li tissostitwixxi l-ispeċifikazzjonijiet massimi tal-linji nri 16, 17 u 18 b’dawk indikati hawn taħt.

Jekk, waqt l-applikazzjoni ta’ l-indikazzjonijiet ta’ min qiegħed jagħmel it-talba konformi mal-paragrafu 2.2.2 e) tar-Regolament preżenti, raġġ baxx ta’ klassi W huwa maħsub biex jarmi fuq il-parti 20 u ’l isfel mhux aktar minn 10 lx u fuq il-parti 10 u ’l isfel mhux aktar minn 4 lx, il-valur nominali ta’ l-Emax ta’ dan ir-raġġ ma jistax jaqbeż 100 lx.

Tabella 5

Speċifikazzjonijiet applikabbli għall-parti superjuri u pożizzjoni angulari tal-punti ta’ kejl

| Deskrizzjoni tal-punt | S50LL | S50 | S50RR | S100LL | S100 | S100RR |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Pożizzjoni angulari fi gradi | 4 U/8 L | 4 U/V-V | 4 U/8 R | 2 U/4 L | 2 U/V-V | 2 U/4 R |

Deskrizzjoni tal-punt

S50LL

S50

S50RR

S100LL

S100

S100RR

Pożizzjoni angulari fi gradi

4 U/8 L

4 U/V-V

4 U/8 R

2 U/4 L

2 U/V-V

2 U/4 R

Tabella 6

Speċifikazzjonijiet supplimentari applikabbli għar-raġġ baxx ta’ klassi E

| Il-partijiet A u B tat-Tabella 1 kif ukoll it-Tabella 2 ta’ hawn fuq japplikaw, b’ kundizzjoni li jissostitwixxu l-linji nri 1 u 18 tat-Tabella 1 u l-punt 2.2 tat-Tabella 2 kif indikat hawn taħt |
| --- |
| Punt | Deskrizzjoni | Linja 1 tat-Tabella 1 ta’ hawn fuq, Parti A jew B | Linja 18 tat-Tabella 1 ta’ hawn fuq, Parti A jew B | Punt 2.2 tat-Tabella 2 ta’ hawn fuq |
| Nru | Ġabra ta’ fatti | EB50L f’lux sa 25 m | Emax f’lux sa 25 m | Pożizzjoni tal-Parti orizzontali tal-cut-off fi gradi |
| | | massimu | massimu | mhux ’il fuq |
| 6.1 | E1 | 0,6 | 80 | 0,34 D |
| 6.2 | E2 | 0,5 | 70 | 0,45 D |
| 6.3 | E3 | 0,4 | 60 | 0,57 D |

Il-partijiet A u B tat-Tabella 1 kif ukoll it-Tabella 2 ta’ hawn fuq japplikaw, b’ kundizzjoni li jissostitwixxu l-linji nri 1 u 18 tat-Tabella 1 u l-punt 2.2 tat-Tabella 2 kif indikat hawn taħt

Punt

Deskrizzjoni

Linja 1 tat-Tabella 1 ta’ hawn fuq, Parti A jew B

Linja 18 tat-Tabella 1 ta’ hawn fuq, Parti A jew B

Punt 2.2 tat-Tabella 2 ta’ hawn fuq

Nru

Ġabra ta’ fatti

EB50L f’lux sa 25 m

Emax f’lux sa 25 m

Pożizzjoni tal-Parti orizzontali tal-cut-off fi gradi

massimu

massimu

mhux ’il fuq

6.1

E1

0,6

80

0,34 D

6.2

E2

0,5

70

0,45 D

6.3

E3

0,4

60

0,57 D

Għal tagħrif biss: il-valuri fotometriċi indikati fit-Tabella 1 ta’ hawn fuq huma mfissra hawn taħt f’kandela.

| L-ispeċifikazzjonijiet huma mfissra f’cd | Pożizzjoni/gradi | Raġġ baxx |
| --- | --- | --- |
| orizzontali | vertikali | klassi C | klassi V | klassi E | klassi W |
| | Nru | Element | Sa/ta’ | Sa | sa | minimu | massimu | minimu | massimu | minimu | massimu | minimu | massimu |
| Parti A | 1 | B50L (18) | L 3,43 | | U 0,57 | | 250 | | 250 | | 438 (22) | | 438 |
| 2 | HV (18) | V | | H | | 438 | | 438 | | | | |
| 3 | BR (18) | R 2,5 | | U 1 | 125 | 1 250 | 63 | 625 | 125 | 1 250 | 125 | 1 875 |
| 4 | Parti BRR (18) | R 8 | R 20 | U 0,57 | | 2 500 | | 625 | | 2 500 | | 3 750 |
| 5 | Parti BLL (18) | L 8 | L 20 | U 0,57 | | 438 | | 625 | | 625 | | 625 |
| 6 | P | L 7 | | H | 63 | | | | | | 63 | |
| 7 | Żona III (kif definita fit-Tabella 3 ta’ hawn fuq) | | | | | 438 | | 438 | | 625 | | 625 |
| 8 a | S50, S50LL, S50RR (19) | | | U 4 | 63 (21) | | | | 63 (21) | | 63 (21) | |
| 9 a | S100, S100LL, S100RR (19) | | | U 2 | 125 (21) | | | | 125 (21) | | 125 (21) | |
| 10 | 50 R | R 1,72 | | D 0,86 | | | 3 750 | | | | | |
| 11 | 75 R | R 1,15 | | D 0,57 | 7 500 | | | | 11 250 | | 15 000 | |
| 12 | 50 V | V | | D 0,86 | 3 750 | | 3 750 | | 7 500 | | 7 500 | |
| 13 | 50 L | L 3,43 | | D 0,86 | 2 625 | 9 375 | 2 625 | 9 375 | 5 000 | | 5 000 | 18 750 |
| 14 | 25LL | L 16 | | D 1,72 | 875 | | 625 | | 875 | | 2 500 | |
| 15 | 25 RR | R 11 | | D 1,72 | 875 | | 625 | | 875 | | 2 500 | |
| 16 | Parti 20 u ’l isfel | L 3,5 | V | D 2 | | | | | | | | 12 500 |
| 17 | Parti 10 u ’l isfel | L 4,5 | R 2,0 | D 4 | | 8 750  (15) | | 8 750  (15) | | 8 750  (15) | | 5 000  (16) |
| 18 | Emax
   (17) | | | | 12 500 | 31 250 | 6 250 | 31 250 | 12 500 | 56 250  (22) | 21 875 | 50 000  (16) |
| Parti B (modi ta’ dawl fil-liwja): It-Tabella 1 Parti A tapplika iżda wara li jkunu sostitwiti n-numri 1, 2, 7, 13 u 18 b’dawn li jidhru hawn taħt. |
| Parti B | 1 | B50L (18) | L 3,43 | | U 0,57 | | 375 | | 375 | | | | 563 |
| 2 | HV (18) | | | | | 625 | | 625 | | | | |
| 7 | Żona III (kif definita fit-Tabella 3 ta’ hawn fuq) | | | | | 625 | | 625 | | 625 | | 625 |
| 13 | 50L | L 3,43 | | D 0,86 | 1 250 | | 1 250 | | 2 500 | | 2 500 | |
| 18 | Emax
   (20) | | | | 7 500 | 31 250 | 3 750 | 31 250 | 7 500 | 56 250  (22) | 15 000 | 50 000  (16) |

L-ispeċifikazzjonijiet huma mfissra f’cd

Pożizzjoni/gradi

Raġġ baxx

orizzontali

vertikali

klassi C

klassi V

klassi E

klassi W

Nru

Element

Sa/ta’

Sa

sa

minimu

massimu

minimu

massimu

minimu

massimu

minimu

massimu

Parti A

1

B50L (18)

L 3,43

U 0,57

250

250

438 (22)

438

2

HV (18)

V

H

438

438

3

BR (18)

R 2,5

U 1

125

1 250

63

625

125

1 250

125

1 875

4

Parti BRR (18)

R 8

R 20

U 0,57

2 500

625

2 500

3 750

5

Parti BLL (18)

L 8

L 20

U 0,57

438

625

625

625

6

P

L 7

H

63

63

7

Żona III (kif definita fit-Tabella 3 ta’ hawn fuq)

438

438

625

625

8 a

S50, S50LL, S50RR (19)

U 4

63 (21)

63 (21)

63 (21)

9 a

S100, S100LL, S100RR (19)

U 2

125 (21)

125 (21)

125 (21)

10

50 R

R 1,72

D 0,86

3 750

11

75 R

R 1,15

D 0,57

7 500

11 250

15 000

12

50 V

V

D 0,86

3 750

3 750

7 500

7 500

13

50 L

L 3,43

D 0,86

2 625

9 375

2 625

9 375

5 000

5 000

18 750

14

25LL

L 16

D 1,72

875

625

875

2 500

15

25 RR

R 11

D 1,72

875

625

875

2 500

16

Parti 20 u ’l isfel

L 3,5

V

D 2

12 500

17

Parti 10 u ’l isfel

L 4,5

R 2,0

D 4

8 750  (15)

8 750  (15)

8 750  (15)

5 000  (16)

18

Emax
   (17)

12 500

31 250

6 250

31 250

12 500

56 250  (22)

21 875

50 000  (16)

Parti B (modi ta’ dawl fil-liwja): It-Tabella 1 Parti A tapplika iżda wara li jkunu sostitwiti n-numri 1, 2, 7, 13 u 18 b’dawn li jidhru hawn taħt.

Parti B

1

B50L (18)

L 3,43

U 0,57

375

375

563

2

HV (18)

625

625

7

Żona III (kif definita fit-Tabella 3 ta’ hawn fuq)

625

625

625

625

13

50L

L 3,43

D 0,86

1 250

1 250

2 500

2 500

18

Emax
   (20)

7 500

31 250

3 750

31 250

7 500

56 250  (22)

15 000

50 000  (16)

ANNESS 4

TESTIJIET TA’ STABBILTÀ TAL-KARATTERISTIĊI FOTOMETRIĊITAS-SISTEMI LI QEGĦDIN JAĦDMU

TESTIJIET TA’ SISTEMI SĦAĦ

Ladarba mkejla l-valuri fotometriċi konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti, sal-punt Emax għar-raġġ qawwi u sal-punti HV, 50V u B50L (jew R) skond il-każ, għar-raġġ baxx, kampjun ta’ sistema sħiħa trid tkun sottomessa għal test ta’ stabbiltà tal-karatteristiċi fotometriċi li qegħdin jaħdmu.

Għall-finijiet ta’ l-Anness preżenti, wieħed jifhem b’:

| a) | “Sistema sħiħa”, in-naħa leminija u n-naħa xellugija ta’ sistema inklużi l-kontroll jew il-kontrolli elettroniċi ta’ dawl u/jew il-mezzi ta’ provvista u ta’ manuvra kif ukoll il-biċċiet ta’ karozzerija u l-fanali li x’aktarx jinfluwenzaw it-tixrid termiku tagħha. Kull unità ta’ installazzjoni tas-sistema u l-fanal jew il-fanali, jekk jingħata l-każ, tas-sistema sħiħa jistgħu jiġu ttestjati separatament; |
| --- | --- |

a)

“Sistema sħiħa”, in-naħa leminija u n-naħa xellugija ta’ sistema inklużi l-kontroll jew il-kontrolli elettroniċi ta’ dawl u/jew il-mezzi ta’ provvista u ta’ manuvra kif ukoll il-biċċiet ta’ karozzerija u l-fanali li x’aktarx jinfluwenzaw it-tixrid termiku tagħha. Kull unità ta’ installazzjoni tas-sistema u l-fanal jew il-fanali, jekk jingħata l-każ, tas-sistema sħiħa jistgħu jiġu ttestjati separatament;

| b) | “Kampjun tat-test”, fit-test ta’ hawn taħt, kemm is-sistema sħiħa kemm l-unità ta’ installazzjoni sottomessa(i) għat-test; |
| --- | --- |

b)

“Kampjun tat-test”, fit-test ta’ hawn taħt, kemm is-sistema sħiħa kemm l-unità ta’ installazzjoni sottomessa(i) għat-test;

| c) | “Sors illuminanti”, kull filament ta’ lampa tal-filament b’ħafna filamenti. |
| --- | --- |

c)

“Sors illuminanti”, kull filament ta’ lampa tal-filament b’ħafna filamenti.

It-testijiet iridu jsiru:

| i) | F’arja niexfa u kalma f’temperatura ta’ l-ambjent ta’ 23 ± 5 °C, fejn il-kampjun tat-test jitqiegħed fuq rifda li tissimula l-muntaġġ korrett tiegħu fuq il-vettura. |
| --- | --- |

i)

F’arja niexfa u kalma f’temperatura ta’ l-ambjent ta’ 23 ± 5 °C, fejn il-kampjun tat-test jitqiegħed fuq rifda li tissimula l-muntaġġ korrett tiegħu fuq il-vettura.

| ii) | Fil-każ ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli, bl-użu ta’ lampa ta’ serje tal-filament, użata mill-inqas għal siegħa, jew inkella lampa ta’ serje li tiddisċarġja, użata mill-inqas għal 15-il siegħa. |
| --- | --- |

ii)

Fil-każ ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli, bl-użu ta’ lampa ta’ serje tal-filament, użata mill-inqas għal siegħa, jew inkella lampa ta’ serje li tiddisċarġja, użata mill-inqas għal 15-il siegħa.

It-tagħmir ta’ kejl irid ikun l-istess bħal dak użat fit-testijiet ta’ omologazzjoni tas-sistemi.

Is-sistema jew parti jew bosta mill-partijiet tagħha jridu jitqiegħdu fl-istat newtru qabel it-testijiet li ġejjin.

1.   TESTIJIET TA’ STABBILTÀ TAL-KARATTERISTIĊI FOTOMETRIĊI

1.1.   Kampjun tat-test proprju

Kull kampjun tat-test irid jaħdem għal 12-il siegħa, kif speċifikat fil-paragrafu 1.1.1, u jiġi verifikat kif speċifikat fil-paragrafu 1.1.2.

1.1.1.   Proċedura ta’ test

1.1.1.1.   Sekwenza ta’ test

| a) | Meta kampjun tat-test huwa maħsub biex jiżgura funzjoni waħda ta’ dawl (raġġ baxx jew raġġ qawwi) u għal klassi waħda fil-każ ta’ raġġ baxx, is-sors jew is-sorsi illuminanti li jikkorrispondu jinxtegħlu matul il-ħin (23)definit fil-paragrafu 1.1 ta’ hawn fuq. |
| --- | --- |

a)

Meta kampjun tat-test huwa maħsub biex jiżgura funzjoni waħda ta’ dawl (raġġ baxx jew raġġ qawwi) u għal klassi waħda fil-każ ta’ raġġ baxx, is-sors jew is-sorsi illuminanti li jikkorrispondu jinxtegħlu matul il-ħin (23)definit fil-paragrafu 1.1 ta’ hawn fuq.

| b) | Jekk il-kampjun tat-test jiżgura aktar minn funzjoni waħda jew aktar minn klassi ta’ raġġ baxx f’konformità mar-Regolament preżenti u, jekk min qiegħed jagħmel it-talba jiddikjara li kull waħda mill-funzjonijiet jew mill-klassijiet tal-kampjun tat-test għandha s-sors jew is-sorsi illuminanti tagħhom stess, mixgħula/mixgħulin wara xulxin (24), it-test irid isir skond din il-kundizzjoni, waqt li jitħaddem (23) il-mod li juża l-aktar enerġija ta’ kull funzjoni jew klassi tar-raġġ baxx, suċċessivament waqt id-dewmien (imqassam ugwalment) definit fil-paragrafu 1.1.
  Fil-każijiet l-oħrajn kollha (23)
   (24), il-kampjun tat-test irid ikun sottomess għaċ-ċiklu ta’ hawn taħt għal kull wieħed mill-modi tar-raġġ baxx ta’ klassi C, ta’ klassi V, ta’ klassi E u ta’ klassi W, ikun xi jkun dak mormi parzjalment jew totalment mill-kampjun tat-test, waqt l-istess dewmien (imqassam ugwalment) definit fil-paragrafu 1.1: | 15-il minuta, l-ewwelnett, per eżempju għar-raġġ baxx ta’ klassi C mixgħul fil-mod li jaħli l-aktar enerġija, fil-kundizzjonijiet li jikkorrispondu għal traffiku fuq toroq dritti; |
| --- | --- | --- |

b)

Jekk il-kampjun tat-test jiżgura aktar minn funzjoni waħda jew aktar minn klassi ta’ raġġ baxx f’konformità mar-Regolament preżenti u, jekk min qiegħed jagħmel it-talba jiddikjara li kull waħda mill-funzjonijiet jew mill-klassijiet tal-kampjun tat-test għandha s-sors jew is-sorsi illuminanti tagħhom stess, mixgħula/mixgħulin wara xulxin (24), it-test irid isir skond din il-kundizzjoni, waqt li jitħaddem (23) il-mod li juża l-aktar enerġija ta’ kull funzjoni jew klassi tar-raġġ baxx, suċċessivament waqt id-dewmien (imqassam ugwalment) definit fil-paragrafu 1.1.

Fil-każijiet l-oħrajn kollha (23)
   (24), il-kampjun tat-test irid ikun sottomess għaċ-ċiklu ta’ hawn taħt għal kull wieħed mill-modi tar-raġġ baxx ta’ klassi C, ta’ klassi V, ta’ klassi E u ta’ klassi W, ikun xi jkun dak mormi parzjalment jew totalment mill-kampjun tat-test, waqt l-istess dewmien (imqassam ugwalment) definit fil-paragrafu 1.1:

15-il minuta, l-ewwelnett, per eżempju għar-raġġ baxx ta’ klassi C mixgħul fil-mod li jaħli l-aktar enerġija, fil-kundizzjonijiet li jikkorrispondu għal traffiku fuq toroq dritti;

| | 5 minuti, fanali baxxi mixgħula fl-istess mod bħal ta’ qabel iżda barra minn hekk b’illuminazzjoni ta’ kull sors illuminanti (25) tal-kampjun tat-test li wieħed jista’ jixgħel fl-istess ħin, konformi ma’ l-indikazzjonijiet ta’ dawk li qegħdin jagħmlu t-talba; |
| --- | --- |

5 minuti, fanali baxxi mixgħula fl-istess mod bħal ta’ qabel iżda barra minn hekk b’illuminazzjoni ta’ kull sors illuminanti (25) tal-kampjun tat-test li wieħed jista’ jixgħel fl-istess ħin, konformi ma’ l-indikazzjonijiet ta’ dawk li qegħdin jagħmlu t-talba;

Wara li jintlaħaq id-dewmien (imqassam ugwalment) definit fil-paragrafu 1.1, iċ-ċiklu ta’ test ta’ hawn fuq irid jerġa’ jsir mat-tieni, it-tielet u r-raba’ klassi ta’ raġġ baxx, jekk jingħata l-każ, fl-ordni definit ta’ hawn fuq.

| c) | Fil-każijiet fejn il-kampjun tat-test jinkludi funzjonijiet oħrajn ta’ dwal raggruppati, kull waħda mill-funzjonijiet trid tkun attivata fl-istess ħin matul il-ħin definit taħt a) jew b) ta’ hawn fuq għal kull waħda mill-funzjonijiet ta’ dwal, konformi mar-rakkomandazzjoni tal-manifattur. |
| --- | --- |

c)

Fil-każijiet fejn il-kampjun tat-test jinkludi funzjonijiet oħrajn ta’ dwal raggruppati, kull waħda mill-funzjonijiet trid tkun attivata fl-istess ħin matul il-ħin definit taħt a) jew b) ta’ hawn fuq għal kull waħda mill-funzjonijiet ta’ dwal, konformi mar-rakkomandazzjoni tal-manifattur.

| d) | Fil-każ ta’ kampjun tat-test maħsub biex jarmi raġġ baxx fil-mod ta’ dwal fil-liwja bi tqegħid taħt tensjoni ta’ sors illuminanti supplimentari, l-imsemmi sors irid jinxtegħel fl-istess ħin għal minuta u mitfi għal 9 minuti unikament waqt l-illuminazzjoni tar-raġġ baxx, kif speċifikat fil-paragrafi a) u b) ta’ hawn fuq. |
| --- | --- |

d)

Fil-każ ta’ kampjun tat-test maħsub biex jarmi raġġ baxx fil-mod ta’ dwal fil-liwja bi tqegħid taħt tensjoni ta’ sors illuminanti supplimentari, l-imsemmi sors irid jinxtegħel fl-istess ħin għal minuta u mitfi għal 9 minuti unikament waqt l-illuminazzjoni tar-raġġ baxx, kif speċifikat fil-paragrafi a) u b) ta’ hawn fuq.

1.1.1.2.   Tensjoni ta’ test

| a) | Każijiet ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli tal-filament li jaħdmu direttament sat-tensjoni tal-vettura:
  It-tensjoni trid tkun aġġustata b’mod li tipprovdi 90 % ta’ qawwa massima definita fir-Regolament Nru 37 għas-sors jew is-sorsi illuminanti użati tal-filament. Il-qawwa użata għandha fil-każijiet kollha tkun konformi mal-valur li jikkorrispondi ma’ sors illuminanti tal-filament ta’ 12V ta’ tensjoni nominali, ħlief jekk min qiegħed jagħmel it-talba jistipula li l-kampjun tat-test jista’ jintuża taħt tensjoni oħra. F’dan il-każ, it-test irid isir bis-sors illuminanti tal-filament li tiegħu l-qawwa hija l-aktar għolja li tista’ tintuża. |
| --- | --- |

a)

Każijiet ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli tal-filament li jaħdmu direttament sat-tensjoni tal-vettura:

It-tensjoni trid tkun aġġustata b’mod li tipprovdi 90 % ta’ qawwa massima definita fir-Regolament Nru 37 għas-sors jew is-sorsi illuminanti użati tal-filament. Il-qawwa użata għandha fil-każijiet kollha tkun konformi mal-valur li jikkorrispondi ma’ sors illuminanti tal-filament ta’ 12V ta’ tensjoni nominali, ħlief jekk min qiegħed jagħmel it-talba jistipula li l-kampjun tat-test jista’ jintuża taħt tensjoni oħra. F’dan il-każ, it-test irid isir bis-sors illuminanti tal-filament li tiegħu l-qawwa hija l-aktar għolja li tista’ tintuża.

| b) | Każijiet ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli li jiddisċarġjaw: It-tensjoni ta’ test tal-kontroll elettroniku tagħhom huwa ta’ 13,5 ± 0,1 V għal vettura li taħdem taħt tensjoni ta’ 12 V, ħlief għal indikazzjoni kuntrarja fit-talba ta’ omologazzjoni. |
| --- | --- |

b)

Każijiet ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli li jiddisċarġjaw: It-tensjoni ta’ test tal-kontroll elettroniku tagħhom huwa ta’ 13,5 ± 0,1 V għal vettura li taħdem taħt tensjoni ta’ 12 V, ħlief għal indikazzjoni kuntrarja fit-talba ta’ omologazzjoni.

| c) | Każ ta’ sors illuminanti mhux sostitwibbli li jaħdem direttament sat-tensjoni tal-vettura: Il-qisien kollha ta’ l-unitajiet tad-dwal mgħammra b’sors illuminanti mhux sostitwibbli (sorsi illuminanti tal-filament u/jew oħrajn) iridu jkunu sat-tensjonijiet ta’ 6,75 V, 13,5 V jew 28 V jew inkella tensjonijiet oħrajn li jikkorrispondu mat-tensjoni tal-vettura definita minn min qiegħed jagħmel it-talba, skond il-każ. |
| --- | --- |

c)

Każ ta’ sors illuminanti mhux sostitwibbli li jaħdem direttament sat-tensjoni tal-vettura: Il-qisien kollha ta’ l-unitajiet tad-dwal mgħammra b’sors illuminanti mhux sostitwibbli (sorsi illuminanti tal-filament u/jew oħrajn) iridu jkunu sat-tensjonijiet ta’ 6,75 V, 13,5 V jew 28 V jew inkella tensjonijiet oħrajn li jikkorrispondu mat-tensjoni tal-vettura definita minn min qiegħed jagħmel it-talba, skond il-każ.

| d) | Fil-każ ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli jew mhux sostitwibbli, li jaħdmu indipendentement mit-tensjoni ta’ provvista tal-vettura u kkontrollati bi sħiħ mis-sistema, jew fil-każ ta’ sorsi illuminanti attivati b’mezz ta’ provvista u ta’ tħaddim, it-tensjonijiet ta’ test definiti hawn fuq iridu jiġu applikati fit-terminali ta’ input tal-mezz ikkonċernat. Il-laboratorju inkarigat mit-testijiet jista’ jitlob lill-manifattur biex jipprovdilu l-mezz ta’ provvista u ta’ tħaddim jew provvista elettrika speċjali meħtieġa biex tipprovdi s-sors jew is-sorsi illuminanti. |
| --- | --- |

d)

Fil-każ ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli jew mhux sostitwibbli, li jaħdmu indipendentement mit-tensjoni ta’ provvista tal-vettura u kkontrollati bi sħiħ mis-sistema, jew fil-każ ta’ sorsi illuminanti attivati b’mezz ta’ provvista u ta’ tħaddim, it-tensjonijiet ta’ test definiti hawn fuq iridu jiġu applikati fit-terminali ta’ input tal-mezz ikkonċernat. Il-laboratorju inkarigat mit-testijiet jista’ jitlob lill-manifattur biex jipprovdilu l-mezz ta’ provvista u ta’ tħaddim jew provvista elettrika speċjali meħtieġa biex tipprovdi s-sors jew is-sorsi illuminanti.

1.1.2.   Riżultati tat-test

1.1.2.1.   Spezzjoni viżwali

Ladarba t-temperatura tal-kampjun tat-test tkun stabbilita fit-temperatura ta’ l-ambjent, il-lenti li sservi ta’ kampjun tat-test u l-lenti ta’ barra, jekk jingħata l-każ, jitnaddfu b’biċċa ċarruta tal-qoton nadifa u niedja. Il-kampju jiġi mbagħad eżaminat viżwalment u wieħed ma għandu josserva l-ebda tagħwiġ, deformazzjoni, xquq jew tibdil fil-kulur tal-lenti tal-kampjun tat-test jew tal-lenti ta’ barra, jekk jingħata l-każ.

1.1.2.2.   Test fotometriku

Konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti, il-valuri fotometriċi huma kkontrollati fil-punti li ġejjin:

| | Għar-raġġ baxx ta’ klassi C u ta’ ċerti klassijiet oħrajn, 50V, B50L (jew R), u HV, jekk jingħata l-każ. |
| --- | --- |

Għar-raġġ baxx ta’ klassi C u ta’ ċerti klassijiet oħrajn, 50V, B50L (jew R), u HV, jekk jingħata l-każ.

| | Għar-raġġ qawwi fl-istat newtru, il-punt Emax. |
| --- | --- |

Għar-raġġ qawwi fl-istat newtru, il-punt Emax.

| | Aġġustament ġdid ta’ orjentazzjoni jista’ jkun meħtieġ biex jinżamm amment ta’ deformazzjoni eventwali ta’ l-irfid tal-kampjun tat-test minħabba s-sħana (għaċ-ċaqliq tal-cut-off, ara l-paragrafu 2 ta’ l-Anness preżenti). |
| --- | --- |

Aġġustament ġdid ta’ orjentazzjoni jista’ jkun meħtieġ biex jinżamm amment ta’ deformazzjoni eventwali ta’ l-irfid tal-kampjun tat-test minħabba s-sħana (għaċ-ċaqliq tal-cut-off, ara l-paragrafu 2 ta’ l-Anness preżenti).

| | Wieħed jittolera differenza ta’ 10 %, inklużi t-tolleranzi minħabba l-proċedura ta’ pożizzjonijiet fotometriċi, bejn il-karatteristiċi fotometriċi u l-valuri mkejla qabel it-test. |
| --- | --- |

Wieħed jittolera differenza ta’ 10 %, inklużi t-tolleranzi minħabba l-proċedura ta’ pożizzjonijiet fotometriċi, bejn il-karatteristiċi fotometriċi u l-valuri mkejla qabel it-test.

1.2.   Kampjun maħmuġ għal test

Ladarba ttestjat kif speċifikat fil-paragrafu 1.1 ta’ hawn fuq, il-kampjun tat-test jinxtegħel għal siegħa kif speċifikat fil-paragrafu 1.1.1 għal kull funzjoni jew klassi ta’ raġġ baxx (26), wara li kien ippreparat kif speċifikat fil-paragrafu 1.2.1 u vverifikat kif speċifikat fil-paragrafu 1.1.2; kull test irid ikun segwit minn perjodi ta’ tkessiħ twil biżżejjed.

1.2.1.   Preparazzjoni tal-kampjun tat-test

1.2.1.   Taħlita għal test

1.2.1.1.   Għal sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha li tinkludi lenti tal-ħġieġ: it-taħlita ta’ ilma u ta’ sustanza li tniġġes biex tiġi applikata fuq il-kampjun tat-test hija magħmula hekk kif ġej:

| | 9 partijiet (bil-piż) ta’ ramel siliċiku li għandu daqs tal-granula ta’ bejn 0 sa 100 μm, li jikkorrispondi għad-distribuzzjoni speċifikata fil-paragrafu 2.1.3; |
| --- | --- |

9 partijiet (bil-piż) ta’ ramel siliċiku li għandu daqs tal-granula ta’ bejn 0 sa 100 μm, li jikkorrispondi għad-distribuzzjoni speċifikata fil-paragrafu 2.1.3;

| | parti 1 (bil-piż) ta’ trab faħam ta’ l-injam (injam tal-fagu) li għandu daqs tal-granula ta’ bejn 0 sa 100 μm; |
| --- | --- |

parti 1 (bil-piż) ta’ trab faħam ta’ l-injam (injam tal-fagu) li għandu daqs tal-granula ta’ bejn 0 sa 100 μm;

| | 0,2 ta’ parti (bil-piż) ta’ NaCMC (27);
  u |
| --- | --- |

0,2 ta’ parti (bil-piż) ta’ NaCMC (27);

u

| | kwantità biżżejjed ta’ ilma distillat li għandu konduttività ta’ inqas minn 1 mS/m. |
| --- | --- |

kwantità biżżejjed ta’ ilma distillat li għandu konduttività ta’ inqas minn 1 mS/m.

1.2.1.2.   Għas-sistemi jew parti jew bosta mill-partijiet tagħhom li l-lenti ta’ barra hija ta’ materjal plastiku: It-taħlita ta’ ilma u ta’ aġenti li jniġġsu li trid tiġi applikata fuq il-materjal għat-test irid ikollha l-kompożizzjoni li ġejja:

| | 9 partijiet (bil-piż) ta’ ramel siliċiku li għandu daqs ta’ granula ta’ bejn 0 sa 100 μm, li jikkorrispondi għad-distribuzzjoni speċifikata fil-paragrafu 2.1.3; |
| --- | --- |

9 partijiet (bil-piż) ta’ ramel siliċiku li għandu daqs ta’ granula ta’ bejn 0 sa 100 μm, li jikkorrispondi għad-distribuzzjoni speċifikata fil-paragrafu 2.1.3;

| | parti 1 (bil-piż) ta’ trab ta’ faħam ta’ l-injam (injam tal-fagu), li għandu daqs ta’ granula ta’ bejn 0 sa 100 μm; |
| --- | --- |

parti 1 (bil-piż) ta’ trab ta’ faħam ta’ l-injam (injam tal-fagu), li għandu daqs ta’ granula ta’ bejn 0 sa 100 μm;

| | 0,2 ta’ parti (bil-piż) ta’ NaCMC (27); |
| --- | --- |

0,2 ta’ parti (bil-piż) ta’ NaCMC (27);

| | 5 partijiet (bil-piż) ta’ melħ komuni (pur sa 99 %); |
| --- | --- |

5 partijiet (bil-piż) ta’ melħ komuni (pur sa 99 %);

| | 13-il parti (bil-piż) ta’ ilma distillat li għandu konduttività inqas minn 1 mS/m;
  u |
| --- | --- |

13-il parti (bil-piż) ta’ ilma distillat li għandu konduttività inqas minn 1 mS/m;

u

| | 2 ± 1partijiet (bil-piż) ta’ aġent li jnaqqas is-surface tension. |
| --- | --- |

2 ± 1partijiet (bil-piż) ta’ aġent li jnaqqas is-surface tension.

1.2.1.3.   Tqassim tal-partikuli skond il-qies

| Qies tal-partikuli (f’μm) | Tqassim tal-partikuli skond il-qies (f’ %) |
| --- | --- |
| 0 sa 5 | 12 ± 2 |
| 5 sa 10 | 12 ± 3 |
| 10 sa 20 | 14 ± 3 |
| 20 sa 40 | 23 ± 3 |
| 40 sa 80 | 30 ± 3 |
| 80 sa 100 | 9 ± 3 |

Qies tal-partikuli (f’μm)

Tqassim tal-partikuli skond il-qies (f’ %)

0 sa 5

12 ± 2

5 sa 10

12 ± 3

10 sa 20

14 ± 3

20 sa 40

23 ± 3

40 sa 80

30 ± 3

80 sa 100

9 ± 3

1.2.1.4.   It-taħlita ma tistax tkun imħejjija aktar minn 14-il ġurnata qabel.

1.2.1.5.   Applikazzjoni tat-taħlita għat-test fuq il-kampjun:

Wieħed japplika b’mod uniformi t-taħlita għat-test fuq il-wiċċ jew l-uċuh kollha ta’ l-output tad-dawl tal-kampjun għat-test imbagħad iħalliha tinxef. Wieħed jirrepeti din l-operazzjoni sakemm l-illuminazzjoni għandha valur ta’ bejn 15 sa 20 % tal-valuri mkejla sa kull wieħed mill-punti li ġejjin, fil-kundizzjonijiet spjegati fl-Anness preżenti:

Emax għal fanal qawwi, fl-istat newtru,

50V għal raġġ baxx ta’ klassi C u għal kull wieħed mill-modi tiegħu indikati.

2.   VERIFIKA TAĊ-ĊAQLIQ VERTIKALI TAL-CUT-OFF TAĦT L-EFFETT TAS-SĦANA

Din hija l-verifika li ċ-ċaqliq vertikali tal-cut-off taħt l-effett tas-sħana ma taqbiżx il-valur speċifikat għal sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha li tarmi raġġ baxx ta’ klassi C (raġġ bażiku) jew għal kull mod speċifikat tal-fanal baxx.

Jekk il-kampjun għat-test huwa magħmul minn aktar minn unità waħda ta’ dwal jew minn aktar minn ġabra waħda ta’ unitajiet ta’ dwal li jipproduċu cut-off, kull waħda minnhom hija kkunsidrata bħala kampjun għall-finijiet tat-test preżenti u trid tiġi ttestjata separatament.

Il-kampjun tat-test ittestjat f’konformità mal-paragrafu 1 jrid ikun suġġett għat-test spjegat fil-paragrafu 2.1, mingħajr ma jitniżżel mill-irfid tiegħu u lanqas aġġustat mill-ġdid b’relazzjoni ma’ dan.

Jekk il-kampjun tat-test huwa mgħammar b’parti ottika mobbli, hija biss l-eqreb pożizzjoni ta’ l-angolu medju fuq il-pjan vertikali u/jew il-pożizzjoni inizjali fl-istat newtru li tiġi kkunsidrata għat-test preżenti.

It-test huwa limitat għas-sinjali ta’ input biss li jikkorrispondu għal traffiku fuq triq dritta.

2.1.   Test

Għall-finijiet tat-test preżenti, it-tensjoni trid tiġi aġġustata f’konformità mal-pożizzjonijiet tal-paragrafu 1.1.1.2.

Il-kampjun tat-test irid jitħaddem u ttestjat filwaqt li jarmi raġġ baxx ta’ klassi C, ta’ klassi V, ta’ klassi E jew ta’ klassi W, skond il-każ.

Il-pożizzjoni tal-cut-off fil-parti orizzontali tagħha bejn V-V u l-linja vertikali li tgħaddi mill-punt B50L (jew R) trid tiġi verifikata 3 minuti (r3) u 60 minuta (r60) wara li tinxtegħel.

Il-miżura tal-varjazzjoni tal-pożizzjoni tal-cut-off kif spjegat hawn fuq trid tiġi effettwata permezz ta’ kull metodu li jagħti preċiżjoni sodisfaċenti u riżultati li jkunu jistgħu jiġu riprodotti.

2.2.   Riżultat tat-test

2.2.1.   Ir-riżultat, imfisser f’milliradjani (mrad) huwa kkunsidrat bħala aċċettabbli għal kampjun tat-test li jarmi raġġ baxx, jekk il-valur assolut Formula irreġistrat fuq il-kampjun tat-test m’huwiex aktar minn 1,0 mrad (ΔrI ≤ 1,0 mrad).

2.2.2.   Sadanittant, jekk dan il-valur huwa aktar minn 1,0 mingħajr ma jaqbeż 1,5 mrad (1,0 mrad < Δ rI ≤ 1,5 mrad), it-tieni kampjun tat-test huwa ttestjat f’konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 2.1 wara li jkun suġġett tliet darbiet wara xulxin għaċ-ċiklu spjegat hawn taħt, sabiex tiġi stabbilita l-pożizzjoni tal-partijiet mekkaniċi tal-kampjun fuq irfid li jirrappreżenta l-muntaġġ korrett tiegħu fuq il-vettura:

Fanal baxx mixgħul għal siegħa (it-tensjoni ta’ provvista aġġustata kif speċifikat fil-paragrafu 1.1.1.2);

Fanal baxx mitfi għal siegħa.

Is-sistema jew parti jew bosta partijiet tagħha hija kkunsidrata aċċettabbli jekk il-medja tal-valuri assoluti Δ rI imkejla fuq l-ewwel kampjun tat-test u Δ rII imkejla fuq it-tieni kampjun ma taqbiżx 1,0 mrad.

Formula

ANNESS 5

SPEĊIFIKAZZJONIJIET MINIMI APPLIKABBLI GĦALL-PROĊEDURI TA’ VERIFIKA TAL-KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

1.   SPEĊIFIKAZZJONIJIET ĠENERALI

1.1.   L-ispeċifikazzjonijiet ta’ konformità huma kkunsidrati bħala milħuqa mill-aspett mekkaniku u ġeometriku, konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti, jekk id-diverġenzi ma jeċċedux id-differenzi inevitabbli ta’ manifattura. Din l-ispeċifikazzjoni tapplika wkoll għall-kulur.

F’dak li għandu x’jaqsam mal-karatteristiċi fotometriċi, il-konformità tas-sistemi prodotti f’serje m’hijiex ikkontestata jekk, waqt it-test ta’ sistema magħżula kif ġie ġie u mgħammra b’sors illuminanti mqiegħed taħt tensjoni u, jekk jingħata l-każ, ikkoreġut, f’konformità mal-paragrafi 1 u 2 ta’ l-Anness 9 tar-Regolament preżenti:

Ebda valur imħassar jew ikkoreġut konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 2 ta’ l-Anness 9 tar-Regolament preżenti ma jiddevja sfavorevolment b’aktar minn 20 % tal-valur speċifikat fir-Regolament preżenti;

1.2.1.1.   Għall-valuri li ġejjin tar-raġġ baxx u l-modi tiegħu, id-devjazzjoni sfavorevoli massima: tista’ tkun rispettivament:

| | Għall-valuri massimi sal-punt B50L, 0,2 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,3 lx (ekwivalenti għal 30 %); |
| --- | --- |

Għall-valuri massimi sal-punt B50L, 0,2 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,3 lx (ekwivalenti għal 30 %);

| | Għall-valuri massimi fiż-Żona III, sal-punt HV u fuq il-parti BLL, 0,3 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,45 lx (ekwivalenti għal 30 %); |
| --- | --- |

Għall-valuri massimi fiż-Żona III, sal-punt HV u fuq il-parti BLL, 0,3 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,45 lx (ekwivalenti għal 30 %);

| | Għall-valuri massimi fuq il-partijiet E, F1, F2 u F3, 0,2 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,3 lx (ekwivalenti għal 30 %); |
| --- | --- |

Għall-valuri massimi fuq il-partijiet E, F1, F2 u F3, 0,2 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,3 lx (ekwivalenti għal 30 %);

| | Għall-valuri minimi sal-punti BR, P, S50, S50LL, S50RR, S100, S100LL, S100RR u dawk speċifikati fin-nota 4 tat-Tabella 1 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti (B50L, HV, BR, BRR u BLL), nofs il-valur meħtieġ (ekwivalenti għal 20 %) u tliet kwarti tal-valur meħtieġ (ekwivalenti għal 30 %). |
| --- | --- |

Għall-valuri minimi sal-punti BR, P, S50, S50LL, S50RR, S100, S100LL, S100RR u dawk speċifikati fin-nota 4 tat-Tabella 1 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti (B50L, HV, BR, BRR u BLL), nofs il-valur meħtieġ (ekwivalenti għal 20 %) u tliet kwarti tal-valur meħtieġ (ekwivalenti għal 30 %).

1.2.1.2.   Għar-raġġ qawwi li l-punt HV ikun qiegħed fuq ġewwa ta’ l-isolux 0,75 Emax, tolleranza ta’ +20 % għall-valuri massimi u ta’ –20 % għall-valuri minimi hija ammessa għall-valuri fotometriċi tal-punti kollha ta’ kejl definiti fil-paragrafu 6.3.2 tar-Regolament preżenti.

1.2.2.   Jekk ir-riżultati tat-test spjegat hawn fuq ma jissodisfawx l-ispeċifikazzjonijiet, l-orjentazzjoni tas-sistema tista’ tiġi modifikata, bil-kundizzjoni li l-assi tar-raġġ ma jkunx imċaqlaq lateralment b’aktar minn 0,5 ta’ grad lejn il-lemin jew lejn ix-xellug, u lanqas b’aktar minn 0,2 ta’ grad ’il fuq jew ’l isfel, kull wieħed indipendentement b’relazzjoni ma’ l-aġġustament inizjali.

Dawn il-miżuri ma japplikawx għall-unitajiet ta’ dwal definiti fil-paragrafu 6.3.1.1 tar-Regolament preżenti.

1.2.3.   Jekk ir-riżultati tat-testijiet spjegati hawn fuq ma jissodisfawx l-ispeċifikazzjonijiet, wieħed jerġa’ jibda t-testijiet mill-ġdid b’sors illuminanti standard ieħor u/jew mezz ieħor ta’ provvista u ta’ tħaddim.

1.3.   Biex tiġi verifikata l-modifika tal-pożizzjoni vertikali tal-cut-off taħt l-effett tas-sħana, wieħed japplika l-metodu ta’ hawn taħt:

| | Waħda mis-sistemi hija ttestjata f’konformità mal-metodu spjegat fil-paragrafu 2.1 ta’ l-Anness 4, wara li tkun suġġetta tliet darbiet wara xulxin għaċ-ċiklu definit fil-paragrafu 2.2.2 ta’ l-Anness 4. |
| --- | --- |

Waħda mis-sistemi hija ttestjata f’konformità mal-metodu spjegat fil-paragrafu 2.1 ta’ l-Anness 4, wara li tkun suġġetta tliet darbiet wara xulxin għaċ-ċiklu definit fil-paragrafu 2.2.2 ta’ l-Anness 4.

| | Is-sistema hija kkunsidrata bħala aċċettabbli jekk Δr ma jaqbiżx 1,5 mrad. |
| --- | --- |

Is-sistema hija kkunsidrata bħala aċċettabbli jekk Δr ma jaqbiżx 1,5 mrad.

| | Jekk dan il-valur jaqbeż 1,5 mrad mingħajr ma jeċċedi 2 mrad, it-tieni kampjun jiġi sottomess għat-test, li warajh il-medja tal-valuri assoluti rreġistrati għaż-żewġ kampjuni ma tistax taqbeż 1,5 mrad. |
| --- | --- |

Jekk dan il-valur jaqbeż 1,5 mrad mingħajr ma jeċċedi 2 mrad, it-tieni kampjun jiġi sottomess għat-test, li warajh il-medja tal-valuri assoluti rreġistrati għaż-żewġ kampjuni ma tistax taqbeż 1,5 mrad.

1.4.   Il-koordinati kromatiċi definiti fil-paragrafu 7 tar-Regolament preżenti jridu jkunu sodisfaċenti.

2.   ESIĠENZI MINIMI GĦALL-VERIFIKA TAL-KONFORMITÀ MILL-MANIFATTUR

Għal kull tip ta’ sistema, it-titular ta’ l-omologazzjoni huwa marbut li jagħmel ta’ l-inqas it-testijiet li ġejjin, b’frekwenza adattata. Dawn it-testijiet isiru f’konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti.

Kull ma jittieħed mill-kampjuni li juri b’mod evidenti n-nuqqas ta’ konformità għat-tip ta’ test ikkunsidrat jagħti lok għal kampjunar mill-ġdid u għal test ġdid. Il-manifattur irid jieħu kull miżura biex jiżgura l-konformità tal-produzzjoni rilevanti.

2.1.   Natura tat-testijiet

It-testijiet ta’ konformità tar-Regolament preżenti japplikaw għall-karatteristiċi fotometriċi u l-verifika tat-tibdil tal-pożizzjoni vertikali tal-cut-off tar-raġġ baxx taħt l-effett tas-sħana.

2.2.   Modalità tat-testijiet

2.2.1.   It-testijiet ġeneralment isiru konformi mal-metodi definiti fir-Regolament preżenti.

2.2.2.   Għal kull test ta’ konformità li jsir minnu stess, il-manifattur sadanittant jista’ juża metodi ekwivalenti wara l-approvazzjoni ta’ l-awtorità kompetenti inkarigata mit-testijiet ta’ omologazzjoni. Il-manifattur huwa marbut li jiġġustifika li l-metodi użati huma ekwivalenti għal dawk li jindika r-Regolament preżenti.

2.2.3.   L-applikazzjoni tal-punti 2.2.1 u 2.2.2 tagħti lok għal kalibrar regolari tal-materjali ta’ testijiet u għal korrelazzjoni mal-miżuri effettwati minn awtorità kompetenti.

2.2.4.   Fil-każijiet kollha, il-metodi ta’ referenza huma dawk tar-Regolament preżenti, partikularment għall-kontrolli u l-kampjunar amministrattivi.

2.3.   Natura tal-kampjunar

Il-kampjuni ta’ sistemi jridu jittieħdu kif ġie ġie, f’taqsima omoġenea. B’taqsima omoġenea wieħed jifhem ġabra ta’ sistemi ta’ l-istess tip, definita skond il-metodi ta’ produzzjoni tal-manifattur.

L-evalwazzjoni ġeneralment tapplika għas-sistemi prodotti f’serje minn fabbrika. Sadanittant, il-manifattur jista’ jiġbor iċ-ċifri ta’ produzzjoni dwar l-istess tip ta’ sistemi prodotti minn bosta fabbriki, b’kundizzjoni li dawn japplikaw l-istess kriterji ta’ kwalità u l-istess tmexxija tal-kwalità.

2.4.   Karatteristiċi fotometriċi mkejla u miġbura

Il-headlights meħuda huma suġġetti għal pożizzjonijiet fotometriċi fil-punti msemmija fir-Regolament, li jillimitaw li jerġgħu jittieħdu:

Fil-punti Emax, HV (28), HL u HR (29) fil-każ ta’ raġġ qawwi; u

Fil-punti B 50 L, HV jekk jingħata l-każ, 50 V, 7 5R jekk jingħata l-każ, u 25LL fil-każ ta’ raġġ baxx (ara dijagramma 1 fl-Anness 3).

2.5.   Kriterji ta’ aċċettabilità

Il-manifattur huwa marbut li jagħmel użu tajjeb mill-istatistika tar-riżultati ta’ testijiet u li jiddefinixxi bi ftehim ma’ l-awtorità kompetenti l-kriterji ta’ aċċettabilità tal-produzzjoni tiegħu sabiex jissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet li jmexxu l-kontroll ta’ konformità tal-produzzjoni fil-paragrafu 9.1 tar-Regolament preżenti.

Il-kriterji li jmexxu l-aċċettabilità jridu jkunu tali, b’livell ta’ fiduċja ta’ 95 %, il-probabbiltà minima li tgħaddi b’suċċess verifika permezz ta’ stħarriġ bħal dak li jidher fl-Anness 7 (l-ewwel kampjunar) tkun ta’ 0,95.

ANNESS 6

SPEĊIFIKAZZJONIJIET APPLIKABBLI GĦAS-SISTEMI LI GĦANDHOM LENTI TA’ MATERJAL PLASTIKU — TESTIJIET TA’ LENTIJIET JEW TA’ KAMPJUNI TA’ MATERJAL U TA’ SISTEMI SĦAĦ JEW TA’ PARTI JEW BOSTA MILL-PARTIJIET TAGĦHOM

1.   SPEĊIFIKAZZJONIJIET ĠENERALI

1.1   Il-kampjuni pprovduti f’konformità mal-paragrafu 2.2.4 tar-Regolament preżenti jridu jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet indikati fil-paragrafi 2.1 sa 2.5 ta’ hawn taħt.

1.2   Iż-żewġ kampjuni ta’ sistema sħiħa pprovduti f’konformità mal-paragrafu 2.2.3 tar-Regolament preżenti u li għandhom lentijiet ta’ materjal plastiku jridu, f’dak li għandu x’jaqsam mal-materjal tal-lentijiet, jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet indikati fil-paragrafu 2.6 ta’ hawn taħt.

1.3   Il-kampjuni ta’ lenti ta’ materjal plastiku jew il-kampjuni ta’ materjal ikunu suġġetti, flimkien mar-riflettur li quddiemu qegħdin il-lentijiet ikunu, jekk jingħata l-każ, maħsuba biex ikunu mmuntati, għat-testijiet ta’ omologazzjoni fl-ordni kronoloġiku indikat fit-Tabella A riprodotta fl-Appendiċi 1 ta’ l-Anness preżenti.

1.4   Sadanittant, jekk il-manifattur ta’ sistema qiegħed f’pożizzjoni li jġib prova li l-prodott diġà għadda b’suċċess it-testijiet speċifikati fil-paragrafi 2.1 sa 2.5 ta’ wara jew it-testijiet ekwivalenti konformi ma’ regolament ieħor, dawn ma jridux isiru mill-ġdid; huma biss it-testijiet speċifikati fit-Tabella B ta’ l-Appendiċi 1 li bilfors iridu jsiru.

1.5   Jekk is-sistema jew parti jew bosta mill-partijiet tagħha huma maħsuba esklussivament għat-traffiku fuq il-lemin jew esklussivament għat-traffiku fuq ix-xellug, it-testijiet imsemmija fl-Anness preżenti jistgħu jsiru fuq kampjun wieħed, deċiż skond kif iħoss min qiegħed jagħmel it-talba.

2.   TESTIJIET

2.1   Reżistenza għal tibdiliet fit-temperatura

2.1.1   Testijiet

Tliet kampjuni ġodda (lentijiet) huma suġġetti għal ħames ċikli ta’ tibdil ta’ temperatura u ta’ umdità (HR = umdità relattiva):

| | 3 siegħat fuq 40 °C ± 2 °C u 85 sa 95 % HR; |
| --- | --- |

3 siegħat fuq 40 °C ± 2 °C u 85 sa 95 % HR;

| | siegħa fuq 23 °C ± 5 °C u 60 sa 75 % HR; |
| --- | --- |

siegħa fuq 23 °C ± 5 °C u 60 sa 75 % HR;

| | 15-il siegħa fuq –30 °C ± 2 °C; |
| --- | --- |

15-il siegħa fuq –30 °C ± 2 °C;

| | siegħa fuq 23 °C ± 5 °C u 60 sa 75 % HR; |
| --- | --- |

siegħa fuq 23 °C ± 5 °C u 60 sa 75 % HR;

| | 3 siegħat fuq 80 °C ± 2 °C; |
| --- | --- |

3 siegħat fuq 80 °C ± 2 °C;

| | siegħa fuq 23 °C ± 5 °C u 60 sa 75 % HR. |
| --- | --- |

siegħa fuq 23 °C ± 5 °C u 60 sa 75 % HR.

Qabel dan it-test, il-kampjuni jkunu kkundizzjonati għal mill-inqas 4 siegħat fuq 23 °C ± 5 °C u 60 sa 75 % HR.

Nota: Il-perjodi ta’ siegħa fuq 23 °C ± 5 °C jinkludu l-perjodi ta’ transizzjoni minn temperatura għal oħra, meħtieġa biex jiġu evitati l-effetti ta’ xokk termali.

2.1.2   Pożizzjonijiet fotometriċi

2.1.2.1   Metodu

Il-kampjuni jkunu suġġetti għal pożizzjonijiet fotometriċi qabel u wara t-test.

Il-pożizzjonijiet fotometriċi huma magħmula f’konformità ma’ l-Anness 9 tar-Regolament preżenti, fil-punti li ġejjin:

| | B 50 L u 50 V għal raġġ baxx ta’ klassi C; |
| --- | --- |

B 50 L u 50 V għal raġġ baxx ta’ klassi C;

| | Emax għar-raġġ qawwi tas-sistema. |
| --- | --- |

Emax għar-raġġ qawwi tas-sistema.

2.1.2.2   Riżultati

Id-differenzi bejn il-valuri fotometriċi mkejla qabel u wara t-test fuq kull wieħed mill-kampjuni ma jistgħux jaqbżu l-10 %, inklużi t-tolleranzi minħabba l-proċeduri ta’ pożizzjoni fotometrika.

2.2   Reżistenza għall-aġenti atmosferiċi u għall-aġenti kimiċi

2.2.1   Reżistenza għall-aġenti atmosferiċi

Tliet kampjuni ġodda (lentijiet jew kampjuni ta’ materjal) ikunu esposti għall-illuminazzjoni ta’ sors li għandu tqassim enerġetiku spettrali viċin dak ta’ sustanza sewda li tagħha t-temperatura qiegħda bejn 5 500 K u 6 000 K. Filtri adegwati jitqiegħdu bejn is-sors u l-kampjuni b’mod li jitnaqqsu notevolment ir-radjazzjonijiet ta’ wavelength inqas minn 295 nm u aktar minn 2 500 nm. Id-dawl enerġetiku fuq il-livell tal-kampjuni jrid ikun ta’ 1 200 W/m2 ± 200 W/m2 waqt dewmien tant li l-enerġija illuminanti li dawn jirċievu tkun ugwali għal 4 500 MJ/m2 ± 200 MJ/m2. Fl-inħawi, it-temperatura mkejla tal-pannell iswed imqiegħed fuq il-livell tal-kampjuni trid tkun ta’ 50 °C ± 5 °C. Sabiex jiżguraw espożizzjoni regolari, il-kampjuni jridu jduru b’veloċità ta’ bejn 1 u 5 tr/nm madwar is-sors ta’ illuminazzjoni.

Il-kampjuni huma mraxxa bl-ilma distillat li għandu konduttività inqas minn 1 mS/m u temperatura ta’ 23 °C ± 5 °C, skond iċ-ċiklu li ġej:

Traxxix: 5 minuti; tnixxif: 25 minuta.

2.2.2   Reżistenza għall-aġenti kimiċi

Wara t-test speċifikat fil-paragrafu 2.2.1 ta’ hawn fuq u wara li mxew għall-miżura speċifikata fil-paragrafu 2.2.3.1 ta’ hawn taħt, il-wiċċ ta’ barra ta’ dawn it-tliet kampjuni jkun suġġett għat-trattament speċifikat fil-paragrafu 2.2.2.2 bit-taħlita definita fil-paragrafu 2.2.2.1 ta’ hawn taħt.

2.2.2.1   Taħlita tat-test

It-taħlita tat-test hija magħmula minn 61,5 % ta’ n-heptane, 12,5 % ta’ toluene, 7,5 % ta’ ethyl tetrachloride, 12,5 % ta’ trichlorethylene u 6 % ta’ xylene (persentaġġ tal-volum).

2.2.2.2   Applikazzjoni tat-taħlita tat-test

Għaddas biċċa drapp tal-qoton sakemm tkun saturata (konformi man-norma ISO 105) bit-taħlita definita fil-paragrafu 2.2.2.1 ta’ hawn fuq u, fl-10 sekondi ta’ wara, applikaha għal 10 minuti fuq il-wiċċ ta’ barra tal-kampjun, bi pressjoni ta’ 50 N/cm2, jiġifieri forza ta’ 100 N applikata fuq wiċċ tat-test ta’ 14 × 14 mm.

Matul dan il-perjodu ta’ 10 minuti, il-biċċa drapp tkun mgħaddsa mill-ġdid bit-taħlita b’mod li l-kompożizzjoni tal-likwidu applikat tkun dejjem l-istess bħad-doża speċifikata tat-test.

Matul il-perjodu ta’ applikazzjoni, huwa permess li wieħed jagħmel tajjeb għall-pressjoni magħmula fuq il-kampjun biex jiġu evitati x-xquq.

2.2.2.3   Ħasil

Fit-tmiem ta’ l-applikazzjoni tat-taħlita tat-test, il-kampjuni jitnixxfu fl-arja beraħ, imbagħad jinħaslu bis-sustanza likwida fuq 23 οC ± 5 οC, spjegata fil-paragrafu 2.3 (reżistenza għad-deterġenti). Il-kampjuni mbagħad jiġu mlaħalħa bl-ilma distillat li m’għandux aktar minn 0,2 % ta’ impuritajiet, fuq 23 οC ± 5 οC, imbagħad jitnixxfu bl-għajnuna ta’ ċarruta ratba.

2.2.3   Riżultati

2.2.3.1   Wara t-test ta’ reżistenza għall-aġenti atmosferiċi, il-wiċċ ta’ barra tal-kampjuni ma jrid ikollu l-ebda xaqq, jew barxa, jew laqxa, jew deformazzjoni, u l-medja tal-varjazzjonijiet tat-trasmissjoni Δt = (T2 – T3) / T2, imkejla fuq it-tliet kampjuni skond il-proċedura spjegata fl-Appendiċi 2 ta’ l-Anness preżenti trid tkun inqas jew ugwali għal 0,020 (Δtm ≤ 0,020).

2.2.3.2   Wara t-test ta’ reżistenza għall-aġenti kimiċi, il-kampjuni ma jistax ikollhom traċċi ta’ attakki kimiċi suxxettibbli li jipprovokaw varjazzjoni fid-distribuzzjoni Δd = (T5 – T4) / T2, imkejla skond il-proċedura spjegata fl-Appendiċi 2 ta’ l-Anness preżenti, li tagħha l-valur medju fuq it-tliet kampjuni huwa inqas jew ugwali għal 0,020 (Δdm ≤ 0,020).

2.2.4   Reżistenza għall-illuminazzjoni mormija mis-sors illuminanti

Jekk ikun hemm bżonn, wieħed jipproċedi għat-test ta’ hawn taħt:

Kampjuni ċatti ta’ kull element ta’ materjal plastiku tas-sistema li jservi għat-trasmissjoni tad-dawl ikunu esposti għad-dawl tas-sors illuminanti. Il-parametri bħall-angoli u d-distanzi bejn il-kampjuni jridu jkunu l-istess bħal tas-sistema. Il-kampjuni kollha jridu jkunu ta’ l-istess kulur u jkunu għaddew mill-istess trattament tal-wiċċ, jekk jingħata l-każ, bħall-partijiet tas-sistema.

Wara 1 500 siegħa ta’ espożizzjoni kontinwa, il-karatteristiċi kolorimetriċi tad-dawl trasmess iridu jkunu sodisfaċenti bl-għajnuna ta’ sors illuminanti ġdid, u l-wiċċ tal-kampjuni ma jrid ikollu l-ebda xaqq, barxa, laqxa jew deformazzjoni.

M’hemmx bżonn ta’ verifika tar-reżistenza tal-materjali interni għall-ultra-vjoli mormija mis-sors illuminanti jekk dawn huma konformi mar-Regolament Nru 37 jew jekk hija ta’ tip li tiddisċarġja u ta’ illuminazzjoni ultra-vjola debboli, jew inkella jekk jittieħdu miżuri biex jipproteġu l-elementi tas-sistema mill-illuminazzjoni ultra-vjola, per eżempju permezz ta’ filtri tal-ħġieġ.

2.3   Reżistenza għad-deterġenti u għall-idrokarburi

2.3.1   Reżistenza għad-deterġenti

Il-wiċċ ta’ barra ta’ tliet kampjuni (lentijiet jew kampjuni ta’ materjal), wara li jissaħħnu fuq 50 °C ± 5 °C jitgħaddas għal 5 minuti f’taħlita li tinżamm fuq 23 °C ± 5 °C, u magħmul minn 99 parti ta’ ilma distillat li m’għandux aktar minn 0,02 % ta’ impuritajiet u minn parti ta’ alkylaryl sulphonate.

Fi tmiem it-test, il-kampjuni jitnixxfu fuq 50 °C ± 5 °C. Il-wiċċ tal kampjuni jitnaddaf b’biċċa drapp niedja.

2.3.2   Reżistenza għall-idrokarburi

Il-wiċċ ta’ barra ta’ dawn it-tliet kampjuni mbagħad jingħorok ħafif għal minuta waħda b’biċċa drapp tal-qoton mgħaddsa b’taħlita magħmula minn 70 % ta’ n-heptane u 30 % ta’ toluene (persentaġġ tal-volum), imbagħad imnixxef fl-arja beraħ.

2.3.3   Riżultati

Fi tmiem ta’ dawn iż-żewġ testijiet, il-varjazzjoni tat-trasmissjoni Δt = (T2 – T3) / T2, imkejla fuq it-tliet kampjuni skond il-proċedura spjegata fl-Appendiċi 2 ta’ l-Anness preżenti, irid ikollha valur medju inqas jew ugwali għal 0,010 (Δtm < 0,010).

2.4   Reżistenza għad-deterjorament mekkaniku

2.4.1   Metodu ta’ deterjorament mekkaniku

Il-wiċċ ta’ barra ta’ tliet kampjuni ġodda (lentijiet) ikunu suġġetti għal test ta’ deterjorament mekkaniku uniformi bil-metodu spjegat fl-Appendiċi 3 ta’ l-Anness preżenti.

2.4.2   Riżultati

Wara dan it-test, il-varjazzjonijiet:

| | tat-trasmissjoni: Δt = (T2 – T3) / T2 |
| --- | --- |

tat-trasmissjoni: Δt = (T2 – T3) / T2

| | u tad-distribuzzjoni: Δd = (T5 – T4) / T2 |
| --- | --- |

u tad-distribuzzjoni: Δd = (T5 – T4) / T2

jitkejlu skond il-proċedura spjegata fl-Appendiċi 2 fiż-żona definita fil-paragrafu 2.2.4.1.1 tar-Regolament preżenti, u l-valur medju tagħhom fuq it-tliet kampjuni jrid ikun bħal:

Δtm ≤ 0,100; Δdm ≤ 0,050.

2.5   Test ta’ adeżjoni ta’ kisjiet eventwali

2.5.1   Preparazzjoni tal-kampjun

Wiċċ ta’ 20 × 20 mm tal-kisja ta’ lenti jitnaqqax b’xafra tal-leħja jew b’labra, b’mod li tinkiseb gradilja magħmula minn kaxxi kwadri ta’ madwar 2 × 2 mm. Il-pressjoni tax-xafra jew tal-labra trid tkun biżżejjed biex mill-inqas tinfed il-kisja.

2.5.2   Deskrizzjoni tat-test

Trid tintuża strixxa li teħel ta’ forza aderenti ta’ 2 N/(cm ta’ daqs) ± 20 % imkejla fil-kundizzjonijiet standard spjegati fl-Appendiċi 4 ta’ l-Anness preżenti. Dan it-tejp li jeħel ta’ 25 mm ta’ daqs minimu jingħafas fuq il-wiċċ ippreparat skond l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 2.5.1 għal mill-inqas 5 minuti.

Imbagħad it-tarf tat-tejp li jeħel jingħafas sabiex tkun bilanċjata l-forza ta’ adeżjoni fuq il-wiċċ ikkonċernat permezz ta’ forza perpendikolari għal dan il-wiċċ. F’dak il-mument, il-veloċità kostanti ta’ tneħħija trid tkun ta’ 1,5 ± 0,2 m/s.

2.5.3   Riżultati

Wieħed m’għandux jinnota kambjament notevoli tal-parti bil-kaxxi kwadri. Kambjamenti fl-intersezzjonijiet tal-kaxxi kwadrati jew fuq ix-xifer tat-tnaqqix huma ammessi, b’kundizzjoni li l-wiċċ mibdul ma jaqbiżx il-15 % tal-wiċċ bil-kaxxi kwadri.

2.6   Testijiet ta’ sistema sħiħa li tinkludi lenti ta’ materjal plastiku

2.6.1   Reżistenza għad-deterjorament mekkaniku tal-wiċċ tal-lenti

2.6.1.1   Testijiet

Il-lenti tas-sistema Nru 1 tkun suġġetta għat-test spjegat fil-paragrafu 2.4.1 ta’ hawn fuq.

2.6.1.2   Riżultati

Wara t-test, ir-riżultati tal-pożizzjonijiet fotometriċi fuq sistema jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha, li jkunu saru f’konformità mar-Regolament preżenti, m’għandhomx ikunu aktar minn 130 % tal-valuri limitati speċifikati fil-punti B50L u HV, u lanqas inqas minn 90 % tal-valur limitat speċifikat fil-punt 75R, jekk jingħata l-każ.

2.6.2   Test ta’ adeżjoni tal-kisja eventwali

Il-lenti ta’ l-unità ta’ installazzjoni Nru 2 tkun suġġetta għat-test spjegat fil-paragrafu 2.5 ta’ hawn fuq.

3.   KONTROLL TAL-KONFORMITÀ TA’ PRODUZZJONI

3.1   F’dak li għandu x’jaqsam mal-materjali użati għall-manifattura tal-lentijiet, il-konformità għar-Regolament preżenti ta’ l-unitajiet ta’ installazzjoni ta’ serje tkun ammessa jekk:

3.1.1   Wara test ta’ reżistenza għall-aġenti kimiċi u test ta’ reżistenza għad-deterġenti u għall-idrokarburi, il-wiċċ ta’ barra tal-kampjuni ma jurix la xaqq, la barxa, la laqxa, la deformazzjoni viżibbli għall-għajnejn (ara paragrafi 2.2.2, 2.3.1 u 2.3.2);

3.1.2   Wara li jkunu suġġetti għat-test spjegat fil-paragrafu 2.6.1.1, il-valuri fotometriċi fil-punti ta’ pożizzjoni kkunsidrati fil-paragrafu 2.6.1.2 jirrispettaw il-valuri limiti speċifikati mill-konformità tal-produzzjoni mir-Regolament preżenti.

3.2   Jekk ir-riżultati tat-testijiet ma jissodisfawx l-ispeċifikazzjonijiet, it-testijiet ikunu ripetuti fuq kampjun ieħor ta’ sistema magħżula kif ġie ġie.

ANNESS 6

Appendiċi 1

ORDNI KRONOLOĠIKA TAT-TESTIJIET TA’ OMOLOGAZZJONI

A.   Testijiet fuq materjal plastiku (lentijiet jew kampjuni ta’ materjali provduti konformi mal-paragrafu 2.2.4 tar-Regolament preżenti)

| Kampjuni | Lentijiet jew kampjuni ta’ materjal | Lentijiet |
| --- | --- | --- |
| Testijiet | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 1.1. | Fotometrija limitata (par. 2.1.2) | | | | | | | | | | | X | X | X | |
| 1.1.1. | Tibdil tat-temperatura (par. 2.1.1) | | | | | | | | | | | X | X | X | |
| 1.2. | Fotometrija limitata (par. 2.1.2) | | | | | | | | | | | X | X | X | |
| 1.2.1. | Kejl tat-trasmissjoni | X | X | X | X | X | X | X | X | X | | | | | |
| 1.2.2. | Kejl tad-distribuzzjoni | X | X | X | | | | X | X | X | | | | | |
| 1.3. | Aġenti atmosferiċi (par. 2.2.1) | X | X | X | | | | | | | | | | | |
| 1.3.1. | Kejl tat-trasmissjoni | X | X | X | | | | | | | | | | | |
| 1.4. | Aġenti kimiċi (par. 2.2.2) | X | X | X | | | | | | | | | | | |
| 1.4.1. | Kejl tad-distribuzzjoni | X | X | X | | | | | | | | | | | |
| 1.5. | Deterġenti (par. 2.3.1) | | | | X | X | X | | | | | | | | |
| 1.6. | Idrokarburi (par. 2.3.2) | | | | X | X | X | | | | | | | | |
| 1.6.1. | Kejl tat-trasmissjoni | | | | X | X | X | | | | | | | | |
| 1.7. | Deterjorament (par. 2.4.1) | | | | | | | X | X | X | | | | | |
| 1.7.1. | Kejl tat-trasmissjoni | | | | | | | X | X | X | | | | | |
| 1.7.2. | Kejl tad-distribuzzjoni | | | | | | | X | X | X | | | | | |
| 1.8. | Adeżjoni (par. 2.5) | | | | | | | | | | | | | | X |
| 1.9. | Reżistenza għall-illuminazzjoni tas-sors illuminanti (par. 2.2.4) | | | | | | | | | | X | | | | |

Kampjuni

Lentijiet jew kampjuni ta’ materjal

Lentijiet

Testijiet

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

1.1.

Fotometrija limitata (par. 2.1.2)

X

X

X

1.1.1.

Tibdil tat-temperatura (par. 2.1.1)

X

X

X

1.2.

Fotometrija limitata (par. 2.1.2)

X

X

X

1.2.1.

Kejl tat-trasmissjoni

X

X

X

X

X

X

X

X

X

1.2.2.

Kejl tad-distribuzzjoni

X

X

X

X

X

X

1.3.

Aġenti atmosferiċi (par. 2.2.1)

X

X

X

1.3.1.

Kejl tat-trasmissjoni

X

X

X

1.4.

Aġenti kimiċi (par. 2.2.2)

X

X

X

1.4.1.

Kejl tad-distribuzzjoni

X

X

X

1.5.

Deterġenti (par. 2.3.1)

X

X

X

1.6.

Idrokarburi (par. 2.3.2)

X

X

X

1.6.1.

Kejl tat-trasmissjoni

X

X

X

1.7.

Deterjorament (par. 2.4.1)

X

X

X

1.7.1.

Kejl tat-trasmissjoni

X

X

X

1.7.2.

Kejl tad-distribuzzjoni

X

X

X

1.8.

Adeżjoni (par. 2.5)

X

1.9.

Reżistenza għall-illuminazzjoni tas-sors illuminanti (par. 2.2.4)

X

B.   Testijiet fuq sistemi sħaħ (provduti f’konformità mal-paragrafu 2.2.3 tar-Regolament preżenti)

| Testijiet | Sistema sħiħa |
| --- | --- |
| Kampjun Nru |
| 1 | 2 |
| 2.1. | Deterjorament (par. 2.6.1.1) | X | |
| 2.2. | Fotometrija (par. 2.6.1.2) | X | |
| 2.3. | Aderenza (par. 2.6.2) | | X |

Testijiet

Sistema sħiħa

Kampjun Nru

1

2

2.1.

Deterjorament (par. 2.6.1.1)

X

2.2.

Fotometrija (par. 2.6.1.2)

X

2.3.

Aderenza (par. 2.6.2)

X

ANNESS 6

Appendiċi 2

METODU TA’ KEJL TAD-DISTRIBUZZJONI U TAT-TRASMISSJONI TAD-DAWL

1.   TAGĦMIR (ara dijagramma 1 hawn taħt)

Raġġ ta’ kollimatur K ta’ nofs diverġenza β/2 = 17,4 × 10–4 rd huwa limitat b’dijaframma Dτ b’apertura ta’ 6 mm li kontra tagħha jitqiegħed il-muntaġġ tal-kampjun.

Lenti konverġenti akromatika L2, irranġata għal tagħwiġ sferikali, torbot id-dijaframma Dτ mar-riċevitur R; id-dijametru tal-lenti L2 irid ikun tali li ma jikkontrollax id-dawl mitfugħ mill-kampjun f’kon b’nofs angolu ta’ fuq nett ta’ β/2 = 14-il grad.

Dijaframma annulari DD b’angoli αo/2 = grad 1 u αmax/2 = 12-il grad titqiegħed fuq pjan fokali ta’ immaġni tal-lenti L2.

Il-parti ċentrali mhux trasparenti tad-dijaframma hija meħtieġa biex jiġi eliminat id-dawl li ġej direttament mis-sors illuminanti. Irid ikun possibbli li titneħħa l-parti ċentrali tad-dijaframma mir-raġġ illuminanti, b’tali mod li tmur lura eżattament fil-pożizzjoni tal-bidu tagħha.

Id-distanza L2 Dτ u t-tul fokali F2 tal-lenti L2 iridu jintgħażlu b’mod li l-immaġni ta’ Dτ tkopri b’mod sħiħ ir-riċevitur R.

Huwa rrikmandat li tintuża għal L2 lenti ta’ xi 80 mm.

Għal incident flux inizjali li jirreferi għall-unità, il-preċiżjoni assoluta ta’ kull qari trid tkun aktar minn 0,001.

Image

2.   QISIEN

Il-qisien li ġejjin iridu jitkejlu:

| Qari | Bil-kampjun | Bil-parti ċentrali ta’ DD | Kwantità rappreżentata |
| --- | --- | --- | --- |
| T1 | Le | Le | Incident flux imkejjel inizjalment |
| T2 | Iva
  (qabel it-test) | Le | Fluss trasmess mill-materjal il-ġdid f’kamp ta’ 24 grad |
| T3 | Iva
  (wara t-test) | Le | Fluss trasmess mill-materjal ittestjat f’kamp ta’ 24 grad |
| T4 | Iva
  (qabel it-test) | Iva | Fluss imqassam mill-materjal il-ġdid |
| T5 | Iva
  (wara t-test) | Iva | Fluss imqassam mill-materjal ittestjat |

Qari

Bil-kampjun

Bil-parti ċentrali ta’ DD

Kwantità rappreżentata

T1

Le

Le

Incident flux imkejjel inizjalment

T2

Iva

(qabel it-test)

Le

Fluss trasmess mill-materjal il-ġdid f’kamp ta’ 24 grad

T3

Iva

(wara t-test)

Le

Fluss trasmess mill-materjal ittestjat f’kamp ta’ 24 grad

T4

Iva

(qabel it-test)

Iva

Fluss imqassam mill-materjal il-ġdid

T5

Iva

(wara t-test)

Iva

Fluss imqassam mill-materjal ittestjat

ANNESS 6

Appendiċi 3

METODU TAT-TEST BI TRAXXIX

1.   MATERJAL TAT-TEST

1.1.   Spray gun

Għandu jintuża spray gun mgħammar b’żennuna b’dijametru ta’ 1,3 mm li tippermetti ġiri tal-likwidu ta’ 0,24 ± 0,02 l/minuta taħt pressjoni ta’ 6,0 bar –0/+0,5 bar.

Taħt dawn il-kundizzjonijiet ta’ użu, għandu jinkiseb merżuq b’dijametru ta’ 170 ± 50 mm fuq il-wiċċ espost għad-deterjorament, f’distanza ta’ 380 ± 10 mm miż-żennuna.

1.2   Taħlita tat-test

It-taħlita tat-test hija magħmula minn:

Ramel siliċiku ta’ ebusija 7 fuq l-iskala ta’ Mohr u b’daqs ta’ granula ta’ bejn 0 u 0,2 mm b’distribuzzjoni prattikament normali, li għandha fattur angulari ta’ 1,8 sa 2;

Ilma li l-ebusija tiegħu ma tkunx aktar minn 205 g/m3 għal 25 g ta’ ramel għal kull litru ta’ ilma.

2.   TEST

Il-wiċċ ta’ barra tal-lentijiet ikun suġġett darba jew bosta drabi għall-azzjoni tal-merżuq ta’ ramel, kif spjegat hawn fuq, fejn dan il-merżuq jitwassal kważi b’mod perpendikolari għall-wiċċ li jrid ikun deterjorat.

Id-deterjorament huwa kontrollat permezz ta’ kampjun jew bosta kampjuni tal-ħġieġ imqiegħda viċin il-lentijiet li jridu jiġu ttestjati. It-traxxix tat-taħlita tibqa’ ssir sakemm il-varjazzjoni tat-tixrid fuq il-kampjuni, mkejla skond il-metodu spjegat fl-Appendiċi 2, jiġifieri bħal: Δd = (T5 – T4) / T2 = 0,0250 ± 0,0025.

Bosta kampjuni ta’ referenza jistgħu jkunu użati biex jivverifikaw l-omoġeneità tad-deterjorament fuq il-wiċċ sħiħ li jrid jiġi ttestjat.

ANNESS 6

Appendiċi 4

TEST TA’ ADEŻJONI TAT-TEJP LI JEĦEL

1.   GĦAN

Il-metodu preżenti għandu l-għan li jiddetermina, fil-kundizzjonijiet standard, is-saħħa lineari ta’ adeżjoni ta’ tejp li jeħel fuq folja tal-ħġieġ.

2.   PRINĊIPJU

Biex jitkejjel l-isforz meħtieġ biex jaqla’ f’angolu ta’ 90 grad tejp li jeħel minn folja tal-ħġieġ.

3.   KUNDIZZJONIJIET ATMOSFERIĊI

It-temperatura trid tkun ta’ 23 ± 5 °C u l-umdità relattiva (HR) ta’ 65 ± 15 %.

4.   TESTIJIET ŻGĦAR

Qabel it-test, ir-roll tal-kampjun irid ikun ikkundizzjonat għal 24 siegħa fl-arja speċifikata (ara par. 3 ta’ hawn fuq).

Għal kull roll, irid isir test fuq 5 biċċiet żgħar ta’ 400 mm fit-tul. Il-biċċiet żgħar jittieħdu mir-rollijiet wara li jitwarrbu l-ewwel tliet dawriet.

5.   PROĊEDURA

It-test isir fl-arja definita fil-punt 3.

Iridu jittieħdu l-5 biċċiet żgħar waqt li t-tejp jiddawwar radjalment b’veloċità ta’ madwar 300 mm/s, imbagħad iridu jiġu applikati fil-15-il sekonda ta’ wara bil-mod li ġej:

It-tejp irid jiġi applikat gradatament fuq il-folja tal-ħġieġ billi jingħorok ħafif b’mod lonġitudinali bis-seba’, b’tali mod li ma jkun hemm l-ebda bużżieqa ta’ arja bejn it-tejp u l-folja tal-ħġieġ iżda mingħajr ma ssir pressjoni eċċessiva.

Ħalli kollox jistrieħ għal 10 minuti fil-kundizzjonijiet atmosferiċi speċifikati.

Aqla’ l-biċċa żgħira ta’ madwar 25 mm mill-folja, bil-pjan tal-qlugħ perpendikolari għall-assi tal-biċċa tat-test.

Waħħal il-folja u ilwi lura l-parti maqlugħa tat-tejp għal 90 grad. Applika saħħa b’mod tali li l-linja ta’ separazzjoni bejn il-folja u t-tejp tkun perpendikolari għal din is-saħħa u perpendikolari għall-folja.

Iġbed biex taqla’ b’veloċità ta’ 300 ± 30 mm/s u ħu nota tas-saħħa meħtieġa.

6.   RIŻULTATI

Il-ħames valuri miksuba jridu jkunu klassifikati u l-valur medju jrid ikun ikkunsidrat bħala riżultat tal-kejl. Dan il-valur irid ikun imfisser fi Newton għal kull ċentimetru tal-wisgħa tat-tejp.

ANNESS 7

SPEĊIFIKAZZJONIJIET MINIMI DWAR L-IKKAMPJUNAR MAGĦMUL MINN SPETTUR

1.   ĠENERALITAJIET

1.1.   L-ispeċifikazzjonijiet ta’ konformità huma kkunsidrati bħala milħuqa mill-aspett mekkaniku u ġeometriku, f’konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tar-Regolament preżenti, jekk id-diverġenzi ma jaqbżux id-differenzi inevitabbli ta’ manifattura. Dan jgħodd ukoll għall-kuluri.

F’dak li għandu x’jaqsam mal-karatteristiċi fotometriċi, il-konformità tas-sistemi ta’ serje ma tkunx diskussa jekk, waqt it-test fotometriku ta’ sistema magħżula kif ġie ġie u mgħammra b’sors illuminanti mqiegħed taħt tensjoni u, jekk jingħata l-każ, irranġata, f’konformità mal-paragrafi 1 u 2 ta’ l-Anness 9 tar-Regolament preżenti:

Ebda valur imkejjel ma jkollu differenza sfavorevoli ta’ aktar minn 20 % tal-valuri speċifikati fir-Regolament preżenti.

1.2.1.1.   Għall-valuri ta’ hawn taħt tar-raġġ baxx u tal-modi tiegħu, id-differenza sfavorevoli massima hija hekk kif ġej:

| — | għall-valuri massimi sal-punt B50L, 0,2 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,3 lx (ekwivalenti għal 30 %); |
| --- | --- |

—

għall-valuri massimi sal-punt B50L, 0,2 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,3 lx (ekwivalenti għal 30 %);

| — | il-valuri massimi fiż-żona III, sal-punt HV u fuq il-parti BLL, 0,3 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,45 lx (ekwivalenti għal 30 %); |
| --- | --- |

—

il-valuri massimi fiż-żona III, sal-punt HV u fuq il-parti BLL, 0,3 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,45 lx (ekwivalenti għal 30 %);

| — | għall-valuri massimi fuq il-partijiet E, F1, F2 u F3, 0,2 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,3 lx (ekwivalenti għal 30 %); |
| --- | --- |

—

għall-valuri massimi fuq il-partijiet E, F1, F2 u F3, 0,2 lx (ekwivalenti għal 20 %) u 0,3 lx (ekwivalenti għal 30 %);

| — | Għall-valuri minimi sal-punti BR, P, S50, S50LL, S50RR, S100, S100LL, S100RR u l-punti speċifikati minn nota 4 tat-Tabella 1 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti (B50L, HV, BR, BRR u BLL), nofs il-valur speċifikat (ekwivalenti għal 20 %) u tliet kwarti tal-valur speċifikat (ekwivalenti għal 30 %); |
| --- | --- |

—

Għall-valuri minimi sal-punti BR, P, S50, S50LL, S50RR, S100, S100LL, S100RR u l-punti speċifikati minn nota 4 tat-Tabella 1 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti (B50L, HV, BR, BRR u BLL), nofs il-valur speċifikat (ekwivalenti għal 20 %) u tliet kwarti tal-valur speċifikat (ekwivalenti għal 30 %);

1.2.1.2.   Għar-raġġ qawwi, il-punt HV li qiegħed fuq ġewwa ta’ l-isolux 0,75 Emax, tolleranza ta +20 % għall-valuri massimi u ta’ –20 % għall-valuri minimi hija ammessa għall-valuri fotometriċi tal-punti kollha ta’ pożizzjoni definiti fil-paragrafu 6.3.2 tar-Regolament preżenti.

1.2.2   Jekk ir-riżultati tat-testijiet spjegati hawn fuq ma jissodisfawx l-ispeċifikazzjonijiet, l-orjentazzjoni tas-sistema tista’ tiġi mibdula, b’kundizzjoni li l-assi tar-raġġ ma jkunx imċaqlaq lateralment b’aktar minn 0,5 ta’ grad lejn il-lemin jew lejn ix-xellug, u lanqas b’aktar minn 0,2 ta’ grad ’il fuq jew ’l isfel. Dawn il-pożizzjonijiet ma japplikawx għall-unitajiet ta’ dawl definiti fil-paragrafu 6.3.1.1 tar-Regolament preżenti.

1.2.3   Jekk ir-riżultati tat-testijiet spjegati hawn fuq ma jissodisfawx l-ispeċifikazzjonijiet, is-sistema tkun suġġetta għal testijiet ġodda bl-użu ta’ sors illuminanti ieħor standard u/jew ta’ mezz ieħor ta’ provvista u ta’ tħaddim.

1.2.4   Is-sistemi li jippreżentaw difetti apparenti ma jiġux ikkunsidrati.

1.2.5   Il-marka ta’ referenza ma tiġix ikkunsidrata.

2.   L-EWWEL KAMPJUNAR

Għall-ewwel kampjunar, erba’ sistemi jintgħażlu kif ġie ġie. L-ittra A titqiegħed fuq l-ewwel u t-tielet, u l-ittra B fuq it-tieni u r-raba’.

2.1.   Il-konformità m’hijiex ikkontestata

Mal-ħruġ tal-proċedura ta’ kampjunar indikata fid-dijagramma 1 ta’ l-Anness preżenti, il-konformità tas-sistemi ta’ serje m’hijiex ikkontestata jekk id-differenzi tal-valuri mkejla fuq is-sistemi, fis-sens sfavorevoli, huma li ġejjin:

2.1.1.1.   Kampjun A

| A1: | għal sistema | | 0 % |
| --- | --- | --- | --- |
| | għas-sistema l-oħra | mhux aktar minn | 20 % |
| A2: | għaż-żewġ sistemi | aktar minn | 0 % |
| | | iżda mhux aktar minn | 20 % |
| | mur għal Kampjun B | | |

A1:

għal sistema

0 %

għas-sistema l-oħra

mhux aktar minn

20 %

A2:

għaż-żewġ sistemi

aktar minn

0 %

iżda mhux aktar minn

20 %

mur għal Kampjun B

2.1.1.2.   Kampjun B

| B1: | għaż-żewġ sistemi | 0 % |
| --- | --- | --- |

B1:

għaż-żewġ sistemi

0 %

2.1.2.   jew jekk il-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 1.2.2 għall-Kampjun A jkunu milħuqa.

2.2.   Il-konformità tkun ikkontestata

Mal-ħruġ tal-proċedura ta’ kampjunar indikata fid-dijagramma 1 ta’ l-Anness preżenti, il-konformità tas-sistemi ta’ serje tkun ikkontestata u l-manifattur mitlub li jerġa’ jqiegħed il-produzzjoni tiegħu f’konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet jekk id-differenzi tal-valuri mkejla fuq is-sistemi huma li ġejjin:

2.2.1.1.   Kampjun A

| A3: | għal sistema | mhux aktar minn | 20 % |
| --- | --- | --- | --- |
| | għas-sistema l-oħra | aktar minn | 20 % |
| | | iżda mhux aktar minn | 30 % |

A3:

għal sistema

mhux aktar minn

20 %

għas-sistema l-oħra

aktar minn

20 %

iżda mhux aktar minn

30 %

2.2.1.2.   Kampjun B

| B2: | Fil-każ ta’ A2 | | |
| --- | --- | --- | --- |
| | għal sistema | aktar minn | 0 % |
| | | iżda mhux aktar minn | 20 % |
| | għas-sistema l-oħra | mhux aktar minn | 20 % |
| B3: | Fil-każ ta’ A2 | | |
| | għal sistema | | 0 % |
| | għas-sistema l-oħra | aktar minn | 20 % |
| | | imma mhux aktar minn | 30 % |

B2:

Fil-każ ta’ A2

għal sistema

aktar minn

0 %

iżda mhux aktar minn

20 %

għas-sistema l-oħra

mhux aktar minn

20 %

B3:

Fil-każ ta’ A2

għal sistema

0 %

għas-sistema l-oħra

aktar minn

20 %

imma mhux aktar minn

30 %

2.2.2.   jew jekk il-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 1.2.2 għall-Kampjun A ma jkunux milħuqa.

2.3.   Irtirar ta’ l-omologazzjoni

Il-konformità tkun diskussa u l-paragrafu 10 japplika jekk, mal-ħruġ tal-proċedura ta’ kampjunar indikata fid-dijagramma 1 ta’ l-Anness preżenti, id-differenzi bejn il-valuri mkejla fuq is-sistemi jkunu li ġejjin:

2.3.1.   Kampjun A

| A4: | Għal sistema | mhux aktar minn | 20 % |
| --- | --- | --- | --- |
| | Għas-sistema l-oħra | aktar minn | 30 % |
| A5: | Għaż-żewġ sistemi | aktar minn | 20 % |

A4:

Għal sistema

mhux aktar minn

20 %

Għas-sistema l-oħra

aktar minn

30 %

A5:

Għaż-żewġ sistemi

aktar minn

20 %

2.3.2.   Kampjun B

| B4: | Fil-każ ta’ A2 | | |
| --- | --- | --- | --- |
| | għal sistema | aktar minn | 0 % |
| | | iżda mhux aktar minn | 20 % |
| | Għas-sistema l-oħra | aktar minn | 20 % |
| B5: | Fil-każ ta’ A2 | | |
| | Għaż-żewġ sistemi | aktar minn | 20 % |
| B6: | Fil-każ ta’ A2 | | |
| | għal sistema | | 0 % |
| | għas-sistema l-oħra | aktar minn | 30 % |

B4:

Fil-każ ta’ A2

għal sistema

aktar minn

0 %

iżda mhux aktar minn

20 %

Għas-sistema l-oħra

aktar minn

20 %

B5:

Fil-każ ta’ A2

Għaż-żewġ sistemi

aktar minn

20 %

B6:

Fil-każ ta’ A2

għal sistema

0 %

għas-sistema l-oħra

aktar minn

30 %

2.3.3.   jew jekk il-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 1.2.2 għall-Kampjuni A u B ma jkunux milħuqa.

3.   IT-TIENI KAMPJUNAR

Fil-każ tal-Kampjuni A3, B2 u B3, jeħtieġ li jsir kampjunar ġdid u jintgħażel it-tielet kampjun (C), magħmul minn żewġ sistemi, meħud minn fuq l-istokk magħmul wara li jiġu konformi, fix-xahrejn ta’ wara n-notifika.

3.1.   Il-konformità m’hijiex ikkontestata

Mal-ħruġ tal-proċedura ta’ kampjunar indikata fid-dijagramma 1 ta’ l-Anness preżenti:

3.1.1.1.   Kampjun C

| C1: | għal sistema | | 0 % |
| --- | --- | --- | --- |
| | għas-sistema l-oħra | mhux aktar minn | 20 % |
| C2: | għaż-żewġ sistemi | aktar minn | 0 % |
| | | iżda mhux aktar minn | 20 % |
| | mur għal Kampjun D | | |

C1:

għal sistema

0 %

għas-sistema l-oħra

mhux aktar minn

20 %

C2:

għaż-żewġ sistemi

aktar minn

0 %

iżda mhux aktar minn

20 %

mur għal Kampjun D

3.1.1.2.   Kampjun D

| D1: | fil-każ ta’ C2 | |
| --- | --- | --- |
| | għaż-żewġ sistemi | 0 % |

D1:

fil-każ ta’ C2

għaż-żewġ sistemi

0 %

3.1.2.   jew jekk il-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 1.2.2 għall-Kampjun C ikunu milħuqa.

3.2.   Il-konformità hija kkontestata

Mal-ħruġ tal-proċedura ta’ kampjunar indikata fid-dijagramma 1 ta’ l-Anness preżenti, il-konformità tas-sistemi ta’ serje hija kkontestata u l-manifattur mitlub li jagħmel il-produzzjoni tiegħu konformi jekk id-differenzi bejn il-valuri mkejla fuq is-sistemi huma li ġejjin:

3.2.1.1.   Kampjun D

| D2: | fil-każ ta’ C2 | | |
| --- | --- | --- | --- |
| | għal sistema | aktar minn | 0 % |
| | | iżda mhux aktar minn | 20 % |
| | għas-sistema l-oħra | mhux aktar minn | 20 % |

D2:

fil-każ ta’ C2

għal sistema

aktar minn

0 %

iżda mhux aktar minn

20 %

għas-sistema l-oħra

mhux aktar minn

20 %

3.2.1.2.   jew jekk il-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 1.2.2 għall-Kampjun C ma jkunux milħuqa.

3.3.   Irtirar ta’ l-omologazzjoni

Il-konformità hija kkontestata u l-paragrafu 10 japplika jekk, mal-ħruġ tal-proċedura ta’ kampjunar indikata fid-dijagramma 1 ta’ l-Anness preżenti, id-differenzi bejn il-valuri mkejla fuq is-sistemi huma li ġejjin:

3.3.1.   Kampjun C

| C3: | għal sistema | mhux aktar minn | 20 % |
| --- | --- | --- | --- |
| | għas-sistema l-oħra | aktar minn | 20 % |
| C4: | għaż-żewġ sistemi | aktar minn | 20 % |

C3:

għal sistema

mhux aktar minn

20 %

għas-sistema l-oħra

aktar minn

20 %

C4:

għaż-żewġ sistemi

aktar minn

20 %

3.3.2.   Kampjun D

| D3: | fil-każ ta’ C2 | | |
| --- | --- | --- | --- |
| | għal sistema | | 0 % |
| | | jew aktar minn | 0 % |
| | għas-sistema l-oħra | aktar minn | 20 % |

D3:

fil-każ ta’ C2

għal sistema

0 %

jew aktar minn

0 %

għas-sistema l-oħra

aktar minn

20 %

3.3.3.   jew jekk il-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 1.2.2 tal-Kampjuni C u D ma jkunux milħuqa.

4.   MODIFIKA TAL-POŻIZZJONI VERTIKALI TAL-CUT-OFF TAR-RAĠĠ BAXX

Biex tkun verifikata l-modifika tal-pożizzjoni vertikali tal-cut-off tar-raġġ baxx taħt l-effett tas-sħana, wieħed għandu japplika l-metodu ta’ hawn taħt:

| | Wara kampjunar konformi mad-dijagramma 1, waħda mis-sistemi tal-Kampjun A tkun suġġetta għat-testijiet konformi mal-proċedura speċifikata fil-paragrafu 2.1 ta’ l-Anness 4 wara li tkun suġġetta tliet darbiet wara xulxin għaċ-ċiklu definit fil-paragrafu 2.2.2 ta’ l-Anness 4. |
| --- | --- |

Wara kampjunar konformi mad-dijagramma 1, waħda mis-sistemi tal-Kampjun A tkun suġġetta għat-testijiet konformi mal-proċedura speċifikata fil-paragrafu 2.1 ta’ l-Anness 4 wara li tkun suġġetta tliet darbiet wara xulxin għaċ-ċiklu definit fil-paragrafu 2.2.2 ta’ l-Anness 4.

| | Is-sistema hija kkunsidrata aċċettabbli jekk Δr ma jaqbiżx 1,5 mrad. |
| --- | --- |

Is-sistema hija kkunsidrata aċċettabbli jekk Δr ma jaqbiżx 1,5 mrad.

| | Jekk dan il-valur jaqbeż 1,5 mrad mingħajr ma jeċċedi 2 mrad, it-tieni sistema tal-Kampjun A tkun suġġetta għat-test, li warajh il-medja tal-valuri assoluti rreġistrati għaż-żewġ kampjuni ma tistax taqbeż 1,5 mrad. |
| --- | --- |

Jekk dan il-valur jaqbeż 1,5 mrad mingħajr ma jeċċedi 2 mrad, it-tieni sistema tal-Kampjun A tkun suġġetta għat-test, li warajh il-medja tal-valuri assoluti rreġistrati għaż-żewġ kampjuni ma tistax taqbeż 1,5 mrad.

| | Madankollu, jekk dan il-valur ta’ 1,5 mrad mhux rispettat għall-Kampjun A, iż-żewġ sistemi tal-Kampjun B ikunu suġġetti għall-istess proċedura, u l-valur ta’ Δr għal kull wieħed minnhom ma jistax jaqbeż 1,5 mrad. |
| --- | --- |

Madankollu, jekk dan il-valur ta’ 1,5 mrad mhux rispettat għall-Kampjun A, iż-żewġ sistemi tal-Kampjun B ikunu suġġetti għall-istess proċedura, u l-valur ta’ Δr għal kull wieħed minnhom ma jistax jaqbeż 1,5 mrad.

Dijagramma 1

Nota: Fid-dijagramma sħiħa, “sistema(i)” trid tinftiehem minflok “mezz(i)”.

ANNESS 8

MIŻURI RELATATI MA’ L-AĠĠUSTAMENT TAL-CUT-OFF U TA’ L-ORJENTAZZJONI TAR-RAĠĠ BAXX (30)

1.   DEFINIZZJONI TAL-CUT-OFF

Il-cut-off, meta jkun projettat fuq skrin ta’ kejl, kif inhu definit fl-Anness 9 tar-Regolament preżenti, irid ikun ċar biżżejjed biex jippermetti l-aġġustament u jrid jissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet li ġejjin.

Forma (ara dijagramma A.8-1)

Il-cut-off huwa kompost minn:

| — | parti orizzontali, fuq ix-xellug,
  u |
| --- | --- |

—

parti orizzontali, fuq ix-xellug,

u

| — | parti mgħollija fuq il-lemin; |
| --- | --- |

—

parti mgħollija fuq il-lemin;

barra minn hekk, irid ikun magħmul b’tali mod li wara li jitqiegħed f’konformità mal-pożizzjonijiet tal-paragrafi 2.1 sa 2.5 ta’ hawn taħt:

1.1.1   Il-parti orizzontali ma titħarrikx, fuq pjan vertikali, b’aktar minn

| — | 0,2° ’il fuq jew ’l isfel mil-linja orizzontali medjana tagħha, bejn 0,5 u 4,5° fuq ix-xellug tal-linja V-V,
  u |
| --- | --- |

—

0,2° ’il fuq jew ’l isfel mil-linja orizzontali medjana tagħha, bejn 0,5 u 4,5° fuq ix-xellug tal-linja V-V,

u

| — | 0,1° ’il fuq jew ’l isfel fil-limiti taż-żewġ terzi tat-tul imsemmi. |
| --- | --- |

—

0,1° ’il fuq jew ’l isfel fil-limiti taż-żewġ terzi tat-tul imsemmi.

1.1.2   Il-parti mgħollija

| — | irid ikollha tarf xellugi ċar biżżejjed,
  u |
| --- | --- |

—

irid ikollha tarf xellugi ċar biżżejjed,

u

| — | il-leminija li l-oriġini tagħha hija l-intersezzjoni bejn A u V-V u mibnija b’mod li tkun tanġenti ma’ dan it-tarf, irid ikollha angolu ta’ inklinazzjoni b’relazzjoni mal-linja H-H ta’ bejn 10 u 60° (ara dijagramma A.8-1 ta’ hawn taħt). |
| --- | --- |

—

il-leminija li l-oriġini tagħha hija l-intersezzjoni bejn A u V-V u mibnija b’mod li tkun tanġenti ma’ dan it-tarf, irid ikollha angolu ta’ inklinazzjoni b’relazzjoni mal-linja H-H ta’ bejn 10 u 60° (ara dijagramma A.8-1 ta’ hawn taħt).

2.   PROĊEDURA TA’ AĠĠUSTAMENT VIŻWALI

2.1   Qabel kull test ġdid, is-sistema trid titqiegħed fl-istat newtru.

L-istruzzjonijiet ta’ hawn taħt japplikaw għar-raġġi ta’ l-unitajiet ta’ dawl li, skond min qiegħed jagħmel it-talba, iridu jkunu aġġustati.

2.2   Ir-raġġ irid jitqiegħed vertikalment b’tali mod li l-parti orizzontali tal-cut-off tiegħu tkun qiegħda fil-pożizzjoni vertikali nominali (linja A) f’konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet li jidhru fit-Tabella 2 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti; din l-ispeċifikazzjoni hija kkunsidrata bħala sodisfaċenti jekk il-linja medjana orizzontali tal-parti orizzontali tal-cut-off qiegħda fuq il-linja A (ara dijagramma A.8-2 ta’ hawn taħt);

Ir-raġġ irid jitqiegħed orizzontalment b’tali mod li l-parti mgħollija tiegħu tkun qiegħda fuq il-lemin tal-linja V-V u f’kuntatt ma’ din (ara dijagramma A.8-2 ta’ hawn taħt);

2.3.1   Jekk raġġ parzjali ma jipproduċix ħlief il-parti orizzontali tal-cut-off, l-aġġustament orizzontali, fin-nuqqas ta’ speċifikazzjoni minn min qiegħed jagħmel it-talba, ma jkun l-għan ta’ ebda speċifikazzjoni.

2.4   Il-cut-off ta’ unità ta’ dawl mhux maħsuba biex tkun aġġustata separatament f’konformità ma’ l-indikazzjonijiet ta’ min qiegħed jagħmel it-talba jrid jissodisfa l-ispeċifikazzjonijiet adattati.

2.5   L-unitajiet ta’ dawl aġġustati skond il-metodu indikat minn min qiegħed jagħmel it-talba f’konformità mal-miżuri tal-paragrafi 5.2 u 6.2.1.1 tar-Regolament preżenti jridu jippreżentaw cut-off li tiegħu l-forma u l-pożizzjoni jkunu konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tat-Tabella 2 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti.

2.6   Għal kull mod ieħor ta’ raġġ baxx Il-forma u l-pożizzjoni tal-cut-off, jekk jingħata l-każ, iridu jissodisfaw awtomatikament l-ispeċifikazzjonijiet adattati tat-Tabella 2 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti.

2.7   Orjentazzjoni u/jew aġġustament inizjali konformi ma’ l-indikazzjonijiet ta’ min qiegħed jagħmel it-talba, konformi mal-miżuri tal-paragrafi 2.1 sa 2.6 ta’ hawn fuq, tista’ tiġi applikata għall-unitajiet ta’ dawl maħsuba biex ikunu mmuntati separatament.

Dijagrammi

Nota: Il-projettazzjoni tal-cut-off fuq l-iskrin ta’ kejl hija rappreżentata b’mod skematiku.

ANNESS 9

DISPOŻIZZJONIJIET DWAR IL-QISIEN FOTOMETRIĊI

1.   DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI

1.1   Is-sistema, jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha, trid tkun immuntata fuq gonjometru li l-assi orizzontali tiegħu huwa mwaħħal u l-assi mobbli perpendikolari ma’ l-assi mwaħħal.

1.2   Il-valuri ta’ illuminazzjoni huma determinati permezz ta’ ċellula foto-elettrika li qiegħda ġo kaxxa ta’ 65 mm fil-ġenb u mqiegħda f’distanza ta’ mill-inqas 25 metru ’l quddiem miċ-ċentru ta’ referenza ta’ kull unità ta’ dawl b’mod perpendikolari ma’ l-assi ta’ kejl li jgħaddi mill-oriġini tal-gonjometru;

1.3   Waqt il-qisien fotometriċi, ir-riflessjonijiet ta’ interferenza jridu jiġu evitati permezz ta’ filtri adattati.

1.4   L-intensitajiet illuminanti jitkejlu u jitbiddlu f’illuminazzjonijiet fuq pjan perpendikolari fid-direzzjoni ta’ pożizzjoni li qiegħda f’distanza nominali ta’ 25 metru.

1.5   Il-koordinati angulari huma indikati fi gradi fuq sfera li għandha l-assi polari vertikali f’konformità mal-pubblikazzjoni nru 70 tas-CEI, Vjenna 1987, jiġifieri li tikkorrispondi għal gonjometru li għandu l-assi orizzontali mwaħħal b’relazzjoni ma’ l-art u l-assi ta’ rotazzjoni, mobbli, perpendikolari għall-assi orizzontali.

1.6   Kull metodu fotometriku ekwivalenti huwa aċċettabbli b’kundizzjoni li jirrispetta l-korrelazzjoni meħtieġa.

1.7   Kull diskrepanza miċ-ċentru ta’ referenza ta’ l-unitajiet ta’ dawl b’relazzjoni ma’ l-assi ta’ rotazzjoni tal-gonjometru trid tiġi evitata. Din tapplika partikularment għad-direzzjoni vertikali u unitajiet ta’ dawl li jipproduċu cut-off.

L-aġġustament irid isir permezz ta’ skrin li jista’ jitqiegħed f’distanza iqsar minn dik taċ-ċellula.

L-ispeċifikazzjonijiet fotometriċi imposti f’kull punt ta’ pożizzjoni (pożizzjoni angulari) ta’ funzjoni jew ta’ mod ta’ dawl bħal dawk speċifikati fir-Regolament preżenti japplikaw għan-nofs tas-somma tal-valuri miksuba rispettivament fuq l-unitajiet kollha ta’ dawl tas-sistema għall-funzjoni jew il-mod inkwistjoni, jew fuq l-unitajiet kollha ta’ dawl speċifikati mill-ispeċifikazzjoni kkonċernata;

1.8.1   Sadanittant, meta l-ispeċifikazzjoni hija speċifika għal naħa waħda, ma tapplikax id-diviżjoni bejn tnejn. Dan huwa l-każ fil-paragrafi 6.2.9.1, 6.3.2.1.2, 6.3.2.1.3, 6.4.6 u fin-nota 4 tat-Tabella 1 ta’ l-Anness 3.

1.9   L-unitajiet ta’ dawl tas-sistema jridu jitkejlu individwalment;

sadanittant, żewġ unitajiet ta’ dawl jew aktar li jagħmlu parti mill-istess unità ta’ installazzjoni, mgħammra b’sorsi illuminanti li għandhom provvista ta’ tip identiku (aġġustata jew le), jistgħu jitkejlu fl-istess ħin b’kundizzjoni li, minħabba d-daqs u l-pożizzjoni tagħhom, l-uċuh illuminanti tagħhom ikunu kollha ġo rettanglu li ma jkunx akbar minn 300 mm fit-tul (orizzontalment) u mhux akbar minn 150 mm fil-wisgħa (vertikalment) u li ċentru ta’ referenza komuni jkun definit mill-manifattur.

1.10   Qabel kull test, is-sistema trid titqiegħed fl-istat newtru.

1.11   Is-sistema, jew parti jew bosta mill-partijiet tagħha, iridu jkunu orjentati qabel il-bidu tal-kejl b’tali mod li l-pożizzjoni tal-cut-off tkun konformi ma’ l-ispeċifikazzjonijiet imsemmija fit-Tabella 2 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti. Il-partijiet ta’ sistema suġġetta għal tkejjil individwali u mingħajr cut-off iridu jitqiegħdu fuq il-gonjometru f’konformità ma’ l-indikazzjonijiet (pożizzjoni ta’ muntaġġ) ta’ min qiegħed jagħmel it-talba.

2.   KUNDIZZJONIJIET TA’ MIŻURI FIR-RIGWARD TAS-SORSI ILLUMINANTI

2.1   Fil-każ ta’ lampi tal-filament sostitwibbli li jaħdmu direttament mat-tensjoni tal-vettura:

Is-sistema, jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha, trid tkun mgħammra b’lampa jew bosta lampi tal-filament standard bla kulur maħsuba biex jaħdmu taħt tensjoni nominali ta’ 12-il volt. Waqt it-test, it-tensjoni għat-terminali tal-lampa jew tal-lampi tal-filament trid tkun aġġustata b’mod li jinkiseb fluss illuminanti ta’ referenza speċifikat fuq il-fuljett ta’ fatti definit fir-Regolament Nru 37.

Is-sistema, jew waħda jew bosta mill-partijiet tagħha, hija kkunsidrata aċċettabbli jekk l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafu 6 tar-Regolament preżenti jkunu sodisfaċenti mill-inqas permezz ta’ lampa tal-filament standard, li tkun tista’ tiġi provduta mas-sistema.

2.2   Fil-każ ta’ sorsi illuminanti sostitwibbli li jiddisċarġjaw:

Is-sistemi, jew parti jew bosta partijiet tagħhom, mgħammra b’sors illuminanti sostitwibbli li jiddisċarġja jridu jissodisfaw l-ispeċifikazzjonijiet fotometriċi msemmija fil-paragrafi rilevanti tar-Regolament preżenti mill-inqas b’sors illuminanti standard li intuża mill-inqas għal 15-il ċiklu, kif speċifikat fir-Regolament Nru 99. Il-fluss illuminanti ta’ dan is-sors illuminanti li jiddisċarġja jista’ jkun differenti mill-fluss illuminanti oġġettiv speċifikat fir-Regolament Nru 99.

Jekk dan huwa l-każ, il-valuri fotometriċi mkejla jridu jiġu rranġati bħala riżultat ta’ dan. Dawn iridu jiġi multiplikati b’fattur ta’ 0,7 qabel il-verifika tal-konformità ma’ l-esiġenzi ta’ konformità.

2.3   Fil-każ ta’ sorsi illuminanti mhux sostitwibbli li jaħdmu direttament mat-tensjoni tal-vettura:

It-tkejjil kollu li sar fuq il-fanali mgħammra b’sorsi illuminanti mhux sostitwibbli (lampi tal-filament jew oħrajn) irid isir taħt tensjonijiet ta’ 6,75 volt, 13,5 volt jew 28 volt, jew taħt it-tensjoni indikata minn min qiegħed jagħmel it-talba, filwaqt li tkun ikkunsidrata kull sistema oħra ta’ provvista tal-vettura. Il-valuri fotometriċi miksuba jridu jiġu multiplikati b’fattur ta’ 0,7 qabel il-verifika tal-konformità ma’ l-esiġenzi ta’ konformità.

2.4   Fil-każ ta’ sors illuminanti, kemm jekk huwa sostitwibbli jew le, li jaħdem indipendentement mit-tensjoni tal-vettura u bi sħiħ ikkontrollata mis-sistema, jew fil-każ ta’ sors illuminanti pprovdut minn sors ta’ enerġija speċjali, it-tensjoni tat-test definita fil-paragrafu 2.3 ta’ hawn fuq trid tkun applikata għat-terminali ta’ input ta’ din is-sistema jew ta’ dan is-sors ta’ enerġija. Il-laboratorju tat-test jista’ jesiġi mill-manifattur li jipprovdi dawn is-sorsi speċjali ta’ provvista.

Il-valuri fotometriċi miksuba jridu jiġu multiplikati b’fattur ta’ 0,7 qabel il-verifika tal-konformità għall-esiġenzi, ħlief jekk dan il-fattur ta’ korrezzjoni kien diġà applikat f’konformità mal-miżuri tal-paragrafu 2.2 ta’ hawn fuq.

3.   KUNDIZZJONIJIET TA’ MIŻURI FIL-MOD TA’ DAWL FIL-LIWJA

Fil-każ ta’sistema, jew ta’ waħda jew bosta mill-partijiet tagħha, li tiżgura mod ta’ dawl fil-liwja, l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafi 6.2 (raġġ baxx) u/jew 6.3 (raġġ qawwi) tar-Regolament preżenti japplikaw għas-sitwazzjonijiet kollha fir-rigward tat-turning circle tal-vettura. Għall-finijiet ta’ verifika tar-raġġ baxx u tar-raġġ qawwi, il-proċedura użata hija li ġejja:

Is-sistema trid tkun suġġetta għat-test fl-istat newtru (l-istering iċċentrat/linja dritta) u barra minn hekk fl-istat jew l-istati li jikkorrispondu għall-iċken turning circle tal-vettura, lejn il-lemin jew lejn ix-xellug, bl-użu tal-ġeneratur ta’ sinjali jekk jingħata l-każ.

3.1.1.1   Il-konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafi 6.2.6.2, 6.2.6.3 u 6.2.6.5.1 tar-Regolament preżenti trid tkun verifikata għall-modi ta’ dawl fil-liwja tal-kategoriji 1 u 2, mingħajr riorjentazzjoni orizzontali ġdida.

3.1.1.2   Il-konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafi 6.2.6.1 u 6.3 tar-Regolament preżenti, skond il-każ, trid tkun verifikata:

| — | fil-każ ta’ mod ta’ dawl fil-liwja ta’ kategorija 2, mingħajr riorjentazzjoni orizzontali; |
| --- | --- |

—

fil-każ ta’ mod ta’ dawl fil-liwja ta’ kategorija 2, mingħajr riorjentazzjoni orizzontali;

| — | fil-każ ta’ raġġ baxx fil-mod ta’ dawl fil-liwja tal-kategorija 1 jew ta’ raġġ qawwi ta’ dawl fil-liwja, wara riorjentazzjoni orizzontali ta’ l-unità ta’ installazzjoni rilevanti (permezz ta’ gonjometru per eżempju) fid-direzzjoni kuntrarja li tikkorrispondi. |
| --- | --- |

—

fil-każ ta’ raġġ baxx fil-mod ta’ dawl fil-liwja tal-kategorija 1 jew ta’ raġġ qawwi ta’ dawl fil-liwja, wara riorjentazzjoni orizzontali ta’ l-unità ta’ installazzjoni rilevanti (permezz ta’ gonjometru per eżempju) fid-direzzjoni kuntrarja li tikkorrispondi.

3.1.2   Waqt it-test ta’ mod ta’ dawl fil-liwja ta’ kategorija 1 jew 2, għal turning circle tal-vettura ħlief dak definit fil-paragrafu 3.1.1 ta’ hawn fuq, irid jiġi żgurat li d-distribuzzjoni tad-dawl hija uniformi u ma joħloq l-ebda tagħmix qawwi. Jekk dan m’huwiex il-każ, jaqbel li tkun verifikata l-konformità ma’ l-ispeċifikazzjonijiet imsemmija fit-Tabella 1 ta’ l-Anness 3 tar-Regolament preżenti.

ANNESS 10

FORMOLI TA’ DESKRIZZJONI

format massimu: A4 (210 × 297 mm)

FORMOLA TA’ DESKRIZZJONI TA’ SISTEMA ADATTIVA TA’ DAWL TA’ QUDDIEM Nru 1

Sinjali ta’ kontroll AFS li jikkorrispondu għall-funzjonijiet u l-modi ta’ dawl żgurati mis-sistema

| Sinjal ta’ kontroll AFS | Funzjoni jew mod(i) effettwat(i) mis-sinjal (31) | Karatteristiċi tekniċi (32)

  (fuq karta separata, jekk jingħata l-każ) |
| --- | --- | --- |
| Raġġ baxx | Raġġ qawwi |
| Klassi C | Klassi V | Klassi E | Klassi W |
| Xejn/mhux applikabbli | | | | | | |
| Sinjal V | | | | | | |
| Sinjal E | | | | | | |
| Sinjal W | | | | | | |
| Sinjal T | | | | | | |
| Sinjali oħrajn (33) | | | | | | |

Sinjal ta’ kontroll AFS

Funzjoni jew mod(i) effettwat(i) mis-sinjal (31)

Karatteristiċi tekniċi (32)

(fuq karta separata, jekk jingħata l-każ)

Raġġ baxx

Raġġ qawwi

Klassi C

Klassi V

Klassi E

Klassi W

Xejn/mhux applikabbli

Image

Image

Sinjal V

Image

Image

Image

Image

Image

Sinjal E

Image

Image

Image

Image

Image

Sinjal W

Image

Image

Image

Image

Image

Sinjal T

Image

Image

Image

Image

Image

Sinjali oħrajn (33)

Image

Image

Image

Image

Image

FORMOLA TA’ DESKRIZZJONI TA’ SISTEMA ADATTIVA TA’ DAWL TA’ QUDDIEM Nru 2

Linji ta’ cut-off, mezzi ta’ aġġustament u proċeduri ta’ aġġustament ta’ l-unitajiet ta’ dawl

| Unità ta’ dawl Nru (34) | Cut-off
   (35) | Mezz ta’ aġġustament | Karatteristiċi u miżuri supplimentari (jekk jingħata l-każ) (38) |
| --- | --- | --- | --- |
| L-unità ta’ dawl tipprovdi cut-off jew aktar tar-raġġ baxx jew tikkontribwixxi għalih | Vertikali | Orizzontali |
| Kif definit fl-Anness 8 tar-Regolament preżenti (36) | Il-pożizzjonijiet tal-paragrafu 6.4.6 tar-Regolament preżenti japplikaw (36) | Individwali (“prinċipali”) (36)
   (39) | Marbut ma’ l-unità “prinċipali” Nru (37) | Individwali (“prinċipali”) (36)
   (39) | Marbut ma’ l-unità “prinċipali” Nru (37) |
| 1 | iva/le | iva/le | iva/le | ... | iva/le | ... | |
| 2 | iva/le | iva/le | iva/le | ... | iva/le | ... | |
| 3 | iva/le | iva/le | iva/le | ... | iva/le | ... | |
| 4 | iva/le | iva/le | iva/le | ... | iva/le | ... | |
| 5 | iva/le | iva/le | iva/le | ... | iva/le | ... | |
| 6 | iva/le | iva/le | iva/le | ... | iva/le | ... | |
| 7 | iva/le | iva/le | iva/le | ... | iva/le | ... | |

Unità ta’ dawl Nru (34)

Cut-off
   (35)

Mezz ta’ aġġustament

Karatteristiċi u miżuri supplimentari (jekk jingħata l-każ) (38)

L-unità ta’ dawl tipprovdi cut-off jew aktar tar-raġġ baxx jew tikkontribwixxi għalih

Vertikali

Orizzontali

Kif definit fl-Anness 8 tar-Regolament preżenti (36)

Il-pożizzjonijiet tal-paragrafu 6.4.6 tar-Regolament preżenti japplikaw (36)

Individwali (“prinċipali”) (36)
   (39)

Marbut ma’ l-unità “prinċipali” Nru (37)

Individwali (“prinċipali”) (36)
   (39)

Marbut ma’ l-unità “prinċipali” Nru (37)

1

iva/le

iva/le

iva/le

...

iva/le

...

2

iva/le

iva/le

iva/le

...

iva/le

...

3

iva/le

iva/le

iva/le

...

iva/le

...

4

iva/le

iva/le

iva/le

...

iva/le

...

5

iva/le

iva/le

iva/le

...

iva/le

...

6

iva/le

iva/le

iva/le

...

iva/le

...

7

iva/le

iva/le

iva/le

...

iva/le

...

---

(1)  Unikament għall-finijiet ta’ spjegazzjoni, il-klassi C tikkorrispondi għar-raġġ baxx bażiku, il-klassi V tikkorrispondi għar-raġġ baxx użat f’żoni mdawwla, per eżempju l-ibliet, il-klassi E tikkorrispondi għar-raġġ baxx użat fuq it-toroq jew l-awtostradi, u l-klassi W tikkorrispondi għar-raġġ baxx użat fil-maltemp, per eżempju fuq toroq imxarrbin.

1

(2)  Irid jiġi indikat fil-formola konformi ma’ l-eżempju ta’ l-Anness 1.

2

(3)  Irid jiġi indikat fil-formola konformi ma’ l-eżempju ta’ l-Anness 10.

3

(4)  1 għall-Ġermanja, 2 għal Franza, 3 għall-Italja, 4 għall-Olanda, 5 għall-Isvezja, 6 għall-Belġju, 7 għall-Ungerija, 8 għar-Repubblika Ċeka, 9 għal Spanja, 10 għall-Jugoslavja, 11 għar-Renju Unit, 12 għall-Awstrija, 13 għal-Lussemburgu, 14 għall-Isvizzera, 15 (mhux allokat), 16 għan-Norveġja, 17 għall-Finlandja, 18 għad-Danimarka, 19 għar-Rumanija, 20 għall-Polonja, 21 għall-Portugall, 22 għall-Federazzjoni Russa, 23 għall-Greċja, 24 għall-Irlanda, 25 għall-Kroazja, 26 għas-Slovenja, 27 għall-Islovakkja, 28 għall-Belarus, 29 għall-Estonja, 30 (mhux allokat), 31 għall-Bosnija u Ħerżegovina, 32 għal-Litwanja, 33 (mhux allokat), 34 għall-Bulgarija, 35 u 36 (mhux allokati), 37 għat-Turkija, 38 u 39 (mhux allokati), 40 dik li qabel kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, 41 (mhux allokat), 42 għall-Komunità Ewropea (l-omologazzjonijiet jingħataw mill-Istati Membri li jużaw il-marki tagħhom stess KEE), 43 għall-Ġappun, 44 (mhux allokat), 45 għall-Awstralja, 46 għall-Ukraina, 47 għall-Afrika t’Isfel, 48 għan-New Zealand, 49 għal Ċipru, 50 għal Malta u 51 għar-Repubblika tal-Korea. In-numri li ġejjin ser ikunu allokati lill-pajjiżi oħrajn skond l-ordni kronoloġiku ta’ ratifika tal-Ftehim dwar l-adozzjoni ta’ preskrizzjonijiet tekniċi uniformi applikabbli għall-vetturi bir-roti, għat-tagħmir u għall-biċċiet suxxettibbli li jkunu mmuntati jew użati fuq vettura bir-roti u l-kundizzjonijiet ta’ għarfien reċiproku ta’ omologazzjonijiet maħruġa konformi ma’ dawn il-preskrizzjonijiet, jew ta’ l-adeżjoni tagħhom għal dan il-Ftehim, u ċ-ċifri hekk mogħtija jkunu kkomunikati mis-Segretarju Ġenerali ta’ l-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti lill-Partijiet kontraenti għall-Ftehim.

4

(5)  Nota: Proċedura ta’ pożizzjoni speċifikata fl-Anness 9 tar-Regolament preżenti.

5

Nota:

(6)  Massimu 18 lx, jekk is-sistema hija maħsuba wkoll biex tarmi raġġ baxx ta’ klassi W.

6

(7)  L-ispeċifikazzjonijiet konformi mal-pożizzjonijiet indikati fit-Tabella 4 ta’ hawn taħt japplikaw ukoll.

7

(8)  L-ispeċifikazzjonijiet ta’ pożizzjoni konformi mal-pożizzjonijiet tat-Tabella 2 ta’ hawn taħt (“parti Emax”).

8

max

(9)  Il-kontribut ta’ kull naħa tas-sistema, imkejjel f’konformità mal-pożizzjonijiet ta’ l- Anness 9 tar-Regolament preżenti, m’għandux ikun inqas minn 0,1 lx.

9

(10)  Speċifikazzjonijiet ta’ pożizzjoni konformi mal-pożizzjonijiet tat-Tabella 5 ta’ hawn taħt.

10

(11)  Speċifikazzjonijiet ta’ pożizzjonijiet imsemmija fil-paragrafu 6.2.6.2 tar-Regolament preżenti.

11

(12)  Par fanali ta’ quddiem tal-ġenb, inkorporati mas-sistema jew maħsuba biex ikunu mmuntati mas-sistema, jistgħu jinxtegħlu konformi ma’ l-indikazzjonijiet ta’ min qiegħed jagħmel it-talba.

12

(13)  L-ispeċifikazzjonijiet konformi mal-pożizzjonijiet tat-Tabella 6 ta’ hawn taħt japplikaw ukoll.

13

(14)  L-ispeċifikazzjonijiet konformi mal-pożizzjonijiet tat-Tabella 6 ta’ hawn fuq japplikaw huma wkoll.

14

(15)  Massimu ta’ 11 250 kandela, jekk is-sistema hija maħsuba wkoll biex tarmi raġġ baxx ta’ klassi W.

15

(16)  L-ispeċifikazzjonijiet konformi mal-pożizzjonijiet indikati fit-Tabella 4 ta’ hawn fuq japplikaw ukoll.

16

(17)  Speċifikazzjonijiet ta’ tqegħid konformi mal-pożizzjonijiet tat-Tabella 2 ta’ hawn fuq (“parti Emax”).

17

max

(18)  Il-kontribut ta’ kull naħa tas-sistema, imkejla konformi mal-pożizzjonijiet ta’ l-Anness 9 tar-Regolament preżenti, għandu jkun mill-inqas ta’ 63 kandela.

18

(19)  Speċifikazzjonijiet ta’ tqegħid konformi mal-pożizzjonijiet tat-Tabella 5 ta’ hawn fuq.

19

(20)  Speċifikazzjonijiet ta’ tqegħid imsemmija fil-paragrafu 6.2.6.2 tar-Regolament preżenti.

20

(21)  Par fanali ta’ quddiem tal-ġenb, inkorporati mas-sistema jew maħsuba biex ikunu mmuntati fl-istess ħin bħas-sistema, jistgħu jinxtegħlu konformi ma’ l-indikazzjonijiet ta’ min qiegħed jagħmel it-talba.

21

(22)  L-ispeċifikazzjonijiet konformi mal-pożizzjonijiet tat-Tabella 6 ta’ hawn fuq japplikaw ukoll.

22

(23)  Meta l-kampjun għal test huwa raggruppat u/jew inkorporat reċiprokament mal-fanali ta’ sinjalazzjoni, dawn ta’ l-aħħar iridu jkunu mixgħula waqt id-dewmien kollu tat-test. Jekk hemm involut fanal ta’ l-indikejter, dan irid ikun mixgħul fil-mod li jteptep b’ħinijiet ta’ mixgħela u ta’ tifi bejn wieħed u ieħor l-istess.

23

(24)  L-illuminazzjoni tas-sorsi illuminanti supplimentari waqt sinjal bil-headlamps m’għandux ikun ikkunsidrat bħala użu normali.

24

headlamps

(25)  Anke jekk ebda talba ta’ omologazzjoni m’hija magħmula f’konformità mar-Regolament preżenti, is-sorsi illuminanti kollha tal-funzjonijiet tad-dwal iridu jitqiesu wkoll, ħlief għal dawk imsemmija fin-nota f’qiegħ paġna 2

25

(26)  Ir-raġġ baxx ta’ klassi W, jekk jingħata l-każ, jiġi injorat għall-unitajiet tad-dwal li jarmu raġġ baxx ta’ klassi oħra jew li jiżguraw funzjoni oħra tad-dwal, jew jikkontribwixxu għaliha.

26

(27)  NaCMC jirrappreżenta is-sodium carboxymethylcellulose, imsejjaħ komunement “CMC”. In-NaCMC użat fit-taħlita jrid ikollu grad ta’ sostituzzjoni ta’ bejn 0,6 u 0,7 u viskożità ta’ bejn 200 u 300 cP għal soluzzjoni ta’ 2 %, f’temperatura ta’ 20 oC.

27

sodium carboxymethylcellulose

o

(28)  Meta r-raġġ qawwi u r-raġġ baxx huma inkorporati reċiprokament, il-punt ta’ pożizzjoni HV huwa l-istess għaż-żewġ raġġi.

28

(29)  Il-punti HL u HR, li qegħdin fuq H-H, jitqiegħdu rispettivament 2.6 gradi fuq ix-xellug u 2.6 gradi fuq il-lemin tal-punt HV.

29

(30)  Biex titkompla eventwalment skond il-miżuri ġenerali supplimentari fl-istudju fil-GRE.

30

(31)  Poġġi salib fil-kaxxi fir-rigward ta’ l-ikkombinar li japplika.

31

(32)  Spjegazzjonijiet li jridu jingħataw:

32

| — | Natura fiżika (kurrent elettriku/tensjoni, ottika, mekkanika, idrawlika, pnewmatika, eċċ.); |
| --- | --- |

—

Natura fiżika (kurrent elettriku/tensjoni, ottika, mekkanika, idrawlika, pnewmatika, eċċ.);

| — | Tip ta’ informazzjoni (kontinwa/analoġika binarja, f’kodiċi numeriku, eċċ.); |
| --- | --- |

—

Tip ta’ informazzjoni (kontinwa/analoġika binarja, f’kodiċi numeriku, eċċ.);

| — | Fatti kronoloġiċi (kostanti ta’ ħin, riżoluzzjoni, eċċ.); |
| --- | --- |

—

Fatti kronoloġiċi (kostanti ta’ ħin, riżoluzzjoni, eċċ.);

| — | Stat tas-sinjal meta l-kundizzjonijiet definiti fil-paragrafu 6.22.7.4 tar-Regolament Nru 48 jintlaħqu; |
| --- | --- |

—

Stat tas-sinjal meta l-kundizzjonijiet definiti fil-paragrafu 6.22.7.4 tar-Regolament Nru 48 jintlaħqu;

| — | Stat tas-sinjal fil-każ ta’ falliment (b’relazzjoni ma’ l-input tas-sistema). |
| --- | --- |

—

Stat tas-sinjal fil-każ ta’ falliment (b’relazzjoni ma’ l-input tas-sistema).

input

(33)  Konformi mad-deskrizzjoni ta’ dawk li qegħdin jagħmlu t-talba; uża karta oħra jekk meħtieġ.

33

(34)  Isem ta’ kull unità ta’ dawl tas-sistema konformi ma’ l-Anness 1 tar-Regolament preżenti u kif indikat fl-abbozz li jidher fil-paragrafu 2.2.1 tar-Regolament preżenti; uża karta jew bosta karti supplimentari jekk meħtieġ.

34

(35)  Konformi mal-miżuri tal-paragrafu 6.22.6.1.2 tar-Regolament Nru 48.

35

(36)  Aqta’ fejn meħtieġ.

36

(37)  Indika n-numru ta’ unitajiet ta’ dawl, jekk jingħata l-każ.

37

(38)  Per eżempju, ordni ta’ aġġustament ta’ l-unitajiet ta’ dawl jew tal-ġabriet ta’ unitajiet ta’ dawl jew miżuri supplimentari dwar il-modalitajiet ta’ aġġustament.

38

(39)  L-aġġustament ta’ unità ta’ dawl “prinċipali” tista’ tfisser l-aġġustament ta’ waħda jew ta’ bosta unitajiet oħra ta’ dawl.

39

---

| 9.3.2007 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea | 413 |
| --- | --- | --- | --- |

9.3.2007

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea

413

---

Corrigendum għar-Regolament Nru 124 tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Proviżjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tar-roti għall-karozzi tal-passiġġieri u t-trejlers tagħhom

(
  Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 375 tas-27 ta’ Diċembru 2006
  )

Regolament Nru 124 għandu jaqra hekk:

Regolament Nru 124 tal-Kummissjoni Ekonomika Ewropea tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) — Dispożizzjonijiet uniformi dwar l-approvazzjoni tar-roti għall-karozzi tal-passiġġieri u t-trejlers tagħhom

1.   FIRXA

Dan ir-Regolament ikopri r-roti l-ġodda ta’ rimpjazzament iddisinjati għal vetturi fil-kategoriji M1, M1, G, O1 u O2
   (1).

Ma japplikax għat-tagħmir tar-roti oriġinali jew għar-roti ta’ rimpjazzament magħmula mill-fabbrikant tal-vettura kif imfissra f'paragrafi 2.3 u 2.4.1. Ma japplikax għar-“Roti speċjali”, kif imfissra f'paragrafu 2.5., li għandhom jibqgħu soġġetti għal approvazzjoni nazzjonali.

Dan ir-Regolament ikopri l-ħtiġijiet dwar il-manifattura u t-twaħħil tar-roti.

2.   TIFSIRIET

Għall-fini ta’ dan ir-Regolament:

“Rota” tfisser parti li ddur li ġġorr il-piż li tinsab bejn it-tajer u l-fus. Normalment tkun magħmula minn żewġ partijiet ewlenin:

| (a) | ir-rim; |
| --- | --- |

(a)

ir-rim;

| (b) | id-diska tar-rota. |
| --- | --- |

(b)

id-diska tar-rota.

Ir-rim u d-diska tar-rota jistgħu jkun integrati, imwaħħla għal dejjem, jew jinqalgħu.

2.1.1.   “Id-diska tar-rota” tfisser taħlita permanenti tar-rim u tad-diska tar-rota.

2.1.2.   “Rota li jkollha r-rim jinqala” tfisser rota li tkun magħmula b'tali mod li r-rim li jinqala' jitwaħħal sew mad-diska tar-rota.

2.1.3.   “Rim” tfisser dik il-parti tar-rota li fuqha jeħel u jkun miżmum it-tajer.

2.1.4.   “Diska tar-rota” tfisser dik il-parti tar-rota li hija l-parti li sserraħ li tinsab bejn il- fus u r-rim.

“It-tip ta’ rota” tfisser rota li ma tvarjax f’dawn il-karatteristiċi essenzjali li ġejjin:

2.2.1.   il-fabbrikant tar-rota;

2.2.2.   l-isem li jingħata lir-rota jew lid-daqs tar-rim (skond ISO 3911:1998);

2.2.3.   materjal tat-tiswir;

2.2.4.   toqob li magħhom teħel ir-rota;

2.2.5.   kemm jifilħu l-aktar;

2.2.6.   kemm hu rakkomandat li jintefħu l-aktar;

2.2.7.   metodu ta’ produzzjoni (iwweldjati, ifforġati, fonduti, ...).

2.3.   “roti-OE” tfisser roti li huma awtorizzati li jkunu mwaħħla, mal-mudell tal-vettura, mill-fabbrikant tal-vettura waqt il-produzzjoni tal-vettura.

“Roti ta’ rimpjazzament” tfisser roti li huma maħsuba biex jieħdu post ir-roti OE kemm iddum taħdem il-vettura. Ir-roti ta’ rimpjazzament jistgħu jaqgħu f’waħda minn dawn il-kategoriji li ġejjin:

2.4.1.   “Roti ta’ rimpjazzjament nagħmula mill-fabbrikant tal-vettura” huma roti li l-fornitur tagħhom huwa l-fabbrikant tal-vettura;

2.4.2.   “Roti ta’ rimpjazzament identiċi” huma roti li jkunu iffabbrikati billi jintuża' l-istess tagħmir u materjal tal-fabbrikazzjoni bħal dak użat għar-roti ta’ rimpjazzament li jkun fornihom il-fabbrikant tal-vettura. Huma jvarjaw biss minn dawk tal-fabbrikant tal-vettura għax ma jkollhomx il-marka tar-reġistrazzjoni tal-fabbrikant u n-numru tal-part;

2.4.3.   “Roti li huma repliki tar-roti ta’ rimpjazzament” huma roti li jixbhu lil dawk magħmula mill-fabbrikant tal-vettura iżda magħmula minn fabbrikant li mhuwiex fornitur tar-rota speċifikata tal-fabbrikant tal-vettura. Fejn jidħol id-disinn (kurvi bażiċi, dimensjonijiet, daħliet, tip ta’ materjal u kwalità u affarijiet oħra) u kemm iservu huma jaqblu għal kollox mar-roti ta’ rimpjazzament tal-fabbrikant tal-vettura;

2.4.4.   “Mudell tal-part tar-roti ta’ rimpjazzament” huma r-roti magħmula minn fabbrikant li mhuwiex fornitur tar-rota speċifikata tal-fabbrikant tal-vettura. Fejn jidħol id-disinn, id-daħliet, l-isem mogħti lir-rim biex titwaħħal ir-rota PCD u d-dijametru ta’ l-ispigot li jrid jitwaħħal, iridu jaqblu ma’ dawk ta’ rota-OE, iżda l-kurva tar-rota, il-materjal u affarijiet oħra, jistgħu jkunu differenti;

2.5.   “Roti speċjali” tfisser roti li mhumiex roti-OE u li ma jaqblux mal-kriterji tar-roti deskritti f’paragrafu 2.4. (per eżempju roti li għandhom rim bi ħxuna jew dijametru differenti).

2.6.   “Daħla” tfisser id-distanza minn fejn jeħel il-wiċċ tad-diska sal-linja tan-nofs tar-rim (li tista’ tkun pożittiva, kif tidher f’Figura 1 hawn taħt, żero, jew negattiva).

2.7.   “Ir-rejdjus dinamiku” tfisser ir-rejdjus dinamiku mgħobbi mfisser bħala ċ-ċirkonferenza teoretika tad-dawrien diviża b'2Πta' l-akbar tajer li jrid jintuża' fuq ir-rota kif speċifikat mill-fabbrikant tar-rota.

2.8.   “Standards Internazzjonali dwar it-Tajer u r-Rim” tfisser dokumenti li jikkonċernaw l-istandardizzazzjoni tar-roti maħruġa minn dawn l-Organizzazzjonijiet li ġejjin:

| (a) | L-Organizzazzjoni Internazzjonali dwar l-Istandardizzazzjoni (ISO) (2); |
| --- | --- |

(a)

L-Organizzazzjoni Internazzjonali dwar l-Istandardizzazzjoni (ISO) (2);

| (b) | L-Organizzazzjoni Ewropea dwar it-Tajer u r-Rim Tekniku (ETRTO) (3); “Manwal dwar l-Istandards”; |
| --- | --- |

(b)

L-Organizzazzjoni Ewropea dwar it-Tajer u r-Rim Tekniku (ETRTO) (3); “Manwal dwar l-Istandards”;

| (ċ) | L-Organizzazzjoni Ewropea dwar it-Tajer u r-Rim Tekniku (ETRTO) (3): “Informazzjoni dwar id-Disinn ta’ l-Inġinerija — data li m’għadhiex tintuża’”; |
| --- | --- |

(ċ)

L-Organizzazzjoni Ewropea dwar it-Tajer u r-Rim Tekniku (ETRTO) (3): “Informazzjoni dwar id-Disinn ta’ l-Inġinerija — data li m’għadhiex tintuża’”;

| (d) | L-Assoċjazzjoni Ink. tat-Tajer u r-Rim (TRA) (4): “Il-Ktieb tas-Sena”; |
| --- | --- |

(d)

L-Assoċjazzjoni Ink. tat-Tajer u r-Rim (TRA) (4): “Il-Ktieb tas-Sena”;

| (e) | L-Assoċjazzjoni Ġappuniża tal-Fabbrikanti tat-Tajers tal-Karozzi (JATMA) (5): “Ktieb tas-Sena”; |
| --- | --- |

(e)

L-Assoċjazzjoni Ġappuniża tal-Fabbrikanti tat-Tajers tal-Karozzi (JATMA) (5): “Ktieb tas-Sena”;

| (f) | L-Assoċjazzjoni Awstraljana tat-Tajers u r-Rim (TRAA) (6): “Manwal Standard”; |
| --- | --- |

(f)

L-Assoċjazzjoni Awstraljana tat-Tajers u r-Rim (TRAA) (6): “Manwal Standard”;

| (g) | L-Associação Latino Americana de Pneus e Aros (ALAPA) (7): “Manual de Normal Technicas”; |
| --- | --- |

(g)

L-Associação Latino Americana de Pneus e Aros (ALAPA) (7): “Manual de Normal Technicas”;

| (h) | L-Organizzazzjoni Skandinava tat-Tajers u r-Rim (STRO) (8): “Ktieb dwar id-Data”. |
| --- | --- |

(h)

L-Organizzazzjoni Skandinava tat-Tajers u r-Rim (STRO) (8): “Ktieb dwar id-Data”.

Figura 1

2.9.   “Qasma teknika” hija separazzjoni fil-materjal li testendi għal aktar minn 1mm li ssir waqt test dinamiku (difetti ikkawżati mill-proċess ta' produzzjoni m'għandhomx jitqiesu).

2.10.   “Il-Calliper tar-rota” huwa forma ta’ profil li jdur, iffurmat mill-kurva interna tar-rota (ara Anness 10, figura 1).

2.11.   “L-isem tad-daqs mogħti lit-tajer” tfisser isem li juri l-wisa’ tas-sezzjoni nominali, l-aspett tal-proporzjon nominali u n-numru konvenzjali li jindika d-dijametru nominali tar-rim (dawn it-termini huma mfissra f’aktar dettal f’Regolament Nru. 30).

3.   APPLIKAZZJONI GĦALL- APPROVAZZJONI

L-applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ rota għandha ssir mill-fabbrikant, jew mir-rappreżentant tiegħu rikonoxxut sew uffiċjalment, u għandu jkollha magħha:

3.1.1.   It-tpinġijiet, fi tliet kopji, dettaljati biżżejjed biex ikun jista’ jiġi identifikat it-tip. Għandhom jindikaw ukoll il-pożizzjoni maħsuba għall-marka ta’ l-approvazzjoni u għall-immarkar fuq ir-rota;

Deskrizzjoni teknika li tinkludi ta’ l-anqas il-karatteristiċi li ġejjin:

3.1.2.1.   Il-kategorija tar-roti ta’ rimpjazzament — ara paragrafi 2.4.2., 2.4.3. u 2.4.4.;

3.1.2.2.   l-isem li jingħata lill-kurva tar-rim — id-daħla fir-rota — id-dettalji fuq x'jeħel mar-rota;

3.1.2.3.   saħħa li ddawwar biex tissikka l-iskorfini u l-boltijiet;

3.1.2.4.   metodu iffissat biex ikun ibbilanċjat il-piż;

3.1.2.5.   aċċessorji meħtieġa (i.e. komponenti oħra li jridu jitwaħħlu);

3.1.2.6.   referenza dwar l-Istandard Internazzjonali;

3.1.2.7.   tajjeb għat-twaħħil fuq tajers mingħajr tubu;

3.1.2.8.   tipi addattati ta’ valvijiet;

3.1.2.9.   kemm jifilħu l-aktar;

3.1.2.10.   kemm hu rakkomandat li jintefħu l-aktar;

3.1.2.11.   dettalji tal-materjal inkluż il-kompożizzjoni kemikali (ara Anness 4).

3.1.2.12.   l-ismijiet mogħtija lid-daqs tat-tajers speċifikati għat-tagħmir oriġinali mill-fabbrikant tal-vettura.

3.1.3.   Id-dokumentazzjoni skond paragrafu 1. ta’ anness 10 ta’ dan ir-Regolament:

| — | karatteristiċi tal-vettura (Anness 10, paragrafu 1.2.); |
| --- | --- |

—

karatteristiċi tal-vettura (Anness 10, paragrafu 1.2.);

| — | karatteristiċi oħra (Anness 10, paragrafu 1.3.); |
| --- | --- |

—

karatteristiċi oħra (Anness 10, paragrafu 1.3.);

| — | dettalji dwar struzzjonijiet ta’ twaħħil (Anness 10, paragrafu 1.4.);
  u |
| --- | --- |

—

dettalji dwar struzzjonijiet ta’ twaħħil (Anness 10, paragrafu 1.4.);

u

| — | ħtiġijiet oħra (Anness 10, paragrafu 2.); |
| --- | --- |

—

ħtiġijiet oħra (Anness 10, paragrafu 2.);

3.1.4.   Kampjuni tar-roti li jirrappreżentaw it-tip ta’ rota meħtieġa biex isiru t-testijiet fil-laboratorju jew rapporti ta’ testijiet maħruġa mill-Awtorità li Tapprova t-Tip.

3.2.   Fil-każ ta’ applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ rota identika, l-awtorità li tapprova t-tip għandha tkun sodisfatta li li r-rota ta’ l-applikant hija fil-fatt “rota ta’ rimpjazzament identika” kif imfissra f'paragrafu 2.4.2.

4.   APPROVAZZJONI

4.1.   Jekk ir-rota li tqiegħdet għall-approvazzjoni skond paragrafu 3. hawn fuq tissodisfa l-ħtiġijiet, għandha tingħata approvazzjoni għal din it-tip ta’ rota.

4.2.   Għandu jingħata numru ta’ approvazzjoni lil kull tip approvat. L-ewwel żewġ numri (bħalissa 00 għar-regolament fil-forma oriġinali tiegħu) għandhom jindikaw is-serje ta’ emendi inkorporati fl-aktar emendi maġġuri tekniċi riċenti li saru lir-Regolament meta nħarġet l-approvazzjoni. L-istess Parti f’Kuntratt tista’ ma tagħtix l-istess numru lil tip ieħor ta’ rota.

4.3.   Avviż dwar l-approvazzjoni jew iċ-ċaħda jew l-estensjoni ta’ approvazzjoni ta’ tip ta’ rota taħt dan ir-regolament għandu jkun mgħarraf lill-partijiet fil-Ftehim ta' l-1958 li japplikaw dan ir-regolament permezz ta' formola ta' komunikazzjoni li taqbel mal-mudell f'anness 1 għal dan ir-Regolament.

Kull rota li tikkonforma mat-tip approvat taħt dan ir-regolament għandu jkollha, flimkien mal-marki preskritti f’paragrafu 5., marka ta’ approvazzjoni internazzjonali li tkun tinqara sew u li ma titħassarx magħmula minn:

4.4.1.   circle surrounding the letter E followed by the distinguishing number of the country which has granted approval (see Annex 2).ċirku madwar l-ittra E flimkien man-numru distintiv tal-pajjiż li ta l-approvazzjoni (ara Anness 2) (9).

4.4.2.   In-numru ta’ dan ir-Regolament, flimkien ma’ l-ittra R, sink u n-numru ta' l-approvazzjoni skond paragrafu 4.2.

4.5.   Il-marka ta’ l-approvazzjoni għandha tkun permanenti, viżibbli u tinqara sew, meta t-tajer ikun imwaħħal fuq ir-rota.

4.6.   Anness 2 għal dan ir-regolament jagħti eżempju ta’ l-arranġament tal-marka ta’ l-approvazzjoni.

4.7.   Il-faċilitajiet tal-fabbrikant tar-rota jistgħu jintużaw għall-finijiet tat- testijiet dejjem jekk l-Awtorità li Approvat t-Tip jew ir-rappreżentant maħtur ikun jara t-testijiet isiru.

5.   SINJALI FUQ IR-ROTI

Ir-rota għandha tkun immarkata permanentement u b’mod li tinqara kif ġej, f’pożizzjoni magħżula mill-fabbrikant, iżda li tkun tidher meta t-tajer jitwaħħal fuq ir-rota:

5.1.1.   l-isem tal-fabbrikant jew il-marka tar-reġistrazzjoni;

l-isem mogħti lir-rota jew lill-kurva tar-rim;

5.1.2.1.   Għandha tkun imfissra skond il-preskrizzjoni ta’ Standard wieħed Internazzjonali dwar it-Tajer u r-Rim u tinkludi ta’ l-anqas:

| — | l-isem mogħti lid-daqs tar-rim inkluż: |
| --- | --- |

—

l-isem mogħti lid-daqs tar-rim inkluż:

| — | l-isem mogħti lill-kurva tar-rim, dijametru nominali tar-rim, |
| --- | --- |

—

l-isem mogħti lill-kurva tar-rim, dijametru nominali tar-rim,

| — | is-simbolu “x” jekk ir-rim hu biċċa waħda, |
| --- | --- |

—

is-simbolu “x” jekk ir-rim hu biċċa waħda,

| — | is-simbolu “–” jekk ir-rim hu magħmul minn ħafna biċċiet |
| --- | --- |

—

is-simbolu “–” jekk ir-rim hu magħmul minn ħafna biċċiet

| — | l-ittra “A” jekk il-well hu mqiegħed assimitrikament (żejjed), |
| --- | --- |

—

l-ittra “A” jekk il-well hu mqiegħed assimitrikament (żejjed),

| — | l-ittra “S” jekk il-well hu mqiegħed assimitrikament (żejjed). |
| --- | --- |

—

l-ittra “S” jekk il-well hu mqiegħed assimitrikament (żejjed).

5.1.3.   id-daħla tar-rota;

5.1.4.   id-data tal-fabbrikazzjoni (ta’ l-anqas ix-xahar u s-sena);

5.1.5.   in-numru tal-part tar-rota/rim.

5.2.   Anness 3 għal dan ir-regolament jagħti eżempju ta’ l-arranġament tas-sinjali fuq ir-rota.

6.   ĦTIĠIJIET ĠENERALI

6.1.   Il-kurva tar-rim għandha taqbel ma’ l-Istandard Internazzjonali speċifikat mill-fabbrikant tar-rota.

Il-kurva tar-rim għandha tiżgura li t-tajers u l-valvijiet jitwaħħlu sew.

6.2.1.   Dawk ir-roti magħmula biex jintużaw fuq tajers mingħajr tubu għandhom jiżguraw li jżommu l-arja.

6.3.   Il-materjal użat fit-tiswir tar-rota għandu jkun analizzat skond Anness 4.

6.4.   Fil-każ ta’ rota ta’ rimpjazzament identika kif imfissra f'paragrafu 2.4.2., m’għandux ikun hemm xi ħtieġa għal test fiżiku kif imsemmi f’paragrafu 6.5. jew iċċekkjar tat-twaħħil fuq il-vettura kif imsemmi f’paragrafu 2. ta’ Anness 10 ta’ dan ir-Regolament.

Ir-replika tar-roti ta’ rimpjazzament u l-mudell tal-part tar-roti ta’ rimpjazzament għandhom jissodisfaw dawn it-testijiet li ġejjin:

6.5.1.   Roti ta’ l-azzar

6.5.1.1.   Roti bid-diska

| (a) | test dwar kemm iduru fil-ksur kif imsemmi f’Anness 6; |
| --- | --- |

(a)

test dwar kemm iduru fil-ksur kif imsemmi f’Anness 6;

| (b) | test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7. |
| --- | --- |

(b)

test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7.

6.5.2.   Roti ta’ l-aluminju tal-metall

6.5.2.1.   Roti biċċa waħda

| (a) | Test dwar is-sadid kif imsemmi f’Anness 5, Jekk il-proċess waqt il-produzzjoni huwa dejjem l-istess, għandu jsir test wieħed biss rappreżentattiv. |
| --- | --- |

(a)

Test dwar is-sadid kif imsemmi f’Anness 5, Jekk il-proċess waqt il-produzzjoni huwa dejjem l-istess, għandu jsir test wieħed biss rappreżentattiv.

| (b) | Test dwar kemm iduru fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6; |
| --- | --- |

(b)

Test dwar kemm iduru fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6;

| (ċ) | Test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7. |
| --- | --- |

(ċ)

Test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7.

| (d) | Test dwar l-impatt kif imsemmi f’Anness 8. |
| --- | --- |

(d)

Test dwar l-impatt kif imsemmi f’Anness 8.

6.5.2.2.   Roti li jistgħu jinqalgħu r-rimmijiet tagħhom

| (a) | Test dwar is-sadid kif imsemmi f’Anness 5; |
| --- | --- |

(a)

Test dwar is-sadid kif imsemmi f’Anness 5;

| (b) | Test dwar kemm iduru fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6; |
| --- | --- |

(b)

Test dwar kemm iduru fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6;

| (ċ) | Test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7; |
| --- | --- |

(ċ)

Test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7;

| (d) | Test dwar l-impatt kif imsemmi f’Anness 8; |
| --- | --- |

(d)

Test dwar l-impatt kif imsemmi f’Anness 8;

| (e) | Test dwar kemm iduru b’saħħithom b’mod alternat kif imsemmi f’Anness 9. |
| --- | --- |

(e)

Test dwar kemm iduru b’saħħithom b’mod alternat kif imsemmi f’Anness 9.

6.5.3.   Roti tal-manjiżum tal-metall

6.5.3.1.   Roti biċċa waħda

| (a) | Test dwar is-sadid kif imsemmi f’Anness 5; |
| --- | --- |

(a)

Test dwar is-sadid kif imsemmi f’Anness 5;

| (b) | Test dwar kemm iduru fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6; |
| --- | --- |

(b)

Test dwar kemm iduru fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6;

| (ċ) | Test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7; |
| --- | --- |

(ċ)

Test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7;

| (d) | Test dwar l-impatt kif imsemmi f’Anness 8. |
| --- | --- |

(d)

Test dwar l-impatt kif imsemmi f’Anness 8.

6.5.3.2.   Roti li jistgħu jinqalgħu r-rimmijiet tagħhom

| (a) | Test dwar is-sadid kif imsemmi f’Anness 5; |
| --- | --- |

(a)

Test dwar is-sadid kif imsemmi f’Anness 5;

| (b) | Test dwar kemm iduru fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6; |
| --- | --- |

(b)

Test dwar kemm iduru fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6;

| (ċ) | Test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7; |
| --- | --- |

(ċ)

Test dwar it-tidwir kif imsemmi f’Anness 7;

| (d) | Test dwar l-impatt kif imsemmi f’Anness 8; |
| --- | --- |

(d)

Test dwar l-impatt kif imsemmi f’Anness 8;

| (e) | Test dwar kemm iduru b’saħħithom b’mod alternat kif imsemmi f’Anness 9. |
| --- | --- |

(e)

Test dwar kemm iduru b’saħħithom b’mod alternat kif imsemmi f’Anness 9.

6.6.   Meta fabbrikant tar-roti jitfa’ applikazzjoni għall-approvazzjoni tat-tip ta’ sensiela ta’ roti, mhux meħtieġ li jsiru t-testijiet kollha fuq kull tip ta’ rota f’dik is-sensiela. L-għażla ta’ l-agħar każ tista’ ssir fid-diskrezjoni ta’ l-Awtorità li tapprova t-tip jew is-Servizz Tekniku maħtur (ara Anness 6 paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament).

Il-mudell tal-part tar-roti ta’ rimpjazzament għandhom jissodisfaw il-ħtiġijiet li ġejjin biex jiggarantixxu li jeħlu sew fuq il-vettura:

6.7.1.   Id-dijametru nominali tar-rim, il-wisa’ nominali tar-rim u d-daħla nominali tar-roti approvati-ECE għandhom ikunu l-istess bħal dawk tar-roti ta’ rimpjazzament tal-fabbrikant.

6.7.2.   Ir-roti għandhom ikunu addattati għall-ismijiet mogħtija lid-daqs tat-tajer speċifikat fil-bidu mill-fabbrikant tal-vettura għal mudell partikulari konċernat.

6.7.3.   L-ispezzjonijiet u d-dokumentazzjoni relevanti għal dak li jrid jitwaħħal fuq ir-rota/vettura huma deskritti f’Anness 10.

7.   MODIFIKAZZJONIJIET U ESTENSJONI TA' L-APPROVAZZJONI GĦAR-ROTI

Kull bidla li ssir lit-tip ta' rota għandha tkun mgħarrfa lill-awtorità li tapprova li tat l-approvazzjoni tat-tip. L-awtorità li approvat tista’ mbagħad:

7.1.1.   jew tqis li t-tibdiliet li saru x’aktarx ma jkollhomx effetti negattivi kbar u li xorta waħda t-tip ta’ rota għadha tissodisfa l-ħtiġijiet;

7.1.2.   jew tirrikjedi li jsir test ieħor.

7.2.   Sew jekk tkun ikkonfermata jew miċħuda l-approvazzjoni, billi tispeċifika t-tibdiliet, din għandha tkun mgħarrfa permezz tal-proċedura speċifikata f'paragrafu 4.3. hawn fuq lill-partijiet fil-ftehim li japplikaw dan ir-regolament.

7.3.   L-awtorità kompetenti li toħroġ l-estensjoni ta’ l-approvazzjoni għandha tagħti numru tas-serje lil kull formola ta’ komunikazzjoni li ssir għal dik l-estensjoni.

8.   KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

8.1.   Il-konformità tal-proċeduri tal-produzzjoni għandha taqbel ma’ dawk stipulati fil-Ftehim — E/ECE/324-E/ECE/TRANS/505/Rev.2, Appendiċi 2.

8.2.   L-awtorità li tat l-approvazzjoni tat-tip tista’ meta jidhrilha tivverifika l-metodi ta' kontroll dwar il-konformità applikati f'kull faċilità ta' produzzjoni. Il-frekwenza normali ta’ dawn il-verifiki għandha tkun darba kull sentejn.

9.   PENALI GĦAL NUQQAS TA’ KONFORMITÀ FIL-PRODUZZJONI

9.1.   L-approvazzjoni mogħtija fil-każ ta’ tip ta’ rota skond dan ir-regolament tista’ tiġi irtirata jekk il-ħtiġijiet imsemmija hawn fuq ma jintlaħqux jew jekk ir-rota li jkollha marka ta' approvazzjoni ma taqbilx mat-tip approvat.

9.2.   Jekk Parti f’Kuntratt mal-Ftehim li tapplika dan ir-regolament tirtira approvazzjoni li tkun tat qabel, hi għandha mall-ewwel tgħarraf lill-Partijiet l-oħra f’Kuntratt li japplikaw dan ir-regolament, permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li taqbel mal-mudell f’Anness 1 ta' dan ir-Regolament.

10.   IL-PRODUZZJONI MWAQQFA FIĊ-ĊERT

Meta tirċievi l-komunikazzjoni relevanti, dik l-awtorità għandha tgħarraf lill-partijiet l-oħra li japplikaw dan ir-regolament permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li taqbel mal-mudell f’Anness 1 ta’ dan ir-Regolament.

11.   L-ISMIJIET U L-INDIRIZZI TAS-SERVIZZI TEKNIĊI LI HUMA RESPONSABBLI BIEX JAGĦMLU T-TESTIJIET TA’ L-APPROVAZZJONI U TAD-DIPARTIMENTI AMMINISTRATTIVI

Il-Partijiet f’Kuntratt ma’ dan il-Ftehim li japplikaw ir-regolament għandhom jgħarrfu lis-segretarjat tan-Nazzjonijiet Uniti bl-ismijiet u l-indirizzi tas-Servizzi Tekniċi li huma responsabbli biex jagħmlu t-testijiet ta’ l-approvazzjoni u tad-dipartimenti amministrattivi li jagħtu l-approvazzjoni u li lilhom għandhom jintbagħtu formoli li jiċċertifikaw jew jestendu jew jiċħdu jew jirtiraw l-approvazzjoni, jew il-produzzjoni titwaqqaf fiċ-ċert li tkun maħruġa f’pajjiżi oħra.

ANNESS 1

Image

KOMUNIKAZZJONI

(Format Massimu: A4 (210 × 297 mm))

(1)

maħruġa minn:

L-isem ta’ l-amministrazzjoni:

rigward (2):

APPROVAZZJONI MOGĦTIJA

APPROVAZZJONI ESTIŻA

APPROVAZZJONI MIĊĦUDA

APPROVAZZJONI IRTIRATA

IL-PRODUZZJONI MWAQQFA FIĊ-ĊERT

ta’ tip ta’ rota, skond Regolament Nru. XY

Approvazzjoni Nru.: . Estensjoni Nru.: ...

1. Fabbrikant tar-rota:

2. Isem mogħti lit-tip ta’ rota:

2.1. Kategorija tar-roti ta’ rimpjazzament:

2.2. Materjal li huma magħmula minnu:

2.3. Metodu ta’ produzzjoni:

2.4. L-isem mogħti lill-kurva tar-rim:

2.5. Id-daħla tar-rota:

2.6. Dak li jitwaħħal mar-rota:

2.7. Kemm jifilħu l-aktar:

3. L-indirizz tal-fabbrikant

4. Jekk japplika, l-isem u l-indirizz tar-rappreżentant tal-fabbrikant:

5. Id-data li fiha r-rota kellhom isirulha t-testijiet ta’ l-approvazzjoni:

6. Is-Servizz Tekniku responsabbli biex jagħmel it-test ta’ l-approvazzjoni:

7. Id-data tar-rapport tat-test maħruġ mis-Servizz Tekniku:

8. In-numru tar-rapport tat-test maħruġ mis-Servizz Tekniku:

9. Kummenti:

10. Approvazzjoni mogħtija/miċħuda/estiża/irtirata (2):

11. Raġuni(jiet) għall-estensjoni (jekk japplika):

12. Post:

13. Data:

14. Firma/Isem:

15. Hawn annessa lista ta’ dokumenti li jsawru l-fajl ta’ l-approvazzjoni, li ngħata f’idejn l-awtorità kompetenti li tat l-approvazzjoni, liema kopja tiegħu tista’ tinkiseb meta ssir it-talba għaliha.

(1) In-numru distintiv tal-pajjiż li jagħti l-approvazzjoni.

(2) Aqta’ dak li ma japplikax.

ANNESS 2

ARRANĠAMENT TAL-MARKA TA’ L-APPROVAZZJONI

Ir-rota li jkun fiha l-marka t’hawn fuq hija rota li ġiet approvata fl-Italja (E3) taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 001148.

L-ewwel żewġ numri tan-numru ta’ l-approvazzjoni jindikaw li l-approvazzjoni ngħatat skond il-ħtiġijiet ta’ Regolament Nru. XY fil-forma oriġinali tiegħu.

L-immarkar tal-marka ta’ l-approvazzjoni, in-numru tar-Regolament u n-numru ta’ l-approvazzjoni jistgħu jkunu mbiegħda minn xulxin iżda fis-sekwenza kif suppost.

ANNESS 3

ARRANĠAMENT TAL-MARKI FUQ IR-ROTI

Eżempju tal-marki li għandhom jidhru fuq rota li tikkonforma ma’ dan ir-Regolament:

| ABĊDE | 5 

  J × 14 FH | 36 | 01 99 | ab123 |
| --- | --- | --- | --- | --- |

ABĊDE

Formula

36

01 99

ab123

Dan l-eżempju ta’ immarkar ifisser li rota:

| — | kienet fabbrikata minn ABĊDE |
| --- | --- |

—

kienet fabbrikata minn ABĊDE

| — | għandha isem tal-kurva tar-rim (5  J) |
| --- | --- |

—

għandha isem tal-kurva tar-rim (5 Formula J)

| — | hi magħmula f’biċċa waħda (x) |
| --- | --- |

—

hi magħmula f’biċċa waħda (x)

| — | għandha kodiċi nominali tad-dijametru tar-rim (14) |
| --- | --- |

—

għandha kodiċi nominali tad-dijametru tar-rim (14)

| — | għandha l-well imqiegħed b’mod mhux simmetriku (l-ebda marka) |
| --- | --- |

—

għandha l-well imqiegħed b’mod mhux simmetriku (l-ebda marka)

| — | għandha konfigurazzjoni tal-ħotba ċatta ta’ fejn jinsab it-tarf ta’ ġewwa tat-tajer fejn jaqbad mar-rim tar-rota fuq naħa waħda biss (FH) — immarkar jekk iridu |
| --- | --- |

—

għandha konfigurazzjoni tal-ħotba ċatta ta’ fejn jinsab it-tarf ta’ ġewwa tat-tajer fejn jaqbad mar-rim tar-rota fuq naħa waħda biss (FH) — immarkar jekk iridu

| — | għandha daħla tar-rota ta’ 36 mm |
| --- | --- |

—

għandha daħla tar-rota ta’ 36 mm

| — | fabbrikata f’Jannar 1999 (0199) |
| --- | --- |

—

fabbrikata f’Jannar 1999 (0199)

| — | in-numru tal-part tal-fabbrikant (ab123) |
| --- | --- |

—

in-numru tal-part tal-fabbrikant (ab123)

L-isem mogħti lir-rim għandu jinkludi fl-ordni segwenti l-isem mogħti lill-kurva tar-rim, it-tiswir, il-kodiċi nominali tad-dijametru tar-rim, fejn jinsab il-well u l-konfigurazzjoni tat-tarf ta' ġewwa tat-tajer fejn jaqbad mar-rim, kif jidher fl-eżempju 5 Formula J x 14 FH Wieħed jista’ wkoll jaqleb l-ordni għall-ewwel tliet elementi kif jidher fl-eżempju 14 x 5 Formula J FH.

L-immarkar tad-daħla tar-rota, id-data tal-produzzjoni u l-isem tal-fabbrikant jistgħu jkunu ftit imbiegħda mill-isem mogħti lir-rim.

ANNESS 4

TEST TAL-MATERJAL

L-analiżi li ġejja dwar il-produzzjoni u l-komponenti tal-metall għandha ssir u jsir rapport dwarha:

| Materjal | Testijiet |
| --- | --- |
| Metall ta’ l-aluminju | a, ċ, e |
| Metall tal-manjiżu | a, ċ, e |
| Azzar | a, b, d |

Materjal

Testijiet

Metall ta’ l-aluminju

a, ċ, e

Metall tal-manjiżu

a, ċ, e

Azzar

a, b, d

| (a) | Analiżi kimika tal-materjal mhux maħdum. |
| --- | --- |

(a)

Analiżi kimika tal-materjal mhux maħdum.

| (b) | Spezzjoni tal-karatteristiċi mekkaniċi li ġejjin (R
  p0,2, R
  m, and A) relevanti għall-materjal:






  — | persentaġġ ta’ kemm iġġebbed wara li nqasam (A): Kemm iġġebbed għal kollox mit-tul tal-kejl wara li nqasam (Lu — Lo), imfisser bħala persentaġġ tat-tul oriġinali (Lo).
  Fejn







  it-tul oriġinali tal-kejl (Lo
  ) | : | Tul tal-kejl qabel ma ġiet eżerċitata saħħa fuqu. |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| it-tul finali tal-kejl (Lu
  ) | : | Tul tal-kejl wara li nkisret il-biċċa tat-test. |

(b)

Spezzjoni tal-karatteristiċi mekkaniċi li ġejjin (R
  p0,2, R
  m, and A) relevanti għall-materjal:

—

persentaġġ ta’ kemm iġġebbed wara li nqasam (A): Kemm iġġebbed għal kollox mit-tul tal-kejl wara li nqasam (Lu — Lo), imfisser bħala persentaġġ tat-tul oriġinali (Lo).

Fejn

it-tul oriġinali tal-kejl (Lo
  )

:

Tul tal-kejl qabel ma ġiet eżerċitata saħħa fuqu.

it-tul finali tal-kejl (Lu
  )

:

Tul tal-kejl wara li nkisret il-biċċa tat-test.

| — | prova tas-saħħa, estensjoni mhux proporzjonali (R
  p): L-istress li fih estensjoni mhux proporzjonali hija daqs il-persentaġġ speċifikat tat-tul tal-kejl ta’ l-estensometru (L
  e) Is-simbolu użat għandu warajh numru li jindika l-persentaġġ preskritt tat-tul tal-kejl ta’ l-estensometru, per eżempju: Rp0,2 |
| --- | --- |

—

prova tas-saħħa, estensjoni mhux proporzjonali (R
  p): L-istress li fih estensjoni mhux proporzjonali hija daqs il-persentaġġ speċifikat tat-tul tal-kejl ta’ l-estensometru (L
  e) Is-simbolu użat għandu warajh numru li jindika l-persentaġġ preskritt tat-tul tal-kejl ta’ l-estensometru, per eżempju: Rp0,2

| — | saħħa miġbuda (R
  m): L-istress li jikkorrispondi għall-forza massima (F
  m) |
| --- | --- |

—

saħħa miġbuda (R
  m): L-istress li jikkorrispondi għall-forza massima (F
  m)

| (c) | Spezzjoni tal-karatteristiċi mekkaniċi (R
  p0,2, R
  m, and A) tal-biċċiet tat-testijiet meħuda minn fejn jeħel il-hub u minn fejn hemm il-bidla mid-diska għar-rim jew fejn ifalli jekk hemm |
| --- | --- |

(c)

Spezzjoni tal-karatteristiċi mekkaniċi (R
  p0,2, R
  m, and A) tal-biċċiet tat-testijiet meħuda minn fejn jeħel il-hub u minn fejn hemm il-bidla mid-diska għar-rim jew fejn ifalli jekk hemm

| (d) | Analiżi tad-difetti tal-produzzjoni u l-komponenti tal-metall u ta' l-istruttura tal-materjal mhux maħdum |
| --- | --- |

(d)

Analiżi tad-difetti tal-produzzjoni u l-komponenti tal-metall u ta' l-istruttura tal-materjal mhux maħdum

| (e) | Analiżi tad-difetti tal-produzzjoni u tal-komponenti tal-metall u ta’ l-istruttura tal-biċċiet tat-testijiet meħuda minn fejn jeħel il-hub u minn fejn hemm il-bidla mid-diska għar-rim jew fejn ifalli jekk hemm. |
| --- | --- |

(e)

Analiżi tad-difetti tal-produzzjoni u tal-komponenti tal-metall u ta’ l-istruttura tal-biċċiet tat-testijiet meħuda minn fejn jeħel il-hub u minn fejn hemm il-bidla mid-diska għar-rim jew fejn ifalli jekk hemm.

ANNESS 5

TEST GĦAS-SADID

Agħmel test bl-isprej tal-melħ skond ISO 9227 għal 384 siegħa.

1.1.   Preparazzjoni tal-kampjun

Kampjun ta’ wiċċ trattat, meħud mill-produzzjoni, għandhom jagħmlulu l-ħsara billi jigirfu fih min-naħa għall-oħra u jitfgħulu l-ġebel (ISO 565) daqs li kieku huma sitwazzjonijiet ta’ ħsara li jiġru meta l-vettura tkun qed tintuża’ normalment (il-ħsara għandha ssir fejn hemm il-flange tar-rim u ġor-rota).

1.2.   Żvilupp tat-test

Il-kampjun li għandu l-wiċċ trattat għandu jgħaddi minn test ta’ l-isprej bil-melħ, li fih il-kampjun u l-komponenti li normalment jiġi f’kuntatt magħhom jitqiegħdu f’pożizzjoni wieqfa fl-apparat tat-test ta’ l-isprej bil-melħ. Ir-rota tiġi mdawra 90° kull 48 siegħa.

1.3.   Evalwazzjoni

Miżuri individwali li jistgħu jaffettwaw is-sadid għandhom jiġu evalwati (għata, crews, żingu jew elementi metalliċi tossiċi, għata li hu miksi bil-metall, eċċ.)

Id-dokumentazzjoni tat-test għandu jkun fiha ritratti li juru l-punti prinċipali fejn ħareġ is-sadid li nħaslu b’mod mekkaniku sabiex juru d-difetti fil-materjal.

M’għandux ikun hemm xi ħafna sadid wara test li jdum 192 siegħa. Wara 384 siegħa l-funzjonalità tar-rota, il-komponenti li jitwaħħlu fuqu u l-parti ta’ ġewwa tat-tajer fejn jeħel mar-rim m’għandhomx ikunu affettwati ħażin bis-sadid. Dan għandu jkun ikkonfermat permezz ta’ test dwar it-tidwir fil-liwjiet kif imsemmi f’Anness 6 jew test tat-tidwir kif imsemmi f’Anness 7, jiddependi fejn hemm is-sadid.

ANNESS 6

TEST DWAR IT-TIDWIR FIL-LIWJIET

1.   DESKRIZZJONI TAT-TEST

Waqt it-test tat-tidwir fil-liwjiet, il-forzi laterali li qed jaħdmu fuq ir-rota waqt is-sewqan madwar kisra huma simulati. Erba’ kampjuni tar-roti għandhom jiġu ttestjati, tnejn f’50 % u tnejn f’75 % tal-forza massima tal-ġenb. Ir-rim tar-rota hu mwaħħal sod mal-bank tat-test, u forza tal-ksur Mbhi applikata fuq fejn jeħel il-hub (jiġifieri minn fejn tgħaddi l-arm li tgħabbi mal-flange li għandu l-istess dijametru taċ-ċirku bħall-vettura li għaliha hi maħsuba r-rota). Roti tal-metall ħafif huma mwaħħla bil-flange intern tar-rim permezz ta’ żewġ flanges nofs ċirku.

Jekk jintużaw xi mekkaniżmi oħra li jwaħħlu, jeħtieġ ikun pruvat li huma ekwivalenti.

Il-viti jew l-iskorfini li jwaħħlu huma ssikkati mal-forza li ddawwar imsemmija mill-fabbrikant tal-vettura u jerġgħu jiġu ssikkati wara madwar 10 000 dawra.

2.   FORMULA BIEX TKUN IKKALKULATA L-FORZA TAL-KSUR

Il-karozzi u l-vetturi li jgħaddu mill-imħarbat: MbmaX = S × FV (μ × rdyn + d)

| Mbmax | = | forza massima ta’ referenza tal-ksur [Nm] |
| --- | --- | --- |
| FV | = | kemm tiflaħ l-aktar ir-rota [N] |
| rdyn | = | rejdjus dinamiku ta’ l-akbar tajer irrakkomandat għar-rota [m] |
| d | = | daħla [m] |
| μ | = | koeffiċjent ta’ frizzjoni |
| S | = | fattur tas-sigurtà |

Mbmax

=

forza massima ta’ referenza tal-ksur [Nm]

FV

=

kemm tiflaħ l-aktar ir-rota [N]

rdyn

=

rejdjus dinamiku ta’ l-akbar tajer irrakkomandat għar-rota [m]

d

=

daħla [m]

μ

=

koeffiċjent ta’ frizzjoni

S

=

fattur tas-sigurtà

3.   It-test isir b’żewġ persentaġġi ta’ valuri (50 fil-mija u 75 fil-mija) tas-saħħa massima u skond l-istandards li ġejjin

| Koeffiċjent ta’ frizzjoni | 0,9 |
| --- | --- |
| Fattur tas-sigurtà | 2,0 |
| Dawriet nominali kull minuta | In-numru ta' dawriet kull minuta jista’ jkun il-massimu possibbli iżda barra l-frekwenza tat-test tar-reżonanza tar-rig. |

Koeffiċjent ta’ frizzjoni

0,9

Fattur tas-sigurtà

2,0

Dawriet nominali kull minuta

In-numru ta' dawriet kull minuta jista’ jkun il-massimu possibbli iżda barra l-frekwenza tat-test tar-reżonanza tar-rig.

| | Aluminju/Manjeżju | Azzar |
| --- | --- | --- |
| Kategorija tal-vettura | M1 u M1G | O1 u O2 | M1 u M1G | O1 u O2 |
| Dawriet minimi b’75 fil-mija Mbmax | 2,0 · 105 | 0,66 · 105 | 6,0 · 104 | 2,0 · 104 |
| Dawriet minimi b’persentaġġ ta’ 50 Mbmax | 1,8 · 106 | 0,69 · 106 | 6,0 · 105 | 2,3 · 105 |
| Limiti aċċettati | Ċaqliq tax-xaft tnaqqas 10 fil-mija aktar miċ-ċaqliq imkejjel qisu wara 10 000 dawra. |
| Qsim tekniku mhux aċċettat. | — |
| Telf aċċettat tas-saħħa tat-tidwir fil-bidu fuq l-iskorfini u l-boltijiet li jwaħħlu r-rota (10) | Massimu 30 fil-mija |

Aluminju/Manjeżju

Azzar

Kategorija tal-vettura

M1 u M1G

O1 u O2

M1 u M1G

O1 u O2

Dawriet minimi b’75 fil-mija Mbmax

2,0 · 105

0,66 · 105

6,0 · 104

2,0 · 104

Dawriet minimi b’persentaġġ ta’ 50 Mbmax

1,8 · 106

0,69 · 106

6,0 · 105

2,3 · 105

Limiti aċċettati

Ċaqliq tax-xaft tnaqqas 10 fil-mija aktar miċ-ċaqliq imkejjel qisu wara 10 000 dawra.

Qsim tekniku mhux aċċettat.

—

Telf aċċettat tas-saħħa tat-tidwir fil-bidu fuq l-iskorfini u l-boltijiet li jwaħħlu r-rota (10)

Massimu 30 fil-mija

4.   SKEDA TAT-TEST GħAS-SENSIELA TA' TIPI TA' ROTI

Roti ta’ l-istess tip (paragrafu 2.2.) iżda li għandhom valuri differenti tad-daħliet jistgħu jinġemgħu billi jintuża’ l-ogħla valur tas-saħħa tat-test tal-ksur skond l-iskeda tat-test li ġejja. Verżjonijiet tar-rota li għandhom toqba tan-nofs akbar għandhom ikunu inklużi fit-test. F’każ ta’ falliment għandhom ikunu ittestjati aktar kampjuni.

Testijiet meħtieġa:

| Numru ta’ roti li jridu jkunu ittestjati | Test tat-tidwir fil-liwjiet |
| --- | --- |
| | Test qasir | Test twil |
| PCD Minimu
  PCD Massimu
  jekk hemm PCD wieħed | 1
  1
  2 | 1
  1
  2 |
| Varjazzjonijiet fid-daħliet sa 2 mm
  Minn 2 mm sa 5 mm
  > 5 mm | —
  1
  1 | —
  —
  1 |

Numru ta’ roti li jridu jkunu ittestjati

Test tat-tidwir fil-liwjiet

Test qasir

Test twil

PCD Minimu

PCD Massimu

jekk hemm PCD wieħed

1

1

2

1

1

2

Varjazzjonijiet fid-daħliet sa 2 mm

Minn 2 mm sa 5 mm

> 5 mm

—

1

1

—

—

1

Testijiet li jridu jsiru jekk il-piż massimu li jistgħu jifilħu r-roti jiżdied sussegwentement.

| Jekk ir-riżultat tal-forza tat-test tal-ksur jiżdied sa massimu ta’ 10 fil-mija. | 1 | 1 |
| --- | --- | --- |

Jekk ir-riżultat tal-forza tat-test tal-ksur jiżdied sa massimu ta’ 10 fil-mija.

1

1

| Test qasir | = | test tat-tidwir tal-ksur b’75 fil-mija ta’ l Mbmax

  (ikkalkulat għall-aktar piż fuq ir-rota) |
| --- | --- | --- |
| Test twil | = | test tat-tidwir tal-liwjiet b’50 fil-mija ta’ Mbmax |

Test qasir

=

test tat-tidwir tal-ksur b’75 fil-mija ta’ l Mbmax

(ikkalkulat għall-aktar piż fuq ir-rota)

Test twil

=

test tat-tidwir tal-liwjiet b’50 fil-mija ta’ Mbmax

Jekk il-forza tat-test tiżdied b’aktar minn 10 fil-mija, meta mqabbla ma’ l-ewwel approvazzjoni, il-programm kollu għandu jkun repetut.

ANNESS 7

TEST TAT-TIDWIR

1.   DESKRIZZJONI TAT-TEST

Fit-test tat-tidwir l-istress fuq ir-rota meta wieħed ikun qed isuq dritt ‘l quddiem hu simulat billi tiġi ttestjata rota qed iddur kontra drum li għandu dijametru minimu ta’ barra ta’ 1,7 m, fil-każ tat-test tat-tidwir estern, jew dijametru minimu intern daqs ir-redjus dinamiku tat-tajer diviż b’0,4 fil-każ ta' test tat-tidwir intern. Żewġ roti għandhom ikunu ittestjati.

2.   FORMULA BIEX IKUN IKKALKULAT IT-TEST TAT-TAGĦBIJA

| It-tipi kollha ta’ vetturi | FP = S × FV |
| --- | --- |

It-tipi kollha ta’ vetturi

FP = S × FV

| FP | = | testjar tat-tagħbija [N] |
| --- | --- | --- |
| FV | = | kemm l-aktar li tiflaħ tagħbija fuqha r-rota [N] |
| S | = | fattur tas-sigurtà |

FP

=

testjar tat-tagħbija [N]

FV

=

kemm l-aktar li tiflaħ tagħbija fuqha r-rota [N]

S

=

fattur tas-sigurtà

3.   PROĊEDURI U ĦTIĠIJIET TAT-TESTIJIET

It-Testijiet isiru skond l-ispeċifikazzjonijiet li ġejjin:

| | M1 u M1G | O1 u O2 |
| --- | --- | --- |
| Direzzjoni tat-tidwir | Dritta |
| Fattur tas-sigurtà — S | 2,5
  2,25 (11) | 2,0 |
| Tajers | Meħuda mis-(serje) normali tal-produzzjoni u, jekk hu possibbli, tal-wisa’ tas-sezzjoni massima nominali rakkomandata għar-rota |
| Veloċità ta’ l-ittestjar f’km/h | Il-massimu li jiflaħ it-tajer skond l-indiċi tal-veloċità, normalment 60-100 km/siegħa |
| Distanza ekwivalenti tat-tidwir | 2 000  km
  1 000  km (11) | 2 000  km
  1 000  km (11) |
| Kemm ikun minfuħ it-tajer meta jibda t-test (la ċċekkjat jew lanqas ikkontrollat waqt it-test) | Użu normali: | pressjoni tat-test tat-tidwir |
| Sa | 160 kPa | 280 kPa |
| Aktar minn | 160 kPa | min. 400 kPa |
| Limiti fuq kemm jiġu aċċettati | Xquq tekniċi u/jew toħroġ l-arja ma jiġux aċċettati. |
| Telf aċċettat tas-saħħa tat-tidwir fil-bidu fuq l-iskorfini u l-boltijiet li jwaħħlu r-rota (12) | ≤ 30 fil-mija |

M1 u M1G

O1 u O2

Direzzjoni tat-tidwir

Dritta

Fattur tas-sigurtà — S

2,5

2,25 (11)

2,0

Tajers

Meħuda mis-(serje) normali tal-produzzjoni u, jekk hu possibbli, tal-wisa’ tas-sezzjoni massima nominali rakkomandata għar-rota

Veloċità ta’ l-ittestjar f’km/h

Il-massimu li jiflaħ it-tajer skond l-indiċi tal-veloċità, normalment 60-100 km/siegħa

Distanza ekwivalenti tat-tidwir

2 000  km

1 000  km (11)

2 000  km

1 000  km (11)

Kemm ikun minfuħ it-tajer meta jibda t-test (la ċċekkjat jew lanqas ikkontrollat waqt it-test)

Użu normali:

pressjoni tat-test tat-tidwir

Sa

160 kPa

280 kPa

Aktar minn

160 kPa

min. 400 kPa

Limiti fuq kemm jiġu aċċettati

Xquq tekniċi u/jew toħroġ l-arja ma jiġux aċċettati.

Telf aċċettat tas-saħħa tat-tidwir fil-bidu fuq l-iskorfini u l-boltijiet li jwaħħlu r-rota (12)

≤ 30 fil-mija

ANNESS 8

TEST TA’ L-IMPATT

1.   DESKRIZZJONI TAT-TEST

Is-saħħa tar-rota fejn jidħlu l-ksur fit-trufijiet u postijiet oħra kritiċi meta r-rota taħbat ma’ xi ħaġa għandha tkun iċċekkjata. Sabiex ikun magħruf jekk huma jifilħux biżżejjed għall-ixquq jeħtieġ li jsir test ta’ l-impatt kif imsemmi f’Anness 8 — Appendiċi 1.

2.   FORMULA BIEX IKUN IKKALKULAT IT-TEST TAT-TAGĦBIJA

| D | = | 0,6 × FV / g + 180 [kg] |
| --- | --- | --- |
| D | = | valur tal-piż li jaqa’ [kg] |
| FV | = | kemm tiflaħ l-aktar tagħbija r-rota [N] |
| g | = | l-aċċelerazzjoni minħabba l-gravità 9,81 m/s2 |

D

=

0,6 × FV / g + 180 [kg]

D

=

valur tal-piż li jaqa’ [kg]

FV

=

kemm tiflaħ l-aktar tagħbija r-rota [N]

g

=

l-aċċelerazzjoni minħabba l-gravità 9,81 m/s2

3.   PROĊEDURI U ĦTIĠIJIET TAT-TEST

| | M1 u M1G |
| --- | --- |
| Proċedura u ħtiġijiet | Kif imsemmi f’Anness 8 — Appendiċi 1 |
| Kemm hu minfuħ it-tajer | Kemm għandu jintefaħ it-tajer kif rakkomandat mill-fabbrikant tat-tajer ibbażat fuq l-indiċi tat-tagħbija u l-veloċità massima tal-vettura, imma mill-inqas 200 kPa. |
| Tajers | Tajers meħuda minn (serje) ta’ produzzjoni normali bl-inqas wisa’ nominali tas-sezzjoni u ċ-ċirkonferenza minima tat-tidwir fis-sensiela ta’ tajers rakkomandati għar-rota partikulari. |
| Kriterji dwar x’għandu jiġi aċċettat | It-test għandu jitqies li hu sodisfaċenti jekk ma jidhrux xquq fil-wiċċ tar-rota u jekk it-tajer ma jinżilx fi żmien minuta minn meta jitlesta t-test. Jiġu aċċettati xquq u daħliet ikkawżati b’kuntatt dirett mal-piż li jserraħ fuqhom.
  Fil-każ tar-roti li għandhom rimmijiet jinqalgħu jew komponenti oħra li jistgħu jiżżarmaw, jekk l-irbit invitat li hemm qrib l-ispoke jew it-toqob ta’ l-arja jfalli r-rota ma titqiesx li għaddiet mit-test. |
| Numru ta’ kampjuni li jridu jkunu ittestjati | Waħda għal kull pożizzjoni ta’ impatt. |
| Pożizzjonijiet ta’ impatt | Waħda fejn l-ispokes jaqbdu mar-rim u oħra bejn iż-żewġ spokes, qrib ħafna tat-toqba tal-valv.
  Jekk hu possibbli, id-direzzjoni ta’ l-impatt m’għandhiex taħbat mal-linja radjali bejn it-toqba li twaħħal u ċ-ċentru tar-rota. |

M1 u M1G

Proċedura u ħtiġijiet

Kif imsemmi f’Anness 8 — Appendiċi 1

Kemm hu minfuħ it-tajer

Kemm għandu jintefaħ it-tajer kif rakkomandat mill-fabbrikant tat-tajer ibbażat fuq l-indiċi tat-tagħbija u l-veloċità massima tal-vettura, imma mill-inqas 200 kPa.

Tajers

Tajers meħuda minn (serje) ta’ produzzjoni normali bl-inqas wisa’ nominali tas-sezzjoni u ċ-ċirkonferenza minima tat-tidwir fis-sensiela ta’ tajers rakkomandati għar-rota partikulari.

Kriterji dwar x’għandu jiġi aċċettat

It-test għandu jitqies li hu sodisfaċenti jekk ma jidhrux xquq fil-wiċċ tar-rota u jekk it-tajer ma jinżilx fi żmien minuta minn meta jitlesta t-test. Jiġu aċċettati xquq u daħliet ikkawżati b’kuntatt dirett mal-piż li jserraħ fuqhom.

Fil-każ tar-roti li għandhom rimmijiet jinqalgħu jew komponenti oħra li jistgħu jiżżarmaw, jekk l-irbit invitat li hemm qrib l-ispoke jew it-toqob ta’ l-arja jfalli r-rota ma titqiesx li għaddiet mit-test.

Numru ta’ kampjuni li jridu jkunu ittestjati

Waħda għal kull pożizzjoni ta’ impatt.

Pożizzjonijiet ta’ impatt

Waħda fejn l-ispokes jaqbdu mar-rim u oħra bejn iż-żewġ spokes, qrib ħafna tat-toqba tal-valv.

Jekk hu possibbli, id-direzzjoni ta’ l-impatt m’għandhiex taħbat mal-linja radjali bejn it-toqba li twaħħal u ċ-ċentru tar-rota.

4.   SKEDA TAT-TESTIJIET GĦAS-SENSIELA TA' TIPI TA' ROTI

Testijiet meħtieġa:

| Roti li jridu jiġu ttestjati | Test ta’ l-impatt |
| --- | --- |
| L-inqas PCD tat-toqbiet li jwaħħlu
  L-akbar PCD tat-toqbiet li jwaħħlu | Waħda għal kull pożizzjoni ta’ impatt
  Waħda għal kull pożizzjoni ta’ impatt |

Roti li jridu jiġu ttestjati

Test ta’ l-impatt

L-inqas PCD tat-toqbiet li jwaħħlu

L-akbar PCD tat-toqbiet li jwaħħlu

Waħda għal kull pożizzjoni ta’ impatt

Waħda għal kull pożizzjoni ta’ impatt

ANNESS 8

Appendiċi 1

VETTURI TAL-PASSIĠĠIERI — ROTI TAL-METALL ĦAFIF — TEST TA’ LIMPATT

1.   FIRXA

Dan l-anness jispeċifika l-proċedura dwar it-test tal-laboratorju biex tevalwa l-komponenti tal-ħbit ta’ l-impatt fil-kisra tal-fus (laterali) ta’ rota iffabbrikata għal kollox jew parzjalment minn metall ħafif. Hi maħsuba biex tintuża’ f’karozzi tal-passiġġieri, bil-għan li tkun eżaminata u/jew ikkontrollata l-kwalità tar-rota.

2.   APPARAT TAT-TEST

2.1.   Ir-roti l-ġodda, proċessati għal kollox, rappreżentattivi tar-roti maħsuba biex jintużaw f’karozzi tal-passiġġieri, mgħammra b’tajer.

2.2.   Magna li tittestja l-impatt tat-tagħbija b’ħabbata li taġixxi bi dritt li jkollha impatt tal-wiċċ ta’ mill-inqas 125 mm wiesgħa u ta’ l-inqas 375 mm twila u trufijiet ippuntati miksura b’redjus jew kantuniera dritta, skond Figura 1. Il-piż li jaqa’, D, fi ħdan tolleranza ta’ ± 2 fil-mija, imfissra f’kilogrammi, għandha tkun kif ġej:

D = 0,6 × FV / g + 180 [kg]

fejn FV/g huwa t-tagħbija massima statika fuq ir-rota, kif speċifikata mill-fabbrikant tar-rota u/jew tal-vettura, imfissra f’kilogrammi.

2.3.   Piż ta' 1 000 kg.

3.   VALUTAZZJONI

Tiżgura, permezz ta’ adapter tat-test tal-valutazzjoni, li l-piż ta’ 1 000 kg (paragrafu 2.3.) applikat dritt fuq iċ-ċentru tat-tagħmir tar-rota kif jidher f'figura 2 joħloq ksur la ġenba ta’ 7,5 mm ± 0,75 mm meta mkejjel fiċ-ċentru tax-xaft.

4.   PROĊEDURA TAT-TEST

4.1.   Poġġi r-rota li fuqha se jsir it-test (paragrafu 2.1.) u t-tajer fil-magna tat-test (paragrafu 2.2.) b'tali mod li t-tagħbija ta' l-impatt hi applikata fuq il-flange tar-rim tar-rota. Ir-rota għandha titwaħħal bil-fus tagħha f’angolu ta’ 13° ± 1° mal-linja dritta bl-ogħla punt fid-direzzjoni tal-ħabbata.

It-tajer imqiegħed fuq ir-rota li trid isirilha t-test għandu jkun tajer mingħajr tubu radial-ply bl-iżgħar wisa’ tas-sezzjoni nominali maħsub biex jintuża’ fuq dik ir-rota. Kemm irid ikun minfuħ it-tajer għandu jkun speċifikat mill-fabbrikant tal-vettura jew, jekk m’hemmx dik l-ispeċifikazzjoni, għandu jkun 200 kPa.

It-temperatura ta’ l-ambjent tat-test għandha tibqa’ fil-limitu ta’ bejn l-10 °C u t-30 °C waqt il-perjodu kollu tat-test.

4.2.   Irid ikun żgurat li r-rota hi mpoġġija fuq l-istruttura tal-hub bi twaħħil rappreżentattiv fid-daqs bħal dak li kieku jintuża’ fuq il-vettura. It-twaħħil għandu jkun issikkat bl-idejn ma’ valur jew permezz ta’ metodu kif rakkomandat mill-fabbrikant tal-vettura jew tar-rota.

Peress li l-għamla tal-partijiet tan-nofs tar-rota tista’ tvarja, irid isir test fuq numru ta’ postijiet fuq iċ-ċirkonferenza tar-rim tar-rota biex ikun żgurat li tkun assessjata jekk il-partijiet tan-nofs baqgħux sħaħ. Uża’ roti ġodda kull darba.

Fil-każ tat-test ta’ l-ispoke, dak l-ispoke irid jintgħażel fejn it-toqba tal-bolt hi l-eqreb.

4.3.   Irid ikun żgurat li l-ħabbata qiegħda fuq it-tajer, u tgħaddi minn fuq il-flange tar-rim b'25 mm ± 1 mm. Għolli l-ħabbata sa għoli ta’ 230 mm ± 2 mm ‘il fuq mill-ogħla parti tal-flange tar-rim u ħalliha taqa’.

5.   KRITERJA DWAR FALLIMENT

Ir-rota titqies li m’għaddietx mit-test jekk hemm xi waħda minn dawn li ġejjin:

| (a) | xaqq (xquq) li jidhru jinfdu sezzjoni tal-parti ċentrali ta’ l-istruttura tar-rota; |
| --- | --- |

(a)

xaqq (xquq) li jidhru jinfdu sezzjoni tal-parti ċentrali ta’ l-istruttura tar-rota;

| (b) | il-parti tan-nofs tinfired mir-rim; |
| --- | --- |

(b)

il-parti tan-nofs tinfired mir-rim;

| (ċ) | it-tajer jinżel kollu f’1 min. |
| --- | --- |

(ċ)

it-tajer jinżel kollu f’1 min.

Ir-rota ma titqiesx li m'għaddietx mit-test minħabba li jkun sfurmata l-istruttura tar-rota jew minħabba xquq fis-sezzjoni tar-rim milquta mill-wiċċ tal-platt tal-ħabbata.

Nota: It-tajers u r-roti użati fit-testijiet m’għandhomx jintużaw wara fuq vettura.

ANNESS 9

TEST DWAR SAĦĦA LI DDAWWAR LI TALTERNA

1.   DESKRIZZJONI TAT-TEST

F’test tas-saħħa li ddawwar li jalterna dik is-saħħa li ddawwar li taġixxi fuq ir-rota waqt l-ibbrejkjar u l-aċċelerazzjoni hi simulata. Il-kampjuni tar-roti għandhom ikunu ittestjati f’kull valur ta’ persentaġġ (50 fil-mija u 75 fil-mija) tas-saħħa li ddawwar massima ikkalkulata. Kull flange tar-rota huwa mwaħħal sod mal-mejda tat-test u magħfus permezz ta’ saħħa li ddawwar li talterna ta’ ± MT, mgħoddija mill-wiċċ imwaħħal jiġifieri permezz tad-diska tal-brejk jew permezz ta’ komponenti oħra.

2.   FORMULA BIEX TKUN IKKALKULATA S-SAĦĦA LI DDAWWAR WAQT IT-TEST

MT = S · FV · rdyn

Fejn:

| MT | = | saħħa li ddawwar waqt it-test [Nm] |
| --- | --- | --- |
| S | = | fattur tas-sigurtà |
| FV | = | kemm tiflaħ l-aktar tagħbija r-rota [N] |
| rdyn | = | rejdjus dinamiku [m] |

MT

=

saħħa li ddawwar waqt it-test [Nm]

S

=

fattur tas-sigurtà

FV

=

kemm tiflaħ l-aktar tagħbija r-rota [N]

rdyn

=

rejdjus dinamiku [m]

It-testijiet isiru permezz tal-parametri li ġejjin:

| Fattur tas-sigurtà S | 1,0 |
| --- | --- |
| Numru minimu ta’ dawriet b’± 90 fil-mija MT | 2 · 105 |
| Numru minimu ta’ dawriet b’± 45 fil-mija MT | 2 · 106 |
| Kriterja dwar aċċettazzjoni | Xquq tekniċi mhumiex aċċettati |
| Telf aċċettat tas-saħħa tat-tidwir fil-bidu fuq l-iskorfini u l-boltijiet li jwaħħlu r-rota (13) | 30 fil-mija |

Fattur tas-sigurtà S

1,0

Numru minimu ta’ dawriet b’± 90 fil-mija MT

2 · 105

Numru minimu ta’ dawriet b’± 45 fil-mija MT

2 · 106

Kriterja dwar aċċettazzjoni

Xquq tekniċi mhumiex aċċettati

Telf aċċettat tas-saħħa tat-tidwir fil-bidu fuq l-iskorfini u l-boltijiet li jwaħħlu r-rota (13)

30 fil-mija

ANNESS 10

SPEZZJONIJIET TAT-TAGĦMIR TAL-VETTURA U DOKUMENTAZZJONI

1.   APPLIKAZZJONI U INFORMAZZJONI DWAR IT-TWAĦĦIL

L-awtorità li tapprova t-tip għandha tingħata kopja ta’ l-informazzjoni li ġejja li għandha tingħata wkoll lill-konsumatur mar-rota.

1.1.   Karatteristiċi tar-rota:

Numru ta’ l-approvazzjoni ECE, tip ta’ rota u varjazzjoni, isem mogħti lir-rim internazzjonali (per eżempju, 15 H2 x 5 Formula J) u daħla.

1.2.   Karatteristiċi tal-vettura:

Il-fabbrikant tal-vettura, l-isem tal-mudell tal-vettura u d-deskrizzjoni, is-saħħa tal-vettura u s-sensiela VIN inkluż ta’ l-inqas WMI, VDS u l-ewwel numru ta’ VIS li jiddeskrivi l-mudell tas-sena (ara ISO 3779-1983).

1.3.   Karatteristiċi oħra: Xi ħtiġijiet partikulari, tagħmir speċjali u oħrajn li huma speċifikati meta wieħed juża’ r-roti ta’ rimpjazzament tal-fabbrikant jew ħtiġijiet speċifiċi għar-rota ECE approvata.

1.4.   Dettalji dwar kif għandhom jeħlu:

Rakkomandazzjonijiet u prekawzjonijiet ta’ sigurtà meta twaħħal ir-rota; Użu ta’ xi komponenti li jeħlu mar-rota oħra jew li jissostitwixxu, per eżempju, boltijiet itwal tar-rota jew skorfini mar-roti tal-metall;

Saħħa li ddawwar li tissikka r-rota; b’emfasi fuq l-importanza ta’ dan l-aspett u l-bżonn li jintuża’ jekk jista’ jkun spanner kalibrat li jdawwar; Struzzjoni dwar il-ħtieġa li terġa’ tissikka t-tagħmir tar-rota wara 50 km ta’ sewqan; Referenzi dwar l-użu u t-twaħħil tal-hubcaps, jekk hemm;

1.5.   Eżempju ta’ struttura possibbli tat-tabella dwar Applikazzjoni u Informazzjoni dwar it-twaħħil.

Karatteristiċi tar-rota (dawk l-oqsma obbligatorji huma miktuba skuri)

| Numru ta’ l-approvazzjoni ECE | Tip tar-rota | Daqs | Daħla | Pcd | Toqob li jwaħħlu (14) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| XY R-I 0001148 | 6014 | 6Jx14H2 | 38 mm | 98 mm | 4 |
| Varjazzjoni tar-rota | Post fejn ikun ikkontrollat il-plagg | Marki fuq ir-rota | Marki fiċ-ċentru taċ-ċirku | Dijametru tat-toqba tan-nofs | tagħbija massima fuq ir-rota f’N |
| A | Iva | 98-38 | 120-98 | 58,1 mm | 5 500 |

Numru ta’ l-approvazzjoni ECE

Tip tar-rota

Daqs

Daħla

Pcd

Toqob li jwaħħlu (14)

XY R-I 0001148

6014

6Jx14H2

38 mm

98 mm

4

Varjazzjoni tar-rota

Post fejn ikun ikkontrollat il-plagg

Marki fuq ir-rota

Marki fiċ-ċentru taċ-ċirku

Dijametru tat-toqba tan-nofs

tagħbija massima fuq ir-rota f’N

A

Iva

98-38

120-98

58,1 mm

5 500

Karatteristiċi tal-vetturi

| Fabbrikanti tal-vettura | isem tal-mudell tal-vettura | tip ta’ vettura type | Saħħa f'kW | Identifikazzjoni (VIN) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| FIAT | ALFA ROMEO 145/146 | ALFA ROMEO 930 | 66-95 | WMI | VDS | Sena (snin) |
| 1C9 | Y817H3 | 4 |

Fabbrikanti tal-vettura

isem tal-mudell tal-vettura

tip ta’ vettura type

Saħħa f'kW

Identifikazzjoni (VIN)

FIAT

ALFA ROMEO 145/146

ALFA ROMEO 930

66-95

WMI

VDS

Sena (snin)

1C9

Y817H3

4

Karatteristiċi oħra

| Ref. No. | Karatteristika |
| --- | --- |
| 1/ | Viti tondi li jissikkaw |

Ref. No.

Karatteristika

1/

Viti tondi li jissikkaw

2.   ĦTIĠIJIET OĦRA

2.1.   Spezzjoni tal-calliper tar-roti

Id-disinn tal-kurva interna tar-rota (calliper tar-rota ara Figura 1) għandha tħalli spazju biżżejjed għall-komponenti tal-brejk, tas-suspension u ta’ l-istering.

F’każ fejn il-calliper tar-rota qiegħed barra l-calliper tar-rota ta’ rimpjazzament tal-vettura tal-fabbrikant, l-ebda verifika m'hi meħtieġa.

F’każ fejn il-calliper qiegħed ġol-calliper tar-rota ta’ rimpjazzament tal-vettura tal-fabbrikant, għandha ssir spezzjoni li r-rota jkollha fejn iddur fejn jidħlu l-komponenti tal-brejk, is-suspension u l-istering u l-komponenti ġenerali ta’ taħt il-vettura, billi jitqies l-effett ta’ l-ibbilanċjar tal-piż fuq ir-roti.

Ġeneralment, għandhom jintlaħqu dawn il-kriterji li ġejjin:

l-inqas spazju għall-komponenti tal-brejk (l-agħar każ, per eżempju b’firrodu ġdid tal-brejkijiet): 3 mm (15),

l-inqas spazju għall-komponenti tas-suspension (per eżempju l-idejn ta’ fuq u ta’ taħt tas-suspension): 4 mm,

l-inqas spazju għall-komponenti ta’ l-istering (per eżempju l-fus tat-track u l-ġonot ta’ l-istering): 4 mm, u

l-inqas spazju bejn il-piżijiet li jibbilanċjaw u l-komponenti tal-vettura: 2 mm.

L-ispezzjoni tista’ ssir waqt li tkun wieqfa jew miexja. Jekk l-ispazji differenti fuq ir-rota ta’ rimpjazzament tal-vettura tal-fabbrikant huma inqas minn dawk mogħtija hawn fuq, imbagħad dawn jistgħu jiġu aċċettati.

2.2.   Spezzjoni tat-toqob ta’ l-arja

Rota approvata m’għandhiex tnaqqas l-effiċjenza tal-brejk meta mqabbla mar-rota ta’ rimpjazzament tal-fabbrikant. It-trasferiment tas-sħana mill-brejkijiet għal ġor-roti ta’ l-azzar hi meqjusa iżjed serja minn dik tar-roti ħfief tal-metall. F’każ fejn ir-rota ta’ rimpjazzament tal-vettura tal-fabbrikant hi maħsuba għal ċirkolazzjoni ta’ l-arja speċifika mill-brejk li tgħaddi mit-toqob ta’ l-arja (per eżempju b’effett “bħal tal-mitħna tar-riħ”) u fejn il-parti fejn hemm it-toqob ta' l-arja, f'mudell tal-part tar-rota ta’ rimpjazzament tal-fabbrikant, hija iżgħar minn dik korrispondenti tar-rota ta’ rimpjazzament tal-vettura tal-fabbrikant, għandu jsir test li jqabbel biex tkun evalwata l-effiċjenza tal-brejk.

It-test għandu jimxi mal-ħtiġijiet ta' Regolament Nru. 13, appendiċi 4, paragrafu 1.5. Tip I — Proċedura dwar it-test li jonqos. Il-kriterja hija t-temperatura tal-brejk. It-temperatura massima mkejla (diski, drum) billi tintuża’ r-rota ta’ rimpjazzament tal-vettura tal-fabbrikant m’għandhiex tinqabeż fil-każ tar-rota li trid tkun approvata.

Il-hubcaps kollha li jitwaħħlu normalment għandhom jitqiesu.

2.3.   Twaħħil tar-rota

Hu rakkomandat l-użu tal-komponenti li jwaħħlu tar-rota ta’ rimpjazzament tal-vettura tal-fabbrikant. Kull komponent speċjali tat-tagħmir tar-rota għandu jagħti lok għal twaħħil tal-mudell tal-part tar-rota ta’ rimpjazzament mingħajr ma jkun hemm bżonn xi bidliet oħra. In-numru bażiku tat-tagħmir tar-roti, per eżempju 4 toqob, 5 toqob u oħrajn, m’għandux jinbidel. It-tagħmir tar-roti m’għandux jostakola komponenti oħra, per eżempju, il-komponenti tal-brejk. Rigward il-boltijiet tar-roti, l-iskorfini u l-viti, it-tul tal-kamin għandu jkun l-istess bħal dak fir-rota u fit-tagħmir tar-rota ta’ rimpjazzament tal-vettura tal-fabbrikant. Kif jidhru l-boltijiet/l-iskorfini minn fuq għandu jkun jaqbel ma’ kif tidher it-toqba fejn jidħlu fir-rota approvata. Il-materjal użat għall-komponenti tat-tagħmir tar-rota għandu jkun ta’ l-inqas daqs il-komponenti tat-tagħmir tar-rota tal-vettura tal-fabbrikant.

F’każ fejn jiġu provduti l-aċċessorji tar-rota, għandu tkun provduta wkoll kull tip ta' għodda speċjali biex twaħħal u tħoll.

Fejn jiġu fornuti komponenti tat-tagħmir tar-rota differenti, huma għandhom ikunu mniżżla fl-informazzjoni meħtieġa f’paragrafu 1.2, u kull għodda speċjali meħtieġa biex twaħħal għandha tkun provduta.

2.4.   Projezzjonijiet esterni

Ir-rota approvata meta mwaħħla fuq il-vettura, flimkien ma’ xi aċċessorji meħtieġa tar-rota, m’għandhiex tkun ta’ periklu. Għandhom ikunu mħarsa l-ħtiġijiet ta’ Regolament ECE-R26.

2.5.   Mixxellanji

Ir-rapport tat-test għandu jkun fih id-dettalji u r-riżultati tat-testijiet li jsiru. Għandu jikkonferma li r-rota ttestjata laħqet il-ħtiġijiet.

---

(1)  Kategoriji M u O kif imfissra f'Anness 7 għar-Riżoluzzjoni Konsolidata dwar it-Tiswir tal-Vetturi (R.E.3) (dokument TRANS/WP.29/78/Rev.1/Amend.2).

1

(2)  L-istandards tat-tajer jistgħu jinkisbu minn dawn l-indirizzi li ġejjin:

2

ISO, 1, rue de Varembé, Case postale 56, CH-1211 Genève 20 — L-Iżvizzera.

(3)  ETRTO, 32 Av. Brugmann — Bte 2, B-1060 Brussell, il-Belġju.

3

(4)  TRA, 175 Montrose West Avenue, Suite 150, Copley, Ohio, 44321 USA.

4

(5)  JATMA, NO.33 MORI BLDG. 8th Floor 3-8-21, Toranomon Minato-Ku, Tokjo 105-0001, il-Ġappun.

5

(6)  TRAA, Suite 1, Hawthorn House, 795 Glenferrie Road, Hawthorn, Victoria, 3122 l-Awstralja.

6

(7)  ALAPA, Avenida Paulista 244-12° Andar, CEP, 01310 Sao Paulo, SP il-Brażil.

7

(8)  STRO, Älggatan 48 A, Nb, S-216 15 Malmö, l-Iżvezja.

8

(9)  1 għall-Ġermanja, 2 għal Franza, 3 għall-Italja, 4 għall-Olanda, 5 għall-Iżvezja, 6 għall-Belġju, 7 għall-Ungerija, 8 għar-Repubblika Ċeka, 9 għal Spanja, 10 għal Jugożlavja, 11 għar-Renju Unit, 12 għall-Awstrija, 13 għal Lussemburgu, 14 għall-Iżvizzera, 15 (vojt), 16 għan-Norveġja, 17 għall-Finlandja, 18 għad-Danimarka, 19 għar-Rumanija, 20 għall-Polonja, 21 għall-Portugall, 22 għall-Federazzjoni Russa, 23 għall-Greċja, 24 għall-Irlanda, 25 għall-Kroazja, 26 għall-Islovenja, 27 għall-Islovakkja, 28 għall-Belarus, 29 għall-Estonja, 30 (vojt), 31 għall-Bożnija u l-Herżegovina, 32 għal-Latvija, 33 (vojt), 34 għall-Bulgarija, 35 (vojt), 36 għal-Litwanja, 37 għat-Turkija, 38 (vojt), 39 għal Azerbaijan, 40 għal dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, 41 (vojt), 42 għal Komunità Ewropea (l-approvazzjonijiet jingħataw mill-Istati Membri tagħha billi jużaw is-simbolu rispettiv tagħhom ECE), 43 għall-Ġappun, 44 (vojt), 45 għall-Awstralja, 46 għall-Ukraina, 47 għall-Afrika t’Isfel, 48 għal New Zealand, 49 għal Ċipru, 50 għal Malta, u 51 għar-Repubblika tal-Korea. Subsequent numbers shall be assigned to other countries in the chronological order in which they ratify or accede to the Agreement Concerning the Adoption of Uniform Technical Prescriptions for Wheeled Vehicles, Equipment and Parts which can be Fitted and/or be Used on Wheeled Vehicles and the Conditions for Reciprocal Recognition of Approval Granted on the Basis of these Prescriptions, and the numbers thus assigned shall be communicated by the Secretary-General of the United Nations to the Contracting Parties to the Agreement. Numri sussegwenti għandhom jingħataw lill-pajjiżi oħra fl-ordni kronoloġika li fiha jirratifikaw jew jissieħbu fil-Ftehim Dwar l-Adozzjoni ta’ Preskrizzjonijiet Tekniċi Uniformi għall-Vetturi bir-Roti, Tagħmir u Parts li jistgħu Jitwaħħlu fuq u/jew Jintużaw fuq Vetturi bir-Roti u l-Kundizzjonijiet dwar l-Għarfien Reċiproku ta’ l-Approvazzjoni Mogħtija Abbażi ta’ dawn il-Preskrizzjonijiet, u n-numri hekk mogħtija għandhom ikunu komunikati mis-Segretarju-Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti lill-Partijiet f’Kuntratt għall-Ftehim.

9

Parts

(10)  Iċċekkja t-telf fis-saħħa li tissikka tat-tagħmir tar-roti billi terġa' tissikka, mhux billi tkejjel is-saħħa ħalla tħoll it-tagħmir.

10

(11)  Għall-karozzi tal-passiġġieri diski tar-roti ta' l-azzar.

11

(12)  Iċċekkja t-telf fis-saħħa li tissikka tat-tagħmir tar-roti billi terġa' tissikka — mhux billi tkejjel is-saħħa ħalla tħoll it-tagħmir.

12

(13)  Iċċekkja t-telf fis-saħħa li tissikka tat-tagħmir tar-roti billi terġa' tissikka, mhux billi tkejjel is-saħħa ħalla tħoll it-tagħmir.

13

(14)  L-użu tal-profili tal-komponent tal-brejk tal-vettura tal-fabbrikant u l-calliper tar-rota hu rakkomandat. Iżda monitoraġġ waqt is-servizz hu meħtieġ minħabba xi bidla possibbli fil-parts tal-brejk u/jew tal-OE-calliper tar-rota waqt li tkun qed issir il-produzzjoni tal-vettura.

14

(15)  L-użu tal-profili tal-komponent tal-brejk tal-vettura tal-fabbrikant u l-calliper tar-rota hu rakkomandat. Iżda monitoraġġ waqt is-servizz hu meħtieġ minħabba xi bidla possibbli fil-parts tal-brejk u/jew tal-OE-calliper tar-rota waqt li tkun qed issir il-produzzjoni tal-vettura.

15

---