# Publicatieblad C 342/6 se

| | ISSN 1977-0995 |
| --- | --- |
| Publicatieblad
  van de Europese Unie | C 342 |
| | |
| Uitgave in de Nederlandse taal | Mededelingen en bekendmakingen | 65e jaargang6 september 2022 |

ISSN 1977-0995

Publicatieblad

van de Europese Unie

C 342

Uitgave in de Nederlandse taal

Mededelingen en bekendmakingen

65e jaargang6 september 2022

---

| Inhoud | Bladzijde |
| --- | --- |
| | |
| | EUROPEES PARLEMENT
  ZITTING 2021-2022Vergaderingen van 14 t/m 17 februari 2022AANGENOMEN TEKSTEN | 1 |

Inhoud

Bladzijde

EUROPEES PARLEMENT
  ZITTING 2021-2022Vergaderingen van 14 t/m 17 februari 2022AANGENOMEN TEKSTEN

EUROPEES PARLEMENT

1

---

| | I   Resoluties, aanbevelingen en adviezen |
| --- | --- |
| | RESOLUTIES |
| | Europees Parlement |
| | Dinsdag, 15 februari 2022 |
| 2022/C 342/01 | Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de uitdagingen voor stedelijke gebieden na COVID-19 (2021/2075(INI)) | 2 |
| 2022/C 342/02 | Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de gevolgen van nationale belastinghervormingen voor de economie van de EU (2021/2074(INI)) | 14 |
| 2022/C 342/03 | Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen GMB151 (BCS-GM151-6), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D075506/01 — 2021/2947(RSP)) | 22 |
| 2022/C 342/04 | Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen GHB614 (BCS-GHØØ2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D076839/01 — 2021/3006(RSP)) | 29 |
| | Woensdag, 16 februari 2022 |
| 2022/C 342/05 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de Europese Centrale Bank — jaarverslag 2021 2021/2063(INI)) | 35 |
| 2022/C 342/06 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het uitvoeringsverslag over het welzijn van landbouwhuisdieren (2020/2085(INI)) | 45 |
| 2022/C 342/07 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het jaarverslag over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2020 (2021/2167(INI)) | 58 |
| 2022/C 342/08 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over een Europese strategie voor hernieuwbare offshore-energie (2021/2012(INI)) | 66 |
| 2022/C 342/09 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 inzake de beoordeling van de tenuitvoerlegging van artikel 50 VEU (2020/2136(INI)) | 78 |
| 2022/C 342/10 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de tenuitvoerlegging van de zesde btw-richtlijn: wat ontbreekt er om de btw-kloof in de Unie te verkleinen? (2020/2263(INI)) | 88 |
| 2022/C 342/11 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de uitvoering van Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de veiligheid van speelgoed (richtlijn speelgoedveiligheid) (2021/2040(INI)) | 99 |
| 2022/C 342/12 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over versterking van Europa in de strijd tegen kanker — naar een alomvattende en gecoördineerde strategie (2020/2267(INI)) | 109 |
| | Donderdag, 17 februari 2022 |
| 2022/C 342/13 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de uitvoering van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid — jaarverslag 2021 (2021/2182(INI)) | 148 |
| 2022/C 342/14 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de uitvoering van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid — jaarverslag 2021 (2021/2183(INI)) | 167 |
| 2022/C 342/15 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over mensenrechten en democratie in de wereld en het beleid van de Europese Unie op dit gebied — jaarverslag 2021 (2021/2181(INI)) | 191 |
| 2022/C 342/16 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over het aanpakken van niet-tarifaire en niet-fiscale belemmeringen op de eengemaakte markt (2021/2043(INI)) | 212 |
| 2022/C 342/17 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende een statuut voor Europese grensoverschrijdende verenigingen en organisaties zonder winstoogmerk (2020/2026(INL)) | 225 |
| 2022/C 342/18 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de empowerment van Europese jongeren: werkgelegenheid en sociaal herstel na de pandemie (2021/2952(RSP)) | 265 |
| 2022/C 342/19 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de EU-prioriteiten voor de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw (2022/2536(RSP)) | 276 |
| 2022/C 342/20 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de recente ontwikkelingen op het gebied van de mensenrechten in de Filipijnen (2022/2540(RSP)) | 281 |
| 2022/C 342/21 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de doodstraf in Iran (2022/2541(RSP)) | 286 |
| 2022/C 342/22 | Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de politieke crisis in Burkina Faso (2022/2542(RSP)) | 290 |
| | AANBEVELINGEN |
| | Europees Parlement |
| | Donderdag, 17 februari 2022 |
| 2022/C 342/23 | Aanbeveling van het Europees Parlement van 17 februari 2022 aan de Raad en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid over corruptie en mensenrechten (2021/2066(INI)) | 295 |

I   Resoluties, aanbevelingen en adviezen

RESOLUTIES

Europees Parlement

Dinsdag, 15 februari 2022

2022/C 342/01

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de uitdagingen voor stedelijke gebieden na COVID-19 (2021/2075(INI))

2

2022/C 342/02

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de gevolgen van nationale belastinghervormingen voor de economie van de EU (2021/2074(INI))

14

2022/C 342/03

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen GMB151 (BCS-GM151-6), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D075506/01 — 2021/2947(RSP))

22

2022/C 342/04

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen GHB614 (BCS-GHØØ2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D076839/01 — 2021/3006(RSP))

29

Woensdag, 16 februari 2022

2022/C 342/05

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de Europese Centrale Bank — jaarverslag 2021 2021/2063(INI))

35

2022/C 342/06

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het uitvoeringsverslag over het welzijn van landbouwhuisdieren (2020/2085(INI))

45

2022/C 342/07

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het jaarverslag over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2020 (2021/2167(INI))

58

2022/C 342/08

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over een Europese strategie voor hernieuwbare offshore-energie (2021/2012(INI))

66

2022/C 342/09

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 inzake de beoordeling van de tenuitvoerlegging van artikel 50 VEU (2020/2136(INI))

78

2022/C 342/10

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de tenuitvoerlegging van de zesde btw-richtlijn: wat ontbreekt er om de btw-kloof in de Unie te verkleinen? (2020/2263(INI))

88

2022/C 342/11

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de uitvoering van Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de veiligheid van speelgoed (richtlijn speelgoedveiligheid) (2021/2040(INI))

99

2022/C 342/12

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over versterking van Europa in de strijd tegen kanker — naar een alomvattende en gecoördineerde strategie (2020/2267(INI))

109

Donderdag, 17 februari 2022

2022/C 342/13

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de uitvoering van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid — jaarverslag 2021 (2021/2182(INI))

148

2022/C 342/14

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de uitvoering van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid — jaarverslag 2021 (2021/2183(INI))

167

2022/C 342/15

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over mensenrechten en democratie in de wereld en het beleid van de Europese Unie op dit gebied — jaarverslag 2021 (2021/2181(INI))

191

2022/C 342/16

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over het aanpakken van niet-tarifaire en niet-fiscale belemmeringen op de eengemaakte markt (2021/2043(INI))

212

2022/C 342/17

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende een statuut voor Europese grensoverschrijdende verenigingen en organisaties zonder winstoogmerk (2020/2026(INL))

225

2022/C 342/18

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de empowerment van Europese jongeren: werkgelegenheid en sociaal herstel na de pandemie (2021/2952(RSP))

265

2022/C 342/19

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de EU-prioriteiten voor de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw (2022/2536(RSP))

276

2022/C 342/20

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de recente ontwikkelingen op het gebied van de mensenrechten in de Filipijnen (2022/2540(RSP))

281

2022/C 342/21

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de doodstraf in Iran (2022/2541(RSP))

286

2022/C 342/22

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de politieke crisis in Burkina Faso (2022/2542(RSP))

290

AANBEVELINGEN

Europees Parlement

Donderdag, 17 februari 2022

2022/C 342/23

Aanbeveling van het Europees Parlement van 17 februari 2022 aan de Raad en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid over corruptie en mensenrechten (2021/2066(INI))

295

---

| | II   Mededelingen |
| --- | --- |
| | MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE |
| | Europees Parlement |
| | Dinsdag, 15 februari 2022 |
| 2022/C 342/24 | Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Elena Yoncheva (2019/2155(IMM)) | 307 |
| 2022/C 342/25 | Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om verdediging van de voorrechten en immuniteiten van Mario Borghezio (2021/2159(IMM)) | 310 |
| 2022/C 342/26 | Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Jörg Meuthen (2021/2160(IMM)) | 311 |
| 2022/C 342/27 | Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Álvaro Amaro (2021/2082(IMM)) | 313 |

II   Mededelingen

MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europees Parlement

Dinsdag, 15 februari 2022

2022/C 342/24

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Elena Yoncheva (2019/2155(IMM))

307

2022/C 342/25

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om verdediging van de voorrechten en immuniteiten van Mario Borghezio (2021/2159(IMM))

310

2022/C 342/26

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Jörg Meuthen (2021/2160(IMM))

311

2022/C 342/27

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Álvaro Amaro (2021/2082(IMM))

313

---

| | III   Voorbereidende handelingen |
| --- | --- |
| | Europees Parlement |
| | Dinsdag, 15 februari 2022 |
| 2022/C 342/28 | Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van besluit van de Raad betreffende de toetreding van de Europese Unie tot het Verdrag inzake de instandhouding en het beheer van de visbestanden van de volle zee in het noordelijke deel van de Stille Oceaan (12617/2021 — C9-0420/2021 — 2021/0184(NLE)) | 315 |
| 2022/C 342/29 | Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het aantal leden van interparlementaire delegaties (2022/2547(RSO)) | 316 |
| 2022/C 342/30 | Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de gedelegeerde verordening van de Commissie van 5 november 2021 tot aanvulling van Verordening (EU) 2021/1139 van het Europees Parlement en de Raad inzake het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur wat betreft de perioden en de data voor de onontvankelijkheid van steunaanvragen (C(2021)7701 — 2021/2961(DEA)) | 319 |
| | Woensdag, 16 februari 2022 |
| 2022/C 342/31 | Amendementen van het Europees Parlement aangenomen op 16 februari 2022 op het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een vangstdocumentatieprogramma voor blauwvintonijn (Thunnus thynnus) en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 640/2010 (COM(2020)0670 — C9-0336/2020 — 2020/0302(COD)) | 320 |
| 2022/C 342/32 | Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad betreffende de beschikbaarstelling van middelen uit het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers naar aanleiding van aanvraag EGF/2021/005 FR/Airbus van Frankrijk (COM(2021)0698 — C9-0011/2022 — 2021/0363(BUD)) | 324 |
| 2022/C 342/33 | P9_TA(2022)0035Spoor: verlenging van tijdelijke heffingen — COVID-19***IWetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) 2020/1429 wat betreft de duur van de referentieperiode voor de toepassing van tijdelijke maatregelen inzake heffingen voor het gebruik van de spoorweginfrastructuur (COM(2021)0832 — C9-0001/2022 — 2021/0437(COD))P9_TC1-COD(2021)0437Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 16 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) 2020/1429 wat betreft de duur van de referentieperiode voor de toepassing van tijdelijke maatregelen inzake heffingen voor het gebruik van de spoorweginfrastructuur | 328 |
| 2022/C 342/34 | P9_TA(2022)0036Macrofinanciële bijstand aan Oekraïne ***IWetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Oekraïne (COM(2022)0037 — C9-0028/2022 — 2022/0026(COD))P9_TC1-COD(2022)0026Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 16 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Besluit (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Oekraïne | 329 |
| | Donderdag, 17 februari 2022 |
| 2022/C 342/35 | P9_TA(2022)0046Bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene, mutagene en reprotoxische agentia op het werk ***IWetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 2004/37/EG betreffende de bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk (COM(2020)0571 — C9-0301/2020 — 2020/0262(COD))P9_TC1-COD(2020)0262Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 17 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Richtlijn (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 2004/37/EG betreffende de bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk | 330 |
| 2022/C 342/36 | Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 betreffende het standpunt van de Raad in eerste lezing, met het oog op de vaststelling van een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van de Richtlijnen 1999/62/EG, 1999/37/EG en (EU) 2019/520 betreffende het in rekening brengen van het gebruik van bepaalde infrastructuurvoorzieningen aan voertuigen (10542/1/2021 — C9-0423/2021 — 2017/0114(COD)) | 332 |

III   Voorbereidende handelingen

Europees Parlement

Dinsdag, 15 februari 2022

2022/C 342/28

Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van besluit van de Raad betreffende de toetreding van de Europese Unie tot het Verdrag inzake de instandhouding en het beheer van de visbestanden van de volle zee in het noordelijke deel van de Stille Oceaan (12617/2021 — C9-0420/2021 — 2021/0184(NLE))

315

2022/C 342/29

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het aantal leden van interparlementaire delegaties (2022/2547(RSO))

316

2022/C 342/30

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de gedelegeerde verordening van de Commissie van 5 november 2021 tot aanvulling van Verordening (EU) 2021/1139 van het Europees Parlement en de Raad inzake het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur wat betreft de perioden en de data voor de onontvankelijkheid van steunaanvragen (C(2021)7701 — 2021/2961(DEA))

319

Woensdag, 16 februari 2022

2022/C 342/31

Amendementen van het Europees Parlement aangenomen op 16 februari 2022 op het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een vangstdocumentatieprogramma voor blauwvintonijn (Thunnus thynnus) en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 640/2010 (COM(2020)0670 — C9-0336/2020 — 2020/0302(COD))

320

2022/C 342/32

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad betreffende de beschikbaarstelling van middelen uit het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers naar aanleiding van aanvraag EGF/2021/005 FR/Airbus van Frankrijk (COM(2021)0698 — C9-0011/2022 — 2021/0363(BUD))

324

2022/C 342/33

P9_TA(2022)0035Spoor: verlenging van tijdelijke heffingen — COVID-19***IWetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) 2020/1429 wat betreft de duur van de referentieperiode voor de toepassing van tijdelijke maatregelen inzake heffingen voor het gebruik van de spoorweginfrastructuur (COM(2021)0832 — C9-0001/2022 — 2021/0437(COD))P9_TC1-COD(2021)0437Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 16 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) 2020/1429 wat betreft de duur van de referentieperiode voor de toepassing van tijdelijke maatregelen inzake heffingen voor het gebruik van de spoorweginfrastructuur

328

2022/C 342/34

P9_TA(2022)0036Macrofinanciële bijstand aan Oekraïne ***IWetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Oekraïne (COM(2022)0037 — C9-0028/2022 — 2022/0026(COD))P9_TC1-COD(2022)0026Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 16 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Besluit (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Oekraïne

329

Donderdag, 17 februari 2022

2022/C 342/35

P9_TA(2022)0046Bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene, mutagene en reprotoxische agentia op het werk ***IWetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 2004/37/EG betreffende de bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk (COM(2020)0571 — C9-0301/2020 — 2020/0262(COD))P9_TC1-COD(2020)0262Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 17 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Richtlijn (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 2004/37/EG betreffende de bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk

330

2022/C 342/36

Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 betreffende het standpunt van de Raad in eerste lezing, met het oog op de vaststelling van een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van de Richtlijnen 1999/62/EG, 1999/37/EG en (EU) 2019/520 betreffende het in rekening brengen van het gebruik van bepaalde infrastructuurvoorzieningen aan voertuigen (10542/1/2021 — C9-0423/2021 — 2017/0114(COD))

332

---

| Verklaring van de gebruikte tekens






  - | Raadplegingsprocedure |
| --- | --- |
| *** | Goedkeuringsprocedure |
| ***I | Gewone wetgevingsprocedure, eerste lezing |
| ***II | Gewone wetgevingsprocedure, tweede lezing |
| ***III | Gewone wetgevingsprocedure, derde lezing |

Verklaring van de gebruikte tekens

*

Raadplegingsprocedure

***

Goedkeuringsprocedure

***I

Gewone wetgevingsprocedure, eerste lezing

***II

Gewone wetgevingsprocedure, tweede lezing

***III

Gewone wetgevingsprocedure, derde lezing

(De aangeduide procedure is gebaseerd op de in de ontwerptekst voorgestelde rechtsgrond)

Amendementen van het Parlement:

Nieuwe tekstdelen worden in
  vet cursief
  aangegeven. Geschrapte tekstdelen worden aangegeven met het symbool ▌of worden doorgestreept. Waar tekstdelen worden vervangen, wordt de nieuwe tekst in
  vet cursief
  aangegeven, terwijl de vervangen tekst wordt geschrapt of doorgestreept.

vet cursief

vet cursief

| NL | |
| --- | --- |

NL

---

6.9.2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/1 |
| --- | --- | --- | --- |

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/1

---

EUROPEES PARLEMENT

ZITTING 2021-2022

Vergaderingen van 14 t/m 17 februari 2022

AANGENOMEN TEKSTEN

---

I Resoluties, aanbevelingen en adviezen

RESOLUTIES

Europees Parlement

Dinsdag, 15 februari 2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/2 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/2

---

P9_TA(2022)0022

Uitdagingen voor stedelijke gebieden na COVID-19

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de uitdagingen voor stedelijke gebieden na COVID-19 (2021/2075(INI))

(2022/C 342/01)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), met name titel XVIII, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), met name titel XVIII,

| — | gezien Verordening (EU) 2020/2221 van het Europees Parlement en de Raad van 23 december 2020 tot wijziging van Verordening (EU) nr. 1303/2013 wat betreft extra middelen en uitvoeringsregelingen om bijstand te verlenen ter bevordering van het crisisherstel in de context van de COVID-19-pandemie en de sociale gevolgen daarvan en ter voorbereiding van een groen, digitaal en veerkrachtig herstel van de economie (React-EU) (1), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2020/2221 van het Europees Parlement en de Raad van 23 december 2020 tot wijziging van Verordening (EU) nr. 1303/2013 wat betreft extra middelen en uitvoeringsregelingen om bijstand te verlenen ter bevordering van het crisisherstel in de context van de COVID-19-pandemie en de sociale gevolgen daarvan en ter voorbereiding van een groen, digitaal en veerkrachtig herstel van de economie (React-EU) (1),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/1060 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds Plus, het Cohesiefonds, het Fonds voor een rechtvaardige transitie en het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur en de financiële regels voor die fondsen en voor het Fonds voor asiel, migratie en integratie, het Fonds voor interne veiligheid en het Instrument voor financiële steun voor grensbeheer en visumbeleid (2) (de verordening gemeenschappelijke bepalingen), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/1060 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds Plus, het Cohesiefonds, het Fonds voor een rechtvaardige transitie en het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur en de financiële regels voor die fondsen en voor het Fonds voor asiel, migratie en integratie, het Fonds voor interne veiligheid en het Instrument voor financiële steun voor grensbeheer en visumbeleid (2) (de verordening gemeenschappelijke bepalingen),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/1058 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling en het Cohesiefonds (3), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/1058 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling en het Cohesiefonds (3),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/1059 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 betreffende specifieke bepalingen voor de doelstelling “Europese territoriale samenwerking” (Interreg) ondersteund door het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling en door externe financieringsinstrumenten (4), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/1059 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 betreffende specifieke bepalingen voor de doelstelling “Europese territoriale samenwerking” (Interreg) ondersteund door het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling en door externe financieringsinstrumenten (4),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/1056 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 tot oprichting van het Fonds voor een rechtvaardige transitie (5), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/1056 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 tot oprichting van het Fonds voor een rechtvaardige transitie (5),

| — | gezien het Pact van Amsterdam tot vaststelling van de stedenagenda voor de EU, dat op 30 mei 2016 door de voor stedelijke aangelegenheden verantwoordelijke EU-ministers werd gesloten, |
| --- | --- |

—

gezien het Pact van Amsterdam tot vaststelling van de stedenagenda voor de EU, dat op 30 mei 2016 door de voor stedelijke aangelegenheden verantwoordelijke EU-ministers werd gesloten,

| — | gezien de Overeenkomst die op 12 december 2015 is goedgekeurd op de 21e Conferentie van de Partijen bij het UNFCCC (COP21) in Parijs (Overeenkomst van Parijs), |
| --- | --- |

—

gezien de Overeenkomst die op 12 december 2015 is goedgekeurd op de 21e Conferentie van de Partijen bij het UNFCCC (COP21) in Parijs (Overeenkomst van Parijs),

| — | gezien de VN-agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling, in het bijzonder duurzameontwikkelingsdoelstelling 11 (SDG 11) inzake duurzame steden en gemeenschappen, |
| --- | --- |

—

gezien de VN-agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling, in het bijzonder duurzameontwikkelingsdoelstelling 11 (SDG 11) inzake duurzame steden en gemeenschappen,

| — | gezien zijn resolutie van 9 september 2015 over de stedelijke dimensie van EU-beleid (6), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 9 september 2015 over de stedelijke dimensie van EU-beleid (6),

| — | gezien zijn resolutie van 13 maart 2018 over de rol van regio’s en steden van de EU bij de tenuitvoerlegging van de COP21-overeenkomst van Parijs over klimaatverandering (7), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 13 maart 2018 over de rol van regio’s en steden van de EU bij de tenuitvoerlegging van de COP21-overeenkomst van Parijs over klimaatverandering (7),

| — | gezien zijn resolutie van 3 juli 2018 over de rol van steden in het institutioneel kader van de Unie (8), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 3 juli 2018 over de rol van steden in het institutioneel kader van de Unie (8),

| — | gezien zijn resolutie van 17 september 2020 over het Europees Jaar van groenere steden 2022 (9), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 17 september 2020 over het Europees Jaar van groenere steden 2022 (9),

| — | gezien zijn resolutie van 21 januari 2021 over toegang tot fatsoenlijke en betaalbare huisvesting voor iedereen (10), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 21 januari 2021 over toegang tot fatsoenlijke en betaalbare huisvesting voor iedereen (10),

| — | gezien de verklaring over de stedenagenda voor de EU, die de voor territoriale samenhang en stedelijke aangelegenheden verantwoordelijke ministers op 10 juni 2015 overeenkwamen, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring over de stedenagenda voor de EU, die de voor territoriale samenhang en stedelijke aangelegenheden verantwoordelijke ministers op 10 juni 2015 overeenkwamen,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 24 juni 2016 over de stedenagenda voor de EU, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 24 juni 2016 over de stedenagenda voor de EU,

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 11 december 2019, getiteld “De Europese Green Deal” (COM(2019)0640), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 11 december 2019, getiteld “De Europese Green Deal” (COM(2019)0640),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 18 juli 2014, getiteld “De stedelijke dimensie van het Europees beleid — Hoofdkenmerken van een Europese stedelijke agenda” (COM(2014)0490), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 18 juli 2014, getiteld “De stedelijke dimensie van het Europees beleid — Hoofdkenmerken van een Europese stedelijke agenda” (COM(2014)0490),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 30 juni 2021, getiteld “Een langetermijnvisie voor de plattelandsgebieden van de EU — Naar sterkere, verbonden, veerkrachtige en welvarende plattelandsgebieden in 2040” (COM(2021)0345), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 30 juni 2021, getiteld “Een langetermijnvisie voor de plattelandsgebieden van de EU — Naar sterkere, verbonden, veerkrachtige en welvarende plattelandsgebieden in 2040” (COM(2021)0345),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 3 maart 2021, getiteld “Een Unie van gelijkheid: Strategie inzake de rechten van personen met een handicap 2021-2030” (COM(2021)0101), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 3 maart 2021, getiteld “Een Unie van gelijkheid: Strategie inzake de rechten van personen met een handicap 2021-2030” (COM(2021)0101),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 7 oktober 2020, getiteld “Een Unie van gelijkheid: strategisch EU-kader voor gelijkheid, integratie en participatie van de Roma” (COM(2020)0620), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 7 oktober 2020, getiteld “Een Unie van gelijkheid: strategisch EU-kader voor gelijkheid, integratie en participatie van de Roma” (COM(2020)0620),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 12 november 2020, getiteld “Een Unie van gelijkheid: strategie voor gelijkheid van lhbtiq’ers 2020-2025” (COM(2020)0698), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 12 november 2020, getiteld “Een Unie van gelijkheid: strategie voor gelijkheid van lhbtiq’ers 2020-2025” (COM(2020)0698),

| — | gezien het nieuwe Handvest van Leipzig betreffende de transformatieve kracht van steden voor het algemeen belang, goedgekeurd tijdens de informele ministeriële bijeenkomst van 30 november 2020, |
| --- | --- |

—

gezien het nieuwe Handvest van Leipzig betreffende de transformatieve kracht van steden voor het algemeen belang, goedgekeurd tijdens de informele ministeriële bijeenkomst van 30 november 2020,

| — | gezien de Nieuwe Stedenagenda, die tijdens de VN-conferentie over huisvesting en duurzame stadsontwikkeling (Habitat III) van 20 oktober 2016 in Quito, Ecuador, werd goedgekeurd, |
| --- | --- |

—

gezien de Nieuwe Stedenagenda, die tijdens de VN-conferentie over huisvesting en duurzame stadsontwikkeling (Habitat III) van 20 oktober 2016 in Quito, Ecuador, werd goedgekeurd,

| — | gezien het rapport “De stand van zaken in Europese steden” van de Commissie van 2016, |
| --- | --- |

—

gezien het rapport “De stand van zaken in Europese steden” van de Commissie van 2016,

| — | gezien het mondiale vlaggenschipinitiatief van de VN-Entiteit voor gendergelijkheid en de empowerment van vrouwen, getiteld “Safe Cities and Safe Public Spaces for Women and Girls”, |
| --- | --- |

—

gezien het mondiale vlaggenschipinitiatief van de VN-Entiteit voor gendergelijkheid en de empowerment van vrouwen, getiteld “Safe Cities and Safe Public Spaces for Women and Girls”,

| — | gezien het Verdrag van de Raad van Europa inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld, dat op 11 mei 2011 in Istanbul voor ondertekening werd opengesteld (het Verdrag van Istanbul), |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag van de Raad van Europa inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld, dat op 11 mei 2011 in Istanbul voor ondertekening werd opengesteld (het Verdrag van Istanbul),

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

| — | gezien de adviezen van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de Commissie vervoer en toerisme, |
| --- | --- |

—

gezien de adviezen van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de Commissie vervoer en toerisme,

| — | gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling (A9-0352/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling (A9-0352/2021),

| A. | overwegende dat steden nog steeds in de frontlinie staan van de COVID-19-crisis, met teruglopende economische activiteit, hoge besmettingscijfers, een lage vaccinatiegraad en vaak ontoereikende middelen; overwegende dat de pandemie ook de heersende tekortkomingen in stedelijke gebieden heeft aangewakkerd, waardoor hun kwetsbaarheden aan het licht zijn gekomen; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat steden nog steeds in de frontlinie staan van de COVID-19-crisis, met teruglopende economische activiteit, hoge besmettingscijfers, een lage vaccinatiegraad en vaak ontoereikende middelen; overwegende dat de pandemie ook de heersende tekortkomingen in stedelijke gebieden heeft aangewakkerd, waardoor hun kwetsbaarheden aan het licht zijn gekomen;

| B. | overwegende dat de reeds lang bestaande ongelijkheden in de steden en gemeenten door de pandemie nog groter zijn geworden; overwegende dat mensen in kwetsbare situaties nu kwetsbaarder zijn dan ooit; overwegende dat steden worden geconfronteerd met uitdagingen als gebrekkige toegang tot betaalbare huisvesting, dakloosheid, sociale uitsluiting, armoede en gebrekkige toegang tot overheids-, gezondheids- en andere essentiële diensten; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de reeds lang bestaande ongelijkheden in de steden en gemeenten door de pandemie nog groter zijn geworden; overwegende dat mensen in kwetsbare situaties nu kwetsbaarder zijn dan ooit; overwegende dat steden worden geconfronteerd met uitdagingen als gebrekkige toegang tot betaalbare huisvesting, dakloosheid, sociale uitsluiting, armoede en gebrekkige toegang tot overheids-, gezondheids- en andere essentiële diensten;

| C. | overwegende dat 72 % van de EU-bevolking in steden en gemeenten woont; overwegende dat steden en gemeenten rechtstreeks betrokken moeten worden bij het herstel van COVID-19; overwegende dat met de herstelmaatregelen de reeds lang bestaande kwetsbaarheden moeten worden aangepakt en niet alleen een antwoord moet worden geboden op de gezondheidsgevolgen van COVID-19, maar ook de aanhoudende ongelijkheden moeten worden weggewerkt; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat 72 % van de EU-bevolking in steden en gemeenten woont; overwegende dat steden en gemeenten rechtstreeks betrokken moeten worden bij het herstel van COVID-19; overwegende dat met de herstelmaatregelen de reeds lang bestaande kwetsbaarheden moeten worden aangepakt en niet alleen een antwoord moet worden geboden op de gezondheidsgevolgen van COVID-19, maar ook de aanhoudende ongelijkheden moeten worden weggewerkt;

| D. | overwegende dat uit de pandemie genderspecifieke gevolgen zijn voortgevloeid waarmee steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden rekening zullen moeten houden; overwegende dat door quarantaines en voorschriften inzake social distancing vrouwen meer risico lopen op gendergerelateerd geweld, terwijl tegelijkertijd de toegang van vrouwen tot ondersteuningsnetwerken, maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen voor seksuele en reproductieve gezondheid is afgenomen; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat uit de pandemie genderspecifieke gevolgen zijn voortgevloeid waarmee steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden rekening zullen moeten houden; overwegende dat door quarantaines en voorschriften inzake social distancing vrouwen meer risico lopen op gendergerelateerd geweld, terwijl tegelijkertijd de toegang van vrouwen tot ondersteuningsnetwerken, maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen voor seksuele en reproductieve gezondheid is afgenomen;

| E. | overwegende dat de grootste ongelijkheden op het gebied van toegang tot essentiële middelen als gezondheid, onderwijs en digitalisering, zich in de metropolen voordoen, met name voor mensen in kwetsbare situaties; overwegende dat meer aanhoudende inspanningen nodig zijn om allerlei vormen van discriminatie en ongelijkheid te bestrijden; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat de grootste ongelijkheden op het gebied van toegang tot essentiële middelen als gezondheid, onderwijs en digitalisering, zich in de metropolen voordoen, met name voor mensen in kwetsbare situaties; overwegende dat meer aanhoudende inspanningen nodig zijn om allerlei vormen van discriminatie en ongelijkheid te bestrijden;

| F. | overwegende dat de digitale kloof een intersectionele kloof is die de genderkloof, de generatiekloof en de sociale kloof omvat, en dat die kloof tijdens de COVID-19-pandemie nog groter is geworden; overwegende dat in een groot aantal huishoudens en onderwijsinstellingen sprake is van ontoereikende toegang tot geschikte, moderne digitale apparatuur; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de digitale kloof een intersectionele kloof is die de genderkloof, de generatiekloof en de sociale kloof omvat, en dat die kloof tijdens de COVID-19-pandemie nog groter is geworden; overwegende dat in een groot aantal huishoudens en onderwijsinstellingen sprake is van ontoereikende toegang tot geschikte, moderne digitale apparatuur;

| G. | overwegende dat het banenverlies naar schatting in steden hoger is dan elders, en met name laaggeschoolden, zelfstandigen, migrerende werknemers en mensen met atypische arbeidscontracten zwaar treft; overwegende dat jongeren waarvan de onderwijs- en opleidingstrajecten en de persoonlijke ontwikkeling zijn onderbroken het hoogste risico op werkloosheid lopen, en dat veel jongeren niet de stage- of leerlingplaats hebben gevonden die zij nodig hebben voor het afronden van hun studie; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat het banenverlies naar schatting in steden hoger is dan elders, en met name laaggeschoolden, zelfstandigen, migrerende werknemers en mensen met atypische arbeidscontracten zwaar treft; overwegende dat jongeren waarvan de onderwijs- en opleidingstrajecten en de persoonlijke ontwikkeling zijn onderbroken het hoogste risico op werkloosheid lopen, en dat veel jongeren niet de stage- of leerlingplaats hebben gevonden die zij nodig hebben voor het afronden van hun studie;

| H. | overwegende dat de COVID-19-pandemie enorme gevolgen heeft gehad voor de culturele en de sportsector, wat heeft geleid tot een economische recessie en banenverlies; overwegende dat stedelijke gebieden, met name metropolen, toereikende middelen nodig hebben voor de culturele en creatieve sector ter bevordering van de persoonlijke ontwikkeling van hun inwoners; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de COVID-19-pandemie enorme gevolgen heeft gehad voor de culturele en de sportsector, wat heeft geleid tot een economische recessie en banenverlies; overwegende dat stedelijke gebieden, met name metropolen, toereikende middelen nodig hebben voor de culturele en creatieve sector ter bevordering van de persoonlijke ontwikkeling van hun inwoners;

| I. | overwegende dat steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden, zoals metropolen, belangrijke economische pijlers zijn voor het op gang brengen van groei, het scheppen van banen en het vergroten van het concurrentievermogen van de Unie in een geglobaliseerde economie; overwegende dat functionele stedelijke gebieden en middelgrote steden, ondanks de grote verschillen in de kwaliteit van de dienstverlening tussen stedelijke en plattelandsgebieden, kunnen fungeren als drijvende krachten achter het aantrekkelijker maken en ontwikkelen van het platteland en de omliggende plattelands- en ontvolkte gebieden toegang kunnen verschaffen tot een aantal diensten; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden, zoals metropolen, belangrijke economische pijlers zijn voor het op gang brengen van groei, het scheppen van banen en het vergroten van het concurrentievermogen van de Unie in een geglobaliseerde economie; overwegende dat functionele stedelijke gebieden en middelgrote steden, ondanks de grote verschillen in de kwaliteit van de dienstverlening tussen stedelijke en plattelandsgebieden, kunnen fungeren als drijvende krachten achter het aantrekkelijker maken en ontwikkelen van het platteland en de omliggende plattelands- en ontvolkte gebieden toegang kunnen verschaffen tot een aantal diensten;

| J. | overwegende dat stedelijke gebieden, naast de lijst van bestaande uitdagingen, ook te kampen hebben met de klimaatnoodtoestand en demografische uitdagingen; overwegende dat de veelheid aan uitdagingen een reactie vereist op basis van een geïntegreerde aanpak waarin verschillende sectoren worden samengebracht en naar oplossingen wordt gezocht die aan de sectorale behoeften tegemoetkomen; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat stedelijke gebieden, naast de lijst van bestaande uitdagingen, ook te kampen hebben met de klimaatnoodtoestand en demografische uitdagingen; overwegende dat de veelheid aan uitdagingen een reactie vereist op basis van een geïntegreerde aanpak waarin verschillende sectoren worden samengebracht en naar oplossingen wordt gezocht die aan de sectorale behoeften tegemoetkomen;

| K. | overwegende dat het door de regels voor het houden van fysieke afstand duidelijk is geworden dat er in en rondom functionele stedelijke gebieden sprake is van een gebrek aan geschikte parken, groenvoorzieningen en recreatievoorzieningen in de openlucht, alsmede aan een toereikende infrastructuur voor veilig vervoer en alternatief vervoer; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat het door de regels voor het houden van fysieke afstand duidelijk is geworden dat er in en rondom functionele stedelijke gebieden sprake is van een gebrek aan geschikte parken, groenvoorzieningen en recreatievoorzieningen in de openlucht, alsmede aan een toereikende infrastructuur voor veilig vervoer en alternatief vervoer;

| L. | overwegende dat de COVID-19-crisis uitdagingen zoals het vervoer van voedsel en geneesmiddelen en de verlening van gezondheidsdiensten heeft verergerd, en ernstige tekortkomingen aan het licht heeft gebracht in de medische infrastructuur en de beroepsopleiding van zorgverleners bij het reageren op pandemieën of andere medische noodsituaties; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat de COVID-19-crisis uitdagingen zoals het vervoer van voedsel en geneesmiddelen en de verlening van gezondheidsdiensten heeft verergerd, en ernstige tekortkomingen aan het licht heeft gebracht in de medische infrastructuur en de beroepsopleiding van zorgverleners bij het reageren op pandemieën of andere medische noodsituaties;

| M. | overwegende dat huisvesting een universeel recht is en dat de lidstaten daarom specifieke strategieën en passende maatregelen moeten vaststellen om belemmeringen met betrekking tot het recht op huisvesting weg te nemen; overwegende dat er in betaalbare huisvesting moet worden geïnvesteerd; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat huisvesting een universeel recht is en dat de lidstaten daarom specifieke strategieën en passende maatregelen moeten vaststellen om belemmeringen met betrekking tot het recht op huisvesting weg te nemen; overwegende dat er in betaalbare huisvesting moet worden geïnvesteerd;

| N. | overwegende dat stedelijke gebieden verantwoordelijk zijn voor het leeuwendeel van het energieverbruik en de uitstoot van broeikasgassen in de EU en een sleutelrol spelen in de strijd van de Unie tegen klimaatverandering; overwegende dat steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden grootschalige stedenbouwkundige projecten en een circulaire economie in het leven moeten roepen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, de opwarming van de aarde te beperken, congestie te verminderen, afval te recyclen en economische duurzaamheid te waarborgen; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat stedelijke gebieden verantwoordelijk zijn voor het leeuwendeel van het energieverbruik en de uitstoot van broeikasgassen in de EU en een sleutelrol spelen in de strijd van de Unie tegen klimaatverandering; overwegende dat steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden grootschalige stedenbouwkundige projecten en een circulaire economie in het leven moeten roepen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, de opwarming van de aarde te beperken, congestie te verminderen, afval te recyclen en economische duurzaamheid te waarborgen;

| O. | overwegende dat de wereldwijde stedelijke bevolking tegen 2050 naar verwachting met drie miljard mensen zal zijn toegenomen en dat twee derde van de wereldbevolking in steden zal wonen, en dat deze stadsbewoners 75 % van de mondiale natuurlijke hulpbronnen zullen verbruiken, 50 % van het wereldwijde afval zullen produceren en meer dan 60 % van de broeikasgassen zullen uitstoten; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat de wereldwijde stedelijke bevolking tegen 2050 naar verwachting met drie miljard mensen zal zijn toegenomen en dat twee derde van de wereldbevolking in steden zal wonen, en dat deze stadsbewoners 75 % van de mondiale natuurlijke hulpbronnen zullen verbruiken, 50 % van het wereldwijde afval zullen produceren en meer dan 60 % van de broeikasgassen zullen uitstoten;

| P. | overwegende dat het openbaar vervoer een belangrijke rol speelt bij de bestrijding van vervoersarmoede; overwegende dat er dringend meer moet worden geïnvesteerd in duurzaam openbaar vervoer en in het toegankelijker maken daarvan, alsook in een betere infrastructuur voor voetgangers en fietsers met het oog op de veiligheid van weggebruikers, met name van weggebruikers met verminderde mobiliteit en andere beperkingen; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat het openbaar vervoer een belangrijke rol speelt bij de bestrijding van vervoersarmoede; overwegende dat er dringend meer moet worden geïnvesteerd in duurzaam openbaar vervoer en in het toegankelijker maken daarvan, alsook in een betere infrastructuur voor voetgangers en fietsers met het oog op de veiligheid van weggebruikers, met name van weggebruikers met verminderde mobiliteit en andere beperkingen;

| Q. | overwegende dat alle Europese steden te kampen hebben met een ongekende stijging van de energietarieven en dat deze stijging het economisch herstel na de pandemie in het gedrang dreigt te brengen; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat alle Europese steden te kampen hebben met een ongekende stijging van de energietarieven en dat deze stijging het economisch herstel na de pandemie in het gedrang dreigt te brengen;

| R. | overwegende dat zowel bestuur op verschillende niveaus als de actieve betrokkenheid van stedelijke autoriteiten, op basis van coördinerend optreden door de EU, de lidstaten en lokale en regionale overheden, en in overeenstemming met het beginsel van partnerschap zoals vastgelegd in de verordening gemeenschappelijke bepalingen, van essentieel belang zijn voor het ontwerp en de uitvoering van alle EU-programma’s; overwegende dat de stedelijke autoriteiten bevoegd zijn om projecten te selecteren in het kader van het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling (EFRO) voor duurzame stedelijke ontwikkeling en in het kader van het nieuwe Stedelijk Europa-initiatief, dat de stedelijke innovatieve acties voor de nieuwe programmeringsperiode vervangt en verdere kansen biedt om nieuwe oplossingen en benaderingen uit te testen, waaronder die ter ondersteuning van stedelijke gebieden in het tijdperk na COVID-19; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat zowel bestuur op verschillende niveaus als de actieve betrokkenheid van stedelijke autoriteiten, op basis van coördinerend optreden door de EU, de lidstaten en lokale en regionale overheden, en in overeenstemming met het beginsel van partnerschap zoals vastgelegd in de verordening gemeenschappelijke bepalingen, van essentieel belang zijn voor het ontwerp en de uitvoering van alle EU-programma’s; overwegende dat de stedelijke autoriteiten bevoegd zijn om projecten te selecteren in het kader van het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling (EFRO) voor duurzame stedelijke ontwikkeling en in het kader van het nieuwe Stedelijk Europa-initiatief, dat de stedelijke innovatieve acties voor de nieuwe programmeringsperiode vervangt en verdere kansen biedt om nieuwe oplossingen en benaderingen uit te testen, waaronder die ter ondersteuning van stedelijke gebieden in het tijdperk na COVID-19;

Inclusieve steden

| 1. | onderkent de sociale, economische, territoriale, culturele en historische diversiteit van stedelijke gebieden in de Unie, en wijst erop dat uitdagingen als segregatie en armoede moeten worden aangepakt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | wijst erop dat de bevolkingsdichtheid in steden weliswaar een groot aantal voordelen biedt met betrekking tot duurzaam wonen, maar dat een hoge bevolkingsconcentratie in bepaalde stedelijke gebieden mogelijk ook tot onaangename gevolgen leidt met betrekking tot de betaalbaarheid van huisvesting, de verontreinigingsgraad, de levenskwaliteit en het risico op discriminatie, armoede, ongelijkheid en sociale uitsluiting; |
| --- | --- |

2.

| 3. | benadrukt dat de COVID-19-pandemie de trend van ontvolking heeft versterkt in onderontwikkelde stedelijke gebieden, die vaak over onvoldoende inkomsten beschikken om hun inwoners van hoogwaardige openbare diensten te voorzien; moedigt de Commissie aan aanbevelingen te verstrekken en de lidstaten aan te sporen beste praktijken met betrekking tot administratieve territoriale indeling en hervormingen uit te wisselen; |
| --- | --- |

3.

| 4. | verzoekt de lidstaten maatregelen in de vorm van positieve acties in het leven te roepen teneinde de inclusie te bevorderen van gemarginaliseerde gemeenschappen, zoals personen met een handicap, meer geïsoleerde ouderen, daklozen, migranten, vluchtelingen en etnische minderheden, waaronder de Roma; dringt erop aan dat de financieringsbehoeften zowel op lokaal niveau, met inbegrip van die van stedelijke gebieden, met name metropolen, als op regionaal, nationaal en EU-niveau, gericht worden op de duurzame ondersteuning van deze gemarginaliseerde gemeenschappen; herinnert eraan dat de structuurfondsen, naast voldoende nationale middelen, van cruciaal belang zijn voor de succesvolle uitvoering van beleidsmaatregelen die worden voorgesteld in het strategisch EU-kader voor gelijkheid, integratie en participatie van de Roma; wijst op de rol van stedelijke autoriteiten bij het waarborgen dat deze maatregelen de daadwerkelijke behoeften van de Romagemeenschappen weerspiegelen; |
| --- | --- |

4.

| 5. | onderstreept dat voor personen met een handicap de toegankelijkheid van steden van essentieel belang is om hun recht op mobiliteit, studie en werk ten volle te kunnen uitoefenen; verzoekt de Commissie volledige inclusie te bevorderen en toegang te verlenen tot de voor stedelijke ontwikkeling vrijgemaakte middelen om steden toegankelijk te maken voor personen met een handicap; |
| --- | --- |

5.

| 6. | wijst erop dat het voor het herstel van stedelijke economieën waarbij niemand achter wordt gelaten, nodig is dat investeringen en hervormingen leiden tot stabiele en hoogwaardige banen, versterkte openbare infrastructuur en diensten, betere sociale dialoog en steun voor de inclusie en integratie van kansarme groepen, onder meer door het versterken van de stelsels van sociale bescherming en sociale voorzieningen; |
| --- | --- |

6.

| 7. | benadrukt dat het van belang is een EU-kader tot stand te brengen ter ondersteuning van lokale en nationale strategieën voor het bestrijden van dakloosheid en het verzekeren van gelijke toegang tot fatsoenlijke huisvesting voor iedereen, door een geïntegreerde benadering te stimuleren waarin bijstand voor huisvesting, sociale dienstverlening, gezondheidszorg en actieve insluiting samen worden gebracht; |
| --- | --- |

7.

| 8. | verzoekt de Commissie, de lidstaten en de lokale en regionale overheden specifieke strategieën en passende maatregelen te ontwikkelen om belemmeringen weg te nemen met betrekking tot het recht op huisvesting, zoals discriminatie, financialisering, speculatie, toeristificatie, onrechtmatige kredietverleningspraktijken en gedwongen uitzettingen; |
| --- | --- |

8.

| 9. | benadrukt dat diensten van algemeen economisch belang op het gebied van huisvesting voornamelijk moeten inspelen op specifieke, door de nationale, regionale of lokale overheden vastgestelde vereisten, aangezien deze overheden de huisvestingsbehoeften en levensomstandigheden van verschillende groepen — die sterk kunnen verschillen tussen landelijke en stedelijke gebieden — in kaart kunnen brengen en aan kunnen pakken, en aangezien deze overheden een cruciale rol spelen bij een doelgerichte besluitvorming; verzoekt de Commissie met klem de definitie van de doelgroep voor sociale en met openbare middelen gefinancierde huisvesting in de regels inzake diensten van algemeen economisch belang aan te passen, teneinde de nationale, regionale en lokale overheden in staat te stellen steun te verlenen voor huisvesting voor alle groepen wier behoefte aan fatsoenlijke en betaalbare huisvesting niet door de markt kan worden ingevuld, en er tegelijkertijd voor te zorgen dat er voldoende financiering wordt uitgetrokken voor de meest achtergestelde groepen, teneinde investeringen aan te zwengelen, voor betaalbare huisvesting, neutraliteit tussen huur- en koopwoningen en duurzame stadsontwikkeling te zorgen, sociaal diverse wijken te creëren en sociale cohesie te bevorderen; |
| --- | --- |

9.

| 10. | verzoekt de Commissie en de lidstaten om te zorgen voor nog meer investeringen in sociale, openbare, energie-efficiënte, adequate en betaalbare huisvesting en in het tegengaan van dakloosheid en uitsluiting van huisvesting in de EU; vraagt in dit verband om investeringen via het EFRO, het Fonds voor een rechtvaardige transitie, InvestEU, ESF+, Horizon Europa en NextGenerationEU, en in het bijzonder via de herstel- en veerkrachtfaciliteit, het investeringsinitiatief coronavirusrespons en het investeringsinitiatief coronavirusrespons plus; dringt aan op meer samenwerking tussen deze instrumenten; is ingenomen met de financiering van leningen voor sociale en betaalbare huisvesting via InvestEU en de ruimere portefeuille van de Europese Investeringsbank (EIB); verzoekt de Commissie en de lidstaten sociale vooruitgang, samen met de groene en de digitale transitie, op te nemen als investeringsprioriteit in de herstel- en veerkrachtfaciliteit, teneinde kwetsbare personen te beschermen tegen de negatieve gevolgen van de huidige crisis, en socialevooruitgangsplannen op te nemen in de herstel- en veerkrachtplannen om aan te geven hoe de beginselen van de Europese Pijler van sociale rechten in de praktijk zullen worden gebracht en waar de sociale investeringen, met inbegrip van investeringen in sociale huisvesting, op gericht zullen zijn; vraagt de Commissie met klem ervoor te zorgen dat de financiering van de EU en de EIB toegankelijker wordt voor lokale en regionale aanbieders van sociale en openbare betaalbare huisvesting; vraagt de EIB te trachten de betreffende financiering te verhogen via gerichte technische bijstand en nauwere samenwerking met financiële intermediairs en de lidstaten; |
| --- | --- |

10.

| 11. | wijst op de sociaal-economische uitdagingen waarvoor stedelijke centra, met name metropolen, met grote migranten- en vluchtelingenpopulaties en andere mensen in kwetsbare situaties zich geplaatst zien; brengt in herinnering dat steden een sleutelrol spelen bij het opbouwen van inclusieve, toegankelijke en gastvrije gemeenschappen, waarbij niemand achter wordt gelaten; |
| --- | --- |

11.

| 12. | merkt op dat migratie rechtstreekse gevolgen heeft voor het inclusieve karakter van steden en beleidsmaatregelen op maat vergt; wijst op het potentieel van het EU-actieplan voor integratie en inclusie 2021-2027 om inclusieve en hechte samenlevingen tot stand te brengen en programma’s toe te snijden op de meest achtergestelde wijken; merkt tevens op dat vanuit de gemeenschap aangestuurde lokale ontwikkelingsstrategieën een essentieel instrument vormen om banen te scheppen, armoede terug te dringen en diensten in stedelijke gebieden toegankelijker te maken; |
| --- | --- |

12.

| 13. | wijst erop dat kinderen in achtergestelde wijken vaak aan verschillende risicofactoren worden blootgesteld, zoals slechte huisvesting, discriminatie, geweld en ongelijke toegang tot diensten als kinderopvang, gezondheidszorg en onderwijs; verzoekt de lidstaten hun steun te verlenen aan lokale kindergarantiestelsels teneinde de specifieke uitdagingen met betrekking tot kinderarmoede in stedelijke gebieden aan te kunnen pakken; |
| --- | --- |

13.

| 14. | wijst op de rol die steden vervullen bij het nastreven van gendergelijkheid en herinnert eraan dat, in overeenstemming met de verordening gemeenschappelijke bepalingen, bij de voorbereiding, uitvoering, monitoring, verslaglegging en evaluatie van alle in het kader van het cohesiebeleid genomen maatregelen het begrip gendergelijkheid als richtsnoer moet worden gehanteerd; onderstreept dat bij acties ter overbrugging van de genderkloof in het kader van het cohesiebeleid een intersectionele aanpak moet worden gevolgd, waarbij passende maatregelen worden genomen ter voorkoming van discriminatie op grond van godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd of genderoriëntatie, en waarbij wordt voortgebouwd op nationale strategische kaders voor gendergelijkheid; wijst er bovendien op dat de begunstigden van de cohesiebeleidsprogramma’s geen discriminerend beleid mogen invoeren, al helemaal niet gericht tegen minderheden, zoals de lhbti-gemeenschap; spoort ertoe aan om aanvragen af te wijzen van mogelijke begunstigden, waaronder regionale of lokale overheden, die discriminerend beleid hebben ingevoerd tegen leden van de lhbti-gemeenschap, zoals het uitroepen van “lhbt-vrije zones”; |
| --- | --- |

14.

| 15. | benadrukt dat vrouwen niet alleen kwetsbaarder zijn voor bovengenoemde gezondheidsrisico’s, maar ook voor de met de COVID-19-pandemie gepaard gaande economische risico’s; erkent dat het voor het herstel van de stedelijke economieën van essentieel belang is dat vrouwen in de formele en de informele sector na de pandemie worden ondersteund en beter worden geïntegreerd in de beleidsplanning op het gebied van regionale en stedelijke ontwikkeling, waarbij de nadruk op het ontwerpen van genderinclusieve steden en gemeenschappen wordt gelegd; |
| --- | --- |

15.

| 16. | vestigt de aandacht op de wijdverspreide gendergegevenskloof op het gebied van cohesiebeleid en stadsplanning en roept de lidstaten op gegevensverzamelingsmethoden in te voeren die gebruikmaken van naar gender uitgesplitste gegevens; |
| --- | --- |

16.

| 17. | wijst erop dat de COVID-19-pandemie enorme pieken in huiselijk geweld heeft veroorzaakt; verzoekt de lidstaten middelen van het cohesiebeleid toe te wijzen en stedelijke autoriteiten te bewegen om de globale toename van gendergerelateerd geweld aan te pakken; spoort de steden in de EU aan een alomvattende aanpak te ontwikkelen, toe te passen en te evalueren, voor het voorkomen van en reageren op seksuele intimidatie en gendergerelateerd geweld in openbare ruimten door zich te verbinden tot de beginselen van het mondiale vlaggenschipinitiatief van de VN-Entiteit voor gendergelijkheid en de empowerment van vrouwen, getiteld “Safe Cities and Safe Public Spaces for Women and Girls”; |
| --- | --- |

17.

| 18. | verzoekt alle lidstaten het Verdrag van Istanbul inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen zo spoedig mogelijk te ratificeren; verzoekt de Commissie wetgeving voor te stellen om alle vormen van gendergerelateerd geweld aan te pakken en de nodige stappen te ondernemen om gendergerelateerd geweld aan te merken als een nieuwe vorm van criminaliteit die moet worden opgenomen in artikel 83, lid 1, VWEU; |
| --- | --- |

18.

| 19. | erkent de last die op de schouders van vrouwen rust als voornaamste verzorgers in formele en informele situaties, en de sociale waarde van die zorg, met name tijdens de COVID-19-crisis; wijst erop dat 80 % van alle zorg die in de EU wordt verleend, wordt verleend door (onbetaalde) mantelzorgers, waarvan 75 % vrouwen; wijst op de relevante rol die de Europese structuurfondsen spelen in het aantrekken van investeringen in zorgdiensten; is verheugd over het voornemen van de Commissie om een Europese zorgstrategie voor te stellen; |
| --- | --- |

19.

| 20. | vestigt de aandacht op werkloosheid en met name jeugdwerkloosheid, die als gevolg van de COVID-19-pandemie flink is toegenomen; roept de lidstaten op stedelijke autoriteiten actief te betrekken bij het opstellen van programma’s waarin wordt ingespeeld op de behoeften van jongeren in steden, alsmede bij het tot stand brengen van beleid gericht op de geestelijke gezondheid en het geestelijk welzijn van jongeren, hetgeen met name in de periode na COVID-19 van cruciaal belang zal zijn; |
| --- | --- |

20.

Duurzame steden

| 21. | wijst op het belang van duurzame stadsontwikkeling, met inbegrip van duurzaam en betaalbaar openbaar vervoer, voor de economische, sociale en territoriale cohesie van de Unie en de levenskwaliteit van haar inwoners, alsmede voor het verwezenlijken van de doelstellingen inzake klimaatneutraliteit tegen 2050; herinnert aan de mogelijkheden voor stedelijke gebieden uit hoofde van het Nieuw Europees Bauhaus-initiatief en de leidende beginselen ervan, die onder meer duurzaamheid, bestuur op verschillende niveaus, esthetische aspecten en inclusie bestrijken; |
| --- | --- |

21.

| 22. | erkent dat een gesynchroniseerde strategie ten uitvoer moet worden gelegd om het hoofd te bieden aan COVID-19 en de groene en de digitale transitie, zodat een economisch herstel kan worden ingeluid waardoor de duurzame transitie wordt versneld; |
| --- | --- |

22.

| 23. | verzoekt de Unie en de lidstaten overeenkomstig de verplichtingen van de Overeenkomst van Parijs en de SDG’s van de VN, prioriteit en steun te verlenen aan kaders voor de circulaire economie, investeringen in hernieuwbare energie, duurzame en betaalbare (voor)stedelijke mobiliteit (met name fietspadennetwerken), infrastructuur voor alternatief vervoer in en rondom stedelijke gebieden, fatsoenlijk onderhoud van bestaande infrastructuur en snelle investeringen in groene infrastructuur, parken, groen- en recreatievoorzieningen in de openlucht, met eerbiediging van het beginsel “geen ernstige afbreuk doen” en het energie-efficiëntie-eerstbeginsel; merkt op dat initiatieven als het Nieuw Europees Bauhaus steden de kans geven de renovatiegolf (11) voor het voetlicht te brengen, alsmede projecten waarbij de circulaire economie, duurzaamheid en biodiversiteit centraal staan; is verheugd over het feit dat het Nieuw Europees Bauhaus specifiek gericht is op een participatieve en disciplineoverschrijdende benadering voor het tot stand brengen van een duurzame leefomgeving; |
| --- | --- |

23.

| 24. | is van mening dat door de COVID-19-crisis is gebleken dat er behoefte is aan een nieuwe vorm van stadsplanning en nieuwe mobiliteitsoplossingen om ervoor te zorgen dat stedelijke gebieden veerkrachtiger zijn en zich beter kunnen aanpassen aan de vraag naar mobiliteit, en dat de crisis moet worden aangegrepen voor het terugdringen van de vervoersgerelateerde congestie en broeikasgasemissies; pleit voor investeringen ter bevordering van stedelijke mobiliteit door middel van milieuvriendelijke vervoerssystemen; benadrukt dat het nodig is duurzame openbaarvervoersystemen in stedelijke gebieden te bevorderen en te ontwikkelen, en de capaciteit van het openbaar vervoer aan te passen aan de toenemende vraag die zich voordoet in het dagelijkse forensenverkeer van en naar stadscentra; verzoekt de lidstaten hun investeringen in stedelijke mobiliteit opnieuw te beoordelen en prioriteit te geven aan digitale infrastructuur die ten goede zal komen aan alle passagiers, ook passagiers met beperkte mobiliteit; |
| --- | --- |

24.

| 25. | is ingenomen met het voornemen van de Commissie om er samen met de steden en de lidstaten voor te zorgen dat alle grote steden en stedelijke knooppunten in het trans-Europees vervoersnetwerk (TEN-T) tegen 2030 duurzame stedelijke mobiliteitsplanningen (SUMP — sustainable urban mobility plan) opstellen; verzoekt de Commissie en de lidstaten in dit verband nauw samen te werken met regio’s en steden, met name grensoverschrijdend, om de ontbrekende infrastructuur voor de laatste kilometers en de multimodale en grensoverschrijdende verbindingen in het gehele TEN-T te verbeteren en af te werken; wijst erop dat veel Europese havens in de buurt van stedelijke centra liggen en belangrijke vervoersknooppunten in het TEN-T zijn; |
| --- | --- |

25.

| 26. | is van mening dat de Commissie ervoor moet zorgen dat de toegang tot EU-financieringsprogramma’s voor stedelijke mobiliteit, zoals het EFRO, het Cohesiefonds en de Connecting Europe Facility, afhankelijk wordt gesteld van bestaande of toekomstige SUMP’s; benadrukt dat het cohesiebeleid kan helpen om het potentieel van zowel artificiële intelligentie als het “slimme steden”-model te benutten, bijvoorbeeld door administratieve capaciteit en digitale vaardigheden te verbeteren, en dat het een verschuiving van het experimenteren met initiatieven voor slimme steden naar het opschalen daarvan moet stimuleren door middel van financiering en daarmee samenhangende ondersteuning; verzoekt de Commissie na te denken over manieren om steden te ondersteunen bij het opstellen van hun SUMP’s aan de hand van de hoogste normen; benadrukt dat de Commissie, de lidstaten en de regio’s lokale overheden waar mogelijk moeten bijstaan bij het bereiken van dit doel; is bovendien ingenomen met het voornemen van de EIB om samen te werken met overheidsinstanties ter ondersteuning van ambitieuze investeringsprogramma’s voor het bevorderen van duurzame mobiliteit op lokaal en regionaal niveau, onder meer via SUMP’s en openbaarvervoersprojecten; |
| --- | --- |

26.

| 27. | benadrukt dat de lockdown en de sanitaire maatregelen een aanzienlijke invloed hebben gehad op de vraag naar mobiliteit en de keuze van het vervoermiddel, als gevolg waarvan mensen minder gebruik hebben gemaakt van het openbaar vervoer; pleit voor het uitwisselen van beste praktijken met betrekking tot de invoering van een centraal en multimodaal ticketsysteem waarmee mensen op een gebruiksvriendelijkere en veiligere wijze tussen en binnen stedelijke gebieden in de EU kunnen reizen; |
| --- | --- |

27.

| 28. | moedigt de Commissie aan maatregelen te nemen ter bevordering van de uitwisseling van beste praktijken tussen stedelijke gebieden met betrekking tot duurzame stadsontwikkeling en infrastructuur, groene stadsplanning, schone energie, energie-efficiëntie, emissievrij openbaar vervoer, de mobiliteit van voetgangers en fietsers, efficiënt waterbeheer en duurzaam en circulair afvalbeheer; |
| --- | --- |

28.

| 29. | dringt aan op een herziening van de richtsnoeren van de Commissie voor de ontwikkeling en uitvoering van SUMP’s; vraagt dat met die plannen multimodaliteit wordt bevorderd en een aantal onaangename gevolgen wordt aangepakt van de te grote bevolkingsconcentratie in bepaalde stedelijke gebieden, zoals congestie en stijgende vervoerskosten, bijvoorbeeld door middel van evenwichtige sociaal-economische maatregelen om te garanderen dat de plannen niet-discriminerend zijn; |
| --- | --- |

29.

| 30. | verzoekt de Commissie, in samenhang met de komende herziening van het pakket stedelijke mobiliteit, om de coördinatie te bevorderen tussen veiligheids- en duurzaamheidsmaatregelen in stedelijke gebieden; moedigt parkeermogelijkheden aan aan de rand van stedelijke gebieden (zoals park-and-ride-systemen), om gemakkelijk toegang te bieden tot verschillende vormen van openbaar vervoer, teneinde de stedelijke congestie, de CO2-emissies en het boven- en ondergronds parkeren in binnensteden aanzienlijk te verminderen, en ook om stadscentra te herbouwen en aantrekkelijker te maken, en potentiële klanten aan te trekken om de verzwakte detailhandel na de pandemie te ondersteunen en de lokale waarde te vergroten; |
| --- | --- |

30.

| 31. | benadrukt dat het economisch herstel van steden zal worden belemmerd door de sterk stijgende energieprijzen; dringt aan op passende maatregelen ter bevordering van de energie-unie en ter versterking van de weerbaarheid van de Europese energiemarkt; benadrukt dat goedkopere energie voor iedereen in stedelijke gebieden een absolute vereiste is; spoort daarom aan tot het opzetten van grootschalige programma’s om gebouwen te isoleren en zonnepanelen op daken te plaatsen; benadrukt dat lokale hernieuwbare-energiegemeenschappen moeten worden versterkt om het energieverbruik terug te dringen, de decarbonisatie van de energiesystemen te bevorderen en te kunnen profiteren van de maatschappelijke voordelen van een lokale energiemarkt; |
| --- | --- |

31.

| 32. | pleit voor maatregelen ter verbetering van de luchtkwaliteit in steden om de risico’s voor de menselijke gezondheid tot een minimum te beperken en maatregelen om het niveau van het omgevingslawaai aan te pakken, dat in stedelijke gebieden toeneemt; |
| --- | --- |

32.

| 33. | merkt op dat nieuwe apparaten voor persoonlijke mobiliteit (waaronder e-scooters en elektrische fietsen) in stedelijke gebieden een aantal veiligheidsproblemen veroorzaken; moedigt de Commissie aan richtsnoeren voor de lidstaten op te stellen om deze veiligheidskwesties aan te pakken; |
| --- | --- |

33.

| 34. | merkt op dat de COVID-19-pandemie heeft geleid tot de groei van de thuisbezorgingssector, hetgeen in stedelijke gebieden nieuwe soorten platformwerk en bedrijfsmodellen heeft doen ontstaan; erkent dat er aanbevelingen nodig zijn voor de veiligheid van bezorgers en voor opleiding in de digitale instrumenten die zij gebruiken, zoals toepassingen en interactieve platforms; |
| --- | --- |

34.

| 35. | herinnert eraan dat bijna 40 % van alle dodelijke verkeersongevallen in Europa plaatsvindt in stedelijke gebieden; herhaalt dat te hard rijden een essentiële factor is bij ongeveer 30 % van de dodelijke verkeersongevallen en een verzwarende factor bij de meeste ongevallen; verzoekt de Commissie haar aanbeveling inzake snelheid, waarnaar wordt uitgekeken, te gebruiken om van 30 km/u standaard de maximumsnelheid te maken in woonwijken en gebieden met een groot aantal voetgangers en fietsers, met de mogelijkheid van hogere grenswaarden op de belangrijkste verkeersaders en passende bescherming voor kwetsbare weggebruikers; is ingenomen met het feit dat de EU haar strategische langetermijndoelstelling heeft bevestigd om uiterlijk in 2050 het aantal verkeersdoden en zwaargewonden op de Europese wegen terug te brengen tot nagenoeg nul (Vision Zero), evenals haar middellangetermijndoelstelling om het aantal doden en zwaargewonden te verminderen met 50 % tegen 2030; verzoekt de Commissie daarom verkeersveiligheid beter te integreren in de SUMP-richtsnoeren en verzoekt lokale overheden de verkeersveiligheid te bevorderen door middel van bewustmakingsinitiatieven, passende maatregelen en financieringsmogelijkheden; |
| --- | --- |

35.

| 36. | waarschuwt ervoor dat steden en gemeenten ernstig bedreigd worden door de gevolgen van de klimaatverandering; maakt zich grote zorgen over het feit dat hittegolven, die in steden al extremer zijn als gevolg van het stedelijk warmte-eilandeffect, zowel intenser worden als zich vaker voordoen, terwijl extreme neerslag en stormvloeden waarschijnlijk zullen leiden tot meer overstromingen, zoals degene die plaatshadden in Europa in de zomer van 2021, of hevige sneeuwstormen, zoals in de winter van 2020-2021, hetgeen duidelijk maakt dat de weerbaarheid van steden tegen rampen sterk moet worden vergroot; verzoekt de Commissie haar samenwerking met lokale overheden indien nodig te intensiveren door middel van bestaande structuren, zoals het EU-Burgemeestersconvenant, het Green City Accord en de Mayors Alliance for the Green Deal, om de behoeften en uitdagingen in verband met de klimaatverandering waar stedelijke gebieden mee te maken hebben te identificeren, gezamenlijk oplossingen te ontwerpen om steden groener te maken en investeringen te richten op lokale acties; dringt er bij de nationale, regionale en lokale autoriteiten op aan om naast hun nationale energie- en klimaatplannen ook stedelijke strategieën voor aanpassing aan de klimaatverandering vast te stellen die investeringen aanmoedigen om steden om te vormen en aan te passen aan de bedreigingen van de klimaatverandering; |
| --- | --- |

36.

| 37. | herhaalt dat 30 % van het meerjarig financieel kader en 37 % van NextGenerationEU bestemd zijn voor klimaatactie, terwijl 20 % van NextGenerationEU wordt toegewezen aan de digitale transitie; verzoekt de Commissie toezicht te houden op de lidstaten en hen van richtsnoeren en aanbevelingen te voorzien om te waarborgen dat de nodige vaardigheden worden ontwikkeld om de dubbele groene en digitale transitie te verwezenlijken; betreurt de uitsluiting van stedelijke gebieden in de context van NextGenerationEU en dringt daarom aan op een grotere betrokkenheid en participatie van steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden bij de planning en uitvoering van de herstel- en veerkrachtplannen; |
| --- | --- |

37.

| 38. | benadrukt het feit dat meer bomen moeten worden aangeplant en groene daken moeten worden aangelegd, aangezien de vergroening van steden aanzienlijke recreatieve waarde oplevert voor mensen, alsmede de temperatuur doet dalen en ervoor zorgt dat overtollig regenwater wordt geabsorbeerd, zodat de gevolgen van de klimaatverandering en het biodiversiteitsverlies worden tegengegaan; benadrukt dat het renoveren van gebouwen met het oog op een lager energiegebruik en het herontwerpen van steden met het oog op een uitbreiding van de groene ruimte en het stimuleren van wandelen en fietsen, besparingen zullen opleveren, banen zullen creëren, energiearmoede zullen helpen te bestrijden en klimaatvoordelen zullen opleveren; |
| --- | --- |

38.

| 39. | wijst erop dat het engagement van stedelijke gebieden van cruciaal belang is voor de transitie naar een klimaatneutrale maatschappij en een welvarende, eerlijke, duurzame en concurrerende economie; merkt op dat lokale overheden in sommige gevallen niet beschikken over de knowhow, het personeel en de toegang tot hoogwaardige gegevens die nodig zijn om acties te starten en vooruitgang te boeken; is daarom van mening dat capaciteitsopbouw, technische ondersteuning en financiering ten volle moeten worden benut, zoals overeengekomen in de verordening gemeenschappelijke bepalingen, om ervoor te zorgen dat autoriteiten in steden en voorsteden de doelstellingen van de Europese Green Deal verwezenlijken, en is van mening dat stedelijke autoriteiten in de toekomst rechtstreeks toegang moeten krijgen tot EU-financiering; |
| --- | --- |

39.

Innovatieve steden

| 40. | benadrukt dat de digitalisering heeft geholpen bij het aanpakken van een aantal onmiddellijke uitdagingen als gevolg van de pandemie, met name tijdens de lockdownperioden, en dat van de vele ongelijkheden die door de COVID-19-pandemie aan het licht zijn gebracht, de digitale kloof er een ernstige is; merkt op dat de pandemie de digitalisering heeft versneld en dat technologie een noodzaak is geworden voor telewerken, thuisonderwijs, e-handel, e-gezondheid, e-overheid, digitale democratie en digitaal entertainment; verzoekt de Commissie deze ontwikkelingen op de voet te volgen en te waarborgen dat zij volledig in overeenstemming zijn met het acquis van de Unie, met name wat werknemers- en sociale rechten betreft; brengt in herinnering dat digitalisering en digitale connectiviteit een prioriteit moeten zijn voor lokale gemeenschappen bij hun herstel; wijst nogmaals op het belang van een adequaat mededingingsrecht en een adequaat kader voor staatssteun, dat de lidstaten in het kader van de staatssteunregels volledige flexibiliteit biedt om de economie tijdens de coronacrisis te ondersteunen, met name door de aanleg van hogesnelheidsbreedband- en 5G-infrastructuur in alle steden, ongeacht hun omvang; verzoekt de lidstaten connectiviteit te ondersteunen, apparatuur ter beschikking te stellen en te zorgen voor de aanwezigheid van opgeleid personeel in openbare, sociale en onderwijsinstellingen; |
| --- | --- |

40.

| 41. | dringt aan op acties en maatregelen voor een rechtvaardige digitale transitie, die moeten worden ondernomen op alle niveaus, van steden tot de EU zelf; pleit ervoor dat digitale inclusie wordt erkend als een recht voor alle generaties en dringt aan op een duidelijk engagement om in steden universele internetconnectiviteit te realiseren; |
| --- | --- |

41.

| 42. | wijst erop dat de digitale geletterdheid moet worden versterkt om meer toegang te bieden tot nieuwe mogelijkheden; is van mening dat investering in onderwijs en opleiding moet worden gestimuleerd door middel van alomvattende programma’s, zowel in de publieke als in de privésector, voor de bij- en omscholing van werknemers en een leven lang leren die inspelen op de verschuivingen in de vraag naar vaardigheden; dringt aan op de bevordering van vrouwen en meisjes in onderwijs en loopbanen op het gebied van wetenschap, technologie, engineering en wiskunde (STEM); |
| --- | --- |

42.

| 43. | herinnert eraan dat stadstoerisme een essentiële rol heeft gespeeld voor de ontwikkeling van het stedelijk beleid; wijst erop dat de meeste steden in de EU hebben geleden onder een daling van het toerisme als gevolg van de pandemie en hebben moeten zoeken naar nieuwe, duurzamere modi operandi om het toerisme te herstellen, wat heeft geleid tot een toegenomen gebruik van nieuwe, digitale technologieën, die het mogelijk hebben gemaakt stedelijke ruimten en het verkeer van stadstoeristen beter te beheren om de vorming van grote groepen en risicovolle situaties in het licht van de pandemie te voorkomen; |
| --- | --- |

43.

| 44. | benadrukt dat bibliotheken en culturele centra bevorderlijk zijn voor het faciliteren van digitale en sociale inclusie, een leven lang leren en trajecten naar werk voor stedelijke gemeenschappen en achtergestelde groepen; vestigt bovendien de aandacht op de behoefte aan extra plaatsen voor persoonlijke en politieke uitwisseling; |
| --- | --- |

44.

| 45. | herinnert eraan dat artificiële intelligentie slimme oplossingen voor steden mogelijk maakt, waaronder een efficiënter energiegebruik en een efficiënter water- en afvalbeheer en minder vervuiling, lawaai en verkeerscongestie; is bezorgd over het feit dat lokale overheden te maken zullen krijgen met talloze digitale uitdagingen, zoals de beschikbaarheid en betrouwbaarheid van datatechnologie, afhankelijkheid van particuliere derden en een gebrek aan vaardigheden; benadrukt dat opkomende technologieën, zoals kunstmatige intelligentie, moeten voldoen aan ethische criteria om te voorkomen dat bestaande sociale ongelijkheden worden overgenomen; |
| --- | --- |

45.

| 46. | is van mening dat de bestaande stedelijke infrastructuur op het gebied van primaire gezondheidszorg zowel fysiek als financieel moet worden versterkt; merkt op dat de veranderingen op het gebied van de verlening van gezondheidszorg ook de digitale innovatie moeten versnellen en de integratie van de zorg moeten verbeteren door middel van geactualiseerde informatiekanalen, met het oog op het verstrekken van gerichtere, gepersonaliseerde, doeltreffende en efficiënte gezondheidszorg; verzoekt de lidstaten om samen met de lokale, de regionale en met name de stedelijke autoriteiten netwerken te ontwikkelen om mensen op te leiden in het gebruik van digitale gezondheidszorg en digitale overheidsdiensten, teneinde universele en gelijke toegang mogelijk te maken, terwijl gevoelige gegevens optimaal beschermd worden en cybercriminaliteit wordt voorkomen; wijst daarom op de cruciale rol van de lidstaten bij het ondersteunen van de inspanningen van stedelijke autoriteiten om digitale inclusie vorm te geven en te garanderen, door persoonsgegevens te beschermen en mensen en lokale ondernemingen controle te geven via de toegang tot gegevens; |
| --- | --- |

46.

Lerende steden

| 47. | wijst op de negatieve gevolgen van de COVID-19-pandemie voor het onderwijs en benadrukt dat inclusie en toegang tot onderwijs moeten worden gewaarborgd; |
| --- | --- |

47.

| 48. | benadrukt dat de culturele sector ondersteund moet worden, aangezien cultuur en cultureel erfgoed van essentieel belang zijn voor het regionale concurrentievermogen en de sociale cohesie en helpen de identiteit van steden en regio’s vorm te geven; wijst erop dat het belangrijk is meer culturele locaties te creëren en te zorgen voor het herstel van deze locaties na COVID-19 en benadrukt dat zij meer jongeren moeten aantrekken; |
| --- | --- |

48.

| 49. | benadrukt de economische en sociale bijdrage en impact van de culturele en sportsector ten aanzien van de maatschappij; verzoekt de Commissie en de lidstaten samen te werken en voldoende nationale en EU-middelen toe te wijzen om een solide culturele en sportinfrastructuur tot stand te brengen en onderwijs voor de economische en recreatieve sectoren te bevorderen, met name voor breedtecultuur en niet-professionele sport in stedelijke en voorstedelijke gebieden; moedigt de lidstaten aan een actieplan voor te leggen om beide sectoren, die belangrijke onderdelen zijn van de economie op lokaal, nationaal en EU-niveau, herop te starten en de veerkracht ervan te vergroten; |
| --- | --- |

49.

| 50. | wijst erop dat het belangrijk is de rechten te beschermen van kinderen en jongeren en dat onderwijs- en opleidingssystemen in het leven moeten worden geroepen die solide, inclusief en functioneel zijn, voldoen aan de reële behoeften van mensen in hun respectieve stedelijke gebieden en toegerust zijn om het hoofd te bieden aan eventuele gezondheidscrises of natuurrampen die zich in de toekomst kunnen voordoen; |
| --- | --- |

50.

| 51. | stelt met bezorgdheid vast dat de COVID-19-crisis dramatische gevolgen heeft voor een aanzienlijk deel van de Europese jongeren, hetgeen zich met name uit in een zorgwekkend isolement, een hoog banenverlies en onderbroken onderwijs- en opleidingstrajecten; benadrukt dat deze situatie heeft geleid tot veranderingen zowel in de samenstelling als in de omvang van de populatie van jongeren die werkloos zijn en geen onderwijs of opleiding volgen, een situatie die behoorlijk moet worden geëvalueerd en beschreven om de specifieke uitdagingen als gevolg van de crisis aan te pakken en de lidstaten te helpen bij het ontwikkelen van doeltreffende strategieën om jongeren te bereiken; suggereert in dit kader dat de Commissie de mogelijkheid onderzoekt om gemeenschappelijke Europese instrumenten te ontwikkelen om jongeren die werkloos zijn en geen onderwijs of opleiding volgen, te identificeren en te volgen met het oog op een passende beleidsrepons ter ondersteuning van deze groep, die in de context van de COVID-19-crisis uiterst kwetsbaar is; |
| --- | --- |

51.

| 52. | benadrukt dat er nieuwe oplossingen moeten worden ontwikkeld om nieuw leven in te blazen aan stadscentra, aangezien deze te lijden hebben onder de sluiting van bedrijven en culturele locaties, vacatures, een verminderde aantrekkelijkheid en een toegenomen onlinehandel tijdens en na de pandemie; |
| --- | --- |

52.

| 53. | verzoekt de lidstaten en de regio’s de onderwijsinfrastructuur te herbekijken en op een nieuwe leest te schoeien, aansluitend bij de nieuwe ontwikkelingen in de beroepen in de onderwijssector; verzoekt de Commissie en de lidstaten voldoende middelen toe te wijzen voor de ontwikkeling van onderwijsinstellingen en voor het opleiden van zowel leerkrachten als leerlingen van alle leeftijden in de ontwikkeling van groene en digitale vaardigheden om hen voor te bereiden op de toekomst; herinnert eraan dat digitalisering hand in hand moet gaan met het verstrekken van toegang niet alleen tot internet, maar ook tot de voor internetgebruik vereiste apparatuur; |
| --- | --- |

53.

| 54. | is van mening dat een reeks innovatieve concepten, met name het hybride gebruik en de multifunctionaliteit van stedelijke ruimten, een rechtvaardig grondgebruik en de 15-minutenstad, een cruciale rol zullen spelen in het nieuwe model voor stedelijke gebieden in de EU; |
| --- | --- |

54.

Op maat gesneden beleidsinitiatieven

| 55. | wijst op de noodzaak om zich aan te passen aan de nieuwe realiteit als gevolg van de COVID-19-pandemie en om na te denken over een nieuw model voor stedelijke gebieden in de EU, waarbij meer ruimte moet worden gelaten voor creativiteit, maatschappelijke betrokkenheid en experimenten; is van mening dat de Conferentie over de toekomst van Europa een kans biedt om steden een prominentere plaats te geven in de besluitvormingsprocessen van de EU en om hun een essentiële rol toe te bedelen bij het opbouwen van een sterkere participerende democratie en dialoog met de burgers, waarbij een bottom-upbenadering moet worden gevolgd en de stedelijke governance moet worden herbekeken, benadrukt het feit dat het belangrijk is alomvattende strategieën te ontwikkelen op basis van de Europese Green Deal, de Europese digitale strategie (12) en de langetermijnvisie voor de plattelandsgebieden van de EU; herinnert aan de specifieke kenmerken van de ultraperifere gebieden overeenkomstig artikel 349 VWEU; |
| --- | --- |

55.

| 56. | erkent dat, ondanks het gebrek aan expliciete EU-bevoegdheden op het gebied van stedelijke ontwikkeling, een breed scala aan EU-initiatieven haar stempel drukt op steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden; erkent de noodzaak van intensievere samenwerking met betrekking tot EU-programma’s en -beleid tussen en binnen stedelijke gebieden; maakt zich zorgen over het feit dat de laatste jaren weliswaar diverse initiatieven zijn gegroeid, maar dat de coördinatie beperkt blijft en het risico van overlapping en een onduidelijk effect blijft bestaan; |
| --- | --- |

56.

| 57. | is ingenomen met de stedenagenda voor de EU als nieuw model voor bestuur op verschillende niveaus; betreurt het feit dat dit een vrijwillig proces blijft en dringt er bij de lidstaten en de Commissie op aan zich ertoe te verplichten de aanbevelingen uit te voeren; benadrukt dat het maatschappelijk middenveld nauwer betrokken moet worden bij de besluitvormingsprocessen en dat bottom-upbenaderingen bevorderd moeten worden met het oog op het aanpakken van de lokale en regionale behoeften; benadrukt het feit dat het belangrijk is dat lokale kmo’s en startende ondernemingen hun medewerking verlenen in het kader van de ontwikkelingsstrategieën en -plannen voor steden en wijken; |
| --- | --- |

57.

| 58. | erkent de belangrijke rol die stedelijke gebieden vervullen bij de concrete uitvoering van programma’s en projecten uit hoofde van de EU-wetgeving; verzoekt de Commissie en de lidstaten krachtige steun te verlenen aan lokale en regionale overheden en hun projectbeheerteams met betrekking tot programma’s en financieringsmogelijkheden van de EU en er tegelijkertijd voor te zorgen dat er in steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden adequate administratieve faciliteiten bestaan, met inbegrip van behoorlijk opgeleid personeel; |
| --- | --- |

58.

| 59. | onderstreept dat regionale en lokale overheden een belangrijke rol te spelen hebben in alle stadia van de EU-besluitvorming: planning, voorbereiding en uitvoering; vraagt dat er meer directe EU-financiering beschikbaar wordt gesteld aan lokale en regionale overheden om de efficiëntie te verbeteren, de consistentie te waarborgen en de administratieve lasten te verminderen; verzoekt de Commissie bovendien de lidstaten alle nodige richtsnoeren te verstrekken en de toegang tot financiering te vergemakkelijken, waarbij onderscheid moet worden gemaakt tussen steden en regio’s op basis van hun niveau van digitalisering; |
| --- | --- |

59.

| 60. | herhaalt dat steden in de toekomst passende en direct toegankelijke financiële mogelijkheden nodig hebben om programma’s lokaal uit te voeren; herinnert eraan dat 400 miljoen EUR van de middelen voor investeringen in banen en groei moet worden toegewezen aan het Stedelijk Europa-initiatief onder direct of indirect beheer door de Commissie, zoals bepaald in Verordening (EU) 2021/1058; verzoekt de Commissie in haar tussentijdse evaluatie van de huidige programmeringsperiode de doeltreffendheid van het Stedelijk Europa-initiatief te onderzoeken, met name de begroting en het toepassingsgebied ervan, en de lidstaten aan te moedigen meer middelen ter beschikking te stellen ter ondersteuning van de uitvoering van de stedenagenda; |
| --- | --- |

60.

| 61. | dringt erop aan dat het Stedelijk Europa-initiatief beschikking krijgt over een ruimere begroting en dat het toepassingsgebied ervan wordt uitgebreid, en dat daarbij wordt gewaarborgd dat steden in de ultraperifere gebieden er effectief en vlot toegang toe hebben; merkt op dat het de uitvoering moet ondersteunen van de stedenagenda in de huidige programmeringsperiode; beschouwt stedelijke gemeenschappen als essentiële actoren en belanghebbenden bij de succesvolle tenuitvoerlegging van de door de EU gefinancierde beleidsmaatregelen in het kader van de nationale herstel- en veerkrachtplannen; verzoekt de Raad en de lidstaten tot 15 % toe te wijzen aan stedelijke gebieden voor het aanpakken van de uitdagingen na de COVID-19-crisis; |
| --- | --- |

61.

| 62. | wijst op het belang van EU-financiering voor het verwezenlijken van sociale inclusie op lokaal niveau; pleit ervoor dat het effect ervan wordt versterkt door middel van een gemeenschappelijk kader voor beheer en verslaglegging; |
| --- | --- |

62.

| 63. | erkent de cruciale en unieke rol die lokale en regionale overheden vervullen bij het aanpakken van kwesties in verband met de COVID-19-pandemie; betreurt het feit dat het momenteel niet mogelijk is een gestructureerde dialoog tot stand te brengen tussen de Commissie en steden met betrekking tot de herstel- en veerkrachtfaciliteit om de betrokkenheid van stedelijke autoriteiten bij de uitvoering van nationale herstel- en veerkrachtplannen te monitoren; verzoekt de Commissie in haar evaluatie verslag uit te brengen over de tenuitvoerlegging van de faciliteit, de rol te onderzoeken die functionele stedelijke gebieden kunnen spelen en zo nodig deze rol te versterken teneinde een doeltreffende uitvoering van de faciliteit te waarborgen; benadrukt dat stedelijke autoriteiten van de nodige steun moeten worden voorzien om de nationale herstel- en veerkrachtplannen doeltreffend uit te voeren door middel van capaciteitsopbouw, uitwisselingen en technische bijstand; |
| --- | --- |

63.

| 64. | is van mening dat de steun uit de fondsen in het kader van het cohesiebeleid de participatieprocessen moet versterken met het oog op het testen van nieuwe concepten en het uitwisselen van ervaringen door het bevorderen van de duurzame en geïntegreerde ontwikkeling van alle soorten gebieden en lokale initiatieven; is van mening dat capaciteitsopbouw van stedelijke actoren een belangrijke factor is voor de totstandbrenging van veerkrachtigere en duurzamere steden; moedigt steden, gemeenten en functionele stedelijke gebieden aan burgerinitiatieven te ondersteunen; benadrukt dat steden fungeren als stedelijke laboratoria, aangezien het plaatsen zijn waar concepten en beleid voor een duurzame toekomst kunnen worden uitgetest en waar oplossingen voor slimme en inclusieve gemeenschappen kunnen worden ontwikkeld; |
| --- | --- |

64.

| 65. | herinnert alle lidstaten eraan dat zij een partnerschapsovereenkomst moeten opstellen, overeenkomstig de gedragscode inzake partnerschappen, waarin minimumnormen worden vastgesteld voor de betrokkenheid van regionale, plaatselijke, stedelijke en andere overheden, economische, sociale en andere partners, zoals bepaald in artikel 8, lid 1, van de verordening gemeenschappelijke bepalingen; pleit voor een grotere betrokkenheid van de partners, inclusief in de academische wereld en de wereld van innovatie en onderzoek, bij de voorbereiding, uitvoering, monitoring en evaluatie van EU-programma’s, bijvoorbeeld in toezichtcomités; |
| --- | --- |

65.

| 66. | verzoekt de lidstaten en regio’s te zorgen voor een alomvattend partnerschap, onder andere met stedelijke autoriteiten, met het oog op het ontwerpen en uitvoeren van het cohesiebeleid en verzoekt hen stedelijke autoriteiten in kennis te stellen van de redenen waarom financieringsaanvragen zijn afgewezen; verzoekt de Commissie klachten van belanghebbenden zoals stedelijke autoriteiten te onderzoeken, onder andere wanneer geen geldige reden is opgegeven waarom een financieringsaanvraag is afgewezen; |
| --- | --- |

66.

| 67. | verzoekt de Commissie een strategie te ontwikkelen voor functionele stedelijke gebieden en middelgrote steden, met inbegrip van financieringsmogelijkheden voor acties zoals innovatiepartnerschappen en gezamenlijke aanbestedingsregelingen tussen EU-steden en samenwerking tussen EU-steden en -regio’s; |
| --- | --- |

67.

o

o o

| 68. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de lidstaten en hun parlementen. |
| --- | --- |

68.

---

(1)  PB L 437 van 28.12.2020, blz. 30.

(2)  PB L 231 van 30.6.2021, blz. 159.

(3)  PB L 231 van 30.6.2021, blz. 60.

(4)  PB L 231 van 30.6.2021, blz. 94.

(5)  PB L 231 van 30.6.2021, blz. 1.

(6)  PB C 316 van 22.9.2017, blz. 124.

(7)  PB C 162 van 10.5.2019, blz. 31.

(8)  PB C 118 van 8.4.2020, blz. 2.

(9)  PB C 385 van 22.9.2021, blz. 167.

(10)  PB C 456 van 10.11.2021, blz. 145.

(11)  COM(2020)0662.

(12)  COM(2020)0067.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/14 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/14

---

P9_TA(2022)0023

De gevolgen van nationale belastinghervormingen voor de economie van de EU

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de gevolgen van nationale belastinghervormingen voor de economie van de EU (2021/2074(INI))

(2022/C 342/02)

Het Europees Parlement,

| — | gezien de artikelen 110 tot en met 113 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) betreffende de harmonisatie van wetgeving inzake omzetbelasting, accijnzen en overige indirecte belastingen, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 110 tot en met 113 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) betreffende de harmonisatie van wetgeving inzake omzetbelasting, accijnzen en overige indirecte belastingen,

| — | gezien de artikelen 114 tot en met 118 VWEU betreffende belastingen die indirecte gevolgen hebben voor de instelling van de eengemaakte markt, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 114 tot en met 118 VWEU betreffende belastingen die indirecte gevolgen hebben voor de instelling van de eengemaakte markt,

| — | gezien het jaarverslag 2021 van de Commissie inzake belastingen, getiteld “Annual Report on Taxation 2021: Review of taxation policies in the EU Member States” (Jaarverslag 2021 inzake belastingen: Beoordeling van het belastingbeleid in de lidstaten van de EU), |
| --- | --- |

—

gezien het jaarverslag 2021 van de Commissie inzake belastingen, getiteld “Annual Report on Taxation 2021: Review of taxation policies in the EU Member States” (Jaarverslag 2021 inzake belastingen: Beoordeling van het belastingbeleid in de lidstaten van de EU),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 15 juli 2020 getiteld “Actieplan voor billijke en eenvoudige belastingheffing ter ondersteuning van de herstelstrategie” (COM(2020)0312), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 15 juli 2020 getiteld “Actieplan voor billijke en eenvoudige belastingheffing ter ondersteuning van de herstelstrategie” (COM(2020)0312),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 18 mei 2021 getiteld “Belastingheffing van ondernemingen in de 21e eeuw” (COM(2021)0251), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 18 mei 2021 getiteld “Belastingheffing van ondernemingen in de 21e eeuw” (COM(2021)0251),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 24 september 2020 getiteld “Een kapitaalmarktenunie ten dienste van mensen en ondernemingen — Een nieuw actieplan” (COM(2020)0590), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 24 september 2020 getiteld “Een kapitaalmarktenunie ten dienste van mensen en ondernemingen — Een nieuw actieplan” (COM(2020)0590),

| — | gezien de in het kader van het Europees Semester door de Commissie gepubliceerde landspecifieke aanbevelingen en haar beoordelingen van de door de lidstaten als onderdeel van de herstel- en veerkrachtfaciliteit ingediende herstel- en veerkrachtplannen, |
| --- | --- |

—

gezien de in het kader van het Europees Semester door de Commissie gepubliceerde landspecifieke aanbevelingen en haar beoordelingen van de door de lidstaten als onderdeel van de herstel- en veerkrachtfaciliteit ingediende herstel- en veerkrachtplannen,

| — | gezien het onderzoek van de Commissie van 2020 getiteld “Tax policies in the European Union” (Belastingbeleid in de Europese Unie), |
| --- | --- |

—

gezien het onderzoek van de Commissie van 2020 getiteld “Tax policies in the European Union” (Belastingbeleid in de Europese Unie),

| — | gezien de conclusies van de Raad Economische en Financiële Zaken (Ecofin) van 1 december 1997 inzake het belastingbeleid — Resolutie van de Raad en de vertegenwoordigers van de regeringen der Lidstaten, in het kader van de Raad bijeen van 1 december 1997 betreffende een gedragscode inzake de belastingregeling voor ondernemingen — Belastingregeling voor spaargelden (1), |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad Economische en Financiële Zaken (Ecofin) van 1 december 1997 inzake het belastingbeleid — Resolutie van de Raad en de vertegenwoordigers van de regeringen der Lidstaten, in het kader van de Raad bijeen van 1 december 1997 betreffende een gedragscode inzake de belastingregeling voor ondernemingen — Belastingregeling voor spaargelden (1),

| — | gezien het verslag van de Commissie van 29 september 2015 getiteld “Tax reforms in EU Member States 2015: Tax policy challenges for economic growth and fiscal sustainability” (Belastinghervormingen in de lidstaten van de EU 2015: Uitdagingen op het gebied van belastingbeleid met het oog op de economische groei en de houdbaarheid van de begroting), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie van 29 september 2015 getiteld “Tax reforms in EU Member States 2015: Tax policy challenges for economic growth and fiscal sustainability” (Belastinghervormingen in de lidstaten van de EU 2015: Uitdagingen op het gebied van belastingbeleid met het oog op de economische groei en de houdbaarheid van de begroting),

| — | gezien het overzicht van de Groep gedragscode (belastingregeling ondernemingen) van de preferentiële belastingregelingen die sinds de oprichting van de Groep in maart 1998 zijn onderzocht, |
| --- | --- |

—

gezien het overzicht van de Groep gedragscode (belastingregeling ondernemingen) van de preferentiële belastingregelingen die sinds de oprichting van de Groep in maart 1998 zijn onderzocht,

| — | gezien het verslag van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) van 21 april 2021 getiteld “Tax Policy Reforms 2021: Special Edition on Tax Policy during the COVID-19 Pandemic” (Hervormingen van het belastingbeleid 2021: Speciale uitgave over het belastingbeleid tijdens de COVID-19-pandemie), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) van 21 april 2021 getiteld “Tax Policy Reforms 2021: Special Edition on Tax Policy during the COVID-19 Pandemic” (Hervormingen van het belastingbeleid 2021: Speciale uitgave over het belastingbeleid tijdens de COVID-19-pandemie),

| — | gezien de tweepijleroplossing om de uitdagingen op belastinggebied aan te pakken die voortvloeien uit de digitalisering van de economie, die in het kader van het inclusief kader van de OESO/G20 inzake grondslaguitholling en winstverschuiving is overeengekomen, |
| --- | --- |

—

gezien de tweepijleroplossing om de uitdagingen op belastinggebied aan te pakken die voortvloeien uit de digitalisering van de economie, die in het kader van het inclusief kader van de OESO/G20 inzake grondslaguitholling en winstverschuiving is overeengekomen,

| — | gezien het verslag van de OESO van 19 mei 2020 getiteld “Tax and Fiscal Policy in Response to the Coronavirus Crisis: Strengthening Confidence and Resilience” (Belasting- en begrotingsbeleid in respons op de coronacrisis: Versterking van het vertrouwen en de veerkracht), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de OESO van 19 mei 2020 getiteld “Tax and Fiscal Policy in Response to the Coronavirus Crisis: Strengthening Confidence and Resilience” (Belasting- en begrotingsbeleid in respons op de coronacrisis: Versterking van het vertrouwen en de veerkracht),

| — | gezien de beleidsnota van het Internationaal Monetair Fonds van 25 mei 2021 getiteld “Taxing Multinationals in Europe” (Belastingheffing voor multinationals in Europa), |
| --- | --- |

—

gezien de beleidsnota van het Internationaal Monetair Fonds van 25 mei 2021 getiteld “Taxing Multinationals in Europe” (Belastingheffing voor multinationals in Europa),

| — | gezien zijn initiatiefverslag over de hervorming van het EU-beleid inzake schadelijke belastingpraktijken (met inbegrip van de hervorming van de Groep gedragscode), |
| --- | --- |

—

gezien zijn initiatiefverslag over de hervorming van het EU-beleid inzake schadelijke belastingpraktijken (met inbegrip van de hervorming van de Groep gedragscode),

| — | gezien zijn resolutie van 7 oktober 2021 over de hervorming van het EU-beleid inzake schadelijke belastingpraktijken (met inbegrip van de hervorming van de Groep gedragscode) (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 7 oktober 2021 over de hervorming van het EU-beleid inzake schadelijke belastingpraktijken (met inbegrip van de hervorming van de Groep gedragscode) (2),

| — | gezien zijn resolutie van 16 september 2021 over de toepassing van de EU-voorschriften voor de uitwisseling van belastinggegevens: geboekte vooruitgang, opgedane ervaring en weg te werken belemmeringen (3), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 16 september 2021 over de toepassing van de EU-voorschriften voor de uitwisseling van belastinggegevens: geboekte vooruitgang, opgedane ervaring en weg te werken belemmeringen (3),

| — | gezien zijn resolutie van 15 januari 2019 over gendergelijkheid en belastingbeleid in de EU (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 15 januari 2019 over gendergelijkheid en belastingbeleid in de EU (4),

| — | gezien zijn resolutie van 21 oktober 2021 over de Pandora Papers: gevolgen voor de inspanningen ter bestrijding van witwaspraktijken, belastingontwijking en belastingontduiking (5), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 21 oktober 2021 over de Pandora Papers: gevolgen voor de inspanningen ter bestrijding van witwaspraktijken, belastingontwijking en belastingontduiking (5),

| — | gezien het verslag van de EU-waarnemingspost voor belastingheffing van november 2021 getiteld “New Forms of Tax Competition in the European Union: an Empirical Investigation” (Nieuwe vormen van belastingconcurrentie in de Europese Unie: Een empirisch onderzoek), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de EU-waarnemingspost voor belastingheffing van november 2021 getiteld “New Forms of Tax Competition in the European Union: an Empirical Investigation” (Nieuwe vormen van belastingconcurrentie in de Europese Unie: Een empirisch onderzoek),

| — | gezien Richtlijn 2011/16/EU van de Raad van 15 februari 2011 betreffende de administratieve samenwerking op het gebied van de belastingen en tot intrekking van Richtlijn 77/799/EEG (6) (richtlijn administratieve samenwerking op belastinggebied), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2011/16/EU van de Raad van 15 februari 2011 betreffende de administratieve samenwerking op het gebied van de belastingen en tot intrekking van Richtlijn 77/799/EEG (6) (richtlijn administratieve samenwerking op belastinggebied),

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie economische en monetaire zaken (A9-0348/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie economische en monetaire zaken (A9-0348/2021),

| A. | overwegende dat de kwestie van schadelijke belastingpraktijken aan de orde wordt gesteld in de resolutie van het Parlement van 7 oktober 2021 over de hervorming van het EU-beleid inzake schadelijke belastingpraktijken (met inbegrip van de hervorming van de Groep gedragscode), en dat in dit verband tevens hervormingen worden voorgesteld; overwegende dat de kortetermijneffecten van de COVID-19-pandemie en de structurele langetermijnveranderingen als gevolg van demografische trends, digitalisering en de transitie naar een koolstofneutraal economisch model van invloed zijn geweest op de keuzes van de lidstaten met betrekking tot de vormgeving van nieuw belastingbeleid; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de kwestie van schadelijke belastingpraktijken aan de orde wordt gesteld in de resolutie van het Parlement van 7 oktober 2021 over de hervorming van het EU-beleid inzake schadelijke belastingpraktijken (met inbegrip van de hervorming van de Groep gedragscode), en dat in dit verband tevens hervormingen worden voorgesteld; overwegende dat de kortetermijneffecten van de COVID-19-pandemie en de structurele langetermijnveranderingen als gevolg van demografische trends, digitalisering en de transitie naar een koolstofneutraal economisch model van invloed zijn geweest op de keuzes van de lidstaten met betrekking tot de vormgeving van nieuw belastingbeleid;

| B. | overwegende dat het belastingbeleid weliswaar grotendeels onder de verantwoordelijkheid van de lidstaten valt, maar dat de eengemaakte markt niettemin harmonisatie en coördinatie vereist wat betreft de vaststelling van belastingbeleid om de integratie van de eengemaakte markt te bevorderen en uitholling van de belastinggrondslag te voorkomen; overwegende dat nationale maatregelen gevolgen kunnen hebben voor de belastingheffing in andere lidstaten en een verstorend effect kunnen hebben op zowel de eerlijke mededinging als investeringen; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat het belastingbeleid weliswaar grotendeels onder de verantwoordelijkheid van de lidstaten valt, maar dat de eengemaakte markt niettemin harmonisatie en coördinatie vereist wat betreft de vaststelling van belastingbeleid om de integratie van de eengemaakte markt te bevorderen en uitholling van de belastinggrondslag te voorkomen; overwegende dat nationale maatregelen gevolgen kunnen hebben voor de belastingheffing in andere lidstaten en een verstorend effect kunnen hebben op zowel de eerlijke mededinging als investeringen;

| C. | overwegende dat de versnippering van het belastingbeleid diverse belemmeringen opwerpt voor burgers en bedrijven in de eengemaakte markt, en met name voor kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s), waaronder rechtsonzekerheid, buitensporige bureaucratie, een risico op dubbele belastingheffing en moeilijkheden bij het aanvragen van belastingteruggave; overwegende dat deze belemmeringen grensoverschrijdende economische activiteit ontmoedigen en de eengemaakte markt kunnen verstoren; overwegende dat versnippering van het beleid evengoed risico’s met zich meebrengt voor de belastinginstanties, zoals dubbele niet-belastingheffing en arbitrage (waaronder fiscale planning en agressieve belastingontwijkingspraktijken); overwegende dat de lidstaten nog altijd belastinginkomsten mislopen door schadelijke belastingpraktijken waarbij mazen worden uitgebuit die ontstaan als gevolg van uiteenlopende wetgeving tussen lidstaten of tussen lidstaten en derde landen; overwegende dat de schattingen van de inkomsten die de EU als gevolg van ontwijking van vennootschapsbelasting misloopt, uiteenlopen van 36-37 miljard EUR per jaar tot 160-190 miljard EUR per jaar; overwegende dat beleidsversnippering de handhavingskosten van belastinginstanties opvoert; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de versnippering van het belastingbeleid diverse belemmeringen opwerpt voor burgers en bedrijven in de eengemaakte markt, en met name voor kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s), waaronder rechtsonzekerheid, buitensporige bureaucratie, een risico op dubbele belastingheffing en moeilijkheden bij het aanvragen van belastingteruggave; overwegende dat deze belemmeringen grensoverschrijdende economische activiteit ontmoedigen en de eengemaakte markt kunnen verstoren; overwegende dat versnippering van het beleid evengoed risico’s met zich meebrengt voor de belastinginstanties, zoals dubbele niet-belastingheffing en arbitrage (waaronder fiscale planning en agressieve belastingontwijkingspraktijken); overwegende dat de lidstaten nog altijd belastinginkomsten mislopen door schadelijke belastingpraktijken waarbij mazen worden uitgebuit die ontstaan als gevolg van uiteenlopende wetgeving tussen lidstaten of tussen lidstaten en derde landen; overwegende dat de schattingen van de inkomsten die de EU als gevolg van ontwijking van vennootschapsbelasting misloopt, uiteenlopen van 36-37 miljard EUR per jaar tot 160-190 miljard EUR per jaar; overwegende dat beleidsversnippering de handhavingskosten van belastinginstanties opvoert;

| D. | overwegende dat het verstorend effect van toereikende belastingniveaus en simpele, duidelijke belastingwetten binnen de sociale markteconomie van de EU zo klein mogelijk moet zijn; overwegende dat een gezond belastingbeleid de verwezenlijking van de in artikel 3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie opgenomen beleidsdoelstellingen moet ondersteunen om eerlijkere en duurzamere samenlevingen tot stand te brengen en het concurrentievermogen van de EU en haar lidstaten te verbeteren; overwegende dat het economisch herstel en de uitdagingen met betrekking tot de klimaatnoodtoestand, de ecologische transitie en de digitalisering van de economie gepaard gaan met zeer ingrijpende veranderingen en een herbeoordeling van het huidige belastingbeleid; overwegende dat belastingmaatregelen geen belemmering mogen vormen voor particuliere initiatieven die voor economische groei zorgen, de economie van de lidstaten reactiveren en bijdragen aan de totstandbrenging van nieuwe werkgelegenheid in de EU; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat het verstorend effect van toereikende belastingniveaus en simpele, duidelijke belastingwetten binnen de sociale markteconomie van de EU zo klein mogelijk moet zijn; overwegende dat een gezond belastingbeleid de verwezenlijking van de in artikel 3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie opgenomen beleidsdoelstellingen moet ondersteunen om eerlijkere en duurzamere samenlevingen tot stand te brengen en het concurrentievermogen van de EU en haar lidstaten te verbeteren; overwegende dat het economisch herstel en de uitdagingen met betrekking tot de klimaatnoodtoestand, de ecologische transitie en de digitalisering van de economie gepaard gaan met zeer ingrijpende veranderingen en een herbeoordeling van het huidige belastingbeleid; overwegende dat belastingmaatregelen geen belemmering mogen vormen voor particuliere initiatieven die voor economische groei zorgen, de economie van de lidstaten reactiveren en bijdragen aan de totstandbrenging van nieuwe werkgelegenheid in de EU;

| E. | overwegende dat efficiënte belastingstelsels transparant zijn, gemakkelijk zijn na te leven en stabiele belastingopbrengsten genereren; overwegende dat op groei gerichte belastinghervormingen de belastingdruk verschuiven naar belastingen op consumptie en vermogen, en zich richten op de verbreding van de belastinggrondslag; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat efficiënte belastingstelsels transparant zijn, gemakkelijk zijn na te leven en stabiele belastingopbrengsten genereren; overwegende dat op groei gerichte belastinghervormingen de belastingdruk verschuiven naar belastingen op consumptie en vermogen, en zich richten op de verbreding van de belastinggrondslag;

| F. | overwegende dat de beweegredenen voor de hervorming van het nationale belastingbeleid per geval verschillen naargelang de structurele kenmerken van de economieën van de lidstaten, en gebaseerd kunnen zijn op de wens om het belastingstelsel betrouwbaarder en degelijker te maken, de economische groei te bevorderen, de inkomsten te verhogen, de verdeling te verbeteren, gedragsprikkels vast te stellen en gelijke tred te houden met de structurele veranderingen in de economie; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de beweegredenen voor de hervorming van het nationale belastingbeleid per geval verschillen naargelang de structurele kenmerken van de economieën van de lidstaten, en gebaseerd kunnen zijn op de wens om het belastingstelsel betrouwbaarder en degelijker te maken, de economische groei te bevorderen, de inkomsten te verhogen, de verdeling te verbeteren, gedragsprikkels vast te stellen en gelijke tred te houden met de structurele veranderingen in de economie;

| G. | overwegende dat het algemene belastingniveau (begrepen als belastingen en verplichte sociale premies) van lidstaat tot lidstaat aanzienlijk verschilt, zoals blijkt uit het feit dat de verhouding tussen de belastingen en het bbp in 2019 uiteenliep van 22,1 % in Ierland tot 46,1 % in Denemarken; overwegende dat de belastingdruk in de EU (40,1 %) over het geheel genomen hoger is dan in andere geavanceerde economieën (het gemiddelde van de OESO bedroeg 34,3 % in 2018); overwegende dat het gewogen gemiddelde wettelijke vennootschapsbelastingtarief in OESO-landen is gedaald van 46,52 % in 1980 tot 25,85 % in 2020, hetgeen neerkomt op een verlaging van 44 % in de afgelopen veertig jaar; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat het algemene belastingniveau (begrepen als belastingen en verplichte sociale premies) van lidstaat tot lidstaat aanzienlijk verschilt, zoals blijkt uit het feit dat de verhouding tussen de belastingen en het bbp in 2019 uiteenliep van 22,1 % in Ierland tot 46,1 % in Denemarken; overwegende dat de belastingdruk in de EU (40,1 %) over het geheel genomen hoger is dan in andere geavanceerde economieën (het gemiddelde van de OESO bedroeg 34,3 % in 2018); overwegende dat het gewogen gemiddelde wettelijke vennootschapsbelastingtarief in OESO-landen is gedaald van 46,52 % in 1980 tot 25,85 % in 2020, hetgeen neerkomt op een verlaging van 44 % in de afgelopen veertig jaar;

| H. | overwegende dat de samenstelling van de belastingmix in de EU over het geheel genomen in de periode 2004-2019 grotendeels stabiel is gebleven, terwijl het totale niveau van de belastinginkomsten licht is gestegen; overwegende dat de samenstelling van de belastingmix (relatieve aandelen van de belasting op arbeid, consumptie, kapitaal, milieu en andere belastingen) in de EU aanzienlijk uiteenloopt, en dat de belastingmix van bepaalde lidstaten meer op groei gericht is dan die van andere; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de samenstelling van de belastingmix in de EU over het geheel genomen in de periode 2004-2019 grotendeels stabiel is gebleven, terwijl het totale niveau van de belastinginkomsten licht is gestegen; overwegende dat de samenstelling van de belastingmix (relatieve aandelen van de belasting op arbeid, consumptie, kapitaal, milieu en andere belastingen) in de EU aanzienlijk uiteenloopt, en dat de belastingmix van bepaalde lidstaten meer op groei gericht is dan die van andere;

| I. | overwegende dat de sterke belastingconcurrentie in de EU een belangrijke oorzaak lijkt te zijn van de sterke daling van de vennootschapsbelastingtarieven, waardoor het gemiddelde vennootschapsbelastingtarief in Europa lager is dan het gemiddelde tarief in OESO-landen; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de sterke belastingconcurrentie in de EU een belangrijke oorzaak lijkt te zijn van de sterke daling van de vennootschapsbelastingtarieven, waardoor het gemiddelde vennootschapsbelastingtarief in Europa lager is dan het gemiddelde tarief in OESO-landen;

| J. | overwegende dat veel landen tijdens de pandemie hun toevlucht hebben genomen tot belastinghervormingen om de economie te ondersteunen en dat slechts een deel van deze maatregelen van tijdelijke aard was; overwegende dat deze belastinghervormingen onmiddellijke verlichtingsmaatregelen voor bedrijven en huishoudens omvatten, zoals betalinguitstel, verbeterde verliescompensatie of versnelde belastingteruggave, alsmede op herstel gerichte stimuleringsmaatregelen; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat veel landen tijdens de pandemie hun toevlucht hebben genomen tot belastinghervormingen om de economie te ondersteunen en dat slechts een deel van deze maatregelen van tijdelijke aard was; overwegende dat deze belastinghervormingen onmiddellijke verlichtingsmaatregelen voor bedrijven en huishoudens omvatten, zoals betalinguitstel, verbeterde verliescompensatie of versnelde belastingteruggave, alsmede op herstel gerichte stimuleringsmaatregelen;

| K. | overwegende dat het inclusief kader van de OESO/G20 inzake grondslaguitholling en winstverschuiving overeenstemming heeft bereikt over een tweepijlerhervorming van het internationale belastingstelsel om iets te doen aan de uitdagingen die voortvloeien uit de digitalisering van de economie en onder meer een minimaal effectief vennootschapsbelastingtarief van 15 % vast te stellen; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat het inclusief kader van de OESO/G20 inzake grondslaguitholling en winstverschuiving overeenstemming heeft bereikt over een tweepijlerhervorming van het internationale belastingstelsel om iets te doen aan de uitdagingen die voortvloeien uit de digitalisering van de economie en onder meer een minimaal effectief vennootschapsbelastingtarief van 15 % vast te stellen;

Algemene opmerkingen

| 1. | herinnert eraan dat het de lidstaten vrij staat om over hun eigen economische beleid en in het bijzonder over hun eigen belastingbeleid te beslissen, zij het binnen de grenzen van de EU-Verdragen en voor zover het EU-recht is omgezet en naar behoren wordt gehandhaafd; merkt evenwel op dat dit beleidsversnippering en een ongelijk speelveld in de EU met zich mee kan brengen; wijst erop dat dit eerlijke mededinging mogelijk maakt en verstoringen van de eengemaakte markt van de EU beperkt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | merkt op dat de eengemaakte markt, met haar vrije verkeer van productiefactoren, en de nauwe economische betrekkingen met derde buurlanden hebben geleid tot grote handels-, investerings- en financiële stromen tussen de lidstaten; merkt op dat deze diepe onderlinge afhankelijkheid de gevoeligheid van nationale belastinggrondslagen en -tarieven voor die van andere landen heeft vergroot, waardoor met name de overloopeffecten van de vennootschapsbelasting zijn versterkt; |
| --- | --- |

2.

Gevolgen voor kmo’s

| 3. | merkt op dat de geraamde fiscale nalevingskosten voor grote multinationale ondernemingen ongeveer 2 % van de betaalde belastingen belopen en dat deze kosten voor kmo’s op 30 % van de betaalde belastingen worden geraamd; herinnert eraan dat Europese bedrijven, en met name kmo’s, de voornaamste bron van economische groei en nieuwe werkgelegenheid zijn; herinnert eraan dat sommige lidstaten regelingen hebben opgezet op grond waarvan winsten die in internationaal verband worden gemaakt tegen een lager tarief dan het nationale nominale tarief worden belast, waardoor kmo’s in een ongunstigere concurrentiepositie worden gebracht (7); merkt verder op dat uit empirische gegevens blijkt dat de winsten van multinationale ondernemingen minder worden belast dan die van ondernemingen die in de nationale sfeer opereren, wat erop wijst dat de winst van zwaarbelaste dochterondernemingen wordt doorgeschoven naar minder zwaarbelaste dochterondernemingen; |
| --- | --- |

3.

| 4. | benadrukt dat verschillen in nationale belastingstelsels belemmeringen kunnen vormen voor kmo’s die trachten grensoverschrijdende activiteiten te verrichten; benadrukt dat kmo’s in vergelijking met multinationale ondernemingen minder middelen hebben om te besteden aan fiscale naleving en fiscale optimalisering; wijst erop dat het aandeel van de uitgaven voor de naleving van de belastingwetgeving hoger is voor kmo’s dan voor multinationale ondernemingen; |
| --- | --- |

4.

| 5. | merkt op dat harmonisatie van de belastinggrondslagen, zoals de gemeenschappelijke heffingsgrondslag voor de vennootschapsbelasting of het aangekondigde “Business in Europe: Framework for Income Taxation” (Befit) (Bedrijven in Europa: Kader voor de belastingheffing op inkomsten), de fiscale nalevingskosten zou kunnen verlagen voor kmo’s die in meer dan één lidstaat actief zijn; is ingenomen met de mededeling van de Commissie over belastingheffing van ondernemingen in de 21e eeuw, waarin wordt gesteld dat “[h]et ontbreken van een gemeenschappelijk vennootschapsbelastingstelsel in de eengemaakte markt [...] een rem [zet] op het concurrentievermogen” en dat “er [zo] een concurrentienadeel ten opzichte van de markten van derde landen [ontstaat]”; herhaalt dat het belasten van winsten op de plaats waar de economische activiteiten plaatsvinden nationale overheden de mogelijkheid geeft om kmo’s een gelijk speelveld te bieden; beklemtoont dat ondernemingen moeten worden belast aan de hand van een billijke en doeltreffende formule voor de toewijzing van heffingsbevoegdheden aan landen, waarbij rekening wordt gehouden met factoren zoals personeel en materiële activa; constateert dat het Befit-voorstel van de Commissie naar verwachting pas in 2023 zal worden gepubliceerd; vraagt de Commissie de goedkeuringsprocedure te versnellen en verzoekt de lidstaten snel overeenstemming te bereiken over een ambitieus voorstel voor een Europees regelgevingspakket inzake vennootschapsbelasting; |
| --- | --- |

5.

| 6. | merkt op dat het Parlement voor de publicatie van het Befit-voorstel van de Commissie in 2023 een bijdrage zal leveren aan de ontwikkeling van leidende beginselen in overleg met deskundigen, nationale parlementen en burgers; |
| --- | --- |

6.

| 7. | merkt op dat veel lidstaten, alsook de EU, specifieke regelingen ten gunste van kmo’s hebben ingevoerd, zoals speciale btw-regels, om de hogere effectieve belastingtarieven en de hogere nalevingskosten voor kmo’s te compenseren; benadrukt dat een dergelijke speciale behandeling, hoewel die over het algemeen positief is, bij een ruime toepassing kan leiden tot de totstandbrenging van meer verstoringen en meer mogelijkheden voor agressieve fiscale planning, en de algemene complexiteit van het systeem verder kan doen toenemen; verzoekt de lidstaten belastingvoordelen voor kmo’s te ontwikkelen die verenigbaar zijn met het algemene belastingstelsel en kmo’s niet stimuleren om klein te blijven; |
| --- | --- |

7.

| 8. | merkt op dat kmo’s vaak minder goed in staat zijn om verliezen op te vangen of te financieren dan grotere ondernemingen vanwege hun beperktere kasstromen; is in dit verband ingenomen met de aanbeveling van de Commissie van 18 mei 2021 over de fiscale behandeling van verliezen tijdens de COVID-19-crisis (8) en verzoekt de lidstaten deze aanbevelingen in overweging te nemen; |
| --- | --- |

8.

Harmonisatie en coördinatie van het belastingbeleid

| 9. | benadrukt dat de versnippering van het belastingbeleid van de lidstaten een verstorend effect op de eengemaakte markt van de EU kan hebben en schadelijk kan zijn voor de economie van de EU; is verheugd dat de EU coördinatiemechanismen heeft ontwikkeld, zoals procedures voor collegiale toetsing binnen de Groep gedragscode en landspecifieke aanbevelingen in het kader van het Europees Semester; is van mening dat beide mechanismen verder moeten worden verbeterd; benadrukt dat de lidstaten binnen de Groep gedragscode bestaande belastingmaatregelen herbeoordelen, wijzigen of afschaffen die leiden tot schadelijke belastingconcurrentie, en zich onthouden van de invoering van dergelijke maatregelen in de toekomst; herinnert in dit verband aan het standpunt van het Parlement van oktober 2021, waarin wordt gepleit voor de herziening van de criteria, de werkingssfeer en het bestuur van de Groep gedragscode om eerlijke belastingheffing binnen de EU te waarborgen; |
| --- | --- |

9.

| 10. | wijst erop dat de Commissie als onderdeel van de landspecifieke aanbevelingen voor 2020 zes lidstaten heeft geadviseerd om agressieve fiscale planning aan banden te leggen; beaamt het positieve, stimulerende effect dat de landspecifieke aanbevelingen hebben op de doorvoering van de nodige belastinghervormingen in de lidstaten die aanbevelingen over agressieve fiscale planning hebben ontvangen; betreurt het dat enkele lidstaten nog steeds geen werk hebben gemaakt van deze aanbevelingen; |
| --- | --- |

10.

| 11. | herinnert eraan dat de herstel- en veerkrachtfaciliteit en de landspecifieke aanbevelingen, waaronder de aanbevelingen die betrekking hebben op belastingen, nauw met elkaar samenhangen, zoals in Verordening (EU) 2021/241 van het Europees Parlement en de Raad van 12 februari 2021 tot instelling van de herstel- en veerkrachtfaciliteit (9) is voorzien; |
| --- | --- |

11.

| 12. | onderstreept dat in de richtlijn administratieve samenwerking op belastinggebied (DAC) sinds 2011 regels zijn vastgelegd voor de samenwerking tussen de belastinginstanties van de lidstaten om de goede werking van de eengemaakte markt te waarborgen; is ingenomen met het feit dat het toepassingsgebied van de DAC sinds 2011 voortdurend is verruimd naar nieuwe gebieden om belastingfraude en belastingontwijking tegen te gaan, en is verheugd dat er in de afgelopen decennia aanzienlijke vooruitgang is geboekt; herinnert aan het in september 2021 door het Parlement aangenomen uitvoeringsverslag, waarin tekortkomingen bij de tenuitvoerlegging van de DAC door de lidstaten in kaart worden gebracht en gewezen wordt op de noodzaak van het opvoeren van de uitwisseling van informatie tussen nationale belastinginstanties; |
| --- | --- |

12.

| 13. | stelt vast dat het huidige besluitvormingsproces in de Raad slechts in beperkte mate kan tegemoetkomen aan de behoefte om de coördinatie tussen de lidstaten en de bestrijding van schadelijke belastingpraktijken door middel van wetgeving te bevorderen; pleit ervoor alle mogelijkheden die door het VWEU worden geboden te verkennen; herinnert eraan dat de in artikel 116 VWEU vastgestelde procedure kan worden toegepast wanneer schadelijke belastingpraktijken de mededinging op de eengemaakte markt verstoren; |
| --- | --- |

13.

| 14. | benadrukt dat de coördinatie van het belastingbeleid idealiter op internationaal niveau moet worden geregeld door de G20/OESO om het maximale effect te bewerkstelligen; wijst er echter op dat ontwikkelingslanden volledig bij het onderhandelingsproces moeten worden betrokken; merkt op dat belastingvoorstellen van de EU die op internationale overeenkomsten zijn gebaseerd, van oudsher meer kans maken om door de Raad te worden aangenomen; |
| --- | --- |

14.

| 15. | erkent evenwel dat het bij internationale onderhandelingen over belastingaangelegenheden soms moeilijk is een consensus te bereiken, als gevolg waarvan het lang duurt om de tekortkomingen van het internationale belastingstelsel aan te pakken; beveelt aan dat de EU in dergelijke gevallen overweegt het goede voorbeeld te geven, onverminderd de internationale onderhandelingen; |
| --- | --- |

15.

| 16. | is ingenomen met het historisch akkoord dat binnen het inclusief kader van de OESO/G20 bereikt is met betrekking tot de hervorming van het internationale belastingstelsel op basis van een tweepijleraanpak om een eerlijkere verdeling tussen landen te bewerkstelligen van winsten en heffingsbevoegdheden wat betreft de grootste en meest winstgevende multinationale ondernemingen, waarin wordt gesteld dat voor multinationale ondernemingen een effectief belastingtarief van 15 % moet gelden; verzoekt de Commissie en de lidstaten met klem de handen ineen te slaan en ervoor te zorgen dat het binnen het inclusief kader van de OESO/G20 bereikte akkoord met betrekking tot de twee pijlers in EU-recht wordt omgezet, zoals de voorzitter van de Commissie in haar intentieverklaring bij de Staat van de Unie 2021 heeft aangekondigd; verzoekt de Raad alle in dit kader voorgelegde voorstellen snel goed te keuren, zodat het akkoord met ingang van 2023 van kracht kan worden; vraagt de lidstaten te overwegen om zich ook in te zetten voor soortgelijke internationale akkoorden met betrekking tot andere soorten belastingen die zich hiervoor lenen; |
| --- | --- |

16.

Aanbevelingen en gebieden voor hervorming

| 17. | wijst erop dat op gebieden die van groot belang zijn voor de werking van de eengemaakte markt en de kapitaalmarktenunie, zoals op belastinggebied, meer harmonisatie gerechtvaardigd is, hetzij door betere coördinatie tussen de lidstaten, hetzij door optreden van de EU; |
| --- | --- |

17.

| 18. | benadrukt dat de lidstaten nog altijd verschillende criteria hanteren voor de bepaling van de fiscale woonplaats, waardoor een risico op dubbele belastingheffing of dubbele niet-belastingheffing ontstaat; herinnert in dit verband aan de in het actieplan van de Commissie van juli 2020 uiteengezette initiatieven waarin wordt beoogd vóór 2022 of 2023 een wetgevingsvoorstel voor te leggen om te verduidelijken in welke gevallen belastingplichtigen die in de EU over de grens actief zijn, als fiscale inwoners moeten worden beschouwd; kijkt uit naar dit voorstel, dat ervoor moet zorgen dat de fiscale woonplaats in de eengemaakte markt op consequentere wijze zal worden bepaald; |
| --- | --- |

18.

| 19. | merkt op dat de digitalisering en de sterke afhankelijkheid van immateriële activa, die uitdagingen vormen voor het huidige belastingstelsel, een hoge mate van beleidscoördinatie en -harmonisatie rechtvaardigen om een gelijk speelveld tot stand te brengen en ervoor te zorgen dat digitale bedrijven een eerlijke bijdrage leveren aan de samenlevingen waarin zij zakendoen; merkt op dat bepaalde lidstaten ondanks de lopende onderhandelingen op EU- en OESO-niveau de invoering van nationale digitale belastingen hebben voortgezet; stelt vast dat dit een positief effect heeft gehad op het internationale debat; benadrukt dat deze nationale maatregelen geleidelijk moeten worden ingetrokken nadat een doeltreffende internationale oplossing ten uitvoer is gelegd; |
| --- | --- |

19.

| 20. | herinnert eraan dat de EU met het oog op de financiering van het herstelinstrument NextGenerationEU heeft besloten een nieuw eigen middel op basis van een digitale heffing in te voeren; verzoekt de Commissie met alternatieve voorstellen te komen die verenigbaar zijn met de internationale verbintenissen; |
| --- | --- |

20.

| 21. | betreurt dat de verschillen in bronbelastingen en de teruggaveprocedures voor bronbelastingen nog altijd een aanzienlijke belemmering vormen voor de verdere integratie van de kapitaalmarktenunie; is ingenomen met de aankondiging van de Commissie dat zij een wetgevingsinitiatief zal voorstellen betreffende de invoering van een gemeenschappelijk, gestandaardiseerd, EU-breed systeem voor bronbelastingvermindering bij de bron; |
| --- | --- |

21.

| 22. | betreurt de bevoordeling van schulden in de vennootschapsbelasting, die een genereuze belastingaftrek voor rentebetalingen mogelijk maakt, terwijl de kosten van aandelenfinanciering niet op soortgelijke wijze kunnen worden afgetrokken; wijst op het structurele nadeel voor ondernemingen die afhankelijk zijn van aandelenfinanciering, met name waar het jonge en kleine ondernemingen betreft die moeilijk toegang hebben tot krediet; merkt op dat de bevoordeling van schulden bedrijven ertoe kan aanzetten te veel schulden op zich te nemen; |
| --- | --- |

22.

| 23. | stelt vast dat de bevoordeling van schulden aanzienlijk verschilt van lidstaat tot lidstaat; constateert dat bepaalde lidstaten aftrekmogelijkheden voor rendement op eigen vermogen hebben ingevoerd om dit probleem aan te pakken; herinnert eraan dat een aantal van deze aftrekmogelijkheden voor rendement op eigen vermogen is uitgebuit als mazen in de belastingwetgeving en multinationale ondernemingen in staat heeft gesteld nationale rentebetalingen kunstmatig af te trekken; benadrukt dat een gemeenschappelijke Europese aanpak de voorkeur verdient om verstoringen in de eengemaakte markt te vermijden; |
| --- | --- |

23.

| 24. | herinnert eraan dat deze bevoordeling kan worden aangepakt door nieuwe aftrekmogelijkheden in te voeren voor de kosten van aandelenfinanciering of door de aftrekmogelijkheden voor rentebetalingen te beperken; wijst erop dat het Parlement heeft voorgesteld om de aftrekbaarheid van het financieringskostensurplus te beperken tot maximaal 20 % van de winst van de belastingplichtige vóór interest, belastingen, afschrijvingen en amortisatie, maar dat de Raad een hogere drempel van maximaal 30 % heeft vastgesteld (10); herinnert eraan dat een percentage van 30 % volgens de OESO mogelijk te hoog is om grondslaguitholling en winstverschuiving doeltreffend tegen te gaan (11); |
| --- | --- |

24.

| 25. | kijkt uit naar het voorstel van de Commissie voor een systeem dat de scheeftrekking tussen vreemd en eigen vermogen beperkt (Debt Equity Bias Reduction Allowance); verzoekt de Commissie met klem een grondige effectbeoordeling uit te voeren en doeltreffende voorschriften tegen belastingontwijking in te voeren om te voorkomen dat aftrekmogelijkheden voor rendement op eigen vermogen worden gebruikt als nieuw middel voor grondslaguitholling; |
| --- | --- |

25.

| 26. | merkt op dat het effectieve marginale belastingtarief (EMBT) een beslissende factor kan zijn bij investeringsbeslissingen van ondernemingen, samen met de kwaliteit van de infrastructuur, de beschikbaarheid van een goed opgeleide, gezonde beroepsbevolking en nationale stabiliteit (12); constateert dat er tussen de lidstaten aanzienlijke verschillen bestaan in het EMBT; verzoekt de Commissie na te gaan of sommige lidstaten de concurrentie vervalsen door hun EMBT kunstmatig te verlagen, bijvoorbeeld door versnelde afschrijvingsregelingen of door de fiscale aftrekbaarheid van bepaalde posten aan te passen, en het Parlement over de resultaten van dit onderzoek te informeren; |
| --- | --- |

26.

| 27. | merkt op dat fiscale rulings weliswaar rechtszekerheid kunnen creëren voor bedrijven, maar ook tot misbruik kunnen leiden wanneer er sprake is van een fiscale voorkeursbehandeling; wijst er niettemin op dat rechtszekerheid bij voorkeur moet worden gecreëerd met behulp van een eenvoudig belastingstelsel; |
| --- | --- |

27.

| 28. | is ingenomen met het feit dat de Commissie bereid is haar constitutionele rol bij het bestrijden van verstoringen van de mededinging te vervullen door gebruik te maken van het mededingingsrecht; betreurt het dat diverse recente besluiten van de Commissie in prominente mededingingszaken op belastinggebied door nationale rechtbanken en door het Hof van Justitie van de Europese Unie nietig zijn verklaard; |
| --- | --- |

28.

| 29. | benadrukt dat fiscale stimuleringsmaatregelen voor particuliere activiteiten in verband met onderzoek en ontwikkeling (bijvoorbeeld via belastingkortingen, verhoogde toeslagen of aangepaste afschrijvingsregelingen), mits fiscaal verantwoord toegepast, kunnen bijdragen tot een verhoging van de totale uitgaven van een economie voor onderzoek en ontwikkeling, hetgeen vaak positieve externe effecten heeft; is evenwel bezorgd dat bepaalde soorten fiscale stimuleringsmaatregelen, zoals octrooiboxregelingen, de uitgaven voor onderzoek en ontwikkeling nauwelijks doen toenemen en de eengemaakte markt in feite kunnen verstoren door winstverschuiving en agressieve fiscale planning aan te moedigen; merkt op dat fiscale stimuleringsmaatregelen gericht moeten zijn op het aantrekken van investeringen in de reële economie en derhalve op uitgaven en niet op winsten moeten zijn gebaseerd om beter gericht te zijn op de input van innovatie; verzoekt de Commissie met een voorstel te komen voor richtlijnen betreffende fiscale stimuleringsmaatregelen die de eengemaakte markt niet verstoren, met name door voorkeur te geven aan maatregelen die gebaseerd zijn op kosten, van beperkte duur zijn, regelmatig worden beoordeeld, worden ingetrokken indien zij geen positief effect blijken te hebben, een beperkt geografisch toepassingsgebied hebben en geen volledige maar gedeeltelijke vrijstellingen bieden; |
| --- | --- |

29.

| 30. | benadrukt dat verdere harmonisatie met betrekking tot fiscale stimuleringsmaatregelen voor uitgaven op het gebied van onderzoek en ontwikkeling gerechtvaardigd kan zijn; merkt op dat dit deel uitmaakte van het oorspronkelijke voorstel van de Commissie voor een gemeenschappelijke heffingsgrondslag voor de vennootschapsbelasting; betreurt het dat dit onderwerp niet aan bod komt in de recente mededeling over de belastingheffing van ondernemingen in de 21e eeuw; |
| --- | --- |

30.

| 31. | merkt op dat een aanzienlijk deel van de begrotingscapaciteit via fiscale stimuleringsmaatregelen wordt gekanaliseerd in de vorm van vrijstellingen, aftrekposten, kredieten, uitstel en verlaagde belastingtarieven; verzoekt de Commissie te voorzien in een beoordeling van alle ondoeltreffende fiscale stimuleringsmaatregelen en subsidies, met name diegene die schadelijk zijn voor het milieu en negatieve economische verstoringen teweegbrengen; verzoekt de Commissie een kader tot stand te brengen voor het screenen van fiscale stimuleringsmaatregelen in de EU en lidstaten te verplichten de begrotingskosten van fiscale stimuleringsmaatregelen te publiceren; verzoekt de lidstaten ieder jaar gedetailleerde en openbare kosten-batenanalysen van alle belastingbepalingen uit te voeren; is van mening dat een consensus tussen de lidstaten over welke fiscale stimuleringsmaatregelen niet verstorend werken, de fiscale zekerheid zou versterken; verzoekt de Commissie richtsnoeren op te stellen voor fiscale stimuleringsmaatregelen die niet verstorend werken voor de eengemaakte markt; |
| --- | --- |

31.

| 32. | verzoekt de lidstaten te werken aan een compromis over een diepgaande, brede en ambitieuze hervorming van indirecte belastingen, hoofdzakelijk van de btw; wijst erop dat het terugdringen van de complexiteit en de bureaucratie, alsmede het aanpakken van belastingfraude en -ontduiking met betrekking tot de btw van essentieel belang zijn voor het bewaren van de integriteit van de eengemaakte markt; |
| --- | --- |

32.

| 33. | verzoekt de lidstaten de hervorming van hun belastinginstanties voort te zetten, de digitalisering te versnellen en te beginnen met het treffen van strategische maatregelen om kmo’s te helpen met de fiscale naleving, alsmede onderzoek te doen naar mogelijkheden om de administratieve lasten te verlichten; verzoekt de lidstaten de complexiteit van de belastingstelsels met geschikte en degelijke hervormingen aan te pakken om de bureaucratie, de administratieve lasten en de nalevingskosten te verminderen; herinnert eraan dat Europese samenwerking op dit gebied en uitwisseling van optimale werkmethoden tussen belastinginstanties een grote toegevoegde waarde hebben; |
| --- | --- |

33.

| 34. | verzoekt de lidstaten beter gebruik te maken van het Europese Fiscalis-programma om de samenwerking van belastinginstanties bij hun belastinghervormingen te ondersteunen; verzoekt de Commissie in dit verband een Erasmus-uitwisselingsprogramma voor belastingfunctionarissen op te zetten om de toepassing van optimale werkmethoden aan te moedigen; |
| --- | --- |

34.

| 35. | vraagt de Commissie nieuwe nationale belastinghervormingen en -maatregelen te volgen en te monitoren die naar aanleiding van de COVID-19-pandemie zijn doorgevoerd om de economie te steunen, met name de maatregelen die niet van tijdelijke aard zijn; verzoekt de lidstaten hun belastingstelsels te hervormen en daarbij gebruik te maken van de mogelijkheden die worden geboden door Europese instrumenten die ter ondersteuning dienen van het economisch herstel; wijst erop dat deze hervormingen moeten stroken met het Europese begrotingskader; herinnert eraan dat deze hervormingen moeten worden doorgevoerd met volledige inachtneming van de nationale bevoegdheden op belastinggebied; beklemtoont evenwel dat een sterke coördinatie tussen de lidstaten een aanzienlijke toegevoegde waarde zou opleveren; |
| --- | --- |

35.

| 36. | pleit voor strenge normen voor de eerbiediging van de rechten van belastingbetalers, met name van het recht op privacy en gegevensbescherming en met name voor individuen, in alle politieke en wetgevingsprocessen op belastinggebied; |
| --- | --- |

36.

| 37. | constateert dat bij de meeste nationale aanbestedingsprocedures in de lidstaten de laagste prijs als enig gunningscriterium wordt gehanteerd; herinnert aan het verzoek van de Raad aan de Commissie om na te gaan op welke manier het verstorende effect kan worden tegengegaan van de deelname van inschrijvers die actief zijn in rechtsgebieden die op de EU-lijst van niet-coöperatieve rechtsgebieden op belastinggebied staan; verzoekt de Commissie in dit verband haar strategie voor openbare aanbestedingen nogmaals onder de loep te nemen; |
| --- | --- |

37.

EU-scorebord voor belastingheffing

| 38. | neemt kennis van de lopende werkzaamheden van de Commissie met betrekking tot het EU-scorebord voor belastingheffing; pleit voor het gebruik van economische indicatoren die het mogelijk maken om vast te stellen of er sprake is van verstoring van de eengemaakte markt, zoals het niveau van buitenlandse directe investeringen, royalty’s en rentebetalingen; benadrukt dat dit scorebord moet bijdragen aan de bestrijding van schadelijke belastingconcurrentie; verzoekt de Commissie naar behoren rekening te houden met het aanzienlijke verlies aan overheidsinkomsten dat wordt veroorzaakt door nationaal belastingbeleid dat belastingontwijking vergemakkelijkt; is van mening dat dit scorebord voor belastingheffing moet worden opgezet als instrument om de lidstaten te helpen geschikte en degelijke belastinghervormingen door te voeren; waarschuwt voor het gebruik van dit scorebord als middel om specifieke lidstaten aan de schandpaal te nagelen; is niettemin van oordeel dat het scorebord het debat over noodzakelijke hervormingen kan aanwakkeren; is voorstander van een nauwe samenwerking met bestaande Europese platforms bij de vormgeving van dit scorebord; meent dat dit nieuwe instrument nuttig zou kunnen zijn voor het Europees Semester en in het bijzonder voor de landspecifieke aanbevelingen; |
| --- | --- |

38.

o

o o

| 39. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en de parlementen van de lidstaten. |
| --- | --- |

39.

---

(1)  PB C 2 van 6.1.1998, blz. 1.

(2)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0416.

(3)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0392.

(4)  PB C 411 van 27.11.2020, blz. 38.

(5)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0438.

(6)  PB L 64 van 11.3.2011, blz. 1.

(7)  Persbericht van de Commissie van 16 september 2019 getiteld “Staatssteun: Commissie opent diepgaande onderzoeken naar individuele fiscale rulings in verband met “overwinst” die door België aan 39 multinationale ondernemingen zijn afgegeven”.

(8)  PB L 179 van 20.5.2021, blz. 10.

(9)  PB L 57 van 18.2.2021, blz. 17.

(10)  Standpunt van het Europees Parlement van 8 juni 2016 over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot vaststelling van regels ter bestrijding van belastingontwijkingspraktijken die de werking van de interne markt rechtstreeks schaden (PB C 86 van 6.3.2018, blz. 176).

(11)  OESO, Public Discussion Draft — BEPS Action 4: Interest Deductions and Other Financial Payments (Ontwerpraadplegingsdocument — BEPS Actie 4: Renteaftrek en andere financiële betalingen), 2014.

(12)  World Economic Forum, The Global Competitiveness Report 2019 (Het verslag 2019 inzake het mondiale concurrentievermogen).

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/22 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/22

---

P9_TA(2022)0024

Genetisch gemodificeerde soja GMB151 (BCS-GM151-6)

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen GMB151 (BCS-GM151-6), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D075506/01 — 2021/2947(RSP))

(2022/C 342/03)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen GMB151 (BCS-GM151-6), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D075506/01, |
| --- | --- |

—

gezien het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen GMB151 (BCS-GM151-6), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D075506/01,

| — | gezien Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad van 22 september 2003 inzake genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders (1), en met name artikel 7, lid 3, en artikel 19, lid 3, |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad van 22 september 2003 inzake genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders (1), en met name artikel 7, lid 3, en artikel 19, lid 3,

| — | gezien de stemming van 4 februari 2022 in het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid als bedoeld in artikel 35 van Verordening (EG) nr. 1829/2003, die geen advies heeft opgeleverd, |
| --- | --- |

—

gezien de stemming van 4 februari 2022 in het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid als bedoeld in artikel 35 van Verordening (EG) nr. 1829/2003, die geen advies heeft opgeleverd,

| — | gezien de artikelen 11 en 13 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (2), |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 11 en 13 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (2),

| — | gezien het advies dat op 27 januari 2021 door de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) werd goedgekeurd en op 19 april 2021 werd gepubliceerd (3), |
| --- | --- |

—

gezien het advies dat op 27 januari 2021 door de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) werd goedgekeurd en op 19 april 2021 werd gepubliceerd (3),

| — | gezien zijn eerdere resoluties waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het verlenen van vergunningen voor genetisch gemodificeerde organismen (“ggo’s”) (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn eerdere resoluties waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het verlenen van vergunningen voor genetisch gemodificeerde organismen (“ggo’s”) (4),

| — | gezien artikel 112, leden 2 en 3, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 112, leden 2 en 3, van zijn Reglement,

| — | gezien de ontwerpresolutie van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, |
| --- | --- |

—

gezien de ontwerpresolutie van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid,

| A. | overwegende dat BASF SE, gevestigd in Duitsland, op 9 oktober 2018 namens BASF Agricultural Solutions Seed US LLC, gevestigd in de Verenigde Staten (“de aanvrager”) een aanvraag heeft ingediend voor het in de handel brengen van levensmiddelen, levensmiddeleningrediënten en diervoeders die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen GMB151 (“de genetisch gemodificeerde sojabonen”), overeenkomstig de artikelen 5 en 17 van Verordening (EG) nr. 1829/2003; overwegende dat de aanvraag tevens betrekking heeft op het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit de genetisch gemodificeerde soja voor andere toepassingen dan als levensmiddel of als diervoeder, met uitzondering van de teelt; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat BASF SE, gevestigd in Duitsland, op 9 oktober 2018 namens BASF Agricultural Solutions Seed US LLC, gevestigd in de Verenigde Staten (“de aanvrager”) een aanvraag heeft ingediend voor het in de handel brengen van levensmiddelen, levensmiddeleningrediënten en diervoeders die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen GMB151 (“de genetisch gemodificeerde sojabonen”), overeenkomstig de artikelen 5 en 17 van Verordening (EG) nr. 1829/2003; overwegende dat de aanvraag tevens betrekking heeft op het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit de genetisch gemodificeerde soja voor andere toepassingen dan als levensmiddel of als diervoeder, met uitzondering van de teelt;

| B. | overwegende dat de EFSA op 27 januari 2021 een gunstig advies heeft uitgebracht, dat op 19 april 2021 is gepubliceerd; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de EFSA op 27 januari 2021 een gunstig advies heeft uitgebracht, dat op 19 april 2021 is gepubliceerd;

| C. | overwegende dat de genetisch gemodificeerde sojabonen zijn ontwikkeld om tolerantie te verlenen voor een groep herbiciden die bekend staan als HPPD-remmers, zoals isoxaflutool, mesotrione en tembotrionine, en een insectendodend eiwit (een Bt-toxine) produceren, Cry14Ab-1.b (5), dat toxisch is voor nematoden (rondwormen); |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de genetisch gemodificeerde sojabonen zijn ontwikkeld om tolerantie te verlenen voor een groep herbiciden die bekend staan als HPPD-remmers, zoals isoxaflutool, mesotrione en tembotrionine, en een insectendodend eiwit (een Bt-toxine) produceren, Cry14Ab-1.b (5), dat toxisch is voor nematoden (rondwormen);

Gebrek aan een passende beoordeling van residuen van herbiciden, metabolieten en cocktaileffecten

| D. | overwegende dat in meerdere studies is aangetoond dat de teelt van herbicidetolerante genetisch gemodificeerde gewassen een toename van het gebruik van “complementaire” herbiciden in de hand werkt, voornamelijk vanwege het ontstaan van herbicidetolerant onkruid (6); overwegende dat er dan ook van moet worden uitgegaan dat de genetisch gemodificeerde sojabonen aan hogere en ook herhaaldelijke doses complementaire herbiciden zullen worden blootgesteld, waardoor er mogelijk meer residuen zullen achterblijven in de oogst; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat in meerdere studies is aangetoond dat de teelt van herbicidetolerante genetisch gemodificeerde gewassen een toename van het gebruik van “complementaire” herbiciden in de hand werkt, voornamelijk vanwege het ontstaan van herbicidetolerant onkruid (6); overwegende dat er dan ook van moet worden uitgegaan dat de genetisch gemodificeerde sojabonen aan hogere en ook herhaaldelijke doses complementaire herbiciden zullen worden blootgesteld, waardoor er mogelijk meer residuen zullen achterblijven in de oogst;

| E. | overwegende dat isoxaflutool volgens de door de Unie goedgekeurde geharmoniseerde indeling en etikettering zeer giftig is voor in het water levende organismen en vermoedelijk schadelijk voor ongeboren kinderen (7); |
| --- | --- |

E.

overwegende dat isoxaflutool volgens de door de Unie goedgekeurde geharmoniseerde indeling en etikettering zeer giftig is voor in het water levende organismen en vermoedelijk schadelijk voor ongeboren kinderen (7);

| F. | overwegende dat voor de risicobeoordeling alleen isoxaflutool op de genetisch gemodificeerde soja is gebruikt; overwegende dat HPPD-remmende herbiciden echter een scala aan herbiciden omvatten, waaronder mesotrione, die ook in grote hoeveelheden voor deze genetisch gemodificeerde sojabonen kunnen worden gebruikt; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat voor de risicobeoordeling alleen isoxaflutool op de genetisch gemodificeerde soja is gebruikt; overwegende dat HPPD-remmende herbiciden echter een scala aan herbiciden omvatten, waaronder mesotrione, die ook in grote hoeveelheden voor deze genetisch gemodificeerde sojabonen kunnen worden gebruikt;

| G. | overwegende dat volgens de EFSA mesotrione hormoonontregelende eigenschappen zou kunnen hebben, terwijl het genotoxische potentieel van AMBA, een afbraakproduct van mesotrione, niet kon worden uitgesloten (8); |
| --- | --- |

G.

overwegende dat volgens de EFSA mesotrione hormoonontregelende eigenschappen zou kunnen hebben, terwijl het genotoxische potentieel van AMBA, een afbraakproduct van mesotrione, niet kon worden uitgesloten (8);

| H. | overwegende dat de beoordeling van residuen van herbiciden en hun afbraakproducten (“metabolieten”) in genetisch gemodificeerde planten wordt beschouwd als een kwestie die niet binnen de bevoegdheid van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen (“EFSA-panel voor ggo’s”) valt en daarom geen deel uitmaakt van de vergunningsprocedure voor ggo’s; overwegende dat dit problematisch is, aangezien de genetische modificatie zelf invloed kan hebben op de manier waarop complementaire herbiciden door de genetisch gemodificeerde plant worden afgebroken en op de samenstelling en dus de toxiciteit van de metabolieten; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de beoordeling van residuen van herbiciden en hun afbraakproducten (“metabolieten”) in genetisch gemodificeerde planten wordt beschouwd als een kwestie die niet binnen de bevoegdheid van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen (“EFSA-panel voor ggo’s”) valt en daarom geen deel uitmaakt van de vergunningsprocedure voor ggo’s; overwegende dat dit problematisch is, aangezien de genetische modificatie zelf invloed kan hebben op de manier waarop complementaire herbiciden door de genetisch gemodificeerde plant worden afgebroken en op de samenstelling en dus de toxiciteit van de metabolieten;

| I. | overwegende dat er vanwege de specifieke landbouwpraktijken bij de teelt van herbicidetolerante genetisch gemodificeerde gewassen specifieke patronen zijn wat betreft toepassing, blootstelling, het voorkomen van specifieke metabolieten en het ontstaan van combinatorische effecten die bijzondere aandacht vereisen; overwegende dat deze patronen niet in aanmerking zijn genomen door de EFSA; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat er vanwege de specifieke landbouwpraktijken bij de teelt van herbicidetolerante genetisch gemodificeerde gewassen specifieke patronen zijn wat betreft toepassing, blootstelling, het voorkomen van specifieke metabolieten en het ontstaan van combinatorische effecten die bijzondere aandacht vereisen; overwegende dat deze patronen niet in aanmerking zijn genomen door de EFSA;

| J. | overwegende dat daarom niet kan worden geconcludeerd dat de consumptie van de genetisch gemodificeerde sojabonen veilig is voor de gezondheid van mensen en dieren; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat daarom niet kan worden geconcludeerd dat de consumptie van de genetisch gemodificeerde sojabonen veilig is voor de gezondheid van mensen en dieren;

Openstaande vragen in verband met Bt-toxinen

| K. | overwegende dat geïsoleerde Cry14Ab-1-eiwitten, verkregen uit microbiële recombinante systemen, zijn gebruikt voor de veiligheidsstudies (9); overwegende dat weinig betekenis kan worden toegekend aan toxicologische tests die verricht zijn met eiwitten in isolatie, gezien het feit dat Bt-toxinen in genetisch gemodificeerde gewassen zoals mais, katoen en sojabonen inherent toxischer zijn dan geïsoleerde Bt-toxinen; overwegende dat dit komt doordat antiproteasen, die in het weefsel van de plant aanwezig zijn, de toxiciteit van Bt-toxinen kunnen vergroten door hun afbraak te vertragen; overwegende dat dit verschijnsel in meerdere wetenschappelijke studies is aangetoond, waaronder in een studie voor Monsanto dertig jaar geleden, waarbij bleek dat zelfs de aanwezigheid van uiterst lage niveaus van antiproteasen de toxiciteit van Bt-toxinen tot wel 20 keer vergrootte (10); |
| --- | --- |

K.

overwegende dat geïsoleerde Cry14Ab-1-eiwitten, verkregen uit microbiële recombinante systemen, zijn gebruikt voor de veiligheidsstudies (9); overwegende dat weinig betekenis kan worden toegekend aan toxicologische tests die verricht zijn met eiwitten in isolatie, gezien het feit dat Bt-toxinen in genetisch gemodificeerde gewassen zoals mais, katoen en sojabonen inherent toxischer zijn dan geïsoleerde Bt-toxinen; overwegende dat dit komt doordat antiproteasen, die in het weefsel van de plant aanwezig zijn, de toxiciteit van Bt-toxinen kunnen vergroten door hun afbraak te vertragen; overwegende dat dit verschijnsel in meerdere wetenschappelijke studies is aangetoond, waaronder in een studie voor Monsanto dertig jaar geleden, waarbij bleek dat zelfs de aanwezigheid van uiterst lage niveaus van antiproteasen de toxiciteit van Bt-toxinen tot wel 20 keer vergrootte (10);

| L. | overwegende dat bij de risicobeoordelingen van de EFSA nooit met deze verhoogde toxiciteit rekening is gehouden, hoewel zij relevant is voor alle voor invoer of teelt in de Unie goedgekeurde Bt-planten; overwegende dat risico’s voor mensen en dieren die levensmiddelen en diervoeder consumeren die Bt-toxinen bevatten als gevolg van deze verhoogde toxiciteit die voortkomt uit de interactie tussen antiproteasen en Bt-toxinen, bijgevolg niet kunnen worden uitgesloten; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat bij de risicobeoordelingen van de EFSA nooit met deze verhoogde toxiciteit rekening is gehouden, hoewel zij relevant is voor alle voor invoer of teelt in de Unie goedgekeurde Bt-planten; overwegende dat risico’s voor mensen en dieren die levensmiddelen en diervoeder consumeren die Bt-toxinen bevatten als gevolg van deze verhoogde toxiciteit die voortkomt uit de interactie tussen antiproteasen en Bt-toxinen, bijgevolg niet kunnen worden uitgesloten;

| M. | overwegende dat uit een aantal studies blijkt dat bijwerkingen zijn geconstateerd, namelijk dat blootstelling aan Bt-toxinen een effect kan hebben op het immuunsysteem en dat sommige Bt-toxinen wellicht adjuvans-eigenschappen (11) hebben, hetgeen betekent dat zij de allergene eigenschappen van andere eiwitten waarmee ze in contact komen, kunnen verhogen; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat uit een aantal studies blijkt dat bijwerkingen zijn geconstateerd, namelijk dat blootstelling aan Bt-toxinen een effect kan hebben op het immuunsysteem en dat sommige Bt-toxinen wellicht adjuvans-eigenschappen (11) hebben, hetgeen betekent dat zij de allergene eigenschappen van andere eiwitten waarmee ze in contact komen, kunnen verhogen;

| N. | overwegende dat uit een wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat de toxiciteit van Bt-toxinen ook kan worden vergroot door interactie met residuen van besproeiing met herbiciden en dat er verder onderzoek nodig is naar de combinatorische effecten van meerdere transformatiestappen (genetisch gemodificeerde gewassen die zijn gemodificeerd om herbicidetolerant te zijn en insecticiden te produceren in de vorm van Bt-toxinen) (12); overwegende dat de beoordeling van de mogelijke interactie van residuen van herbiciden en de metabolieten ervan met Bt-toxinen evenwel wordt beschouwd als een kwestie die niet onder de bevoegdheid van het EFSA-panel voor ggo’s valt en daarom geen deel uitmaakt van de risicobeoordeling; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat uit een wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat de toxiciteit van Bt-toxinen ook kan worden vergroot door interactie met residuen van besproeiing met herbiciden en dat er verder onderzoek nodig is naar de combinatorische effecten van meerdere transformatiestappen (genetisch gemodificeerde gewassen die zijn gemodificeerd om herbicidetolerant te zijn en insecticiden te produceren in de vorm van Bt-toxinen) (12); overwegende dat de beoordeling van de mogelijke interactie van residuen van herbiciden en de metabolieten ervan met Bt-toxinen evenwel wordt beschouwd als een kwestie die niet onder de bevoegdheid van het EFSA-panel voor ggo’s valt en daarom geen deel uitmaakt van de risicobeoordeling;

Opmerkingen van bevoegde autoriteiten van de lidstaten

| O. | overwegende dat de bevoegde autoriteiten van de lidstaten gedurende de overlegperiode van drie maanden opmerkingen hebben ingediend bij de EFSA (13) overwegende dat de kritische opmerkingen onder andere betrekking hadden op het feit dat er gegevens hadden moeten worden verstrekt om te beoordelen of er sprake is van een accumulatie van residuen en metabolieten van herbiciden in de genetisch gemodificeerde sojabonen, of onaanvaardbare gehalten van dergelijke residuen en metabolieten in de in de Unie ingevoerde genetisch gemodificeerde sojabonen kunnen voorkomen, en wat de gevolgen zijn met betrekking tot subchronische, ontwikkelings- en voortplantingstoxiciteit, het feit dat de basis voor de milieurisicobeoordeling een aantal tekortkomingen vertoont en dat er bijgevolg onzekerheid blijft bestaan over het milieurisico dat verbonden is aan de genetisch gemodificeerde sojabonen, het feit dat dat de huidige studies niet volstaan om te concluderen dat de blootstelling van het milieu en dus de effecten op niet-doelorganismen verwaarloosbaar zullen zijn, het feit dat de gevolgen van de teelt van genetisch gemodificeerde sojabonen in de producerende landen in aanmerking moeten worden genomen en het feit dat op basis van de in het dossier verstrekte gegevens geen conclusies kunnen worden getrokken over de vergelijkende evaluatie van sojabonen GMB151, noch over de veiligheid ervan; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat de bevoegde autoriteiten van de lidstaten gedurende de overlegperiode van drie maanden opmerkingen hebben ingediend bij de EFSA (13) overwegende dat de kritische opmerkingen onder andere betrekking hadden op het feit dat er gegevens hadden moeten worden verstrekt om te beoordelen of er sprake is van een accumulatie van residuen en metabolieten van herbiciden in de genetisch gemodificeerde sojabonen, of onaanvaardbare gehalten van dergelijke residuen en metabolieten in de in de Unie ingevoerde genetisch gemodificeerde sojabonen kunnen voorkomen, en wat de gevolgen zijn met betrekking tot subchronische, ontwikkelings- en voortplantingstoxiciteit, het feit dat de basis voor de milieurisicobeoordeling een aantal tekortkomingen vertoont en dat er bijgevolg onzekerheid blijft bestaan over het milieurisico dat verbonden is aan de genetisch gemodificeerde sojabonen, het feit dat dat de huidige studies niet volstaan om te concluderen dat de blootstelling van het milieu en dus de effecten op niet-doelorganismen verwaarloosbaar zullen zijn, het feit dat de gevolgen van de teelt van genetisch gemodificeerde sojabonen in de producerende landen in aanmerking moeten worden genomen en het feit dat op basis van de in het dossier verstrekte gegevens geen conclusies kunnen worden getrokken over de vergelijkende evaluatie van sojabonen GMB151, noch over de veiligheid ervan;

Ondemocratische besluitvorming

| P. | overwegende dat de Commissie erkent dat het problematisch is dat vergunningsbesluiten voor ggo’s nog steeds worden goedgekeurd door de Commissie zonder de steun van een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten, hetgeen voor productautorisaties als geheel eerder uitzonderlijk is, maar de norm is geworden voor de besluitvorming over vergunningen voor genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat de Commissie erkent dat het problematisch is dat vergunningsbesluiten voor ggo’s nog steeds worden goedgekeurd door de Commissie zonder de steun van een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten, hetgeen voor productautorisaties als geheel eerder uitzonderlijk is, maar de norm is geworden voor de besluitvorming over vergunningen voor genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders;

| Q. | overwegende dat het Parlement tijdens zijn achtste zittingsperiode in totaal 36 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het op de markt brengen van ggo’s voor gebruik als levensmiddelen en diervoeders (33 resoluties) en tegen de teelt van ggo’s in de Unie (drie resoluties); overwegende dat het Parlement in zijn negende zittingsperiode reeds 21 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het op de markt brengen van ggo’s; overwegende dat er voor geen van deze ggo’s een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten werd gevonden voor het verlenen van een vergunning; overwegende dat een van de redenen waarom de lidstaten de verlening van vergunningen niet steunen, wetenschappelijke bezwaren zijn in verband met de risicobeoordeling; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat het Parlement tijdens zijn achtste zittingsperiode in totaal 36 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het op de markt brengen van ggo’s voor gebruik als levensmiddelen en diervoeders (33 resoluties) en tegen de teelt van ggo’s in de Unie (drie resoluties); overwegende dat het Parlement in zijn negende zittingsperiode reeds 21 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het op de markt brengen van ggo’s; overwegende dat er voor geen van deze ggo’s een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten werd gevonden voor het verlenen van een vergunning; overwegende dat een van de redenen waarom de lidstaten de verlening van vergunningen niet steunen, wetenschappelijke bezwaren zijn in verband met de risicobeoordeling;

| R. | overwegende dat de Commissie zich bewust is van de democratische tekortkomingen, het gebrek aan steun van de lidstaten en de bezwaren van het Parlement, maar toch vergunningen voor ggo’s blijft verlenen; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de Commissie zich bewust is van de democratische tekortkomingen, het gebrek aan steun van de lidstaten en de bezwaren van het Parlement, maar toch vergunningen voor ggo’s blijft verlenen;

| S. | overwegende dat er geen wetswijziging nodig is om de Commissie in staat te stellen geen vergunning te verlenen voor ggo’s wanneer er in het comité van beroep geen steun van een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten wordt gevonden (14); |
| --- | --- |

S.

overwegende dat er geen wetswijziging nodig is om de Commissie in staat te stellen geen vergunning te verlenen voor ggo’s wanneer er in het comité van beroep geen steun van een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten wordt gevonden (14);

Het nakomen van de internationale verplichtingen van de Unie

| T. | overwegende dat in een verslag uit 2017 van de speciale rapporteur van de Verenigde Naties (VN) voor het recht op voedsel werd vastgesteld dat gevaarlijke bestrijdingsmiddelen catastrofale gevolgen hebben voor de volksgezondheid, met name in ontwikkelingslanden (15); overwegende dat duurzameontwikkelingsdoelstelling (SDG) 3.9 van de VN erin bestaat om tegen 2030 het aantal sterfgevallen en ziekten als gevolg van gevaarlijke chemische stoffen en de vervuiling en besmetting van lucht, water en bodem in aanzienlijke mate te verminderen (16); overwegende dat het toestaan van de invoer van de genetisch gemodificeerde sojabonen zou resulteren in een toename van de vraag naar dit gewas dat gemodificeerd is met het oog op behandeling met HPPDremmers, zoals isoxaflutool en mesotrione, en daarmee in een verhoging van de blootstelling van werknemers in derde landen; overwegende dat het risico van een verhoogde blootstelling van werknemers en van het milieu bijzonder zorgwekkend is in het geval van herbicidetolerante, genetisch gemodificeerde gewassen, aangezien hiervoor grotere hoeveelheden herbiciden worden gebruikt; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat in een verslag uit 2017 van de speciale rapporteur van de Verenigde Naties (VN) voor het recht op voedsel werd vastgesteld dat gevaarlijke bestrijdingsmiddelen catastrofale gevolgen hebben voor de volksgezondheid, met name in ontwikkelingslanden (15); overwegende dat duurzameontwikkelingsdoelstelling (SDG) 3.9 van de VN erin bestaat om tegen 2030 het aantal sterfgevallen en ziekten als gevolg van gevaarlijke chemische stoffen en de vervuiling en besmetting van lucht, water en bodem in aanzienlijke mate te verminderen (16); overwegende dat het toestaan van de invoer van de genetisch gemodificeerde sojabonen zou resulteren in een toename van de vraag naar dit gewas dat gemodificeerd is met het oog op behandeling met HPPDremmers, zoals isoxaflutool en mesotrione, en daarmee in een verhoging van de blootstelling van werknemers in derde landen; overwegende dat het risico van een verhoogde blootstelling van werknemers en van het milieu bijzonder zorgwekkend is in het geval van herbicidetolerante, genetisch gemodificeerde gewassen, aangezien hiervoor grotere hoeveelheden herbiciden worden gebruikt;

| U. | overwegende dat ontbossing een belangrijke oorzaak is van de achteruitgang van de biodiversiteit; overwegende dat de uitstoot van landgebruik en verandering van landgebruik, vooral ten gevolge van ontbossing, de op een na grootste oorzaak van klimaatverandering is, na de verbranding van fossiele brandstoffen (17); overwegende dat SDG 15 van de VN onder meer tot doel heeft de ontbossing voor 2020 stop te zetten (18); overwegende dat bossen een multifunctionele rol spelen bij de verwezenlijking van de meeste SDG’s (19); |
| --- | --- |

U.

overwegende dat ontbossing een belangrijke oorzaak is van de achteruitgang van de biodiversiteit; overwegende dat de uitstoot van landgebruik en verandering van landgebruik, vooral ten gevolge van ontbossing, de op een na grootste oorzaak van klimaatverandering is, na de verbranding van fossiele brandstoffen (17); overwegende dat SDG 15 van de VN onder meer tot doel heeft de ontbossing voor 2020 stop te zetten (18); overwegende dat bossen een multifunctionele rol spelen bij de verwezenlijking van de meeste SDG’s (19);

| V. | overwegende dat de productie van soja een belangrijke aanjager is van ontbossing in de bossen van de Amazone, Cerrado en Gran Chaco in Zuid-Amerika; overwegende dat van de in Brazilië en Argentinië geteelde soja respectievelijk 97 % en 100 % genetisch gemodificeerd is (20); overwegende dat het overgrote deel van genetisch gemodificeerde soja dat in Brazilië en Argentinië mag worden geteeld, ook in de Unie mag worden ingevoerd; |
| --- | --- |

V.

overwegende dat de productie van soja een belangrijke aanjager is van ontbossing in de bossen van de Amazone, Cerrado en Gran Chaco in Zuid-Amerika; overwegende dat van de in Brazilië en Argentinië geteelde soja respectievelijk 97 % en 100 % genetisch gemodificeerd is (20); overwegende dat het overgrote deel van genetisch gemodificeerde soja dat in Brazilië en Argentinië mag worden geteeld, ook in de Unie mag worden ingevoerd;

| W. | overwegende dat de Unie partij is bij het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit, waarin duidelijk wordt gesteld dat zowel exporterende als importerende landen internationale verantwoordelijkheden hebben met betrekking tot de biologische diversiteit; |
| --- | --- |

W.

overwegende dat de Unie partij is bij het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit, waarin duidelijk wordt gesteld dat zowel exporterende als importerende landen internationale verantwoordelijkheden hebben met betrekking tot de biologische diversiteit;

| X. | overwegende dat in Verordening (EG) nr. 1829/2003 is bepaald dat genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders geen negatieve effecten mogen hebben op de menselijke gezondheid, de diergezondheid of het milieu, en wordt vereist dat de Commissie bij het opstellen van haar besluit alle desbetreffende bepalingen van het Unierecht en andere ter zake dienende factoren in aanmerking neemt; overwegende dat dergelijke ter zake dienende factoren de verplichtingen van de Unie in het kader van de SDG’s van de VN, de Klimaatovereenkomst van Parijs en het VN-Verdrag inzake biologisch diversiteit moeten omvatten; |
| --- | --- |

X.

overwegende dat in Verordening (EG) nr. 1829/2003 is bepaald dat genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders geen negatieve effecten mogen hebben op de menselijke gezondheid, de diergezondheid of het milieu, en wordt vereist dat de Commissie bij het opstellen van haar besluit alle desbetreffende bepalingen van het Unierecht en andere ter zake dienende factoren in aanmerking neemt; overwegende dat dergelijke ter zake dienende factoren de verplichtingen van de Unie in het kader van de SDG’s van de VN, de Klimaatovereenkomst van Parijs en het VN-Verdrag inzake biologisch diversiteit moeten omvatten;

| 1. | is van mening dat het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie de in Verordening (EG) nr. 1829/2003 bedoelde uitvoeringsbevoegdheden overschrijdt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | is van mening dat het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie niet in overeenstemming is met het recht van de Unie, aangezien het niet verenigbaar is met het doel van Verordening (EG) nr. 1829/2003 om overeenkomstig de algemene beginselen die in Verordening (EG) nr. 178/2002 van het Europees Parlement en de Raad (21) zijn vastgesteld de basis te leggen voor de waarborging van een hoog beschermingsniveau voor het leven en de gezondheid van de mens, de gezondheid en het welzijn van dieren, het milieu en de belangen van de consument, met betrekking tot genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders, waarbij de goede werking van de interne markt wordt gewaarborgd; |
| --- | --- |

2.

| 3. | verzoekt de Commissie haar ontwerp van uitvoeringsbesluit in te trekken; |
| --- | --- |

3.

| 4. | herhaalt zijn verzoek aan de Commissie geen vergunningen meer te verlenen voor herbicidetolerante genetisch gemodificeerde gewassen tot uitgebreid en per geval is onderzocht welke gezondheidsrisico’s de residuen met zich meebrengen, hetgeen een volledige beoordeling inhoudt van de residuen afkomstig van besproeiing van zulke genetisch gemodificeerde gewassen met complementaire herbiciden en een beoordeling van de afbraakproducten van herbiciden en eventuele combinatorische effecten, ook met de genetisch gemodificeerde plant zelf; |
| --- | --- |

4.

| 5. | is ingenomen met het feit dat de Commissie, in een schrijven van 11 september 2020 aan de leden van het Parlement, eindelijk de noodzaak erkende rekening te houden met duurzaamheid wat betreft vergunningsbesluiten voor ggo’s (22); is echter zeer teleurgesteld dat de Commissie sindsdien door is gegaan met het verlenen van vergunningen voor de invoer van ggo’s in de Unie, ondanks de permanente bezwaren van het Parlement en een meerderheid van lidstaten die tegen deze vergunningen stemden; |
| --- | --- |

5.

| 6. | verzoekt de EFSA om gegevens op te vragen betreffende de effecten van de consumptie van levensmiddelen en diervoeders die afkomstig zijn van genetisch gemodificeerde planten op het microbioom van de darmen; |
| --- | --- |

6.

| 7. | verzoekt de EFSA haar risicobeoordeling uit te breiden om ten volle rekening te houden met alle interacties en combinatorische effecten tussen Bt-toxinen, genetisch gemodificeerde planten en hun bestanddelen, alsook residuen van besproeiing met de complementaire herbiciden, en een beoordeling uit te voeren van de daarmee samenhangende gevolgen voor het milieu, de gezondheid en de voedselveiligheid; |
| --- | --- |

7.

| 8. | verzoekt de Commissie de invoer van genetisch gemodificeerde sojabonen die in Brazilië en Argentinië worden geteeld, onmiddellijk op te schorten, indien nodig met gebruikmaking van artikel 53 van Verordening (EG) nr. 178/2002, totdat effectieve juridisch bindende mechanismen zijn ingevoerd om te voorkomen dat producten die verband houden met ontbossing en daarmee verband houdende mensenrechtenschendingen in de Unie in de handel worden gebracht; |
| --- | --- |

8.

| 9. | pleit opnieuw voor de tenuitvoerlegging van een Europese strategie voor de productie en toelevering van plantaardige eiwitten (23), die ervoor zou zorgen dat de Unie minder afhankelijk is van de invoer van genetisch gemodificeerde soja en bovendien zou resulteren in kortere toeleveringsketens en regionale markten; |
| --- | --- |

9.

| 10. | dringt er opnieuw bij de Commissie op aan rekening te houden met de verplichtingen van de Unie krachtens internationale overeenkomsten, zoals de Overeenkomst van Parijs, het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit en de SDG’s van de VN; roept er nogmaals toe op om ontwerpuitvoeringshandelingen vergezeld te doen gaan van een memorandum van toelichting waarin wordt uiteengezet hoe de handelingen voldoen aan het beginsel van “geen schade berokkenen” (24); |
| --- | --- |

10.

| 11. | onderstreept dat in de op 17 december 2020 door het Europees Parlement aangenomen amendementen op het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) nr. 182/2011 (25), die in het Parlement werden aangenomen als basis voor onderhandelingen met de Raad, staat dat de Commissie geen vergunning moet verlenen voor ggo’s wanneer daarvoor geen gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten bestaat; is van oordeel dat de Commissie zich hiernaar moet voegen, en verzoekt de Raad met zijn werkzaamheden door te gaan en ten aanzien van dit dossier zo snel mogelijk een algemene benadering vast te stellen; |
| --- | --- |

11.

| 12. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten. |
| --- | --- |

12.

---

(1)  PB L 268 van 18.10.2003, blz. 1.

(2)  PB L 55 van 28.2.2011, blz. 13.

(3)  Wetenschappelijk advies van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen inzake genetisch gemodificeerde sojabonen GMB151 voor gebruik als levensmiddel en diervoeder krachtens Verordening (EG) nr. 1829/2003 (aanvraag EFSA-GMO-NL-2018.153), EFSA Journal 2021; 19(4):6424, https://doi.org/10.2903/j.efsa.2021.6424.

(4)  Tijdens de achtste zittingsperiode nam het Parlement 36 resoluties aan waarin bezwaar werd gemaakt tegen het verlenen van vergunningen voor ggo’s. Bovendien heeft het Parlement tijdens de negende zittingsperiode de volgende resoluties aangenomen:

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MZHG0JG (SYN-ØØØJG-2) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0028). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MZHG0JG (SYN-ØØØJG-2) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0028).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen A2704-12 (ACS-GMØØ5-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0029). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen A2704-12 (ACS-GMØØ5-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0029).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 89034 × 1507 × MON 88017 × 59122 × DAS-40278-9, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie of vier van de transformatiestappen MON 89034, 1507, MON 88017, 59122 en DAS-40278-9, ingevolge Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0030). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 89034 × 1507 × MON 88017 × 59122 × DAS-40278-9, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie of vier van de transformatiestappen MON 89034, 1507, MON 88017, 59122 en DAS-40278-9, ingevolge Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0030).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen LLCotton25 (ACS-GHØØ1-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0054). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen LLCotton25 (ACS-GHØØ1-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0054).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen MON 89788 (MON-89788-1) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0055). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen MON 89788 (MON-89788-1) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0055).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MON 89034 × 1507 × NK603 × DAS-40278-9 en subcombinaties MON 89034 × NK603 × DAS-40278-9, 1507 × NK603 × DAS-40278-9 en NK603 × DAS-40278-9 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0056). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MON 89034 × 1507 × NK603 × DAS-40278-9 en subcombinaties MON 89034 × NK603 × DAS-40278-9, 1507 × NK603 × DAS-40278-9 en NK603 × DAS-40278-9 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0056).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais Bt11 × MIR162 × MIR604 × 1507 × 5307 × GA21 en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie, vier of vijf van de “events” Bt11, MIR162, MIR604, 1507, 5307 en GA21, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen Teksten, P9_TA(2019)0057). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais Bt11 × MIR162 × MIR604 × 1507 × 5307 × GA21 en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie, vier of vijf van de “events” Bt11, MIR162, MIR604, 1507, 5307 en GA21, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen Teksten, P9_TA(2019)0057).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 mei 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde soja MON 87708 × MON 89788 × A5547-127, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0069). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 mei 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde soja MON 87708 × MON 89788 × A5547-127, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0069).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 89034 × MIR162 × NK603 en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee of drie van de transformatiestappen MON 87427, MON 89034, MIR162 en NK603, en tot intrekking van Uitvoeringsbesluit (EU) 2018/1111 van de Commissie, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0291). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 89034 × MIR162 × NK603 en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee of drie van de transformatiestappen MON 87427, MON 89034, MIR162 en NK603, en tot intrekking van Uitvoeringsbesluit (EU) 2018/1111 van de Commissie, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0291).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde sojabonen SYHT0H2 (SYN-ØØØH2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0292). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde sojabonen SYHT0H2 (SYN-ØØØH2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0292).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 87460 × MON 89034 × MIR162× NK603, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie of vier van de transformatiestappen MON 87427, MON 87460, MON 89034, MIR162 en NK603, ingevolge Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0293). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 87460 × MON 89034 × MIR162× NK603, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie of vier van de transformatiestappen MON 87427, MON 87460, MON 89034, MIR162 en NK603, ingevolge Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0293).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde soja MON 87751 × MON 87701 × MON 87708 × MON 89788 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0365). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde soja MON 87751 × MON 87701 × MON 87708 × MON 89788 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0365).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 89034 × MIR162 × MON 87411, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee of drie van de transformatiestappen MON 87427, MON 89034, MIR162 en MON 87411 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0366). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 89034 × MIR162 × MON 87411, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee of drie van de transformatiestappen MON 87427, MON 89034, MIR162 en MON 87411 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0366).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MIR604 (SYN-IR6Ø4-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0367). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MIR604 (SYN-IR6Ø4-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0367).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 88017 (MON-88Ø17-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0368). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 88017 (MON-88Ø17-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0368).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 89034 (MON-89Ø34-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0369). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 89034 (MON-89Ø34-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0369).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 maart 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde katoen GHB614 × T304-40 × GHB119 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0080). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 maart 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde katoen GHB614 × T304-40 × GHB119 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0080).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 maart 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MZIR098 (SYN-ØØØ98-3), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0081). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 maart 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MZIR098 (SYN-ØØØ98-3), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0081).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde soja DAS-81419-2 × DAS–44406–6 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0334). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde soja DAS-81419-2 × DAS–44406–6 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0334).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais 1507 × MIR162 × MON810 × NK603 en genetisch gemodificeerde maisrassen die twee of drie van de afzonderlijke transformatiestappen 1507, MIR162, MON810 en NK603 combineren, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0335). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais 1507 × MIR162 × MON810 × NK603 en genetisch gemodificeerde maisrassen die twee of drie van de afzonderlijke transformatiestappen 1507, MIR162, MON810 en NK603 combineren, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0335).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais Bt 11 (SYN-BTØ11-1) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0336). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais Bt 11 (SYN-BTØ11-1) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0336).

(5)  Advies van de EFSA, blz. 6 en 7.

(6)  Zie bijvoorbeeld Bonny, S.: “Genetically Modified Herbicide-Tolerant Crops, Weeds, and Herbicides: Overview and Impact”, Environmental Management, januari 2016, 57(1), blz. 31-48, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26296738, en Benbrook, C.M.: “Impacts of genetically engineered crops on pesticide use in the U.S. — the first sixteen years”, Environmental Sciences Europe; 28 september 2012, vol. 24(1), https://enveurope.springeropen.com/articles/10.1186/2190-4715-24-24.

(7)  https://echa.europa.eu/substance-information/-/substanceinfo/100.114.433

(8)  EFSA Conclusion on the peer review of the pesticide risk assessment of the active substance mesotrione, EFSA Journal 2016; 14(3):4419, p. 3, https://doi.org/10.2903/j.efsa.2016.4419.

(9)  Advies van de EFSA, blz. 16.

(10)  MacIntosh, S.C., Kishore, G.M., Perlak, F.J., Marrone, P.G., Stone, T.B., Sims, S.R., Fuchs, R.L., “Potentiation of Bacillus thuringiensis insecticidal activity by serine protease inhibitors”, Journal of Agricultural and Food Chemistry, 1990, 38, pp. 1145-1152, https://pubs.acs.org/doi/abs/10.1021/jf00094a051

(11)  Zie voor een overzicht hiervan: Rubio-Infante, N., Moreno-Fierros, L., “An overview of the safety and biological effects of Bacillus thuringiensis Cry toxins in mammals”, Journal of Applied Toxicology, mei 2016, 36(5), blz. 630-648, https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1002/jat.3252

(12)  https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0278691516300722?via%3Dihub

(13)  De opmerkingen van de lidstaten in verband met de genetisch gemodificeerde soja kunnen worden geraadpleegd in het vragenregister van de EFSA: https://www.efsa.europa.eu/en/efsajournal/pub/5946

(14)  De Commissie kan een vergunning verlenen, maar hoeft dat niet te doen, wanneer er in het comité van beroep geen steun van een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten wordt gevonden, overeenkomstig Verordening (EU) nr. 182/2011 (artikel 6, lid 3).

(15)  https://www.ohchr.org/EN/Issues/Food/Pages/Pesticides.aspx

(16)  https://www.un.org/sustainabledevelopment/health/

(17)  Mededeling van de Commissie van 23 juli 2019 getiteld “Bescherming en herstel van bossen wereldwijd: de actie van de EU opvoeren” (COM(2019)0352), blz. 1.

(18)  Zie doelstelling 15.2: https://www.un.org/sustainabledevelopment/biodiversity/.

(19)  Mededeling van de Commissie van 23 juli 2019 getiteld “Bescherming en herstel van bossen wereldwijd: de actie van de EU opvoeren” (COM(2019)0352), blz. 2.

(20)  International Service for the Acquisition of Agri-biotech Applications, “Global Status of Commercialized Biotech/GM Crops in 2017: Biotech Crop Adoption Surges as Economic Benefits Accumulate in 22 Years”, ISAAA Brief nr. 53 (2017), blz. 16 en 21, http://www.isaaa.org/resources/publications/briefs/53/download/isaaa-brief-53-2017.pdf.

(21)  Verordening (EG) nr. 178/2002 van het Europees Parlement en de Raad van 28 januari 2002 tot vaststelling van de algemene beginselen en voorschriften van de levensmiddelenwetgeving, tot oprichting van een Europese Autoriteit voor voedselveiligheid en tot vaststelling van procedures voor voedselveiligheidsaangelegenheden (PB L 31 van 1.2.2002, blz. 1).

(22)  https://tillymetz.lu/wp-content/uploads/2020/09/Co-signed-letter-MEP-Metz.pdf

(23)  Resolutie van het Europees Parlement van 15 januari 2020 over de Europese Green Deal (PB C 270 van 7.7.2021, blz. 2), paragraaf 64.

(24)  Resolutie van het Europees Parlement van 15 januari 2020 over de Europese Green Deal (PB C 270 van 7.7.2021, blz. 2), paragraaf 102.

(25)  Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0364.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/29 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/29

---

P9_TA(2022)0025

Genetisch gemodificeerde katoen GHB614 (BCS-GHØØ2-5)

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen GHB614 (BCS-GHØØ2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D076839/01 — 2021/3006(RSP))

(2022/C 342/04)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen GHB614 (BCS-GHØØ2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D076839/01, |
| --- | --- |

—

gezien het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen GHB614 (BCS-GHØØ2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D076839/01,

| — | gezien Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad van 22 september 2003 inzake genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders (1), en met name artikel 11, lid 3, en artikel 23, lid 3, |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad van 22 september 2003 inzake genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders (1), en met name artikel 11, lid 3, en artikel 23, lid 3,

| — | gezien de stemming van 8 december 2021 in het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid als bedoeld in artikel 35 van Verordening (EG) nr. 1829/2003, die geen advies heeft opgeleverd, en de stemming van 31 januari 2022 in het comité van beroep, die evenmin een advies heeft opgeleverd, |
| --- | --- |

—

gezien de stemming van 8 december 2021 in het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid als bedoeld in artikel 35 van Verordening (EG) nr. 1829/2003, die geen advies heeft opgeleverd, en de stemming van 31 januari 2022 in het comité van beroep, die evenmin een advies heeft opgeleverd,

| — | gezien de artikelen 11 en 13 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (2), |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 11 en 13 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (2),

| — | gezien het advies dat op 28 mei 2021 door de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) werd goedgekeurd en op 7 juli 2021 werd gepubliceerd (3), |
| --- | --- |

—

gezien het advies dat op 28 mei 2021 door de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) werd goedgekeurd en op 7 juli 2021 werd gepubliceerd (3),

| — | gezien zijn eerdere resoluties waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het verlenen van vergunningen voor genetisch gemodificeerde organismen (“ggo’s”) (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn eerdere resoluties waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het verlenen van vergunningen voor genetisch gemodificeerde organismen (“ggo’s”) (4),

| — | gezien artikel 112, leden 2 en 3 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 112, leden 2 en 3 van zijn Reglement,

| — | gezien de ontwerpresolutie van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, |
| --- | --- |

—

gezien de ontwerpresolutie van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid,

| A. | overwegende dat bij Besluit 2011/354/EU van de Commissie (5) een vergunning werd verleend voor het in de handel brengen van levensmiddelen en diervoeders die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met het genetisch gemodificeerde katoen GHB614 (hierna: “genetisch gemodificeerde katoen”); overwegende dat deze vergunning ook betrekking heeft op het in de handel brengen van andere producten dan levensmiddelen en diervoeders die geheel of gedeeltelijk bestaan uit gemodificeerde katoen voor dezelfde gebruiksdoeleinden als ander katoen, met uitzondering van de teelt; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat bij Besluit 2011/354/EU van de Commissie (5) een vergunning werd verleend voor het in de handel brengen van levensmiddelen en diervoeders die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met het genetisch gemodificeerde katoen GHB614 (hierna: “genetisch gemodificeerde katoen”); overwegende dat deze vergunning ook betrekking heeft op het in de handel brengen van andere producten dan levensmiddelen en diervoeders die geheel of gedeeltelijk bestaan uit gemodificeerde katoen voor dezelfde gebruiksdoeleinden als ander katoen, met uitzondering van de teelt;

| B. | overwegende dat BASF SE, gevestigd in Duitsland, namens BASF Agricultural Solutions Seed US LLC, gevestigd in de Verenigde Staten (“de aanvrager”), op 22 april 2020 overeenkomstig de artikelen 11 en 23 van Verordening (EG) nr. 1829/2003 bij de Commissie een aanvraag tot verlenging van die vergunning heeft ingediend; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat BASF SE, gevestigd in Duitsland, namens BASF Agricultural Solutions Seed US LLC, gevestigd in de Verenigde Staten (“de aanvrager”), op 22 april 2020 overeenkomstig de artikelen 11 en 23 van Verordening (EG) nr. 1829/2003 bij de Commissie een aanvraag tot verlenging van die vergunning heeft ingediend;

| C. | overwegende dat de EFSA op 28 mei 2021 een positief advies heeft goedgekeurd met betrekking tot de verlenging van de vergunning voor de genetisch gemodificeerde katoen, en dat dit advies op 7 juli 2021 werd gepubliceerd; overwegende dat de EFSA op 5 maart 2009 een positief advies heeft goedgekeurd met betrekking tot de initiële aanvraag voor het in de handel brengen van de gemodificeerde katoen, en dat dit advies op 10 maart 2009 werd gepubliceerd (6); |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de EFSA op 28 mei 2021 een positief advies heeft goedgekeurd met betrekking tot de verlenging van de vergunning voor de genetisch gemodificeerde katoen, en dat dit advies op 7 juli 2021 werd gepubliceerd; overwegende dat de EFSA op 5 maart 2009 een positief advies heeft goedgekeurd met betrekking tot de initiële aanvraag voor het in de handel brengen van de gemodificeerde katoen, en dat dit advies op 10 maart 2009 werd gepubliceerd (6);

| D. | overwegende dat het genetisch gemodificeerde katoen een gemodificeerd 5-enolpyruvyl-shikimaat-3-fosfaat-synthase (2mEPSPS)-gen tot expressie brengt dat afkomstig is uit maïs en dat ongevoelig is voor breedspectrum-, post-emergente herbiciden in de vorm van bladspuitmiddel met het werkzame bestanddeel glyfosaat (7); overwegende dat het genetisch gemodificeerde katoen dus tolerant is voor de “complementaire herbicide” glyfosaat; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat het genetisch gemodificeerde katoen een gemodificeerd 5-enolpyruvyl-shikimaat-3-fosfaat-synthase (2mEPSPS)-gen tot expressie brengt dat afkomstig is uit maïs en dat ongevoelig is voor breedspectrum-, post-emergente herbiciden in de vorm van bladspuitmiddel met het werkzame bestanddeel glyfosaat (7); overwegende dat het genetisch gemodificeerde katoen dus tolerant is voor de “complementaire herbicide” glyfosaat;

| E. | overwegende dat katoenzaadolie in Europa slechts op relatief beperkte schaal gebruikt wordt voor menselijke consumptie, maar wel in allerlei levensmiddelen verwerkt wordt, zoals dressings, mayonaise, banketbakkerswaren, chocoladepasta en chips; overwegende dat van katoen afkomstige producten vooral aan dieren gevoerd worden, bijvoorbeeld in de vorm van katoenzaadkoeken en katoenzaadmeel of in de vorm van volvet katoenzaad (8); overwegende dat katoenmeel ook door de mens wordt geconsumeerd; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat katoenzaadolie in Europa slechts op relatief beperkte schaal gebruikt wordt voor menselijke consumptie, maar wel in allerlei levensmiddelen verwerkt wordt, zoals dressings, mayonaise, banketbakkerswaren, chocoladepasta en chips; overwegende dat van katoen afkomstige producten vooral aan dieren gevoerd worden, bijvoorbeeld in de vorm van katoenzaadkoeken en katoenzaadmeel of in de vorm van volvet katoenzaad (8); overwegende dat katoenmeel ook door de mens wordt geconsumeerd;

Ontoereikende beoordeling van de complementaire herbicide

| F. | overwegende dat krachtens Uitvoeringsverordening (EU) nr. 503/2013 van de Commissie (9) beoordeeld moet worden of de verwachte landbouwpraktijken van invloed zijn op de uitkomsten voor de onderzochte eindpunten; overwegende dat dit volgens de uitvoeringsverordening met name relevant is bij planten die herbicideresistent zijn; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat krachtens Uitvoeringsverordening (EU) nr. 503/2013 van de Commissie (9) beoordeeld moet worden of de verwachte landbouwpraktijken van invloed zijn op de uitkomsten voor de onderzochte eindpunten; overwegende dat dit volgens de uitvoeringsverordening met name relevant is bij planten die herbicideresistent zijn;

| G. | overwegende dat in diverse studies is aangetoond dat de teelt van herbicidetolerante ggo-gewassen leidt tot een toename van het gebruik van complementaire herbiciden, voornamelijk vanwege het ontstaan van herbicidetolerant onkruid (10); overwegende dat er dan ook van moet worden uitgegaan dat de genetisch gemodificeerde katoen blootgesteld zal worden aan meer en hogere doses glyfosaat, waardoor er mogelijk meer residuen zullen achterblijven in de oogst; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat in diverse studies is aangetoond dat de teelt van herbicidetolerante ggo-gewassen leidt tot een toename van het gebruik van complementaire herbiciden, voornamelijk vanwege het ontstaan van herbicidetolerant onkruid (10); overwegende dat er dan ook van moet worden uitgegaan dat de genetisch gemodificeerde katoen blootgesteld zal worden aan meer en hogere doses glyfosaat, waardoor er mogelijk meer residuen zullen achterblijven in de oogst;

| H. | overwegende dat de EFSA in november 2015 tot de conclusie is gekomen dat het onwaarschijnlijk is dat glyfosaat kankerverwekkend is, en dat het Europees Agentschap voor chemische stoffen in maart 2017 heeft geconcludeerd dat het niet gerechtvaardigd is de stof als zodanig in te delen; overwegende dat het Internationaal Agentschap voor kankeronderzoek, het agentschap van de Wereldgezondheidsorganisatie dat gespecialiseerd is op het gebied van kankeronderzoek, glyfosaat in 2015 echter heeft ingedeeld als waarschijnlijk kankerverwekkend voor de mens; overwegende dat in een aantal recente, collegiaal getoetste wetenschappelijke studies wordt bevestigd dat glyfosaat mogelijk kankerverwekkend is (11); |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de EFSA in november 2015 tot de conclusie is gekomen dat het onwaarschijnlijk is dat glyfosaat kankerverwekkend is, en dat het Europees Agentschap voor chemische stoffen in maart 2017 heeft geconcludeerd dat het niet gerechtvaardigd is de stof als zodanig in te delen; overwegende dat het Internationaal Agentschap voor kankeronderzoek, het agentschap van de Wereldgezondheidsorganisatie dat gespecialiseerd is op het gebied van kankeronderzoek, glyfosaat in 2015 echter heeft ingedeeld als waarschijnlijk kankerverwekkend voor de mens; overwegende dat in een aantal recente, collegiaal getoetste wetenschappelijke studies wordt bevestigd dat glyfosaat mogelijk kankerverwekkend is (11);

| I. | overwegende dat er volgens de EFSA geen toxicologische gegevens beschikbaar zijn op grond waarvan een beoordeling van de risico’s voor de consument kan worden uitgevoerd van diverse afbraakproducten van glyfosaat die ontstaan bij het gebruik van glyfosaat op glyfosaattolerante genetisch gemodificeerde gewassen (12); |
| --- | --- |

I.

overwegende dat er volgens de EFSA geen toxicologische gegevens beschikbaar zijn op grond waarvan een beoordeling van de risico’s voor de consument kan worden uitgevoerd van diverse afbraakproducten van glyfosaat die ontstaan bij het gebruik van glyfosaat op glyfosaattolerante genetisch gemodificeerde gewassen (12);

| J. | overwegende dat de beoordeling van residuen van herbiciden en afbraakproducten daarvan in genetisch gemodificeerde planten wordt beschouwd als een kwestie die niet binnen de bevoegdheid van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen (“EFSA-panel voor ggo’s”) valt en daarom geen deel uitmaakt van de vergunningsprocedure voor ggo’s; overwegende dat dit problematisch is, aangezien de genetische modificatie zelf bepalend kan zijn voor de manier waarop complementaire herbiciden door de genetisch gemodificeerde plant worden afgebroken en voor de samenstelling en dus de toxiciteit van de afbraakproducten (metabolieten) (13); |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de beoordeling van residuen van herbiciden en afbraakproducten daarvan in genetisch gemodificeerde planten wordt beschouwd als een kwestie die niet binnen de bevoegdheid van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen (“EFSA-panel voor ggo’s”) valt en daarom geen deel uitmaakt van de vergunningsprocedure voor ggo’s; overwegende dat dit problematisch is, aangezien de genetische modificatie zelf bepalend kan zijn voor de manier waarop complementaire herbiciden door de genetisch gemodificeerde plant worden afgebroken en voor de samenstelling en dus de toxiciteit van de afbraakproducten (metabolieten) (13);

Opmerkingen van de bevoegde autoriteiten van de lidstaten

| K. | overwegende dat de lidstaten tijdens de raadplegingsperiode van drie maanden bij de EFSA tal van kritische opmerkingen hebben ingediend (14); overwegende dat de lidstaten in dit kader onder meer stelden dat het, omdat het ontbreekt aan een echt toezichtsysteem aan de hand waarvan de consumptie van ggo’s of bijproducten daarvan door mensen of dieren kan worden getraceerd, niet mogelijk is om uit de afgelopen tien jaren betrouwbare conclusies te trekken over de veiligheid van consumptie van ggo’s, dat de beoordelingsrapporten (over de periode 2011-2019) veel tekortkomingen vertonen en niet in overeenstemming zijn met Richtlijn 2001/18/EG van het Europees Parlement en de Raad (15) en de daarin opgenomen richtsnoeren, noch met het document “Guidance on the post-market environmental monitoring of genetically modified plants”, dat door EFSA in 2011 werd gepubliceerd, dat de door de aanvrager bij de aanvraag aangeleverde literatuuranalyse niet optimaal en onvolledig was en dat het bespuiten van genetisch gemodificeerde katoen met hogere concentraties glyfosaat — volgens studies toxisch voor mens en dier — naar waarschijnlijkheid zal leiden tot meer residuen van herbiciden en metabolieten in gewassen en dus ook in de voedsel- en voederketen; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat de lidstaten tijdens de raadplegingsperiode van drie maanden bij de EFSA tal van kritische opmerkingen hebben ingediend (14); overwegende dat de lidstaten in dit kader onder meer stelden dat het, omdat het ontbreekt aan een echt toezichtsysteem aan de hand waarvan de consumptie van ggo’s of bijproducten daarvan door mensen of dieren kan worden getraceerd, niet mogelijk is om uit de afgelopen tien jaren betrouwbare conclusies te trekken over de veiligheid van consumptie van ggo’s, dat de beoordelingsrapporten (over de periode 2011-2019) veel tekortkomingen vertonen en niet in overeenstemming zijn met Richtlijn 2001/18/EG van het Europees Parlement en de Raad (15) en de daarin opgenomen richtsnoeren, noch met het document “Guidance on the post-market environmental monitoring of genetically modified plants”, dat door EFSA in 2011 werd gepubliceerd, dat de door de aanvrager bij de aanvraag aangeleverde literatuuranalyse niet optimaal en onvolledig was en dat het bespuiten van genetisch gemodificeerde katoen met hogere concentraties glyfosaat — volgens studies toxisch voor mens en dier — naar waarschijnlijkheid zal leiden tot meer residuen van herbiciden en metabolieten in gewassen en dus ook in de voedsel- en voederketen;

Het nakomen van de internationale verplichtingen van de Unie

| L. | overwegende dat in Verordening (EG) nr. 1829/2003 is bepaald dat genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders geen negatieve effecten mogen hebben op de menselijke gezondheid, de diergezondheid of het milieu, en dat de Commissie bij het opstellen van haar besluit rekening moet houden met eventuele relevante bepalingen van de communautaire wetgeving en andere ter zake dienende factoren; overwegende dat het bij deze ter zake dienende factoren onder meer gaat om de verplichtingen van de Unie in het kader van de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de VN, de Klimaatovereenkomst van Parijs en het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat in Verordening (EG) nr. 1829/2003 is bepaald dat genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders geen negatieve effecten mogen hebben op de menselijke gezondheid, de diergezondheid of het milieu, en dat de Commissie bij het opstellen van haar besluit rekening moet houden met eventuele relevante bepalingen van de communautaire wetgeving en andere ter zake dienende factoren; overwegende dat het bij deze ter zake dienende factoren onder meer gaat om de verplichtingen van de Unie in het kader van de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de VN, de Klimaatovereenkomst van Parijs en het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit;

| M. | overwegende dat in een rapport van de speciale rapporteur van de VN voor het recht op voedsel uit 2017 werd gesteld dat gevaarlijke bestrijdingsmiddelen catastrofale gevolgen hebben voor de volksgezondheid, met name in ontwikkelingslanden (16); overwegende dat SDG 3.9 van de VN inhoudt dat het aantal doden en ziektegevallen ten gevolge van gevaarlijke chemische stoffen en lucht-, water- en bodemverontreiniging tegen 2030 aanzienlijk verminderd moet zijn (17); overwegende dat het verlenen van een vergunning voor de invoer van genetisch gemodificeerd katoen de vraag naar dit gewas, dat behandeld wordt met glyfosaat, zou doen toenemen, waardoor het blootstellingsrisico van werknemers in derde landen en de gevaren voor het milieu zouden worden vergroot; overwegende dat het gevaar van een verhoogde blootstelling van werknemers en van het milieu bij herbicidetolerante, genetisch gemodificeerde gewassen zeer aanwezig is, gelet op de grotere hoeveelheden herbiciden die worden gebruikt; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat in een rapport van de speciale rapporteur van de VN voor het recht op voedsel uit 2017 werd gesteld dat gevaarlijke bestrijdingsmiddelen catastrofale gevolgen hebben voor de volksgezondheid, met name in ontwikkelingslanden (16); overwegende dat SDG 3.9 van de VN inhoudt dat het aantal doden en ziektegevallen ten gevolge van gevaarlijke chemische stoffen en lucht-, water- en bodemverontreiniging tegen 2030 aanzienlijk verminderd moet zijn (17); overwegende dat het verlenen van een vergunning voor de invoer van genetisch gemodificeerd katoen de vraag naar dit gewas, dat behandeld wordt met glyfosaat, zou doen toenemen, waardoor het blootstellingsrisico van werknemers in derde landen en de gevaren voor het milieu zouden worden vergroot; overwegende dat het gevaar van een verhoogde blootstelling van werknemers en van het milieu bij herbicidetolerante, genetisch gemodificeerde gewassen zeer aanwezig is, gelet op de grotere hoeveelheden herbiciden die worden gebruikt;

| N. | overwegende dat uit een collegiaal getoetste studie die in 2020 werd gepubliceerd naar voren kwam dat het gebruik van Roundup, een van de meest gebruikte herbiciden op basis van glyfosaat ter wereld, kan leiden tot achteruitgang van de biodiversiteit, waardoor ecosystemen kwetsbaarder worden voor verontreiniging en klimaatverandering (18); |
| --- | --- |

N.

overwegende dat uit een collegiaal getoetste studie die in 2020 werd gepubliceerd naar voren kwam dat het gebruik van Roundup, een van de meest gebruikte herbiciden op basis van glyfosaat ter wereld, kan leiden tot achteruitgang van de biodiversiteit, waardoor ecosystemen kwetsbaarder worden voor verontreiniging en klimaatverandering (18);

Niet-democratische besluitvorming

| O. | overwegende dat de stemming die op 8 december 2021 plaatsvond in het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid als bedoeld in artikel 35 van Verordening (EG) nr. 1829/2003, niet heeft geresulteerd in een advies, wat betekent dat de vergunningverlening niet gesteund werd door een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten; overwegende dat de stemming van 31 januari 2022 in het comité van beroep evenmin een advies heeft opgeleverd; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat de stemming die op 8 december 2021 plaatsvond in het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid als bedoeld in artikel 35 van Verordening (EG) nr. 1829/2003, niet heeft geresulteerd in een advies, wat betekent dat de vergunningverlening niet gesteund werd door een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten; overwegende dat de stemming van 31 januari 2022 in het comité van beroep evenmin een advies heeft opgeleverd;

| P. | overwegende dat de Commissie erkent dat het problematisch is dat besluiten tot vergunningverlening voor ggo’s nog altijd worden goedgekeurd door de Commissie zonder dat een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten zich daarvoor heeft uitgesproken, wat in het kader van de vergunningverlening voor producten uitzonderlijk is, maar in het kader van de besluitvorming over vergunningen voor genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders de norm is geworden; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat de Commissie erkent dat het problematisch is dat besluiten tot vergunningverlening voor ggo’s nog altijd worden goedgekeurd door de Commissie zonder dat een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten zich daarvoor heeft uitgesproken, wat in het kader van de vergunningverlening voor producten uitzonderlijk is, maar in het kader van de besluitvorming over vergunningen voor genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders de norm is geworden;

| Q. | overwegende dat het Europees Parlement tijdens zijn achtste zittingsperiode in totaal 36 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het op de markt brengen van ggo’s voor gebruik in levensmiddelen en diervoeders (33 resoluties) of tegen de teelt van ggo’s in de Unie (3 resoluties); overwegende dat het Europees Parlement tijdens zijn negende zittingsperiode reeds 21 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het op de markt brengen van ggo’s; overwegende dat bij geen van deze ggo’s een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten voor het verlenen van een vergunning was; overwegende dat de lidstaten de vergunningverlening voor deze ggo’s niet steunden omdat zij onder andere van mening waren dat tijdens de vergunningsprocedure het voorzorgsbeginsel niet werd nageleefd en omdat zij wetenschappelijke bedenkingen hadden in verband met de risicobeoordeling; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat het Europees Parlement tijdens zijn achtste zittingsperiode in totaal 36 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het op de markt brengen van ggo’s voor gebruik in levensmiddelen en diervoeders (33 resoluties) of tegen de teelt van ggo’s in de Unie (3 resoluties); overwegende dat het Europees Parlement tijdens zijn negende zittingsperiode reeds 21 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het op de markt brengen van ggo’s; overwegende dat bij geen van deze ggo’s een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten voor het verlenen van een vergunning was; overwegende dat de lidstaten de vergunningverlening voor deze ggo’s niet steunden omdat zij onder andere van mening waren dat tijdens de vergunningsprocedure het voorzorgsbeginsel niet werd nageleefd en omdat zij wetenschappelijke bedenkingen hadden in verband met de risicobeoordeling;

| R. | overwegende dat de Commissie zich bewust is van de democratische tekortkomingen, het gebrek aan steun van de lidstaten en de bezwaren van het Parlement, maar desondanks vergunningen blijft verlenen voor ggo’s; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de Commissie zich bewust is van de democratische tekortkomingen, het gebrek aan steun van de lidstaten en de bezwaren van het Parlement, maar desondanks vergunningen blijft verlenen voor ggo’s;

| S. | overwegende dat er geen wetswijziging nodig is om de Commissie in staat te stellen af te zien van het verlenen van een vergunning voor ggo’s als in het comité van beroep geen gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten voor vergunningverlening is (19); |
| --- | --- |

S.

overwegende dat er geen wetswijziging nodig is om de Commissie in staat te stellen af te zien van het verlenen van een vergunning voor ggo’s als in het comité van beroep geen gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten voor vergunningverlening is (19);

| 1. | is van mening dat het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie de in Verordening (EG) nr. 1829/2003 bedoelde uitvoeringsbevoegdheden overschrijdt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | is van mening dat het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie niet in overeenstemming is met het recht van de Unie, aangezien het niet verenigbaar is met het doel van Verordening (EG) nr. 1829/2003 om, overeenkomstig de algemene beginselen van Verordening (EG) nr. 178/2002 van het Europees Parlement en de Raad (20), de basis te leggen voor het waarborgen van een hoog beschermingsniveau voor het leven en de gezondheid van de mens, de gezondheid en het welzijn van dieren, het milieu en de belangen van de consument met betrekking tot genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders, waarbij de goede werking van de interne markt gewaarborgd is; |
| --- | --- |

2.

| 3. | verzoekt de Commissie haar ontwerp van uitvoeringsbesluit in te trekken; |
| --- | --- |

3.

| 4. | herhaalt zijn verzoek aan de Commissie om geen vergunningen meer te verlenen voor herbicidetolerante genetisch gemodificeerde gewassen tot de met de residuen gepaard gaande gezondheidsrisico’s uitgebreid en per geval zijn onderzocht, hetgeen een volledige beoordeling inhoudt van de residuen afkomstig van besproeiing van zulke genetisch gemodificeerde gewassen met complementaire herbiciden en een beoordeling van de afbraakproducten van herbiciden en eventuele combinatorische effecten, ook met de genetisch gemodificeerde plant zelf; |
| --- | --- |

4.

| 5. | is ingenomen met het feit dat de Commissie in een schrijven van 11 september 2020 aan leden van het Parlement eindelijk heeft erkend dat het noodzakelijk is dat bij besluiten inzake vergunningverlening voor ggo’s rekening wordt gehouden met duurzaamheid (21); is echter zeer teleurgesteld dat de Commissie sindsdien is doorgegaan met het verlenen van vergunningen voor de invoer van ggo’s in de Unie, ondanks het feit dat het Parlement zich daar consequent tegen blijft verzetten en een meerderheid van de lidstaten ertegen stemt; |
| --- | --- |

5.

| 6. | verzoekt de EFSA om gegevens op te vragen over de effecten van de consumptie van levensmiddelen en diervoeders die afkomstig zijn van genetisch gemodificeerde planten op het microbioom van de darmen; |
| --- | --- |

6.

| 7. | dringt er nogmaals bij de Commissie op aan rekening te houden met de verplichtingen van de Unie krachtens internationale overeenkomsten, zoals de Overeenkomst van Parijs, het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit en de SDG’s van de VN; roept er nogmaals toe op om ontwerpuitvoeringshandelingen vergezeld te doen gaan van een toelichting waarin wordt uiteengezet op welke manier aan het “geen schade berokkenen”-beginsel is voldaan (22); |
| --- | --- |

7.

| 8. | wijst erop dat in de amendementen op het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) nr. 182/2011 (23), die door het Europees Parlement op 17 december 2020 werden aangenomen als basis voor onderhandelingen met de Raad, staat dat de Commissie geen vergunning voor ggo’s dient te verlenen als de lidstaten geen gekwalificeerde meerderheid voor vergunningverlening kunnen bereiken; is van oordeel dat de Commissie zich hiernaar moet voegen, en verzoekt de Raad met zijn werkzaamheden door te gaan en ten aanzien van dit dossier zo snel mogelijk een algemene benadering vast te stellen; |
| --- | --- |

8.

| 9. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten. |
| --- | --- |

9.

---

(1)  PB L 268 van 18.10.2003, blz. 1.

(2)  PB L 55 van 28.2.2011, blz. 13.

(3)  Wetenschappelijk advies van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen inzake genetisch gemodificeerde katoen “Assessment of genetically modified cotton GHB614 for renewal authorisation under Regulation (EC) No 1829/2003 (application EFSA-GMO-RX-018)”, EFSA Journal 2021; 19(7):6671, https://www.efsa.europa.eu/en/efsajournal/pub/6671

(4)  Tijdens de achtste zittingsperiode nam het Parlement 36 resoluties aan waarin bezwaar werd gemaakt tegen het verlenen van vergunningen voor ggo’s. Bovendien heeft het Parlement tijdens de negende zittingsperiode de volgende resoluties aangenomen:

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MZHG0JG (SYN-ØØØJG-2) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0028). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MZHG0JG (SYN-ØØØJG-2) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0028).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen A2704-12 (ACS-GMØØ5-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0029). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen A2704-12 (ACS-GMØØ5-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0029).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 89034 × 1507 × MON 88017 × 59122 × DAS-40278-9, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie of vier van de transformatiestappen MON 89034, 1507, MON 88017, 59122 en DAS-40278-9, ingevolge Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0030). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 10 oktober 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 89034 × 1507 × MON 88017 × 59122 × DAS-40278-9, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie of vier van de transformatiestappen MON 89034, 1507, MON 88017, 59122 en DAS-40278-9, ingevolge Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0030).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen LLCotton25 (ACS-GHØØ1-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0054). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen LLCotton25 (ACS-GHØØ1-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0054).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen MON 89788 (MON-89788-1) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0055). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen MON 89788 (MON-89788-1) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0055).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MON 89034 × 1507 × NK603 × DAS-40278-9 en subcombinaties MON 89034 × NK603 × DAS-40278-9, 1507 × NK603 × DAS-40278-9 en NK603 × DAS-40278-9 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0056). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MON 89034 × 1507 × NK603 × DAS-40278-9 en subcombinaties MON 89034 × NK603 × DAS-40278-9, 1507 × NK603 × DAS-40278-9 en NK603 × DAS-40278-9 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2019)0056).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais Bt11 × MIR162 × MIR604 × 1507 × 5307 × GA21 en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie, vier of vijf van de “events” Bt11, MIR162, MIR604, 1507, 5307 en GA21, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen Teksten, P9_TA(2019)0057). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 november 2019 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais Bt11 × MIR162 × MIR604 × 1507 × 5307 × GA21 en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie, vier of vijf van de “events” Bt11, MIR162, MIR604, 1507, 5307 en GA21, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen Teksten, P9_TA(2019)0057).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 14 mei 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde soja MON 87708 × MON 89788 × A5547-127, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0069). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 14 mei 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde soja MON 87708 × MON 89788 × A5547-127, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0069).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 89034 × MIR162 × NK603 en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee of drie van de transformatiestappen MON 87427, MON 89034, MIR162 en NK603, en tot intrekking van Uitvoeringsbesluit (EU) 2018/1111 van de Commissie, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0291). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 89034 × MIR162 × NK603 en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee of drie van de transformatiestappen MON 87427, MON 89034, MIR162 en NK603, en tot intrekking van Uitvoeringsbesluit (EU) 2018/1111 van de Commissie, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0291).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen SYHT0H2 (SYN-ØØØH2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0292). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde sojabonen SYHT0H2 (SYN-ØØØH2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0292).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 87460 × MON 89034 × MIR162× NK603, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie of vier van de transformatiestappen MON 87427, MON 87460, MON 89034, MIR162 en NK603, ingevolge Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0293). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 87460 × MON 89034 × MIR162× NK603, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee, drie of vier van de transformatiestappen MON 87427, MON 87460, MON 89034, MIR162 en NK603, ingevolge Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0293).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde soja MON 87751 × MON 87701 × MON 87708 × MON 89788 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0365). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde soja MON 87751 × MON 87701 × MON 87708 × MON 89788 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0365).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 89034 × MIR162 × MON 87411, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee of drie van de transformatiestappen MON 87427, MON 89034, MIR162 en MON 87411 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0366). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 87427 × MON 89034 × MIR162 × MON 87411, en genetisch gemodificeerde maissoorten die bestaan uit een combinatie van twee of drie van de transformatiestappen MON 87427, MON 89034, MIR162 en MON 87411 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0366).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MIR604 (SYN-IR6Ø4-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0367). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MIR604 (SYN-IR6Ø4-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0367).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 88017 (MON-88Ø17-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0368). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 88017 (MON-88Ø17-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0368).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 89034 (MON-89Ø34-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0369). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 17 december 2020 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais MON 89034 (MON-89Ø34-3) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0369).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 maart 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde katoen GHB614 × T304-40 × GHB119 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0080). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 maart 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde katoen GHB614 × T304-40 × GHB119 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0080).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 11 maart 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MZIR098 (SYN-ØØØ98-3), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0081). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 11 maart 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerde mais MZIR098 (SYN-ØØØ98-3), overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0081).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde soja DAS-81419-2 × DAS–44406–6 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0334). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde soja DAS-81419-2 × DAS–44406–6 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0334).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais 1507 × MIR162 × MON810 × NK603 en genetisch gemodificeerde maisrassen die twee of drie van de afzonderlijke transformatiestappen 1507, MIR162, MON810 en NK603 combineren, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0335). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais 1507 × MIR162 × MON810 × NK603 en genetisch gemodificeerde maisrassen die twee of drie van de afzonderlijke transformatiestappen 1507, MIR162, MON810 en NK603 combineren, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0335).

| — | Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais Bt 11 (SYN-BTØ11-1) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0336). |
| --- | --- |

—

Resolutie van het Europees Parlement van 7 juli 2021 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met de genetisch gemodificeerde mais Bt 11 (SYN-BTØ11-1) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0336).

(5)  Besluit 2011/354/EU van de Commissie van 17 juni 2011 tot verlening van een vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met het genetisch gemodificeerde katoen GHB614 (BCS-GHØØ2-5) overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 160 van 18.6.2011, blz. 90).

(6)  Wetenschappelijk advies van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen inzake een aanvraag van Bayer CropScience (referentie EFSA-GMO-NL-2008-51) voor het in de handel brengen van glyfosaattolerante genetisch gemodificeerde katoen GHB614 voor gebruik in levensmiddelen en diervoeders en de invoer en verwerking ervan overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003, EFSA Journal 2009; 7(3):985, https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.2903/j.efsa.2009.985.

(7)  EFSA-advies 2009, blz. 7.

(8)  Wetenschappelijk advies van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen inzake genetisch gemodificeerde katoen “Assessment of genetically modified cotton GHB614× T304-40 × GHB119 for food and feed uses, import and processing under Regulation (EC) No 1829/2003 (application EFSA-GMO-NL-2014-122), EFSA Journal 2018; 16(7):5349, https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.2903/j.efsa.2018.5349, p. 22.

(9)  Uitvoeringsverordening (EU) nr. 503/2013 van de Commissie van 3 april 2013 betreffende vergunningaanvragen voor genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad en tot wijziging van de Verordeningen (EG) nr. 641/2004 van de Commissie en (EG) nr. 1981/2006 van de Commissie (PB L 157 van 8.6.2013, blz. 1).

(10)  Zie bijvoorbeeld Bonny, S., “Genetically Modified Herbicide-Tolerant Crops, Weeds, and Herbicides: Overview and Impact’, Environmental Management, januari 2016; 57(1), blz. 31-48, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26296738 en Benbrook, C.M., “Impacts of genetically engineered crops on pesticide use in the U.S. — the first sixteen years”, Environmental Sciences Europe, 28 september 2012, vol. 24(1), https://enveurope.springeropen.com/articles/10.1186/2190-4715-24-24

(11)  Zie bijvoorbeeld: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1383574218300887,

https://academic.oup.com/ije/advance-article/doi/10.1093/ije/dyz017/5382278,

https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0219610, en

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6612199/

(12)  Conclusie van de EFSA over de intercollegiale toetsing van de pesticiderisicobeoordeling van de werkzame stof glyfosaat, EFSA Journal, 2015; 13(11):4302, blz. 3, https://www.efsa.europa.eu/en/efsajournal/pub/4302

(13)  Zoals blijkt uit het gemotiveerde advies van de EFSA “Review of the existing maximum residue levels for glyphosate according to Article 12 of Regulation (EC) No 396/2005”’, EFSA Journal 2018, is dit inderdaad het geval bij glyfosaat; 16(5):5263, blz. 12, https://www.efsa.europa.eu/fr/efsajournal/pub/5263

(14)  Opmerkingen van de lidstaten, beschikbaar via het EFSA-vragenregister (referentie: EFSA-Q-2014-00721): https://www.efsa.europa.eu/en/register-of-questions

(15)  Richtlijn 2001/18/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 maart 2001 inzake de doelbewuste introductie van genetisch gemodificeerde organismen in het milieu en tot intrekking van Richtlijn 90/220/EEG van de Raad — Verklaring van de Commissie (PB L 106 van 17.4.2001, blz. 1).

(16)  https://www.ohchr.org/EN/Issues/Food/Pages/Pesticides.aspx

(17)  https://www.un.org/sustainabledevelopment/health/

(18)  https://www.mcgill.ca/newsroom/channels/news/widely-used-weed-killer-harming-biodiversity-320906

(19)  Als in het comité van beroep geen gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten voor vergunningverlening is, kan de Commissie een vergunning verlenen, maar hoeft zij dat niet te doen (artikel 6, lid 3, van Verordening (EU) nr. 182/2011).

(20)  Verordening (EG) nr. 178/2002 van het Europees Parlement en de Raad van 28 januari 2002 tot vaststelling van de algemene beginselen en voorschriften van de levensmiddelenwetgeving, tot oprichting van een Europese Autoriteit voor voedselveiligheid en tot vaststelling van procedures voor voedselveiligheidsaangelegenheden (PB L 31 van 1.2.2002, blz. 1).

(21)  https://tillymetz.lu/wp-content/uploads/2020/09/Co-signed-letter-MEP-Metz.pdf

(22)  Resolutie van het Europees Parlement van 15 januari 2020 over de Europese Green Deal (PB C 270 van 7.7.2021, blz. 2), par. 102.

(23)  Aangenomen teksten, P9_TA(2020)0364.

---

Woensdag, 16 februari 2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/35 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/35

---

P9_TA(2022)0029

Europese Centrale Bank — jaarverslag 2021

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de Europese Centrale Bank — jaarverslag 2021 2021/2063(INI))

(2022/C 342/05)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het jaarverslag 2020 van de Europese Centrale Bank (ECB), |
| --- | --- |

—

gezien het jaarverslag 2020 van de Europese Centrale Bank (ECB),

| — | gezien de feedback van de ECB op de input van het Europees Parlement in het kader van zijn resolutie over het jaarverslag 2019 van de ECB, |
| --- | --- |

—

gezien de feedback van de ECB op de input van het Europees Parlement in het kader van zijn resolutie over het jaarverslag 2019 van de ECB,

| — | gezien de op 23 januari 2020 gestarte en op 8 juli 2021 afgeronde “strategy review” van de ECB, |
| --- | --- |

—

gezien de op 23 januari 2020 gestarte en op 8 juli 2021 afgeronde “strategy review” van de ECB,

| — | gezien de nieuwe strategie inzake monetair beleid van de ECB, die op 8 juli 2021 werd gepubliceerd, |
| --- | --- |

—

gezien de nieuwe strategie inzake monetair beleid van de ECB, die op 8 juli 2021 werd gepubliceerd,

| — | gezien het actieplan en de routekaart van de ECB voor het nader integreren van klimaatveranderingsoverwegingen in haar beleidskader, die op 8 juli 2021 werden gepubliceerd, |
| --- | --- |

—

gezien het actieplan en de routekaart van de ECB voor het nader integreren van klimaatveranderingsoverwegingen in haar beleidskader, die op 8 juli 2021 werden gepubliceerd,

| — | gezien de statuten van het Europees Stelsel van Centrale Banken (ESCB) en van de ECB, en met name de artikelen 2 en 15, |
| --- | --- |

—

gezien de statuten van het Europees Stelsel van Centrale Banken (ESCB) en van de ECB, en met name de artikelen 2 en 15,

| — | gezien artikel 123, artikel 125, artikel 127, leden 1 en 2, artikel 130 en artikel 284, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 123, artikel 125, artikel 127, leden 1 en 2, artikel 130 en artikel 284, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU),

| — | gezien de artikelen 3 en 13 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 3 en 13 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU),

| — | gezien de monetaire dialogen met Christine Lagarde, de president van de ECB, op 18 maart, 21 juni, 27 september en 15 november 2021, |
| --- | --- |

—

gezien de monetaire dialogen met Christine Lagarde, de president van de ECB, op 18 maart, 21 juni, 27 september en 15 november 2021,

| — | gezien de op 9 september 2021 gepubliceerde macro-economische prognoses van de medewerkers van de ECB voor de eurozone, |
| --- | --- |

—

gezien de op 9 september 2021 gepubliceerde macro-economische prognoses van de medewerkers van de ECB voor de eurozone,

| — | gezien “occasional papers” nrs. 263-280 van de ECB van september 2021 over de herziening van de monetaire beleidsstrategie, |
| --- | --- |

—

gezien “occasional papers” nrs. 263-280 van de ECB van september 2021 over de herziening van de monetaire beleidsstrategie,

| — | gezien de op 1 juni 2021 gepubliceerde enquête van de ECB over de toegang tot financiering van ondernemingen (SAFE) in de eurozone in de periode oktober 2020 tot maart 2021, |
| --- | --- |

—

gezien de op 1 juni 2021 gepubliceerde enquête van de ECB over de toegang tot financiering van ondernemingen (SAFE) in de eurozone in de periode oktober 2020 tot maart 2021,

| — | gezien het ECB-verslag over een digitale euro, dat in oktober 2020 werd gepubliceerd, het ECB-verslag over de brede raadpleging over een digitale euro, dat in april 2021 werd gepubliceerd, en het op 14 juli 2021 gelanceerde project van de ECB voor een digitale euro, |
| --- | --- |

—

gezien het ECB-verslag over een digitale euro, dat in oktober 2020 werd gepubliceerd, het ECB-verslag over de brede raadpleging over een digitale euro, dat in april 2021 werd gepubliceerd, en het op 14 juli 2021 gelanceerde project van de ECB voor een digitale euro,

| — | gezien “occasional paper” nr. 201 van de ECB van november 2017 getiteld “The use of cash by households in the euro area”, |
| --- | --- |

—

gezien “occasional paper” nr. 201 van de ECB van november 2017 getiteld “The use of cash by households in the euro area”,

| — | gezien de economiebrede klimaatstresstest van de ECB van september 2021, |
| --- | --- |

—

gezien de economiebrede klimaatstresstest van de ECB van september 2021,

| — | gezien de economische najaarsprognose 2021 van de Commissie, die op 11 november 2021 werd gepubliceerd, |
| --- | --- |

—

gezien de economische najaarsprognose 2021 van de Commissie, die op 11 november 2021 werd gepubliceerd,

| — | gezien zijn resolutie van 14 maart 2019 over genderevenwicht bij benoemingen in de EU op het gebied van economische en monetaire zaken (1), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 14 maart 2019 over genderevenwicht bij benoemingen in de EU op het gebied van economische en monetaire zaken (1),

| — | gezien zijn resolutie van 9 juni 2021 getiteld “De EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030: de natuur terug in ons leven brengen” (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 9 juni 2021 getiteld “De EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030: de natuur terug in ons leven brengen” (2),

| — | gezien de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling en de doelstellingen inzake duurzame ontwikkeling (SDG’s) van de VN, |
| --- | --- |

—

gezien de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling en de doelstellingen inzake duurzame ontwikkeling (SDG’s) van de VN,

| — | gezien de Overeenkomst van Parijs, die is gesloten uit hoofde van het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering, |
| --- | --- |

—

gezien de Overeenkomst van Parijs, die is gesloten uit hoofde van het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering,

| — | gezien de speciale verslagen van de Intergouvernementele Werkgroep inzake klimaatverandering (IPCC) getiteld “Global Warming of 1,5 oC”, “Climate Change and Land” en “Ocean and Cryosphere in a Changing Climate”, |
| --- | --- |

—

gezien de speciale verslagen van de Intergouvernementele Werkgroep inzake klimaatverandering (IPCC) getiteld “Global Warming of 1,5 oC”, “Climate Change and Land” en “Ocean and Cryosphere in a Changing Climate”,

| — | gezien het verslag van het Netwerk voor de vergroening van het financiële systeem (NGFS) getiteld “Adapting central bank operations to a hotter world: Reviewing some options” (Aanpassing van de transacties van centrale banken aan een warmere wereld: een onderzoek van verschillende opties), dat op 24 maart 2021 werd gepubliceerd, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van het Netwerk voor de vergroening van het financiële systeem (NGFS) getiteld “Adapting central bank operations to a hotter world: Reviewing some options” (Aanpassing van de transacties van centrale banken aan een warmere wereld: een onderzoek van verschillende opties), dat op 24 maart 2021 werd gepubliceerd,

| — | gezien artikel 142, lid 1, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 142, lid 1, van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie economische en monetaire zaken (A9-0351/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie economische en monetaire zaken (A9-0351/2021),

| A. | overwegende dat, volgens de economische najaarsprognose 2021 van de Commissie, het bbp in de EU in 2020 met 5,9 % is gekrompen, en in de eurozone met 6,4 %; overwegende dat het bbp naar verwachting zowel in de EU als in de eurozone zal stijgen, met 5 % in 2021, respectievelijk 4,3 % in 2022, waarbij de verschillen in groei tussen de lidstaten onverminderd aanzienlijk zullen zijn; overwegende dat de onzekerheid en de risico’s rondom de groeivooruitzichten hoog zijn en afhangen van de ontwikkeling van de COVID-19-pandemie, alsook van het tempo waarin het aanbod zich aanpast aan de snelle ommekeer bij de vraag in het verlengde van de heropening van de economie; overwegende dat de EU-economie als geheel in het derde kwartaal van 2021 weer zijn outputniveau van vóór de pandemie had bereikt, hoewel het tempo van het herstel niet overal hetzelfde is; overwegende dat aanhoudend hoge inflatieniveaus onverminderd tot de grootste risico’s voor het herstel behoren; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat, volgens de economische najaarsprognose 2021 van de Commissie, het bbp in de EU in 2020 met 5,9 % is gekrompen, en in de eurozone met 6,4 %; overwegende dat het bbp naar verwachting zowel in de EU als in de eurozone zal stijgen, met 5 % in 2021, respectievelijk 4,3 % in 2022, waarbij de verschillen in groei tussen de lidstaten onverminderd aanzienlijk zullen zijn; overwegende dat de onzekerheid en de risico’s rondom de groeivooruitzichten hoog zijn en afhangen van de ontwikkeling van de COVID-19-pandemie, alsook van het tempo waarin het aanbod zich aanpast aan de snelle ommekeer bij de vraag in het verlengde van de heropening van de economie; overwegende dat de EU-economie als geheel in het derde kwartaal van 2021 weer zijn outputniveau van vóór de pandemie had bereikt, hoewel het tempo van het herstel niet overal hetzelfde is; overwegende dat aanhoudend hoge inflatieniveaus onverminderd tot de grootste risico’s voor het herstel behoren;

| B. | overwegende dat het mondiale reële bbp (uitgezonderd de eurozone) volgens de macro-economische prognoses van de medewerkers van de ECB van september 2021 in 2021 naar verwachting met 6,3 % zal toenemen, gevolgd door een tragere groei van 4,5 % in 2022 en 3,7 % in 2023; overwegende dat de wereldwijde economische activiteit eind 2020 het niveau van vóór de pandemie al had overtroffen; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat het mondiale reële bbp (uitgezonderd de eurozone) volgens de macro-economische prognoses van de medewerkers van de ECB van september 2021 in 2021 naar verwachting met 6,3 % zal toenemen, gevolgd door een tragere groei van 4,5 % in 2022 en 3,7 % in 2023; overwegende dat de wereldwijde economische activiteit eind 2020 het niveau van vóór de pandemie al had overtroffen;

| C. | overwegende dat, volgens Eurostat, de werkloosheid in september 2021 6,7 % bedroeg in de EU en 7,4 % in de eurozone, met een ongelijke verdeling over de EU en binnen de lidstaten, met veel hogere percentages onder jongeren en vrouwen (respectievelijk 15,9 % in de EU en 16 % in de eurozone, en 7 % in de EU en 7,7 % in de eurozone); overwegende dat de hoge jeugdwerkloosheid nog steeds een ernstig probleem in de EU is, dat moet worden aangepakt; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat, volgens Eurostat, de werkloosheid in september 2021 6,7 % bedroeg in de EU en 7,4 % in de eurozone, met een ongelijke verdeling over de EU en binnen de lidstaten, met veel hogere percentages onder jongeren en vrouwen (respectievelijk 15,9 % in de EU en 16 % in de eurozone, en 7 % in de EU en 7,7 % in de eurozone); overwegende dat de hoge jeugdwerkloosheid nog steeds een ernstig probleem in de EU is, dat moet worden aangepakt;

| D. | overwegende dat, volgens de macro-economische prognoses van de medewerkers van de ECB van september 2021, de jaarlijkse inflatie in de eurozone, zoals afgemeten aan het geharmoniseerd indexcijfer van de consumptieprijzen (GICP), zal uitkomen op gemiddeld 2,2 % in 2021, 1,7 % in 2022 en 1,5 % in 2023; overwegende dat de inflatieprognoses grote onderlinge verschillen in de eurozone laten zien; overwegende dat de inflatie in de eurozone in oktober 2021 op 4,1 % uitkwam, het hoogste niveau in tien jaar; overwegende dat er bezorgdheid bestaat over de tijdelijke en voorbijgaande aard van hogere inflatiepercentages; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat, volgens de macro-economische prognoses van de medewerkers van de ECB van september 2021, de jaarlijkse inflatie in de eurozone, zoals afgemeten aan het geharmoniseerd indexcijfer van de consumptieprijzen (GICP), zal uitkomen op gemiddeld 2,2 % in 2021, 1,7 % in 2022 en 1,5 % in 2023; overwegende dat de inflatieprognoses grote onderlinge verschillen in de eurozone laten zien; overwegende dat de inflatie in de eurozone in oktober 2021 op 4,1 % uitkwam, het hoogste niveau in tien jaar; overwegende dat er bezorgdheid bestaat over de tijdelijke en voorbijgaande aard van hogere inflatiepercentages;

| E. | overwegende dat, eind 2020, de balans van het Eurosysteem zijn hoogste stand ooit had bereikt met 6 979 324 miljoen EUR, d.w.z. een stijging met bijna 50 % (2 306 233 miljoen EUR) in vergelijking met eind 2019, als gevolg van het derde pakket doelgerichte langerlopende herfinancieringstransacties (TLTRO III) en de aankoop van effecten in het kader van het pandemie-noodaankoopprogramma (PEPP) en het programma voor de aankoop van activa (APP); |
| --- | --- |

E.

overwegende dat, eind 2020, de balans van het Eurosysteem zijn hoogste stand ooit had bereikt met 6 979 324 miljoen EUR, d.w.z. een stijging met bijna 50 % (2 306 233 miljoen EUR) in vergelijking met eind 2019, als gevolg van het derde pakket doelgerichte langerlopende herfinancieringstransacties (TLTRO III) en de aankoop van effecten in het kader van het pandemie-noodaankoopprogramma (PEPP) en het programma voor de aankoop van activa (APP);

| F. | overwegende dat de nettowinst van de ECB in 2020 1 643 miljoen EUR bedroeg, tegen 2 366 miljoen EUR in 2019; overwegende dat deze daling hoofdzakelijk het gevolg was van de lagere nettorentebaten uit externe reserves en uit effecten die voor monetaire-beleidsdoeleinden worden aangehouden, en in het bijzonder van de significante daling van 50 % van de rentebaten uit de aangehouden Amerikaanse dollars, alsook van het besluit van de raad van bestuur om 48 miljoen EUR aan de voorziening voor financiële risico’s van de ECB toe te voegen; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de nettowinst van de ECB in 2020 1 643 miljoen EUR bedroeg, tegen 2 366 miljoen EUR in 2019; overwegende dat deze daling hoofdzakelijk het gevolg was van de lagere nettorentebaten uit externe reserves en uit effecten die voor monetaire-beleidsdoeleinden worden aangehouden, en in het bijzonder van de significante daling van 50 % van de rentebaten uit de aangehouden Amerikaanse dollars, alsook van het besluit van de raad van bestuur om 48 miljoen EUR aan de voorziening voor financiële risico’s van de ECB toe te voegen;

| G. | overwegende dat, onverminderd het primaire doel van prijsstabiliteit, de ECB ook het algemene economische beleid in de Unie moet ondersteunen, teneinde bij te dragen tot de verwezenlijking van de in artikel 3 VEU vastgestelde doelstellingen van de Unie; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat, onverminderd het primaire doel van prijsstabiliteit, de ECB ook het algemene economische beleid in de Unie moet ondersteunen, teneinde bij te dragen tot de verwezenlijking van de in artikel 3 VEU vastgestelde doelstellingen van de Unie;

| H. | overwegende dat kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) de ruggengraat van de economie van de EU vormen en de economische en sociale cohesie vergroten, aangezien zij 99 % van alle ondernemingen in de EU uitmaken, circa 100 miljoen mensen werk verschaffen, goed zijn voor meer dan de helft van het bbp van de EU, en een bepalende rol spelen bij het toevoegen van waarde in alle sectoren van de economie; overwegende dat kmo’s zwaar te lijden hebben gehad onder de economische crisis ten gevolge van de COVID-19-pandemie; overwegende dat de ontwikkelingen in de algemene economische vooruitzichten hun toegang tot financiering negatief hebben beïnvloed; overwegende dat kmo’s derhalve ondersteund moeten blijven worden; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) de ruggengraat van de economie van de EU vormen en de economische en sociale cohesie vergroten, aangezien zij 99 % van alle ondernemingen in de EU uitmaken, circa 100 miljoen mensen werk verschaffen, goed zijn voor meer dan de helft van het bbp van de EU, en een bepalende rol spelen bij het toevoegen van waarde in alle sectoren van de economie; overwegende dat kmo’s zwaar te lijden hebben gehad onder de economische crisis ten gevolge van de COVID-19-pandemie; overwegende dat de ontwikkelingen in de algemene economische vooruitzichten hun toegang tot financiering negatief hebben beïnvloed; overwegende dat kmo’s derhalve ondersteund moeten blijven worden;

| I. | overwegende dat de ECB zich ertoe heeft verbonden bij te dragen aan het verwezenlijken van de doelstellingen van de Overeenkomst van Parijs, met inachtneming van haar mandaat; overwegende dat klimaatverandering, het verlies van biodiversiteit en de gevolgen daarvan de doeltreffendheid van het monetair beleid aantasten, van invloed zijn op de groei, en de prijs- en macro-economische instabiliteit vergroten; overwegende dat alleen met robuuste maatregelen kan worden voorkomen dat dit grote negatieve gevolgen voor het bbp van de EU zou kunnen hebben; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de ECB zich ertoe heeft verbonden bij te dragen aan het verwezenlijken van de doelstellingen van de Overeenkomst van Parijs, met inachtneming van haar mandaat; overwegende dat klimaatverandering, het verlies van biodiversiteit en de gevolgen daarvan de doeltreffendheid van het monetair beleid aantasten, van invloed zijn op de groei, en de prijs- en macro-economische instabiliteit vergroten; overwegende dat alleen met robuuste maatregelen kan worden voorkomen dat dit grote negatieve gevolgen voor het bbp van de EU zou kunnen hebben;

| J. | overwegende dat de kosten van huisvesting bijna een kwart van de uitgaven van huishoudens in de EU-27 uitmaken; overwegende dat meer dan twee derde van de EU-bevolking een eigen woning bezit; overwegende dat de huizenprijzen de afgelopen tien jaar met meer dan 30 % zijn gestegen, en dat de huren in de EU met bijna 15 % zijn gestegen; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de kosten van huisvesting bijna een kwart van de uitgaven van huishoudens in de EU-27 uitmaken; overwegende dat meer dan twee derde van de EU-bevolking een eigen woning bezit; overwegende dat de huizenprijzen de afgelopen tien jaar met meer dan 30 % zijn gestegen, en dat de huren in de EU met bijna 15 % zijn gestegen;

| K. | overwegende dat volgens de standaard Eurobarometer-enquête van winter 2020-2021, gepubliceerd op 23 april 2021, de steun onder de bevolking voor een Europese economische en monetaire unie met één enkele munteenheid, de euro, 79 % bedroeg in de eurozone; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat volgens de standaard Eurobarometer-enquête van winter 2020-2021, gepubliceerd op 23 april 2021, de steun onder de bevolking voor een Europese economische en monetaire unie met één enkele munteenheid, de euro, 79 % bedroeg in de eurozone;

| L. | overwegende dat slechts twee leden van de directie van de ECB en de raad van bestuur van de ECB vrouw zijn; overwegende dat vrouwen nog steeds ondervertegenwoordigd zijn in de hogere functies bij de ECB; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat slechts twee leden van de directie van de ECB en de raad van bestuur van de ECB vrouw zijn; overwegende dat vrouwen nog steeds ondervertegenwoordigd zijn in de hogere functies bij de ECB;

Algemeen overzicht

| 1. | is ingenomen met de rol die de ECB speelt bij het waarborgen van de stabiliteit van de euro; benadrukt dat de statutaire onafhankelijkheid van de ECB, zoals vastgelegd in de Verdragen, een voorwaarde is voor het vervullen van haar mandaat; benadrukt bovendien dat niet aan deze onafhankelijk mag worden getornd, en dat ze altijd gepaard moet gaan met een dienovereenkomstig niveau van verantwoordingsplicht; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verwelkomt de met eenparigheid van stemmen aangenomen en op 8 juli 2021 bekendgemaakte herziening van de monetaire beleidsstrategie van de ECB, waarin staat hoe de primaire doelstelling van handhaving van de prijsstabiliteit moet worden verwezenlijkt en hoe kan worden bijgedragen tot het verwezenlijken van de doelstellingen van de Unie, waaronder evenwichtige en duurzame economische groei, een zeer concurrerende socialemarkteconomie gericht op volledige werkgelegenheid en sociale vooruitgang en convergentie, en een hoog niveau van bescherming en verbetering van de kwaliteit van het milieu, zonder aan juist die primaire doelstelling van prijsstabiliteit te tornen; merkt op dat dit de eerste herziening van de strategie in 18 jaar is; verwelkomt het besluit van de ECB, mede verwoord door president Lagarde tijdens de monetaire dialoog op 27 september 2021, om de geschiktheid van de monetaire beleidsstrategie geregeld te beoordelen, waarbij de eerstvolgende beoordeling naar verwachting in 2025 zal plaatsvinden, waarmee tevens de bekendheid met en de betrokkenheid van het publiek bij het monetair beleid zal worden vergroot; |
| --- | --- |

2.

| 3. | maakt zich zorgen over de ongekende gezondheids-, sociale en economische crisis als gevolg van de COVID-19-pandemie en de in dit verband getroffen beperkende maatregelen, die geresulteerd hebben in een stevige krimp van de economie in de eurozone, met name in de landen die reeds kwetsbaar waren, in een aanzienlijke toename van de economische en sociale ongelijkheid, en in een snel verslechterende arbeidsmarktsituatie; is met name bezorgd over het effect dat de COVID-19-pandemie heeft op kmo’s; is ingenomen met de uitgebreide openbare steunmaatregelen die de EU als reactie hierop heeft genomen; merkt op dat de economische activiteit in de eurozone zich sneller herstelt dan verwacht, waarbij de snelheid, de omvang en de verdeling van het herstel evenwel onverminderd onzeker zijn; |
| --- | --- |

3.

| 4. | benadrukt dat duurzame groei, veerkracht en prijsstabiliteit kunnen worden gerealiseerd door een alomvattende aanpak, onder andere bestaand uit een evenwichtige mix van monetaire beleidsmaatregelen, een ondersteunend en discretionair begrotingsbeleid, en sociaal evenwichtige en productiviteitsbevorderende hervormingen en investeringen; steunt de oproep van president Lagarde om bij de aanpak van de COVID-19-crisis het begrotings- en het monetair beleid volledig op elkaar af te stemmen, en benadrukt tegelijkertijd het belang van de onafhankelijkheid van de ECB; |
| --- | --- |

4.

| 5. | neemt kennis van de op 10 juni 2021 geformuleerde zienswijze van de president van de ECB dat “een ambitieus en gecoördineerd begrotingsbeleid onverminderd van het allergrootste belang is, aangezien het vroegtijdig stoppen met begrotingssteun het risico in zich draagt van verzwakking van het herstel en het verergeren van de schadelijke langetermijngevolgen”; onderschrijft het belang van Europees en nationaal begrotingsbeleid ter ondersteuning van de huishoudens en ondernemingen die het zwaarst door de pandemie getroffen zijn; stelt vast dat het herstel niet in alle landen van de eurozone even snel verloopt, hetgeen kan leiden tot een situatie waarin er na de pandemie sprake is van een Europa van verschillende snelheden; geeft eens te meer aan dat overheidssteun en het monetair beleid geen belemmering mogen vormen voor hervormingen en investeringen die gericht zijn op het aanzwengelen van de EU-economie, het bevorderen van duurzame en inclusieve groei, het stimuleren van de groene transitie, en het versterken van de autonomie en het concurrentievermogen van Europa; |
| --- | --- |

5.

| 6. | neemt nota van de verklaring van president Lagarde dat “een centrale begrotingscapaciteit kan helpen bij het aansturen van het geaggregeerde fiscaal beleid voor de eurozone en mede kan zorgen voor een passender mix van het macro-economisch beleid”, en dat “structurele hervormingen in de landen van de eurozone belangrijk zijn om de productiviteit en het groeipotentieel in de eurozone te bevorderen, de structurele werkloosheid te reduceren, en voor meer veerkracht te zorgen”; onderstreept het belang van een anticyclische stabiliserende functie en van het faciliteren van snelle en adequate ondersteuning in het geval van economische disrupties, alsook van financiering voor de groene transitie; onderstreept het belang van de faciliteit voor herstel en veerkracht voor het aanpakken van de economische en sociale schok die de COVID-19-crisis teweeg heeft gebracht; |
| --- | --- |

6.

| 7. | juicht het toe dat reeds gestart is met het debat over de toekomst van het EU-kader voor economische governance; |
| --- | --- |

7.

Monetair beleid

| 8. | is ingenomen met de snelle en substantiële monetaire beleidsreactie van de ECB op de COVID-19-crisis in de noodsituatie; erkent de positieve impact van deze reactie op de economische situatie in de eurozone, onder andere bestaand uit de invoering van het PEPP, de versoepeling van de subsidiabiliteits- en onderpandcriteria, de bijgestelde langerlopende herfinancieringstransacties (TLTRO III), alsook de langerlopende herfinancieringstransacties in verband met de pandemie (PELTRO’s); herinnert aan de intentie van de ECB om haar steun zo lang te handhaven als zij nodig acht om aan haar mandaat te voldoen; juicht het daarnaast toe dat de ECB besloten heeft andere instrumenten te handhaven, zoals beleidsindicaties, de aankoop van activa, en langerlopende herfinancieringstransacties, als integrerend onderdeel van haar instrumentarium; verzoekt de ECB door te gaan met het waarborgen en controleren van de noodzaak, de geschiktheid en de evenredigheid van haar monetaire beleidsmaatregelen; |
| --- | --- |

8.

| 9. | neemt nota van het besluit van de ECB om de omvang van het PEPP uit te breiden van de oorspronkelijke 750 miljard EUR tot 1 850 miljard EUR; stelt vast dat de ECB besloten heeft om tot het einde van de COVID-19-crisis, en in ieder geval tot ten minste eind maart 2022, door te gaan met de netto-aankoop van activa in het kader van het PEPP; stelt vast dat de ECB onlangs het tempo van de netto-aankoop van activa in het kader van het PEPP heeft vertraagd, op basis van het standpunt van de raad van bestuur dat gunstige financieringscondities kunnen worden gehandhaafd met een iets lagere snelheid; benadrukt de stelling van president Lagarde van 10 juni 2021 dat “iedere discussie over beëindiging van het PEPP voorbarig is, dat het daarvoor nog te vroeg is en dat men te zijner tijd daarover komt te spreken”; verzoekt de ECB de aankopen in het kader van het PEPP zo lang voort te zetten als zij nodig acht om aan haar mandaat te voldoen; neemt er kennis van dat de ECB voornemens is te bekijken of een verdere kalibrering van de aankoop van activa noodzakelijk is; neemt tevens kennis van de verklaring van president Lagarde dat het ook na afloop van de pandemie belangrijk zal zijn om via het monetair beleid, met inbegrip van een passende kalibrering van de aankoop van activa, steun te (blijven) geven aan het herstel in de eurozone en aan de houdbare terugkeer van de inflatie naar 2 %; |
| --- | --- |

9.

| 10. | neemt kennis van het besluit van de ECB om flexibel aankopen te doen in het kader van het PEPP, teneinde een aanscherping van de financieringsvoorwaarden te voorkomen, die niet strookt met de bestrijding van de negatieve gevolgen van de pandemie, en een soepele doorwerking van het monetair beleid te ondersteunen; |
| --- | --- |

10.

| 11. | stelt vast dat de netto-aankoop van activa in het kader van het APP wordt voortgezet ten belope van een maandelijks bedrag van 20 miljard EUR; neemt verder ter kennis dat de aankopen in het kader van het APP zolang zullen worden voortgezet als nodig is om de accommoderende impact van haar discontopolitiek te versterken, en dat deze aankopen zullen worden gestaakt voordat wordt overgegaan tot verhoging van de basisrentetarieven; herinnert eraan dat het APP, dat al vóór de pandemie liep, in een gestaag tempo zal worden voortgezet; |
| --- | --- |

11.

| 12. | verwelkomt de opname van Griekse obligaties in het PEPP; merkt echter op dat deze, ondanks de aanzienlijke vooruitgang die is geboekt, nog steeds niet in aanmerking komen voor het programma voor de aankoop van door de publieke sector uitgegeven schuldbewijzen op secundaire markten (PSPP); verzoekt de ECB de voorwaarden voor toelating van Griekse obligaties tot het PSPP opnieuw te beoordelen en ruim voordat het PEPP wordt beëindigd specifieke aanbevelingen te doen over de opname ervan in het PSPP; |
| --- | --- |

12.

| 13. | neemt kennis van het besluit van de ECB om de herinvestering van hoofdsomaflossingen van uit hoofde van het PEPP gekochte effecten die de vervaldatum hebben bereikt ten minste tot eind 2024 voort te zetten, alsook om de herinvestering van hoofdsomaflossingen van uit hoofde van het APP gekochte effecten die de vervaldatum hebben bereikt volledig voort te zetten voorbij de datum waarop ECB begint haar basisrentetarieven te verhogen, en in elk geval zo lang als nodig is om gunstige liquiditeitscondities en een ruime mate van monetaire accommodatie te handhaven; |
| --- | --- |

13.

| 14. | stelt vast dat het bedrag van de herfinancieringstransacties van het Eurosysteem opgelopen is tot 1 850 miljard EUR aan het eind van 2020, hetgeen voornamelijk toe te schrijven is aan TLTRO III; stelt verder vast dat de gewogen gemiddelde looptijd van de uitstaande herfinancieringstransacties van het Eurosysteem eind 2020 tot ongeveer 2,4 jaar was toegenomen; |
| --- | --- |

14.

| 15. | is ingenomen met het besluit van de ECB om via haar herfinancieringstransacties de liquiditeit te blijven verstrekken; erkent dat de via TLTRO III verkregen financiering een cruciale rol speelt bij het ondersteunen van de kredietverlening door banken aan bedrijven en huishoudens; benadrukt echter dat in sommige gevallen slechts een zeer klein deel van deze liquiditeitsinjecties heeft bijgedragen aan de kredietverlening door banken aan de reële economie, in het bijzonder kmo’s; verzoekt de ECB ervoor te zorgen dat dergelijke maatregelen werkelijk bijdragen aan financiering van de reële economie; |
| --- | --- |

15.

| 16. | neemt kennis van het besluit van de ECB betreffende een nieuwe symmetrische inflatiedoelstelling van 2 % voor de middellange termijn en van haar toezegging om met het oog op het verwezenlijken van haar inflatiedoelstelling vast te houden aan haar accommoderende monetair beleid; meent dat de afwezigheid van rekenkundige referentiewaarden het moeilijk maakt om de afwijkingen van de doelstelling te interpreteren; merkt op dat de oriëntatie op de middellange termijn van de monetaire beleidsstrategie onvermijdelijk ruimte laat voor afwijkingen op korte termijn van de doelstelling; vraagt de ECB er, indien noodzakelijk, over na te denken hoe de snelle stijging van de inflatie haar monetair beleid zou kunnen beïnvloeden; |
| --- | --- |

16.

| 17. | maakt zich zorgen over de inflatie in de eurozone, die in januari 2022 tot 5,1 % opliep (het hoogste percentage in tien jaar), uiteenlopend van 3,3 % tot 12,2 % in de verschillende lidstaten, onder invloed van een waaier aan factoren zoals het basiseffect van energieprijzen, knelpunten in toeleveringsketens, en het herstel na een dramatische recessie; benadrukt dat de stijging van de inflatie tot waarden boven de vastgestelde doelstelling met name nadelig kan zijn voor het armste deel van de bevolking en tot steeds grotere economische en sociale ongelijkheid kan leiden; herinnert eraan dat de inflatie de voorbije tien jaar steeds ruim onder de doelstelling van 2 % lag; verzoekt de ECB deze tendens en de gevolgen ervan nauwlettend in de gaten te houden en — waar nodig — maatregelen te treffen om de prijsstabiliteit te waarborgen; herhaalt de oproep van president Lagarde om bij het monetair beleid de nadruk te blijven leggen op het doel van het veilig door de pandemie loodsen van de economie; herhaalt dat volgens de “Survey of Professional Forecasters” van de ECB de inflatieverwachtingen op middellange termijn nog altijd nauw aansluiten bij de doelstelling, terwijl sommige marktgebaseerde maatregelen een lichte stijging van de inflatieverwachtingen op middellange termijn doen vermoeden; |
| --- | --- |

17.

| 18. | is van oordeel dat de ECB onderzoek zou kunnen doen naar alternatieve monetaire beleidsinstrumenten voor het bevorderen van publieke en private investeringen; |
| --- | --- |

18.

| 19. | stelt vast dat de ECB verwacht dat de basisrentetarieven op hun huidige of een lager niveau zullen blijven totdat de inflatie ruim vóór het einde van de projectieperiode 2 % bereikt, en dan verder gedurende de rest van de projectieperiode; onderstreept dat lage rentetarieven kansen kunnen bieden aan consumenten, bedrijven, waaronder kmo’s, werknemers en kredietnemers, die kunnen profiteren van een sterkere economische dynamiek, een lagere werkloosheid en lagere financieringskosten; maakt zich evenwel zorgen over de mogelijke gevolgen van lage rentetarieven voor het aantal niet-levensvatbare en met een grote schuldenlast worstelende bedrijven, de stimulansen voor groei en duurzaamheidsbevorderende hervormingen en investeringen, en voor pensioenfondsen en verzekeraars; |
| --- | --- |

19.

| 20. | verwelkomt de aanbeveling van de ECB om een routekaart te ontwikkelen voor het in het geharmoniseerd indexcijfer van de consumptieprijzen (GICP) opnemen van de kosten in verband met door de eigenaar bewoonde woningen, om tot een betere en vergelijkbare weergave te komen van het inflatiepercentage dat voor huishoudens van belang is, aangezien de kosten van huisvesting voortdurend zijn blijven stijgen, en tot beter onderbouwde monetaire beleidsbeslissingen te komen; is echter van mening dat in de huidige definitie van het GICP de ontwikkeling van de werkelijke uitgaven van huishoudens aan goederen of diensten tot uitdrukking komt; is van mening dat methoden waarmee wordt beoogd de beleggingscomponent te scheiden van de consumptiecomponent ervoor moeten zorgen dat de daadwerkelijke effecten van de aanzienlijke toename van de huizenprijzen op de consumentenuitgaven naar behoren worden vastgesteld; erkent dat de opname daarvan een project van meerdere jaren is; benadrukt dat zo’n stap tot verhoging van de prijsindexcijfers kan leiden en ervoor kan zorgen dat de inflatie, althans tijdelijk, boven de doelstelling voor de middellange termijn uitkomt, waardoor de speelruimte voor de ECB wordt beperkt; verzoekt de ECB zich voor te bereiden op dergelijke risico’s en deze doeltreffend aan te pakken; |
| --- | --- |

20.

| 21. | onderkent dat de methoden voor kwaliteitsaanpassing in het GICP verder moeten worden geharmoniseerd en dat wat betreft de kwaliteitsaanpassing in de lidstaten voor meer transparantie moet worden gezorgd; |
| --- | --- |

21.

Maatregelen tegen klimaatverandering

| 22. | herinnert eraan dat de ECB, als EU-instelling, gebonden is aan de toezeggingen van de EU in het kader van de Overeenkomst van Parijs; benadrukt dat het aanpakken van de noodsituatie op het gebied van het klimaat en de biodiversiteit impliceert dat de ECB een geïntegreerde benadering moet volgen die tot uitdrukking komt in haar beleid, besluiten en verrichtingen, en dat zij tevens gebonden is aan haar mandaat om het algemene economisch beleid van de Unie te ondersteunen, in dit geval specifiek de totstandkoming van een klimaatneutrale economie tegen 2050, zoals vastgelegd in de Europese klimaatwet; is van oordeel dat de ECB alle haar ter beschikking staande instrumenten moet gebruiken om klimaatgerelateerde risico’s te bestrijden en te beperken; |
| --- | --- |

22.

| 23. | is van oordeel dat het handhaven van de prijsstabiliteit bij zou kunnen dragen tot het tot stand brengen van de juiste voorwaarden voor de implementatie van de Overeenkomst van Parijs; |
| --- | --- |

23.

| 24. | neemt kennis van de eerste economiebrede klimaatstresstest van de ECB; stelt vast dat de resultaten laten zien dat alleen robuuste maatregelen negatieve gevolgen voor het bbp van de EU kunnen verhinderen; juicht het derhalve toe dat de ECB regelmatig klimaatstresstests wil gaan verrichten, zowel economiebreed als op het niveau van afzonderlijke banken; |
| --- | --- |

24.

| 25. | stelt vast dat de ECB indicatoren gaat ontwikkelen voor de blootstelling van financiële instellingen aan klimaatgerelateerde fysieke risico’s via hun portefeuille, met inbegrip van indicatoren voor de koolstofvoetafdruk, alsook methoden om klimaatrisico’s in de macro-economische modellen van de ECB te integreren en hun impact op de potentiële groei te beoordelen; verwelkomt het dat de ECB scenarioanalyses met betrekking tot het transitiebeleid zal uitvoeren; |
| --- | --- |

25.

| 26. | verwelkomt het nieuwe actieplan van de ECB voor aan klimaatverandering gerelateerde maatregelen en de gedetailleerde routekaart daarvan, die erop gericht zijn klimaatveranderingsoverwegingen beter in haar beleidskader en -modellen te integreren; geeft evenwel aan dat het gericht is op klimaatgerelateerde risico’s en benadrukt het beginsel van dubbele materialiteit, dat een essentieel onderdeel vormt van het EU-kader inzake duurzame financiering; |
| --- | --- |

26.

| 27. | stelt vast dat, hoewel het concept van marktneutraliteit verband houdt met het beginsel van “een open markteconomie met vrije mededinging”; verzoekt de ECB, met inachtneming van haar onafhankelijkheid, marktfalen aan te pakken en zorg te dragen voor een doelmatige allocatie van middelen over een langere termijn, en daarbij zo apolitiek mogelijk te blijven en het beginsel van marktneutraliteit te eerbiedigen; stelt vast dat de ECB al vaker van het beginsel van marktneutraliteit is afgeweken; |
| --- | --- |

27.

| 28. | juicht het toe dat de aankoop van groene obligaties en hun aandeel in de ECB-portefeuille blijven toenemen; acht dit aandeel evenwel bijzonder laag gelet op de noodzaak van de groene transitie; verzoekt de ECB het aandeel groene obligaties in haar portefeuille sneller te verhogen; verwelkomt de invoering van een Europese norm voor groene obligaties en de ondersteunende rol van de ECB hierbij; neemt kennis van het besluit van de ECB om een deel van haar eigenmiddelenportefeuille te investeren in het in euro’s luidend investeringsfonds voor centrale banken voor groene obligaties (EUR BISIP G2); verzoekt de ECB tegelijkertijd onderzoek te doen naar de mogelijke effecten van groene obligaties op de prijsstabiliteit; |
| --- | --- |

28.

| 29. | stelt vast dat obligaties met couponstructuren die gekoppeld zijn aan bepaalde duurzame prestatiedoelstellingen als voorzien in de taxonomieverordening van de EU (3) en/of één of meer van de VN-doelstellingen voor duurzame ontwikkeling betreffende klimaatverandering of milieudegradatie sinds 1 januari 2021 als beleenbaar onderpand voor krediettransacties van het Eurosysteem en voor rechtstreekse aankopen door het Eurosysteem ten behoeve van het monetair beleid kunnen worden gebruikt, mits zij voldoen aan alle overige toelatingscriteria; |
| --- | --- |

29.

| 30. | stelt vast dat de ECB stappen onderneemt om klimaatgerelateerde risico’s in haar onderpandkader te integreren, maar waarschuwt ervoor hierbij te langzaam te werk te gaan; is ingenomen met de toezegging van de ECB om de methoden en de informatieverschaffing van kredietbeoordelingsbureaus tegen het licht te houden, en te onderzoeken hoe zij risico’s in verband met klimaatverandering verwerken in hun kredietratings; vindt het evenwel zorgwekkend dat de ECB voor risicobeoordelingen nog altijd overmatig gebruik maakt van externe, particuliere kredietbeoordelingsbureaus; verzoekt de ECB intern voor meer capaciteit te zorgen voor het beoordelen van klimaat- en biodiversiteitsgerelateerde risico’s; |
| --- | --- |

30.

| 31. | stelt met bezorgdheid vast dat meerdere ECB-programma’s voor herfinanciering en de aankoop van activa indirect steun hebben gegeven aan koolstofintensieve activiteiten; |
| --- | --- |

31.

| 32. | is ingenomen met het feit dat de ECB voorbereidingen treft om haar programma’s voor de aankoop van activa in de bedrijfssector in overeenstemming te brengen met de Overeenkomst van Parijs, teneinde de koolstofintensiteit van haar portefeuille te reduceren, maar waarschuwt voor vertragingen; |
| --- | --- |

32.

| 33. | verzoekt de ECB als lid van het NGFS gebruik te maken van de negen opties voor centrale banken die door het NGFS zijn beoordeeld om klimaatgerelateerde risico’s in hun operationeel kader voor krediettransacties, onderpanden en de aankoop van activa te verwerken; verzoekt de ECB haar samenwerking met internationale netwerken op het gebied van klimaatverandering te verbreden, en niet alleen in te zetten op het NGFS, en de dialoog met het maatschappelijk middenveld te verbeteren, teneinde de rol van de EU als mondiaal leider op het gebied van duurzame financiering en klimaatactie te versterken; |
| --- | --- |

33.

| 34. | verwelkomt de inspanningen van de ECB om haar milieuvoetafdruk te monitoren en te verminderen; verwelkomt de oprichting van een centrum voor klimaatverandering om de werkzaamheden betreffende klimaatgerelateerde onderwerpen bij verschillende onderdelen van de ECB samen te brengen; verwacht van de ECB dat zij haar inspanningen opvoert om klimaatoverwegingen in haar dagelijkse werkzaamheden op te nemen; |
| --- | --- |

34.

Overige aspecten

| 35. | onderstreept de spilfunctie van micro, kleine en middelgrote ondernemingen (mkmo’s) als ruggengraat van de economie van de EU, alsook voor economische en sociale convergentie en de werkgelegenheid; onderstreept dat mkmo’s zwaar getroffen zijn door de economische crisis naar aanleiding van de COVID-19-pandemie, waardoor hun economische omzet en concurrentievermogen ernstig zijn verslechterd, en zij problemen hebben om de groene transitie met succes aan te gaan en toegang te krijgen tot financiering; wijst op de noodzaak om de publieke en particuliere investeringen in de EU te stimuleren, en verzoekt de ECB dan ook zich inspanningen te blijven getroosten om mkmo’s gemakkelijk toegang te bieden tot financiering; |
| --- | --- |

35.

| 36. | juicht het toe dat de ECB zich onverminderd hard maakt voor de snelle voltooiing van de bankenunie, en wijst op de risico’s indien zich hierbij ernstige vertragingen zouden voordoen; stelt vast dat de ECB zich hard maakt voor de totstandbrenging van een volwaardig Europees depositoverzekeringsstelsel (EDIS); erkent dat risicodeling en risicovermindering onderling verbonden zijn en dat institutionele beschermingsregelingen een belangrijke rol spelen bij het beschermen en stabiliseren van instellingen die er lid van zijn; |
| --- | --- |

36.

| 37. | verwelkomt de vooruitgang die tot dusver geboekt is bij het verminderen van het aantal niet-renderende leningen; pleit voor de invoering op EU-niveau van een passende wettelijke bescherming tegen inbeslagname voor hypotheekhouders; |
| --- | --- |

37.

| 38. | verzoekt de ECB te onderzoeken hoe de internationale rol van de euro kan worden versterkt; merkt op dat het aantrekkelijker maken van de euro als reservemunt het internationale gebruik ervan verder zal bevorderen en erin zal resulteren dat de EU bij het bepalen van haar beleid onafhankelijker kan opereren, hetgeen essentieel is voor het waarborgen van de Europese economische soevereiniteit; benadrukt dat het creëren van een goed ontworpen en veilig Europees activum financiële integratie kan vergemakkelijken en de negatieve “feedback loops” tussen staten en de nationale bankensectoren kan helpen verminderen; beklemtoont dat het versterken van de rol van de euro alleen kan als ook de Europese economische en monetaire unie wordt verdiept en voltooid; |
| --- | --- |

38.

| 39. | is ingenomen met het feit dat het aantal valse eurobiljetten in 2020 tot het laagste niveau sinds 2003 is gedaald (17 per miljoen); verzoekt de ECB de strijd tegen valsemunterij en haar samenwerking met Europol, Interpol en de Europese Commissie op te voeren om de doelstellingen op dit gebied te verwezenlijken; verzoekt de ECB ook om, zonder afbreuk te doen aan de prerogatieven van de lidstaten, een systeem voor beter toezicht op grote transacties op te zetten om het witwassen van geld, belastingontduiking en de financiering van terrorisme en georganiseerde criminaliteit te bestrijden; |
| --- | --- |

39.

| 40. | verwelkomt het besluit van de ECB om een periode van twee jaar in te ruimen voor het doen van onderzoek naar een digitale euro; verzoekt de ECB serieus aandacht te besteden aan de verwachtingen en zorgen die tijdens de brede raadpleging over een digitale euro zijn geformuleerd, die onder meer betrekking hebben op de privacy, de beveiliging, de toegankelijkheid, de mogelijkheid om er in de hele eurozone mee te betalen, het voorkomen van extra kosten, en de bruikbaarheid offline; merkt op dat in de onderzoeksfase niet vooruit zal worden gelopen op de uiteindelijke beslissing over de mogelijke invoering van een digitale euro; herhaalt dat een digitale euro geen cryptoactivum is; wijst erop dat een digitale euro financiële inclusie moet bevorderen, en voor aanvullende gegevensbescherming en juridische zekerheid voor consumenten en bedrijven moet zorgen; is het met de ECB eens dat een digitale euro derhalve aan een reeks minimumvereisten zou moeten voldoen, zoals robuustheid, beveiliging, efficiëntie en bescherming van de persoonlijke levenssfeer; verzoekt de ECB tijdens de onderzoeksfase nauw samen te werken met en zorg te dragen voor periodieke informatieverschaffing aan het Parlement over de geboekte vooruitgang; |
| --- | --- |

40.

| 41. | herhaalt zijn grote bezorgdheid over de risico’s van particuliere stablecoins voor de financiële stabiliteit, het monetair beleid en de consumentenbescherming; |
| --- | --- |

41.

| 42. | herhaalt dat contante betalingen een zeer belangrijke betaalmogelijkheid voor de burgers van de EU zijn en dat een digitale euro hiervoor geen bedreiging mag vormen; merkt op dat het aantal eurobiljetten in omloop en de waarde daarvan in 2020 met ongeveer 10 % is toegenomen; neemt kennis van de Cash 2030-strategie van het Eurosysteem waarmee wordt beoogd te waarborgen dat alle burgers en bedrijven in de eurozone een goede toegang blijven houden tot cashdiensten en dat contant geld een algemeen aanvaard betaalmiddel blijft, en waarmee tevens wordt beoogd de ecologische voetafdruk van eurobiljetten te verkleinen en innovatieve en veilige bankbiljetten te ontwikkelen; maakt zich zorgen over de vermindering van het aantal bankfilialen in sommige lidstaten; is van mening dat dergelijke ontwikkelingen tot een aanzienlijke beperking van de gelijke toegang tot essentiële financiële diensten en producten kunnen leiden; |
| --- | --- |

42.

| 43. | benadrukt dat de financiële sector een forse transformatie doormaakt ten gevolge van innovatie en digitalisering; onderstreept dat deze transformatie een verhoogd risico op externe verstoringen met zich meebrengt, zoals cyberaanvallen op de financiële en de bankensector; verwelkomt het dat de ECB voortdurend werkt aan het vergroten van haar vermogen om te reageren op en voor herstel te zorgen in het geval van cyberaanvallen, overeenkomstig het nieuwe Europese cyberbeveiligingsbeleid; uit eens te meer zijn bezorgdheid over de incidenten die in 2020 tot onderbreking van de werking van het TARGET2-systeem en TARGET2-Securities hebben geleid; is ingenomen met het onafhankelijke onderzoek naar deze incidenten, en merkt op dat een aantal bevindingen als “ernstig” werd beoordeeld; is ingenomen met het feit dat het Eurosysteem de algemene conclusies van het onderzoek heeft aanvaard, alsook met de bereidheid om de in het onderzoek geformuleerde aanbevelingen uit te voeren; verzoekt de ECB de permanente stabiliteit van gevoelige infrastructuur zoals het TARGET2-systeem te waarborgen, haar inspanningen op het gebied van cyberbeveiliging op te voeren en de bestendigheid van de infrastructuur van de financiële markten tegen cyberaanvallen te blijven bevorderen; |
| --- | --- |

43.

| 44. | neemt kennis van de divergentie bij de TARGET2-balansen binnen het Europees Stelsel van centrale banken; stelt vast dat deze divergentie niet eensluidend wordt geïnterpreteerd; |
| --- | --- |

44.

| 45. | verzoekt de ECB voor een passend evenwicht te zorgen tussen het toestaan van innovatieve financiële regelgeving op het gebied van fintech en het waarborgen van financiële stabiliteit; verzoekt de ECB daarnaast haar monitoring van de ontwikkeling van cryptovaluta te intensiveren, teneinde negatieve gevolgen en daaraan verbonden risico’s voor de financiële stabiliteit, het monetair beleid en de werking en veiligheid van marktinfrastructuren en betalingen te voorkomen; benadrukt dat de ontwikkeling van cryptoactiva in bijkomende zorgen kan resulteren met betrekking tot cyberbeveiliging, witwaspraktijken, terrorismefinanciering en andere criminele activiteiten die verband houden met de door cryptoactiva geboden anonimiteit; stelt vast dat deze risico’s met passende wetgeving, zoals de aangekondigde verordening betreffende markten in cryptoactiva (MiCA), kunnen worden beperkt; neemt kennis van het voornemen van de ECB om een beleidsrespons te ontwikkelen en uit te voeren ter beperking van de mogelijke negatieve effecten van stablecoins voor het financiële en betalingsverkeer in de EU; |
| --- | --- |

45.

| 46. | wijst nogmaals op de steun van de ECB voor de invoering van Bazel III, aangezien daarmee het risico op een bankencrisis wordt verminderd en de financiële stabiliteit binnen de EU bijgevolg wordt verbeterd; |
| --- | --- |

46.

| 47. | is bezorgd over de oneerlijke bedingen en praktijken die door de bankensector worden toegepast in consumentenovereenkomsten in sommige lidstaten, en wijst op de noodzaak van een doeltreffende en snelle uitvoering door alle lidstaten van Richtlijn 93/13/EEG betreffende oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten (4); verzoekt de ECB hieraan actief bij te dragen met alle middelen die tot haar beschikking staan, teneinde eerlijke mededinging te waarborgen; |
| --- | --- |

47.

| 48. | merkt op dat Bulgarije en Kroatië in 2020 zijn toegetreden tot het gemeenschappelijk toezichtsmechanisme (GTM), waarmee zij de eerste landen van buiten de eurozone zijn die participeren in het Europees bankentoezicht; wijst op de gelijke vertegenwoordiging van hun nationale banken in de raad van toezicht van de ECB; neemt tevens kennis van de opname van de Bulgaarse lev en de Kroatische kuna in het wisselkoersmechanisme (ERM II) als een van de basisvoorwaarden voor de invoering van de euro; |
| --- | --- |

48.

| 49. | juicht het toe dat de ECB zich inspant om de stabiliteit van de financiële markten te waarborgen voor alle mogelijke onvoorziene gebeurtenissen en negatieve gevolgen die verband houden met de terugtrekking van het VK uit de EU, met name voor de meest direct getroffen regio’s en landen; |
| --- | --- |

49.

Transparantie, verantwoordingsplicht en gendergelijkheid

| 50. | is ingenomen met de inhoudelijke en gedetailleerde feedback van de ECB in reactie op de resolutie van het Parlement over haar jaarverslag 2019; verzoekt de ECB door te gaan met het afleggen van verantwoording en met het elk jaar publiceren van schriftelijke feedback op de resoluties van het Parlement over de jaarverslagen van de ECB; |
| --- | --- |

50.

| 51. | beklemtoont dat de regels van de ECB inzake verantwoordingsplicht en transparantie verder moeten worden aangescherpt; herhaalt zijn verzoek aan de ECB om op korte termijn in actie te komen en zo snel mogelijk te starten met onderhandelingen over een formeel interinstitutioneel akkoord, waarmee ervoor wordt gezorgd dat haar onafhankelijkheid en verantwoordingsplicht hand in hand gaan; verzoekt de ECB voor meer samenwerking en uitwisseling van informatie te zorgen en de transparantie ten aanzien van het Parlement en het maatschappelijk middenveld te vergroten door verslagen te publiceren in alle talen van de EU, alsook aan de hand van het initiatief “De ECB luistert”; |
| --- | --- |

51.

| 52. | neemt kennis van de bestaande personeelsvoorschriften van de ECB voor mogelijke belangenconflicten van personeelsleden en moedigt de ruime toepassing van personeelsvoorschriften aan; neemt kennis van de maatregelen die de ECB reeds heeft getroffen, zoals de vaststelling van de gemeenschappelijke gedragscode voor hoge ambtenaren van de ECB en het besluit om de adviezen van het ethisch comité aan de huidige leden van de directie, de raad van bestuur en de raad van toezicht die sinds de inwerkingtreding van de gemeenschappelijke gedragscode zijn uitgebracht, te publiceren; |
| --- | --- |

52.

| 53. | verwelkomt de publicatie door de ECB van de geaggregeerde deelnemingen tegen geamortiseerde kosten in het kader van het programma voor de aankoop van effecten op onderpand van activa (ABSPP) en de aankoop van gedekte obligaties (CBPP3), en van het uitgesplitste overzicht van de op primaire en secundaire markten gekochte deelnemingen, alsook van de statistieken betreffende geaggregeerde deelnemingen in het kader van deze programma’s; |
| --- | --- |

53.

| 54. | verwelkomt de publicatie door de ECB van het volledige bedrag van de winsten van het Eurosysteem in het kader van het programma voor de effectenmarkten (SMP), en van alle SMP-deelnemingen per emitterend land (Ierland, Griekenland, Spanje, Italië en Portugal; verzoekt de lidstaten dit voorbeeld te volgen wat betreft de akkoorden inzake netto financiële activa (ANFA’s); |
| --- | --- |

54.

| 55. | verzoekt de ECB nogmaals ervoor te zorgen dat de leden van haar auditcomité, alsook van haar ethisch comité, onafhankelijk zijn; verzoekt de ECB met klem de werking van het ethisch comité tegen het licht te houden, teneinde belangenconflicten te vermijden; verzoekt de ECB de door haar gehanteerde afkoelingsperiode voor aftredende leden te herzien; |
| --- | --- |

55.

| 56. | neemt er kennis van dat meer dan 90 % van de leden van de adviesgroepen van de ECB afkomstig is uit de private sector, wat aanleiding kan zijn voor vooringenomenheid, belangenconflicten en verkleving (“regulatory capture”) bij het beleidsvormingsproces; |
| --- | --- |

56.

| 57. | verwelkomt de verbetering van het interne ECB-kader voor klokkenluiders; verzoekt de ECB de integriteit en doeltreffendheid van het nieuwe interne instrument te waarborgen, zodat daadwerkelijk eenvoudige en veilige melding van mogelijke schendingen van beroepsmatige verplichtingen, ongepast gedrag of andere onregelmatigheden mogelijk wordt, en klokkenluiders en getuigen de mogelijkheid krijgen om doeltreffend te worden beschermd, zoals bedoeld in de Europese klokkenluidersrichtlijn (5); |
| --- | --- |

57.

| 58. | erkent dat de ECB zich voortdurend beijverd voor een betere communicatie met het Parlement; is het daarnaast met president Lagarde eens dat de ECB haar communicatie met burgers over haar beleid en de effecten daarvan moet moderniseren; merkt op dat uit een relevante Eurobarometer-enquête blijkt dat slechts 40 % van de respondenten in de eurozone vertrouwen heeft in de ECB; verzoekt de ECB om een constructieve dialoog met burgers aan te gaan om haar besluiten toe te lichten en te luisteren naar hun zorgen; is in dit verband ingenomen met de aankondiging, door president Lagarde tijdens de monetaire dialoog op 27 september 2021, van het besluit dat outreachactiviteiten een structureel onderdeel van de interactie van de ECB met het publiek zullen worden; |
| --- | --- |

58.

| 59. | neemt kennis van het besluit van de Europese Ombudsman aangaande de betrokkenheid van de president van de ECB en leden van haar besluitvormende organen bij de “Groep van 30” (zaak 1697/2016/ANA), teneinde volledige transparantie en het vertrouwen van het publiek in de onafhankelijkheid van de ECB te waarborgen; |
| --- | --- |

59.

| 60. | betreurt en maakt zich ernstige zorgen over het feit dat slechts twee leden van de directie van de ECB en slechts twee van de 25 leden van de raad van bestuur van de ECB vrouw zijn; geeft nogmaals aan dat de nominaties voor de leden van de directie zorgvuldig moeten worden voorbereid en dat hierbij voor genderevenwicht moet worden gezorgd, in volledige transparantie en samen met het Parlement, in overeenstemming met de Verdragen; wijst erop dat, in overeenstemming met paragraaf 4 van zijn resolutie van 14 maart 2019 over genderevenwicht bij benoemingen in de EU op het gebied van economische en monetaire zaken, het Parlement zich ertoe verbonden heeft lijsten met kandidaten alleen in aanmerking te nemen wanneer het beginsel van genderevenwicht wordt geëerbiedigd; spoort de ECB aan op dit gebied verdere vooruitgang te boeken; verzoekt de lidstaten van de eurozone het beginsel van genderevenwicht volledig op te nemen in hun benoemingsprocessen en om gelijke kansen voor alle genders te garanderen bij het kiezen van een gouverneur/president voor hun nationale centrale bank; |
| --- | --- |

60.

| 61. | betreurt dat het gebrek aan genderevenwicht ook in de rest van de organisatiestructuur van de ECB blijft bestaan, met name wat betreft het aandeel vrouwen in hogere managementfuncties; merkt op dat het aandeel vrouwen in alle managementfuncties van de ECB toegenomen was tot 30,3 %, en in haar hogere managementfuncties tot 30,8 %; verzoekt de ECB aanvullende maatregelen te nemen; verwelkomt in dit verband de nieuwe strategie van de ECB om het genderevenwicht van haar personeel op alle niveaus verder te verbeteren, inclusief de doelstelling ten minste de helft van de nieuwe en openstaande betrekkingen op alle niveaus door vrouwen te laten vervullen en het streefdoel om tegen 2026 het aandeel vrouwen op de verschillende niveaus op te trekken naar 40 % tot 51 %; verzoekt de ECB de deelname van vrouwen te blijven stimuleren en een evenwichtige vertegenwoordiging van vrouwen en mannen in alle functies binnen de hiërarchie van de organisatie actief te bevorderen; |
| --- | --- |

61.

o

o o

| 62. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. |
| --- | --- |

62.

---

(1)  PB C 23 van 21.1.2021, blz. 105.

(2)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0277.

(3)  Verordening (EU) 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2020 betreffende de totstandbrenging van een kader ter bevordering van duurzame beleggingen en tot wijziging van Verordening (EU) 2019/2088 (PB L 198 van 22.6.2020, blz. 13).

(4)  Richtlijn 93/13/EEG van de Raad van 5 april 1993 betreffende oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten (PB L 95 van 21.4.1993, blz. 29).

(5)  Richtlijn (EU) 2019/1937 van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2019 inzake de bescherming van personen die inbreuken op het Unierecht melden (PB L 305 van 26.11.2019, blz. 17).

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/45 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/45

---

P9_TA(2022)0030

Uitvoeringsverslag over het welzijn van landbouwhuisdieren

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het uitvoeringsverslag over het welzijn van landbouwhuisdieren (2020/2085(INI))

(2022/C 342/06)

Het Europees Parlement,

| — | gezien artikel 13 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), waarin wordt bepaald dat de Unie en de lidstaten ten volle rekening moeten houden met hetgeen vereist is voor het welzijn van dieren als wezens met gevoel, onder eerbiediging van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen en gebruiken van de lidstaten, met betrekking tot met name godsdienstige riten, culturele tradities en regionaal erfgoed, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 13 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), waarin wordt bepaald dat de Unie en de lidstaten ten volle rekening moeten houden met hetgeen vereist is voor het welzijn van dieren als wezens met gevoel, onder eerbiediging van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen en gebruiken van de lidstaten, met betrekking tot met name godsdienstige riten, culturele tradities en regionaal erfgoed,

| — | gezien de studie van november 2020 van de beleidsondersteunende afdeling Rechten van de burger en Constitutionele Zaken van het directoraat-generaal Intern Beleid, getiteld “End the cage age: Looking for alternatives”, zijn resolutie van 10 juni 2021 over het burgerinitiatief “End the Cage Age” (1) en de mededeling van de Commissie van 30 juni 2021 over the Europees burgerinitiatief “End the Cage Age” (C(2021)4747), |
| --- | --- |

—

gezien de studie van november 2020 van de beleidsondersteunende afdeling Rechten van de burger en Constitutionele Zaken van het directoraat-generaal Intern Beleid, getiteld “End the cage age: Looking for alternatives”, zijn resolutie van 10 juni 2021 over het burgerinitiatief “End the Cage Age” (1) en de mededeling van de Commissie van 30 juni 2021 over the Europees burgerinitiatief “End the Cage Age” (C(2021)4747),

| — | gezien Richtlijn 98/58/EG van de Raad van 20 juli 1998 inzake de bescherming van voor landbouwdoeleinden gehouden dieren (2) (de algemene richtlijn), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 98/58/EG van de Raad van 20 juli 1998 inzake de bescherming van voor landbouwdoeleinden gehouden dieren (2) (de algemene richtlijn),

| — | gezien Richtlijn 1999/74/EG van de Raad van 19 juli 1999 tot vaststelling van minimumnormen voor de bescherming van legkippen (3), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 1999/74/EG van de Raad van 19 juli 1999 tot vaststelling van minimumnormen voor de bescherming van legkippen (3),

| — | gezien Richtlijn 2007/43/EG van de Raad van 28 juni 2007 tot vaststelling van minimumvoorschriften voor de bescherming van vleeskuikens (4), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2007/43/EG van de Raad van 28 juni 2007 tot vaststelling van minimumvoorschriften voor de bescherming van vleeskuikens (4),

| — | gezien Richtlijn 2008/119/EG van de Raad van 18 december 2008 tot vaststelling van minimumnormen ter bescherming van kalveren (5), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2008/119/EG van de Raad van 18 december 2008 tot vaststelling van minimumnormen ter bescherming van kalveren (5),

| — | gezien Richtlijn 2008/120/EG van de Raad van 18 december 2008 tot vaststelling van minimumnormen ter bescherming van varkens (6), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2008/120/EG van de Raad van 18 december 2008 tot vaststelling van minimumnormen ter bescherming van varkens (6),

| — | gezien de studie van de onderzoeksdienst van het Europees Parlement van juni 2021 met als titel “Implementation of EU legislation on “on-farm” animal welfare: Potential EU added value from the introduction of animal welfare labelling requirements at EU level” (Uitvoering van de Europese wetgeving inzake het welzijn van landbouwhuisdieren: mogelijke Europese meerwaarde dankzij de invoering van voorschriften voor dierenwelzijnsetikettering op EU-niveau), |
| --- | --- |

—

gezien de studie van de onderzoeksdienst van het Europees Parlement van juni 2021 met als titel “Implementation of EU legislation on “on-farm” animal welfare: Potential EU added value from the introduction of animal welfare labelling requirements at EU level” (Uitvoering van de Europese wetgeving inzake het welzijn van landbouwhuisdieren: mogelijke Europese meerwaarde dankzij de invoering van voorschriften voor dierenwelzijnsetikettering op EU-niveau),

| — | gezien de studie van de Europese Commissie van oktober 2020 ter ondersteuning van de evaluatie van de strategie van de Europese Unie voor de bescherming en het welzijn van dieren 2012-2015, |
| --- | --- |

—

gezien de studie van de Europese Commissie van oktober 2020 ter ondersteuning van de evaluatie van de strategie van de Europese Unie voor de bescherming en het welzijn van dieren 2012-2015,

| — | gezien zijn resolutie van 14 maart 2017 over minimumnormen voor de bescherming van gefokte konijnen (7), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 14 maart 2017 over minimumnormen voor de bescherming van gefokte konijnen (7),

| — | gezien zijn resolutie van 25 oktober 2018 over dierenwelzijn, het gebruik van antimicrobiële stoffen en de milieugevolgen van de industriële vleeskuikenhouderij (8), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 25 oktober 2018 over dierenwelzijn, het gebruik van antimicrobiële stoffen en de milieugevolgen van de industriële vleeskuikenhouderij (8),

| — | gezien zijn resolutie van 9 juni 2021 over de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030: de natuur terug in ons leven brengen (9), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 9 juni 2021 over de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030: de natuur terug in ons leven brengen (9),

| — | gezien de conclusies van de Raad van 16 december 2019 over dierenwelzijn — integraal onderdeel van een duurzame dierlijke productie, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 16 december 2019 over dierenwelzijn — integraal onderdeel van een duurzame dierlijke productie,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 7 december 2020 over een EU-breed dierenwelzijnskeurmerk, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 7 december 2020 over een EU-breed dierenwelzijnskeurmerk,

| — | gezien het speciaal verslag nr. 31 van de Europese Rekenkamer van 14 november 2018 getiteld “Dierenwelzijn in de EU: het dichten van de kloof tussen ambitieuze doelstellingen en praktische uitvoering”, |
| --- | --- |

—

gezien het speciaal verslag nr. 31 van de Europese Rekenkamer van 14 november 2018 getiteld “Dierenwelzijn in de EU: het dichten van de kloof tussen ambitieuze doelstellingen en praktische uitvoering”,

| — | gezien de geschiktheidscontrole (“fitness check”) van de Europese wetgeving inzake het dierenwelzijn die momenteel door de Commissie wordt verricht, |
| --- | --- |

—

gezien de geschiktheidscontrole (“fitness check”) van de Europese wetgeving inzake het dierenwelzijn die momenteel door de Commissie wordt verricht,

| — | gezien het advies van het Europees Comité van de Regio’s van 5 december 2018 over de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (10), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Europees Comité van de Regio’s van 5 december 2018 over de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (10),

| — | gezien de speciale Eurobarometer 505 met de titel “Making our food fit for the future — Citizens’ expectations”, |
| --- | --- |

—

gezien de speciale Eurobarometer 505 met de titel “Making our food fit for the future — Citizens’ expectations”,

| — | gezien de vijf vrijheden die zijn omschreven door de Wereldorganisatie voor diergezondheid, te weten vrij zijn van honger en dorst, vrij zijn van angst en stress, vrij zijn van hittestress of lichamelijk ongemak, vrij zijn van pijn, verwondingen en ziekte, en vrij om natuurlijk gedrag te vertonen, |
| --- | --- |

—

gezien de vijf vrijheden die zijn omschreven door de Wereldorganisatie voor diergezondheid, te weten vrij zijn van honger en dorst, vrij zijn van angst en stress, vrij zijn van hittestress of lichamelijk ongemak, vrij zijn van pijn, verwondingen en ziekte, en vrij om natuurlijk gedrag te vertonen,

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 12 mei 2021, getiteld “Strategische richtsnoeren voor een duurzamere en concurrerendere EU-aquacultuur voor de periode 2021 tot en met 2030” (COM(2021)0236), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 12 mei 2021, getiteld “Strategische richtsnoeren voor een duurzamere en concurrerendere EU-aquacultuur voor de periode 2021 tot en met 2030” (COM(2021)0236),

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, alsmede artikel 1, lid 1, punt e), van en bijlage 3 bij het besluit van de Conferentie van voorzitters van 12 december 2002 betreffende de procedure inzake het verlenen van toestemming voor het opstellen van initiatiefverslagen, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement, alsmede artikel 1, lid 1, punt e), van en bijlage 3 bij het besluit van de Conferentie van voorzitters van 12 december 2002 betreffende de procedure inzake het verlenen van toestemming voor het opstellen van initiatiefverslagen,

| — | gezien het advies van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid,

| — | gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling (A9-0296/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling (A9-0296/2021),

| A. | overwegende dat dierenwelzijn, van belang voor onze veehouders, een ethische kwestie is die bij consumenten en in onze samenleving in het algemeen aan belang blijft winnen; overwegende dat de belangstelling van de consument voor de kwaliteit van levensmiddelen en het dierenwelzijn groter is dan ooit en dat de EU-burgers als consument beter geïnformeerde keuzes willen kunnen maken; overwegende dat voedselkwaliteit in combinatie met dierenwelzijn en diergezondheid een belangrijke rol speelt bij de verwezenlijking van de doelstellingen van de strategie “van boer tot bord”; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat dierenwelzijn, van belang voor onze veehouders, een ethische kwestie is die bij consumenten en in onze samenleving in het algemeen aan belang blijft winnen; overwegende dat de belangstelling van de consument voor de kwaliteit van levensmiddelen en het dierenwelzijn groter is dan ooit en dat de EU-burgers als consument beter geïnformeerde keuzes willen kunnen maken; overwegende dat voedselkwaliteit in combinatie met dierenwelzijn en diergezondheid een belangrijke rol speelt bij de verwezenlijking van de doelstellingen van de strategie “van boer tot bord”;

| B. | overwegende dat in artikel 13 VWEU wordt onderkend dat dieren wezens met gevoel zijn en wordt bepaald dat de Unie en haar lidstaten bij het formuleren en uitvoeren van het beleid van de Unie op het gebied van landbouw en visserij ten volle rekening houden met hetgeen vereist is voor het welzijn van dieren, onder eerbiediging van de gebruiken met betrekking tot religieuze rituelen, culturele tradities en regionaal erfgoed in de lidstaten; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat in artikel 13 VWEU wordt onderkend dat dieren wezens met gevoel zijn en wordt bepaald dat de Unie en haar lidstaten bij het formuleren en uitvoeren van het beleid van de Unie op het gebied van landbouw en visserij ten volle rekening houden met hetgeen vereist is voor het welzijn van dieren, onder eerbiediging van de gebruiken met betrekking tot religieuze rituelen, culturele tradities en regionaal erfgoed in de lidstaten;

| C. | overwegende dat de productienormen voor Europese levensmiddelen tot de hoogste ter wereld behoren, en dat dit eveneens geldt voor de normen op het gebied van dierenwelzijn, maar dat deze normen nog steeds voor verbetering vatbaar zijn; overwegende dat verschillende landen en regio’s verdere stappen in deze richting hebben gezet, zoals het verbieden van bepaalde soorten kooien in de veehouderij; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de productienormen voor Europese levensmiddelen tot de hoogste ter wereld behoren, en dat dit eveneens geldt voor de normen op het gebied van dierenwelzijn, maar dat deze normen nog steeds voor verbetering vatbaar zijn; overwegende dat verschillende landen en regio’s verdere stappen in deze richting hebben gezet, zoals het verbieden van bepaalde soorten kooien in de veehouderij;

| D. | overwegende dat het voor de aanscherping van de normen inzake dierenwelzijn en het afdwingen van de volledige naleving daarvan noodzakelijk is dat de wetgeving inzake dierenwelzijn op eenvormige wijze wordt geformuleerd en toegepast en aan de laatste stand van de wetenschappelijke kennis wordt aangepast; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat het voor de aanscherping van de normen inzake dierenwelzijn en het afdwingen van de volledige naleving daarvan noodzakelijk is dat de wetgeving inzake dierenwelzijn op eenvormige wijze wordt geformuleerd en toegepast en aan de laatste stand van de wetenschappelijke kennis wordt aangepast;

| E. | overwegende dat een deel van de Europese landbouwers de laatste decennia een zekere vooruitgang heeft geboekt door hun praktijken kritisch te bekijken en verbeteringen en aanpassingen in hun werkwijzen aan te brengen; overwegende dat zij streven naar verbetering van hun praktijken met de steun van advies- en onderzoeksorganen en een aantal niet-gouvernementele organisaties (ngo’s); overwegende dat de toepassing van slimme landbouwtechnologieën om de gezondheid en het welzijn van dieren te monitoren kan leiden tot een verdere verbetering van de ziektepreventie en de toepassing van dierenwelzijnsnormen; overwegende dat de Europese landbouwers op dit gebied vooruitgang willen blijven boeken, maar op technische, wettelijke en financiële obstakels stuiten; overwegende dat bij de verbetering van het dierenwelzijn rekening moet worden gehouden met de gezondheidsaspecten van elke diersoort en dat de kosten niet alleen door de producenten mogen worden gedragen; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat een deel van de Europese landbouwers de laatste decennia een zekere vooruitgang heeft geboekt door hun praktijken kritisch te bekijken en verbeteringen en aanpassingen in hun werkwijzen aan te brengen; overwegende dat zij streven naar verbetering van hun praktijken met de steun van advies- en onderzoeksorganen en een aantal niet-gouvernementele organisaties (ngo’s); overwegende dat de toepassing van slimme landbouwtechnologieën om de gezondheid en het welzijn van dieren te monitoren kan leiden tot een verdere verbetering van de ziektepreventie en de toepassing van dierenwelzijnsnormen; overwegende dat de Europese landbouwers op dit gebied vooruitgang willen blijven boeken, maar op technische, wettelijke en financiële obstakels stuiten; overwegende dat bij de verbetering van het dierenwelzijn rekening moet worden gehouden met de gezondheidsaspecten van elke diersoort en dat de kosten niet alleen door de producenten mogen worden gedragen;

| F. | overwegende dat de industriële veehouderij een prominente rol speelt in de landbouw in de EU; overwegende dat in iets meer dan tien jaar tijd meerdere miljoenen landbouwbedrijven — meer dan een derde van alle landbouwbedrijven in Europa — zijn opgehouden te bestaan, voor het overgrote deel kleine familiebedrijven, als gevolg van de schaalvergroting en intensivering; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de industriële veehouderij een prominente rol speelt in de landbouw in de EU; overwegende dat in iets meer dan tien jaar tijd meerdere miljoenen landbouwbedrijven — meer dan een derde van alle landbouwbedrijven in Europa — zijn opgehouden te bestaan, voor het overgrote deel kleine familiebedrijven, als gevolg van de schaalvergroting en intensivering;

| G. | overwegende dat de grilligheid van de economie veehouders ertoe dwingt rekening te houden met lange perioden van aflossing en langetermijninvesteringen, bijvoorbeeld in stallen om het welzijn van de dieren te verbeteren; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de grilligheid van de economie veehouders ertoe dwingt rekening te houden met lange perioden van aflossing en langetermijninvesteringen, bijvoorbeeld in stallen om het welzijn van de dieren te verbeteren;

| H. | overwegende dat de Europese veehouders momenteel verdere maatregelen nemen op het gebied van het fokken en huisvesten van dieren om de vijf vrijheden van de Wereldorganisatie voor diergezondheid zo veel mogelijk na te leven; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de Europese veehouders momenteel verdere maatregelen nemen op het gebied van het fokken en huisvesten van dieren om de vijf vrijheden van de Wereldorganisatie voor diergezondheid zo veel mogelijk na te leven;

| I. | overwegende dat dierenwelzijn hand in hand gaat met het welzijn van veehouders en exploitanten van landbouwbedrijven, die de nodige middelen en meer praktische steun op EU-niveau moeten krijgen; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat dierenwelzijn hand in hand gaat met het welzijn van veehouders en exploitanten van landbouwbedrijven, die de nodige middelen en meer praktische steun op EU-niveau moeten krijgen;

| J. | overwegende dat de COVID-19-pandemie heeft laten zien dat er een rechtstreeks verband bestaat tussen de gezondheid en het welzijn van mens en dier; overwegende dat dierenwelzijn ook verband houdt met het milieu, zoals het best kan worden benaderd aan de hand van het “One Welfare”-kader; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de COVID-19-pandemie heeft laten zien dat er een rechtstreeks verband bestaat tussen de gezondheid en het welzijn van mens en dier; overwegende dat dierenwelzijn ook verband houdt met het milieu, zoals het best kan worden benaderd aan de hand van het “One Welfare”-kader;

| K. | overwegende dat de Europese veehouderijen werk bieden aan ongeveer 4 miljoen mensen (al dan niet in loondienst), van wie 80 % in de nieuwere lidstaten woont (11); |
| --- | --- |

K.

overwegende dat de Europese veehouderijen werk bieden aan ongeveer 4 miljoen mensen (al dan niet in loondienst), van wie 80 % in de nieuwere lidstaten woont (11);

| L. | overwegende dat de handel in vis binnen de EU een essentiële rol speelt in de gehele visserijhandel van de EU, aangezien deze in 2014 goed was voor 86 % van de totale handel in vis binnen en buiten de EU, met een totaal verkoopvolume van 5,74 miljoen ton voor een waarde van 20,6 miljard EUR, het hoogste bedrag dat sinds 2006 is geregistreerd (12); |
| --- | --- |

L.

overwegende dat de handel in vis binnen de EU een essentiële rol speelt in de gehele visserijhandel van de EU, aangezien deze in 2014 goed was voor 86 % van de totale handel in vis binnen en buiten de EU, met een totaal verkoopvolume van 5,74 miljoen ton voor een waarde van 20,6 miljard EUR, het hoogste bedrag dat sinds 2006 is geregistreerd (12);

| M. | overwegende dat diergezondheid en dierenwelzijn van cruciaal belang zijn om de voedselveiligheid, de voedselzekerheid en de volksgezondheid te waarborgen en bij te dragen tot hoge kwaliteitsnormen in de EU; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat diergezondheid en dierenwelzijn van cruciaal belang zijn om de voedselveiligheid, de voedselzekerheid en de volksgezondheid te waarborgen en bij te dragen tot hoge kwaliteitsnormen in de EU;

| N. | overwegende dat een gezonde veestapel van essentieel belang is voor het verwezenlijken van een duurzame, koolstofarmere veeteelt; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat een gezonde veestapel van essentieel belang is voor het verwezenlijken van een duurzame, koolstofarmere veeteelt;

| O. | overwegende dat wetenschappelijke en technische ontwikkelingen hebben geleid tot een beter inzicht in het bewustzijn en het gedrag van dieren en in het dierenwelzijn; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat wetenschappelijke en technische ontwikkelingen hebben geleid tot een beter inzicht in het bewustzijn en het gedrag van dieren en in het dierenwelzijn;

| P. | overwegende dat zich bij het verzamelen van gegevens over de uitvoering van de wetgeving inzake dierenwelzijn op veehouderijen aanzienlijke moeilijkheden hebben voorgedaan, zowel wat de kwaliteit als wat de beschikbaarheid van de gegevens betreft, omdat de lidstaten geen voorschriften inzake toezicht en gegevensverzameling hebben vastgesteld; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat zich bij het verzamelen van gegevens over de uitvoering van de wetgeving inzake dierenwelzijn op veehouderijen aanzienlijke moeilijkheden hebben voorgedaan, zowel wat de kwaliteit als wat de beschikbaarheid van de gegevens betreft, omdat de lidstaten geen voorschriften inzake toezicht en gegevensverzameling hebben vastgesteld;

| Q. | overwegende dat de huidige wetgeving deels verouderd is en achterloopt bij de kennis over de specifieke behoeften van dieren naar gelang van hun soort, leeftijd, grootte en lichamelijke conditie, alsook bij de wetenschappelijke en technische vooruitgang die in de huidige veehouderijpraktijken toepassing vindt; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat de huidige wetgeving deels verouderd is en achterloopt bij de kennis over de specifieke behoeften van dieren naar gelang van hun soort, leeftijd, grootte en lichamelijke conditie, alsook bij de wetenschappelijke en technische vooruitgang die in de huidige veehouderijpraktijken toepassing vindt;

| R. | overwegende dat de huidige EU-wetgeving op dit terrein, die naast de nationale wetgevingen bestaat, een combinatie is van vrijstellingen, uitzonderingen en onduidelijke voorwaarden, en geen specifieke waarborgen biedt of beschermingsniveaus garandeert, waardoor een aantal ongewenste praktijken is ontstaan, die hebben geleid tot versnippering van de wetgeving en rechtsonzekerheid op de binnenlandse markt, en die de mededinging hebben verstoord; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de huidige EU-wetgeving op dit terrein, die naast de nationale wetgevingen bestaat, een combinatie is van vrijstellingen, uitzonderingen en onduidelijke voorwaarden, en geen specifieke waarborgen biedt of beschermingsniveaus garandeert, waardoor een aantal ongewenste praktijken is ontstaan, die hebben geleid tot versnippering van de wetgeving en rechtsonzekerheid op de binnenlandse markt, en die de mededinging hebben verstoord;

| S. | overwegende dat de EU-wetgeving inzake dierenwelzijn alleen soortspecifieke minimumnormen vaststelt voor het welzijn van varkens, legkippen, slachtkuikens en kalveren, terwijl er geen soortspecifieke wetgeving bestaat voor andere soorten die voor de productie van levensmiddelen worden gehouden, namelijk voor melk- en vleesrunderen ouder dan zes maanden, schapen en geiten, ouderdieren van slachtkuikens en legkippen, jonge hennen, kalkoenen, eenden en ganzen, kwartels, vissen en konijnen; overwegende dat de EU-wetgeving inzake het dierenwelzijn momenteel geen soort- en leeftijdsspecifieke bepalingen bevat die alle stadia van de productiecycli bestrijken; overwegende dat grote aantallen landbouwhuisdieren en gekweekte vissen van verschillende soorten momenteel alleen worden beschermd door de algemene richtlijn; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat de EU-wetgeving inzake dierenwelzijn alleen soortspecifieke minimumnormen vaststelt voor het welzijn van varkens, legkippen, slachtkuikens en kalveren, terwijl er geen soortspecifieke wetgeving bestaat voor andere soorten die voor de productie van levensmiddelen worden gehouden, namelijk voor melk- en vleesrunderen ouder dan zes maanden, schapen en geiten, ouderdieren van slachtkuikens en legkippen, jonge hennen, kalkoenen, eenden en ganzen, kwartels, vissen en konijnen; overwegende dat de EU-wetgeving inzake het dierenwelzijn momenteel geen soort- en leeftijdsspecifieke bepalingen bevat die alle stadia van de productiecycli bestrijken; overwegende dat grote aantallen landbouwhuisdieren en gekweekte vissen van verschillende soorten momenteel alleen worden beschermd door de algemene richtlijn;

| T. | overwegende dat andere initiatieven, buiten de EU-wetgeving en officiële controles, een rol hebben gespeeld bij de verbetering van de veehouderijpraktijken; overwegende dat veel lidstaten eigen normen voor dierenwelzijn hebben ingevoerd die strenger zijn dan die van de EU; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat andere initiatieven, buiten de EU-wetgeving en officiële controles, een rol hebben gespeeld bij de verbetering van de veehouderijpraktijken; overwegende dat veel lidstaten eigen normen voor dierenwelzijn hebben ingevoerd die strenger zijn dan die van de EU;

| U. | overwegende dat de lidstaten een aanzienlijke speelruimte hebben gekregen bij het vaststellen van de eisen en het beoordelen van de naleving daarvan; overwegende dat de lidstaten uiteenlopende benaderingen hebben vastgesteld voor de toewijzing van middelen en de rangorde van de officiële controles; |
| --- | --- |

U.

overwegende dat de lidstaten een aanzienlijke speelruimte hebben gekregen bij het vaststellen van de eisen en het beoordelen van de naleving daarvan; overwegende dat de lidstaten uiteenlopende benaderingen hebben vastgesteld voor de toewijzing van middelen en de rangorde van de officiële controles;

| V. | overwegende dat de wetgeving in de lidstaten op zeer inconsistente wijze ten uitvoer wordt gelegd; overwegende dat dit heeft geleid tot verschillende niveaus van naleving en het risico inhoudt dat veehouders die zich wel aan de regels houden, worden benadeeld; |
| --- | --- |

V.

overwegende dat de wetgeving in de lidstaten op zeer inconsistente wijze ten uitvoer wordt gelegd; overwegende dat dit heeft geleid tot verschillende niveaus van naleving en het risico inhoudt dat veehouders die zich wel aan de regels houden, worden benadeeld;

| W. | overwegende dat de richtlijnen betreffende varkens (voor drachtige zeugen), kalveren en legkippen hebben geleid tot positieve structurele veranderingen in de wijze waarop dieren worden gehouden; overwegende dat in de sectoren eieren, kalfsvlees en varkensvlees de richtlijnen hebben geleid tot aanzienlijke veranderingen in de gebouwen en de uitrusting, en een rol hebben gespeeld bij enkele verbeteringen in het aantal en de omvang van de bedrijven; |
| --- | --- |

W.

overwegende dat de richtlijnen betreffende varkens (voor drachtige zeugen), kalveren en legkippen hebben geleid tot positieve structurele veranderingen in de wijze waarop dieren worden gehouden; overwegende dat in de sectoren eieren, kalfsvlees en varkensvlees de richtlijnen hebben geleid tot aanzienlijke veranderingen in de gebouwen en de uitrusting, en een rol hebben gespeeld bij enkele verbeteringen in het aantal en de omvang van de bedrijven;

| X. | overwegende dat de algemene richtlijn over het algemeen minder effect heeft gesorteerd dan de soortspecifieke richtlijnen en een bescheiden effect heeft gehad op de verbetering van het dierenwelzijn vanwege het vage karakter van de voorschriften, de ruime interpretatiemarges en het ontbreken van soortspecifieke bescherming voor melkkoeien, vleeskuikens en kippen, konijnen, schapen en kalkoenen; |
| --- | --- |

X.

overwegende dat de algemene richtlijn over het algemeen minder effect heeft gesorteerd dan de soortspecifieke richtlijnen en een bescheiden effect heeft gehad op de verbetering van het dierenwelzijn vanwege het vage karakter van de voorschriften, de ruime interpretatiemarges en het ontbreken van soortspecifieke bescherming voor melkkoeien, vleeskuikens en kippen, konijnen, schapen en kalkoenen;

| Y. | overwegende dat als gevolg van de druk om te produceren, de belangrijkste problemen die de wetgeving moest aanpakken nog steeds wijdverbreid zijn, waaronder verminkingen en benauwde en stressvolle omstandigheden; overwegende dat de streefcijfers voor de huisvesting van zeugen niet zijn gehaald en dat de uitvoering van de wetgeving over het geheel genomen inconsistent is geweest, waarbij de huisvesting van zeugen nog steeds te krap en te stressvol is en te weinig verrijkingsmateriaal bevat; |
| --- | --- |

Y.

overwegende dat als gevolg van de druk om te produceren, de belangrijkste problemen die de wetgeving moest aanpakken nog steeds wijdverbreid zijn, waaronder verminkingen en benauwde en stressvolle omstandigheden; overwegende dat de streefcijfers voor de huisvesting van zeugen niet zijn gehaald en dat de uitvoering van de wetgeving over het geheel genomen inconsistent is geweest, waarbij de huisvesting van zeugen nog steeds te krap en te stressvol is en te weinig verrijkingsmateriaal bevat;

| Z. | overwegende dat Richtlijn 1999/74/EG betreffende legkippen succesvol is geweest doordat er goede definities in zijn vastgelegd voor de verschillende productiesystemen; overwegende dat dit succes echter beperkt is, gezien de uiteenlopende benaderingen die de lidstaten bij de uitvoering van de richtlijn hebben gevolgd en het ontbreken van duidelijke, dwingende en alomvattende bepalingen in de richtlijn, waardoor concurrentievervalsing op de interne markt kon blijven bestaan, en gezien het feit dat deze richtlijn onvoldoende vooruitgang heeft geboekt, niet aan de werkelijke behoeften van legkippen tegemoet is gekomen en slechts geleidelijk tot veranderingen heeft geleid, waardoor in de afzonderlijke lidstaten in toenemende mate gebruik wordt gemaakt van alternatieven voor kooihuisvestingssystemen (13); |
| --- | --- |

Z.

overwegende dat Richtlijn 1999/74/EG betreffende legkippen succesvol is geweest doordat er goede definities in zijn vastgelegd voor de verschillende productiesystemen; overwegende dat dit succes echter beperkt is, gezien de uiteenlopende benaderingen die de lidstaten bij de uitvoering van de richtlijn hebben gevolgd en het ontbreken van duidelijke, dwingende en alomvattende bepalingen in de richtlijn, waardoor concurrentievervalsing op de interne markt kon blijven bestaan, en gezien het feit dat deze richtlijn onvoldoende vooruitgang heeft geboekt, niet aan de werkelijke behoeften van legkippen tegemoet is gekomen en slechts geleidelijk tot veranderingen heeft geleid, waardoor in de afzonderlijke lidstaten in toenemende mate gebruik wordt gemaakt van alternatieven voor kooihuisvestingssystemen (13);

| AA. | overwegende dat het in het belang van zowel veehouders als consumenten is te zorgen voor gelijke voorwaarden op de interne markt en tegelijkertijd voor gelijke voorwaarden voor de invoer van producten uit derde landen; |
| --- | --- |

AA.

overwegende dat het in het belang van zowel veehouders als consumenten is te zorgen voor gelijke voorwaarden op de interne markt en tegelijkertijd voor gelijke voorwaarden voor de invoer van producten uit derde landen;

| AB. | overwegende dat de arbeidsomstandigheden voor de houders van legkippen en kalveren weliswaar verbeterd zijn, maar dat dit niet noodzakelijkerwijs het geval is voor varkenshouders; |
| --- | --- |

AB.

overwegende dat de arbeidsomstandigheden voor de houders van legkippen en kalveren weliswaar verbeterd zijn, maar dat dit niet noodzakelijkerwijs het geval is voor varkenshouders;

| AC. | overwegende dat de Commissie heeft besloten dat zij de door de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) opgestelde effectbeoordeling van het verbod op kooihouderij in 2022 zal afronden en de herziening van de wetgeving inzake dierenwelzijn, met inbegrip van de algemene richtlijn, in 2023 zal voltooien; |
| --- | --- |

AC.

overwegende dat de Commissie heeft besloten dat zij de door de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) opgestelde effectbeoordeling van het verbod op kooihouderij in 2022 zal afronden en de herziening van de wetgeving inzake dierenwelzijn, met inbegrip van de algemene richtlijn, in 2023 zal voltooien;

| AD. | overwegende dat er een onderscheid moet worden gemaakt tussen enerzijds anekdotische gevallen van niet-naleving, die buitensporig veel aandacht krijgen, en anderzijds de zeer grote meerderheid van veehouders die zich wel aan de regels houden; |
| --- | --- |

AD.

overwegende dat er een onderscheid moet worden gemaakt tussen enerzijds anekdotische gevallen van niet-naleving, die buitensporig veel aandacht krijgen, en anderzijds de zeer grote meerderheid van veehouders die zich wel aan de regels houden;

| AE. | overwegende dat tussen de lidstaten verschillen bestaan wat betreft soorten veehouderij en productiesystemen; |
| --- | --- |

AE.

overwegende dat tussen de lidstaten verschillen bestaan wat betreft soorten veehouderij en productiesystemen;

| AF. | overwegende dat het aantal landbouwers in Europa schrikbarend daalt; overwegende dat te weinig opvolging door nieuwe generaties een ongewenste uitwerking zou hebben op de toepassing van dierenwelzijnsnormen; |
| --- | --- |

AF.

overwegende dat het aantal landbouwers in Europa schrikbarend daalt; overwegende dat te weinig opvolging door nieuwe generaties een ongewenste uitwerking zou hebben op de toepassing van dierenwelzijnsnormen;

| AG. | overwegende dat de strategieën van de EU op het gebied van landbouw, milieu en internationale handel en de maatregelen om gelijke concurrentievoorwaarden binnen de interne markt te waarborgen samenhangend, complementair en toereikend moeten zijn; |
| --- | --- |

AG.

overwegende dat de strategieën van de EU op het gebied van landbouw, milieu en internationale handel en de maatregelen om gelijke concurrentievoorwaarden binnen de interne markt te waarborgen samenhangend, complementair en toereikend moeten zijn;

| AH. | overwegende dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) een van de regelgevende en financiële instrumenten is die kunnen worden gebruikt als stimulans om de gezondheid en het welzijn van landbouwhuisdieren te verbeteren, met name via milieuregelingen maar ook via ondersteunende investeringen, hoewel naast het GLB ook andere financiering nodig is om vooruitgang in deze richting te boeken; overwegende dat echter volgens de evaluatie door de Commissie van de meest recente EU-strategie voor dierenwelzijn de lidstaten hebben verzuimd de middelen voor de verbetering van het dierenwelzijn ten volle te benutten en dat miljoenen euro’s aan EU-middelen voor plattelandsontwikkeling ter verbetering van het dierenwelzijn momenteel ongebruikt of slecht benut blijven; overwegende dat de veehouderij de belangrijkste begunstigde is van de steun in het kader van de tweede pijler aan landbouwbedrijven in gebieden met natuurlijke beperkingen, die 50 % van de Europese landbouwgrond uitmaken, en van de milieumaatregelen in de landbouw, die een compensatie vormen voor de extra kosten in verband met een ongunstige ligging of de verplichting om specifieke wetgeving na te leven (14); |
| --- | --- |

AH.

overwegende dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) een van de regelgevende en financiële instrumenten is die kunnen worden gebruikt als stimulans om de gezondheid en het welzijn van landbouwhuisdieren te verbeteren, met name via milieuregelingen maar ook via ondersteunende investeringen, hoewel naast het GLB ook andere financiering nodig is om vooruitgang in deze richting te boeken; overwegende dat echter volgens de evaluatie door de Commissie van de meest recente EU-strategie voor dierenwelzijn de lidstaten hebben verzuimd de middelen voor de verbetering van het dierenwelzijn ten volle te benutten en dat miljoenen euro’s aan EU-middelen voor plattelandsontwikkeling ter verbetering van het dierenwelzijn momenteel ongebruikt of slecht benut blijven; overwegende dat de veehouderij de belangrijkste begunstigde is van de steun in het kader van de tweede pijler aan landbouwbedrijven in gebieden met natuurlijke beperkingen, die 50 % van de Europese landbouwgrond uitmaken, en van de milieumaatregelen in de landbouw, die een compensatie vormen voor de extra kosten in verband met een ongunstige ligging of de verplichting om specifieke wetgeving na te leven (14);

| AI. | overwegende dat bijzondere aandacht moet worden besteed aan het waarborgen van een beter dierenwelzijn gedurende de gehele productiecyclus en aan het bevorderen van hogere dierenwelzijnsnormen op zowel de binnenlandse als de internationale markt, en dat ervoor moet worden gezorgd dat onze politieke besluiten de Europese veehouderijsector niet verzwakken of tot productievermindering leiden, hetgeen zou leiden tot verplaatsing van de productie naar andere delen van de wereld waar de omstandigheden en normen voor de veehouderij minder streng zijn dan in Europa, alsmede tot andere daarmee samenhangende problemen die niet alleen nadelig zijn voor de dierenwelzijnsnormen, maar ook voor de Europese milieudoelstellingen; |
| --- | --- |

AI.

overwegende dat bijzondere aandacht moet worden besteed aan het waarborgen van een beter dierenwelzijn gedurende de gehele productiecyclus en aan het bevorderen van hogere dierenwelzijnsnormen op zowel de binnenlandse als de internationale markt, en dat ervoor moet worden gezorgd dat onze politieke besluiten de Europese veehouderijsector niet verzwakken of tot productievermindering leiden, hetgeen zou leiden tot verplaatsing van de productie naar andere delen van de wereld waar de omstandigheden en normen voor de veehouderij minder streng zijn dan in Europa, alsmede tot andere daarmee samenhangende problemen die niet alleen nadelig zijn voor de dierenwelzijnsnormen, maar ook voor de Europese milieudoelstellingen;

| AJ. | overwegende dat etikettering alleen doeltreffend kan zijn als er een wetenschappelijke basis voor is, als het voor de consument gemakkelijk te begrijpen is en als deze een geïnformeerde keuze kan maken, als het ontworpen is voor een geïntegreerde interne markt die van toepassing is op alle dierlijke producten, en als het ondersteund wordt door een coherent handelsbeleid van de EU om te voorkomen dat producten die volgens lagere normen vervaardigd zijn, op de markt komen, en alleen als het geen extra economische gevolgen heeft voor de actoren in de levensmiddelensector, met name de veehouders, en echt haalbaar is voor onze producenten zonder al te hoge uitvoeringskosten of -beperkingen; overwegende deze etikettering bovendien moet bijdragen tot het creëren van marktmogelijkheden voor de producent; overwegende dat uit onderzoek en uit de resultaten van openbare raadplegingen blijkt dat bepaalde belanghebbenden, met name het bedrijfsleven, niet volledig achter het voorstel voor verplichte etikettering staan; overwegende dat vrijwillige etikettering op de markt zal worden beloond zolang er op de markt geen sprake is van differentiatie op basis van productiekenmerken; overwegende dat er weinig bekend is over het effect van de onderzochte etiketteringssystemen op levensmiddelenbedrijven en op het vertrouwen en het inzicht van de consument in dierenwelzijnspraktijken; |
| --- | --- |

AJ.

overwegende dat etikettering alleen doeltreffend kan zijn als er een wetenschappelijke basis voor is, als het voor de consument gemakkelijk te begrijpen is en als deze een geïnformeerde keuze kan maken, als het ontworpen is voor een geïntegreerde interne markt die van toepassing is op alle dierlijke producten, en als het ondersteund wordt door een coherent handelsbeleid van de EU om te voorkomen dat producten die volgens lagere normen vervaardigd zijn, op de markt komen, en alleen als het geen extra economische gevolgen heeft voor de actoren in de levensmiddelensector, met name de veehouders, en echt haalbaar is voor onze producenten zonder al te hoge uitvoeringskosten of -beperkingen; overwegende deze etikettering bovendien moet bijdragen tot het creëren van marktmogelijkheden voor de producent; overwegende dat uit onderzoek en uit de resultaten van openbare raadplegingen blijkt dat bepaalde belanghebbenden, met name het bedrijfsleven, niet volledig achter het voorstel voor verplichte etikettering staan; overwegende dat vrijwillige etikettering op de markt zal worden beloond zolang er op de markt geen sprake is van differentiatie op basis van productiekenmerken; overwegende dat er weinig bekend is over het effect van de onderzochte etiketteringssystemen op levensmiddelenbedrijven en op het vertrouwen en het inzicht van de consument in dierenwelzijnspraktijken;

| AK. | overwegende dat het gebruik van technologieën op basis van DNA om elk ziek dier of besmet voedsel op te sporen en te traceren, ertoe kan bijdragen dat de consument gerustgesteld wordt, doordat de voedselveiligheid gewaarborgd is en voedselfraude wordt voorkomen; |
| --- | --- |

AK.

overwegende dat het gebruik van technologieën op basis van DNA om elk ziek dier of besmet voedsel op te sporen en te traceren, ertoe kan bijdragen dat de consument gerustgesteld wordt, doordat de voedselveiligheid gewaarborgd is en voedselfraude wordt voorkomen;

| AL. | overwegende dat de instrumenten voor consumentenvoorlichting zo moeten worden opgezet dat gelijke concurrentievoorwaarden en een geharmoniseerde aanpak worden gehandhaafd, hetgeen momenteel onmogelijk wordt gemaakt door de wirwar van particuliere initiatieven waarbij onbeschermde dierenwelzijnstermen en -claims voor uiteenlopende normen worden gebruikt; overwegende dat er in de EU een groeiende markt bestaat voor dierlijke producten afkomstig van kooivrije, vrije uitloop- en biologische systemen, en voor alternatieven op plantaardige basis; |
| --- | --- |

AL.

overwegende dat de instrumenten voor consumentenvoorlichting zo moeten worden opgezet dat gelijke concurrentievoorwaarden en een geharmoniseerde aanpak worden gehandhaafd, hetgeen momenteel onmogelijk wordt gemaakt door de wirwar van particuliere initiatieven waarbij onbeschermde dierenwelzijnstermen en -claims voor uiteenlopende normen worden gebruikt; overwegende dat er in de EU een groeiende markt bestaat voor dierlijke producten afkomstig van kooivrije, vrije uitloop- en biologische systemen, en voor alternatieven op plantaardige basis;

| AM. | overwegende dat de wetgevingsmaatregelen moeten leiden tot harmonisatie en verbetering van de uitvoering van de regelgeving en de normen; |
| --- | --- |

AM.

overwegende dat de wetgevingsmaatregelen moeten leiden tot harmonisatie en verbetering van de uitvoering van de regelgeving en de normen;

| AN. | overwegende dat de meeste regelingen voor etikettering inzake dierenwelzijn door de particuliere sector worden opgezet, terwijl de overige het resultaat zijn van publiek-private partnerschappen of — in mindere mate — initiatieven van nationale bevoegde instanties in sommige lidstaten; |
| --- | --- |

AN.

overwegende dat de meeste regelingen voor etikettering inzake dierenwelzijn door de particuliere sector worden opgezet, terwijl de overige het resultaat zijn van publiek-private partnerschappen of — in mindere mate — initiatieven van nationale bevoegde instanties in sommige lidstaten;

| AO. | overwegende dat de systemen voor dierenwelzijn in de EU vrijwillig zijn; overwegende dat de meeste van die systemen ook andere aspecten dan dierenwelzijn omvatten, zoals traceerbaarheid, duurzaamheid en gezondheid; overwegende dat ze sterk variëren wat betreft werking en opzet; |
| --- | --- |

AO.

overwegende dat de systemen voor dierenwelzijn in de EU vrijwillig zijn; overwegende dat de meeste van die systemen ook andere aspecten dan dierenwelzijn omvatten, zoals traceerbaarheid, duurzaamheid en gezondheid; overwegende dat ze sterk variëren wat betreft werking en opzet;

| AP. | overwegende dat er geen consensus bestaat over de invoering van verplichte etiketteringsvoorschriften inzake dierenwelzijn, voornamelijk wegens de economische gevolgen die de invoering zou hebben, met name voor veehouders; overwegende dat zelfs indien verplichte regels bepaalde onregelmatigheden op de Europese markt zouden wegwerken, zij een remmend effect zouden hebben op particuliere initiatieven die gericht zijn op productdifferentiatie en het gebruik van dierenwelzijn om de handel te stimuleren; |
| --- | --- |

AP.

overwegende dat er geen consensus bestaat over de invoering van verplichte etiketteringsvoorschriften inzake dierenwelzijn, voornamelijk wegens de economische gevolgen die de invoering zou hebben, met name voor veehouders; overwegende dat zelfs indien verplichte regels bepaalde onregelmatigheden op de Europese markt zouden wegwerken, zij een remmend effect zouden hebben op particuliere initiatieven die gericht zijn op productdifferentiatie en het gebruik van dierenwelzijn om de handel te stimuleren;

Conclusies en aanbevelingen

Uitvoering van de wetgeving

| 1. | is verheugd dat de Commissie ernaar streeft de wetgeving inzake dierenwelzijn, ook wat betreft het vervoer en het slachten van dieren, uiterlijk in 2023 te evalueren en te herzien, en deze aan te passen aan de meest recente wetenschappelijke gegevens, de werkingssfeer ervan te verruimen, de handhaving ervan te vergemakkelijken en een hoger niveau van dierenwelzijn te waarborgen, zoals vermeld in de “van boer tot bord”-strategie; |
| --- | --- |

1.

| 2. | onderkent de vooruitgang die veel veehouders op hun bedrijf hebben geboekt, met name wat de verbetering van het dierenwelzijn betreft, en de gedrevenheid en inzet waarmee een aantal van hen vooruitdenken en progressie boeken; |
| --- | --- |

2.

| 3. | beveelt aan om alle veehouders via een kader op EU-niveau de middelen te verschaffen om vooruitgang te kunnen boeken, vastgesteld aan de hand van objectieve indicatoren die betrekking hebben op de vijf fundamentele vrijheden die door de Wereldorganisatie voor diergezondheid zijn omschreven; |
| --- | --- |

3.

| 4. | wenst dat elk toekomstig wetgevingsinitiatief (of het nu gaat om de opstelling van nieuwe wetgeving dan wel om een herziening van bestaande wetteksten) dat een wijziging of aanpassing van het veeteeltsysteem (met inbegrip van huisvesting) en van de criteria inzake dierenwelzijn inhoudt, gebaseerd is op gedegen, recente wetenschappelijke gegevens of studies op basis van onderzoek dat stoelt op een systematische aanpak, waarbij met alle aspecten rekening wordt gehouden ter verwezenlijking van duurzaamheid en dierenwelzijn; pleit ervoor dat het evenwicht wordt bewaard, dat wetenschappelijk advies wordt ingewonnen over de gevolgen van de in te voeren wijzigingen voor de dieren, het milieu en de veehouders, met name de kleine veehouders, en dat de bevoegde instanties van de lidstaten in een zo vroeg mogelijk stadium van het wetgevingsproces worden geraadpleegd; |
| --- | --- |

4.

| 5. | benadrukt dat effectbeoordelingen moeten worden uitgevoerd voordat besluiten worden genomen en dat een aanpak per soort moet worden ontwikkeld waarbij specifieke voorschriften voor elk type veehouderij worden vastgesteld; |
| --- | --- |

5.

| 6. | roept op tot een betere veterinaire preventie en tot de bevordering van hoge normen voor diergezondheid en dierenwelzijn, met bijzondere aandacht voor vaccinatie en het voorkomen van onnodig gebruik van antibiotica, om de verspreiding van zoönotische ziekten te voorkomen; |
| --- | --- |

6.

| 7. | is op de hoogte van het feit dat de EFSA naar aanleiding van verzoeken van de Commissie verscheidene adviezen heeft uitgebracht over diergebonden maatregelen voor soorten die niet onder specifieke wetgeving vallen (melkkoeien en vleesrunderen); betreurt het feit dat deze diergebonden maatregelen van de EFSA tot dusver niet zijn uitgevoerd; dringt er derhalve bij de Commissie op aan ervoor te zorgen dat deze diergebonden maatregelen worden geactualiseerd aan de hand van de nieuwste wetenschappelijke inzichten en worden geïntegreerd in de bestaande specifieke wetgeving; |
| --- | --- |

7.

| 8. | wijst erop dat diergebonden maatregelen volgens wetenschappelijke instanties weliswaar wenselijk zijn, maar niet altijd afdwingbaar en objectief controleerbaar zijn; roept de Commissie derhalve op om in het kader van de herziening van de EU-wetgeving inzake dierenwelzijn zeer specifieke en controleerbare eisen te formuleren in het licht van de meest recente wetenschappelijke adviezen en de verschillende productiesystemen in de lidstaten; |
| --- | --- |

8.

| 9. | verzoekt de Commissie erop toe te zien dat de bestaande wetgeving inzake dierenwelzijn wordt nageleefd en de regels waar nodig te actualiseren om ze beter af te stemmen op de eisen van de samenleving, met inachtneming van de wetenschappelijke vooruitgang en de onderzoeksresultaten op dit gebied, en tegelijkertijd de werkingssfeer en de flexibiliteit van die regels te verruimen om ze aan te passen aan de meest recente wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen en de doelstellingen van de Green Deal; |
| --- | --- |

9.

| 10. | herinnert eraan dat wijzigingen moeten worden doorgevoerd die gericht zijn op de output, nadat een passende wetenschappelijke evaluatie heeft plaatsgevonden en na overleg met de bevoegde instanties en de belanghebbenden in de lidstaten, om enerzijds tegemoet te komen aan de uitdagingen waarvoor de veehouders zich geplaatst zien, en anderzijds aan de behoeften en verwachtingen van de burgers en de gezondheid en het welzijn van dieren, waarbij er tegelijkertijd voor moet worden gezorgd dat de consument de beste keuzemogelijkheden heeft die aansluiten bij zijn koopkracht; herinnert eraan dat ons Europees voedselsysteem de toegang tot betaalbaar en kwalitatief voedsel moet waarborgen; is van oordeel dat producenten een billijk aandeel moeten krijgen in de prijs van levensmiddelen die aan de EU-wetgeving inzake dierenwelzijn voldoen; |
| --- | --- |

10.

| 11. | dringt aan op kortere bevoorradingsketens in de levensmiddelensector, waarbij de voorkeur wordt gegeven aan lokaal of regionaal geproduceerd voedsel om de consument een betere rechtstreekse toegang tot lokaal voedsel te bieden en kleine boeren te steunen; |
| --- | --- |

11.

| 12. | dringt er bij de wetgevers op aan om zich vertrouwd te maken met deze ontwikkelingen en ter dege rekening te houden met de gevolgen ervan; dringt erop aan om bij de beoordeling van veranderingen rekening te houden met de sociale, milieu-, dierenwelzijns- en economische aspecten inzake duurzaamheid, alsook met ergonomische en gezondheidsaspecten voor landbouwers, en met name met de “één gezondheid”-benadering; herinnert eraan dat dierenwelzijn moet samengaan met een duurzame economische aanpak; |
| --- | --- |

12.

| 13. | benadrukt dat het noodzakelijk is om het dierenwelzijn en de diergezondheid in de veehouderij te verbeteren als onderdeel van de “één gezondheid”-aanpak; wijst erop dat, om dit doel te bereiken, betere veehouderijpraktijken van essentieel belang zijn, aangezien een beter dierenwelzijn de gezondheid van de dieren ten goede komt, waardoor er minder geneesmiddelen nodig zijn en de verspreiding van zoönoses wordt tegengegaan; verzoekt de Commissie ook om een “één welzijn”-aanpak te ontwikkelen als onderdeel van de herziening van de wetgeving inzake dierenwelzijn; |
| --- | --- |

13.

| 14. | verzoekt de Commissie en de lidstaten hun controles op antibiotica en andere verboden chemische residuen bij invoer uit niet-EU-landen op te voeren, als onderdeel van de strategie van de Commissie om het ongereglementeerde gebruik van antibiotica en pesticiden bij de teelt van vee, vissen, schaal- en schelpdieren en in de aquacultuur doeltreffend aan te pakken; |
| --- | --- |

14.

| 15. | dringt aan op de invoering van maatregelen om te waarborgen dat bij het verrichten van bepaalde handelingen met betrekking tot dieren de veiligheid en integriteit van de veehouders worden gewaarborgd; |
| --- | --- |

15.

| 16. | benadrukt dat bij elke verandering rekening moet worden gehouden met de tijd, de steun en de financiering die de veehouders nodig hebben om de verandering door te voeren, met de economische en bureaucratische gevolgen ervan, en met de traagheid die zij met zich mee kan brengen; benadrukt dat in het bijzonder rekening moet worden gehouden met de investeringskosten, gezien het risico dat lage winstmarges leiden tot langdurige terugbetalingen van leningen; merkt op dat voor veranderingen ter verbetering van het welzijn van landbouwhuisdieren een passende overgangsperiode nodig is; onderkent dat veehouders zich in een voortdurende investeringscyclus bevinden als gevolg van recente initiatieven op het gebied van dierenwelzijn en de lange afschrijvingstermijnen; |
| --- | --- |

16.

| 17. | verwelkomt het Europees burgerinitiatief “End the Cage Age”; wijst erop dat elke wijziging in de kooihouderij vergezeld zal moeten gaan van nauwkeurige en ondubbelzinnige definities van wat een kooi is en wat de kenmerken ervan zijn voor de verschillende diersoorten, teneinde te zorgen voor een doeltreffende overgang naar alternatieve huisvestingssystemen, die reeds commercieel levensvatbaar zijn en gebruikt worden, zoals schuur-, scharrel- en biologische systemen voor kippen, parksystemen, grondhokken, scharrel- en biologische openluchtsystemen voor konijnen, scharrel- en groepshuisvestingssystemen voor zeugen, schuur- en volièresystemen voor kwartels, of paar- en groepshuisvestingssystemen voor kalveren; |
| --- | --- |

17.

| 18. | dringt er bij de Commissie op aan om in het kader van de uitvoering van de nieuwe wetgeving de voorwaarden voor het fokken van afzonderlijke diersoorten, met inbegrip van de fokvoorzieningen, nauwkeurig en duidelijk te omschrijven aan de hand van voorbeelden van goede praktijken van alternatieve huisvestingssystemen; beveelt de Commissie aan haar activiteiten te richten op het verbeteren van de voedselzekerheid en het robuuster maken van de EU-landbouwmarkt; dringt aan op een herziening van Richtlijn 1999/74/EG van de Raad inzake legkippen teneinde batterijkooien voor legkippen snel af te schaffen en te verbieden en kooivrije systemen in te voeren voor alle legkippen, om zo een gelijk speelveld te creëren en het welzijn te vergroten van dieren die in de EU worden gehouden; |
| --- | --- |

18.

| 19. | herinnert eraan dat investeringen in een beter dierenwelzijn hogere productiekosten tot gevolg hebben, ongeacht het type veehouderij; merkt op dat er sprake moet zijn van aanvullende overheidssteun of een duidelijk rendement op investeringen, omdat de stijging van de productiekosten de veehouders anders zal beletten of verhinderen om in dierenwelzijn te investeren, wat een onwenselijke situatie zou zijn; is daarom van mening dat verhogingen van dierenwelzijnsnormen geleidelijk en op verantwoorde wijze moeten worden ingevoerd, op basis van een systeem van financiële stimulansen, met inbegrip van het gebruik van middelen buiten de GLB-begroting; |
| --- | --- |

19.

| 20. | dringt er bij de Commissie op aan om een besluit te nemen over passende financiële steun voor veehouders die hen moet aanmoedigen om te investeren in een beter dierenwelzijn; dringt er bij de Commissie op aan deze tekortkomingen met spoed aan te pakken en duurzame verbeteringen in de beloning van de inspanningen van de veehouders te bevorderen en door te voeren; verzoekt om verdere buitengewone financiële steun voor fokkers met het oog op de overgang naar alternatieve huisvestingssystemen voor dieren in verband met de tenuitvoerlegging van nieuwe wetgeving die de kooihouderij verbiedt, hetgeen de Commissie heeft toegezegd uiterlijk in 2027 te zullen doen op basis van een oproep van het Parlement in zijn resolutie van 10 juni 2021 over het Europees burgerinitiatief “End the Cage Age”; beseft dat dit afhangt van maatregelen om de nodige extra middelen te waarborgen, gekoppeld aan billijke marktprijzen; merkt op dat de voortdurende verhoging van de normen voor dierenwelzijn en de toename van de regelgeving op andere gebieden weliswaar altijd welkom zijn, maar toch een extra belasting vormen voor de veehouders die zich aan de regels houden; merkt op dat altijd in de eerste plaats moet worden gestreefd naar naleving van en consistentie met de bestaande normen als eerste stap om ervoor te zorgen dat de minst conforme veehouders zich aanpassen aan en voldoen aan de bestaande normen, voordat er extra lasten worden opgelegd aan vooruitstrevende veehouders; onderstreept dat in het kader van de maatregelen ter versterking van de welzijnswetgeving van de EU rekening moet worden gehouden met de inkomens van de veehouders en met het concurrentievermogen van de Europese veeteeltproducenten op de mondiale landbouwmarkt, en dat dit moet gebeuren op basis van wederkerigheid; |
| --- | --- |

20.

| 21. | is zich bewust van de beperkte algemene samenhang tussen de EU-wetgeving inzake dierenwelzijn en het GLB 2014-2020, en van de gebrekkige integratie van de specifieke wetgeving in de nationale plannen voor plattelandsontwikkeling en de ontoereikende toewijzing van middelen voor de doelstelling dierenwelzijn, met aanzienlijke verschillen tussen de lidstaten; moedigt de lidstaten aan om in hun nationale strategische plannen ecoregelingen voor dierenwelzijn op te nemen, en verzoekt de Commissie ervoor te zorgen dat de nationale strategische plannen de veehouders steun en sturing bieden bij het verbeteren van de dierenwelzijnsnormen; dringt er met klem op aan dat financiële steun wordt verleend aan veehouders die op hun bedrijf wijzigingen doorvoeren, onder meer door betere huisvestingsomstandigheden die tegemoetkomen aan de fysieke en gedragsmatige behoeften van dieren, hetzij via overheidsbeleid (een coherente combinatie van verschillende instrumenten, waaronder het GLB en het Europees Fonds voor Maritieme Zaken, Visserij en Aquacultuur), hetzij via de markt, en dat de consument duidelijke en transparante informatie krijgt door te zorgen voor een duidelijke en betrouwbare etikettering van dierlijke producten met betrekking tot welzijnsgerelateerde aspecten van de gehele productiecyclus, met inbegrip van de productiewijze; dringt voorts aan op de tenuitvoerlegging van een transparante, positieve en niet-stigmatiserende communicatiestrategie voor alle dierlijke producten, waarbij rekening wordt gehouden met de specifieke kenmerken van bepaalde traditionele regionale producten, teneinde meer bekendheid te geven aan de deskundigheid, het belang en de kwaliteit van het werk van landbouwers en veefokkers en aan de voordelen van de nieuwe wetgeving inzake dierenwelzijn; |
| --- | --- |

21.

| 22. | verzoekt de Commissie goede praktijken beter bekend te maken en meer zichtbaarheid te geven, en de veehouderijsector bij te staan in haar inspanningen om met positieve acties vooruitgang te boeken, door de middelen voor de uitvoering te ondersteunen, en aldus de inspanningen van alle belanghebbenden om hun initiatieven van de grond te krijgen, te respecteren en een stimulerende houding aan te nemen waardoor de toepassing van nieuwe praktijken wordt gestimuleerd; |
| --- | --- |

22.

| 23. | dringt er bij de lidstaten op aan de mogelijkheid uit te sluiten dat veehouders vrijwillig gekoppelde steun uit het GLB ontvangen voor runderen waarvan de uiteindelijke bestemming de verkoop is voor activiteiten die verband houden met stierenvechten, door het aantal stuks vee proportioneel uit te sluiten van betalingen; |
| --- | --- |

23.

| 24. | verzoekt de Commissie te investeren in het welzijn van de veehouders en in de aantrekkelijkheid van dit beroep met als doel de motivatie en productiviteit van gevestigde en toekomstige veehouders te vergroten, en zo het dierenwelzijn rechtstreeks te stimuleren; |
| --- | --- |

24.

| 25. | stelt voor om de opleidingen voor veehouders en degenen die in de sector met dieren omgaan te verbeteren en betaalbaar te houden, door een specifieke module voor initiële en voortgezette opleiding toe te voegen om de benodigde vaardigheden aan te scherpen; verzoekt de Commissie om de inspanningen van de lidstaten en de veehouders om de kwaliteit van onderwijs en opleiding te verbeteren, regelmatig te evalueren en specifieke inspanningen op dit gebied passend te belonen; steunt de inspanningen om voorbeelden van beste praktijken op het gebied van onderwijs en opleiding te verzamelen en deze door middel van jaarverslagen met de lidstaten te delen; merkt op dat veel van de geconstateerde problemen op het gebied van dierenwelzijn voortkomen uit het optreden en het gedrag van personen die met dieren omgaan en van eigenaars; moedigt de Commissie aan na te gaan of opleiding voor landbouwers en personen die met dieren omgaan is opgenomen in de nationale strategische plannen; |
| --- | --- |

25.

| 26. | herinnert eraan dat praktijken die het welzijn bevorderen een verhoging van de productiekosten en de werklast van de veehouders met zich mee kunnen brengen en dat die verhoging moet worden gecompenseerd met een bijbehorende vergoeding; benadrukt, bij wijze van voorbeeld, dat de invoering van vrijloopkraamhokken een lange overgangsperiode zou vergen om ervoor te zorgen dat de extra kosten op de markt worden terugverdiend, en de bouw van nieuwe stallen zou vereisen; dringt erop aan dat de bevoegde autoriteiten samenwerken bij de afgifte van bouwvergunningen en de vermindering van de administratieve lasten; |
| --- | --- |

26.

| 27. | benadrukt dat sommige maatregelen waarvan wordt aangenomen dat zij het dierenwelzijn verbeteren, in feite contraproductief kunnen zijn en andere aspecten van duurzaamheid kunnen ondermijnen, namelijk welzijns- en gezondheids- en veiligheidsgerelateerde vraagstukken en de bestrijding van antibioticaresistentie, alsmede inspanningen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, indien zij niet op geïntegreerde wijze worden ontwikkeld; wijst er bijvoorbeeld op dat het houden van konijnen in de open lucht tot meer stress en sterfte kan leiden, en dat het instelleren van groepskooien in konijnenhouderijen kan leiden tot agressief gedrag bij voedsters, met stress, verwondingen en verminderde resultaten tot gevolg (15); wijst erop dat openluchtsystemen ook kunnen leiden tot minder controle over uitwerpselen en emissies en tot een grotere behoefte aan voeder, wat meer koolstofemissies tot gevolg kan hebben; constateert dat er een lineair verband bestaat tussen toenemende afmetingen van hokken en ammoniakemissies (16), waardoor veehouders worden geconfronteerd met wetgeving inzake dierenwelzijn en milieukwesties die met elkaar in tegenspraak zijn; merkt op dat de invoering van kraamhokken met volledige vrijloop of de onmiddellijke afschaffing van het houden in kooien extra besmettingsbronnen onder de dieren kunnen doen ontstaan en dat stress als gevolg van territoriale dominantie en rivaliteit erdoor kan toenemen; wijst erop dat huisvesting in adequate hokken op bepaalde momenten in de levenscyclus van de dieren ertoe kan bijdragen om de verspreiding van dierziekten en besmettelijke ziekten tegen te gaan en om verzwakking en vermijdbare sterfte onder jonge kalveren of biggen te voorkomen (17); herinnert er in dat verband aan dat een soortgerichte benadering noodzakelijk is; verzoekt de Commissie om bij elk voorstel de mogelijke negatieve effecten voor de gezondheid en het welzijn van de dieren grondig in kaart te brengen; |
| --- | --- |

27.

| 28. | benadrukt dat staartbijten bij varkens, een ernstig probleem in verband met het welzijn van varkens, complex is en vele facetten heeft; stelt vast dat er in de hele Unie technische problemen zijn geweest tijdens diepgaande studies naar en de analyse van risicofactoren die dit gedrag veroorzaken; merkt op dat dit ertoe heeft geleid dat er tot dusver geen enkele betrouwbare oplossing is gevonden en dat het couperen van staarten bijgevolg op grote schaal wordt toegepast, ondanks de aanzienlijke inspanningen van de Commissie en het Parlement om informatie en beste praktijken te verspreiden over het houden van varkens met intacte staarten; betreurt het dat tot dusver slechts twee lidstaten het couperen van staarten hebben verboden; beklemtoont dat het probleem van staartbijten aanzienlijk kan worden beperkt door te zorgen voor een passende verrijking van de omgeving, met name materiaal dat kan worden gemanipuleerd, en voor voldoende ruimte, goede voedingspraktijken en een stevige vloer; stelt voor meer wetenschappelijk onderzoek te financieren en uit te voeren met het oog op het in kaart brengen van een economisch duurzame manier om te garanderen dat varkens ook binnen kunnen worden gehouden met intacte staarten; is van mening dat er binnen het toepassingsgebied van de huidige wetgeving oplossingen nodig zijn om het welzijn van varkens te waarborgen en het gebruik van antibiotica voor de behandeling van gewonde varkens te verminderen; dringt er bij de Commissie op aan ervoor te zorgen dat alle lidstaten zich houden aan het verbod op het routinematig couperen van staarten bij varkens; is voorts van mening dat er duidelijkheid moet komen over sancties indien staarten worden gecoupeerd van varkens die in een lidstaat zijn gefokt en naar een andere lidstaat worden geëxporteerd om daar te worden vetgemest (18); |
| --- | --- |

28.

| 29. | herinnert eraan dat de volledige uitvoering van de huidige wetgeving in elke lidstaat van cruciaal belang is om het welzijn van dieren op landbouwbedrijven te verbeteren en te zorgen voor eerlijke en gelijke mededingingsvoorwaarden op de interne markt; |
| --- | --- |

29.

| 30. | ondererkent de inspanningen van de Europese varkenssector bij het zoeken naar alternatieven voor de castratie van biggen en benadrukt dat de diergeneeskundige regelgeving in verband met de varkenshouderij moet evolueren om gelijke tred te houden met de ontwikkelingen op het gebied van alternatieven voor de castratie van biggen; |
| --- | --- |

30.

| 31. | verzoekt de Commissie om in de verschillende lidstaten een op Europees niveau geharmoniseerde lijst ter beschikking te stellen van beschikbare producten en protocollen voor het gebruik van pijnstillers en verdovingsmiddelen voor de castratie van biggen; verzoekt de Commissie de kortstondige opslag van diergeneesmiddelen op boerderijen toe te staan en dierenartsen toe te staan deze daar te laten met inachtneming van strikte wettelijke kadervoorschriften; |
| --- | --- |

31.

| 32. | merkt op dat de productie van foie gras gebaseerd is op veeteeltprocedures die voldoen aan de criteria voor dierenwelzijn, aangezien het een extensieve productie is die voornamelijk plaatsvindt op agrarische familiebedrijven, waar vogels 90 % van hun leven in de open lucht doorbrengen en waar de vetmestfase, die gemiddeld tussen de tien en twaalf dagen duurt, met twee maaltijden per dag, in overeenstemming is met de biologische parameters van de dieren; |
| --- | --- |

32.

| 33. | prijst de Commissie voor de publicatie op 12 mei 2021 van strategische richtsnoeren voor een duurzamere en concurrerender aquacultuur in de EU; benadrukt dat het van belang is de ontwikkeling van de aquacultuursector in de EU te bevorderen door over te schakelen op duurzamere methoden waarbij bijzondere aandacht wordt besteed aan het welzijn van de vis, teneinde de huidige te grote afhankelijkheid van invoer aan te pakken; is verheugd dat de Commissie visserij van het Parlement een initiatiefverslag over die richtsnoeren voorbereidt; verzoekt de Commissie specifieke wetenschappelijk verantwoorde voorschriften voor te stellen voor het welzijn van gekweekte vis; |
| --- | --- |

33.

| 34. | verzoekt de Commissie de interne markt te verbeteren door de wijzigingen die voortvloeien uit de geactualiseerde EU-wetgeving inzake dierenwelzijn erin op te nemen, een geharmoniseerde, alomvattende en gedeelde strategie voor dierenwelzijn in de Europese landen uit te werken, met een geharmoniseerde uitvoering van de desbetreffende wetgeving, en ervoor te zorgen dat de ambitie en de normen ter verbetering van het dierenwelzijn niet worden teruggeschroefd, daarbij toeziend op de correcte uitvoering en naleving van de bestaande wetgeving in de lidstaten; |
| --- | --- |

34.

| 35. | dringt er bij de Commissie op aan de consumenten te informeren en bewust te maken van de realiteit van de veehouderij en de feitelijke gevolgen daarvan voor het milieu, de biodiversiteit en het klimaat, alsmede van de diversiteit en de oorsprong van de productiemethoden, en daarbij zonder dogmatisme of stigmatisering te wijzen op de zorg en de aandacht die de veehouders aan hun dieren besteden; roept de Commissie en de lidstaten op om de bewustwording van en het inzicht in de realiteit van de veehouderij en het dierenwelzijn bij het publiek aanzienlijk te verbeteren, onder meer door voorlichting op scholen; |
| --- | --- |

35.

| 36. | roept de Commissie op haar regelgevingskader ter verbetering van het welzijn van dieren in de EU te herformuleren door het duidelijker, vollediger, voorspelbaarder en toegankelijker te maken, met als doel de doelstellingen en indicatoren begrijpelijker te maken en aldus minder ruimte te laten voor interpretatie en een uniforme nationale omzetting door de lidstaten mogelijk te maken en te vergemakkelijken, alvorens de regels verder aan te scherpen of aan te vullen; stelt voor de algemene richtlijn te actualiseren aan de hand van de meest recente wetenschappelijke kennis, zodat de doelstellingen van de Commissie en de verwachtingen van de burgers met betrekking tot het welzijn van landbouwhuisdieren erin kunnen worden opgenomen, alsmede de resultaten van systematisch onderzoek, samen met de werkzaamheden betreffende de soortspecifieke richtlijnen, waarbij terdege rekening wordt gehouden met de aard van de veehouderij, de verschillende levensfasen van de dieren, de praktijken op landbouwbedrijven die geen verband houden met veehouderij, de tradities en regionale omstandigheden, en de diversiteit van de bodem en de weersomstandigheden; |
| --- | --- |

36.

| 37. | wijst erop dat de huidige EU-wetgeving inzake dierenwelzijn niet alomvattend is en verzoekt de Commissie de noodzaak en het effect van specifieke wetgeving inzake dierenwelzijn te beoordelen in het licht van de meest recente wetenschappelijke kennis voor voedselproducerende soorten die momenteel niet onder soortspecifieke wetgeving vallen; neemt kennis van het ontbreken van diergebonden welzijnsindicatoren voor de algemene richtlijn en Richtlijnen 2008/120/EG betreffende varkens, 2007/43/EG betreffende slachtkuikens en 1999/74/EG van de Raad betreffende leghennen; constateert bovendien dat er geen kwantificeerbare voorschriften zijn voor de toepassing van en het toezicht op milieuvoorwaarden zoals luchtkwaliteit (stikstof, CO2, stof), verlichting (duur, lichtsterkte) en minimalisering van lawaai, hetgeen niet alleen gevolgen heeft voor het welzijn van de dieren, maar ook de concurrentie verstoort vanwege de ruimte voor interpretatie; verzoekt de Commissie afdwingbare en kwantificeerbare indicatoren op te stellen, die soortspecifiek en vanuit wetenschappelijk oogpunt actueel moeten zijn; |
| --- | --- |

37.

| 38. | dringt er bij de Commissie op aan haar kader voor toezicht op de lidstaten te verduidelijken en ervoor te zorgen dat schadelijke praktijken worden aangepakt, en inbreukprocedures wegens niet-naleving in te leiden; benadrukt het belang van technologieën voor precisieveehouderij, met inbegrip van het potentieel van instrumenten voor het controleren van de gezondheid en het welzijn van landbouwhuisdieren, die ertoe bijdragen het uitbreken van ziekten op veehouderijen te voorkomen en beter te beheersen; benadrukt dat er veel factoren zijn die ten grondslag liggen aan de niet-naleving van de wetgeving inzake dierenwelzijn, waaronder niet-afdwingbare en niet-kwantificeerbare diergerelateerde indicatoren; merkt op dat de frequentie van inspecties in de lidstaten varieert van minimaal 1 % tot maximaal 30 %; is bezorgd dat deze grote variatie in de frequentie van inspecties ofwel betekent dat de controleverordening (19) niet wordt nageleefd ofwel dat de veehouders onder grote druk staan; verzoekt de Commissie en de lidstaten derhalve de uitvoering van de controleverordening te harmoniseren met als doel de variatie in de frequentie van inspecties tussen de lidstaten en de veehouderijsectoren te verminderen; verzoekt de Commissie jaarlijks aan het Parlement verslag uit te brengen van de acties van de lidstaten ter verbetering van het welzijn van dieren die op veehouderijen in de EU worden gehouden; |
| --- | --- |

38.

| 39. | verzoekt de Commissie elk besluit vergezeld te doen gaan van een wetenschappelijke en effectbeoordeling (met inbegrip van de ecologische, economische en sociale gevolgen), waarin rekening wordt gehouden met de diversiteit van de houderijmethoden in elke sector in de EU en waarin de situatie wordt geanalyseerd vanuit het oogpunt van zowel het dier (per soort en in de verschillende productiefasen) als de veehouder, teneinde rekening te houden met de verwachtingen van de burgers en een doeltreffend foksysteem op te zetten om ervoor te zorgen dat de dieren in gunstige omstandigheden leven, het dierenwelzijn is gewaarborgd en de veehouderijen economisch winstgevend zijn; |
| --- | --- |

39.

| 40. | wijst erop dat de lidstaten moeten voorzien in passende handhavingsregelingen, die tussen de lidstaten kunnen worden geharmoniseerd, en dat de lidstaten de strikte handhaving van de EU-wetgeving te allen tijde moeten waarborgen; verzoekt de Commissie regelmatig verslag uit te brengen aan het Parlement over de tenuitvoerlegging en handhaving van de dierenwelzijnswetgeving van de Unie, waarbij lacunes moeten worden opgespoord en een uitsplitsing van inbreuken per lidstaat, per soort en per type inbreuk moet worden opgenomen; |
| --- | --- |

40.

| 41. | verzoekt de Commissie de samenwerking tussen alle betrokken actoren beter te ontwikkelen en de dialoog tussen de verschillende actoren van de lidstaten te bevorderen zodat zij zich gezamenlijk kunnen beraden over de ontwikkelingen op het gebied van veehouderijsystemen; dringt aan op het delen van zogenoemde “goede” praktijken tussen veehouderijsectoren en tussen landen; pleit voor de ontwikkeling van instrumenten om pionierende veehouders aan te moedigen deel te nemen aan ontwikkelingsprojecten; dringt erop aan dat veehouders en dierenwelzijnswetenschappers bij alle stadia van de in de verschillende Europese regio’s uitgevoerde studies worden betrokken; zou graag zien dat de documenten met betrekking tot de studie en de verspreiding van goede praktijken in alle talen van de Europese Unie worden vertaald; wijst op het potentieel van het programma Horizon Europa voor onderzoek en innovatie en verwacht dat bij de uitvoering van de projecten een passend evenwicht tussen de lidstaten in acht wordt genomen; verzoekt de Commissie een resultaatgerichte aanpak te bevorderen, als een passend kader om vertegenwoordigers van de lidstaten, wetenschappelijke instanties, belanghebbenden, veehouders en ngo’s bijeen te brengen en van gedachten te wisselen over standpunten en beste praktijken, met het oog op een meer uniforme uitvoering van de toekomstige wetgeving inzake dierenwelzijn in alle lidstaten, aansluitend bij de doelstellingen van de Green Deal; |
| --- | --- |

41.

| 42. | is ingenomen met de oprichting van EU-referentiecentra die zich toeleggen op het welzijn van verschillende soorten en categorieën dieren (EURCAW’s) als onderdeel van de EU-strategie voor de bescherming en het welzijn van dieren 2012-2015; moedigt de Commissie aan het netwerk van EURCAW’s verder te ontwikkelen, met name voor soorten die niet onder de specifieke wetgeving vallen, als een doeltreffend platform voor de consistente en uniforme verspreiding van technische informatie in de lidstaten over de wijze waarop de EU-wetgeving moet worden uitgevoerd; |
| --- | --- |

42.

| 43. | wijst erop dat gerichte individuele beheerspraktijken vaak een aanzienlijke invloed hebben op het dierenwelzijn; verzoekt de Commissie voor toekomstige projecten een resultaatgerichte aanpak in te voeren die gebaseerd is op wetenschappelijk bewijs en kennis van deskundigen, en op het uitwisselen van beste praktijken onder veehouders; |
| --- | --- |

43.

| 44. | wijst op het belang van regelmatige uitwisseling met vertegenwoordigers van de nationale en regionale autoriteiten, organisaties van veehouders, belangengroeperingen uit de landbouwsector, ngo’s, burgers en deskundigen over voorbeelden van goede praktijken en noodzakelijke verbeteringen op het gebied van dierenwelzijn; wijst erop dat de kennisoverdracht op dit gebied weinig kosten met zich meebrengt en uiterst efficiënt is en daarom vaker in de praktijk moet worden gebracht; is in dit verband verheugd dat het mandaat van het platform voor dierenwelzijn door de Commissie is verlengd; is van oordeel dat de uitwisseling van goede praktijken en de overdracht van kennis verder moeten worden versterkt en gefaciliteerd, om de betrokken partijen te helpen hun gebruikelijke uitwisselingsproces te versnellen en te vereenvoudigen, en hun informatiestromen op te slaan en te beveiligen; benadrukt dat dergelijke regelmatige uitwisselingen ook moeten plaatsvinden met vertegenwoordigers van de derde landen die dieren uit de Unie invoeren; |
| --- | --- |

44.

| 45. | dringt er bij de Commissie op aan haar verschillende strategieën op elkaar af te stemmen door regels vast te stellen die aansluiten bij de Europese Green Deal, de “van boer tot bord”-strategie, de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 en het landbouwbeleid met betrekking tot handel, handelspraktijken en verkoopbevordering; benadrukt dat de consistentie tussen deze strategieën een voorwaarde is voor een leefbare landbouwsector; dringt erop aan dat de herziene wetgeving inzake dierenwelzijn volledig wordt afgestemd op de prioriteiten van de Green Deal en de “van boer tot bord”-strategie, en dat het toepassingsgebied en de flexibiliteit ervan worden verruimd zodat zij kan worden aangepast aan de meest recente wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen; roept de Commissie op het handelsbeleid in overeenstemming te brengen met de EU-normen inzake dierenbescherming en -welzijn, door de handelsovereenkomsten met derde landen opnieuw te evalueren en wederkerigheid in te voeren in nieuwe bilaterale en multilaterale handelsovereenkomsten, teneinde gelijke concurrentievoorwaarden te creëren en te voorkomen dat de economische rentabiliteit van de eigen producenten wordt ondermijnd, en ervoor te zorgen dat zij voldoen aan de EU-normen inzake dierenwelzijn en productkwaliteit; |
| --- | --- |

45.

| 46. | verzoekt de Commissie de verschillende wetsteksten betreffende het dierenwelzijn op het landbouwbedrijf, tijdens het vervoer of bij het slachten goed op elkaar af te stemmen; |
| --- | --- |

46.

Etikettering inzake dierenwelzijn

| 47. | betreurt het beperkte rendement op investeringen voor veehouders die deelnemen aan vrijwillige erkenningsregelingen op het gebied van dierenwelzijn; merkt voorts op dat etikettering inzake dierenwelzijn alleen kans van slagen heeft als de hogere prijs een rendement op investering oplevert en als de kosten en baten eerlijk over de gehele agrovoedingsketen worden verdeeld, zodat een billijk aandeel van de hogere prijs die de consument betaalt voor de aankoop van levensmiddelen die voldoen aan de EU-eisen inzake etikettering inzake dierenwelzijn, ten goede komt aan de veehouders; |
| --- | --- |

47.

| 48. | verzoekt de Commissie op multilateraal niveau en in bilaterale overeenkomsten wederkerigheidsclausules overeen te komen betreffende de naleving van dierenwelzijnsnormen voor ingevoerde producten, ook met het oog op een correcte voorlichting van de consument; |
| --- | --- |

48.

| 49. | benadrukt dat voor de invoering van etikettering inzake dierenwelzijn in een vroeg stadium geharmoniseerde bindende voorschriften nodig zijn die in samenwerking met alle belanghebbenden worden opgesteld en gebaseerd zijn op duidelijke wetenschappelijke indicatoren, en dat er daarnaast grootschalige promotiecampagnes en voorlichtingsactiviteiten moeten worden opgezet om de Europese consument van informatie te voorzien; |
| --- | --- |

49.

| 50. | verzoekt de Commissie ook in de keten stroomafwaarts van de producent het welzijn van dieren te waarborgen en dit aspect op te nemen in de geharmoniseerde vrijwillige etiketteringsvoorschriften; |
| --- | --- |

50.

| 51. | verzoekt de Commissie een begin te maken met de werkzaamheden voor een alomvattend EU-systeem voor etikettering van landbouwhuisdieren, met het oog op de ontwikkeling van een verplicht EU-kader voor vrijwillige etikettering, dat alle veehouderijen moet bestrijken, maar voor elke diersoort specifieke kenmerken moet omvatten, teneinde het risico van concurrentieverstoring op de interne markt te beperken, en tegelijkertijd voldoende ruimte te laten voor particuliere initiatieven die investeren in productdiversiteit en hogere dierenwelzijnsnormen in acht nemen als markthefboom; |
| --- | --- |

51.

| 52. | verzoekt de Commissie een geharmoniseerd en bindend EU-kader voor te stellen met gemeenschappelijke voorschriften voor vrijwillige etikettering inzake dierenwelzijn, dat is gebaseerd op EU-voorschriften en waarin de lidstaten wordt verzocht de verschillende benaderingen die worden gevolgd, te documenteren; dringt erop aan dat de specificaties van het kader worden opgesteld volgens een technisch haalbare en wetenschappelijk verantwoorde aanpak die de productiemethoden gedurende de gehele cyclus weerspiegelt, en dat dit kader ervoor zorgt dat de waarde wordt herverdeeld ten gunste van de veehouders, teneinde marktgestuurde vooruitgang op het gebied van dierenwelzijn mogelijk te maken; benadrukt dat de etiketteringsregeling gebaseerd moet zijn op een duidelijke reeks technische referenties, met een welomschreven gebruik van de termen en claims die bij het op de markt brengen kunnen worden gehanteerd, om te voorkomen dat de consument wordt misleid en het welzijn van de dieren wordt geschaad; |
| --- | --- |

52.

| 53. | wijst erop dat met het oog op de consistentie ook verwerkte producten en ingrediënten van dierlijke oorsprong voor een dergelijke etikettering in aanmerking kunnen komen; beveelt aan dat in de voorgestelde etiketteringsregeling inzake dierenwelzijn rekening wordt gehouden met de toenemende vraag van consumenten naar informatie en met de gelijktijdige doelstellingen van de “van boer tot bord”-strategie op het gebied van duurzaamheid, gezondheid en voeding, naast dierenwelzijn; |
| --- | --- |

53.

| 54. | verzoekt de Commissie een diepgaand onderzoek in te stellen naar de mogelijke gevolgen, met name voor veehouders, van de invoering van een verplicht EU-kader met gemeenschappelijke etiketteringsvoorschriften, waarbij de gevolgen voor alle actoren in de voedselvoorzieningsketen, van veehouders tot consumenten, grondig worden geëvalueerd en waarbij met name gebruik wordt gemaakt van de ervaring die is opgedaan met recente door de overheid ingevoerde etiketteringsregelingen in een aantal lidstaten; roept de Commissie op conflicten tussen eventuele toekomstige regelingen en bestaande etiketteringssystemen te vermijden, met name ten aanzien van de dwingende voorschriften in de specifieke richtlijnen inzake dierenwelzijn; uit zijn bezorgdheid over de resultaten van een eerdere effectbeoordeling die de Commissie in 2012 heeft uitgevoerd en waaruit bleek dat etikettering de kosten voor de sector zou verhogen zonder dat de baten noodzakelijkerwijs zouden toenemen; |
| --- | --- |

54.

| 55. | verzoekt de Commissie een beleid ter bescherming van de Europese veehouderij te implementeren waarbij de invoer in Europa van vee of vlees dat niet aan de Europese normen inzake dierenwelzijn voldoet, wordt verboden; |
| --- | --- |

55.

o

o o

| 56. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. |
| --- | --- |

56.

---

(1)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0295.

(2)  PB L 221 van 8.8.1998, blz. 23.

(3)  PB L 203 van 3.8.1999, blz. 53.

(4)  PB L 182 van 12.7.2007, blz. 19.

(5)  PB L 10 van 15.1.2009, blz. 7.

(6)  PB L 47 van 18.2.2009, blz. 5.

(7)  PB C 263 van 25.7.2018, blz. 90.

(8)  PB C 345 van 16.10.2020, blz. 28.

(9)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0277.

(10)  PB C 86 van 7.3.2019, blz. 173.

(11)  Studie in opdracht van de Commissie getiteld “Future of EU livestock: How to contribute to a sustainable agricultural sector?”, juni 2020.

(12)  Waarnemingspost voor de EU-markt voor visserij- en aquacultuurproducten, The EU fish market: 2015 edition.

(13)  Studie van het Europees Parlement, getiteld “End the cage age: Looking for alternatives”, november 2020.

(14)  Studie in opdracht van de Commissie getiteld “Future of EU livestock: How to contribute to a sustainable agricultural sector?”, juni 2020.

(15)  Fortun-Lamothe, L., Savietto, D., Gidenne, T., Combes, S., Le Cren, D., Davoust C., Warin, L., Démarche participative pour la conception d’un système d’élevage cunicole socialement accepté, “Colloque Bien-être animal: des valeurs à partager”, Straatsburg, 1 en 2 juli 2019.

(16)  Guingand, N, “Réduire la densité animale en engraissement: quelles conséquences sur l’émission d’odeurs et d’ammoniac?”, Journées Recherche Porcine, 39, blz. 43-48, 2007.

(17)  Kollenda, E., Baldock, D., Hiller, N., Lorant, A., Assessment of environmental and socio-economic impacts of increased animal welfare standards: transitioning towards cage-free farming in the EU, Policy report by the Institute for European Environmental Policy, Brussel & Londen, oktober 2020.

(18)  Zie de conclusies van de Raad van 5 oktober 2021 over de crisis in de varkensvleessector en het ontwerpverslag van de Commissie over een audit die van 9 tot en met 13 oktober 2017 in Denemarken is uitgevoerd om de activiteiten van de lidstaten ter voorkoming van staartbijten en ter voorkoming van het routinematig couperen van staarten bij varkens te evalueren.

(19)  Verordening (EU) 2017/625 van het Europees Parlement en de Raad van 15 maart 2017 betreffende officiële controles en andere officiële activiteiten die worden uitgevoerd om de toepassing van de levensmiddelen- en diervoederwetgeving en van de voorschriften inzake diergezondheid, dierenwelzijn, plantgezondheid en gewasbeschermingsmiddelen te waarborgen (PB L 95 van 7.4.2017, blz. 1).

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/58 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/58

---

P9_TA(2022)0031

Werkzaamheden van de Europese Ombudsman — jaarverslag 2020

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het jaarverslag over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2020 (2021/2167(INI))

(2022/C 342/07)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het jaarverslag over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2020, |
| --- | --- |

—

gezien het jaarverslag over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2020,

| — | gezien artikel 10, lid 3, van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 10, lid 3, van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU),

| — | gezien artikel 15, artikel 24, lid 3, artikel 228 en artikel 298, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 15, artikel 24, lid 3, artikel 228 en artikel 298, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU),

| — | gezien de artikelen 11, 41, 42 en 43 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (het “Handvest”), |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 11, 41, 42 en 43 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (het “Handvest”),

| — | gezien het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap (het “Gehandicaptenverdrag”), |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap (het “Gehandicaptenverdrag”),

| — | gezien Verordening (EU, Euratom) 2021/1163 van het Europees Parlement van 24 juni 2021 inzake het statuut en de algemene voorwaarden voor de uitoefening van het ambt van de Europese Ombudsman (statuut van de Europese Ombudsman) en tot intrekking van Besluit 94/262/EGKS, EG, Euratom (1), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU, Euratom) 2021/1163 van het Europees Parlement van 24 juni 2021 inzake het statuut en de algemene voorwaarden voor de uitoefening van het ambt van de Europese Ombudsman (statuut van de Europese Ombudsman) en tot intrekking van Besluit 94/262/EGKS, EG, Euratom (1),

| — | gezien de Europese Code van goed administratief gedrag, goedgekeurd door het Parlement op 6 september 2001, |
| --- | --- |

—

gezien de Europese Code van goed administratief gedrag, goedgekeurd door het Parlement op 6 september 2001,

| — | gezien de raamovereenkomst inzake samenwerking die op 15 maart 2006 is gesloten tussen het Parlement en de Europese Ombudsman, en die op 1 april 2006 in werking is getreden, |
| --- | --- |

—

gezien de raamovereenkomst inzake samenwerking die op 15 maart 2006 is gesloten tussen het Parlement en de Europese Ombudsman, en die op 1 april 2006 in werking is getreden,

| — | gezien zijn eerdere resoluties over de activiteiten van de Europese Ombudsman, |
| --- | --- |

—

gezien zijn eerdere resoluties over de activiteiten van de Europese Ombudsman,

| — | gezien artikel 54 en artikel 142, lid 2, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 en artikel 142, lid 2, van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie verzoekschriften (A9-0342/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie verzoekschriften (A9-0342/2021),

| A. | overwegende dat het jaarverslag over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2020 op 6 september 2021 officieel is aangeboden aan de Voorzitter van het Parlement en dat de Europese Ombudsman, Emily O’Reilly, haar verslag op 14 juli 2021 in Brussel heeft voorgelegd aan de Commissie verzoekschriften; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat het jaarverslag over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2020 op 6 september 2021 officieel is aangeboden aan de Voorzitter van het Parlement en dat de Europese Ombudsman, Emily O’Reilly, haar verslag op 14 juli 2021 in Brussel heeft voorgelegd aan de Commissie verzoekschriften;

| B. | overwegende dat de artikelen 20, 24 en 228 VWEU en artikel 43 van het Handvest de Europese Ombudsman de bevoegdheid geven om klachten in ontvangst te nemen over gevallen van wanbeheer bij het optreden van de instellingen, organen of instanties van de Europese Unie, uitgezonderd van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ) bij de uitoefening van zijn gerechtelijke taken; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de artikelen 20, 24 en 228 VWEU en artikel 43 van het Handvest de Europese Ombudsman de bevoegdheid geven om klachten in ontvangst te nemen over gevallen van wanbeheer bij het optreden van de instellingen, organen of instanties van de Europese Unie, uitgezonderd van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ) bij de uitoefening van zijn gerechtelijke taken;

| C. | overwegende dat in artikel 10, lid 3, VEU is bepaald dat “iedere burger het recht heeft aan het democratisch bestel van de Unie deel te nemen” en dat “de besluitvorming op een zo open mogelijke wijze plaatsvindt, en zo dicht bij de burgers als mogelijk is”; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat in artikel 10, lid 3, VEU is bepaald dat “iedere burger het recht heeft aan het democratisch bestel van de Unie deel te nemen” en dat “de besluitvorming op een zo open mogelijke wijze plaatsvindt, en zo dicht bij de burgers als mogelijk is”;

| D. | overwegende dat in artikel 15 VWEU staat: “Om goed bestuur te bevorderen en de deelneming van het maatschappelijk middenveld te waarborgen, werken de instellingen, organen en instanties van de Unie in een zo groot mogelijke openheid”, en “Iedere burger van de Unie en iedere natuurlijke of rechtspersoon met verblijfplaats of statutaire zetel in een lidstaat heeft recht op toegang tot documenten van de instellingen, organen en instanties van de Unie”; overwegende dat het waarborgen van de kwaliteit van de diensten die het EU-bestuur de burgers van de EU biedt, en dat de snelheid waarmee het bestuur van de EU op hun behoeften en zorgen reageert, van essentieel belang zijn om de rechten en fundamentele vrijheden van de burgers te beschermen; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat in artikel 15 VWEU staat: “Om goed bestuur te bevorderen en de deelneming van het maatschappelijk middenveld te waarborgen, werken de instellingen, organen en instanties van de Unie in een zo groot mogelijke openheid”, en “Iedere burger van de Unie en iedere natuurlijke of rechtspersoon met verblijfplaats of statutaire zetel in een lidstaat heeft recht op toegang tot documenten van de instellingen, organen en instanties van de Unie”; overwegende dat het waarborgen van de kwaliteit van de diensten die het EU-bestuur de burgers van de EU biedt, en dat de snelheid waarmee het bestuur van de EU op hun behoeften en zorgen reageert, van essentieel belang zijn om de rechten en fundamentele vrijheden van de burgers te beschermen;

| E. | overwegende dat in artikel 41 van het Handvest, betreffende het recht op behoorlijk bestuur, onder meer staat dat eenieder er recht op heeft dat zijn zaken onpartijdig, billijk en binnen een redelijke termijn door de instellingen, organen en instanties van de Unie worden behandeld; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat in artikel 41 van het Handvest, betreffende het recht op behoorlijk bestuur, onder meer staat dat eenieder er recht op heeft dat zijn zaken onpartijdig, billijk en binnen een redelijke termijn door de instellingen, organen en instanties van de Unie worden behandeld;

| F. | overwegende dat artikel 43 van het Handvest bepaalt dat “iedere burger van de Unie en iedere natuurlijke of rechtspersoon met verblijfplaats of statutaire zetel in een lidstaat het recht [heeft] zich tot de Europese ombudsman te wenden in verband met gevallen van wanbeheer in het optreden van de instellingen, organen en instanties van de Unie, met uitzondering van het HvJ bij de uitoefening van zijn gerechtelijke taak”; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat artikel 43 van het Handvest bepaalt dat “iedere burger van de Unie en iedere natuurlijke of rechtspersoon met verblijfplaats of statutaire zetel in een lidstaat het recht [heeft] zich tot de Europese ombudsman te wenden in verband met gevallen van wanbeheer in het optreden van de instellingen, organen en instanties van de Unie, met uitzondering van het HvJ bij de uitoefening van zijn gerechtelijke taak”;

| G. | overwegende dat overeenkomstig artikel 298, lid 1, VWEU de instellingen, organen en instanties van de Unie bij de vervulling van hun taken op een open, doeltreffend en onafhankelijk Europees ambtenarenapparaat steunen; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat overeenkomstig artikel 298, lid 1, VWEU de instellingen, organen en instanties van de Unie bij de vervulling van hun taken op een open, doeltreffend en onafhankelijk Europees ambtenarenapparaat steunen;

| H. | overwegende dat de Ombudsman in 2020 370 onderzoeken heeft geopend, waarvan 365 uitgingen van een klacht en 5 op eigen initiatief werden verricht, en 394 onderzoeken heeft afgesloten (waarvan 392 op basis van een klacht en 2 op eigen initiatief); overwegende dat de meeste onderzoeken betrekking hadden op de Commissie (210 onderzoeken of 56,8 %), gevolgd door de EU-agentschappen (34 onderzoeken of 9,2 %), het Europees Bureau voor personeelsselectie (EPSO) (30 onderzoeken of 8,1 %), de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) (14 onderzoeken of 3,8 %), het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) (12 onderzoeken of 3,2 %), het Parlement (11 onderzoeken of 3 %), de Europese Centrale Bank (9 onderzoeken of 2,4 %), de Europese Investeringsbank (9 onderzoeken of 2,4 %) en andere instellingen (41 onderzoeken of 11,1 %); |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de Ombudsman in 2020 370 onderzoeken heeft geopend, waarvan 365 uitgingen van een klacht en 5 op eigen initiatief werden verricht, en 394 onderzoeken heeft afgesloten (waarvan 392 op basis van een klacht en 2 op eigen initiatief); overwegende dat de meeste onderzoeken betrekking hadden op de Commissie (210 onderzoeken of 56,8 %), gevolgd door de EU-agentschappen (34 onderzoeken of 9,2 %), het Europees Bureau voor personeelsselectie (EPSO) (30 onderzoeken of 8,1 %), de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) (14 onderzoeken of 3,8 %), het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) (12 onderzoeken of 3,2 %), het Parlement (11 onderzoeken of 3 %), de Europese Centrale Bank (9 onderzoeken of 2,4 %), de Europese Investeringsbank (9 onderzoeken of 2,4 %) en andere instellingen (41 onderzoeken of 11,1 %);

| I. | overwegende dat de drie belangrijkste punten van zorg in de onderzoeken die door de Ombudsman in 2020 zijn afgesloten, betrekking hadden op transparantie en verantwoordingsplicht (toegang tot informatie en documenten) (25 %), de dienstencultuur (24 %) en het juiste gebruik van discretionaire bevoegdheden, waaronder in inbreukprocedures (17 %); overwegende dat de andere punten van zorg onder meer betrekking hadden op ethische kwesties in het bestuur van de EU, eerbiediging van de grondrechten, gezond financieel beheer, klokkenluiden, eerbiediging van procedurele rechten, aanwerving en goed beheer van kwesties met betrekking tot EU-personeel; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de drie belangrijkste punten van zorg in de onderzoeken die door de Ombudsman in 2020 zijn afgesloten, betrekking hadden op transparantie en verantwoordingsplicht (toegang tot informatie en documenten) (25 %), de dienstencultuur (24 %) en het juiste gebruik van discretionaire bevoegdheden, waaronder in inbreukprocedures (17 %); overwegende dat de andere punten van zorg onder meer betrekking hadden op ethische kwesties in het bestuur van de EU, eerbiediging van de grondrechten, gezond financieel beheer, klokkenluiden, eerbiediging van procedurele rechten, aanwerving en goed beheer van kwesties met betrekking tot EU-personeel;

| J. | overwegende dat de Ombudsman een sleutelrol speelt bij het waarborgen van de volledige transparantie, democratische verantwoording en integriteit van de besluitvormingsprocessen van de EU; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de Ombudsman een sleutelrol speelt bij het waarborgen van de volledige transparantie, democratische verantwoording en integriteit van de besluitvormingsprocessen van de EU;

| K. | overwegende dat de voornaamste prioriteit van de Ombudsman is ervoor te zorgen dat de rechten van de burger volledig worden geëerbiedigd en dat het recht op behoorlijk bestuur van instellingen, organen en agentschappen van de EU van de hoogste normen uitgaat; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat de voornaamste prioriteit van de Ombudsman is ervoor te zorgen dat de rechten van de burger volledig worden geëerbiedigd en dat het recht op behoorlijk bestuur van instellingen, organen en agentschappen van de EU van de hoogste normen uitgaat;

| L. | overwegende dat de Ombudsman na het uitbreken van de COVID-19-pandemie een aanzienlijke hoeveelheid werk heeft verricht om ervoor te zorgen dat alle EU-instellingen voldoen aan de hoogste normen van behoorlijk bestuur, teneinde de rechten van de burgers te beschermen en het vertrouwen van het publiek te vergroten; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat de Ombudsman na het uitbreken van de COVID-19-pandemie een aanzienlijke hoeveelheid werk heeft verricht om ervoor te zorgen dat alle EU-instellingen voldoen aan de hoogste normen van behoorlijk bestuur, teneinde de rechten van de burgers te beschermen en het vertrouwen van het publiek te vergroten;

| M. | overwegende dat de Ombudsman de werkzaamheden van de Commissie tijdens de COVID-19-crisis heeft onderzocht en onder meer heeft geïnformeerd naar de transparantie van de interactie van de Commissie met belangenvertegenwoordigers, naar haar beslissingen over openbare noodaanbestedingen en naar de transparantie en onafhankelijkheid van het wetenschappelijke advies rondom de pandemie; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat de Ombudsman de werkzaamheden van de Commissie tijdens de COVID-19-crisis heeft onderzocht en onder meer heeft geïnformeerd naar de transparantie van de interactie van de Commissie met belangenvertegenwoordigers, naar haar beslissingen over openbare noodaanbestedingen en naar de transparantie en onafhankelijkheid van het wetenschappelijke advies rondom de pandemie;

| N. | overwegende dat de Ombudsman naar aanleiding van een onderzoek naar de prestaties van het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) tijdens de COVID-19-crisis ernstige tekortkomingen heeft vastgesteld in de transparantiepraktijken van het ECDC, onder meer met betrekking tot de gegevens die ten grondslag liggen aan zijn risicobeoordelingen en zijn interacties met internationale partners, en voorstellen heeft gedaan ter verbetering van het publieke toezicht op de activiteiten van het ECDC in verband met de COVID-19-vaccins; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat de Ombudsman naar aanleiding van een onderzoek naar de prestaties van het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) tijdens de COVID-19-crisis ernstige tekortkomingen heeft vastgesteld in de transparantiepraktijken van het ECDC, onder meer met betrekking tot de gegevens die ten grondslag liggen aan zijn risicobeoordelingen en zijn interacties met internationale partners, en voorstellen heeft gedaan ter verbetering van het publieke toezicht op de activiteiten van het ECDC in verband met de COVID-19-vaccins;

| O. | overwegende dat openbaarheid en transparantie de belangrijkste beginselen zijn die aan het wetgevingsproces van de EU ten grondslag liggen, zoals gestaafd door de jurisprudentie van het HvJ, die in duidelijke juridische richtsnoeren voorziet voor de wijze waarop deze beginselen volledig en consequent in acht moeten worden genomen; overwegende dat het HvJ heeft verklaard dat het gebrek aan transparantie en informatie het vertrouwen van de burgers in de legitimiteit van het wetgevingsproces van de EU in zijn geheel verzwakt; overwegende dat de Commissie ten aanzien van de onderhandelingen over en de aanschaf en de distributie van COVID-19-vaccins niet transparant is geweest, en daarmee deze beginselen niet heeft gerespecteerd; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat openbaarheid en transparantie de belangrijkste beginselen zijn die aan het wetgevingsproces van de EU ten grondslag liggen, zoals gestaafd door de jurisprudentie van het HvJ, die in duidelijke juridische richtsnoeren voorziet voor de wijze waarop deze beginselen volledig en consequent in acht moeten worden genomen; overwegende dat het HvJ heeft verklaard dat het gebrek aan transparantie en informatie het vertrouwen van de burgers in de legitimiteit van het wetgevingsproces van de EU in zijn geheel verzwakt; overwegende dat de Commissie ten aanzien van de onderhandelingen over en de aanschaf en de distributie van COVID-19-vaccins niet transparant is geweest, en daarmee deze beginselen niet heeft gerespecteerd;

| P. | overwegende dat het recht van de burgers van de EU om te worden geïnformeerd en de verplichting van de EU-instellingen om volledig transparant te zijn, met name ten aanzien van contracten voor COVID-19-vaccins tussen de instellingen van de EU en farmaceutische ondernemingen, zwaarder wegen dan enig vermeend recht van farmaceutische ondernemingen of de EU-instellingen om bepaalde of enige informatie in verband met deze contracten of COVID-19-vaccins achter te houden of niet volledig openbaar te maken; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat het recht van de burgers van de EU om te worden geïnformeerd en de verplichting van de EU-instellingen om volledig transparant te zijn, met name ten aanzien van contracten voor COVID-19-vaccins tussen de instellingen van de EU en farmaceutische ondernemingen, zwaarder wegen dan enig vermeend recht van farmaceutische ondernemingen of de EU-instellingen om bepaalde of enige informatie in verband met deze contracten of COVID-19-vaccins achter te houden of niet volledig openbaar te maken;

| Q. | overwegende dat de EU in het kader van NextGenerationEU een periode van ongekende uitgaven en investeringen heeft gepland, hetgeen ook zal leiden tot belangrijke banden met de particuliere sector, waardoor het nog belangrijker wordt dat de EU-instellingen over een besluitvormingsproces beschikken dat op volledige transparantie en de strengste ethische regels berust, teneinde belangenconflicten en gevallen van corruptie te voorkomen; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat de EU in het kader van NextGenerationEU een periode van ongekende uitgaven en investeringen heeft gepland, hetgeen ook zal leiden tot belangrijke banden met de particuliere sector, waardoor het nog belangrijker wordt dat de EU-instellingen over een besluitvormingsproces beschikken dat op volledige transparantie en de strengste ethische regels berust, teneinde belangenconflicten en gevallen van corruptie te voorkomen;

| R. | overwegende dat de Raad de uiteindelijke aanbevelingen van de Ombudsman niet heeft opgevolgd, aangezien hij heeft geweigerd openbare en tijdige toegang te verlenen tot wetgevingsdocumenten omtrent de vaststelling van de jaarlijkse verordeningen tot vaststelling van visserijquota, die fundamentele milieu-informatie bevatten in de zin van de Aarhus-verordening, en dat daardoor de transparantie van zijn besluitvormingsproces wordt ondermijnd; overwegende dat de Ombudsman tot de bevinding is gekomen dat bij het besluit van de Raad sprake was van wanbeheer, en daarbij heeft benadrukt dat de Raad de cruciale link tussen democratie en de transparantie van de besluitvorming nog steeds niet volledig begrijpt; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de Raad de uiteindelijke aanbevelingen van de Ombudsman niet heeft opgevolgd, aangezien hij heeft geweigerd openbare en tijdige toegang te verlenen tot wetgevingsdocumenten omtrent de vaststelling van de jaarlijkse verordeningen tot vaststelling van visserijquota, die fundamentele milieu-informatie bevatten in de zin van de Aarhus-verordening, en dat daardoor de transparantie van zijn besluitvormingsproces wordt ondermijnd; overwegende dat de Ombudsman tot de bevinding is gekomen dat bij het besluit van de Raad sprake was van wanbeheer, en daarbij heeft benadrukt dat de Raad de cruciale link tussen democratie en de transparantie van de besluitvorming nog steeds niet volledig begrijpt;

| S. | overwegende dat de Ombudsman een onderzoek heeft ingesteld naar de weigering van de Raad om de kwestie van sponsoring van het voorzitterschap van de Raad van de EU door bedrijven aan te pakken; overwegende dat de Ombudsman wanbeheer heeft vastgesteld in de passiviteit van de Raad met betrekking tot het wegnemen van de reputatierisico’s die dergelijke commerciële sponsoring met zich meebrengt voor de onpartijdigheid van zijn voorzitterschap en voor het imago van de EU in haar geheel; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat de Ombudsman een onderzoek heeft ingesteld naar de weigering van de Raad om de kwestie van sponsoring van het voorzitterschap van de Raad van de EU door bedrijven aan te pakken; overwegende dat de Ombudsman wanbeheer heeft vastgesteld in de passiviteit van de Raad met betrekking tot het wegnemen van de reputatierisico’s die dergelijke commerciële sponsoring met zich meebrengt voor de onpartijdigheid van zijn voorzitterschap en voor het imago van de EU in haar geheel;

| T. | overwegende dat de Ombudsman haar bezorgdheid heeft geuit over de huidige praktijken van de Commissie bij de goedkeuring van de “actieve stoffen” die worden gebruikt in bestrijdingsmiddelen, en over het feit dat, volgens het systeem van de Commissie voor het vaststellen van belangenconflicten, externe wetenschappelijke deskundigen die haar adviseren, geen financiële belangen onder een drempel van 10 000 EUR hoeven aan te geven; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat de Ombudsman haar bezorgdheid heeft geuit over de huidige praktijken van de Commissie bij de goedkeuring van de “actieve stoffen” die worden gebruikt in bestrijdingsmiddelen, en over het feit dat, volgens het systeem van de Commissie voor het vaststellen van belangenconflicten, externe wetenschappelijke deskundigen die haar adviseren, geen financiële belangen onder een drempel van 10 000 EUR hoeven aan te geven;

| U. | overwegende dat de Ombudsman tot de bevinding is gekomen dat de Commissie een kritischer onderzoek had moeten uitvoeren naar alle risico’s van belangenconflicten alvorens een contract te gunnen voor de uitvoering van een onderzoek naar de integratie van ecologische, sociale en governancedoelstellingen (ESG) in de bankregelgeving van de EU aan BlackRock Investment Management, een bedrijf dat beleggingen beheert in de fossiele-brandstof- en banksector, hetgeen gebieden zijn die onder het toepassingsgebied vallen van de nieuwe ESG-regels; overwegende dat de Ombudsman heeft onderstreept dat de EU-regels voor openbare aanbestedingen niet robuust en duidelijk genoeg zijn om belangenconflicten te voorkomen; |
| --- | --- |

U.

overwegende dat de Ombudsman tot de bevinding is gekomen dat de Commissie een kritischer onderzoek had moeten uitvoeren naar alle risico’s van belangenconflicten alvorens een contract te gunnen voor de uitvoering van een onderzoek naar de integratie van ecologische, sociale en governancedoelstellingen (ESG) in de bankregelgeving van de EU aan BlackRock Investment Management, een bedrijf dat beleggingen beheert in de fossiele-brandstof- en banksector, hetgeen gebieden zijn die onder het toepassingsgebied vallen van de nieuwe ESG-regels; overwegende dat de Ombudsman heeft onderstreept dat de EU-regels voor openbare aanbestedingen niet robuust en duidelijk genoeg zijn om belangenconflicten te voorkomen;

| V. | overwegende dat de voormalige vicepresident van de Europese Investeringsbank (EIB) zijn plaats in de directie van de EIB in november 2020 heeft opgegeven en minder dan drie maanden later is toegetreden tot de raad van het Spaanse multinationale nutsbedrijf Iberdrola; overwegende dat de voormalige vicepresident van de EIB belast was met het toezicht op de verstrekking van leningen door de EIB in Spanje, waaronder aan Iberdrola; overwegende dat Iberdrola sinds 2019 enorme leningen heeft ontvangen (ten belope van in totaal 1,39 miljard EUR), waarmee het de afgelopen jaren een van de voornaamste begunstigden van de EIB was; overwegende dat dit een voorbeeld is van de onopgeloste controversiële praktijk bij de EIB waarbij zij haar — door de lidstaten voorgedragen — vicepresidenten toestaat te worden belast met het toezicht op de verstrekking van EIB-leningen in hun land van herkomst, hetgeen de deur openzet voor mogelijke belangenconflicten; |
| --- | --- |

V.

overwegende dat de voormalige vicepresident van de Europese Investeringsbank (EIB) zijn plaats in de directie van de EIB in november 2020 heeft opgegeven en minder dan drie maanden later is toegetreden tot de raad van het Spaanse multinationale nutsbedrijf Iberdrola; overwegende dat de voormalige vicepresident van de EIB belast was met het toezicht op de verstrekking van leningen door de EIB in Spanje, waaronder aan Iberdrola; overwegende dat Iberdrola sinds 2019 enorme leningen heeft ontvangen (ten belope van in totaal 1,39 miljard EUR), waarmee het de afgelopen jaren een van de voornaamste begunstigden van de EIB was; overwegende dat dit een voorbeeld is van de onopgeloste controversiële praktijk bij de EIB waarbij zij haar — door de lidstaten voorgedragen — vicepresidenten toestaat te worden belast met het toezicht op de verstrekking van EIB-leningen in hun land van herkomst, hetgeen de deur openzet voor mogelijke belangenconflicten;

| W. | overwegende dat volgens de Ombudsman het feit dat de Commissie heeft nagelaten een “duurzaamheidseffectbeoordeling” af te ronden alvorens de besprekingen over een handelsovereenkomst tussen de EU en Mercosur af te sluiten, neerkomt op wanbeheer; overwegende dat de bevindingen van de Ombudsman eens te meer duidelijk maken dat de Commissie haar eigen richtlijnen over het gebruik van duurzaamheidseffectbeoordelingen vóór de afronding van handelsbesprekingen naast zich neer heeft gelegd; |
| --- | --- |

W.

overwegende dat volgens de Ombudsman het feit dat de Commissie heeft nagelaten een “duurzaamheidseffectbeoordeling” af te ronden alvorens de besprekingen over een handelsovereenkomst tussen de EU en Mercosur af te sluiten, neerkomt op wanbeheer; overwegende dat de bevindingen van de Ombudsman eens te meer duidelijk maken dat de Commissie haar eigen richtlijnen over het gebruik van duurzaamheidseffectbeoordelingen vóór de afronding van handelsbesprekingen naast zich neer heeft gelegd;

| X. | overwegende dat de Ombudsman gevallen van wanbeheer heeft vastgesteld in het besluit van de Europese Bankautoriteit (EBA) om haar toenmalige uitvoerend directeur toestemming te geven de functie van algemeen directeur te gaan vervullen bij de Association for Financial Markets in Europe (AFME), een lobbygroep in de financiële sector, waarbij de EBA de risico’s van belangenconflicten niet had beperkt en zijn toegang tot vertrouwelijke informatie niet had ingetrokken; overwegende dat de EBA een begin heeft gemaakt met de implementatie van de aanbevelingen van de Ombudsman, waardoor de Ombudsman de zaak heeft kunnen afsluiten; |
| --- | --- |

X.

overwegende dat de Ombudsman gevallen van wanbeheer heeft vastgesteld in het besluit van de Europese Bankautoriteit (EBA) om haar toenmalige uitvoerend directeur toestemming te geven de functie van algemeen directeur te gaan vervullen bij de Association for Financial Markets in Europe (AFME), een lobbygroep in de financiële sector, waarbij de EBA de risico’s van belangenconflicten niet had beperkt en zijn toegang tot vertrouwelijke informatie niet had ingetrokken; overwegende dat de EBA een begin heeft gemaakt met de implementatie van de aanbevelingen van de Ombudsman, waardoor de Ombudsman de zaak heeft kunnen afsluiten;

| Y. | overwegende dat in de strategie van de Commissie voor de behandeling van verzoekschriften wordt verwezen naar haar mededeling uit 2016 getiteld “EU-wetgeving: betere resultaten door betere toepassing”, waarin geen administratieve procedure of praktijk met betrekking tot verzoekschriften is vastgesteld; overwegende dat de aanpak van de Commissie, die erin resulteert dat zij stelselmatig weigert gevolg te geven aan individuele verzoekschriften en aan verzoekschriften die betrekking hebben op gebieden die onder artikel 6 VWEU vallen, niet strookt met het bepaalde in artikel 227 VWEU en tot frustratie en teleurstelling bij burgers leidt, en betekent dat het niet mogelijk is stelselmatige tekortkomingen in verband met het EU-recht in de lidstaten in kaart te brengen; |
| --- | --- |

Y.

overwegende dat in de strategie van de Commissie voor de behandeling van verzoekschriften wordt verwezen naar haar mededeling uit 2016 getiteld “EU-wetgeving: betere resultaten door betere toepassing”, waarin geen administratieve procedure of praktijk met betrekking tot verzoekschriften is vastgesteld; overwegende dat de aanpak van de Commissie, die erin resulteert dat zij stelselmatig weigert gevolg te geven aan individuele verzoekschriften en aan verzoekschriften die betrekking hebben op gebieden die onder artikel 6 VWEU vallen, niet strookt met het bepaalde in artikel 227 VWEU en tot frustratie en teleurstelling bij burgers leidt, en betekent dat het niet mogelijk is stelselmatige tekortkomingen in verband met het EU-recht in de lidstaten in kaart te brengen;

| Z. | overwegende dat veel van de door de Commissie verzoekschriften ontvangen verzoekschriften betrekking hebben op het gebrek aan transparantie van de Commissie en het verzoek bevatten om openbaarmaking van alle gegevens over de COVID-19-vaccincontracten tussen de Commissie, de lidstaten en de farmaceutische industrie, alsook van gegevens over klinische proeven op patiëntniveau; |
| --- | --- |

Z.

overwegende dat veel van de door de Commissie verzoekschriften ontvangen verzoekschriften betrekking hebben op het gebrek aan transparantie van de Commissie en het verzoek bevatten om openbaarmaking van alle gegevens over de COVID-19-vaccincontracten tussen de Commissie, de lidstaten en de farmaceutische industrie, alsook van gegevens over klinische proeven op patiëntniveau;

| AA. | overwegende dat de Ombudsman functioneert als verhaalmechanisme voor burgers die problemen ervaren bij het verkrijgen van toegang tot documenten die in het bezit zijn van de EU-instellingen; overwegende dat een aanzienlijk aantal onderzoeken van de Ombudsman in 2020 ertoe heeft geleid dat toegang is verleend tot documenten van breder publiek belang, ondanks het feit dat de toepasselijke EU-wetgeving structureel ontoereikend is, aangezien deze verouderd is en niet langer de huidige praktijken weerspiegelt die door de EU-instellingen worden gehanteerd; |
| --- | --- |

AA.

overwegende dat de Ombudsman functioneert als verhaalmechanisme voor burgers die problemen ervaren bij het verkrijgen van toegang tot documenten die in het bezit zijn van de EU-instellingen; overwegende dat een aanzienlijk aantal onderzoeken van de Ombudsman in 2020 ertoe heeft geleid dat toegang is verleend tot documenten van breder publiek belang, ondanks het feit dat de toepasselijke EU-wetgeving structureel ontoereikend is, aangezien deze verouderd is en niet langer de huidige praktijken weerspiegelt die door de EU-instellingen worden gehanteerd;

| AB. | overwegende dat de Ombudsman een reeks acties heeft opgezet die gericht waren op het bevorderen van een betere en meer consistente uitvoering van het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap binnen het gehele EU-bestuur, en een strategisch initiatief heeft gestart over de manier waarop de Commissie voorzag in de bijzondere behoeften van medewerkers met een handicap in het kader van de COVID-19-noodsituatie; |
| --- | --- |

AB.

overwegende dat de Ombudsman een reeks acties heeft opgezet die gericht waren op het bevorderen van een betere en meer consistente uitvoering van het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap binnen het gehele EU-bestuur, en een strategisch initiatief heeft gestart over de manier waarop de Commissie voorzag in de bijzondere behoeften van medewerkers met een handicap in het kader van de COVID-19-noodsituatie;

| AC. | overwegende dat de Ombudsman een onderzoek is gestart naar de wijze waarop de Commissie waarborgt dat het gebruik door Hongarije en Portugal van de Europese structurele en investeringsfondsen (ESI-fondsen) voor zorgfaciliteiten voor personen met een handicap strookt met de wettelijke verplichtingen uit hoofde van het Handvest, de verordening inzake de ESI-fondsen en het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap; |
| --- | --- |

AC.

overwegende dat de Ombudsman een onderzoek is gestart naar de wijze waarop de Commissie waarborgt dat het gebruik door Hongarije en Portugal van de Europese structurele en investeringsfondsen (ESI-fondsen) voor zorgfaciliteiten voor personen met een handicap strookt met de wettelijke verplichtingen uit hoofde van het Handvest, de verordening inzake de ESI-fondsen en het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap;

| 1. | hecht zijn goedkeuring aan het jaarverslag over 2020 dat de Europese Ombudsman heeft overgelegd, en prijst de excellente presentatie van de belangrijkste feiten en cijfers over de werkzaamheden van de Ombudsman in 2020; |
| --- | --- |

1.

| 2. | feliciteert Emily O’Reilly met haar opmerkelijke werk om de openheid, de verantwoordingsplicht en de integriteit van de instellingen, organen en instanties van de EU te vergroten en aldus de grondrechten van de burgers te vrijwaren, met name in een tragisch jaar dat werd gekenmerkt door de verwoestende gevolgen van de uitbraak van de COVID-19-pandemie; herinnert eraan dat transparantie in de rechtsstaat verankerd is en tot de voornaamste beginselen van de participatieve democratie behoort; |
| --- | --- |

2.

| 3. | herinnert eraan dat de Ombudsman aanbevelingen kan doen, oplossingen kan aandragen en suggesties voor verbetering kan formuleren, met het oog op het oplossen van een probleem in het geval van wanbeheer; stelt vast dat indien een klacht buiten het mandaat van de Ombudsman valt hij de indiener kan aanraden zich tot een andere autoriteit of tot de Commissie verzoekschriften te wenden; merkt op dat de Ombudsman in 2020 meer dan 1 400 klachten heeft ontvangen die niet onder haar mandaat vielen, voornamelijk omdat zij geen betrekking hadden op de activiteiten van het EU-bestuur; |
| --- | --- |

3.

| 4. | feliciteert de Ombudsman met haar monitoring van de wijze waarop de EU-instellingen met een grote nabijheid tot de burger hun werkzaamheden tijdens de pandemie verrichten en met het feit dat zij erop hamert dat zij zich transparant moeten gedragen; verwelkomt het dat de Ombudsman bij de Commissie heeft geïnformeerd naar de transparantie van het wetenschappelijke advies dat zij ontvangt, haar ontmoetingen met belangenbehartigers en haar besluiten over openbare noodaanbestedingen; |
| --- | --- |

4.

| 5. | spreekt zijn waardering uit voor de constructieve samenwerking van de Ombudsman met het Parlement, in het bijzonder met de Commissie verzoekschriften, en met andere EU-instellingen; prijst de Ombudsman voor haar vermogen om de kwaliteit en de toegankelijkheid van de aan de burgers verleende diensten te verbeteren en voor het feit dat er, ondanks de pandemie op de achtergrond, geen terugval was in haar kerntaken en dat de behandeling van klachten niet is verstoord; |
| --- | --- |

5.

| 6. | stelt vast dat het werk van de Ombudsman tot positieve veranderingen binnen de instellingen en organen van de EU heeft geleid; |
| --- | --- |

6.

| 7. | benadrukt de essentiële rol van transparantie en good governance bij de werkzaamheden van de EU-instellingen; betreurt het feit dat de Commissie geen adequate toelichting heeft gegeven bij de verzoeken van de Ombudsman betreffende belangrijke elementen van haar werkzaamheden tijdens de COVID-19 crisis; verzoekt de Commissie duidelijkheid te verschaffen omtrent haar besluitvorming inzake openbare noodaanbestedingen, met inbegrip van de benoemingsprocedure van de leden van de verschillende comités, met het oog op volledige transparantie van de procedure; |
| --- | --- |

7.

| 8. | stelt vast dat de Commissie het mededingingskarakter van de markt voor vaccins heeft onderkend; meent dat het in het belang van de Europese burgers is over duidelijkheid en transparantie te beschikken met betrekking tot aankoopovereenkomsten en koopovereenkomsten voor COVID-19-vaccins, en dat dit zwaarder weegt dan verzoeken van fabrikanten om in de overeenkomsten in kwestie niet-openbaarmakingsclausules op te nemen; benadrukt dat vertrouwen tussen burgers en de instellingen van primordiaal belang is, met name in het kader van de COVID-19-crisis; spoort de Ombudsman aan haar onderzoeken voort te zetten en de Commissie te verzoeken niet-geredigeerde versies van dergelijke aankoopovereenkomsten en koopovereenkomsten openbaar te maken; dringt er bij de Commissie met klem op aan te zorgen voor volledige transparantie inzake alle details van het onderzoek naar en de ontwikkeling, aankoop en distributie van COVID-19-vaccins, door niet-geredigeerde versies van de aankoopovereenkomsten en de koopovereenkomst te publiceren en door de openbaarmaking van alle details in toekomstige contracten betreffende COVID-19-vaccins een voorwaarde te maken voor onderhandelingen met farmaceutische ondernemingen in de toekomst; benadrukt dat elk gebrek aan transparantie in het kader van de COVID-19-pandemie in strijd is met het recht van de burgers op informatie, en desinformatie en wantrouwen in de hand werkt; |
| --- | --- |

8.

| 9. | benadrukt dat het van het grootste belang is te zorgen voor de volledige en consequente uitvoering van de voorstellen van de Ombudsman die zijn gedaan naar aanleiding van haar strategische onderzoek naar de verbetering van de transparantiepraktijken en de algemene werkzaamheden van het ECDC, waarvan de rol cruciaal is bij het verzamelen en publiceren van essentiële informatie over COVID-19-vaccins en bij het vergroten van het vertrouwen van het publiek in de EU-vaccinatiestrategie tegen COVID-19; |
| --- | --- |

9.

| 10. | ondersteunt de Ombudsman in haar werk om ervoor te zorgen dat de burgers hun democratische rechten ten volle kunnen uitoefenen door, onder meer, rechtstreeks deel te nemen aan het besluitvormingsproces binnen de EU-instellingen en dit in detail te volgen, alsmede door toegang te hebben tot alle relevante informatie, zoals ook bepaald is in de jurisprudentie van het HvJ; |
| --- | --- |

10.

| 11. | verwelkomt het optreden van de Ombudsman in verband met verzoeken aan de Commissie om het publiek toegang te geven tot documenten met betrekking tot de herstel- en veerkrachtplannen van de lidstaten, die een aanzienlijk algemeen belang vertegenwoordigen en informatie bevatten over de ongekende bedragen die in het kader van NextGenerationEU zullen worden toegewezen; juicht het toe dat de Commissie reeds veel materiaal over de herstel- en veerkrachtfaciliteit beschikbaar heeft gemaakt; benadrukt dat in dit verband behoefte bestaat aan meer transparantie en versterkt toezicht door de bevoegde autoriteiten, waaronder door de Ombudsman van de administratieve procedures van de EU-fondsen; verzoekt de Ombudsman samen met de leden van het Europees netwerk van ombudsmannen te onderzoeken welke andere manieren er zijn om, binnen hun bevoegdheden, toe te zien op de toewijzing en het gebruik van EU-middelen, teneinde de rechten van de burgers van de Unie te beschermen tegen mogelijke belangenconflicten en gevallen van corruptie, alsook tegen schendingen van de rechtsstaat, en op deze wijze bij te dragen tot het waarborgen van de integriteit, de volledige transparantie en de democratische verantwoordingsplicht van de EU-instellingen; |
| --- | --- |

11.

| 12. | onderstreept dat de transparantie van het wetgevingsproces een kernonderdeel vormt van elke representatieve democratie; betreurt dat de huidige praktijken van de Raad met betrekking tot zijn besluitvormingsproces nog steeds worden ontsierd door een gebrek aan transparantie; betreurt het feit dat de Raad, zolang het wetgevingsproces nog gaande is, blijft verhinderen dat burgers rechtstreeks en tijdig toegang hebben tot zijn wetgevingsdocumenten, hetgeen een inbreuk vormt op het recht van de burgers om daadwerkelijk deel te nemen aan het besluitvormingsproces; |
| --- | --- |

12.

| 13. | prijst de vastbeslotenheid waarmee de Ombudsman probeert volledige transparantie in het besluitvormingsproces in de EU te bereiken; herinnert eraan dat het Parlement in zijn resolutie van 17 januari 2019 over strategisch onderzoek OI/2/2017 van de Ombudsman betreffende de transparantie van de wetgevingsbesprekingen in de voorbereidende gremia van de Raad van de EU (2) zijn steun tot uitdrukking heeft gebracht voor de voorstellen van de Ombudsman met betrekking tot wetgevingstransparantie; beklemtoont dat er toezicht moet worden gehouden op de tenuitvoerlegging van de aanbevelingen van de Ombudsman voor transparantie in de trialogen; verzoekt de Raad zijn inspanningen met betrekking tot transparantie op te schroeven, in het bijzonder door de standpunten van de lidstaten te registreren en te publiceren, en meer trialoogdocumenten beschikbaar te stellen, ter waarborging van de democratische rechten van de burgers; |
| --- | --- |

13.

| 14. | juicht het toe dat de Ombudsman in het kader van het bredere strategische werk met betrekking tot de respons van het EU-bestuur tijdens de COVID-19-crisis ook een eigen-initiatiefonderzoek is gestart naar de door de Raad ingevoerde buitengewone besluitvormingsprocedures; verzoekt de Raad met klem gevolg te geven aan de suggesties van de Ombudsman voor verbetering zijn werk; |
| --- | --- |

14.

| 15. | dringt er, gezien de toch al ernstige gevolgen die het gebruik van bestrijdingsmiddelen voor de menselijke gezondheid en het milieu heeft veroorzaakt, bij de Commissie op aan af te zien van de goedkeuring van in bestrijdingsmiddelen gebruikte “actieve stoffen” wanneer wordt vastgesteld dat er belangrijke punten van zorg zijn of dat deze niet veilig te gebruiken zijn, of wanneer aanvullende gegevens nodig zijn om de veiligheid ervan te bevestigen; |
| --- | --- |

15.

| 16. | verzoekt de Commissie te zorgen voor een goedkeuringsprocedure voor “actieve stoffen” in bestrijdingsmiddelen die volledig transparant is en vrij van belangenconflicten; stelt vast dat het Europees burgerinitiatief getiteld “Save Bees and Farmers” door meer dan een miljoen mensen in de hele EU is ondertekend en oproept tot uitfasering van synthetische bestrijdingsmiddelen in de EU, tot maatregelen om de biodiversiteit te herstellen, en tot steun voor boeren om te overstap naar duurzame landbouw te kunnen maken; verzoekt de Ombudsman de bestaande systemen op EU-niveau te blijven onderzoeken om ervoor te zorgen dat het huidige beleid en de procedurele waarborgen op dit gebied het hoogste niveau van bescherming van de menselijke gezondheid en het milieu garanderen, en dat het verzamelen en onderzoeken van wetenschappelijk bewijs volledig transparant, nauwkeurig en vrij van belangenconflicten geschiedt; |
| --- | --- |

16.

| 17. | herinnert eraan dat de Ombudsman in maart 2020 haar onderzoek heeft afgerond naar de wijze waarop de Commissie erop toeziet dat de wetenschappelijke deskundigen die haar adviseren geen belangenconflicten hebben; verzoekt de Commissie haar procedures voor de beoordeling van de onafhankelijkheid van de wetenschappelijke deskundigen die haar adviseren te verbeteren, onder meer door de suggesties van de Ombudsman naar aanleiding van haar onderzoek ter zake volledig uit te voeren en ervoor te zorgen dat de betrokken deskundigen geen belangenconflicten hebben; |
| --- | --- |

17.

| 18. | verzoekt de Ombudsman met klem een onderzoek in te stellen naar de strategische aanpak van de Commissie bij de behandeling van verzoekschriften, aangezien haar optreden, dat uitsluitend beperkt is tot kwesties die zij van strategisch belang acht of die structurele problemen weerspiegelen, en derhalve individuele gevallen buitenbeschouwing laat, schadelijk kan zijn voor het recht van burgers om een verzoekschrift in te dienen en hun recht op behoorlijk bestuur; |
| --- | --- |

18.

| 19. | bekritiseert de Commissie omdat zij heeft nagelaten de duurzaamheidseffectbeoordeling af te ronden alvorens de handelsbesprekingen tussen de EU en Mercosur af te sluiten; herinnert aan het standpunt van het Parlement, namelijk dat de milieu- en sociale gevolgen van vrijhandelsovereenkomsten grondig moeten worden beoordeeld alvorens handelsbesprekingen af te ronden; |
| --- | --- |

19.

| 20. | heeft kritiek op die lidstaten, die het voorzitterschap van de Raad bekleedden, die besloten hebben om gebruik te maken van sponsoring door bedrijven, aangezien dit ernstige schade toebrengt aan het imago van de EU, en benadrukt dat het voor de toekomst van belang is zich van elke vorm van sponsoring te onthouden; acht het van het grootste belang dat de strengste regels worden aangenomen om dergelijke praktijken te voorkomen, teneinde de reputatie en de integriteit van de Raad en van de EU in haar geheel te beschermen; verzoekt de lidstaten zich te houden aan hun verplichting om op volledig transparante wijze samen te werken met de Ombudsman; |
| --- | --- |

20.

| 21. | prijst het werk van de Ombudsman om het recht van EU-burgers op toegang tot documenten in het bezit van de EU-instellingen te beschermen en de burgers toegang te geven tot documenten in alle officiële EU-talen; verwelkomt het initiatief van de Ombudsman met betrekking tot de zogenaamde “fast-track”-procedure in verband met de toegang tot documenten, die beoogt binnen 40 werkdagen een beslissing te krijgen aangaande de opgevraagde documenten; onderstreept dat in 2020 de behandelingstijd van klachten over de toegang tot documenten gemiddeld een derde bedroeg van vóór 2018, toen deze procedure werd ingevoerd; acht het van het allergrootste belang te zorgen voor volledige transparantie en toegang van het publiek tot de documenten van de EU-instellingen, teneinde het hoogste niveau van bescherming van de democratische rechten van de burgers te waarborgen en ervoor te zorgen dat zij vertrouwen hebben in de EU-instellingen; is van mening dat de herziening van Verordening (EG) nr. 1049/2001 (3) met voorrang moet plaatsvinden; betreurt het feit dat de EU-wetgeving inzake de toegang tot documenten sterk verouderd is, waardoor ook de activiteiten van de Ombudsman op dit gebied worden belemmerd; |
| --- | --- |

21.

| 22. | steunt de voortdurende inzet van de Ombudsman om draaideurzaken te bestrijden, met inbegrip van de zaak waarbij de EBA betrokken was; wijst erop dat deze inzet de EBA ertoe heeft gebracht de aanbevelingen van de Ombudsman op te volgen door een nieuw beleid aan te nemen voor de beoordeling van beperkingen en verboden die na beëindiging van het dienstverband aan het personeel worden opgelegd, alsmede nieuwe procedures voor de onmiddellijke opschorting van de toegang tot vertrouwelijke informatie voor personeelsleden die uit dienst treden; |
| --- | --- |

22.

| 23. | verzoekt de Ombudsman zich ervoor te blijven inzetten dat de namen van alle bij draaideurgevallen betrokken EU-ambtenaren tijdig openbaar worden gemaakt, en te zorgen voor volledige transparantie met betrekking tot alle hiermee samenhangende informatie; |
| --- | --- |

23.

| 24. | verwelkomt het door de Ombudsman gestarte onderzoek naar de wijze waarop de EIB is omgegaan met de sollicitatie van haar voormalige vicepresident naar een hoge functie bij het Spaanse bedrijf Iberdrola, dat een enorm bedrag aan leningen van de EIB had ontvangen; bekritiseert dat de EIB geen gevolg heeft gegeven aan het verzoek van het Parlement om een bepaling op te nemen in de gedragscode van haar directie op grond waarvan de leden daarvan geen toezicht mogen houden op leningen die verstrekt worden aan, respectievelijk de uitvoering van projecten in hun land van herkomst; verzoekt de EIB volledig en op consistente wijze gehoor te geven aan het verzoek van het Parlement, en haar integriteitsregels en de handhaving daarvan aan te scherpen, teneinde belangenconflicten en reputatieschade te voorkomen; |
| --- | --- |

24.

| 25. | verwelkomt het onderzoek dat de Ombudsman doet naar de bescherming van de grondrechten van vluchtelingen, inclusief haar onderzoek naar hoe het Europees Grens- en kustwachtagentschap (Frontex) omgaat met schendingen van grondrechten en de uitbreiding van zijn mandaat, de transparantie en doeltreffendheid van het klachtenmechanisme, en de rol en de onafhankelijkheid van de grondrechtenfunctionaris; verzoekt de Ombudsman voor follow-up te zorgen door te kijken naar het toekomstige optreden van de Commissie en door te onderzoeken hoe haar monitoringmechanisme de doeltreffendheid van de met EU-middelen gefinancierde grensbewaking controleert; onderstreept het belang van het onderzoek van de Ombudsman naar de wijze waarop de Commissie erop toeziet dat de autoriteiten van de lidstaten bij hun grensbewakingsoperaties de grondrechten respecteren; |
| --- | --- |

25.

| 26. | verzoekt de Commissie volledig en tijdig gevolg te geven aan de aanbevelingen die de Ombudsman heeft gedaan naar aanleiding van haar onderzoek naar de zaak BlackRock, door strengere en duidelijker regels in te stellen, ook in het kader van haar interne richtsnoeren, ter voorkoming van belangenconflicten in alle openbare aanbestedingsprocedures, teneinde onder meer de integriteit van de besluitvormingsprocessen betreffende de aanneming van nieuwe regels inzake ESG-kwesties op EU-niveau te waarborgen; |
| --- | --- |

26.

| 27. | steunt de activiteiten van de Ombudsman die gericht zijn op het waarborgen van de volledige en consistente uitvoering van het Verdrag van de VN inzake de rechten van personen met een handicap door het bestuur van de EU, met inbegrip van de lijst van beste praktijken die is opgesteld ter bevordering van een consistente aanpak in het gehele EU-bestuur bij het tegemoetkomen aan de bijzondere behoeften van medewerkers met een handicap in het kader van de COVID-19-noodsituatie; juicht de onderzoeken van de Ombudsman toe naar aanleiding van klachten van personen met een handicap, en moedigt haar aan in haar werk als actief deelnemer aan het EU-kader voor het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap; herinnert er in dit verband aan dat de Ombudsman in 2020 het voorzitterschap vervulde van het EU-kader voor het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap; |
| --- | --- |

27.

| 28. | verwelkomt de continuering van de Prijs voor goed bestuur, die erkenning inhoudt van het optreden van de openbare dienst van de EU met een positieve impact op het leven van Europese burgers; is van oordeel dat meer ruchtbaarheid aan de prijs moeten worden gegeven om de Europese burgers te laten zien dat de instellingen van de EU praktische actie ondernemen; |
| --- | --- |

28.

| 29. | spoort de Commissie met klem aan onderzoek te doen naar het gebruik van ESI-fondsen die toegekend zijn voor de bouw van institutionele zorgfaciliteiten voor personen met een handicap in Hongarije en Portugal; |
| --- | --- |

29.

| 30. | benadrukt dat de ESI-fondsen zijn toegekend ter bevordering van het recht van personen met een handicap om zelfstandig te wonen en in de gemeenschap te worden geïntegreerd; beklemtoont dat het essentieel is toezicht uit te oefenen op het gebruik van de toegekende EU-fondsen, die moeten worden gebruikt voor de-institutionalisering in de lidstaten; |
| --- | --- |

30.

| 31. | stelt vast dat het aantal bij de Ombudsman ingediende klachten de voorbije jaren licht is gestegen, hetgeen laat zien dat meer burgers nu op de hoogte zijn van het bestaan van het instituut en het zeer nuttige werk dat de Ombudsman verricht ter verdediging van algemene belangen; |
| --- | --- |

31.

| 32. | beklemtoont dat de verplichting van de lidstaten met betrekking tot het beginsel van non-discriminatie, waaronder waarborgen dat personen met een handicap aan het hele proces van voorbereiding en tenuitvoerlegging van projecten deelnemen, moet worden gerespecteerd; |
| --- | --- |

32.

| 33. | juicht het toe dat de onderzoeken van door de Ombudsman afgesloten zaken in 2020 gemiddeld vijf maanden in beslag namen, hetgeen een verbetering is ten opzichte van het jaar daarvoor, toen onderzoeken gemiddeld zeven maanden duurden; |
| --- | --- |

33.

| 34. | stelt met tevredenheid vast dat 57 % van de gevallen in 2020 in minder dan drie maanden werd afgesloten, en dat de gevallen waarvan de afwikkeling tot 18 maanden duurde slechts 1 % van alle gevallen uitmaken, in vergelijking met 10 % in 2019 en 27 % in 2013; spreekt derhalve zijn waardering uit voor de inspanningen gericht op het oplossen van door de burgers aangekaarte kwesties en verzoekt alle betrokken instellingen tijdig op verzoeken van de Europese Ombudsman te reageren; |
| --- | --- |

34.

| 35. | stelt vast dat het aantal klachten dat buiten het mandaat van de Europese Ombudsman valt door de jaren heen relatief stabiel is gebleven (1 420 in 2020, 1 330 in 2019, en 1 300 in 2018); stelt vast dat uit het verslag over 2020 blijkt dat de meeste van deze klachten geen betrekking hadden op het EU-bestuur; juicht de inspanningen van de Ombudsman toe die erop gericht zijn de burgers beter over zijn mandaat te informeren; geeft tegelijkertijd aan dat moet worden gezorgd voor betere voorlichting over en bekendheid met de verschillende soorten klachten die burgers op nationaal en Europees niveau kunnen indienen; beklemtoont ook de rol die het Parlement en zijn leden in dit verband zouden moeten vervullen; |
| --- | --- |

35.

| 36. | merkt op dat het aanvaardingspercentage van de voorstellen van de Ombudsman door de EU-instellingen in 2020 79 % bedroeg, wat een lichte verbetering is ten opzichte van het voorgaande jaar; is er vast van overtuigd dat de instellingen, organen en instanties van de Unie volledig en consequent gevolg moeten geven aan de oplossingen, aanbevelingen en suggesties van de Ombudsman; |
| --- | --- |

36.

| 37. | beklemtoont het belang van het Europees netwerk van ombudsmannen en van de via dit netwerk georganiseerde jaarlijkse ontmoetingen met nationale en regionale ombudsmannen om meer bekendheid te geven aan hetgeen de Ombudsman voor de burgers van Europa kan betekenen; juicht het toe dat de Ombudsman gedurende de pandemie actie ondernomen heeft om in geregeld contact met haar nationale collega’s te blijven en in de loop van 2020 webinars georganiseerd en geleid heeft over onderwerpen als de gevolgen van de pandemie, bevordering en uitwisseling van goede praktijk op het vlak van crisisrespons, en de impact van artificiële intelligentie; erkent dat het Europees netwerk van ombudsmannen een belangrijke bijdrage heeft geleverd middels verstrekking van informatie over de verantwoordelijkheden en bevoegdheden van zijn leden en over de correcte tenuitvoerlegging van Europese wetgeving; verzoekt dit netwerk na te denken over de rol die nationale en regionale ombudsmannen kunnen spelen bij het vergroten van de betrokkenheid van EU-burgers bij het besluitvormingsproces van de EU; spoort de leden van het Europees netwerk van ombudsmannen aan nauwer met elkaar samen te werken, waaronder op het vlak van bevordering van parallelle onderzoeken in de toekomst; |
| --- | --- |

37.

| 38. | prijst de Ombudsman voor haar werk op digitale platforms, waarmee ze de burgers van de EU beter bekend heeft gemaakt met wat zij doet; stelt vast dat Instagram in 2020 het snelstgroeiende kanaal was, met een groei van 71 % van het aantal volgers gedurende het jaar (1 068 nieuwe volgers); stelt vast dat het aantal volgers op LinkedIn met 34 % (1 237 volgers) is toegenomen, terwijl het aantal volgers op Twitter, waar de Ombudsman de meeste volgers heeft, in december 2020 het aantal van 29 200 bereikte, een toename met 11 % (2 870 volgers); |
| --- | --- |

38.

| 39. | feliciteert de Ombudsman met het 25-jarig bestaan van het ambt en onderstreept dat het Bureau sinds 1995 meer dan 57 000 klachten heeft behandeld en meer dan 7 300 onderzoeken heeft verricht, hetgeen in hoge mate heeft bijgedragen tot de verbetering van de ethische normen en de normen inzake verantwoordingsplicht van de EU-instellingen op een groot aantal gebieden; onderschrijft de strategie “Op weg naar 2024” van de Ombudsman, die erop is gericht de invloed, de zichtbaarheid en de relevantie van het Bureau van de Ombudsman te vergroten, en waarin de doelstellingen en prioriteiten van het Bureau voor de huidige termijn worden beschreven, waaronder vergroting van de bekendheid bij het grote publiek van het werk van de Ombudsman; |
| --- | --- |

39.

| 40. | is ingenomen met de goedkeuring van het nieuwe statuut van de Ombudsman, waarvan de bepalingen duidelijkheid verschaffen over de rol van de Ombudsman en haar bevoegdheden uitbreiden naar gebieden die verband houden met klokkenluiden, intimidatie en belangenconflicten in de instellingen en organen van de EU; acht het van het grootste belang dat aan de Ombudsman een ruimere begroting wordt toegewezen, zodat zij over de nodige middelen beschikt om haar totale werklast doeltreffend te verlichten; |
| --- | --- |

40.

| 41. | verwelkomt de praktische aanbevelingen van de Ombudsman voor het EU-bestuur met betrekking tot het gebruik van24 officiële talen in de communicatie met het publiek; onderstreept dat deze aanbevelingen essentieel zijn voor het behoud van een rijke taalkundige verscheidenheid in Europa; herhaalt dat de gelijkheid van talen beter moet worden gewaarborgd door de EU-instellingen; geeft aan dat de websites van de EU-instellingen beter moeten getuigen van de gelijkheid van alle 24 officiële talen van de EU, en betreurt dat veel delen van de websites van de EU-instellingen nog altijd in slechts enkele talen beschikbaar zijn; |
| --- | --- |

41.

| 42. | prijst de inspanningen van de Ombudsman om de participatie van de burgers in het besluitvormingsproces van de EU te vergroten; |
| --- | --- |

42.

| 43. | verwelkomt de nieuwe versie van de website van de Ombudsman, die dynamischer is en gebruiksvriendelijker voor de burgers van Europa; spoort de Ombudsman aan meer van haar publicaties in alle officiële talen van de EU te publiceren; |
| --- | --- |

43.

| 44. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie en het verslag van de Commissie verzoekschriften te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de Europese Ombudsman, de regeringen en parlementen van de lidstaten en de ombudsmannen of soortgelijke bevoegde instanties aldaar. |
| --- | --- |

44.

---

(1)  PB L 253 van 16.7.2021, blz. 1.

(2)  PB C 411 van 27.11.2020, blz. 149.

(3)  Verordening (EG) nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie (PB L 145 van 31.5.2001, blz. 43).

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/66 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/66

---

P9_TA(2022)0032

Een Europese strategie voor hernieuwbare offshore-energie

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over een Europese strategie voor hernieuwbare offshore-energie (2021/2012(INI))

(2022/C 342/08)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 194, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 194,

| — | gezien Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 oktober 2003 tot vaststelling van een regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten binnen de Gemeenschap en tot wijziging van Richtlijn 96/61/EG van de Raad (1), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 oktober 2003 tot vaststelling van een regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten binnen de Gemeenschap en tot wijziging van Richtlijn 96/61/EG van de Raad (1),

| — | gezien Richtlijn 2014/89/EU van het Europees Parlement en de Raad van 23 juli 2014 tot vaststelling van een kader voor maritieme ruimtelijke planning (2), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2014/89/EU van het Europees Parlement en de Raad van 23 juli 2014 tot vaststelling van een kader voor maritieme ruimtelijke planning (2),

| — | gezien Richtlijn (EU) 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2018 ter bevordering van het gebruik van energie uit hernieuwbare bronnen (3) (richtlijn hernieuwbare energie), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn (EU) 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2018 ter bevordering van het gebruik van energie uit hernieuwbare bronnen (3) (richtlijn hernieuwbare energie),

| — | gezien Verordening (EU) nr. 347/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2013 betreffende richtsnoeren voor de trans-Europese energie-infrastructuur en tot intrekking van Beschikking nr. 1364/2006/EG en tot wijziging van de Verordeningen (EG) nr. 713/2009, (EG) nr. 714/2009 en (EG) nr. 715/2009 (4) (de TEN-E-verordening), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) nr. 347/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2013 betreffende richtsnoeren voor de trans-Europese energie-infrastructuur en tot intrekking van Beschikking nr. 1364/2006/EG en tot wijziging van de Verordeningen (EG) nr. 713/2009, (EG) nr. 714/2009 en (EG) nr. 715/2009 (4) (de TEN-E-verordening),

| — | gezien Verordening (EU) nr. 1316/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 tot vaststelling van de financieringsfaciliteit voor Europese verbindingen, tot wijziging van Verordening (EU) nr. 913/2010 en tot intrekking van Verordeningen (EG) nr. 680/2007 en (EG) nr. 67/2010 (5), die momenteel wordt herzien, |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) nr. 1316/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 tot vaststelling van de financieringsfaciliteit voor Europese verbindingen, tot wijziging van Verordening (EU) nr. 913/2010 en tot intrekking van Verordeningen (EG) nr. 680/2007 en (EG) nr. 67/2010 (5), die momenteel wordt herzien,

| — | gezien Verordening (EU) 2018/1999 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2018 inzake de governance van de energie-unie en van de klimaatactie, tot wijziging van Richtlijn 94/22/EG, Richtlijn 98/70/EG, Richtlijn 2009/31/EG, Verordening (EG) nr. 663/2009, Verordening (EG) nr. 715/2009, Richtlijn 2009/73/EG, Richtlijn 2009/119/EG van de Raad, Richtlijn 2010/31/EU, Richtlijn 2012/27/EU, Richtlijn 2013/30/EU en Richtlijn (EU) 2015/652 van de Raad, en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 525/2013 van het Europees Parlement en de Raad (6), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2018/1999 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2018 inzake de governance van de energie-unie en van de klimaatactie, tot wijziging van Richtlijn 94/22/EG, Richtlijn 98/70/EG, Richtlijn 2009/31/EG, Verordening (EG) nr. 663/2009, Verordening (EG) nr. 715/2009, Richtlijn 2009/73/EG, Richtlijn 2009/119/EG van de Raad, Richtlijn 2010/31/EU, Richtlijn 2012/27/EU, Richtlijn 2013/30/EU en Richtlijn (EU) 2015/652 van de Raad, en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 525/2013 van het Europees Parlement en de Raad (6),

| — | gezien zijn resolutie van 6 februari 2018 over versnelling van de innovatie op het gebied van schone energie (7), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 6 februari 2018 over versnelling van de innovatie op het gebied van schone energie (7),

| — | gezien zijn resolutie van 14 maart 2019 over klimaatverandering — een Europese strategische langetermijnvisie voor een bloeiende, moderne, concurrerende en klimaatneutrale economie in overeenstemming met de Overeenkomst van Parijs (8), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 14 maart 2019 over klimaatverandering — een Europese strategische langetermijnvisie voor een bloeiende, moderne, concurrerende en klimaatneutrale economie in overeenstemming met de Overeenkomst van Parijs (8),

| — | gezien zijn resolutie van 15 januari 2020 over de Europese Green Deal (9), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 15 januari 2020 over de Europese Green Deal (9),

| — | gezien zijn resolutie van 10 juli 2020 over een alomvattende Europese benadering van energieopslag (10), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 juli 2020 over een alomvattende Europese benadering van energieopslag (10),

| — | gezien zijn resolutie van 25 november 2020 over een nieuwe industriestrategie voor Europa (11), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 25 november 2020 over een nieuwe industriestrategie voor Europa (11),

| — | gezien zijn resolutie van 19 mei 2021 over een Europese waterstofstrategie (12), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 19 mei 2021 over een Europese waterstofstrategie (12),

| — | gezien zijn resolutie van 19 mei 2021 over een Europese strategie inzake geïntegreerde energiesystemen (13), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 19 mei 2021 over een Europese strategie inzake geïntegreerde energiesystemen (13),

| — | gezien zijn resolutie van 7 juli 2021 over de gevolgen voor de visserijsector van offshorewindmolenparken en andere systemen voor hernieuwbare energie (14), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 7 juli 2021 over de gevolgen voor de visserijsector van offshorewindmolenparken en andere systemen voor hernieuwbare energie (14),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 11 december 2019 over de Europese Green Deal (COM(2019)0640), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 11 december 2019 over de Europese Green Deal (COM(2019)0640),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “Een nieuwe industriestrategie voor Europa” (COM(2020)0102), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “Een nieuwe industriestrategie voor Europa” (COM(2020)0102),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 20 mei 2020 getiteld “EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 — De natuur terug in ons leven brengen” (COM(2020)0380) en zijn desbetreffende resolutie van 9 juni 2021 met dezelfde titel (15), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 20 mei 2020 getiteld “EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 — De natuur terug in ons leven brengen” (COM(2020)0380) en zijn desbetreffende resolutie van 9 juni 2021 met dezelfde titel (15),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 8 juli 2020 getiteld “Een waterstofstrategie voor een klimaatneutraal Europa” (COM(2020)0301), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 8 juli 2020 getiteld “Een waterstofstrategie voor een klimaatneutraal Europa” (COM(2020)0301),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 8 juli 2020 getiteld “Energie voor een klimaatneutrale economie: een EU-strategie voor een geïntegreerd energiesysteem” (COM(2020)0299), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 8 juli 2020 getiteld “Energie voor een klimaatneutrale economie: een EU-strategie voor een geïntegreerd energiesysteem” (COM(2020)0299),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 17 september 2020 getiteld “Een ambitieuzere klimaatdoelstelling voor Europa voor 2030: investeren in een klimaatneutrale toekomst voor ons allemaal” (COM(2020)0562), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 17 september 2020 getiteld “Een ambitieuzere klimaatdoelstelling voor Europa voor 2030: investeren in een klimaatneutrale toekomst voor ons allemaal” (COM(2020)0562),

| — | gezien het verslag van de Commissie van 14 oktober 2020 getiteld “Verslag over de stand van de energie-unie 2020 overeenkomstig Verordening (EU) 2018/1999 inzake de governance van de energie-unie en van de klimaatactie” (COM(2020)0950), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie van 14 oktober 2020 getiteld “Verslag over de stand van de energie-unie 2020 overeenkomstig Verordening (EU) 2018/1999 inzake de governance van de energie-unie en van de klimaatactie” (COM(2020)0950),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 19 november 2020 getiteld “EU-strategie over de benutting van het potentieel van hernieuwbare offshore-energie met het oog op een klimaatneutrale toekomst” (COM(2020)0741), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 19 november 2020 getiteld “EU-strategie over de benutting van het potentieel van hernieuwbare offshore-energie met het oog op een klimaatneutrale toekomst” (COM(2020)0741),

| — | gezien het voorstel van de Commissie van 15 december 2020 voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende richtsnoeren voor trans-Europese energie-infrastructuur en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 347/2013 (COM(2020)0824), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Commissie van 15 december 2020 voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende richtsnoeren voor trans-Europese energie-infrastructuur en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 347/2013 (COM(2020)0824),

| — | gezien verslag nr. 3/2015 van het Europees Milieuagentschap van 1 oktober 2015 getiteld “Marine protected areas in Europe’s seas — an overview and perspectives for the future” en zijn briefing van 6 oktober 2020 getiteld “Management effectiveness in the EU’s Natura 2000 network of protected areas”, |
| --- | --- |

—

gezien verslag nr. 3/2015 van het Europees Milieuagentschap van 1 oktober 2015 getiteld “Marine protected areas in Europe’s seas — an overview and perspectives for the future” en zijn briefing van 6 oktober 2020 getiteld “Management effectiveness in the EU’s Natura 2000 network of protected areas”,

| — | gezien de overeenkomst die op de 21e Conferentie van de Partijen bij het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering (COP21) op 12 december 2015 in Parijs is aangenomen (de Overeenkomst van Parijs), |
| --- | --- |

—

gezien de overeenkomst die op de 21e Conferentie van de Partijen bij het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering (COP21) op 12 december 2015 in Parijs is aangenomen (de Overeenkomst van Parijs),

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

| — | gezien de adviezen van de Commissie vervoer en toerisme en de Commissie visserij, |
| --- | --- |

—

gezien de adviezen van de Commissie vervoer en toerisme en de Commissie visserij,

| — | gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie (A9-0339/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie (A9-0339/2021),

| A. | overwegende dat de EU de Overeenkomst van Parijs heeft geratificeerd, alsmede de Europese Green Deal en de recent aangenomen Europese klimaatwet, waarin de EU zich tot doel stelt om uiterlijk in 2030 de uitstoot van broeikasgassen met ten minste 55 % te verminderen en uiterlijk in 2050 de doelstelling van klimaatneutraliteit, alsook aanvullende doelstellingen, te verwezenlijken teneinde de gevolgen van de wereldwijde klimaatverandering tegen te gaan; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de EU de Overeenkomst van Parijs heeft geratificeerd, alsmede de Europese Green Deal en de recent aangenomen Europese klimaatwet, waarin de EU zich tot doel stelt om uiterlijk in 2030 de uitstoot van broeikasgassen met ten minste 55 % te verminderen en uiterlijk in 2050 de doelstelling van klimaatneutraliteit, alsook aanvullende doelstellingen, te verwezenlijken teneinde de gevolgen van de wereldwijde klimaatverandering tegen te gaan;

| B. | overwegende dat de transitie naar een broeikasgasneutrale, uiterst energie-efficiënte en in grote mate op hernieuwbare energiebronnen gebaseerde economie een snelle en schone energietransitie vereist, die zorgt voor duurzaamheid, voorzieningszekerheid en betaalbare energie, alsook voor de nodige energie-infrastructuur; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de transitie naar een broeikasgasneutrale, uiterst energie-efficiënte en in grote mate op hernieuwbare energiebronnen gebaseerde economie een snelle en schone energietransitie vereist, die zorgt voor duurzaamheid, voorzieningszekerheid en betaalbare energie, alsook voor de nodige energie-infrastructuur;

| C. | overwegende dat de aanzienlijke daling van de prijzen van hernieuwbare offshore-elektriciteit ervoor heeft gezorgd dat deze energiebron een van de meest concurrerend geprijsde energiebronnen is geworden, met een totaal gewogen gemiddelde van de genormaliseerde energiekosten (“levelised cost of energy”) voor offshorewindenergie dat tussen 2010 en 2020 met 48 % is gedaald van 0,14 EUR naar 0,071 EUR per kWh, en daardoor een essentieel element van de groene transitie is geworden, waarmee de weg wordt geëffend voor een moderne, hulpbronnenefficiënte en concurrerende economie, en een van de belangrijkste pijlers van de klimaatambities van de EU is geworden; overwegende dat met hernieuwbare offshore-energie enorme energiebronnen kunnen worden benut om huishoudens te beschermen tegen energiearmoede; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de aanzienlijke daling van de prijzen van hernieuwbare offshore-elektriciteit ervoor heeft gezorgd dat deze energiebron een van de meest concurrerend geprijsde energiebronnen is geworden, met een totaal gewogen gemiddelde van de genormaliseerde energiekosten (“levelised cost of energy”) voor offshorewindenergie dat tussen 2010 en 2020 met 48 % is gedaald van 0,14 EUR naar 0,071 EUR per kWh, en daardoor een essentieel element van de groene transitie is geworden, waarmee de weg wordt geëffend voor een moderne, hulpbronnenefficiënte en concurrerende economie, en een van de belangrijkste pijlers van de klimaatambities van de EU is geworden; overwegende dat met hernieuwbare offshore-energie enorme energiebronnen kunnen worden benut om huishoudens te beschermen tegen energiearmoede;

| D. | overwegende dat in de EU-strategie voor hernieuwbare offshore-energie rekening moet worden gehouden met de verschillende geografische kenmerken van de zeegebieden van de EU, waardoor het moeilijk is om een uniforme aanpak te ontwikkelen; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat in de EU-strategie voor hernieuwbare offshore-energie rekening moet worden gehouden met de verschillende geografische kenmerken van de zeegebieden van de EU, waardoor het moeilijk is om een uniforme aanpak te ontwikkelen;

| E. | overwegende dat de EU-sector voor de productie van hernieuwbare offshore-energie technologisch toonaangevend is en een aanzienlijk potentieel heeft om de economie van de EU te stimuleren door de groei van de productie van schone energie in Europa en de rest van de wereld te ondersteunen; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat de EU-sector voor de productie van hernieuwbare offshore-energie technologisch toonaangevend is en een aanzienlijk potentieel heeft om de economie van de EU te stimuleren door de groei van de productie van schone energie in Europa en de rest van de wereld te ondersteunen;

| F. | overwegende dat het totale bedrag dat de afgelopen tien jaar beschikbaar was voor EU-programma’s voor onderzoek en ontwikkeling (O&O) op het gebied van offshorewindenergie 496 miljoen EUR bedroeg; overwegende dat overheidsinvesteringen in onderzoek en ontwikkeling in de waardeketen van windenergie reeds een cruciale rol hebben gespeeld bij het mogelijk maken van de ontwikkeling van de sector; overwegende dat de investering die nodig is om hernieuwbare offshore-energie tegen 2050 op grote schaal uit te rollen, wordt geraamd op bijna 800 miljard EUR, waarvan ongeveer twee derde voor de financiering van de bijbehorende netwerkinfrastructuur en ongeveer een derde voor offshore-energieopwekking; overwegende dat het herstelplan NextGenerationEU een unieke kans biedt om naast particuliere investeringen ook aanzienlijke bedragen aan overheidskapitaal te mobiliseren; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat het totale bedrag dat de afgelopen tien jaar beschikbaar was voor EU-programma’s voor onderzoek en ontwikkeling (O&O) op het gebied van offshorewindenergie 496 miljoen EUR bedroeg; overwegende dat overheidsinvesteringen in onderzoek en ontwikkeling in de waardeketen van windenergie reeds een cruciale rol hebben gespeeld bij het mogelijk maken van de ontwikkeling van de sector; overwegende dat de investering die nodig is om hernieuwbare offshore-energie tegen 2050 op grote schaal uit te rollen, wordt geraamd op bijna 800 miljard EUR, waarvan ongeveer twee derde voor de financiering van de bijbehorende netwerkinfrastructuur en ongeveer een derde voor offshore-energieopwekking; overwegende dat het herstelplan NextGenerationEU een unieke kans biedt om naast particuliere investeringen ook aanzienlijke bedragen aan overheidskapitaal te mobiliseren;

| G. | overwegende dat de vaardigheden en kwalificaties van de beroepsbevolking van groot belang zijn voor het welslagen van de strategie voor hernieuwbare offshore-energie; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de vaardigheden en kwalificaties van de beroepsbevolking van groot belang zijn voor het welslagen van de strategie voor hernieuwbare offshore-energie;

| H. | overwegende dat EU-havens een cruciale rol spelen om ervoor te zorgen dat offshorewindenergie kosteneffectief is, en fungeren als toegangspoorten voor plaatselijke ontwikkeling in kustgemeenschappen; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat EU-havens een cruciale rol spelen om ervoor te zorgen dat offshorewindenergie kosteneffectief is, en fungeren als toegangspoorten voor plaatselijke ontwikkeling in kustgemeenschappen;

| I. | overwegende dat de Noordzee momenteel wereldwijd koploper is wat de uitgerolde capaciteit voor offshorewindenergie betreft; overwegende dat andere Europese zeegebieden zoals de Atlantische Oceaan, de Middellandse Zee, de Oostzee en de Zwarte Zee veelbelovende locaties zijn om de productie en uitrol van offshorewindenergie in de EU op te schalen; overwegende dat de westelijke EU-lidstaten die aan de Atlantische Oceaan grenzen, een groot natuurlijk potentieel bieden voor zowel verankerde als drijvende offshorewindturbines; overwegende dat de zuidelijke EU-lidstaten die aan de Middellandse Zee grenzen, een groot potentieel bieden voor voornamelijk drijvende offshorewindturbines; overwegende dat de EU-lidstaten die de aan de Oostzee grenzen, een groot natuurlijk potentieel bieden voor verankerde offshorewindturbines; overwegende dat de oostelijke EU-lidstaten die aan de Zwarte Zee grenzen, een groot potentieel bieden voor zowel verankerde als drijvende offshorewindturbines; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de Noordzee momenteel wereldwijd koploper is wat de uitgerolde capaciteit voor offshorewindenergie betreft; overwegende dat andere Europese zeegebieden zoals de Atlantische Oceaan, de Middellandse Zee, de Oostzee en de Zwarte Zee veelbelovende locaties zijn om de productie en uitrol van offshorewindenergie in de EU op te schalen; overwegende dat de westelijke EU-lidstaten die aan de Atlantische Oceaan grenzen, een groot natuurlijk potentieel bieden voor zowel verankerde als drijvende offshorewindturbines; overwegende dat de zuidelijke EU-lidstaten die aan de Middellandse Zee grenzen, een groot potentieel bieden voor voornamelijk drijvende offshorewindturbines; overwegende dat de EU-lidstaten die de aan de Oostzee grenzen, een groot natuurlijk potentieel bieden voor verankerde offshorewindturbines; overwegende dat de oostelijke EU-lidstaten die aan de Zwarte Zee grenzen, een groot potentieel bieden voor zowel verankerde als drijvende offshorewindturbines;

| J. | overwegende dat aanvullend onderzoek nodig is naar het effect van verschillende technologieën en infrastructuur voor hernieuwbare offshore-energie op mariene ecosystemen, de mariene biodiversiteit en beschermde mariene gebieden; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat aanvullend onderzoek nodig is naar het effect van verschillende technologieën en infrastructuur voor hernieuwbare offshore-energie op mariene ecosystemen, de mariene biodiversiteit en beschermde mariene gebieden;

| K. | overwegende dat de transitie naar een klimaatneutrale economie gepaard moet gaan met natuurherstel, zonder afbreuk te doen aan de bestaande natuurdoelstellingen van de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 of mensen aan hun lot over te laten, zoals bepaald in de Europese Green Deal; overwegende dat de energietransitie eerlijk en inclusief moet zijn; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat de transitie naar een klimaatneutrale economie gepaard moet gaan met natuurherstel, zonder afbreuk te doen aan de bestaande natuurdoelstellingen van de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 of mensen aan hun lot over te laten, zoals bepaald in de Europese Green Deal; overwegende dat de energietransitie eerlijk en inclusief moet zijn;

| L. | overwegende dat bij projecten voor hernieuwbare offshore-energie en de milieueffectbeoordelingen daarvan de benadering van de mitigatiehiërarchie moet worden gehanteerd; overwegende dat indien milieugevolgen onmogelijk of slechts in beperkte mate kunnen worden vermeden, in alle fasen — van de keuze van de locatie tot de exploitatie en de ontmanteling — maatregelen moeten worden vastgesteld en effectief moeten worden uitgevoerd om die gevolgen te beperken; overwegende dat die beperkende maatregelen ook maatregelen tegen in milieueffectbeoordelingen vermeld onderwatergeluid omvatten; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat bij projecten voor hernieuwbare offshore-energie en de milieueffectbeoordelingen daarvan de benadering van de mitigatiehiërarchie moet worden gehanteerd; overwegende dat indien milieugevolgen onmogelijk of slechts in beperkte mate kunnen worden vermeden, in alle fasen — van de keuze van de locatie tot de exploitatie en de ontmanteling — maatregelen moeten worden vastgesteld en effectief moeten worden uitgevoerd om die gevolgen te beperken; overwegende dat die beperkende maatregelen ook maatregelen tegen in milieueffectbeoordelingen vermeld onderwatergeluid omvatten;

| M. | overwegende dat de Commissie moet nagaan of het haalbaar is om een belangrijk project van gemeenschappelijk Europees belang op te zetten voor een groot drijvend windmolenpark en een aansluitende elektrolyse-installatie; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat de Commissie moet nagaan of het haalbaar is om een belangrijk project van gemeenschappelijk Europees belang op te zetten voor een groot drijvend windmolenpark en een aansluitende elektrolyse-installatie;

| N. | overwegende dat er voordeel valt te halen uit de verenigbaarheid tussen de behoefte aan ruimte op zee voor hernieuwbare offshore-energie en de naleving van de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030; overwegende dat offshorewindmolenparken de mariene biodiversiteit ten goede kunnen komen mits ze op duurzame wijze worden ontworpen en gebouwd; overwegende dat een sterke uitbreiding van de windenergieproductie op zee een slimme benadering vereist om ervoor te zorgen dat die kan co-existeren met activiteiten die reeds in de betreffende gebieden plaatsvinden en om zo weinig mogelijk schade toe te brengen aan het milieu; overwegende dat geluidsoverlast door de bouw en exploitatie van windmolenparken, en met name door zeevervoer, negatieve gevolgen heeft voor het mariene ecosysteem en moet worden aangepakt in de milieuwetgeving; overwegende dat als ontwikkelaars van hernieuwbare energie in een vroege fase bij het proces worden betrokken, dat ongetwijfeld zal bijdragen tot een geslaagde toewijzing van de maritieme ruimte; overwegende dat de toewijzing van ruimte het resultaat moet zijn van een gezamenlijke maritieme ruimtelijke planning en een geïntegreerd kustbeheer die de nationale grenzen overschrijden; overwegende dat windturbines op zee meer elektriciteit produceren dan windturbines op land en meer kans maken om door de omwonenden te worden aanvaard; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat er voordeel valt te halen uit de verenigbaarheid tussen de behoefte aan ruimte op zee voor hernieuwbare offshore-energie en de naleving van de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030; overwegende dat offshorewindmolenparken de mariene biodiversiteit ten goede kunnen komen mits ze op duurzame wijze worden ontworpen en gebouwd; overwegende dat een sterke uitbreiding van de windenergieproductie op zee een slimme benadering vereist om ervoor te zorgen dat die kan co-existeren met activiteiten die reeds in de betreffende gebieden plaatsvinden en om zo weinig mogelijk schade toe te brengen aan het milieu; overwegende dat geluidsoverlast door de bouw en exploitatie van windmolenparken, en met name door zeevervoer, negatieve gevolgen heeft voor het mariene ecosysteem en moet worden aangepakt in de milieuwetgeving; overwegende dat als ontwikkelaars van hernieuwbare energie in een vroege fase bij het proces worden betrokken, dat ongetwijfeld zal bijdragen tot een geslaagde toewijzing van de maritieme ruimte; overwegende dat de toewijzing van ruimte het resultaat moet zijn van een gezamenlijke maritieme ruimtelijke planning en een geïntegreerd kustbeheer die de nationale grenzen overschrijden; overwegende dat windturbines op zee meer elektriciteit produceren dan windturbines op land en meer kans maken om door de omwonenden te worden aanvaard;

| O. | overwegende dat er geen menselijke activiteiten, met inbegrip van hernieuwbare energie, mogen worden toegestaan in strikt beschermde gebieden in de EU die als zodanig zijn aangemerkt in het kader van de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat er geen menselijke activiteiten, met inbegrip van hernieuwbare energie, mogen worden toegestaan in strikt beschermde gebieden in de EU die als zodanig zijn aangemerkt in het kader van de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030;

| P. | overwegende dat met de strategie wordt beoogd een langetermijnkader tot stand te brengen dat een gezonde co-existentie van offshore-infrastructuur en andere vormen van gebruik van de mariene ruimte bevordert, bijdraagt tot de bescherming van het milieu en vissersgemeenschappen in staat stelt te gedijen; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat met de strategie wordt beoogd een langetermijnkader tot stand te brengen dat een gezonde co-existentie van offshore-infrastructuur en andere vormen van gebruik van de mariene ruimte bevordert, bijdraagt tot de bescherming van het milieu en vissersgemeenschappen in staat stelt te gedijen;

| Q. | overwegende dat een rechtvaardige transitie van werknemers van de offshoreolie- en -gassector naar de sector hernieuwbare offshore-energie moet worden ondersteund door een betere erkenning van hun vaardigheden en kwalificaties; overwegende dat het belangrijk is de hoogste sociale en milieunormen te handhaven; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat een rechtvaardige transitie van werknemers van de offshoreolie- en -gassector naar de sector hernieuwbare offshore-energie moet worden ondersteund door een betere erkenning van hun vaardigheden en kwalificaties; overwegende dat het belangrijk is de hoogste sociale en milieunormen te handhaven;

| R. | overwegende dat de mate waarin hernieuwbare offshore-energie wordt gebruikt, afhangt van de inspanningen van de publieke en private sector; overwegende dat naast particuliere bedrijven ook overheidsbedrijven een rol kunnen spelen in de sector hernieuwbare offshore-energie; overwegende dat een herziening van de regels inzake staatssteun en overheidsopdrachten moet zorgen voor meer flexibiliteit bij de uitvoering van de groene transitie, met inbegrip van projecten voor hernieuwbare offshore-energie; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de mate waarin hernieuwbare offshore-energie wordt gebruikt, afhangt van de inspanningen van de publieke en private sector; overwegende dat naast particuliere bedrijven ook overheidsbedrijven een rol kunnen spelen in de sector hernieuwbare offshore-energie; overwegende dat een herziening van de regels inzake staatssteun en overheidsopdrachten moet zorgen voor meer flexibiliteit bij de uitvoering van de groene transitie, met inbegrip van projecten voor hernieuwbare offshore-energie;

1.

is van mening dat de klimaatverandering tegengaan door hernieuwbare offshore-energie te gaan gebruiken, van wezenlijk belang is om de doelstellingen van de Overeenkomst van Parijs te verwezenlijken en de verbintenis van de EU om uiterlijk in 2050 broeikasgasneutraliteit te bereiken, na te komen, in overeenstemming met de meest recente wetenschappelijke gegevens, zoals bevestigd in de Europese Green Deal en het herstelplan NextGenerationEU; benadrukt dat een broeikasgasneutrale economie vereist dat hernieuwbare energie op ongeziene schaal wordt uitgerold; benadrukt dat veel lidstaten achterlopen met de uitrol van de nodige hernieuwbare energie en infrastructuur; onderstreept voorts dat alle lidstaten aanzienlijke inspanningen moeten leveren om hun volledige potentieel op het gebied van hernieuwbare energie te benutten; benadrukt dat de EU haar klimaatverbintenissen niet zal kunnen nakomen als er geen verdere maatregelen worden genomen om de uitrol van hernieuwbare offshore-energie te versnellen;

2.

verzoekt de Commissie hernieuwbare offshore-energie en andere relevante energietechnologieën uiterlijk in 2050 tot kernonderdelen van het Europese energiesysteem te maken;

3.

benadrukt dat energiebesparing, energie-efficiëntie en hernieuwbare energie behoren tot de belangrijkste drijvende factoren om een broeikasgasneutrale economie te bewerkstelligen; herinnert eraan dat de Unie zich heeft gecommitteerd aan het beginsel “energie-efficiëntie eerst” en onderstreept dat het belangrijk is dit beginsel in alle relevante wetgeving en initiatieven toe te passen;

4.

wijst op de in mededeling COM(2020)0741 van de Commissie vermelde streefcijfers voor de productie van hernieuwbare offshore-energie in alle zeegebieden van de EU, namelijk ten minste 60 GW tegen 2030 en 340 GW tegen 2050; wijst erop dat de geïnstalleerde capaciteit voor offshorewindenergie volgens de effectbeoordeling van de Commissie bij mededeling COM(2020)0562 (16) 70 à 79 GW moet bedragen om het traject naar een reductie met 55 % tegen 2030 betaalbaar te maken; verzoekt de lidstaten en de openbare en particuliere sector de reductiedoelstelling van 55 % tegen 2030 te overtreffen; dringt er bij de Commissie op aan de regels inzake overheidsopdrachten en staatssteun te herzien om te zorgen voor een kostenconcurrerende transitie die wordt ondersteund door een goed functionerende markt die het gebruik van offshorewindenergie stimuleert; constateert dat er gebieden zijn met een grotendeels onbenut potentieel voor hernieuwbare offshore-energie, zoals de Atlantische Oceaan, de Middellandse Zee, de Oostzee en de Zwarte Zee; benadrukt dat het besluit om uiterlijk in 2030 ruimte te vinden voor deze aanvullende capaciteit voor hernieuwbare offshore-energie van het grootste belang is en dat de EU daar vóór 2023/2024 prioritair werk van moet maken, zodat uiterlijk in 2030 kan worden gebouwd; benadrukt dat het concurrentievermogen van offshorewind- en oceaanenergie als energiebron zal blijven toenemen en dat de prijzen zullen blijven dalen naarmate de ontwikkeling en uitrol voortschrijden; benadrukt dat hernieuwbare offshore-energie een levensvatbare energiebron is en dat een duurzaam en betrouwbaar energiesysteem hernieuwbare offshore-energie moet combineren met andere energietechnologieën, opslagmogelijkheden en een flexibel energieverbruik;

5.

is van mening dat hernieuwbare offshore-energie duurzaam moet zijn in de hele waardeketen en slechts beperkte negatieve gevolgen mag hebben voor het milieu en de economische, sociale en territoriale cohesie; herinnert aan de in de Europese Green Deal vervatte belofte dat niemand aan zijn lot mag worden overgelaten; onderstreept dat het welzijn van de mensen centraal moet staan bij de groene transitie;

6.

wijst op het concurrentievoordeel van EU-bedrijven en -technologieën in de sector hernieuwbare offshore-energie; verzoekt de Commissie ervoor te zorgen dat de EU haar technologisch leiderschap handhaaft, talent behoudt en betaalbare, veilige en duurzame energie levert, rekening houdend met de potentiële effecten, onder meer de effecten in verband met klimaatverandering en het effect op het mariene milieu; benadrukt dat het belangrijk is dit concurrentievoordeel te behouden; wijst op het aanzienlijke groeipotentieel van de sector en de bijdrage die ze levert aan de economie van de EU, onder meer door de uitvoer van technologie en systemen; benadrukt dat het belangrijk is investeringen in onderzoek en ontwikkeling te ondersteunen en voort te bouwen op innovatieve technologische systemen in de sector hernieuwbare offshore-energie door middel van grensoverschrijdende samenwerking en partnerschappen in het kader van Horizon Europa, teneinde robuuste Europese waardeketens, die van cruciaal belang zijn voor de dubbele transitie, te faciliteren en te ondersteunen, en er tevens voor te zorgen dat de op dit gebied ontwikkelde innovaties snel ingang vinden; wijst erop dat hoogwaardige industriële arbeidsplaatsen van belang zijn om een rechtvaardige transitie te vergemakkelijken;

7.

onderstreept dat het noodzakelijk is een schone, concurrerende en duurzame toeleveringsketen voor hernieuwbare offshore-energie in de Europese Unie te handhaven; benadrukt daarom dat leveranciers de hoogste kwaliteits-, gezondheids-, veiligheids- en milieunormen moeten toepassen overeenkomstig de Europese certificering en normen, die in overleg met alle relevante belanghebbenden zijn vastgesteld; benadrukt voorts dat de transportkosten in de toeleveringsketen zo laag mogelijk moeten worden gehouden; is van oordeel dat met deze elementen rekening moet worden gehouden bij openbare aanbestedingen;

8.

benadrukt dat de uitrol van hernieuwbare offshore-energie ultraperifere gebieden en eilanden een uitgelezen kans biedt om hun energiemix koolstofvrij te maken en hun afhankelijkheid van de invoer van fossiele brandstoffen drastisch te verminderen; vraagt dat het initiatief “Schone energie voor de eilanden van de EU” wordt uitgebreid, met een sterke nadruk op hernieuwbare offshore-energie; herinnert eraan dat eilanden bijzonder zwaar worden getroffen door de stijging van de zeespiegel;

9.

verzoekt de Commissie zo spoedig mogelijk een effectbeoordeling uit te voeren om de economische en sociaal-economische gevolgen van hernieuwbare offshore-energie te verduidelijken, met bijzondere aandacht voor de bestaande banen en banen die worden geschapen door de ontplooiing van 300 à450 GW aan capaciteit tegen 2050;

10.

verzoekt de lokale bevoegde autoriteiten initiatieven te beoordelen die de lokale economie, lokale, duurzame banen en economische activiteiten stimuleren dankzij het gebruik van hernieuwbare offshore-energie; vraagt dat er wordt gezocht naar synergieën tussen sectoren die de groene en digitale transitie het best kunnen ondersteunen en het economisch herstel toekomstbestendig kunnen helpen maken, en dat er synergieën worden ontwikkeld met de maatregelen die een duurzame blauwe economie mogelijk maken;

Infrastructuur en netwerken

Infrastructuur en netwerken

Investeringen in infrastructuur

Investeringen in infrastructuur

| 11. | benadrukt dat de bestaande infrastructuur dringend moet worden verbeterd en uitgebreid, zonder afbreuk te doen aan de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 en de natuurwetgeving van de EU, om een intensiever gebruik van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen mogelijk te maken; betreurt dat een aantal lidstaten hun doelstelling van 10 % elektriciteitsinterconnectie in uiterlijk 2020 nog niet hebben gehaald, en vraagt de Commissie en de lidstaten te zorgen voor adequate infrastructuur, zoals transmissielijnen, om offshore-elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen te integreren en te transporteren; herinnert eraan dat de EU zich in artikel 2 van de Verordening (EU) 2018/1999 tot doel heeft gesteld uiterlijk in 2030 15 % elektriciteitsinterconnectie te verwezenlijken; verzoekt de Commissie met een voorstel te komen dat de verwezenlijking van de interconnectiedoelstelling kan bespoedigen; is van oordeel dat de Unie en haar lidstaten werk moeten maken van overeenkomsten over offshore-energie-infrastructuur met naburige geografische regio’s; |
| --- | --- |

11.

benadrukt dat de bestaande infrastructuur dringend moet worden verbeterd en uitgebreid, zonder afbreuk te doen aan de EU-biodiversiteitsstrategie voor 2030 en de natuurwetgeving van de EU, om een intensiever gebruik van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen mogelijk te maken; betreurt dat een aantal lidstaten hun doelstelling van 10 % elektriciteitsinterconnectie in uiterlijk 2020 nog niet hebben gehaald, en vraagt de Commissie en de lidstaten te zorgen voor adequate infrastructuur, zoals transmissielijnen, om offshore-elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen te integreren en te transporteren; herinnert eraan dat de EU zich in artikel 2 van de Verordening (EU) 2018/1999 tot doel heeft gesteld uiterlijk in 2030 15 % elektriciteitsinterconnectie te verwezenlijken; verzoekt de Commissie met een voorstel te komen dat de verwezenlijking van de interconnectiedoelstelling kan bespoedigen; is van oordeel dat de Unie en haar lidstaten werk moeten maken van overeenkomsten over offshore-energie-infrastructuur met naburige geografische regio’s;

| 12. | verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat er in de EU adequate infrastructuur is om een kosteneffectieve uitrol van hernieuwbare offshore-energie te waarborgen; |
| --- | --- |

12.

verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat er in de EU adequate infrastructuur is om een kosteneffectieve uitrol van hernieuwbare offshore-energie te waarborgen;

| 13. | benadrukt dat het van belang is te zorgen voor een duurzame en verantwoorde ontwikkeling van de sector hernieuwbare offshore-energie, rekening houdend met de belangrijke rol van zeevervoer en zeehavens; benadrukt dat bij de ontwikkeling van hernieuwbare offshore-energie rekening moet worden gehouden met de behoefte aan veilige maritieme toegangswegen en corridors en ankerplaatsen voor de scheepvaart, alsook met de toekomstige ontwikkeling van maritieme toegangswegen tot havens; wijst op het belang van moderne, duurzame en innovatieve zeehavens voor de assemblage, de productie en het onderhoud van uitrusting voor hernieuwbare offshore-energie, en op de aanzienlijke investeringen die nodig zijn voor de modernisering van haveninfrastructuur, met inbegrip van vervoersterminals, en schepen om deze diensten te kunnen verlenen; wijst op de rol van zeehavens als aanlandingspunten voor hernieuwbare offshore-energie en de bijbehorende logistiek, en als hernieuwbare-energiehubs voor offshore-netaansluiting en grensoverschrijdende interconnectoren; |
| --- | --- |

13.

benadrukt dat het van belang is te zorgen voor een duurzame en verantwoorde ontwikkeling van de sector hernieuwbare offshore-energie, rekening houdend met de belangrijke rol van zeevervoer en zeehavens; benadrukt dat bij de ontwikkeling van hernieuwbare offshore-energie rekening moet worden gehouden met de behoefte aan veilige maritieme toegangswegen en corridors en ankerplaatsen voor de scheepvaart, alsook met de toekomstige ontwikkeling van maritieme toegangswegen tot havens; wijst op het belang van moderne, duurzame en innovatieve zeehavens voor de assemblage, de productie en het onderhoud van uitrusting voor hernieuwbare offshore-energie, en op de aanzienlijke investeringen die nodig zijn voor de modernisering van haveninfrastructuur, met inbegrip van vervoersterminals, en schepen om deze diensten te kunnen verlenen; wijst op de rol van zeehavens als aanlandingspunten voor hernieuwbare offshore-energie en de bijbehorende logistiek, en als hernieuwbare-energiehubs voor offshore-netaansluiting en grensoverschrijdende interconnectoren;

| 14. | onderstreept dat de toegang tot hernieuwbare offshore-energie ook zal bijdragen tot de vergroening van havens, onder meer wat betreft de stroomvoorziening van aangemeerde schepen en de ontwikkeling van havens als circulaire-industrieclusters; benadrukt dat de maritieme ruimtelijke plannen van de lidstaten verenigbaar moeten zijn met toekomstige trends, zoals nieuwe verkeersstromen, nieuwe scheepvaartroutes en grotere schepen, en ervoor moeten zorgen dat offshore-energie-infrastructuur kan samengaan met scheepvaartroutes, de visserijsector, verkeersscheidingsstelsels, ankerplaatsen, maritieme toegang en activiteiten en havenontwikkeling; is stellig van mening dat voor schepen die in de buurt van offshore-energie-infrastructuur varen, de hoogste veiligheidsniveaus moeten worden gewaarborgd, met inbegrip van een toereikende dekking van de verkeersbegeleidingsdiensten en de beschikbaarheid van reddingsschepen in het gebied; |
| --- | --- |

14.

onderstreept dat de toegang tot hernieuwbare offshore-energie ook zal bijdragen tot de vergroening van havens, onder meer wat betreft de stroomvoorziening van aangemeerde schepen en de ontwikkeling van havens als circulaire-industrieclusters; benadrukt dat de maritieme ruimtelijke plannen van de lidstaten verenigbaar moeten zijn met toekomstige trends, zoals nieuwe verkeersstromen, nieuwe scheepvaartroutes en grotere schepen, en ervoor moeten zorgen dat offshore-energie-infrastructuur kan samengaan met scheepvaartroutes, de visserijsector, verkeersscheidingsstelsels, ankerplaatsen, maritieme toegang en activiteiten en havenontwikkeling; is stellig van mening dat voor schepen die in de buurt van offshore-energie-infrastructuur varen, de hoogste veiligheidsniveaus moeten worden gewaarborgd, met inbegrip van een toereikende dekking van de verkeersbegeleidingsdiensten en de beschikbaarheid van reddingsschepen in het gebied;

| 15. | verwelkomt het voorstel van de Commissie voor een herziening van de TEN-E-verordening om de doelstelling van de Europese Green Deal te verwezenlijken en de verordening af te stemmen op de doelstelling van 1,5 oC, en is ook verheugd dat daarin aandacht wordt besteed aan de behoeften en prioriteiten van de sector hernieuwbare offshore-energie; benadrukt dat de ontwikkeling van duurzame en efficiënte hybride en radiale offshorewindenergie-installaties voor opwekking, interconnectie en transmissie toekomstgerichte publieke en private planning en investeringen vergt; is stellig van mening dat de regelgevingskaders anticiperende investeringen moeten vergemakkelijken; benadrukt dat de ontwikkelingsplannen voor onshore- en offshorenetwerken moeten worden gecoördineerd en op elkaar moeten worden afgestemd, onder meer door aanlandingspunten voor offshoreverbindingen en aansluitingen met het onshorenet aan te wijzen; moedigt de lidstaten aan om de aanleg van de nodige netwerkinfrastructuur te bespoedigen om de groene transitie, waarvoor elektrificatie van cruciaal belang is, te vergemakkelijken; erkent dat de enorme investeringen, die vaak gelijktijdig zullen worden gedaan, een zorgvuldige en nauwkeurige planning vergen; |
| --- | --- |

15.

verwelkomt het voorstel van de Commissie voor een herziening van de TEN-E-verordening om de doelstelling van de Europese Green Deal te verwezenlijken en de verordening af te stemmen op de doelstelling van 1,5 o

| 16. | onderstreept dat het van belang is gezamenlijk te bepalen hoeveel hernieuwbare offshore-energie de lidstaten in 2030, 2040 en 2050 in elk zeegebied moeten opwekken en overeen te komen daarbij samen te werken, teneinde voor investeringszekerheid te zorgen en de verwezenlijking van de klimaat- en energiedoelstellingen te waarborgen; |
| --- | --- |

16.

onderstreept dat het van belang is gezamenlijk te bepalen hoeveel hernieuwbare offshore-energie de lidstaten in 2030, 2040 en 2050 in elk zeegebied moeten opwekken en overeen te komen daarbij samen te werken, teneinde voor investeringszekerheid te zorgen en de verwezenlijking van de klimaat- en energiedoelstellingen te waarborgen;

| 17. | erkent dat er in alle Europese zeegebieden potentieel is voor hernieuwbare offshore-energie, en verzoekt de Commissie en de lidstaten de sleuteltechnologieën voor de benutting van deze energie verder te ontwikkelen; |
| --- | --- |

17.

erkent dat er in alle Europese zeegebieden potentieel is voor hernieuwbare offshore-energie, en verzoekt de Commissie en de lidstaten de sleuteltechnologieën voor de benutting van deze energie verder te ontwikkelen;

| 18. | is verheugd dat de Commissie met betrekking tot de strategie heeft toegezegd om de dialoog over de ecologische, economische en sociale duurzaamheid van hernieuwbare offshore-energie te faciliteren en een “praktijkgemeenschap” te bevorderen waarin alle belanghebbenden, waaronder de industrie, ngo’s, vissers en wetenschappers, in een vroeg stadium van gedachten kunnen wisselen, ervaringen kunnen delen en aan gezamenlijke projecten kunnen werken; |
| --- | --- |

18.

is verheugd dat de Commissie met betrekking tot de strategie heeft toegezegd om de dialoog over de ecologische, economische en sociale duurzaamheid van hernieuwbare offshore-energie te faciliteren en een “praktijkgemeenschap” te bevorderen waarin alle belanghebbenden, waaronder de industrie, ngo’s, vissers en wetenschappers, in een vroeg stadium van gedachten kunnen wisselen, ervaringen kunnen delen en aan gezamenlijke projecten kunnen werken;

| 19. | wijst op de potentiële voordelen van het combineren van offshoreproductiefaciliteiten en transmissieactiva in de aanbestedingsprocedure; verzoekt de Commissie en de lidstaten het potentieel en de mogelijke uitdagingen van deze allesomvattende aanbestedingsaanpak te onderzoeken en te beoordelen in hoeverre deze op verschillende situaties kan worden toegepast; benadrukt dat daarbij rekening moet worden gehouden met de mogelijke uitdagingen als het erom gaat te zorgen voor stimulansen en een optimale planning van offshore- en onshoretransmissienetwerken; |
| --- | --- |

19.

wijst op de potentiële voordelen van het combineren van offshoreproductiefaciliteiten en transmissieactiva in de aanbestedingsprocedure; verzoekt de Commissie en de lidstaten het potentieel en de mogelijke uitdagingen van deze allesomvattende aanbestedingsaanpak te onderzoeken en te beoordelen in hoeverre deze op verschillende situaties kan worden toegepast; benadrukt dat daarbij rekening moet worden gehouden met de mogelijke uitdagingen als het erom gaat te zorgen voor stimulansen en een optimale planning van offshore- en onshoretransmissienetwerken;

| 20. | herinnert eraan dat elektriciteitsproductie uit hernieuwbare offshore-energie ook een kans biedt voor de productie van hernieuwbare waterstof, zoals uiteengezet in de mededelingen COM(2020)0741, COM(2020)0299 en COM(2020)0301 van de Commissie; |
| --- | --- |

20.

herinnert eraan dat elektriciteitsproductie uit hernieuwbare offshore-energie ook een kans biedt voor de productie van hernieuwbare waterstof, zoals uiteengezet in de mededelingen COM(2020)0741, COM(2020)0299 en COM(2020)0301 van de Commissie;

| 21. | wijst erop dat verschillende hernieuwbare-energietechnologieën complementair zijn dankzij gedeelde infrastructuur, synergieën in de toeleveringsketen en een betrouwbaardere totale elektriciteitsopwekking; |
| --- | --- |

21.

wijst erop dat verschillende hernieuwbare-energietechnologieën complementair zijn dankzij gedeelde infrastructuur, synergieën in de toeleveringsketen en een betrouwbaardere totale elektriciteitsopwekking;

| 22. | onderstreept de noodzaak van investeringen in infrastructuur om de uitbreiding van de sector hernieuwbare offshore-energie te ondersteunen, met name investeringen in havens om plaats te maken voor grotere turbines en onderdelen, te voorzien in exploitatie en onderhoud (met inbegrip van opleidingsfaciliteiten) en ontmantelings- en productiecentra voor verankerde en drijvende offshorewindturbines te bouwen; benadrukt dat hernieuwbare offshore-energie van cruciaal belang zal zijn voor de continuïteit van de energievoorziening en dat de nodige maatregelen moeten worden genomen om de infrastructuur tegen cyberaanvallen te beschermen; |
| --- | --- |

22.

onderstreept de noodzaak van investeringen in infrastructuur om de uitbreiding van de sector hernieuwbare offshore-energie te ondersteunen, met name investeringen in havens om plaats te maken voor grotere turbines en onderdelen, te voorzien in exploitatie en onderhoud (met inbegrip van opleidingsfaciliteiten) en ontmantelings- en productiecentra voor verankerde en drijvende offshorewindturbines te bouwen; benadrukt dat hernieuwbare offshore-energie van cruciaal belang zal zijn voor de continuïteit van de energievoorziening en dat de nodige maatregelen moeten worden genomen om de infrastructuur tegen cyberaanvallen te beschermen;

Samenwerking tussen de lidstaten

Samenwerking tussen de lidstaten

| 23. | benadrukt dat samenwerking tussen de lidstaten van wezenlijk belang is om de offshore-energiebronnen zo doeltreffend mogelijk te benutten, rekening houdend met de specifieke kenmerken van elk gebied; benadrukt het belang van de North Seas Energy Cooperation en de noodzaak om het VK daar opnieuw bij te betrekken; merkt op dat het huidige rechtskader moet worden verbeterd om die samenwerking in voldoende mate te vergemakkelijken; is stellig van mening dat de uitrol van offshore-energie zal worden belemmerd als de samenwerking tussen de lidstaten en de onderling verbonden niet-EU-landen niet wordt verbeterd; dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan onverwijld de nodige maatregelen te nemen; moedigt de lidstaten aan om onmiddellijk plannen voor de ontwikkeling van offshore-energie te coördineren en voor te leggen; |
| --- | --- |

23.

benadrukt dat samenwerking tussen de lidstaten van wezenlijk belang is om de offshore-energiebronnen zo doeltreffend mogelijk te benutten, rekening houdend met de specifieke kenmerken van elk gebied; benadrukt het belang van de North Seas Energy Cooperation en de noodzaak om het VK daar opnieuw bij te betrekken; merkt op dat het huidige rechtskader moet worden verbeterd om die samenwerking in voldoende mate te vergemakkelijken; is stellig van mening dat de uitrol van offshore-energie zal worden belemmerd als de samenwerking tussen de lidstaten en de onderling verbonden niet-EU-landen niet wordt verbeterd; dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan onverwijld de nodige maatregelen te nemen; moedigt de lidstaten aan om onmiddellijk plannen voor de ontwikkeling van offshore-energie te coördineren en voor te leggen;

| 24. | benadrukt dat regionale samenwerking op zeegebiedniveau tussen lidstaten en buurlanden moet worden bevorderd door gezamenlijke planning, door belemmeringen in de regelgeving weg te nemen, alsook door regionale kaarten van marien ruimtelijk gebruik op te stellen die voor alle belanghebbenden toegankelijk zijn en regelmatig worden geactualiseerd aan de hand van een gemeenschappelijk monitoringkader; |
| --- | --- |

24.

benadrukt dat regionale samenwerking op zeegebiedniveau tussen lidstaten en buurlanden moet worden bevorderd door gezamenlijke planning, door belemmeringen in de regelgeving weg te nemen, alsook door regionale kaarten van marien ruimtelijk gebruik op te stellen die voor alle belanghebbenden toegankelijk zijn en regelmatig worden geactualiseerd aan de hand van een gemeenschappelijk monitoringkader;

| 25. | is ingenomen met het voornemen van de Commissie om te zorgen voor coördinatie met de lidstaten ter ondersteuning van de uitrol van ten minste 100 MW aan golf- en getijdenenergie tegen 2025 en ten minste 1 GW tegen 2030; |
| --- | --- |

25.

is ingenomen met het voornemen van de Commissie om te zorgen voor coördinatie met de lidstaten ter ondersteuning van de uitrol van ten minste 100 MW aan golf- en getijdenenergie tegen 2025 en ten minste 1 GW tegen 2030;

| 26. | verwelkomt het voorstel van de Commissie voor een verordening betreffende richtsnoeren voor trans-Europese energie-infrastructuur en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 347/2013 en steunt de oprichting van een centraal contactpunt per prioritaire corridor voor offshorenetwerken, dat de coördinatie tussen de lidstaten en de vergunningsprocedures voor hernieuwbare-offshore-energieprojecten van gemeenschappelijk belang moet vergemakkelijken; |
| --- | --- |

26.

verwelkomt het voorstel van de Commissie voor een verordening betreffende richtsnoeren voor trans-Europese energie-infrastructuur en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 347/2013 en steunt de oprichting van een centraal contactpunt per prioritaire corridor voor offshorenetwerken, dat de coördinatie tussen de lidstaten en de vergunningsprocedures voor hernieuwbare-offshore-energieprojecten van gemeenschappelijk belang moet vergemakkelijken;

Stadsverwarming en -koeling

Stadsverwarming en -koeling

| 27. | merkt op dat met hernieuwbare offshore-energie geproduceerde elektriciteit en directe verwarming en koeling kunnen bijdragen tot de vergroening van alle eindtoepassingen van elektriciteit, zoals warmtepompen, zodat er minder en uiteindelijk helemaal geen broeikasgassen worden uitgestoten; wijst op de mogelijkheid om hernieuwbare offshore-energie met behulp van schone elektriciteit en warmtepompen te integreren in stadsverwarming; |
| --- | --- |

27.

merkt op dat met hernieuwbare offshore-energie geproduceerde elektriciteit en directe verwarming en koeling kunnen bijdragen tot de vergroening van alle eindtoepassingen van elektriciteit, zoals warmtepompen, zodat er minder en uiteindelijk helemaal geen broeikasgassen worden uitgestoten; wijst op de mogelijkheid om hernieuwbare offshore-energie met behulp van schone elektriciteit en warmtepompen te integreren in stadsverwarming;

| 28. | verzoekt de Commissie best practices van rijpe markten voor stadsverwarming en -koeling te onderzoeken ten behoeve van opkomende markten; benadrukt dat de lidstaten capaciteit kunnen bouwen om warmte en koude op te slaan en zo het gebruik van sterk fluctuerende hernieuwbare offshore-energie aan te moedigen; benadrukt dat een gebrek aan gegevens en een gebrek aan samenhang van de strategieën voor de renovatie van gebouwen op gemeentelijk niveau de verdere integratie van hernieuwbare energiebronnen op de markten voor stadsverwarming en -koeling belemmeren; |
| --- | --- |

28.

verzoekt de Commissie best practices van rijpe markten voor stadsverwarming en -koeling te onderzoeken ten behoeve van opkomende markten; benadrukt dat de lidstaten capaciteit kunnen bouwen om warmte en koude op te slaan en zo het gebruik van sterk fluctuerende hernieuwbare offshore-energie aan te moedigen; benadrukt dat een gebrek aan gegevens en een gebrek aan samenhang van de strategieën voor de renovatie van gebouwen op gemeentelijk niveau de verdere integratie van hernieuwbare energiebronnen op de markten voor stadsverwarming en -koeling belemmeren;

| 29. | wijst erop dat de nationale en lokale autoriteiten een rol spelen bij de strategische planning voor verwarming en koeling en bij de ondersteuning van stadsenergie-exploitanten door de risico’s van investeringen te verminderen en de toegang tot directe financiering door de publieke sector te vergemakkelijken; |
| --- | --- |

29.

wijst erop dat de nationale en lokale autoriteiten een rol spelen bij de strategische planning voor verwarming en koeling en bij de ondersteuning van stadsenergie-exploitanten door de risico’s van investeringen te verminderen en de toegang tot directe financiering door de publieke sector te vergemakkelijken;

Onderzoek en ontwikkeling

Onderzoek en ontwikkeling

| 30. | is stellig van mening dat de EU en de lidstaten onderzoek naar en de ontwikkeling van multifunctionele interconnectoren moeten ondersteunen; benadrukt dat er een langetermijnkader voor multifunctionele interconnectoren tot stand moet worden gebracht waarmee de offshore- en onshoremarkten op efficiënte wijze kunnen worden geïntegreerd; verzoekt de Commissie fabrikanten van verschillende apparatuur te helpen bij de ontwikkeling van een gemeenschappelijke norm waarmee de compatibiliteit en interoperabiliteit van connectoren kunnen worden gewaarborgd; benadrukt dat nieuwe technologieën, zoals multifunctionele interconnectoren, moeten worden ontworpen, getest en gedemonstreerd en dat de risico’s ervan moeten worden verminderd, zodat ze sneller op de markt kunnen worden gebracht; vraagt dat er passende randvoorwaarden worden geschapen om voor een snelle ontwikkeling van deze technologieën te zorgen; |
| --- | --- |

30.

is stellig van mening dat de EU en de lidstaten onderzoek naar en de ontwikkeling van multifunctionele interconnectoren moeten ondersteunen; benadrukt dat er een langetermijnkader voor multifunctionele interconnectoren tot stand moet worden gebracht waarmee de offshore- en onshoremarkten op efficiënte wijze kunnen worden geïntegreerd; verzoekt de Commissie fabrikanten van verschillende apparatuur te helpen bij de ontwikkeling van een gemeenschappelijke norm waarmee de compatibiliteit en interoperabiliteit van connectoren kunnen worden gewaarborgd; benadrukt dat nieuwe technologieën, zoals multifunctionele interconnectoren, moeten worden ontworpen, getest en gedemonstreerd en dat de risico’s ervan moeten worden verminderd, zodat ze sneller op de markt kunnen worden gebracht; vraagt dat er passende randvoorwaarden worden geschapen om voor een snelle ontwikkeling van deze technologieën te zorgen;

| 31. | dringt er bij de Commissie, de lidstaten en de particuliere sector op aan meer te investeren in onderzoek en ontwikkeling op het gebied van circulair en natuurinclusief ontwerp van hernieuwbare offshore-energie alsook technologie voor het recyclen en ontmantelen van hernieuwbareoffshore-energieparken; |
| --- | --- |

31.

dringt er bij de Commissie, de lidstaten en de particuliere sector op aan meer te investeren in onderzoek en ontwikkeling op het gebied van circulair en natuurinclusief ontwerp van hernieuwbare offshore-energie alsook technologie voor het recyclen en ontmantelen van hernieuwbareoffshore-energieparken;

| 32. | benadrukt dat de sector hernieuwbare offshore-energie in de EU voor zijn productie afhankelijk is van ingevoerde grondstoffen en onderdelen, en dat de toeleveringsketen voor deze materialen moet worden beschermd; herhaalt dat leveranciers de hoogste kwaliteits-, gezondheids-, veiligheids- en milieunormen moeten toepassen overeenkomstig de Europese certificering en normen; |
| --- | --- |

32.

benadrukt dat de sector hernieuwbare offshore-energie in de EU voor zijn productie afhankelijk is van ingevoerde grondstoffen en onderdelen, en dat de toeleveringsketen voor deze materialen moet worden beschermd; herhaalt dat leveranciers de hoogste kwaliteits-, gezondheids-, veiligheids- en milieunormen moeten toepassen overeenkomstig de Europese certificering en normen;

| 33. | is stellig van mening dat de EU en de lidstaten steun moeten verlenen aan onderzoek naar en de ontwikkeling van drijvende offshore-installaties voor de productie van wind-, getijden-, golfslag- en stromingsenergie, die kunnen worden aangepast aan de verschillende zeebodemomstandigheden in Europa; onderstreept in dit verband ook dat er steun moet worden verleend aan onderzoek naar en de ontwikkeling, opschaling en commercialisering van het koolstofvrij maken van de volledige waardeketen van hernieuwbare offshore-energie, van technologieën die hernieuwbare energiebronnen, zoals offshorewindenergie, gebruiken om andere sectoren koolstofvrij te maken, en van de koppeling van sectoren; |
| --- | --- |

33.

is stellig van mening dat de EU en de lidstaten steun moeten verlenen aan onderzoek naar en de ontwikkeling van drijvende offshore-installaties voor de productie van wind-, getijden-, golfslag- en stromingsenergie, die kunnen worden aangepast aan de verschillende zeebodemomstandigheden in Europa; onderstreept in dit verband ook dat er steun moet worden verleend aan onderzoek naar en de ontwikkeling, opschaling en commercialisering van het koolstofvrij maken van de volledige waardeketen van hernieuwbare offshore-energie, van technologieën die hernieuwbare energiebronnen, zoals offshorewindenergie, gebruiken om andere sectoren koolstofvrij te maken, en van de koppeling van sectoren;

| 34. | wijst op de noodzaak om hernieuwbare offshore-energie in diepe wateren te exploiteren; benadrukt dat met drijvende technologie hogere en constantere windsnelheden kunnen worden benut, waardoor ook het milieueffect van de windmolens tot een minimum kan worden beperkt en de druk in verband met kustplanning kan worden verminderd; verzoekt de Commissie en de lidstaten onderzoek, ontwikkeling, monitoring en innovatie met betrekking tot technologieën zoals drijvende platforms te bevorderen; benadrukt dat dit voor de EU een uitgelezen kans is om een wereldleider te worden op het gebied van technologieën voor hernieuwbare offshore-energie, die van cruciaal belang zullen zijn voor de decarbonisatie; |
| --- | --- |

34.

wijst op de noodzaak om hernieuwbare offshore-energie in diepe wateren te exploiteren; benadrukt dat met drijvende technologie hogere en constantere windsnelheden kunnen worden benut, waardoor ook het milieueffect van de windmolens tot een minimum kan worden beperkt en de druk in verband met kustplanning kan worden verminderd; verzoekt de Commissie en de lidstaten onderzoek, ontwikkeling, monitoring en innovatie met betrekking tot technologieën zoals drijvende platforms te bevorderen; benadrukt dat dit voor de EU een uitgelezen kans is om een wereldleider te worden op het gebied van technologieën voor hernieuwbare offshore-energie, die van cruciaal belang zullen zijn voor de decarbonisatie;

| 35. | acht het van essentieel belang dat belangrijke onderdelen van de waardeketens van hernieuwbare energie zich in Europa bevinden om de klimaatdoelstellingen te verwezenlijken en de Europeanen aanzienlijke economische voordelen te bieden; vraagt om adequate maatregelen om de rol van lokale Europese inhoud in de toeleveringsketen van en de wetgeving inzake de strategie voor hernieuwbare energie te ondersteunen; |
| --- | --- |

35.

acht het van essentieel belang dat belangrijke onderdelen van de waardeketens van hernieuwbare energie zich in Europa bevinden om de klimaatdoelstellingen te verwezenlijken en de Europeanen aanzienlijke economische voordelen te bieden; vraagt om adequate maatregelen om de rol van lokale Europese inhoud in de toeleveringsketen van en de wetgeving inzake de strategie voor hernieuwbare energie te ondersteunen;

| 36. | is verheugd dat de Commissie en de Europese Investeringsbank met andere financiële instellingen willen samenwerken om via InvestEU strategische investeringen met een hoger risico in offshore-energie te ondersteunen en er tegelijkertijd voor willen zorgen dat de EU technologisch koploper blijft; |
| --- | --- |

36.

is verheugd dat de Commissie en de Europese Investeringsbank met andere financiële instellingen willen samenwerken om via InvestEU strategische investeringen met een hoger risico in offshore-energie te ondersteunen en er tegelijkertijd voor willen zorgen dat de EU technologisch koploper blijft;

| 37. | verzoekt de Commissie en de lidstaten in de context van de Europese Green Deal meer gebruik te maken van EU-middelen om de ontwikkeling van hernieuwbare offshore-energie in ultraperifere gebieden en op eilanden te ondersteunen, zodat ze op efficiënte wijze minder afhankelijk worden van fossiele brandstoffen; |
| --- | --- |

37.

verzoekt de Commissie en de lidstaten in de context van de Europese Green Deal meer gebruik te maken van EU-middelen om de ontwikkeling van hernieuwbare offshore-energie in ultraperifere gebieden en op eilanden te ondersteunen, zodat ze op efficiënte wijze minder afhankelijk worden van fossiele brandstoffen;

| 38. | benadrukt dat voor de uitbreiding van hernieuwbare offshore-energie een groot aantal hooggespecialiseerde en gekwalificeerde arbeidskrachten nodig zal zijn, en verzoekt de Commissie en de lidstaten het nodige te doen om een tekort aan gekwalificeerde arbeidskrachten te voorkomen door te zorgen voor aantrekkelijke arbeidsomstandigheden, rekening houdend met gezondheid en veiligheid; steunt het streven van de Commissie om de bevoegde nationale en regionale autoriteiten te helpen bij het opzetten en uitvoeren van specifieke onderwijs- en opleidingsprogramma’s over hernieuwbare offshore-energie en erkent dat er een vaardighedenpool op het gebied van hernieuwbare offshore-energie moet worden ontwikkeld; verzoekt de Commissie hernieuwbare offshore-energie op te nemen in haar volgende Europese vaardighedenagenda teneinde personen, multinationals en kleine en middelgrote ondernemingen te helpen de vaardigheden te ontwikkelen die nodig zijn in de sector hernieuwbare offshore-energie; onderstreept het belang van banen voor vrouwen in de zeer technische omgeving van de offshore-sector; |
| --- | --- |

38.

benadrukt dat voor de uitbreiding van hernieuwbare offshore-energie een groot aantal hooggespecialiseerde en gekwalificeerde arbeidskrachten nodig zal zijn, en verzoekt de Commissie en de lidstaten het nodige te doen om een tekort aan gekwalificeerde arbeidskrachten te voorkomen door te zorgen voor aantrekkelijke arbeidsomstandigheden, rekening houdend met gezondheid en veiligheid; steunt het streven van de Commissie om de bevoegde nationale en regionale autoriteiten te helpen bij het opzetten en uitvoeren van specifieke onderwijs- en opleidingsprogramma’s over hernieuwbare offshore-energie en erkent dat er een vaardighedenpool op het gebied van hernieuwbare offshore-energie moet worden ontwikkeld; verzoekt de Commissie hernieuwbare offshore-energie op te nemen in haar volgende Europese vaardighedenagenda teneinde personen, multinationals en kleine en middelgrote ondernemingen te helpen de vaardigheden te ontwikkelen die nodig zijn in de sector hernieuwbare offshore-energie; onderstreept het belang van banen voor vrouwen in de zeer technische omgeving van de offshore-sector;

| 39. | acht het van groot belang dat hernieuwbare offshore-energie gedurende de hele projectcyclus op circulaire en hernieuwbare wijze wordt ontworpen, ontwikkeld en uitgerold; benadrukt met name dat de aanzienlijke hoeveelheid metalen en mineralen die nodig zijn om de groei van hernieuwbare technologieën te ondersteunen, op verantwoordelijke en circulaire wijze moeten worden gewonnen; |
| --- | --- |

39.

acht het van groot belang dat hernieuwbare offshore-energie gedurende de hele projectcyclus op circulaire en hernieuwbare wijze wordt ontworpen, ontwikkeld en uitgerold; benadrukt met name dat de aanzienlijke hoeveelheid metalen en mineralen die nodig zijn om de groei van hernieuwbare technologieën te ondersteunen, op verantwoordelijke en circulaire wijze moeten worden gewonnen;

| 40. | wijst op het grote potentieel om hernieuwbare offshorewaterstof te ontwikkelen, die kan bijdragen tot de bredere ontwikkeling van de markt voor hernieuwbare waterstof; verzoekt de Commissie te beoordelen hoe hernieuwbare offshore-energiebronnen de weg kunnen banen voor de ontwikkeling van de productie van hernieuwbare waterstof; |
| --- | --- |

40.

wijst op het grote potentieel om hernieuwbare offshorewaterstof te ontwikkelen, die kan bijdragen tot de bredere ontwikkeling van de markt voor hernieuwbare waterstof; verzoekt de Commissie te beoordelen hoe hernieuwbare offshore-energiebronnen de weg kunnen banen voor de ontwikkeling van de productie van hernieuwbare waterstof;

| 41. | benadrukt dat private en publieke investeringen in de sector hernieuwbare offshore-energie belangrijk zijn voor de uitrol op grote schaal van technologieën op het gebied van hernieuwbare offshore-energie; herhaalt zijn verzoek aan de Commissie om Horizon Europa toe te snijden op de ontwikkeling, opschaling en commercialisering van baanbrekende technologieën en innovaties in de Unie, zodat de kloof tussen innovatie en marktintroductie kan worden gedicht, door risicofinanciering te verstrekken voor technologie- en demonstratieprojecten die zich in een vroeg stadium bevinden en door vroege waardeketens tot stand te brengen om de ontwikkeling van onderzoeksinfrastructuur te ondersteunen, ook teneinde de bestaande kloven tussen de lidstaten te verkleinen; |
| --- | --- |

41.

benadrukt dat private en publieke investeringen in de sector hernieuwbare offshore-energie belangrijk zijn voor de uitrol op grote schaal van technologieën op het gebied van hernieuwbare offshore-energie; herhaalt zijn verzoek aan de Commissie om Horizon Europa toe te snijden op de ontwikkeling, opschaling en commercialisering van baanbrekende technologieën en innovaties in de Unie, zodat de kloof tussen innovatie en marktintroductie kan worden gedicht, door risicofinanciering te verstrekken voor technologie- en demonstratieprojecten die zich in een vroeg stadium bevinden en door vroege waardeketens tot stand te brengen om de ontwikkeling van onderzoeksinfrastructuur te ondersteunen, ook teneinde de bestaande kloven tussen de lidstaten te verkleinen;

| 42. | benadrukt dat betere vaardigheden op het gebied van hernieuwbare offshore-energie en sectorspecifieke kennis troeven zijn die naar niet-EU-landen kunnen worden uitgevoerd en zo de uitvoer van diensten uit de EU kunnen ondersteunen en de klimaatverandering op wereldvlak kunnen helpen beperken; |
| --- | --- |

42.

benadrukt dat betere vaardigheden op het gebied van hernieuwbare offshore-energie en sectorspecifieke kennis troeven zijn die naar niet-EU-landen kunnen worden uitgevoerd en zo de uitvoer van diensten uit de EU kunnen ondersteunen en de klimaatverandering op wereldvlak kunnen helpen beperken;

Vergunningen en maritieme ruimtelijke plannen

Vergunningen en maritieme ruimtelijke plannen

De afgifte van vergunningen stroomlijnen

De afgifte van vergunningen stroomlijnen

| 43. | benadrukt dat de uitrol van hernieuwbare offshore-energie moet worden versneld om de doelstellingen voor 2030 en 2050 te verwezenlijken; onderstreept dat een duurzamer beheer van de maritieme ruimte en de kusten nodig is om van hernieuwbare offshore-energie te kunnen benutten; is stellig van mening dat een goede maritieme ruimtelijke planning gepaard moet gaan met een gedegen aanpak van inspraak van het publiek, zodat rekening wordt gehouden met de standpunten van alle belanghebbenden en kustgemeenschappen; merkt op dat de enorme belangstelling voor hernieuwbare offshore-energie zal leiden tot een steeds groter aantal vergunningsaanvragen; verzoekt de lidstaten de betreffende procedures dringend te vereenvoudigen en hun inspanningen te coördineren; moedigt de lidstaten aan om centrale contactpunten in te stellen; |
| --- | --- |

43.

benadrukt dat de uitrol van hernieuwbare offshore-energie moet worden versneld om de doelstellingen voor 2030 en 2050 te verwezenlijken; onderstreept dat een duurzamer beheer van de maritieme ruimte en de kusten nodig is om van hernieuwbare offshore-energie te kunnen benutten; is stellig van mening dat een goede maritieme ruimtelijke planning gepaard moet gaan met een gedegen aanpak van inspraak van het publiek, zodat rekening wordt gehouden met de standpunten van alle belanghebbenden en kustgemeenschappen; merkt op dat de enorme belangstelling voor hernieuwbare offshore-energie zal leiden tot een steeds groter aantal vergunningsaanvragen; verzoekt de lidstaten de betreffende procedures dringend te vereenvoudigen en hun inspanningen te coördineren; moedigt de lidstaten aan om centrale contactpunten in te stellen;

| 44. | merkt op dat het opstartproces voor projecten op het gebied van hernieuwbare offshore-energie momenteel lang duurt en dringend moet worden versneld om de doelstellingen voor 2030 en 2050 te halen; merkt op dat het stroomlijnen van de procedures en de technische normen van de lidstaten een snellere uitrol zal vergemakkelijken; verzoekt de lidstaten een transparante procedure voor de afgifte van vergunningen vast te stellen en te overwegen tijdslimieten voor de afgifte van vergunningen te stellen, met de nodige milieubeoordelingen en -studies en overleg met belanghebbenden, en tijdslimieten voor goedkeuring te stellen als er een volledig dossier is ingediend, met een deadline voor een besluit; benadrukt dat het belangrijk is de procedures waar nodig te verkorten en maatregelen opdat de deadlines worden gehaald; |
| --- | --- |

44.

merkt op dat het opstartproces voor projecten op het gebied van hernieuwbare offshore-energie momenteel lang duurt en dringend moet worden versneld om de doelstellingen voor 2030 en 2050 te halen; merkt op dat het stroomlijnen van de procedures en de technische normen van de lidstaten een snellere uitrol zal vergemakkelijken; verzoekt de lidstaten een transparante procedure voor de afgifte van vergunningen vast te stellen en te overwegen tijdslimieten voor de afgifte van vergunningen te stellen, met de nodige milieubeoordelingen en -studies en overleg met belanghebbenden, en tijdslimieten voor goedkeuring te stellen als er een volledig dossier is ingediend, met een deadline voor een besluit; benadrukt dat het belangrijk is de procedures waar nodig te verkorten en maatregelen opdat de deadlines worden gehaald;

| 45. | benadrukt het belang en het potentieel van vooraf goedgekeurde vergunningen voor locaties voor offshoreontwikkeling en de aanleg van verbindings- en transmissielijnen om de onzekerheid over projecten weg te nemen en de opleveringstermijnen te verkorten; |
| --- | --- |

45.

benadrukt het belang en het potentieel van vooraf goedgekeurde vergunningen voor locaties voor offshoreontwikkeling en de aanleg van verbindings- en transmissielijnen om de onzekerheid over projecten weg te nemen en de opleveringstermijnen te verkorten;

| 46. | acht het van het grootste belang ervoor te zorgen dat projecten op het gebied van hernieuwbare offshore-energie op brede steun van het publiek kunnen rekenen door lokale actoren erbij te betrekken, zodat windmolens in zee en de grote infrastructuur die daarvoor nodig is, beter door het publiek worden aanvaard; dringt erop aan dat kustgemeenschappen, ook in de meest perifere gebieden en op eilanden, en andere belanghebbenden op transparante en zinvolle wijze bij projecten worden betrokken; benadrukt dat het belangrijk is ervoor te zorgen dat het grote publiek meer vertrouwen krijgt in het vermogen van hernieuwbare energie om voor energieonafhankelijkheid en voorzieningszekerheid te zorgen; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om centrale loketten te creëren met gestroomlijnde informatie over financieringsmogelijkheden voor demonstratieprojecten voor baanbrekende technologieën op het gebied van hernieuwbare offshore-energie; |
| --- | --- |

46.

acht het van het grootste belang ervoor te zorgen dat projecten op het gebied van hernieuwbare offshore-energie op brede steun van het publiek kunnen rekenen door lokale actoren erbij te betrekken, zodat windmolens in zee en de grote infrastructuur die daarvoor nodig is, beter door het publiek worden aanvaard; dringt erop aan dat kustgemeenschappen, ook in de meest perifere gebieden en op eilanden, en andere belanghebbenden op transparante en zinvolle wijze bij projecten worden betrokken; benadrukt dat het belangrijk is ervoor te zorgen dat het grote publiek meer vertrouwen krijgt in het vermogen van hernieuwbare energie om voor energieonafhankelijkheid en voorzieningszekerheid te zorgen; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om centrale loketten te creëren met gestroomlijnde informatie over financieringsmogelijkheden voor demonstratieprojecten voor baanbrekende technologieën op het gebied van hernieuwbare offshore-energie;

Maritieme ruimtelijke plannen en nationale energie- en klimaatplannen op elkaar afstemmen

Maritieme ruimtelijke plannen en nationale energie- en klimaatplannen op elkaar afstemmen

| 47. | merkt op dat de totale ruimte die nodig is om ervoor te zorgen dat de offshorewindcapaciteit voor de noordelijke zeeën voldoet aan de doelstellingen voor 2050, naar verwachting 2,8 % zal bedragen; is stellig van mening dat het vroegtijdig betrekken van ontwikkelaars van hernieuwbare energie bij het proces zal bijdragen aan een succesvolle toewijzing van maritieme ruimte; benadrukt dat de toewijzing van ruimte het resultaat moet zijn van gezamenlijke maritieme ruimtelijke planning en geïntegreerd kustbeheer die de nationale grenzen overschrijden; dringt aan op een transparant proces en inzagerecht in regionale maritieme ruimtelijke plannen om een vroegtijdige en inclusieve benadering voor alle belanghebbenden te vergemakkelijken; |
| --- | --- |

47.

merkt op dat de totale ruimte die nodig is om ervoor te zorgen dat de offshorewindcapaciteit voor de noordelijke zeeën voldoet aan de doelstellingen voor 2050, naar verwachting 2,8 % zal bedragen; is stellig van mening dat het vroegtijdig betrekken van ontwikkelaars van hernieuwbare energie bij het proces zal bijdragen aan een succesvolle toewijzing van maritieme ruimte; benadrukt dat de toewijzing van ruimte het resultaat moet zijn van gezamenlijke maritieme ruimtelijke planning en geïntegreerd kustbeheer die de nationale grenzen overschrijden; dringt aan op een transparant proces en inzagerecht in regionale maritieme ruimtelijke plannen om een vroegtijdige en inclusieve benadering voor alle belanghebbenden te vergemakkelijken;

| 48. | vestigt de aandacht op de aanbevelingen van het door Horizon 2020 gefinancierde project “The Multi-Use in European Seas”, waarbij de mogelijkheden voor meervoudig gebruik in Europese zeeën in vijf zeegebieden in de EU worden onderzocht; herinnert aan zijn advies dat duurzame ontwikkeling van de oceaan niet langer kan berusten op beheer door één enkele sector, maar een meer holistische, geïntegreerde aanpak vergt, en dat meervoudig gebruik niet beperkt blijft tot het delen van “dezelfde” maritieme ruimte, maar ook het gezamenlijke gebruik van infrastructuur en andere activa en gezamenlijke activiteiten moet omvatten; |
| --- | --- |

48.

vestigt de aandacht op de aanbevelingen van het door Horizon 2020 gefinancierde project “The Multi-Use in European Seas”, waarbij de mogelijkheden voor meervoudig gebruik in Europese zeeën in vijf zeegebieden in de EU worden onderzocht; herinnert aan zijn advies dat duurzame ontwikkeling van de oceaan niet langer kan berusten op beheer door één enkele sector, maar een meer holistische, geïntegreerde aanpak vergt, en dat meervoudig gebruik niet beperkt blijft tot het delen van “dezelfde” maritieme ruimte, maar ook het gezamenlijke gebruik van infrastructuur en andere activa en gezamenlijke activiteiten moet omvatten;

| 49. | onderstreept dat er dringend moet worden gezorgd voor voldoende ruimte voor de ontwikkeling van hernieuwbare offshore-energie, en is van mening dat meervoudig gebruik proactief moeten worden gefaciliteerd en gestimuleerd door openbare regelgevingsinstanties en respectieve ondersteuningsprogramma’s, hetgeen veel verder gaat dan louter oplossingen voor ruimtelijke planning; merkt op dat de lidstaten is verzocht om bij de ontwikkeling van hun maritieme ruimtelijke plannen niet alleen gebruik te maken van de beste beschikbare gegevens en te streven naar brede inspraak van het publiek, maar ook de mogelijkheden voor colocatie van maritieme activiteiten te onderzoeken; |
| --- | --- |

49.

onderstreept dat er dringend moet worden gezorgd voor voldoende ruimte voor de ontwikkeling van hernieuwbare offshore-energie, en is van mening dat meervoudig gebruik proactief moeten worden gefaciliteerd en gestimuleerd door openbare regelgevingsinstanties en respectieve ondersteuningsprogramma’s, hetgeen veel verder gaat dan louter oplossingen voor ruimtelijke planning; merkt op dat de lidstaten is verzocht om bij de ontwikkeling van hun maritieme ruimtelijke plannen niet alleen gebruik te maken van de beste beschikbare gegevens en te streven naar brede inspraak van het publiek, maar ook de mogelijkheden voor colocatie van maritieme activiteiten te onderzoeken;

| 50. | merkt op dat de lidstaten krachtens Verordening (EU) 2018/1999 hun nationale energie- en klimaatplannen (NECP’s) uiterlijk op 31 december 2019 moesten indienen en om de twee jaar een voortgangsverslag moeten indienen; merkt op dat de lidstaten krachtens Richtlijn 2014/89/EU uiterlijk op 31 maart 2021 maritieme ruimtelijke plannen moesten opstellen; betreurt dat nog niet alle lidstaten hun maritieme ruimtelijke plannen hebben ingediend en dringt er bij de Commissie op aan actie te ondernemen; merkt op dat het risico bestaat dat de nationale energie- en klimaatplannen en de maritieme ruimtelijke plannen niet verenigbaar zijn wat de toewijzing van ruimte betreft; benadrukt dat de richtlijn inzake maritieme ruimtelijke planning, de verordening inzake nationale energie- en klimaatplannen en andere relevante EU-wetgeving dringend op elkaar moeten worden afgestemd; dringt er bij de lidstaten op aan de offshoreontwikkeling voor 2030 en daarna onverwijld te coördineren en plannen op te stellen; |
| --- | --- |

50.

merkt op dat de lidstaten krachtens Verordening (EU) 2018/1999 hun nationale energie- en klimaatplannen (NECP’s) uiterlijk op 31 december 2019 moesten indienen en om de twee jaar een voortgangsverslag moeten indienen; merkt op dat de lidstaten krachtens Richtlijn 2014/89/EU uiterlijk op 31 maart 2021 maritieme ruimtelijke plannen moesten opstellen; betreurt dat nog niet alle lidstaten hun maritieme ruimtelijke plannen hebben ingediend en dringt er bij de Commissie op aan actie te ondernemen; merkt op dat het risico bestaat dat de nationale energie- en klimaatplannen en de maritieme ruimtelijke plannen niet verenigbaar zijn wat de toewijzing van ruimte betreft; benadrukt dat de richtlijn inzake maritieme ruimtelijke planning, de verordening inzake nationale energie- en klimaatplannen en andere relevante EU-wetgeving dringend op elkaar moeten worden afgestemd; dringt er bij de lidstaten op aan de offshoreontwikkeling voor 2030 en daarna onverwijld te coördineren en plannen op te stellen;

| 51. | is in dit verband ingenomen met de doelstelling van de strategie om een langetermijnkader te bieden dat een harmonieuze co-existentie tussen offshore-infrastructuur en andere vormen van gebruik van de mariene ruimte bevordert en bijdraagt tot de bescherming van het milieu; |
| --- | --- |

51.

is in dit verband ingenomen met de doelstelling van de strategie om een langetermijnkader te bieden dat een harmonieuze co-existentie tussen offshore-infrastructuur en andere vormen van gebruik van de mariene ruimte bevordert en bijdraagt tot de bescherming van het milieu;

| 52. | verzoekt de Commissie en de lidstaten bij de planning en uitrol van de 300 à 450 GW aan hernieuwbare offshore-energie tegen 2050 een volledige en holistische levenscyclusbenadering te volgen; |
| --- | --- |

52.

verzoekt de Commissie en de lidstaten bij de planning en uitrol van de 300 à 450 GW aan hernieuwbare offshore-energie tegen 2050 een volledige en holistische levenscyclusbenadering te volgen;

| 53. | verzoekt de Commissie een analyse te maken van de impact van de ontmanteling van offshore-installaties en zo nodig een EU-strategie voor de duurzame ontmanteling van offshore-infrastructuur vast te stellen teneinde de impact op het milieu, de veiligheid en de economie tot een minimum te beperken; benadrukt dat een dergelijke strategie zowel de ontmanteling van bestaande infrastructuur als toekomstige ontmantelingswerkzaamheden moet omvatten; beklemtoont dat een toekomstig EU-breed rechtskader alleen nodig zal zijn indien uit de analyse blijkt dat het huidige rechtskader en de huidige instrumenten in de EU-lidstaten aanzienlijke tekortkomingen vertonen; dringt er bij de Commissie op aan een eenvoudig monitoringskader op te zetten dat kan zorgen voor transparante en efficiënte rapportage over de voortgang van de uitrol van hernieuwbare offshore-energie, om te zien of de lidstaten op schema liggen om de GW-doelstellingen voor 2030 en 2050 te halen; is van mening dat de Commissie, overeenkomstig de rapportagevoorschriften van de richtlijn hernieuwbare energie, aan het Parlement verslag moet uitbrengen over de vraag of de uitrol van hernieuwbare offshore-energie op schema ligt; |
| --- | --- |

53.

verzoekt de Commissie een analyse te maken van de impact van de ontmanteling van offshore-installaties en zo nodig een EU-strategie voor de duurzame ontmanteling van offshore-infrastructuur vast te stellen teneinde de impact op het milieu, de veiligheid en de economie tot een minimum te beperken; benadrukt dat een dergelijke strategie zowel de ontmanteling van bestaande infrastructuur als toekomstige ontmantelingswerkzaamheden moet omvatten; beklemtoont dat een toekomstig EU-breed rechtskader alleen nodig zal zijn indien uit de analyse blijkt dat het huidige rechtskader en de huidige instrumenten in de EU-lidstaten aanzienlijke tekortkomingen vertonen; dringt er bij de Commissie op aan een eenvoudig monitoringskader op te zetten dat kan zorgen voor transparante en efficiënte rapportage over de voortgang van de uitrol van hernieuwbare offshore-energie, om te zien of de lidstaten op schema liggen om de GW-doelstellingen voor 2030 en 2050 te halen; is van mening dat de Commissie, overeenkomstig de rapportagevoorschriften van de richtlijn hernieuwbare energie, aan het Parlement verslag moet uitbrengen over de vraag of de uitrol van hernieuwbare offshore-energie op schema ligt;

| 54. | vraagt dat het storten van wieken van ontmantelde windturbines uiterlijk in 2025 in de hele EU wordt verboden teneinde voor circulariteit te zorgen, de negatieve milieueffecten op de bodem en de oceanen tot een minimum te beperken en het niveau van bodembescherming te verhogen; |
| --- | --- |

54.

vraagt dat het storten van wieken van ontmantelde windturbines uiterlijk in 2025 in de hele EU wordt verboden teneinde voor circulariteit te zorgen, de negatieve milieueffecten op de bodem en de oceanen tot een minimum te beperken en het niveau van bodembescherming te verhogen;

Opzet van de markt

Opzet van de markt

| 55. | beklemtoont dat de mate waarin hernieuwbare offshore-energie ingang vindt, afhankelijk is van de adequate tenuitvoerlegging van goed ontworpen marktregels en een stabiel regelgevingskader, aangezien het om langdurige investeringen gaat; wijst erop dat de kosten van offshorewindenergie de afgelopen twee decennia drastisch zijn gedaald, en verzoekt de Commissie en de lidstaten daarom te zorgen voor de best mogelijke randvoorwaarden voor een door de markt gestuurde ontwikkeling van offshorewindenergie; benadrukt dat het zonder een zo snel mogelijke uitfasering van fossiele brandstoffen en subsidies voor fossiele brandstoffen en een aanzienlijke toename van de offshorewindenergieproductie onmogelijk zou zijn om de doelstellingen voor hernieuwbare energie te verwezenlijken en de opwarming van de aarde tegen het einde van de eeuw te beperken tot minder dan 1,5 oC; |
| --- | --- |

55.

beklemtoont dat de mate waarin hernieuwbare offshore-energie ingang vindt, afhankelijk is van de adequate tenuitvoerlegging van goed ontworpen marktregels en een stabiel regelgevingskader, aangezien het om langdurige investeringen gaat; wijst erop dat de kosten van offshorewindenergie de afgelopen twee decennia drastisch zijn gedaald, en verzoekt de Commissie en de lidstaten daarom te zorgen voor de best mogelijke randvoorwaarden voor een door de markt gestuurde ontwikkeling van offshorewindenergie; benadrukt dat het zonder een zo snel mogelijke uitfasering van fossiele brandstoffen en subsidies voor fossiele brandstoffen en een aanzienlijke toename van de offshorewindenergieproductie onmogelijk zou zijn om de doelstellingen voor hernieuwbare energie te verwezenlijken en de opwarming van de aarde tegen het einde van de eeuw te beperken tot minder dan 1,5 o

| 56. | dringt erop aan dat de beoordeling van de verdeling van de kosten en baten tussen de opwekking en de transmissie van hernieuwbare offshore-energie duurzaam en sociaal-economisch levensvatbaar is, zodat ontwikkelaars de juiste stimulansen en een stabiel regelgevingskader worden geboden; benadrukt dat onzekerheid over de verdeling van de kosten en baten bedrijven ervan weerhoudt projecten voor hernieuwbare offshore-energie op te zetten; verzoekt de Commissie vaart te zetten achter de publicatie van EU-richtsnoeren over de verdeling van de kosten en baten van hybride offshoreprojecten; |
| --- | --- |

56.

dringt erop aan dat de beoordeling van de verdeling van de kosten en baten tussen de opwekking en de transmissie van hernieuwbare offshore-energie duurzaam en sociaal-economisch levensvatbaar is, zodat ontwikkelaars de juiste stimulansen en een stabiel regelgevingskader worden geboden; benadrukt dat onzekerheid over de verdeling van de kosten en baten bedrijven ervan weerhoudt projecten voor hernieuwbare offshore-energie op te zetten; verzoekt de Commissie vaart te zetten achter de publicatie van EU-richtsnoeren over de verdeling van de kosten en baten van hybride offshoreprojecten;

| 57. | benadrukt dat de bestaande financieringsinstrumenten van de EU, zoals de Connecting Europe Facility, kunnen helpen om de nodige middelen uit te trekken om grensoverschrijdende oplossingen voor hernieuwbare energie en gezamenlijke projecten in de EU te bevorderen; merkt op dat de Connecting Europe Facility kan worden gebruikt om potentiële locaties voor offshoreontwikkeling in kaart te brengen en de nodige onderzoeken en bouwwerkzaamheden voor projecten tussen twee of meer EU-lidstaten te financieren; |
| --- | --- |

57.

benadrukt dat de bestaande financieringsinstrumenten van de EU, zoals de Connecting Europe Facility, kunnen helpen om de nodige middelen uit te trekken om grensoverschrijdende oplossingen voor hernieuwbare energie en gezamenlijke projecten in de EU te bevorderen; merkt op dat de Connecting Europe Facility kan worden gebruikt om potentiële locaties voor offshoreontwikkeling in kaart te brengen en de nodige onderzoeken en bouwwerkzaamheden voor projecten tussen twee of meer EU-lidstaten te financieren;

| 58. | verzoekt de Commissie de lidstaten zo nodig aan te moedigen om projecten op het gebied van hernieuwbare offshore-energie op te nemen in hun nationale herstel- en veerkrachtplannen en andere nationale programma’s die met EU-middelen worden gefinancierd; |
| --- | --- |

58.

verzoekt de Commissie de lidstaten zo nodig aan te moedigen om projecten op het gebied van hernieuwbare offshore-energie op te nemen in hun nationale herstel- en veerkrachtplannen en andere nationale programma’s die met EU-middelen worden gefinancierd;

| 59. | pleit voor een herziening van het bestaande regelgevingskader voor de elektriciteitsmarkten van de EU om het gebruik van hernieuwbare offshore-energie te vergemakkelijken en kunstmatige handelsbelemmeringen, vaste prijzen, subsidies en andere marktverstorende mechanismen die de verdere succesvolle integratie van hernieuwbare offshore-energie in de weg staan, weg te nemen; verzoekt de Commissie en de lidstaten een zorgvuldige analyse te verrichten van de mogelijkheid om speciale offshore-biedzones te creëren, van de bestaande biedzones en van hun geschiktheid om de toenemende capaciteit aan hernieuwbare offshore-energie te integreren; verzoekt de Commissie bestaande regelgevingsmechanismen in kaart te brengen waarmee de integratie van hernieuwbare offshore-energie in een goed functionerende energiemarkt met succes wordt bevorderd, als onderdeel van een toekomstbestendig model dat onder meer het faciliteren van hybride projecten en nieuwe vormen van samenwerking omvat; verzoekt de Commissie zich te buigen over betere ontwikkelingsvoorwaarden voor hybride projecten met het oog op een betere en snellere uitvoering van hybride projecten op het gebied van hernieuwbare offshore-energie en flexibelere voorwaarden ter bevordering van innovatie, waaronder nieuwe activacategorieën, met name voor offshorewindmolenparken die met interconnectoren voor twee of meer markten verbonden zijn; erkent dat wat de tarieven betreft, rekening moet worden gehouden met de risico’s voor industriële pioniers die in de uitrol van nieuwe technologie investeren; |
| --- | --- |

59.

pleit voor een herziening van het bestaande regelgevingskader voor de elektriciteitsmarkten van de EU om het gebruik van hernieuwbare offshore-energie te vergemakkelijken en kunstmatige handelsbelemmeringen, vaste prijzen, subsidies en andere marktverstorende mechanismen die de verdere succesvolle integratie van hernieuwbare offshore-energie in de weg staan, weg te nemen; verzoekt de Commissie en de lidstaten een zorgvuldige analyse te verrichten van de mogelijkheid om speciale offshore-biedzones te creëren, van de bestaande biedzones en van hun geschiktheid om de toenemende capaciteit aan hernieuwbare offshore-energie te integreren; verzoekt de Commissie bestaande regelgevingsmechanismen in kaart te brengen waarmee de integratie van hernieuwbare offshore-energie in een goed functionerende energiemarkt met succes wordt bevorderd, als onderdeel van een toekomstbestendig model dat onder meer het faciliteren van hybride projecten en nieuwe vormen van samenwerking omvat; verzoekt de Commissie zich te buigen over betere ontwikkelingsvoorwaarden voor hybride projecten met het oog op een betere en snellere uitvoering van hybride projecten op het gebied van hernieuwbare offshore-energie en flexibelere voorwaarden ter bevordering van innovatie, waaronder nieuwe activacategorieën, met name voor offshorewindmolenparken die met interconnectoren voor twee of meer markten verbonden zijn; erkent dat wat de tarieven betreft, rekening moet worden gehouden met de risico’s voor industriële pioniers die in de uitrol van nieuwe technologie investeren;

| 60. | wijst op de noodzaak van een marktopzet die volledig verenigbaar is met hernieuwbare offshore-energie, en met name de noodzaak van een optimale configuratie van de biedzones voor hernieuwbare offshore-energie; is van mening dat infrastructuur voor hernieuwbare offshore-energie op transmissieniveau moet worden gereguleerd op basis van ontvlechtingsregels, met duidelijk afgebakende rollen en verantwoordelijkheden in termen van systeemverantwoordelijkheid, toegang van derden en transparante tarieven en voorwaarden, om zo bij te dragen tot de eengemaakte markt en de energie-unie; |
| --- | --- |

60.

wijst op de noodzaak van een marktopzet die volledig verenigbaar is met hernieuwbare offshore-energie, en met name de noodzaak van een optimale configuratie van de biedzones voor hernieuwbare offshore-energie; is van mening dat infrastructuur voor hernieuwbare offshore-energie op transmissieniveau moet worden gereguleerd op basis van ontvlechtingsregels, met duidelijk afgebakende rollen en verantwoordelijkheden in termen van systeemverantwoordelijkheid, toegang van derden en transparante tarieven en voorwaarden, om zo bij te dragen tot de eengemaakte markt en de energie-unie;

| 61. | erkent dat de transitie naar schone energie vereist dat bij de exploitatie van hernieuwbare offshore-energie en andere energietechnologieën rekening wordt gehouden met de duurzaamheid en de koolstofvoetafdruk van de hele waardeketen; benadrukt dat de aanbestedingsprocedures voor offshore-energie duurzaamheidscriteria moeten omvatten; |
| --- | --- |

61.

erkent dat de transitie naar schone energie vereist dat bij de exploitatie van hernieuwbare offshore-energie en andere energietechnologieën rekening wordt gehouden met de duurzaamheid en de koolstofvoetafdruk van de hele waardeketen; benadrukt dat de aanbestedingsprocedures voor offshore-energie duurzaamheidscriteria moeten omvatten;

| 62. | erkent dat hernieuwbare waterstof een sleutelrol zal spelen in het traject van de EU naar koolstofneutraliteit tegen 2050; benadrukt dat hernieuwbare offshore-energie, door de grote schaal van de projecten en de hoge capaciteit, een essentiële rol zal spelen bij het versnellen van de productie van hernieuwbare waterstof; is van mening dat steun voor onderzoek en ontwikkeling nodig is om de industrie aan te moedigen om hernieuwbare waterstof via grote commerciële projecten op de markt te brengen en zo een reële en duurzame vraag te creëren in sectoren die moeilijk koolstof vrij te maken zijn; |
| --- | --- |

62.

erkent dat hernieuwbare waterstof een sleutelrol zal spelen in het traject van de EU naar koolstofneutraliteit tegen 2050; benadrukt dat hernieuwbare offshore-energie, door de grote schaal van de projecten en de hoge capaciteit, een essentiële rol zal spelen bij het versnellen van de productie van hernieuwbare waterstof; is van mening dat steun voor onderzoek en ontwikkeling nodig is om de industrie aan te moedigen om hernieuwbare waterstof via grote commerciële projecten op de markt te brengen en zo een reële en duurzame vraag te creëren in sectoren die moeilijk koolstof vrij te maken zijn;

o

o o

| 63. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. |
| --- | --- |

63.

verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie.

---

(1)  PB L 275 van 25.10.2003, blz. 32.

1

(2)  PB L 257 van 28.8.2014, blz. 135.

2

(3)  PB L 328 van 21.12.2018, blz. 82.

3

(4)  PB L 115 van 25.4.2013, blz. 39.

4

(5)  PB L 348 van 20.12.2013, blz. 129.

5

(6)  PB L 328 van 21.12.2018, blz. 1.

6

(7)  PB C 463 van 21.12.2018, blz. 10.

7

(8)  PB C 23 van 21.1.2021, blz. 116.

8

(9)  PB C 270 van 7.7.2021, blz. 2.

9

(10)  PB C 371 van 15.9.2021, blz. 58.

10

(11)  PB C 425 van 20.10.2021, blz. 43.

11

(12)  PB C 15 van 12.1.2022, blz. 56.

12

(13)  PB C 15 van 12.1.2022, blz. 45.

13

(14)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0338.

14

(15)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0277.

15

(16)  SWD(2020)0176.

16

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/78 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/78

---

P9_TA(2022)0033

Beoordeling van de tenuitvoerlegging van artikel 50 VEU

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 inzake de beoordeling van de tenuitvoerlegging van artikel 50 VEU (2020/2136(INI))

(2022/C 342/09)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), en met name de artikelen 8 en 50, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), en met name de artikelen 8 en 50,

| — | gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), en met name artikel 218, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), en met name artikel 218,

| — | gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie,

| — | gezien de kennisgeving door het VK aan de Europese Raad van 29 maart 2017 van zijn voornemen zich terug te trekken uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, overeenkomstig artikel 50, lid 2, VEU en artikel 106 bis van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, |
| --- | --- |

—

gezien de kennisgeving door het VK aan de Europese Raad van 29 maart 2017 van zijn voornemen zich terug te trekken uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, overeenkomstig artikel 50, lid 2, VEU en artikel 106 bis van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie,

| — | gezien de richtsnoeren van de Europese Raad (artikel 50) van 29 april 2017 na de kennisgeving van het VK op grond van artikel 50 VEU, van 15 december 2017 voor de tweede fase van de brexitonderhandelingen en van 23 maart 2018 inzake het kader voor de toekomstige betrekkingen tussen de EU en het VK, |
| --- | --- |

—

gezien de richtsnoeren van de Europese Raad (artikel 50) van 29 april 2017 na de kennisgeving van het VK op grond van artikel 50 VEU, van 15 december 2017 voor de tweede fase van de brexitonderhandelingen en van 23 maart 2018 inzake het kader voor de toekomstige betrekkingen tussen de EU en het VK,

| — | gezien het besluit van de Raad van 22 mei 2017 waarin de richtsnoeren zijn vastgelegd voor de onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland over een akkoord tot vaststelling van de voorwaarden voor zijn terugtrekking uit de Europese Unie, en het besluit van de Raad van 29 januari 2018 tot aanvulling van het besluit van de Raad van 22 mei 2017 waarbij machtiging wordt verleend tot het openen van onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland over een akkoord betreffende de voorwaarden voor zijn terugtrekking uit de Europese Unie met aanvullende richtsnoeren voor de onderhandelingen, |
| --- | --- |

—

gezien het besluit van de Raad van 22 mei 2017 waarin de richtsnoeren zijn vastgelegd voor de onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland over een akkoord tot vaststelling van de voorwaarden voor zijn terugtrekking uit de Europese Unie, en het besluit van de Raad van 29 januari 2018 tot aanvulling van het besluit van de Raad van 22 mei 2017 waarbij machtiging wordt verleend tot het openen van onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland over een akkoord betreffende de voorwaarden voor zijn terugtrekking uit de Europese Unie met aanvullende richtsnoeren voor de onderhandelingen,

| — | gezien Besluit (EU, Euratom) 2020/266 van de Raad van 25 februari 2020 houdende machtiging tot het openen van onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland over een nieuwe partnerschapsovereenkomst (1) en de richtlijnen die zijn vastgelegd in het bijbehorende addendum inzake de onderhandelingen voor een nieuw partnerschap met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland, die openbaar zijn gemaakt, |
| --- | --- |

—

gezien Besluit (EU, Euratom) 2020/266 van de Raad van 25 februari 2020 houdende machtiging tot het openen van onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland over een nieuwe partnerschapsovereenkomst (1) en de richtlijnen die zijn vastgelegd in het bijbehorende addendum inzake de onderhandelingen voor een nieuw partnerschap met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland, die openbaar zijn gemaakt,

| — | gezien zijn resoluties van 5 april 2017 over onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk na de kennisgeving van het voornemen van dat land om zich uit de Europese Unie terug te trekken (2), van 3 oktober 2017 over de stand van de onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk (3), van 13 december 2017 over de stand van de onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk (4), van 14 maart 2018 over het kader van de toekomstige betrekkingen tussen de EU en het VK (5), van 18 september 2019 over de stand van zaken van de terugtrekking van het VK uit de Europese Unie (6), van 15 januari 2020 over de uitvoering van en het toezicht op de bepalingen over burgerrechten in het terugtrekkingsakkoord (7), en van 12 februari 2020 over een voorgesteld mandaat voor onderhandelingen over een nieuw partnerschap met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland (8), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resoluties van 5 april 2017 over onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk na de kennisgeving van het voornemen van dat land om zich uit de Europese Unie terug te trekken (2), van 3 oktober 2017 over de stand van de onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk (3), van 13 december 2017 over de stand van de onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk (4), van 14 maart 2018 over het kader van de toekomstige betrekkingen tussen de EU en het VK (5), van 18 september 2019 over de stand van zaken van de terugtrekking van het VK uit de Europese Unie (6), van 15 januari 2020 over de uitvoering van en het toezicht op de bepalingen over burgerrechten in het terugtrekkingsakkoord (7), en van 12 februari 2020 over een voorgesteld mandaat voor onderhandelingen over een nieuw partnerschap met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland (8),

| — | gezien zijn aanbeveling van 18 juni 2020 betreffende de onderhandelingen voor een nieuw partnerschap met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland (9), |
| --- | --- |

—

gezien zijn aanbeveling van 18 juni 2020 betreffende de onderhandelingen voor een nieuw partnerschap met het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland (9),

| — | gezien zijn wetgevingsresolutie van 29 januari 2020 over het ontwerp van besluit van de Raad betreffende de sluiting van het Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (10), |
| --- | --- |

—

gezien zijn wetgevingsresolutie van 29 januari 2020 over het ontwerp van besluit van de Raad betreffende de sluiting van het Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (10),

| — | gezien de verklaring van de Commissie voor de plenaire vergadering van het Europees Parlement van 16 april 2019, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van de Commissie voor de plenaire vergadering van het Europees Parlement van 16 april 2019,

| — | gezien het Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (11) (“het terugtrekkingsakkoord”), en de begeleidende politieke verklaring waarin het kader wordt geschetst voor de toekomstige betrekkingen tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk (12) (“de politieke verklaring”), |
| --- | --- |

—

gezien het Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (11) (“het terugtrekkingsakkoord”), en de begeleidende politieke verklaring waarin het kader wordt geschetst voor de toekomstige betrekkingen tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk (12) (“de politieke verklaring”),

| — | gezien Besluit (EU) 2018/937 van de Europese Raad van 28 juni 2018 inzake de samenstelling van het Europees Parlement (13), |
| --- | --- |

—

gezien Besluit (EU) 2018/937 van de Europese Raad van 28 juni 2018 inzake de samenstelling van het Europees Parlement (13),

| — | gezien het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 10 december 2018, Andy Wightman e.a. tegen Secretary of State for Exiting the European Union, C-621/18, ECLI:EU:C:2018:999, |
| --- | --- |

—

gezien het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 10 december 2018, Andy Wightman e.a. tegen Secretary of State for Exiting the European Union, C-621/18, ECLI:EU:C:2018:999,

| — | gezien de diepgaande analyse van de Onderzoeksdienst van het Europees Parlement van november 2020 getiteld “Article 50 TEU in practice: How the EU has applied the “exit” clause”, |
| --- | --- |

—

gezien de diepgaande analyse van de Onderzoeksdienst van het Europees Parlement van november 2020 getiteld “Article 50 TEU in practice: How the EU has applied the “exit” clause”,

| — | gezien de studie in opdracht van de beleidsondersteunende afdeling Rechten van de burger en Constitutionele Zaken van het Europees Parlement van maart 2021 getiteld “Interpretation and implementation of Article 50 TEU — Legal and institutional assessment”, |
| --- | --- |

—

gezien de studie in opdracht van de beleidsondersteunende afdeling Rechten van de burger en Constitutionele Zaken van het Europees Parlement van maart 2021 getiteld “Interpretation and implementation of Article 50 TEU — Legal and institutional assessment”,

| — | gezien het akkoord van Belfast van 10 april 1998 tussen de regering van het VK, de regering van Ierland en de andere deelnemers aan de multilaterale onderhandelingen (het “Goede Vrijdagakkoord”), |
| --- | --- |

—

gezien het akkoord van Belfast van 10 april 1998 tussen de regering van het VK, de regering van Ierland en de andere deelnemers aan de multilaterale onderhandelingen (het “Goede Vrijdagakkoord”),

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, alsmede artikel 1, lid 1, punt e), van en bijlage 3 bij het besluit van de Conferentie van voorzitters van 12 december 2002 betreffende de procedure inzake het verlenen van toestemming voor het opstellen van initiatiefverslagen, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement, alsmede artikel 1, lid 1, punt e), van en bijlage 3 bij het besluit van de Conferentie van voorzitters van 12 december 2002 betreffende de procedure inzake het verlenen van toestemming voor het opstellen van initiatiefverslagen,

| — | gezien het advies van de Commissie buitenlandse zaken, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van de Commissie buitenlandse zaken,

| — | gezien de brief van de Commissie internationale handel, |
| --- | --- |

—

gezien de brief van de Commissie internationale handel,

| — | gezien het verslag van de Commissie constitutionele zaken (A9-0357/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie constitutionele zaken (A9-0357/2021),

| A. | overwegende dat dit verslag tot doel heeft te analyseren hoe de bepalingen van artikel 50 VEU werden geïnterpreteerd en toegepast, en hoe de procedure voor de terugtrekking van het VK uit de EU op grond van dat artikel werd georganiseerd en uitgevoerd, met inbegrip van de lering die is getrokken op het gebied van het EU-recht en het functioneren van de Europese Unie; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat dit verslag tot doel heeft te analyseren hoe de bepalingen van artikel 50 VEU werden geïnterpreteerd en toegepast, en hoe de procedure voor de terugtrekking van het VK uit de EU op grond van dat artikel werd georganiseerd en uitgevoerd, met inbegrip van de lering die is getrokken op het gebied van het EU-recht en het functioneren van de Europese Unie;

| B. | overwegende dat het beraad over de uitvoering van artikel 50 VEU bijdraagt tot een beter begrip van de belangrijkste componenten van de constitutionele identiteit van de EU, de beginselen die ten grondslag liggen aan de Europese integratie, het belang van de besluitvormingsautonomie en het recht om te reguleren, waarmee bij toekomstige verdragswijzigingen rekening moet worden gehouden; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat het beraad over de uitvoering van artikel 50 VEU bijdraagt tot een beter begrip van de belangrijkste componenten van de constitutionele identiteit van de EU, de beginselen die ten grondslag liggen aan de Europese integratie, het belang van de besluitvormingsautonomie en het recht om te reguleren, waarmee bij toekomstige verdragswijzigingen rekening moet worden gehouden;

| C. | overwegende dat artikel 50 VEU de eerdere onzekerheid en onduidelijkheid over het recht om de EU te verlaten aanpakt door de lidstaten expliciet een unilateraal recht op terugtrekking te geven zonder dat er voorwaarden aan verbonden zijn, behalve de eigen grondwettelijke verplichtingen waaraan het land moet voldoen; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat artikel 50 VEU de eerdere onzekerheid en onduidelijkheid over het recht om de EU te verlaten aanpakt door de lidstaten expliciet een unilateraal recht op terugtrekking te geven zonder dat er voorwaarden aan verbonden zijn, behalve de eigen grondwettelijke verplichtingen waaraan het land moet voldoen;

| D. | overwegende dat artikel 50 VEU expliciet voorziet in terugtrekking overeenkomstig het EU-recht, en bijgevolg de enige procedure vaststelt op basis waarvan een lidstaat zich wettelijk uit de EU terug kan trekken; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat artikel 50 VEU expliciet voorziet in terugtrekking overeenkomstig het EU-recht, en bijgevolg de enige procedure vaststelt op basis waarvan een lidstaat zich wettelijk uit de EU terug kan trekken;

| E. | overwegende dat artikel 50 VEU voor verscheidene aspecten van de procedure die tijdens de terugtrekking van het VK uit de Unie aan de orde kwamen, geen oplossing of eenduidig antwoord biedt; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat artikel 50 VEU voor verscheidene aspecten van de procedure die tijdens de terugtrekking van het VK uit de Unie aan de orde kwamen, geen oplossing of eenduidig antwoord biedt;

| F. | overwegende dat artikel 50 VEU geen formele vereisten stelt aan de kennisgeving van het voornemen om de Unie te verlaten, noch aan de termijn of de intrekking van die kennisgeving; overwegende dat artikel 50 VEU niet uitdrukkelijk voorziet in de mogelijkheid van een overgangsregeling; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat artikel 50 VEU geen formele vereisten stelt aan de kennisgeving van het voornemen om de Unie te verlaten, noch aan de termijn of de intrekking van die kennisgeving; overwegende dat artikel 50 VEU niet uitdrukkelijk voorziet in de mogelijkheid van een overgangsregeling;

| G. | overwegende dat in artikel 50 VEU geen specifieke vereisten zijn vastgesteld voor de mogelijke verlenging van de in artikel 50, lid 3, VEU bedoelde termijn van twee jaar, waardoor flexibiliteit in het onderhandelingsproces mogelijk is; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat in artikel 50 VEU geen specifieke vereisten zijn vastgesteld voor de mogelijke verlenging van de in artikel 50, lid 3, VEU bedoelde termijn van twee jaar, waardoor flexibiliteit in het onderhandelingsproces mogelijk is;

| H. | overwegende dat artikel 50 VEU bevestigt dat het EU-lidmaatschap vrijwillig is, hetgeen betekent dat een lidstaat niet kan worden gedwongen om te blijven of te vertrekken; overwegende dat het besluit om zich uit de Unie terug te trekken een soevereine beslissing van een lidstaat is, genomen in overeenstemming met de interne constitutionele orde van die zich terugtrekkende lidstaat; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat artikel 50 VEU bevestigt dat het EU-lidmaatschap vrijwillig is, hetgeen betekent dat een lidstaat niet kan worden gedwongen om te blijven of te vertrekken; overwegende dat het besluit om zich uit de Unie terug te trekken een soevereine beslissing van een lidstaat is, genomen in overeenstemming met de interne constitutionele orde van die zich terugtrekkende lidstaat;

| I. | overwegende dat het beginsel van loyale samenwerking vereist dat de kennisgeving wordt ingediend zodra het besluit om te vertrekken is genomen; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat het beginsel van loyale samenwerking vereist dat de kennisgeving wordt ingediend zodra het besluit om te vertrekken is genomen;

| J. | overwegende dat het HvJ-EU in zijn uitspraak van 10 december 2018 in de zaak Andy Wightman e.a. tegen Secretary of State for Exiting the European Union verduidelijkt dat het de zich terugtrekkende lidstaat vrij staat om de kennisgeving van zijn voornemen om de Unie te verlaten eenzijdig in te trekken zolang de Verdragen nog op die lidstaat van toepassing zijn; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat het HvJ-EU in zijn uitspraak van 10 december 2018 in de zaak Andy Wightman e.a. tegen Secretary of State for Exiting the European Union verduidelijkt dat het de zich terugtrekkende lidstaat vrij staat om de kennisgeving van zijn voornemen om de Unie te verlaten eenzijdig in te trekken zolang de Verdragen nog op die lidstaat van toepassing zijn;

| K. | overwegende dat artikel 50 VEU niet duidelijk is wat betreft de toepassing van artikel 218 van het VWEU, met uitzondering van lid 3 daarvan; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat artikel 50 VEU niet duidelijk is wat betreft de toepassing van artikel 218 van het VWEU, met uitzondering van lid 3 daarvan;

| L. | overwegende dat de door de Britten uitgedrukte wens om de EU te verlaten, ook al koos een meerderheid van de burgers in Schotland en Noord-Ierland ervoor bij de EU te blijven, werd geëerbiedigd in overeenstemming met de waarden vrijheid en democratie, zoals bedoeld in artikel 2 VEU; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat de door de Britten uitgedrukte wens om de EU te verlaten, ook al koos een meerderheid van de burgers in Schotland en Noord-Ierland ervoor bij de EU te blijven, werd geëerbiedigd in overeenstemming met de waarden vrijheid en democratie, zoals bedoeld in artikel 2 VEU;

| M. | overwegende dat er onvoldoende bewustmakingscampagnes gevoerd werden in de aanloop naar het referendum in het VK, en burgers nooit een duidelijk beeld kregen van de betrekkingen die hun land na de terugtrekking met de EU zou hebben, en vaak werden misleid over de gevolgen van de terugtrekking, met name wat Noord-Ierland betreft, waaruit duidelijk de risico’s en uitdagingen van desinformatie blijken; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat er onvoldoende bewustmakingscampagnes gevoerd werden in de aanloop naar het referendum in het VK, en burgers nooit een duidelijk beeld kregen van de betrekkingen die hun land na de terugtrekking met de EU zou hebben, en vaak werden misleid over de gevolgen van de terugtrekking, met name wat Noord-Ierland betreft, waaruit duidelijk de risico’s en uitdagingen van desinformatie blijken;

| N. | overwegende dat artikel 50 VEU de instellingen van de Unie de buitengewone horizontale bevoegdheid verleent om onderhandelingen te voeren over een akkoord waarin alles wordt behandeld wat nodig is om de terugtrekking van een lidstaat te regelen; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat artikel 50 VEU de instellingen van de Unie de buitengewone horizontale bevoegdheid verleent om onderhandelingen te voeren over een akkoord waarin alles wordt behandeld wat nodig is om de terugtrekking van een lidstaat te regelen;

| O. | overwegende dat in de terugtrekkingsprocedure alle EU-instellingen een belangrijke rol hebben gespeeld bij de interpretatie en uitvoering van de bepalingen van artikel 50 VEU, de maximale beperking van institutionele verstoring, de bescherming van de eenheid onder de lidstaten en de waarborging van een ordelijke terugtrekking; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat in de terugtrekkingsprocedure alle EU-instellingen een belangrijke rol hebben gespeeld bij de interpretatie en uitvoering van de bepalingen van artikel 50 VEU, de maximale beperking van institutionele verstoring, de bescherming van de eenheid onder de lidstaten en de waarborging van een ordelijke terugtrekking;

| P. | overwegende dat de tweefasenaanpak van de hoofdonderhandelaar namens de Europese Commissie, Michel Barnier, de juiste is gebleken; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat de tweefasenaanpak van de hoofdonderhandelaar namens de Europese Commissie, Michel Barnier, de juiste is gebleken;

| Q. | overwegende dat op grond van het VEU de burgers op het niveau van de Unie rechtstreeks zijn vertegenwoordigd in het Europees Parlement; overwegende dat het Parlement deel uitmaakt van de besluitvormingsprocedure uit hoofde van artikel 50 VEU en algemene politieke controle uitoefent, zoals bepaald in artikel 14 VEU, en daarom nauw moet worden betrokken bij de onderhandelingen over terugtrekking om zijn goedkeuring krachtens artikel 50 VEU te kunnen verlenen; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat op grond van het VEU de burgers op het niveau van de Unie rechtstreeks zijn vertegenwoordigd in het Europees Parlement; overwegende dat het Parlement deel uitmaakt van de besluitvormingsprocedure uit hoofde van artikel 50 VEU en algemene politieke controle uitoefent, zoals bepaald in artikel 14 VEU, en daarom nauw moet worden betrokken bij de onderhandelingen over terugtrekking om zijn goedkeuring krachtens artikel 50 VEU te kunnen verlenen;

| R. | overwegende dat het Parlement bij de procedure van artikel 50 VEU, net als bij alle internationale overeenkomsten waarover wordt onderhandeld volgens de procedure van artikel 218, lid 3, VWEU, een marginale rol speelt die beperkt blijft tot de loutere goedkeuring van een eventueel terugtrekkingsakkoord; overwegende dat het Parlement zich ondanks deze beperkingen van meet af aan actief heeft bezighouden met het terugtrekkingsproces en zich tijdens de gehele procedure heeft ingezet voor de bescherming van de belangen van de EU-burgers en het waarborgen van de integriteit van de Europese Unie; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat het Parlement bij de procedure van artikel 50 VEU, net als bij alle internationale overeenkomsten waarover wordt onderhandeld volgens de procedure van artikel 218, lid 3, VWEU, een marginale rol speelt die beperkt blijft tot de loutere goedkeuring van een eventueel terugtrekkingsakkoord; overwegende dat het Parlement zich ondanks deze beperkingen van meet af aan actief heeft bezighouden met het terugtrekkingsproces en zich tijdens de gehele procedure heeft ingezet voor de bescherming van de belangen van de EU-burgers en het waarborgen van de integriteit van de Europese Unie;

| S. | overwegende dat het Parlement tijdens de procedure een cruciale rol heeft gespeeld bij de vertegenwoordiging van alle EU-burgers, zowel uit de EU-27 als uit het VK; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat het Parlement tijdens de procedure een cruciale rol heeft gespeeld bij de vertegenwoordiging van alle EU-burgers, zowel uit de EU-27 als uit het VK;

| T. | overwegende dat de terugtrekking van het VK gevolgen had voor de samenstelling van het Europees Parlement, zoals bepaald in artikel 3, lid 2, van Besluit (EU) 2018/937 van de Europese Raad; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat de terugtrekking van het VK gevolgen had voor de samenstelling van het Europees Parlement, zoals bepaald in artikel 3, lid 2, van Besluit (EU) 2018/937 van de Europese Raad;

| U. | overwegende dat de terugtrekkingsprocedure tot onvoorspelbaarheid heeft geleid, en een uitdaging heeft gevormd, niet alleen voor de EU, maar ook voor de terugtrekkende lidstaat, en des te meer voor de meest direct getroffen burgers en entiteiten; overwegende dat de economische en maatschappelijke kosten van deze onzekerheid zeer hoog zijn gebleken en de politieke betrekkingen tussen de EU en de vertrekkende lidstaat onder druk hebben gezet; overwegende dat meer zekerheid in het scheidingsproces onder meer kan worden bereikt door te eisen dat de kennisgeving van het besluit tot terugtrekking gepaard gaat met een blauwdruk van de toekomstige relatie die de uittredende lidstaat voor ogen heeft; |
| --- | --- |

U.

overwegende dat de terugtrekkingsprocedure tot onvoorspelbaarheid heeft geleid, en een uitdaging heeft gevormd, niet alleen voor de EU, maar ook voor de terugtrekkende lidstaat, en des te meer voor de meest direct getroffen burgers en entiteiten; overwegende dat de economische en maatschappelijke kosten van deze onzekerheid zeer hoog zijn gebleken en de politieke betrekkingen tussen de EU en de vertrekkende lidstaat onder druk hebben gezet; overwegende dat meer zekerheid in het scheidingsproces onder meer kan worden bereikt door te eisen dat de kennisgeving van het besluit tot terugtrekking gepaard gaat met een blauwdruk van de toekomstige relatie die de uittredende lidstaat voor ogen heeft;

| V. | overwegende dat de instellingen van de Unie alles in het werk hebben gesteld om de terugtrekkingsprocedure niet te politiseren, maar dat de terugtrekking uit hoofde van artikel 50 VEU niettemin inherent politiek is, aangezien deze voortkomt uit en wordt beïnvloed door fundamentele keuzen met betrekking tot het lidmaatschap van de EU en/of de relatie met de EU; |
| --- | --- |

V.

overwegende dat de instellingen van de Unie alles in het werk hebben gesteld om de terugtrekkingsprocedure niet te politiseren, maar dat de terugtrekking uit hoofde van artikel 50 VEU niettemin inherent politiek is, aangezien deze voortkomt uit en wordt beïnvloed door fundamentele keuzen met betrekking tot het lidmaatschap van de EU en/of de relatie met de EU;

| W. | overwegende dat de terugtrekking van een lidstaat uit de Europese Unie een grote politieke, economische en sociale schok vormt waarvan de negatieve gevolgen slechts ten dele kunnen worden opgevangen door een zorgvuldig geplande en via onderhandelingen tot stand gekomen regeling voor een ordelijke terugtrekking; |
| --- | --- |

W.

overwegende dat de terugtrekking van een lidstaat uit de Europese Unie een grote politieke, economische en sociale schok vormt waarvan de negatieve gevolgen slechts ten dele kunnen worden opgevangen door een zorgvuldig geplande en via onderhandelingen tot stand gekomen regeling voor een ordelijke terugtrekking;

| X. | overwegende dat de politieke verklaring waarin het kader voor de toekomstige betrekkingen tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk wordt geschetst, de parameters vaststelt voor een ambitieus, breed, diep en flexibel partnerschap, dat ook buitenlands beleid, veiligheid en defensie en bredere samenwerkingsgebieden bestrijkt; |
| --- | --- |

X.

overwegende dat de politieke verklaring waarin het kader voor de toekomstige betrekkingen tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk wordt geschetst, de parameters vaststelt voor een ambitieus, breed, diep en flexibel partnerschap, dat ook buitenlands beleid, veiligheid en defensie en bredere samenwerkingsgebieden bestrijkt;

| Y. | overwegende dat, na de inwerkingtreding van het terugtrekkingsakkoord, alleen artikel 49 VEU een juridische basis kan zijn om opnieuw tot de EU toe te treden; |
| --- | --- |

Y.

overwegende dat, na de inwerkingtreding van het terugtrekkingsakkoord, alleen artikel 49 VEU een juridische basis kan zijn om opnieuw tot de EU toe te treden;

| Z. | overwegende dat artikel 8 VEU de bijzondere betrekkingen tussen de EU en haar buurlanden benadrukt; |
| --- | --- |

Z.

overwegende dat artikel 8 VEU de bijzondere betrekkingen tussen de EU en haar buurlanden benadrukt;

| AA. | overwegende dat overeenkomstig het Reglement van het Parlement de Commissie constitutionele zaken verantwoordelijk is voor de institutionele gevolgen van de terugtrekking uit de Unie; |
| --- | --- |

AA.

overwegende dat overeenkomstig het Reglement van het Parlement de Commissie constitutionele zaken verantwoordelijk is voor de institutionele gevolgen van de terugtrekking uit de Unie;

Ongekend proces

| 1. | benadrukt dat de terugtrekking van een van haar lidstaten een ongekend en uiterst kritiek proces voor de Europese Unie is geweest; |
| --- | --- |

1.

| 2. | erkent, maar betreurt niettemin, de terugtrekking van het VK uit de Europese Unie; |
| --- | --- |

2.

| 3. | benadrukt dat het historische belang van de terugtrekking van het VK voor het EU-lidmaatschap de Unie niet heeft doen noch doet afwijken van haar integratieproces, aangezien artikel 50 VEU waarborgen voor de EU-rechtsorde omvat en de fundamentele doelstellingen van de Europese integratie beschermt; |
| --- | --- |

3.

| 4. | onderstreept dat de bepalingen van artikel 50 VEU en de wijze waarop deze werden geïnterpreteerd en uitgevoerd, de gemeenschappelijke waarden en doelstellingen weerspiegelen en handhaven waarop de Unie gegrondvest is, met name vrijheid, democratie en de rechtsstaat; |
| --- | --- |

4.

| 5. | is van oordeel dat de doelen van artikel 50 VEU zijn verwezenlijkt, namelijk de instandhouding van het soevereine recht van een lidstaat om de Europese Unie te verlaten, waardoor dus uitdrukkelijk het vrijwillige karakter van EU-lidmaatschap wordt bevestigd, en de waarborging van een ordelijke terugtrekking van het VK uit de Unie, waarbij de mogelijkheid open wordt gehouden om vervolgens een versterkte relatie op te bouwen tussen de EU en het VK als derde land; |
| --- | --- |

5.

Prioriteiten van de EU

| 6. | is van mening dat de doelstellingen van artikel 50 VEU en de terugtrekkingsonderhandelingen met het VK, te weten een ordelijke terugtrekking die voorziet in het ontvlechten van de Unie en het VK, juridische stabiliteit en zo min mogelijk verstoring alsmede een duidelijke visie op de toekomst van burgers en rechtspersonen, waarbij tegelijkertijd de integriteit en belangen van de Europese Unie, haar burgers en de lidstaten worden beschermd, in grote lijnen is verwezenlijkt; |
| --- | --- |

6.

| 7. | is van mening dat de snelle en resolute vaststelling van prioriteiten in het kader van de terugtrekking van het VK uit de Unie, en in het bijzonder de bescherming van de rechten van de miljoenen EU-burgers in het VK en VK-onderdanen in de EU die door de terugtrekking werden getroffen, de bijzondere omstandigheden met betrekking tot het eiland Ierland en een alomvattende financiële afwikkeling, essentieel waren bij het structureren van de procedure en het stabiliseren van de gevolgen van de terugtrekking in de Unie; is evenwel van oordeel dat tijdens de onderhandelingen meer duidelijkheid had moeten worden geschapen over de vaststelling van eventuele geschillen die uit de toepassing van het terugtrekkingsakkoord kunnen voortvloeien, met name waar het de rol van het HvJ-EU betreft; |
| --- | --- |

7.

| 8. | is van oordeel dat de duidelijke taakverdeling onder de instellingen en de ongekende inclusieve en transparante aanpak van de Commissie en haar hoofdonderhandelaar, ook ten aanzien van het Parlement, essentieel waren om de samenhang en eenheid binnen de EU en haar lidstaten te behouden, op te komen voor de prioriteiten en belangen van de EU tijdens de onderhandelingen, en de integriteit van de rechtsorde van de Unie te waarborgen; |
| --- | --- |

8.

| 9. | prijst de belangrijkste institutionele actoren voor het waarborgen van de eenheid tussen de 27 lidstaten en binnen en tussen de instellingen van de Unie, met inachtneming van de aard van de terugtrekking als een proces van de Unie; |
| --- | --- |

9.

| 10. | is van mening dat de belangen van de Unie zijn beschermd dankzij strategische organisatie en conditionaliteit tussen de verschillende fasen van de procedure; herinnert met name aan de structuur van de onderhandelingen, die begonnen zijn met een akkoord over de terugtrekkingsregeling, waarna de regeling voor de overgangsperiode werd besproken, om af te ronden met een akkoord over een algeheel begrip van een nieuw en hecht partnerschap tussen de EU en het VK op basis van aanzienlijke vooruitgang in de onderhandelingen over de rechten van burgers, de kwestie van Ierland en Noord-Ierland, de financiële afwikkeling en de gerechtvaardigde en zinvolle toepassing van de verlenging van de in artikel 50, lid 3, VEU bedoelde termijn; |
| --- | --- |

10.

| 11. | stelt het op prijs dat in de onderhandelingen met het Verenigd Koninkrijk prioriteit werd gegeven aan de kwestie van de rechten van de burgers, hetgeen een groot punt van zorg is en zal blijven, en dat er vrij vroeg in de onderhandelingen overeenstemming is bereikt over dit hoofdstuk van de terugtrekkingsregeling, aangezien de oorspronkelijke versie van het ontwerpterugtrekkingsakkoord van 19 maart 2018 een volledig overeengekomen deel twee bevatte over de rechten van de burgers, met inbegrip van de rechtstreekse werking van de bepalingen ervan, en over de bevoegdheid van het HvJ-EU met betrekking tot de relevante bepalingen inzake burgerrechten; |
| --- | --- |

11.

| 12. | benadrukt dat de Unie van meet af aan duidelijk de specifieke omstandigheden van het eiland Ierland en de noodzaak om het Goede Vrijdagakkoord te beschermen en de gevolgen van de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk voor Ierland te verzachten, heeft aangemerkt als aangelegenheden die de EU in haar geheel aanbelangen; |
| --- | --- |

12.

| 13. | is van mening dat de in de tijd beperkte overgangsperiode met voortgezette toepassing van de bestaande regelgevings-, begrotings-, toezichts-, justitiële en handhavingsinstrumenten en -structuren van de EU na de terugtrekking in het belang van beide partijen was en de onderhandelingen over en overbrugging naar de toekomstige betrekkingen vergemakkelijkte; |
| --- | --- |

13.

| 14. | herinnert eraan dat het kader van de toekomstige betrekkingen tussen de EU en het VK is vastgelegd in de politieke verklaring bij het terugtrekkingsakkoord, met daarin duidelijke bepalingen die door beide partijen zijn vastgelegd over de samenwerking op het gebied van buitenlands beleid, veiligheid en defensie; |
| --- | --- |

14.

| 15. | betreurt het dat het VK zich door het juridisch niet-bindende karakter van de politieke verklaring wettelijk gezien niet hoefde te buigen over cruciale onderdelen van de inhoud ervan, met name die met betrekking tot buitenlands- en veiligheidsbeleid, en dat die onderdelen daarom niet aan bod kwamen tijdens de onderhandelingen; |
| --- | --- |

15.

De zich terugtrekkende lidstaat

| 16. | is niettemin van mening dat het terugtrekkingsproces werd gekenmerkt door langdurige onzekerheid aan de zijde van het VK vanaf het begin tot het einde van de onderhandelingen, hetgeen onder meer tot uiting kwam in de lange tijdspanne tussen het referendum en de kennisgeving van de terugtrekking uit hoofde van artikel 50 VEU; is van mening dat deze onzekerheid gevolgen heeft gehad voor burgers en marktdeelnemers, met name die op het eiland Ierland; is van mening dat het opwerpen van het schrikbeeld van een terugtrekking zonder akkoord de vooruitzichten op een ordelijke terugtrekking ernstig in gevaar bracht; |
| --- | --- |

16.

| 17. | is in dit verband van mening dat de politieke en economische gevolgen van de beslissing om de Unie te verlaten aanzienlijk zijn; is van oordeel dat het VK voorafgaand aan zijn terugtrekkingsbesluit deze gevolgen niet werkelijk en volledig heeft beoordeeld, hetgeen tot een gebrek aan voorbereiding op de procedure heeft geleid; is van oordeel dat de Britse burgers onvoldoende kennis over de Europese Unie hadden en onvoldoende werden geïnformeerd over de verstrekkende gevolgen van de beslissing om de EU te verlaten; |
| --- | --- |

17.

| 18. | is van mening dat de bepalingen van artikel 50 VEU over de kennisgeving en de verlenging van de termijn uit hoofde van artikel 50, lid 3, VEU op een voldoende flexibele manier zijn behandeld als antwoord op de politieke aarzelingen en inconsistenties van de opeenvolgende regeringen van het VK, met behoud van de integriteit van de terugtrekkingsprocedure en handhaving van de rechtsorde van de Unie; |
| --- | --- |

18.

| 19. | herinnert eraan dat het besluit tot terugtrekking het soevereine recht van een lidstaat is en dat de Unie verplicht is het voornemen van die staat te erkennen; onderstreept dat artikel 50 VEU de vorm van kennisgeving van het voornemen tot terugtrekking niet specificeert en daarom geen beperkingen oplegt; is in dit verband van mening dat, wanneer een lidstaat het EU-recht niet respecteert en/of verklaart voornemens te zijn de EU-Verdragen niet toe te passen, de bevoegdheid van het HvJ-EU niet te erkennen en zijn arresten niet te respecteren, dit een duidelijke afwijzing van de aan het EU-lidmaatschap gekoppelde verplichtingen betreft; |
| --- | --- |

19.

| 20. | wijst erop dat de terugtrekking uit de Europese Unie van nature een complex proces is en dat de politieke keuzen van de zich terugtrekkende lidstaat betreffende zijn toekomstige betrekkingen met de Unie deze complexiteit kunnen vergroten; |
| --- | --- |

20.

Het belang van een ordelijke terugtrekking

| 21. | is van oordeel dat, hoewel een overeenkomst tussen de terugtrekkende lidstaat en de Unie geen voorwaarde is voor terugtrekking, de procedure voor de terugtrekking van het VK het belang aantoont van een akkoord over de terugtrekkingsvoorwaarden, vooral om de rechten en legitieme verwachtingen van de betrokken burgers te beschermen; |
| --- | --- |

21.

| 22. | is van oordeel dat de EU-instellingen hun uiterste best deden en voldeden aan hun verplichting om de sluiting van een akkoord te waarborgen; prijst de inspanningen om een “no deal”-scenario te vermijden; merkt in dit verband op dat in artikel 50, lid 3, VEU, is bepaald dat, indien geen akkoord wordt bereikt, de terugtrekking twee jaar na de kennisgeving aan de Raad van kracht wordt; benadrukt dat het VEU geen bepalingen omvat om een “no deal”-scenario en een wanordelijke terugtrekking aan te pakken; |
| --- | --- |

22.

| 23. | onderstreept dat, gezien het sterk geïntegreerde karakter van de interne markt van de EU, de terugtrekking van een lidstaat gevolgen heeft voor alle economische sectoren, en dat juridische en administratieve aanpassingen op EU-, lidstaat- en lokaal niveau noodzakelijk zijn; wijst nogmaals op het belang van de inspanningen van de Commissie en de lidstaten, op alle niveaus van het openbaar bestuur, om burgers en de particuliere sector bewust te maken en voor te bereiden aan de hand van talrijke specifieke nota’s over paraatheid en de tijdige vaststelling van unilaterale en tijdelijke noodmaatregelen om de mogelijkheid van een no-deal-scenario en een wanordelijke terugtrekking aan te pakken; |
| --- | --- |

23.

| 24. | merkt op dat het VEU geen inhoudelijke eisen stelt aan het kader voor de toekomstige betrekkingen tussen de zich terugtrekkende lidstaat en de Unie en het verband met de terugtrekkingsvoorwaarden; herinnert er echter aan dat overeenkomstig artikel 50, lid 2, VEU, in het terugtrekkingsakkoord rekening moet worden gehouden met het kader van de toekomstige betrekkingen tussen de zich terugtrekkende staat en de Unie; |
| --- | --- |

24.

| 25. | merkt op dat, in het geval van de terugtrekking van het VK, de in artikel 50, lid 3, VEU, vastgestelde termijn van twee jaar tussen het tijdstip van de kennisgeving van terugtrekking en het moment waarop de Verdragen niet langer van toepassing zijn op de zich terugtrekkende lidstaat, te kort is gebleken voor een ordelijke terugtrekking, aangezien drie verlengingen van deze termijn en een daaropvolgende overgangsperiode noodzakelijk werden geacht; herinnert eraan dat deze termijn kan worden verlengd overeenkomstig artikel 50, lid 3, VEU; is van mening dat een dergelijke verlenging het mogelijk maakt de onderhandelingen voort te zetten en een “cliff edge”-scenario te vermijden; herinnert er echter aan dat burgers, marktdeelnemers, lidstaten en handelspartners uit derde landen gedurende deze periode van twee jaar en de daaropvolgende verlengingen te kampen hadden met een langdurige rechtsonzekerheid van ongekende mate; |
| --- | --- |

25.

| 26. | merkt op dat de terugtrekking van een lidstaat ongekende juridische gevolgen heeft gehad voor de internationale verbintenissen van de EU, met name wat betreft de noodzaak opnieuw te onderhandelen over tariefcontingenten die op het niveau van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) zijn overeengekomen, zodat rekening wordt gehouden met het gedeelte van een contingent dat door de uittredende lidstaat werd gebruikt, waardoor derde landen extra aanspraak kunnen maken op markttoegang; is van oordeel dat de verdeling van de EU-tariefcontingenten na de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk in beginsel goed is geregeld, door eerst een interne wetgevingshandeling aan te nemen waarin het onlangs verdeelde EU-aandeel van de tariefcontingenten wordt vastgesteld (met name in de vorm van Verordening (EU) 2019/216 (14)) en vervolgens door onderhandelingen te voeren met derde landen op WTO-niveau, ook al zijn er op WTO-niveau geen wettelijke bepalingen die betrekking hebben op de desintegratie van een douane-unie; |
| --- | --- |

26.

Flexibiliteit op grond van artikel 50 VEU

| 27. | is van mening dat artikel 50 VEU een goed evenwicht biedt tussen het verzekeren van een juridisch gedegen terugtrekkingsprocedure en het behouden van de nodige politieke flexibiliteit voor aanpassing aan specifieke omstandigheden; wijst er echter op dat de bepalingen van artikel 50 VEU over de volgende aspecten te weinig gedetailleerd zijn:






  — | de formele vereisten voor de kennisgeving van het voornemen zich terug te trekken en de expliciete mogelijkheid om de kennisgeving in te trekken; |
| --- | --- | --- |

27.

—

de formele vereisten voor de kennisgeving van het voornemen zich terug te trekken en de expliciete mogelijkheid om de kennisgeving in te trekken;

| — | het passende kader om de in artikel 50, lid 3, VEU bedoelde termijn van twee jaar te verlengen, waarbij enerzijds ruimte moet worden gelaten voor flexibiliteit in de onderhandelingen, en anderzijds het beginsel van loyale samenwerking in acht moet worden genomen; |
| --- | --- |

—

het passende kader om de in artikel 50, lid 3, VEU bedoelde termijn van twee jaar te verlengen, waarbij enerzijds ruimte moet worden gelaten voor flexibiliteit in de onderhandelingen, en anderzijds het beginsel van loyale samenwerking in acht moet worden genomen;

| — | de gevolgen van de verplichting om rekening te houden met het kader van de toekomstige betrekkingen; |
| --- | --- |

—

de gevolgen van de verplichting om rekening te houden met het kader van de toekomstige betrekkingen;

| — | de toepassing van de bepalingen van artikel 218 VWEU, met name wat betreft de rol van het Europees Parlement en het Hof van Justitie van de Europese Unie; |
| --- | --- |

—

de toepassing van de bepalingen van artikel 218 VWEU, met name wat betreft de rol van het Europees Parlement en het Hof van Justitie van de Europese Unie;

| — | eventuele overgangsregelingen; |
| --- | --- |

—

eventuele overgangsregelingen;

| 28. | betreurt het dat de terugtrekking van het VK uit de Unie het vertrek van een hele gemeenschap van EU-burgers met zich meebracht; herinnert eraan dat het Europees Parlement met name heeft geijverd voor een actieve dialoog met burgers en organisaties die hen vertegenwoordigen, en deze dialoog ook is aangegaan door middel van raadplegingen, hoorzittingen en bijeenkomsten georganiseerd door parlementaire commissies en de stuurgroep voor de brexit, die ernaar hebben gestreefd de zorgen en verwachtingen van burgers tijdens de terugtrekkingsprocedure uit te spreken; is niettemin van mening dat de EU-instellingen meer hadden kunnen doen om burgers tijdens de verschillende fasen van de terugtrekking te informeren; |
| --- | --- |

28.

| 29. | is van mening dat het terugtrekkingsproces onvoorspelbaar is en dat de bepalingen van het VEU over terugtrekking dus rechtszekerheid moeten bieden aan het grote aantal EU-burgers en burgers van de vertrekkende lidstaat die door de terugtrekking worden getroffen, door hun op basis van het EU-recht verkregen rechten te beschermen en te zorgen voor een doeltreffend handhavingssysteem, zonder de invoering van follow-upmechanismen en informatiecampagnes uit te sluiten; onderstreept dat de getroffen burgers, met name de kwetsbaren onder hen, tijdig en adequaat moeten worden geïnformeerd over hun rechten en plichten in verband met de terugtrekking; |
| --- | --- |

29.

| 30. | is van oordeel dat, gezien de aard van de beslissing om de Unie te verlaten en de fundamentele gevolgen ervan voor de burgers van de uittredende staten, het houden van een referendum ter bevestiging van het definitieve besluit om te vertrekken een belangrijke democratische waarborg kan zijn; is van mening dat de bevestiging van deze definitieve keuze door de burgers ook van cruciaal belang is in het geval dat de onderhandelingen over een terugtrekkingsakkoord niet worden afgerond, waardoor een “no deal”-scenario zou ontstaan; is van mening dat tijdens dit proces alle mogelijke maatregelen moeten worden genomen om desinformatie, buitenlandse inmenging en onregelmatigheden in de financiering te voorkomen; |
| --- | --- |

30.

De rol van de instellingen in de terugtrekkingsprocedure

| 31. | is van oordeel dat de EU-instellingen en de lidstaten samen snel hebben gehandeld en een samenhangende en eensgezinde aanpak hebben gevolgd, waarbij gezorgd is voor een tijdige, duidelijke en goed gestructureerde definiëring van de aspecten van de terugtrekkingsprocedure, waaronder de aspecten die niet expliciet in artikel 50 VEU worden genoemd, met name de doeleinden en algemene beginselen van de onderhandelingen, de bevoegdheden van de EU voor vraagstukken in verband met de terugtrekking, de volgorde van de onderhandelingen, de reikwijdte van het terugtrekkingsakkoord, de overgangsregelingen en het kader voor de toekomstige betrekkingen; |
| --- | --- |

31.

| 32. | benadrukt dat het Parlement een centrale rol heeft gespeeld in de hele terugtrekkingsprocedure, en met naar behoren gemotiveerde resoluties actief heeft bijgedragen aan de identificatie van strategieën en de bescherming van de belangen en prioriteiten van de EU en haar burgers, sinds de aanloop naar het VK-referendum over het EU-lidmaatschap; herinnert er in dit verband aan dat de bijdrage van het Parlement voornamelijk werd gestructureerd via de stuurgroep voor de brexit, opgericht door de Conferentie van voorzitters op 6 april 2017, met de steun en nauwe betrokkenheid van de commissies van het Parlement en de Conferentie van voorzitters; |
| --- | --- |

32.

| 33. | benadrukt dat het Parlement als geheel en eenstemmig werd gemobiliseerd bij het toezicht op de terugtrekkingsprocedure, zowel via zijn politieke organen als via zijn commissies, die al in een vroeg stadium werden verzocht om de gevolgen van de terugtrekking van het VK op de beleidsterreinen en wetgeving op hun respectieve bevoegdheidsterreinen in kaart te brengen; herhaalt het belang van de voortdurende betrokkenheid van de commissies die verantwoordelijk zijn voor sectoraal beleid tijdens de onderhandelingen; prijst het lange en uitgebreide voorbereidende werk van de commissies bij het verzamelen van bewijsmateriaal, advies en kennis door middel van hoorzittingen, workshops en studies over alle kwesties in verband met de terugtrekking of de toekomstige relatie tussen de EU en het VK; |
| --- | --- |

33.

| 34. | is van mening dat de Europese Raad een verenigende en stabiliserende rol speelde in de procedure, mede via zijn richtsnoeren in het kader van artikel 50, lid 2, VEU, door interpretatie en toepassing van de bepalingen van artikel 50 VEU, ook in verband met de elementen waarop de bepalingen geen antwoord bieden, het uitzetten van een duidelijke politieke koers in het verlengde van de belangen van de Unie bij de vaststelling van de onderhandelingsvoorwaarden en bij het aanstellen van de Commissie als onderhandelaar van de Unie; |
| --- | --- |

34.

| 35. | benadrukt dat overeenkomstig artikel 50, lid 4, VEU het lid van de Europese Raad of van de Raad dat de zich terugtrekkende lidstaat vertegenwoordigt, niet mag deelnemen aan de beraadslagingen van de Europese Raad of de Raad of aan besluiten over de terugtrekkingsprocedure, terwijl de leden van het Europees Parlement die in de zich terugtrekkende lidstaat zijn verkozen, lid blijven met alle rechten en plichten van dien totdat de terugtrekking van kracht wordt; |
| --- | --- |

35.

| 36. | erkent het ongekende karakter van de interinstitutionele samenwerking en de transparantie bij de uitvoering van artikel 50 VEU, met inbegrip van de werkmethoden voor de onderhandelingen en de daarbij betrokken structuren, de informatiekanalen, de publicatie van onderhandelingsdocumenten en de deelname aan bijeenkomsten, met name aan sherpabijeenkomsten en vergaderingen van de Raad Algemene Zaken; |
| --- | --- |

36.

| 37. | erkent de relevantie van de kernbeginselen die door het Europees Parlement zijn voorgesteld en door de Europese Raad in zijn opeenvolgende onderhandelingsrichtsnoeren zijn opgenomen en vervolgens in de onderhandelingen ten uitvoer zijn gelegd, namelijk:






  — | de bescherming van de rechten van burgers die voortvloeien uit hun status als EU-burger; |
| --- | --- | --- |

37.

—

de bescherming van de rechten van burgers die voortvloeien uit hun status als EU-burger;

| — | het handelen in het belang van de Unie en behoud van haar constitutionele integriteit en de autonomie van haar besluitvorming; |
| --- | --- |

—

het handelen in het belang van de Unie en behoud van haar constitutionele integriteit en de autonomie van haar besluitvorming;

| — | de waarborging van de rol van het Hof van Justitie van de Europese Unie; |
| --- | --- |

—

de waarborging van de rol van het Hof van Justitie van de Europese Unie;

| — | het behoud van de financiële stabiliteit van de Unie; |
| --- | --- |

—

het behoud van de financiële stabiliteit van de Unie;

| — | de verdediging van het genot van alle rechten van de zich terugtrekkende staat en de nakoming van alle verplichtingen die voortvloeien uit de Verdragen, met inbegrip van het beginsel van loyale samenwerking; |
| --- | --- |

—

de verdediging van het genot van alle rechten van de zich terugtrekkende staat en de nakoming van alle verplichtingen die voortvloeien uit de Verdragen, met inbegrip van het beginsel van loyale samenwerking;

| — | de verdediging van het duidelijke statusverschil tussen lidstaten en niet-lidstaten, aangezien een staat die de Unie heeft verlaten niet dezelfde rechten en plichten kan hebben als een lidstaat; |
| --- | --- |

—

de verdediging van het duidelijke statusverschil tussen lidstaten en niet-lidstaten, aangezien een staat die de Unie heeft verlaten niet dezelfde rechten en plichten kan hebben als een lidstaat;

| 38. | blijft deze beginselen ten volle steunen; |
| --- | --- |

38.

| 39. | is van mening dat deze beginselen verder reiken dan de context van artikel 50 VEU, aangezien ze de Europese integratie ondersteunen en sleutelelementen zijn geworden van de constitutionele identiteit en de rechtsorde, ook al maken ze geen deel uit van het VEU; |
| --- | --- |

39.

| 40. | merkt in dit verband op dat de in artikel 50 VEU vastgelegde vertrekprocedure ertoe heeft geleid dat zowel de EU als haar lidstaten de constitutionele identiteit van de Unie hebben bevestigd; |
| --- | --- |

40.

Rechten en plichten van de EU en de zich terugtrekkende lidstaat

| 41. | herhaalt dat, totdat een terugtrekkingsakkoord in werking treedt of, indien dit niet gebeurt, totdat ofwel de termijn van twee jaar, ofwel de verlengde termijn, zoals vastgesteld in artikel 50, lid 3, VEU, is verstreken, de terugtrekkende staat een lidstaat blijft, alle daaraan verbonden rechten geniet, en zonder uitzondering gebonden is aan alle verplichtingen die voortvloeien uit de Verdragen, met inbegrip van het in artikel 4, lid 3, VEU neergelegde beginsel van loyale samenwerking en de verplichting om verkiezingen te houden voor het Europees Parlement, vertegenwoordigers in de instellingen en organen van de Unie te benoemen, volledige bescherming van alle burgerrechten te verzekeren, en zijn financiële verplichtingen na te komen; |
| --- | --- |

41.

Toezicht door het Parlement

| 42. | benadrukt dat de rol van het Europees Parlement als politiek toezichthouder onontbeerlijk is in een parlementair democratisch stelsel, en transparantie en politieke verantwoordingsplicht waarborgt; dringt er bijgevolg op aan dat de parlementaire bevoegdheden in verband met de controlefase naar behoren worden gegarandeerd en tijdig worden uitgeoefend wanneer het de sluiting van internationale overeenkomsten betreft, ook in geval van voorlopige toepassing, in het bijzonder voor akkoorden aangaande een terugtrekking uit de Europese Unie; wijst in dit verband op het belang van de volledige toepassing van artikel 218, lid 10, VWEU met betrekking tot de prerogatieven van het Parlement in het kader van de terugtrekking, waarin wordt bepaald dat het Europees Parlement in iedere fase van de onderhandelingsprocedure tussen de Unie en derde landen moet worden geïnformeerd; onderstreept dat de Commissie het Parlement op voet van gelijkheid met de Raad op de hoogte moet houden; |
| --- | --- |

42.

| 43. | is van oordeel dat zowel de stuurgroep voor de brexit als de structuren van de Britse Coördinatiegroep die door het Europees Parlement zijn opgericht, in elke fase van de onderhandelingen van het grootste belang waren om de follow-up en de betrokkenheid van het Parlement te garanderen en de transparantie van de onderhandelingen te waarborgen; is van mening dat de tenuitvoerlegging van artikel 50 VEU een goed voorbeeld is van collectieve coördinatie tussen instellingen ter ondersteuning van de belangen van de Unie, die bij alle onderhandelingen over internationale overeenkomsten moet worden toegepast; |
| --- | --- |

43.

| 44. | is binnen deze context van mening dat het Parlement een essentiële rol vervult bij de bescherming van de parlementaire en democratische dimensie van een procedure met zulke grondwettelijke en institutionele gevolgen voor de Unie en voor de rechten van EU-burgers; is van mening dat zijn rol bij het politieke toezicht moet worden gewaarborgd en versterkt, zodat in alle relevante aspecten van de procedure noodzakelijke toestemming kan worden geïntegreerd; |
| --- | --- |

44.

| 45. | benadrukt in dit verband dat de artikel 50-procedure weliswaar is afgerond en dat de terugtrekking uit de EU een feit is, maar dat de feitelijke beëindiging van het EU-lidmaatschap en de uitvoering van het terugtrekkingsakkoord een procedure op lange termijn zijn; bevestigt in dit verband nogmaals dat het Parlement ten volle zijn rol zal spelen bij het toezicht op de uitvoering van het terugtrekkingsakkoord; |
| --- | --- |

45.

Te overdenken kwesties

| 46. | is van mening dat artikel 50 VEU de procedurele aspecten van terugtrekking door een lidstaat behandelt en de oplossing ervan mogelijk maakt, maar dat het geen oplossing biedt voor de aanzienlijke politieke, sociale en economische gevolgen en verstorende effecten die de terugtrekking van een lidstaat uit de EU veroorzaakt, binnen en tussen de lidstaten en internationaal; |
| --- | --- |

46.

| 47. | herhaalt zijn pleidooi voor een diepgaande bezinning op de terugtrekking van het VK uit de Europese Unie en op de gevolgen ervan voor de toekomst van de EU; is van oordeel dat er in het kader van deze bezinning een open en verbrede dialoog zou moeten worden gevoerd over de hervormingen waar de Unie behoefte aan heeft ter versterking van de democratie en het vermogen om te beantwoorden aan de behoeften en verwachtingen van de burgers; herinnert er daarom aan dat de Unie is begonnen aan een ongekend bezinningsproces over haar toekomst in het kader van de Conferentie over de toekomst van Europa; benadrukt dat het maatschappelijke middenveld en de vertegenwoordigers van burgerrechtenorganisaties bij deze oefening moeten worden betrokken; |
| --- | --- |

47.

| 48. | is van oordeel dat het tot de verantwoordelijkheid en rol van de Unie en haar lidstaten behoort om het Europese integratieproces te behouden, de Europese waarden en beginselen te beschermen, met inbegrip van het beginsel van loyale samenwerking, en te voorkomen dat opnieuw een land zich uit de Unie terugtrekt; betreurt in dit verband de terughoudendheid en beperkte betrokkenheid van het Europees Parlement en zijn commissies in de aanloop naar het referendum in het VK, waardoor de burgers van het VK, die op dat moment EU-burgers waren, geen volledige toegang hadden tot informatie over het functioneren van de EU en de gevolgen van de terugtrekking; benadrukt dat er waarborgen moeten worden vastgesteld om te verzekeren dat het maatschappelijke debat dat voorafgaat aan het inroepen van artikel 50 VEU door een lidstaat, ervoor zorgt dat de betrokken burgers een onderbouwd besluit kunnen nemen; verzoekt de lidstaten en de EU voortdurend uitgebreide informatie te verstrekken aan EU-burgers over de werking van de Europese Unie, haar beleidsterreinen, haar besluitvormingsproces, de rechten van EU-burgers en de gevolgen van terugtrekking uit de EU; is van mening dat de Conferentie over de toekomst van Europa met het oog op dit doel een gelegenheid biedt voor een versterkte dialoog met de burgers en het maatschappelijke middenveld over de Europese Unie en hoe die zich zou moeten ontwikkelen; moedigt de Commissie aan een voorstel in te dienen dat Europese politieke partijen in staat stelt referendumcampagnes in verband met de tenuitvoerlegging van het VEU of het VWEU te financieren; |
| --- | --- |

48.

o

o o

| 49. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en de parlementen van de lidstaten. |
| --- | --- |

49.

---

(1)  PB L 58 van 27.2.2020, blz. 53.

(2)  PB C 298 van 23.8.2018, blz. 24.

(3)  PB C 346 van 27.9.2018, blz. 2.

(4)  PB C 369 van 11.10.2018, blz. 32.

(5)  PB C 162 van 10.5.2019, blz. 40.

(6)  PB C 171 van 6.5.2021, blz. 2.

(7)  PB C 270 van 7.7.2021, blz. 21.

(8)  PB C 294 van 23.7.2021, blz. 18.

(9)  PB C 362 van 8.9.2021, blz. 90.

(10)  PB C 331 van 17.8.2021, blz. 38.

(11)  PB L 29 van 31.1.2020, blz. 7.

(12)  PB C 34 van 31.1.2020, blz. 1.

(13)  PB L 165 I van 2.7.2018, blz. 1.

(14)  PB L 38 van 8.2.2019, blz. 1.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/88 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/88

---

P9_TA(2022)0034

Tenuitvoerlegging van de zesde btw-richtlijn

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de tenuitvoerlegging van de zesde btw-richtlijn: wat ontbreekt er om de btw-kloof in de Unie te verkleinen? (2020/2263(INI))

(2022/C 342/10)

Het Europees Parlement,

| — | gezien de artikelen 4 en 14 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 4 en 14 van het Verdrag betreffende de Europese Unie,

| — | gezien artikel 113 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 113 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU),

| — | gezien de Zesde Richtlijn 77/388/EEG van de Raad van 17 mei 1977 betreffende de harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten inzake omzetbelasting — Gemeenschappelijk stelsel van belasting over de toegevoegde waarde: uniforme grondslag (1) (de zesde btw-richtlijn), |
| --- | --- |

—

gezien de Zesde Richtlijn 77/388/EEG van de Raad van 17 mei 1977 betreffende de harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten inzake omzetbelasting — Gemeenschappelijk stelsel van belasting over de toegevoegde waarde: uniforme grondslag (1) (de zesde btw-richtlijn),

| — | gezien Richtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde (2) (de btw-richtlijn), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde (2) (de btw-richtlijn),

| — | gezien Richtlijn (EU) 2017/2455 van de Raad van 5 december 2017 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG en Richtlijn 2009/132/EG wat betreft bepaalde btw-verplichtingen voor diensten en afstandsverkopen van goederen (3), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn (EU) 2017/2455 van de Raad van 5 december 2017 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG en Richtlijn 2009/132/EG wat betreft bepaalde btw-verplichtingen voor diensten en afstandsverkopen van goederen (3),

| — | gezien Richtlijn (EU) 2018/1910 van de Raad van 4 december 2018 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de harmonisatie en vereenvoudiging van bepaalde regels in het btw-stelsel voor de belastingheffing in het handelsverkeer tussen de lidstaten (4), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn (EU) 2018/1910 van de Raad van 4 december 2018 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de harmonisatie en vereenvoudiging van bepaalde regels in het btw-stelsel voor de belastingheffing in het handelsverkeer tussen de lidstaten (4),

| — | gezien Richtlijn (EU) 2019/1995 van de Raad van 21 november 2019 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de bepalingen inzake afstandsverkopen en bepaalde binnenlandse leveringen van goederen (5), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn (EU) 2019/1995 van de Raad van 21 november 2019 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de bepalingen inzake afstandsverkopen en bepaalde binnenlandse leveringen van goederen (5),

| — | gezien Richtlijn (EU) 2020/285 van de Raad van 18 februari 2020 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde wat betreft de bijzondere regeling voor kleine ondernemingen en Verordening (EU) nr. 904/2010 betreffende de administratieve samenwerking en uitwisseling van inlichtingen voor doeleinden van toezicht op de juiste uitvoering van de bijzondere regeling voor kleine ondernemingen (6), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn (EU) 2020/285 van de Raad van 18 februari 2020 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde wat betreft de bijzondere regeling voor kleine ondernemingen en Verordening (EU) nr. 904/2010 betreffende de administratieve samenwerking en uitwisseling van inlichtingen voor doeleinden van toezicht op de juiste uitvoering van de bijzondere regeling voor kleine ondernemingen (6),

| — | gezien Richtlijn (EU) 2020/284 van de Raad van 18 februari 2020 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de invoering van bepaalde voorschriften voor betalingsdienstaanbieders (7), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn (EU) 2020/284 van de Raad van 18 februari 2020 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de invoering van bepaalde voorschriften voor betalingsdienstaanbieders (7),

| — | gezien Uitvoeringsverordening (EU) nr. 282/2011 van de Raad van 15 maart 2011 houdende vaststelling van maatregelen ter uitvoering van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde (8), |
| --- | --- |

—

gezien Uitvoeringsverordening (EU) nr. 282/2011 van de Raad van 15 maart 2011 houdende vaststelling van maatregelen ter uitvoering van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde (8),

| — | gezien Verordening (EU) 2017/2454 van de Raad van 5 december 2017 tot wijziging van Verordening (EU) nr. 904/2010 betreffende de administratieve samenwerking en de bestrijding van fraude op het gebied van de belasting over de toegevoegde waarde (9), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2017/2454 van de Raad van 5 december 2017 tot wijziging van Verordening (EU) nr. 904/2010 betreffende de administratieve samenwerking en de bestrijding van fraude op het gebied van de belasting over de toegevoegde waarde (9),

| — | gezien Uitvoeringsverordening (EU) 2017/2459 van de Raad van 5 december 2017 tot wijziging van Uitvoeringsverordening (EU) nr. 282/2011 houdende vaststelling van maatregelen ter uitvoering van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde (10), |
| --- | --- |

—

gezien Uitvoeringsverordening (EU) 2017/2459 van de Raad van 5 december 2017 tot wijziging van Uitvoeringsverordening (EU) nr. 282/2011 houdende vaststelling van maatregelen ter uitvoering van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde (10),

| — | gezien Verordening (EU) 2018/1541 van de Raad van 2 oktober 2018 tot wijziging van de Verordeningen (EU) nr. 904/2010 en (EU) 2017/2454 wat betreft maatregelen ter versterking van de administratieve samenwerking op het gebied van de belasting over de toegevoegde waarde (11), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2018/1541 van de Raad van 2 oktober 2018 tot wijziging van de Verordeningen (EU) nr. 904/2010 en (EU) 2017/2454 wat betreft maatregelen ter versterking van de administratieve samenwerking op het gebied van de belasting over de toegevoegde waarde (11),

| — | gezien Uitvoeringsverordening (EU) 2019/2026 van de Raad van 21 november 2019 tot wijziging van Uitvoeringsverordening (EU) nr. 282/2011 wat betreft door elektronische interfaces gefaciliteerde leveringen van goederen of diensten en de bijzondere regelingen voor belastingplichtigen die diensten voor niet-belastingplichtigen, afstandsverkopen van goederen en bepaalde binnenlandse goederenleveringen verrichten (12), |
| --- | --- |

—

gezien Uitvoeringsverordening (EU) 2019/2026 van de Raad van 21 november 2019 tot wijziging van Uitvoeringsverordening (EU) nr. 282/2011 wat betreft door elektronische interfaces gefaciliteerde leveringen van goederen of diensten en de bijzondere regelingen voor belastingplichtigen die diensten voor niet-belastingplichtigen, afstandsverkopen van goederen en bepaalde binnenlandse goederenleveringen verrichten (12),

| — | gezien Uitvoeringsverordening (EU) 2020/194 van de Commissie van 12 februari 2020 tot vaststelling van nadere bepalingen voor de toepassing van Verordening (EU) nr. 904/2010 van de Raad wat betreft bijzondere regelingen voor belastingplichtigen die diensten voor niet-belastingplichtigen, afstandsverkopen van goederen en bepaalde binnenlandse goederenleveringen verrichten (13), hetgeen verband houdt met het btw-pakket voor elektronische handel, |
| --- | --- |

—

gezien Uitvoeringsverordening (EU) 2020/194 van de Commissie van 12 februari 2020 tot vaststelling van nadere bepalingen voor de toepassing van Verordening (EU) nr. 904/2010 van de Raad wat betreft bijzondere regelingen voor belastingplichtigen die diensten voor niet-belastingplichtigen, afstandsverkopen van goederen en bepaalde binnenlandse goederenleveringen verrichten (13), hetgeen verband houdt met het btw-pakket voor elektronische handel,

| — | gezien Verordening (EU) 2021/847 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2021 tot vaststelling van het Fiscalis-programma voor samenwerking op het gebied van belastingen en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 1286/2013 (14), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/847 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2021 tot vaststelling van het Fiscalis-programma voor samenwerking op het gebied van belastingen en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 1286/2013 (14),

| — | gezien het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat de btw-tarieven betreft (COM(2018)0020), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat de btw-tarieven betreft (COM(2018)0020),

| — | gezien het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde wat betreft de bijzondere regeling voor kleine ondernemingen (COM(2018)0021), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde wat betreft de bijzondere regeling voor kleine ondernemingen (COM(2018)0021),

| — | gezien het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de invoering van de nadere technische maatregelen voor de werking van het definitieve btw-stelsel voor de belastingheffing in het handelsverkeer tussen de lidstaten (COM(2018)0329) (15), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de invoering van de nadere technische maatregelen voor de werking van het definitieve btw-stelsel voor de belastingheffing in het handelsverkeer tussen de lidstaten (COM(2018)0329) (15),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 6 december 2011, getiteld “De toekomst van de btw: Naar een eenvoudiger, solider en efficiënter btw-stelsel aangepast aan de eengemaakte markt” (COM(2011)0851), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 6 december 2011, getiteld “De toekomst van de btw: Naar een eenvoudiger, solider en efficiënter btw-stelsel aangepast aan de eengemaakte markt” (COM(2011)0851),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 4 oktober 2017, getiteld “Follow-up van het actieplan betreffende de btw — Naar een gemeenschappelijke btw-ruimte in de EU — Tijd om in actie te komen” (COM(2017)0566), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 4 oktober 2017, getiteld “Follow-up van het actieplan betreffende de btw — Naar een gemeenschappelijke btw-ruimte in de EU — Tijd om in actie te komen” (COM(2017)0566),

| — | gezien het actieplan van de Commissie van 7 april 2016, getiteld “Naar een gemeenschappelijke btw-ruimte in de EU — Tijd om knopen door te hakken” (COM(2016)0148), |
| --- | --- |

—

gezien het actieplan van de Commissie van 7 april 2016, getiteld “Naar een gemeenschappelijke btw-ruimte in de EU — Tijd om knopen door te hakken” (COM(2016)0148),

| — | gezien zijn resolutie van 12 februari 2019 over het verslag over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de invoering van de nadere technische maatregelen voor de werking van het definitieve btw-stelsel voor de belastingheffing in het handelsverkeer tussen de lidstaten (16), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 12 februari 2019 over het verslag over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG wat betreft de invoering van de nadere technische maatregelen voor de werking van het definitieve btw-stelsel voor de belastingheffing in het handelsverkeer tussen de lidstaten (16),

| — | gezien zijn standpunt van 10 maart 2021 over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2011/16/EU van de Raad betreffende de administratieve samenwerking op het gebied van de belastingen (17), |
| --- | --- |

—

gezien zijn standpunt van 10 maart 2021 over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2011/16/EU van de Raad betreffende de administratieve samenwerking op het gebied van de belastingen (17),

| — | gezien zijn wetgevingsresolutie van 19 mei 2021 over het standpunt van de Raad in eerste lezing met het oog op de aanneming van een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van het Fiscalis-programma voor samenwerking op het gebied van belastingen en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 1286/2013(06116/1/2021 — C9-0179/2021 — 2018/0233(COD)) (18), |
| --- | --- |

—

gezien zijn wetgevingsresolutie van 19 mei 2021 over het standpunt van de Raad in eerste lezing met het oog op de aanneming van een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van het Fiscalis-programma voor samenwerking op het gebied van belastingen en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 1286/2013(06116/1/2021 — C9-0179/2021 — 2018/0233(COD)) (18),

| — | gezien zijn resolutie van 13 oktober 2011 over de toekomst van de btw (19), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 13 oktober 2011 over de toekomst van de btw (19),

| — | gezien zijn resolutie van 24 november 2016 over wegen naar een definitief btw-stelsel en bestrijding van btw-fraude (20), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 24 november 2016 over wegen naar een definitief btw-stelsel en bestrijding van btw-fraude (20),

| — | gezien zijn resolutie van 26 maart 2019 over financiële misdrijven, belastingontduiking en belastingontwijking (21), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 26 maart 2019 over financiële misdrijven, belastingontduiking en belastingontwijking (21),

| — | gezien zijn resolutie van 20 mei 2021, getiteld “De digitale toekomst van Europa vormgeven: belemmeringen voor de werking van de digitale eengemaakte markt wegnemen en het gebruik van AI voor Europese consumenten verbeteren (22), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 20 mei 2021, getiteld “De digitale toekomst van Europa vormgeven: belemmeringen voor de werking van de digitale eengemaakte markt wegnemen en het gebruik van AI voor Europese consumenten verbeteren (22),

| — | gezien zijn resolutie van 16 september 2021, getiteld “De toepassing van de EU-voorschriften voor de uitwisseling van belastinggegevens: geboekte vooruitgang, opgedane ervaring en weg te werken belemmeringen (23), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 16 september 2021, getiteld “De toepassing van de EU-voorschriften voor de uitwisseling van belastinggegevens: geboekte vooruitgang, opgedane ervaring en weg te werken belemmeringen (23),

| — | gezien de studie van 30 augustus 2021, getiteld “VAT gap, reduced VAT rates and their impact on compliance costs for businesses and consumers”, die is uitgevoerd door DIW Econ en gepubliceerd door het directoraat-generaal Parlementaire Onderzoeksdiensten, |
| --- | --- |

—

gezien de studie van 30 augustus 2021, getiteld “VAT gap, reduced VAT rates and their impact on compliance costs for businesses and consumers”, die is uitgevoerd door DIW Econ en gepubliceerd door het directoraat-generaal Parlementaire Onderzoeksdiensten,

| — | gezien Advies nr. 11/2020 van de Europese Rekenkamer (uitgebracht krachtens de artikelen 287, lid 4, en 322, lid 2, VWEU) van 11 december 2020 over de ontwerpverordening (EU, Euratom) van de Raad tot wijziging van Verordening (EEG, Euratom) nr. 1553/89 betreffende de definitieve uniforme regeling voor de inning van de eigen middelen uit de belasting over de toegevoegde waarde, |
| --- | --- |

—

gezien Advies nr. 11/2020 van de Europese Rekenkamer (uitgebracht krachtens de artikelen 287, lid 4, en 322, lid 2, VWEU) van 11 december 2020 over de ontwerpverordening (EU, Euratom) van de Raad tot wijziging van Verordening (EEG, Euratom) nr. 1553/89 betreffende de definitieve uniforme regeling voor de inning van de eigen middelen uit de belasting over de toegevoegde waarde,

| — | gezien Speciaal verslag nr. 12/2019 van de Europese Rekenkamer van 16 juli 2019, getiteld “Elektronische handel: voor veel uitdagingen op het gebied van de inning van btw en douanerechten moet nog een oplossing worden gevonden”, |
| --- | --- |

—

gezien Speciaal verslag nr. 12/2019 van de Europese Rekenkamer van 16 juli 2019, getiteld “Elektronische handel: voor veel uitdagingen op het gebied van de inning van btw en douanerechten moet nog een oplossing worden gevonden”,

| — | gezien de openbare raadpleging van 8 februari t/m 3 mei 2021, getiteld “Btw-regels voor financiële diensten en verzekeringen — herziening”, |
| --- | --- |

—

gezien de openbare raadpleging van 8 februari t/m 3 mei 2021, getiteld “Btw-regels voor financiële diensten en verzekeringen — herziening”,

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement en artikel 1, lid 1, punt e), van en bijlage 3 bij het besluit van de Conferentie van voorzitters van 12 december 2002 betreffende de procedure inzake het verlenen van toestemming voor het opstellen van initiatiefverslagen, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement en artikel 1, lid 1, punt e), van en bijlage 3 bij het besluit van de Conferentie van voorzitters van 12 december 2002 betreffende de procedure inzake het verlenen van toestemming voor het opstellen van initiatiefverslagen,

| — | gezien het verslag van de Commissie economische en monetaire zaken (A9-0355/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie economische en monetaire zaken (A9-0355/2021),

| A. | overwegende dat de Raad in 1977 de zesde btw-richtlijn heeft vastgesteld die ten doel heeft te komen tot een uniforme belastinggrondslag waarop geharmoniseerde tarieven moeten worden toegepast; overwegende dat alle lidstaten overeenkomstig de eerste (24) en de tweede (25) richtlijn van de Raad van 11 april 1967 betreffende de harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten inzake omzetbelasting toentertijd reeds een stelsel van belasting over de toegevoegde waarde hadden ingevoerd; overwegende dat de lidstaten daartoe een overgangsperiode hadden ingesteld, die inmiddels is verlengd; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de Raad in 1977 de zesde btw-richtlijn heeft vastgesteld die ten doel heeft te komen tot een uniforme belastinggrondslag waarop geharmoniseerde tarieven moeten worden toegepast; overwegende dat alle lidstaten overeenkomstig de eerste (24) en de tweede (25) richtlijn van de Raad van 11 april 1967 betreffende de harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten inzake omzetbelasting toentertijd reeds een stelsel van belasting over de toegevoegde waarde hadden ingevoerd; overwegende dat de lidstaten daartoe een overgangsperiode hadden ingesteld, die inmiddels is verlengd;

| B. | overwegende dat de btw-richtlijn met het oog op meer duidelijkheid de zesde btw-richtlijn herschikt en intrekt; overwegende dat de richtlijn bepaalt dat de overgangsregels moeten worden vervangen door een definitief stelsel op basis van belastingheffing in de lidstaat van oorsprong; overwegende dat het overgangssysteem complex, gebrekkig en structureel fraudegevoelig is; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de btw-richtlijn met het oog op meer duidelijkheid de zesde btw-richtlijn herschikt en intrekt; overwegende dat de richtlijn bepaalt dat de overgangsregels moeten worden vervangen door een definitief stelsel op basis van belastingheffing in de lidstaat van oorsprong; overwegende dat het overgangssysteem complex, gebrekkig en structureel fraudegevoelig is;

| C. | overwegende dat de lidstaten in de eerste plaats verantwoordelijk zijn voor btw-inning; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de lidstaten in de eerste plaats verantwoordelijk zijn voor btw-inning;

| D. | overwegende dat in 2013 een substantiële herziening werd gestart op basis van een definitieve regeling op grond van het bestemmingsbeginsel, waardoor deze minder fraudegevoelig zou zijn (26); overwegende dat het bestemmingsbeginsel inhoudt dat de btw in rekening wordt gebracht in de lidstaat van eindverbruik; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat in 2013 een substantiële herziening werd gestart op basis van een definitieve regeling op grond van het bestemmingsbeginsel, waardoor deze minder fraudegevoelig zou zijn (26); overwegende dat het bestemmingsbeginsel inhoudt dat de btw in rekening wordt gebracht in de lidstaat van eindverbruik;

| E. | overwegende dat er op 25 mei 2018 een voorstel voor een richtlijn werd aangenomen, waarmee nadere technische maatregelen werden ingevoerd voor een definitief btw-stelsel voor de belastingheffing in het handelsverkeer tussen de lidstaten en een einde werd gemaakt aan de “overgangsregeling” (27); overwegende dat het Parlement zijn standpunt daarover op 12 februari 2019 heeft vastgesteld; overwegende dat de Raad zijn standpunt nog niet heeft vastgesteld; overwegende dat deze blokkade beslissingen over het aanpassen van de btw vertraagt die belangrijk zijn voor de uitdagingen waarmee we in het kader van het economische herstel in de EU te maken zullen krijgen en dat het uitblijven van maatregelen betekent dat lacunes waardoor de btw-kloof groter zou kunnen worden, niet zijn gedicht; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat er op 25 mei 2018 een voorstel voor een richtlijn werd aangenomen, waarmee nadere technische maatregelen werden ingevoerd voor een definitief btw-stelsel voor de belastingheffing in het handelsverkeer tussen de lidstaten en een einde werd gemaakt aan de “overgangsregeling” (27); overwegende dat het Parlement zijn standpunt daarover op 12 februari 2019 heeft vastgesteld; overwegende dat de Raad zijn standpunt nog niet heeft vastgesteld; overwegende dat deze blokkade beslissingen over het aanpassen van de btw vertraagt die belangrijk zijn voor de uitdagingen waarmee we in het kader van het economische herstel in de EU te maken zullen krijgen en dat het uitblijven van maatregelen betekent dat lacunes waardoor de btw-kloof groter zou kunnen worden, niet zijn gedicht;

| F. | overwegende dat de btw-kloof in de EU is teruggebracht van 20 % in 2009 tot 10 % in 2019, waarbij voorlopige schattingen uit die periode erop wezen dat de kloof onder de 130 miljard EUR zou kunnen uitkomen; overwegende dat deze tendens als gevolg van de pandemie en de sociaal-economische gevolgen ervan in 2020 is omgeslagen; overwegende dat het verlies wordt geschat op 164 miljard EUR, waarvan een derde in handen is gevallen van fraudeurs en de georganiseerde criminaliteit; overwegende dat deze verliezen een btw-kloof van 13,7 % tot gevolg kunnen hebben; overwegende dat dit scenario strategische beleidsopties vereist; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de btw-kloof in de EU is teruggebracht van 20 % in 2009 tot 10 % in 2019, waarbij voorlopige schattingen uit die periode erop wezen dat de kloof onder de 130 miljard EUR zou kunnen uitkomen; overwegende dat deze tendens als gevolg van de pandemie en de sociaal-economische gevolgen ervan in 2020 is omgeslagen; overwegende dat het verlies wordt geschat op 164 miljard EUR, waarvan een derde in handen is gevallen van fraudeurs en de georganiseerde criminaliteit; overwegende dat deze verliezen een btw-kloof van 13,7 % tot gevolg kunnen hebben; overwegende dat dit scenario strategische beleidsopties vereist;

| G. | overwegende dat volgens het voor de Commissie opgestelde eindverslag van 10 september 2020 bij de “Studie en verslagen over de btw-kloof in de EU-28” de btw-kloof in de lidstaten sterk uiteenloopt van minder dan 1 % tot meer dan 33 %; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat volgens het voor de Commissie opgestelde eindverslag van 10 september 2020 bij de “Studie en verslagen over de btw-kloof in de EU-28” de btw-kloof in de lidstaten sterk uiteenloopt van minder dan 1 % tot meer dan 33 %;

| H. | overwegende dat dit verlies nadelig is voor de EU-begroting (de btw is het tweede van de eigen middelen van de EU), de nationale begrotingen, bedrijven en mensen die in de EU wonen; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat dit verlies nadelig is voor de EU-begroting (de btw is het tweede van de eigen middelen van de EU), de nationale begrotingen, bedrijven en mensen die in de EU wonen;

| I. | overwegende dat het Fiscalis-programma voor 2021-2027, met een begroting van 269 miljoen EUR, gericht is op het bestrijden van onrechtvaardigheid op belastinggebied door nationale belastingautoriteiten te helpen beter samen te werken om belastingfraude, belastingontduiking en agressieve fiscale planning te bestrijden; overwegende dat het vorige programma 591 miljoen EUR aan inkomsten voor de EU heeft opgeleverd; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat het Fiscalis-programma voor 2021-2027, met een begroting van 269 miljoen EUR, gericht is op het bestrijden van onrechtvaardigheid op belastinggebied door nationale belastingautoriteiten te helpen beter samen te werken om belastingfraude, belastingontduiking en agressieve fiscale planning te bestrijden; overwegende dat het vorige programma 591 miljoen EUR aan inkomsten voor de EU heeft opgeleverd;

| J. | overwegende dat het in 2010 opgezette platform van deskundigen voor fraudebestrijding in de lidstaten, Eurofisc, teneinde doeltreffend te kunnen zijn, moet worden versterkt en voorzien van toereikende middelen om gezamenlijke risicoanalysen uit te voeren, onderzoeken te coördineren en samen te werken met het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF), Europol en het Europees Openbaar Ministerie, met name met het oog op het onderzoeken van btw-fraude; overwegende dat een stelsel van gedifferentieerde btw-tarieven en hoge nalevingskosten de fraude in de hand zouden kunnen werken; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat het in 2010 opgezette platform van deskundigen voor fraudebestrijding in de lidstaten, Eurofisc, teneinde doeltreffend te kunnen zijn, moet worden versterkt en voorzien van toereikende middelen om gezamenlijke risicoanalysen uit te voeren, onderzoeken te coördineren en samen te werken met het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF), Europol en het Europees Openbaar Ministerie, met name met het oog op het onderzoeken van btw-fraude; overwegende dat een stelsel van gedifferentieerde btw-tarieven en hoge nalevingskosten de fraude in de hand zouden kunnen werken;

| K. | overwegende dat in Advies nr. 11/2020 van de Rekenkamer de nieuwe methode wordt voorgesteld voor de berekening van de eigen middelen uit de btw; overwegende dat in dit advies wordt opgemerkt dat “de berekening van de eigen middelen uit de btw van de lidstaten door het voorstel aanzienlijk [wordt] vereenvoudigd ten opzichte van het huidige stelsel”, maar wordt vastgesteld dat “het risico bestaat dat het definitieve meerjarige gewogen gemiddelde tarief mogelijk niet representatief is voor alle lidstaten”; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat in Advies nr. 11/2020 van de Rekenkamer de nieuwe methode wordt voorgesteld voor de berekening van de eigen middelen uit de btw; overwegende dat in dit advies wordt opgemerkt dat “de berekening van de eigen middelen uit de btw van de lidstaten door het voorstel aanzienlijk [wordt] vereenvoudigd ten opzichte van het huidige stelsel”, maar wordt vastgesteld dat “het risico bestaat dat het definitieve meerjarige gewogen gemiddelde tarief mogelijk niet representatief is voor alle lidstaten”;

| L. | overwegende dat de sociaal-economische crisis als gevolg van de COVID-19-pandemie aanzienlijke fiscale en begrotingsinspanningen van de regeringen in de lidstaten heeft vereist, zo ook in de vorm van steun aan bedrijven; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat de sociaal-economische crisis als gevolg van de COVID-19-pandemie aanzienlijke fiscale en begrotingsinspanningen van de regeringen in de lidstaten heeft vereist, zo ook in de vorm van steun aan bedrijven;

| M. | overwegende dat de eigen middelen uit de btw in 2019 goed waren voor 11 % van de EU-begroting, in totaal 17,8 miljard EUR; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat de eigen middelen uit de btw in 2019 goed waren voor 11 % van de EU-begroting, in totaal 17,8 miljard EUR;

| N. | overwegende dat het “actieplan voor billijke en eenvoudige belastingheffing ter ondersteuning van de herstelstrategie” van de Commissie deel uitmaakt van de nieuwe EU-strategie voor de vereenvoudiging van de belastingheffing en de aanpassing daarvan aan de digitalisering van de economie en de groene transitie, alsook voor de bestrijding van belastingfraude en -ontwijking; overwegende dat in dit actieplan zaken in verband met de btw als prioriteiten zijn aangemerkt, die gericht zijn op de strijd tegen btw-fraude en op de modernisering van de btw op financiële diensten, rekening houdend met de digitalisering van de economie; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat het “actieplan voor billijke en eenvoudige belastingheffing ter ondersteuning van de herstelstrategie” van de Commissie deel uitmaakt van de nieuwe EU-strategie voor de vereenvoudiging van de belastingheffing en de aanpassing daarvan aan de digitalisering van de economie en de groene transitie, alsook voor de bestrijding van belastingfraude en -ontwijking; overwegende dat in dit actieplan zaken in verband met de btw als prioriteiten zijn aangemerkt, die gericht zijn op de strijd tegen btw-fraude en op de modernisering van de btw op financiële diensten, rekening houdend met de digitalisering van de economie;

| O. | overwegende dat financiële diensten sinds de aanneming van de btw-richtlijn, op enkele uitzonderingen na, zijn vrijgesteld van btw omdat zij aan andere belastingen zijn onderworpen (zoals heffingen op verzekeringspremies); |
| --- | --- |

O.

overwegende dat financiële diensten sinds de aanneming van de btw-richtlijn, op enkele uitzonderingen na, zijn vrijgesteld van btw omdat zij aan andere belastingen zijn onderworpen (zoals heffingen op verzekeringspremies);

| P. | overwegende dat de btw als indirecte belasting door alle 27 lidstaten wordt geïnd krachtens verschillende nationale regelingen, en dat het mogelijk is uit al deze regelingen goede praktijken te distilleren en die toe te passen in het kader van een voor de hele EU geldende hervorming; overwegende dat nationale voorbeelden als model moeten worden beschouwd om rekening mee te houden en dat de Commissie moet optreden als platform voor de uitwisseling van dergelijke goede praktijken; overwegende dat de wijzigingen in de nationale wetgeving van één lidstaat waarbij stimulansen voor consumenten werden gecreëerd om te vragen om een factuur in sectoren waarin belastinginning moeilijk is, een goed voorbeeld daarvan zijn; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat de btw als indirecte belasting door alle 27 lidstaten wordt geïnd krachtens verschillende nationale regelingen, en dat het mogelijk is uit al deze regelingen goede praktijken te distilleren en die toe te passen in het kader van een voor de hele EU geldende hervorming; overwegende dat nationale voorbeelden als model moeten worden beschouwd om rekening mee te houden en dat de Commissie moet optreden als platform voor de uitwisseling van dergelijke goede praktijken; overwegende dat de wijzigingen in de nationale wetgeving van één lidstaat waarbij stimulansen voor consumenten werden gecreëerd om te vragen om een factuur in sectoren waarin belastinginning moeilijk is, een goed voorbeeld daarvan zijn;

| Q. | overwegende dat de algemene doelstelling van de digitalisering van de belastingheffing essentieel is om de transparantie, eenvoud, verantwoording en geautomatiseerde rapportage te waarborgen, en cruciaal is voor een definitief, vereenvoudigd en toekomstbestendig btw-stelsel; overwegende dat de COVID-19-pandemie een katalysator is geweest voor de ontwikkeling van de digitalisering van alle transacties; overwegende dat kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) centraal staan in dit digitaliseringsproces en in dit verband moeten worden ondersteund bij het verwerven van de nieuwste technologie en knowhow; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat de algemene doelstelling van de digitalisering van de belastingheffing essentieel is om de transparantie, eenvoud, verantwoording en geautomatiseerde rapportage te waarborgen, en cruciaal is voor een definitief, vereenvoudigd en toekomstbestendig btw-stelsel; overwegende dat de COVID-19-pandemie een katalysator is geweest voor de ontwikkeling van de digitalisering van alle transacties; overwegende dat kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) centraal staan in dit digitaliseringsproces en in dit verband moeten worden ondersteund bij het verwerven van de nieuwste technologie en knowhow;

| R. | overwegende dat de btw breed geharmoniseerd is op EU-niveau, geldt als een van de eigen middelen voor de EU-begroting en derhalve uitgebreide samenwerking op EU-niveau vereist; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de btw breed geharmoniseerd is op EU-niveau, geldt als een van de eigen middelen voor de EU-begroting en derhalve uitgebreide samenwerking op EU-niveau vereist;

| S. | overwegende dat het Parlement het beginsel van nationale belastingsoevereiniteit ten volle eerbiedigt; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat het Parlement het beginsel van nationale belastingsoevereiniteit ten volle eerbiedigt;

Btw-tarieven, belastinggrondslagen en btw-kloven in de lidstaten

| 1. | is verheugd over het feit dat de algemene tendens positief is, aangezien de btw-kloof in de lidstaten is teruggebracht van 20 % in 2009 tot 10 % in 2019, hetgeen erop duidt dat de btw-fraude in de EU afneemt en dat de btw-inkomsten als een percentage van het bruto binnenlands product stijgen; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verzoekt de Commissie en de lidstaten de beste praktijken in de lidstaten die erin geslaagd zijn een grote btw-kloof te voorkomen, te analyseren en uit te wisselen; schaart zich achter het doel om te komen met innovatieve belastingoplossingen die aansluiten bij de nieuwe economische, sociale en ecologische realiteit; |
| --- | --- |

2.

| 3. | merkt op dat volgens sommige ramingen een inkomstenneutrale belastinghervorming zou kunnen leiden tot een verlaging van het normale btw-tarief met gemiddeld zeven procentpunten in de EU-27, naast een verlaging van de nalevingskosten; benadrukt dat de omvang van de verlaging volgens deze ramingen verschilt tussen de EU-lidstaten van 2 (Estland) tot 13 (Griekenland) procentpunten; merkt op dat dit niet het enige antwoord is op de noodzaak om de complexiteit van het belastingstelsel aan te pakken; stelt vast dat een lager standaard btw-tarief ten gunste kan komen van consumenten, en met name van huishoudens met een laag inkomen; merkt op dat de lidstaten de mogelijkheid hebben om de voordelen te verkennen die een enkel verlaagd normaal tarief zou hebben voor de eerlijke mededinging op hun markt; |
| --- | --- |

3.

| 4. | is van oordeel dat het hanteren van een groot aantal verlaagde tarieven een legitiem doel in de samenleving vervult, met name om het regressieve effect van het btw-stelsel te beperken en bij te dragen tot het behalen van bepaalde nationale beleidsdoelstellingen, waaronder toegang tot essentiële goederen en sectoren zoals gezondheidszorg en levensmiddelen, maar dat het ook bijdraagt aan de complexiteit en de ondoorzichtigheid van het belastingstelsel, de nalevingskosten verhoogt en fraude in de hand kan werken; begrijpt dat de toepassing van verlaagde tarieven kan leiden tot een lagere prijs voor consumenten, maar van diverse andere factoren afhangt; merkt daarom op dat er een grondige analyse en effectbeoordeling moeten worden uitgevoerd; |
| --- | --- |

4.

| 5. | wijst op de aanzienlijke verschillen in de standaardtarieven die worden gehanteerd in de lidstaten en de complexiteit die dat met zich meebrengt voor het stelsel, zelfs als dat gerechtvaardigd is op grond van de uiteenlopende nationale economische stelsels; benadrukt dat deze complexiteit verder wordt verergerd door de uiteenlopende manieren waarop verlaagde tarieven worden gehanteerd, hetgeen legitiem is voor het nastreven van sociale en milieudoelstellingen; herinnert eraan dat de mogelijkheid om sterk verlaagde tarieven (in vijf lidstaten) en parkeertarieven (in vijf lidstaten) te hanteren een aanvullende belemmering vormt voor een coherent en volledig interoperabel gemeenschappelijk stelsel; |
| --- | --- |

5.

| 6. | beseft dat het systeem steeds ingewikkelder wordt door de verschillende tarieven, maar ook door vrijstellingen en afwijkingen, die uitzonderingen moeten blijven; herinnert aan de specifieke situatie van ongelijke behandeling van de lidstaten die vóór en na 1992 zijn toegetreden tot de EU, waarvoor verschillende regels gelden; verzoekt de Commissie dit probleem in toekomstige wetgevingsvoorstellen aan te pakken; |
| --- | --- |

6.

| 7. | merkt op dat de Commissie in de afgelopen twintig jaar bijna tweehonderd inbreukprocedures aangaande btw heeft ingeleid; verzoekt haar een samenvatting voor te leggen van de belangrijkste bevindingen van deze procedures als basis voor toekomstige wetgevingsvoorstellen, dat wil zeggen met betrekking tot verlaagde tarieven, vrijstellingen en niet-omzetting; |
| --- | --- |

7.

| 8. | merkt op dat de COVID-19-pandemie uitzonderingen op de btw-regels heeft gerechtvaardigd, hetgeen wijst op de noodzaak van een zekere mate van flexibiliteit als zich dringende of onverwachte omstandigheden voordoen; dringt er bij de Commissie op aan hiermee rekening te houden bij toekomstige wetgevingsvoorstellen inzake de btw; |
| --- | --- |

8.

| 9. | merkt op dat de btw-kloof fluctueert met de conjunctuurcyclus, en dat een gebrekkige naleving van de belastingwetgeving soms in verband wordt gebracht met hoge standaard btw-tarieven, een geringere doeltreffendheid op gerechtelijk en juridisch gebied, zwakkere juridische instellingen, hogere waargenomen niveaus van corruptie en het algehele aandeel van de schaduweconomie in de economie als geheel; |
| --- | --- |

9.

| 10. | vindt het zorgelijk dat sommige lidstaten donaties in natura in het algemeen niet uitsluiten van de btw-heffing, waardoor ondernemingen consumentengoederen vernietigen, met name geretourneerde goederen, ondanks het feit dat een dergelijke uitzondering mogelijk is op grond van de bestaande btw-richtlijn; verzoekt de Commissie richtsnoeren uit te vaardigen voor de lidstaten waarin zij verduidelijkt dat btw-vrijstellingen voor donaties in natura verenigbaar zullen zijn met de bestaande EU-wetgeving inzake btw totdat het voorstel van de Raad (COM(2018)0020, artikel 98, lid 2) door de lidstaten wordt goedgekeurd; |
| --- | --- |

10.

| 11. | betreurt het gebrek aan beschikbare gegevens over regionale verschillen, dat mogelijk een grote beperking vormt voor het meten van de btw-kloof; verzoekt de Commissie te controleren of het produceren en publiceren van regionale metingen van de btw-kloof een waardevol instrument kan zijn om de transparantie te verbeteren en de btw-kloof te verkleinen; |
| --- | --- |

11.

Gevolgen van de grote verscheidenheid aan verlaagde btw-tarieven voor bedrijven

| 12. | is van oordeel dat de huidige diversificatie van de verlaagde tarieven leidt tot extra administratieve rompslomp voor bedrijven; merkt op dat de totale btw-nalevingskosten in de lidstaten variëren van 1 % tot 4 % van de omzet van bedrijven; merkt op dat digitalisering aanzienlijk kan bijdragen tot de verlaging van de nalevingskosten voor bedrijven; |
| --- | --- |

12.

| 13. | constateert dat kmo’s te maken hebben met verhoudingsgewijs hogere nalevingskosten, aangezien dit vaste kosten zijn die losstaan van de grootte van het bedrijf, en wijst erop dat hoge nalevingskosten een belemmering vormen voor de toegang tot de interne markt van de EU; is derhalve van mening dat gedifferentieerde btw-regelingen binnen de EU de handel binnen de EU kunnen ontmoedigen voor alle bedrijven, maar vooral voor kmo’s; merkt echter op dat het empirisch bewijs geen uitsluitsel geeft over de effecten van gedifferentieerde btw-stelsels op de internationale handel en of die effecten kunnen leiden tot ongelijke concurrentievoorwaarden in de internationale handel, met name als gevolg van hoge nalevingskosten, vrijstellingen en gebrekkige restitutieregelingen; |
| --- | --- |

13.

| 14. | wijst op het potentieel van digitalisering om de nalevingskosten te verlagen, hoewel deze voordelen vaak pas op de lange termijn optreden; stelt dat dankzij digitale innovaties (28) waarschijnlijk de nalevingskosten kunnen worden verlaagd, handelstransacties transparanter kunnen worden en de bureaucratie kan worden teruggedrongen; benadrukt dat gegevensbeveiliging, de persoonlijke levenssfeer en de vertrouwelijkheid van gegevens van bedrijven moeten worden gewaarborgd; benadrukt dat bedrijven slechts in tweede instantie (29) moeten worden ondersteund via EU-programma’s, en dat met name kmo’s en andere kwetsbare economische actoren moeten worden ondersteund in de vorm van door de EU georganiseerde opleidingen over de digitale transitie, om hiervan te kunnen profiteren en daaraan een bijdrage te leveren; wijst erop dat een dergelijke algemene benadering van de versnelling van de digitalisering van de knowhow en werkzaamheden ter plekke van kmo’s uiteindelijk ten goede zal komen aan de btw-inning; wijst op het potentieel van “distributed ledger”-technologie ter voorkoming van btw-fraude — bijv. btw-carrouselfraude — en kijkt uit naar het wetgevingsvoorstel voor de modernisering van de btw-rapportageverplichtingen; verzoekt de Commissie voorts met een initiatief te komen dat gericht is op de gemakkelijke toepassing van de “distributed ledger”-technologie door handelaren en op de terugdringing van de bureaucratie; |
| --- | --- |

14.

| 15. | is van mening dat de Commissie, in samenwerking met de lidstaten, de databank “Taxes in Europe” — een EU-informatieportaal over btw voor het bedrijfsleven — moet verbeteren om de handel gemakkelijker te maken en de rechtszekerheid te verbeteren op de interne markt; benadrukt dat op dat portaal snel actuele en nauwkeurige informatie moet worden verstrekt over de tenuitvoerlegging van het btw-stelsel in de verschillende lidstaten en met name over de juiste btw-tarieven voor verschillende goederen en diensten in de verschillende lidstaten, en over de voorwaarden voor de toepassing van het nultarief; merkt op dat dit portaal ook zou kunnen bijdragen tot het aanpakken van de huidige btw-kloof; stelt voor het éénloketsysteem van de EU op te nemen in het btw-informatieportaal van de EU; |
| --- | --- |

15.

| 16. | wijst op het éénloketsysteem van de EU als voorbeeld voor digitale innovatie waarmee bedrijven in de EU hun btw-facturen kunnen vereenvoudigen en zodoende de nalevingskosten op het gebied van de e-verkoop in de EU kunnen verlagen; merkt op dat een dergelijke verlaging van de nalevingskosten met name voordelig is voor kmo’s; neemt kennis van de bereidheid van de Commissie om voor 2022/2023 een wijziging van de btw-richtlijn voor te stellen met het oog op een verdere uitbreiding van het toepassingsgebied van het btw-éénloketsysteem; verzoekt de Commissie te verkennen hoe het toepassingsgebied van het éénloketsysteem kan worden uitgebreid; |
| --- | --- |

16.

| 17. | verzoekt de lidstaten de onderlinge samenwerking uit te breiden en te verbeteren en de in februari 2020 vastgestelde reeks regels inzake de uitwisseling van btw-betalingsgegevens naar behoren toe te passen om het opsporen van btw-fraude bij grensoverschrijdende elektronische handelstransacties te vergemakkelijken; |
| --- | --- |

17.

| 18. | merkt op dat de lidstaten al nieuwe technologieën toepassen om de efficiëntie van controles van binnenlandse aankopen voor belastingdoeleinden te verbeteren; begrijpt dat er rekening moet worden gehouden met deze nationale maatregelen bij een eventuele hervorming van het btw-stelsel, en wel als goede praktijken die in aanmerking moeten worden genomen; pleit voor meer coördinatie tussen de lidstaten in dit opzicht, teneinde grensoverschrijdende transacties te vergemakkelijken, zonder buitensporige kosten voor exploitanten en consumenten; verzoekt de Commissie concrete voorstellen te doen ter bevordering van een sneller systeem voor de uitwisseling van informatie over de btw met betrekking tot transacties binnen de EU en om dit systeem interoperabel te maken met nationale mechanismen; pleit voor de uitbreiding van elektronische facturering en dringt aan op de invoering van een EU-norm voor e-facturering, waarbij met name de informatie op een e-factuur wordt geharmoniseerd om grensoverschrijdende interoperabiliteit te bevorderen, de naleving van de wetgeving te waarborgen, de transparantie van handelstransacties te vergroten en zo fraude en fouten te beperken; |
| --- | --- |

18.

| 19. | benadrukt dat de grensoverschrijdende btw-fraude en carrouselfraude dringend moeten worden aangepakt door middel van de goede uitvoering van mechanismen voor de efficiënte uitwisseling van informatie en toereikende middelen (zowel personele, financiële, technische als technologische middelen) voor nationale autoriteiten en andere autoriteiten zoals OLAF; wijst op de waardevolle bijdrage van instrumenten zoals Eurofisc; herinnert aan de rol van aanbieders van betalingsdiensten en de noodzaak om hoge normen te waarborgen voor de btw-rapportage; acht het noodzakelijk van de Commissie een effectbeoordeling te ontvangen om de invoering te beoordelen van een veralgemeende verleggingsregeling in verschillende lidstaten na de tenuitvoerlegging van de richtlijn van de Raad betreffende de tijdelijke toepassing van een veralgemeende verleggingsregeling voor leveringen van goederen en diensten boven een bepaalde drempel (30), teneinde carrouselfraude te bestrijden, en met name de gevolgen daarvan voor de bestrijding van alle soorten btw-fraude en de gevolgen voor de nalevingskosten van bedrijven te beoordelen; |
| --- | --- |

19.

| 20. | merkt op dat de grote verscheidenheid aan tarieven tot prijsverstoring op de interne markt kan leiden, waardoor grensoverschrijdende aankopen worden gestimuleerd; merkt op dat met name de diversificatie van de btw-tarieven een prikkel vormt om prijsverschillen tussen landen uit te buiten door de consumptie te verschuiven naar lidstaten met lagere btw-tarieven, en de inning van belastinginkomsten door de overheid verstoort; |
| --- | --- |

20.

| 21. | herinnert eraan dat bedrijven vereenvoudigde en gecentraliseerde toegang moeten krijgen tot informatie over tarieven, de juiste btw-tarieven voor verschillende goederen en diensten in de verschillende lidstaten en de voorwaarden voor toepassing van het nultarief, evenals duidelijke en ondubbelzinnige btw-regels om grensoverschrijdende activiteiten te stimuleren en de administratieve lasten van bedrijven te verminderen; is in dit verband ingenomen met de vereenvoudigde en gedigitaliseerde methode voor de registratie, via een onlineportaal, van de btw-regeling voor kleine ondernemingen die grensoverschrijdende activiteiten ontplooien, waardoor de kosten en administratieve lasten worden verminderd; merkt op dat 26 van de 27 lidstaten verlaagde tarieven gebruiken als inherent onderdeel van hun fiscaal en sociaal beleid; herinnert eraan dat een gemeenschappelijk webinformatieportaal over de tenuitvoerlegging van btw-stelsels in verschillende lidstaten grensoverschrijdende activiteiten zou stimuleren en de administratieve rompslomp voor bedrijven zou verminderen; |
| --- | --- |

21.

| 22. | is ingenomen met de positieve trend om de nalevingskosten te verlagen door bedrijven en overheidsdiensten steeds verder te digitaliseren; merkt op dat in de OESO-landen de tijd die nodig is voor de naleving van de belastingwetgeving tussen 2006 en 2020 is gedaald van 230 uur naar 162 uur, voornamelijk als gevolg van de invoering van elektronische archiverings- en betalingssystemen (31); |
| --- | --- |

22.

| 23. | benadrukt dat een goed opgezet btw-stelsel neutraal is en geen invloed mag hebben op de handel, maar dat dit beginsel in de praktijk moeilijk te verifiëren is op mondiaal niveau gezien de toepassing van btw-vrijstellingen, ondoeltreffende restitutiesystemen en de grote verscheidenheid aan tarieven die tot hogere nalevingskosten leiden; herinnert eraan dat een doeltreffend btw-stelsel bijdraagt aan de bestrijding van belastingontduiking en aan belastingoptimalisatie; wijst erop dat steeds meer kmo’s in de hele EU handel willen drijven, met name door middel van online transacties, en dat het btw-stelsel van de EU gericht moet zijn op het vergemakkelijken van grensoverschrijdende groei; |
| --- | --- |

23.

| 24. | merkt op dat uit empirisch bewijs blijkt dat het huidige stelsel van meerdere btw-tarieven in de lidstaten regressief is wanneer het geldt als percentage van het besteedbaar inkomen, maar in de meeste lidstaten evenredig of licht progressief neigt te zijn wanneer het wordt gemeten als percentage van de uitgaven; merkt daarnaast op dat wanneer wordt gerekend in termen van uitgaven, de bestaande verlaagde btw-tarieven en het nultarief bijdragen tot een progressiever btw-stelsel ten opzichte van btw-stelsels met één enkel tarief; merkt bovendien op dat uit bewijs ook blijkt dat alleen btw-tarieven die verlaagd worden met het oog op de ondersteuning van huishoudens met een laag inkomen (zoals verlaagde tarieven voor levensmiddelen) de btw progressiever maken; verzoekt de lidstaten om bij de invoering van verlaagde btw-tarieven het specifieke doel voor ogen te houden om huishoudens met een lager inkomen te ondersteunen; |
| --- | --- |

24.

| 25. | benadrukt dat het de lidstaten moet worden toegestaan om een nultarief toe te passen op essentiële goederen; |
| --- | --- |

25.

Gevolgen van de verlaagde btw-tarieven voor de consument en de sociale en milieudoelstellingen

| 26. | merkt op dat het hanteren van verlaagde tarieven niet systematisch leidt tot een blijvende prijsverlaging voor de consument en dat de doeltreffendheid van een verlaagd tarief afhangt van een aantal factoren, zoals de mate waarin bedrijven dat tarief aan de consument doorberekenen, de looptijd ervan, de omvang van de verlaging en de complexiteit van het tariefstelsel; benadrukt dat de volledige doorberekening van verlaagde tarieven derhalve een complex proces is en niet mag worden uitgevoerd zonder gedegen effectbeoordeling; merkt op dat de bestaande verlaagde btw-tarieven en het nultarief weliswaar verhoudingsgewijs een groter voordeel opleveren voor huishoudens met een laag inkomen in de EU (gemeten als percentage van de uitgaven), maar in absolute termen (contant geld) normaal gesproken een groter voordeel opleveren voor huishoudens met een hoog inkomen; merkt daarom op dat er uitgebreide analyses en effectbeoordelingen moeten worden uitgevoerd zodat verlaagde tarieven alleen van toepassing zijn als zij ten goede komen aan huishoudens met een laag inkomen; |
| --- | --- |

26.

| 27. | benadrukt dat met verlaagde tarieven normaal gesproken het legitieme doel wordt nagestreefd om ervoor te zorgen dat essentiële goederen voor iedereen toegankelijk zijn; benadrukt dat dankzij verlaagde btw-tarieven voor eerste levensbehoeften (bijv. levensmiddelen) de btw meestal progressiever wordt; wijst erop dat verlaagde tarieven doeltreffender kunnen zijn in samenlevingen met aanzienlijke inkomensongelijkheid en een hoog niveau van sociale en economische ongelijkheid; merkt op dat empirische gegevens over de doeltreffendheid van verlaagde btw-tarieven voor de bevordering van maatschappelijk wenselijke of milieugoederen schaars en dubbelzinnig zijn; |
| --- | --- |

27.

| 28. | is zeer bezorgd over de regressieve aard van de verbruiksbelasting; wijst erop dat de btw-tarieven laag moeten worden gehouden, aangezien ze huishoudens met een lager inkomen op onevenredige wijze belasten en de ongelijkheid in de welvaartsverdeling verergeren; |
| --- | --- |

28.

| 29. | merkt op dat de doeltreffendheid van verlaagde btw-tarieven voor het bevorderen van milieuvriendelijke goederen nog steeds moeilijk te beoordelen is als gevolg van een gebrek aan empirisch bewijs, hoewel in bepaalde casestudies en volgens bepaalde modellen positieve effecten kunnen worden gemeten; benadrukt echter dat het met het oog op de bevordering van milieuvriendelijke consumptie van essentieel belang is dat de lidstaten alle nultarieven en verlaagde btw-tarieven voor schadelijke milieugoederen en -diensten geleidelijk afschaffen; verzoekt de lidstaten de verlaagde tarieven voor zeer vervuilende goederen en diensten tot 2030 geleidelijk af te schaffen om de klimaatdoelstellingen van de EU zoals vastgelegd in de Europese Green Deal te verwezenlijken; verzoekt de lidstaten de invoering van compensatiemechanismen te bestuderen om huishoudens met een laag inkomen te helpen het hoofd te bieden aan de daling van het beschikbare inkomen als gevolg van hogere btw-tarieven voor vervuilende goederen en diensten; |
| --- | --- |

29.

| 30. | wijst er in dit opzicht op dat bij verlaagde tarieven rekening moet worden gehouden met de duurzaamheid van de overheidsfinanciën; merkt op dat bij de rationalisering met het oog op een uniform btw-stelsel rekening moet worden gehouden met de historische en tijdelijke toepassing van verlaagde tarieven, mits aan de andere voorwaarden wordt voldaan; |
| --- | --- |

30.

| 31. | benadrukt dat bewijs erop duidt dat verlaagde btw-tarieven vaak een weinig doeltreffend instrument zijn om sociale of milieudoelstellingen te verwezenlijken, aangezien ze leiden tot aanzienlijke kosten voor de overheid vanwege de discrepantie tussen tarieven, verminderde belastinginkomsten, hogere administratieve kosten, dure controles en inspecties, druk van maatschappelijke en economische vertegenwoordigers, nalevingskosten, economische verstoringen of zelfs belastingfraude, en de moeilijkheden om bepaalde doelgroepen te bereiken; |
| --- | --- |

31.

| 32. | merkt op dat het voor een volledige beoordeling van de efficiëntie en doeltreffendheid van atypische btw-tarieven noodzakelijk is deze te vergelijken met alternatieve beleidsinstrumenten; is van mening dat deze maatregelen doeltreffender, flexibeler, zichtbaarder en kosteneffectiever kunnen zijn om de sociale en milieudoelstellingen te verwezenlijken, mits die maatregelen op efficiënte wijze door regeringen worden ingezet; merkt echter op dat deze instrumenten de kern van de nationale belastingsoevereiniteit vormen en onder de nationale bevoegdheden vallen aangezien er geen EU-wetgeving bestaat waarin die instrumenten worden geharmoniseerd; wijst erop dat deze instrumenten niettemin moeten stroken met het mededingingsbeleid van de EU; |
| --- | --- |

32.

| 33. | benadrukt dat een uniform btw-stelsel, in combinatie met alternatieve beleidsinstrumenten en een reeks sociale hervormingen en milieubelastinginstrumenten, stuk voor stuk opties zijn die bij het ontwerpen van een doeltreffend economisch, sociaal en groen holistisch belastingstelsel moeten worden onderzocht, mits zij huishoudens met een laag inkomen niet onnodig belasten; merkt op dat Nieuw-Zeeland een btw-stelsel met een vast tarief van 15 % heeft en een belastingkrediet hanteert voor huishoudens met een laag inkomen; merkt op dat de inspanningen om het btw-stelsel in de EU te vereenvoudigen of te harmoniseren niet zouden leiden tot hogere standaard btw-tarieven; wijst erop dat vaste subsidiebedragen en voorlichtingscampagnes een optie kunnen zijn voor de promotie van bemoeigoederen; |
| --- | --- |

33.

Conclusie

| 34. | herinnert eraan dat de btw-inkomsten een van de belangrijkste bronnen van overheidsinkomsten zijn en gemiddeld circa 21 % van de totale belastinginkomsten in de EU uitmaken; merkt op dat de btw-kloof gemiddeld 10 % bedraagt en dat de btw ook een bron van eigen middelen voor de EU-begroting is; wijst erop dat een verlaging van de btw-grondslag tot een verlies aan inkomsten voor de overheidsfinanciën kan leiden; verzoekt de nationale belastingautoriteiten initiatieven te nemen om de btw-kloof te verkleinen en zo de overheidsfinanciën te verbeteren, met name in het licht van de economische recessie als gevolg van de COVID-19-pandemie, en de eigen middelen van de EU te verhogen; |
| --- | --- |

34.

| 35. | is in dit verband verheugd over de aanzienlijke vooruitgang die de afgelopen tien jaar is geboekt op het gebied van samenwerking tussen de belastingautoriteiten van de lidstaten; is voorstander van verder overleg tussen de lidstaten om de administratieve samenwerking te versterken; |
| --- | --- |

35.

| 36. | schaart zich achter de conclusies van de studie van DIW Econ, waaruit blijkt dat het normale tarief in 2019 gemiddeld op 71 % van de totale belastinggrondslag in de lidstaten werd toegepast; merkt op dat de nalevingskosten van gediversifieerde btw-stelsels aanzienlijk kunnen worden verlaagd door de digitalisering van het bedrijfsleven en overheden voort te zetten; wijst erop dat de kosten van gediversifieerde btw-stelsels voor bedrijven, met name kmo’s, de verstoringen die zij kunnen veroorzaken op de interne markt en de handel, en de gevolgen ervan voor overheden op het vlak van inkomstenderving zorgvuldig moeten worden beoordeeld om te komen tot een samenhangend, eerlijk en efficiënt btw-stelsel in de EU; merkt op dat er vanwege verlaagde tarieven voor eerste levensbehoeften (zoals levensmiddelen) meestal sprake is van progressievere btw en dat huishoudens met een laag inkomen profiteren van verlaagde btw-tarieven, ook al zijn dat minder doeltreffende middelen om de inkomsten te verdelen of milieudoelstellingen te verwezenlijken; |
| --- | --- |

36.

| 37. | merkt op dat de moeilijkheden om de btw-kloof tussen de lidstaten te verkleinen worden veroorzaakt door een combinatie van factoren, zoals de noodzaak om een aantal btw-vrijstellingen voor bepaalde goederen en diensten te handhaven en de wens van de lidstaten om verlaagde tarieven van ten minste 5 % te handhaven; onderkent dat de lidstaten hun flexibiliteit moeten kunnen behouden om hun eigen btw-tarieven te bepalen, gezien het belang van dit instrument als begrotingsinstrument; |
| --- | --- |

37.

| 38. | dringt aan op de invoering van een vereenvoudigd en gemoderniseerd btw-stelsel ter bevordering van eerlijk en efficiënt concurrentievermogen van bedrijven binnen de interne markt, de verlaging van de nalevingskosten en de verbetering van de vrijwillige naleving; merkt op dat een dergelijk vereenvoudigd btw-stelsel nog steeds zou profiteren van een éénloketsysteem om de nalevingskosten voor bedrijven in de EU te verlagen en de handel binnen de EU een impuls te geven; neemt kennis van het voorstel van het voormalige Portugese voorzitterschap van de Raad en het huidige Sloveense voorzitterschap van de Raad om alle nultarieven en verlaagde btw-tarieven voor goederen en diensten die schadelijk zijn voor het milieu, zoals fossiele brandstoffen, chemische pesticiden en chemische meststoffen, op het niveau van de lidstaten geleidelijk af te schaffen; dringt erop aan dat de tenuitvoerlegging van sociale maatregelen voor huishoudens met een laag inkomen wordt bestudeerd om de daling van het beschikbare inkomen als gevolg van hogere btw-tarieven voor vervuilende goederen en diensten te compenseren; dringt er bij de lidstaten op aan snel het voorstel voor een herziene richtlijn inzake btw-tarieven goed te keuren (32); |
| --- | --- |

38.

| 39. | benadrukt dat de btw-kloof grotendeels afhangt van een combinatie van factoren in elke lidstaat, zoals mazen in de wetgeving, een gebrek aan middelen en digitale efficiëntie van belastingadministraties en ondoeltreffende maatregelen voor handhaving en controle, met name ten aanzien van belastingfraude en -ontwijking, en agressieve fiscale planning; verzoekt de lidstaten in dit verband de administratieve samenwerking te verbeteren en de prestaties van de nationale belastingautoriteiten op een hoger plan te tillen; is verheugd over de Transaction Network Analysis als instrument en staat achter een nauwere samenwerking tussen de leden van Eurofisc teneinde carrouselfraude snel op te sporen; verzoekt de Conferentie over de toekomst van Europa deze kwestie aan te pakken in het kader van de bescherming van de financiële belangen van de EU; |
| --- | --- |

39.

| 40. | is van mening dat er moet worden gekeken naar een meer geharmoniseerde invoering van elektronische facturering in alle lidstaten, boven op het huidige verplichte gebruik ervan bij overheidsaanbestedingen in de hele EU, aangezien het in de landen waar elektronische facturering ook is ingevoerd voor andere soorten transacties een doeltreffend instrument is gebleken om fraude en belastingontduiking te bestrijden, en daarnaast heeft geleid tot vereenvoudiging en lagere nalevingskosten; |
| --- | --- |

40.

| 41. | herinnert aan het belang van de onafhankelijkheid en het onpartijdige karakter van de EU-waarnemingspost voor belastingheffing, die op initiatief van het Parlement is opgericht; wijst erop dat het Fiscalis-programma 2021-2027 een essentieel instrument is om de snelle en constructieve samenwerking tussen belastingautoriteiten te waarborgen; |
| --- | --- |

41.

| 42. | herinnert eraan dat de doeltreffendheid van verlaagde tarieven als beleidsinstrument altijd moet worden beoordeeld in de specifieke context van andere bestaande beleidsinstrumenten; voegt daaraan toe dat verlaagde tarieven vaak een aanvulling vormen op bestaande sociale en milieubeleidsinstrumenten en dat directe belastingprikkels instrumenten zijn die meer gericht zijn op huishoudens met een laag inkomen — bijvoorbeeld een belastingvrije drempel en progressieve belastingtarieven — en over het algemeen minder duur zijn, mits aan de andere voorwaarden wordt voldaan; |
| --- | --- |

42.

| 43. | dringt erop aan over te schakelen op een definitief btw-stelsel dat gebaseerd is op het beginsel van belastingheffing in het land van bestemming; dringt er bij de Raad op aan het voorstel voor een richtlijn van 25 mei 2018 (COM(2018)0329) zo snel mogelijk goed te keuren, gezien de omvang van de verliezen aan nationale en Europese begrotingsmiddelen in het kader van het huidige stelsel; benadrukt in dit verband de belangrijkste beginselen van het toekomstige definitieve btw-stelsel voor de grensoverschrijdende belastingheffing op goederen die binnen de EU verhandeld worden in het land van bestemming en het in rekening brengen en innen van de btw door de leverancier in de lidstaat van bestemming; |
| --- | --- |

43.

| 44. | verzoekt de Commissie dit verslag op te volgen met concrete wetgevingsvoorstellen waarin de hierboven genoemde specifieke onderwerpen worden behandeld; verzoekt de Raad de dialoog en samenwerking met het Parlement op waarde te schatten bij het streven naar een goede hervorming van het btw-stelsel, en deze voorstellen in het achterhoofd te houden, evenals de fundamentele noodzaak om het democratische karakter van de wijzigingen van het belastingbeleid van de EU te waarborgen; |
| --- | --- |

44.

| 45. | steunt het voorstel van de Rekenkamer (33) om te overwegen een mechanisme in te voeren voor de herziening van het meerjarig gewogen gemiddelde tarief tijdens de periode die het meerjarig financieel kader beslaat teneinde verstoringen te voorkomen van het niveau van de bijdragen op basis van de btw in deze periode als een lidstaat besluit zijn btw-beleid te wijzigen; |
| --- | --- |

45.

| 46. | merkt op dat de btw-richtlijn unaniem moet worden goedgekeurd in de Raad overeenkomstig artikel 113 VWEU; |
| --- | --- |

46.

| 47. | herinnert aan de verdiensten van het fiscaal identificatienummer als nuttig instrument om de naleving en de eerbiediging van de belastingverplichtingen te waarborgen; verzoekt de Commissie en de lidstaten alle mogelijkheden van het fiscaal identificatienummer te verkennen als mechanisme om hoge efficiëntienormen voor de verslaglegging te garanderen; |
| --- | --- |

47.

| 48. | steunt het idee om het toepassingsgebied van het sinds 2015 bestaande btw-éénloketsysteem voor de btw uit te breiden naar de aangifte en betaling van btw; benadrukt dat de aanpassing van het éénloketsysteem aan de zich uitbreidende markt voor elektronische handel doelgericht moet worden aangepakt; |
| --- | --- |

48.

| 49. | verzoekt de Commissie het huidige kader te beoordelen en concrete wetgevingsvoorstellen te doen met betrekking tot de verificatie van grensoverschrijdende transacties, die moet worden versterkt om de btw veilig te stellen; benadrukt in dit verband dat met name de mogelijkheden moeten worden benut die het gebruik van nieuwe digitale technologieën met zich meebrengt, met hoge normen voor de gegevensbescherming en privacy, die voortvloeien uit de rechten van belastingbetalers; |
| --- | --- |

49.

| 50. | wijst erop hoe belangrijk het is om de volledige omzetting en goede uitvoering van het btw-pakket voor elektronische handel te waarborgen; verzoekt de Commissie de stand van zaken in dit opzicht te evalueren en zo nodig met concrete voorstellen te komen om de regels aan te passen, waarbij zij rekening houdt met de exponentiële groei van de elektronische handel; merkt op dat er sprake is van een aanzienlijke kloof in de btw-inning in de sector elektronische handel; nodigt de Commissie uit de conclusies van het speciale verslag van de Europese Rekenkamer over deze kwestie te bestuderen teneinde de inningskloof te dichten; |
| --- | --- |

50.

| 51. | herinnert aan het belang van een nauwere dialoog over de btw met de internationale partners, en met name met de belangrijkste handelspartners; is van mening dat deze samenwerking moet starten met en gebaseerd moet zijn op het beginsel van administratieve samenwerking, teneinde een doeltreffende logica van de uitwisseling van informatie te waarborgen die de strijd tegen regelingen die leiden tot fraude of ontduiking versterkt; |
| --- | --- |

51.

| 52. | neemt kennis van het streven van de Commissie om de hoedanigheid van haar btw-comité en de doelstellingen met betrekking tot een toekomstig comitologiecomité te veranderen; benadrukt dat bij deze kwestie moet worden vertrouwd op het standpunt van het Parlement; herinnert eraan dat het noodzakelijk is om de volledige eerbiediging van het institutionele kader van de EU voor belastingheffing en de bevoegdheidsverdeling met betrekking tot de indirecte belastingen te waarborgen; |
| --- | --- |

52.

o

o o

| 53. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten. |
| --- | --- |

53.

---

(1)  PB L 145 van 13.6.1977, blz. 1.

(2)  PB L 347 van 11.12.2006, blz. 1.

(3)  PB L 348 van 29.12.2017, blz. 7.

(4)  PB L 311 van 7.12.2018, blz. 3.

(5)  PB L 310 van 2.12.2019, blz. 1.

(6)  PB L 62 van 2.3.2020, blz. 13.

(7)  PB L 62 van 2.3.2020, blz. 7.

(8)  PB L 77 van 23.3.2011, blz. 1.

(9)  PB L 348 van 29.12.2017, blz. 1.

(10)  PB L 348 van 29.12.2017, blz. 32.

(11)  PB L 259 van 16.10.2018, blz. 1.

(12)  PB L 313 van 4.12.2019, blz. 14.

(13)  PB L 40 van 13.2.2020, blz. 114.

(14)  PB L 188 van 28.5.2021, blz. 1.

(15)  Inwerkingtreding uitgesteld tot 1 juli 2022.

(16)  PB C 449 van 23.12.2020, blz. 295.

(17)  PB C 474 van 24.11.2021, blz. 182.

(18)  PB C 15 van 12.1.2022, blz. 270.

(19)  PB C 94 E van 3.4.2013, blz. 5.

(20)  PB C 224 van 27.6.2018, blz. 107.

(21)  PB C 108 van 26.3.2021, blz. 8.

(22)  PB C 15 van 12.1.2022, blz. 204.

(23)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0392.

(24)  PB 71 van 14.4.1967, blz. 1301.

(25)  PB 71 van 14.4.1967, blz. 1303.

(26)  Zoals beschreven in het EU-actieplan voor een gemeenschappelijke btw-ruimte in de EU.

(27)  COM(2018)0329.

(28)  Zoals artificiële intelligentie, big data en blockchaintechnologie.

(29)  Dit betekent dat de steun in eerste instantie afkomstig is van de lidstaten en vervolgens van de EU.

(30)  Richtlijn (EU) 2018/2057 van de Raad van 20 december 2018 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde wat betreft de tijdelijke toepassing van een veralgemeende verleggingsregeling voor leveringen van goederen en diensten boven een bepaalde drempel (PB L 329 van 27.12.2018, blz. 3).

(31)  Studie van PWC en de Wereldbankgroep van 26 november 2019, getiteld “Paying Taxes 2020: The changing landscape of tax policy and administration across 190 economies”, blz. 27.

(32)  COM(2018)0020.

(33)  Advies nr. 11/2020.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/99 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/99

---

P9_TA(2022)0037

Uitvoering van de richtlijn speelgoedveiligheid

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over de uitvoering van Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de veiligheid van speelgoed (richtlijn speelgoedveiligheid) (2021/2040(INI))

(2022/C 342/11)

Het Europees Parlement,

| — | gezien Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2009 betreffende de veiligheid van speelgoed (1) (richtlijn speelgoedveiligheid), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2009 betreffende de veiligheid van speelgoed (1) (richtlijn speelgoedveiligheid),

| — | gezien de evaluatie van de Commissie van 19 november 2020 van Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de veiligheid van speelgoed (SWD(2020)0287), |
| --- | --- |

—

gezien de evaluatie van de Commissie van 19 november 2020 van Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de veiligheid van speelgoed (SWD(2020)0287),

| — | gezien Richtlijn 2001/95/EG van het Europees Parlement en de Raad van 3 december 2001 inzake algemene productveiligheid (2) (GPSD), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2001/95/EG van het Europees Parlement en de Raad van 3 december 2001 inzake algemene productveiligheid (2) (GPSD),

| — | gezien Verordening (EG) nr. 765/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juli 2008 tot vaststelling van de eisen inzake accreditatie en markttoezicht betreffende het verhandelen van producten en tot intrekking van Verordening (EEG) nr. 339/93 (3), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 765/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juli 2008 tot vaststelling van de eisen inzake accreditatie en markttoezicht betreffende het verhandelen van producten en tot intrekking van Verordening (EEG) nr. 339/93 (3),

| — | gezien Besluit nr. 768/2008/EG van het Europees Parlement en de Raad van 9 juli 2008 betreffende een gemeenschappelijk kader voor het verhandelen van producten en tot intrekking van Besluit 93/465/EEG van de Raad (4), |
| --- | --- |

—

gezien Besluit nr. 768/2008/EG van het Europees Parlement en de Raad van 9 juli 2008 betreffende een gemeenschappelijk kader voor het verhandelen van producten en tot intrekking van Besluit 93/465/EEG van de Raad (4),

| — | gezien Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 betreffende Europese normalisatie, tot wijziging van de Richtlijnen 89/686/EEG en 93/15/EEG van de Raad alsmede de Richtlijnen 94/9/EG, 94/25/EG, 95/16/EG, 97/23/EG, 98/34/EG, 2004/22/EG, 2007/23/EG, 2009/23/EG en 2009/105/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Beschikking 87/95/EEG van de Raad en Besluit nr. 1673/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad (5), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 betreffende Europese normalisatie, tot wijziging van de Richtlijnen 89/686/EEG en 93/15/EEG van de Raad alsmede de Richtlijnen 94/9/EG, 94/25/EG, 95/16/EG, 97/23/EG, 98/34/EG, 2004/22/EG, 2007/23/EG, 2009/23/EG en 2009/105/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Beschikking 87/95/EEG van de Raad en Besluit nr. 1673/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad (5),

| — | gezien Verordening (EU) 2019/1020 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 betreffende markttoezicht en conformiteit van producten en tot wijziging van Richtlijn 2004/42/EG en de Verordeningen (EG) nr. 765/2008 en (EU) nr. 305/2011 (6), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2019/1020 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 betreffende markttoezicht en conformiteit van producten en tot wijziging van Richtlijn 2004/42/EG en de Verordeningen (EG) nr. 765/2008 en (EU) nr. 305/2011 (6),

| — | gezien Verordening (EU) 2019/881 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2019 inzake Enisa (het Agentschap van de Europese Unie voor cyberbeveiliging), en inzake de certificering van de cyberbeveiliging van informatie- en communicatietechnologie en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 526/2013 (cyberbeveiligingsverordening) (7), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2019/881 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2019 inzake Enisa (het Agentschap van de Europese Unie voor cyberbeveiliging), en inzake de certificering van de cyberbeveiliging van informatie- en communicatietechnologie en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 526/2013 (cyberbeveiligingsverordening) (7),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/690 van het Europees Parlement en de Raad van 28 april 2021 tot vaststelling van een programma voor de interne markt, het concurrentievermogen van ondernemingen, met inbegrip van kleine en middelgrote ondernemingen, het gebied van planten, dieren, levensmiddelen en diervoeders, en Europese statistieken (programma voor de interne markt), en tot intrekking van de Verordeningen (EU) nr. 99/2013, (EU) nr. 1287/2013, (EU) nr. 254/2014 en (EU) nr. 652/2014 (8), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/690 van het Europees Parlement en de Raad van 28 april 2021 tot vaststelling van een programma voor de interne markt, het concurrentievermogen van ondernemingen, met inbegrip van kleine en middelgrote ondernemingen, het gebied van planten, dieren, levensmiddelen en diervoeders, en Europese statistieken (programma voor de interne markt), en tot intrekking van de Verordeningen (EU) nr. 99/2013, (EU) nr. 1287/2013, (EU) nr. 254/2014 en (EU) nr. 652/2014 (8),

| — | gezien Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 inzake de registratie en beoordeling van en de autorisatie en beperkingen ten aanzien van chemische stoffen (Reach), tot oprichting van een Europees Agentschap voor chemische stoffen, houdende wijziging van Richtlijn 1999/45/EG en houdende intrekking van Verordening (EEG) nr. 793/93 van de Raad en Verordening (EG) nr. 1488/94 van de Commissie alsmede Richtlijn 76/769/EEG van de Raad en de Richtlijnen 91/155/EEG, 93/67/EEG, 93/105/EG en 2000/21/EG van de Commissie (9), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 inzake de registratie en beoordeling van en de autorisatie en beperkingen ten aanzien van chemische stoffen (Reach), tot oprichting van een Europees Agentschap voor chemische stoffen, houdende wijziging van Richtlijn 1999/45/EG en houdende intrekking van Verordening (EEG) nr. 793/93 van de Raad en Verordening (EG) nr. 1488/94 van de Commissie alsmede Richtlijn 76/769/EEG van de Raad en de Richtlijnen 91/155/EEG, 93/67/EEG, 93/105/EG en 2000/21/EG van de Commissie (9),

| — | gezien Verordening (EG) nr. 1223/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 betreffende cosmetische producten (10), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 1223/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 betreffende cosmetische producten (10),

| — | gezien Verordening (EG) nr. 1272/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2008 betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels (CLP-verordening), tot wijziging en intrekking van de Richtlijnen 67/548/EEG en 1999/45/EG en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1907/2006 (11), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 1272/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2008 betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels (CLP-verordening), tot wijziging en intrekking van de Richtlijnen 67/548/EEG en 1999/45/EG en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1907/2006 (11),

| — | gezien Richtlijn 2014/53/EU van het Europees Parlement en de Raad van 16 april 2014 betreffende de harmonisatie van de wetgevingen van de lidstaten inzake het op de markt aanbieden van radioapparatuur en tot intrekking van Richtlijn 1999/5/EG (12), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2014/53/EU van het Europees Parlement en de Raad van 16 april 2014 betreffende de harmonisatie van de wetgevingen van de lidstaten inzake het op de markt aanbieden van radioapparatuur en tot intrekking van Richtlijn 1999/5/EG (12),

| — | gezien Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (13) (algemene verordening gegevensbescherming), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (13) (algemene verordening gegevensbescherming),

| — | gezien Richtlijn 85/374/EEG van de Raad van 25 juli 1985 betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen der lidstaten inzake de aansprakelijkheid voor producten met gebreken (14) (richtlijn productaansprakelijkheid), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 85/374/EEG van de Raad van 25 juli 1985 betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen der lidstaten inzake de aansprakelijkheid voor producten met gebreken (14) (richtlijn productaansprakelijkheid),

| — | gezien Richtlijn 2011/65/EU van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2011 betreffende beperking van het gebruik van bepaalde gevaarlijke stoffen in elektrische en elektronische apparatuur (15) (BGGS-richtlijn), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2011/65/EU van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2011 betreffende beperking van het gebruik van bepaalde gevaarlijke stoffen in elektrische en elektronische apparatuur (15) (BGGS-richtlijn),

| — | gezien Verordening (EG) nr. 1223/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 betreffende cosmetische producten (16) (cosmeticaverordening), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 1223/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 betreffende cosmetische producten (16) (cosmeticaverordening),

| — | gezien Verordening (EG) nr. 1935/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 27 oktober 2004 inzake materialen en voorwerpen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen en houdende intrekking van de Richtlijnen 80/590/EEG en 89/109/EEG (17), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 1935/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 27 oktober 2004 inzake materialen en voorwerpen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen en houdende intrekking van de Richtlijnen 80/590/EEG en 89/109/EEG (17),

| — | gezien Richtlijn 2006/66/EG van het Europees Parlement en de Raad van 6 september 2006 inzake batterijen en accu’s, alsook afgedankte batterijen en accu’s en tot intrekking van Richtlijn 91/157/EEG (18) (batterijenrichtlijn), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2006/66/EG van het Europees Parlement en de Raad van 6 september 2006 inzake batterijen en accu’s, alsook afgedankte batterijen en accu’s en tot intrekking van Richtlijn 91/157/EEG (18) (batterijenrichtlijn),

| — | gezien Verordening (EG) nr. 1272/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2008 betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels tot wijziging en intrekking van de Richtlijnen 67/548/EEG en 1999/45/EG en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1907/2006 (19) (CLP-verordening), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EG) nr. 1272/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2008 betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels tot wijziging en intrekking van de Richtlijnen 67/548/EEG en 1999/45/EG en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1907/2006 (19) (CLP-verordening),

| — | gezien Verordening (EU) 2019/1021 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 betreffende persistente organische verontreinigende stoffen (20) (POP-verordening), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2019/1021 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 betreffende persistente organische verontreinigende stoffen (20) (POP-verordening),

| — | gezien zijn resolutie van 25 november 2020 over de aanpak van productveiligheid op de interne markt (21), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 25 november 2020 over de aanpak van productveiligheid op de interne markt (21),

| — | gezien zijn resolutie van 25 november 2020 getiteld “Naar een duurzamer eengemaakte markt voor het bedrijfsleven en consumenten” (22), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 25 november 2020 getiteld “Naar een duurzamer eengemaakte markt voor het bedrijfsleven en consumenten” (22),

| — | gezien zijn resolutie van 12 februari 2020 over geautomatiseerde besluitvormingsprocessen: waarborging van consumentenbescherming en vrij verkeer van goederen en diensten (23), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 12 februari 2020 over geautomatiseerde besluitvormingsprocessen: waarborging van consumentenbescherming en vrij verkeer van goederen en diensten (23),

| — | gezien zijn resolutie van 12 december 2018 over het pakket eengemaakte markt (24), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 12 december 2018 over het pakket eengemaakte markt (24),

| — | gezien zijn resolutie van 4 juli 2017 over Europese normen voor de 21e eeuw (25), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 4 juli 2017 over Europese normen voor de 21e eeuw (25),

| — | gezien zijn resolutie van 4 juli 2017 over een langere levensduur voor producten: voordelen voor consumenten en bedrijven (26), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 4 juli 2017 over een langere levensduur voor producten: voordelen voor consumenten en bedrijven (26),

| — | gezien zijn resolutie van 26 mei 2016 over de strategie voor de interne markt (27), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 26 mei 2016 over de strategie voor de interne markt (27),

| — | gezien zijn resolutie van 20 oktober 2020 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende de wet inzake digitale diensten: de werking van de eengemaakte markt verbeteren (28), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 20 oktober 2020 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende de wet inzake digitale diensten: de werking van de eengemaakte markt verbeteren (28),

| — | gezien zijn resolutie van 20 oktober 2020 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende een kader voor ethische aspecten van artificiële intelligentie, robotica en aanverwante technologieën (29), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 20 oktober 2020 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende een kader voor ethische aspecten van artificiële intelligentie, robotica en aanverwante technologieën (29),

| — | gezien zijn resolutie van 18 april 2019 over een alomvattend EU-kader voor hormoonontregelende stoffen (30), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 18 april 2019 over een alomvattend EU-kader voor hormoonontregelende stoffen (30),

| — | gezien zijn resolutie van 10 juli 2020 over de strategie voor duurzaam gebruik van chemische stoffen (31), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 juli 2020 over de strategie voor duurzaam gebruik van chemische stoffen (31),

| — | gezien de achtergrondnota van de Onderzoeksdienst van het Europees Parlement (EPRS) van april 2021 getiteld “The EU Toy Safety Directive”, |
| --- | --- |

—

gezien de achtergrondnota van de Onderzoeksdienst van het Europees Parlement (EPRS) van april 2021 getiteld “The EU Toy Safety Directive”,

| — | gezien het voorstel van de Commissie voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende een eengemaakte markt voor digitale diensten (wet inzake digitale diensten) en tot wijziging van Richtlijn 2000/31/EG (COM(2020)0825), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Commissie voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende een eengemaakte markt voor digitale diensten (wet inzake digitale diensten) en tot wijziging van Richtlijn 2000/31/EG (COM(2020)0825),

| — | gezien het voorstel van de Commissie voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van geharmoniseerde regels betreffende artificiële intelligentie (wet op de artificiële intelligentie) en tot wijziging van bepaalde wetgevingshandelingen van de Unie (COM(2021)0206), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Commissie voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van geharmoniseerde regels betreffende artificiële intelligentie (wet op de artificiële intelligentie) en tot wijziging van bepaalde wetgevingshandelingen van de Unie (COM(2021)0206),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “Langetermijnactieplan voor een betere uitvoering en handhaving van de regels inzake de eengemaakte markt” (COM(2020)0094), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “Langetermijnactieplan voor een betere uitvoering en handhaving van de regels inzake de eengemaakte markt” (COM(2020)0094),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 14 oktober 2020 getiteld “Strategie voor duurzame chemische stoffen — Op weg naar een gifvrij milieu” (COM(2020)0667), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 14 oktober 2020 getiteld “Strategie voor duurzame chemische stoffen — Op weg naar een gifvrij milieu” (COM(2020)0667),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 21 april 2021 getiteld “Fostering a European approach to Artificial Intelligence” (COM(2021)0205), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 21 april 2021 getiteld “Fostering a European approach to Artificial Intelligence” (COM(2021)0205),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 13 november 2020 getiteld “Nieuwe consumentenagenda — De weerbaarheid van de consument versterken met het oog op duurzaam herstel” (COM(2020)0696), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 13 november 2020 getiteld “Nieuwe consumentenagenda — De weerbaarheid van de consument versterken met het oog op duurzaam herstel” (COM(2020)0696),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 24 maart 2021 getiteld “EU-strategie voor de rechten van het kind” (COM(2021)0142), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 24 maart 2021 getiteld “EU-strategie voor de rechten van het kind” (COM(2021)0142),

| — | gezien de conclusies van de Raad van 15 maart 2021 getiteld “Sustainable Chemicals Strategy of the Union: Time to Deliver”, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 15 maart 2021 getiteld “Sustainable Chemicals Strategy of the Union: Time to Deliver”,

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, alsmede artikel 1, lid 1, punt e), van en bijlage 3 bij het besluit van de Conferentie van voorzitters van 12 december 2002 betreffende de procedure inzake het verlenen van toestemming voor het opstellen van initiatiefverslagen, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement, alsmede artikel 1, lid 1, punt e), van en bijlage 3 bij het besluit van de Conferentie van voorzitters van 12 december 2002 betreffende de procedure inzake het verlenen van toestemming voor het opstellen van initiatiefverslagen,

| — | gezien het verslag van de Commissie interne markt en consumentenbescherming (A9-0349/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie interne markt en consumentenbescherming (A9-0349/2021),

| A. | overwegende dat de richtlijn speelgoedveiligheid in 2009 is vastgesteld om een hoog niveau van gezondheid en veiligheid voor kinderen te waarborgen en de werking van de interne markt voor speelgoed te verbeteren door belemmeringen voor de handel in speelgoed tussen de lidstaten weg te nemen; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de richtlijn speelgoedveiligheid in 2009 is vastgesteld om een hoog niveau van gezondheid en veiligheid voor kinderen te waarborgen en de werking van de interne markt voor speelgoed te verbeteren door belemmeringen voor de handel in speelgoed tussen de lidstaten weg te nemen;

| B. | overwegende dat het strenge EU-kader voor speelgoedveiligheid is bedoeld om ervoor te zorgen dat kinderen zo veilig mogelijk kunnen spelen en algemeen wordt beschouwd als een wereldwijde benchmark; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat het strenge EU-kader voor speelgoedveiligheid is bedoeld om ervoor te zorgen dat kinderen zo veilig mogelijk kunnen spelen en algemeen wordt beschouwd als een wereldwijde benchmark;

| C. | overwegende dat spelen in het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind, dat alle EU-lidstaten hebben ondertekend, als recht van elk kind wordt erkend; overwegende dat spelen bijdraagt tot de ontwikkeling, de gezondheid en het welzijn van kinderen en een essentieel onderdeel van opgroeien is; overwegende dat uit studies blijkt dat speelgoed het spel kan verrijken en kinderen langer kan doen spelen; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat spelen in het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind, dat alle EU-lidstaten hebben ondertekend, als recht van elk kind wordt erkend; overwegende dat spelen bijdraagt tot de ontwikkeling, de gezondheid en het welzijn van kinderen en een essentieel onderdeel van opgroeien is; overwegende dat uit studies blijkt dat speelgoed het spel kan verrijken en kinderen langer kan doen spelen;

| D. | overwegende dat de richtlijn speelgoedveiligheid is gebaseerd op maximale harmonisatie, wat betekent dat de lidstaten geen andere eisen mogen stellen dan de eisen die in de richtlijn zijn vervat; overwegende dat de regels en eisen voor speelgoed in veel gevallen strenger zijn dan die voor andere producten, wegens de kwetsbaarheid van de consumenten voor wie speelgoed is ontworpen; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de richtlijn speelgoedveiligheid is gebaseerd op maximale harmonisatie, wat betekent dat de lidstaten geen andere eisen mogen stellen dan de eisen die in de richtlijn zijn vervat; overwegende dat de regels en eisen voor speelgoed in veel gevallen strenger zijn dan die voor andere producten, wegens de kwetsbaarheid van de consumenten voor wie speelgoed is ontworpen;

| E. | overwegende dat de doeltreffendheid van de richtlijn speelgoedveiligheid van de EU te vaak wordt ondergraven door de praktijken van malafide handelaren en door onlineverkoop van niet-conforme producten; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat de doeltreffendheid van de richtlijn speelgoedveiligheid van de EU te vaak wordt ondergraven door de praktijken van malafide handelaren en door onlineverkoop van niet-conforme producten;

| F. | overwegende dat de richtlijn speelgoedveiligheid, ondanks het ontbreken van uitgebreide gegevens over het volledige effect ervan, het vrije verkeer van speelgoed op de interne markt veelal nog steeds op doeltreffende wijze garandeert, en overwegende dat het aantal bedrijven dat actief is op de markt, in de periode dat de richtlijn volledig wordt toegepast, met 10 % is toegenomen (2013-2017) en dat de omzet van de speelgoedindustrie in de EU sinds de inwerkingtreding van de richtlijn constant is gestegen; overwegende dat 99 % van de bedrijven in de sector kmo’s zijn en dat de meerderheid van deze bedrijven micro-ondernemingen zijn; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de richtlijn speelgoedveiligheid, ondanks het ontbreken van uitgebreide gegevens over het volledige effect ervan, het vrije verkeer van speelgoed op de interne markt veelal nog steeds op doeltreffende wijze garandeert, en overwegende dat het aantal bedrijven dat actief is op de markt, in de periode dat de richtlijn volledig wordt toegepast, met 10 % is toegenomen (2013-2017) en dat de omzet van de speelgoedindustrie in de EU sinds de inwerkingtreding van de richtlijn constant is gestegen; overwegende dat 99 % van de bedrijven in de sector kmo’s zijn en dat de meerderheid van deze bedrijven micro-ondernemingen zijn;

| G. | overwegende dat de richtlijn speelgoedveiligheid vereist dat speelgoed dat op de EU-markt wordt aangeboden, veilig is en een hoog niveau van bescherming van kinderen tegen de gevaren van chemische stoffen in speelgoed waarborgt; overwegende dat een snelle aanpassing van specifieke eisen en normen nodig kan zijn als uit de wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen blijkt dat er zich voorheen onbekende risico’s en uitdagingen met betrekking tot speelgoed voordoen; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de richtlijn speelgoedveiligheid vereist dat speelgoed dat op de EU-markt wordt aangeboden, veilig is en een hoog niveau van bescherming van kinderen tegen de gevaren van chemische stoffen in speelgoed waarborgt; overwegende dat een snelle aanpassing van specifieke eisen en normen nodig kan zijn als uit de wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen blijkt dat er zich voorheen onbekende risico’s en uitdagingen met betrekking tot speelgoed voordoen;

| H. | overwegende dat de Commissie in de strategie voor duurzame chemische stoffen heeft benadrukt dat er bepalingen moeten worden ingevoerd of aangescherpt om rekening te houden met de gecombineerde effecten van chemische stoffen, ook voor speelgoed, en dat de generieke aanpak van risicobeheer moet worden verruimd om ervoor te zorgen dat consumentenproducten, met inbegrip van speelgoed, geen chemische stoffen bevatten die kanker of genmutaties veroorzaken, het voortplantings- of endocrien systeem aantasten of persistent en bioaccumulerend zijn; overwegende dat de Commissie zich er in de strategie voor duurzame chemische stoffen voorts toe verbindt na te gaan hoe en wanneer diezelfde generieke aanpak met betrekking tot consumentenartikelen kan worden verruimd tot andere schadelijke chemische stoffen, met inbegrip van stoffen die het immuun-, zenuw- of ademhalingsstelsel aantasten en chemische stoffen die toxisch zijn voor een specifiek orgaan; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de Commissie in de strategie voor duurzame chemische stoffen heeft benadrukt dat er bepalingen moeten worden ingevoerd of aangescherpt om rekening te houden met de gecombineerde effecten van chemische stoffen, ook voor speelgoed, en dat de generieke aanpak van risicobeheer moet worden verruimd om ervoor te zorgen dat consumentenproducten, met inbegrip van speelgoed, geen chemische stoffen bevatten die kanker of genmutaties veroorzaken, het voortplantings- of endocrien systeem aantasten of persistent en bioaccumulerend zijn; overwegende dat de Commissie zich er in de strategie voor duurzame chemische stoffen voorts toe verbindt na te gaan hoe en wanneer diezelfde generieke aanpak met betrekking tot consumentenartikelen kan worden verruimd tot andere schadelijke chemische stoffen, met inbegrip van stoffen die het immuun-, zenuw- of ademhalingsstelsel aantasten en chemische stoffen die toxisch zijn voor een specifiek orgaan;

| I. | overwegende dat een grotere duurzaamheid belangrijk is, maar dat de veiligheid van speelgoed altijd voorrang moet krijgen; overwegende dat vereisten om de duurzaamheid te verbeteren, de veiligheid niet in het gedrang mogen brengen; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat een grotere duurzaamheid belangrijk is, maar dat de veiligheid van speelgoed altijd voorrang moet krijgen; overwegende dat vereisten om de duurzaamheid te verbeteren, de veiligheid niet in het gedrang mogen brengen;

1.

verwelkomt het evaluatieverslag van de Commissie over de richtlijn speelgoedveiligheid, waarin de werking van de richtlijn sinds de inwerkingtreding ervan wordt beoordeeld;

2.

erkent de meerwaarde van de richtlijn speelgoedveiligheid voor het verbeteren van de veiligheid van kinderen en het waarborgen van een even hoog beschermingsniveau overal in de interne markt, vergeleken met de voorgaande richtlijn, en de rol van de richtlijn bij het verschaffen van rechtszekerheid en het creëren van een gelijk speelveld voor bedrijven; betreurt dat sommige fabrikanten van buiten de EU die hun producten op de interne markt verkopen, met name via onlinemarktplaatsen, niet aan de EU-wetgeving voldoen, en dat veel speelgoed dat in de EU wordt verkocht, nog steeds een aanzienlijk gevaar voor kinderen vormt;

3.

erkent dat normen essentieel zijn voor een efficiënte en soepele toepassing van de richtlijn speelgoedveiligheid door fabrikanten, en erkent ook de rol van aangemelde instanties om in situaties waarin geen normen bestaan of normen niet worden toegepast, te zorgen voor naleving; benadrukt dat het aantal aangemelde instanties in sommige regio’s moet worden verhoogd; benadrukt dat de lidstaten open, inclusieve, duurzame, transparante en kwalitatief hoogwaardige normen moeten hanteren; onderstreept dat normen ook technologieneutraal en resultaatgericht moeten zijn, zodat gelijke concurrentievoorwaarden voor de marktdeelnemers, in het bijzonder kmo’s, worden gewaarborgd;

4.

benadrukt dat er ambitieuze normen moeten worden opgesteld voor adaptief speelgoed, dat kinderen met een handicap in staat stelt te genieten van en te interageren met speelgoed dat zij anders wellicht niet hadden kunnen gebruiken;

5.

stelt vast dat sommige markttoezichtautoriteiten problemen ondervinden met de handhaving van de bepalingen van artikel 11 van de richtlijn speelgoedveiligheid, dat fabrikanten verplicht om waarschuwingen op speelgoed op duidelijk zichtbare, goed leesbare, begrijpelijke en correcte wijze aan te brengen; onderstreept dat die problemen worden veroorzaakt door het ontbreken van specifieke vereisten en daarmee verband houdende normen; verzoekt de Commissie daarom specifieke voorschriften in te voeren voor de zichtbaarheid en leesbaarheid van waarschuwingen op speelgoed, zodat de lidstaten deze voorschriften op uniforme wijze kunnen handhaven;

6.

erkent dat de tenuitvoerlegging van en de voorbereiding op een correcte toepassing van de richtlijn speelgoedveiligheid een moeizaam proces vormden, dat vele jaren in beslag heeft genomen en aanzienlijke financiële investeringen van de Europese speelgoedproducenten heeft gevergd; benadrukt dat juridische stabiliteit van belang is voor een stabiele ontwikkeling van Europese bedrijven, in het bijzonder kleine en middelgrote familiebedrijven;

7.

stelt echter vast dat nog steeds inconsistenties zijn, die een herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid noodzakelijk maken; verzoekt de Commissie daarom haar evaluatieproces voort te zetten en een uitvoerige effectbeoordeling te verrichten om na te gaan of en hoe die inconsistenties moeten worden verholpen; benadrukt dat er verdere inspanningen nodig zijn, met name van de wetshandhavingsinstanties, om ervoor te zorgen dat alle marktdeelnemers die speelgoed in de EU in de handel brengen, strikte veiligheidseisen toepassen; onderstreept dat rekening moet worden gehouden met de uitdagingen, de specifieke risico’s en de negatieve gevolgen voor bedrijven die speelgoed produceren dat aan de voorschriften voldoet, als gevolg van de verkoop van niet-conform, onveilig en namaakspeelgoed, dat meestal afkomstig is uit niet-EU-landen, en dat de risico’s die voortvloeien uit het gebruik van nieuwe technologieën moeten worden aangepakt;

Chemische stoffen

Chemische stoffen

| 8. | erkent dat de huidige richtlijn speelgoedveiligheid flexibel en relatief toekomstbestendig is, aangezien de richtlijn in de periode 2012-2019 14 keer is gewijzigd om ze aan te passen aan nieuwe wetenschappelijk bewijzen die duiden op voorheen onbekende risico’s voor kinderen, met name op het gebied van chemische stoffen; is echter bezorgd over het feit dat er nog steeds problemen zijn die de veiligheid van kinderen in gevaar kunnen brengen en die slechts gedeeltelijk kunnen worden verholpen door middel van uitvoeringshandelingen; |
| --- | --- |

8.

erkent dat de huidige richtlijn speelgoedveiligheid flexibel en relatief toekomstbestendig is, aangezien de richtlijn in de periode 2012-2019 14 keer is gewijzigd om ze aan te passen aan nieuwe wetenschappelijk bewijzen die duiden op voorheen onbekende risico’s voor kinderen, met name op het gebied van chemische stoffen; is echter bezorgd over het feit dat er nog steeds problemen zijn die de veiligheid van kinderen in gevaar kunnen brengen en die slechts gedeeltelijk kunnen worden verholpen door middel van uitvoeringshandelingen;

| 9. | benadrukt dat speelgoed dat in de EU in de handel wordt gebracht, moet voldoen aan de richtlijn speelgoedveiligheid alsook aan de toepasselijke EU-wetgeving inzake chemische stoffen, in het bijzonder de Reach-verordening, de cosmeticaverordening, de verordening inzake materialen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen, de batterijenrichtlijn, de CLP-verordening en de POP-verordening, ongeacht waar het speelgoed is vervaardigd; |
| --- | --- |

9.

benadrukt dat speelgoed dat in de EU in de handel wordt gebracht, moet voldoen aan de richtlijn speelgoedveiligheid alsook aan de toepasselijke EU-wetgeving inzake chemische stoffen, in het bijzonder de Reach-verordening, de cosmeticaverordening, de verordening inzake materialen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen, de batterijenrichtlijn, de CLP-verordening en de POP-verordening, ongeacht waar het speelgoed is vervaardigd;

| 10. | benadrukt dat het, met name voor kmo’s, lastig kan zijn als vereisten over verscheidene wetteksten verspreid zijn en als er verschillende grenswaarden worden voorgeschreven, zodat dezelfde stof soms twee keer moet worden gemeten, zoals in het geval van de grenswaarden voor migratie en gehalte; verzoekt de Commissie daarom te overwegen om alle toepasselijke grenswaarden voor speelgoed in één wettekst te consolideren tot uniforme waarden, onderbouwd door verdere evaluatie, teneinde de conformiteitsbeoordeling te stroomlijnen en het gemakkelijker en minder lastig te maken om aan de voorschriften te voldoen; verzoekt de Commissie voorts te overwegen om de toegang tot informatie te stroomlijnen, onder meer via een onlineportaal, teneinde te verduidelijken wat in welke omstandigheden vereist is en het voor het markttoezicht, de marktdeelnemers en de consumenten gemakkelijker te maken om hun weg te vinden in deze verschillende wetteksten; |
| --- | --- |

10.

benadrukt dat het, met name voor kmo’s, lastig kan zijn als vereisten over verscheidene wetteksten verspreid zijn en als er verschillende grenswaarden worden voorgeschreven, zodat dezelfde stof soms twee keer moet worden gemeten, zoals in het geval van de grenswaarden voor migratie en gehalte; verzoekt de Commissie daarom te overwegen om alle toepasselijke grenswaarden voor speelgoed in één wettekst te consolideren tot uniforme waarden, onderbouwd door verdere evaluatie, teneinde de conformiteitsbeoordeling te stroomlijnen en het gemakkelijker en minder lastig te maken om aan de voorschriften te voldoen; verzoekt de Commissie voorts te overwegen om de toegang tot informatie te stroomlijnen, onder meer via een onlineportaal, teneinde te verduidelijken wat in welke omstandigheden vereist is en het voor het markttoezicht, de marktdeelnemers en de consumenten gemakkelijker te maken om hun weg te vinden in deze verschillende wetteksten;

| 11. | is bezorgd over het feit dat de in richtlijn speelgoedveiligheid opgenomen afwijking van het verbod op chemische stoffen die kankerverwekkend, mutageen of giftig voor de voortplanting zijn (CMR’s) in bepaalde gevallen toelaat dat die chemische stoffen aanwezig zijn in concentraties die te hoog lijken om de bescherming van kinderen te waarborgen; verzoekt de Commissie een effectbeoordeling te verrichten om na te gaan of de generieke grenswaarden voor CMR’s waarvoor de richtlijn speelgoedveiligheid afwijkingen toestaat, moeten worden verlaagd naar aanleiding van de aanbevelingen van het betreffende wetenschappelijk comité, en te onderzoeken of, in overeenstemming met de strategie voor duurzame chemische stoffen, de mogelijkheid om af te wijken van de voorschriften betreffende de aanwezigheid van CMR’s in speelgoed die niet toegankelijk zijn voor kinderen, moet worden geschrapt en of er passende maatregelen moeten worden getroffen om te voorkomen dat kinderen worden blootgesteld aan gevaarlijke, toxische, schadelijke, bijtende en irriterende stoffen; verzoekt de Commissie rekening te houden met de gecombineerde blootstelling van kinderen aan chemische stoffen en met mogelijke effecten van lage doses; |
| --- | --- |

11.

is bezorgd over het feit dat de in richtlijn speelgoedveiligheid opgenomen afwijking van het verbod op chemische stoffen die kankerverwekkend, mutageen of giftig voor de voortplanting zijn (CMR’s) in bepaalde gevallen toelaat dat die chemische stoffen aanwezig zijn in concentraties die te hoog lijken om de bescherming van kinderen te waarborgen; verzoekt de Commissie een effectbeoordeling te verrichten om na te gaan of de generieke grenswaarden voor CMR’s waarvoor de richtlijn speelgoedveiligheid afwijkingen toestaat, moeten worden verlaagd naar aanleiding van de aanbevelingen van het betreffende wetenschappelijk comité, en te onderzoeken of, in overeenstemming met de strategie voor duurzame chemische stoffen, de mogelijkheid om af te wijken van de voorschriften betreffende de aanwezigheid van CMR’s in speelgoed die niet toegankelijk zijn voor kinderen, moet worden geschrapt en of er passende maatregelen moeten worden getroffen om te voorkomen dat kinderen worden blootgesteld aan gevaarlijke, toxische, schadelijke, bijtende en irriterende stoffen; verzoekt de Commissie rekening te houden met de gecombineerde blootstelling van kinderen aan chemische stoffen en met mogelijke effecten van lage doses;

| 12. | onderstreept dat er inconsistenties ontstaan als voor chemische stoffen als nitrosaminen en nitroseerbare stoffen in speelgoed voor kinderen jonger dan 36 maanden of bestemd om in de mond te worden gestopt, op nationaal niveau lagere grenswaarden worden vastgesteld dan in de richtlijn speelgoedveiligheid, zelfs als de Commissie die lagere waarden gerechtvaardigd vindt; merkt evenwel op dat alle kinderen in de EU een even hoog beschermingsniveau dienen te genieten; erkent dat deze grenswaarde niet bij uitvoeringshandeling kan worden gewijzigd, maar dat daarvoor een wetgevingsprocedure nodig is; verzoekt de Commissie derhalve om bij een herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid na een uitvoerige effectbeoordeling te beoordelen of de grenswaarde moet worden aangepast aan de strengste waarde die op nationaal niveau geldt, en te voorzien in een flexibel mechanisme dat een snelle aanpassing van de grenswaarden voor gevaarlijke chemische stoffen mogelijk maakt en voorkomt dat op nationaal niveau verschillende waarden worden vastgesteld, zodat een gelijk speelveld op de interne markt wordt gewaarborgd ten bate van de consumenten en de marktdeelnemers; onderstreept dat de uitvoeringshandelingen die daartoe moeten worden vastgesteld, nog steeds grondig door het Parlement moeten worden getoetst; |
| --- | --- |

12.

onderstreept dat er inconsistenties ontstaan als voor chemische stoffen als nitrosaminen en nitroseerbare stoffen in speelgoed voor kinderen jonger dan 36 maanden of bestemd om in de mond te worden gestopt, op nationaal niveau lagere grenswaarden worden vastgesteld dan in de richtlijn speelgoedveiligheid, zelfs als de Commissie die lagere waarden gerechtvaardigd vindt; merkt evenwel op dat alle kinderen in de EU een even hoog beschermingsniveau dienen te genieten; erkent dat deze grenswaarde niet bij uitvoeringshandeling kan worden gewijzigd, maar dat daarvoor een wetgevingsprocedure nodig is; verzoekt de Commissie derhalve om bij een herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid na een uitvoerige effectbeoordeling te beoordelen of de grenswaarde moet worden aangepast aan de strengste waarde die op nationaal niveau geldt, en te voorzien in een flexibel mechanisme dat een snelle aanpassing van de grenswaarden voor gevaarlijke chemische stoffen mogelijk maakt en voorkomt dat op nationaal niveau verschillende waarden worden vastgesteld, zodat een gelijk speelveld op de interne markt wordt gewaarborgd ten bate van de consumenten en de marktdeelnemers; onderstreept dat de uitvoeringshandelingen die daartoe moeten worden vastgesteld, nog steeds grondig door het Parlement moeten worden getoetst;

| 13. | is verheugd dat de Commissie heeft toegezegd om de generieke risicobenadering van de richtlijn speelgoedveiligheid met betrekking tot CMR’s uit te breiden tot hormoonontregelende stoffen, op basis van de definitie van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), om in de effectbeoordeling te onderzoeken of die bij een toekomstige herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid moet worden toegepast zodat hormoonontregelende stoffen in speelgoed worden verboden zodra ze worden geïdentificeerd, en om te overwegen daartoe horizontale wetgeving in te voeren, zoals herhaaldelijk door het Parlement en de Raad is gevraagd, met inachtneming van het in de strategie voor duurzame chemische stoffen vervatte beginsel “één stof, één beoordeling”; verwelkomt in dit verband de toezegging dat zal worden nagegaan of deze aanpak kan worden uitgebreid tot chemische stoffen die het immuun-, zenuw- en ademhalingsstelsel aantasten en chemische stoffen die toxisch zijn voor een specifiek orgaan, teneinde een hoog niveau van bescherming tegen deze chemische stoffen te waarborgen en een toekomstbestendig regelgevend antwoord te bieden op het gebruik ervan in speelgoed, in overeenstemming met het voornemen van de Commissie om aan alle toepassingen van deze chemische stoffen prioriteit te geven voor Reach-beperkingen; |
| --- | --- |

13.

is verheugd dat de Commissie heeft toegezegd om de generieke risicobenadering van de richtlijn speelgoedveiligheid met betrekking tot CMR’s uit te breiden tot hormoonontregelende stoffen, op basis van de definitie van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), om in de effectbeoordeling te onderzoeken of die bij een toekomstige herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid moet worden toegepast zodat hormoonontregelende stoffen in speelgoed worden verboden zodra ze worden geïdentificeerd, en om te overwegen daartoe horizontale wetgeving in te voeren, zoals herhaaldelijk door het Parlement en de Raad is gevraagd, met inachtneming van het in de strategie voor duurzame chemische stoffen vervatte beginsel “één stof, één beoordeling”; verwelkomt in dit verband de toezegging dat zal worden nagegaan of deze aanpak kan worden uitgebreid tot chemische stoffen die het immuun-, zenuw- en ademhalingsstelsel aantasten en chemische stoffen die toxisch zijn voor een specifiek orgaan, teneinde een hoog niveau van bescherming tegen deze chemische stoffen te waarborgen en een toekomstbestendig regelgevend antwoord te bieden op het gebruik ervan in speelgoed, in overeenstemming met het voornemen van de Commissie om aan alle toepassingen van deze chemische stoffen prioriteit te geven voor Reach-beperkingen;

| 14. | is bezorgd over het feit dat bij het vaststellen van de strengere bepalingen voor chemische stoffen in speelgoed bestemd voor kinderen jonger dan 36 maanden geen rekening is gehouden met het feit dat ook oudere kinderen kwetsbaar zijn voor gevaarlijke stoffen; merkt op dat dit onderscheid tot gevolg kan hebben dat fabrikanten de bepalingen omzeilen door aan te geven dat het speelgoed bestemd is voor kinderen ouder dan 36 maanden, zelfs als dat duidelijk niet het geval is; wijst erop dat verscheidene belanghebbenden, de Commissie en de lidstaten hebben aangegeven dat dit onderscheid duidelijk inadequaat is, aangezien het mazen in de wetgeving kan creëren en de richtlijn speelgoedveiligheid minder doeltreffend kan maken, en hebben gevraagd het te schrappen; verzoekt de Commissie daarom deze kwestie in het kader van de effectbeoordeling met het oog op de herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid en in volledige overeenstemming met de meest recente wetenschappelijke gegevens te onderzoeken, te beslissen of dit onderscheid moet worden afgeschaft en specifieke grenswaarden voor chemische stoffen in speelgoed vast te stellen; is van mening dat wanneer wetenschappelijk bewijs aan het licht komt waaruit blijkt dat een chemische stof gevaarlijk is voor kinderen, het gebruik ervan in speelgoed en in alle voor kinderen bestemde producten moet worden beperkt; |
| --- | --- |

14.

is bezorgd over het feit dat bij het vaststellen van de strengere bepalingen voor chemische stoffen in speelgoed bestemd voor kinderen jonger dan 36 maanden geen rekening is gehouden met het feit dat ook oudere kinderen kwetsbaar zijn voor gevaarlijke stoffen; merkt op dat dit onderscheid tot gevolg kan hebben dat fabrikanten de bepalingen omzeilen door aan te geven dat het speelgoed bestemd is voor kinderen ouder dan 36 maanden, zelfs als dat duidelijk niet het geval is; wijst erop dat verscheidene belanghebbenden, de Commissie en de lidstaten hebben aangegeven dat dit onderscheid duidelijk inadequaat is, aangezien het mazen in de wetgeving kan creëren en de richtlijn speelgoedveiligheid minder doeltreffend kan maken, en hebben gevraagd het te schrappen; verzoekt de Commissie daarom deze kwestie in het kader van de effectbeoordeling met het oog op de herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid en in volledige overeenstemming met de meest recente wetenschappelijke gegevens te onderzoeken, te beslissen of dit onderscheid moet worden afgeschaft en specifieke grenswaarden voor chemische stoffen in speelgoed vast te stellen; is van mening dat wanneer wetenschappelijk bewijs aan het licht komt waaruit blijkt dat een chemische stof gevaarlijk is voor kinderen, het gebruik ervan in speelgoed en in alle voor kinderen bestemde producten moet worden beperkt;

Markttoezicht en nieuwe technologieën

Markttoezicht en nieuwe technologieën

| 15. | merkt op dat de richtlijn speelgoedveiligheid de bevoegde autoriteit van de lidstaten verplicht om markttoezicht uit te oefenen met inachtneming van het voorzorgsbeginsel, speelgoed dat in de handel is gebracht, te testen en de documentatie van de fabrikanten te verifiëren, teneinde onveilig speelgoed uit de handel te nemen en op te treden tegen degenen die verantwoordelijk zijn voor het in de handel brengen ervan; vreest dat het markttoezicht in het kader van de richtlijn speelgoedveiligheid, hoewel het van cruciaal belang blijft voor de bescherming van de gezondheid en de veiligheid van kinderen die risico lopen, slechts in beperkte mate doeltreffend is en dat daardoor het gelijke speelveld en het concurrentievermogen van marktdeelnemers die de wetgeving naleven, worden ondermijnd ten voordele van malafide handelaren die de EU-voorschriften niet toepassen; stelt vast dat er nog steeds problemen worden gemeld met het verkrijgen van informatie en documentatie van bepaalde marktdeelnemers; |
| --- | --- |

15.

merkt op dat de richtlijn speelgoedveiligheid de bevoegde autoriteit van de lidstaten verplicht om markttoezicht uit te oefenen met inachtneming van het voorzorgsbeginsel, speelgoed dat in de handel is gebracht, te testen en de documentatie van de fabrikanten te verifiëren, teneinde onveilig speelgoed uit de handel te nemen en op te treden tegen degenen die verantwoordelijk zijn voor het in de handel brengen ervan; vreest dat het markttoezicht in het kader van de richtlijn speelgoedveiligheid, hoewel het van cruciaal belang blijft voor de bescherming van de gezondheid en de veiligheid van kinderen die risico lopen, slechts in beperkte mate doeltreffend is en dat daardoor het gelijke speelveld en het concurrentievermogen van marktdeelnemers die de wetgeving naleven, worden ondermijnd ten voordele van malafide handelaren die de EU-voorschriften niet toepassen; stelt vast dat er nog steeds problemen worden gemeld met het verkrijgen van informatie en documentatie van bepaalde marktdeelnemers;

| 16. | is verheugd over de vaststelling van Verordening (EU) 2019/1020, die tot doel heeft het markttoezicht te verbeteren door de controles door de nationale autoriteiten te versterken en te harmoniseren om ervoor te zorgen dat producten die de interne markt binnenkomen, met inbegrip van speelgoed, veilig zijn en aan de voorschriften voldoen, en vraagt de lidstaten deze verordening snel ten uitvoer te leggen en de douane- en markttoezichtautoriteiten te voorzien van adequate personele, financiële en technische middelen om meer en effectievere controles te verrichten, zodat de richtlijn speelgoedveiligheid doeltreffend kan worden gehandhaafd en de verspreiding van onveilig en niet-conform speelgoed in de EU kan worden voorkomen; |
| --- | --- |

16.

is verheugd over de vaststelling van Verordening (EU) 2019/1020, die tot doel heeft het markttoezicht te verbeteren door de controles door de nationale autoriteiten te versterken en te harmoniseren om ervoor te zorgen dat producten die de interne markt binnenkomen, met inbegrip van speelgoed, veilig zijn en aan de voorschriften voldoen, en vraagt de lidstaten deze verordening snel ten uitvoer te leggen en de douane- en markttoezichtautoriteiten te voorzien van adequate personele, financiële en technische middelen om meer en effectievere controles te verrichten, zodat de richtlijn speelgoedveiligheid doeltreffend kan worden gehandhaafd en de verspreiding van onveilig en niet-conform speelgoed in de EU kan worden voorkomen;

| 17. | verzoekt de Commissie de tenuitvoerlegging en toepassing van Verordening (EU) 2019/1020 door de lidstaten te evalueren en de lidstaten actief te ondersteunen bij de handhaving van de nationale strategieën voor markttoezicht; dringt er bij de Commissie op aan uitvoeringshandelingen vast te stellen met benchmarks en controletechnieken op basis van een gemeenschappelijke risicoanalyse op EU-niveau, teneinde een consequente handhaving van de EU-wetgeving te waarborgen, de controles op producten die de EU-markt binnenkomen te versterken, verschillen te voorkomen en een doeltreffend en uniform niveau van dergelijke controles te bewerkstelligen; verzoekt de Commissie uitvoeringshandelingen vast te stellen tot nadere bepaling van de procedures voor de aanwijzing van Unietestfaciliteiten overeenkomstig artikel 21 van Verordening (EU) 2019/1020; |
| --- | --- |

17.

verzoekt de Commissie de tenuitvoerlegging en toepassing van Verordening (EU) 2019/1020 door de lidstaten te evalueren en de lidstaten actief te ondersteunen bij de handhaving van de nationale strategieën voor markttoezicht; dringt er bij de Commissie op aan uitvoeringshandelingen vast te stellen met benchmarks en controletechnieken op basis van een gemeenschappelijke risicoanalyse op EU-niveau, teneinde een consequente handhaving van de EU-wetgeving te waarborgen, de controles op producten die de EU-markt binnenkomen te versterken, verschillen te voorkomen en een doeltreffend en uniform niveau van dergelijke controles te bewerkstelligen; verzoekt de Commissie uitvoeringshandelingen vast te stellen tot nadere bepaling van de procedures voor de aanwijzing van Unietestfaciliteiten overeenkomstig artikel 21 van Verordening (EU) 2019/1020;

| 18. | verzoekt de Commissie de mogelijkheden te blijven verkennen voor het gebruik van nieuwe technologieën zoals e-labeling, blockchain en artificiële intelligentie om onveilige producten op te sporen, risico’s te beperken, de naleving van de richtlijn speelgoedveiligheid te verbeteren en het werk van de markttoezichtautoriteiten te vergemakkelijken door gemakkelijk toegankelijke, actuele, gestructureerde en zo mogelijk digitale informatie te verstrekken over producten en de traceerbaarheid ervan in de toeleveringsketen; |
| --- | --- |

18.

verzoekt de Commissie de mogelijkheden te blijven verkennen voor het gebruik van nieuwe technologieën zoals e-labeling, blockchain en artificiële intelligentie om onveilige producten op te sporen, risico’s te beperken, de naleving van de richtlijn speelgoedveiligheid te verbeteren en het werk van de markttoezichtautoriteiten te vergemakkelijken door gemakkelijk toegankelijke, actuele, gestructureerde en zo mogelijk digitale informatie te verstrekken over producten en de traceerbaarheid ervan in de toeleveringsketen;

| 19. | wijst nogmaals op de beperkte financiële en personele middelen, waardoor de doeltreffendheid en het bereik van veel markttoezichtautoriteiten de afgelopen jaren zijn verminderd; is in dit verband ingenomen met de vaststelling van het programma voor de interne markt en de invoering van een specifieke doelstelling, met een specifiek begrotingsonderdeel, en toepassingsgerichte hulpmiddelen voor markttoezicht, die de maatregelen van de lidstaten zullen helpen ondersteunen om ervoor te zorgen dat alleen veilig en conform speelgoed op de EU-markt wordt gebracht; |
| --- | --- |

19.

wijst nogmaals op de beperkte financiële en personele middelen, waardoor de doeltreffendheid en het bereik van veel markttoezichtautoriteiten de afgelopen jaren zijn verminderd; is in dit verband ingenomen met de vaststelling van het programma voor de interne markt en de invoering van een specifieke doelstelling, met een specifiek begrotingsonderdeel, en toepassingsgerichte hulpmiddelen voor markttoezicht, die de maatregelen van de lidstaten zullen helpen ondersteunen om ervoor te zorgen dat alleen veilig en conform speelgoed op de EU-markt wordt gebracht;

| 20. | onderstreept dat doeltreffend markttoezicht van essentieel belang is om onveilig speelgoed op te sporen en een correcte toepassing van de richtlijn speelgoedveiligheid te waarborgen; vraagt de lidstaten daarom hun markttoezichtactiviteiten beter te coördineren, onder meer door best practices uit te wisselen en hun systemen te digitaliseren, en de samenwerking tussen de markttoezichtautoriteiten en andere autoriteiten, zoals de douane-, telecommunicatie- en gegevensbeschermingsautoriteiten, te versterken; vraagt de markttoezichtautoriteiten en de douaneautoriteiten daarom actief ervaringen uit te wisselen en hun onderlinge coördinatie en samenwerking te intensiveren, ook op grensoverschrijdend niveau, zodat een snelle overdracht van informatie over onveilig speelgoed mogelijk wordt en invoer van onveilig speelgoed daadwerkelijk kan worden tegengehouden; benadrukt dat het van essentieel belang blijft om in de hele EU voortdurend doeltreffende controles te houden op speelgoed dat de interne markt binnenkomt teneinde ervoor te zorgen dat het aan de EU-voorschriften voldoet; verzoekt de Commissie gezamenlijke markttoezichtacties, met inbegrip van opleidingsactiviteiten, te organiseren en te financieren om de handhaving van de EU-wetgeving inzake speelgoed te versterken, en samen te werken met de bevoegde autoriteiten van derde landen om informatie over onveilig speelgoed uit te wisselen; verzoekt de lidstaten voorts minimumpercentages voor steekproeven of controles vast te stellen om de handhaving te verbeteren; |
| --- | --- |

20.

onderstreept dat doeltreffend markttoezicht van essentieel belang is om onveilig speelgoed op te sporen en een correcte toepassing van de richtlijn speelgoedveiligheid te waarborgen; vraagt de lidstaten daarom hun markttoezichtactiviteiten beter te coördineren, onder meer door best practices uit te wisselen en hun systemen te digitaliseren, en de samenwerking tussen de markttoezichtautoriteiten en andere autoriteiten, zoals de douane-, telecommunicatie- en gegevensbeschermingsautoriteiten, te versterken; vraagt de markttoezichtautoriteiten en de douaneautoriteiten daarom actief ervaringen uit te wisselen en hun onderlinge coördinatie en samenwerking te intensiveren, ook op grensoverschrijdend niveau, zodat een snelle overdracht van informatie over onveilig speelgoed mogelijk wordt en invoer van onveilig speelgoed daadwerkelijk kan worden tegengehouden; benadrukt dat het van essentieel belang blijft om in de hele EU voortdurend doeltreffende controles te houden op speelgoed dat de interne markt binnenkomt teneinde ervoor te zorgen dat het aan de EU-voorschriften voldoet; verzoekt de Commissie gezamenlijke markttoezichtacties, met inbegrip van opleidingsactiviteiten, te organiseren en te financieren om de handhaving van de EU-wetgeving inzake speelgoed te versterken, en samen te werken met de bevoegde autoriteiten van derde landen om informatie over onveilig speelgoed uit te wisselen; verzoekt de lidstaten voorts minimumpercentages voor steekproeven of controles vast te stellen om de handhaving te verbeteren;

| 21. | benadrukt dat de markttoezichtautoriteiten, om onveilig speelgoed doeltreffender op te sporen, regelmatig en ten minste eenmaal per jaar aan mysteryshopping moeten doen, ook op onlinemarktplaatsen, met name omdat speelgoed het soort product is dat het vaakst worden gemeld via het EU-systeem voor snelle uitwisseling van informatie over gevaarlijke non-foodproducten (Safety Gate); |
| --- | --- |

21.

benadrukt dat de markttoezichtautoriteiten, om onveilig speelgoed doeltreffender op te sporen, regelmatig en ten minste eenmaal per jaar aan mysteryshopping moeten doen, ook op onlinemarktplaatsen, met name omdat speelgoed het soort product is dat het vaakst worden gemeld via het EU-systeem voor snelle uitwisseling van informatie over gevaarlijke non-foodproducten (Safety Gate);

| 22. | is bezorgd over de nieuwe kwetsbaarheden en risico’s die verbonden speelgoed met zich meebrengt wat de veiligheid, beveiliging, privacy en geestelijke gezondheid van kinderen betreft; benadrukt hoe belangrijk het is dat de privacy van kinderen wordt gewaarborgd wanneer zij verbonden speelgoed gebruiken; is bezorgd over het feit dat sommige van deze speelgoedartikelen die reeds op de EU-markt zijn gebracht, onvoldoende beveiligd blijken te zijn en geen of nauwelijks waarborgen blijken te bieden tegen cyberdreigingen; moedigt producenten van verbonden speelgoed aan om veiligheids- en beveiligingsmechanismen door ontwerp in hun speelgoed te integreren; verzoekt de Commissie verschillende opties voor maatregelen te onderzoeken met betrekking tot het risiconiveau en het evenredigheidsbeginsel, zoals het uitbreiden van het toepassingsgebied van de richtlijn speelgoedveiligheid met bepalingen inzake privacy en informatiebeveiliging, het vaststellen van horizontale wetgeving inzake cyberbeveiligingsvereisten voor verbonden producten en bijbehorende diensten, zoals de Europese wet inzake weerbaarheid op het gebied van cyberbeveiliging, of het verscherpen van de betreffende horizontale wetgeving, zoals de richtlijn radioapparatuur en de algemene verordening gegevensbescherming, en het Parlement te betrekken bij haar keuzes; |
| --- | --- |

22.

is bezorgd over de nieuwe kwetsbaarheden en risico’s die verbonden speelgoed met zich meebrengt wat de veiligheid, beveiliging, privacy en geestelijke gezondheid van kinderen betreft; benadrukt hoe belangrijk het is dat de privacy van kinderen wordt gewaarborgd wanneer zij verbonden speelgoed gebruiken; is bezorgd over het feit dat sommige van deze speelgoedartikelen die reeds op de EU-markt zijn gebracht, onvoldoende beveiligd blijken te zijn en geen of nauwelijks waarborgen blijken te bieden tegen cyberdreigingen; moedigt producenten van verbonden speelgoed aan om veiligheids- en beveiligingsmechanismen door ontwerp in hun speelgoed te integreren; verzoekt de Commissie verschillende opties voor maatregelen te onderzoeken met betrekking tot het risiconiveau en het evenredigheidsbeginsel, zoals het uitbreiden van het toepassingsgebied van de richtlijn speelgoedveiligheid met bepalingen inzake privacy en informatiebeveiliging, het vaststellen van horizontale wetgeving inzake cyberbeveiligingsvereisten voor verbonden producten en bijbehorende diensten, zoals de Europese wet inzake weerbaarheid op het gebied van cyberbeveiliging, of het verscherpen van de betreffende horizontale wetgeving, zoals de richtlijn radioapparatuur en de algemene verordening gegevensbescherming, en het Parlement te betrekken bij haar keuzes;

| 23. | is bezorgd over het feit dat consumenten slechts in zeer beperkte mate op terugroepacties reageren en dat kinderen onveilig speelgoed ook na een terugroepactie blijven gebruiken; verzoekt de Commissie daarom richtsnoeren voor terugroepprocedures te publiceren, met inbegrip van een controlelijst met concrete voorschriften, en verzoekt de onlinemarktplaatsen doeltreffende mechanismen in te stellen om ervoor te zorgen dat zij hun gebruikers, kopers en verkopers kunnen bereiken zodat zij zo snel mogelijk in kennis worden gesteld wanneer terugroepacties nodig zijn en zodat meer consumenten door de terugroepacties worden bereikt; |
| --- | --- |

23.

is bezorgd over het feit dat consumenten slechts in zeer beperkte mate op terugroepacties reageren en dat kinderen onveilig speelgoed ook na een terugroepactie blijven gebruiken; verzoekt de Commissie daarom richtsnoeren voor terugroepprocedures te publiceren, met inbegrip van een controlelijst met concrete voorschriften, en verzoekt de onlinemarktplaatsen doeltreffende mechanismen in te stellen om ervoor te zorgen dat zij hun gebruikers, kopers en verkopers kunnen bereiken zodat zij zo snel mogelijk in kennis worden gesteld wanneer terugroepacties nodig zijn en zodat meer consumenten door de terugroepacties worden bereikt;

E-commerce

E-commerce

| 24. | erkent de positieve rol van e-commerce, met inbegrip van de rol van onlinemarktplaatsen, die de speelgoedproducenten in de EU in staat hebben gesteld zich te ontwikkelen; benadrukt in dit verband dat de activiteiten van deze bedrijven zowel binnen als buiten de EU zijn toegenomen; onderstreept dat de ontwikkeling van e-commerce de consumenten ten goede komt, maar de markttoezichtautoriteiten ook voor uitdagingen stelt bij het waarborgen van de conformiteit van online verkochte producten; merkt op dat veel online gekochte producten niet aan de EU-veiligheidsvoorschriften voldoen en is bezorgd over de grote hoeveelheid gevaarlijk speelgoed die online wordt verkocht door malafide handelaren; acht het noodzakelijk dat een einde wordt gemaakt aan de onlineverkoop van niet-conform en gevaarlijk speelgoed; |
| --- | --- |

24.

erkent de positieve rol van e-commerce, met inbegrip van de rol van onlinemarktplaatsen, die de speelgoedproducenten in de EU in staat hebben gesteld zich te ontwikkelen; benadrukt in dit verband dat de activiteiten van deze bedrijven zowel binnen als buiten de EU zijn toegenomen; onderstreept dat de ontwikkeling van e-commerce de consumenten ten goede komt, maar de markttoezichtautoriteiten ook voor uitdagingen stelt bij het waarborgen van de conformiteit van online verkochte producten; merkt op dat veel online gekochte producten niet aan de EU-veiligheidsvoorschriften voldoen en is bezorgd over de grote hoeveelheid gevaarlijk speelgoed die online wordt verkocht door malafide handelaren; acht het noodzakelijk dat een einde wordt gemaakt aan de onlineverkoop van niet-conform en gevaarlijk speelgoed;

| 25. | verwelkomt de richtsnoeren van de Commissie voor de toepassing van artikel 4 van Verordening (EU) 2019/1020, waarin de taken van marktdeelnemers worden verduidelijkt, met name wat betreft online verkochte producten die vanuit niet-EU-landen op de EU-markt worden gebracht; benadrukt dat niet-conforme producten die vanuit niet-EU-landen via onlinemarktplaatsen rechtstreeks aan consumenten worden verkocht, moeten worden aangepakt; herinnert eraan dat alleen veilige producten door marktdeelnemers op de EU-markt mogen worden gebracht; benadrukt dat de naleving van de EU-regels door alle marktdeelnemers essentieel is om de veiligheid van kinderen te waarborgen en een gelijk speelveld voor bedrijven te creëren; vraagt de markttoezichtautoriteiten en de douaneautoriteiten nauwer samen te werken, onder meer door informatie uit te wisselen over gevallen van niet-naleving, en krachtige handhavingsmaatregelen te nemen om te voorkomen dat malafide handelaren de EU-markt exploiteren; |
| --- | --- |

25.

verwelkomt de richtsnoeren van de Commissie voor de toepassing van artikel 4 van Verordening (EU) 2019/1020, waarin de taken van marktdeelnemers worden verduidelijkt, met name wat betreft online verkochte producten die vanuit niet-EU-landen op de EU-markt worden gebracht; benadrukt dat niet-conforme producten die vanuit niet-EU-landen via onlinemarktplaatsen rechtstreeks aan consumenten worden verkocht, moeten worden aangepakt; herinnert eraan dat alleen veilige producten door marktdeelnemers op de EU-markt mogen worden gebracht; benadrukt dat de naleving van de EU-regels door alle marktdeelnemers essentieel is om de veiligheid van kinderen te waarborgen en een gelijk speelveld voor bedrijven te creëren; vraagt de markttoezichtautoriteiten en de douaneautoriteiten nauwer samen te werken, onder meer door informatie uit te wisselen over gevallen van niet-naleving, en krachtige handhavingsmaatregelen te nemen om te voorkomen dat malafide handelaren de EU-markt exploiteren;

| 26. | onderstreept de meerwaarde van het beginsel “ken uw zakelijke klant” voor het verbeteren van de conformiteit en traceerbaarheid van online verkocht speelgoed; wijst erop dat de productveiligheidsbelofte vrijwillig is en dat er slechts weinig marktdeelnemers aan meedoen; betreurt dat de productveiligheidsbelofte vooralsnog weinig effect heeft gesorteerd; |
| --- | --- |

26.

onderstreept de meerwaarde van het beginsel “ken uw zakelijke klant” voor het verbeteren van de conformiteit en traceerbaarheid van online verkocht speelgoed; wijst erop dat de productveiligheidsbelofte vrijwillig is en dat er slechts weinig marktdeelnemers aan meedoen; betreurt dat de productveiligheidsbelofte vooralsnog weinig effect heeft gesorteerd;

| 27. | benadrukt dat onlinemarktplaatsen een enorme rol kunnen spelen bij het beperken van de verspreiding van onveilig speelgoed; is daarom van mening dat zij meer verantwoordelijkheid op zich moeten nemen voor het waarborgen van de veiligheid en conformiteit van speelgoed dat op hun platforms wordt verkocht, met name door niet-conform speelgoed op te sporen en te verwijderen, onder meer door het Safety Gate System te raadplegen en doeltreffend met de markttoezichtautoriteiten samen te werken om het niet-conforme speelgoed te verwijderen en te voorkomen dat onveilig speelgoed opnieuw verschijnt; benadrukt in dit verband in de krachtigste bewoordingen dat het van fundamenteel belang is te zorgen voor een effectieve en voorspelbare handhaving en volledige consistentie tussen de richtlijn speelgoedveiligheid en instrumenten zoals de wet inzake digitale diensten, de verordening artificiële intelligentie, de verordening algemene productveiligheid en de toekomstige wetgevingshandeling tot herziening van de richtlijn productaansprakelijkheid, teneinde de hoogste normen inzake veiligheid en grondrechten te waarborgen; vraagt om oplossingen die de melding van niet-conform speelgoed door consumentenorganisaties en betrouwbare flaggers mogelijk maken; |
| --- | --- |

27.

benadrukt dat onlinemarktplaatsen een enorme rol kunnen spelen bij het beperken van de verspreiding van onveilig speelgoed; is daarom van mening dat zij meer verantwoordelijkheid op zich moeten nemen voor het waarborgen van de veiligheid en conformiteit van speelgoed dat op hun platforms wordt verkocht, met name door niet-conform speelgoed op te sporen en te verwijderen, onder meer door het Safety Gate System te raadplegen en doeltreffend met de markttoezichtautoriteiten samen te werken om het niet-conforme speelgoed te verwijderen en te voorkomen dat onveilig speelgoed opnieuw verschijnt; benadrukt in dit verband in de krachtigste bewoordingen dat het van fundamenteel belang is te zorgen voor een effectieve en voorspelbare handhaving en volledige consistentie tussen de richtlijn speelgoedveiligheid en instrumenten zoals de wet inzake digitale diensten, de verordening artificiële intelligentie, de verordening algemene productveiligheid en de toekomstige wetgevingshandeling tot herziening van de richtlijn productaansprakelijkheid, teneinde de hoogste normen inzake veiligheid en grondrechten te waarborgen; vraagt om oplossingen die de melding van niet-conform speelgoed door consumentenorganisaties en betrouwbare flaggers mogelijk maken;

| 28. | benadrukt dat de samenwerking met niet-EU-landen moet worden geïntensiveerd om te voorkomen dat onveilig en niet-conform speelgoed op de EU-markt terechtkomt en tegelijk te zorgen voor een gelijk speelveld voor bedrijven; verzoekt de Commissie informatie over haar toezichtactiviteiten openbaar te maken; |
| --- | --- |

28.

benadrukt dat de samenwerking met niet-EU-landen moet worden geïntensiveerd om te voorkomen dat onveilig en niet-conform speelgoed op de EU-markt terechtkomt en tegelijk te zorgen voor een gelijk speelveld voor bedrijven; verzoekt de Commissie informatie over haar toezichtactiviteiten openbaar te maken;

Rechtsinstrument en verdere stappen

Rechtsinstrument en verdere stappen

| 29. | verzoekt de Commissie, aangezien de richtlijn speelgoedveiligheid de facto als een verordening fungeert, na te gaan of de herziening ervan een gelegenheid kan zijn om de richtlijn om te vormen tot een verordening teneinde ze effectiever en efficiënter te maken en inconsistenties bij de uitvoering door de lidstaten en marktfragmentatie te voorkomen; |
| --- | --- |

29.

verzoekt de Commissie, aangezien de richtlijn speelgoedveiligheid de facto als een verordening fungeert, na te gaan of de herziening ervan een gelegenheid kan zijn om de richtlijn om te vormen tot een verordening teneinde ze effectiever en efficiënter te maken en inconsistenties bij de uitvoering door de lidstaten en marktfragmentatie te voorkomen;

| 30. | verzoekt de Commissie na te gaan of er bij de toekomstige herziening ruimere wijzigingen nodig zijn, onderbouwd door een grondige effectbeoordeling om te onderzoeken of en hoe mechanische en fysische eisen, CMR’s, grenswaarden voor nitrosaminen en nitroseerbare stoffen en etiketteringsvoorschriften voor allergene geurstoffen en gevaarlijke chemische stoffen in de toekomstige herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid kunnen worden opgenomen, teneinde eenvoudige en flexibele wijzigingen mogelijk te maken; |
| --- | --- |

30.

verzoekt de Commissie na te gaan of er bij de toekomstige herziening ruimere wijzigingen nodig zijn, onderbouwd door een grondige effectbeoordeling om te onderzoeken of en hoe mechanische en fysische eisen, CMR’s, grenswaarden voor nitrosaminen en nitroseerbare stoffen en etiketteringsvoorschriften voor allergene geurstoffen en gevaarlijke chemische stoffen in de toekomstige herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid kunnen worden opgenomen, teneinde eenvoudige en flexibele wijzigingen mogelijk te maken;

| 31. | is bezorgd over het feit dat sommige producenten de richtlijn speelgoedveiligheid omzeilen door te beweren dat hun producten geen speelgoed zijn, hoewel ze duidelijk als zodanig worden gebruikt; benadrukt dat de richtsnoeren van de Commissie nuttig zijn om te verduidelijken of een product al dan niet speelgoed is en om te zorgen voor een geharmoniseerde uitvoering van de richtlijn speelgoedveiligheid ten behoeve van zowel de markttoezichtautoriteiten als de marktdeelnemers; wijst er echter op dat sommige producten zich nog steeds in een “grijze zone” bevinden en verzoekt de Commissie daarom dit probleem bij de toekomstige herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid te verhelpen in het kader van de definitie van speelgoed; benadrukt dat daartoe een open en constructieve dialoog met de belanghebbenden moet worden gevoerd; |
| --- | --- |

31.

is bezorgd over het feit dat sommige producenten de richtlijn speelgoedveiligheid omzeilen door te beweren dat hun producten geen speelgoed zijn, hoewel ze duidelijk als zodanig worden gebruikt; benadrukt dat de richtsnoeren van de Commissie nuttig zijn om te verduidelijken of een product al dan niet speelgoed is en om te zorgen voor een geharmoniseerde uitvoering van de richtlijn speelgoedveiligheid ten behoeve van zowel de markttoezichtautoriteiten als de marktdeelnemers; wijst er echter op dat sommige producten zich nog steeds in een “grijze zone” bevinden en verzoekt de Commissie daarom dit probleem bij de toekomstige herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid te verhelpen in het kader van de definitie van speelgoed; benadrukt dat daartoe een open en constructieve dialoog met de belanghebbenden moet worden gevoerd;

| 32. | wijst erop dat speelgoed een belangrijke rol speelt bij de ontwikkeling van en de verwerving van vaardigheden door kinderen en pedagogische ondersteuning biedt bij het uitvoeren van nieuwe taken en het verbeteren en aanleren van vaardigheden vanaf zeer jonge leeftijd; verzoekt de Commissie de richtlijn speelgoedveiligheid te herzien om speelgoed veiliger te maken en tegelijk de rompslomp en de administratieve en juridische kosten voor de fabrikanten te verminderen, en zo een duidelijk traject uit te stippelen naar veilig en betaalbaar speelgoed voor alle kinderen in de Europese Unie; |
| --- | --- |

32.

wijst erop dat speelgoed een belangrijke rol speelt bij de ontwikkeling van en de verwerving van vaardigheden door kinderen en pedagogische ondersteuning biedt bij het uitvoeren van nieuwe taken en het verbeteren en aanleren van vaardigheden vanaf zeer jonge leeftijd; verzoekt de Commissie de richtlijn speelgoedveiligheid te herzien om speelgoed veiliger te maken en tegelijk de rompslomp en de administratieve en juridische kosten voor de fabrikanten te verminderen, en zo een duidelijk traject uit te stippelen naar veilig en betaalbaar speelgoed voor alle kinderen in de Europese Unie;

| 33. | is van mening dat de consumenten en de actoren in de waardeketens informatie nodig hebben om duurzamer gedrag te stimuleren; verzoekt de Commissie daarom in de effectbeoordeling te onderzoeken of de duurzaamheid en repareerbaarheid van speelgoed van invloed kunnen zijn op de veiligheid ervan en, als dat het geval blijkt te zijn, vervolgens te onderzoeken of betere informatie over de duurzaamheid en de repareerbaarheid van speelgoed op evenredige en niet-beperkende wijze kan worden toegevoegd aan de etiketteringsvoorschriften; is in dit verband van mening dat er innovatieve en digitale oplossingen kunnen worden gebruikt om deze informatie ter beschikking van de consument te stellen en ervoor te zorgen dat veiligheidsinformatie duidelijk herkenbaar is, terwijl tegelijk buitensporige lasten voor de bedrijven worden vermeden en verpakkingsmateriaal tot een minimum wordt beperkt; |
| --- | --- |

33.

is van mening dat de consumenten en de actoren in de waardeketens informatie nodig hebben om duurzamer gedrag te stimuleren; verzoekt de Commissie daarom in de effectbeoordeling te onderzoeken of de duurzaamheid en repareerbaarheid van speelgoed van invloed kunnen zijn op de veiligheid ervan en, als dat het geval blijkt te zijn, vervolgens te onderzoeken of betere informatie over de duurzaamheid en de repareerbaarheid van speelgoed op evenredige en niet-beperkende wijze kan worden toegevoegd aan de etiketteringsvoorschriften; is in dit verband van mening dat er innovatieve en digitale oplossingen kunnen worden gebruikt om deze informatie ter beschikking van de consument te stellen en ervoor te zorgen dat veiligheidsinformatie duidelijk herkenbaar is, terwijl tegelijk buitensporige lasten voor de bedrijven worden vermeden en verpakkingsmateriaal tot een minimum wordt beperkt;

| 34. | is van mening dat waarschuwingen en veiligheidsinformatie belangrijk zijn voor de consument; merkt op dat extra etiketteringsvoorschriften tot een minimum moeten worden beperkt om te voorkomen dat de aandacht daarvan wordt afgeleid; verzoekt de Commissie te onderzoeken of niet voor de eindverbruiker bestemde conformiteitsinformatie elektronisch kan worden vermeld; |
| --- | --- |

34.

is van mening dat waarschuwingen en veiligheidsinformatie belangrijk zijn voor de consument; merkt op dat extra etiketteringsvoorschriften tot een minimum moeten worden beperkt om te voorkomen dat de aandacht daarvan wordt afgeleid; verzoekt de Commissie te onderzoeken of niet voor de eindverbruiker bestemde conformiteitsinformatie elektronisch kan worden vermeld;

Gegevens

Gegevens

| 35. | benadrukt dat het door het ontbreken van consistente EU-brede statistieken over door speelgoed veroorzaakte ongevallen moeilijk is geweest om de bescherming die de richtlijn speelgoedveiligheid biedt, kwantitatief te beoordelen en informatie te verstrekken ten behoeve van de normalisatiewerkzaamheden met betrekking tot speelgoed; is van mening dat ontoereikende coördinatie en financiering op EU-niveau behoren tot de voornaamste oorzaken van het ontbreken van consistente gegevens, en verzoekt de Commissie dit bij een toekomstige herziening van de richtlijn te verhelpen; verzoekt de Commissie te onderzoeken of er een pan-Europese ongevallen- en letseldatabank met een speciaal onderdeel over speelgoed kan worden opgezet die openbaar en gebruiksvriendelijk is, die door overheidsinstanties, consumenten en fabrikanten kan worden geraadpleegd en waarin informatie kan worden ingevoerd en verzameld over ongevallen en letsels als gevolg van gevaarlijk speelgoed, met inbegrip van online verkocht speelgoed; is voorts van mening dat het gebruik van indicatoren en gegevens zoals die welke zijn verzameld in het kader van het informatie- en communicatiesysteem voor markttoezicht, Safety Gate en gezamenlijke acties, een extra mogelijkheid zou zijn om de doeltreffendheid van de richtlijn speelgoedveiligheid te beoordelen, en verzoekt de Commissie na te gaan of er digitale oplossingen kunnen worden gevonden die de traceerbaarheid in de toeleveringsketen kunnen verbeteren en kunnen bijdragen tot een hoger veiligheidsniveau voor speelgoed; |
| --- | --- |

35.

benadrukt dat het door het ontbreken van consistente EU-brede statistieken over door speelgoed veroorzaakte ongevallen moeilijk is geweest om de bescherming die de richtlijn speelgoedveiligheid biedt, kwantitatief te beoordelen en informatie te verstrekken ten behoeve van de normalisatiewerkzaamheden met betrekking tot speelgoed; is van mening dat ontoereikende coördinatie en financiering op EU-niveau behoren tot de voornaamste oorzaken van het ontbreken van consistente gegevens, en verzoekt de Commissie dit bij een toekomstige herziening van de richtlijn te verhelpen; verzoekt de Commissie te onderzoeken of er een pan-Europese ongevallen- en letseldatabank met een speciaal onderdeel over speelgoed kan worden opgezet die openbaar en gebruiksvriendelijk is, die door overheidsinstanties, consumenten en fabrikanten kan worden geraadpleegd en waarin informatie kan worden ingevoerd en verzameld over ongevallen en letsels als gevolg van gevaarlijk speelgoed, met inbegrip van online verkocht speelgoed; is voorts van mening dat het gebruik van indicatoren en gegevens zoals die welke zijn verzameld in het kader van het informatie- en communicatiesysteem voor markttoezicht, Safety Gate en gezamenlijke acties, een extra mogelijkheid zou zijn om de doeltreffendheid van de richtlijn speelgoedveiligheid te beoordelen, en verzoekt de Commissie na te gaan of er digitale oplossingen kunnen worden gevonden die de traceerbaarheid in de toeleveringsketen kunnen verbeteren en kunnen bijdragen tot een hoger veiligheidsniveau voor speelgoed;

| 36. | verzoekt de lidstaten meer gegevens over de richtlijn speelgoedveiligheid te verzamelen, aangezien die gegevens momenteel ongelijkmatig, niet representatief en onvolledig zijn, en informatie uit te wisselen over risico’s en zwakke plekken met betrekking tot speelgoedveiligheid; verzoekt de bedrijven nauwer met de lidstaten samen te werken door meer gegevens over ongevallen met speelgoed te delen, teneinde de veiligheid van kinderen te verbeteren en het vertrouwen in speelgoed dat op de interne markt wordt gebracht, te vergroten; |
| --- | --- |

36.

verzoekt de lidstaten meer gegevens over de richtlijn speelgoedveiligheid te verzamelen, aangezien die gegevens momenteel ongelijkmatig, niet representatief en onvolledig zijn, en informatie uit te wisselen over risico’s en zwakke plekken met betrekking tot speelgoedveiligheid; verzoekt de bedrijven nauwer met de lidstaten samen te werken door meer gegevens over ongevallen met speelgoed te delen, teneinde de veiligheid van kinderen te verbeteren en het vertrouwen in speelgoed dat op de interne markt wordt gebracht, te vergroten;

| 37. | verzoekt de Commissie de herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid aan te grijpen om indicatoren te ontwikkelen waarmee de correcte tenuitvoerlegging van de richtlijn door de lidstaten en de algemene effectiviteit ervan kunnen worden gemonitord; verzoekt de Commissie de verzameling van gegevens die regelmatig door de lidstaten, de markttoezichtautoriteiten en de aangemelde instanties moeten worden verstrekt, te verbeteren; beveelt de Commissie aan om op basis van de nationale verslagen een algemeen verslag op EU-niveau op te stellen en die verslagen openbaar te maken en gemakkelijk toegankelijk te maken voor alle belanghebbende partijen; |
| --- | --- |

37.

verzoekt de Commissie de herziening van de richtlijn speelgoedveiligheid aan te grijpen om indicatoren te ontwikkelen waarmee de correcte tenuitvoerlegging van de richtlijn door de lidstaten en de algemene effectiviteit ervan kunnen worden gemonitord; verzoekt de Commissie de verzameling van gegevens die regelmatig door de lidstaten, de markttoezichtautoriteiten en de aangemelde instanties moeten worden verstrekt, te verbeteren; beveelt de Commissie aan om op basis van de nationale verslagen een algemeen verslag op EU-niveau op te stellen en die verslagen openbaar te maken en gemakkelijk toegankelijk te maken voor alle belanghebbende partijen;

o

o o

| 38. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. |
| --- | --- |

38.

verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie.

---

(1)  PB L 170 van 30.6.2009, blz. 1.

1

(2)  PB L 11 van 15.1.2002, blz. 4.

2

(3)  PB L 218 van 13.8.2008, blz. 30.

3

(4)  PB L 218 van 13.8.2008, blz. 82.

4

(5)  PB L 316 van 14.11.2012, blz. 12.

5

(6)  PB L 169 van 25.6.2019, blz. 1.

6

(7)  PB L 151 van 7.6.2019, blz. 15.

7

(8)  PB L 153 van 3.5.2021, blz. 1.

8

(9)  PB L 396 van 30.12.2006, blz. 1.

9

(10)  PB L 342 van 22.12.2009, blz. 59.

10

(11)  PB L 353 van 31.12.2008, blz. 1.

11

(12)  PB L 153 van 22.5.2014, blz. 62.

12

(13)  PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1.

13

(14)  PB L 210 van 7.8.1985, blz. 29.

14

(15)  PB L 174 van 1.7.2011, blz. 88.

15

(16)  PB L 342 van 22.12.2009, blz. 59.

16

(17)  PB L 338 van 13.11.2004, blz. 4.

17

(18)  PB L 266 van 26.9.2006, blz. 1.

18

(19)  PB L 353 van 31.12.2008, blz. 1.

19

(20)  PB L 169 van 25.6.2019, blz. 45.

20

(21)  PB C 425 van 20.10.2021, blz. 19.

21

(22)  PB C 425 van 20.10.2021, blz. 10.

22

(23)  PB C 294 van 23.7.2021, blz. 14.

23

(24)  PB C 388 van 13.11.2020, blz. 39.

24

(25)  PB C 334 van 19.9.2018, blz. 2.

25

(26)  PB C 334 van 19.9.2018, blz. 60.

26

(27)  PB C 76 van 28.2.2018, blz. 112.

27

(28)  PB C 404 van 6.10.2021, blz. 2.

28

(29)  PB C 404 van 6.10.2021, blz. 63.

29

(30)  PB C 158 van 30.4.2021, blz. 18.

30

(31)  PB C 371 van 15.9.2021, blz. 75.

31

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/109 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/109

---

P9_TA(2022)0038

Versterking van Europa in de strijd tegen kanker

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over versterking van Europa in de strijd tegen kanker — naar een alomvattende en gecoördineerde strategie (2020/2267(INI))

(2022/C 342/12)

Het Europees Parlement,

| — | gezien zijn besluit van 18 juni 2020 over de instelling, de bevoegdheden, het aantal leden en de ambtstermijn van de Bijzondere Commissie kankerbestrijding (1), |
| --- | --- |

—

gezien zijn besluit van 18 juni 2020 over de instelling, de bevoegdheden, het aantal leden en de ambtstermijn van de Bijzondere Commissie kankerbestrijding (1),

| — | gezien het werkdocument van zijn Bijzondere Commissie kankerbestrijding van 27 oktober 2020 over de input van de Bijzondere Commissie kankerbestrijding (BECA) voor het toekomstige Europees kankerbestrijdingsplan (2), |
| --- | --- |

—

gezien het werkdocument van zijn Bijzondere Commissie kankerbestrijding van 27 oktober 2020 over de input van de Bijzondere Commissie kankerbestrijding (BECA) voor het toekomstige Europees kankerbestrijdingsplan (2),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 3 februari 2021 over het Europees kankerbestrijdingsplan (COM(2021)0044), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 3 februari 2021 over het Europees kankerbestrijdingsplan (COM(2021)0044),

| — | gezien het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie 2021-2027 (Horizon Europa) (3) van de EU en de speciale Horizon Europa-missie inzake kanker (4), |
| --- | --- |

—

gezien het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie 2021-2027 (Horizon Europa) (3) van de EU en de speciale Horizon Europa-missie inzake kanker (4),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 11 december 2019 over de Europese Green Deal (COM(2019)0640), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 11 december 2019 over de Europese Green Deal (COM(2019)0640),

| — | gezien de conclusies van de Raad van 15 juni 2021 over de toegang tot geneesmiddelen en medische hulpmiddelen voor een sterkere en veerkrachtige EU (5), |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 15 juni 2021 over de toegang tot geneesmiddelen en medische hulpmiddelen voor een sterkere en veerkrachtige EU (5),

| — | gezien de handleidingen die werden ontwikkeld door de gemeenschappelijke optredens inzake kanker (EPAAC, CANCON, iPAAC) en de Agenda inzake zeldzame vormen van kanker voor 2030, die werd vastgesteld in het kader van het gemeenschappelijk optreden inzake zeldzame vormen van kanker (JARC), |
| --- | --- |

—

gezien de handleidingen die werden ontwikkeld door de gemeenschappelijke optredens inzake kanker (EPAAC, CANCON, iPAAC) en de Agenda inzake zeldzame vormen van kanker voor 2030, die werd vastgesteld in het kader van het gemeenschappelijk optreden inzake zeldzame vormen van kanker (JARC),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 30 september 2020 over een nieuwe EOR voor onderzoek en innovatie (COM(2020)0628), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 30 september 2020 over een nieuwe EOR voor onderzoek en innovatie (COM(2020)0628),

| — | gezien Aanbeveling van de Raad 2003/878/EG van 2 december 2003 over kankerscreening (6), |
| --- | --- |

—

gezien Aanbeveling van de Raad 2003/878/EG van 2 december 2003 over kankerscreening (6),

| — | gezien het rapport van het Internationaal Agentschap voor Onderzoek naar Kanker (IARC) van mei 2017 over de uitvoering van de aanbeveling van de Raad over kankerscreening (7), |
| --- | --- |

—

gezien het rapport van het Internationaal Agentschap voor Onderzoek naar Kanker (IARC) van mei 2017 over de uitvoering van de aanbeveling van de Raad over kankerscreening (7),

| — | gezien de Europese richtsnoeren voor de kwaliteitsborging bij de screening en diagnose van borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker, |
| --- | --- |

—

gezien de Europese richtsnoeren voor de kwaliteitsborging bij de screening en diagnose van borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker,

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 20 mei 2020 getiteld “Een van boer tot bord-strategie voor een eerlijk, gezond en milieuvriendelijk voedselsysteem” (COM(2020)0381), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 20 mei 2020 getiteld “Een van boer tot bord-strategie voor een eerlijk, gezond en milieuvriendelijk voedselsysteem” (COM(2020)0381),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 28 juni 2021 over een strategisch EU-kader voor gezondheid en veiligheid op het werk 2021-2027 (COM(2021)0323), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 28 juni 2021 over een strategisch EU-kader voor gezondheid en veiligheid op het werk 2021-2027 (COM(2021)0323),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 25 november 2020 over de farmaceutische strategie voor Europa (COM(2020)0761), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 25 november 2020 over de farmaceutische strategie voor Europa (COM(2020)0761),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 14 oktober 2020 getiteld “Strategie voor duurzame chemische stoffen — Op weg naar een gifvrij milieu” (COM(2020)0667), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 14 oktober 2020 getiteld “Strategie voor duurzame chemische stoffen — Op weg naar een gifvrij milieu” (COM(2020)0667),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 12 mei 2021 getiteld “Route naar een gezonde planeet voor iedereen — EU-actieplan: Verontreiniging van lucht, water en bodem naar nul” (COM(2021)0400), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 12 mei 2021 getiteld “Route naar een gezonde planeet voor iedereen — EU-actieplan: Verontreiniging van lucht, water en bodem naar nul” (COM(2021)0400),

| — | gezien Richtlijn 2004/37/EG van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende de bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk (richtlijn carcinogene en mutagene agentia) (8), inclusief de drie wijzigingsrichtlijnen ervan en het voorstel van de Commissie voor de vierde wijzigingsrichtlijn (COM(2020)0571), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2004/37/EG van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende de bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk (richtlijn carcinogene en mutagene agentia) (8), inclusief de drie wijzigingsrichtlijnen ervan en het voorstel van de Commissie voor de vierde wijzigingsrichtlijn (COM(2020)0571),

| — | gezien Richtlijn 98/24/EG van de Raad van 7 april 1998 betreffende de bescherming van de gezondheid en de veiligheid van werknemers tegen risico’s van chemische agentia op het werk (9), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 98/24/EG van de Raad van 7 april 1998 betreffende de bescherming van de gezondheid en de veiligheid van werknemers tegen risico’s van chemische agentia op het werk (9),

| — | gezien het beknopte verslag over de openbare raadpleging van zijn Bijzondere Commissie kankerbestrijding van 19 april 2021 getiteld “The impact of the COVID-19 pandemic on cancer prevention, health services, cancer patients and research: lessons from a public health crisis” (De gevolgen van de COVID-19-pandemie voor kankerpreventie, gezondheidsdiensten, kankerpatiënten en onderzoek: lessen van een volksgezondheidscrisis), |
| --- | --- |

—

gezien het beknopte verslag over de openbare raadpleging van zijn Bijzondere Commissie kankerbestrijding van 19 april 2021 getiteld “The impact of the COVID-19 pandemic on cancer prevention, health services, cancer patients and research: lessons from a public health crisis” (De gevolgen van de COVID-19-pandemie voor kankerpreventie, gezondheidsdiensten, kankerpatiënten en onderzoek: lessen van een volksgezondheidscrisis),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 11 november 2020 getiteld “Bouwen aan een Europese gezondheidsunie: de veerkracht van de EU bij grensoverschrijdende bedreigingen van de gezondheid versterken” (COM(2020)0724), en de verwante voorstellen van de Commissie, waarover voorlopige akkoorden zijn bereikt, voor verordeningen van het Europees Parlement en de Raad van 11 november 2020 inzake ernstige grensoverschrijdende bedreigingen van de gezondheid (COM(2020)0727), betreffende een grotere rol van het Europees Geneesmiddelenbureau inzake crisisparaatheid en -beheersing op het gebied van geneesmiddelen en medische hulpmiddelen (COM(2020)0725), en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 851/2004 tot oprichting van een Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (COM(2020)0726), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 11 november 2020 getiteld “Bouwen aan een Europese gezondheidsunie: de veerkracht van de EU bij grensoverschrijdende bedreigingen van de gezondheid versterken” (COM(2020)0724), en de verwante voorstellen van de Commissie, waarover voorlopige akkoorden zijn bereikt, voor verordeningen van het Europees Parlement en de Raad van 11 november 2020 inzake ernstige grensoverschrijdende bedreigingen van de gezondheid (COM(2020)0727), betreffende een grotere rol van het Europees Geneesmiddelenbureau inzake crisisparaatheid en -beheersing op het gebied van geneesmiddelen en medische hulpmiddelen (COM(2020)0725), en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 851/2004 tot oprichting van een Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (COM(2020)0726),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/522 van het Europees Parlement en de Raad van 24 maart 2021 tot vaststelling van een actieprogramma voor de Unie op het gebied van gezondheid (“EU4Health-programma”) voor de periode 2021-2027 (10), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/522 van het Europees Parlement en de Raad van 24 maart 2021 tot vaststelling van een actieprogramma voor de Unie op het gebied van gezondheid (“EU4Health-programma”) voor de periode 2021-2027 (10),

| — | gezien het voorstel van de Commissie voor, en het akkoord over, een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende de evaluatie van gezondheidstechnologie en tot wijziging van Richtlijn 2011/24/EU (COM(2018)0051), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Commissie voor, en het akkoord over, een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende de evaluatie van gezondheidstechnologie en tot wijziging van Richtlijn 2011/24/EU (COM(2018)0051),

| — | gezien Verordening (EU) nr. 536/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 16 april 2014 betreffende klinische proeven met geneesmiddelen voor menselijk gebruik en tot intrekking van Richtlijn 2001/20/EG (11) (de verordening betreffende klinische proeven) en het informatiesysteem voor klinische proeven dat overeenkomstig die verordening is opgezet, |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) nr. 536/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 16 april 2014 betreffende klinische proeven met geneesmiddelen voor menselijk gebruik en tot intrekking van Richtlijn 2001/20/EG (11) (de verordening betreffende klinische proeven) en het informatiesysteem voor klinische proeven dat overeenkomstig die verordening is opgezet,

| — | gezien Verordening (EU) 2021/694 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2021 tot oprichting van het programma Digitaal Europa (12), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/694 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2021 tot oprichting van het programma Digitaal Europa (12),

| — | gezien Verslag nr. 21/2019 van het Europees Milieuagentschap getiteld “Healthy environment, healthy lives: how the environment influences health and well-being in Europe” (Een gezond milieu, gezonde levens: de invloed van het milieu op gezondheid en welzijn in Europa) (13), |
| --- | --- |

—

gezien Verslag nr. 21/2019 van het Europees Milieuagentschap getiteld “Healthy environment, healthy lives: how the environment influences health and well-being in Europe” (Een gezond milieu, gezonde levens: de invloed van het milieu op gezondheid en welzijn in Europa) (13),

| — | gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 9 juni 2021 over het Europees kankerbestrijdingsplan (14), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 9 juni 2021 over het Europees kankerbestrijdingsplan (14),

| — | gezien de conclusies en aanbevelingen van de studie van juli 2021 in opdracht van het panel voor de toekomst van wetenschap en technologie (STOA-panel) van het Europees Parlement getiteld “The health impact of 5G” (De gezondheidsgevolgen van 5G) (15), |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies en aanbevelingen van de studie van juli 2021 in opdracht van het panel voor de toekomst van wetenschap en technologie (STOA-panel) van het Europees Parlement getiteld “The health impact of 5G” (De gezondheidsgevolgen van 5G) (15),

| — | gezien de doelstellingen voor duurzame ontwikkeling van de VN (SDG’s), in het bijzonder SDG 3 inzake een goede gezondheid en welzijn, |
| --- | --- |

—

gezien de doelstellingen voor duurzame ontwikkeling van de VN (SDG’s), in het bijzonder SDG 3 inzake een goede gezondheid en welzijn,

| — | gezien de vierde editie van de Europese code tegen kanker (16), |
| --- | --- |

—

gezien de vierde editie van de Europese code tegen kanker (16),

| — | gezien de Europese Code voor Kankerbestrijding (17), |
| --- | --- |

—

gezien de Europese Code voor Kankerbestrijding (17),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 24 maart 2021 getiteld “EU-strategie voor de rechten van het kind” (COM(2021)0142), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 24 maart 2021 getiteld “EU-strategie voor de rechten van het kind” (COM(2021)0142),

| — | gezien het werkdocument van de diensten van de Commissie van 19 juli 2018 over het bestrijden van HIV/AIDS, virale hepatitis en tuberculose in de Europese Unie en haar buurlanden — Stand van zaken, beleidsinstrumenten en goede praktijken” (SWD(2018)0387), |
| --- | --- |

—

gezien het werkdocument van de diensten van de Commissie van 19 juli 2018 over het bestrijden van HIV/AIDS, virale hepatitis en tuberculose in de Europese Unie en haar buurlanden — Stand van zaken, beleidsinstrumenten en goede praktijken” (SWD(2018)0387),

| — | gezien het rapport van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) van 2020 getiteld “Alcohol and cancer in the WHO European Region: An appeal for better prevention” (Alcohol en kanker in de Europese regio van de WHO: een pleidooi voor betere preventie) (18), |
| --- | --- |

—

gezien het rapport van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) van 2020 getiteld “Alcohol and cancer in the WHO European Region: An appeal for better prevention” (Alcohol en kanker in de Europese regio van de WHO: een pleidooi voor betere preventie) (18),

| — | gezien de activiteiten en conclusies van de belangengroep EP-leden tegen kanker (MAC), |
| --- | --- |

—

gezien de activiteiten en conclusies van de belangengroep EP-leden tegen kanker (MAC),

| — | gezien zijn resolutie van 15 januari 2020 over de Europese Green Deal (19), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 15 januari 2020 over de Europese Green Deal (19),

| — | gezien zijn resolutie van 2 maart 2017 over de EU-opties voor een betere toegang tot geneesmiddelen (20), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 2 maart 2017 over de EU-opties voor een betere toegang tot geneesmiddelen (20),

| — | gezien zijn resolutie van 10 juli 2020 over de strategie voor duurzame chemische stoffen (21), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 juli 2020 over de strategie voor duurzame chemische stoffen (21),

| — | gezien zijn resolutie van 12 februari 2019 over de tenuitvoerlegging van de richtlijn grensoverschrijdende gezondheidszorg (22), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 12 februari 2019 over de tenuitvoerlegging van de richtlijn grensoverschrijdende gezondheidszorg (22),

| — | gezien zijn resolutie van 16 januari 2019 over de toelatingsprocedure van de Unie voor pesticiden (23), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 16 januari 2019 over de toelatingsprocedure van de Unie voor pesticiden (23),

| — | gezien zijn resolutie van 10 juli 2020 over de EU-strategie voor volksgezondheid na COVID-19 (24), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 juli 2020 over de EU-strategie voor volksgezondheid na COVID-19 (24),

| — | gezien zijn resolutie van 17 september 2020 getiteld “Het tekort aan geneesmiddelen — hoe moet dit oprukkende probleem worden aangepakt?” (25), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 17 september 2020 getiteld “Het tekort aan geneesmiddelen — hoe moet dit oprukkende probleem worden aangepakt?” (25),

| — | gezien zijn resolutie van 15 december 2016 over de verordening betreffende geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik (26) en de aanvangseffectbeoordeling van de Commissie over de herziening van de EU-wetgeving inzake geneesmiddelen voor kinderen en zeldzame ziekten, |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 15 december 2016 over de verordening betreffende geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik (26) en de aanvangseffectbeoordeling van de Commissie over de herziening van de EU-wetgeving inzake geneesmiddelen voor kinderen en zeldzame ziekten,

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Bijzondere Commissie kankerbestrijding (A9-0001/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Bijzondere Commissie kankerbestrijding (A9-0001/2022),

| A. | overwegende dat het Europees kankerbestrijdingsplan op doeltreffende wijze gehoor moet geven aan de roep om vooruitgang van de families en gezondheidswerkers van de 1,3 miljoen personen — waaronder 6 000 kinderen en jonge mensen — die in Europa elk jaar sterven aan kanker, de cruciale behoeften van patiënten die momenteel tijdige diagnose en effectieve, innovatieve, toegankelijke en betaalbare behandelingen en zorg voor kanker en kankergerelateerde complicaties en comorbiditeit behoeven, de legitieme verwachtingen van de meer dan 12 miljoen personen die kanker hebben overleefd en samen met hun familieleden worstelen met de terugkeer naar een “normaal leven”, de duidelijke wens van toekomstige generaties om te worden beschermd tegen gezondheidsbedreigingen en risicofactoren en het probleem van overheden die worden geconfronteerd met steeds hoger wordende economische en maatschappelijke kosten van kanker en kankerbehandelingen; overwegende dat kankerbestrijdingsmaatregelen van de Unie tot doel moeten hebben de overlevingskansen na vijf jaar voor kankerpatiënten te verhogen; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat het Europees kankerbestrijdingsplan op doeltreffende wijze gehoor moet geven aan de roep om vooruitgang van de families en gezondheidswerkers van de 1,3 miljoen personen — waaronder 6 000 kinderen en jonge mensen — die in Europa elk jaar sterven aan kanker, de cruciale behoeften van patiënten die momenteel tijdige diagnose en effectieve, innovatieve, toegankelijke en betaalbare behandelingen en zorg voor kanker en kankergerelateerde complicaties en comorbiditeit behoeven, de legitieme verwachtingen van de meer dan 12 miljoen personen die kanker hebben overleefd en samen met hun familieleden worstelen met de terugkeer naar een “normaal leven”, de duidelijke wens van toekomstige generaties om te worden beschermd tegen gezondheidsbedreigingen en risicofactoren en het probleem van overheden die worden geconfronteerd met steeds hoger wordende economische en maatschappelijke kosten van kanker en kankerbehandelingen; overwegende dat kankerbestrijdingsmaatregelen van de Unie tot doel moeten hebben de overlevingskansen na vijf jaar voor kankerpatiënten te verhogen;

| B. | overwegende dat minder dan 10 % van de wereldbevolking in Europa woont, maar dat een kwart van alle gevallen van kanker zich in Europa voordoet, en overwegende dat kanker na hart- en vaatziekten de op een na belangrijkste doodsoorzaak in Europa is en de belangrijkste doodsoorzaak door ziekte bij kinderen ouder dan één jaar; overwegende dat de specifieke behoeften van kinderen en adolescenten met kanker op mondiaal niveau voortdurende aandacht en ondersteuning vereisen, en kinderoncologie gedifferentieerd moet zijn van kankerbehandeling voor volwassenen; overwegende dat de sterftecijfers dankzij screeningcampagnes, een verbeterde diagnostiek en therapeutische innovaties wel enigszins zijn gedaald, maar dat het aantal gedetecteerde gevallen toch blijft stijgen, met name als gevolg van de hogere levensverwachting en de daaruit voortvloeiende vergrijzing van de bevolking; overwegende dat kanker in de EU in bijna driekwart van de gevallen wordt gediagnosticeerd bij personen van 60 jaar of ouder; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat minder dan 10 % van de wereldbevolking in Europa woont, maar dat een kwart van alle gevallen van kanker zich in Europa voordoet, en overwegende dat kanker na hart- en vaatziekten de op een na belangrijkste doodsoorzaak in Europa is en de belangrijkste doodsoorzaak door ziekte bij kinderen ouder dan één jaar; overwegende dat de specifieke behoeften van kinderen en adolescenten met kanker op mondiaal niveau voortdurende aandacht en ondersteuning vereisen, en kinderoncologie gedifferentieerd moet zijn van kankerbehandeling voor volwassenen; overwegende dat de sterftecijfers dankzij screeningcampagnes, een verbeterde diagnostiek en therapeutische innovaties wel enigszins zijn gedaald, maar dat het aantal gedetecteerde gevallen toch blijft stijgen, met name als gevolg van de hogere levensverwachting en de daaruit voortvloeiende vergrijzing van de bevolking; overwegende dat kanker in de EU in bijna driekwart van de gevallen wordt gediagnosticeerd bij personen van 60 jaar of ouder;

| C. | overwegende dat kanker de sociale onrechtvaardigheid en ongelijkheid in de gezondheidszorg illustreert, aangezien het verschil in overlevingskansen van patiënten met kanker tussen de verschillende EU-lidstaten meer dan 25 % bedraagt; overwegende dat EU-burgers te maken hebben met ongelijkheid wat betreft preventie, bescherming tegen risicofactoren, voorlichting over een gezonde levensstijl en vermogen om met desinformatie om te gaan; overwegende dat er sprake is van verschillen tussen lidstaten en tussen regio’s binnen landen wat de tijdige toegang van EU-burgers tot betaalbare en hoogwaardige behandeling en zorg betreft; overwegende dat de toegang tot volledig multidisciplinaire en multiprofessionele medische teams in Europa sterk varieert; overwegende dat er sprake is van verschillen in het vermogen van EU-burgers die hersteld zijn of in remissie zijn om hun werk weer op te pakken, financieel onafhankelijk te zijn en weer een harmonieus gezins-, sociaal en gevoelsleven te leiden; overwegende dat klasse en gender belangrijke maatstaven en drijvende krachten achter onrechtvaardigheid en ongelijkheid in alle fasen van de ziekte zijn; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat kanker de sociale onrechtvaardigheid en ongelijkheid in de gezondheidszorg illustreert, aangezien het verschil in overlevingskansen van patiënten met kanker tussen de verschillende EU-lidstaten meer dan 25 % bedraagt; overwegende dat EU-burgers te maken hebben met ongelijkheid wat betreft preventie, bescherming tegen risicofactoren, voorlichting over een gezonde levensstijl en vermogen om met desinformatie om te gaan; overwegende dat er sprake is van verschillen tussen lidstaten en tussen regio’s binnen landen wat de tijdige toegang van EU-burgers tot betaalbare en hoogwaardige behandeling en zorg betreft; overwegende dat de toegang tot volledig multidisciplinaire en multiprofessionele medische teams in Europa sterk varieert; overwegende dat er sprake is van verschillen in het vermogen van EU-burgers die hersteld zijn of in remissie zijn om hun werk weer op te pakken, financieel onafhankelijk te zijn en weer een harmonieus gezins-, sociaal en gevoelsleven te leiden; overwegende dat klasse en gender belangrijke maatstaven en drijvende krachten achter onrechtvaardigheid en ongelijkheid in alle fasen van de ziekte zijn;

| D. | overwegende dat de meeste lidstaten specifiek nationaal of regionaal beleid inzake kanker hebben geformuleerd, met uiteenlopende doelstellingen, capaciteiten en begrotingen; overwegende dat sommige regio’s hubs in de strijd tegen kanker zijn geworden en beschikken over deskundigheid die in de hele Unie zou moeten worden gedeeld; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de meeste lidstaten specifiek nationaal of regionaal beleid inzake kanker hebben geformuleerd, met uiteenlopende doelstellingen, capaciteiten en begrotingen; overwegende dat sommige regio’s hubs in de strijd tegen kanker zijn geworden en beschikken over deskundigheid die in de hele Unie zou moeten worden gedeeld;

| E. | overwegende dat met het Europees kankerbestrijdingsplan niet alleen moet worden beoogd een cruciaal volksgezondheidsprobleem te bestrijden en patiënten te helpen langere en waardigere levens te leiden, maar ook om een begin te maken met het verminderen van de ongelijkheden en onrechtvaardigheden op gezondheidsgebied en om de sociale en economische lasten van de ziekte te verminderen; overwegende dat de Commissie een op patiënten gerichte en op de rechten van burgers gebaseerde benadering moet bevorderen door noties van rechtvaardigheid, duurzaamheid, eerlijkheid, solidariteit, innovatie en samenwerking echt centraal te stellen in het Europees kankerbestrijdingsplan, met inbegrip van haar initiatief “Hulp aan kinderen met kanker”; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat met het Europees kankerbestrijdingsplan niet alleen moet worden beoogd een cruciaal volksgezondheidsprobleem te bestrijden en patiënten te helpen langere en waardigere levens te leiden, maar ook om een begin te maken met het verminderen van de ongelijkheden en onrechtvaardigheden op gezondheidsgebied en om de sociale en economische lasten van de ziekte te verminderen; overwegende dat de Commissie een op patiënten gerichte en op de rechten van burgers gebaseerde benadering moet bevorderen door noties van rechtvaardigheid, duurzaamheid, eerlijkheid, solidariteit, innovatie en samenwerking echt centraal te stellen in het Europees kankerbestrijdingsplan, met inbegrip van haar initiatief “Hulp aan kinderen met kanker”;

| F. | overwegende dat de COVID-19-pandemie ernstige verstoringen heeft veroorzaakt en nog steeds veroorzaakt van kankerscreeningprogramma’s, behandelingen, onderzoek, nazorg voor ex-kankerpatiënten en follow-updiensten, met alle gevolgen van dien voor kankerpatiënten, hun gezinnen en gezondheidswerkers; overwegende dat de pandemie heeft geleid tot een dringende noodzaak om de kankerdienstverlening in alle Europese landen weer op te bouwen en zeer verontrustende achterstanden bij preventieve maatregelen alsook vroegtijdige opsporing en diagnose aan te pakken; overwegende dat in Europa tijdens de pandemie naar schatting 100 miljoen screeningtests niet werden uitgevoerd en 1 miljoen gevallen van kanker niet werden gediagnosticeerd; overwegende dat een op de vijf kankerpatiënten niet op tijd de benodigde chirurgische ingreep of chemotherapie kreeg (27); overwegende dat professionals in de zorg de lasten van een pandemie op zich hebben genomen en zich in een zeer stressvolle werkomgeving staande moesten houden; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de COVID-19-pandemie ernstige verstoringen heeft veroorzaakt en nog steeds veroorzaakt van kankerscreeningprogramma’s, behandelingen, onderzoek, nazorg voor ex-kankerpatiënten en follow-updiensten, met alle gevolgen van dien voor kankerpatiënten, hun gezinnen en gezondheidswerkers; overwegende dat de pandemie heeft geleid tot een dringende noodzaak om de kankerdienstverlening in alle Europese landen weer op te bouwen en zeer verontrustende achterstanden bij preventieve maatregelen alsook vroegtijdige opsporing en diagnose aan te pakken; overwegende dat in Europa tijdens de pandemie naar schatting 100 miljoen screeningtests niet werden uitgevoerd en 1 miljoen gevallen van kanker niet werden gediagnosticeerd; overwegende dat een op de vijf kankerpatiënten niet op tijd de benodigde chirurgische ingreep of chemotherapie kreeg (27); overwegende dat professionals in de zorg de lasten van een pandemie op zich hebben genomen en zich in een zeer stressvolle werkomgeving staande moesten houden;

| G. | overwegende dat gezondheidsgeletterdheid onder meer betrekking heeft op de verwerving van kennis en vaardigheden, bewustzijn omtrent rechten en het zelfvertrouwen om actie te ondernemen om de eigen gezondheid en die van de gemeenschap te verbeteren; overwegende dat bij maatregelen in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan om de gezondheidsgeletterdheid te verbeteren, de nadruk moet liggen op de empowerment van patiënten en burgers door gebruik te maken van de best mogelijke communicatiemiddelen, en ook door een beroep te doen op de deskundigheid van en samen te werken met patiëntenorganisaties en andere ngo’s die al jaren werken aan de verspreiding en uitbreiding van gezondheidsgeletterdheid; overwegende dat het voor de empowerment van patiënten noodzakelijk is patiënten te helpen zodat zij hun rechten begrijpen; overwegende dat bij alle inspanningen ter verbetering van de gezondheidsgeletterdheid, met inbegrip van digitale geletterdheid, rekening moet worden gehouden met mensen die met uitsluiting te maken hebben, alsook met de behoeften van mensen met een verstandelijke beperking; overwegende dat rekening moet worden gehouden met ongelijkheden op het gebied van kennis van, toegang tot en gebruik van IT-technologieën, alsook met regionale, nationale, sociale en economische verschillen; overwegende dat de nodige informatie beschikbaar moet zijn in gangbare niet-EU-talen om migranten, nieuwkomers en andere kwetsbare groepen en minderheidsgemeenschappen te bereiken; overwegende dat bij inspanningen om de gezondheidsgeletterdheid te verbeteren er eveneens een taak ligt om burgers te helpen om desinformatie te herkennen, gezien de schadelijke gevolgen die desinformatie kan hebben op alle gebieden van de kankerzorg, waaronder preventie, vaccinatie en behandeling; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat gezondheidsgeletterdheid onder meer betrekking heeft op de verwerving van kennis en vaardigheden, bewustzijn omtrent rechten en het zelfvertrouwen om actie te ondernemen om de eigen gezondheid en die van de gemeenschap te verbeteren; overwegende dat bij maatregelen in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan om de gezondheidsgeletterdheid te verbeteren, de nadruk moet liggen op de empowerment van patiënten en burgers door gebruik te maken van de best mogelijke communicatiemiddelen, en ook door een beroep te doen op de deskundigheid van en samen te werken met patiëntenorganisaties en andere ngo’s die al jaren werken aan de verspreiding en uitbreiding van gezondheidsgeletterdheid; overwegende dat het voor de empowerment van patiënten noodzakelijk is patiënten te helpen zodat zij hun rechten begrijpen; overwegende dat bij alle inspanningen ter verbetering van de gezondheidsgeletterdheid, met inbegrip van digitale geletterdheid, rekening moet worden gehouden met mensen die met uitsluiting te maken hebben, alsook met de behoeften van mensen met een verstandelijke beperking; overwegende dat rekening moet worden gehouden met ongelijkheden op het gebied van kennis van, toegang tot en gebruik van IT-technologieën, alsook met regionale, nationale, sociale en economische verschillen; overwegende dat de nodige informatie beschikbaar moet zijn in gangbare niet-EU-talen om migranten, nieuwkomers en andere kwetsbare groepen en minderheidsgemeenschappen te bereiken; overwegende dat bij inspanningen om de gezondheidsgeletterdheid te verbeteren er eveneens een taak ligt om burgers te helpen om desinformatie te herkennen, gezien de schadelijke gevolgen die desinformatie kan hebben op alle gebieden van de kankerzorg, waaronder preventie, vaccinatie en behandeling;

| H. | overwegende dat ongeveer 40 % van de kankergevallen in de EU kan worden voorkomen; overwegende dat preventie effectiever is dan welke behandeling dan ook, en tevens de meest kosteneffectieve strategie voor het beheersen van kanker op de lange termijn is; overwegende dat in het Europese kankerbestrijdingsplan alle belangrijke risicofactoren en sociale determinanten van kanker aan bod moeten komen; overwegende dat het EU-niveau van cruciaal belang is voor kankerpreventie, aangezien hier behoorlijk wat competenties liggen die van invloed zijn op de meeste risicofactoren voor kanker; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat ongeveer 40 % van de kankergevallen in de EU kan worden voorkomen; overwegende dat preventie effectiever is dan welke behandeling dan ook, en tevens de meest kosteneffectieve strategie voor het beheersen van kanker op de lange termijn is; overwegende dat in het Europese kankerbestrijdingsplan alle belangrijke risicofactoren en sociale determinanten van kanker aan bod moeten komen; overwegende dat het EU-niveau van cruciaal belang is voor kankerpreventie, aangezien hier behoorlijk wat competenties liggen die van invloed zijn op de meeste risicofactoren voor kanker;

| I. | overwegende dat kanker volgens Verslag nr. 21/2019 van het Europees Milieuagentschap (EEA) de belangrijkste niet-overdraagbare ziekte is die aan het milieu kan worden toegerekend, en dat in 2016 meer dan 250 000 sterfgevallen in 32 Europese hooginkomenslanden het gevolg waren van kanker die aan het milieu kan worden toegerekend; overwegende dat het EEA luchtverontreiniging, chemische stoffen, de verbranding van brandstoffen binnenshuis en straling heeft aangemerkt als milieurisicofactoren voor kanker; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat kanker volgens Verslag nr. 21/2019 van het Europees Milieuagentschap (EEA) de belangrijkste niet-overdraagbare ziekte is die aan het milieu kan worden toegerekend, en dat in 2016 meer dan 250 000 sterfgevallen in 32 Europese hooginkomenslanden het gevolg waren van kanker die aan het milieu kan worden toegerekend; overwegende dat het EEA luchtverontreiniging, chemische stoffen, de verbranding van brandstoffen binnenshuis en straling heeft aangemerkt als milieurisicofactoren voor kanker;

| J. | overwegende dat luchtverontreiniging afkomstig van stoffen uit uiteenlopende bronnen, waaronder energieproductie, vervoer, landbouw en industrie, een belangrijke doodsoorzaak is en bijdraagt tot 400 000 vroegtijdige sterfgevallen per jaar, onder meer door longkanker, hartziekten en beroertes; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat luchtverontreiniging afkomstig van stoffen uit uiteenlopende bronnen, waaronder energieproductie, vervoer, landbouw en industrie, een belangrijke doodsoorzaak is en bijdraagt tot 400 000 vroegtijdige sterfgevallen per jaar, onder meer door longkanker, hartziekten en beroertes;

| K. | overwegende dat in de mededeling van de Commissie over een betere samenwerking bij de bestrijding van ziekten die door vaccinatie kunnen worden voorkomen (COM(2018)0245), wordt aanbevolen EU-richtsnoeren te ontwikkelen voor de invoering van alomvattende elektronische vaccinatie-informatiesystemen op nationaal niveau voor een doeltreffend toezicht op vaccinatieprogramma’s; overwegende dat dit moet gebeuren met volledige inachtneming van de regels inzake gegevensbescherming; overwegende dat het humaan papillomavirus (HPV) een seksueel overdraagbare infectie is die in verband wordt gebracht met bijna 5 % van alle vormen van kanker bij mannen en vrouwen wereldwijd, namelijk baarmoederhals-, keel-, anale, penis-, vaginale, en vulvakanker; overwegende dat zowel het halen van de HPV-vaccinatiedoelstellingen voor meisjes als het opzetten van hoogwaardige, goed georganiseerde screening op baarmoederhalskanker noodzakelijk is om de doelstellingen van de WHO voor 2030 met betrekking tot de uitbanning van baarmoederhalskanker als volksgezondheidsprobleem te verwezenlijken; overwegende dat de vaccinatiegraad tegen HPV in de lidstaten zorgbarend laag is; overwegende dat er helaas enorme verschillen in de vaccinatiegraad tussen de lidstaten zijn, variërend van minder dan 30 % tot meer dan 70 % (het niveau dat is vereist voor groepsimmuniteit is 70 %); overwegende dat Helicobacter pylori wereldwijd de belangrijkste infectieuze oorzaak van kanker is, met name van non-cardia adenocarcinoom in de maag; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat in de mededeling van de Commissie over een betere samenwerking bij de bestrijding van ziekten die door vaccinatie kunnen worden voorkomen (COM(2018)0245), wordt aanbevolen EU-richtsnoeren te ontwikkelen voor de invoering van alomvattende elektronische vaccinatie-informatiesystemen op nationaal niveau voor een doeltreffend toezicht op vaccinatieprogramma’s; overwegende dat dit moet gebeuren met volledige inachtneming van de regels inzake gegevensbescherming; overwegende dat het humaan papillomavirus (HPV) een seksueel overdraagbare infectie is die in verband wordt gebracht met bijna 5 % van alle vormen van kanker bij mannen en vrouwen wereldwijd, namelijk baarmoederhals-, keel-, anale, penis-, vaginale, en vulvakanker; overwegende dat zowel het halen van de HPV-vaccinatiedoelstellingen voor meisjes als het opzetten van hoogwaardige, goed georganiseerde screening op baarmoederhalskanker noodzakelijk is om de doelstellingen van de WHO voor 2030 met betrekking tot de uitbanning van baarmoederhalskanker als volksgezondheidsprobleem te verwezenlijken; overwegende dat de vaccinatiegraad tegen HPV in de lidstaten zorgbarend laag is; overwegende dat er helaas enorme verschillen in de vaccinatiegraad tussen de lidstaten zijn, variërend van minder dan 30 % tot meer dan 70 % (het niveau dat is vereist voor groepsimmuniteit is 70 %); overwegende dat Helicobacter pylori wereldwijd de belangrijkste infectieuze oorzaak van kanker is, met name van non-cardia adenocarcinoom in de maag;

| L. | overwegende dat bepaalde endocriene vormen van kanker (zoals schildklier-, borst- en teelbalkanker) steeds vaker voorkomen; overwegende dat endocriene behandelingen voor hormoonafhankelijke vormen van kanker bijwerkingen kunnen hebben die hormoonontregelend zijn; overwegende dat kankerbehandelingen langetermijngevolgen kunnen hebben, zoals hormonale aandoeningen bij overlevenden van kanker; overwegende dat obesitas een bekende risicofactor voor veel vormen van kanker is, waaronder endocriene vormen van kanker; overwegende dat bekend is dat de blootstelling aan hormoonontregelende stoffen gevolgen heeft voor het ontwikkelen van obesitas en kanker; overwegende dat hormoonontregelende stoffen jaarlijks voor de lidstaten een kostenpost van 157 tot 270 miljard EUR (tot 2 % van het bbp van de EU) (28) veroorzaken in de vorm van uitgaven voor de gezondheidszorg en gederfd inkomenspotentieel, grotendeels als gevolg afwijkingen en kankervormen van neurologische en metabolische aard; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat bepaalde endocriene vormen van kanker (zoals schildklier-, borst- en teelbalkanker) steeds vaker voorkomen; overwegende dat endocriene behandelingen voor hormoonafhankelijke vormen van kanker bijwerkingen kunnen hebben die hormoonontregelend zijn; overwegende dat kankerbehandelingen langetermijngevolgen kunnen hebben, zoals hormonale aandoeningen bij overlevenden van kanker; overwegende dat obesitas een bekende risicofactor voor veel vormen van kanker is, waaronder endocriene vormen van kanker; overwegende dat bekend is dat de blootstelling aan hormoonontregelende stoffen gevolgen heeft voor het ontwikkelen van obesitas en kanker; overwegende dat hormoonontregelende stoffen jaarlijks voor de lidstaten een kostenpost van 157 tot 270 miljard EUR (tot 2 % van het bbp van de EU) (28) veroorzaken in de vorm van uitgaven voor de gezondheidszorg en gederfd inkomenspotentieel, grotendeels als gevolg afwijkingen en kankervormen van neurologische en metabolische aard;

| M. | overwegende dat blootstelling aan gevaarlijke stoffen op het werk de veroorzaker is van ongeveer 120 000 werkgerelateerde gevallen van kanker per jaar, waarvan ongeveer 80 000 met dodelijke afloop, wat neerkomt op 8 % van alle sterfgevallen door kanker (namelijk 12 % van de sterfgevallen door kanker bij mannen en 7 % van de sterfgevallen door kanker bij vrouwen); overwegende dat het echter moeilijk kan zijn om causale verbanden vast te stellen vanwege lange incubatietijden; overwegende dat het IARC van de WHO een lijst met 50 prioritaire carcinogene agentia heeft opgesteld en heeft aangetoond dat werknemers in Europa op grote schaal aan deze stoffen worden blootgesteld; overwegende dat het overgrote deel van de vormen van kanker als gevolg van kankerverwekkende stoffen op het werk te voorkomen lijkt te zijn door middel van regulering van deze stoffen als zodanig, maar dat tot op heden voor slechts 27 daarvan bindende grenswaarden voor beroepsmatige blootstelling (OEL) conform Richtlijn 2004/37/EG bestaan; overwegende dat er aanvullende maatregelen moeten worden genomen om werkgerelateerde vormen van kanker die samenhangen met ploegendienst in de nacht alsook met uv-straling (voor mensen die buiten werken) te voorkomen, op te sporen en beter te herkennen; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat blootstelling aan gevaarlijke stoffen op het werk de veroorzaker is van ongeveer 120 000 werkgerelateerde gevallen van kanker per jaar, waarvan ongeveer 80 000 met dodelijke afloop, wat neerkomt op 8 % van alle sterfgevallen door kanker (namelijk 12 % van de sterfgevallen door kanker bij mannen en 7 % van de sterfgevallen door kanker bij vrouwen); overwegende dat het echter moeilijk kan zijn om causale verbanden vast te stellen vanwege lange incubatietijden; overwegende dat het IARC van de WHO een lijst met 50 prioritaire carcinogene agentia heeft opgesteld en heeft aangetoond dat werknemers in Europa op grote schaal aan deze stoffen worden blootgesteld; overwegende dat het overgrote deel van de vormen van kanker als gevolg van kankerverwekkende stoffen op het werk te voorkomen lijkt te zijn door middel van regulering van deze stoffen als zodanig, maar dat tot op heden voor slechts 27 daarvan bindende grenswaarden voor beroepsmatige blootstelling (OEL) conform Richtlijn 2004/37/EG bestaan; overwegende dat er aanvullende maatregelen moeten worden genomen om werkgerelateerde vormen van kanker die samenhangen met ploegendienst in de nacht alsook met uv-straling (voor mensen die buiten werken) te voorkomen, op te sporen en beter te herkennen;

| N. | overwegende dat een arbeidsmarkt die verandert onder invloed van demografische ontwikkelingen, nieuwe technologieën en nieuwe vormen van werk gevolgen kan hebben voor de veiligheid en gezondheid op het werk; overwegende dat meer werknemers platformwerk, niet-traditioneel werk of atypische vormen van werk verrichten; overwegende dat factoren zoals straling, stress, de organisatie van het werk en de arbeidsomstandigheden allemaal in verband zijn gebracht met werkgerelateerde kanker (29); overwegende dat er momenteel een tekort aan betrouwbare en vergelijkbare gegevens op EU-niveau bestaat over de blootstelling op de werkplek aan risicofactoren voor kanker (30); |
| --- | --- |

N.

overwegende dat een arbeidsmarkt die verandert onder invloed van demografische ontwikkelingen, nieuwe technologieën en nieuwe vormen van werk gevolgen kan hebben voor de veiligheid en gezondheid op het werk; overwegende dat meer werknemers platformwerk, niet-traditioneel werk of atypische vormen van werk verrichten; overwegende dat factoren zoals straling, stress, de organisatie van het werk en de arbeidsomstandigheden allemaal in verband zijn gebracht met werkgerelateerde kanker (29); overwegende dat er momenteel een tekort aan betrouwbare en vergelijkbare gegevens op EU-niveau bestaat over de blootstelling op de werkplek aan risicofactoren voor kanker (30);

| O. | overwegende dat het in tegenstelling tot arbeidsongevallen waar letsel eenvoudiger kan worden beoordeeld en een schadevergoeding kan worden toegekend, jaren of decennia kan duren voordat werkgerelateerde kanker wordt gediagnosticeerd en de oorzaak ervan naar behoren wordt vastgesteld; overwegende dat de lidstaten in de aanbeveling van de Commissie over beroepsziekten (31) wordt aanbevolen in hun nationale wettelijke of bestuursrechtelijke bepalingen met betrekking tot beroepsziekten die voor schadevergoeding in aanmerking kunnen komen zo spoedig mogelijk de Europese lijst op te nemen die te vinden is in bijlage I bij de bovengenoemde aanbeveling; overwegende dat de bestaande verschillen tussen de lidstaten met betrekking tot het erkenningspercentage van beroepsziekten betekent dat veel werknemers met een beroepsziekte hiervan nooit erkenning krijgen; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat het in tegenstelling tot arbeidsongevallen waar letsel eenvoudiger kan worden beoordeeld en een schadevergoeding kan worden toegekend, jaren of decennia kan duren voordat werkgerelateerde kanker wordt gediagnosticeerd en de oorzaak ervan naar behoren wordt vastgesteld; overwegende dat de lidstaten in de aanbeveling van de Commissie over beroepsziekten (31) wordt aanbevolen in hun nationale wettelijke of bestuursrechtelijke bepalingen met betrekking tot beroepsziekten die voor schadevergoeding in aanmerking kunnen komen zo spoedig mogelijk de Europese lijst op te nemen die te vinden is in bijlage I bij de bovengenoemde aanbeveling; overwegende dat de bestaande verschillen tussen de lidstaten met betrekking tot het erkenningspercentage van beroepsziekten betekent dat veel werknemers met een beroepsziekte hiervan nooit erkenning krijgen;

| P. | overwegende dat radon een radioactief gas is dat kleur- en geurloos is en dat, wanneer het in de lucht wordt afgebroken, straling afgeeft die het DNA van cellen in het lichaam kan schaden; overwegende dat de radonniveaus tussen verschillende regio’s en zelfs tussen residentiële gebieden enorm kunnen variëren en dat radon zowel in de buitenlucht als in gesloten ruimten aanwezig kan zijn; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat radon een radioactief gas is dat kleur- en geurloos is en dat, wanneer het in de lucht wordt afgebroken, straling afgeeft die het DNA van cellen in het lichaam kan schaden; overwegende dat de radonniveaus tussen verschillende regio’s en zelfs tussen residentiële gebieden enorm kunnen variëren en dat radon zowel in de buitenlucht als in gesloten ruimten aanwezig kan zijn;

| Q. | overwegende dat het IARC radiofrequente elektromagnetische velden in 2011 heeft aangemerkt als mogelijk kankerverwekkend voor mensen, wegens een verhoogde kans op gliomen die in verband wordt gebracht met het gebruik van mobiele telefoons; overwegende dat uit studies gepubliceerd in 2015 en 2018 is gebleken dat het aantal glioblastoomtumoren in twintig jaar (1995-2015) in alle leeftijdsgroepen aanzienlijk is gestegen (meer dan verdubbeld) en dat andere onderzoeken duiden op een verhoogde kans op een glioblastoom door het gebruik van mobiele en draadloze telefoons bij personen tussen 18 en 80 jaar; overwegende dat er meer onderzoek nodig is om deze risico’s te bevestigen; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat het IARC radiofrequente elektromagnetische velden in 2011 heeft aangemerkt als mogelijk kankerverwekkend voor mensen, wegens een verhoogde kans op gliomen die in verband wordt gebracht met het gebruik van mobiele telefoons; overwegende dat uit studies gepubliceerd in 2015 en 2018 is gebleken dat het aantal glioblastoomtumoren in twintig jaar (1995-2015) in alle leeftijdsgroepen aanzienlijk is gestegen (meer dan verdubbeld) en dat andere onderzoeken duiden op een verhoogde kans op een glioblastoom door het gebruik van mobiele en draadloze telefoons bij personen tussen 18 en 80 jaar; overwegende dat er meer onderzoek nodig is om deze risico’s te bevestigen;

| R. | overwegende dat 24 % van alle jaarlijkse nieuwe diagnoses van kanker in Europa, waaronder alle pediatrische vormen van kanker, zeldzame vormen van kanker betreft die op zichzelf een probleem voor de volksgezondheid vormen; overwegende dat patiënten met een zeldzame vorm van kanker te maken kunnen krijgen met een late of onjuiste diagnose, een gebrek aan toegang tot passende behandelingen en deskundigheid, een gebrekkig begrip van de onderliggende wetenschap, een gebrek aan commerciële haalbaarheid van de ontwikkeling van nieuwe behandelingen, weinig beschikbare weefselbanken, problemen bij de uitvoering van voldoende brede klinische studies, en ook gevoelens van eenzaamheid; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat 24 % van alle jaarlijkse nieuwe diagnoses van kanker in Europa, waaronder alle pediatrische vormen van kanker, zeldzame vormen van kanker betreft die op zichzelf een probleem voor de volksgezondheid vormen; overwegende dat patiënten met een zeldzame vorm van kanker te maken kunnen krijgen met een late of onjuiste diagnose, een gebrek aan toegang tot passende behandelingen en deskundigheid, een gebrekkig begrip van de onderliggende wetenschap, een gebrek aan commerciële haalbaarheid van de ontwikkeling van nieuwe behandelingen, weinig beschikbare weefselbanken, problemen bij de uitvoering van voldoende brede klinische studies, en ook gevoelens van eenzaamheid;

| S. | overwegende dat het Europees kankerbestrijdingsplan moet worden uitgevoerd in nauwe samenhang met de aanbevelingen en acties van het IARC, de SDG’s van de VN voor mondiale gezondheid, met inbegrip van de doelstelling om universele gezondheidszorg tot stand te brengen, de aanbevelingen en richtsnoeren van de WHO, internationale gezondheidsovereenkomsten, waaronder het WHO-Kaderverdrag inzake tabaksontmoediging en het wereldwijde initiatief van de WHO voor kinderkanker, de gezamenlijke optredens van de EU inzake kanker, en aanbevelingen en richtsnoeren van deskundigen en patiëntenverenigingen; overwegende dat in het Europees kankerbestrijdingsplan prioriteit moet worden gegeven aan de solidariteit van de EU met lage- en middeninkomenslanden voor wie de EU een partner wil zijn, met inbegrip van landen in de ruimere Europese regio van de WHO; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat het Europees kankerbestrijdingsplan moet worden uitgevoerd in nauwe samenhang met de aanbevelingen en acties van het IARC, de SDG’s van de VN voor mondiale gezondheid, met inbegrip van de doelstelling om universele gezondheidszorg tot stand te brengen, de aanbevelingen en richtsnoeren van de WHO, internationale gezondheidsovereenkomsten, waaronder het WHO-Kaderverdrag inzake tabaksontmoediging en het wereldwijde initiatief van de WHO voor kinderkanker, de gezamenlijke optredens van de EU inzake kanker, en aanbevelingen en richtsnoeren van deskundigen en patiëntenverenigingen; overwegende dat in het Europees kankerbestrijdingsplan prioriteit moet worden gegeven aan de solidariteit van de EU met lage- en middeninkomenslanden voor wie de EU een partner wil zijn, met inbegrip van landen in de ruimere Europese regio van de WHO;

| T. | overwegende dat in de Akte betreffende de toetredingsvoorwaarden voor Oostenrijk, Finland en Zweden, aan Zweden een vrijstelling wordt verleend op het EU-brede verbod op de verkoop van bepaalde soorten tabak voor oraal gebruik; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat in de Akte betreffende de toetredingsvoorwaarden voor Oostenrijk, Finland en Zweden, aan Zweden een vrijstelling wordt verleend op het EU-brede verbod op de verkoop van bepaalde soorten tabak voor oraal gebruik;

| U. | overwegende dat het mediterrane dieet bekend staat als een gezond, evenwichtig dieet dat een beschermende rol speelt bij de primaire en secundaire preventie van de belangrijkste chronische degeneratieve aandoeningen; |
| --- | --- |

U.

overwegende dat het mediterrane dieet bekend staat als een gezond, evenwichtig dieet dat een beschermende rol speelt bij de primaire en secundaire preventie van de belangrijkste chronische degeneratieve aandoeningen;

| V. | overwegende dat hoewel in het Europese kankerbestrijdingsplan bijzonder veel aandacht wordt besteed aan een reeks beleidsbehoeften met betrekking tot kankerscreening, er minder initiatieven in naar voren komen voor vroege opsporing van vormen van kanker die niet onder screeningprogramma’s vallen; overwegende dat gerichte actie daarom noodzakelijk is om burgers en gezondheidswerkers beter bewust te maken van waarschuwingssignalen voor kanker; |
| --- | --- |

V.

overwegende dat hoewel in het Europese kankerbestrijdingsplan bijzonder veel aandacht wordt besteed aan een reeks beleidsbehoeften met betrekking tot kankerscreening, er minder initiatieven in naar voren komen voor vroege opsporing van vormen van kanker die niet onder screeningprogramma’s vallen; overwegende dat gerichte actie daarom noodzakelijk is om burgers en gezondheidswerkers beter bewust te maken van waarschuwingssignalen voor kanker;

| W. | overwegende dat de prijsstijging van geneesmiddelen voor de behandeling van kanker hoger was dan de stijging van de totale uitgaven in verband met kanker, en dat nieuwe kankermedicijnen die voor een hoge prijs op de markt worden gebracht, een belangrijke factor zijn in de stijging van de uitgaven in verband met kankerbehandelingen; overwegende dat in het technisch rapport van de WHO van 2018 over (de gevolgen van) de prijsstelling van geneesmiddelen voor de behandeling van kanker (32) werd erkend dat de prijzen van kankermedicijnen hoger waren en ook sneller stegen dan voor andere zorgindicaties, hetgeen er wereldwijd toe leidt dat voor veel patiënten geen toegankelijke behandeling beschikbaar is en dat overheden beperkt zijn in hun vermogen om te voorzien in betaalbare en universele toegang tot behandelingen; |
| --- | --- |

W.

overwegende dat de prijsstijging van geneesmiddelen voor de behandeling van kanker hoger was dan de stijging van de totale uitgaven in verband met kanker, en dat nieuwe kankermedicijnen die voor een hoge prijs op de markt worden gebracht, een belangrijke factor zijn in de stijging van de uitgaven in verband met kankerbehandelingen; overwegende dat in het technisch rapport van de WHO van 2018 over (de gevolgen van) de prijsstelling van geneesmiddelen voor de behandeling van kanker (32) werd erkend dat de prijzen van kankermedicijnen hoger waren en ook sneller stegen dan voor andere zorgindicaties, hetgeen er wereldwijd toe leidt dat voor veel patiënten geen toegankelijke behandeling beschikbaar is en dat overheden beperkt zijn in hun vermogen om te voorzien in betaalbare en universele toegang tot behandelingen;

| X. | overwegende dat het aanpakken van kanker middels een alomvattende strategie, zoals het door de Commissie aangedragen Europees kankerbestrijdingsplan, als model kan dienen voor andere niet-overdraagbare aandoeningen, en overwegende dat patiënten met andere chronische ziekten derhalve ook moeten profiteren van de resultaten en beginselen van het Europees kankerbestrijdingsplan en dat vergelijkbare plannen voor andere ziekten met een hoog sterftecijfer ontwikkeld moeten worden; |
| --- | --- |

X.

overwegende dat het aanpakken van kanker middels een alomvattende strategie, zoals het door de Commissie aangedragen Europees kankerbestrijdingsplan, als model kan dienen voor andere niet-overdraagbare aandoeningen, en overwegende dat patiënten met andere chronische ziekten derhalve ook moeten profiteren van de resultaten en beginselen van het Europees kankerbestrijdingsplan en dat vergelijkbare plannen voor andere ziekten met een hoog sterftecijfer ontwikkeld moeten worden;

| Y. | overwegende dat de coördinatie tussen Europese landen, een gemeenschappelijk beleid dat op Europees niveau wordt aangestuurd en de grensoverschrijdende uitwisseling van kennis absoluut onontbeerlijk zijn om vorderingen te maken op het gebied van kankerbestrijding; overwegende dat de primaire verantwoordelijkheid voor gezondheidsbescherming en gezondheidszorgstelsels bij de lidstaten ligt; |
| --- | --- |

Y.

overwegende dat de coördinatie tussen Europese landen, een gemeenschappelijk beleid dat op Europees niveau wordt aangestuurd en de grensoverschrijdende uitwisseling van kennis absoluut onontbeerlijk zijn om vorderingen te maken op het gebied van kankerbestrijding; overwegende dat de primaire verantwoordelijkheid voor gezondheidsbescherming en gezondheidszorgstelsels bij de lidstaten ligt;

| Z. | overwegende dat behoefte bestaat aan een alomvattende, multidisciplinaire en gecoördineerde aanpak van gedragsmatige, biologische, omgevings-, werkgerelateerde, socio-economische en commerciële gezondheidsdeterminanten op regionaal, nationaal en Europees niveau, teneinde optreden te bevorderen dat gericht is op alle aspecten van kanker (preventie, opsporing, behandeling, palliatieve zorg, nazorg voor ex-patiënten en re-integratie) door middel van het op effectieve wijze inzetten van belangrijke instrumenten zoals toereikende middelen en financiering, wetgeving, onderzoek en het delen van kennis; overwegende dat benaderingen waarbij de patiënt centraal staat in de behandeling de levenskwaliteit en algemene overlevingskans van patiënten aantoonbaar verbeteren; overwegende dat nieuwe technologieën en artificiële intelligentie een hoog potentieel hebben om verbeteringen op het gebied van onderzoek naar kanker, behandelprocedures en zorg voor kankerpatiënten teweeg te brengen; |
| --- | --- |

Z.

overwegende dat behoefte bestaat aan een alomvattende, multidisciplinaire en gecoördineerde aanpak van gedragsmatige, biologische, omgevings-, werkgerelateerde, socio-economische en commerciële gezondheidsdeterminanten op regionaal, nationaal en Europees niveau, teneinde optreden te bevorderen dat gericht is op alle aspecten van kanker (preventie, opsporing, behandeling, palliatieve zorg, nazorg voor ex-patiënten en re-integratie) door middel van het op effectieve wijze inzetten van belangrijke instrumenten zoals toereikende middelen en financiering, wetgeving, onderzoek en het delen van kennis; overwegende dat benaderingen waarbij de patiënt centraal staat in de behandeling de levenskwaliteit en algemene overlevingskans van patiënten aantoonbaar verbeteren; overwegende dat nieuwe technologieën en artificiële intelligentie een hoog potentieel hebben om verbeteringen op het gebied van onderzoek naar kanker, behandelprocedures en zorg voor kankerpatiënten teweeg te brengen;

| AA. | overwegende dat onderzoek en innovatie de enige manier zijn om kanker ooit met zekerheid te bedwingen; overwegende dat doorlopende en doeltreffende financiering nodig is voor ambitieuze projecten, en goede en stabiele arbeidsomstandigheden voor onderzoekers die werkzaam zijn op het gebied van kanker; overwegende dat farmaceutische bedrijven, met inbegrip van kmo’s, essentieel zijn voor innovatie op het gebied van kanker; |
| --- | --- |

AA.

overwegende dat onderzoek en innovatie de enige manier zijn om kanker ooit met zekerheid te bedwingen; overwegende dat doorlopende en doeltreffende financiering nodig is voor ambitieuze projecten, en goede en stabiele arbeidsomstandigheden voor onderzoekers die werkzaam zijn op het gebied van kanker; overwegende dat farmaceutische bedrijven, met inbegrip van kmo’s, essentieel zijn voor innovatie op het gebied van kanker;

| AB. | overwegende dat de benaderingen “gezondheid op alle beleidsgebieden” en “één gezondheid” meer moeten worden gestimuleerd en dat inspanningen op het gebied van kankerbestrijding in al het EU-beleid moeten worden geïntegreerd; |
| --- | --- |

AB.

overwegende dat de benaderingen “gezondheid op alle beleidsgebieden” en “één gezondheid” meer moeten worden gestimuleerd en dat inspanningen op het gebied van kankerbestrijding in al het EU-beleid moeten worden geïntegreerd;

| AC. | overwegende dat de EU en haar lidstaten hun middelen moeten inzetten en voor toereikende stimulansen en houdbare begrotingen moeten zorgen zodat de ambitieuze doelstelling om kanker en de sterfte als gevolg van kanker in Europa te bedwingen, kan worden verwezenlijkt; |
| --- | --- |

AC.

overwegende dat de EU en haar lidstaten hun middelen moeten inzetten en voor toereikende stimulansen en houdbare begrotingen moeten zorgen zodat de ambitieuze doelstelling om kanker en de sterfte als gevolg van kanker in Europa te bedwingen, kan worden verwezenlijkt;

| AD. | overwegende dat het Europees kankerbestrijdingsplan derhalve een belangrijke stap kan vormen in de richting van een echte Europese gezondheidsunie en voor burgers een zichtbaar bewijs kan zijn van het succes dat kan worden behaald met Europese samenwerking op gezondheidsgebied; |
| --- | --- |

AD.

overwegende dat het Europees kankerbestrijdingsplan derhalve een belangrijke stap kan vormen in de richting van een echte Europese gezondheidsunie en voor burgers een zichtbaar bewijs kan zijn van het succes dat kan worden behaald met Europese samenwerking op gezondheidsgebied;

1.

is ingenomen met het Europees kankerbestrijdingsplan en verzoekt de Commissie te streven naar nieuwe synergieën tussen het Europees kankerbestrijdingsplan en het EU4Health-programma, de farmaceutische strategie voor Europa, de strategie voor duurzame chemische stoffen en de geactualiseerde strategie voor het industriebeleid van de EU; is van mening dat een dergelijk alomvattend kader inzake kanker zou bijdragen tot de preventie, vroegtijdige opsporing en genezing van kanker; verzoekt de Commissie te werken aan de ontwikkeling van een gemeenschappelijk kankerbeleid dat, waar nodig, voorstellen voor ontwerpwetgeving omvat;

A.   
  Actiegebieden

Actiegebieden

I.   Kankerpreventie in al het Europese beleid

Kankerpreventie in al het Europese beleid

| 2. | is er sterk van overtuigd dat een alomvattend, preventief optreden om kanker te bestrijden door middel van maatregelen gericht op het uitbannen of beperken van schade die wordt veroorzaakt door manipuleerbare risicofactoren, in al het Europese beleid en financieringsprogramma’s geïntegreerd moet worden; verzoekt de Commissie en de lidstaten bewustmakingscampagnes over kankerpreventie onderdeel te maken van alle relevante beleidsmaatregelen; verzoekt de Commissie de doelstellingen van het Europees kankerbestrijdingsplan te stroomlijnen in alle relevante sectorale beleidsmaatregelen; is er sterk van overtuigd dat preventieve maatregelen empirisch onderbouwd moeten zijn; verzoekt de Commissie en de lidstaten daarom de financiering voor wetenschappelijk onderzoek naar de oorzaken van kanker en de efficiëntie en uitvoering van preventieve maatregelen te verhogen; |
| --- | --- |

2.

is er sterk van overtuigd dat een alomvattend, preventief optreden om kanker te bestrijden door middel van maatregelen gericht op het uitbannen of beperken van schade die wordt veroorzaakt door manipuleerbare risicofactoren, in al het Europese beleid en financieringsprogramma’s geïntegreerd moet worden; verzoekt de Commissie en de lidstaten bewustmakingscampagnes over kankerpreventie onderdeel te maken van alle relevante beleidsmaatregelen; verzoekt de Commissie de doelstellingen van het Europees kankerbestrijdingsplan te stroomlijnen in alle relevante sectorale beleidsmaatregelen; is er sterk van overtuigd dat preventieve maatregelen empirisch onderbouwd moeten zijn; verzoekt de Commissie en de lidstaten daarom de financiering voor wetenschappelijk onderzoek naar de oorzaken van kanker en de efficiëntie en uitvoering van preventieve maatregelen te verhogen;

| 3. | verzoekt de Commissie en de lidstaten op nationaal en EU-niveau doeltreffende preventieve maatregelen te ontwerpen en uit te voeren die zijn gebaseerd op onafhankelijke wetenschappelijke deskundigheid, beste praktijken en klinische richtsnoeren; dringt in dit verband met name aan op de tenuitvoerlegging van de Europese code tegen kanker (ECAC) om het risico op kanker te verminderen op basis van de meest recente wetenschappelijke inzichten, en regelmatige updates van de ECAC door middel van een cyclus van permanente monitoring en evaluatie; |
| --- | --- |

3.

verzoekt de Commissie en de lidstaten op nationaal en EU-niveau doeltreffende preventieve maatregelen te ontwerpen en uit te voeren die zijn gebaseerd op onafhankelijke wetenschappelijke deskundigheid, beste praktijken en klinische richtsnoeren; dringt in dit verband met name aan op de tenuitvoerlegging van de Europese code tegen kanker (ECAC) om het risico op kanker te verminderen op basis van de meest recente wetenschappelijke inzichten, en regelmatige updates van de ECAC door middel van een cyclus van permanente monitoring en evaluatie;

| 4. | erkent dat meer dan 40 % van alle vormen van kanker kunnen worden voorkomen door middel van een gecoördineerde aanpak van gedragsmatige, biologische, omgevings-, werkgerelateerde, socio-economische en commerciële gezondheidsdeterminanten; dringt erop aan meer aandacht te besteden aan het onderhouden van een gezonde levensstijl om kanker te voorkomen en het terugkomen van bepaalde vormen van kanker te verminderen; |
| --- | --- |

4.

erkent dat meer dan 40 % van alle vormen van kanker kunnen worden voorkomen door middel van een gecoördineerde aanpak van gedragsmatige, biologische, omgevings-, werkgerelateerde, socio-economische en commerciële gezondheidsdeterminanten; dringt erop aan meer aandacht te besteden aan het onderhouden van een gezonde levensstijl om kanker te voorkomen en het terugkomen van bepaalde vormen van kanker te verminderen;

| 5. | schaart zich achter het doel van de missie inzake kanker van Horizon Europa om in de periode 2021-2030 meer dan 3 miljoen extra vroegtijdige sterfgevallen te voorkomen door sneller vorderingen te maken met programma’s voor de preventie en bestrijding van kanker waarbij ernaar gestreefd wordt dat deze programma’s voor iedereen gelijk toegankelijk zijn; verzoekt de Commissie voldoende financiering toe te wijzen aan de missie inzake kanker van Horizon Europa en andere relevante programma’s (zoals “Science and Policy for a Healthy Future” — HBM4EU) teneinde deze doelstelling te behalen; |
| --- | --- |

5.

schaart zich achter het doel van de missie inzake kanker van Horizon Europa om in de periode 2021-2030 meer dan 3 miljoen extra vroegtijdige sterfgevallen te voorkomen door sneller vorderingen te maken met programma’s voor de preventie en bestrijding van kanker waarbij ernaar gestreefd wordt dat deze programma’s voor iedereen gelijk toegankelijk zijn; verzoekt de Commissie voldoende financiering toe te wijzen aan de missie inzake kanker van Horizon Europa en andere relevante programma’s (zoals “Science and Policy for a Healthy Future” — HBM4EU) teneinde deze doelstelling te behalen;

| 6. | betreurt de aanzienlijke ongelijkheid en onrechtvaardigheid op gezondheidsgebied in de EU wat de preventie van kanker betreft; dringt erop aan dat bijzondere aandacht wordt besteed aan kwetsbare en gemarginaliseerde bevolkingsgroepen en aan mensen die lijden onder sociale uitsluiting of in afgelegen gebieden wonen (zoals plattelands-, geïsoleerde of ultraperifere gebieden ver weg van medische voorzieningen), om erop toe te zien dat zij toegang hebben tot diensten op het gebied van kankerpreventie; is in dit verband van mening dat de kankerpreventie tevens moet worden benaderd in het licht van sociale rechtvaardigheid, hetgeen betekent dat systemische veranderingen nodig zijn met behulp van openbaar beleid gericht op de hele bevolking dat verder gaat dan veranderingen in individueel gedrag; |
| --- | --- |

6.

betreurt de aanzienlijke ongelijkheid en onrechtvaardigheid op gezondheidsgebied in de EU wat de preventie van kanker betreft; dringt erop aan dat bijzondere aandacht wordt besteed aan kwetsbare en gemarginaliseerde bevolkingsgroepen en aan mensen die lijden onder sociale uitsluiting of in afgelegen gebieden wonen (zoals plattelands-, geïsoleerde of ultraperifere gebieden ver weg van medische voorzieningen), om erop toe te zien dat zij toegang hebben tot diensten op het gebied van kankerpreventie; is in dit verband van mening dat de kankerpreventie tevens moet worden benaderd in het licht van sociale rechtvaardigheid, hetgeen betekent dat systemische veranderingen nodig zijn met behulp van openbaar beleid gericht op de hele bevolking dat verder gaat dan veranderingen in individueel gedrag;

| 7. | erkent dat tabaksconsumptie in de EU verreweg de belangrijkste oorzaak van kanker is die kan worden voorkomen, aangezien zij verantwoordelijk is voor 15-20 % van de gevallen van kanker in Europa en de belangrijkste risicofactor is voor overlijden ten gevolge van kanker in Europa (namelijk 27 % van de sterfgevallen door kanker, ofwel 700 000 overlijdens per jaar in de EU); herinnert eraan dat er sprake is van grote verschillen binnen de EU doordat het percentage rokers in bepaalde lidstaten meer dan vijf keer hoger is dan in andere; |
| --- | --- |

7.

erkent dat tabaksconsumptie in de EU verreweg de belangrijkste oorzaak van kanker is die kan worden voorkomen, aangezien zij verantwoordelijk is voor 15-20 % van de gevallen van kanker in Europa en de belangrijkste risicofactor is voor overlijden ten gevolge van kanker in Europa (namelijk 27 % van de sterfgevallen door kanker, ofwel 700 000 overlijdens per jaar in de EU); herinnert eraan dat er sprake is van grote verschillen binnen de EU doordat het percentage rokers in bepaalde lidstaten meer dan vijf keer hoger is dan in andere;

| 8. | is een groot voorstander van de doelstelling uit het Europees kankerbestrijdingsplan van een “tabaksvrije generatie”, waarin tegen 2040 minder dan 5 % van de bevolking tabak consumeert, een percentage dat momenteel 25 % bedraagt; dringt er bij de Commissie op aan tussentijdse doelstellingen vast te stellen die voortdurend moeten worden gemonitord en bevorderd, ook op nationaal niveau, en waarover verslag moet worden uitgebracht in het register voor ongelijkheden bij kanker, teneinde de inspanningen optimaal te richten op het behalen van het algemene streefdoel; verzoekt de Commissie om programma’s voor stoppen met roken te financieren; verzoekt de Commissie de samenwerking tussen de lidstaten bij het onderling uitwisselen van de beste en meest doeltreffende interventies voor het terugdringen van roken te ondersteunen; |
| --- | --- |

8.

is een groot voorstander van de doelstelling uit het Europees kankerbestrijdingsplan van een “tabaksvrije generatie”, waarin tegen 2040 minder dan 5 % van de bevolking tabak consumeert, een percentage dat momenteel 25 % bedraagt; dringt er bij de Commissie op aan tussentijdse doelstellingen vast te stellen die voortdurend moeten worden gemonitord en bevorderd, ook op nationaal niveau, en waarover verslag moet worden uitgebracht in het register voor ongelijkheden bij kanker, teneinde de inspanningen optimaal te richten op het behalen van het algemene streefdoel; verzoekt de Commissie om programma’s voor stoppen met roken te financieren; verzoekt de Commissie de samenwerking tussen de lidstaten bij het onderling uitwisselen van de beste en meest doeltreffende interventies voor het terugdringen van roken te ondersteunen;

| 9. | is ingenomen met het voornemen van de Commissie om de richtlijn tabaksproducten (33), de richtlijn betreffende de accijns op tabaksproducten (34) en het rechtskader voor de grensoverschrijdende aankoop van tabak door particulieren te herzien en dringt er bij de Commissie op aan passende maatregelen te nemen en wetgevingsvoorstellen te doen om de volgende punten in te voeren:






  (a) | een verhoging en onderlinge gelijktrekking naar boven toe van de minimumtarieven van de accijns op alle tabaksproducten en hun uiteindelijke marktprijs, die aan preventie zou kunnen bijdragen doordat minder mensen zouden beginnen met roken of rokers hun tabaksconsumptie zouden verminderen, en jongeren niet zouden beginnen met roken; |
| --- | --- | --- |

9.

is ingenomen met het voornemen van de Commissie om de richtlijn tabaksproducten (33

34

(a)

een verhoging en onderlinge gelijktrekking naar boven toe van de minimumtarieven van de accijns op alle tabaksproducten en hun uiteindelijke marktprijs, die aan preventie zou kunnen bijdragen doordat minder mensen zouden beginnen met roken of rokers hun tabaksconsumptie zouden verminderen, en jongeren niet zouden beginnen met roken;

| (b) | een vereiste met betrekking tot standaardverpakkingen met enkel naamsvermelding en de verplichting om 80 % van de voor- en achterkant van de verpakking van tabaksproducten te bedekken met gezondheidswaarschuwingen, waaronder waarschuwingen in de vorm van illustraties; en |
| --- | --- |

(b)

een vereiste met betrekking tot standaardverpakkingen met enkel naamsvermelding en de verplichting om 80 % van de voor- en achterkant van de verpakking van tabaksproducten te bedekken met gezondheidswaarschuwingen, waaronder waarschuwingen in de vorm van illustraties; en

| (c) | een strikte handhaving van het verbod op kenmerkende aroma’s in tabaksproducten zodat die producten minder aantrekkelijk worden voor rokers, niet-rokers en jongeren; |
| --- | --- |

(c)

een strikte handhaving van het verbod op kenmerkende aroma’s in tabaksproducten zodat die producten minder aantrekkelijk worden voor rokers, niet-rokers en jongeren;

| 10. | pleit voor de evaluatie en herziening van meetmethoden die momenteel worden gebruikt voor teer, nicotine en koolstofmonoxide in tabak en hieraan gerelateerde producten, op basis van onafhankelijk en recent wetenschappelijk onderzoek; |
| --- | --- |

10.

pleit voor de evaluatie en herziening van meetmethoden die momenteel worden gebruikt voor teer, nicotine en koolstofmonoxide in tabak en hieraan gerelateerde producten, op basis van onafhankelijk en recent wetenschappelijk onderzoek;

| 11. | dringt aan op de volledige tenuitvoerlegging door de lidstaten van de verplichtingen uit hoofde van Richtlijn (EU) 2019/904 inzake kunststoffen voor eenmalig gebruik (35) met betrekking tot filters in tabaksproducten die kunststoffen bevatten, om milieu- en gezondheidsproblemen in verband met deze filters aan te pakken; |
| --- | --- |

11.

dringt aan op de volledige tenuitvoerlegging door de lidstaten van de verplichtingen uit hoofde van Richtlijn (EU) 2019/904 inzake kunststoffen voor eenmalig gebruik (35

| 12. | verzoekt de Commissie een vervolg te geven aan de wetenschappelijke evaluaties van de gezondheidsrisico’s van elektronische sigaretten, verhitte tabaksproducten en nieuwsoortige tabaksproducten, waaronder de beoordeling van de risico’s van het gebruik van deze producten in vergelijking met het gebruik van andere tabaksproducten, en de opstelling op Europees niveau van een lijst van stoffen die aanwezig zijn in en worden uitgestoten door deze producten; is van mening dat sommige rokers met behulp van elektronische sigaretten geleidelijk kunnen stoppen met roken; is tegelijkertijd van mening dat e-sigaretten niet aantrekkelijk mogen zijn voor minderjarigen en niet-rokers; verzoekt de Commissie daarom in het kader van de richtlijn tabaksproducten na te gaan welke aroma’s in e-sigaretten met name aantrekkelijk zijn voor minderjarigen en niet-rokers, en een verbod op deze aroma’s voor te stellen, en bovendien een verbod op alle kenmerkende aroma’s in verhitte tabaksproducten en nieuwsoortige tabaksproducten voor te stellen; |
| --- | --- |

12.

verzoekt de Commissie een vervolg te geven aan de wetenschappelijke evaluaties van de gezondheidsrisico’s van elektronische sigaretten, verhitte tabaksproducten en nieuwsoortige tabaksproducten, waaronder de beoordeling van de risico’s van het gebruik van deze producten in vergelijking met het gebruik van andere tabaksproducten, en de opstelling op Europees niveau van een lijst van stoffen die aanwezig zijn in en worden uitgestoten door deze producten; is van mening dat sommige rokers met behulp van elektronische sigaretten geleidelijk kunnen stoppen met roken; is tegelijkertijd van mening dat e-sigaretten niet aantrekkelijk mogen zijn voor minderjarigen en niet-rokers; verzoekt de Commissie daarom in het kader van de richtlijn tabaksproducten na te gaan welke aroma’s in e-sigaretten met name aantrekkelijk zijn voor minderjarigen en niet-rokers, en een verbod op deze aroma’s voor te stellen, en bovendien een verbod op alle kenmerkende aroma’s in verhitte tabaksproducten en nieuwsoortige tabaksproducten voor te stellen;

| 13. | pleit voor een snelle en volledige uitvoering van het WHO-Kaderverdrag inzake tabaksontmoediging (FCTC) (36) en het WHO-Protocol tot uitbanning van illegale handel in tabaksproducten (37), waarbij bijzondere aandacht moet worden besteed aan artikel 5, lid 3, van het FCTC en de richtsnoeren daarin voor de bescherming van het volksgezondheidsbeleid tegen de gevestigde belangen van de tabaksindustrie; dringt er bij de Commissie op aan om specifieke gedragsregels te hanteren voor al haar ambtenaren en andere personeelsleden bij contact met de tabaksindustrie, conform het besluit van de Europese Ombudsman in zaak 852/2014/LP (38); |
| --- | --- |

13.

pleit voor een snelle en volledige uitvoering van het WHO-Kaderverdrag inzake tabaksontmoediging (FCTC) (36

37

38

| 14. | steunt het voorstel van de Commissie om de aanbeveling van de Raad van 30 november 2009 betreffende rookvrije ruimten (39) te actualiseren teneinde het toepassingsgebied ervan uit te breiden tot nieuwe producten, zoals e-sigaretten en verhitte tabaksproducten, en rookvrije ruimten uit te breiden tot buitenruimten; |
| --- | --- |

14.

steunt het voorstel van de Commissie om de aanbeveling van de Raad van 30 november 2009 betreffende rookvrije ruimten (39

| 15. | herinnert eraan dat ethanol, en aceetaldehyde dat in het lichaam wordt aangemaakt uit ethanol, in alcoholische dranken door het IARC zijn geclassificeerd als kankerverwekkend bij mensen en dat in Europa naar schatting 10 % van alle gevallen van kanker bij mannen en 3 % van alle gevallen bij vrouwen kan worden toegerekend aan alcoholgebruik; (40) onderstreept dat hoe lager de alcoholconsumptie, hoe lager het risico op kanker is; onderstreept dat schadelijk alcoholgebruik een risicofactor voor veel verschillende vormen van kanker is, zoals mond-, strottenhoofd-, slokdarm-, lever- en darmkanker en borstkanker bij vrouwen; herinnert aan de studie (41) door de WHO wordt aangehaald waarin erkend wordt dat er wat kankerpreventie betreft, het veiligste niveau van alcoholgebruik nul is, en wijst erop dat hiermee rekening moet worden gehouden bij het ontwerpen en uitvoeren van beleid ten aanzien van kankerpreventie (42); |
| --- | --- |

15.

herinnert eraan dat ethanol, en aceetaldehyde dat in het lichaam wordt aangemaakt uit ethanol, in alcoholische dranken door het IARC zijn geclassificeerd als kankerverwekkend bij mensen en dat in Europa naar schatting 10 % van alle gevallen van kanker bij mannen en 3 % van alle gevallen bij vrouwen kan worden toegerekend aan alcoholgebruik; (40

41

42

| 16. | is ingenomen met de doelstelling van de Commissie om schadelijk alcoholgebruik uiterlijk 2025 met ten minste 10 % terug te dringen; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om in het kader van een herziene EU-strategie inzake alcohol (43) maatregelen te bevorderen om aan alcohol gerelateerde schade te beperken en te voorkomen, waaronder een Europese strategie voor het tegengaan van alcoholgebruik onder minderjarigen, in voorkomend geval in combinatie met wetgevingsvoorstellen, en hierbij het subsidiariteitsbeginsel en de huidige nationale wetgeving inzake leeftijdsgrenzen voor alcoholgebruik te eerbiedigen; spreekt zijn steun uit voor een betere informatievoorziening aan consumenten middels een betere etikettering van alcoholische dranken door op het etiket informatie over matig en verantwoord drinken toe te voegen, en vermelding van de ingrediënten en voedingswaarden verplicht te stellen, en daarnaast door de invoering van digitale etikettering; verzoekt de Commissie specifieke maatregelen te nemen gericht op zwaar en riskant drankgebruik (44); is van mening dat het belangrijk is minderjarigen te beschermen tegen commerciële communicatie over alcoholgebruik, alsmede tegen productplacement en sponsoring door alcoholmerken, ook in een digitale omgeving, aangezien reclame niet specifiek mag zijn gericht op minderjarigen en geen alcoholgebruik mag aanmoedigen; pleit voor een verbod op alcoholreclame en -sponsoring tijdens sportevenementen waar voornamelijk minderjarigen aanwezig zijn; pleit voor nauw toezicht op de uitvoering van de herziene richtlijn audiovisuele mediadiensten (45); pleit ervoor de lidstaten in de voorgestelde wet inzake digitale diensten beter in staat te stellen wetgeving in stand te houden en te handhaven waarmee wordt beoogd minderjarigen en andere kwetsbare bevolkingsgroepen te beschermen tegen commerciële communicatie over alcoholische dranken; is voorstander van het toewijzen van publieke middelen ten behoeve van nationale en Europese voorlichtingscampagnes; steunt de geplande herziening van de EU-wetgeving inzake de belastingheffing op alcohol en inzake de grensoverschrijdende aankoop van alcohol door particulieren, en een herziening van het prijsbeleid voor alcoholhoudende producten, waaronder het overwegen van een belastingverhoging op alcoholische dranken; |
| --- | --- |

16.

is ingenomen met de doelstelling van de Commissie om schadelijk alcoholgebruik uiterlijk 2025 met ten minste 10 % terug te dringen; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om in het kader van een herziene EU-strategie inzake alcohol (43

44

45

| 17. | benadrukt dat voedsel een enorme invloed heeft op de individuele gezondheid en dat uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat consumptie van ongepast grote porties negatieve effecten heeft op de gezondheid en de kans op het ontstaan van kanker kan doen toenemen; pleit voor de ontwikkeling van alomvattende voorlichtingscampagnes over voeding, die afgestemd moeten zijn op de “van boer tot bord”-strategie van de Europese Unie; |
| --- | --- |

17.

benadrukt dat voedsel een enorme invloed heeft op de individuele gezondheid en dat uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat consumptie van ongepast grote porties negatieve effecten heeft op de gezondheid en de kans op het ontstaan van kanker kan doen toenemen; pleit voor de ontwikkeling van alomvattende voorlichtingscampagnes over voeding, die afgestemd moeten zijn op de “van boer tot bord”-strategie van de Europese Unie;

| 18. | moedigt de lidstaten aan om het aanbieden van voedingsadvies in de primaire gezondheidszorg in overweging te nemen; |
| --- | --- |

18.

moedigt de lidstaten aan om het aanbieden van voedingsadvies in de primaire gezondheidszorg in overweging te nemen;

| 19. | benadrukt het belang van een gezond eetpatroon voor kankerpreventie, het omlaag brengen van de incidentie en terugkeer van kanker, en benadrukt dat het individuele risico op kanker kan worden verlaagd door meer duurzaam geproduceerde plantaardige voedingsmiddelen, zoals verse groenten en fruit, volkoren graanproducten en peulvruchten te consumeren; benadrukt voorts dat de overconsumptie van vlees, ultrabewerkte producten en producten met een hoog suiker-, zout- en vetgehalte om een aanpak vraagt; is daarom ingenomen met de komende herziening van de EU-regeling voor schoolfruit, -groenten en -melk en van het EU-beleid inzake de afzetbevordering van landbouwproducten; verzoekt de Commissie en de lidstaten consumenten aan te sporen en te helpen op feiten gebaseerde, gezonde en duurzame keuzes te maken over voedingsmiddelen, door middel van de invoering van een voor de hele EU verplicht etiket met voedingsinformatie op de voorkant van de verpakking dat op basis van robuuste en onafhankelijke wetenschappelijke gegevens tot stand moet komen; is verheugd over de nadruk op gezonde voeding in de EU-kindergarantie (46) en pleit voor een nieuw EU-actieplan inzake obesitas bij kinderen; is voorstander van fiscale maatregelen op nationaal niveau om verse voeding (zoals groenten en fruit, peulvruchten en volkoren granen) goedkoper en toegankelijker te maken, met name voor mensen met een laag inkomen; moedigt de lidstaten aan gebruik te maken van prijsbeleid, zoals differentiatie van btw, en marktregulering, om de vraag naar, de toegang tot en de betaalbaarheid van voedsel en dranken met weinig verzadigde vetten, transvetten, zout en suiker te beïnvloeden; is er voorstander van dat lidstaten een herziening uitvoeren van de desbetreffende bepalingen ter beperking van reclame voor gezoete dranken en bewerkte levensmiddelen met een hoog vet-, zout- en suikergehalte, met inbegrip van reclame op sociale media, en verzoekt de Commissie een voorstel te ontwerpen voor een alomvattende verordening om dergelijke reclame gericht op minderjarigen in de hele EU te verbieden; |
| --- | --- |

19.

benadrukt het belang van een gezond eetpatroon voor kankerpreventie, het omlaag brengen van de incidentie en terugkeer van kanker, en benadrukt dat het individuele risico op kanker kan worden verlaagd door meer duurzaam geproduceerde plantaardige voedingsmiddelen, zoals verse groenten en fruit, volkoren graanproducten en peulvruchten te consumeren; benadrukt voorts dat de overconsumptie van vlees, ultrabewerkte producten en producten met een hoog suiker-, zout- en vetgehalte om een aanpak vraagt; is daarom ingenomen met de komende herziening van de EU-regeling voor schoolfruit, -groenten en -melk en van het EU-beleid inzake de afzetbevordering van landbouwproducten; verzoekt de Commissie en de lidstaten consumenten aan te sporen en te helpen op feiten gebaseerde, gezonde en duurzame keuzes te maken over voedingsmiddelen, door middel van de invoering van een voor de hele EU verplicht etiket met voedingsinformatie op de voorkant van de verpakking dat op basis van robuuste en onafhankelijke wetenschappelijke gegevens tot stand moet komen; is verheugd over de nadruk op gezonde voeding in de EU-kindergarantie (46

| 20. | erkent dat obesitas wordt beschouwd als risicofactor voor diverse vormen van kanker, waaronder darm-, nier- en borstkanker; verzoekt de lidstaten obesitas actief te bestrijden door gezonde eetpatronen en sportbeoefening toegankelijk te maken, niet alleen door burgers voor te lichten en aan te moedigen de juiste keuzes te maken, maar ook door in de primaire gezondheidszorg integrale programma’s op te nemen om patiënten die aan obesitas lijden te helpen op gezonde wijze gewicht te verliezen; verzoekt de Commissie en de lidstaten met betrekking tot obesitas onderzoek en innovatie te steunen gericht op het in kaart brengen van onder andere de invloed van genetische factoren, de menselijke microbioom en psychologische gesteldheid op het lichaamsgewicht, en te bepalen welke interventies het effectiefst kunnen zijn; |
| --- | --- |

20.

erkent dat obesitas wordt beschouwd als risicofactor voor diverse vormen van kanker, waaronder darm-, nier- en borstkanker; verzoekt de lidstaten obesitas actief te bestrijden door gezonde eetpatronen en sportbeoefening toegankelijk te maken, niet alleen door burgers voor te lichten en aan te moedigen de juiste keuzes te maken, maar ook door in de primaire gezondheidszorg integrale programma’s op te nemen om patiënten die aan obesitas lijden te helpen op gezonde wijze gewicht te verliezen; verzoekt de Commissie en de lidstaten met betrekking tot obesitas onderzoek en innovatie te steunen gericht op het in kaart brengen van onder andere de invloed van genetische factoren, de menselijke microbioom en psychologische gesteldheid op het lichaamsgewicht, en te bepalen welke interventies het effectiefst kunnen zijn;

| 21. | is ingenomen met het voornemen van de Commissie om zicht te richten op een aanpak voor de aanwezigheid van kankerverwekkende stoffen in levensmiddelen; herinner de Commissie aan de resolutie van het Parlement van 8 oktober 2020 (47) waarin wordt opgeroepen tot het vaststellen van strikte wettelijke limieten voor de aanwezigheid van acrylamide in voeding teneinde consumenten, met name de meest kwetsbare, zoals baby’s en kinderen, naar behoren te beschermen; dringt er bij de Commissie op aan spoedig met wetsvoorstellen te komen; |
| --- | --- |

21.

is ingenomen met het voornemen van de Commissie om zicht te richten op een aanpak voor de aanwezigheid van kankerverwekkende stoffen in levensmiddelen; herinner de Commissie aan de resolutie van het Parlement van 8 oktober 2020 (47

| 22. | verzoekt de Commissie gehoor te geven aan de verschillende oproepen van het Parlement in zijn resolutie van 16 januari 2019 om de toelatingsprocedure van de Unie voor pesticiden te verbeteren; |
| --- | --- |

22.

verzoekt de Commissie gehoor te geven aan de verschillende oproepen van het Parlement in zijn resolutie van 16 januari 2019 om de toelatingsprocedure van de Unie voor pesticiden te verbeteren;

| 23. | verzoekt de lidstaten, regionale en lokale overheden, vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld en werkgevers om sport en beweging aan te moedigen en te faciliteren, aangezien bekend is dat door sport en beweging zowel de incidentie als de terugkeer van kanker beperkt worden, en dat zij de geestelijke gezondheid en sociale inclusie ten goede komen; onderstreept hoe belangrijk het is dat sport- en bewegingsactiviteiten al vanaf jonge leeftijd toegankelijk en inclusief worden gemaakt, met name voor kwetsbare groepen, middels de financiering van openbare infrastructuur, materiaal en programma’s; verzoekt de lidstaten om toegang tot lichaamsbeweging voor ziekenhuispatiënten te faciliteren indien klinisch aanbevolen; |
| --- | --- |

23.

verzoekt de lidstaten, regionale en lokale overheden, vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld en werkgevers om sport en beweging aan te moedigen en te faciliteren, aangezien bekend is dat door sport en beweging zowel de incidentie als de terugkeer van kanker beperkt worden, en dat zij de geestelijke gezondheid en sociale inclusie ten goede komen; onderstreept hoe belangrijk het is dat sport- en bewegingsactiviteiten al vanaf jonge leeftijd toegankelijk en inclusief worden gemaakt, met name voor kwetsbare groepen, middels de financiering van openbare infrastructuur, materiaal en programma’s; verzoekt de lidstaten om toegang tot lichaamsbeweging voor ziekenhuispatiënten te faciliteren indien klinisch aanbevolen;

| 24. | is ingenomen met de lancering van de “HealthLifestyle4all”-campagne van de EU, in het kader waarvan naast andere belangrijke aspecten ook sport, lichaamsbeweging en gezonde eetpatronen worden bevorderd; beveelt aan dat scholen gezondheidseducatie opnemen in hun curriculum zodat minderjarigen en adolescenten leren hoe zij een gezonde levensstijl kunnen leiden en bewust worden gemaakt van de ECAC, en pleit ervoor dat gezondheidseducatie integraal deel uitmaakt van het voorlichtingsbeleid binnen het maatschappelijk werk; |
| --- | --- |

24.

is ingenomen met de lancering van de “HealthLifestyle4all”-campagne van de EU, in het kader waarvan naast andere belangrijke aspecten ook sport, lichaamsbeweging en gezonde eetpatronen worden bevorderd; beveelt aan dat scholen gezondheidseducatie opnemen in hun curriculum zodat minderjarigen en adolescenten leren hoe zij een gezonde levensstijl kunnen leiden en bewust worden gemaakt van de ECAC, en pleit ervoor dat gezondheidseducatie integraal deel uitmaakt van het voorlichtingsbeleid binnen het maatschappelijk werk;

| 25. | wijst erop dat zonnestralen onzichtbare ultraviolette (UV)-straling bevatten die huidkanker kan veroorzaken; verzoekt de Commissie daarom Richtlijn 2006/25/EG betreffende de blootstelling van werknemers aan risico’s van fysische agentia (kunstmatige optische straling) (48) te herzien en zonnestraling in het toepassingsgebied op te nemen; is voorstander van een betere bescherming tegen blootstelling aan UV-straling op EU-niveau, met name door middel van wetgeving inzake gezondheid en veiligheid op het werk voor werknemers die in de buitenlucht werken; is ingenomen met de toezegging van de Commissie dat zij maatregelen gaat verkennen met betrekking tot de blootstelling aan UV-straling, onder meer van apparaten voor kunstmatige bruining (zonnebanken) (49); wijst op het belang van voorlichtingscampagnes om mensen bewust te maken van de risico’s van overmatige blootstelling aan de zon, en om hen te helpen mogelijke waarschuwingssignalen te herkennen; pleit voor specifieke maatregelen om de blootstelling van minderjarigen en adolescenten aan UV-straling te verminderen; pleit voor strengere wetgeving inzake het gebruik van zonnebanken voor cosmetische doeleinden en een verbod op het gebruik ervan door minderjarigen; verzoekt de lidstaten meldingen van melanomen (huidkanker) op te nemen in nationale kankerregisters; |
| --- | --- |

25.

wijst erop dat zonnestralen onzichtbare ultraviolette (UV)-straling bevatten die huidkanker kan veroorzaken; verzoekt de Commissie daarom Richtlijn 2006/25/EG betreffende de blootstelling van werknemers aan risico’s van fysische agentia (kunstmatige optische straling) (48

49

| 26. | erkent dat ongeveer 2 % van alle gevallen van kanker in Europa kan worden toegerekend aan ioniserende straling en dat blootstelling aan radon en zijn afvalproducten binnenshuis de op een na belangrijkste oorzaak van longkanker is in Europa; kijkt uit naar de resultaten van het Euratom-programma voor onderzoek en opleiding (50), dat de kennis over blootstelling aan radon zal vergroten, en naar de voorgestelde maatregelen om de ophoping van radon in woningen te verminderen; herinnert eraan dat ioniserende straling ook aanwezig kan zijn in particuliere huishoudens; moedigt de Commissie en de lidstaten daarom aan de huidige en potentiële gebieden met de hoogste dreiging in kaart te brengen om vervolgens doeltreffend te kunnen ingrijpen; verzoekt de Commissie middelen toe te wijzen voor het maken van een dergelijke prognosekaart en ook het bewustzijn over dit onderwerp te vergroten door voorlichtingscampagnes voor het publiek te bevorderen; moedigt lidstaten aan hun nationale plannen inzake vermindering van de blootstelling aan radon regelmatig te actualiseren, overeenkomstig de vereisten van de richtlijn betreffende blootstelling aan radioactieve bronnen (51), en de richtsnoeren inzake het beperken van radon voor nieuwbouw te actualiseren; verzoekt de Commissie om een beoordeling te maken van de uitvoering van de huidige maatregelen om werknemers te beschermen die worden blootgesteld aan ioniserende straling, zoals personeel in vliegtuigen, werknemers van kerncentrales, werknemers in bepaalde industriële omgevingen en onderzoekers, zorgpersoneel en dierenartsen werkzaam in de radiologie, radiotherapie en nucleaire geneeskunde, en om waar noodzakelijk en proportioneel deze maatregelen te herzien; |
| --- | --- |

26.

erkent dat ongeveer 2 % van alle gevallen van kanker in Europa kan worden toegerekend aan ioniserende straling en dat blootstelling aan radon en zijn afvalproducten binnenshuis de op een na belangrijkste oorzaak van longkanker is in Europa; kijkt uit naar de resultaten van het Euratom-programma voor onderzoek en opleiding (50

51

| 27. | verzoekt de Commissie multidisciplinair wetenschappelijk onderzoek te bevorderen naar eventuele verbanden tussen elektromagnetische velden, met inbegrip van 5G, en kanker teneinde wetenschappelijk bewijs te verzamelen over de langetermijneffecten van elektromagnetische velden en om het publiek tijdig te informeren over de uitkomsten van dit onderzoek; dringt aan op de bevordering van onderzoek naar de ontwikkeling van technologie die de blootstelling aan radiofrequente straling vermindert; |
| --- | --- |

27.

verzoekt de Commissie multidisciplinair wetenschappelijk onderzoek te bevorderen naar eventuele verbanden tussen elektromagnetische velden, met inbegrip van 5G, en kanker teneinde wetenschappelijk bewijs te verzamelen over de langetermijneffecten van elektromagnetische velden en om het publiek tijdig te informeren over de uitkomsten van dit onderzoek; dringt aan op de bevordering van onderzoek naar de ontwikkeling van technologie die de blootstelling aan radiofrequente straling vermindert;

| 28. | beschouwt de Europese Green Deal als een factor van belang voor de bestrijding van kanker in Europa via de vermindering van lucht-, voedsel-, water- en bodemverontreiniging en een verminderde blootstelling aan chemische stoffen; pleit ervoor een evaluatie van de effecten van beleid op de incidentie van kanker te integreren in de “van boer tot bord”-strategie, de strategie voor duurzame chemische stoffen, de strategie om alle verontreiniging tot nul terug te dringen en de strategie voor een gifvrij milieu; is ingenomen met de komende herziening van de luchtkwaliteitsnormen van de EU en verzoekt de Commissie deze af te stemmen op de richtsnoeren van de WHO als bedoeld in de resolutie van het Parlement van 25 maart 2021 over de tenuitvoerlegging van de richtlijnen luchtkwaliteit (52); verzoekt de Commissie te waarborgen dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid landbouwers helpt om hun gebruik van bestrijdingsmiddelen te verminderen; is voorstander van onderzoek naar, gebruik en ontwikkeling van geneesmiddelen die veiliger zijn voor het milieu, en spoort aan tot de invoering van efficiënte mechanismen voor afvalverwijdering die milieuvervuiling voorkomen, in overeenstemming met de doelstellingen van de farmaceutische strategie voor Europa; |
| --- | --- |

28.

beschouwt de Europese Green Deal als een factor van belang voor de bestrijding van kanker in Europa via de vermindering van lucht-, voedsel-, water- en bodemverontreiniging en een verminderde blootstelling aan chemische stoffen; pleit ervoor een evaluatie van de effecten van beleid op de incidentie van kanker te integreren in de “van boer tot bord”-strategie, de strategie voor duurzame chemische stoffen, de strategie om alle verontreiniging tot nul terug te dringen en de strategie voor een gifvrij milieu; is ingenomen met de komende herziening van de luchtkwaliteitsnormen van de EU en verzoekt de Commissie deze af te stemmen op de richtsnoeren van de WHO als bedoeld in de resolutie van het Parlement van 25 maart 2021 over de tenuitvoerlegging van de richtlijnen luchtkwaliteit (52

| 29. | wijst op de noodzaak van een volledige toepassing van de herziene Drinkwaterrichtlijn (53) en de toepassing en handhaving van de kaderrichtlijn water (54), waardoor de concentraties in oppervlakte- en grondwater van bepaalde verontreinigende stoffen die kunnen bijdragen aan de incidentie van kanker, zullen dalen; |
| --- | --- |

29.

wijst op de noodzaak van een volledige toepassing van de herziene Drinkwaterrichtlijn (53

54

| 30. | roept in het bijzonder op de informatievereisten inzake carcinogeniteit uit hoofde van de verordening inzake registratie en beoordeling van en autorisatie en beperkingen ten aanzien van chemische stoffen (Reach) (55) aan te scherpen teneinde de identificatie van alle vervaardigde of ingevoerde kankerverwekkende stoffen, ongeacht hun volume, mogelijk te maken, in overeenstemming met de strategie voor duurzame chemische stoffen, en roept er tevens toe op de registratie, beoordeling, toelating en beperking van chemische stoffen, waaronder hormoonontregelende stoffen, uit hoofde van de Reach-verordening uit te voeren met inachtneming van de evaluaties van het IARC en de WHO; is ingenomen met de verbintenis in het kader van de strategie voor duurzame chemische stoffen om de generieke aanpak van risicobeheer uit te breiden teneinde te waarborgen dat consumentenproducten geen chemische stoffen bevatten die kanker of genmutaties veroorzaken, het voortplantings- of endocrien systeem aantasten of persistent en bioaccumulerend en toxisch zijn; verzoekt de Commissie om een spoedige uitvoering van de in de strategie voor duurzame chemische stoffen voorgenomen maatregelen om de blootstelling van burgers aan kankerverwekkende en hormoonontregelende stoffen via alle blootstellingsroutes te verminderen; verzoekt de Commissie bijzondere aandacht te besteden aan delen van de bevolking die bijzonder kwetsbaar zijn voor gevaarlijke chemische stoffen en bij de risicobeoordeling van deze chemische stoffen meer rekening te houden met deze groepen; wijst erop dat informatie voor consumenten over blootstellingsroutes in hun dagelijks leven cruciaal is voor een betere preventie en is in dit opzicht ingenomen met de oprichting van de databank met zorgwekkende stoffen in producten; verzoekt het EEA samen met het Europees Agentschap voor chemische stoffen een verslag op te stellen over chemische stoffen in het milieu in Europa; pleit voor een beoordeling in dat verslag van de systemische aard van kankerverwekkende en hormoonontregelende chemische stoffen in de productie- en consumptiesystemen in Europa, hun gebruik in producten, hun aanwezigheid in het milieu in Europa en de schade die zij aanrichten aan de gezondheid van de mens, met name wat betreft kanker; |
| --- | --- |

30.

roept in het bijzonder op de informatievereisten inzake carcinogeniteit uit hoofde van de verordening inzake registratie en beoordeling van en autorisatie en beperkingen ten aanzien van chemische stoffen (Reach) (55

| 31. | is van mening dat bij de volgende herziening van ECAC rekening moet worden gehouden met de meest recente kennis over kankerverwekkende stoffen in het milieu; verzoekt de Commissie onverwijld een herziening voor te stellen van artikel 68, lid 2, van de Reach-verordening, de verordening inzake materialen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen (56), de verordening betreffende cosmetische producten (57), de richtlijn betreffende de veiligheid van speelgoed (58) en andere relevante wetgeving inzake consumentenproducten, teneinde te waarborgen dat consumentenproducten, overeenkomstig de strategie voor duurzame chemische stoffen, geen chemische stoffen bevatten die kanker veroorzaken; dringt er voorts op aan dat deze wetgeving regelmatig wordt herzien om rekening te houden met de ontwikkeling van nieuwe materialen, trends en producten; onderstreept dat hormoonontregelende stoffen aanwezig zijn in voedingsmiddelen, materialen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen, cosmetica, consumentengoederen, speelgoed en drinkwater, en dat blootstelling, zelfs aan lage doses, aanleiding kan geven tot negatieve korte- en langetermijneffecten, met inbegrip van kanker (59); beklemtoont dat, gezien de wijdverbreide blootstelling van de bevolking van de EU aan veel stoffen waarvan bekend is of het vermoeden bestaat dat ze hormoonontregelend zijn en het feit dat de gecombineerde blootstelling aan verscheidene hormoonontregelende stoffen via gelijksoortige of verschillende routes cumulatieve effecten kan hebben, de blootstelling aan hormoonontregelende stoffen tot een minimum moet worden beperkt en de EU-wetgeving consistenter moet worden gemaakt in alle sectoren; spoort aan tot verder onderzoek om te bepalen of chemische stoffen hormoonontregelend kunnen werken; |
| --- | --- |

31.

is van mening dat bij de volgende herziening van ECAC rekening moet worden gehouden met de meest recente kennis over kankerverwekkende stoffen in het milieu; verzoekt de Commissie onverwijld een herziening voor te stellen van artikel 68, lid 2, van de Reach-verordening, de verordening inzake materialen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen (56

57

58

59

| 32. | schaart zich volledig achter de verbintenis van de Commissie in het kader van de strategie voor duurzame chemische stoffen om de verordening betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels (Verordening (EG) nr. 1272/2008, CLP-verordening (60)) te wijzigen om er nieuwe gevarencategorieën aan toe te voegen voor, onder meer, hormoonontregelende stoffen, met inbegrip van vermoedelijk hormoonontregelende stoffen, en de informatievereisten in alle relevante wetgeving te actualiseren om hun identificatie mogelijk te maken; |
| --- | --- |

32.

schaart zich volledig achter de verbintenis van de Commissie in het kader van de strategie voor duurzame chemische stoffen om de verordening betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels (Verordening (EG) nr. 1272/2008, CLP-verordening (60

| 33. | verzoekt de Commissie de “benign by design”-benadering te integreren in de wettelijke vereisten met betrekking tot de productie van chemische stoffen en geneesmiddelen, teneinde een werkelijke voorzorgsbenadering toe te passen om de risico’s voor onze gezondheid, de samenleving en het milieu te beperken; |
| --- | --- |

33.

verzoekt de Commissie de “benign by design”-benadering te integreren in de wettelijke vereisten met betrekking tot de productie van chemische stoffen en geneesmiddelen, teneinde een werkelijke voorzorgsbenadering toe te passen om de risico’s voor onze gezondheid, de samenleving en het milieu te beperken;

| 34. | is ingenomen met het nieuwe strategische EU-kader voor gezondheid en veiligheid op het werk voor de periode 2021-2027, met name de “Vision Zero”-benadering van werkgerelateerde sterfgevallen, en met de voor 2023 geplande top om de balans op te maken op het gebied van gezondheid en veiligheid op het werk en de vorderingen ten opzichte van “Vision Zero” te evalueren; benadrukt dat de sociale partners en belanghebbenden nauw en regelmatig bij deze strategie moeten worden betrokken; betreurt echter het beperkte aantal stoffen dat in de strategie aan bod komt; is voorstander van het doorlopend analyseren en onderzoeken van nieuwe stoffen waarvan wordt vermoed dat ze kankerverwekkend, mutageen en/of toxisch voor het voortplantingsstelsel zijn, de vaststelling van OEL’s voor chemische stoffen waarvoor dit nog niet is gebeurd en periodieke herzieningen op het moment dat hiertoe naar aanleiding van aanvullende recente wetenschappelijke informatie en technische ontwikkelingen een noodzaak ontstaat; is verheugd over de enquête onder werknemers over blootstelling aan factoren die de kans op kanker vergroten, opgesteld door het Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk (EU-OSHA); benadrukt dat meer systematische programma’s voor biomonitoring bij mensen, met volledige inachtneming van de bepalingen voor gegevensbescherming, zowel in beroepsmatige als niet-beroepsmatige omgevingen, een van de relevante informatiebronnen kunnen zijn over de algemene effecten van blootstelling aan chemische stoffen en de gevolgen daarvan voor de gezondheid; pleit er daarom bij de Commissie voor om dringend haar ambitieniveau te verhogen door middel van ambitieuze en regelmatige actualiseringen van Richtlijn 2004/37/EG betreffende de bescherming van werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk; verzoekt de Commissie, met het oog hierop, het Adviescommissie Veiligheid en hygiëne te raadplegen om vervolgens met een actieplan te komen voor de vaststelling, uiterlijk 2024, van OEL-waarden voor tenminste 25 aanvullende (groepen) stoffen of bij procedés gegenereerde stoffen; benadrukt in dat verband dat de Commissie de capaciteit moet vergroten om OEL’s te herzien en nieuwe toe te voegen, onder meer door de hoeveelheid personeel in relevante eenheden en bij relevante instanties te vergroten; herinnert er in dit verband aan dat de lopende onderhandelingen over de vierde herziening van Richtlijn 2004/37/EG de gelegenheid bieden om in bijlage 1 ook werkzaamheden op te nemen waarbij sprake is van blootstelling aan gevaarlijke geneesmiddelen die voldoen aan de criteria voor indeling als kankerverwekkend, mutageen en/of toxisch voor het voortplantingsstelsel, categorie 1A of 1B van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 1272/2008, teneinde de best mogelijke algemene en individuele beschermingsmaatregelen te waarborgen voor werknemers die met deze producten omgaan; herhaalt zijn oproep tot een nieuw coherent, transparant en op risico’s gebaseerd systeem voor de bepaling van grenswaarden voor blootstelling, en verzoekt om beter rekening te houden met de blootstelling van werknemers aan een combinatie van stoffen; is ingenomen met de verbintenis van de Commissie om hormoonontregelende stoffen toe te voegen aan de categorie zeer zorgwekkende stoffen uit hoofde van Verordening (EG) nr. 1907/2006 (Reach-verordening) en deze stoffen te classificeren uit hoofde van Verordening (EG) nr. 1272/2008; benadrukt dat werknemers ook moeten worden beschermd tegen blootstelling aan hormoonontregelende stoffen; is ingenomen met de toezegging van de Commissie om in 2022 met een wetgevingsvoorstel te komen teneinde de blootstelling van werknemers aan asbest, een bewezen kankerverwekkende stof (groep 1) volgens het IARC, die nog steeds verantwoordelijk is voor bijna de helft van alle werkgerelateerde gevallen van kanker in Europa, verder te beperken; herhaalt in dit verband de verzoeken van het Parlement in zijn resolutie van 20 oktober 2021 over de bescherming van werknemers tegen asbest (61), met name zijn verzoek om een Europese strategie voor de verwijdering van al het asbest en zijn voorstellen voor een betere beoordeling van de risico’s in verband met niet-werkgerelateerde blootstelling aan asbest; verzoekt de lidstaten de erkenning van en de compensatie voor bewezen werkgerelateerde gevallen van kanker te faciliteren en de controle op werkgerelateerde blootstelling door arbeidsinspecties aan te scherpen; |
| --- | --- |

34.

is ingenomen met het nieuwe strategische EU-kader voor gezondheid en veiligheid op het werk voor de periode 2021-2027, met name de “Vision Zero”-benadering van werkgerelateerde sterfgevallen, en met de voor 2023 geplande top om de balans op te maken op het gebied van gezondheid en veiligheid op het werk en de vorderingen ten opzichte van “Vision Zero” te evalueren; benadrukt dat de sociale partners en belanghebbenden nauw en regelmatig bij deze strategie moeten worden betrokken; betreurt echter het beperkte aantal stoffen dat in de strategie aan bod komt; is voorstander van het doorlopend analyseren en onderzoeken van nieuwe stoffen waarvan wordt vermoed dat ze kankerverwekkend, mutageen en/of toxisch voor het voortplantingsstelsel zijn, de vaststelling van OEL’s voor chemische stoffen waarvoor dit nog niet is gebeurd en periodieke herzieningen op het moment dat hiertoe naar aanleiding van aanvullende recente wetenschappelijke informatie en technische ontwikkelingen een noodzaak ontstaat; is verheugd over de enquête onder werknemers over blootstelling aan factoren die de kans op kanker vergroten, opgesteld door het Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk (EU-OSHA); benadrukt dat meer systematische programma’s voor biomonitoring bij mensen, met volledige inachtneming van de bepalingen voor gegevensbescherming, zowel in beroepsmatige als niet-beroepsmatige omgevingen, een van de relevante informatiebronnen kunnen zijn over de algemene effecten van blootstelling aan chemische stoffen en de gevolgen daarvan voor de gezondheid; pleit er daarom bij de Commissie voor om dringend haar ambitieniveau te verhogen door middel van ambitieuze en regelmatige actualiseringen van Richtlijn 2004/37/EG betreffende de bescherming van werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk; verzoekt de Commissie, met het oog hierop, het Adviescommissie Veiligheid en hygiëne te raadplegen om vervolgens met een actieplan te komen voor de vaststelling, uiterlijk 2024, van OEL-waarden voor tenminste 25 aanvullende (groepen) stoffen of bij procedés gegenereerde stoffen; benadrukt in dat verband dat de Commissie de capaciteit moet vergroten om OEL’s te herzien en nieuwe toe te voegen, onder meer door de hoeveelheid personeel in relevante eenheden en bij relevante instanties te vergroten; herinnert er in dit verband aan dat de lopende onderhandelingen over de vierde herziening van Richtlijn 2004/37/EG de gelegenheid bieden om in bijlage 1 ook werkzaamheden op te nemen waarbij sprake is van blootstelling aan gevaarlijke geneesmiddelen die voldoen aan de criteria voor indeling als kankerverwekkend, mutageen en/of toxisch voor het voortplantingsstelsel, categorie 1A of 1B van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 1272/2008, teneinde de best mogelijke algemene en individuele beschermingsmaatregelen te waarborgen voor werknemers die met deze producten omgaan; herhaalt zijn oproep tot een nieuw coherent, transparant en op risico’s gebaseerd systeem voor de bepaling van grenswaarden voor blootstelling, en verzoekt om beter rekening te houden met de blootstelling van werknemers aan een combinatie van stoffen; is ingenomen met de verbintenis van de Commissie om hormoonontregelende stoffen toe te voegen aan de categorie zeer zorgwekkende stoffen uit hoofde van Verordening (EG) nr. 1907/2006 (Reach-verordening) en deze stoffen te classificeren uit hoofde van Verordening (EG) nr. 1272/2008; benadrukt dat werknemers ook moeten worden beschermd tegen blootstelling aan hormoonontregelende stoffen; is ingenomen met de toezegging van de Commissie om in 2022 met een wetgevingsvoorstel te komen teneinde de blootstelling van werknemers aan asbest, een bewezen kankerverwekkende stof (groep 1) volgens het IARC, die nog steeds verantwoordelijk is voor bijna de helft van alle werkgerelateerde gevallen van kanker in Europa, verder te beperken; herhaalt in dit verband de verzoeken van het Parlement in zijn resolutie van 20 oktober 2021 over de bescherming van werknemers tegen asbest (61

| 35. | moedigt de Commissie en de lidstaten aan de duurzameontwikkelingsdoelstellingen van de VN die gericht zijn op besmettelijke ziekten te verwezenlijken teneinde de preventie van kankers die verband houden met infectieziekten te bevorderen; is ingenomen met de vaccinatieprogramma’s om de overdracht van HPV te bestrijden; dringt erop aan dat een genderneutraal en door de overheid gefinancierd HPV-vaccinatieprogramma wordt uitgevoerd in de lidstaten om te zorgen voor de uitbanning van alle HPV-gerelateerde kankers, en dringt aan op de volledige vaccinatie van 90 % van de meisjes en een aanzienlijke toename van de vaccinatie van jongens tot de leeftijd van 15 jaar met het HPV-vaccin tegen 2030; roept op om in het register voor ongelijkheden bij kanker verslag uit te brengen over de vorderingen op het gebied van de doelstellingen van het Europees kankerbestrijdingsplan inzake HPV-vaccinatie; verzoekt de lidstaten de aanbeveling van de Raad van 7 december 2018 over betere samenwerking bij de bestrijding van ziektes die door vaccinatie kunnen worden voorkomen (62) uit te voeren teneinde de verschillen in vaccinatiegraad bij kwetsbare groepen te verminderen en de vaccinatiegraad bij kinderen te verhogen; is ingenomen met het voornemen van de Commissie om een aanbeveling van de Raad voor te stellen over vormen van kanker die door vaccinatie kunnen worden voorkomen; wijst in dit verband op de noodzaak van gecoördineerde maatregelen tegen carcinogene virussen, zoals HPV en het hepatitis B-virus (HBV), om de overdracht ervan te voorkomen; roept op tot meer harmonisatie van de HPV- en HBV-vaccinatie in de nationale programma’s van de lidstaten, waarbij informatie over vaccinatie moet worden verstrekt en gelijke toegang voor kwetsbare en risicogroepen onder de volwassen bevolking moet worden bevorderd; pleit ervoor de huidige HPV- en HBV-vaccinatie op EU-niveau regelmatig te monitoren met behulp van een telsysteem dat vergelijkbaar is met de door het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) ontwikkelde COVID-19-vaccinatieteller, waarmee de lidstaten ook zullen worden aangemoedigd om beste praktijken vast te stellen en de dynamiek in stand te houden; roept de lidstaten op de gegevens te harmoniseren, de interoperabiliteit ervan te waarborgen en de nationale systemen voor immunisatiegegevens beter te ontwikkelen; benadrukt dat het ECDC een sleutelrol moet spelen bij het volgen van de vooruitgang van de lidstaten; pleit voor verder onderzoek naar de ontwikkeling van vaccins tegen andere virussen, zoals het hepatitis C-virus en het humaan immunodeficiëntievirus (hiv); is van mening dat in de tussentijd op grote schaal gebruik moet worden gemaakt van therapeutische oplossingen om de doelstelling van de WHO te halen om hepatitis C uiterlijk in 2030 uit te bannen, en roept de Commissie op de financiële middelen uit de herstel- en veerkrachtfaciliteit te gebruiken om deze doelstellingen te verwezenlijken door screeninginspanningen te financieren; roept op tot samenwerking met de lidstaten en internationale organisaties om de impact van desinformatie over vaccinatie te bestrijden en de terughoudendheid ten aanzien van vaccins aan te pakken; pleit ervoor om EU4Health en andere financieringsstromen van de EU voor dit doeleinde te gebruiken, onder meer om voorlichtingscampagnes voor burgers, onderwijzers en gezondheidswerkers te ondersteunen en steun te verlenen aan gedragsonderzoek in het kader van het Horizon Europa-programma; beveelt aan de EU-praktijkcode betreffende desinformatie beter toe te passen, met name bij desinformatie over vaccins; |
| --- | --- |

35.

moedigt de Commissie en de lidstaten aan de duurzameontwikkelingsdoelstellingen van de VN die gericht zijn op besmettelijke ziekten te verwezenlijken teneinde de preventie van kankers die verband houden met infectieziekten te bevorderen; is ingenomen met de vaccinatieprogramma’s om de overdracht van HPV te bestrijden; dringt erop aan dat een genderneutraal en door de overheid gefinancierd HPV-vaccinatieprogramma wordt uitgevoerd in de lidstaten om te zorgen voor de uitbanning van alle HPV-gerelateerde kankers, en dringt aan op de volledige vaccinatie van 90 % van de meisjes en een aanzienlijke toename van de vaccinatie van jongens tot de leeftijd van 15 jaar met het HPV-vaccin tegen 2030; roept op om in het register voor ongelijkheden bij kanker verslag uit te brengen over de vorderingen op het gebied van de doelstellingen van het Europees kankerbestrijdingsplan inzake HPV-vaccinatie; verzoekt de lidstaten de aanbeveling van de Raad van 7 december 2018 over betere samenwerking bij de bestrijding van ziektes die door vaccinatie kunnen worden voorkomen (62

| 36. | wijst erop dat uit recente gegevens blijkt dat mensen die lijden aan chronische ontstekingen, zoals reumatische en spier- en skeletaandoeningen, een groter risico lopen om kanker en andere kwaadaardige aandoeningen te ontwikkelen; verzoekt de Commissie en de lidstaten onderzoek naar het verband tussen chronische ontstekingen, kanker en reumatische en spier- en skeletaandoeningen te bevorderen; |
| --- | --- |

36.

wijst erop dat uit recente gegevens blijkt dat mensen die lijden aan chronische ontstekingen, zoals reumatische en spier- en skeletaandoeningen, een groter risico lopen om kanker en andere kwaadaardige aandoeningen te ontwikkelen; verzoekt de Commissie en de lidstaten onderzoek naar het verband tussen chronische ontstekingen, kanker en reumatische en spier- en skeletaandoeningen te bevorderen;

| 37. | verzoekt de Commissie en de lidstaten meer te investeren in onderzoek naar de oorzaken van kanker bij volwassenen, maar ook bij kinderen en adolescenten; |
| --- | --- |

37.

verzoekt de Commissie en de lidstaten meer te investeren in onderzoek naar de oorzaken van kanker bij volwassenen, maar ook bij kinderen en adolescenten;

| 38. | beklemtoont dat het belangrijk is dat voldoende financiering wordt toegekend aan onderzoek op het gebied van wetenschap en sociale geesteswetenschappen met het oog op de beoordeling van ongelijkheden in de toegang tot kwaliteitsvolle zorg en innovatie met betrekking tot kanker bij kinderen in heel Europa, wetende dat deze ongelijkheden er verantwoordelijk voor zijn dat de overlevingskansen van pediatrische kankerpatiënten tot 20 % kunnen verschillen al naargelang de lidstaat, en beklemtoont eveneens dat het belangrijk is verzachtende maatregelen te nemen om gelijke rechten en toegang tot behandeling te waarborgen voor alle kinderen en jongeren met kanker in Europa; betreurt in dit verband de verschillen in de toegang tot hoogwaardige gezondheidszorg tussen de lidstaten en ook tussen verschillende regio’s binnen de lidstaten, en verzoekt de Commissie deze verschillen aan te pakken door middel van passende wetgevingsmaatregelen, teneinde gelijke rechten in de EU te waarborgen; |
| --- | --- |

38.

beklemtoont dat het belangrijk is dat voldoende financiering wordt toegekend aan onderzoek op het gebied van wetenschap en sociale geesteswetenschappen met het oog op de beoordeling van ongelijkheden in de toegang tot kwaliteitsvolle zorg en innovatie met betrekking tot kanker bij kinderen in heel Europa, wetende dat deze ongelijkheden er verantwoordelijk voor zijn dat de overlevingskansen van pediatrische kankerpatiënten tot 20 % kunnen verschillen al naargelang de lidstaat, en beklemtoont eveneens dat het belangrijk is verzachtende maatregelen te nemen om gelijke rechten en toegang tot behandeling te waarborgen voor alle kinderen en jongeren met kanker in Europa; betreurt in dit verband de verschillen in de toegang tot hoogwaardige gezondheidszorg tussen de lidstaten en ook tussen verschillende regio’s binnen de lidstaten, en verzoekt de Commissie deze verschillen aan te pakken door middel van passende wetgevingsmaatregelen, teneinde gelijke rechten in de EU te waarborgen;

| 39. | beveelt aan borstvoeding aan te moedigen teneinde de kans op borstkanker bij vrouwen te verkleinen door middel van voorlichting en educatie van moeders over de voordelen van borstvoeding; |
| --- | --- |

39.

beveelt aan borstvoeding aan te moedigen teneinde de kans op borstkanker bij vrouwen te verkleinen door middel van voorlichting en educatie van moeders over de voordelen van borstvoeding;

| 40. | wijst erop dat is aangetoond dat mutaties van specifieke genen kunnen leiden tot een genetische aanleg voor kanker; beklemtoont dat er methoden beschikbaar zijn om die mutaties op te sporen, ofwel bij de geboorte voor het opsporen van bepaalde soorten kinderkanker, ofwel later in het leven, met name voor borst-, eierstok- en colorectale kanker, en dat het opsporen van deze mutaties kan helpen om kanker te voorkomen of in een vroeg stadium op te sporen en als leidraad voor behandelingsopties kan dienen; beveelt de lidstaten daarom aan om de toegang van patiënten in alle leeftijdsgroepen tot genetische tests in combinatie met medisch advies en geavanceerde sequencingdiagnostiek te verbeteren door te voorzien in financiering en duidelijke trajecten voor snelle en efficiënte terugbetaling en door bewustzijn te creëren over de mate waarin burgers in de Unie een beroep kunnen doen op dergelijke diensten; beveelt aan om meer te investeren in infrastructuur en vaardigheden in verband met platforms voor genetische sequencing en de opleiding van gespecialiseerde genetisch consulenten in specifieke afdelingen, zoals in sommige centra reeds het geval is; roept de Commissie op om onderzoek naar genetica te ondersteunen teneinde genotypes te identificeren die bij een korte blootstelling aan externe agentia een grotere kans hebben om bepaalde soorten kanker, met inbegrip van vormen van kinderkanker, te ontwikkelen; |
| --- | --- |

40.

wijst erop dat is aangetoond dat mutaties van specifieke genen kunnen leiden tot een genetische aanleg voor kanker; beklemtoont dat er methoden beschikbaar zijn om die mutaties op te sporen, ofwel bij de geboorte voor het opsporen van bepaalde soorten kinderkanker, ofwel later in het leven, met name voor borst-, eierstok- en colorectale kanker, en dat het opsporen van deze mutaties kan helpen om kanker te voorkomen of in een vroeg stadium op te sporen en als leidraad voor behandelingsopties kan dienen; beveelt de lidstaten daarom aan om de toegang van patiënten in alle leeftijdsgroepen tot genetische tests in combinatie met medisch advies en geavanceerde sequencingdiagnostiek te verbeteren door te voorzien in financiering en duidelijke trajecten voor snelle en efficiënte terugbetaling en door bewustzijn te creëren over de mate waarin burgers in de Unie een beroep kunnen doen op dergelijke diensten; beveelt aan om meer te investeren in infrastructuur en vaardigheden in verband met platforms voor genetische sequencing en de opleiding van gespecialiseerde genetisch consulenten in specifieke afdelingen, zoals in sommige centra reeds het geval is; roept de Commissie op om onderzoek naar genetica te ondersteunen teneinde genotypes te identificeren die bij een korte blootstelling aan externe agentia een grotere kans hebben om bepaalde soorten kanker, met inbegrip van vormen van kinderkanker, te ontwikkelen;

| 41. | beklemtoont dat, in vergelijking met reguliere epidemiologie, technieken zoals moleculaire epidemiologie nieuwe inzichten kunnen opleveren in de interacties tussen genen en omgevingsfactoren bij kanker; wijst erop dat deze inzichten, in combinatie met verder onderzoek op het gebied van epigenetica, kunnen worden gebruikt om de risicofactoren die bijdragen aan de oorzaken van kanker beter te begrijpen en om de vroegtijdige opsporing van kanker te verbeteren; |
| --- | --- |

41.

beklemtoont dat, in vergelijking met reguliere epidemiologie, technieken zoals moleculaire epidemiologie nieuwe inzichten kunnen opleveren in de interacties tussen genen en omgevingsfactoren bij kanker; wijst erop dat deze inzichten, in combinatie met verder onderzoek op het gebied van epigenetica, kunnen worden gebruikt om de risicofactoren die bijdragen aan de oorzaken van kanker beter te begrijpen en om de vroegtijdige opsporing van kanker te verbeteren;

| 42. | is groot voorstander van de geplande herziening van de Europese code tegen kanker teneinde beste praktijken op het gebied van kankerpreventieprogramma’s te ontwikkelen, uit te wisselen en toe te passen, met speciale aandacht voor kansarme groepen, en van de in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde lancering van een gebruiksvriendelijke mobiele applicatie in de EU die mensen ondersteunt en betrekking heeft op de preventie van, voorlichting over en zorg bij kanker; wijst erop dat alle actuele informatie niet alleen op mobiele applicaties beschikbaar moet zijn, maar ook in niet-digitale formaten, teneinde inclusiviteit te waarborgen; wijst erop dat de Europese code tegen kanker systematisch moet worden geëvalueerd door het IARC en dat de Commissie de evaluatiewerkzaamheden moet blijven coördineren; |
| --- | --- |

42.

is groot voorstander van de geplande herziening van de Europese code tegen kanker teneinde beste praktijken op het gebied van kankerpreventieprogramma’s te ontwikkelen, uit te wisselen en toe te passen, met speciale aandacht voor kansarme groepen, en van de in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde lancering van een gebruiksvriendelijke mobiele applicatie in de EU die mensen ondersteunt en betrekking heeft op de preventie van, voorlichting over en zorg bij kanker; wijst erop dat alle actuele informatie niet alleen op mobiele applicaties beschikbaar moet zijn, maar ook in niet-digitale formaten, teneinde inclusiviteit te waarborgen; wijst erop dat de Europese code tegen kanker systematisch moet worden geëvalueerd door het IARC en dat de Commissie de evaluatiewerkzaamheden moet blijven coördineren;

| 43. | moedigt de Commissie en de lidstaten aan de (digitale) gezondheidsgeletterdheid met betrekking tot het risico op en de determinanten van kanker te bevorderen, educatieve hulpmiddelen voor preventie te ontwikkelen en het opzetten van e-learningplatforms en -applicaties te ondersteunen; roept op om bijzondere aandacht te besteden aan kansarme, kwetsbare, sociaal uitgesloten en gemarginaliseerde mensen en benadrukt dat specifieke bewustmakingscampagnes voor groepen met specifieke behoeften op het gebied van gezondheidsgeletterdheid van essentieel belang zijn; wijst op het belang van het vergroten van de gezondheidsgeletterdheid met betrekking tot kankerverwekkende stoffen op het werk en verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat werkgevers passende opleiding verstrekken; benadrukt dat aanbieders van eerstelijnsgezondheidszorg een belangrijke rol spelen bij het bevorderen van de gezondheid van verschillende bevolkingsgroepen, aangezien zij hun gezondheidsbevorderingsacties kunnen afstemmen op de behoeften van patiënten naar gelang hun digitale vaardigheden, of bij een volledig gebrek aan digitale vaardigheden; is van mening dat kankerpreventie een eerste stap is naar een Europees voorlichtingsbeleid op het gebied van volksgezondheid; |
| --- | --- |

43.

moedigt de Commissie en de lidstaten aan de (digitale) gezondheidsgeletterdheid met betrekking tot het risico op en de determinanten van kanker te bevorderen, educatieve hulpmiddelen voor preventie te ontwikkelen en het opzetten van e-learningplatforms en -applicaties te ondersteunen; roept op om bijzondere aandacht te besteden aan kansarme, kwetsbare, sociaal uitgesloten en gemarginaliseerde mensen en benadrukt dat specifieke bewustmakingscampagnes voor groepen met specifieke behoeften op het gebied van gezondheidsgeletterdheid van essentieel belang zijn; wijst op het belang van het vergroten van de gezondheidsgeletterdheid met betrekking tot kankerverwekkende stoffen op het werk en verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat werkgevers passende opleiding verstrekken; benadrukt dat aanbieders van eerstelijnsgezondheidszorg een belangrijke rol spelen bij het bevorderen van de gezondheid van verschillende bevolkingsgroepen, aangezien zij hun gezondheidsbevorderingsacties kunnen afstemmen op de behoeften van patiënten naar gelang hun digitale vaardigheden, of bij een volledig gebrek aan digitale vaardigheden; is van mening dat kankerpreventie een eerste stap is naar een Europees voorlichtingsbeleid op het gebied van volksgezondheid;

| 44. | pleit ervoor het kenniscentrum voor kanker te blijven versterken en het te belasten met de vaststelling van een Europese routekaart voor het ontwerp en de coördinatie van grootschalige preventiecampagnes, in synergie met nationale programma’s, en doeltreffende communicatiecampagnes inzake gezondheidsbevordering in educatieve programma’s (niet-schadelijke gedragingen, gezonde voeding, lichaamsbeweging, overdrachtsroutes van kankerverwekkende virussen en vaccinatie- en behandelingsmogelijkheden voor dergelijke infecties enz.), met bijzondere aandacht voor jongeren en achtergestelde groepen; wijst erop dat samenwerking met nationale en lokale maatschappelijke organisaties belangrijk is bij de ontwikkeling van de inhoud van dergelijke campagnes; |
| --- | --- |

44.

pleit ervoor het kenniscentrum voor kanker te blijven versterken en het te belasten met de vaststelling van een Europese routekaart voor het ontwerp en de coördinatie van grootschalige preventiecampagnes, in synergie met nationale programma’s, en doeltreffende communicatiecampagnes inzake gezondheidsbevordering in educatieve programma’s (niet-schadelijke gedragingen, gezonde voeding, lichaamsbeweging, overdrachtsroutes van kankerverwekkende virussen en vaccinatie- en behandelingsmogelijkheden voor dergelijke infecties enz.), met bijzondere aandacht voor jongeren en achtergestelde groepen; wijst erop dat samenwerking met nationale en lokale maatschappelijke organisaties belangrijk is bij de ontwikkeling van de inhoud van dergelijke campagnes;

| 45. | benadrukt dat roken en schadelijke alcoholconsumptie, slechte voeding, een hoge lichaamsgewichtindex, een sedentaire levensstijl en milieuvervuiling eveneens risicofactoren zijn voor andere chronische ziekten; is derhalve van mening dat er kankerpreventie- en risicoverminderende maatregelen moeten worden getroffen in het kader van een geïntegreerd programma voor de preventie van chronische ziekten, in nauwe samenwerking met de Stuurgroep voor gezondheidsbevordering, ziektepreventie en het beheersen van niet-overdraagbare ziekten; dringt aan op een top inzake inventarisatie en preventie die gericht is op commercieel geproduceerde determinanten van kanker en andere chronische ziekten, met de deelname van de EU-instellingen, de lidstaten, patiëntenverenigingen en maatschappelijke organisaties die actief zijn op het gebied van gezondheid; |
| --- | --- |

45.

benadrukt dat roken en schadelijke alcoholconsumptie, slechte voeding, een hoge lichaamsgewichtindex, een sedentaire levensstijl en milieuvervuiling eveneens risicofactoren zijn voor andere chronische ziekten; is derhalve van mening dat er kankerpreventie- en risicoverminderende maatregelen moeten worden getroffen in het kader van een geïntegreerd programma voor de preventie van chronische ziekten, in nauwe samenwerking met de Stuurgroep voor gezondheidsbevordering, ziektepreventie en het beheersen van niet-overdraagbare ziekten; dringt aan op een top inzake inventarisatie en preventie die gericht is op commercieel geproduceerde determinanten van kanker en andere chronische ziekten, met de deelname van de EU-instellingen, de lidstaten, patiëntenverenigingen en maatschappelijke organisaties die actief zijn op het gebied van gezondheid;

| 46. | pleit voor een inclusieve uitvoering van preventieprogramma’s door regio’s en gemeenten, burgers, sociale partners, het maatschappelijk middenveld en patiëntenorganisaties te betrekken bij alle fases van het besluitvormingsproces, in het bijzonder via de Conferentie over de toekomst van Europa; |
| --- | --- |

46.

pleit voor een inclusieve uitvoering van preventieprogramma’s door regio’s en gemeenten, burgers, sociale partners, het maatschappelijk middenveld en patiëntenorganisaties te betrekken bij alle fases van het besluitvormingsproces, in het bijzonder via de Conferentie over de toekomst van Europa;

II.   Inclusieve screening en opsporing van kanker

Inclusieve screening en opsporing van kanker

| 47. | betreurt de frequente vertragingen en tekortkomingen met betrekking tot de tijdige diagnose van symptomatische vormen van kanker als gevolg van gebrekkige informatie of het niet volgen van processen voor de screening en opsporing van kanker; erkent dat tijdens gezondheidscrises (zoals de COVID-19-crisis) of in situaties waarin de capaciteit van de gezondheidszorgstelsels afneemt bijzondere aandacht moet worden besteed aan de continuïteit van screeningprogramma’s en diensten voor de vroegtijdige opsporing en behandeling van kanker; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om in samenwerking met belanghebbenden op het gebied van kanker volksgezondheidscampagnes te organiseren om de mogelijke vertragingen bij screening, vroege opsporing en zorg als gevolg van gezondheidscrises aan te pakken; wijst op het belang van snelle en actuele gegevens over kankerscreeningprogramma’s om een snelle reactie en follow-up mogelijk te maken in geval van verstoringen in de reguliere screeningmogelijkheden, met als doel het aantal uitgestelde screenings tot het absolute minimum te beperken; |
| --- | --- |

47.

betreurt de frequente vertragingen en tekortkomingen met betrekking tot de tijdige diagnose van symptomatische vormen van kanker als gevolg van gebrekkige informatie of het niet volgen van processen voor de screening en opsporing van kanker; erkent dat tijdens gezondheidscrises (zoals de COVID-19-crisis) of in situaties waarin de capaciteit van de gezondheidszorgstelsels afneemt bijzondere aandacht moet worden besteed aan de continuïteit van screeningprogramma’s en diensten voor de vroegtijdige opsporing en behandeling van kanker; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om in samenwerking met belanghebbenden op het gebied van kanker volksgezondheidscampagnes te organiseren om de mogelijke vertragingen bij screening, vroege opsporing en zorg als gevolg van gezondheidscrises aan te pakken; wijst op het belang van snelle en actuele gegevens over kankerscreeningprogramma’s om een snelle reactie en follow-up mogelijk te maken in geval van verstoringen in de reguliere screeningmogelijkheden, met als doel het aantal uitgestelde screenings tot het absolute minimum te beperken;

| 48. | betreurt dat er verschillen zijn in de toegang tot kankerscreening in de lidstaten, hetgeen leidt tot kleinere overlevingskansen als gevolg van een late diagnose van kanker en tot onaanvaardbare discriminatie van EU-burgers op grond van het land waar zij wonen; benadrukt dat de dekking van borstkankerscreening in de EU volgens Eurostat kan verschillen met een factor tien; wijst erop dat in de publicatie “Health at a Glance: Europe 2018”, werd opgemerkt dat voor de screening op baarmoederhalskanker het verschil in dekking van de doelgroep tussen de lidstaten varieert van 25 % tot 80 %; merkt bijvoorbeeld op dat uit het recentste verslag van het IARC over de uitvoering van de aanbeveling van de Raad uit 2003 inzake screening blijkt dat slechts 18 lidstaten hebben aangegeven dat zij over nationale of regionale bevolkingsonderzoeken beschikken voor borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker; verzoekt de Commissie om bijvoorbeeld via EU4Health, de missie inzake kanker van Horizon Europa of andere relevante programma’s projecten te ondersteunen om de belemmeringen voor vroegtijdige opsporing en vroege diagnose van kanker in Europa te onderzoeken; |
| --- | --- |

48.

betreurt dat er verschillen zijn in de toegang tot kankerscreening in de lidstaten, hetgeen leidt tot kleinere overlevingskansen als gevolg van een late diagnose van kanker en tot onaanvaardbare discriminatie van EU-burgers op grond van het land waar zij wonen; benadrukt dat de dekking van borstkankerscreening in de EU volgens Eurostat kan verschillen met een factor tien; wijst erop dat in de publicatie “Health at a Glance: Europe 2018”, werd opgemerkt dat voor de screening op baarmoederhalskanker het verschil in dekking van de doelgroep tussen de lidstaten varieert van 25 % tot 80 %; merkt bijvoorbeeld op dat uit het recentste verslag van het IARC over de uitvoering van de aanbeveling van de Raad uit 2003 inzake screening blijkt dat slechts 18 lidstaten hebben aangegeven dat zij over nationale of regionale bevolkingsonderzoeken beschikken voor borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker; verzoekt de Commissie om bijvoorbeeld via EU4Health, de missie inzake kanker van Horizon Europa of andere relevante programma’s projecten te ondersteunen om de belemmeringen voor vroegtijdige opsporing en vroege diagnose van kanker in Europa te onderzoeken;

| 49. | verzoekt de lidstaten om samen te werken, met name in grensoverschrijdende regio’s en geïsoleerde gebieden (met inbegrip van berggebieden en stedelijke gebieden die ver van screeningcentra verwijderd zijn), om de sociale en geografische ongelijkheden op het gebied van diensten voor kankerscreening en vroegtijdige diagnose te verminderen; |
| --- | --- |

49.

verzoekt de lidstaten om samen te werken, met name in grensoverschrijdende regio’s en geïsoleerde gebieden (met inbegrip van berggebieden en stedelijke gebieden die ver van screeningcentra verwijderd zijn), om de sociale en geografische ongelijkheden op het gebied van diensten voor kankerscreening en vroegtijdige diagnose te verminderen;

| 50. | is voorstander van de in het Europese kankerbestrijdingsplan aangekondigde lancering van een nieuwe, door de EU ondersteunde kankerscreeningsregeling om de lidstaten te helpen waarborgen dat 90 % van de EU-bevolking die in aanmerking komt voor screening op borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker uiterlijk in 2025 de mogelijkheid tot screening wordt aangeboden; roept de Commissie op om andere vormen van kanker in de regeling op te nemen, op basis van de recentste wetenschappelijke inzichten, met duidelijke doelstellingen voor elke soort kanker; steunt onderzoek naar andere soorten kanker die door middel van screening doeltreffend kunnen worden opgespoord; verzoekt de Commissie de resultaten van de kankerscreeningsregeling met betrekking tot gelijke toegang voor de doelgroep om de twee jaar te evalueren, de ongelijkheden tussen de lidstaten en de regio’s in het oog te houden, passende nieuwe maatregelen voor te stellen en de screeningprogramma’s af te stemmen op de recentste onderzoeksresultaten op het gebied van kankerscreening, en indien nodig maatregelen voor te stellen om de dekking van screening- en preventiediensten in de lidstaten te vergroten; spoort de lidstaten en de Commissie aan om verslag uit te brengen over en toe te zien op de verwezenlijking van de screeningdoelstellingen in het register voor ongelijkheden bij kanker; |
| --- | --- |

50.

is voorstander van de in het Europese kankerbestrijdingsplan aangekondigde lancering van een nieuwe, door de EU ondersteunde kankerscreeningsregeling om de lidstaten te helpen waarborgen dat 90 % van de EU-bevolking die in aanmerking komt voor screening op borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker uiterlijk in 2025 de mogelijkheid tot screening wordt aangeboden; roept de Commissie op om andere vormen van kanker in de regeling op te nemen, op basis van de recentste wetenschappelijke inzichten, met duidelijke doelstellingen voor elke soort kanker; steunt onderzoek naar andere soorten kanker die door middel van screening doeltreffend kunnen worden opgespoord; verzoekt de Commissie de resultaten van de kankerscreeningsregeling met betrekking tot gelijke toegang voor de doelgroep om de twee jaar te evalueren, de ongelijkheden tussen de lidstaten en de regio’s in het oog te houden, passende nieuwe maatregelen voor te stellen en de screeningprogramma’s af te stemmen op de recentste onderzoeksresultaten op het gebied van kankerscreening, en indien nodig maatregelen voor te stellen om de dekking van screening- en preventiediensten in de lidstaten te vergroten; spoort de lidstaten en de Commissie aan om verslag uit te brengen over en toe te zien op de verwezenlijking van de screeningdoelstellingen in het register voor ongelijkheden bij kanker;

| 51. | moedigt de lidstaten aan screening op borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker als onderdeel van georganiseerde nationale en regionale bevolkingsonderzoeken te bevorderen, onder meer in afgelegen en ultraperifere gebieden, en hiervoor toereikende middelen beschikbaar te stellen; herhaalt dat er in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan tevens meer aandacht moet worden besteed aan initiatieven voor de screening op en diagnose en behandeling van soorten kanker die niet kunnen worden voorkomen; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om gerichte screening voor groepen met een hoog risico te bevorderen; beveelt de lidstaten ten zeerste aan een alomvattend screeningbeleid te ontwikkelen om snelle screening mogelijk te maken wanneer vormen van kanker met erfelijke kenmerken worden ontdekt; beveelt de lidstaten aan om voor verschillende soorten kanker programma’s vast te stellen voor onderzoek naar en de ontwikkeling van doeltreffende, nauwkeurige, niet-invasieve en innovatieve methoden voor vroegtijdige diagnose, zoals biomarkers; |
| --- | --- |

51.

moedigt de lidstaten aan screening op borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker als onderdeel van georganiseerde nationale en regionale bevolkingsonderzoeken te bevorderen, onder meer in afgelegen en ultraperifere gebieden, en hiervoor toereikende middelen beschikbaar te stellen; herhaalt dat er in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan tevens meer aandacht moet worden besteed aan initiatieven voor de screening op en diagnose en behandeling van soorten kanker die niet kunnen worden voorkomen; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om gerichte screening voor groepen met een hoog risico te bevorderen; beveelt de lidstaten ten zeerste aan een alomvattend screeningbeleid te ontwikkelen om snelle screening mogelijk te maken wanneer vormen van kanker met erfelijke kenmerken worden ontdekt; beveelt de lidstaten aan om voor verschillende soorten kanker programma’s vast te stellen voor onderzoek naar en de ontwikkeling van doeltreffende, nauwkeurige, niet-invasieve en innovatieve methoden voor vroegtijdige diagnose, zoals biomarkers;

| 52. | roept de Commissie en de lidstaten op om de Europese richtsnoeren voor kwaliteitsborging bij de screening op borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker en diensten voor vroegtijdige opsporing volledig uit te voeren, teneinde de diagnosetijd voor dergelijke soorten kanker tot een minimum te beperken; beveelt aan de ongelijkheden tussen de lidstaten op het gebied van screening aan te pakken, eventueel door de criteria, rechtskaders en governance- en kwaliteitsborgingsstructuren voor kankerscreening aan te scherpen en meer te baseren op wetenschappelijke kennis; is van mening dat, om de ongelijkheden op het gebied van kankerscreening aan te pakken, gemeenschappelijke gestandaardiseerde screeningprotocollen nodig zijn op EU-niveau die verder gaan dan richtsnoeren met beste praktijken, bijvoorbeeld met betrekking tot algoritmen voor de organisatie van screeningprogramma’s en indicatoren voor de beoordeling van de kwaliteit van screeningprogramma’s; |
| --- | --- |

52.

roept de Commissie en de lidstaten op om de Europese richtsnoeren voor kwaliteitsborging bij de screening op borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker en diensten voor vroegtijdige opsporing volledig uit te voeren, teneinde de diagnosetijd voor dergelijke soorten kanker tot een minimum te beperken; beveelt aan de ongelijkheden tussen de lidstaten op het gebied van screening aan te pakken, eventueel door de criteria, rechtskaders en governance- en kwaliteitsborgingsstructuren voor kankerscreening aan te scherpen en meer te baseren op wetenschappelijke kennis; is van mening dat, om de ongelijkheden op het gebied van kankerscreening aan te pakken, gemeenschappelijke gestandaardiseerde screeningprotocollen nodig zijn op EU-niveau die verder gaan dan richtsnoeren met beste praktijken, bijvoorbeeld met betrekking tot algoritmen voor de organisatie van screeningprogramma’s en indicatoren voor de beoordeling van de kwaliteit van screeningprogramma’s;

| 53. | dringt erop aan de verzameling van gegevens over kankerscreening te verbeteren en te harmoniseren zodat een Europees jaarverslag kan worden opgesteld; dringt bovendien aan op regelmatige monitoring op EU-niveau van de huidige screeningprogramma’s; wijst op de noodzaak om gegevensreeksen van screeningprogramma’s over de incidentie van kanker te koppelen aan beroepscategorieën, hetgeen kan helpen om passende preventieve maatregelen vast te stellen; is van mening dat het ondersteunen van de openbare gezondheidsdiensten (met inbegrip van financiering, infrastructuur en aspecten met betrekking tot gezondheidswerkers) cruciaal is om de screening op en preventie en diagnose van kanker te verbeteren; wijst op het belang van screening op en het verzamelen van gegevens over vaak voorkomende comorbiditeiten bij kanker, teneinde daar zo goed mogelijk op te kunnen anticiperen; benadrukt dat de wetenschappelijke vorderingen met betrekking tot voorspellingen van het risico op kanker de ontwikkeling van op risico’s afgestemde screeningprogramma’s mogelijk moeten maken; |
| --- | --- |

53.

dringt erop aan de verzameling van gegevens over kankerscreening te verbeteren en te harmoniseren zodat een Europees jaarverslag kan worden opgesteld; dringt bovendien aan op regelmatige monitoring op EU-niveau van de huidige screeningprogramma’s; wijst op de noodzaak om gegevensreeksen van screeningprogramma’s over de incidentie van kanker te koppelen aan beroepscategorieën, hetgeen kan helpen om passende preventieve maatregelen vast te stellen; is van mening dat het ondersteunen van de openbare gezondheidsdiensten (met inbegrip van financiering, infrastructuur en aspecten met betrekking tot gezondheidswerkers) cruciaal is om de screening op en preventie en diagnose van kanker te verbeteren; wijst op het belang van screening op en het verzamelen van gegevens over vaak voorkomende comorbiditeiten bij kanker, teneinde daar zo goed mogelijk op te kunnen anticiperen; benadrukt dat de wetenschappelijke vorderingen met betrekking tot voorspellingen van het risico op kanker de ontwikkeling van op risico’s afgestemde screeningprogramma’s mogelijk moeten maken;

| 54. | wijst op de noodzaak om huidige en voormalige hepatitis B- en C-patiënten nauwlettend te volgen teneinde de ontwikkeling van kanker te voorkomen; |
| --- | --- |

54.

wijst op de noodzaak om huidige en voormalige hepatitis B- en C-patiënten nauwlettend te volgen teneinde de ontwikkeling van kanker te voorkomen;

| 55. | moedigt de Commissie aan de mogelijkheid te overwegen om in het kader van de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg (63) een “tweede advies”-systeem voor moeilijke of atypische gevallen van kanker te vergemakkelijken, en beveelt de lidstaten aan patiënten het recht te geven om specialisten uit de ene lidstaat te verzoeken advies in te winnen bij specialisten uit een andere lidstaat binnen één samenhangend systeem; |
| --- | --- |

55.

moedigt de Commissie aan de mogelijkheid te overwegen om in het kader van de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg (63

| 56. | is ingenomen met het door de groep van wetenschappelijk hoofdadviseurs van de Commissie en het mechanisme voor wetenschappelijk advies op gang gebrachte proces voor de komende actualisering van de aanbeveling van de Raad uit 2003 inzake screening op borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker, waarbij rekening zal worden gehouden met nieuwe screeningtests en de recentste gegevens over de beste screeningsprotocollen (beeldvorming door middel van magnetische resonantie, HPV-testen, risicostratificatiebenaderingen en risicocalculatoren); benadrukt dat informatie over die screeningprogramma’s moet worden doorgegeven aan het kenniscentrum voor kanker van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (beginleeftijd en daaropvolgende gebruik, effect op overleving, kosteneffectiviteit enz.) en dat zij regelmatig door de bevoegde nationale autoriteiten moeten worden geëvalueerd; roept de Commissie op om in het kader van de actualisering van de aanbeveling van de Raad in 2022 in nauwe samenwerking met het IARC, de WHO, gezondheidswerkers en patiëntenorganisaties EU-richtsnoeren ter bevordering van de onderzoeksinspanningen te ontwikkelen teneinde de inclusie van nieuwe wetenschappelijk onderbouwde kankerscreeningprogramma’s (waaronder voor long-, prostaat-, maag- en eierstokkanker) en de rol van artificiële intelligentie te beoordelen; roept op tot de erkenning van het bewijs dat gerichte screening op longkanker een positief effect heeft op de mortaliteit; moedigt de Raad aan om op basis van het resultaat van bovengenoemde beoordeling te overwegen long- en prostaatkankerscreening op te nemen in de actualisering van de aanbevelingen van de Raad in 2022; dringt er naar aanleiding van het advies van de groep van wetenschappelijk hoofdadviseurs van de Commissie en de actualisering in 2022 van de aanbeveling van de Raad inzake kankerscreening op aan duidelijke en tastbare doelstellingen vast te stellen voor nieuwe soorten kanker die moeten worden aangepakt; |
| --- | --- |

56.

is ingenomen met het door de groep van wetenschappelijk hoofdadviseurs van de Commissie en het mechanisme voor wetenschappelijk advies op gang gebrachte proces voor de komende actualisering van de aanbeveling van de Raad uit 2003 inzake screening op borst-, baarmoederhals- en colorectale kanker, waarbij rekening zal worden gehouden met nieuwe screeningtests en de recentste gegevens over de beste screeningsprotocollen (beeldvorming door middel van magnetische resonantie, HPV-testen, risicostratificatiebenaderingen en risicocalculatoren); benadrukt dat informatie over die screeningprogramma’s moet worden doorgegeven aan het kenniscentrum voor kanker van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (beginleeftijd en daaropvolgende gebruik, effect op overleving, kosteneffectiviteit enz.) en dat zij regelmatig door de bevoegde nationale autoriteiten moeten worden geëvalueerd; roept de Commissie op om in het kader van de actualisering van de aanbeveling van de Raad in 2022 in nauwe samenwerking met het IARC, de WHO, gezondheidswerkers en patiëntenorganisaties EU-richtsnoeren ter bevordering van de onderzoeksinspanningen te ontwikkelen teneinde de inclusie van nieuwe wetenschappelijk onderbouwde kankerscreeningprogramma’s (waaronder voor long-, prostaat-, maag- en eierstokkanker) en de rol van artificiële intelligentie te beoordelen; roept op tot de erkenning van het bewijs dat gerichte screening op longkanker een positief effect heeft op de mortaliteit; moedigt de Raad aan om op basis van het resultaat van bovengenoemde beoordeling te overwegen long- en prostaatkankerscreening op te nemen in de actualisering van de aanbevelingen van de Raad in 2022; dringt er naar aanleiding van het advies van de groep van wetenschappelijk hoofdadviseurs van de Commissie en de actualisering in 2022 van de aanbeveling van de Raad inzake kankerscreening op aan duidelijke en tastbare doelstellingen vast te stellen voor nieuwe soorten kanker die moeten worden aangepakt;

| 57. | pleit ervoor dat de Commissie en de lidstaten een EU-platform voor nationale screeningcentra oprichten, voortbouwend op de ervaring met soortgelijke platforms voor uitwisseling en samenwerking, zoals het Europees netwerk voor de evaluatie van gezondheidstechnologie en de hoofden van de geneesmiddelenautoriteiten; beveelt aan dat dit platform wordt gebruikt om expertise te delen en goede praktijken toe te passen, gemeenschappelijke uitdagingen te bespreken, samenwerking, opleidingen en capaciteitsopbouw voor het verbeteren van de kwaliteit van screeningprogramma’s aan te moedigen, te fungeren als centraal knooppunt voor door de EU gesteunde projecten en initiatieven op het gebied van kankerscreening, en op lange termijn het netwerk van gegevensverstrekkers voor het uitvoeringsverslag van het IARC over kankerscreening te onderhouden; |
| --- | --- |

57.

pleit ervoor dat de Commissie en de lidstaten een EU-platform voor nationale screeningcentra oprichten, voortbouwend op de ervaring met soortgelijke platforms voor uitwisseling en samenwerking, zoals het Europees netwerk voor de evaluatie van gezondheidstechnologie en de hoofden van de geneesmiddelenautoriteiten; beveelt aan dat dit platform wordt gebruikt om expertise te delen en goede praktijken toe te passen, gemeenschappelijke uitdagingen te bespreken, samenwerking, opleidingen en capaciteitsopbouw voor het verbeteren van de kwaliteit van screeningprogramma’s aan te moedigen, te fungeren als centraal knooppunt voor door de EU gesteunde projecten en initiatieven op het gebied van kankerscreening, en op lange termijn het netwerk van gegevensverstrekkers voor het uitvoeringsverslag van het IARC over kankerscreening te onderhouden;

| 58. | benadrukt dat ervoor moet worden gezorgd dat mensen in de EU zich beter bewust worden van en meer deelnemen aan kankerscreenings en vroegtijdige opsporing door middel van een EU-brede bewustwordingscampagne als onderdeel van de Europese bewustzijnsdagen, onderzoek naar hun motivering en een betere uitvoering van bestaande communicatiecampagnes; roept de Commissie en de lidstaten op verdere acties te ondersteunen, te financieren en uit te voeren die erop gericht zijn het bewustzijn over kankerscreening te vergroten en de deelname aan screening te bevorderen, zowel bij de bevolking in het algemeen als bij in aanmerking komende inwoners via rechtstreekse kennisgevingen; moedigt de lidstaten aan om actief te werken aan educatieve strategieën in centra voor eerstelijnsgezondheidszorg; roept op tot onderzoek naar gedragsfactoren die van invloed zijn op de therapietrouw en naar belemmeringen voor vroegtijdige opsporing en diagnose van kanker, teneinde de deelname aan screeningprogramma’s te stimuleren, met de steun van EU-fondsen zoals het onderzoeksprogramma Horizon Europa; |
| --- | --- |

58.

benadrukt dat ervoor moet worden gezorgd dat mensen in de EU zich beter bewust worden van en meer deelnemen aan kankerscreenings en vroegtijdige opsporing door middel van een EU-brede bewustwordingscampagne als onderdeel van de Europese bewustzijnsdagen, onderzoek naar hun motivering en een betere uitvoering van bestaande communicatiecampagnes; roept de Commissie en de lidstaten op verdere acties te ondersteunen, te financieren en uit te voeren die erop gericht zijn het bewustzijn over kankerscreening te vergroten en de deelname aan screening te bevorderen, zowel bij de bevolking in het algemeen als bij in aanmerking komende inwoners via rechtstreekse kennisgevingen; moedigt de lidstaten aan om actief te werken aan educatieve strategieën in centra voor eerstelijnsgezondheidszorg; roept op tot onderzoek naar gedragsfactoren die van invloed zijn op de therapietrouw en naar belemmeringen voor vroegtijdige opsporing en diagnose van kanker, teneinde de deelname aan screeningprogramma’s te stimuleren, met de steun van EU-fondsen zoals het onderzoeksprogramma Horizon Europa;

| 59. | dringt aan op nauwere samenwerking met niet-EU-landen en met name met de bredere Europese regio om de organisatie van screeningcampagnes en programma’s voor vroegtijdige diagnose aan te moedigen, in het bijzonder voor vrouwenkankers, met name in lage- en middeninkomenslanden en bij minderheden, waarbij rekening moet worden gehouden met de specifieke kenmerken van vrouwenkankers in die landen; is van mening dat dit een belangrijke bijdrage van de EU kan zijn aan de verwezenlijking van internationale doelstellingen op het gebied van kanker, zoals de WHO-doelstelling voor de uitbanning van baarmoederhalskanker als volksgezondheidprobleem; |
| --- | --- |

59.

dringt aan op nauwere samenwerking met niet-EU-landen en met name met de bredere Europese regio om de organisatie van screeningcampagnes en programma’s voor vroegtijdige diagnose aan te moedigen, in het bijzonder voor vrouwenkankers, met name in lage- en middeninkomenslanden en bij minderheden, waarbij rekening moet worden gehouden met de specifieke kenmerken van vrouwenkankers in die landen; is van mening dat dit een belangrijke bijdrage van de EU kan zijn aan de verwezenlijking van internationale doelstellingen op het gebied van kanker, zoals de WHO-doelstelling voor de uitbanning van baarmoederhalskanker als volksgezondheidprobleem;

| 60. | erkent het belang van gezondheidsbemiddelaars, patiëntenbegeleiders en niet-gouvernementele organisaties en roept op om hen te betrekken bij besluitvormingsprocessen en strategieën voor de toewijzing van middelen; erkent de cruciale rol die zij spelen, met name bij preventie- en vaccinatiecampagnes, doordat zij helpen de barrières tussen de autoriteiten en de samenleving, met inbegrip van kwetsbare groepen, te doorbreken; |
| --- | --- |

60.

erkent het belang van gezondheidsbemiddelaars, patiëntenbegeleiders en niet-gouvernementele organisaties en roept op om hen te betrekken bij besluitvormingsprocessen en strategieën voor de toewijzing van middelen; erkent de cruciale rol die zij spelen, met name bij preventie- en vaccinatiecampagnes, doordat zij helpen de barrières tussen de autoriteiten en de samenleving, met inbegrip van kwetsbare groepen, te doorbreken;

| 61. | roept de EU en de lidstaten op om de samenwerking met de WHO te versterken en toe te werken naar de uitvoering van de beleidsaanbevelingen en richtsnoeren van de WHO; |
| --- | --- |

61.

roept de EU en de lidstaten op om de samenwerking met de WHO te versterken en toe te werken naar de uitvoering van de beleidsaanbevelingen en richtsnoeren van de WHO;

III a. Gelijke toegang tot kankerzorg: naar de beste zorg

III a. Gelijke toegang tot kankerzorg: naar de beste zorg

| 62. | betreurt dat patiënten in de EU nog steeds problemen ondervinden bij de toegang tot gezondheidszorgdiensten en de deelname aan klinische proeven in andere lidstaten en dat slechts een minderheid van de patiënten en niet alle gezondheidswerkers zich er bewust van zijn dat patiënten op grond van de volgende twee bestaande kaders het recht hebben op grensoverschrijdende gezondheidszorg: de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg en de verordening betreffende socialezekerheidstelsels (64); roept op tot een hervorming van de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg, met name om mobiliteit en toegang tot erg gespecialiseerde apparatuur en zorg mogelijk te maken, door de nationale contactpunten te versterken door hen meer begrotingsmiddelen te geven, en om de ontwikkeling mogelijk te maken van richtsnoeren van de Commissie waarin aanvaardbare en geharmoniseerde herzienings- en goedkeuringstermijnen worden vastgesteld, teneinde de wachttijden voor behandeling in de EU te verkorten in het kader van de verordening betreffende socialezekerheidstelsels; dringt aan op meer informatiecampagnes over het recht van patiënten op grensoverschrijdende gezondheidszorg, met inbegrip van campagnes die op gezondheidswerkers zijn gericht, en roept op tot de ontwikkeling van een éénloketsysteem voor informatie over de mogelijkheden voor grensoverschrijdende toegang in de EU; beklemtoont dat de logistieke en taalkundige belemmeringen waarmee patiënten bij de toegang tot gezondheidszorg in een andere EU-lidstaat worden geconfronteerd, moeten worden weggenomen; beklemtoont dat het noodzakelijk is patiënten duidelijke informatie te verstrekken over de vereisten voor voorafgaande toestemming die van toepassing zijn op bepaalde lidstaten; onderstreept dat bijzondere financiële steun moet worden verleend aan ouders met een laag inkomen die hun kind voor behandeling naar het buitenland begeleiden; beklemtoont dat dit proces moet worden vergemakkelijkt via een alomvattende herziening van de kaders inzake grensoverschrijdende gezondheidszorg, waarbij evenveel gewicht moet worden toegekend aan de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg als aan de verordening betreffende socialezekerheidstelsels, voor patiënten die vanwege onvervulde behoeften en mogelijke voordelen naar het buitenland reizen voor klinische proeven en met problemen te maken kunnen krijgen, zoals onduidelijkheid over de follow-upprotocollen nadat ze terug naar huis gaan, of over de dekking door nationale verzekeringsagentschappen van de kosten in verband met hun deelname aan de klinische proeven; beklemtoont dat de toegang tot grensoverschrijdende klinische proeven verduidelijking behoeft, aangezien dit niet duidelijk is in de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg; onderstreept dat alle kosten in verband met een behandeling moeten worden gefinancierd vóór het begin van de behandeling, om te voorkomen dat patiënten met een laag inkomen worden uitgesloten; roept de Commissie op om in de context van de volgende herziening van de bestaande kaders te overwegen om één reeks toestemmings- en terugbetalingsregels vast te stellen voor de toegang tot grensoverschrijdende gezondheidszorg, met inbegrip van het recht op een tweede advies; verzoekt de Commissie en de lidstaten samen te werken om regelmatig evaluaties uit te voeren van de e-gezondheidsstrategie van de Commissie uit 2018, teneinde onderling verbonden elektronische patiëntendossiers, betere interoperabiliteit en betere kwaliteit, privacy en beveiliging van gegevens te waarborgen voor kankerpatiënten op regionaal, nationaal en EU-niveau, en daarbij te zorgen voor strikte naleving van de privacy- en beveiligingsregels voor gezondheidsgegevens van patiënten; wijst op het potentieel van het register voor ongelijkheden bij kanker als middel om verbeteringen op deze gebieden te melden en te meten; |
| --- | --- |

62.

betreurt dat patiënten in de EU nog steeds problemen ondervinden bij de toegang tot gezondheidszorgdiensten en de deelname aan klinische proeven in andere lidstaten en dat slechts een minderheid van de patiënten en niet alle gezondheidswerkers zich er bewust van zijn dat patiënten op grond van de volgende twee bestaande kaders het recht hebben op grensoverschrijdende gezondheidszorg: de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg en de verordening betreffende socialezekerheidstelsels (64

| 63. | wijst erop dat het belangrijk is dat behandelingen snel worden toegediend en dat kankerpatiënten tijdig de resultaten van de relevante medische onderzoeken krijgen, want hoe meer tijd dit in beslag neemt, hoe verder de ziekte zich ontwikkelt, hetgeen de overlevingskansen van de patiënt in het gedrang brengt; betreurt dat de overheidsmiddelen in bepaalde lidstaten ontoereikend zijn om tijdige opsporing en behandeling te waarborgen, waardoor patiënten die afhankelijk zijn van een door de overheid verstrekte sociale verzekering minder kans hebben om te overleven en niet anders kunnen dan te kiezen voor de privésector; |
| --- | --- |

63.

wijst erop dat het belangrijk is dat behandelingen snel worden toegediend en dat kankerpatiënten tijdig de resultaten van de relevante medische onderzoeken krijgen, want hoe meer tijd dit in beslag neemt, hoe verder de ziekte zich ontwikkelt, hetgeen de overlevingskansen van de patiënt in het gedrang brengt; betreurt dat de overheidsmiddelen in bepaalde lidstaten ontoereikend zijn om tijdige opsporing en behandeling te waarborgen, waardoor patiënten die afhankelijk zijn van een door de overheid verstrekte sociale verzekering minder kans hebben om te overleven en niet anders kunnen dan te kiezen voor de privésector;

| 64. | dringt aan op de wederzijdse erkenning van kankerverpleegkundige kwalificaties in de EU en roept op om een gemeenschappelijke erkenningsregeling voor derde landen te overwegen, zoals werd gevraagd in Richtlijn 2005/36/EG (65), waarbij wordt gewaarborgd dat deze regeling faciliterend is voor oncologische specialismen; pleit voor de ontwikkeling van bijscholingsprogramma’s om ervoor te zorgen dat personen die in de oncologie willen beginnen te werken, dat op elk moment in hun loopbaan kunnen doen; |
| --- | --- |

64.

dringt aan op de wederzijdse erkenning van kankerverpleegkundige kwalificaties in de EU en roept op om een gemeenschappelijke erkenningsregeling voor derde landen te overwegen, zoals werd gevraagd in Richtlijn 2005/36/EG (65

| 65. | pleit voor de volledige erkenning van medische oncologie en kinderoncologie als specialistische disciplines, de vaststelling van pan-Europese kwaliteitsnormen voor de toediening van en het toezicht op medische behandelingen tegen kanker, zowel voor volwassenen als voor kinderen, en het faciliteren van de toegang van patiënten tot kankerspecialisten zodat zij kunnen profiteren van innovaties en van toegang tot vroege klinische proeven voor nieuwe, veelbelovende geneesmiddelen, gezondheidstechnologieën en referentiecentra voor complexe behandelingen zoals cel- en gentherapie; beklemtoont dat ervoor moet worden gezorgd dat de toegang tot innovatie in het kader van vroege klinische proeven voor terugkerende of moeilijk te behandelen kwaadaardige aandoeningen onder de relevante bepalingen valt; |
| --- | --- |

65.

pleit voor de volledige erkenning van medische oncologie en kinderoncologie als specialistische disciplines, de vaststelling van pan-Europese kwaliteitsnormen voor de toediening van en het toezicht op medische behandelingen tegen kanker, zowel voor volwassenen als voor kinderen, en het faciliteren van de toegang van patiënten tot kankerspecialisten zodat zij kunnen profiteren van innovaties en van toegang tot vroege klinische proeven voor nieuwe, veelbelovende geneesmiddelen, gezondheidstechnologieën en referentiecentra voor complexe behandelingen zoals cel- en gentherapie; beklemtoont dat ervoor moet worden gezorgd dat de toegang tot innovatie in het kader van vroege klinische proeven voor terugkerende of moeilijk te behandelen kwaadaardige aandoeningen onder de relevante bepalingen valt;

| 66. | pleit voor het versterken van chirurgische vaardigheden in de EU door middel van de erkenning van chirurgische oncologie als specialistische discipline, de vaststelling van pan-Europese kwaliteitsnormen voor oncologische chirurgie, het faciliteren van de toegang van patiënten tot “grootschalige” centra voor oncologische chirurgie en toegang tot innovatieve chirurgische procedures; roept op tot de erkenning van hoogwaardige chirurgie en wijst op het belang ervan bij het genezen van kanker die in een vroeg stadium is opgespoord; wijst op de noodzaak om de ontwikkeling van een kerncurriculum en individuele specialistische opleiding in de chirurgische oncologie te bevorderen en dringt aan op programma’s om de opleiding in de chirurgische oncologie in de EU te harmoniseren; steunt de ontwikkeling van klinische proeven op het gebied van de chirurgische oncologie als onderdeel van locoregionale behandelingen, en pleit ervoor dat er vanuit de nationale en EU-fondsen voor onderzoek en ontwikkeling meer wordt geïnvesteerd in chirurgisch oncologisch onderzoek; wijst op het belang van gestandaardiseerde chirurgische behandelingen van kanker om de levenskwaliteit van voormalige kankerpatiënten op de lange termijn te verbeteren; |
| --- | --- |

66.

pleit voor het versterken van chirurgische vaardigheden in de EU door middel van de erkenning van chirurgische oncologie als specialistische discipline, de vaststelling van pan-Europese kwaliteitsnormen voor oncologische chirurgie, het faciliteren van de toegang van patiënten tot “grootschalige” centra voor oncologische chirurgie en toegang tot innovatieve chirurgische procedures; roept op tot de erkenning van hoogwaardige chirurgie en wijst op het belang ervan bij het genezen van kanker die in een vroeg stadium is opgespoord; wijst op de noodzaak om de ontwikkeling van een kerncurriculum en individuele specialistische opleiding in de chirurgische oncologie te bevorderen en dringt aan op programma’s om de opleiding in de chirurgische oncologie in de EU te harmoniseren; steunt de ontwikkeling van klinische proeven op het gebied van de chirurgische oncologie als onderdeel van locoregionale behandelingen, en pleit ervoor dat er vanuit de nationale en EU-fondsen voor onderzoek en ontwikkeling meer wordt geïnvesteerd in chirurgisch oncologisch onderzoek; wijst op het belang van gestandaardiseerde chirurgische behandelingen van kanker om de levenskwaliteit van voormalige kankerpatiënten op de lange termijn te verbeteren;

| 67. | is voorstander van de verbetering van, en een betere en gelijke toegang tot, hoogwaardige radiotherapie in de EU door medische fysica en radiotherapie als specifieke disciplines te erkennen, gemeenschappelijke onderwijs- en opleidingsnormen te bevorderen, de EU-financiering voor de lidstaten voor de uitbreiding van hun infrastructuur voor radiotherapie te verhogen en meer te investeren in radiotherapieonderzoek via de fondsen voor onderzoek en innovatie van de EU en de lidstaten; |
| --- | --- |

67.

is voorstander van de verbetering van, en een betere en gelijke toegang tot, hoogwaardige radiotherapie in de EU door medische fysica en radiotherapie als specifieke disciplines te erkennen, gemeenschappelijke onderwijs- en opleidingsnormen te bevorderen, de EU-financiering voor de lidstaten voor de uitbreiding van hun infrastructuur voor radiotherapie te verhogen en meer te investeren in radiotherapieonderzoek via de fondsen voor onderzoek en innovatie van de EU en de lidstaten;

| 68. | pleit voor de bevordering van geriatrische oncologie als een afdeling die speciale aandacht verdient en moet worden verrijkt met wetenschappelijk onderzoek om de beste behandelings- en diagnosemethoden te waarborgen voor oudere patiënten; herinnert eraan dat 60 % van de nieuwe gevallen van kanker en meer dan 70 % van de sterfgevallen als gevolg van kanker zich in de EU voordoen bij mensen van 65 jaar en ouder; merkt op dat dit percentage naar verwachting zal toenemen naarmate de bevolking in de EU vergrijst, hetgeen een cruciale uitdaging vormt voor de gezondheidszorgstelsels; verzoekt de Commissie en de lidstaten deze situatie dringend via concrete acties aan te pakken; vraagt de Commissie en de lidstaten met name actie te ondernemen om klinische proeven bij ouderen te vergemakkelijken, multidisciplinaire en alomvattende zorgmodellen op het gebied van geriatrische oncologie in de gebruikelijke klinische trajecten toe te passen en expertisecentra op het gebied van geriatrische oncologie op te richten; verzoekt de Commissie en de lidstaten kansen te creëren om oncologisch personeel op te leiden en bij te scholen over de beginselen van de geriatrie; |
| --- | --- |

68.

pleit voor de bevordering van geriatrische oncologie als een afdeling die speciale aandacht verdient en moet worden verrijkt met wetenschappelijk onderzoek om de beste behandelings- en diagnosemethoden te waarborgen voor oudere patiënten; herinnert eraan dat 60 % van de nieuwe gevallen van kanker en meer dan 70 % van de sterfgevallen als gevolg van kanker zich in de EU voordoen bij mensen van 65 jaar en ouder; merkt op dat dit percentage naar verwachting zal toenemen naarmate de bevolking in de EU vergrijst, hetgeen een cruciale uitdaging vormt voor de gezondheidszorgstelsels; verzoekt de Commissie en de lidstaten deze situatie dringend via concrete acties aan te pakken; vraagt de Commissie en de lidstaten met name actie te ondernemen om klinische proeven bij ouderen te vergemakkelijken, multidisciplinaire en alomvattende zorgmodellen op het gebied van geriatrische oncologie in de gebruikelijke klinische trajecten toe te passen en expertisecentra op het gebied van geriatrische oncologie op te richten; verzoekt de Commissie en de lidstaten kansen te creëren om oncologisch personeel op te leiden en bij te scholen over de beginselen van de geriatrie;

| 69. | verzoekt de Commissie en de lidstaten acties te plannen om in het kader van zorg en behandeling meer aandacht te besteden aan de bescherming van de vruchtbaarheid van patiënten, met name in het geval van kanker bij kinderen en adolescenten; |
| --- | --- |

69.

verzoekt de Commissie en de lidstaten acties te plannen om in het kader van zorg en behandeling meer aandacht te besteden aan de bescherming van de vruchtbaarheid van patiënten, met name in het geval van kanker bij kinderen en adolescenten;

| 70. | is ingenomen met het nieuwe actieplan in het kader van de strategische agenda voor medische toepassingen van ioniserende straling (66), waarmee de veiligheid van de productiecapaciteit voor en voorziening in radio-isotopen zal worden ondersteund door de huidige verouderde apparatuur te vervangen en bestaande technologieën, met name reactoren en deeltjesversnellers, te gebruiken in het kader van bestaande financiële instrumenten, en waarmee tekorten aan radio-isotopen zullen worden vermeden door het overschrijden van grenzen en vrijstellingen voor vervoer te vergemakkelijken en de kwaliteit en veiligheid van stralingstechnologie in de geneeskunde, die momenteel niet in alle EU-lidstaten even beschikbaar is, zal worden verbeterd door radio-isotopen te evalueren aan de hand van beoordelingen van gezondheidstechnologie, de markttoegang te harmoniseren, nucleaire geneeskunde te erkennen als volledig onafhankelijke medisch specialisme, opleidingsnormen te bevorderen en te investeren in onderzoek op het gebied van de nucleaire geneeskunde; |
| --- | --- |

70.

is ingenomen met het nieuwe actieplan in het kader van de strategische agenda voor medische toepassingen van ioniserende straling (66

| 71. | roept de Commissie op om de rol van huisartsen, kinderartsen, verplegers, eerstelijnszorgverleners en specialisten te bevorderen, aangezien deze beroepsgroepen belangrijk zijn bij de doorverwijzing van patiënten voor diagnostische tests en naar oncologiespecialisten, alsook de rol van gespecialiseerde voedingsdekundigen of diëtisten, psychologen en revalidatiespecialisten tijdens kankerbehandelingen en nazorg te bevorderen, en roept de lidstaten op om deze rollen te versterken, teneinde de toegang tot de juiste behandeling en zorg op het juiste moment via een optimaal zorgtraject te waarborgen; pleit voor multidisciplinaire teams voor de verzorging van kankerpatiënten tijdens hun hele behandeling, en voor multidisciplinaire besluitvorming door middel van specifieke interdisciplinaire overlegvergaderingen (consilium) waaraan diverse kankerspecialisten en eerstelijnszorgverleners deelnemen; wijst op het belang van voortdurende opleiding van gezondheidswerkers om hen op de hoogte te houden van nieuwe behandelingsmogelijkheden voor kanker; pleit ervoor de rol van de zorgcoördinator te bevorderen om ervoor te zorgen dat de behandeling van patiënten op passende wijze wordt gecoördineerd en om patiënten gemakkelijk toegang te geven tot actuele informatie over kankerdiagnoses en advies over het gebruik van het gezondheidszorgstelsel; |
| --- | --- |

71.

roept de Commissie op om de rol van huisartsen, kinderartsen, verplegers, eerstelijnszorgverleners en specialisten te bevorderen, aangezien deze beroepsgroepen belangrijk zijn bij de doorverwijzing van patiënten voor diagnostische tests en naar oncologiespecialisten, alsook de rol van gespecialiseerde voedingsdekundigen of diëtisten, psychologen en revalidatiespecialisten tijdens kankerbehandelingen en nazorg te bevorderen, en roept de lidstaten op om deze rollen te versterken, teneinde de toegang tot de juiste behandeling en zorg op het juiste moment via een optimaal zorgtraject te waarborgen; pleit voor multidisciplinaire teams voor de verzorging van kankerpatiënten tijdens hun hele behandeling, en voor multidisciplinaire besluitvorming door middel van specifieke interdisciplinaire overlegvergaderingen (consilium) waaraan diverse kankerspecialisten en eerstelijnszorgverleners deelnemen; wijst op het belang van voortdurende opleiding van gezondheidswerkers om hen op de hoogte te houden van nieuwe behandelingsmogelijkheden voor kanker; pleit ervoor de rol van de zorgcoördinator te bevorderen om ervoor te zorgen dat de behandeling van patiënten op passende wijze wordt gecoördineerd en om patiënten gemakkelijk toegang te geven tot actuele informatie over kankerdiagnoses en advies over het gebruik van het gezondheidszorgstelsel;

| 72. | is van mening dat het toepassingsgebied van Richtlijn 2005/36/EG moet worden herzien om de wederzijdse erkenning mogelijk te maken van de opleiding van kankerverpleegkundigen en ander medisch personeel dat het behandelingsproces ondersteunt; |
| --- | --- |

72.

is van mening dat het toepassingsgebied van Richtlijn 2005/36/EG moet worden herzien om de wederzijdse erkenning mogelijk te maken van de opleiding van kankerverpleegkundigen en ander medisch personeel dat het behandelingsproces ondersteunt;

| 73. | verzoekt de lidstaten om binnen hun nationale programma’s voor kankerbestrijding (NCCP’s) strategieën te ontwikkelen voor het nemen en uitvoeren van preventieve maatregelen tegen het risico van burn-out bij kankerzorgverleners; spoort de Commissie en EU-OSHA aan om aandacht te besteden aan deze kwestie en benadrukt dat zij in dit verband als belangrijke uitvoeringspartners van het Europees kankerbestrijdingsplan moeten worden beschouwd; |
| --- | --- |

73.

verzoekt de lidstaten om binnen hun nationale programma’s voor kankerbestrijding (NCCP’s) strategieën te ontwikkelen voor het nemen en uitvoeren van preventieve maatregelen tegen het risico van burn-out bij kankerzorgverleners; spoort de Commissie en EU-OSHA aan om aandacht te besteden aan deze kwestie en benadrukt dat zij in dit verband als belangrijke uitvoeringspartners van het Europees kankerbestrijdingsplan moeten worden beschouwd;

| 74. | moedigt, wanneer dit mogelijk en veilig is, het gebruik aan van ambulante kankerbehandelingen teneinde de levenskwaliteit van patiënten en hun gezin te beschermen; benadrukt met name dat ambulante behandelingen voor kinderen moeten worden gestimuleerd, op voorwaarde dat de beschikbare relevante ruimten/omgevingen en medische hulpmiddelen zo zijn ontworpen dat aan de behoeften van pediatrische patiënten wordt voldaan; wijst op de rol van apothekers, oncologen en verpleegkundigen bij de multidisciplinaire follow-up van patiënten die orale geneesmiddelen tegen kanker nemen; verzoekt de lidstaten e-gezondheidstechnologieën en diensten op het gebied van telegeneeskunde en telezorg in te voeren en te verbeteren teneinde de continuïteit van intramurale en poliklinische kankerzorg en gemeenschapszorg te waarborgen; dringt er bij de Commissie op aan om in het kader van Horizon Europa onderzoeksfinanciering ter beschikking te stellen ter ondersteuning van het gebruik van telegeneeskunde en de ontwikkeling van wetenschappelijk onderbouwde richtsnoeren; dringt aan op maatregelen om gelijke toegang tot telegeneeskundediensten in alle lidstaten te waarborgen en op financiële steun uit EU4Health en Digital Europe om de digitale geletterdheid van patiënten en gezondheidswerkers te vergroten; |
| --- | --- |

74.

moedigt, wanneer dit mogelijk en veilig is, het gebruik aan van ambulante kankerbehandelingen teneinde de levenskwaliteit van patiënten en hun gezin te beschermen; benadrukt met name dat ambulante behandelingen voor kinderen moeten worden gestimuleerd, op voorwaarde dat de beschikbare relevante ruimten/omgevingen en medische hulpmiddelen zo zijn ontworpen dat aan de behoeften van pediatrische patiënten wordt voldaan; wijst op de rol van apothekers, oncologen en verpleegkundigen bij de multidisciplinaire follow-up van patiënten die orale geneesmiddelen tegen kanker nemen; verzoekt de lidstaten e-gezondheidstechnologieën en diensten op het gebied van telegeneeskunde en telezorg in te voeren en te verbeteren teneinde de continuïteit van intramurale en poliklinische kankerzorg en gemeenschapszorg te waarborgen; dringt er bij de Commissie op aan om in het kader van Horizon Europa onderzoeksfinanciering ter beschikking te stellen ter ondersteuning van het gebruik van telegeneeskunde en de ontwikkeling van wetenschappelijk onderbouwde richtsnoeren; dringt aan op maatregelen om gelijke toegang tot telegeneeskundediensten in alle lidstaten te waarborgen en op financiële steun uit EU4Health en Digital Europe om de digitale geletterdheid van patiënten en gezondheidswerkers te vergroten;

| 75. | roept de lidstaten op integrale en multidisciplinaire palliatieve zorg te verlenen aan kankerpatiënten om hun pijn en ongemak te verminderen, waarbij comfortzorg wordt bevorderd, de aanwezigheid van verplegers of verzorgers wordt gewaarborgd, de waardigheid van de patiënt wordt geëerbiedigd en rekening wordt gehouden met voorafgaande zorgplanning en de autonomie van de patiënt; verzoekt de Commissie de regelmatige uitwisseling van informatie en de toepassing van beste praktijken op het gebied van hospicezorg en palliatieve thuiszorg op EU-niveau te ondersteunen en te coördineren; dringt aan op de ontwikkeling van palliatieve zorg voor kinderen, met name in lidstaten waar dit soort zorg nog niet op grote schaal wordt verleend; moedigt de lidstaten aan om palliatieve zorg aan bod te laten komen in hun NCCP’s, het aantal palliatieve eenheden in elke regio te maximaliseren om het aantal ervan op passende wijze af te stemmen op de behoeften van patiënten, alsook de wachttijden tot een minimum te beperken en te zorgen voor duurzame financiering en voldoende goed opgeleid personeel; is van mening dat het regelgevingskader van de EU voor de erkenning van beroepskwalificaties moet worden uitgebreid zodat opleidingen op het gebied van palliatieve zorg en beste praktijken voor gezondheidswerker kunnen worden gestandaardiseerd; wijst op de noodzaak van referentienetwerken voor palliatieve zorg en de integratie ervan in oncologietrajecten op alle niveaus, namelijk gespecialiseerde ziekenhuizen, eerstelijnszorgcentra, hospicezorg en thuiszorg, en onderstreept dat ziekenhuizen territoriaal moeten worden geïntegreerd; benadrukt dat de toegang van patiënten tot ondersteunende en palliatieve zorg (met inbegrip van psycho-oncologische diensten) in heel de EU moet worden gemeten en gemeld via het register voor ongelijkheden bij kanker; is voorstander van nauwere samenwerking tussen de gezondheidszorgstelsels en de socialebijstandsstelsels in alle lidstaten; |
| --- | --- |

75.

roept de lidstaten op integrale en multidisciplinaire palliatieve zorg te verlenen aan kankerpatiënten om hun pijn en ongemak te verminderen, waarbij comfortzorg wordt bevorderd, de aanwezigheid van verplegers of verzorgers wordt gewaarborgd, de waardigheid van de patiënt wordt geëerbiedigd en rekening wordt gehouden met voorafgaande zorgplanning en de autonomie van de patiënt; verzoekt de Commissie de regelmatige uitwisseling van informatie en de toepassing van beste praktijken op het gebied van hospicezorg en palliatieve thuiszorg op EU-niveau te ondersteunen en te coördineren; dringt aan op de ontwikkeling van palliatieve zorg voor kinderen, met name in lidstaten waar dit soort zorg nog niet op grote schaal wordt verleend; moedigt de lidstaten aan om palliatieve zorg aan bod te laten komen in hun NCCP’s, het aantal palliatieve eenheden in elke regio te maximaliseren om het aantal ervan op passende wijze af te stemmen op de behoeften van patiënten, alsook de wachttijden tot een minimum te beperken en te zorgen voor duurzame financiering en voldoende goed opgeleid personeel; is van mening dat het regelgevingskader van de EU voor de erkenning van beroepskwalificaties moet worden uitgebreid zodat opleidingen op het gebied van palliatieve zorg en beste praktijken voor gezondheidswerker kunnen worden gestandaardiseerd; wijst op de noodzaak van referentienetwerken voor palliatieve zorg en de integratie ervan in oncologietrajecten op alle niveaus, namelijk gespecialiseerde ziekenhuizen, eerstelijnszorgcentra, hospicezorg en thuiszorg, en onderstreept dat ziekenhuizen territoriaal moeten worden geïntegreerd; benadrukt dat de toegang van patiënten tot ondersteunende en palliatieve zorg (met inbegrip van psycho-oncologische diensten) in heel de EU moet worden gemeten en gemeld via het register voor ongelijkheden bij kanker; is voorstander van nauwere samenwerking tussen de gezondheidszorgstelsels en de socialebijstandsstelsels in alle lidstaten;

| 76. | moedigt de Commissie en de lidstaten aan specifieke kwaliteitsborgingscriteria en -regelingen vast te stellen (met inbegrip van gemeenschappelijke normen voor zorg, passende organisatie, infrastructuur en competenties, multidisciplinaire praktijken, vervolgonderwijs voor beroepsbeoefenaren, patiëntenvoorlichting en deelname aan klinisch onderzoek), alsook gemeenschappelijke klinische richtsnoeren om te waarborgen dat accreditatienormen worden toegepast op openbare en particuliere ziekenhuizen die kankerpatiënten behandelen, teneinde doeltreffende, veilige en gelijke kankerzorg in de hele EU te waarborgen; dringt erop aan dat deze criteria moeten voldoen aan de hoogst beschikbare normen van wetenschappelijk bewijs, gepubliceerd in collegiaal getoetste wetenschappelijke tijdschriften; benadrukt dat zowel openbare als particuliere instellingen die aan de kwaliteitsborgingscriteria voldoen, moeten worden opgenomen in de NCCP’s als onderdeel van het Europees kankerbestrijdingsplan, teneinde alle patiënten in de EU te kunnen voorzien van kankerbehandelingen van de hoogst mogelijke kwaliteit; roept de lidstaten op om de gezondheidsbehoeften op het gebied van oncologie in kaart te brengen en te koppelen aan realistische kaarten en inventarissen van hun bestaande oncologie-infrastructuur; is van mening dat het in kaart brengen van de behoeften de lidstaten in staat zal stellen de toegang tot bestaande medische infrastructuur beter te plannen, duidelijke actiegebieden vast te stellen, prioriteit te verlenen aan de toewijzing van middelen en grensoverschrijdende samenwerking tussen oncologische referentiecentra te plannen; |
| --- | --- |

76.

moedigt de Commissie en de lidstaten aan specifieke kwaliteitsborgingscriteria en -regelingen vast te stellen (met inbegrip van gemeenschappelijke normen voor zorg, passende organisatie, infrastructuur en competenties, multidisciplinaire praktijken, vervolgonderwijs voor beroepsbeoefenaren, patiëntenvoorlichting en deelname aan klinisch onderzoek), alsook gemeenschappelijke klinische richtsnoeren om te waarborgen dat accreditatienormen worden toegepast op openbare en particuliere ziekenhuizen die kankerpatiënten behandelen, teneinde doeltreffende, veilige en gelijke kankerzorg in de hele EU te waarborgen; dringt erop aan dat deze criteria moeten voldoen aan de hoogst beschikbare normen van wetenschappelijk bewijs, gepubliceerd in collegiaal getoetste wetenschappelijke tijdschriften; benadrukt dat zowel openbare als particuliere instellingen die aan de kwaliteitsborgingscriteria voldoen, moeten worden opgenomen in de NCCP’s als onderdeel van het Europees kankerbestrijdingsplan, teneinde alle patiënten in de EU te kunnen voorzien van kankerbehandelingen van de hoogst mogelijke kwaliteit; roept de lidstaten op om de gezondheidsbehoeften op het gebied van oncologie in kaart te brengen en te koppelen aan realistische kaarten en inventarissen van hun bestaande oncologie-infrastructuur; is van mening dat het in kaart brengen van de behoeften de lidstaten in staat zal stellen de toegang tot bestaande medische infrastructuur beter te plannen, duidelijke actiegebieden vast te stellen, prioriteit te verlenen aan de toewijzing van middelen en grensoverschrijdende samenwerking tussen oncologische referentiecentra te plannen;

| 77. | is ingenomen met de in het Europese kankerbestrijdingsplan aankondigde oprichting van een EU-netwerk van erkende nationale integrale kankercentra (referentiecentra) in elke lidstaat teneinde de toepassing van kwalitatieve diagnose- en behandelingsmethoden te faciliteren, onder meer via opleiding, onderzoek en de bevordering van klinische proeven in de hele EU; verzoekt de lidstaten en de Commissie de oprichting te steunen van dergelijke centra voor zeldzame vormen van kanker en voor vormen van kanker die een complexe behandeling vereisen; verzoekt de Commissie dergelijke reeds bestaande centra in de EU te identificeren, de oprichting van ten minste één integraal kankercentrum in elke lidstaat te bevorderen en de coördinatie van het netwerk van deze centra te ondersteunen; benadrukt dat het netwerk onder meer gericht moet zijn op het verminderen van ongelijkheden en het versterken van translationeel, klinisch en resultaatgericht onderzoek; beklemtoont dat de bevordering en ontwikkeling van translationeel onderzoek moet worden beschouwd als een belangrijke kerndoelstelling van het EU-netwerk van nationale integrale kankercentra; merkt op dat de Commissie bij de ontwikkeling van dit EU-netwerk rekening moet houden met de noodzaak om te investeren in geavanceerde apparatuur en goed opgeleide artsen en andere gezondheidszorgspecialisten met verschillende specialismen, en beveelt aan dat verscheidene goed ontwikkelde kankerspecialismen en medische disciplines vanaf het begin worden betrokken bij de werkzaamheden van het beoogde EU-netwerk van nationale integrale kankercentra, teneinde de multidisciplinaire samenwerking te versterken en aldus de resultaten voor de patiënten te verbeteren; roept de Commissie en de lidstaten op de duurzaamheid van reeds bestaande grensoverschrijdende samenwerkingsverbanden te ondersteunen, bijvoorbeeld de Europese referentienetwerken en samenwerkingsverbanden op het gebied van pediatrische kanker; verzoekt de Commissie de lidstaten te steunen door een deel van de begroting in het kader van de cohesie- en regionale fondsen te reserveren voor steun aan de oprichting van deze centra, teneinde te waarborgen dat de gehele bevolking hiervan kan profiteren; |
| --- | --- |

77.

is ingenomen met de in het Europese kankerbestrijdingsplan aankondigde oprichting van een EU-netwerk van erkende nationale integrale kankercentra (referentiecentra) in elke lidstaat teneinde de toepassing van kwalitatieve diagnose- en behandelingsmethoden te faciliteren, onder meer via opleiding, onderzoek en de bevordering van klinische proeven in de hele EU; verzoekt de lidstaten en de Commissie de oprichting te steunen van dergelijke centra voor zeldzame vormen van kanker en voor vormen van kanker die een complexe behandeling vereisen; verzoekt de Commissie dergelijke reeds bestaande centra in de EU te identificeren, de oprichting van ten minste één integraal kankercentrum in elke lidstaat te bevorderen en de coördinatie van het netwerk van deze centra te ondersteunen; benadrukt dat het netwerk onder meer gericht moet zijn op het verminderen van ongelijkheden en het versterken van translationeel, klinisch en resultaatgericht onderzoek; beklemtoont dat de bevordering en ontwikkeling van translationeel onderzoek moet worden beschouwd als een belangrijke kerndoelstelling van het EU-netwerk van nationale integrale kankercentra; merkt op dat de Commissie bij de ontwikkeling van dit EU-netwerk rekening moet houden met de noodzaak om te investeren in geavanceerde apparatuur en goed opgeleide artsen en andere gezondheidszorgspecialisten met verschillende specialismen, en beveelt aan dat verscheidene goed ontwikkelde kankerspecialismen en medische disciplines vanaf het begin worden betrokken bij de werkzaamheden van het beoogde EU-netwerk van nationale integrale kankercentra, teneinde de multidisciplinaire samenwerking te versterken en aldus de resultaten voor de patiënten te verbeteren; roept de Commissie en de lidstaten op de duurzaamheid van reeds bestaande grensoverschrijdende samenwerkingsverbanden te ondersteunen, bijvoorbeeld de Europese referentienetwerken en samenwerkingsverbanden op het gebied van pediatrische kanker; verzoekt de Commissie de lidstaten te steunen door een deel van de begroting in het kader van de cohesie- en regionale fondsen te reserveren voor steun aan de oprichting van deze centra, teneinde te waarborgen dat de gehele bevolking hiervan kan profiteren;

| 78. | roept op om, in overeenstemming met de richtsnoeren van de WHO inzake NCCP’s, in elke lidstaat een NCCP vast te stellen, te versterken of te creëren, bestaande uit een unieke structuur — zoals een nationaal kankerinstituut — die belast is met de uitvoering en follow-up van het NCCP, met passende doelstellingen en middelen; roept op om de inhoud van de NCCP’s zo nauw mogelijk af te stemmen op het Europees kankerbestrijdingsplan om ervoor te zorgen dat dat laatste met succes kan worden uitgevoerd; raadt aan om de NCCP’s op te stellen in overeenstemming met de Europese gids voor nationale kankerbestrijdingsprogramma’s van het Europees partnerschap voor kankerbestrijding (EPAAC) en roept op om in alle NCCP’s een specifiek onderdeel inzake kinderkankers en zeldzame kankers op te nemen om ervoor te zorgen dat voldoende middelen worden toegewezen en passende uitvoeringsprogramma’s worden opgezet om in de specifieke behoeften van deze patiënten te voorzien; is ingenomen met de oprichting van een netwerk van deze organisaties; benadrukt dat de NCCP’s bepalingen moeten omvatten inzake een toereikend personeelsbestand, zodat er in elke lidstaat voldoende oncologisch personeel is in verhouding tot de totale bevolking; |
| --- | --- |

78.

roept op om, in overeenstemming met de richtsnoeren van de WHO inzake NCCP’s, in elke lidstaat een NCCP vast te stellen, te versterken of te creëren, bestaande uit een unieke structuur — zoals een nationaal kankerinstituut — die belast is met de uitvoering en follow-up van het NCCP, met passende doelstellingen en middelen; roept op om de inhoud van de NCCP’s zo nauw mogelijk af te stemmen op het Europees kankerbestrijdingsplan om ervoor te zorgen dat dat laatste met succes kan worden uitgevoerd; raadt aan om de NCCP’s op te stellen in overeenstemming met de Europese gids voor nationale kankerbestrijdingsprogramma’s van het Europees partnerschap voor kankerbestrijding (EPAAC) en roept op om in alle NCCP’s een specifiek onderdeel inzake kinderkankers en zeldzame kankers op te nemen om ervoor te zorgen dat voldoende middelen worden toegewezen en passende uitvoeringsprogramma’s worden opgezet om in de specifieke behoeften van deze patiënten te voorzien; is ingenomen met de oprichting van een netwerk van deze organisaties; benadrukt dat de NCCP’s bepalingen moeten omvatten inzake een toereikend personeelsbestand, zodat er in elke lidstaat voldoende oncologisch personeel is in verhouding tot de totale bevolking;

III b. Gelijke toegang tot kankerzorg en geneesmiddelen tegen kanker in de EU

III b. Gelijke toegang tot kankerzorg en geneesmiddelen tegen kanker in de EU

| 79. | verzoekt de Commissie de Europese geneesmiddelenmarkt te versterken om de gelijke toegang tot behandelingen te verbeteren, met inbegrip van innovaties en gepersonaliseerde geneesmiddelen, alsook om de tekorten aan geneesmiddelen te verminderen, het probleem van hoge prijzen voor innovatieve technologieën en behandelingen te verhelpen, het gebruik van generieke en biosimilaire geneesmiddelen te stimuleren en de kankerbehandelingen voor volwassenen en kinderen te verbeteren; verzoekt de Commissie en de nationale mededingingsautoriteiten om de Europese geneesmiddelenmarkt te beoordelen en daarbij aandacht te besteden aan de overname van kmo’s door grote farmaceutische bedrijven die de eerlijke mededinging ondermijnen; dringt aan op een dialoog met verschillende belanghebbenden over de toegang tot geneesmiddelen en innovaties, op basis van modellen zoals ACCELERATE (67) in de kinderkankersector, waarbij alle relevante actoren worden betrokken, met inbegrip van academici, de industrie, gezondheidswerkers en vertegenwoordigers van patiënten; |
| --- | --- |

79.

verzoekt de Commissie de Europese geneesmiddelenmarkt te versterken om de gelijke toegang tot behandelingen te verbeteren, met inbegrip van innovaties en gepersonaliseerde geneesmiddelen, alsook om de tekorten aan geneesmiddelen te verminderen, het probleem van hoge prijzen voor innovatieve technologieën en behandelingen te verhelpen, het gebruik van generieke en biosimilaire geneesmiddelen te stimuleren en de kankerbehandelingen voor volwassenen en kinderen te verbeteren; verzoekt de Commissie en de nationale mededingingsautoriteiten om de Europese geneesmiddelenmarkt te beoordelen en daarbij aandacht te besteden aan de overname van kmo’s door grote farmaceutische bedrijven die de eerlijke mededinging ondermijnen; dringt aan op een dialoog met verschillende belanghebbenden over de toegang tot geneesmiddelen en innovaties, op basis van modellen zoals ACCELERATE (67

| 80. | verzoekt de lidstaten de nationale onderzoeks- en productiecapaciteit op het gebied van geneesmiddelen en andere gezondheidsproducten op te voeren, onder meer door nationale laboratoria voor geneesmiddelen op te richten, teneinde gelijke toegang tot behandelingen te bieden, tekorten aan geneesmiddelen en de afhankelijkheid van de farmaceutische industrie te verminderen, kosteloze toegang tot innovatieve behandelingen te verzekeren en de kankerbehandelingen voor volwassenen en kinderen te verbeteren; verzoekt de lidstaten voorts om kankerpatiënten via hun openbare gezondheidszorg kosteloze toegang te bieden tot behandelingen en geneesmiddelen en om beleidsmaatregelen inzake geneesmiddelen te overwegen om personen ouder dan 65, chronisch zieken en gezinnen die het financieel moeilijk hebben kosteloze toegang tot geneesmiddelen te bieden; |
| --- | --- |

80.

verzoekt de lidstaten de nationale onderzoeks- en productiecapaciteit op het gebied van geneesmiddelen en andere gezondheidsproducten op te voeren, onder meer door nationale laboratoria voor geneesmiddelen op te richten, teneinde gelijke toegang tot behandelingen te bieden, tekorten aan geneesmiddelen en de afhankelijkheid van de farmaceutische industrie te verminderen, kosteloze toegang tot innovatieve behandelingen te verzekeren en de kankerbehandelingen voor volwassenen en kinderen te verbeteren; verzoekt de lidstaten voorts om kankerpatiënten via hun openbare gezondheidszorg kosteloze toegang te bieden tot behandelingen en geneesmiddelen en om beleidsmaatregelen inzake geneesmiddelen te overwegen om personen ouder dan 65, chronisch zieken en gezinnen die het financieel moeilijk hebben kosteloze toegang tot geneesmiddelen te bieden;

| 81. | verzoekt de Commissie Richtlijn 2001/83/EG van het Europees Parlement en de Raad van 6 november 2001 tot vaststelling van een communautair wetboek betreffende geneesmiddelen voor menselijk gebruik (68) en Verordening (EG) nr. 726/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 31 maart 2004 tot vaststelling van communautaire procedures voor het verlenen van vergunningen en het toezicht op geneesmiddelen voor menselijk en diergeneeskundig gebruik en tot oprichting van een Europees Geneesmiddelenbureau (69) (EMA) te herzien teneinde het kader voor het verlenen van handelsvergunningen te versterken, de beschikbaarheid van geneesmiddelen te verbeteren en de concurrentie op het gebied van generieke en biosimilaire geneesmiddelen te vergroten; |
| --- | --- |

81.

verzoekt de Commissie Richtlijn 2001/83/EG van het Europees Parlement en de Raad van 6 november 2001 tot vaststelling van een communautair wetboek betreffende geneesmiddelen voor menselijk gebruik (68

69

| 82. | merkt op dat kankerpatiënten regelmatig worden geconfronteerd met tekorten aan geneesmiddelen en dat ernstige verstoringen in het aanbod van kankerbehandelingen bijzonder nadelig zijn voor hen, hun mantelzorgers en hun gezin; roept de Commissie en de lidstaten op om samen te werken om alle tekorten van geneesmiddelen en medische uitrusting, en met name van geneesmiddelen tegen kanker, te voorkomen en te beheren, met inbegrip van tekorten van goedkope, essentiële geneesmiddelen tegen kanker; is voorstander van de ontwikkeling van een gemeenschappelijke korf van geneesmiddelen tegen kanker waarvan tekorten kunnen ontstaan, teneinde te garanderen dat patiënten constante toegang hebben tot een geschikte behandeling op basis van transparante en op passende wijze omschreven patiëntenbehoeften; |
| --- | --- |

82.

merkt op dat kankerpatiënten regelmatig worden geconfronteerd met tekorten aan geneesmiddelen en dat ernstige verstoringen in het aanbod van kankerbehandelingen bijzonder nadelig zijn voor hen, hun mantelzorgers en hun gezin; roept de Commissie en de lidstaten op om samen te werken om alle tekorten van geneesmiddelen en medische uitrusting, en met name van geneesmiddelen tegen kanker, te voorkomen en te beheren, met inbegrip van tekorten van goedkope, essentiële geneesmiddelen tegen kanker; is voorstander van de ontwikkeling van een gemeenschappelijke korf van geneesmiddelen tegen kanker waarvan tekorten kunnen ontstaan, teneinde te garanderen dat patiënten constante toegang hebben tot een geschikte behandeling op basis van transparante en op passende wijze omschreven patiëntenbehoeften;

| 83. | pleit voor de versterking en diversificatie van de toeleveringsketen in de EU, met name die voor geneesmiddelen tegen kanker, alsook voor nauw toezicht op dreigende en daadwerkelijke tekorten en de aanleg van een strategische voorraad van dergelijke cruciale geneesmiddelen, actieve ingrediënten en grondstoffen, met name wanneer het aantal leveranciers beperkt is; roept op om in de EU-wetgeving een wettelijke verplichting op te nemen voor farmaceutische bedrijven om informatie over toereikende reservevoorraden van essentiële geneesmiddelen tegen kanker mee te delen aan het EMA; wijst op de belangrijke rol van duurzame aanbestedingspraktijken bij het voorkomen van tekorten aan geneesmiddelen; dringt er in het kader van de richtlijn betreffende het plaatsen van overheidsopdrachten (70) bij de Commissie op aan om richtsnoeren op te stellen ter ondersteuning van aanbestedingspraktijken op het gebied van geneesmiddelen tegen kanker, met name wat betreft de tenuitvoerlegging van de criteria van de economisch voordeligste inschrijving, teneinde te zorgen voor duurzaamheid op lange termijn, de mededinging en de voorzieningszekerheid te waarborgen en investeringen in de productie te bevorderen; |
| --- | --- |

83.

pleit voor de versterking en diversificatie van de toeleveringsketen in de EU, met name die voor geneesmiddelen tegen kanker, alsook voor nauw toezicht op dreigende en daadwerkelijke tekorten en de aanleg van een strategische voorraad van dergelijke cruciale geneesmiddelen, actieve ingrediënten en grondstoffen, met name wanneer het aantal leveranciers beperkt is; roept op om in de EU-wetgeving een wettelijke verplichting op te nemen voor farmaceutische bedrijven om informatie over toereikende reservevoorraden van essentiële geneesmiddelen tegen kanker mee te delen aan het EMA; wijst op de belangrijke rol van duurzame aanbestedingspraktijken bij het voorkomen van tekorten aan geneesmiddelen; dringt er in het kader van de richtlijn betreffende het plaatsen van overheidsopdrachten (70

| 84. | wijst erop dat generieke en biosimilaire geneesmiddelen doeltreffende en veilige kankerzorg, meer concurrentie, innovatie en besparingen voor de gezondheidszorg mogelijk maken en zo helpen om de toegang tot geneesmiddelen te verbeteren; roept op om een strategische doelstelling op te nemen in het Europees kankerbestrijdingsplan en in de NCCP’s om het gebruik van geneesmiddelen waarop geen octrooi rust in voorkomend geval en wanneer dat de patiënten ten goede komt actief te bevorderen; wijst erop dat de markttoelating ervan niet mag worden verhinderd of vertraagd en dat de ontwikkeling ervan moet worden gestimuleerd en gefinancierd; verzoekt de Commissie dringend te zorgen voor gezonde concurrentie na het verstrijken van intellectuele-eigendomsrechten, door vanaf de eerste dag de toegang tot biosimilaire geneesmiddelen te waarborgen, alle belemmeringen voor de concurrentie, bijvoorbeeld de koppeling van octrooien, weg te nemen, praktijken op het gebied van de “evergreening” van intellectuele-eigendomsrechten, die de toegang tot geneesmiddelen onnodig vertragen, te verbieden en een uniforme wereldwijde ontwikkeling mogelijk te maken; |
| --- | --- |

84.

wijst erop dat generieke en biosimilaire geneesmiddelen doeltreffende en veilige kankerzorg, meer concurrentie, innovatie en besparingen voor de gezondheidszorg mogelijk maken en zo helpen om de toegang tot geneesmiddelen te verbeteren; roept op om een strategische doelstelling op te nemen in het Europees kankerbestrijdingsplan en in de NCCP’s om het gebruik van geneesmiddelen waarop geen octrooi rust in voorkomend geval en wanneer dat de patiënten ten goede komt actief te bevorderen; wijst erop dat de markttoelating ervan niet mag worden verhinderd of vertraagd en dat de ontwikkeling ervan moet worden gestimuleerd en gefinancierd; verzoekt de Commissie dringend te zorgen voor gezonde concurrentie na het verstrijken van intellectuele-eigendomsrechten, door vanaf de eerste dag de toegang tot biosimilaire geneesmiddelen te waarborgen, alle belemmeringen voor de concurrentie, bijvoorbeeld de koppeling van octrooien, weg te nemen, praktijken op het gebied van de “evergreening” van intellectuele-eigendomsrechten, die de toegang tot geneesmiddelen onnodig vertragen, te verbieden en een uniforme wereldwijde ontwikkeling mogelijk te maken;

| 85. | is van mening dat de lidstaten hun beoordeling van medische technologieën op elkaar moeten afstemmen; is daarom ingenomen met het akkoord dat het Europees Parlement en de Raad op 22 juni 2021 hebben bereikt over de verordening betreffende de evaluatie van gezondheidstechnologie om de geharmoniseerde beoordeling van en een snellere toegang tot innovatieve kankerdiagnose en -behandelingen te ondersteunen en is van mening dat een efficiënter besluitvormingsproces, naast andere maatregelen, een rol zou kunnen spelen bij het faciliteren daarvan; is ermee ingenomen dat geneesmiddelen tegen kanker een van de eerste groepen geneesmiddelen zijn die gezamenlijk worden beoordeeld in het kader van de verordening betreffende de evaluatie van gezondheidstechnologie; verzoekt de Commissie en de lidstaten aanvullende maatregelen te nemen ter bevordering van de toepassing en het gebruik van de in het kader van de verordening uit te voeren gezamenlijke klinische evaluaties; wijst op het bestaan van door de WHO gebruikte instrumenten voor het opnemen van geneesmiddelen tegen kanker op de WHO-modellijst van essentiële geneesmiddelen; |
| --- | --- |

85.

is van mening dat de lidstaten hun beoordeling van medische technologieën op elkaar moeten afstemmen; is daarom ingenomen met het akkoord dat het Europees Parlement en de Raad op 22 juni 2021 hebben bereikt over de verordening betreffende de evaluatie van gezondheidstechnologie om de geharmoniseerde beoordeling van en een snellere toegang tot innovatieve kankerdiagnose en -behandelingen te ondersteunen en is van mening dat een efficiënter besluitvormingsproces, naast andere maatregelen, een rol zou kunnen spelen bij het faciliteren daarvan; is ermee ingenomen dat geneesmiddelen tegen kanker een van de eerste groepen geneesmiddelen zijn die gezamenlijk worden beoordeeld in het kader van de verordening betreffende de evaluatie van gezondheidstechnologie; verzoekt de Commissie en de lidstaten aanvullende maatregelen te nemen ter bevordering van de toepassing en het gebruik van de in het kader van de verordening uit te voeren gezamenlijke klinische evaluaties; wijst op het bestaan van door de WHO gebruikte instrumenten voor het opnemen van geneesmiddelen tegen kanker op de WHO-modellijst van essentiële geneesmiddelen;

| 86. | herinnert eraan dat alle patiënten recht hebben op een optimale behandeling, ongeacht hun financiële middelen, gender, leeftijd of nationaliteit; stelt met bezorgdheid vast dat er grote verschillen bestaan met betrekking tot de beschikbaarheid van en toegang tot verschillende kankerbehandelingen, met name als gevolg van de onbetaalbaarheid ervan; wijst daarom op de noodzaak om gelijke toegang tot veilige, doeltreffende en betaalbare geneesmiddelen in de EU te waarborgen, met name geneesmiddelen tegen kanker; verzoekt de lidstaten gezamenlijke prijsonderhandelingen met farmaceutische bedrijven te overwegen, overeenkomstig het Beneluxa-initiatief voor farmaceutisch beleid en de Verklaring van Valletta; verzoekt de Commissie om van billijke prijzen en de betaalbaarheid van nieuwe behandelingen een kernelement van het Europees kankerbestrijdingsplan en de farmaceutische strategie voor Europa te maken, met name door voorwaarden te verbinden aan EU-financiering (bijvoorbeeld in het kader van Horizon Europa en het initiatief voor innovatieve gezondheidszorg) en ervoor te zorgen dat rekening wordt gehouden met publieke investeringen in O&O en dat geneesmiddelen die voortkomen uit door de overheid gefinancierd onderzoek beschikbaar zijn tegen een billijke en betaalbare prijs; onderstreept dat dit ook moet gelden voor geneesmiddelen waarvoor specifieke regelgeving geldt of die marktbescherming genieten, zoals geneesmiddelen die zijn ontwikkeld voor de behandeling van zeldzame vormen van kanker of kinderkankers; dringt aan op meer transparantie in het hele farmaceutische systeem, met name wat betreft prijscomponenten, vergoedingscriteria en de feitelijke (netto)prijzen van geneesmiddelen in de verschillende lidstaten, teneinde te zorgen voor billijkere prijzen en publieke verantwoordingsplicht in de farmaceutische sector; |
| --- | --- |

86.

herinnert eraan dat alle patiënten recht hebben op een optimale behandeling, ongeacht hun financiële middelen, gender, leeftijd of nationaliteit; stelt met bezorgdheid vast dat er grote verschillen bestaan met betrekking tot de beschikbaarheid van en toegang tot verschillende kankerbehandelingen, met name als gevolg van de onbetaalbaarheid ervan; wijst daarom op de noodzaak om gelijke toegang tot veilige, doeltreffende en betaalbare geneesmiddelen in de EU te waarborgen, met name geneesmiddelen tegen kanker; verzoekt de lidstaten gezamenlijke prijsonderhandelingen met farmaceutische bedrijven te overwegen, overeenkomstig het Beneluxa-initiatief voor farmaceutisch beleid en de Verklaring van Valletta; verzoekt de Commissie om van billijke prijzen en de betaalbaarheid van nieuwe behandelingen een kernelement van het Europees kankerbestrijdingsplan en de farmaceutische strategie voor Europa te maken, met name door voorwaarden te verbinden aan EU-financiering (bijvoorbeeld in het kader van Horizon Europa en het initiatief voor innovatieve gezondheidszorg) en ervoor te zorgen dat rekening wordt gehouden met publieke investeringen in O&O en dat geneesmiddelen die voortkomen uit door de overheid gefinancierd onderzoek beschikbaar zijn tegen een billijke en betaalbare prijs; onderstreept dat dit ook moet gelden voor geneesmiddelen waarvoor specifieke regelgeving geldt of die marktbescherming genieten, zoals geneesmiddelen die zijn ontwikkeld voor de behandeling van zeldzame vormen van kanker of kinderkankers; dringt aan op meer transparantie in het hele farmaceutische systeem, met name wat betreft prijscomponenten, vergoedingscriteria en de feitelijke (netto)prijzen van geneesmiddelen in de verschillende lidstaten, teneinde te zorgen voor billijkere prijzen en publieke verantwoordingsplicht in de farmaceutische sector;

| 87. | pleit sterk voor de uitbreiding van gezamenlijke aanbestedingsprocedures, met name voor geneesmiddelen en behandelingen tegen (extreem) zeldzame vormen van kanker, kinderkanker en nieuwe vormen van kanker, diagnoseprocedures, bijbehorende diagnostische tests en vaccins ter voorkoming van kanker, zoals het HPV- en het hepatitis B-vaccin, teneinde tekorten tegen te gaan en de betaalbaarheid van en toegang tot kankerbehandelingen op EU-niveau te verbeteren; merkt op dat de responstijden van gezamenlijke aanbestedingsprocedures moeten verbeteren en dat deze procedures transparant moeten zijn; wijst erop dat gezamenlijke openbare aanbestedingen geen belemmering mogen vormen voor de toegang van patiënten tot geneesmiddelen of voor medische innovatie; |
| --- | --- |

87.

pleit sterk voor de uitbreiding van gezamenlijke aanbestedingsprocedures, met name voor geneesmiddelen en behandelingen tegen (extreem) zeldzame vormen van kanker, kinderkanker en nieuwe vormen van kanker, diagnoseprocedures, bijbehorende diagnostische tests en vaccins ter voorkoming van kanker, zoals het HPV- en het hepatitis B-vaccin, teneinde tekorten tegen te gaan en de betaalbaarheid van en toegang tot kankerbehandelingen op EU-niveau te verbeteren; merkt op dat de responstijden van gezamenlijke aanbestedingsprocedures moeten verbeteren en dat deze procedures transparant moeten zijn; wijst erop dat gezamenlijke openbare aanbestedingen geen belemmering mogen vormen voor de toegang van patiënten tot geneesmiddelen of voor medische innovatie;

| 88. | verzoekt de Commissie steun te verlenen aan een regelgevingskader ter versterking van de stimulansen in de EU voor behandelingen voor zeldzame vormen van kanker, teneinde de bestaande tekortkomingen doeltreffend te verhelpen; benadrukt dat de octrooistelsels wereldwijd zo opgezet zijn dat de uitvinder gedurende een bepaalde periode — d.w.z. zolang het octrooi geldt — het octrooi commercieel mag exploiteren, en dat nadien eenieder de uitvinding vrijelijk mag produceren; verzoekt de Commissie nieuwe gerichte stimulansen te ontwikkelen om de billijke toegang tot geneesmiddelen tegen kanker te waarborgen, ook op gebieden waar de ontwikkeling van producten anders niet rendabel zou zijn; |
| --- | --- |

88.

verzoekt de Commissie steun te verlenen aan een regelgevingskader ter versterking van de stimulansen in de EU voor behandelingen voor zeldzame vormen van kanker, teneinde de bestaande tekortkomingen doeltreffend te verhelpen; benadrukt dat de octrooistelsels wereldwijd zo opgezet zijn dat de uitvinder gedurende een bepaalde periode — d.w.z. zolang het octrooi geldt — het octrooi commercieel mag exploiteren, en dat nadien eenieder de uitvinding vrijelijk mag produceren; verzoekt de Commissie nieuwe gerichte stimulansen te ontwikkelen om de billijke toegang tot geneesmiddelen tegen kanker te waarborgen, ook op gebieden waar de ontwikkeling van producten anders niet rendabel zou zijn;

| 89. | verzoekt de Commissie een voorstel in te dienen voor een herziening van Richtlijn 89/105/EEG van de Raad betreffende de doorzichtigheid van maatregelen ter regeling van de prijsstelling van geneesmiddelen (71) om te zorgen voor doeltreffende controles en volledige transparantie van de procedures die in de lidstaten worden gebruikt voor de bepaling van de prijs en de terugbetaling van geneesmiddelen, in het bijzonder geneesmiddelen tegen kanker; spoort de bevoegde autoriteiten aan om vóór het verlenen van een handelsvergunning farmaceutische bedrijven te vragen om informatie te verstrekken over de kosten van onderzoek en ontwikkeling, met inbegrip van de financiering uit publieke middelen, alsook over de belastingvoordelen en subsidies die zijn hebben gekregen; vraagt om rekening te houden met het gebruik van publieke middelen bij de berekening van de kosten van geneesmiddelen; verzoekt het EMA het aantal controles te verhogen teneinde na te gaan of farmaceutische bedrijven voldoen aan de transparantievereisten; |
| --- | --- |

89.

verzoekt de Commissie een voorstel in te dienen voor een herziening van Richtlijn 89/105/EEG van de Raad betreffende de doorzichtigheid van maatregelen ter regeling van de prijsstelling van geneesmiddelen (71

| 90. | merkt op dat dankzij de enorme vooruitgang in de biologie is gebleken dat kanker een overkoepelende term is voor meer dan 200 aandoeningen en dat precisie- of gepersonaliseerde geneeskunde kan worden toegepast door verschillende mutaties met geneesmiddelen aan te pakken; is van mening dat precisie- of gepersonaliseerde geneeskunde, waarbij de behandeling wordt gekozen op basis van individuele tumorbiomarkers die genotypen of fenotypen weerspiegelen, een veelbelovende methode is om de behandeling van kanker te verbeteren; moedigt de lidstaten derhalve aan gepersonaliseerde geneeskunde in de hele EU te ontwikkelen door middel van onderlinge samenwerking, alsook de invoering van regionale platforms van moleculaire genetica te bevorderen en gelijke en snelle toegang tot geavanceerde diagnosemethoden en gepersonaliseerde behandelingen voor patiënten te vergemakkelijken, met volledige inachtneming van de bescherming van persoonsgegevens en met de waarborg dat patiënten in kennis worden gesteld van het gebruik van hun gezondheidsgegevens voor onderzoek en hier toestemming voor moeten geven; merkt op dat de fragmentatie en classificatie van soorten kanker op basis van specifieke genotypen er niet toe mogen leiden dat zij als “kunstmatige zeldzame ziekten” worden gedefinieerd met het oog op een hogere financiële vergoeding; |
| --- | --- |

90.

merkt op dat dankzij de enorme vooruitgang in de biologie is gebleken dat kanker een overkoepelende term is voor meer dan 200 aandoeningen en dat precisie- of gepersonaliseerde geneeskunde kan worden toegepast door verschillende mutaties met geneesmiddelen aan te pakken; is van mening dat precisie- of gepersonaliseerde geneeskunde, waarbij de behandeling wordt gekozen op basis van individuele tumorbiomarkers die genotypen of fenotypen weerspiegelen, een veelbelovende methode is om de behandeling van kanker te verbeteren; moedigt de lidstaten derhalve aan gepersonaliseerde geneeskunde in de hele EU te ontwikkelen door middel van onderlinge samenwerking, alsook de invoering van regionale platforms van moleculaire genetica te bevorderen en gelijke en snelle toegang tot geavanceerde diagnosemethoden en gepersonaliseerde behandelingen voor patiënten te vergemakkelijken, met volledige inachtneming van de bescherming van persoonsgegevens en met de waarborg dat patiënten in kennis worden gesteld van het gebruik van hun gezondheidsgegevens voor onderzoek en hier toestemming voor moeten geven; merkt op dat de fragmentatie en classificatie van soorten kanker op basis van specifieke genotypen er niet toe mogen leiden dat zij als “kunstmatige zeldzame ziekten” worden gedefinieerd met het oog op een hogere financiële vergoeding;

| 91. | herinnert eraan dat op het geslacht gebaseerde geneesmiddelen en behandelingen in het kader van gepersonaliseerde geneeskunde worden beschouwd als een doeltreffende behandelingsstrategie voor het genezen van kanker, waarbij rekening wordt gehouden met verschillen tussen mannen en vrouwen op biologisch en genetisch niveau en op het niveau van het bewegingsapparaat; verzoekt de Commissie en de lidstaten de ontwikkeling van op het geslacht gebaseerde behandelingen voor kanker te vergemakkelijken, in overeenstemming met de aanwijzingen van medische beroepsbeoefenaars en artsen; |
| --- | --- |

91.

herinnert eraan dat op het geslacht gebaseerde geneesmiddelen en behandelingen in het kader van gepersonaliseerde geneeskunde worden beschouwd als een doeltreffende behandelingsstrategie voor het genezen van kanker, waarbij rekening wordt gehouden met verschillen tussen mannen en vrouwen op biologisch en genetisch niveau en op het niveau van het bewegingsapparaat; verzoekt de Commissie en de lidstaten de ontwikkeling van op het geslacht gebaseerde behandelingen voor kanker te vergemakkelijken, in overeenstemming met de aanwijzingen van medische beroepsbeoefenaars en artsen;

| 92. | is ingenomen met het project “Genomica voor de volksgezondheid” en met de opstelling van een stappenplan voor gepersonaliseerde preventie in het Europese kankerbestrijdingsplan om de lacunes in onderzoek en innovatie vast te stellen en een aanpak te ondersteunen om alle bekende biologische anomalieën die het risico op kanker verhogen in kaart te brengen, met inbegrip van erfelijke kankers, die 5 tot 10 % van de kankergevallen uitmaken; |
| --- | --- |

92.

is ingenomen met het project “Genomica voor de volksgezondheid” en met de opstelling van een stappenplan voor gepersonaliseerde preventie in het Europese kankerbestrijdingsplan om de lacunes in onderzoek en innovatie vast te stellen en een aanpak te ondersteunen om alle bekende biologische anomalieën die het risico op kanker verhogen in kaart te brengen, met inbegrip van erfelijke kankers, die 5 tot 10 % van de kankergevallen uitmaken;

| 93. | dringt aan op de volledige en snelle toepassing van Verordening (EU) nr. 536/2014 van 16 april 2014 betreffende klinische proeven met geneesmiddelen voor menselijk gebruik (72); is van mening dat de toepassing van de verordening in heel Europa de lancering zou vergemakkelijken van grote klinische proeven die op geharmoniseerde, efficiënte en gecoördineerde wijze op Europees niveau worden uitgevoerd, teneinde onderzoek naar geneesmiddelen tegen kanker te faciliteren en de levenskwaliteit van kankerpatiënten en hun gezin te verbeteren; is voorts van mening dat de verordening in alle lidstaten op samenhangende wijze moet worden toegepast teneinde de procedures voor klinische proeven te rationaliseren; wijst erop dat het belangrijk is opnieuw na te gaan hoe de administratieve lasten in verband met klinische proeven kunnen worden verminderd; roept op om op lange termijn lessen te trekken uit de COVID-19-pandemie wat betreft toekomstige vormen van internationale samenwerking op het gebied van proeven en informatie-uitwisseling; |
| --- | --- |

93.

dringt aan op de volledige en snelle toepassing van Verordening (EU) nr. 536/2014 van 16 april 2014 betreffende klinische proeven met geneesmiddelen voor menselijk gebruik (72

| 94. | merkt op dat de Prime-regeling van het EMA een erg efficiënt instrument kan zijn om de steun voor de ontwikkeling van innovatieve geneesmiddelen in de oncologie op te voeren, zodat zij de patiënt sneller kunnen bereiken; |
| --- | --- |

94.

merkt op dat de Prime-regeling van het EMA een erg efficiënt instrument kan zijn om de steun voor de ontwikkeling van innovatieve geneesmiddelen in de oncologie op te voeren, zodat zij de patiënt sneller kunnen bereiken;

| 95. | pleit voor een duurzamer klimaat, onder meer wat financiële steun betreft, voor onderzoek naar en de analyse van bestaand onderzoek naar de herbestemming van geneesmiddelen voor de behandeling van kanker, met name door derden zonder winstoogmerk, en het opzetten van een aanvullend project waarin gebruik wordt gemaakt van high-performance computing teneinde bestaande moleculen en nieuwe combinaties van geneesmiddelen snel te testen, te beginnen met grote onvervulde behoeften, zoals behandelingen voor vormen van kanker met een slechte prognose, secundaire kankers en zeldzame kankers; |
| --- | --- |

95.

pleit voor een duurzamer klimaat, onder meer wat financiële steun betreft, voor onderzoek naar en de analyse van bestaand onderzoek naar de herbestemming van geneesmiddelen voor de behandeling van kanker, met name door derden zonder winstoogmerk, en het opzetten van een aanvullend project waarin gebruik wordt gemaakt van high-performance computing teneinde bestaande moleculen en nieuwe combinaties van geneesmiddelen snel te testen, te beginnen met grote onvervulde behoeften, zoals behandelingen voor vormen van kanker met een slechte prognose, secundaire kankers en zeldzame kankers;

| 96. | wijst erop dat het belangrijk is het probleem van het afwijkend gebruik van geneesmiddelen, met inbegrip van goedkope geneesmiddelen en geneesmiddelen die worden gebruikt voor zeldzame vormen van kanker, aan te pakken; verzoekt de Commissie de bestaande situatie betreffende het afwijkend gebruik van geneesmiddelen te analyseren; |
| --- | --- |

96.

wijst erop dat het belangrijk is het probleem van het afwijkend gebruik van geneesmiddelen, met inbegrip van goedkope geneesmiddelen en geneesmiddelen die worden gebruikt voor zeldzame vormen van kanker, aan te pakken; verzoekt de Commissie de bestaande situatie betreffende het afwijkend gebruik van geneesmiddelen te analyseren;

| 97. | erkent dat een groot aantal opkomende technologieën complexe regelgeving vereisen (zoals cel- en gentherapie); is van mening dat de EU een regelgevingsproces moet financieren, stimuleren en waarborgen waarmee onderzoek en innovatie op actieve wijze worden bevorderd, wordt ingespeeld op de behoeften van onderzoekers in de academische wereld, de industrie en klinieken, zij actief worden geïnformeerd over de regelgevingsprocessen en daarbij worden begeleid, de basis wordt gelegd voor toekomstige technologieën, die technologieën stap voor stap worden beoordeeld en het op de markt brengen van veilige en doeltreffende nieuwe behandelingen wordt bevorderd; |
| --- | --- |

97.

erkent dat een groot aantal opkomende technologieën complexe regelgeving vereisen (zoals cel- en gentherapie); is van mening dat de EU een regelgevingsproces moet financieren, stimuleren en waarborgen waarmee onderzoek en innovatie op actieve wijze worden bevorderd, wordt ingespeeld op de behoeften van onderzoekers in de academische wereld, de industrie en klinieken, zij actief worden geïnformeerd over de regelgevingsprocessen en daarbij worden begeleid, de basis wordt gelegd voor toekomstige technologieën, die technologieën stap voor stap worden beoordeeld en het op de markt brengen van veilige en doeltreffende nieuwe behandelingen wordt bevorderd;

| 98. | herhaalt dat het van belang is sterke bewijzen te genereren over de doeltreffendheid en de veiligheidsprofielen van geneesmiddelen en hierover te rapporteren, zowel in klinische proeven als in vervolgstudies na het in de handel brengen; is voorstander van de ontwikkeling van klinische proeven over het gebruik van nieuwe en betaalbare geneesmiddelen tegen kanker bij volwassenen en kinderen; is voorstander van de ontwikkeling van gespreid uitgevoerde klinische proeven in heel Europa om verbeterde vormen van behandeling en verzorging van patiënten te ontwikkelen, met inbegrip van kinderen en oudere patiënten; onderstreept dat de autoriteiten moeten zorgen voor transparantie, de naleving van de vereisten met betrekking tot de uitvoering van onderzoeken, en de vroegtijdige mededeling van relevante gegevens aan het EMA en het grote publiek; |
| --- | --- |

98.

herhaalt dat het van belang is sterke bewijzen te genereren over de doeltreffendheid en de veiligheidsprofielen van geneesmiddelen en hierover te rapporteren, zowel in klinische proeven als in vervolgstudies na het in de handel brengen; is voorstander van de ontwikkeling van klinische proeven over het gebruik van nieuwe en betaalbare geneesmiddelen tegen kanker bij volwassenen en kinderen; is voorstander van de ontwikkeling van gespreid uitgevoerde klinische proeven in heel Europa om verbeterde vormen van behandeling en verzorging van patiënten te ontwikkelen, met inbegrip van kinderen en oudere patiënten; onderstreept dat de autoriteiten moeten zorgen voor transparantie, de naleving van de vereisten met betrekking tot de uitvoering van onderzoeken, en de vroegtijdige mededeling van relevante gegevens aan het EMA en het grote publiek;

| 99. | neemt kennis van het wetgevingsvoorstel van de Commissie in verband met de oprichting van een Autoriteit voor paraatheid en respons inzake noodsituaties op gezondheidsgebied (HERA); merkt op dat de Commissie uiterlijk in 2023 en vervolgens om de twee jaar een diepgaande evaluatie moet verrichten van de tenuitvoerlegging van de activiteiten van de HERA, met inbegrip van de structuur, het bestuur, de financiering en de personele middelen; merkt op dat deze evaluaties met name betrekking moeten hebben op eventuele noodzakelijke wijzigingen van de structuur van de HERA, waaronder de mogelijkheid om de HERA om te vormen tot een zelfstandig agentschap, de herziening van zijn mandaat en de financiële gevolgen van een dergelijke wijziging; merkt op dat de Commissie verslag moet uitbrengen aan het Europees Parlement en de Raad over de bevindingen van de evaluaties en dat deze bevindingen openbaar moeten worden gemaakt; merkt op dat deze evaluaties in voorkomend geval gepaard moeten gaan met een wetgevingsvoorstel om de in kaart gebrachte problemen aan te pakken, waarbij de rol van het Europees Parlement als medewetgever volledig in acht moet worden genomen; is van mening dat de HERA, als zij wordt omgevormd tot een zelfstandig agentschap, in staat zou kunnen zijn om te anticiperen op innovaties op het gebied van kanker, deze aan te moedigen, mee te ontwikkelen en een snelle, billijke en duurzame toegang tot deze innovaties voor kankerpatiënten te vergemakkelijken, met inbegrip van diagnostische procedures en bijbehorende diagnostische tests; is van mening dat HERA op lange termijn nauw zou kunnen samenwerken met publieke en private entiteiten om een netwerk van private en publieke capaciteiten te plannen, te coördineren en op te bouwen om te voorzien in passende noodplannen voor de toegang van de EU tot belangrijke grondstoffen in geval van wereldwijde schokken aan de aanbodzijde; |
| --- | --- |

99.

neemt kennis van het wetgevingsvoorstel van de Commissie in verband met de oprichting van een Autoriteit voor paraatheid en respons inzake noodsituaties op gezondheidsgebied (HERA); merkt op dat de Commissie uiterlijk in 2023 en vervolgens om de twee jaar een diepgaande evaluatie moet verrichten van de tenuitvoerlegging van de activiteiten van de HERA, met inbegrip van de structuur, het bestuur, de financiering en de personele middelen; merkt op dat deze evaluaties met name betrekking moeten hebben op eventuele noodzakelijke wijzigingen van de structuur van de HERA, waaronder de mogelijkheid om de HERA om te vormen tot een zelfstandig agentschap, de herziening van zijn mandaat en de financiële gevolgen van een dergelijke wijziging; merkt op dat de Commissie verslag moet uitbrengen aan het Europees Parlement en de Raad over de bevindingen van de evaluaties en dat deze bevindingen openbaar moeten worden gemaakt; merkt op dat deze evaluaties in voorkomend geval gepaard moeten gaan met een wetgevingsvoorstel om de in kaart gebrachte problemen aan te pakken, waarbij de rol van het Europees Parlement als medewetgever volledig in acht moet worden genomen; is van mening dat de HERA, als zij wordt omgevormd tot een zelfstandig agentschap, in staat zou kunnen zijn om te anticiperen op innovaties op het gebied van kanker, deze aan te moedigen, mee te ontwikkelen en een snelle, billijke en duurzame toegang tot deze innovaties voor kankerpatiënten te vergemakkelijken, met inbegrip van diagnostische procedures en bijbehorende diagnostische tests; is van mening dat HERA op lange termijn nauw zou kunnen samenwerken met publieke en private entiteiten om een netwerk van private en publieke capaciteiten te plannen, te coördineren en op te bouwen om te voorzien in passende noodplannen voor de toegang van de EU tot belangrijke grondstoffen in geval van wereldwijde schokken aan de aanbodzijde;

| 100. | benadrukt dat het noodzakelijk is de innovatie van levensreddende kankerbehandelingen te bevorderen; verzoekt de Commissie derhalve een farmaceutisch wetgevingskader voor geneesmiddelen tegen kanker en kankertherapieën vast te stellen dat echt baanbrekende innovaties stimuleert, in plaats van de zogeheten “me too”-geneesmiddelen, die gewoon de zoveelste stof zijn voor hetzelfde gebruik, zonder grote voordelen, of zeer dure geneesmiddelen die patiënten slechts beperkte verbetering bieden; pleit voor de oprichting van een groot consortium van overheidsinstanties, privébedrijven en ngo’s, met inbegrip van organisaties van patiënten en voormalige patiënten en de academische wereld, die samenwerken om de toegankelijkheid en betaalbaarheid te waarborgen van kankerbehandelingen die complexe technologieën vereisen, zoals celtherapie (CAR T-cellen), gentherapie, adoptieve immunotherapie met gebruikmaking van genoomextracten van tumoren (boodschapper-RNA) en nanotechnologieën; benadrukt dat de EU en de lidstaten, om een ruimer gebruik van innovatieve therapieën te bevorderen, niet alleen alles in het werk moeten stellen om de momenteel beschikbare therapieën te financieren, maar ook de ontwikkeling van kosteneffectievere methoden moeten ondersteunen; is van mening dat een verlaging van de kosten van de innovatiefste en effectiefste therapieën ertoe zal leiden dat deze op ruimere schaal beschikbaar worden, hetgeen patiënten in de EU en daarbuiten ten goede zal komen; dringt aan op het waarborgen van gelijke toegang tot innovatieve therapieën, zowel in dichtbevolkte stedelijke gebieden als in kleinere plattelands- of afgelegen gebieden; |
| --- | --- |

100.

benadrukt dat het noodzakelijk is de innovatie van levensreddende kankerbehandelingen te bevorderen; verzoekt de Commissie derhalve een farmaceutisch wetgevingskader voor geneesmiddelen tegen kanker en kankertherapieën vast te stellen dat echt baanbrekende innovaties stimuleert, in plaats van de zogeheten “me too”-geneesmiddelen, die gewoon de zoveelste stof zijn voor hetzelfde gebruik, zonder grote voordelen, of zeer dure geneesmiddelen die patiënten slechts beperkte verbetering bieden; pleit voor de oprichting van een groot consortium van overheidsinstanties, privébedrijven en ngo’s, met inbegrip van organisaties van patiënten en voormalige patiënten en de academische wereld, die samenwerken om de toegankelijkheid en betaalbaarheid te waarborgen van kankerbehandelingen die complexe technologieën vereisen, zoals celtherapie (CAR T-cellen), gentherapie, adoptieve immunotherapie met gebruikmaking van genoomextracten van tumoren (boodschapper-RNA) en nanotechnologieën; benadrukt dat de EU en de lidstaten, om een ruimer gebruik van innovatieve therapieën te bevorderen, niet alleen alles in het werk moeten stellen om de momenteel beschikbare therapieën te financieren, maar ook de ontwikkeling van kosteneffectievere methoden moeten ondersteunen; is van mening dat een verlaging van de kosten van de innovatiefste en effectiefste therapieën ertoe zal leiden dat deze op ruimere schaal beschikbaar worden, hetgeen patiënten in de EU en daarbuiten ten goede zal komen; dringt aan op het waarborgen van gelijke toegang tot innovatieve therapieën, zowel in dichtbevolkte stedelijke gebieden als in kleinere plattelands- of afgelegen gebieden;

III c. Gelijke toegang tot multidisciplinaire en hoogwaardige kankerzorg: naar een betere respons op de gevolgen van gezondheidscrises voor kankerpatiënten

III c. Gelijke toegang tot multidisciplinaire en hoogwaardige kankerzorg: naar een betere respons op de gevolgen van gezondheidscrises voor kankerpatiënten

| 101. | benadrukt dat de COVID-19-crisis een aanzienlijke impact heeft gehad, en nog steeds heeft, op de overlevingskansen en levenskwaliteit van kankerpatiënten tijdens alle fasen van hun ziekte als gevolg van vertragingen bij preventie-activiteiten zoals vaccinatie, uitstel van preventieregelingen, klinische proeven, screenings, doorverwijzingen, diagnoses, chirurgische procedures en behandelingen, tekorten van geneesmiddelen en andere medische benodigdheden, een tekort aan gespecialiseerd personeel, minder communicatie met gezondheidswerkers en angst van patiënten voor besmetting; benadrukt dat er aanwijzingen zijn dat artsen in heel Europa 1,5 miljoen minder kankerpatiënten hebben gezien in het eerste jaar van de pandemie en naar schatting 100 miljoen minder kankerscreeningtests hebben uitgevoerd, en dat een miljoen burgers in de EU daardoor momenteel wellicht niet gediagnosticeerd zijn met kanker als gevolg van de COVID-19-pandemie (73); |
| --- | --- |

101.

benadrukt dat de COVID-19-crisis een aanzienlijke impact heeft gehad, en nog steeds heeft, op de overlevingskansen en levenskwaliteit van kankerpatiënten tijdens alle fasen van hun ziekte als gevolg van vertragingen bij preventie-activiteiten zoals vaccinatie, uitstel van preventieregelingen, klinische proeven, screenings, doorverwijzingen, diagnoses, chirurgische procedures en behandelingen, tekorten van geneesmiddelen en andere medische benodigdheden, een tekort aan gespecialiseerd personeel, minder communicatie met gezondheidswerkers en angst van patiënten voor besmetting; benadrukt dat er aanwijzingen zijn dat artsen in heel Europa 1,5 miljoen minder kankerpatiënten hebben gezien in het eerste jaar van de pandemie en naar schatting 100 miljoen minder kankerscreeningtests hebben uitgevoerd, en dat een miljoen burgers in de EU daardoor momenteel wellicht niet gediagnosticeerd zijn met kanker als gevolg van de COVID-19-pandemie (73

| 102. | is van mening dat de COVID-19-pandemie een echte stresstest was voor de gezondheidszorgstelsels in de EU; benadrukt dat de belangrijkste les die hieruit moet worden getrokken, is dat er in de publieke gezondheidszorg geïnvesteerd moet worden en dat er een noodstrategie moet worden ontwikkeld om de lidstaten in staat te stellen op gecoördineerde wijze te reageren op toekomstige gezondheidscrises; wijst erop dat vooral kwetsbare groepen, met inbegrip van kankerpatiënten, tijdens een gezondheidscrisis bijzonder veel risico lopen; wijst erop dat specifieke maatregelen in het kader van een dergelijke noodstrategie gericht moeten zijn op de bescherming van kwetsbare groepen, met inbegrip van kankerpatiënten, die niet kunnen wachten tot de crisis voorbij is; benadrukt dat deze specifieke maatregelen de ontwikkeling, productie en opslag van producten ter bescherming van deze kwetsbare groepen moeten ondersteunen; |
| --- | --- |

102.

is van mening dat de COVID-19-pandemie een echte stresstest was voor de gezondheidszorgstelsels in de EU; benadrukt dat de belangrijkste les die hieruit moet worden getrokken, is dat er in de publieke gezondheidszorg geïnvesteerd moet worden en dat er een noodstrategie moet worden ontwikkeld om de lidstaten in staat te stellen op gecoördineerde wijze te reageren op toekomstige gezondheidscrises; wijst erop dat vooral kwetsbare groepen, met inbegrip van kankerpatiënten, tijdens een gezondheidscrisis bijzonder veel risico lopen; wijst erop dat specifieke maatregelen in het kader van een dergelijke noodstrategie gericht moeten zijn op de bescherming van kwetsbare groepen, met inbegrip van kankerpatiënten, die niet kunnen wachten tot de crisis voorbij is; benadrukt dat deze specifieke maatregelen de ontwikkeling, productie en opslag van producten ter bescherming van deze kwetsbare groepen moeten ondersteunen;

| 103. | roept de Commissie en de lidstaten op om via passende registers op zorgvuldige wijze gegevens te verzamelen teneinde de gevolgen van de vaccins tegen COVID-19 voor kwetsbare groepen, met inbegrip van kankerpatiënten, en hun daaropvolgende immuunrespons te monitoren; |
| --- | --- |

103.

roept de Commissie en de lidstaten op om via passende registers op zorgvuldige wijze gegevens te verzamelen teneinde de gevolgen van de vaccins tegen COVID-19 voor kwetsbare groepen, met inbegrip van kankerpatiënten, en hun daaropvolgende immuunrespons te monitoren;

| 104. | merkt bezorgd op dat de COVID-19-pandemie de bestaande tekorten aan gezondheidswerkers heeft verergerd; erkent dat dringend moet worden gegarandeerd dat er voldoende gespecialiseerde gezondheidswerkers zijn in de kankerzorg; herhaalt dat met specifieke maatregelen in het kader van de noodstrategie moet worden beoogd personeelstekorten op te lossen door middel van de aanwerving van gezondheidswerkers, zowel in de eerstelijnszorg als in de gespecialiseerde zorg, en hun omscholing indien zij gespecialiseerd zijn in een ander vakgebied; wijst erop dat het register voor ongelijkheden bij kanker als instrument kan dienen om de reeds bestaande personeelstekorten te meten en daar verslag over uit te brengen; benadrukt dat nieuwe benaderingen op het gebied van persoonsgerichte gezondheidszorg nodig zijn om de toegang tot diagnostiek, behandelingen en hoogwaardige openbare gezondheidsdiensten voor iedereen te waarborgen; wijst erop dat er gewerkt moet worden aan een vaardighedenmix teneinde de reactie op personeelsbehoeften in de gezondheidssector te optimaliseren; steunt de uitwisseling van goede praktijken tussen de lidstaten in dit verband; verzoekt de Commissie en de lidstaten om voor gezondheidswerkers zoals verzorgers onlineopleidingsplatforms en programma’s voor therapeutische zorg op te zetten die kwalificaties opleveren en competenties erkennen; |
| --- | --- |

104.

merkt bezorgd op dat de COVID-19-pandemie de bestaande tekorten aan gezondheidswerkers heeft verergerd; erkent dat dringend moet worden gegarandeerd dat er voldoende gespecialiseerde gezondheidswerkers zijn in de kankerzorg; herhaalt dat met specifieke maatregelen in het kader van de noodstrategie moet worden beoogd personeelstekorten op te lossen door middel van de aanwerving van gezondheidswerkers, zowel in de eerstelijnszorg als in de gespecialiseerde zorg, en hun omscholing indien zij gespecialiseerd zijn in een ander vakgebied; wijst erop dat het register voor ongelijkheden bij kanker als instrument kan dienen om de reeds bestaande personeelstekorten te meten en daar verslag over uit te brengen; benadrukt dat nieuwe benaderingen op het gebied van persoonsgerichte gezondheidszorg nodig zijn om de toegang tot diagnostiek, behandelingen en hoogwaardige openbare gezondheidsdiensten voor iedereen te waarborgen; wijst erop dat er gewerkt moet worden aan een vaardighedenmix teneinde de reactie op personeelsbehoeften in de gezondheidssector te optimaliseren; steunt de uitwisseling van goede praktijken tussen de lidstaten in dit verband; verzoekt de Commissie en de lidstaten om voor gezondheidswerkers zoals verzorgers onlineopleidingsplatforms en programma’s voor therapeutische zorg op te zetten die kwalificaties opleveren en competenties erkennen;

| 105. | betreurt het feit dat patiënten nog altijd veel problemen ondervinden bij de toegang tot hoogwaardige openbare gezondheidsdiensten omdat een groot aantal oncologieafdelingen in openbare ziekenhuizen te kampen heeft met personeelstekorten en een gebrek aan capaciteit; dringt derhalve aan op de totstandbrenging van hoogwaardige radiotherapieafdelingen en moderne oncologiecentra in openbare ziekenhuizen, op basis van Europese richtsnoeren en in lijn met de recentste wetenschappelijke inzichten; |
| --- | --- |

105.

betreurt het feit dat patiënten nog altijd veel problemen ondervinden bij de toegang tot hoogwaardige openbare gezondheidsdiensten omdat een groot aantal oncologieafdelingen in openbare ziekenhuizen te kampen heeft met personeelstekorten en een gebrek aan capaciteit; dringt derhalve aan op de totstandbrenging van hoogwaardige radiotherapieafdelingen en moderne oncologiecentra in openbare ziekenhuizen, op basis van Europese richtsnoeren en in lijn met de recentste wetenschappelijke inzichten;

| 106. | verzoekt de lidstaten en de relevante autoriteiten de cruciale rol van mantelzorgers te erkennen, hen op te nemen in gezondheids- en zorgteams en hen de mogelijkheid te geven om met de steun van gezondheidswerkers weloverwogen keuzes te maken met betrekking tot de beschikbare ondersteunende maatregelen; erkent dat de cruciale rol van mantelzorgers, die het grootste deel van de dagelijkse zorg voor kankerpatiënten op zich nemen, nog zwaarder is geworden als gevolg van de pandemie, en dat zij te kampen hebben met een duidelijk gebrek aan praktische en beleidsmatige ondersteuning, waaronder op het gebied van sociale rechten, opleiding, psychologische bijstand, informatie en erkenning; wijst op het hoge percentage mantelzorgers onder de EU-bevolking en de verschillende manieren waarop de lidstaten hen ondersteunen en hun rechten erkennen; verzoekt de Commissie te overwegen om mantelzorg te formaliseren met het oog op de erkenning van bepaalde minimumrechten, met name voor mantelzorgers die langetermijnzorg verlenen; |
| --- | --- |

106.

verzoekt de lidstaten en de relevante autoriteiten de cruciale rol van mantelzorgers te erkennen, hen op te nemen in gezondheids- en zorgteams en hen de mogelijkheid te geven om met de steun van gezondheidswerkers weloverwogen keuzes te maken met betrekking tot de beschikbare ondersteunende maatregelen; erkent dat de cruciale rol van mantelzorgers, die het grootste deel van de dagelijkse zorg voor kankerpatiënten op zich nemen, nog zwaarder is geworden als gevolg van de pandemie, en dat zij te kampen hebben met een duidelijk gebrek aan praktische en beleidsmatige ondersteuning, waaronder op het gebied van sociale rechten, opleiding, psychologische bijstand, informatie en erkenning; wijst op het hoge percentage mantelzorgers onder de EU-bevolking en de verschillende manieren waarop de lidstaten hen ondersteunen en hun rechten erkennen; verzoekt de Commissie te overwegen om mantelzorg te formaliseren met het oog op de erkenning van bepaalde minimumrechten, met name voor mantelzorgers die langetermijnzorg verlenen;

| 107. | pleit voor de ontwikkeling van een digitaal communicatiekanaal in verband met gezondheid, om symptomen vanop afstand te monitoren en de continuïteit van kankerbehandelingen in de ambulante zorg te waarborgen; dringt erop aan dat de permanente toegang tot medische consultaties en psychosociale diensten en het contact tussen de patiënt en gezondheidswerkers en tussen de behandelende arts en de familieleden van de patiënt worden gewaarborgd, door middel van telegeneeskunde en telezorg, en dat deze oplossingen worden geïntegreerd in de gezondheidszorgstelsels, in een omgeving zonder gezondheidsrisico’s in ziekenhuizen of, indien mogelijk en veilig, in apotheken; pleit ervoor de ontwikkeling van behandelingen te stimuleren die de omschakeling op thuiszorg kunnen ondersteunen; |
| --- | --- |

107.

pleit voor de ontwikkeling van een digitaal communicatiekanaal in verband met gezondheid, om symptomen vanop afstand te monitoren en de continuïteit van kankerbehandelingen in de ambulante zorg te waarborgen; dringt erop aan dat de permanente toegang tot medische consultaties en psychosociale diensten en het contact tussen de patiënt en gezondheidswerkers en tussen de behandelende arts en de familieleden van de patiënt worden gewaarborgd, door middel van telegeneeskunde en telezorg, en dat deze oplossingen worden geïntegreerd in de gezondheidszorgstelsels, in een omgeving zonder gezondheidsrisico’s in ziekenhuizen of, indien mogelijk en veilig, in apotheken; pleit ervoor de ontwikkeling van behandelingen te stimuleren die de omschakeling op thuiszorg kunnen ondersteunen;

| 108. | dringt aan op betere communicatie tussen gezondheidswerkers, patiënten, voormalige patiënten, verzorgers, ouders en overheidsinstanties met betrekking tot de doeltreffendheid en veiligheid van interventies op gezondheidsgebied, in het bijzonder kankerscreening, -diagnose en -behandeling, en op meer voorlichtingscampagnes over preventie in tijden van crisis; |
| --- | --- |

108.

dringt aan op betere communicatie tussen gezondheidswerkers, patiënten, voormalige patiënten, verzorgers, ouders en overheidsinstanties met betrekking tot de doeltreffendheid en veiligheid van interventies op gezondheidsgebied, in het bijzonder kankerscreening, -diagnose en -behandeling, en op meer voorlichtingscampagnes over preventie in tijden van crisis;

| 109. | verzoekt de Commissie en de lidstaten Europese preventie- en beheersplannen vast te stellen als onderdeel van een samenhangende en holistische noodstrategie teneinde tekorten aan geneesmiddelen, apparatuur, producten en personeel tijdens gezondheidscrises aan te pakken en te vermijden; wijst op de verantwoordelijkheden van houders van een handelsvergunning en van groothandelaars in verband met de relevante EU-wetgeving; |
| --- | --- |

109.

verzoekt de Commissie en de lidstaten Europese preventie- en beheersplannen vast te stellen als onderdeel van een samenhangende en holistische noodstrategie teneinde tekorten aan geneesmiddelen, apparatuur, producten en personeel tijdens gezondheidscrises aan te pakken en te vermijden; wijst op de verantwoordelijkheden van houders van een handelsvergunning en van groothandelaars in verband met de relevante EU-wetgeving;

IV.   Krachtige ondersteuning van kankerpatiënten, voormalige kankerpatiënten en mantelzorgers

Krachtige ondersteuning van kankerpatiënten, voormalige kankerpatiënten en mantelzorgers

| 110. | wijst erop dat kankerpatiënten in hun dagelijks leven niet dubbel mogen worden “gestraft”; pleit voor de vaststelling van een antidiscriminatierichtlijn en voor een eerlijke en gelijkwaardige toepassing van richtlijnen betreffende financiële diensten, zoals de richtlijn consumentenkrediet (74), zonder dat kankerpatiënten en voormalige kankerpatiënten worden gediscrimineerd; |
| --- | --- |

110.

wijst erop dat kankerpatiënten in hun dagelijks leven niet dubbel mogen worden “gestraft”; pleit voor de vaststelling van een antidiscriminatierichtlijn en voor een eerlijke en gelijkwaardige toepassing van richtlijnen betreffende financiële diensten, zoals de richtlijn consumentenkrediet (74

| 111. | merkt op dat er behoefte is aan aandacht voor de levenskwaliteit van een groeiende groep chronische kankerpatiënten die niet genezen kunnen worden maar van wie de toestand wel gedurende een aantal jaren gestabiliseerd kan worden; benadrukt het belang van specifieke EU-aanbevelingen om de levenskwaliteit van patiënten en voormalige kankerpatiënten te verbeteren, onder meer door middel van uitgebreide ondersteunende zorg die in de kankerzorg wordt geïntegreerd, te beginnen bij de diagnose en tijdens de hele duur van de ziekte (waaronder pijnbestrijding, psychologische diensten, aangepaste lichaamsbeweging, wetenschappelijk onderbouwde aanvullende therapieën, toegang tot onderwijs, voedingsondersteuning, sociale bijstand die alle dagelijkse taken omvat, zoals hulp in het huishouden of kinderopvang, toegang tot reproductieve gezondheidszorg en herstel van de esthetische integriteit) en toegang tot gespecialiseerde ondersteunende centra; verzoekt de lidstaten de nasleep (fysieke of geestelijke beperkingen) en sociale discriminatie te erkennen, ook op de werkplek; verzoekt de Commissie richtsnoeren voor te stellen op basis waarvan de lidstaten brede systemen voor verzekeringsdekking kunnen opzetten om aan deze behoeften te voldoen; erkent dat kanker een financieel belastende ziekte is, en niet alleen waar het de kankerbehandelingen zelf betreft; verzoekt de Commissie een platform voor de uitwisseling van beste praktijken op het gebied van palliatieve zorg op te zetten en steun te verlenen aan onderzoek met betrekking tot palliatieve zorg; |
| --- | --- |

111.

merkt op dat er behoefte is aan aandacht voor de levenskwaliteit van een groeiende groep chronische kankerpatiënten die niet genezen kunnen worden maar van wie de toestand wel gedurende een aantal jaren gestabiliseerd kan worden; benadrukt het belang van specifieke EU-aanbevelingen om de levenskwaliteit van patiënten en voormalige kankerpatiënten te verbeteren, onder meer door middel van uitgebreide ondersteunende zorg die in de kankerzorg wordt geïntegreerd, te beginnen bij de diagnose en tijdens de hele duur van de ziekte (waaronder pijnbestrijding, psychologische diensten, aangepaste lichaamsbeweging, wetenschappelijk onderbouwde aanvullende therapieën, toegang tot onderwijs, voedingsondersteuning, sociale bijstand die alle dagelijkse taken omvat, zoals hulp in het huishouden of kinderopvang, toegang tot reproductieve gezondheidszorg en herstel van de esthetische integriteit) en toegang tot gespecialiseerde ondersteunende centra; verzoekt de lidstaten de nasleep (fysieke of geestelijke beperkingen) en sociale discriminatie te erkennen, ook op de werkplek; verzoekt de Commissie richtsnoeren voor te stellen op basis waarvan de lidstaten brede systemen voor verzekeringsdekking kunnen opzetten om aan deze behoeften te voldoen; erkent dat kanker een financieel belastende ziekte is, en niet alleen waar het de kankerbehandelingen zelf betreft; verzoekt de Commissie een platform voor de uitwisseling van beste praktijken op het gebied van palliatieve zorg op te zetten en steun te verlenen aan onderzoek met betrekking tot palliatieve zorg;

| 112. | verzoekt de Commissie te overwegen een EU-strategie voor zorg en verzorging te ontwikkelen met het oog op het waarborgen van passende, toegankelijke en hoogwaardige langetermijnzorg; |
| --- | --- |

112.

verzoekt de Commissie te overwegen een EU-strategie voor zorg en verzorging te ontwikkelen met het oog op het waarborgen van passende, toegankelijke en hoogwaardige langetermijnzorg;

| 113. | onderstreept dat wetenschappelijk erkende integrale geneeskunde die door volksgezondheidsautoriteiten is goedgekeurd, voordelen voor de patiënten kan opleveren met betrekking tot de parallelle effecten van diverse ziekten, zoals kanker, en de behandeling hiervan; benadrukt dat het belangrijk is een holistische, integratieve en patiëntgerichte aanpak te ontwikkelen en waar passend stimulansen te geven voor het complementaire gebruik van deze therapieën onder toezicht van professionals in de gezondheidssector; |
| --- | --- |

113.

onderstreept dat wetenschappelijk erkende integrale geneeskunde die door volksgezondheidsautoriteiten is goedgekeurd, voordelen voor de patiënten kan opleveren met betrekking tot de parallelle effecten van diverse ziekten, zoals kanker, en de behandeling hiervan; benadrukt dat het belangrijk is een holistische, integratieve en patiëntgerichte aanpak te ontwikkelen en waar passend stimulansen te geven voor het complementaire gebruik van deze therapieën onder toezicht van professionals in de gezondheidssector;

| 114. | onderstreept dat de resultaten van kankerbehandelingen kunnen worden belemmerd door slechte voeding en dat optimale voedingszorg dan ook een essentieel onderdeel van kankerzorg is; verzoekt de lidstaten aanbevelingen uit te werken voor de integratie van klinische voedingskunde in alle aspecten van kankerzorg, met inbegrip van behandeling, ondersteuning en onderzoek; is van mening dat kankerpatiënten, wanneer dat raadzaam is, klinische voedingsondersteuning moeten krijgen van een diëtist, die deel moet uitmaken van het multidisciplinaire team; is daarom ingenomen met de geplande specialisatieoverschrijdende opleiding op het gebied van voedingsondersteuning en verzoekt de Commissie en de lidstaten minimumnormen te ontwikkelen voor permanente opleiding op het gebied van voedingszorg voor multidisciplinair personeel; stelt dat voedingsmanagement een integraal en ethisch onderdeel moet zijn van al het klinische onderzoek waar kankerpatiënten bij betrokken zijn; beveelt voorts aan om goede voedingsondersteuning op te nemen in het handvest van de rechten van kankerpatiënten; |
| --- | --- |

114.

onderstreept dat de resultaten van kankerbehandelingen kunnen worden belemmerd door slechte voeding en dat optimale voedingszorg dan ook een essentieel onderdeel van kankerzorg is; verzoekt de lidstaten aanbevelingen uit te werken voor de integratie van klinische voedingskunde in alle aspecten van kankerzorg, met inbegrip van behandeling, ondersteuning en onderzoek; is van mening dat kankerpatiënten, wanneer dat raadzaam is, klinische voedingsondersteuning moeten krijgen van een diëtist, die deel moet uitmaken van het multidisciplinaire team; is daarom ingenomen met de geplande specialisatieoverschrijdende opleiding op het gebied van voedingsondersteuning en verzoekt de Commissie en de lidstaten minimumnormen te ontwikkelen voor permanente opleiding op het gebied van voedingszorg voor multidisciplinair personeel; stelt dat voedingsmanagement een integraal en ethisch onderdeel moet zijn van al het klinische onderzoek waar kankerpatiënten bij betrokken zijn; beveelt voorts aan om goede voedingsondersteuning op te nemen in het handvest van de rechten van kankerpatiënten;

| 115. | verzoekt de lidstaten met klem ervoor te zorgen dat alle kankerpatiënten volledig op de hoogte zijn van de mogelijkheid om voor het begin van de actieve behandeling een procedure voor behoud van de vruchtbaarheid te doorlopen; vraagt dat er op EU-niveau richtsnoeren voor gezondheidswerkers worden opgesteld om te bepalen op welke leeftijd kankerpatiënten moeten worden geïnformeerd over de beschikbaarheid van procedures inzake reproductieve gezondheid; moedigt de lidstaten voorts aan ervoor te zorgen dat alle kankerpatiënten die onder de verplichte nationale ziektekostenverzekering vallen, deze diensten vergoed krijgen door de nationale ziektekostenverzekeringsstelsels; |
| --- | --- |

115.

verzoekt de lidstaten met klem ervoor te zorgen dat alle kankerpatiënten volledig op de hoogte zijn van de mogelijkheid om voor het begin van de actieve behandeling een procedure voor behoud van de vruchtbaarheid te doorlopen; vraagt dat er op EU-niveau richtsnoeren voor gezondheidswerkers worden opgesteld om te bepalen op welke leeftijd kankerpatiënten moeten worden geïnformeerd over de beschikbaarheid van procedures inzake reproductieve gezondheid; moedigt de lidstaten voorts aan ervoor te zorgen dat alle kankerpatiënten die onder de verplichte nationale ziektekostenverzekering vallen, deze diensten vergoed krijgen door de nationale ziektekostenverzekeringsstelsels;

| 116. | moedigt de lidstaten aan rekening te houden met het feit dat de familieleden en naasten van kankerpatiënten vaak uitgeput raken, en die personen, en dan vooral de meest kwetsbare, psychologische en sociaal-economische bijstand te verlenen en ervoor te zorgen dat zij gedurende het hele verloop van de ziekte rustperioden kunnen nemen op het werk en op steun kunnen rekenen bij de rouwverwerking; moedigt voorts de ontwikkeling aan van geïntegreerde, adequate en toegankelijke steunregelingen voor kankerpatiënten en hun gezinnen, rekening houdend met gezondheids-, gemeenschaps- en sociale diensten; |
| --- | --- |

116.

moedigt de lidstaten aan rekening te houden met het feit dat de familieleden en naasten van kankerpatiënten vaak uitgeput raken, en die personen, en dan vooral de meest kwetsbare, psychologische en sociaal-economische bijstand te verlenen en ervoor te zorgen dat zij gedurende het hele verloop van de ziekte rustperioden kunnen nemen op het werk en op steun kunnen rekenen bij de rouwverwerking; moedigt voorts de ontwikkeling aan van geïntegreerde, adequate en toegankelijke steunregelingen voor kankerpatiënten en hun gezinnen, rekening houdend met gezondheids-, gemeenschaps- en sociale diensten;

| 117. | herinnert eraan dat empowerment van patiënten en gezondheidsgeletterdheid van cruciaal belang zijn voor de Europese strategie voor kankerbestrijding en dat patiëntgerichtheid en participatieve besluitvorming centraal moeten staan in het ontwikkelingsproces van behandelingen en zorg; moedigt de bevordering aan van goed geïnformeerde patiënten die actief betrokken zijn bij hun eigen behandeling en dringt aan op therapeutische educatie van zorgverleners en patiënten en hun empowerment in de zorgprogramma’s; is van mening dat voor de opleiding en empowerment van pediatrische patiënten een specifiek toegesneden methode moet worden gebruikt, gezien hun specifieke kenmerken en behoeften; pleit voor participatieve besluitvorming waarbij patiënten worden voorzien van gepersonaliseerde, begrijpelijke en wetenschappelijk onderbouwde informatie als integraal onderdeel van de nationale programma’s voor kankerbestrijding, ondersteund door het Europees kankerbestrijdingsplan; vraagt dat dergelijke initiatieven en acties om kankerpatiënten te empoweren worden ondersteund met EU-middelen, met name het EU4Health-programma; |
| --- | --- |

117.

herinnert eraan dat empowerment van patiënten en gezondheidsgeletterdheid van cruciaal belang zijn voor de Europese strategie voor kankerbestrijding en dat patiëntgerichtheid en participatieve besluitvorming centraal moeten staan in het ontwikkelingsproces van behandelingen en zorg; moedigt de bevordering aan van goed geïnformeerde patiënten die actief betrokken zijn bij hun eigen behandeling en dringt aan op therapeutische educatie van zorgverleners en patiënten en hun empowerment in de zorgprogramma’s; is van mening dat voor de opleiding en empowerment van pediatrische patiënten een specifiek toegesneden methode moet worden gebruikt, gezien hun specifieke kenmerken en behoeften; pleit voor participatieve besluitvorming waarbij patiënten worden voorzien van gepersonaliseerde, begrijpelijke en wetenschappelijk onderbouwde informatie als integraal onderdeel van de nationale programma’s voor kankerbestrijding, ondersteund door het Europees kankerbestrijdingsplan; vraagt dat dergelijke initiatieven en acties om kankerpatiënten te empoweren worden ondersteund met EU-middelen, met name het EU4Health-programma;

| 118. | erkent de centrale rol die onafhankelijke patiëntenorganisaties en mantelzorgersverenigingen spelen bij de belangenbehartiging en begeleiding van patiënten, dienstverlening aan kankerpatiënten en mantelzorgers, de verspreiding van gezondheidsgeletterdheid, bewustmaking en permanente ondersteuning op zowel EU- als nationaal niveau; verzoekt de Commissie en de lidstaten bij het opstellen van beleid en wetgeving in verband met kanker rekening te houden met de formele participatie van deze organisaties alsook met hun verzoeken en aanbevelingen, en deze organisaties overheidssteun te verlenen in de vorm van zowel werkingssubsidies als projectgebonden subsidies, zodat zij niet afhankelijk zijn van particuliere financiering; verzoekt de Commissie duidelijke criteria op te stellen op basis waarvan overheidssteun kan worden verstrekt; is van mening dat pediatrische patiënten door de inbreng van hun specifieke ervaringen op zowel individueel als collectief niveau een rol moeten spelen bij het verbeteren van gezondheids- en onderzoeksprocedures ten behoeve van alle patiënten; is derhalve van mening dat er passende en adequaat gefinancierde leermiddelen en onderwijsinstrumenten moeten worden ontwikkeld om de betrokkenheid van kinderen te plannen en te waarborgen; |
| --- | --- |

118.

erkent de centrale rol die onafhankelijke patiëntenorganisaties en mantelzorgersverenigingen spelen bij de belangenbehartiging en begeleiding van patiënten, dienstverlening aan kankerpatiënten en mantelzorgers, de verspreiding van gezondheidsgeletterdheid, bewustmaking en permanente ondersteuning op zowel EU- als nationaal niveau; verzoekt de Commissie en de lidstaten bij het opstellen van beleid en wetgeving in verband met kanker rekening te houden met de formele participatie van deze organisaties alsook met hun verzoeken en aanbevelingen, en deze organisaties overheidssteun te verlenen in de vorm van zowel werkingssubsidies als projectgebonden subsidies, zodat zij niet afhankelijk zijn van particuliere financiering; verzoekt de Commissie duidelijke criteria op te stellen op basis waarvan overheidssteun kan worden verstrekt; is van mening dat pediatrische patiënten door de inbreng van hun specifieke ervaringen op zowel individueel als collectief niveau een rol moeten spelen bij het verbeteren van gezondheids- en onderzoeksprocedures ten behoeve van alle patiënten; is derhalve van mening dat er passende en adequaat gefinancierde leermiddelen en onderwijsinstrumenten moeten worden ontwikkeld om de betrokkenheid van kinderen te plannen en te waarborgen;

| 119. | benadrukt dat het van belang is ervoor te zorgen dat werknemers beschikken over doeltreffende mogelijkheden voor schadevergoeding in geval van beroepskanker; verzoekt de lidstaten de aanbeveling van de Commissie van 19 september 2003 betreffende beroepsziekten volledig ten uitvoer te leggen en erop toe te zien dat werknemers beschikken over passende mogelijkheden voor schadevergoeding in geval van beroepskanker, zodat alle werknemers de kans hebben een adequate schadevergoeding te ontvangen als ze zijn blootgesteld aan schadelijke stoffen of getroffen zijn door werkgerelateerde kanker; verzoekt de Commissie een minimumlijst van beroepsziekten op te stellen met vergelijkbare erkenningscriteria voor de hele EU; |
| --- | --- |

119.

benadrukt dat het van belang is ervoor te zorgen dat werknemers beschikken over doeltreffende mogelijkheden voor schadevergoeding in geval van beroepskanker; verzoekt de lidstaten de aanbeveling van de Commissie van 19 september 2003 betreffende beroepsziekten volledig ten uitvoer te leggen en erop toe te zien dat werknemers beschikken over passende mogelijkheden voor schadevergoeding in geval van beroepskanker, zodat alle werknemers de kans hebben een adequate schadevergoeding te ontvangen als ze zijn blootgesteld aan schadelijke stoffen of getroffen zijn door werkgerelateerde kanker; verzoekt de Commissie een minimumlijst van beroepsziekten op te stellen met vergelijkbare erkenningscriteria voor de hele EU;

| 120. | verzoekt de lidstaten de re-integratie van voormalige kankerpatiënten in sociale activiteiten en op de arbeidsmarkt te verbeteren, hen te helpen bij de overgang naar een nieuwe beroepsbezigheid indien de nasleep van hun ziekte het onmogelijk maakt dezelfde baan aan te houden, en het voor kinderen die kanker hebben gehad, gemakkelijker te maken om weer naar school of naar het hoger onderwijs te gaan; benadrukt dat er over het algemeen minder belang wordt gehecht aan nazorg dan aan kankerpreventie, hoewel beide even belangrijk zijn; herinnert aan de aanbevelingen en instrumenten die in het kader van de gezamenlijke actie Chrodis+ zijn ontwikkeld om ervoor te helpen zorgen dat patiënten aan het werk kunnen blijven, weer kunnen gaan werken en op de arbeidsmarkt worden gere-integreerd, en moedigt de Commissie aan om de uitvoering van deze aanbevelingen en instrumenten in de lidstaten te ondersteunen; pleit voor specifieke EU-aanbevelingen voor maatregelen ten behoeve van voormalige kankerpatiënten om te voorkomen dat primaire kanker terugkomt en dat zich nieuwe vormen van kanker ontwikkelen, en maatregelen voor hun revalidatie, met inbegrip van specifieke bepalingen om kinderen die kanker hebben gehad, langetermijnnazorg te bieden tijdens hun overgang naar volwassenheid; benadrukt het belang van medische en psychologische nazorg voor voormalige kankerpatiënten; |
| --- | --- |

120.

verzoekt de lidstaten de re-integratie van voormalige kankerpatiënten in sociale activiteiten en op de arbeidsmarkt te verbeteren, hen te helpen bij de overgang naar een nieuwe beroepsbezigheid indien de nasleep van hun ziekte het onmogelijk maakt dezelfde baan aan te houden, en het voor kinderen die kanker hebben gehad, gemakkelijker te maken om weer naar school of naar het hoger onderwijs te gaan; benadrukt dat er over het algemeen minder belang wordt gehecht aan nazorg dan aan kankerpreventie, hoewel beide even belangrijk zijn; herinnert aan de aanbevelingen en instrumenten die in het kader van de gezamenlijke actie Chrodis+ zijn ontwikkeld om ervoor te helpen zorgen dat patiënten aan het werk kunnen blijven, weer kunnen gaan werken en op de arbeidsmarkt worden gere-integreerd, en moedigt de Commissie aan om de uitvoering van deze aanbevelingen en instrumenten in de lidstaten te ondersteunen; pleit voor specifieke EU-aanbevelingen voor maatregelen ten behoeve van voormalige kankerpatiënten om te voorkomen dat primaire kanker terugkomt en dat zich nieuwe vormen van kanker ontwikkelen, en maatregelen voor hun revalidatie, met inbegrip van specifieke bepalingen om kinderen die kanker hebben gehad, langetermijnnazorg te bieden tijdens hun overgang naar volwassenheid; benadrukt het belang van medische en psychologische nazorg voor voormalige kankerpatiënten;

| 121. | is van oordeel dat EU-OSHA de opdracht moet krijgen een grotere rol te spelen bij de bevordering van goede praktijken in de lidstaten met betrekking tot de integratie van kankerpatiënten op het werk en bescherming tegen discriminatie; ziet uit naar de in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde nieuwe studie over de herintreding van voormalige kankerpatiënten, waarin het nationale werkgelegenheids- en socialebeschermingsbeleid in kaart zal worden gebracht en op obstakels en resterende uitdagingen zal worden gewezen; |
| --- | --- |

121.

is van oordeel dat EU-OSHA de opdracht moet krijgen een grotere rol te spelen bij de bevordering van goede praktijken in de lidstaten met betrekking tot de integratie van kankerpatiënten op het werk en bescherming tegen discriminatie; ziet uit naar de in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde nieuwe studie over de herintreding van voormalige kankerpatiënten, waarin het nationale werkgelegenheids- en socialebeschermingsbeleid in kaart zal worden gebracht en op obstakels en resterende uitdagingen zal worden gewezen;

| 122. | onderstreept de essentiële rol die de arbeidsinspecties spelen bij het waarborgen van de naleving van de gezondheids- en veiligheidswetgeving en de preventie van werkgerelateerde vormen van kanker; verzoekt de lidstaten de arbeidsinspecties te versterken en ervoor te zorgen dat zij over voldoende financiële middelen beschikken; benadrukt dat monitoring en verificatie van bijzonder belang zijn voor mobiele werknemers; vraagt dat de Europese Arbeidsautoriteit (ELA) zo spoedig mogelijk wordt opgericht en operationeel wordt gemaakt, en vraagt dat de ELA zorgt voor daadwerkelijke arbeidsinspectiebevoegdheden in grensoverschrijdende gevallen en toeziet op de naleving van de gezondheids- en veiligheidswetgeving; verzoekt de Commissie en de lidstaten de ELA bij grensoverschrijdende situaties te betrekken om te zorgen voor een goede handhaving van de gezondheids- en veiligheidswetgeving; |
| --- | --- |

122.

onderstreept de essentiële rol die de arbeidsinspecties spelen bij het waarborgen van de naleving van de gezondheids- en veiligheidswetgeving en de preventie van werkgerelateerde vormen van kanker; verzoekt de lidstaten de arbeidsinspecties te versterken en ervoor te zorgen dat zij over voldoende financiële middelen beschikken; benadrukt dat monitoring en verificatie van bijzonder belang zijn voor mobiele werknemers; vraagt dat de Europese Arbeidsautoriteit (ELA) zo spoedig mogelijk wordt opgericht en operationeel wordt gemaakt, en vraagt dat de ELA zorgt voor daadwerkelijke arbeidsinspectiebevoegdheden in grensoverschrijdende gevallen en toeziet op de naleving van de gezondheids- en veiligheidswetgeving; verzoekt de Commissie en de lidstaten de ELA bij grensoverschrijdende situaties te betrekken om te zorgen voor een goede handhaving van de gezondheids- en veiligheidswetgeving;

| 123. | dringt er bij de Commissie op aan aandacht te besteden aan verschuivingen op de arbeidsmarkt van de EU en te zorgen voor voldoende financiële middelen voor een goede gegevensverzameling; is van mening dat uitgebreide en grondige informatie- en gegevensverzameling van het allergrootste belang is en een blijvende prioriteit voor de Commissie vormt, zodat zij kan reageren met de nodige wetgevings- en niet-wetgevingsinitiatieven betreffende de preventie van werkgerelateerde vormen van kanker; benadrukt dat er voor alle lidstaten alomvattende nationale registers moeten worden opgezet, zodat in de hele EU gegevens over de blootstelling aan kankerverwekkende stoffen kunnen worden verzameld, en benadrukt dat deze registers alle relevante kankerverwekkende stoffen moeten bestrijken; dringt aan op nauwe samenwerking tussen de EU-instellingen, de lidstaten, EU-OSHA en relevante belanghebbenden, waarbij ook de sociale partners nauw moeten worden betrokken; vraagt dat de verzamelde gegevens worden gebruikt om de nodige wetgevende en niet-wetgevende maatregelen ter bestrijding van werkgerelateerde vormen van kanker te nemen; |
| --- | --- |

123.

dringt er bij de Commissie op aan aandacht te besteden aan verschuivingen op de arbeidsmarkt van de EU en te zorgen voor voldoende financiële middelen voor een goede gegevensverzameling; is van mening dat uitgebreide en grondige informatie- en gegevensverzameling van het allergrootste belang is en een blijvende prioriteit voor de Commissie vormt, zodat zij kan reageren met de nodige wetgevings- en niet-wetgevingsinitiatieven betreffende de preventie van werkgerelateerde vormen van kanker; benadrukt dat er voor alle lidstaten alomvattende nationale registers moeten worden opgezet, zodat in de hele EU gegevens over de blootstelling aan kankerverwekkende stoffen kunnen worden verzameld, en benadrukt dat deze registers alle relevante kankerverwekkende stoffen moeten bestrijken; dringt aan op nauwe samenwerking tussen de EU-instellingen, de lidstaten, EU-OSHA en relevante belanghebbenden, waarbij ook de sociale partners nauw moeten worden betrokken; vraagt dat de verzamelde gegevens worden gebruikt om de nodige wetgevende en niet-wetgevende maatregelen ter bestrijding van werkgerelateerde vormen van kanker te nemen;

| 124. | staat achter de in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde toekomstige invoering van een smartcard — naar het model van het reeds bestaande “survivorship passport” — voor alle Europese voormalige kankerpatiënten, met name personen die als kind of adolescent kanker hebben gehad, waarop hun klinische geschiedenis, met inbegrip van de eigen ervaring van de patiënt, wordt samengevat en aan de hand waarvan de nazorg kan worden gefaciliteerd en gemonitord; benadrukt dat individuele gezondheidsgegevens gevoelig zijn en dat de smartcard daarom volledig moet worden beschermd door de algemene verordening gegevensbescherming (GDPR) (75) van de EU; |
| --- | --- |

124.

staat achter de in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde toekomstige invoering van een smartcard — naar het model van het reeds bestaande “survivorship passport” — voor alle Europese voormalige kankerpatiënten, met name personen die als kind of adolescent kanker hebben gehad, waarop hun klinische geschiedenis, met inbegrip van de eigen ervaring van de patiënt, wordt samengevat en aan de hand waarvan de nazorg kan worden gefaciliteerd en gemonitord; benadrukt dat individuele gezondheidsgegevens gevoelig zijn en dat de smartcard daarom volledig moet worden beschermd door de algemene verordening gegevensbescherming (GDPR) (75

| 125. | is van mening dat verzekeraars en banken geen rekening mogen houden met het medische verleden van mensen die kanker hebben gehad; pleit voor nationale wetgeving om te garanderen dat voormalige kankerpatiënten niet worden gediscrimineerd ten opzichte van andere consumenten; neemt nota van het voornemen van de Commissie om samen met het bedrijfsleven een gedragscode op te stellen om ervoor te zorgen dat de ontwikkelingen in kankerbehandelingen en de verbeterde doeltreffendheid daarvan tot uiting komen in de zakelijke praktijken van financiële dienstverleners; vindt het in dat kader een goed idee om ruchtbaarheid te geven aan de vooruitgang die is geboekt in Frankrijk, België, Luxemburg en Nederland, waar voormalige kankerpatiënten het recht hebben om “te worden vergeten”; verzoekt alle lidstaten uiterlijk in 2025 het recht van alle Europese patiënten te garanderen om tien jaar na afloop van hun behandeling — maximaal vijf jaar in het geval van patiënten waarbij de kanker voor hun 18e levensjaar werd gedetecteerd — te worden vergeten; pleit voor de invoering van gemeenschappelijke normen voor het recht om te worden vergeten in de relevante bepalingen inzake beleid voor consumentenbescherming in het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, teneinde de gefragmenteerde nationale praktijken op het gebied van de beoordeling van kredietwaardigheid bij te sturen en gelijke toegang tot krediet voor voormalige kankerpatiënten te waarborgen; pleit ervoor dat het recht van voormalige kankerpatiënten om te worden vergeten wordt opgenomen in de betreffende EU-wetgeving teneinde discriminatie te voorkomen en de toegang van voormalige kankerpatiënten tot financiële diensten te verbeteren; |
| --- | --- |

125.

is van mening dat verzekeraars en banken geen rekening mogen houden met het medische verleden van mensen die kanker hebben gehad; pleit voor nationale wetgeving om te garanderen dat voormalige kankerpatiënten niet worden gediscrimineerd ten opzichte van andere consumenten; neemt nota van het voornemen van de Commissie om samen met het bedrijfsleven een gedragscode op te stellen om ervoor te zorgen dat de ontwikkelingen in kankerbehandelingen en de verbeterde doeltreffendheid daarvan tot uiting komen in de zakelijke praktijken van financiële dienstverleners; vindt het in dat kader een goed idee om ruchtbaarheid te geven aan de vooruitgang die is geboekt in Frankrijk, België, Luxemburg en Nederland, waar voormalige kankerpatiënten het recht hebben om “te worden vergeten”; verzoekt alle lidstaten uiterlijk in 2025 het recht van alle Europese patiënten te garanderen om tien jaar na afloop van hun behandeling — maximaal vijf jaar in het geval van patiënten waarbij de kanker voor hun 18e levensjaar werd gedetecteerd — te worden vergeten; pleit voor de invoering van gemeenschappelijke normen voor het recht om te worden vergeten in de relevante bepalingen inzake beleid voor consumentenbescherming in het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, teneinde de gefragmenteerde nationale praktijken op het gebied van de beoordeling van kredietwaardigheid bij te sturen en gelijke toegang tot krediet voor voormalige kankerpatiënten te waarborgen; pleit ervoor dat het recht van voormalige kankerpatiënten om te worden vergeten wordt opgenomen in de betreffende EU-wetgeving teneinde discriminatie te voorkomen en de toegang van voormalige kankerpatiënten tot financiële diensten te verbeteren;

| 126. | verzoekt de Commissie de door de Europese Kankerorganisatie gelanceerde Europese praktijkcode voor kankerzorg te promoten, die een empowerend en informatief instrument is om ervoor te zorgen dat Europese burgers en patiënten de best mogelijke zorg krijgen; |
| --- | --- |

126.

verzoekt de Commissie de door de Europese Kankerorganisatie gelanceerde Europese praktijkcode voor kankerzorg te promoten, die een empowerend en informatief instrument is om ervoor te zorgen dat Europese burgers en patiënten de best mogelijke zorg krijgen;

| 127. | is van mening dat er dringend een Europees handvest van de rechten van kankerpatiënten moet komen; pleit ervoor dat in deze code in elke fase rekening wordt gehouden met het kankerzorgtraject (d.w.z. bij de toegang tot preventie, bij de eerste diagnose en gedurende de hele behandeling) en dat de code gelijkelijk van toepassing is op alle EU-burgers, ongeacht het land of de regio waar zij wonen; |
| --- | --- |

127.

is van mening dat er dringend een Europees handvest van de rechten van kankerpatiënten moet komen; pleit ervoor dat in deze code in elke fase rekening wordt gehouden met het kankerzorgtraject (d.w.z. bij de toegang tot preventie, bij de eerste diagnose en gedurende de hele behandeling) en dat de code gelijkelijk van toepassing is op alle EU-burgers, ongeacht het land of de regio waar zij wonen;

V.   Uitdagingen met betrekking tot kanker bij kinderen, adolescenten en jongvolwassenen

Uitdagingen met betrekking tot kanker bij kinderen, adolescenten en jongvolwassenen

| 128. | is ingenomen met de door de Commissie aangekondigde initiatieven om kinderkanker onder de aandacht te brengen; pleit voor duidelijke beleidseisen met betrekking tot de onderzoeksbehoeften op het gebied van pediatrische kanker; verzoekt de lidstaten en de Commissie de ongelijke toewijzing van middelen aan onderzoek naar pediatrische kanker te corrigeren; is van mening dat een duidelijke en specifieke stroom van EU-middelen moet worden bestemd voor onderzoek naar en de behandeling van pediatrische kanker en dat hiervoor in alle relevante EU-programma’s begrotingstoewijzingen moeten worden gereserveerd; benadrukt dat het van belang is steun te verlenen aan internationale academische onderzoeksplatforms voor pediatrische kanker, die steunen op onderzoek dat door andere relevante actoren wordt verricht; |
| --- | --- |

128.

is ingenomen met de door de Commissie aangekondigde initiatieven om kinderkanker onder de aandacht te brengen; pleit voor duidelijke beleidseisen met betrekking tot de onderzoeksbehoeften op het gebied van pediatrische kanker; verzoekt de lidstaten en de Commissie de ongelijke toewijzing van middelen aan onderzoek naar pediatrische kanker te corrigeren; is van mening dat een duidelijke en specifieke stroom van EU-middelen moet worden bestemd voor onderzoek naar en de behandeling van pediatrische kanker en dat hiervoor in alle relevante EU-programma’s begrotingstoewijzingen moeten worden gereserveerd; benadrukt dat het van belang is steun te verlenen aan internationale academische onderzoeksplatforms voor pediatrische kanker, die steunen op onderzoek dat door andere relevante actoren wordt verricht;

| 129. | merkt op dat de bureaucratische werklast voor het activeren van klinische proeven in Europa momenteel voor veel zeldzame zieken, met inbegrip van kanker bij kinderen, te groot is omdat door onderzoekers geleide klinische proeven lijden onder een gebrek aan commerciële sponsoring en omdat veel niet-commerciële organisaties nog steeds niet bereid zijn om op pan-Europees niveau de rol van sponsor op zich te nemen voor multinationale klinische proeven met kinderen; verzoekt de Commissie de huidige wetgeving op dit gebied te herzien en multinationale klinische proeven met kinderen gemakkelijker te maken; |
| --- | --- |

129.

merkt op dat de bureaucratische werklast voor het activeren van klinische proeven in Europa momenteel voor veel zeldzame zieken, met inbegrip van kanker bij kinderen, te groot is omdat door onderzoekers geleide klinische proeven lijden onder een gebrek aan commerciële sponsoring en omdat veel niet-commerciële organisaties nog steeds niet bereid zijn om op pan-Europees niveau de rol van sponsor op zich te nemen voor multinationale klinische proeven met kinderen; verzoekt de Commissie de huidige wetgeving op dit gebied te herzien en multinationale klinische proeven met kinderen gemakkelijker te maken;

| 130. | pleit ervoor dat beenmergdonatie in de lidstaten wordt bevorderd zodat de levens van duizenden mensen bij wie leukemie is vastgesteld, kunnen worden gered, wetende dat het aantal mensen met leukemie voortdurend toeneemt en dat veel van hen kinderen zijn, aangezien leukemie de vaakst voorkomende vorm van kinderkanker is; benadrukt dat een beenmergtransplantatie voor veel mensen met leukemie en andere bloedziekten de enige hoop is, terwijl drie op de vier patiënten geen geschikt familielid hebben en dus een donor nodig hebben; |
| --- | --- |

130.

pleit ervoor dat beenmergdonatie in de lidstaten wordt bevorderd zodat de levens van duizenden mensen bij wie leukemie is vastgesteld, kunnen worden gered, wetende dat het aantal mensen met leukemie voortdurend toeneemt en dat veel van hen kinderen zijn, aangezien leukemie de vaakst voorkomende vorm van kinderkanker is; benadrukt dat een beenmergtransplantatie voor veel mensen met leukemie en andere bloedziekten de enige hoop is, terwijl drie op de vier patiënten geen geschikt familielid hebben en dus een donor nodig hebben;

| 131. | verzoekt de Commissie en de lidstaten te focussen op het garanderen van gelijke en geografisch evenwichtige toegang tot de beste specialistische diagnostiek en multidisciplinaire behandeling voor kinderen met kanker, en de resultaten van kankerbehandelingen in alle lidstaten te verbeteren; is van mening dat de academische specialisatie en de professionele status van pediatrische oncologen in alle lidstaten moeten worden erkend; is van mening dat alle patiënten die als kind of adolescent kanker hebben gehad, constante medische zorg moeten krijgen en permanent moeten worden gemonitord, zelfs als ze inmiddels volwassen zijn, en pleit derhalve voor maatregelen om de samenwerking tussen kinderartsen en artsen die volwassen behandelen flexibeler te maken; moedigt de uitwisseling van kennis over het verloop van vormen van kanker bij kinderen en adolescenten aan; |
| --- | --- |

131.

verzoekt de Commissie en de lidstaten te focussen op het garanderen van gelijke en geografisch evenwichtige toegang tot de beste specialistische diagnostiek en multidisciplinaire behandeling voor kinderen met kanker, en de resultaten van kankerbehandelingen in alle lidstaten te verbeteren; is van mening dat de academische specialisatie en de professionele status van pediatrische oncologen in alle lidstaten moeten worden erkend; is van mening dat alle patiënten die als kind of adolescent kanker hebben gehad, constante medische zorg moeten krijgen en permanent moeten worden gemonitord, zelfs als ze inmiddels volwassen zijn, en pleit derhalve voor maatregelen om de samenwerking tussen kinderartsen en artsen die volwassen behandelen flexibeler te maken; moedigt de uitwisseling van kennis over het verloop van vormen van kanker bij kinderen en adolescenten aan;

| 132. | benadrukt dat er alomvattende kinderkankerregisters op bevolkingsniveau nodig zijn die op internationaal overeengekomen classificatiesystemen voor kinderkanker berusten, zodat wordt gezorgd voor hoogwaardige, vergelijkbare gegevens in heel Europa; herhaalt dat het aantal gevallen van kanker bij kinderen en adolescenten in de Unie en in elke lidstaat ten minste jaarlijks moet worden bekendgemaakt; |
| --- | --- |

132.

benadrukt dat er alomvattende kinderkankerregisters op bevolkingsniveau nodig zijn die op internationaal overeengekomen classificatiesystemen voor kinderkanker berusten, zodat wordt gezorgd voor hoogwaardige, vergelijkbare gegevens in heel Europa; herhaalt dat het aantal gevallen van kanker bij kinderen en adolescenten in de Unie en in elke lidstaat ten minste jaarlijks moet worden bekendgemaakt;

| 133. | vraagt dat adolescenten en jongvolwassenen met kanker op EU-niveau worden erkend als een bijzondere groep met specifieke medische en psychosociale behoeften, en dat er speciaal voor hen schoolprogramma’s worden opgezet; |
| --- | --- |

133.

vraagt dat adolescenten en jongvolwassenen met kanker op EU-niveau worden erkend als een bijzondere groep met specifieke medische en psychosociale behoeften, en dat er speciaal voor hen schoolprogramma’s worden opgezet;

| 134. | onderstreept dat geestelijke gezondheidsproblemen bij kinderen, adolescenten en jongvolwassenen die kanker hebben of hebben gehad, doeltreffend moeten worden aangepakt; verzoekt de Commissie en de lidstaten om gelijke toegang tot en de beschikbaarheid van passende psychosociale steunmaatregelen voor deze groep patiënten te garanderen; |
| --- | --- |

134.

onderstreept dat geestelijke gezondheidsproblemen bij kinderen, adolescenten en jongvolwassenen die kanker hebben of hebben gehad, doeltreffend moeten worden aangepakt; verzoekt de Commissie en de lidstaten om gelijke toegang tot en de beschikbaarheid van passende psychosociale steunmaatregelen voor deze groep patiënten te garanderen;

| 135. | benadrukt dat het recht op grensoverschrijdende zorg voor kinderen, adolescenten en jongvolwassenen met kanker moet worden versterkt als de beste behandeling niet beschikbaar is in het land waar zij wonen, en dat ervoor moet worden gezorgd dat de desbetreffende wetgeving in toegang tot innovatie via vroege klinische proeven voor terugkerende of moeilijk te behandelen maligniteiten voorziet door de duurzaamheid van de bestaande grensoverschrijdende samenwerkingsverbanden te versterken, waaronder de Europese referentienetwerken (ERN’s), en met name het ERN voor pediatrische kanker; benadrukt dat er duidelijkheid moet komen over de toegang tot grensoverschrijdende klinische proeven, die in de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg niet duidelijk is omschreven; |
| --- | --- |

135.

benadrukt dat het recht op grensoverschrijdende zorg voor kinderen, adolescenten en jongvolwassenen met kanker moet worden versterkt als de beste behandeling niet beschikbaar is in het land waar zij wonen, en dat ervoor moet worden gezorgd dat de desbetreffende wetgeving in toegang tot innovatie via vroege klinische proeven voor terugkerende of moeilijk te behandelen maligniteiten voorziet door de duurzaamheid van de bestaande grensoverschrijdende samenwerkingsverbanden te versterken, waaronder de Europese referentienetwerken (ERN’s), en met name het ERN voor pediatrische kanker; benadrukt dat er duidelijkheid moet komen over de toegang tot grensoverschrijdende klinische proeven, die in de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg niet duidelijk is omschreven;

| 136. | neemt er nota van dat de verordeningen betreffende pediatrische geneesmiddelen (76) en weesgeneesmiddelen (77) de ontwikkeling en beschikbaarheid van geneesmiddelen voor patiënten met zeldzame ziekten en voor kinderen hebben bevorderd, en ervoor hebben gezorgd dat particuliere en publieke investeringsstromen zijn verlegd naar voorheen verwaarloosde gebieden; pleit voor een ambitieuze herziening van de regelgeving inzake pediatrische en weesgeneesmiddelen, teneinde de ontwikkeling van en betaalbare toegang tot innovatieve geneesmiddelen tegen kanker te waarborgen, de belangrijkste geneesmiddelen in kaart te brengen om te voorzien in de behoeften van kinderen met vormen van kanker met een slechte prognose, academisch onderzoek en betrokkenheid van kmo’s te ondersteunen, vertragingen te beperken zodat kinderen sneller toegang krijgen tot pediatrische geneesmiddelen en gen- en celtherapieën, concurrentie te stimuleren door het regelgevingskader aan te passen en investeringen in octrooivrije wees- en pediatrische geneesmiddelen aan te moedigen, en iets te doen aan de beperkte toegang tot bepaalde essentiële geneesmiddelen als gevolg van tekorten en aan de hoge prijzen van innovatieve geneesmiddelen; beveelt aan ervoor te zorgen dat er tegen 2027 20 % meer nieuwe geneesmiddelen tegen pediatrische kanker beschikbaar zijn en dat de toegang tot gepersonaliseerde geneeskunde verbetert; is derhalve van mening dat een duidelijke verplichting om ook aan pediatrisch onderzoek te doen, moet worden beschouwd als een voorwaarde voor het aanvragen van financiering; vraagt de Commissie om, zo nodig in samenspraak met de lidstaten, werk te maken van een systeem dat de toegang tot echte baanbrekende innovaties voor pediatrische kankerpatiënten bevordert; verzoekt de Commissie het hergebruik van geneesmiddelen die niet werken bij volwassenen, te vergemakkelijken wanneer daarvoor een wetenschappelijke en preklinische motivering bestaat, en doeltreffender en meer op maat gesneden stimulansen te bieden om de ontwikkeling van geneesmiddelen tegen kinderkanker en de specifiek op kinderen gerichte ontwikkeling van pediatrische kankergeneesmiddelen te bevorderen; verzoekt de Commissie de tijdige ontwikkeling van pediatrische geneesmiddelen aan te moedigen en vertragingen te beperken, bijvoorbeeld door middel van vroegtijdige, proportionele beloningen die stapsgewijs en niet uitsluitend aan het einde van het aanvullende beschermingscertificaat worden toegekend; verzoekt de Commissie bij de komende herziening artikel 11, onder b), van de verordening pediatrische geneesmiddelen te schrappen, zodat de ontwikkeling van pediatrische kankermedicijnen kan worden gestuurd door de wetenschap en het werkingsmechanisme van het geneesmiddel; |
| --- | --- |

136.

neemt er nota van dat de verordeningen betreffende pediatrische geneesmiddelen (76

77

| 137. | vraagt dat er op EU-niveau een adviesgroep van belanghebbenden wordt opgezet voor kanker bij kinderen, adolescenten en jongvolwassenen, die kan bijdragen aan een doelgerichte en samenhangende uitvoering van relevante acties in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan, Horizon Europa, de farmaceutische strategie voor Europa en het EU4Health-programma; |
| --- | --- |

137.

vraagt dat er op EU-niveau een adviesgroep van belanghebbenden wordt opgezet voor kanker bij kinderen, adolescenten en jongvolwassenen, die kan bijdragen aan een doelgerichte en samenhangende uitvoering van relevante acties in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan, Horizon Europa, de farmaceutische strategie voor Europa en het EU4Health-programma;

| 138. | beklemtoont het belang van de uitvoering en monitoring van de Europese pijler van sociale rechten en verzoekt de lidstaten Richtlijn (EU) 2019/1158 van 20 juni 2019 betreffende het evenwicht tussen werk en privéleven voor ouders en mantelzorgers (78), die voorziet in verlof voor mantelzorgers en de mogelijkheid om te verzoeken om flexibele werktijden, volledig om te zetten zodat werknemers jaarlijks recht hebben op vijf dagen zorgverlof om persoonlijke zorg of steun te verlenen aan een familielid of aan een persoon die in hetzelfde huishouden woont als de werknemer, indien dat familielid of die persoon aanzienlijke zorg of ondersteuning nodig heeft om een ernstige medische reden, zoals gedefinieerd door elke lidstaat; |
| --- | --- |

138.

beklemtoont het belang van de uitvoering en monitoring van de Europese pijler van sociale rechten en verzoekt de lidstaten Richtlijn (EU) 2019/1158 van 20 juni 2019 betreffende het evenwicht tussen werk en privéleven voor ouders en mantelzorgers (78

| 139. | is ingenomen met de door de Commissie aankondigde oprichting van een EU-netwerk van jonge voormalige kankerpatiënten; |
| --- | --- |

139.

is ingenomen met de door de Commissie aankondigde oprichting van een EU-netwerk van jonge voormalige kankerpatiënten;

| 140. | schaart zich achter de aanbeveling van het JARC over de invoering van een Europees uniek patiëntidentificatienummer, het “survivorship passport” en richtsnoeren voor langdurig toezicht en de overgang van pediatrische zorg naar zorg voor volwassenen, teneinde de monitoring van langetermijnresultaten bij voormalige pediatrische kankerpatiënten in grensoverschrijdende situaties te waarborgen; beklemtoont dat het “recht om te worden vergeten” moet zijn afgestemd op de behoeften van deze bevolkingsgroep; |
| --- | --- |

140.

schaart zich achter de aanbeveling van het JARC over de invoering van een Europees uniek patiëntidentificatienummer, het “survivorship passport” en richtsnoeren voor langdurig toezicht en de overgang van pediatrische zorg naar zorg voor volwassenen, teneinde de monitoring van langetermijnresultaten bij voormalige pediatrische kankerpatiënten in grensoverschrijdende situaties te waarborgen; beklemtoont dat het “recht om te worden vergeten” moet zijn afgestemd op de behoeften van deze bevolkingsgroep;

VI.   Uitdagingen in verband met zeldzame vormen van kanker bij volwassenen

Uitdagingen in verband met zeldzame vormen van kanker bij volwassenen

| 141. | erkent dat zeldzame vormen van kanker bij volwassenen een uitdaging voor de volksgezondheid vormen; herinnert eraan dat ook volwassen patiënten met zeldzame vormen van kanker worden geconfronteerd met de uitdagingen die verband houden met de zeldzaamheid en de ongewone aard van hun ziekte, waaronder lange vertragingen bij de diagnose, en soms verkeerde diagnoses, en problemen met de toegang tot tijdige en adequate zorg en behandelingen; merkt op dat patiënten zich vaak alleen en geïsoleerd voelen en dat hun levenskwaliteit er sterk op achteruitgaat, en dat ook hun mantelzorgers hiervan aanzienlijke en negatieve gevolgen ondervinden; vraagt dat in het register voor ongelijkheden bij kanker informatie wordt opgenomen over zeldzame vormen van kanker, die ongeveer 24 % van de nieuwe kankergevallen in alle leeftijdsgroepen uitmaken; |
| --- | --- |

141.

erkent dat zeldzame vormen van kanker bij volwassenen een uitdaging voor de volksgezondheid vormen; herinnert eraan dat ook volwassen patiënten met zeldzame vormen van kanker worden geconfronteerd met de uitdagingen die verband houden met de zeldzaamheid en de ongewone aard van hun ziekte, waaronder lange vertragingen bij de diagnose, en soms verkeerde diagnoses, en problemen met de toegang tot tijdige en adequate zorg en behandelingen; merkt op dat patiënten zich vaak alleen en geïsoleerd voelen en dat hun levenskwaliteit er sterk op achteruitgaat, en dat ook hun mantelzorgers hiervan aanzienlijke en negatieve gevolgen ondervinden; vraagt dat in het register voor ongelijkheden bij kanker informatie wordt opgenomen over zeldzame vormen van kanker, die ongeveer 24 % van de nieuwe kankergevallen in alle leeftijdsgroepen uitmaken;

| 142. | schaart zich achter de invoering van een specifiek vlaggenschipinitiatief inzake zeldzame vormen van kanker bij volwassen in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan om de specifieke uitdagingen waarmee deze patiëntengemeenschap wordt geconfronteerd, aan te pakken en om optimaal gebruik te maken van de in de Agenda inzake zeldzame vormen van kanker voor 2030 opgenomen aanbevelingen om onderzoek te bevorderen en de zorgverlening in elke fase van het traject van de patiënt met een zeldzame vorm van kanker te verbeteren; benadrukt dat het van belang is ervoor te zorgen dat zeldzame vormen van kanker bij volwassenen moeten worden opgenomen in alle initiatieven van alle vier de pijlers van het Europees kankerbestrijdingsplan; |
| --- | --- |

142.

schaart zich achter de invoering van een specifiek vlaggenschipinitiatief inzake zeldzame vormen van kanker bij volwassen in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan om de specifieke uitdagingen waarmee deze patiëntengemeenschap wordt geconfronteerd, aan te pakken en om optimaal gebruik te maken van de in de Agenda inzake zeldzame vormen van kanker voor 2030 opgenomen aanbevelingen om onderzoek te bevorderen en de zorgverlening in elke fase van het traject van de patiënt met een zeldzame vorm van kanker te verbeteren; benadrukt dat het van belang is ervoor te zorgen dat zeldzame vormen van kanker bij volwassenen moeten worden opgenomen in alle initiatieven van alle vier de pijlers van het Europees kankerbestrijdingsplan;

| 143. | pleit voor specifieke financiering voor onderzoeksprojecten op het gebied van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen in het kader van Horizon Europa, met inbegrip van de missie inzake kanker (bijvoorbeeld binnen UNCAN.eu — het Europees initiatief voor een beter kankerbegrip), om gerichte behandelingen te ontwikkelen en om de ontwikkeling van databanken, registers en biobanken die relevant zijn voor zeldzame vormen van kanker bij volwassenen te ondersteunen; |
| --- | --- |

143.

pleit voor specifieke financiering voor onderzoeksprojecten op het gebied van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen in het kader van Horizon Europa, met inbegrip van de missie inzake kanker (bijvoorbeeld binnen UNCAN.eu — het Europees initiatief voor een beter kankerbegrip), om gerichte behandelingen te ontwikkelen en om de ontwikkeling van databanken, registers en biobanken die relevant zijn voor zeldzame vormen van kanker bij volwassenen te ondersteunen;

| 144. | benadrukt dat het moeilijk is om zeldzame vormen van kanker bij volwassenen tijdiger te diagnosticeren; beveelt daarom aan om gemakkelijker en sneller toegang te verschaffen tot moleculaire tests die ertoe kunnen bijdragen dat patiënten een correcte diagnose en een gerichte behandeling krijgen, en zo nodig zelfs toegang krijgen tot relevante klinische proeven; benadrukt voorts dat onderzoek naar biomarkers op dit gebied cruciaal is; |
| --- | --- |

144.

benadrukt dat het moeilijk is om zeldzame vormen van kanker bij volwassenen tijdiger te diagnosticeren; beveelt daarom aan om gemakkelijker en sneller toegang te verschaffen tot moleculaire tests die ertoe kunnen bijdragen dat patiënten een correcte diagnose en een gerichte behandeling krijgen, en zo nodig zelfs toegang krijgen tot relevante klinische proeven; benadrukt voorts dat onderzoek naar biomarkers op dit gebied cruciaal is;

| 145. | vraagt dat eerste- en tweedelijnszorgverleners beter bewust worden gemaakt van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen en dat adequaat wordt doorverwezen naar gespecialiseerde multidisciplinaire expertisecentra op zowel nationaal als Europees niveau; |
| --- | --- |

145.

vraagt dat eerste- en tweedelijnszorgverleners beter bewust worden gemaakt van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen en dat adequaat wordt doorverwezen naar gespecialiseerde multidisciplinaire expertisecentra op zowel nationaal als Europees niveau;

| 146. | moedigt de lidstaten aan om nationale netwerken voor zeldzame vormen van kanker bij volwassenen op te zetten om de tijdige doorverwijzing van patiënten naar gespecialiseerde centra te optimaliseren en interacties met ERN’s te faciliteren teneinde de uitwisseling van multidisciplinaire kennis en hoogwaardige zorg te maximaliseren en klinisch onderzoek te stimuleren; |
| --- | --- |

146.

moedigt de lidstaten aan om nationale netwerken voor zeldzame vormen van kanker bij volwassenen op te zetten om de tijdige doorverwijzing van patiënten naar gespecialiseerde centra te optimaliseren en interacties met ERN’s te faciliteren teneinde de uitwisseling van multidisciplinaire kennis en hoogwaardige zorg te maximaliseren en klinisch onderzoek te stimuleren;

| 147. | vraagt dat volwassenen met een zeldzame vorm van kanker een betere toegang krijgen tot klinische proeven en programma’s voor gebruik in schrijnende gevallen; betreurt dat het voor volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker uit veel landen nog steeds zeer moeilijk is om toegang te krijgen tot programma’s voor gebruik in schrijnende gevallen en tot klinische proeven in het buitenland; dringt aan op een betere uitvoering van de EU-regelingen die volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker toegang tot gezondheidszorg in het buitenland bieden, en is van mening dat nationale gezondheidszorgstelsels de toegang tot klinische proeven en programma’s voor gebruik in schrijnende gevallen moeten vergemakkelijken voor volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker die over weinig behandelingsmogelijkheden beschikken; |
| --- | --- |

147.

vraagt dat volwassenen met een zeldzame vorm van kanker een betere toegang krijgen tot klinische proeven en programma’s voor gebruik in schrijnende gevallen; betreurt dat het voor volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker uit veel landen nog steeds zeer moeilijk is om toegang te krijgen tot programma’s voor gebruik in schrijnende gevallen en tot klinische proeven in het buitenland; dringt aan op een betere uitvoering van de EU-regelingen die volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker toegang tot gezondheidszorg in het buitenland bieden, en is van mening dat nationale gezondheidszorgstelsels de toegang tot klinische proeven en programma’s voor gebruik in schrijnende gevallen moeten vergemakkelijken voor volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker die over weinig behandelingsmogelijkheden beschikken;

| 148. | moedigt nieuwe regelgevingsbenaderingen aan om volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker in staat te stellen onder toezicht toegang te krijgen tot nieuwe/innovatieve behandelingen, en het verzamelen van werkelijke gegevens — in aanvulling op bij klinische proeven verzamelde gegevens — te vergemakkelijken; |
| --- | --- |

148.

moedigt nieuwe regelgevingsbenaderingen aan om volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker in staat te stellen onder toezicht toegang te krijgen tot nieuwe/innovatieve behandelingen, en het verzamelen van werkelijke gegevens — in aanvulling op bij klinische proeven verzamelde gegevens — te vergemakkelijken;

| 149. | benadrukt dat zeldzame vormen van kanker bij volwassenen moeten worden opgenomen in het “specialisatieoverschrijdend opleidingsprogramma op het gebied van kanker”, dat ook gespecialiseerde opleidingen voor verpleegkundigen omvat, in samenwerking met ERN’s voor zeldzame vormen van kanker bij volwassenen; benadrukt dat er steun moet worden verleend aan onderwijsprogramma’s voor volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker, hun mantelzorgers en patiëntenvertegenwoordigers, in samenwerking met de ERN’s, om de gezondheidsgeletterdheid te vergroten en om patiënten en hun familie te helpen geïnformeerde keuzes te maken over behandelingsopties en nazorg; |
| --- | --- |

149.

benadrukt dat zeldzame vormen van kanker bij volwassenen moeten worden opgenomen in het “specialisatieoverschrijdend opleidingsprogramma op het gebied van kanker”, dat ook gespecialiseerde opleidingen voor verpleegkundigen omvat, in samenwerking met ERN’s voor zeldzame vormen van kanker bij volwassenen; benadrukt dat er steun moet worden verleend aan onderwijsprogramma’s voor volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker, hun mantelzorgers en patiëntenvertegenwoordigers, in samenwerking met de ERN’s, om de gezondheidsgeletterdheid te vergroten en om patiënten en hun familie te helpen geïnformeerde keuzes te maken over behandelingsopties en nazorg;

| 150. | erkent de specifieke kenmerken van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen in programma’s ter verbetering van de levenskwaliteit van patiënten, voormalige patiënten en mantelzorgers; verzoekt de Commissie en de lidstaten specifieke opleidingen te organiseren voor andere beroepsbeoefenaars dan gezondheidswerkers (bv. maatschappelijk werkers, casemanagers enz.) die zich bezighouden met volwassenen met een zeldzame vorm van kanker; benadrukt dat voor volwassenen met een zeldzame vorm van kanker moet worden voorzien in passende psychologische ondersteuning, revalidatie en monitoring van de bijwerkingen op lange termijn van behandelingen door beroepsbeoefenaars die de zeldzame ziekte en de daarmee verband houdende specifieke kenmerken begrijpen; beveelt aan dat alle volwassenen met een zeldzame vorm van kanker ook een zorgplan voor na de ziekte krijgen; is van mening dat ook mantelzorgers van volwassenen met een zeldzame vorm van kanker (vaak familieleden) toegang moeten hebben tot specifieke psychosociale ondersteuning om te kunnen omgaan met de ernst en de complexiteit van de ziekte en de aanzienlijke zorglast die zij op zich nemen; |
| --- | --- |

150.

erkent de specifieke kenmerken van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen in programma’s ter verbetering van de levenskwaliteit van patiënten, voormalige patiënten en mantelzorgers; verzoekt de Commissie en de lidstaten specifieke opleidingen te organiseren voor andere beroepsbeoefenaars dan gezondheidswerkers (bv. maatschappelijk werkers, casemanagers enz.) die zich bezighouden met volwassenen met een zeldzame vorm van kanker; benadrukt dat voor volwassenen met een zeldzame vorm van kanker moet worden voorzien in passende psychologische ondersteuning, revalidatie en monitoring van de bijwerkingen op lange termijn van behandelingen door beroepsbeoefenaars die de zeldzame ziekte en de daarmee verband houdende specifieke kenmerken begrijpen; beveelt aan dat alle volwassenen met een zeldzame vorm van kanker ook een zorgplan voor na de ziekte krijgen; is van mening dat ook mantelzorgers van volwassenen met een zeldzame vorm van kanker (vaak familieleden) toegang moeten hebben tot specifieke psychosociale ondersteuning om te kunnen omgaan met de ernst en de complexiteit van de ziekte en de aanzienlijke zorglast die zij op zich nemen;

| 151. | verzoekt de lidstaten in hun NCCP’s een specifiek hoofdstuk over de aanpak van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen op te nemen (naast een specifiek hoofdstuk over kanker bij kinderen), zoals aanbevolen in de Agenda inzake zeldzame vormen van kanker voor 2030; is van mening dat de specifieke kenmerken moeten worden erkend in specifieke hoofdstukken in alle NCCP’s, met relevante synergieën met nationale plannen voor zeldzame ziekten, teneinde onderzoek te bevorderen en het zorgbeheer en de zorgtrajecten voor deze patiënten te verbeteren, van de eerstelijnszorg tot zeer gespecialiseerde multidisciplinaire gezondheidszorgcentra die deel uitmaken van of in nauw contact staan met de betreffende ERN’s; merkt op dat veel van de NCCP’s van de lidstaten tot dusver onvoldoende rekening houden met zeldzame vormen van kanker bij volwassenen en kinderkanker; |
| --- | --- |

151.

verzoekt de lidstaten in hun NCCP’s een specifiek hoofdstuk over de aanpak van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen op te nemen (naast een specifiek hoofdstuk over kanker bij kinderen), zoals aanbevolen in de Agenda inzake zeldzame vormen van kanker voor 2030; is van mening dat de specifieke kenmerken moeten worden erkend in specifieke hoofdstukken in alle NCCP’s, met relevante synergieën met nationale plannen voor zeldzame ziekten, teneinde onderzoek te bevorderen en het zorgbeheer en de zorgtrajecten voor deze patiënten te verbeteren, van de eerstelijnszorg tot zeer gespecialiseerde multidisciplinaire gezondheidszorgcentra die deel uitmaken van of in nauw contact staan met de betreffende ERN’s; merkt op dat veel van de NCCP’s van de lidstaten tot dusver onvoldoende rekening houden met zeldzame vormen van kanker bij volwassenen en kinderkanker;

| 152. | dringt er bij de bevoegde nationale autoriteiten op aan om organisaties van volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker als partners bij de NCCP’s te betrekken, zodat zij de behoeften en verwachtingen van volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker kenbaar kunnen maken en actief kunnen deelnemen aan de uitvoering van specifieke maatregelen voor zeldzame vormen van kanker bij volwassenen; |
| --- | --- |

152.

dringt er bij de bevoegde nationale autoriteiten op aan om organisaties van volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker als partners bij de NCCP’s te betrekken, zodat zij de behoeften en verwachtingen van volwassen patiënten met een zeldzame vorm van kanker kenbaar kunnen maken en actief kunnen deelnemen aan de uitvoering van specifieke maatregelen voor zeldzame vormen van kanker bij volwassenen;

B.   
  Instrumenten voor actie

Instrumenten voor actie

I.   Holistisch onderzoek en de implicaties ervan

Holistisch onderzoek en de implicaties ervan

| 153. | wijst erop dat het Europees kankerbestrijdingsplan moet worden uitgevoerd in nauwe samenwerking met de missie inzake kanker in het kader van Horizon Europa, die als doel heeft EU-investeringen in onderzoek, publieke productie en innovatie op het gebied van kanker te bevorderen; is ingenomen met het feit dat Horizon Europa zal voorzien in financiering voor onderzoeksinfrastructuur, cloudcomputing en maatregelen van de Europese Innovatieraad; verzoekt de Commissie kinderkanker te beschouwen als een thema voor een Europees partnerschap in het kader van het volgende strategische programma van Horizon Europa; beveelt aan om in het kader van Horizon Europa passende financiering te verlenen aan projecten die gericht zijn op nieuwe geneesmiddelen tegen kinderkanker, teneinde het bestaande gebrek aan pediatrische geneesmiddelen te verhelpen; |
| --- | --- |

153.

wijst erop dat het Europees kankerbestrijdingsplan moet worden uitgevoerd in nauwe samenwerking met de missie inzake kanker in het kader van Horizon Europa, die als doel heeft EU-investeringen in onderzoek, publieke productie en innovatie op het gebied van kanker te bevorderen; is ingenomen met het feit dat Horizon Europa zal voorzien in financiering voor onderzoeksinfrastructuur, cloudcomputing en maatregelen van de Europese Innovatieraad; verzoekt de Commissie kinderkanker te beschouwen als een thema voor een Europees partnerschap in het kader van het volgende strategische programma van Horizon Europa; beveelt aan om in het kader van Horizon Europa passende financiering te verlenen aan projecten die gericht zijn op nieuwe geneesmiddelen tegen kinderkanker, teneinde het bestaande gebrek aan pediatrische geneesmiddelen te verhelpen;

| 154. | herinnert eraan dat multidisciplinair kankeronderzoek, en de vertaling daarvan naar de dagelijkse klinische praktijk, van fundamenteel belang zijn om te zorgen voor voortdurende verbeteringen in de preventie, diagnose en behandeling van kanker en de nazorg voor voormalige kankerpatiënten; is derhalve ingenomen met de lancering van Horizon Europa-partnerschappen om wetenschappelijke kennis te vertalen naar innovaties die de patiënten bereiken; verzoekt de Commissie de activiteiten van de Horizon Europa-partnerschappen en de concrete vertaling van onderzoek naar reële meerwaarde voor de huidige medische praktijk op de voet te volgen; |
| --- | --- |

154.

herinnert eraan dat multidisciplinair kankeronderzoek, en de vertaling daarvan naar de dagelijkse klinische praktijk, van fundamenteel belang zijn om te zorgen voor voortdurende verbeteringen in de preventie, diagnose en behandeling van kanker en de nazorg voor voormalige kankerpatiënten; is derhalve ingenomen met de lancering van Horizon Europa-partnerschappen om wetenschappelijke kennis te vertalen naar innovaties die de patiënten bereiken; verzoekt de Commissie de activiteiten van de Horizon Europa-partnerschappen en de concrete vertaling van onderzoek naar reële meerwaarde voor de huidige medische praktijk op de voet te volgen;

| 155. | is ingenomen met de mededeling van de Commissie over een nieuwe Europese onderzoeksruimte voor onderzoek en innovatie, waarin de strategische doelstellingen en acties worden uiteengezet die in nauwe samenwerking met de lidstaten moeten worden uitgevoerd; schaart zich achter de doelstelling om 3 % van het bbp van de EU te investeren in onderzoek en ontwikkeling, wat zal helpen om uitmuntend onderzoek in de hele EU te bevorderen en het mogelijk zal maken dat onderzoeksresultaten de wetenschappelijke gemeenschap, de maatschappij en de reële economie bereiken; betreurt de aanzienlijke ongelijkheden die in de EU bestaan op het gebied van onderzoeksfinanciering; verzoekt de lidstaten een pact voor onderzoek en innovatie in Europa goed te keuren, met de toezegging om de overheidsuitgaven voor onderzoek en innovatie tegen 2030 in de hele EU op gecoördineerde wijze te verhogen tot 1,25 % van het bbp; |
| --- | --- |

155.

is ingenomen met de mededeling van de Commissie over een nieuwe Europese onderzoeksruimte voor onderzoek en innovatie, waarin de strategische doelstellingen en acties worden uiteengezet die in nauwe samenwerking met de lidstaten moeten worden uitgevoerd; schaart zich achter de doelstelling om 3 % van het bbp van de EU te investeren in onderzoek en ontwikkeling, wat zal helpen om uitmuntend onderzoek in de hele EU te bevorderen en het mogelijk zal maken dat onderzoeksresultaten de wetenschappelijke gemeenschap, de maatschappij en de reële economie bereiken; betreurt de aanzienlijke ongelijkheden die in de EU bestaan op het gebied van onderzoeksfinanciering; verzoekt de lidstaten een pact voor onderzoek en innovatie in Europa goed te keuren, met de toezegging om de overheidsuitgaven voor onderzoek en innovatie tegen 2030 in de hele EU op gecoördineerde wijze te verhogen tot 1,25 % van het bbp;

| 156. | verzoekt de lidstaten aantrekkelijke wetenschappelijke loopbanen voor onderzoekers in Europa te bevorderen en te waarborgen, met bijzondere aandacht voor vrouwen; verzoekt de lidstaten een goed gestructureerd wetenschappelijk personeelsbestand en goed gestructureerde wetenschappelijke infrastructuur tot stand te brengen, en te voorzien in continue financiering voor hun onderzoekscentra; is verheugd dat het voorgestelde initiatief voor innovatieve gezondheidszorg zal helpen om een EU-breed onderzoeks- en innovatie-ecosysteem op te zetten, dat samenwerking tussen de gezondheidssector, de academische wereld en andere belanghebbenden zal bevorderen om wetenschappelijke kennis om te zetten in innovaties op het gebied van de preventie, diagnose, behandeling en beheersing van ziekten, met inbegrip van kanker; |
| --- | --- |

156.

verzoekt de lidstaten aantrekkelijke wetenschappelijke loopbanen voor onderzoekers in Europa te bevorderen en te waarborgen, met bijzondere aandacht voor vrouwen; verzoekt de lidstaten een goed gestructureerd wetenschappelijk personeelsbestand en goed gestructureerde wetenschappelijke infrastructuur tot stand te brengen, en te voorzien in continue financiering voor hun onderzoekscentra; is verheugd dat het voorgestelde initiatief voor innovatieve gezondheidszorg zal helpen om een EU-breed onderzoeks- en innovatie-ecosysteem op te zetten, dat samenwerking tussen de gezondheidssector, de academische wereld en andere belanghebbenden zal bevorderen om wetenschappelijke kennis om te zetten in innovaties op het gebied van de preventie, diagnose, behandeling en beheersing van ziekten, met inbegrip van kanker;

| 157. | verzoekt nogmaals om duurzame en toereikende financiering voor concurrerend Europees kankeronderzoek; benadrukt dat dergelijk onderzoek gericht moet zijn op gebieden waar nog grote onvervulde behoeften bestaan en dat het moet worden uitgevoerd in alle fasen van de kankerzorg, en voor alle behandelingswijzen; verzoekt de lidstaten de mobilisatie van openbaar onderzoek naar innovaties op het gebied van kankertherapie, -diagnose en -screening met ten minste 20 % te verhogen met betrekking tot alle betrokken patiëntenpopulaties; dringt er voorts op aan dat Horizon Europa en de nationale onderzoeksprogramma’s onderzoek naar pediatrische en weesgeneesmiddelen ondersteunen door middel van fondsen voor innovatieprijzen; is van mening dat de voorwaarden voor toegang tot publieke financiering moeten worden herzien en dat daarbij moet worden gezorgd voor transparantie van de contracten tussen publieke en particuliere entiteiten, en voorwaarden moet worden opgelegd met betrekking tot de toegankelijkheid en betaalbaarheid van nieuwe innovaties wanneer projecten succesvol zijn; |
| --- | --- |

157.

verzoekt nogmaals om duurzame en toereikende financiering voor concurrerend Europees kankeronderzoek; benadrukt dat dergelijk onderzoek gericht moet zijn op gebieden waar nog grote onvervulde behoeften bestaan en dat het moet worden uitgevoerd in alle fasen van de kankerzorg, en voor alle behandelingswijzen; verzoekt de lidstaten de mobilisatie van openbaar onderzoek naar innovaties op het gebied van kankertherapie, -diagnose en -screening met ten minste 20 % te verhogen met betrekking tot alle betrokken patiëntenpopulaties; dringt er voorts op aan dat Horizon Europa en de nationale onderzoeksprogramma’s onderzoek naar pediatrische en weesgeneesmiddelen ondersteunen door middel van fondsen voor innovatieprijzen; is van mening dat de voorwaarden voor toegang tot publieke financiering moeten worden herzien en dat daarbij moet worden gezorgd voor transparantie van de contracten tussen publieke en particuliere entiteiten, en voorwaarden moet worden opgelegd met betrekking tot de toegankelijkheid en betaalbaarheid van nieuwe innovaties wanneer projecten succesvol zijn;

| 158. | ondersteunt de aanbeveling van de raad van de missie inzake kanker om een onderzoeksprogramma op te zetten dat tot taak heeft doeltreffende strategieën en methoden voor kankerpreventie vast te stellen met betrekking tot commerciële gezondheidsdeterminanten en blootstelling aan kankerverwekkende stoffen op het werk (79); schaart zich achter de aanbeveling om een beleidsondersteunende faciliteit op te richten om kennisuitwisseling te bevorderen en de uitvoering van preventiebeleid in verband met kanker op EU-, nationaal en lokaal niveau te ondersteunen; |
| --- | --- |

158.

ondersteunt de aanbeveling van de raad van de missie inzake kanker om een onderzoeksprogramma op te zetten dat tot taak heeft doeltreffende strategieën en methoden voor kankerpreventie vast te stellen met betrekking tot commerciële gezondheidsdeterminanten en blootstelling aan kankerverwekkende stoffen op het werk (79

| 159. | verzoekt de lidstaten en de Commissie programma’s op te zetten om de nodige steun te verlenen aan de onlangs geconsolideerde Europese gemeenschap van cellulaire interceptieve geneeskunde, die baanbrekende cellulaire en AI-technologieën zal creëren en integreren om inzicht te krijgen in vroege gebeurtenissen bij kanker en de bijbehorende behandeling en deze kennis zal gebruiken om de resultaten voor de patiënten te verbeteren; steunt de oprichting van een platform voor cellulaire interceptieve geneeskunde met het oog op het coördineren van en het vaststellen van synergieën tussen onderzoek, innovatie en multisectorale activiteiten; benadrukt dat er moet worden geïnvesteerd in onderzoeks- en innovatiebenaderingen om innovatieve strategieën voor cellulaire vroegtijdige detectie en gepersonaliseerde behandeling van kanker te ontwikkelen; |
| --- | --- |

159.

verzoekt de lidstaten en de Commissie programma’s op te zetten om de nodige steun te verlenen aan de onlangs geconsolideerde Europese gemeenschap van cellulaire interceptieve geneeskunde, die baanbrekende cellulaire en AI-technologieën zal creëren en integreren om inzicht te krijgen in vroege gebeurtenissen bij kanker en de bijbehorende behandeling en deze kennis zal gebruiken om de resultaten voor de patiënten te verbeteren; steunt de oprichting van een platform voor cellulaire interceptieve geneeskunde met het oog op het coördineren van en het vaststellen van synergieën tussen onderzoek, innovatie en multisectorale activiteiten; benadrukt dat er moet worden geïnvesteerd in onderzoeks- en innovatiebenaderingen om innovatieve strategieën voor cellulaire vroegtijdige detectie en gepersonaliseerde behandeling van kanker te ontwikkelen;

| 160. | benadrukt dat er behoefte is aan onafhankelijk en multidisciplinair kankeronderzoek “van laboratorium tot ziekbed”, d.w.z. van laboratoriumonderzoek tot toegepast onderzoek bij patiënten, alsook aan een regelmatige herbeoordeling van de doeltreffendheid van geneesmiddelen die reeds op de markt zijn; wijst erop dat de resultaten van dit onderzoek op een transparante en bevattelijke manier openbaar moeten worden gemaakt; vraagt dat er maatregelen worden vastgesteld om de gezondheidsrisico’s als gevolg van desinformatie en onjuiste informatie, met name op sociale media, te beperken, met bijzondere aandacht voor maatregelen om kinderen en jongeren te beschermen; dringt aan op steun voor initiatieven voor de verspreiding van wetenschap; |
| --- | --- |

160.

benadrukt dat er behoefte is aan onafhankelijk en multidisciplinair kankeronderzoek “van laboratorium tot ziekbed”, d.w.z. van laboratoriumonderzoek tot toegepast onderzoek bij patiënten, alsook aan een regelmatige herbeoordeling van de doeltreffendheid van geneesmiddelen die reeds op de markt zijn; wijst erop dat de resultaten van dit onderzoek op een transparante en bevattelijke manier openbaar moeten worden gemaakt; vraagt dat er maatregelen worden vastgesteld om de gezondheidsrisico’s als gevolg van desinformatie en onjuiste informatie, met name op sociale media, te beperken, met bijzondere aandacht voor maatregelen om kinderen en jongeren te beschermen; dringt aan op steun voor initiatieven voor de verspreiding van wetenschap;

| 161. | benadrukt het belang van investeringen in de ontwikkeling van nieuwe onderzoeksmethoden zonder proefdieren, zoals in silico en organoïden, om de preklinische observatieperioden te verkorten, het onderzoek efficiënter te maken en het aantal onnodige en vaak minder betrouwbare dierproeven te verminderen; benadrukt dat proefdiervrije methoden voor het testen van de kankerverwekkendheid van in het milieu voorkomende chemische stoffen, zoals teststrategieën die focussen op de onderliggende biologische mechanismen die kanker veroorzaken, relevantere informatie zouden moeten opleveren dan de methoden met proefdieren die momenteel voor de beoordeling van de veiligheid van chemische stoffen worden gebruikt, wat de autoriteiten in staat zou moeten stellen sneller maatregelen te nemen om blootstelling aan schadelijke chemische stoffen die kanker zouden kunnen veroorzaken, te beperken; |
| --- | --- |

161.

benadrukt het belang van investeringen in de ontwikkeling van nieuwe onderzoeksmethoden zonder proefdieren, zoals in silico en organoïden, om de preklinische observatieperioden te verkorten, het onderzoek efficiënter te maken en het aantal onnodige en vaak minder betrouwbare dierproeven te verminderen; benadrukt dat proefdiervrije methoden voor het testen van de kankerverwekkendheid van in het milieu voorkomende chemische stoffen, zoals teststrategieën die focussen op de onderliggende biologische mechanismen die kanker veroorzaken, relevantere informatie zouden moeten opleveren dan de methoden met proefdieren die momenteel voor de beoordeling van de veiligheid van chemische stoffen worden gebruikt, wat de autoriteiten in staat zou moeten stellen sneller maatregelen te nemen om blootstelling aan schadelijke chemische stoffen die kanker zouden kunnen veroorzaken, te beperken;

| 162. | verzoekt de lidstaten zich sterk in te zetten voor het aanmoedigen van publiek-private samenwerking, aangestuurd door de behoeften op het gebied van de volksgezondheid, en voor het wegnemen van belemmeringen voor het concurrentievermogen in de hele EU; |
| --- | --- |

162.

verzoekt de lidstaten zich sterk in te zetten voor het aanmoedigen van publiek-private samenwerking, aangestuurd door de behoeften op het gebied van de volksgezondheid, en voor het wegnemen van belemmeringen voor het concurrentievermogen in de hele EU;

| 163. | is zich bewust van de aanzienlijke potentiële impact van het gebruik van artificiële intelligentie, algoritmische analyse aan de hand van big data en andere moderne technologieën bij de diagnose en besluitvorming met betrekking tot kanker in de komende jaren; onderstreept dat de combinatie van reële gegevens, wiskundige modellering, artificiële intelligentie en digitale instrumenten aanzienlijk zal helpen om op een kostenefficiëntere manier innovatieve behandelingen te ontwikkelen en er mogelijk voor zal zorgen dat er minder patiënten nodig zijn voor klinische proeven en dat er minder proefdieren worden gebruikt bij onderzoek; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om kennis op het gebied van kankerbiologie te bevorderen door genomica- en informaticainfrastructuur op te zetten; verzoekt alle uitvoerende partners met aandrang om de beginselen van privacy en beveiliging van gegevens, vertrouwen, transparantie, patiëntgerichtheid en betrokkenheid van de patiënt te allen tijde voor ogen te houden; |
| --- | --- |

163.

is zich bewust van de aanzienlijke potentiële impact van het gebruik van artificiële intelligentie, algoritmische analyse aan de hand van big data en andere moderne technologieën bij de diagnose en besluitvorming met betrekking tot kanker in de komende jaren; onderstreept dat de combinatie van reële gegevens, wiskundige modellering, artificiële intelligentie en digitale instrumenten aanzienlijk zal helpen om op een kostenefficiëntere manier innovatieve behandelingen te ontwikkelen en er mogelijk voor zal zorgen dat er minder patiënten nodig zijn voor klinische proeven en dat er minder proefdieren worden gebruikt bij onderzoek; moedigt de Commissie en de lidstaten aan om kennis op het gebied van kankerbiologie te bevorderen door genomica- en informaticainfrastructuur op te zetten; verzoekt alle uitvoerende partners met aandrang om de beginselen van privacy en beveiliging van gegevens, vertrouwen, transparantie, patiëntgerichtheid en betrokkenheid van de patiënt te allen tijde voor ogen te houden;

| 164. | wijst op het cruciale belang van klinisch onderzoek en verzoekt de lidstaten het combineren van patiëntenzorg en onderzoeks- en innovatie-initiatieven te vergemakkelijken, met name in kleinere centra, om zo de werklast en het aantal patiënten per zorgverlener te verminderen; |
| --- | --- |

164.

wijst op het cruciale belang van klinisch onderzoek en verzoekt de lidstaten het combineren van patiëntenzorg en onderzoeks- en innovatie-initiatieven te vergemakkelijken, met name in kleinere centra, om zo de werklast en het aantal patiënten per zorgverlener te verminderen;

| 165. | pleit voor onderzoek naar de potentiële positieve impact van artificiële intelligentie en moderne technologieën op de diagnose en monitoring van, de besluitvorming over en de zorgverlening bij kanker; is verheugd over de start van het project “Genomics for public health”, in het kader waarvan beveiligde toegang wordt geboden tot grote hoeveelheden genoomgegevens die kunnen worden gebruikt bij preventieve, prognostische, gepersonaliseerde en participatieve geneeskunde; |
| --- | --- |

165.

pleit voor onderzoek naar de potentiële positieve impact van artificiële intelligentie en moderne technologieën op de diagnose en monitoring van, de besluitvorming over en de zorgverlening bij kanker; is verheugd over de start van het project “Genomics for public health”, in het kader waarvan beveiligde toegang wordt geboden tot grote hoeveelheden genoomgegevens die kunnen worden gebruikt bij preventieve, prognostische, gepersonaliseerde en participatieve geneeskunde;

| 166. | steunt de totstandbrenging van nieuwe digitale bronnen en platforms, zoals het Europees initiatief voor kankerbeeldvorming, en de versterking van het Europees informatiesysteem voor kanker, waardoor de bevoegde autoriteiten in de komende jaren goed gebruik zullen kunnen maken van artificiële intelligentie die wordt toegepast op big data; benadrukt dat er gelijke en transparante toegang moet worden geboden tot de informatie op deze platforms; |
| --- | --- |

166.

steunt de totstandbrenging van nieuwe digitale bronnen en platforms, zoals het Europees initiatief voor kankerbeeldvorming, en de versterking van het Europees informatiesysteem voor kanker, waardoor de bevoegde autoriteiten in de komende jaren goed gebruik zullen kunnen maken van artificiële intelligentie die wordt toegepast op big data; benadrukt dat er gelijke en transparante toegang moet worden geboden tot de informatie op deze platforms;

| 167. | is verheugd over de start van het vlaggenschipinitiatief “Kankerdiagnose en -behandeling voor iedereen” in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan, waarmee wordt beoogd de toegang tot innovatieve kankerdiagnose en -behandeling te verbeteren en het gebruik van de sequencingtechnologie van de volgende generatie voor snelle en efficiënte genetische profielen van tumorcellen te bevorderen, zodat onderzoekers en clinici kankerprofielen kunnen delen en dezelfde of soortgelijke diagnostische en therapeutische benaderingen kunnen toepassen op patiënten met vergelijkbare kankerprofielen; benadrukt dat er moet worden nagedacht over gepersonaliseerde behandelingen op basis van goed opgezette klinische proeven met een bewezen therapeutische meerwaarde voor de patiënt; |
| --- | --- |

167.

is verheugd over de start van het vlaggenschipinitiatief “Kankerdiagnose en -behandeling voor iedereen” in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan, waarmee wordt beoogd de toegang tot innovatieve kankerdiagnose en -behandeling te verbeteren en het gebruik van de sequencingtechnologie van de volgende generatie voor snelle en efficiënte genetische profielen van tumorcellen te bevorderen, zodat onderzoekers en clinici kankerprofielen kunnen delen en dezelfde of soortgelijke diagnostische en therapeutische benaderingen kunnen toepassen op patiënten met vergelijkbare kankerprofielen; benadrukt dat er moet worden nagedacht over gepersonaliseerde behandelingen op basis van goed opgezette klinische proeven met een bewezen therapeutische meerwaarde voor de patiënt;

| 168. | is ingenomen met geplande, in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde partnerschap voor gepersonaliseerde geneeskunde, dat in het kader van Horizon Europa zal worden gefinancierd en prioriteiten voor onderzoek en opleiding op het gebied van gepersonaliseerde geneeskunde zal vaststellen, onderzoeksprojecten op het gebied van kankerpreventie, -diagnose en -behandeling zal ondersteunen en aanbevelingen zal doen voor de toepassing van gepersonaliseerde geneeskunde in de dagelijkse medische praktijk; benadrukt dat er een welomschreven, wereldwijd consistente terminologie voor gepersonaliseerde geneesmiddelen moet komen, die de investeringen in onderzoek zou stroomlijnen en de gezondheidsgeletterdheid van de patiënten ten goede zou komen; steunt de opstelling van een stappenplan voor gepersonaliseerde preventie aan de hand waarvan hiaten in onderzoek en innovatie kunnen worden opgespoord en alle bekende biologische afwijkingen die tot kankergevoeligheid leiden, in kaart kunnen worden gebracht, met inbegrip van erfelijke en omgevingsfactoren en pediatrische kwesties; vraagt dat deze oplossingen potentieel toegankelijk worden gemaakt via de openbare gezondheidszorgstelsels; |
| --- | --- |

168.

is ingenomen met geplande, in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde partnerschap voor gepersonaliseerde geneeskunde, dat in het kader van Horizon Europa zal worden gefinancierd en prioriteiten voor onderzoek en opleiding op het gebied van gepersonaliseerde geneeskunde zal vaststellen, onderzoeksprojecten op het gebied van kankerpreventie, -diagnose en -behandeling zal ondersteunen en aanbevelingen zal doen voor de toepassing van gepersonaliseerde geneeskunde in de dagelijkse medische praktijk; benadrukt dat er een welomschreven, wereldwijd consistente terminologie voor gepersonaliseerde geneesmiddelen moet komen, die de investeringen in onderzoek zou stroomlijnen en de gezondheidsgeletterdheid van de patiënten ten goede zou komen; steunt de opstelling van een stappenplan voor gepersonaliseerde preventie aan de hand waarvan hiaten in onderzoek en innovatie kunnen worden opgespoord en alle bekende biologische afwijkingen die tot kankergevoeligheid leiden, in kaart kunnen worden gebracht, met inbegrip van erfelijke en omgevingsfactoren en pediatrische kwesties; vraagt dat deze oplossingen potentieel toegankelijk worden gemaakt via de openbare gezondheidszorgstelsels;

| 169. | pleit voor meer capaciteitsopbouw, infrastructuur en financiering voor en nauwere samenwerking op het gebied van onderzoek naar klinische proeven zonder winstoogmerk teneinde behandelingsstrategieën te verbeteren, met bijzondere aandacht voor ouderen en voor kwetsbare en ondervertegenwoordigde patiëntenpopulaties, waaronder vrouwen en kinderen; dringt aan op EU-steun voor de agenda voor de optimalisering van de gezondheidsstelsels en de behandelingen; |
| --- | --- |

169.

pleit voor meer capaciteitsopbouw, infrastructuur en financiering voor en nauwere samenwerking op het gebied van onderzoek naar klinische proeven zonder winstoogmerk teneinde behandelingsstrategieën te verbeteren, met bijzondere aandacht voor ouderen en voor kwetsbare en ondervertegenwoordigde patiëntenpopulaties, waaronder vrouwen en kinderen; dringt aan op EU-steun voor de agenda voor de optimalisering van de gezondheidsstelsels en de behandelingen;

| 170. | verzoekt de Commissie en de lidstaten steun te verlenen aan studies op het gebied van mens- en sociale wetenschappen, met name als ze betrekking hebben op ongelijkheid op het gebied van gezondheid in de verschillende stadia van kanker, alsook onderzoek naar de optimalisering van de organisatie van kankerbehandeling, de financiering van gezondheidsdiensten en zorgaanbieders, de organisatie van de verstrekking van gezondheidsdiensten en het functioneren van beheersinstellingen; vraagt dat in de studies aandacht wordt besteed aan ongelijkheden bij kankerzorg die verband houden met factoren zoals geslacht, leeftijd en sociaal-economische status, met bijzondere aandacht voor gemarginaliseerde en kwetsbare groepen in de samenleving; |
| --- | --- |

170.

verzoekt de Commissie en de lidstaten steun te verlenen aan studies op het gebied van mens- en sociale wetenschappen, met name als ze betrekking hebben op ongelijkheid op het gebied van gezondheid in de verschillende stadia van kanker, alsook onderzoek naar de optimalisering van de organisatie van kankerbehandeling, de financiering van gezondheidsdiensten en zorgaanbieders, de organisatie van de verstrekking van gezondheidsdiensten en het functioneren van beheersinstellingen; vraagt dat in de studies aandacht wordt besteed aan ongelijkheden bij kankerzorg die verband houden met factoren zoals geslacht, leeftijd en sociaal-economische status, met bijzondere aandacht voor gemarginaliseerde en kwetsbare groepen in de samenleving;

| 171. | verzoekt de Commissie en de lidstaten de ontwikkeling van Europese multicentrische klinische proeven te steunen, met name bij kankers met een lage incidentie en/of beperkte behandelingsmogelijkheden, multinationale samenwerking en de uitvoering van grensoverschrijdende klinische proeven te bevorderen, zo nodig voortbouwend op bestaande structuren, zoals de European Clinical Research Council in de sector pediatrische kanker, en de betrokkenheid van kleinere landen aan te moedigen; benadrukt voorts dat alle EU-initiatieven op het gebied van kankerbeleid moeten worden gecoördineerd met het oog op welomschreven en gedeelde doelstellingen; |
| --- | --- |

171.

verzoekt de Commissie en de lidstaten de ontwikkeling van Europese multicentrische klinische proeven te steunen, met name bij kankers met een lage incidentie en/of beperkte behandelingsmogelijkheden, multinationale samenwerking en de uitvoering van grensoverschrijdende klinische proeven te bevorderen, zo nodig voortbouwend op bestaande structuren, zoals de European Clinical Research Council in de sector pediatrische kanker, en de betrokkenheid van kleinere landen aan te moedigen; benadrukt voorts dat alle EU-initiatieven op het gebied van kankerbeleid moeten worden gecoördineerd met het oog op welomschreven en gedeelde doelstellingen;

| 172. | is voorstander van klinisch onderzoek ter beoordeling van de haalbaarheid, doeltreffendheid en kosteneffectiviteit van niet-behandelingsgerelateerde interventies, zoals studies naar gezondheidsdeterminanten (met inbegrip van omgevingsfactoren) en levenskwaliteit; |
| --- | --- |

172.

is voorstander van klinisch onderzoek ter beoordeling van de haalbaarheid, doeltreffendheid en kosteneffectiviteit van niet-behandelingsgerelateerde interventies, zoals studies naar gezondheidsdeterminanten (met inbegrip van omgevingsfactoren) en levenskwaliteit;

| 173. | gelooft stellig dat patiënten en onafhankelijke patiëntenverenigingen, alsook ouders en mantelzorgers, moeten worden betrokken bij de vaststelling van de onderzoeksprioriteiten en eindpunten voor klinische proeven, om ervoor te zorgen dat de proeven inspelen op de onvervulde behoeften van Europese patiënten, waaronder levenskwaliteit als primair eindpunt; is van mening dat de eindresultaten van de proeven aan de deelnemende patiënten en aan het grote publiek moeten worden meegedeeld; vraagt dat pediatrische patiënten worden betrokken bij de omschrijving van de onvervulde behoeften, zodat zij input kunnen leveren voor het ontwerp van het protocol voor klinische proeven, de communicatie met de doelgroep kan worden verbeterd en de methoden voor de verspreiding van de bevindingen kunnen worden verbeterd; benadrukt dat moet worden toegezien op de mate waarin de transparantiebepalingen van de verordening inzake klinische proeven worden nageleefd, en dat daarover regelmatig verslag moet worden uitgebracht; |
| --- | --- |

173.

gelooft stellig dat patiënten en onafhankelijke patiëntenverenigingen, alsook ouders en mantelzorgers, moeten worden betrokken bij de vaststelling van de onderzoeksprioriteiten en eindpunten voor klinische proeven, om ervoor te zorgen dat de proeven inspelen op de onvervulde behoeften van Europese patiënten, waaronder levenskwaliteit als primair eindpunt; is van mening dat de eindresultaten van de proeven aan de deelnemende patiënten en aan het grote publiek moeten worden meegedeeld; vraagt dat pediatrische patiënten worden betrokken bij de omschrijving van de onvervulde behoeften, zodat zij input kunnen leveren voor het ontwerp van het protocol voor klinische proeven, de communicatie met de doelgroep kan worden verbeterd en de methoden voor de verspreiding van de bevindingen kunnen worden verbeterd; benadrukt dat moet worden toegezien op de mate waarin de transparantiebepalingen van de verordening inzake klinische proeven worden nageleefd, en dat daarover regelmatig verslag moet worden uitgebracht;

| 174. | pleit voor strenger toezicht op klinische proeven en meer transparantie in het proces van onderzoek naar en ontwikkeling van kankerbehandelingen, onder meer door het opzetten van een portaalsite waar patiënten informatie over de beschikbare klinische proeven in Europa kunnen raadplegen; dringt aan op transparantie over de toegang tot en het gebruik van gegevens van klinische proeven op EU-niveau, met inbegrip van proeven die zijn stopgezet; onderstreept dat dit ook informatie moet omvatten die is afgestemd op kinderen en jonge patiënten; |
| --- | --- |

174.

pleit voor strenger toezicht op klinische proeven en meer transparantie in het proces van onderzoek naar en ontwikkeling van kankerbehandelingen, onder meer door het opzetten van een portaalsite waar patiënten informatie over de beschikbare klinische proeven in Europa kunnen raadplegen; dringt aan op transparantie over de toegang tot en het gebruik van gegevens van klinische proeven op EU-niveau, met inbegrip van proeven die zijn stopgezet; onderstreept dat dit ook informatie moet omvatten die is afgestemd op kinderen en jonge patiënten;

| 175. | beveelt aan dat onderzoek als parameter voor het register voor ongelijkheden bij kanker wordt gehanteerd om ongelijkheden met betrekking tot de toegang tot klinische proeven te meten en te monitoren, een beter inzicht te krijgen in en te reageren op regionale en nationale ongelijkheden op het gebied van klinische proeven beter te begrijpen en hier beter op te reageren, en verbeteringen te traceren die voortvloeien uit initiatieven in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan, zoals het EU-netwerk van nationale integrale kankercentra; |
| --- | --- |

175.

beveelt aan dat onderzoek als parameter voor het register voor ongelijkheden bij kanker wordt gehanteerd om ongelijkheden met betrekking tot de toegang tot klinische proeven te meten en te monitoren, een beter inzicht te krijgen in en te reageren op regionale en nationale ongelijkheden op het gebied van klinische proeven beter te begrijpen en hier beter op te reageren, en verbeteringen te traceren die voortvloeien uit initiatieven in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan, zoals het EU-netwerk van nationale integrale kankercentra;

| 176. | beklemtoont dat bij kankeronderzoek zowel in de preklinische als in de klinische fase rekening moet worden gehouden met gendergerelateerde verschillen, om verschillen in onder meer de fysiopathologie van de ziekte en de daarmee verband houdende comorbiditeiten en in de farmacokinetiek/farmacodynamiek van geneesmiddelen te beschrijven; |
| --- | --- |

176.

beklemtoont dat bij kankeronderzoek zowel in de preklinische als in de klinische fase rekening moet worden gehouden met gendergerelateerde verschillen, om verschillen in onder meer de fysiopathologie van de ziekte en de daarmee verband houdende comorbiditeiten en in de farmacokinetiek/farmacodynamiek van geneesmiddelen te beschrijven;

| 177. | is verheugd over de verklaring van Porto van 2021 over kankeronderzoek, waarin de mogelijkheden worden belicht voor een alomvattende en translatorische aanpak van kankeronderzoek, met het potentieel om ervoor te zorgen dat in de lidstaten met een goed ontwikkeld gezondheidsstelsel 75 % van de in 2030 gediagnosticeerde patiënten na tien jaar niet is gestorven aan kanker; verzoekt de Commissie daar actief aan deel te nemen en een leidende rol te spelen bij de verwezenlijking van dit doel; |
| --- | --- |

177.

is verheugd over de verklaring van Porto van 2021 over kankeronderzoek, waarin de mogelijkheden worden belicht voor een alomvattende en translatorische aanpak van kankeronderzoek, met het potentieel om ervoor te zorgen dat in de lidstaten met een goed ontwikkeld gezondheidsstelsel 75 % van de in 2030 gediagnosticeerde patiënten na tien jaar niet is gestorven aan kanker; verzoekt de Commissie daar actief aan deel te nemen en een leidende rol te spelen bij de verwezenlijking van dit doel;

| 178. | is ingenomen met het feit dat de Marie Skłodowska-Curie-acties zullen blijven voorzien in voorlichting en opleidingen voor onderzoekers op het gebied van kankerpreventie, -voorspelling, -opsporing, -diagnose en -behandeling; |
| --- | --- |

178.

is ingenomen met het feit dat de Marie Skłodowska-Curie-acties zullen blijven voorzien in voorlichting en opleidingen voor onderzoekers op het gebied van kankerpreventie, -voorspelling, -opsporing, -diagnose en -behandeling;

II.   Gedeelde kennis

Gedeelde kennis

| 179. | is van mening dat het delen van expertise, gegevens, opleidingsprogramma’s en communicatie-instrumenten noodzakelijk is om de kennis over kanker onder gezondheidswerkers, onderzoekers en patiënten te verbeteren; benadrukt dat sector- en grensoverschrijdende samenwerking en kennisdeling van cruciaal belang zijn om de kwaliteit van de kankerzorg in de EU verder te verbeteren; merkt op dat het delen van gegevens essentieel is om artificiële intelligentie en tools voor machinaal leren toe te passen op onderzoek, weliswaar onder menselijk toezicht, en om de digitale transformatie van de gezondheidszorg mogelijk te maken, om de verschillen op het gebied van kankerpreventie, -diagnose en -behandeling in Europa aan te pakken en om het gebruik van de middelen van de gezondheidszorgstelsels te optimaliseren door de efficiëntie te vergroten en zo de beschikbaarheid van gegevens over oncologische zorg te vergroten, ook in minder verstedelijkte en meer afgelegen gebieden; wijst op de gevoelige aard van gezondheidsgegevens; vraagt dat Verordening (EU) 2016/679 van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens (algemene verordening gegevensbescherming) (80) volledig wordt nageleefd om onnodige beperkingen van grensoverschrijdende gezondheidszorg te voorkomen; benadrukt dat de AVG, met inbegrip van de overwegingen 33 en 157, en de wisselwerking daarvan met de verordening betreffende klinische proeven — zodra die van toepassing wordt –, met inbegrip van overweging 29 en artikel 28, lid 2, van die verordening, in de hele EU op geharmoniseerde wijze moeten worden geïnterpreteerd en uitgevoerd, met name door de gegevensbeschermingsautoriteiten, teneinde wetenschappelijk onderzoek te vergemakkelijken; verzoekt het Europees Comité voor gegevensbescherming ervoor te zorgen dat zijn richtsnoeren betreffende gezondheidsonderzoek worden geactualiseerd met het oog op het bevorderen van onderzoek, en verzoekt de Commissie uiterlijk eind 2022 concrete voorstellen in te dienen; |
| --- | --- |

179.

is van mening dat het delen van expertise, gegevens, opleidingsprogramma’s en communicatie-instrumenten noodzakelijk is om de kennis over kanker onder gezondheidswerkers, onderzoekers en patiënten te verbeteren; benadrukt dat sector- en grensoverschrijdende samenwerking en kennisdeling van cruciaal belang zijn om de kwaliteit van de kankerzorg in de EU verder te verbeteren; merkt op dat het delen van gegevens essentieel is om artificiële intelligentie en tools voor machinaal leren toe te passen op onderzoek, weliswaar onder menselijk toezicht, en om de digitale transformatie van de gezondheidszorg mogelijk te maken, om de verschillen op het gebied van kankerpreventie, -diagnose en -behandeling in Europa aan te pakken en om het gebruik van de middelen van de gezondheidszorgstelsels te optimaliseren door de efficiëntie te vergroten en zo de beschikbaarheid van gegevens over oncologische zorg te vergroten, ook in minder verstedelijkte en meer afgelegen gebieden; wijst op de gevoelige aard van gezondheidsgegevens; vraagt dat Verordening (EU) 2016/679 van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens (algemene verordening gegevensbescherming) (80

| 180. | verzoekt de Commissie het functioneren van de ERN’s te evalueren, met name de rol die zij spelen bij het bijeenbrengen en delen van expertise en beste praktijken, zodat de doorverwijzing van patiënten in het kader van de bestrijding van zeldzame vormen van kanker, waaraan in Europa naar schatting 5,1 miljoen patiënten lijden en die samenwerking op grote schaal vereisen, kan worden gerationaliseerd; benadrukt het belang van de ERN’s voor het wegwerken van ongelijkheden op gezondheidsgebied en het waarborgen van veiligere en kwalitatief hoogwaardige behandelingen over de EU-binnengrenzen heen; |
| --- | --- |

180.

verzoekt de Commissie het functioneren van de ERN’s te evalueren, met name de rol die zij spelen bij het bijeenbrengen en delen van expertise en beste praktijken, zodat de doorverwijzing van patiënten in het kader van de bestrijding van zeldzame vormen van kanker, waaraan in Europa naar schatting 5,1 miljoen patiënten lijden en die samenwerking op grote schaal vereisen, kan worden gerationaliseerd; benadrukt het belang van de ERN’s voor het wegwerken van ongelijkheden op gezondheidsgebied en het waarborgen van veiligere en kwalitatief hoogwaardige behandelingen over de EU-binnengrenzen heen;

| 181. | verzoekt de Commissie en de lidstaten te zorgen voor passende en duurzame langetermijnfinanciering voor de ERN’s en de ERN’s te integreren in de nationale gezondheidsstelsels; vraagt dat er onder meer in financiering wordt voorzien voor de vergoeding van virtuele consulten, steun voor jumelage- en onderwijsprogramma’s, en de effectieve vergoeding van patiëntenreizen in overeenstemming met de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg indien reizen noodzakelijk is, ter bevordering van betere zorgnormen en gelijke toegang tot de best mogelijke interventies voor alle patiënten in Europa die daar behoefte aan hebben; vraagt ook om steun voor de uitrol, modernisering en soepele werking van digitale infrastructuur die de toegang tot de ERN’s vereenvoudigt en vergemakkelijkt, en voor de ontwikkeling van een EU-strategie inzake gezondheidsgegevens om de huidige registers van zeldzame ziekten te verbeteren in een gemeenschappelijke en uniforme gegevensruimte; benadrukt dat met behulp van het EU4Health-programma, het Europees Semester, de structuurfondsen en artikel 195 van het Financieel Reglement financiering moet worden gegarandeerd zodat de ERN’s kunnen blijven functioneren; is voorstander van een uitbreiding van de vier bestaande ERN’s (PaedCan voor kinderkanker, Euracan voor zeldzame vaste tumoren bij volwassenen, EuroBloodNet voor zeldzame bloedziekten, waaronder zeldzame hematologische maligniteiten, en Genturis voor genetische tumorrisico’s) tot zeldzame, complexe en moeilijk te genezen vormen van kanker en kinderkanker, aangezien dit gelijke toegang voor patiënten, met inbegrip van kinderen, jongeren en jongvolwassenen, tot de beste beschikbare zorg in heel Europa kan vergemakkelijken en de doelmatigheid van de ERN’s en de gezondheidsresultaten bij patiënten met zeldzame ziekten zou verbeteren; |
| --- | --- |

181.

verzoekt de Commissie en de lidstaten te zorgen voor passende en duurzame langetermijnfinanciering voor de ERN’s en de ERN’s te integreren in de nationale gezondheidsstelsels; vraagt dat er onder meer in financiering wordt voorzien voor de vergoeding van virtuele consulten, steun voor jumelage- en onderwijsprogramma’s, en de effectieve vergoeding van patiëntenreizen in overeenstemming met de richtlijn betreffende grensoverschrijdende gezondheidszorg indien reizen noodzakelijk is, ter bevordering van betere zorgnormen en gelijke toegang tot de best mogelijke interventies voor alle patiënten in Europa die daar behoefte aan hebben; vraagt ook om steun voor de uitrol, modernisering en soepele werking van digitale infrastructuur die de toegang tot de ERN’s vereenvoudigt en vergemakkelijkt, en voor de ontwikkeling van een EU-strategie inzake gezondheidsgegevens om de huidige registers van zeldzame ziekten te verbeteren in een gemeenschappelijke en uniforme gegevensruimte; benadrukt dat met behulp van het EU4Health-programma, het Europees Semester, de structuurfondsen en artikel 195 van het Financieel Reglement financiering moet worden gegarandeerd zodat de ERN’s kunnen blijven functioneren; is voorstander van een uitbreiding van de vier bestaande ERN’s (PaedCan voor kinderkanker, Euracan voor zeldzame vaste tumoren bij volwassenen, EuroBloodNet voor zeldzame bloedziekten, waaronder zeldzame hematologische maligniteiten, en Genturis voor genetische tumorrisico’s) tot zeldzame, complexe en moeilijk te genezen vormen van kanker en kinderkanker, aangezien dit gelijke toegang voor patiënten, met inbegrip van kinderen, jongeren en jongvolwassenen, tot de beste beschikbare zorg in heel Europa kan vergemakkelijken en de doelmatigheid van de ERN’s en de gezondheidsresultaten bij patiënten met zeldzame ziekten zou verbeteren;

| 182. | is van mening dat het voor de verdere ontwikkeling en optimalisering van de ERN’s noodzakelijk is dat alle lidstaten aan de bestaande ERN’s deelnemen, waarbij elke lidstaat ten minste één volwaardig of geassocieerd lid in elk ERN en in elk subklinisch domein/thematisch netwerk van ERN’s moet hebben, dat het individuele traject van de patiënt wordt vergemakkelijkt door een doeltreffende samenwerking tussen nationale contactpunten en de ERN’s, dat het functioneren van de ERN’s wordt geëvalueerd door de uitwisseling van gegevens over hun resultaten en netwerkvorming op het gebied van zeldzame vormen van kanker, dat efficiënte telegeneeskundetools worden gebruikt zodat dossiers en beeldvormingsresultaten op beveiligde wijze kunnen worden gedeeld om complexe gevallen van zeldzame vormen van kanker te bespreken, en dat er adequate langetermijnfinanciering wordt uitgetrokken, zowel op het niveau van de Unie (EU4Health) als op nationaal niveau; |
| --- | --- |

182.

is van mening dat het voor de verdere ontwikkeling en optimalisering van de ERN’s noodzakelijk is dat alle lidstaten aan de bestaande ERN’s deelnemen, waarbij elke lidstaat ten minste één volwaardig of geassocieerd lid in elk ERN en in elk subklinisch domein/thematisch netwerk van ERN’s moet hebben, dat het individuele traject van de patiënt wordt vergemakkelijkt door een doeltreffende samenwerking tussen nationale contactpunten en de ERN’s, dat het functioneren van de ERN’s wordt geëvalueerd door de uitwisseling van gegevens over hun resultaten en netwerkvorming op het gebied van zeldzame vormen van kanker, dat efficiënte telegeneeskundetools worden gebruikt zodat dossiers en beeldvormingsresultaten op beveiligde wijze kunnen worden gedeeld om complexe gevallen van zeldzame vormen van kanker te bespreken, en dat er adequate langetermijnfinanciering wordt uitgetrokken, zowel op het niveau van de Unie (EU4Health) als op nationaal niveau;

| 183. | verzoekt de lidstaten rekening te houden met het belang van niet-gouvernementele lokale, regionale en nationale organisaties die kankerpatiënten, voormalige kankerpatiënten en hun familiesleden bijeenbrengen wat betreft hun deelname aan het proces van kennisuitwisseling, de bestrijding van kanker, ondersteuning op regelgevingsvlak en de verstrekking van afzonderlijke financiering voor deze organisaties, met name organisaties die betrokken zijn bij programma’s voor kankerbestrijding; |
| --- | --- |

183.

verzoekt de lidstaten rekening te houden met het belang van niet-gouvernementele lokale, regionale en nationale organisaties die kankerpatiënten, voormalige kankerpatiënten en hun familiesleden bijeenbrengen wat betreft hun deelname aan het proces van kennisuitwisseling, de bestrijding van kanker, ondersteuning op regelgevingsvlak en de verstrekking van afzonderlijke financiering voor deze organisaties, met name organisaties die betrokken zijn bij programma’s voor kankerbestrijding;

| 184. | moedigt de lidstaten aan om een specifieke, op maat gesneden aanpak van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen en kinderkanker te bevorderen, bestaande EU-initiatieven te inventariseren en de ERN’s volledig in hun nationale gezondheidszorgstelsels te integreren; vraagt dat er gemeenschappelijke en consistente protocollen voor het verzamelen van gegevens worden opgesteld en één reeks definities wordt vastgesteld die de verzamelde gegevens toelichten; vraagt dat organisaties van patiënten met zeldzame vormen van kanker bij de ERN’s en het Europees referentiecentrum worden betrokken; |
| --- | --- |

184.

moedigt de lidstaten aan om een specifieke, op maat gesneden aanpak van zeldzame vormen van kanker bij volwassenen en kinderkanker te bevorderen, bestaande EU-initiatieven te inventariseren en de ERN’s volledig in hun nationale gezondheidszorgstelsels te integreren; vraagt dat er gemeenschappelijke en consistente protocollen voor het verzamelen van gegevens worden opgesteld en één reeks definities wordt vastgesteld die de verzamelde gegevens toelichten; vraagt dat organisaties van patiënten met zeldzame vormen van kanker bij de ERN’s en het Europees referentiecentrum worden betrokken;

| 185. | herinnert eraan dat het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek een actieve rol heeft gespeeld bij de ondersteuning van de activiteiten van en de benutting van de gegevens uit kankerregisters; is van mening dat het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek een ruimer mandaat, meer financiering en meer politieke steun moet krijgen zodat het zijn coördinerende werkzaamheden met kankerregisters kan voortzetten en bespoedigen, met name wat betreft het verzamelen van patiëntresultaten en empirisch bewijsmateriaal, het in kaart brengen van concentraties van gevallen van kanker en de integratie daarvan in bestaande kankerregisters; |
| --- | --- |

185.

herinnert eraan dat het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek een actieve rol heeft gespeeld bij de ondersteuning van de activiteiten van en de benutting van de gegevens uit kankerregisters; is van mening dat het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek een ruimer mandaat, meer financiering en meer politieke steun moet krijgen zodat het zijn coördinerende werkzaamheden met kankerregisters kan voortzetten en bespoedigen, met name wat betreft het verzamelen van patiëntresultaten en empirisch bewijsmateriaal, het in kaart brengen van concentraties van gevallen van kanker en de integratie daarvan in bestaande kankerregisters;

| 186. | is ingenomen met de ontwikkeling van een Europese onderzoeksinfrastructuur die geheel gewijd is aan pediatrisch onderzoek, met inbegrip van oncologie, en die fundamenteel, preklinisch en transnationaal pediatrisch onderzoek zal faciliteren dat als basis dient voor klinische proeven en de beschikbaarheid van geneesmiddelen voor kinderen; |
| --- | --- |

186.

is ingenomen met de ontwikkeling van een Europese onderzoeksinfrastructuur die geheel gewijd is aan pediatrisch onderzoek, met inbegrip van oncologie, en die fundamenteel, preklinisch en transnationaal pediatrisch onderzoek zal faciliteren dat als basis dient voor klinische proeven en de beschikbaarheid van geneesmiddelen voor kinderen;

| 187. | is verheugd dat in 2021 het kenniscentrum voor kanker van start is gegaan, dat moet bijdragen tot de uitwisseling en coördinatie van wetenschappelijke en technische initiatieven op het gebied van kanker op EU-niveau; is van mening dat alle belanghebbenden (vertegenwoordigers van alle NCCP’s, organisaties van patiënten en mantelzorgers, wetenschappelijke verenigingen, relevante EU-organen en -agentschappen vertegenwoordigers van economische actoren, enz.) bij het kenniscentrum moeten worden betrokken; is van mening dat dit kenniscentrum moet worden gebaseerd op gegevensscreening, ERN-verslagen en kankerregisters; is van mening dat de opdracht van het centrum duidelijk moet worden omschreven en het volgende moet omvatten:






  (a) | de coördinatie van het netwerk van alle NCCP’s; |
| --- | --- | --- |

187.

is verheugd dat in 2021 het kenniscentrum voor kanker van start is gegaan, dat moet bijdragen tot de uitwisseling en coördinatie van wetenschappelijke en technische initiatieven op het gebied van kanker op EU-niveau; is van mening dat alle belanghebbenden (vertegenwoordigers van alle NCCP’s, organisaties van patiënten en mantelzorgers, wetenschappelijke verenigingen, relevante EU-organen en -agentschappen vertegenwoordigers van economische actoren, enz.) bij het kenniscentrum moeten worden betrokken; is van mening dat dit kenniscentrum moet worden gebaseerd op gegevensscreening, ERN-verslagen en kankerregisters; is van mening dat de opdracht van het centrum duidelijk moet worden omschreven en het volgende moet omvatten:

(a)

de coördinatie van het netwerk van alle NCCP’s;

| (b) | de opstelling van een Europees stappenplan om grootschalige preventiecampagnes en educatieve programma’s op het gebied van gezondheidsbevordering aan te moedigen; |
| --- | --- |

(b)

de opstelling van een Europees stappenplan om grootschalige preventiecampagnes en educatieve programma’s op het gebied van gezondheidsbevordering aan te moedigen;

| (c) | de coördinatie van de vaststelling van gemeenschappelijke kwaliteitscriteria die als leidraad dienen voor de nationale accreditatie van screeningprogramma’s, kankerregisters en centra voor kankerzorg; |
| --- | --- |

(c)

de coördinatie van de vaststelling van gemeenschappelijke kwaliteitscriteria die als leidraad dienen voor de nationale accreditatie van screeningprogramma’s, kankerregisters en centra voor kankerzorg;

| (d) | de ontwikkeling, op basis van de meest recente wetenschappelijke gegevens, van richtsnoeren voor klinische praktijken en kwaliteitsborgingsprogramma’s ter verbetering van het volledige zorgtraject voor alle soorten kanker, in het bijzonder voor zeldzame vormen van kanker en kinderkanker; |
| --- | --- |

(d)

de ontwikkeling, op basis van de meest recente wetenschappelijke gegevens, van richtsnoeren voor klinische praktijken en kwaliteitsborgingsprogramma’s ter verbetering van het volledige zorgtraject voor alle soorten kanker, in het bijzonder voor zeldzame vormen van kanker en kinderkanker;

| (e) | het opstellen van jaarverslagen en het opzetten van kaders om de verzameling van gegevens van screeningprogramma’s, kankerregisters en ERN’s op EU-niveau te verbeteren; |
| --- | --- |

(e)

het opstellen van jaarverslagen en het opzetten van kaders om de verzameling van gegevens van screeningprogramma’s, kankerregisters en ERN’s op EU-niveau te verbeteren;

| (f) | het presenteren van studies over het effect van preventie en diagnose, met ramingen betreffende de vermindering van de economische kosten als gevolg van grotere investeringen in preventie en diagnose; |
| --- | --- |

(f)

het presenteren van studies over het effect van preventie en diagnose, met ramingen betreffende de vermindering van de economische kosten als gevolg van grotere investeringen in preventie en diagnose;

| (g) | de coördinatie van de uitwisseling van beste praktijken en resultaten tussen de ERN’s en de integrale kankercentra; |
| --- | --- |

(g)

de coördinatie van de uitwisseling van beste praktijken en resultaten tussen de ERN’s en de integrale kankercentra;

| (h) | de ontwikkeling van een integraal model op basis van het Europees kankerbestrijdingsplan en Horizon Europa en met inbreng van patiënten en mantelzorgers, teneinde onderzoeksprioriteiten vast te stellen en eventueel de samenstelling van een gecoördineerd en efficiënt team voor kankeronderzoek in Europa mogelijk te maken; |
| --- | --- |

(h)

de ontwikkeling van een integraal model op basis van het Europees kankerbestrijdingsplan en Horizon Europa en met inbreng van patiënten en mantelzorgers, teneinde onderzoeksprioriteiten vast te stellen en eventueel de samenstelling van een gecoördineerd en efficiënt team voor kankeronderzoek in Europa mogelijk te maken;

| (i) | het vergemakkelijken van het delen van geanonimiseerde gegevens, verzameld in een Europese kankercloud, ten behoeve van clinici en onderzoekers alsook entiteiten die gezondheidsdiensten en moderne technologische oplossingen voor kankerpatiënten ontwikkelen; |
| --- | --- |

(i)

het vergemakkelijken van het delen van geanonimiseerde gegevens, verzameld in een Europese kankercloud, ten behoeve van clinici en onderzoekers alsook entiteiten die gezondheidsdiensten en moderne technologische oplossingen voor kankerpatiënten ontwikkelen;

| (j) | de ondersteuning van gemeenschappelijke opleidingsprogramma’s voor gezondheidswerkers, patiënten en mantelzorgers; |
| --- | --- |

(j)

de ondersteuning van gemeenschappelijke opleidingsprogramma’s voor gezondheidswerkers, patiënten en mantelzorgers;

| (k) | de verstrekking van actuele, gecertificeerde en transparante informatie aan burgers en gezondheidswerkers over de oorzaken van kanker, kankerbehandelingen en de EU-wetgeving; |
| --- | --- |

(k)

de verstrekking van actuele, gecertificeerde en transparante informatie aan burgers en gezondheidswerkers over de oorzaken van kanker, kankerbehandelingen en de EU-wetgeving;

| (l) | het monitoren van de mate waarin de desbetreffende aanbevelingen in de NCCP’s van de lidstaten worden uitgevoerd, en het regelmatig beschikbaar stellen van de resultaten van die monitoring; |
| --- | --- |

(l)

het monitoren van de mate waarin de desbetreffende aanbevelingen in de NCCP’s van de lidstaten worden uitgevoerd, en het regelmatig beschikbaar stellen van de resultaten van die monitoring;

| (m) | het voorstellen van meetbare en reproduceerbare indicatoren voor de belangrijkste beoogde resultaten die in het Europese kankerbestrijdingsplan zijn vermeld; |
| --- | --- |

(m)

het voorstellen van meetbare en reproduceerbare indicatoren voor de belangrijkste beoogde resultaten die in het Europese kankerbestrijdingsplan zijn vermeld;

| 188. | herinnert eraan dat onderzoekers moeten samenwerken om de best mogelijke behandeling te vinden, met name voor patiënten met een zeldzame vorm van kanker, maar dat zij daarbij op ernstige belemmeringen stuiten; verzoekt de Commissie daarom via haar mechanisme voor wetenschappelijk advies of door de benoeming van een speciale gezant voor grensoverschrijdend kankeronderzoek systematisch alle belemmeringen voor grensoverschrijdend kankeronderzoek en grensoverschrijdende samenwerking, met inbegrip van regelgeving, onder de loep te nemen, teneinde grensoverschrijdend kankeronderzoek te bevorderen; |
| --- | --- |

188.

herinnert eraan dat onderzoekers moeten samenwerken om de best mogelijke behandeling te vinden, met name voor patiënten met een zeldzame vorm van kanker, maar dat zij daarbij op ernstige belemmeringen stuiten; verzoekt de Commissie daarom via haar mechanisme voor wetenschappelijk advies of door de benoeming van een speciale gezant voor grensoverschrijdend kankeronderzoek systematisch alle belemmeringen voor grensoverschrijdend kankeronderzoek en grensoverschrijdende samenwerking, met inbegrip van regelgeving, onder de loep te nemen, teneinde grensoverschrijdend kankeronderzoek te bevorderen;

| 189. | beveelt aan om in elke EU-regio ten minste één kankerregister op te zetten, ook in afgelegen en ultraperifere gebieden; acht het van cruciaal belang dat de goede werking van de kankerregisters wordt gewaarborgd; steunt de versterking van de capaciteit van de nationale kankerregisters om gestandaardiseerde, door patiënten gemelde resultaten te verzamelen, de levensstijl van de EU-burgers, met inbegrip van sociaal-economische omstandigheden, arbeidsinformatie, milieufactoren en andere gegevens, beter in kaart te brengen en de oorzaken van ongelijkheden in de incidentie, prevalentie en overleving van kanker in kaart te brengen; benadrukt dat het van essentieel belang is dat alle lidstaten samenwerken om gegevens te verzamelen; dringt aan op vergelijkbaarheid van de gegevensbronnen en interoperabiliteit van regionale en nationale kankerregisters door een harmonisatie van de reikwijdte en de kwaliteit van de gegevensverzameling, en op een beveiligde toegang tot die gegevens; vraagt dat de nationale kankerregisters wordt opgedragen om de verschillen in morbiditeit te analyseren en aanbevelingen over de noodzaak van maatregelen te doen aan de nationale kankerraden en het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek; pleit voor het gebruik van moderne methoden uit de epidemiologie en de moleculaire genetica om de prevalentie van kanker te analyseren en de oorzaken ervan vast te stellen; pleit voor de invoering van specifieke kankerregisters voor pediatrische maligniteiten overeenkomstig de internationale classificatie van kanker bij kinderen; vraagt dat volwassenen met een zeldzame vorm van kanker een betere toegang krijgen tot klinische proeven en gebruik in schrijnende gevallen; |
| --- | --- |

189.

beveelt aan om in elke EU-regio ten minste één kankerregister op te zetten, ook in afgelegen en ultraperifere gebieden; acht het van cruciaal belang dat de goede werking van de kankerregisters wordt gewaarborgd; steunt de versterking van de capaciteit van de nationale kankerregisters om gestandaardiseerde, door patiënten gemelde resultaten te verzamelen, de levensstijl van de EU-burgers, met inbegrip van sociaal-economische omstandigheden, arbeidsinformatie, milieufactoren en andere gegevens, beter in kaart te brengen en de oorzaken van ongelijkheden in de incidentie, prevalentie en overleving van kanker in kaart te brengen; benadrukt dat het van essentieel belang is dat alle lidstaten samenwerken om gegevens te verzamelen; dringt aan op vergelijkbaarheid van de gegevensbronnen en interoperabiliteit van regionale en nationale kankerregisters door een harmonisatie van de reikwijdte en de kwaliteit van de gegevensverzameling, en op een beveiligde toegang tot die gegevens; vraagt dat de nationale kankerregisters wordt opgedragen om de verschillen in morbiditeit te analyseren en aanbevelingen over de noodzaak van maatregelen te doen aan de nationale kankerraden en het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek; pleit voor het gebruik van moderne methoden uit de epidemiologie en de moleculaire genetica om de prevalentie van kanker te analyseren en de oorzaken ervan vast te stellen; pleit voor de invoering van specifieke kankerregisters voor pediatrische maligniteiten overeenkomstig de internationale classificatie van kanker bij kinderen; vraagt dat volwassenen met een zeldzame vorm van kanker een betere toegang krijgen tot klinische proeven en gebruik in schrijnende gevallen;

| 190. | is een groot voorstander van de in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde totstandbrenging op Europees niveau van een register voor ongelijkheden bij kanker om trends, verschillen, ongelijkheden en onbillijkheden tussen en binnen de lidstaten in kaart te brengen; is van mening dat dit register zal helpen om uitdagingen en specifieke actiegebieden in kaart te brengen als leidraad voor investeringen en interventies en ter facilitering van onderzoek naar ongelijkheden op EU-, nationaal en regionaal niveau; vraagt dat het register publiek toegankelijk wordt gemaakt; benadrukt dat het register ook betrekking moet hebben op sociale ongelijkheden, bijvoorbeeld in verband met sociaal-economische status, beroep en geslacht; |
| --- | --- |

190.

is een groot voorstander van de in het Europees kankerbestrijdingsplan aangekondigde totstandbrenging op Europees niveau van een register voor ongelijkheden bij kanker om trends, verschillen, ongelijkheden en onbillijkheden tussen en binnen de lidstaten in kaart te brengen; is van mening dat dit register zal helpen om uitdagingen en specifieke actiegebieden in kaart te brengen als leidraad voor investeringen en interventies en ter facilitering van onderzoek naar ongelijkheden op EU-, nationaal en regionaal niveau; vraagt dat het register publiek toegankelijk wordt gemaakt; benadrukt dat het register ook betrekking moet hebben op sociale ongelijkheden, bijvoorbeeld in verband met sociaal-economische status, beroep en geslacht;

| 191. | verzoekt de Commissie ervoor te helpen zorgen dat wetenschappelijke resultaten in een kader van open toegang worden gepubliceerd, zodat ze gemakkelijk toegankelijk zijn voor alle gezondheidswerkers en onderzoekers; |
| --- | --- |

191.

verzoekt de Commissie ervoor te helpen zorgen dat wetenschappelijke resultaten in een kader van open toegang worden gepubliceerd, zodat ze gemakkelijk toegankelijk zijn voor alle gezondheidswerkers en onderzoekers;

| 192. | steunt het voornemen van de Commissie om ervoor te zorgen dat kankerpatiënten hun elektronisch patiëntendossier op beveiligde wijze over de grenzen heen kunnen raadplegen en delen; is van mening dat de Commissie, in samenwerking met Digital Health Europe, de basis voor de Europese ruimte voor gezondheidsgegevens zou kunnen leggen door geanonimiseerde medische gegevens (van kankerregisters, ziekenhuizen, academische klinische proeven en cohorten) en biologische gegevens (van bloed- en tumormonsters) in een Europese kankercloud te verzamelen, te analyseren en uit te wisselen; onderstreept dat een geharmoniseerde interpretatie van de AVG in alle lidstaten de basis vormt voor nieuwe initiatieven voor gegevensuitwisseling, zoals de Europese ruimte voor gezondheidsgegevens; moedigt het gebruik van gezondheidsgegevens voor onderzoeksdoeleinden aan (gegevensaltruïsme); is ingenomen met de geplande oprichting van een virtueel Europees digitaal centrum voor kankerpatiënten in het kader van de Horizon Europa-missie inzake kanker, ter ondersteuning van een gestandaardiseerde aanpak van de participatie van bereidwillige patiënten in de aanlevering en uitwisseling van gestandaardiseerde en uniform gedefinieerde gezondheidsgegevens; beveelt aan om patiënten te betrekken bij alle acties met betrekking tot de opslag en het gebruik van gezondheidsgegevens voor beleidsvormings- en onderzoeksdoeleinden; is ingenomen met de geplande uitbreiding van het Europees informatiesysteem voor kanker vóór 2022; |
| --- | --- |

192.

steunt het voornemen van de Commissie om ervoor te zorgen dat kankerpatiënten hun elektronisch patiëntendossier op beveiligde wijze over de grenzen heen kunnen raadplegen en delen; is van mening dat de Commissie, in samenwerking met Digital Health Europe, de basis voor de Europese ruimte voor gezondheidsgegevens zou kunnen leggen door geanonimiseerde medische gegevens (van kankerregisters, ziekenhuizen, academische klinische proeven en cohorten) en biologische gegevens (van bloed- en tumormonsters) in een Europese kankercloud te verzamelen, te analyseren en uit te wisselen; onderstreept dat een geharmoniseerde interpretatie van de AVG in alle lidstaten de basis vormt voor nieuwe initiatieven voor gegevensuitwisseling, zoals de Europese ruimte voor gezondheidsgegevens; moedigt het gebruik van gezondheidsgegevens voor onderzoeksdoeleinden aan (gegevensaltruïsme); is ingenomen met de geplande oprichting van een virtueel Europees digitaal centrum voor kankerpatiënten in het kader van de Horizon Europa-missie inzake kanker, ter ondersteuning van een gestandaardiseerde aanpak van de participatie van bereidwillige patiënten in de aanlevering en uitwisseling van gestandaardiseerde en uniform gedefinieerde gezondheidsgegevens; beveelt aan om patiënten te betrekken bij alle acties met betrekking tot de opslag en het gebruik van gezondheidsgegevens voor beleidsvormings- en onderzoeksdoeleinden; is ingenomen met de geplande uitbreiding van het Europees informatiesysteem voor kanker vóór 2022;

| 193. | pleit voor betere normen inzake onderwijs en opleiding voor gezondheidswerkers; moedigt gemeenschappelijke en multidisciplinaire opleidingsprogramma’s voor gezondheidswerkers aan, in nauwe samenwerking met Europese wetenschappelijke verenigingen; is verheugd over de start van een specialisatieoverschrijdend opleidingsprogramma over van kanker in alle fasen van het behandelings- en zorgtraject, met inbegrip van diagnose, behandeling, complicaties en comorbiditeit, overleving en stervensbegeleiding; |
| --- | --- |

193.

pleit voor betere normen inzake onderwijs en opleiding voor gezondheidswerkers; moedigt gemeenschappelijke en multidisciplinaire opleidingsprogramma’s voor gezondheidswerkers aan, in nauwe samenwerking met Europese wetenschappelijke verenigingen; is verheugd over de start van een specialisatieoverschrijdend opleidingsprogramma over van kanker in alle fasen van het behandelings- en zorgtraject, met inbegrip van diagnose, behandeling, complicaties en comorbiditeit, overleving en stervensbegeleiding;

III.   Financiering van het Europees kankerbestrijdingsplan

Financiering van het Europees kankerbestrijdingsplan

| 194. | benadrukt dat het plan niet alleen moet worden gezien als een politieke toezegging om verandering te bewerkstelligen, maar ook als een reeks concrete en ambitieuze initiatieven ter ondersteuning, coördinatie en aanvulling van de inspanningen van de lidstaten om het fysieke en psychische lijden ten gevolge van kanker te verminderen; moedigt de Commissie aan om de coherente uitvoering van de in het plan geschetste initiatieven te optimaliseren, met duidelijke richtsnoeren voor de lidstaten met betrekking tot concrete acties tegen ongelijke toegang tot kankerdiagnose en -behandeling, alsook adequate financiering, in het bijzonder om ongelijke toegang te verhelpen; benadrukt echter dat de lidstaten in uiteenlopende mate in staat zijn gebleken de tot dusver voor gezondheidszorgprogramma’s uitgetrokken middelen te absorberen; verzoekt de Commissie de lidstaten richtsnoeren te verstrekken en een duidelijk overzicht te geven van de specifieke EU-middelen, de specifiek omschreven trajecten die de in het plan geschetste acties koppelen aan de daarin vastgestelde EU-financieringsmechanismen, en de mogelijke synergieën en complementariteiten tussen het EU4Health-programma en andere programma’s, zoals Digitaal Europa, Horizon Europa, NextGenerationEU/de herstel- en veerkrachtfaciliteit en de structuur- en cohesiefondsen, teneinde een billijke toegang tot kwalitatief hoogwaardige diagnoses en zorg te bevorderen, te zorgen voor adequate investeringen in kankerpreventie en innovatie en de veerkracht van de gezondheidsstelsels te vergroten; benadrukt het belang van de cohesiefondsen voor het bewerkstelligen van gelijke toegang tot gezondheidszorg, met name in minder ontwikkelde delen van de EU, waaronder plattelandsgebieden, door te investeren in gezondheidsinfrastructuur en personeel; |
| --- | --- |

194.

benadrukt dat het plan niet alleen moet worden gezien als een politieke toezegging om verandering te bewerkstelligen, maar ook als een reeks concrete en ambitieuze initiatieven ter ondersteuning, coördinatie en aanvulling van de inspanningen van de lidstaten om het fysieke en psychische lijden ten gevolge van kanker te verminderen; moedigt de Commissie aan om de coherente uitvoering van de in het plan geschetste initiatieven te optimaliseren, met duidelijke richtsnoeren voor de lidstaten met betrekking tot concrete acties tegen ongelijke toegang tot kankerdiagnose en -behandeling, alsook adequate financiering, in het bijzonder om ongelijke toegang te verhelpen; benadrukt echter dat de lidstaten in uiteenlopende mate in staat zijn gebleken de tot dusver voor gezondheidszorgprogramma’s uitgetrokken middelen te absorberen; verzoekt de Commissie de lidstaten richtsnoeren te verstrekken en een duidelijk overzicht te geven van de specifieke EU-middelen, de specifiek omschreven trajecten die de in het plan geschetste acties koppelen aan de daarin vastgestelde EU-financieringsmechanismen, en de mogelijke synergieën en complementariteiten tussen het EU4Health-programma en andere programma’s, zoals Digitaal Europa, Horizon Europa, NextGenerationEU/de herstel- en veerkrachtfaciliteit en de structuur- en cohesiefondsen, teneinde een billijke toegang tot kwalitatief hoogwaardige diagnoses en zorg te bevorderen, te zorgen voor adequate investeringen in kankerpreventie en innovatie en de veerkracht van de gezondheidsstelsels te vergroten; benadrukt het belang van de cohesiefondsen voor het bewerkstelligen van gelijke toegang tot gezondheidszorg, met name in minder ontwikkelde delen van de EU, waaronder plattelandsgebieden, door te investeren in gezondheidsinfrastructuur en personeel;

| 195. | verzoekt de lidstaten ervoor te zorgen dat er voldoende middelen worden uitgetrokken voor een goede uitvoering van het Europees kankerbestrijdingsplan en van hun respectieve NCCP’s; is van mening dat niet meer dan 30 % van het Europees kankerbestrijdingsplan gewijd dient te zijn aan de uitvoering van de NCCP’s; |
| --- | --- |

195.

verzoekt de lidstaten ervoor te zorgen dat er voldoende middelen worden uitgetrokken voor een goede uitvoering van het Europees kankerbestrijdingsplan en van hun respectieve NCCP’s; is van mening dat niet meer dan 30 % van het Europees kankerbestrijdingsplan gewijd dient te zijn aan de uitvoering van de NCCP’s;

| 196. | is ingenomen met het financieringsplan van 4 miljard EUR en neemt nota van de complementariteit van de financieringsbronnen die in het Europees kankerbestrijdingsplan zelf worden vermeld; merkt op dat de voorgestelde begroting moet worden gezien als eerste stap in de richting van de verwezenlijking van alle acties in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan; herinnert eraan dat het Europees kankerbestrijdingsplan financiering uit diverse bronnen zal ontvangen, zoals de programma’s EU4Health, Horizon Europa en Digitaal Europa, de fondsen van het cohesiebeleid en de herstel- en veerkrachtfaciliteit; wijst erop dat kankerbestrijding op coherente en transparante wijze in alle financieringsbronnen moet worden geïntegreerd; wijst in het bijzonder op het belang van meer onderzoek naar en meer innovatie op het gebied van kanker en betere kankerpreventie, en de noodzaak om daarvoor meer middelen uit te trekken; wijst erop dat de voorgestelde begrotingstoewijzing voor het Europees kankerbestrijdingsplan regelmatig opnieuw moet worden bezien om deze zo mogelijk te verhogen; benadrukt dat de lidstaten deze middelen moeten inzetten in overeenstemming met de behoeften die elk land in kaart heeft gebracht, en dat ze ten goede moeten komen aan het algemeen belang en de openbare gezondheidszorg; |
| --- | --- |

196.

is ingenomen met het financieringsplan van 4 miljard EUR en neemt nota van de complementariteit van de financieringsbronnen die in het Europees kankerbestrijdingsplan zelf worden vermeld; merkt op dat de voorgestelde begroting moet worden gezien als eerste stap in de richting van de verwezenlijking van alle acties in het kader van het Europees kankerbestrijdingsplan; herinnert eraan dat het Europees kankerbestrijdingsplan financiering uit diverse bronnen zal ontvangen, zoals de programma’s EU4Health, Horizon Europa en Digitaal Europa, de fondsen van het cohesiebeleid en de herstel- en veerkrachtfaciliteit; wijst erop dat kankerbestrijding op coherente en transparante wijze in alle financieringsbronnen moet worden geïntegreerd; wijst in het bijzonder op het belang van meer onderzoek naar en meer innovatie op het gebied van kanker en betere kankerpreventie, en de noodzaak om daarvoor meer middelen uit te trekken; wijst erop dat de voorgestelde begrotingstoewijzing voor het Europees kankerbestrijdingsplan regelmatig opnieuw moet worden bezien om deze zo mogelijk te verhogen; benadrukt dat de lidstaten deze middelen moeten inzetten in overeenstemming met de behoeften die elk land in kaart heeft gebracht, en dat ze ten goede moeten komen aan het algemeen belang en de openbare gezondheidszorg;

o

o o

| 197. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, het Europees Economisch en Sociaal Comité, het Comité van de Regio’s, de regeringen en de parlementen van de lidstaten en de Wereldgezondheidsorganisatie. |
| --- | --- |

197.

verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, het Europees Economisch en Sociaal Comité, het Comité van de Regio’s, de regeringen en de parlementen van de lidstaten en de Wereldgezondheidsorganisatie.

---

(1)  PB C 362 van 8.9.2021, blz. 182.

1

(2)  Werkdocument van 27 oktober 2020.

2

(3)  Verordening (EU) 2021/695 van 28 april 2021 tot vaststelling van Horizon Europa — het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie, tot vaststelling van de regels voor deelname en verspreiding (PB L 170 van 12.5.2021, blz. 1).

3

(4)  Tussentijds verslag van de Raad van de missie inzake kanker getiteld “Conquering cancer: Mission possible” (Kanker overwinnen: een mogelijke opgave).

4

(5)  PB C 269 I van 7.7.2021, blz. 3.

5

(6)  PB L 327 van 16.12.2003, blz. 34.

6

(7)  https://ec.europa.eu/health/sites/default/files/major_chronic_diseases/docs/2017_cancerscreening_2ndreportimplementation_en.pdf

7

(8)  PB L 158 van 30.4.2004, blz. 50.

8

(9)  PB L 131 van 5.5.1998, blz. 11.

9

(10)  PB L 107 van 26.3.2021, blz. 1.

10

(11)  PB L 158 van 27.5.2014, blz. 1.

11

(12)  PB L 166 van 11.5.2021, blz. 1.

12

(13)  https://www.eea.europa.eu/publications/healthy-environment-healthy-lives

13

(14)  PB C 341 van 24.8.2021, blz. 76.

14

(15)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2021/690012/EPRS_STU(2021)690012_EN.pdf

15

(16)  https://cancer-code-europe.iarc.fr/index.php/nl/

16

(17)  https://www.europeancancer.org/2-standard/66-european-code-of-cancer-practice

17

(18)  https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/336595/WHO-EURO-2020-1435-41185-56004-eng.pdf?sequence=1&isAllowed=y

18

(19)  PB C 270 van 7.7.2021, blz. 2.

19

(20)  PB C 263 van 25.7.2018, blz. 4.

20

(21)  PB C 371 van 15.9.2021, blz. 75.

21

(22)  PB C 449 van 23.12.2020, blz. 71.

22

(23)  PB C 411 van 27.11.2020, blz. 48.

23

(24)  PB C 371 van 15.9.2021, blz. 102.

24

(25)  PB C 385 van 22.9.2021, blz. 83.

25

(26)  PB C 238 van 6.7.2018, blz. 128.

26

(27)  https://www.europeancancer.org/resources/201:time-to-act.html

27

https://www.europeancancer.org/timetoact/impact/data-intelligence

(28)  https://www.endocrine.org/news-and-advocacy/news-room/2015/estimated-costs-of-endocrine-disrupting-chemical-exposure-exceed-150-billion-annually-in-eu

28

(29)  EU-OSHA: https://osha.europa.eu/nl/themes/work-related-diseases/work-related-cancer

29

(30)  EU-OSHA: https://osha.europa.eu/nl/publications/worker-survey-exposure-cancer-risk-factors/view

30

(31)  Aanbeveling van de Commissie van 19 september 2003 betreffende de Europese lijst van beroepsziekten (PB L 238 van 25.9.2003, blz. 28).

31

(32)  https://www.who.int/publications/m/item/technical-report-on-pricing-of-cancer-medicines-and-its-impacts

32

(33)  Richtlijn 2014/40/EU van het Europees Parlement en de Raad van 3 april 2014 betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de lidstaten inzake de productie, de presentatie en de verkoop van tabaks- en aanverwante producten (PB L 127 van 29.4.2014, blz. 1).

33

(34)  Richtlijn 2011/64/EU van de Raad van 21 juni 2011 betreffende de structuur en de tarieven van de accijns op tabaksfabrikaten (PB L 176 van 5.7.2011, blz. 24).

34

(35)  Richtlijn (EU) 2019/904 van het Europees Parlement en de Raad van 5 juni 2019 betreffende de vermindering van de effecten van bepaalde kunststofproducten op het milieu (PB L 155 van 12.6.2019, blz. 1).

35

(36)  https://fctc.who.int/who-fctc/overview

36

(37)  https://fctc.who.int/protocol/overview

37

(38)  https://www.ombudsman.europa.eu/nl/decision/en/73774

38

(39)  PB C 296 van 5.12.2009, blz. 4.

39

(40)  Scoccianti C., Cecchini M., Anderson A.S. et al., European Code against Cancer 4th Edition: Alcohol drinking and cancer’, Cancer Epidemiol. 2016 Dec; 45: pp. 181-188. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27816465/

40

(41)  https://www.euro.who.int/en/health-topics/disease-prevention/alcohol-use/news/news/2018/09/there-is-no-safe-level-of-alcohol,-new-study-confirms

41

(42)  https://www.thelancet.com/action/showPdf?pii=S0140-6736%2818%2931310-2

42

(43)  Mededeling van de Commissie van 24 oktober 2006 over een EU-strategie ter ondersteuning van de lidstaten bij het beperken van aan alcohol gerelateerde schade (COM(2006)0625).

43

(44)  https://www.thelancet.com/journals/lanonc/article/PIIS1470-2045(21)00279-5/fulltext

44

(45)  Richtlijn (EU) 2018/1808 van het Europees Parlement en de Raad van 14 november 2018 tot wijziging van Richtlijn 2010/13/EU betreffende de coördinatie van bepaalde wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in de lidstaten inzake het aanbieden van audiovisuele mediadiensten (richtlijn audiovisuele mediadiensten) in het licht van een veranderende marktsituatie (PB L 303 van 28.11.2018, blz. 69).

45

(46)  Voorstel van de Commissie van 24 maart 2021 voor een aanbeveling van de Raad tot instelling van een Europese kindergarantie (COM(2021)0137).

46

(47)  PB C 395 van 29.9.2021, blz. 32.

47

(48)  PB L 114 van 27.4.2006, blz. 38.

48

(49)  Richtlijn 2014/35/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 februari 2014 betreffende de harmonisatie van de wetgevingen van de lidstaten inzake het op de markt aanbieden van elektrisch materiaal bestemd voor gebruik binnen bepaalde spanningsgrenzen (PB L 96 van 29.3.2014, blz. 357).

49

(50)  Verordening (Euratom) 2021/765 van de Raad van 10 mei 2021 tot vaststelling van het programma voor onderzoek en opleiding van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor de periode 2021-2025 ter aanvulling van Horizon Europa — het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie, en tot intrekking van Verordening (Euratom) 2018/1563 (PB L 167 I van 12.5.2021, blz. 81).

50

(51)  Richtlijn 2013/59/Euratom van de Raad van 5 december 2013 tot vaststelling van de basisnormen voor de bescherming tegen de gevaren verbonden aan de blootstelling aan ioniserende straling, en houdende intrekking van de Richtlijnen 89/618/Euratom, 90/641/Euratom, 96/29/Euratom, 97/43/Euratom en 2003/122/Euratom (PB L 13 van 17.1.2014, blz. 1).

51

(52)  PB C 494 van 8.12.2021, blz. 64.

52

(53)  Richtlijn (EU) 2020/2184 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2020 betreffende de kwaliteit van voor menselijke consumptie bestemd water (PB L 435 van 23.12.2020, blz. 1).

53

(54)  Richtlijn 2000/60/EG van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2000 tot vaststelling van een kader voor communautaire maatregelen betreffende het waterbeleid (PB L 327 van 22.12.2000, blz. 1).

54

(55)  Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 inzake de registratie en beoordeling van en de autorisatie en beperkingen ten aanzien van chemische stoffen (Reach), tot oprichting van een Europees Agentschap voor chemische stoffen (PB L 396 van 30.12.2006, blz. 1).

55

(56)  Verordening (EG) nr. 1935/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 27 oktober 2004 inzake materialen en voorwerpen bestemd om met levensmiddelen in contact te komen (PB L 338 van 13.11.2004, blz. 4).

56

(57)  Verordening (EG) nr. 1223/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 betreffende cosmetische producten (PB L 342 van 22.12.2009, blz. 59).

57

(58)  Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2009 betreffende de veiligheid van speelgoed (PB L 170 van 30.6.2009, blz. 1).

58

(59)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2019/608866/ IPOL_STU(2019)608866_EN.pdf

59

(60)  PB L 353 van 31.12.2008, blz. 1.

60

(61)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0427.

61

(62)  PB C 466 van 28.12.2018, blz. 1.

62

(63)  Richtlijn 2011/24/EU van het Europees Parlement en de Raad van 9 maart 2011 betreffende de toepassing van de rechten van patiënten bij grensoverschrijdende gezondheidszorg (PB L 88 van 4.4.2011, blz. 45).

63

(64)  Verordening (EG) nr. 883/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende de coördinatie van de socialezekerheidsstelsels (PB L 166 van 30.4.2004, blz. 1).

64

(65)  Richtlijn 2005/36/EG van het Europees Parlement en de Raad van 7 september 2005 betreffende de erkenning van beroepskwalificaties (PB L 255 van 30.9.2005, blz. 22).

65

(66)  Werkdocument van de diensten van de Commissie getiteld “Strategic agenda for medical ionising radiation applications (SAMIRA)” (SWD(2021)0014).

66

(67)  https://www.accelerate-platform.org/

67

(68)  PB L 311 van 28.11.2001, blz. 67.

68

(69)  PB L 136 van 30.4.2004, blz. 1.

69

(70)  Richtlijn 2014/24/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 februari 2014 betreffende het plaatsen van overheidsopdrachten (PB L 94 van 28.3.2014, blz. 65).

70

(71)  Richtlijn 89/105/EEG van de Raad van 21 december 1988 betreffende de doorzichtigheid van maatregelen ter regeling van de prijsstelling van geneesmiddelen voor menselijk gebruik en de opneming daarvan in de nationale stelsels van gezondheidszorg (PB L 40 van 11.2.1989, blz. 8).

71

(72)  PB L 158 van 27.5.2014, blz. 1.

72

(73)  European Cancer Organisation, “Cancer Will Not Wait for the Covid-19 Pandemic to End. It is Time to Act.”, 11 mei 2021, bezocht op 21 december 2021.

73

(74)  PB L 133 van 22.5.2008, blz. 66.

74

(75)  PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1.

75

(76)  PB L 378 van 27.12.2006, blz. 1.

76

(77)  PB L 18 van 22.1.2000, blz. 1.

77

(78)  PB L 188 van 12.7.2019, blz. 79.

78

(79)  Raad van de missie inzake kanker, Conquering Cancer — Mission Possible, Europese Commissie, 2020.

79

Conquering Cancer — Mission Possible

(80)  PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1.

80

---

Donderdag, 17 februari 2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/148 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/148

---

P9_TA(2022)0039

Uitvoering van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid — jaarverslag 2021

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de uitvoering van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid — jaarverslag 2021 (2021/2182(INI))

(2022/C 342/13)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), en met name de artikelen 21 en 36, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), en met name de artikelen 21 en 36,

| — | gezien het Handvest van de Verenigde Naties, het VN-Verdrag inzake het recht van de zee, de Slotakte van Helsinki van 1 augustus 1975 en de daaropvolgende documenten en het Handvest van Parijs voor een Nieuw Europa van 19-21 november 1990, |
| --- | --- |

—

gezien het Handvest van de Verenigde Naties, het VN-Verdrag inzake het recht van de zee, de Slotakte van Helsinki van 1 augustus 1975 en de daaropvolgende documenten en het Handvest van Parijs voor een Nieuw Europa van 19-21 november 1990,

| — | gezien het verslag van 16 juni 2021 van de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV) getiteld “CFSP Report — Our priorities in 2021” (HR(2021)0094), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van 16 juni 2021 van de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV) getiteld “CFSP Report — Our priorities in 2021” (HR(2021)0094),

| — | gezien resolutie 1325(2000) van de VN-Veiligheidsraad van 31 oktober 2000 over vrouwen, vrede en veiligheid, |
| --- | --- |

—

gezien resolutie 1325(2000) van de VN-Veiligheidsraad van 31 oktober 2000 over vrouwen, vrede en veiligheid,

| — | gezien haar aanbeveling betreffende de koers van de politieke betrekkingen tussen de EU en Rusland van 16 september 2021 (1) en haar resolutie over de situatie aan de Oekraïense grens en in de door Rusland bezette gebieden van Oekraïne van 16 december 2021 (2), |
| --- | --- |

—

gezien haar aanbeveling betreffende de koers van de politieke betrekkingen tussen de EU en Rusland van 16 september 2021 (1) en haar resolutie over de situatie aan de Oekraïense grens en in de door Rusland bezette gebieden van Oekraïne van 16 december 2021 (2),

| — | gezien de gezamenlijke verklaringen over de samenwerking tussen de EU en de NAVO van 10 juli 2016 en 8 juli 2018, |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke verklaringen over de samenwerking tussen de EU en de NAVO van 10 juli 2016 en 8 juli 2018,

| — | gezien zijn eerdere resoluties over de situatie in Hongkong, waaronder die van 8 juli 2021 over Hongkong, in het bijzonder de zaak Apple Daily (3), en van 19 juni 2020 over de wet inzake de nationale veiligheid die de Volksrepubliek China heeft uitgevaardigd voor Hongkong en de noodzaak van de EU de hoge mate van autonomie van Hongkong te verdedigen (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn eerdere resoluties over de situatie in Hongkong, waaronder die van 8 juli 2021 over Hongkong, in het bijzonder de zaak Apple Daily (3), en van 19 juni 2020 over de wet inzake de nationale veiligheid die de Volksrepubliek China heeft uitgevaardigd voor Hongkong en de noodzaak van de EU de hoge mate van autonomie van Hongkong te verdedigen (4),

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0354/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0354/2021),

| A. | overwegende dat het de plicht en verantwoordelijkheid van het Parlement is om democratisch toezicht te houden op het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB) en het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB), en dat het zowel tijdig en op een transparante manier de benodigde informatie moet krijgen als over doeltreffende middelen moet beschikken om deze rol volledig en doeltreffend te kunnen vervullen; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat het de plicht en verantwoordelijkheid van het Parlement is om democratisch toezicht te houden op het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB) en het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB), en dat het zowel tijdig en op een transparante manier de benodigde informatie moet krijgen als over doeltreffende middelen moet beschikken om deze rol volledig en doeltreffend te kunnen vervullen;

| B. | overwegende dat recente internationale ontwikkelingen en multidimensionale uitdagingen en een snel veranderende geopolitieke omgeving de bestaande trends die van invloed zijn op belangrijke aspecten van het GBVB van de EU hebben versneld, de kwetsbaarheid van de EU ten aanzien van externe gebeurtenissen en druk aan het licht hebben gebracht, de noodzaak hebben onderstreept van een krachtiger, ambitieuzer, geloofwaardig, strategisch en eensgezind EU-optreden op het wereldtoneel, en benadrukt dat de EU autonoom haar eigen strategische doelstellingen moet kunnen vaststellen en de capaciteiten moet kunnen ontwikkelen om die na te streven; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat recente internationale ontwikkelingen en multidimensionale uitdagingen en een snel veranderende geopolitieke omgeving de bestaande trends die van invloed zijn op belangrijke aspecten van het GBVB van de EU hebben versneld, de kwetsbaarheid van de EU ten aanzien van externe gebeurtenissen en druk aan het licht hebben gebracht, de noodzaak hebben onderstreept van een krachtiger, ambitieuzer, geloofwaardig, strategisch en eensgezind EU-optreden op het wereldtoneel, en benadrukt dat de EU autonoom haar eigen strategische doelstellingen moet kunnen vaststellen en de capaciteiten moet kunnen ontwikkelen om die na te streven;

| C. | overwegende dat deze ontwikkelingen en uitdagingen onder meer de ongekende COVID-19-pandemie, die haar oorsprong vond in Wuhan (China), en de gevolgen daarvan omvatten; alsook de veranderende rol van de VS op het wereldtoneel, de pogingen van Rusland om de Europese veiligheidsarchitectuur te ontmantelen en zijn aanhoudende aanvallen op Oekraïne en bezetting van gebieden in Georgië en Oekraïne, hybride aanvallen op EU-lidstaten, zoals het inzetten van migranten met als politiek doel onze democratische grondvesten te doen wankelen; de voortdurende inbreuken op het internationale recht door Belarus; de toenemende assertiviteit van de Chinese Communistische Partij en andere autoritaire en totalitaire regimes; de recente snelle ineenstorting van het overheidsapparaat van Afghanistan en de daaropvolgende overname van het land door de Taliban; de spanningen in de Indo-Pacifische regio, met name in de Zuid- en Oost-Chinese Zee en in de Straat van Taiwan; de proliferatie van massavernietigingswapens; de betwisting van wapenbeheersingsovereenkomsten; klimaatverandering; financiële criminaliteit; de verergering van regionale conflicten die tot ontheemding van bevolkingsgroepen hebben geleid; concurrentie om natuurlijke hulpbronnen; energie- en waterschaarste; falende staten; terrorisme; grensoverschrijdende georganiseerde misdaad; cyberaanvallen; en desinformatiecampagnes; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat deze ontwikkelingen en uitdagingen onder meer de ongekende COVID-19-pandemie, die haar oorsprong vond in Wuhan (China), en de gevolgen daarvan omvatten; alsook de veranderende rol van de VS op het wereldtoneel, de pogingen van Rusland om de Europese veiligheidsarchitectuur te ontmantelen en zijn aanhoudende aanvallen op Oekraïne en bezetting van gebieden in Georgië en Oekraïne, hybride aanvallen op EU-lidstaten, zoals het inzetten van migranten met als politiek doel onze democratische grondvesten te doen wankelen; de voortdurende inbreuken op het internationale recht door Belarus; de toenemende assertiviteit van de Chinese Communistische Partij en andere autoritaire en totalitaire regimes; de recente snelle ineenstorting van het overheidsapparaat van Afghanistan en de daaropvolgende overname van het land door de Taliban; de spanningen in de Indo-Pacifische regio, met name in de Zuid- en Oost-Chinese Zee en in de Straat van Taiwan; de proliferatie van massavernietigingswapens; de betwisting van wapenbeheersingsovereenkomsten; klimaatverandering; financiële criminaliteit; de verergering van regionale conflicten die tot ontheemding van bevolkingsgroepen hebben geleid; concurrentie om natuurlijke hulpbronnen; energie- en waterschaarste; falende staten; terrorisme; grensoverschrijdende georganiseerde misdaad; cyberaanvallen; en desinformatiecampagnes;

| D. | overwegende dat deze bestaande trends het gevolg zijn van verschuivingen in het mondiale machtsevenwicht richting een multipolaire wereld met toegenomen geopolitieke concurrentie die mondiale governance en het verschaffen van internationale collectieve voorzieningen bemoeilijken terwijl daaraan juist steeds meer behoefte is; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat deze bestaande trends het gevolg zijn van verschuivingen in het mondiale machtsevenwicht richting een multipolaire wereld met toegenomen geopolitieke concurrentie die mondiale governance en het verschaffen van internationale collectieve voorzieningen bemoeilijken terwijl daaraan juist steeds meer behoefte is;

| E. | overwegende dat er een nieuw tijdperk van “on-vrede” is aangebroken, een tijd van toenemende geopolitieke onzekerheid met een groeiend aantal regionale conflicten en hevige machtsstrijd met aanzienlijke gevolgen voor de veiligheid van de EU; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat er een nieuw tijdperk van “on-vrede” is aangebroken, een tijd van toenemende geopolitieke onzekerheid met een groeiend aantal regionale conflicten en hevige machtsstrijd met aanzienlijke gevolgen voor de veiligheid van de EU;

| F. | overwegende dat de voortdurende militaire opbouw van Russische strijdkrachten langs de grens en in de illegaal bezette gebieden van Oekraïne, alsook in Belarus en het district Kaliningrad, een geloofwaardige en ernstige dreiging vormt voor de veiligheid van Oekraïne en Europa; overwegende dat alle verdere militaire acties en hybride aanvallen van de Russische Federatie beantwoord moeten worden met de vaststelling van zware economische en financiële sancties in nauwe samenwerking met de Verenigde Staten, de NAVO en andere partners; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de voortdurende militaire opbouw van Russische strijdkrachten langs de grens en in de illegaal bezette gebieden van Oekraïne, alsook in Belarus en het district Kaliningrad, een geloofwaardige en ernstige dreiging vormt voor de veiligheid van Oekraïne en Europa; overwegende dat alle verdere militaire acties en hybride aanvallen van de Russische Federatie beantwoord moeten worden met de vaststelling van zware economische en financiële sancties in nauwe samenwerking met de Verenigde Staten, de NAVO en andere partners;

| G. | overwegende dat de nadelige impact van klimaatverandering op de veiligheid van de EU steeds duidelijker zichtbaar wordt; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de nadelige impact van klimaatverandering op de veiligheid van de EU steeds duidelijker zichtbaar wordt;

| H. | overwegende dat tegen 2050 naar verwachting meer dan de helft van de wereldwijde bevolkingsgroei in Afrika zal plaatsvinden, namelijk 1,3 miljard van de naar schatting bijkomende 2,4 miljard mensen wereldwijd; overwegende dat de concentratie van deze groei in een aantal van de armste landen in combinatie met de effecten van klimaatverandering zal leiden tot een reeks nieuwe uitdagingen die, indien zij niet onmiddellijk worden aangepakt, bijzonder problematische gevolgen zullen hebben voor zowel de betreffende landen als de EU; overwegende dat in het UNCTAD-verslag van 2019 over handel en ontwikkeling (5) is geraamd dat er 2,5 biljoen USD extra per jaar nodig zal zijn om de verbintenissen van de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling van de VN te halen; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat tegen 2050 naar verwachting meer dan de helft van de wereldwijde bevolkingsgroei in Afrika zal plaatsvinden, namelijk 1,3 miljard van de naar schatting bijkomende 2,4 miljard mensen wereldwijd; overwegende dat de concentratie van deze groei in een aantal van de armste landen in combinatie met de effecten van klimaatverandering zal leiden tot een reeks nieuwe uitdagingen die, indien zij niet onmiddellijk worden aangepakt, bijzonder problematische gevolgen zullen hebben voor zowel de betreffende landen als de EU; overwegende dat in het UNCTAD-verslag van 2019 over handel en ontwikkeling (5) is geraamd dat er 2,5 biljoen USD extra per jaar nodig zal zijn om de verbintenissen van de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling van de VN te halen;

| I. | overwegende dat de EU op het wereldtoneel moet optreden met een eensluidende stem die is geworteld in een gemeenschappelijke strategische cultuur, teneinde haar leidersrol te ontwikkelen en multilateralisme nieuw leven in te blazen en te hervormen door uitdrukking te geven aan haar waarden van democratie, de rechtsstaat, sociale rechtvaardigheid, grondrechten met inbegrip van gendergelijkheid en steun voor vrijheid wereldwijd, en haar visie voor een duurzame en inclusieve toekomst; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de EU op het wereldtoneel moet optreden met een eensluidende stem die is geworteld in een gemeenschappelijke strategische cultuur, teneinde haar leidersrol te ontwikkelen en multilateralisme nieuw leven in te blazen en te hervormen door uitdrukking te geven aan haar waarden van democratie, de rechtsstaat, sociale rechtvaardigheid, grondrechten met inbegrip van gendergelijkheid en steun voor vrijheid wereldwijd, en haar visie voor een duurzame en inclusieve toekomst;

| J. | overwegende dat een ruime meerderheid van de burgers van de EU — ook gezien de opmerkingen die tot dusver zijn geplaatst op het digitale platform van de Conferentie over de toekomst van Europa — voorstander is van een sterkere rol voor de EU en een gemeenschappelijke Europese aanpak op het gebied van buitenlands en veiligheidsbeleid, en vindt dat het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU samenhangender en doeltreffender moet zijn; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat een ruime meerderheid van de burgers van de EU — ook gezien de opmerkingen die tot dusver zijn geplaatst op het digitale platform van de Conferentie over de toekomst van Europa — voorstander is van een sterkere rol voor de EU en een gemeenschappelijke Europese aanpak op het gebied van buitenlands en veiligheidsbeleid, en vindt dat het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU samenhangender en doeltreffender moet zijn;

| 1. | onderstreept dat de EU om haar strategische doelstelling inzake de ontwikkeling van haar mondiale leidersrol te verwezenlijken, haar GBVB op basis van de volgende zes acties moet vormgeven:






  — | het verdedigen van de op regels gebaseerde internationale orde op basis van de beginselen en verbintenissen die zijn vastgelegd in het Handvest van de VN, de Slotakte van Helsinki en het Handvest van Parijs voor een Nieuw Europa, |
| --- | --- | --- |

1.

—

het verdedigen van de op regels gebaseerde internationale orde op basis van de beginselen en verbintenissen die zijn vastgelegd in het Handvest van de VN, de Slotakte van Helsinki en het Handvest van Parijs voor een Nieuw Europa,

| — | het voortouw nemen bij de versterking van multilaterale partnerschappen voor mondiale prioriteiten, met name haar partnerschap met de VN, en bij de bescherming en bevordering van democratie en mensenrechten wereldwijd, |
| --- | --- |

—

het voortouw nemen bij de versterking van multilaterale partnerschappen voor mondiale prioriteiten, met name haar partnerschap met de VN, en bij de bescherming en bevordering van democratie en mensenrechten wereldwijd,

| — | verbeteren van de zichtbaarheid en besluitvorming van de EU en het volledig en meer doeltreffend benutten van de harde en zachte machtsinstrumenten van de EU, onder meer door invoering van besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen op het gebied van het buitenlands beleid van de EU, |
| --- | --- |

—

verbeteren van de zichtbaarheid en besluitvorming van de EU en het volledig en meer doeltreffend benutten van de harde en zachte machtsinstrumenten van de EU, onder meer door invoering van besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen op het gebied van het buitenlands beleid van de EU,

| — | ontwikkelen van Europese soevereiniteit door het extern en intern handelen van de EU op een coherente manier aan elkaar te verbinden, en door het vermogen tot autonoom optreden waar nodig, te combineren met de bereidheid om strategische solidariteit met gelijkgezinde partners na te streven, |
| --- | --- |

—

ontwikkelen van Europese soevereiniteit door het extern en intern handelen van de EU op een coherente manier aan elkaar te verbinden, en door het vermogen tot autonoom optreden waar nodig, te combineren met de bereidheid om strategische solidariteit met gelijkgezinde partners na te streven,

| — | nader ontwikkelen van regionale strategieën, waaronder diplomatieke en economische betrekkingen en samenwerking op het gebied van veiligheid, |
| --- | --- |

—

nader ontwikkelen van regionale strategieën, waaronder diplomatieke en economische betrekkingen en samenwerking op het gebied van veiligheid,

| — | versterken van democratisch toezicht, controle en verantwoording en de parlementaire dimensie van het GBVB van de EU; |
| --- | --- |

—

versterken van democratisch toezicht, controle en verantwoording en de parlementaire dimensie van het GBVB van de EU;

Het voortouw nemen bij de versterking van multilaterale partnerschappen voor mondiale prioriteiten, met name haar partnerschap met de VN, en bij de bescherming en bevordering van democratie en mensenrechten wereldwijd

| 2. | is verheugd over de toenemende ambitie en initiatieven van de EU om het voortouw te nemen bij de bevordering van mondiale partnerschappen voor kernprioriteiten en bij de versterking van de op regels en waarden gebaseerde multilaterale orde middels een hervorming van belangrijke instellingen en organisaties teneinde deze doeltreffender te maken en hun veerkracht te vergroten, en middels een betere gebruikmaking van bestaande mechanismen en instellingen voor multilaterale mondiale governance; merkt op dat deze initiatieven het voor de internationale gemeenschap, onder internationaal recht, mogelijk maken om op doeltreffende wijze het hoofd te bieden aan mondiale uitdagingen zoals klimaatverandering, pandemieën, de energiecrisis en terroristische dreigingen, en om de invloed van kwaadwillige autoritaire actoren te bestrijden; herhaalt dat het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU moet bijdragen aan de uitvoering van de VN-doelstellingen voor duurzame ontwikkeling 2030 (SDG’s); |
| --- | --- |

2.

| 3. | benadrukt de noodzaak om een werkelijk strategisch partnerschap tussen de EU en de VN te ontwikkelen op het gebied van klimaatactie en mensenrechten en in het kader van crisisbeheersing; verzoekt de lidstaten en regeringen wereldwijd om meer bevoegdheden, middelen en interventiecapaciteit toe te kennen aan VN-organen; betreurt het dat China en Rusland de VN-Veiligheidsraad ervan weerhouden onderdrukkende regimes voor hun daden te veroordelen, een eensgezind internationaal antwoord op verschillende crises in de weg staan, en de uitvoering van besluiten van de G7 op VN-niveau tegenhouden; spreekt nogmaals zijn krachtige steun uit voor het Internationaal Strafhof (ICC) en verzoekt de EU en de lidstaten om voldoende financiële steun te verlenen zodat het ICC zich van zijn taken kan kwijten; |
| --- | --- |

3.

| 4. | onderstreept de noodzaak voor de EU om wereldwijd de democratie te verdedigen en te bevorderen door zelf het goede voorbeeld te geven, onder meer door toe te zien op de strikte naleving van de beginselen van democratie, mensenrechten en de rechtsstaat in alle EU-lidstaten; verzoekt de EU te ijveren voor een wereldwijde alliantie van democratieën; is overtuigd van de noodzaak van het bundelen van middelen, het uitwisselen van best practices, het coördineren van gezamenlijk optreden en het ontwikkelen van gedeelde strategieën om kwaadwillige inmenging en desinformatie door autoritaire staten en hun handlangers, vijandige niet-statelijke actoren en organisaties, en antidemocratische actoren binnen democratische samenlevingen, tegen te gaan; is van mening dat de EU en haar lidstaten, om dit tot een succes te maken, door middel van nauwe samenwerking met onder meer NAVO, moeten ijveren voor een overheidsbrede en maatschappijbrede aanpak voor het tegengaan van hybride dreigingen, in combinatie met een ambitieuze agenda ter ondersteuning van de democratie die gericht is op het behoud en de bevordering van de vrijheid van meningsuiting en de onafhankelijkheid van de media; spreekt in dit verband zijn volledige steun uit voor de “Summits for Democracy” die door de VS zijn gehouden, waarbij de nadruk ligt op concrete maatregelen om de universele mensenrechten te verdedigen, achteruitgang van de democratie te voorkomen en corruptie te bestrijden; |
| --- | --- |

4.

| 5. | verzoekt de EU haar instrumentarium voor het tegengaan van buitenlandse inmengings-, propaganda- en beïnvloedingsoperaties te ontwikkelen, met inbegrip van nieuwe instrumenten die het mogelijk maken kosten op te leggen aan daders, en de relevante structuren, met name de strategische taakgroepen voor communicatie van de EDEO, te versterken; is ingenomen met de lopende herziening van de praktijkcode betreffende desinformatie van de Commissie; benadrukt de noodzaak voor de EU om de zichtbaarheid van haar acties te vergroten door middel van een betere, meer strategische communicatie over haar externe optreden richting haar eigen burgers maar ook buiten de EU; |
| --- | --- |

5.

| 6. | maakt zich ernstige zorgen over de aanhoudende achteruitgang van de democratie en de tegenslagen op het gebied van de mensenrechten in steeds meer derde landen, waaronder aanvallen op politieke rechten en op de integriteit van verkiezingen; wijst nogmaals op het belang van aanhoudende steun vanuit de EU voor verkiezingsprocessen wereldwijd, onder meer door middel van verkiezingswaarnemingsmissies, en herinnert aan de fundamentele rol van het Parlement in dit verband; beklemtoont dat het van belang is dat binnenlandse verkiezingswaarnemers het hoogste beschermingsniveau genieten; vraagt de EU om op het gebied van verkiezingswaarneming nog nauwer samen te werken met alle relevante partners, zoals de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE), de Raad van Europa en de organisaties die de Verklaring inzake de beginselen voor internationale verkiezingswaarneming en de Gedragscode voor internationale verkiezingswaarnemers onderschrijven; |
| --- | --- |

6.

| 7. | spoort de EU aan te werken aan haar leiderschapsrol bij de verdediging en bevordering van vrijheid, democratie en mensenrechten in multilaterale fora, en met name binnen de VN; is van mening dat de EU moet zorgen voor een transparant en doeltreffend gebruik van de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (EUGHRSR), onder meer door het toepassingsgebied ervan uit te breiden tot corruptiegerelateerde misdrijven; herhaalt dat de EU de mensenrechtenbepalingen van de door haar gesloten internationale overeenkomsten beter moet handhaven; herinnert aan het politieke karakter van de EUGHRSR, die deel uitmaakt van een geïntegreerde en alomvattende beleidsaanpak van de EU; |
| --- | --- |

7.

| 8. | dringt aan op de volledige uitvoering en stelselmatige integratie van gendermainstreaming en het genderactieplan III van de EU (GAP III) in al het externe optreden van de EU, op alle niveaus waarop betrekkingen plaatsvinden en bij alle relevante activiteiten en concepten, en ook na afloop van GAP III; verzoekt de EU en de lidstaten het voortouw te nemen bij de tenuitvoerlegging van resolutie 1325 (2000) van de VN-Veiligheidsraad over vrouwen, vrede en veiligheid; dringt bij de EDEO aan op verbetering van het geografische evenwicht zodat de verscheidenheid van de lidstaten ook naar behoren wordt weerspiegeld in de nationaliteiten die zijn vertegenwoordigd in zijn organisatie, zoals vermeld in artikel 27 van het statuut van de ambtenaren van de EU (6); |
| --- | --- |

8.

| 9. | dringt aan op een doeltreffende uitvoering van het EU-concept voor vredesbemiddeling van 2020 om de positie van de EU als invloedrijke mondiale actor die investeert in conflictpreventie en -bemiddeling te verstevigen, en die het voortouw neemt op het gebied van de bevordering en totstandbrenging van vrede op internationaal niveau; herinnert aan het voordeel dat de EU geniet ten opzichte van afzonderlijke lidstaten als het gaat om conflictpreventie en -oplossing; beklemtoont de belangrijke rol die het Parlement hierbij speelt door middel van parlementaire diplomatie; erkent de rol van jongerenorganisaties bij het bouwen aan vreedzame samenlevingen, en hun rol bij de bevordering van een vredelievende cultuur, verdraagzaamheid en interculturele en interreligieuze dialoog; |
| --- | --- |

9.

| 10. | herhaalt zijn pleidooi voor meer steun voor de maritieme veiligheidsstrategie van de EU nu het handhaven van de vrije scheepvaart zowel in het nabuurschap als in de rest van de wereld een steeds grotere uitdaging vormt; beklemtoont dat de vrijheid van scheepvaart te allen tijde moet worden geëerbiedigd; verzoekt de EU om meer aandacht te schenken aan de waarborging van de vrijheid van scheepvaart en op maatregelen die zijn gericht op de-escalatie en preventie van gewapende conflicten en militaire incidenten op zee; |
| --- | --- |

10.

| 11. | dringt aan op een ambitieuze EU-agenda, in samenwerking met belangrijke partners, voor het steunen van de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging buiten de EU en voor het agenderen van de kwestie van vervolging op grond van godsdienst of levensovertuiging; merkt op dat steun voor de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging bijdraagt aan duurzame vrede en derhalve helpt bij de aanpak van veel van de uitdagingen van de EU en haar partners; dringt er bij de Commissie op aan om zo spoedig mogelijk een nieuwe speciale gezant van de EU voor de bevordering van de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging te benoemen; |
| --- | --- |

11.

| 12. | is ingenomen met de inspanningen van de EU als wereldleider in de strijd tegen klimaatverandering en verzoekt de Commissie en de EDEO met klem om met nieuwe initiatieven te komen, zoals de internationalisering van de Europese Green Deal en initiatieven gericht op klimaatgerelateerde veiligheidsrisico’s, en om de impact van klimaatverandering op plaatselijk niveau aan te pakken, met name in kwetsbare bevolkingsgroepen en gemeenschappen die zwaar zijn getroffen; is van mening dat de EU ambitieuze CO2-reductiedoelstellingen in derde landen moet steunen en benadrukt dat klimaatdiplomatie een cruciale rol moet spelen; verwacht dat de tenuitvoerlegging van de Europese Green Deal aanzienlijke geopolitieke gevolgen zal hebben en van invloed zal zijn op de betrekkingen van de EU met enkele van haar partners, bijvoorbeeld voor wat betreft de afhankelijkheid van de EU van leveringen van fossiele brandstoffen uit Rusland; |
| --- | --- |

12.

| 13. | is ingenomen met de aanpak en de mondiale voortrekkersrol van de EU bij de levering van COVID-19-vaccins en de aanpak van de sociale en economische gevolgen van de pandemie via het Covax-mechanisme en het mondiale herstelpakket in het kader van Team Europa; verzoekt de EU een robuuste, mondiale gezondheidsstrategie voor te stellen, waarbij zowel mondiale inspanningen als inspanningen op EU-niveau komen kijken, om een betere wereldwijde paraatheid en een doeltreffende respons op toekomstige crises te waarborgen en wereldwijd gratis, eerlijke, betaalbare en billijke toegang tot vaccins te verzekeren; herhaalt dat de EU meer autonoom moet worden op het gebied van gezondheidszorg en haar toeleveringsketens moet diversifiëren om niet langer afhankelijk te zijn van autoritaire en totalitaire regimes; is ingenomen met het partnerschap van de EU en de VS inzake de mondiale COVID-19-vaccinatiecampagne; |
| --- | --- |

13.

| 14. | erkent dat technologie, connectiviteit en gegevensstromen belangrijke dimensies van de externe betrekkingen en partnerschapsovereenkomsten van de EU zijn en aanzienlijke geopolitieke implicaties hebben; verzoekt de EU met klem mondiale partnerschappen te ontwikkelen met het oog op de vaststelling van eerlijke, open en op waarden gestoelde normen voor een op regels gebaseerd, ethisch, mensgericht gebruik van technologieën die geen inbreuk doen op de privacy van individuele gebruikers, met name voor wat betreft artificiële intelligentie en de governance van het internet, door cyberdiplomatie een centrale plaats te geven in haar externe optreden; benadrukt dat de EU in dit verband moet zorgen voor samenwerking en coördinatie tussen democratieën en ervoor moet zorgen dat bij de aanpak van conflicten het internationaal en humanitair recht wordt geëerbiedigd; wijst op de specifieke dreiging van nieuwe digitale technologieën voor mensenrechtenverdedigers en anderen wanneer hun activiteiten gecontroleerd, ingeperkt en ondermijnd worden, zoals onlangs aanschouwelijk is gemaakt door de onthullingen van het Pegasus Project; verzoekt de EU het initiatief te nemen om tot een moratorium te komen op de uitvoer van spywaretechnologie die wordt ingezet voor onderdrukking, en om een robuust internationaal regelgevingskader op dit gebied vast te stellen; verzoekt de EU en de lidstaten erop toe te zien dat de mensenrechten terdege worden nageleefd en dat de uitvoer en technische bijstand van Europese bewakingstechnologie naar behoren worden gecontroleerd overeenkomstig de verordening inzake producten voor tweeërlei gebruik (7); dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan om overheden van derde landen ertoe te bewegen een einde te maken aan repressieve praktijken en wetgeving in naam van cyberbeveiliging en terrorismebestrijding; wijst erop dat de EU de rechten van het individu moet beschermen; benadrukt dan ook dat stelsels voor de beoordeling van burgers (“social scoring”) niet stroken met de fundamentele waarden van de EU; benadrukt dat dergelijke beleidsmaatregelen en surveillance-instrumenten onder geen beding in de EU mogen worden ingevoerd of gebruikt; benadrukt derhalve dat de EU zich moet inspannen om het grensoverschrijdende bereik van digitale onderdrukking in te perken en tegen te gaan; merkt op dat uitvoer van defensietechnologieën en wapens een bevoegdheid van de lidstaten is; |
| --- | --- |

14.

| 15. | herhaalt dat de EU een mondiale strategie voor connectiviteit moet ontwikkelen en uitvoeren, bij wijze van uitbreiding van de huidige EU-strategie voor sterkere banden tussen Europa en Azië, en als strategische respons om haar invloed in regio’s zoals Latijns-Amerika, Afrika en Azië te versterken; is daarom ingenomen met het ambitieuze en veelzijdige “Global Gateway”-initiatief dat op 1 december 2021 door de Commissie werd gepresenteerd en dat tot doel heeft op eerlijke en duurzame wijze samen met partners overal ter wereld te investeren in onder meer digitale netwerken en hoogwaardige infrastructuur, en dat sterkere partnerschappen beoogt zonder afhankelijkheid te creëren; benadrukt dat de Commissie connectiviteitsprojecten met derde landen voorwaardelijk moet maken aan de naleving van strenge sociale en arbeidsnormen, transparantie, mensenrechten, due diligence, interoperabiliteit, goed bestuur en democratische waarden, en het ethisch gebruik van technologie zowel in eigen land als daarbuiten; merkt in dit verband op dat de Commissie een strategie moet ontwikkelen om de toegang van haar partners tot betrouwbare en veilige technologie te verbeteren; beklemtoont dat investeringen in connectiviteit moeten bijdragen aan de economische veerkracht en het koolstofarm maken van de economie op een wijze die verenigbaar is met de Overeenkomst van Parijs; is van mening dat een grotere inzet nodig is om de connectiviteitspartnerschappen van de EU uit te voeren en spoort de Commissie aan deze connectiviteitsprojecten te ontwikkelen in combinatie en in samenwerking met gelijkgezinde partners; zou graag zien dat er tijdens de volgende AU-EU-top een connectiviteitspartnerschap wordt aangegaan met de Afrikaanse Unie (AU); |
| --- | --- |

15.

| 16. | is ingenomen met het mondiale “Build Back Better World”-initiatief van de G7 en verzoekt de EU met klem een actieve rol te spelen bij de verdere ontwikkeling ervan, onder meer door verbanden te leggen met de “Global Gateway”-strategie aangezien deze twee initiatieven elkaar wederzijds kunnen versterken; |
| --- | --- |

16.

Verbeteren van de zichtbaarheid en besluitvorming van de EU en het volledig en meer doeltreffend benutten van de harde en zachte machtsinstrumenten van de EU, onder meer door invoering van besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen op het gebied van het buitenlands beleid van de EU

| 17. | herhaalt dat de EU in de allereerste plaats eenheid en een sterkere en werkelijke politieke wil van haar lidstaten behoeft om samen overeenstemming te bereiken over en te werken aan de bevordering van gemeenschappelijke doelstellingen voor het buitenlands beleid van de EU alsook samenwerking op het gebied van de veiligheid en defensie van de EU, gericht op tenuitvoerlegging van de doelstellingen, waarden, beginselen en normen van artikel 21 VEU; beklemtoont de noodzaak tot de oprichting van een veiligheids- en defensie-unie die kan dienen als startpunt voor het voeren van een gemeenschappelijk Europees defensiebeleid, overeenkomstig de bepaling van artikel 42, lid 2, VEU; |
| --- | --- |

17.

| 18. | beklemtoont dat het buitenlands beleid van de EU dient te beschikken over zijn eigen instrumenten op het gebied van buitenlandse zaken, mensenrechten, en veiligheid en defensie; herinnert eraan dat de permanente gestructureerde samenwerking (PESCO) is vastgelegd in het Verdrag van Lissabon, maar pas in 2017 werd opgericht; verzoekt de lidstaten en de Raad derhalve de moed te hebben om optimaal gebruik te maken van alle instrumenten van het buitenlands beleid die in de Verdragen beschikbaar zijn; |
| --- | --- |

18.

| 19. | onderstreept dat de EU in samenwerking met de lidstaten haar vermogen moet versterken om efficiënt, tijdig, proactief en onafhankelijk op te treden en haar respons op actuele en toekomstige uitdagingen vorm te geven; wijst erop dat de EU dringend een mechanisme tot stand moet brengen voor de automatische uitwisseling van informatie en inlichtingen tussen de lidstaten en de EU over buitenlandse zaken en veiligheidskwesties die zich buiten de EU voordoen, waaronder terrorisme, aangezien dit een blijvende dreiging vormt voor Europese waarden en de veiligheid in Europa en een multidimensionale aanpak behoeft; is ingenomen met het lopende proces met betrekking tot het strategisch kompas als het uitgangspunt voor verdere ontwikkeling richting een Europese defensie-unie en ten behoeve van de strategische soevereiniteit van de EU met betrekking tot haar veiligheid en defensie, alsmede voor de totstandkoming van een gemeenschappelijke Europese strategische veiligheids- en defensiecultuur gestoeld op onze gedeelde waarden en doelen en een gemeenschappelijk begrip van dreiging, en met respect voor het specifieke veiligheids- en defensiebeleid van de lidstaten; verwacht dat het strategisch kompas zal helpen vorm te geven aan een gedeelde visie voor de veiligheid en defensie van de EU teneinde strategische autonomie te bereiken; benadrukt dat het resultaat moet worden weergegeven in een aangepaste versie van de integrale EU-strategie van 2016 waarin rekening wordt gehouden met de belangrijkste dreigingen, uitdagingen en kansen, en waarin routes worden uitgestippeld die de EU in staat stellen een meer proactieve rol in de wereld te spelen; benadrukt voorts dat deze bevindingen de basis moeten vormen voor een herziening van andere documenten, zoals het vermogensontwikkelingsplan van 2018; |
| --- | --- |

19.

| 20. | benadrukt het belang van mensenrechten als integraal onderdeel van het instrumentarium van de EU inzake buitenlandse zaken en onderstreept de complementariteit ervan; spoort de EU aan de verdediging van de mensenrechten en de toepassing van sancties af te stemmen met partnerlanden teneinde de impact ervan te vergroten; herinnert eraan dat een consistente en uniforme toepassing van beperkende maatregelen in alle lidstaten een voorwaarde is voor de geloofwaardigheid en doeltreffendheid van het buitenlands beleid van de EU; dringt er bij de Commissie, in haar rol als hoedster van de Verdragen, en bij de Raad en de VV/HV, die verantwoordelijk zijn voor de eenheid, consistentie en doeltreffendheid van het buitenlands beleid van de EU, op aan ervoor te zorgen dat nationale reacties op inbreuken op door de EU vastgestelde beperkende maatregelen doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn; verzoekt de EU in dit verband te zorgen voor de doeltreffendheid en volledige naleving van de beperkende maatregelen van de EU die zijn opgelegd naar aanleiding van de Russische agressie tegen Oekraïne en de illegale annexatie door Rusland van de Krim; dringt aan op nauwe coördinatie en samenwerking tussen de EU en de VS bij het gebruik van sancties om gemeenschappelijke doelen van buitenlands en veiligheidsbeleid na te streven, waarbij mogelijke onbedoelde gevolgen voor de belangen van beide landen worden vermeden; |
| --- | --- |

20.

| 21. | wijst er voorts op dat het eenmaal door de Raad aangenomen strategisch kompas een aanzienlijke meerwaarde moet bieden voor het GBVB en het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB) van de EU en de solidariteit onder de lidstaten verder moet versterken; is ingenomen met het feit dat het strategisch kompas voortbouwt op een gemeenschappelijke analyse van dreigingen en uitdagingen waarmee onze EU en haar lidstaten worden geconfronteerd, actuele en toekomstige vermogenshiaten in kaart brengt — zowel op institutioneel gebied als wat betreft middelen — en een duidelijke routekaart levert om deze hiaten te vullen; herhaalt dat het Parlement voornemens is bij dit proces betrokken te zijn, met name door zijn recht op controle uit te oefenen en een regelmatige herzieningsprocedure in te stellen; wijst erop dat het definitieve ontwerp van het strategisch kompas en het strategisch concept van de NAVO met elkaar in overeenstemming dienen te zijn teneinde te zorgen voor een versterkte samenwerking en lastenverdeling, en manieren te vinden om de samenwerking tussen de EU en de NAVO te versterken; noemt opnieuw het beginsel van één set strijdkrachten; verzoekt de lidstaten met klem om na voltooiing van het strategisch kompas een gedeelde strategische cultuur en een ambitieuze overeenstemming te bereiken over een gemeenschappelijke lezing van artikel 42, lid 7, VEU en artikel 222 van het Verdrag betreffende de Werking van de Europese Unie en over hun verhouding tot artikel 5 van het Noord-Atlantisch Verdrag; verwacht dat het strategisch kompas meer kansen zal kunnen bieden aan partnerschapslanden, met inbegrip van het Oostelijk Partnerschap, op het vlak van het vergroten van de weerbaarheid tegen moderne dreigingen en uitdagingen op het gebied van veiligheid; is van mening dat het huidige agressieve buitenlands en veiligheidsbeleid van Rusland in dit document moet worden aangemerkt als een grote bedreiging voor de veiligheid van het Europese continent; |
| --- | --- |

21.

| 22. | herinnert eraan dat de Verdragen voorzien in de mogelijkheid om de besluitvormingsprocedures in verband met het GBVB te verbeteren; herinnert aan artikel 31, lid 2, VEU op grond waarvan de Raad bepaalde besluiten met betrekking tot het GBVB met gekwalificeerde meerderheid van stemmen kan nemen, alsook aan de overbruggingsclausule als bedoeld in artikel 31, lid 3, VEU die voorziet in de mogelijkheid geleidelijk over te gaan op besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid voor besluiten met betrekking tot het GBVB die geen gevolgen hebben op militair of defensiegebied maar die de solidariteit en wederzijdse steun in de EU vergroten in geval van crises; benadrukt dat het vermogen tot optreden van de EU wordt belemmerd door unanimiteit en dringt er derhalve op aan dat de lidstaten voor het GBVB besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen hanteren; roept daarbij in het bijzonder nogmaals op tot invoering van besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen voor het aannemen van verklaringen over internationale mensenrechtenkwesties en aan mensenrechten gerelateerde besluiten, de invoering en toepassing van sancties in het kader van de EUGHRSR en alle besluitvorming omtrent civiele missies in het kader van het GVDB; onderstreept dat toepassing van de artikelen 31 en 44 VEU de flexibiliteit en het vermogen van de EU om op te treden zou kunnen verbeteren met betrekking tot tal van kwesties inzake buitenlands beleid; |
| --- | --- |

22.

| 23. | dringt aan op intensiever overleg tussen de EU en de NAVO op het niveau van het Politiek en Veiligheidscomité en de Noord-Atlantische Raad; |
| --- | --- |

23.

| 24. | dringt nogmaals aan op de invoering van nieuwe vormen van samenwerking, zoals de Europese Veiligheidsraad, met het oog op de ontwikkeling van een geïntegreerde conflict- en crisisaanpak; onderstreept dat over de samenstelling en het mogelijke mandaat van deze samenwerking moet worden nagedacht; wijst erop dat de lopende Conferentie over de toekomst van Europa een nuttig kader biedt waarbinnen innovatieve voorstellen op dit vlak vorm kunnen krijgen; dringt erop aan dat de conferentie ambitieuzer is ten aanzien van de externe dimensie van het EU-beleid, onder meer op het gebied van veiligheid en defensie, bijvoorbeeld door de oprichting van permanente multinationale militaire eenheden van de EU en de invoering van gekwalificeerde meerderheid van stemmen in de besluitvorming over het buitenlandbeleid van de EU; merkt evenwel op dat nieuwe institutionele kaders alleen geen oplossing bieden voor de structurele en politieke uitdagingen waarvoor het GVDB zich gesteld ziet; herhaalt zijn oproep om een Raad van ministers van Defensie op te richten; |
| --- | --- |

24.

| 25. | wijst erop dat de eigen instrumenten van de EU tevens de oprichting van een Europese diplomatieke academie moeten omvatten, waar EU-diplomaten vanaf de basis worden opgeleid en elkaar vinden in gemeenschappelijke waarden en belangen van de EU, waardoor een heuse esprit de corps ontstaat die wordt bepaald door een gemeenschappelijke diplomatieke cultuur vanuit Europees perspectief; pleit voor de volledige uitvoering van het proefproject voor de totstandbrenging van een Europese diplomatieke academie (“Towards the creation of a European Diplomatic Academy”), dat de weg kan vrijmaken voor het opzetten van deze opleiding en dat de vaststelling van een selectieproces moet omvatten voor opneming in de delegaties van de EDEO en de EU; benadrukt het belang van het versterken van de diplomatieke vertegenwoordiging van de EU in derde landen en het streven naar een volwaardige diplomatieke vertegenwoordiging bij multilaterale organisaties in het algemeen en de VN in het bijzonder; wijst erop dat een sterkere EU-vertegenwoordiging in derde landen en bij multilaterale organisaties zeer bevorderlijk zou zijn voor de zo noodzakelijke eensgezindheid onder de EU-instellingen en de lidstaten voor wat betreft de aanpak van mondiale uitdagingen op het gebied van het GBVB; |
| --- | --- |

25.

| 26. | benadrukt dat een holistische benadering van het GBVB synergie vereist tussen alle beschikbare middelen van de EU op het gebied van extern optreden; vestigt in dit verband de aandacht op de belangrijke rol die het Europees Parlement speelt op diplomatiek vlak en het voordeel dat het in dit opzicht geniet, met name dankzij interparlementaire betrekkingen en de uitgebreide contacten van het Parlement in het kader van programma’s met derden ter ondersteuning van de democratie; verzoekt de Commissie, de EDEO en de lidstaten te erkennen dat het Parlement integraal onderdeel uitmaakt van “Team Europa”, en dit ook in de operationele structuren te laten terugkomen; benadrukt dat cultuur een nuttig diplomatiek instrument is geworden en een fundamenteel onderdeel van de zachte macht van de EU; onderstreept dat er in cultuur een groot potentieel ligt om de waarden van de EU te bevorderen; |
| --- | --- |

26.

| 27. | verzoekt de EDEO en de Raad om stappen te ondernemen om de reikwijdte en de mandaten van de speciale vertegenwoordigers en speciale gezanten van de EU te evalueren en tot een transparante en volledige beoordeling te komen van de effectiviteit en toegevoegde waarde van deze functies, zoals verzocht in de aanbeveling van het Parlement van 13 maart 2019 (8); dringt er bij de EDEO en de Raad op aan alle noodzakelijke stappen te ondernemen om zo spoedig mogelijk gehoor te geven aan de aanbeveling van het Parlement; |
| --- | --- |

27.

| 28. | is ingenomen met de inspanningen van de Commissie om de prognosecapaciteit van de EU te versterken, onder meer met betrekking tot het GBVB, zoals blijkt uit het tweede jaarlijkse strategisch prognoseverslag getiteld “Het vermogen en de vrijheid tot handelen van de EU”; stelt voor interinstitutionele prognoseactiviteiten op politiek niveau te verrichten teneinde prognoses in de beleidsvorming te integreren en de paraatheid van de EU ten aanzien van toekomstige uitdagingen zoals klimaatgerelateerde crises en conflicten te verbeteren en haar vermogen te versterken om regionale en mondiale ontwikkelingen te beïnvloeden; |
| --- | --- |

28.

| 29. | beklemtoont dat de externe dimensie van de EU-begroting naar behoren gefinancierd moet zijn en zodanig moet worden opgezet dat er onmiddellijk kan worden gereageerd op actuele, opkomende en toekomstige uitdagingen; dringt erop aan in de begroting voor het extern optreden te focussen op prioriteitsgebieden, zowel geografisch als thematisch, en op gebieden waar EU-optreden de meeste meerwaarde kan opleveren; |
| --- | --- |

29.

Ontwikkelen van Europese soevereiniteit door het extern en intern handelen van de EU op een coherente manier aan elkaar te verbinden, en door het vermogen tot autonoom optreden waar nodig, te combineren met de bereidheid om strategische solidariteit met gelijkgezinde partners na te streven

| 30. | verzoekt de EU haar strategische soevereiniteit te vergroten op specifieke gebieden die van fundamenteel belang zijn voor het handhaven van de vooraanstaande positie van de Unie in de internationale arena, zoals bevordering van de waarden van de EU, grondrechten, eerlijke handel, economie, veiligheid en technologie, sociale rechtvaardigheid, de groene en digitale transitie, energie, en haar rol ten aanzien van de assertiviteit van autoritaire en totalitaire regimes; benadrukt dat het externe optreden en het interne beleid van de EU met elkaar in samenspraak moeten zijn; herhaalt zijn oproep voor de oprichting van een Europese veiligheids- en defensie-unie die als startpunt zou dienen voor het voeren van een gemeenschappelijk Europees defensiebeleid, overeenkomstig de bepaling van artikel 42, lid 2, VEU, en die de EU in staat zou stellen autonoom op te treden om haar veiligheidsbelangen indien nodig veilig te stellen, en waardoor de EU een meer capabele en geloofwaardige strategische partner zou worden voor haar bondgenoten, waaronder de NAVO en de VS; dringt aan op intensivering en stroomlijning van de defensiesamenwerking, bijvoorbeeld op het gebied van defensiematerieel; |
| --- | --- |

30.

| 31. | benadrukt dat autonomie op het gebied van veiligheid en defensie inhoudt dat de EU betrouwbare en interoperabele strategische capaciteiten ten behoeve van doeltreffend crisisbeheer ontwikkelt, coördineert en snel kan inzetten; de EU en haar burgers beschermt; belangrijke partners opleidt; efficiënte samenwerking, besluitvorming en taakverdeling, ontwikkeling en productiecapaciteit bereikt tussen de lidstaten — in volledige solidariteit en op EU-niveau — en andere internationale organisaties zoals de VN en de NAVO; en over het vermogen beschikt om waar nodig autonoom en onafhankelijk te beslissen en op te treden, in overeenstemming met haar eigen belangen, beginselen en waarden zoals vastgelegd in artikel 21 VEU, met name door een positie te verwerven als doeltreffende mondiale speler, en met volledige eerbiediging van het internationaal recht; benadrukt dat prioriteit moet worden gegeven aan het tot stand brengen van sterke en betrouwbare bondgenootschappen, partnerschappen en multilaterale regelingen, alsook aan het creëren van strategische solidariteit met gelijkgestemde landen; beklemtoont dat deze aanpak de samenwerking met partners verder moet versterken, met name in het kader van de NAVO; merkt op dat deze versterkte Europese strategische capaciteiten en structuren verenigbaar met en complementair moeten zijn aan de NAVO; is in dit verband ingenomen met de aankondiging door de voorzitter van de Commissie van een top over Europese defensie onder het Franse voorzitterschap van de Raad; onderstreept dat de EU en de NAVO tegen eind 2021 een gezamenlijke verklaring over samenwerking zullen voorleggen; dringt aan op de totstandbrenging van een “snelle-inzetcapaciteit”, zoals voorgesteld door de VV/HV, als een eerste stap in de richting van de oprichting van permanente multinationale militaire eenheden van de EU; benadrukt dat een dergelijke troepenmacht een meerwaarde zou moeten vormen ten opzichte van de EU-gevechtsgroepen, die nog nooit zijn ingezet; verzoekt de Raad en de Commissie derhalve om mogelijkheden te wegen en te ontwikkelen voor de totstandbrenging van multinationale militaire eenheden gefinancierd vanuit zowel de Europese Vredesfaciliteit als de begroting van de EU, door volop gebruik te maken van de huidige mogelijkheden die in de EU-verdragen besloten liggen; |
| --- | --- |

31.

| 32. | erkent de NAVO als het blijvende fundament voor collectieve Europese veiligheid en defensie, en spoort bondgenoten aan beide zijden van de Atlantische Oceaan aan hun toezeggingen te bekrachtigen inzake de NAVO als de belangrijkste instelling voor de verdediging van het Euro-Atlantisch gebied; herhaalt zijn oproep aan bondgenoten om de overeengekomen eisen inzake lastenverdeling te handhaven en na te leven, met inbegrip van defensie-uitgaven met een streefcijfer van 2 % van het bbp, zoals overeengekomen tijdens de NAVO-top in Newport in 2014; |
| --- | --- |

32.

| 33. | verzoekt de lidstaten hun wapenuitvoerbeleid af te stemmen op de bepalingen van Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB van de Raad van 8 december 2008 tot vaststelling van gemeenschappelijke voorschriften voor de controle op de uitvoer van militaire goederen en technologie (9), en alle criteria strikt toe te passen; herhaalt zijn oproep aan de VV/HV om prioriteit te verlenen aan non-proliferatie, ontwapening en wapenbeheersing, aangezien sommige beheersingsregelingen door kwaadwillige overheden worden betwist en andere grotendeels worden genegeerd, en er nieuwe technologieën worden ontwikkeld en ingezet die mogelijk niet alleen als disruptief kunnen worden aangemerkt, maar zelfs als revolutionair op het vlak van militaire zaken; |
| --- | --- |

33.

| 34. | onderstreept dat de Unie haar technologische, operationele en digitale soevereiniteit en deskundigheid verder moet ontwikkelen en versterken door in te zetten op een grotere en sterke Europese defensie-industrie en -markt, de ontwikkeling van de Europese industriële en technologische defensiebasis, meer gezamenlijk militair onderzoek en militaire ontwikkeling, aanbestedingen, opleidingen en onderhoud, een gemeenschappelijke benadering van voorzieningszekerheid en een ambitieuzere samenwerking met democratische bondgenoten; benadrukt dat bijzondere aandacht moet worden besteed aan opkomende disruptieve technologieën, cyberbeveiligingsmaatregelen en cyberdefensie, de bescherming en veerkracht van kritieke infrastructuur en de voorzieningszekerheid van belangrijke technologische componenten zoals micro-geleiders; herinnert aan de mogelijkheden die worden geboden door bestaande instrumenten en mechanismen zoals PESCO, het Europees Defensiefonds en de gecoördineerde jaarlijkse evaluatie inzake defensie; verzoekt de lidstaten dergelijke instrumenten en mechanismen ten volle in te zetten; is ingenomen met de eerste oproepen tot het indienen van voorstellen voor het Europees Defensiefonds, dat een essentieel instrument vormt voor het versterken van de Europese veiligheid en defensie en de strategische soevereiniteit van de EU; |
| --- | --- |

34.

| 35. | maakt zich zorgen over de technologische afhankelijkheid van de EU van aanbieders uit derde landen, met name niet-democratische staten; maakt zich zorgen over het feit dat Europa voor haar cyberbeveiliging afhankelijk is van buitenlandse producten; roept de EU-instellingen op een EU-brede consensus te bereiken over het noodzakelijk behoud van Europese onafhankelijk op verschillende belangrijke technologische terreinen, en met een pragmatische en autonome benadering te komen om te voorkomen dat zich binnen kritieke technologische sectoren afhankelijkheden en geopolitieke dwang voordoen; onderstreept in het bijzonder het strategisch belang van infrastructuur voor 5G en transmissiekabels op de zeebodem; |
| --- | --- |

35.

| 36. | onderstreept dat een gemeenschappelijk cyberdefensiebeleid en aanzienlijke cyberdefensievermogens kernelementen zijn voor de ontwikkeling van een verdergaande en sterkere Europese veiligheids- en defensie-unie; benadrukt dat zowel de gemeenschappelijke als de nationale militaire cyberdefensievermogens dringend moeten worden ontwikkeld en versterkt; onderstreept dat alle EU-instellingen en lidstaten op alle niveaus moeten samenwerken om een cyberbeveiligingsstrategie op te zetten; verzoekt de EDEO een toereikend niveau van cyberbeveiliging te waarborgen voor zijn bezittingen, panden en activiteiten, waaronder zijn hoofdkantoor en de EU-delegaties; |
| --- | --- |

36.

| 37. | benadrukt dat de Europese ruimtevaartsector een sleutelrol vervult bij het verwezenlijken van autonomie voor de EU op mondiaal niveau, alsook bij het waarborgen van de welvaart en veiligheid van onze samenlevingen; uit zijn ernstige bezorgdheid over het feit dat de kosmische ruimte in hoog tempo transformeert tot een politieke arena die de geopolitieke concurrentie op aarde weerspiegelt en een nieuwe technologische grens vormt, en in beginsel snel een militaire arena zou kunnen worden als de juiste internationale rechtsinstrumenten niet worden ingezet; steunt initiatieven die erop gericht zijn het ruimtevaartbeleid van de EU te stimuleren, waaronder het ambitieuze nieuwe ruimtevaartprogramma van de EU, en die tot doel moeten hebben de huidige en toekomstige Europese ruimteactiva te beschermen; benadrukt dat de politieke en financiële toezeggingen van de EU gelijk op moeten gaan met haar ambities op het gebied van de ruimtevaart; verzoekt de EU meer inspanningen te verrichten voor het ontwikkelen van brede internationale ruimtevaartwetgeving ter voorkoming van een bewapening van de ruimte; steunt het Satellietcentrum van de Europese Unie dat besluitvormers voorziet van tijdige waarschuwingen over mogelijke crises en situatiekennis op mondiaal niveau; |
| --- | --- |

37.

Nader ontwikkelen van regionale strategieën, waaronder diplomatieke en economische betrekkingen en samenwerking op het gebied van veiligheid

| 38. | is ingenomen met de conclusies naar aanleiding van de door het Sloveens voorzitterschap van de Raad georganiseerde Westelijke Balkan-top in Brdo pri Kranju; herhaalt zijn steun voor het Europese perspectief van de landen van de Westelijke Balkan en herhaalt daarom zijn oproep om het uitbreidingsproces te versnellen en een duidelijk traject te bieden voor landen die tot de EU willen toetreden; dringt er bij de lidstaten op aan hun beloften eindelijk na te komen, en benadrukt dat het dringend noodzakelijk is onmiddellijk de eerste intergouvernementele conferenties met Albanië en Noord-Macedonië te houden en Kosovo visumliberalisering toe te staan; benadrukt dat het uitbreidingsproces in hoge mate gestoeld blijft op de verwezenlijking van alle betreffende criteria door de kandidaat-lidstaten, zoals gedefinieerd door de Europese Raad, met bijzondere nadruk op de versterking van de democratie, de rechtsstaat en de mensenrechten en de rechten van minderheden, alsook verzoening en economische vooruitgang in de Westelijke Balkan, als voorwaarden voor duurzame vrede, stabiliteit en welvaart; benadrukt de noodzaak van nauwere samenwerking bij het aanpakken van gemeenschappelijke uitdagingen; benadrukt dat er lering moet worden getrokken uit de ervaringen met betrekking tot het uitbreidingsbeleid, alsook dat het zaak is in de regio verhoogde zichtbaarheid en aanvullende investeringen tot stand te brengen teneinde het publieke bewustzijn te bevorderen, en daarmee ook de geloofwaardigheid en betrokkenheid van de EU; pleit ervoor dat de EU samenwerkt met de landen in de Westelijke Balkan met het oog op het vinden van oplossingen voor problemen die verdere hervormingen belemmeren, onder meer met betrekking tot de tenuitvoerlegging van de 14 kernprioriteiten in Bosnië en Herzegovina en het waarborgen van de uitvoering van de vredesovereenkomst van Dayton; benadrukt het belang van de Europese integratie van deze partnerlanden met het oog op de stabiliteit en veiligheid van het hele continent; roept de EU op het maatschappelijk middenveld in de Westelijke Balkan te steunen bij het bevorderen en verspreiden van de Europese waarden; spreekt zijn waardering uit voor het werk dat EUFOR Althea heeft verricht, waarmee wordt bijgedragen aan vrede, stabilisatie en de Europese integratie van Bosnië en Herzegovina; herinnert eraan dat deze operatie nog steeds een centrale rol speelt voor de veiligheid en stabiliteit in Bosnië en Herzegovina en de regio; benadrukt dat er met het oog op een mogelijke toekomstige uitbreiding behoefte is aan een meer efficiënte besluitvorming op EU-niveau; spreekt zich krachtig uit tegen de ongrondwettelijke separatistische acties van de autoriteiten van de Servische Republiek die gericht zijn op het creëren van parallelle instellingen op het gebied van geneeskunde en medische apparatuur, justitie, defensie, veiligheid en belastingen, waardoor de staatsstructuren van Bosnië en Herzegovina worden ondermijnd en de eenheid en territoriale integriteit van het land existentieel bedreigd worden; hekelt de nadelige rol van regionale actoren en Russische buitenlandse inmenging; verzoekt de Raad gerichte sancties op te leggen tegen Milorad Dodik en zijn bondgenoten wegens zijn corrupte activiteiten, aanhoudende destabilisering van het land en ondermijning van de soevereiniteit en territoriale integriteit van Bosnië en Herzegovina; |
| --- | --- |

38.

| 39. | onderstreept dat het onlangs goedgekeurde instrument voor pretoetredingssteun 2021-2027 (IPA III) een langetermijninvestering in de Europese toekomst van de regio moet ondersteunen, en benadrukt dat op doeltreffende wijze gebruik moet worden gemaakt van de verbeterde conditionaliteit van het instrument om concrete resultaten te behalen; juicht het toe dat onder het gemoderniseerde IPA III strengere voorwaarden gelden ten aanzien van de democratie, de mensenrechten en de rechtsstaat; is verheugd over het economisch en investeringsplan voor de Westelijke Balkan en pleit voor de onmiddellijke uitvoering ervan met het oog op het herstel en de economische groei van de regio op de lange termijn, alsook de duurzame connectiviteit, zodat de Westelijke Balkan dichter bij de eengemaakte markt van de EU komt te staan; |
| --- | --- |

39.

| 40. | betuigt nogmaals zijn onwrikbare steun aan de landen van het Oostelijk Partnerschap, met name wat betreft hun onafhankelijkheid, soevereiniteit en territoriale integriteit binnen hun internationaal erkende grenzen, alsook eerbiediging van de wil van de burgers om over hun eigen toekomst en buitenlandbeleid te beslissen, vrij van externe invloeden; roept op tot de volledige uitvoering van de associatieovereenkomsten met Georgië, Moldavië en Oekraïne, en de brede en versterkte partnerschapsovereenkomst met Armenië; benadrukt dat het zaak is de onderhandelingen over de brede en versterkte partnerschapsovereenkomst tussen de EU en Azerbeidzjan voort te zetten overeenkomstig de voorwaarden die het Europees Parlement heeft vastgesteld in zijn aanbeveling van 4 juli 2018 over de onderhandelingen over de brede overeenkomst tussen de EU en Azerbeidzjan (10); dringt er bij de landen van het Oostelijk Partnerschap, en met name bij de landen die zich reeds op het pad van democratie en Europese integratie bevinden, op aan te waarborgen dat de fundamentele vrijheden, de mensenrechten en de rechtsstaat worden geëerbiedigd en dat de doorvoering van de nodige sociale, economische en politieke hervormingen wordt voortgezet; is ingenomen met de gezamenlijke mededeling van de Commissie van 18 maart 2020 getiteld “Het beleid inzake het Oostelijk Partnerschap na 2020: de weerbaarheid versterken — een Oostelijk Partnerschap dat iedereen ten goede komt” (JOIN(2020)0007); wijst er nogmaals op dat de steun van de EU voor verdere integratie afhangt van concrete vooruitgang met betrekking tot deze hervormingen; steunt het EU-beginsel van conditionaliteit en differentiatie, met inbegrip van stimulansen; benadrukt dat het succes van de landen van het Oostelijk Partnerschap uitsluitend op basis van het EU-integratieproces kan worden aangetoond en geconsolideerd, en dat Russische burgers hiermee bovendien kunnen zien welke sociaal-economische voordelen hervormingen met een Europese insteek te bieden hebben; verzoekt de Commissie en de Raad de komende top van het Oostelijk Partnerschap te gebruiken om een krachtig signaal van steun aan onze partners te geven; verzoekt de EU-leiders ervoor te zorgen dat de vijf langetermijndoelstellingen en de tien nieuwe streefdoelen voor 2025 een echte bijdrage leveren aan het sociale en economische herstel van de COVID-19-pandemie, de economische banden versterken en zorgen voor handelsroutes tussen de EU en partnerlanden, met financiering in het kader van het in juni 2021 voorgestelde economisch en investeringsplan; |
| --- | --- |

40.

| 41. | veroordeelt de directe en indirecte betrokkenheid van Rusland en andere externe actoren bij gewapende conflicten en hybride aanvallen, bezettingen en troepenopbouw in de regio en aan hun grenzen met de regio; benadrukt dat de aanhoudende nabije dreigingen de fysieke aanwezigheid van zowel de EU als de NAVO in de regio vereist; steunt de versterking van de samenwerking tussen de EU en de landen van het Oostelijk Partnerschap op het gebied van veiligheid en defensie, met name waar het de bevordering van vreedzame oplossingen voor regionale conflicten betreft, de aanpak van hybride dreigingen, cyberaanvallen, desinformatie en propagandacampagnes, het een halt toeroepen van inmenging door derde partijen in democratische processen en het verhogen van de maatschappelijke veerkracht; erkent de convergentie van de drie geassocieerde partners met het GBVB en steunt nauwere samenwerking op het gebied van het GVDB, met inbegrip van deelname aan PESCO indien aan de voorwaarden is voldaan; |
| --- | --- |

41.

| 42. | maakt zich ernstig zorgen over de situatie in Belarus; veroordeelt ten stelligste de inzet van geweld tegen vreedzame demonstranten en dringt aan op de onmiddellijke en onvoorwaardelijke vrijlating van en het intrekken van alle aanklachten tegen alle politieke gevangenen, zowel vóór als na de zogenaamde presidentsverkiezingen van 9 augustus 2020; herhaalt dat het Aleksandr Loekasjenko niet erkent als president van Belarus; verzoekt de Raad onverwijld en in nauwe samenwerking met de internationale partners de strengste en breedst mogelijke sancties in te voeren tegen alle Belarussische daders van verkiezingsfraude, geweld en repressie in Belarus en tegen personen of entiteiten die activiteiten organiseren die het illegaal overschrijden van de buitengrenzen van de EU vergemakkelijken of die aan dergelijke activiteiten bijdragen; verzoekt de Raad de internationale coördinatie voort te zetten om de dictator en zijn regime nog meer te isoleren; veroordeelt ten stelligste de hybride aanvallen van het regime van Loekasjenko op de EU, met inbegrip van de inzet van irreguliere migranten aan de buitengrenzen van de EU en de inzet van mensen voor politieke doeleinden in strijd met de internationale normen; dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan snel te reageren op nieuwe dreigingen, in overeenstemming met het EU-recht en internationale verplichtingen, en het GBVB en hun migratie- en asielbeleid aan te passen aan de nieuwe uitdagingen; is solidair met de lidstaten die met dergelijke bedreigingen worden geconfronteerd; uit zijn bezorgdheid over de grootschalige inzet van Russische troepen in Belarus, beschouwt dit als een bedreiging voor de Europese veiligheid en de soevereiniteit van Belarus, en dringt aan op onmiddellijke terugtrekking en eerbiediging van deze soevereiniteit; herhaalt zijn onwrikbare steun voor een democratisch Belarus en benadrukt het belang van meer samenwerking met de vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld en de democratische oppositie in Belarus; benadrukt het belang van het platform van het Europees Parlement voor de strijd tegen straffeloosheid in Belarus, en pleit voor het gebruik van alle beschikbare rechtsmiddelen om Loekasjenko en de leden van zijn regime voor het gerecht te brengen; |
| --- | --- |

42.

| 43. | pleit voor een grotere betrokkenheid van de EU en de lidstaten in de zuidelijke Kaukasus, met het oog op de stabiliteit en welvaart van de regio, alsook om de invloed en inmenging van regionale machten tegen te gaan; is ingenomen met de inzet van de voorzitter van de Europese Raad ten behoeve van het temperen van de politieke crisis in Georgië; ziet dit als een voorbeeld van EU-leiderschap en pleit voor een vergelijkbare aanpak van de crisis- en conflictsituaties in de regio van het Oostelijk Partnerschap en daarbuiten; steunt de territoriale integriteit van Georgië en veroordeelt de Russische bezetting van Georgische gebieden, zoals de regio’s Abchazië en Tschinvali/Zuid-Ossetië; herinnert Rusland aan zijn internationale verplichtingen uit hoofde van de door de EU onder het Frans voorzitterschap bemiddelde staakt-het-vuren-overeenkomst van 2008; roept Rusland op een constructieve houding aan te nemen en voortgang tijdens de internationale besprekingen in Genève mogelijk te maken; verzoekt Rusland een eind te maken aan de mensenrechtenschendingen in de bezette gebieden in Georgië en herinnert de Russische Federatie aan haar wettelijke verplichting als macht die effectieve controle uitoefent, zoals vastgelegd in het arrest van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in de zaak Georgië v Rusland (II) (11); veroordeelt de provocaties door de bezettingsmacht, onder meer in de vorm van het kidnappen van Georgische burgers, moord, illegale detentie en grensbepaling; verzoekt de EU, haar lidstaten en de VV/HV zich actief in te zetten om tot een duurzame regeling te komen tussen Armenië en Azerbeidzjan over Nagorno-Karabach en om een verdere escalatie van de spanningen in de regio te voorkomen, met name door Azerbeidzjan en Armenië ertoe aan te sporen naoorlogse kwesties aan te pakken, met inbegrip van de afbakening van grenzen en de vrijlating van alle resterende krijgsgevangenen; wijst erop dat de Minsk-groep (OVSE) nog altijd de enige internationaal erkende organisatie is die dit conflict kan beslechten op basis van de beginselen van territoriale integriteit, het niet-gebruiken van geweld, zelfbeschikking en gelijke rechten, alsook het vreedzaam beslechten van conflicten; pleit ervoor dat deze groep zijn bemiddelende rol snel hervat; |
| --- | --- |

43.

| 44. | veroordeelt andermaal het agressieve beleid van Rusland ten aanzien van Oekraïne ten zeerste, met name in de vorm van de ongekende militaire aanwezigheid aan de grens met Oekraïne, in het bezette Donbas en de illegaal geannexeerde Krim, en in Belarus, de aanhoudende financiële en militaire steun voor illegale gewapende troepen in Donbas, de illegale bezetting van de Autonome Republiek Krim in Oekraïne en de stad Sebastopol, de blokkade van de Zee van Azov en de herhaalde cyber- en andere hybride aanvallen gericht tegen Oekraïne; onderstreept dat de Russische militaire opbouw een bedreiging vormt voor de vrede, stabiliteit en veiligheid in Europa; verzoekt de Russische regering haar troepen bij de Oekraïense grens vandaan terug te trekken en te stoppen met het bedreigen van haar buurlanden; benadrukt dat verdere Russische agressie tegen Oekraïne zal leiden tot ernstige politieke, economische, financiële en persoonlijke sancties tegen de Russische Federatie, haar economie en haar besluitvormers; is verheugd over de totstandbrenging van het internationaal platform voor de Krim en verzoekt de EU-instellingen, de lidstaten en alle gelijkgestemde partners actief deel te nemen aan dit initiatief dat tot doel heeft de territoriale integriteit van Oekraïne te herstellen; herhaalt zijn steun aan de Mejlis van de Krimtataren als enig internationaal erkend vertegenwoordigend orgaan van de Krimtataren en prijst de onverzettelijke houding van de Oekraïense burgers in de bezette Krim, met name de Krimtataren; dringt erop aan de akkoorden van Minsk nieuw leven in te blazen om het militaire conflict in Oost-Oekraïne te beëindigen; steunt aanhoudende oproepen voor meer en geloofwaardige militaire en veiligheidsbijstand aan Oekraïne met betrekking tot de veiligheidssector en militaire hervormingen, en overweegt ook militaire opleidingen te verstrekken aan officieren in de Oekraïense krijgsmacht; neemt nota van de eerste bijeenkomst in het kader van de cyberdialoog tussen de EU en Oekraïne en dringt aan op meer EU-bijstand op het gebied van cyberbeveiliging aan Oekraïne; is ingenomen met de besprekingen over de instelling van een raadgevende en militaire opleidingsmissie van de EU in Oekraïne en spreekt zijn steun hiervoor uit; |
| --- | --- |

44.

| 45. | veroordeelt de wijdverbreide gewelddaden die na de vreedzame protesten in Kazachstan in januari 2022 zijn uitgebroken ten stelligste; verzoekt de Kazachse autoriteiten een volledig en onafhankelijk internationaal onderzoek in te stellen naar de schendingen van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden die zich tijdens de ongeregeldheden hebben voorgedaan; |
| --- | --- |

45.

| 46. | benadrukt de urgentie van de lopende dialoog over veiligheid in Europa tussen de Verenigde Staten, hun Europese bondgenoten en Rusland; pleit ervoor dat de EU een integrale partner bij deze besprekingen moet zijn om de onafhankelijkheid, soevereiniteit en territoriale integriteit van alle Europese staten te handhaven, vertrouwenwekkende maatregelen te bevorderen en spanningen op het Europese continent te de-escaleren; benadrukt tegelijkertijd dat de EU, indien de Russische Federatie Oekraïne binnendringt, bereid moet zijn om in samenwerking met de Verenigde Staten en andere bondgenoten en nauwe partners vergaande sancties tegen Rusland op te leggen; |
| --- | --- |

46.

| 47. | herhaalt dat Georgië en Oekraïne conform artikel 49 VEU een Europees perspectief hebben en een verzoek mogen indienen om lidstaten te worden van de Unie, op voorwaarde dat zij alle criteria van Kopenhagen en de democratische beginselen in acht nemen, de fundamentele vrijheden, de mensenrechten en de rechten van minderheden eerbiedigen, en het functioneren van de rechtsstaat garanderen; dringt er daarom bij de EU en haar lidstaten op aan het Europese perspectief van Georgië en Oekraïne te erkennen, hetgeen van vitaal belang wordt geacht voor de veiligheid en stabiliteit van deze landen, en hen ertoe aan zal zetten om door te gaan met de uitvoering van interne hervormingen; |
| --- | --- |

47.

| 48. | is ingenomen met de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de VV/HV van 9 februari 2021 over het hernieuwd partnerschap met het Zuidelijk Nabuurschap (12) en pleit voor vrede, stabiliteit en democratische beginselen in de regio; verzoekt de Commissie de in deze gezamenlijke mededeling beschreven initiatieven volledig ten uitvoer te leggen; betreurt het dat 25 jaar na het in gang zetten van het zogeheten proces van Barcelona de totstandbrenging van een ruimte van gedeelde welvaart, stabiliteit en vrijheid met de mediterrane landen van het Zuidelijk Nabuurschap nog altijd niet is voltooid; pleit evenwel nogmaals voor een doortastende herziening van het volledige Europees nabuurschapsbeleid wat betreft financiering en steun voor buurlanden van de EU, om ervoor te zorgen dat de partners van het nabuurschap vooruitgang boeken met betrekking tot de hervormingen en zich verbinden tot een nauwe dialoog en samenwerking met de EU, in combinatie met op maat gesneden beleid; |
| --- | --- |

48.

| 49. | herinnert aan de beloftes van de EU met betrekking tot het vredesproces in het Midden-Oosten en de totstandbrenging van een akkoord tussen beide partijen, ook wat de definitieve status van het akkoord betreft, waarin met name aandacht moet worden besteed aan de noodzaak om op het terrein de voorwaarden te behouden voor een vreedzame tweestatenoplossing op basis van de grenzen van 1967, met Jeruzalem als hoofdstad van beide staten, waarbij een veilige staat Israël en een onafhankelijke, democratische, aaneengesloten en levensvatbare staat Palestina zij aan zij leven in vrede en veiligheid, op basis van het recht op zelfbeschikking en volledige eerbiediging van het internationaal recht; roept in dit kader op tot de hervatting van oprechte vredesinspanningen zodat beide zijden met steun van de internationale gemeenschap concrete resultaten kunnen behalen; verzoekt de EU zich meer in te spannen om het vredesproces tussen Israëli’s en Palestijnen vlot te trekken, onder meer door middel van maatregelen ten behoeve van de totstandbrenging van vertrouwen, een regionale dialoog en meer trans-Atlantische samenwerking in de regio, alsook door haar invloed ten opzichte van beide partijen beter aan te wenden; benadrukt dat het noodzakelijk blijft de verlening van essentiële diensten aan de miljoenen Palestijnse vluchtelingen in het Midden-Oosten te ondersteunen; dringt daarom aan op voortzetting van de politieke en financiële steun van de EU en de internationale gemeenschap aan de Organisatie van de Verenigde Naties voor hulpverlening aan Palestijnse vluchtelingen in het Nabije Oosten (UNRWA); |
| --- | --- |

49.

| 50. | roept op tot het staken van acties die de praktische levensvatbaarheid van de tweestatenoplossing kunnen ondermijnen, zoals name de vestiging van Israëlische nederzettingen en het slopen van Palestijnse huizen en infrastructuur in de bezette Westelijke Jordaanoever, met inbegrip van Oost-Jeruzalem; pleit voor een politieke oplossing voor het opheffen van de blokkade en het verlichten van de humanitaire crisis in de Gazastrook, met inbegrip van de nodige veiligheidsgaranties om geweld tegen Israël te voorkomen; veroordeelt terrorisme ten stelligste; benadrukt het belang van Palestijnse verkiezingen voor het herstel van de democratische legitimiteit van, alsook de steun van de bevolking voor, de politieke instellingen in Palestina; |
| --- | --- |

50.

| 51. | benadrukt dat de Abraham-akkoorden een jaar geleden gesloten zijn en benadrukt het belang ervan voor vrede en samenwerking in de regio; roept de Commissie en de Raad op de normalisering van de betrekkingen tussen Israël en de Arabische landen te steunen aan de hand van de uitvoering en verlenging van de Abraham-akkoorden, die sterk bijdragen aan het verwezenlijken van duurzame vrede in het Midden-Oosten; erkent de belangrijke rol van de VS; |
| --- | --- |

51.

| 52. | maakt zich ernstig zorgen over de situatie in Libanon en roept de Libanese regering met klem op missiegedreven, geloofwaardig en verantwoordingsplichtig te handelen, vrij van buitenlandse inmenging; benadrukt in het bijzonder de verantwoordelijkheid van Hezbollah en andere facties voor het onderdrukken van de Libanese volksbeweging van 2019 en voor de politieke en economische crisis in Libanon; verzoekt Iran om zich niet te mengen in Libanese aangelegenheden en dringt aan op eerbiediging van de soevereiniteit en de politieke onafhankelijkheid van Libanon; veroordeelt met klem het afvuren van raketten door Hezbollah vanuit Zuid-Libanon op civiele gebieden in Israël; verwerpt iedere rol voor president Bashar al-Assad in Syrië na de beëindiging van het conflict, onder verwijzing naar Resolutie 2254 (2015) van de VN-Veiligheidsraad; verwelkomt en steunt de strafrechtelijke onderzoeken tegen Assad en zijn medestanders in verband met het gebruik van chemische wapens, en houdt hen verantwoordelijk voor talrijke andere oorlogsmisdaden; beveelt de lidstaten aan de lijst van partijen aan wie gerichte sancties zijn opgelegd, uit te breiden, zodat deze lijst ook civiele en militaire functionarissen uit het regime van Assad omvat van wie op betrouwbare wijze is aangetoond dat zij betrokken zijn geweest bij oorlogsmisdaden, misdaden tegen de menselijkheid en andere ernstige schendingen; verzoekt de Commissie nogmaals een EU-actieplan ter bestrijding van straffeloosheid te presenteren, met een specifiek onderdeel gericht op Syrië; benadrukt dat met dit actieplan moet worden gestreefd naar een betere coördinatie en harmonisatie van de inspanningen van de lidstaten en van de middelen die zij inzetten om oorlogsmisdadigers in de EU te vervolgen; |
| --- | --- |

52.

| 53. | blijft zeer bezorgd over het steeds assertiever wordende buitenlandse beleid van de Turkse regering, dat herhaaldelijk zorgt voor onenigheid tussen Turkije en de EU in haar geheel, de afzonderlijke lidstaten en de landen in haar nabuurschap; merkt op dat uit het verslag van 19 oktober 2021 (13) van de Europese Commissie over Turkije blijkt dat de mate van overeenstemming tussen het beleid van Turkije en het buitenlands beleid van de EU bijzonder laag is en in augustus 2021 ongeveer 14 % bedroeg; herinnert aan de langdurige verslechtering van de situatie op het gebied van mensenrechten en democratie in Turkije; merkt op dat de EU-financiering voor Turkije onderworpen zal worden aan bepaalde regels met betrekking tot conditionaliteit, zoals de eerbiediging van de beginselen van het Handvest van de Verenigde Naties, het internationaal recht en de Europese waarden en beginselen; pleit voor de hervatting van een diplomatieke dialoog die bijdraagt tot het vinden van duurzame oplossingen voor de geschillen in het oostelijke Middellandse Zeegebied; erkent dat Turkije een land van cruciaal strategisch belang zal blijven voor de EU, en dat de banden op gebieden van wederzijds belang moeten worden geïntensiveerd, met speciale aandacht voor bepaalde beleidsdomeinen, zoals klimaatverandering, terrorismebestrijding, migratie, veiligheid en economie; is in dit kader verheugd over de recente eerste dialoog op hoog niveau over migratie en veiligheid en uit opnieuw zijn waardering voor Turkije voor de opvang van miljoenen Syrische migranten en vluchtelingen; concludeert dat het vooruitzicht dat Turkije op korte termijn tot de EU zal toetreden, momenteel onrealistisch is; dringt er daarom met klem op aan dat de Commissie overeenkomstig het in oktober 2005 vastgestelde onderhandelingskader aanbeveelt de toetredingsonderhandelingen met Turkije formeel op te schorten indien de huidige negatieve trend niet met spoed en consequent wordt omgekeerd, zodat beide partijen op realistische wijze en door middel van een gestructureerde dialoog op hoog niveau kunnen nagaan of het huidige kader geschikt is en naar behoren kan functioneren, en zodat zij mogelijke nieuwe en alternatieve brede modellen voor toekomstige betrekkingen kunnen overwegen; herinnert eraan dat de EU bereid is gebruik te maken van alle instrumenten die zij ter beschikking heeft, met inbegrip van sancties, om haar belangen en die van haar lidstaten te verdedigen en de regionale stabiliteit te bewaren; |
| --- | --- |

53.

| 54. | onderstreept het belang van de volledige tenuitvoerlegging van het terugtrekkingsakkoord tussen de EU en het VK, met inbegrip van het protocol inzake Ierland en Noord-Ierland, alsook van de handels- en samenwerkingsovereenkomst; benadrukt het belang van het protocol voor het behoud van vrede en stabiliteit, alsook voor de integriteit en goede werking van de eengemaakte markt; is verheugd over de stappen die zijn gezet richting de oprichting van een Parlementaire Partnerschapsassemblee EU-VK, die bestaat uit leden van het Europees Parlement en leden van het parlement van het Verenigd Koninkrijk, zoals in de overeenkomst is bepaald; is nog steeds bereid het samenwerkingskader tussen de EU en het VK verder te ontwikkelen en te versterken, hetgeen zou kunnen leiden tot een akkoord over buitenlands veiligheids- en defensiebeleid en kwesties van gemeenschappelijk belang; onderstreept in dit verband het belang van een nauwe samenwerking tussen de EU en het VK in internationale fora, met name in het kader van de Verenigde Naties, gelet op de vele gedeelde waarden en belangen en de geografische nabijheid; |
| --- | --- |

54.

| 55. | onderstreept dat de trans-Atlantische samenwerking tussen de EU en de VS moet worden versterkt op basis van een gelijkwaardig partnerschap, gemeenschappelijke waarden en doelstellingen, het beginsel van partnerschap inzake leiderschap en verantwoordelijkheid, en met inachtneming van de autonomie, belangen en ambities van de tegenpartij; is in dit verband ingenomen met de verklaring “Towards a renewed Transatlantic partnership” van de top tussen de EU en de VS van 2021, die een goede basis vormt voor een ambitieuze trans-Atlantische agenda; staat volledig achter en zet zich in voor het streven naar synergieën en gedeelde doelstellingen op het gebied van buitenlands en veiligheidsbeleid door de samenwerking in het kader van de trans-Atlantische dialoog tussen de EU en de VS verder te verdiepen om vele van de belangrijkste globale problemen aan te pakken, zoals de klimaatverandering en de dreiging die uitgaat van autoritaire en totalitaire regimes; is verheugd over de oprichting van de Trans-Atlantische Raad voor handel en technologie; beveelt aan om periodiek topontmoetingen tussen de EU en de VS te houden om de onontbeerlijke trans-Atlantische samenwerking een voortdurende impuls op het hoogste niveau te geven; spreekt nogmaals zijn steun uit voor de oprichting van een Trans-Atlantische Politieke Raad onder leiding van de hoofden van het buitenlands beleid van beide partijen; onderstreept dat sterke trans-Atlantische betrekkingen mede afhankelijk zijn van de verdere ontwikkeling van het vermogen van de EU om op te treden; benadrukt dat de EU zich snel moet aanpassen aan de veranderende rol van de VS op het wereldtoneel om haar vitale belangen te vrijwaren en haar doelstellingen op het gebied van buitenlands beleid na te streven; benadrukt dat de EU en de VS hun inspanningen voor de bestrijding van terrorisme en radicalisering moeten coördineren en ervoor moeten zorgen dat hiervoor voldoende middelen worden uitgetrokken; vraagt de EU en de VS samen iets te doen aan de aanhoudende en toenemende bedreigingen voor de bescherming en het behoud van cultureel erfgoed, met name in conflictgebieden; |
| --- | --- |

55.

| 56. | beklemtoont dat de betrekkingen tussen de EU en Afrika van het grootste belang zijn om aan de behoeften van de partnerlanden te voldoen en hun enorme potentieel te ontwikkelen, alsook voor het verwezenlijken van gemeenschappelijke belangen; onderstreept dat deze relatie met het naburige continent van de EU een gemeenschappelijke bestemming moet weerspiegelen en gericht moet zijn op het creëren van een geloofwaardig perspectief, met name voor de jongste generaties; is ingenomen met de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de VV/HV van 9 maart 2020 getiteld “Naar een brede strategie met Afrika” (14) en herhaalt zijn oproep om verder te gaan dan de donor-ontvanger-relatie en een echt partnerschap na te streven, specifiek gericht op de menselijke ontwikkeling en de bescherming van natuurlijke hulpbronnen; wijst er in dit verband op dat het nodig is de Commissie en de VV/HV te verzoeken de besprekingen met de Afrikaanse partners van de EU te verdiepen, zowel individuele landen als regionale organisaties, zoals de regionale economische gemeenschappen en regionale mechanismen die tezamen de Afrikaanse Unie vormen; benadrukt dat het van belang is de Afrikaanse Unie en haar regionale componenten te steunen bij hun streven naar de totstandbrenging van een doeltreffende veiligheidsarchitectuur voor conflictpreventie en conflictbeheersing, onder meer in de vorm van brede steun voor de operationalisering van de Afrikaanse stand-by-troepenmacht en haar regionale componenten; verzoekt om een strikte uitvoering van de SDG’s op alle gebieden van de betrekkingen tussen de EU en Afrika; is ingenomen met de conclusies van de Post-Cotonou-overeenkomst van april 2021, en het versterken van de banden van de EU met de landen van de Organisatie van staten in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan (OACPS) en de samenwerking met multilaterale fora inzake de agenda voor duurzame ontwikkeling en klimaatactie; uit zijn bezorgdheid over de vertraging bij de ondertekening van de post-Cotonou-overeenkomst; neemt kennis van de overnameovereenkomsten met Afrikaanse landen; |
| --- | --- |

56.

| 57. | maakt zich grote zorgen over de toenemende onveiligheid in de Sahelregio, die gevolgen heeft voor de veiligheid en de levensomstandigheden van talloze burgers, en het stijgende aantal aanvallen door militante islamitische groeperingen met ernstige gevolgen voor de stabiliteit in de regio, met name in Mali en Burkina Faso; roept de EU en de G5-Sahel op maatregelen te nemen om een hevige verslechtering van de veiligheid in de bredere regio te voorkomen; is in dit opzicht ingenomen met de hernieuwde partnerschap tussen de NAVO en Mauritanië, het land dat de belangrijkste bondgenoot van de EU in de regio is en strijdkrachten in de frontlinie heeft die de strijd aangaan met terrorisme in de regio; veroordeelt de aanwezigheid van particuliere militaire en veiligheidsbedrijven in Afrika, met name de Russische Wagner-groep die door het Kremlin gesteund wordt, die op grote schaal schendingen van de mensenrechten heeft begaan en de belangen van niet-democratische staten heeft verdedigd ten koste van onschuldige burgers en van de veiligheid, stabiliteit en welvarendheid van door oorlog verscheurde Afrikaanse landen; benadrukt dat de strategie voor Afrika moet worden geactualiseerd door middel van een geïntegreerde aanpak die veiligheid en ontwikkeling kan waarborgen, teneinde stabiliteit te bereiken met betrekking tot de zorgwekkende situatie in de Sahel, rekening houdend met de ontwikkelingen in 2021, gezien de toenemende instabiliteit aldaar en de grote impact die gebeurtenissen in de regio hebben, niet alleen voor Afrika, maar ook voor de EU en haar lidstaten; benadrukt, in het licht daarvan, dat er moet worden gewerkt aan een strategie op het gebied van defensie, ontwikkeling en vredesopbouw om de opkomst van jihadistische groeperingen in de Sahel-regio en andere delen van Afrika tegen te gaan; |
| --- | --- |

57.

| 58. | is ernstig bezorgd over de ontwikkelingen in Rusland en herhaalt dat de EU er belang bij heeft de vrijheid, stabiliteit en vrede te bewaren, niet alleen op het Europees continent, maar ook daarbuiten; is van oordeel dat de EU nauw met de NAVO en andere partners moet samenwerken om Rusland te ontmoedigen om in Europa, met name in de Baltische staten en in Oost-Europa, destabiliserende en subversieve acties te ondernemen, bijvoorbeeld inmenging in verkiezingen, desinformatiecampagnes en steun voor extreemrechtse partijen; benadrukt dat de Russische autoriteiten meer afgestraft moeten worden voor de onderdrukking van hun eigen burgers; betreurt het feit dat de Russische militaire troepen in strijd met het internationaal recht nog altijd delen van Oekraïne en Georgië bezetten, nog altijd aanwezig zijn in de Republiek Moldavië, en dat Rusland de vrede en veiligheid in de regio blijft ontwrichten en op actieve wijze hybride acties uitvoert tegen democratieën in Europa; maakt zich zorgen over de inmenging van Rusland in de Westelijke Balkan in de vorm van hybride tactieken, met inbegrip van desinformatiecampagnes, die tot doel hebben de rol en inzet van de EU ten behoeve van de Europese toekomst van de afzonderlijke landen te ondermijnen; onderstreept de noodzaak om in deze context met één stem te spreken via het EU-beleid, ook wat de handhaving van sancties betreft; verzoekt de Commissie derhalve haar strategie ten aanzien van Rusland beter met de lidstaten af te stemmen, zodat de EU als één front kan optreden tegen de Russische dreigingen; onderstreept dat het Parlement de EU heeft aangeraden om samen met de lidstaten het EU-beleid ten aanzien van Rusland te herzien en een brede EU-strategie ten aanzien van Rusland te ontwikkelen; verzoekt de EU een strategie inzake de toekomstige EU-betrekkingen met een democratisch Rusland te ontwikkelen, waardoor de Russische bevolking een duidelijk beeld zou krijgen van de voordelen die deze betrekkingen zouden opleveren; onderstreept dat de betrekkingen met Rusland niet substantieel kunnen veranderen zolang Rusland een agressief beleid voert ten aanzien van de EU en haar buurlanden; wijst er nogmaals op dat de EU duidelijk moet maken dat, als Rusland zijn huidige beleid ten aanzien van Belarus voortzet, de EU Rusland aanvullende inperkings- en afschrikkende maatregelen zal moeten opleggen; uit zijn bezorgdheid over de herhaalde schendingen van de overeenkomsten en normen op het gebied van wapenbeheersing door Rusland, wat heeft geleid tot de instorting van het Verdrag ter vernietiging van de kernwapens voor de middellange en de korte afstand, alsmede over de Russische schendingen van het Verdrag inzake chemische wapens door het gebruik van militair zenuwgas, zowel in eigen land als op het grondgebied van de EU; beklemtoont dat druk moet worden uitgeoefend op de Russische Federatie opdat zij het internationaal recht en de internationale verdragen naleeft; betreurt het feit dat Rusland energiebronnen gebruikt als geopolitiek instrument om druk uit te oefenen, met name de gaslevering aan de lidstaten via Oekraïne, en dringt erop aan de energieafhankelijkheid van Rusland tot een minimum te beperken door diversificatie van energiebronnen en -routes aan te moedigen, onder meer door het Nord Stream 2-project stop te zetten; vraagt de Commissie en de lidstaten de Europese energiezekerheid te versterken, met name gezien de huidige sterke stijging van de gas- en elektriciteitsprijzen; verzoekt de EU met klem meer toenadering te zoeken tot de Russische bevolking, onder meer door een duidelijk omschreven doelstelling inzake betrokkenheid vast te stellen die niet alleen gericht is op traditionele, selectieve betrekkingen met het Kremlin, maar ook op een “strategische” en meer dynamische betrokkenheid bij de oppositie en het maatschappelijk middenveld in het land; |
| --- | --- |

58.

| 59. | benadrukt dat het noordpoolgebied van strategisch en geopolitiek belang is voor de EU en onderstreept de toezegging van de EU om een verantwoordelijke actor te zijn en te streven naar een duurzame en vreedzame ontwikkeling van de regio op de lange termijn; wijst op de unieke complexiteit van de uitdagingen waar het noordpoolgebied mee te kampen heeft, welke uitdagingen meer betrokkenheid en oplossingen van de EU vergen, mede rekening houdend met de kennis en wil van de bevolking, met inbegrip van de inheemse bevolking; is in dit kader ingenomen met de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de VV/HV van 13 oktober 2021, getiteld “Een sterker engagement van de EU voor een groener, vreedzaam en welvarend noordpoolgebied” (15); roept alle belanghebbenden op te reageren op de uiterst alarmerende gevolgen van de klimaatverandering in het noordpoolgebied; benadrukt dat de mogelijke militarisering van het noordpoolgebied aanzienlijke veiligheidsrisico’s met zich meebrengt, zowel in de regio als daarbuiten, en is bezorgd over de mogelijke overloopeffecten van mondiale veiligheidskwesties naar het noordpoolgebied en over de geleidelijke en substantiële Russische militaire opbouw aldaar, alsook over de gevolgen van verstrekkende Chinese ontwikkelings- en infrastructuurinitiatieven en -ambities in de regio; merkt op dat het noordpoolgebied een cruciale rol speelt in de veiligheid van Europa als geheel; benadrukt dat de EU een duidelijk beeld moet hebben van haar rol in het kader van veiligheidskwesties in het noordpoolgebied en zich moet inzetten voor een goede samenwerking met de NAVO; benadrukt het belang van de naleving van de internationale wetgeving en overeenkomsten die tot doel hebben ervoor te zorgen dat de spanningen in het noordpoolgebied laag worden gehouden; roept op tot meer aandacht voor de aanleg van de eerste glasvezelkabel door het noordpoolgebied als onderdeel van het zenuwstelsel van het internet, hetgeen steeds meer gebruikt wordt voor internationale inlichtingenactiviteiten; moedigt de leden van de Arctische Raad aan de toegenomen militarisering aan te pakken en platforms te zoeken om dit adequaat aan te pakken, zowel met leden als met niet-leden van de Arctische Raad; spoort de EU aan haar inspanningen op te schroeven om de status van waarnemer binnen de Arctische Raad te verkrijgen, met het oog op meer geopolitieke invloed; |
| --- | --- |

59.

| 60. | onderstreept dat China een samenwerkings- en onderhandelingspartner voor de EU is, maar ook een concurrent en een systemische rivaal op steeds meer gebieden; herhaalt zijn oproep aan de EU om, zoals in zijn resolutie van 16 september 2021 over een nieuwe EU-strategie ten aanzien van China wordt onderstreept (16), een assertievere, meer omvattende en samenhangendere EU-strategie ten aanzien van China te ontwikkelen die alle lidstaten verenigt en in de betrekkingen met een steeds assertiever en interventionistisch China het belang van de EU als geheel vooropstelt; benadrukt dat deze strategie een op regels gebaseerde, multilaterale orde moet bevorderen, de verdediging van de waarden en belangen van de EU centraal moet stellen en moet stoelen op de volgende drie beginselen: samenwerking waar mogelijk, concurrentie waar nodig en confrontatie waar vereist; dringt aan op meer samenwerking tussen democratische landen om de toenemende assertiviteit van en repressie door de Chinese Communistische Partij aan te pakken; |
| --- | --- |

60.

| 61. | pleit krachtig voor een zinvolle deelname van Taiwan als waarnemer aan bijeenkomsten, mechanismen en activiteiten van internationale organisaties, en voor een intensievere samenwerking tussen de EU en Taiwan, onder meer in de vorm van een bilaterale investeringsovereenkomst; verzoekt de VV/HV en de Commissie met spoed van start te gaan met een effectbeoordeling, openbare raadpleging en verkennend onderzoek inzake de bilaterale investeringsovereenkomst met de Taiwanese autoriteiten in aanloop naar de onderhandelingen over het intensiveren van de bilaterale economische betrekkingen; wijst met grote bezorgdheid op het recente machtsvertoon en de recente escalaties van de spanningen in de regionale hotspots, zoals de Oost- en Zuid-Chinese Zee en de Straat van Taiwan; maakt zich ernstig zorgen over de aanhoudende militaire manoeuvres van China in de Straat van Taiwan, met inbegrip van manoeuvres tegen Taiwan of in de luchtdefensiezone (ADIZ) van Taiwan; roept de Volksrepubliek China op een eind te maken aan dit dreigen met militair geweld, dat een ernstig risico vormt voor de vrede en stabiliteit in de Straat van Taiwan en de Indo-Pacifische regio; herhaalt dat de betrekkingen tussen China en Taiwan constructief en op basis van dialoog moeten worden ontwikkeld; benadrukt zijn verzet tegen unilaterale maatregelen die de status quo met betrekking tot de Straat van Taiwan kunnen ondermijnen; benadrukt dat wijzigingen van de betrekkingen tussen China en Taiwan niet mogen worden doorgevoerd tegen de wil van de Taiwanese burgers; verzoekt de EU en de lidstaten een proactieve rol te spelen in de samenwerking met gelijkgestemde internationale partners om vrede en stabiliteit in de Straat van Taiwan na te streven en partnerschappen aan te gaan met de democratische regering van Taiwan; |
| --- | --- |

61.

| 62. | veroordeelt met kracht de huidige mensenrechtenschendingen in het communistische China, met name tegen etnische en religieuze minderheden, waarbij voornamelijk islamitische Oeigoeren, christenen en Tibetanen worden geviseerd, maar veroordeelt ook de onderdrukking van de democratie en vrijheden in Macau en Hongkong, onder meer door het opleggen van de zeer strenge wet inzake nationale veiligheid in 2020; veroordeelt het agressieve gedrag van China in de Zuid- en Oost-Chinese Zee, dat negatieve gevolgen heeft voor de vrijheid van scheepvaart, alsook het revisionistische standpunt van China in Oost-Azië, dat tot grensconflicten met buurlanden heeft geleid; |
| --- | --- |

62.

| 63. | herhaalt zijn krachtige veroordeling van de ongegronde en arbitraire sancties die de Chinese autoriteiten hebben opgelegd aan verschillende Europese personen en entiteiten, met inbegrip van vijf EP-leden; herhaalt zijn oproep aan de Chinese regering om deze volledig ongerechtvaardigde beperkende maatregelen op te heffen; |
| --- | --- |

63.

| 64. | veroordeelt de acties van de Volksrepubliek China in Hongkong, en beklemtoont dat de huidige ondermijning van de autonomie van Hongkong niet alleen indruist tegen de verplichtingen van China uit hoofde van bilaterale verdragen en het internationaal recht, maar ook twijfels doet ontstaan over de geloofwaardigheid van Peking als partner; bekrachtigt zijn steun voor de gerichte sancties in het kader van de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten tegen de Chinese ambtenaren die betrokken zijn bij mensenrechtenschendingen in Hongkong en Xinjiang, en spoort de Raad voorts aan gerichte sancties vast te stellen, met inbegrip van de toepassing van reisverboden en de bevriezing van tegoeden, tegen personen en entiteiten in Hongkong en de Volksrepubliek China wegens de ernstige mensenrechtenschendingen en schendingen van het internationaal recht in Hongkong; verzoekt de lidstaten die nog steeds een uitleveringsverdrag met China en Hongkong hebben individuele uitleveringen op te schorten wanneer een uitlevering het risico van foltering of wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing met zich meebrengt, wanneer de uitgeleverde persoon om politieke redenen aangeklaagd zou worden, in andere situaties waar etnische minderheden, vertegenwoordigers van de prodemocratische oppositie in Hongkong of dissidenten in het algemeen het doelwit zouden zijn, en wanneer dit in strijd zou zijn met de verplichtingen van de EU uit hoofde van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens; |
| --- | --- |

64.

| 65. | benadrukt dat het van belang is dat de EU samenwerkt met haar trans-Atlantische partners om een onafhankelijk extern onderzoek te verrichten naar de herkomst van het COVID-19-virus dat voor het eerst in Wuhan, China, is vastgesteld, teneinde de nodige antwoorden en inzichten te krijgen met betrekking tot de mogelijke preventie van toekomstige mondiale rampen die een rechtstreeks effect hebben op het buitenlands en veiligheidsbeleid; |
| --- | --- |

65.

| 66. | veroordeelt het uitoefenen van druk op Litouwen en andere EU-lidstaten en -partners door de Chinese Communistische Partij (CCP), en pleit voor een hogere mate van solidariteit voor landen die door de CCP onder druk worden gezet, onder meer door samen te werken met onze democratische bondgenoten bij het openstellen van onze markten voor economieën die het slachtoffer zijn van de economische dwang van de CCP; is ingenomen met het besluit van de Commissie om bij de Wereldhandelsorganisatie een zaak aanhangig te maken tegen China en ter verdediging van Litouwen; |
| --- | --- |

66.

| 67. | is verheugd over de aankondiging door de voorzitter van de Commissie van plannen om een nieuwe gezamenlijke mededeling voor te leggen over de Golfregio; verzoekt de EU met een samenhangende strategie te komen voor een evenwichtige betrokkenheid van de EU in de regio, waarbij regionale veiligheid en samenwerking worden bevorderd als belangrijkste strategische doelstelling; merkt op dat ernaar moet worden gestreefd dat deze betrokkenheid synergieën met de inspanningen van de regionale actoren creëert, zoals de Bagdad-conferentie voor samenwerking en partnerschap, onder meer door een toenemende steun van de EU voor dialooginitiatieven op het gebied van burgerdiplomatie, in samenspraak met de academische wereld, het maatschappelijk middenveld, religieuze leiders en andere actoren; is verheugd over de de-escalatie van spanningen tussen Iran en Saudi-Arabië en roept beide landen op snel over te gaan tot de volledige normalisering van de diplomatieke betrekkingen; herhaalt dat de prioriteit van de EU erin bestaat het gezamenlijk alomvattend actieplan (JCPOA) opnieuw leven in te blazen met het oog op de veiligheid van Europa en de regio; herinnert eraan dat het JCPOA de enige manier blijft om de zorgwekkende nucleaire activiteiten van Iran een halt toe te roepen; prijst de rol van de VV/HV en de EDEO voor hun bemiddeling tussen de VS en Iran in het kader van de inspanningen om het JCPOA nieuw leven in te blazen; roept de VS en Iran op zinvolle onderhandelingen te starten met het oog op hun hernieuwde participatie in het JCPOA; dringt erop aan dat de weg naar de heractivering van het JCPOA zowel de volledige terugkeer van Iran naar zijn verplichtingen uit hoofde van het JCPOA omvat als de opheffing van alle Amerikaanse sancties in verband met het JCPOA; merkt op dat het zaak is de bredere kwalijke en destabiliserende activiteiten van Iran in het Midden-Oosten en daarbuiten aan te pakken en te bestrijden, ook op het grondgebied van de lidstaten; benadrukt dat iedere overeenkomst met Iran voldoende waarborgen moet omvatten om te verzekeren dat Iran niet in staat zal zijn nucleaire wapens te verwerven; maakt zich ernstig zorgen over de door de Internationale Organisatie voor Atoomenergie (IAEA) gemelde gebrekkige toegang tot controle- en bewakingsapparatuur in nucleaire voorzieningen en locaties in Iran, als gevolg waarvan de IAEA sterk wordt beperkt bij het verifiëren en monitoren van de nucleaire activiteiten van Iran, alsook over het feit dat het al twee jaar onmogelijk is gebleken de nodige waarborgen te verkrijgen; veroordeelt de mensenrechtenschendingen door Iran tegen zijn eigen bevolking, zijn ballistischerakettenprogramma en zijn terroristische activiteiten in de regio; |
| --- | --- |

67.

| 68. | onderstreept dat de situatie in Afghanistan een waarschuwing vormt voor de EU om de internationale aanpak van natievorming in derde landen te herzien, een nieuwe strategische invulling te geven aan de geïntegreerde aanpak van haar externe beleid, haar aandeel in de verantwoordelijkheid voor mondiale veiligheid te vergroten en te streven naar meer soevereiniteit in haar buitenlands en veiligheidsbeleid; maakt zich zorgen over de dramatische humanitaire, politieke, economische en veiligheidssituatie in het land, met name nu een op de drie Afghanen honger lijdt; verzoekt de Commissie en de EDEO de humanitaire hulp op te schroeven en alle beschikbare middelen in te zetten om te waarborgen dat Afghanen die risico lopen, worden beschermd; beklemtoont dat het Taliban-regime de verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid moet dragen voor de bescherming van mensenlevens en eigendommen, evenals het herstel van de veiligheid, de openbare orde en de overheidsdiensten; herhaalt dat Afghaanse vrouwen en meisjes, mensen in beroepen die banden hebben met het Afghaanse maatschappelijk middenveld, mensenrechtenverdedigers, politieke activisten, journalisten, academici, kunstenaars, religieuze en etnische minderheden en andere risicogroepen in veiligheid en waardigheid moeten kunnen leven en volledige toegang moeten hebben tot het onderwijs en het openbaar leven, net als alle andere leden van de Afghaanse bevolking; is ingenomen met de brede internationale steun voor hun rechten en vrijheden; pleit voor de verdere evacuatie van Afghanen die risico lopen, met name vrouwelijke rechters, mensenrechtenverdedigers, journalisten, plaatselijk personeel en andere personen die risico lopen als gevolg van hun werkzaamheden ten behoeve van de democratie en fundamentele vrijheden; verzoekt de EU de verwezenlijkingen van de afgelopen twintig jaar niet teniet te doen en ervoor te zorgen dat Afghanistan niet wederom verandert in een toevluchtsoord voor terroristische groeperingen; verzoekt de EU een grondig onderzoek te verrichten naar en lering te trekken uit de 20 jaar lang geleverde inspanningen in Afghanistan, en onmiddellijk een alomvattende, op lering gebaseerde EU-strategie voor Afghanistan en de omringende landen te ontwikkelen; benadrukt het belang van samenwerking met buurlanden en andere landen uit de regio om de mondiale veiligheid en regionale stabiliteit te waarborgen, rekening houdend met het feit dat niet alle regionale mogendheden en buurlanden van Afghanistan dezelfde doelstellingen hebben als de door de VS geleide coalitie; wijst in dit verband op de belangrijke rol die sommige landen hebben gespeeld bij de repatriëring van Europese burgers en bij de evacuatie van Afghaanse burgers in ernstige moeilijkheden, hetgeen met name mogelijk werd gemaakt door aanzienlijke diplomatieke druk die door deze landen is uitgeoefend in de confrontatie met de Taliban-troepen; |
| --- | --- |

68.

| 69. | is ingenomen met de hernieuwde inspanningen van de EU ten aanzien van de Indo-Pacifische regio en met de erkenning van het toenemende belang van de regio voor de EU, zoals aan de orde gesteld in de gezamenlijke mededeling van de VV/HV en de Commissie van 16 september 2021 over de EU-strategie voor samenwerking in de Indo-Pacifische regio (17), alsook in de conclusies van de Raad van 19 april 2021 over datzelfde onderwerp; pleit voor een sterkere samenwerking met de landen in de regio, met name Japan, de Associatie van Zuidoost-Aziatische Staten (ASEAN), Australië, Nieuw-Zeeland en Korea; erkent de intense geopolitieke concurrentie en de hevige territoriale geschillen in de regio, die met name een gevolg zijn van de toenemende assertieve houding van China ten opzichte van zijn buurlanden; verzoekt alle partijen de beginselen van het internationaal recht in acht te nemen, met name het VN-Verdrag inzake het recht van de zee; onderstreept dat er behoefte is aan een langetermijntoezegging ten aanzien van de Indo-Pacifische regio, alsook aan de totstandbrenging van alomvattende en strategische bilaterale en multilaterale dialoogmechanismen met landen in de regio en met de plaatselijke samenlevingen, met name met gelijkgestemde landen, zoals Japan, Zuid-Korea, Australië en Nieuw-Zeeland; onderstreept het belang van veiligheid en stabiliteit in de Indo-Pacifische regio voor de welvaart en veiligheid in de EU; wijst op de nieuwe partnerschappen in de regio, zoals de oprichting van de trilaterale militaire alliantie tussen Australië, het VK en de VS (AUKUS), en betreurt het feit dat dit partnerschap tot stand is gebracht met een laag niveau van coördinatie; |
| --- | --- |

69.

| 70. | vestigt de aandacht op de toenemende regionale en geopolitieke invloed van India; onderstreept dat er meer politieke inzet nodig is om het partnerschap tussen de EU en India kracht bij te zetten en het potentieel van de bilaterale betrekkingen ten volle te benutten; merkt nogmaals op dat er behoefte is aan een meer diepgaand partnerschap dat gestoeld moet zijn op gedeelde waarden en volledige eerbiediging van de mensenrechten; erkent dat India een belangrijke partner voor de EU is vanwege zijn positie en leidende rol binnen fundamentele domeinen; benadrukt dat de Indiase nabuurschap en de Indo-Pacifische regio steeds meer een ruimte zijn geworden waarin China, gezien zijn expansiedrang en ambities, in toenemende mate uitdagingen veroorzaakt op het gebied van strategische, geopolitieke, economische en handelskwesties; |
| --- | --- |

70.

| 71. | vraagt dat de samenwerking met de partners van de EU in Latijns-Amerika wordt opgevoerd en versterkt; is ervan overtuigd dat sterkere betrekkingen met Latijns-Amerika en het Caribisch gebied (de LAC-landen) een belangrijke rol spelen in de geopolitieke strategie van de EU in de wereld; benadrukt dat de EU de banden moet aanhalen die zorgen voor verbondenheid tussen de EU en de LAC-landen, met name bij de verdediging van de op regels gebaseerde, multilaterale orde; verzoekt de EU alle beschikbare instrumenten te gebruiken om haar samenwerking met de LAC-partners te versterken; dringt er bij de EU op aan haar positie als voorkeurspartner van de landen in Latijns-Amerika te herstellen met het oog op andere geopolitieke actoren die steeds meer ruimte innemen in de regio, in het bijzonder als gevolg van de COVID-19-pandemie en vaccindiplomatie; verzoekt de EU en de lidstaten een assertiever beleid te voeren ten aanzien van autoritaire regimes die hebben geprofiteerd van hun betrekkingen met de EU en die de rechten en vrijheden van hun burgers hebben beperkt, geschonden of onderdrukt; |
| --- | --- |

71.

Versterken van democratisch toezicht, controle en verantwoording en de parlementaire dimensie van het GBVB van de EU

| 72. | vestigt de aandacht op de specifieke bijdrage van het Europees Parlement aan het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU via zijn parlementaire diplomatie, onder meer via zijn verslagen en resoluties, zijn dichte netwerk van vaste interparlementaire organen, zijn politieke dialoog met ambtsdragers in de hele wereld en zijn democratische steun, bemiddeling en verkiezingswaarnemingsactiviteiten; verwijst naar zijn factfindingmissie naar Oekraïne in januari en februari 2022 als voorbeeld van het reactievermogen van zijn parlementaire diplomatie; bevestigt dat het Parlement ten volle gebruik moet maken van zijn toezichts- en begrotingsbevoegdheden met betrekking tot de besluiten van de Unie op het internationale toneel; benadrukt het belang van de programma’s ter ondersteuning van de democratie van het Parlement, die een krachtige bijdrage kunnen leveren aan de versterking van de rol van de EU overal ter wereld door het gesprek aan te gaan met belangrijke politieke belanghebbenden en door duurzaam democratisch bestuur in niet-EU-landen te bevorderen; |
| --- | --- |

72.

| 73. | onderstreept dat de politieke en technische dialoog tussen parlementen van cruciaal belang is en goed moet worden gecoördineerd met het optreden van de uitvoerende macht; benadrukt dan ook het belang van de vlotte uitwisseling van alle relevante, informatie tussen instellingen op het gebied van het GBVB, waaronder de uitwisseling van relevante, vertrouwelijke informatie, met het oog op de doeltreffendheid van het externe optreden van de EU als geheel en een GBVB in het kader waarvan verantwoording kan worden afgelegd; |
| --- | --- |

73.

| 74. | dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan parlementair toezicht op het externe optreden van de EU mogelijk te maken en te versterken, onder meer door regelmatige beraadslagingen met de VV/HV en de Commissie te handhaven; benadrukt dat een dergelijk toezicht van belang is voor een goede werking van de Europese democratie en voor het vertrouwen van de bevolking; benadrukt dat een dergelijk toezicht een eerste stap kan zijn in de richting van een sterkere institutionele rol voor het Parlement in het GBVB; dringt aan op een snelle afronding van de onderhandelingen inzake de vervanging van het Interinstitutioneel Akkoord van 2002 over de toegang van het Parlement tot gevoelige informatie van de Raad op het gebied van veiligheids- en defensiebeleid (18); dringt aan op coördinatie van de veiligheids- en informatiediensten van de lidstaten; |
| --- | --- |

74.

| 75. | benadrukt het belang van de parlementaire vergaderingen als platform voor samenwerking en institutionele dialoog, en onderstreept hun waardevolle bijdrage aan het extern optreden van Europa, onder meer op het gebied van veiligheid, en van de noodzaak om hun activiteiten te bevorderen en hun correcte werking en ontwikkeling te waarborgen; pleit voor een versterkt toezicht van het Parlement op de werkzaamheden van de EU-delegaties bij het vertegenwoordigen van de EU-waarden en -beginselen in het buitenland en bij het behartigen van de EU-belangen, zonder de op mensenrechten gebaseerde benadering hierbij uit het oog te verliezen; benadrukt dat de EU-delegaties over alle nodige en passende middelen en capaciteiten moeten beschikken om deze taken op doeltreffende wijze te kunnen uitvoeren; |
| --- | --- |

75.

| 76. | dringt erop aan de grotere betrokkenheid van het Europees Parlement bij de programmering van “Europa in de wereld” en IPA III volledig te benutten; is ingenomen met de invoering van een tweejaarlijkse geopolitieke dialoog op hoog niveau over externe financieringsinstrumenten als een cruciaal instrument om de prioriteiten van het buitenlands beleid van de EU niet alleen te controleren, maar ook actief vorm te geven; onderstreept dat deze geopolitieke dialogen tot doel hebben het Parlement in staat te stellen leidraden, strategische sturing en richtsnoeren te ontwikkelen met betrekking tot de programmering en uitvoering van de thematische en geografische prioriteiten in het kader van “Europa in de wereld” en IPA III; benadrukt evenwel dat het Parlement de betreffende voorbereidende documenten tijdig moet ontvangen en dat deze documenten voldoende gedetailleerd moeten zijn om een betekenisvolle toetsing mogelijk te maken; verzoekt om meer transparantie bij de uitvoering van de financieringsinstrumenten door de instelling van één gemeenschappelijke, transparante openbare gegevensbank van projecten en maatregelen; |
| --- | --- |

76.

| 77. | herinnert de Raad aan het recht van het Parlement om op de hoogte te worden gehouden tijdens alle fasen van de procedures in het kader van de onderhandelingen over en de sluiting van internationale overeenkomsten, alsook aan zijn recht om zijn toestemming voor dergelijke overeenkomsten te geven of te onthouden; is vastbesloten deze in het Verdrag vastgelegde bevoegdheden uit te oefenen, teneinde de transparantie van en het democratisch toezicht op de internationale overeenkomsten die tot stand zijn gekomen na namens de EU gevoerde onderhandelingen te waarborgen, alsook de bevoegdheden ten aanzien van de tenuitvoerlegging van de Europese Vredesfaciliteit, zoals in zijn aanbeveling van 28 maart 2019 wordt opgemerkt (19), onder meer met betrekking tot de complementariteit ervan met andere EU-instrumenten op het gebied van extern optreden; |
| --- | --- |

77.

| 78. | herhaalt dat het naar zijn mening hoog tijd is om de verklaring over de politieke verantwoordingsplicht van 2010 te herzien teneinde deze basis voor de betrekkingen tussen het Parlement en de VV/HV te verbeteren; |
| --- | --- |

78.

o

o o

| 79. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de voorzitter van de Europese Raad, de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, alsmede aan de regeringen en regeringen en parlementen van de lidstaten. |
| --- | --- |

79.

---

(1)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0383.

(2)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0515.

(3)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0356.

(4)  PB C 362 van 8.9.2021, blz. 71.

(5)  UN Conference on Trade and Development, Trade and Development Report 2019 — Financing a Global Green Deal, 2019.

(6)  PB L 56 van 4.3.1968, blz. 1.

(7)  Verordening (EU) 2021/821 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2021 tot instelling van een Unieregeling voor controle op de uitvoer, de tussenhandel, de technische bijstand, de doorvoer en de overbrenging van producten voor tweeërlei gebruik (PB L 206 van 11.6.2021, blz. 1).

(8)  Aanbeveling van het Europees Parlement van 13 maart 2019 aan de Raad, de Commissie en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid over de reikwijdte en het mandaat voor speciale vertegenwoordigers van de EU (PB C 23 van 21.1.2021, blz. 146).

(9)  PB L 335 van 13.12.2008, blz. 99.

(10)  PB C 118 van 8.4.2020, blz. 158.

(11)  Arrest van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens van 21 januari 2021, Georgië v Rusland (II).

(12)  JOIN(2021)0002.

(13)  SWD(2021)0290.

(14)  JOIN(2020)0004.

(15)  JOIN(2021)0027.

(16)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0382.

(17)  JOIN(2021)0024.

(18)  PB C 298 van 30.11.2002, blz. 1.

(19)  Aanbeveling van het Europees Parlement van 28 maart 2019 aan de Raad en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid over het voorstel van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, met steun van de Commissie, aan de Raad voor een besluit van de Raad tot oprichting van een Europese Vredesfaciliteit (PB C 108 van 26.3.2021, blz. 141).

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/167 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/167

---

P9_TA(2022)0040

Uitvoering van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid — jaarverslag 2021

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de uitvoering van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid — jaarverslag 2021 (2021/2183(INI))

(2022/C 342/14)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU),

| — | gezien titel V van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), |
| --- | --- |

—

gezien titel V van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU),

| — | gezien zijn resolutie van 27 februari 2014 over de inzet van gewapende drones (1), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 27 februari 2014 over de inzet van gewapende drones (1),

| — | gezien zijn resolutie van 11 december 2018 over militaire mobiliteit (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 11 december 2018 over militaire mobiliteit (2),

| — | gezien zijn resolutie van 12 september 2018 over autonome wapensystemen, |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 12 september 2018 over autonome wapensystemen,

| — | gezien zijn standpunt van 26 november 2019 over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde en Richtlijn 2008/118/EG houdende een algemene regeling inzake accijns wat betreft defensie-inspanningen binnen het Uniekader (3), |
| --- | --- |

—

gezien zijn standpunt van 26 november 2019 over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde en Richtlijn 2008/118/EG houdende een algemene regeling inzake accijns wat betreft defensie-inspanningen binnen het Uniekader (3),

| — | gezien zijn resolutie van 15 januari 2020 over de uitvoering van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid — jaarverslag 2018 (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 15 januari 2020 over de uitvoering van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid — jaarverslag 2018 (4),

| — | gezien zijn resolutie van 15 januari 2020 over het jaarverslag over de uitvoering van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid — jaarverslag (5), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 15 januari 2020 over het jaarverslag over de uitvoering van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid — jaarverslag (5),

| — | gezien zijn resolutie van 17 september 2020 over wapenuitvoer: uitvoering van gemeenschappelijk standpunt 2008/944/GBVB (6), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 17 september 2020 over wapenuitvoer: uitvoering van gemeenschappelijk standpunt 2008/944/GBVB (6),

| — | gezien zijn resolutie van 23 oktober 2020 over gendergelijkheid in het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU (7), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 23 oktober 2020 over gendergelijkheid in het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU (7),

| — | gezien zijn resolutie van 25 maart 2021 over de uitvoering van Richtlijn 2009/81/EG betreffende aanbestedingen op defensie- en veiligheidsgebied, en van Richtlijn 2009/43/EG betreffende de overdracht van defensiegerelateerde producten (8), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 25 maart 2021 over de uitvoering van Richtlijn 2009/81/EG betreffende aanbestedingen op defensie- en veiligheidsgebied, en van Richtlijn 2009/43/EG betreffende de overdracht van defensiegerelateerde producten (8),

| — | gezien zijn standpunt van 28 april 2021 over het ontwerp van besluit van de Raad betreffende de sluiting, namens de Unie, van de handels- en samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, enerzijds, en het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland, anderzijds, en van de overeenkomst tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland inzake beveiligingsprocedures voor de uitwisseling en bescherming van gerubriceerde gegevens (9), |
| --- | --- |

—

gezien zijn standpunt van 28 april 2021 over het ontwerp van besluit van de Raad betreffende de sluiting, namens de Unie, van de handels- en samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, enerzijds, en het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland, anderzijds, en van de overeenkomst tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland inzake beveiligingsprocedures voor de uitwisseling en bescherming van gerubriceerde gegevens (9),

| — | gezien zijn resolutie van 7 juli 2021 over de samenwerking tussen de EU en de NAVO in het kader van de trans-Atlantische betrekkingen (10), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 7 juli 2021 over de samenwerking tussen de EU en de NAVO in het kader van de trans-Atlantische betrekkingen (10),

| — | gezien zijn resolutie van 7 oktober 2021 over de stand van de cyberdefensievermogens van de EU (11), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 7 oktober 2021 over de stand van de cyberdefensievermogens van de EU (11),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/697 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2021 tot oprichting van het Europees Defensiefonds en tot intrekking van Verordening (EU) 2018/1092 (12), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/697 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2021 tot oprichting van het Europees Defensiefonds en tot intrekking van Verordening (EU) 2018/1092 (12),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/947 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juni 2021 tot vaststelling van het instrument voor nabuurschapsbeleid, ontwikkeling en internationale samenwerking — Europa in de wereld, tot wijziging en intrekking van Besluit nr. 466/2014/EU van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Verordening (EU) 2017/1601 van het Europees Parlement en de Raad en Verordening (EG, Euratom) nr. 480/2009 van de Raad (13), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/947 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juni 2021 tot vaststelling van het instrument voor nabuurschapsbeleid, ontwikkeling en internationale samenwerking — Europa in de wereld, tot wijziging en intrekking van Besluit nr. 466/2014/EU van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Verordening (EU) 2017/1601 van het Europees Parlement en de Raad en Verordening (EG, Euratom) nr. 480/2009 van de Raad (13),

| — | gezien het document getiteld “Uitvoeringsplan inzake veiligheid en defensie”, dat op 14 november 2016 door de vicevoorzitter van de Europese Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV) aan de Raad is voorgelegd, en de conclusies van de Raad van 14 november 2016 over de uitvoering van de integrale EU-strategie op het gebied van veiligheid en defensie, waarin een ambitieniveau voor de EU op het gebied van veiligheid en defensie is uiteengezet, |
| --- | --- |

—

gezien het document getiteld “Uitvoeringsplan inzake veiligheid en defensie”, dat op 14 november 2016 door de vicevoorzitter van de Europese Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV) aan de Raad is voorgelegd, en de conclusies van de Raad van 14 november 2016 over de uitvoering van de integrale EU-strategie op het gebied van veiligheid en defensie, waarin een ambitieniveau voor de EU op het gebied van veiligheid en defensie is uiteengezet,

| — | gezien de conclusies van de Raad en de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten, op 19 november 2018 in het kader van de Raad bijeen, over het sluiten van een pact inzake het civiele gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB), |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad en de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten, op 19 november 2018 in het kader van de Raad bijeen, over het sluiten van een pact inzake het civiele gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB),

| — | gezien de conclusies van de Raad van 10 december 2018 over vrouwen, vrede en veiligheid, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 10 december 2018 over vrouwen, vrede en veiligheid,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 7 juni 2018 over jongeren, vrede en veiligheid en de conclusies van de Raad van 5 juni 2020 over jongeren in het extern optreden, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 7 juni 2018 over jongeren, vrede en veiligheid en de conclusies van de Raad van 5 juni 2020 over jongeren in het extern optreden,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 20 november 2020 over de strategische evaluatie van de permanente gestructureerde samenwerking (PESCO) 2020, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 20 november 2020 over de strategische evaluatie van de permanente gestructureerde samenwerking (PESCO) 2020,

| — | gezien de verklaring van de leden van de Europese Raad van 26 februari 2021 over veiligheid en defensie, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van de leden van de Europese Raad van 26 februari 2021 over veiligheid en defensie,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 16 april 2021 over een hernieuwd partnerschap met het Zuidelijk Nabuurschap: een nieuwe agenda voor het Middellandse Zeegebied, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 16 april 2021 over een hernieuwd partnerschap met het Zuidelijk Nabuurschap: een nieuwe agenda voor het Middellandse Zeegebied,

| — | gezien de conclusies van de Europese Raad van 16 april 2021 over de geïntegreerde strategie van de Europese Unie voor de Sahel, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Europese Raad van 16 april 2021 over de geïntegreerde strategie van de Europese Unie voor de Sahel,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 25 november 2013, van 18 november 2014, van 18 mei 2015, van 27 juni 2016, van 14 november 2016, van 18 mei 2017, van 17 juli 2017, van 25 juni 2018, van 17 juni 2019, van 10 december 2019, van 17 juni 2020, van 12 oktober 2020, van 20 november 2020, van 7 december 2020 en van 10 mei 2021 over het GVDB, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 25 november 2013, van 18 november 2014, van 18 mei 2015, van 27 juni 2016, van 14 november 2016, van 18 mei 2017, van 17 juli 2017, van 25 juni 2018, van 17 juni 2019, van 10 december 2019, van 17 juni 2020, van 12 oktober 2020, van 20 november 2020, van 7 december 2020 en van 10 mei 2021 over het GVDB,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 18 oktober 2021 over EUFOR-operatie Althea, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 18 oktober 2021 over EUFOR-operatie Althea,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 22 oktober 2021 over de door het Belarussische regime gelanceerde hybride aanval waarbij migranten worden ingezet, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 22 oktober 2021 over de door het Belarussische regime gelanceerde hybride aanval waarbij migranten worden ingezet,

| — | gezien de nieuwe strategische agenda 2019-2024 die op 20 juni 2019 door de Europese Raad is goedgekeurd, |
| --- | --- |

—

gezien de nieuwe strategische agenda 2019-2024 die op 20 juni 2019 door de Europese Raad is goedgekeurd,

| — | gezien de gezamenlijke verklaring van de leden van de Europese Raad en de lidstaten van de groep van vijf voor de Sahel (de “G5-Sahel”) van 28 april 2020, |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke verklaring van de leden van de Europese Raad en de lidstaten van de groep van vijf voor de Sahel (de “G5-Sahel”) van 28 april 2020,

| — | gezien het concept voor een geïntegreerde aanpak van klimaatverandering en veiligheid van de Raad, zoals aangenomen op 5 oktober 2021, |
| --- | --- |

—

gezien het concept voor een geïntegreerde aanpak van klimaatverandering en veiligheid van de Raad, zoals aangenomen op 5 oktober 2021,

| — | gezien de routekaart voor klimaatverandering en defensie van de Raad van 9 november 2020, |
| --- | --- |

—

gezien de routekaart voor klimaatverandering en defensie van de Raad van 9 november 2020,

| — | gezien het verslag over de jaarlijkse evaluatie inzake de defensie van het Europees Defensieagentschap dat aan de Raad is voorgelegd tijdens zijn bijeenkomst op 20 november 2020, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag over de jaarlijkse evaluatie inzake de defensie van het Europees Defensieagentschap dat aan de Raad is voorgelegd tijdens zijn bijeenkomst op 20 november 2020,

| — | gezien Besluit (GBVB) 2019/797 van de Raad van 17 mei 2019 betreffende beperkende maatregelen tegen cyberaanvallen die de Unie of haar lidstaten bedreigen (14), |
| --- | --- |

—

gezien Besluit (GBVB) 2019/797 van de Raad van 17 mei 2019 betreffende beperkende maatregelen tegen cyberaanvallen die de Unie of haar lidstaten bedreigen (14),

| — | gezien Besluit (GBVB) 2017/2315 van de Raad van 11 december 2017 tot instelling van de permanente gestructureerde samenwerking (PESCO) en tot opstelling van de lijst van deelnemende lidstaten (15), |
| --- | --- |

—

gezien Besluit (GBVB) 2017/2315 van de Raad van 11 december 2017 tot instelling van de permanente gestructureerde samenwerking (PESCO) en tot opstelling van de lijst van deelnemende lidstaten (15),

| — | gezien Besluit (GBVB) 2021/509 van de Raad van 22 maart 2021 tot oprichting van een Europese Vredesfaciliteit, en tot intrekking van Besluit (GBVB) 2015/528 (16), |
| --- | --- |

—

gezien Besluit (GBVB) 2021/509 van de Raad van 22 maart 2021 tot oprichting van een Europese Vredesfaciliteit, en tot intrekking van Besluit (GBVB) 2015/528 (16),

| — | gezien Besluiten (GBVB) 2021/748, 2021/749 en 2021/750 van de Raad van 6 mei 2021 betreffende de deelname van Canada, het Koninkrijk Noorwegen en de Verenigde Staten van Amerika aan het PESCO-project militaire mobiliteit, |
| --- | --- |

—

gezien Besluiten (GBVB) 2021/748, 2021/749 en 2021/750 van de Raad van 6 mei 2021 betreffende de deelname van Canada, het Koninkrijk Noorwegen en de Verenigde Staten van Amerika aan het PESCO-project militaire mobiliteit,

| — | gezien Besluit (GBVB) 2021/1143 van de Raad van 12 juli 2021 betreffende een militaire opleidingsmissie van de Europese Unie in Mozambique (EUTM Mozambique), |
| --- | --- |

—

gezien Besluit (GBVB) 2021/1143 van de Raad van 12 juli 2021 betreffende een militaire opleidingsmissie van de Europese Unie in Mozambique (EUTM Mozambique),

| — | gezien de algemene strategie getiteld “Gedeelde visie, gemeenschappelijke actie: Een sterker Europa — Een algemene strategie van de Europese Unie voor buitenlands en veiligheidsbeleid”, dat door de VV/HV is gepresenteerd op 28 juni 2016, |
| --- | --- |

—

gezien de algemene strategie getiteld “Gedeelde visie, gemeenschappelijke actie: Een sterker Europa — Een algemene strategie van de Europese Unie voor buitenlands en veiligheidsbeleid”, dat door de VV/HV is gepresenteerd op 28 juni 2016,

| — | gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 6 maart 2014 getiteld “Voor een open en veilig mondiaal maritiem domein: onderdelen voor een maritieme veiligheidsstrategie van de Europese Unie” (JOIN(2014)0009), |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 6 maart 2014 getiteld “Voor een open en veilig mondiaal maritiem domein: onderdelen voor een maritieme veiligheidsstrategie van de Europese Unie” (JOIN(2014)0009),

| — | gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 7 juni 2017 getiteld “Een strategische aanpak van weerbaarheid in het externe optreden van de EU” (JOIN(2017)0021), |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 7 juni 2017 getiteld “Een strategische aanpak van weerbaarheid in het externe optreden van de EU” (JOIN(2017)0021),

| — | gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 16 december 2020 getiteld “De EU-strategie inzake cyberbeveiliging voor het digitale tijdperk” (JOIN(2020)0018), |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 16 december 2020 getiteld “De EU-strategie inzake cyberbeveiliging voor het digitale tijdperk” (JOIN(2020)0018),

| — | gezien de toespraken van voorzitter Von der Leyen over de Staat van de Unie van 2020 en 2021 en de bijbehorende intentieverklaringen, |
| --- | --- |

—

gezien de toespraken van voorzitter Von der Leyen over de Staat van de Unie van 2020 en 2021 en de bijbehorende intentieverklaringen,

| — | gezien het jaarlijks werkprogramma van het Europees Defensiefonds voor 2021 dat op 30 juni 2021 door de Commissie is goedgekeurd, |
| --- | --- |

—

gezien het jaarlijks werkprogramma van het Europees Defensiefonds voor 2021 dat op 30 juni 2021 door de Commissie is goedgekeurd,

| — | gezien Evaluatie nr. 09/2019 van de Europese Rekenkamer van 12 september 2019 inzake Europese defensie, |
| --- | --- |

—

gezien Evaluatie nr. 09/2019 van de Europese Rekenkamer van 12 september 2019 inzake Europese defensie,

| — | gezien het Noord-Atlantisch Verdrag, |
| --- | --- |

—

gezien het Noord-Atlantisch Verdrag,

| — | gezien de twee gezamenlijke verklaringen over de samenwerking tussen de EU en de NAVO, die op 8 juli 2014 en 10 juli 2018 zijn ondertekend, |
| --- | --- |

—

gezien de twee gezamenlijke verklaringen over de samenwerking tussen de EU en de NAVO, die op 8 juli 2014 en 10 juli 2018 zijn ondertekend,

| — | gezien het zesde voortgangsverslag van 17 mei 2021 inzake de uitvoering van de gemeenschappelijke reeks voorstellen als bekrachtigd door de Raad van de Europese Unie en de Raad van de NAVO op 6 december 2016 en 5 december 2017, |
| --- | --- |

—

gezien het zesde voortgangsverslag van 17 mei 2021 inzake de uitvoering van de gemeenschappelijke reeks voorstellen als bekrachtigd door de Raad van de Europese Unie en de Raad van de NAVO op 6 december 2016 en 5 december 2017,

| — | gezien de gemeenschappelijke reeks van 74 voorstellen voor de uitvoering van de gezamenlijke verklaring van Warschau, die werd bekrachtigd door de Raad van de Europese Unie en de Raad van de NAVO op 6 december 2016 en 5 december 2017, |
| --- | --- |

—

gezien de gemeenschappelijke reeks van 74 voorstellen voor de uitvoering van de gezamenlijke verklaring van Warschau, die werd bekrachtigd door de Raad van de Europese Unie en de Raad van de NAVO op 6 december 2016 en 5 december 2017,

| — | gezien de verklaring van de top EU-VS: “Naar een hernieuwd trans-Atlantisch partnerschap” van 15 juni 2021, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van de top EU-VS: “Naar een hernieuwd trans-Atlantisch partnerschap” van 15 juni 2021,

| — | gezien de onwettige invasie en annexatie van de Krim door Rusland, |
| --- | --- |

—

gezien de onwettige invasie en annexatie van de Krim door Rusland,

| — | gezien de schending van de lucht- en maritieme grenzen van de lidstaten door Rusland, |
| --- | --- |

—

gezien de schending van de lucht- en maritieme grenzen van de lidstaten door Rusland,

| — | gezien de toegenomen economische en militaire aanwezigheid van China in de landen van het Middellandse Zeegebied en Afrika, |
| --- | --- |

—

gezien de toegenomen economische en militaire aanwezigheid van China in de landen van het Middellandse Zeegebied en Afrika,

| — | gezien de dreiging die uitgaat van binnenlands en buitenlands terrorisme, met name van groepen zoals Da’esh, |
| --- | --- |

—

gezien de dreiging die uitgaat van binnenlands en buitenlands terrorisme, met name van groepen zoals Da’esh,

| — | gezien nieuwe technologieën zoals kunstmatige intelligentie, ruimtevaartcapaciteiten en kwantumcomputing, die nieuwe kansen bieden voor de mensheid, maar ook zorgen voor nieuwe uitdagingen voor het defensie- en buitenlands beleid die een duidelijke strategie en consensus onder bondgenoten vereisen, |
| --- | --- |

—

gezien nieuwe technologieën zoals kunstmatige intelligentie, ruimtevaartcapaciteiten en kwantumcomputing, die nieuwe kansen bieden voor de mensheid, maar ook zorgen voor nieuwe uitdagingen voor het defensie- en buitenlands beleid die een duidelijke strategie en consensus onder bondgenoten vereisen,

| — | gezien het Handvest van de Verenigde Naties en de Slotakte van Helsinki van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) van 1975, |
| --- | --- |

—

gezien het Handvest van de Verenigde Naties en de Slotakte van Helsinki van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) van 1975,

| — | gezien de bepalingen van de verdragen van de VN inzake het recht van de zee, |
| --- | --- |

—

gezien de bepalingen van de verdragen van de VN inzake het recht van de zee,

| — | gezien het slotcommuniqué van de buitengewone top van de Economische gemeenschap van West-Afrikaanse staten (Ecowas) van 8 september 2021, |
| --- | --- |

—

gezien het slotcommuniqué van de buitengewone top van de Economische gemeenschap van West-Afrikaanse staten (Ecowas) van 8 september 2021,

| — | gezien de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de Verenigde Naties, met name SDG 16 ter bevordering van vreedzame en inclusieve samenlevingen met het oog op duurzame ontwikkeling, |
| --- | --- |

—

gezien de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de Verenigde Naties, met name SDG 16 ter bevordering van vreedzame en inclusieve samenlevingen met het oog op duurzame ontwikkeling,

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

| — | gezien het advies van de Commissie constitutionele zaken, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van de Commissie constitutionele zaken,

| — | gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0358/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0358/2021),

| A. | overwegende dat in 2020 de COVID 19-pandemie licht heeft geworpen op de toenemende gevaren op wereldvlak en de kwetsbaarheid van de Unie wegens haar externe afhankelijkheid; overwegende dat de pandemie ertoe heeft geleid dat onder het begrip veiligheid en strategische autonomie nu ook zorgen met betrekking tot volksgezondheid, technologie en economie vallen; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat in 2020 de COVID 19-pandemie licht heeft geworpen op de toenemende gevaren op wereldvlak en de kwetsbaarheid van de Unie wegens haar externe afhankelijkheid; overwegende dat de pandemie ertoe heeft geleid dat onder het begrip veiligheid en strategische autonomie nu ook zorgen met betrekking tot volksgezondheid, technologie en economie vallen;

| B. | overwegende dat Europa geconfronteerd wordt met een snelle en duurzame verslechtering van zijn strategische omgeving; overwegende dat terrorisme een grote dreiging blijft vormen; overwegende dat sommige landen machtsambities aan de dag leggen en een expansionistische strategie nastreven waarbij van gewapend geweld gebruikgemaakt wordt; overwegende dat zulke strategieën het risico met zich meebrengen dat de zee, de ruimte, de Noordpool of de cyberspace worden gemilitariseerd, en opnieuw een wapenwedloop op gang wordt gebracht; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat Europa geconfronteerd wordt met een snelle en duurzame verslechtering van zijn strategische omgeving; overwegende dat terrorisme een grote dreiging blijft vormen; overwegende dat sommige landen machtsambities aan de dag leggen en een expansionistische strategie nastreven waarbij van gewapend geweld gebruikgemaakt wordt; overwegende dat zulke strategieën het risico met zich meebrengen dat de zee, de ruimte, de Noordpool of de cyberspace worden gemilitariseerd, en opnieuw een wapenwedloop op gang wordt gebracht;

| C. | overwegende dat de toename van het aantal cyberaanvallen op strategische infrastructuur tijdens de COVID-19-crisis, en onlangs nog de zaak Pegasus, voorbeelden zijn die de snelle ontwikkeling van beschermingsmaatregelen tegen de allerlaatste vormen van cyberdreiging en de meest geavanceerde spionagetechnieken rechtvaardigen; overwegende dat de EU heeft toegezegd 1,6 miljard EUR te zullen investeren in reactievermogen en in de uitrol van cyberbeveiligingsinstrumenten ten behoeve van overheden, ondernemingen en particulieren, alsmede de samenwerking tussen de openbare en particuliere sector op dit gebied te zullen ontwikkelen; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de toename van het aantal cyberaanvallen op strategische infrastructuur tijdens de COVID-19-crisis, en onlangs nog de zaak Pegasus, voorbeelden zijn die de snelle ontwikkeling van beschermingsmaatregelen tegen de allerlaatste vormen van cyberdreiging en de meest geavanceerde spionagetechnieken rechtvaardigen; overwegende dat de EU heeft toegezegd 1,6 miljard EUR te zullen investeren in reactievermogen en in de uitrol van cyberbeveiligingsinstrumenten ten behoeve van overheden, ondernemingen en particulieren, alsmede de samenwerking tussen de openbare en particuliere sector op dit gebied te zullen ontwikkelen;

| D. | overwegende dat het Parlement als het forum dat vormgeeft aan de Europese democratie een doelwit vormt; overwegende dat door de digitalisering van de werkzaamheden ten gevolge van telewerken tijdens de COVID-19-pandemie onze blootstelling aan bestaande dreigingen alleen maar groter is geworden; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat het Parlement als het forum dat vormgeeft aan de Europese democratie een doelwit vormt; overwegende dat door de digitalisering van de werkzaamheden ten gevolge van telewerken tijdens de COVID-19-pandemie onze blootstelling aan bestaande dreigingen alleen maar groter is geworden;

| E. | overwegende dat de EU met de militaire vermogens van haar lidstaten over een gezamenlijk budget van 395 miljard EUR beschikt en daarmee tweede is op de wereldranglijst; overwegende dat de vermogens van Europa versnipperd zijn en te lijden hebben onder overlappingen, lacunes en een gebrek aan interoperabiliteit; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat de EU met de militaire vermogens van haar lidstaten over een gezamenlijk budget van 395 miljard EUR beschikt en daarmee tweede is op de wereldranglijst; overwegende dat de vermogens van Europa versnipperd zijn en te lijden hebben onder overlappingen, lacunes en een gebrek aan interoperabiliteit;

| F. | overwegende dat de toenemende complexiteit van de dreigingen verband houdt met de technologische ontwikkeling, de digitalisering van de samenleving en de internationale economische integratie; overwegende dat er zich bijgevolg steeds vaker hybride dreigingen voordoen met een combinatie van militaire en/of niet-militaire middelen zoals desinformatie, het inzetten van migranten voor chantage, cyberaanvallen of economische druk, die haaks staan op de Europese belangen en waarden en een steeds grotere bedreiging vormen voor de veiligheid van de EU, haar ondernemingen, overheidsdiensten en burgers; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de toenemende complexiteit van de dreigingen verband houdt met de technologische ontwikkeling, de digitalisering van de samenleving en de internationale economische integratie; overwegende dat er zich bijgevolg steeds vaker hybride dreigingen voordoen met een combinatie van militaire en/of niet-militaire middelen zoals desinformatie, het inzetten van migranten voor chantage, cyberaanvallen of economische druk, die haaks staan op de Europese belangen en waarden en een steeds grotere bedreiging vormen voor de veiligheid van de EU, haar ondernemingen, overheidsdiensten en burgers;

| G. | overwegende dat teneinde het hoofd te kunnen bieden aan de steeds frequentere crisissituaties aan de grenzen van de Unie of in de gebieden waar de Unie belangen heeft, de lidstaten, overeenkomstig de hoofddoelen van de EU, hebben toegezegd snellereactievermogens, met name gevechtsgroepen, te verstrekken; overwegende dat deze behept zijn met talloze beperkingen van zowel politieke, organisatorische als financiële aard; overwegende dat zij bijgevolg nooit zijn ingezet; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat teneinde het hoofd te kunnen bieden aan de steeds frequentere crisissituaties aan de grenzen van de Unie of in de gebieden waar de Unie belangen heeft, de lidstaten, overeenkomstig de hoofddoelen van de EU, hebben toegezegd snellereactievermogens, met name gevechtsgroepen, te verstrekken; overwegende dat deze behept zijn met talloze beperkingen van zowel politieke, organisatorische als financiële aard; overwegende dat zij bijgevolg nooit zijn ingezet;

| H. | overwegende dat een ongekende opbouw van Russische troepen in en rond Oekraïne in combinatie met de eisen van het Kremlin — indien daar niet tegen wordt opgetreden — zou kunnen leiden tot de terugkeer van invloedssferen in Europa en de ambities van de oostelijke partners van de EU, zoals Oekraïne en Georgië, om toe te treden tot de NAVO zou kunnen fnuiken; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat een ongekende opbouw van Russische troepen in en rond Oekraïne in combinatie met de eisen van het Kremlin — indien daar niet tegen wordt opgetreden — zou kunnen leiden tot de terugkeer van invloedssferen in Europa en de ambities van de oostelijke partners van de EU, zoals Oekraïne en Georgië, om toe te treden tot de NAVO zou kunnen fnuiken;

| I. | overwegende dat de internationale gemeenschap en met name de EU zich inzet in de Sahel en in het bijzonder in Mali; overwegende dat de Malinese junta Russische militaire instructeurs en huurlingen die banden hebben met de zogenaamde Wagner Group heeft verwelkomd en reeds gebruikt om deel te nemen aan militaire activiteiten in Mali; overwegende dat dit bedrijf zich overal waar het actief is geworden schuldig heeft gemaakt aan gewelddaden; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de internationale gemeenschap en met name de EU zich inzet in de Sahel en in het bijzonder in Mali; overwegende dat de Malinese junta Russische militaire instructeurs en huurlingen die banden hebben met de zogenaamde Wagner Group heeft verwelkomd en reeds gebruikt om deel te nemen aan militaire activiteiten in Mali; overwegende dat dit bedrijf zich overal waar het actief is geworden schuldig heeft gemaakt aan gewelddaden;

| J. | overwegende dat door de terugtrekking uit Afghanistan en de machtsovername door de Taliban het risico op terrorisme in de regio maar ook daarbuiten is toegenomen; overwegende dat de EU een GVDB-missie, de politiemissie van de Europese Unie in Afghanistan (EUPOL Afghanistan) heeft ingezet in de periode 2007-2016 en 17 miljard EUR heeft uitgetrokken voor Afghanistan; overwegende dat de lidstaten tijdens de terugtrekking afhankelijk waren van de Verenigde Staten die met de inzet van 6 000 soldaten in een mum van tijd de luchthaven van Kabul hadden beveiligd, waardoor het mogelijk was Europese burgers en bedreigde Afghaanse onderdanen te evacueren; overwegende dat de EU in deze situatie niet bij machte was een luchtbrug te organiseren of haar evacuatie-operaties te coördineren; overwegende dat als de Unie een soortgelijke operatie als de evacuatie uit Kabul had moeten organiseren, zij bij de huidige stand van zaken niet bij machte zou zijn snel beslissingen te nemen, troepen in te zetten en op doeltreffende, reactieve wijze evacuatie-operaties en luchtbruggen te verzorgen; overwegende dat het derhalve hoogst noodzakelijk is dat de Unie en haar lidstaten uit de Afghaanse crisis alle noodzakelijke lering trekken en aan de hand daarvan het vermogen van de Unie versterkt om in een soortgelijke situatie autonoom te handelen; overwegende dat het strategisch kompas de mogelijkheid moet bieden het ambitieniveau van de Unie vast te stellen, vooral met betrekking tot de uit de Afghaanse mislukking getrokken lering; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat door de terugtrekking uit Afghanistan en de machtsovername door de Taliban het risico op terrorisme in de regio maar ook daarbuiten is toegenomen; overwegende dat de EU een GVDB-missie, de politiemissie van de Europese Unie in Afghanistan (EUPOL Afghanistan) heeft ingezet in de periode 2007-2016 en 17 miljard EUR heeft uitgetrokken voor Afghanistan; overwegende dat de lidstaten tijdens de terugtrekking afhankelijk waren van de Verenigde Staten die met de inzet van 6 000 soldaten in een mum van tijd de luchthaven van Kabul hadden beveiligd, waardoor het mogelijk was Europese burgers en bedreigde Afghaanse onderdanen te evacueren; overwegende dat de EU in deze situatie niet bij machte was een luchtbrug te organiseren of haar evacuatie-operaties te coördineren; overwegende dat als de Unie een soortgelijke operatie als de evacuatie uit Kabul had moeten organiseren, zij bij de huidige stand van zaken niet bij machte zou zijn snel beslissingen te nemen, troepen in te zetten en op doeltreffende, reactieve wijze evacuatie-operaties en luchtbruggen te verzorgen; overwegende dat het derhalve hoogst noodzakelijk is dat de Unie en haar lidstaten uit de Afghaanse crisis alle noodzakelijke lering trekken en aan de hand daarvan het vermogen van de Unie versterkt om in een soortgelijke situatie autonoom te handelen; overwegende dat het strategisch kompas de mogelijkheid moet bieden het ambitieniveau van de Unie vast te stellen, vooral met betrekking tot de uit de Afghaanse mislukking getrokken lering;

Een veiligheids- en defensiedoctrine voor de EU dankzij het strategisch kompas als instrument van strategische autonomie

| 1. | benadrukt dat de EU geconfronteerd wordt met:






  — | nieuwe en zich ontwikkelende dreigingen die uitgaan van zowel statelijke als niet-statelijke actoren in een multipolaire wereld, zoals terrorisme, de opkomst van autoritarisme, hybride bedreigingen door middel van hybride oorlogsvoering zoals cyberaanvallen, en de instrumentalisering van migratie, desinformatie en buitenlandse inmenging, die de scheidslijnen tussen oorlog en vrede hebben vervaagd, de bedreigingen voor natuurlijke hulpbronnen, energiezekerheid, en klimaatverandering hebben doen toenemen; |
| --- | --- | --- |

1.

—

nieuwe en zich ontwikkelende dreigingen die uitgaan van zowel statelijke als niet-statelijke actoren in een multipolaire wereld, zoals terrorisme, de opkomst van autoritarisme, hybride bedreigingen door middel van hybride oorlogsvoering zoals cyberaanvallen, en de instrumentalisering van migratie, desinformatie en buitenlandse inmenging, die de scheidslijnen tussen oorlog en vrede hebben vervaagd, de bedreigingen voor natuurlijke hulpbronnen, energiezekerheid, en klimaatverandering hebben doen toenemen;

| — | toenemende militarisering in de wereld, met steeds terugkerende mondiale machtsconcurrentie met een toenemende militaire dimensie en meer geopolitieke spanningen, een tijdperk van “non-vrede” dat gekenmerkt wordt door vijandige concurrentie, minder ontwapeningsinspanningen en internationale wapenbeheersingsregelingen, de proliferatie van massavernietigingswapens, met inbegrip van kernwapens, en het gebruik van chemische wapens; |
| --- | --- |

—

toenemende militarisering in de wereld, met steeds terugkerende mondiale machtsconcurrentie met een toenemende militaire dimensie en meer geopolitieke spanningen, een tijdperk van “non-vrede” dat gekenmerkt wordt door vijandige concurrentie, minder ontwapeningsinspanningen en internationale wapenbeheersingsregelingen, de proliferatie van massavernietigingswapens, met inbegrip van kernwapens, en het gebruik van chemische wapens;

| — | een nog steeds instabiel nabuurschap, zowel in het oosten als in het zuiden; |
| --- | --- |

—

een nog steeds instabiel nabuurschap, zowel in het oosten als in het zuiden;

is van mening dat instabiliteit en onvoorspelbaarheid aan de grenzen van de Unie en in haar directe omgeving (Noord-Afrika, het Midden-Oosten, de Kaukasus, de Balkan, het oostelijke Middellandse Zeegebied, enz.), alsmede in haar uitgebreide nabuurschap (de Sahel, de Hoorn van Afrika, enz.), samen met Russische agressie tegen Oekraïne en Georgië, zowel een directe als een indirecte bedreiging vormen voor de veiligheid van het continent; wijst op het onlosmakelijke verband tussen interne en externe veiligheid; erkent dat een actieve betrokkenheid in het nabuurschap in het belang is van de Europese Unie; benadrukt het belang van stabiliteit in de Westelijke Balkan; neemt met bezorgdheid kennis van de toenemende militarisering van de Krim en de pogingen van de Russische Federatie om het Zwarte Zeegebied te destabiliseren;

| 2. | spreekt zich met klem uit tegen de Russische militaire opbouw in en rond Oekraïne, alsook tegen de eis van het Kremlin om de verdere uitbreiding van de NAVO een halt toe te roepen en de Europese veiligheidsarchitectuur te hervormen op basis van een verouderd idee van “invloedssferen”; benadrukt dat elk democratisch land vrij is zijn eigen allianties te kiezen en spreekt in dit verband zijn krachtige steun uit voor de prowesterse aspiraties van Oekraïne en Georgië, met inbegrip van hun lidmaatschap van de NAVO en de toekomstige toetreding tot de EU; |
| --- | --- |

2.

| 3. | merkt op dat 2020 werd beheerst door de COVID-19-pandemie en talrijke uitdagingen voor het buitenlands, veiligheids- en defensiebeleid van de Unie, waardoor onze ontoereikende coördinatie en afhankelijkheid van de rest van de wereld aan het licht zijn gekomen; benadrukt dat de EU hieruit lering moet trekken, met name met het oog op de versterking van de digitale en technologische soevereiniteit en de algehele strategische autonomie als internationale speler, en haar vermogen en bereidheid om, indien nodig, autonoom te beslissen en op te treden op het gebied van buitenlandse zaken, veiligheid en defensie, en om haar afhankelijkheid van actoren die niet dezelfde waarden delen, opnieuw te beoordelen; herhaalt dat de Unie ook haar autonomie op het gebied van gezondheidszorg moet versterken; |
| --- | --- |

3.

| 4. | is ingenomen met de aanvang van de werkzaamheden inzake het strategisch kompas — een strategische reflectie zonder precedent — die in maart 2022 moeten worden afgesloten; benadrukt dat de ontwikkeling van het strategisch plan een uitgangspunt is voor de tenuitvoerlegging van een gemeenschappelijke Europese defensie in overeenstemming met de bepalingen van artikel 42, lid 2, VEU, en voor het definiëren van het GVDB, en dat dit een belangrijke stap moet zijn in de richting van een echte Europese defensie-unie die rekening houdt met de specifieke constitutionele situatie van sommige lidstaten; is van mening dat het strategisch pact moet zorgen voor meer cohesie op het gebied van veiligheid en defensie; benadrukt dat — in een zeer multipolaire wereld met toenemende concurrentie tussen supermachten — het gecombineerde gewicht van de Unie kan bijdragen tot het waarborgen van de veiligheid van de EU-lidstaten en dat een robuust EU-defensiebeleid nodig is opdat de EU over de middelen beschikt om doeltreffend te werken aan vrede, menselijke veiligheid, democratie en duurzame ontwikkeling; benadrukt dat een Europese defensie-unie deel uitmaakt van de verklaarde doelstelling van de EU om strategische autonomie te bereiken; merkt in dit verband op dat het antwoord op de externe veiligheidsuitdagingen van de Unie en haar lidstaten in de eerste plaats ligt in de bevestiging en praktische tenuitvoerlegging van capaciteiten voor een betere beoordeling van crisissituaties, snellere besluitvorming en robuustere maatregelen wanneer de omstandigheden dat vereisen, waar nodig autonoom, teneinde haar belangen en waarden te verdedigen, met inachtneming van allianties en partnerschappen; merkt op dat het de samenhang van de Unie op het gebied van veiligheid en defensie zou vergroten; is van oordeel dat er dringend een echte Europese veiligheids- en defensie-unie moet komen die alle veiligheidsaspecten, -instrumenten, -begrotingen en -vermogens omvat, zowel militair als civiel, alsmede de gehele conflictcyclus, van preventie tot stabilisering na een conflict, op basis van een modern, vooruitstrevend en krachtig concept van menselijke veiligheid, dat inspeelt op de veiligheidseisen van EU-burgers, de lokale bevolking en de veiligheid en stabiliteit van staatsinstellingen; dringt er bij de EU op aan haar institutionele capaciteiten voor conflictpreventie, bemiddeling, dialoog en de-escalatie op te bouwen; |
| --- | --- |

4.

| 5. | onderstreept hoe belangrijk het is dit kompas te koppelen aan een alomvattende dreigingsanalyse; onderstreept dat het strategisch kompas het ambitieuze antwoord van de Unie moet zijn op deze analyse, waarvan de bevindingen regelmatig en realistisch moeten worden geëvalueerd met het oog op de ontwikkeling van een mechanisme voor een permanente dreigingsevaluatie en parlementaire raadpleging; |
| --- | --- |

5.

| 6. | onderstreept dat het strategisch kompas het mogelijk moet maken het handelingsvermogen van de Unie als een steeds geloofwaardigere strategische partner en een mondiale speler op het gebied van vrede te versterken, wat bijdraagt tot de versterking en verdediging van een op regels gebaseerd internationaal systeem en tot multilaterale samenwerking, alsook de capaciteit om, indien nodig, autonoom op te treden; benadrukt dat deze exercitie regelmatig moet worden bijgewerkt en een ambitieuze koers moet aanhouden, met als doel realistisch en operationeel te zijn, en een tijdschema voor de tenuitvoerlegging van besluiten en monitoringmechanismen moet omvatten; benadrukt dat de exercitie de Unie in staat moet stellen consistente en effectieve vooruitgang te boeken in de richting van een coherent defensiebeleid, een gemeenschappelijke strategische cultuur, een gemeenschappelijk begrip van de strategische uitdagingen van de EU en het vermogen om op dreigingen te anticiperen, en te voorzien in een snelle en gecoördineerde reactie, toekomstige interventiescenario’s en een capaciteit voor autonome veerkracht, zodat de EU middelen kan mobiliseren op basis van solidariteit, overeenkomstig de Verdragen, wanneer een lidstaat wordt bedreigd en wanneer de internationale vrede, veiligheid en stabiliteit buiten de EU in gevaar zijn, met als uiteindelijk doel de bescherming van Europese burgers, belangen en waarden te waarborgen; herinnert eraan dat het huidige ambitieniveau van de EU op het gebied van veiligheid en defensie, zoals uiteengezet in de conclusies van de Raad van 14 november 2016, onder meer respons op externe conflicten en crises, capaciteitsopbouw van partners, en “bescherming van de Unie en haar burgers” omvat; onderstreept het belang van de geïntegreerde aanpak als basis voor de respons van de EU op conflicten en crises; |
| --- | --- |

6.

| 7. | benadrukt hoe belangrijk het is dat het Parlement, en met name zijn Subcommissie veiligheid en defensie, van de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) regelmatig updates en verslagen ontvangt over de uitvoering van het strategisch kompas zodra dit in maart 2022 is goedgekeurd; |
| --- | --- |

7.

Missies en operaties van het GVDB in 2020 — evaluatie en aanbevelingen

| 8. | herinnert eraan dat de Unie momenteel elf civiele missies en zeven militaire missies en operaties uitvoert; wijst erop dat slechts drie missies hiervan beschikken over een uitvoerend mandaat: de operatie Atalanta in Somalië van de door de Europese Unie geleide zeemacht (EUNAVFOR), de militaire operatie in het Middellandse Zeegebied (EUNAVFOR MED IRINI) van EUNAVFOR, en de militaire operatie van de Europese Unie in Bosnië en Herzegovina (EUFOR Althea); legt de nadruk op de brede inzet van de EU in de Sahel en de Hoorn van Afrika via zes civiele missies (de EU-capaciteitsopbouwmissie in Mali (EUCAP Mali), EUCAP Sahel Niger, EUCAP Somalia), en zes militaire missies (opleidingsmissie van de Europese Unie in Mali (EUTM Mali), EUTM Somalia, EUNAVFOR Atalanta, EUNAVFOR MED IRINI); wijst erop dat het potentieel van deze missies en operaties nog niet volledig wordt benut en zij de gevolgen ondervinden van de COVID-19-pandemie, waardoor hun activiteit beïnvloed wordt en hun doeltreffendheid beperkt is; stelt voor de begroting, planning en uitrusting van GVDB-missies en -operaties van de EU te beoordelen in het licht van de lering die is getrokken uit COVID-19 en overweegt daarom een evaluatie van de resultaten en mogelijke aanpassing van hun mandaat als onderdeel van de standaard strategische evaluatie van een missie; |
| --- | --- |

8.

| 9. | benadrukt het belang voor de Unie van duurzame stabiliteit, menselijke veiligheid en welvaart in haar buurlanden; stelt vast dat de militaire operaties van het GVDB nu bijna uitsluitend gericht zijn op de opleiding van strijdkrachten (EUTM), geen uitvoerende dimensie hebben en beperkt ondersteund worden; is van mening dat zonder de niet-uitvoerende dimensie van deze missies aan te passen het mandaat moet worden verstevigd waarbij de klemtoon moet liggen op begeleiding, teneinde Europese adviseurs in staat te stellen zo nauwkeurig mogelijk ter plaatse te controleren of het opleidingsprogramma goed is uitgevoerd en aansluit op de operationele behoeften van de lokale strijdkrachten; |
| --- | --- |

9.

| 10. | benadrukt dat de levering van wapens in het kader van de Europese Vredesfaciliteit volledig in overeenstemming moet zijn met het gemeenschappelijk standpunt van de EU inzake wapenuitvoer, het internationaal recht inzake mensenrechten en het humanitair recht, en doeltreffende transparantiebepalingen moet omvatten; |
| --- | --- |

10.

| 11. | betreurt de acties van de coupplegers in Mali; is zeer bezorgd over het ontoereikende aanbod aan essentiële overheidsdiensten in Mali en in de Sahel in het algemeen; is zeer verontrust over de verslechterde veiligheidssituatie in de regio; is ernstig bezorgd over de verslagen van de secretaris-generaal van de VN waarin melding wordt gemaakt van eerdere en aanhoudende ernstige mensenrechtenschendingen en ernstige schendingen van het internationaal humanitair recht, waaronder vermeende oorlogsmisdaden door gewapende groeperingen, waaronder terroristische groeperingen, Malinese strijdkrachten en andere strijdkrachten van de G5-Sahel; betreurt ten zeerste de straffeloosheid in dit opzicht en onderstreept dat dergelijke voortdurendee misdaden ook een ondermijning zijn van de Europese en internationale inspanningen om een beschermde en veilige omgeving te creëren en gewapende groeperingen en terroristen te bestrijden; benadrukt de toenemende betrokkenheid van vijandige actoren in een regio die van vitaal belang is voor onze veiligheid en die de gemeenschappelijke doelstelling van de EU en Mali van menselijke veiligheid, vrede, stabiliteit en duurzame ontwikkeling in het land in gevaar zou kunnen brengen, waar andere actoren die niet noodzakelijkerwijs dezelfde ethische beginselen delen als de EU en haar lidstaten bereid zijn vermogenslacunes op te vullen, ongeacht de eerbiediging van de internationale normen van de rechtsstaat of het oorlogsrecht; spreekt zijn ernstige bezorgdheid uit over de toenemende invloed van buitenlandse particuliere militaire ondernemingen en over de mogelijke plannen van de Malinese regering om samen te werken met een particulier Russisch militair bedrijf, de aan het Kremlin gelieerde Wagner Group, bij de opleiding van haar strijdkrachten; wijst erop dat een dergelijke samenwerking onverenigbaar is met samenwerking met de EU op het gebied van veiligheid en defensie, met name EUTM Mali, en dat de EU daarom haar inzet in Mali opnieuw zou moeten beoordelen; dringt er bij de huidige Malinese autoriteiten op aan af te zien van contracten met de Wagner Group en het personeel daarvan niet toe te staan het Malinese grondgebied te betreden; onderstreept meer in het algemeen de noodzaak om nauwlettend toe te zien op de acties van particuliere veiligheids- en militaire ondernemingen die hun mondiale voetafdruk in kwetsbare gebieden zoals Afrika, Latijns-Amerika en Oost-Europa vergroten, en herinnert eraan dat het belangrijk is het Parlement op de hoogte te houden van deze kwestie; |
| --- | --- |

11.

| 12. | neemt nota van de aankondiging van de reorganisatie van het Franse militaire optreden in de Sahel, die plaatsvindt in samenwerking en overleg met onze internationale en Afrikaanse partners; benadrukt dat deze ontwikkelingen moeten plaatsvinden in nauw overleg met alle internationale partners, met name Europese, die in de Sahel aanwezig zijn; is ingenomen met de voortdurende inzet van de EU en haar lidstaten voor de stabilisering van de landen van de G5-Sahel, met name via de ondersteuning van de gemeenschappelijke strijdmacht van de G5-Sahel, door de versterking van de GVDB-missies van de EU en de toenemende betrokkenheid van Europese lidstaten bij de Takuba-taskforce; |
| --- | --- |

12.

| 13. | is verheugd over de aanpassing van het nieuwe uitgebreide mandaat van EUTM Mali; dringt aan op versterking van de structurele samenwerking en niet-uitvoerende ondersteuning van de strijdkrachten en op versnelling van het regionaliseringsproces dat de missie in staat stelt militaire bijstand te verlenen aan de strijdkrachten van de G5-landen en met name aan Burkina Faso en Niger, hetgeen gevolgen zal hebben voor de internationale, Europese en Afrikaanse partners; benadrukt de door de Europese Vredesfaciliteit geboden mogelijkheden wat betreft de levering van materieel voor de opleiding van Malinese strijdkrachten dat essentieel is voor de versterking van het optreden en de doelmatigheid van het Europese optreden; is ervan overtuigd dat de EU haar capaciteit om materieel ter beschikking te stellen snel en doeltreffend moet vergroten, zodat de EUCAP- en EUTM-missies hun geloofwaardigheid bij de lokale autoriteiten niet verliezen, op voorwaarde dat deze veiligheidstroepen het internationaal humanitair recht en het internationaal recht inzake de mensenrechten eerbiedigen en onder democratisch toezicht staan; |
| --- | --- |

13.

| 14. | dringt bij de lidstaten erop aan een aanzienlijke bijdrage te leveren aan de adviesactiviteit van EUTM Mali en de personele middelen te sturen die daaraan kunnen bijdragen; herinnert eraan dat het regionaliseringsproces van het GVDB in de Sahel moet worden voortgezet om de samenwerking en coördinatie met de internationale actoren alsmede met de in deze regio betrokken lidstaten van de EU te versterken door middel van lopende initiatieven zoals het partnerschap voor veiligheid en stabiliteit in de Sahel (P3S); benadrukt dat de EU ook robuuste ondersteuning biedt voor het operationeel maken van de gemeenschappelijke strijdkrachten van de G5-Sahel en de daarmee samenhangende politiecomponent; is ingenomen met de nieuwe geïntegreerde strategie van de EU voor de Sahel, die onder meer kiest voor een bredere aanpak gericht op versterking van het bestuur en bijzondere nadruk legt op de noodzaak van versterking van de aanwezigheid van de staat en de openbare diensten in de landen in de regio; benadrukt de inspanningen van de EUCAP Sahel Mali ter ondersteuning van de inzet van Malinese veiligheidstroepen in centraal Mali; benadrukt de inspanningen van de EUCAP Sahel Niger om bij te dragen aan de uitwerking van een nationaal defensie- en veiligheidsbeleid in Niger; herinnert eraan dat de regionalisering van GVDB-acties de geïntegreerde aanpak van de EU ten aanzien van de Sahel ondersteunt en dat de acties van de regionale advies- en coördinatiecel (RACC) als zodanig moeten worden voortgezet; is van mening dat een geregionaliseerde benadering van het GVDB in de Sahel relevant is, maar een duidelijkere organisatie en coördinatie vereist tussen de huidige civiele en militaire GVDB-missies, lokale actoren en andere internationale organisaties, zoals de VN-vredesmissie — de Multidimensionale Geïntegreerde Stabilisatiemissie van de VN in Mali (MINUSMA) — en de operaties onder leiding van het Franse leger; benadrukt dat een aanzienlijke inspanning ten aanzien van Burkina-Faso vereist is, gelet op de intensiteit van de dreigingen waaraan dit land met beperkte middelen het hoofd moet bieden; herinnert eraan dat de militaire en veiligheidsrespons, om blijvend doeltreffend te zijn, gepaard moeten gaan met concrete en zichtbare maatregelen om de bevolking essentiële diensten te verlenen; benadrukt hoe belangrijk het is dat actievere steun kan worden gegeven aan de aan de Golf van Guinee liggende landen zodat zij de uitbreiding van de terroristische dreiging kunnen tegengaan; benadrukt de noodzaak om speciale aandacht te besteden aan de toenemende instabiliteit in de Sahel, West-Afrika en de Hoorn van Afrika en de belangrijke gevolgen die de ontwikkelingen in deze regio’s hebben, niet alleen voor het Afrikaanse continent, maar ook voor de Europese Unie; |
| --- | --- |

14.

| 15. | is ingenomen met de lopende besprekingen over de deelname van Mozambique en India aan GVDB-missies en -operaties in Afrika; is verheugd over de actieve deelname van Georgië aan de acties in het kader van het GVDB en met name over zijn deelname aan de opleidingsmissies in de Centraal-Afrikaanse Republiek (CAR) en in Mali; |
| --- | --- |

15.

| 16. | wijst erop dat de veiligheidssituatie in Somalië uiterst zorgwekkend is en dat deze in de Hoorn van Afrika en zelfs daarbuiten een destabiliserende factor vormt; benadrukt nogmaals dat Al-Shabaab een van de sterkste aan Al Qaida gelieerde terreurorganisaties is en dat deze karakterisering de lidstaten ertoe zou moeten aanzetten een grotere participatie aan de Europese missies en operaties in deze strategische regio en in de daarvoor benodigde kosten, te overwegen; benadrukt dat de uitbreiding van EUTM Somalia met een adviescapaciteit voor de bevelsstructuren het mogelijk maakt om aanzienlijke invloed uit te oefenen op de uitvoering van de operaties, alsook binnen het multilaterale apparaat van militaire bijstand; onderstreept dat EUNAVFOR Atalanta, EUCAP en EUTM Somalië een samenhangend geheel vormen ter ondersteuning van het strategische kader van de Unie voor de Hoorn van Afrika; erkent de doorslaggevende rol van de operatie Atalanta in de strijd tegen piraterij en illegale handel in de Hoorn van Afrika, waarmee de schepen van het Wereldvoedselprogramma met succes worden beschermd, evenals de rol van EUCAP Somalia in de adviesverlening aan de federale en regionale autoriteiten van Puntland en Somaliland bij de ontwikkeling van de activiteiten op het gebied van de kustwacht en de maritieme politie; benadrukt dat de inzet van de EU in de regio van de Hoorn van Afrika nog steeds belangrijk is voor de versterking van de vermogens van de Somalische veiligheidstroepen en wijst eveneens op de noodzaak de doeltreffendheid ervan te versterken; is ingenomen met de deelname van gelijkgestemde partners om te zorgen voor veilige waterwegen in de Golf van Aden en de Indische Oceaan, en moedigt verdere deelname aan; dringt aan op een geïntegreerde benadering voor het aanpakken van ontwikkelings- en bestuurskwesties die piraterij in de hand werken; |
| --- | --- |

16.

| 17. | constateert met bezorgdheid de verslechtering van de politieke en veiligheidssituatie in de Centraal-Afrikaanse Republiek; dringt aan op het herstel van een inclusieve dialoog tussen de regering, de democratische oppositie en het maatschappelijk middenveld, en op de revitalisering van de vredesovereenkomst; betreurt dat de president van de CAR sinds 2018 zijn toevlucht heeft genomen tot de Wagner Group, een particuliere militaire onderneming die gelieerd is aan Rusland, die verantwoordelijk is voor oorlogsmisdaden en ernstige schendingen van de mensenrechten in de Centraal-Afrikaanse Republiek; is verontrust over de impact van deze beslissing voor de levensvatbaarheid en effectiviteit van de opleidingsmissie voor Centraal-Afrikaanse strijdkrachten; spreekt zijn afkeuring uit over de toename van dreigingen en vijandelijke incidenten door bepaalde plaatselijke en buitenlandse gewapende groeperingen, met inbegrip van buitenlandse beveiligingsbedrijven, jegens de Multidimensionale Geïntegreerde Stabilisatiemissie van de Verenigde Naties in de Centraal-Afrikaanse Republiek (MINUSCA), en over de desinformatiecampagnes die zijn gericht tegen het optreden van de Unie; is ingenomen met de lancering van de adviesmissie van de Europese Unie in de Centraal-Afrikaanse Republiek (EUAM RCA) en steunt deze ten volle; is ingenomen met het optreden van de EUTM-missie en met name de opleiding van officieren en onderofficieren van de Centraal-Afrikaanse strijdkrachten (FACA) en haar bijdrage aan het alomvattend hervormingsproces in de veiligheidssector (RSS) dat wordt gecoördineerd door MINUSCA, en geeft deze zijn volledige steun; benadrukt dat met de bevolking moet worden gecommuniceerd over de doelstellingen en de voortgang van de missie; dringt erop aan hoe belangrijk het is dat in het kader van de strategische herziening in de eerste helft van 2022 een evaluatie wordt gemaakt van het werkelijke vermogen van de EU om tegemoet te komen aan de behoeften van FACA wat uitrusting betreft; dringt erop aan dat steun in het kader van de Europese Vredesfaciliteit voor door de EUTM gevormde eenheden afhankelijk wordt gesteld van de voorwaarde dat de autoriteiten van de CAR positieve ontwikkelingen in de politieke, interne en regionale situatie bevorderen; |
| --- | --- |

17.

| 18. | wijst andermaal op het strategische belang van de Straat van Mozambique; is ingenomen met de toezegging van de lidstaten en de HV/VV om te reageren op de verergering van de terroristische dreiging in Cabo Delgado en is verontrust over het risico dat deze dreiging zich gaat uitbreiden in het gebied; is ingenomen met het besluit van de Raad om de militaire opleidingsmissie van de Europese Unie in Mozambique (EUTM Mozambique) te starten; neemt nota van het gebruik van de Europese Vredesfaciliteit om de gemeenschappelijke kosten van EUTM Mozambique te dekken en om militair materieel te leveren; verzoekt de Raad en de EDEO optimaal gebruik te maken van de Europese Vredesfaciliteit en deze ervaring te benutten voor de verbetering en uitbreiding van de Europese Vredesfaciliteit in de toekomst; merkt op dat de EUTM beantwoordt aan een specifieke doelstelling, namelijk het opleiden van speciale eenheden voor de bestrijding van de islamitische opstand in de regio Cabo Delgado, met inbegrip van de jihadistische beweging Ansar al-Sunna; dringt, gezien de situatie, aan op een zo spoedige mogelijke inzet ervan; dringt er bij de lidstaten op aan een billijker bijdrage te leveren aan de opbouw van de troepenmacht voor de missie; onderstreept de noodzaak van een alomvattende coherente langetermijnstrategie voor Mozambique, dat ook islamistische opstanden moet bestrijden om de tekortkomingen van het bestuur en ontwikkelingsbehoeften aan te pakken teneinde tot een duurzame oplossing van het conflict te komen; benadrukt dat ervoor moet worden gezorgd dat de regeringstroepen zich houden aan het internationaal humanitair recht en dat degenen die over de schreef gaan met buitengerechtelijke executies, foltering, plundering en andere vormen van strafbaar optreden voor de rechter worden gebracht; |
| --- | --- |

18.

| 19. | juicht toe dat de Raad EUFOR-operatie Althea zonder voorbehoud toegedaan is, zoals vermeld in de conclusies van 18 oktober 2021, en is ingenomen met de verlenging van de missie Althea in 2020 en de heroriëntering van haar mandaat ter ondersteuning van de autoriteiten van Bosnië en Herzegovina (BiH) bij de handhaving van een beschermde en veilige omgeving, en ook met de derde strategische evaluatie van de operatie die is voorgelegd in juni 2021; herinnert eraan dat deze missie de weg heeft gebaand naar vrede, stabilisatie en de Europese integratie van BiH en dat deze missie nog steeds een cruciale rol speelt voor de veiligheid en stabiliteit van BiH en de regio; herinnert eraan dat de ervaringen die met deze missie zijn opgedaan, alsook de lering die eruit is getrokken, een aanzienlijke meerwaarde vormen voor alle huidige en toekomstige militaire en civiele GVDB-missies en -operaties; is verontrust over mogelijke ongrondwettelijke en secessionistische acties van het Servische lid van het presidentschap van BiH, Milorad Dodik, die het vredesakkoord van Dayton en daardoor de veiligheid en vrede in de regio als geheel ondermijnen; benadrukt dat er nog steeds voldoende versterkingscapaciteit achter de horizon moet worden gehandhaafd om snel te kunnen reageren in geval van een verslechterende veiligheidssituatie; stelt vast dat deze missie zou kunnen worden versterkt door veilige informatie- en communicatiekanalen naar de hoofdsteden van de lidstaten, en door verbetering van de vermogens voor het verzamelen en analyseren van inlichtingen uit open bronnen; beklemtoont het belang dat de secondaire mijnruimwerkzaamheden en de collectieve opleiding van de strijdkrachten van BiH worden voortgezet; dringt er bij de lidstaten op aan hun toezeggingen met betrekking tot de opbouw van de troepenmacht voor Althea na te komen; kijkt uit naar de deelname van Oekraïne aan de missie Althea; erkent het belang van de samenwerking tussen de EU en de NAVO in de Westelijke Balkan, met name via de EUFOR-missie Althea, waarvan het operationeel hoofdkwartier zich dankzij de Berlijn Plus-regeling bij het Algemeen Hoofdkwartier van de Geallieerde Mogendheden in Europa (SHAPE) bevindt; |
| --- | --- |

19.

| 20. | neemt met tevredenheid kennis van de resultaten van de waarnemingsmissie van de Europese Unie in Georgië (EUMM Georgië); stemt in met de verlenging ervan voor een periode van twee jaar; onderstreept dat het denkproces over de verbintenissen van het GVDB in de regio moet worden voortgezet; veroordeelt met klem de illegale bezetting en militarisering door Rusland van de Georgische regio’s van Abchazië en Tschinvali/Zuid-Ossetië, hetgeen een ernstige bedreiging vormt voor de regio van het Oostelijk Partnerschap en voor heel Europa; is bezorgd over de verslechterende veiligheidssituatie in de bezette gebieden van Georgië en over de activiteiten van de Russische Federatie, die de vrede en veiligheid in de regio van het Oostelijk Partnerschap destabiliseren; dringt er bij de EU op aan van Rusland te blijven eisen constructief deel te nemen aan de internationale besprekingen in Genève en zijn verplichtingen uit hoofde van de door de EU bemiddelde staakt-het-vuren-overeenkomst van 12 augustus 2008 na te komen, met name door al zijn strijdkrachten terug te trekken uit de bezette gebieden van Georgië en de EU-waarnemingsmissie ongehinderd toegang te verlenen tot het hele grondgebied van Georgië; spreekt zijn afkeuring uit over de illegale gevangennemingen en ontvoeringen van Georgische burgers en de toegenomen “grensleggingsactiviteiten” langs de administratieve grens; is bezorgd over de desinformatiecampagnes die gericht zijn op de EUMM Georgia-missie en dringt aan op versterking van haar capaciteiten voor monitoring, analyse en strategische communicatie; betuigt nogmaals zijn onwrikbare steun aan de landen van het Oostelijk Partnerschap, met name wat betreft hun onafhankelijkheid, soevereiniteit en territoriale integriteit binnen hun internationaal erkende grenzen; moedigt de EU aan haar inzet voor vreedzame conflictoplossing in de hele regio van het Oostelijk Partnerschap te versterken; herhaalt zijn oproep aan de EU om ervoor te zorgen dat de veiligheidsdimensie van de landen van het Oostelijk Partnerschap naar behoren aan bod komt in het strategisch kompas en zich te beraden over de invoering van een reeks veiligheidspacten — kaders om meer te investeren in en ondersteuning te bieden aan de samenwerking op veiligheids-, militair, inlichtingen- en cybergebied — met Georgië, Moldavië en Oekraïne als geassocieerde landen, teneinde hun weerbaarheid en veiligheid te versterken; |
| --- | --- |

20.

| 21. | neemt nota van de versterking van de adviesmissie van de EU in Irak (EUAM) middels de toevoeging van ondersteuning van de uitvoering van de hervorming van de binnenlandse veiligheid, de uitvoering van nationale strategieën ter bestrijding en preventie van terrorisme (met inbegrip van de strijd tegen gewelddadig extremisme) en georganiseerde misdaad, met een speciale verwijzing naar grensbeheer, financiële criminaliteit, met name corruptie, witwassen en illegale handel in goederen van het cultureel erfgoed; |
| --- | --- |

21.

| 22. | vraagt de EU de aanhoudende en toenemende bedreigingen voor de bescherming en het behoud van cultureel erfgoed en de smokkel van cultuurgoederen, met name in conflictgebieden, aan te pakken; merkt op dat sommige gemeenschappen in Irak, doordat zij hun cultureel erfgoed en hun historische wortels verliezen, hen kwetsbaarder hebben gemaakt voor radicalisering; herinnert eraan dat EUAM Irak de enige GVDB-missie of -operatie is die een onderdeel “bescherming van cultureel erfgoed” in haar mandaat heeft opgenomen om lokale partners bijstand en scholing te bieden bij het aanpakken van veiligheidsproblemen in verband met het behoud en de bescherming van cultureel erfgoed; verzoekt de Raad en de EDEO een soortgelijke component op te nemen in andere missies en operaties; |
| --- | --- |

22.

| 23. | moedigt de inzet aan van leden van de Europese missie voor bijstandsverlening inzake geïntegreerd grensbeheer in Libië (EUBAM Libya) naar Tripoli, van waaruit de missie haar activiteiten zal uitvoeren; stelt voor dat deze missie die gericht is op de ondersteuning van de Libische autoriteiten bij de ontmanteling van georganiseerde criminele netwerken die verwikkeld zijn in migrantensmokkel, mensenhandel en terrorisme op grensbeheersgebieden, in het kader van een regionale strategie blijft onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om de door de EU geleide ontwikkeling van de grenscapaciteiten van de landen van de Sahel in verband met GVDB-missies in de Sahel (met name EUCAP Sahel Niger), te ondersteunen; spreekt opnieuw zijn ernstige bezorgdheid uit over het lot van migranten, asielzoekers en vluchtelingen in Libië; dringt aan op de sluiting van detentiecentra voor migranten door de Libische autoriteiten en milities; |
| --- | --- |

23.

| 24. | is ingenomen met de lancering van de GVDB-operatie in het Middellandse Zeegebied, EUNAVFOR MED IRINI, en de verlenging ervan tot 31 maart 2023; legt de nadruk op de essentiële rol hiervan bij de uitvoering van het wapenembargo tegen Libië overeenkomstig Resolutie 2526 (2020) van de VN-Veiligheidsraad; benadrukt dat capaciteitsopbouw de mensen- en wapenhandel ontwricht; betreurt het dat EUNAVFOR MED IRINI in 2020 met talrijke inspectieweigeringen werd geconfronteerd, zelfs door Turkse schepen; dringt aan op een transparante communicatie van de EDEO in dit verband; merkt op dat EUNAVFOR MED tot op heden over zeer weinig middelen beschikt, waardoor de capaciteiten van de missie erg beperkt zijn; is bezorgd over het feit dat de NAVO, die actief is in het gebied via operatie Sea Guardian, niet effectief meewerkt door nauwer samen te werken of informatie en middelen te delen; benadrukt het strategische belang van publieke communicatie over de missie en haar controles aan boord, verkennende benaderingen en inspecties, met inbegrip van weigeringen; benadrukt de internationale verplichtingen inzake opsporing en redding van mensen in nood op zee, met volledige inachtneming van het zeerecht; verzoekt de EU een belangrijke rol te spelen in het Middellandse Zeegebied, aangezien zij een speler is geworden die de stabiliteit van de regio kan waarborgen; is ingenomen met de resultaten van de EU-cel voor contact en planning (EULPC) bij het verstrekken van expertise op het gebied van veiligheid, inlichtingen en planning aan EU-actoren in Brussel, ter plaatse of op zee (EU-delegatie, EUBAM, EUNAVFOR MED) en aan de VN-Ondersteuningsmissie in Libië (UNSMIL); |
| --- | --- |

24.

| 25. | betreurt de algehele destabiliserende rol van Turkije op vele aandachtsgebieden in de EU en haar buurlanden, hetwelk een bedreiging vormt voor de vrede, veiligheid en stabiliteit in de regio; is uiterst bezorgd over de illegale activiteiten en de dreiging met militaire acties van Turkije in het oostelijke Middellandse Zeegebied tegen EU-lidstaten, met name Griekenland en Cyprus, alsmede over de onlangs aangekondigde illegale activiteiten van Turkije in de Cypriotische en de Griekse maritieme zone, en veroordeelt deze ten stelligste; neemt kennis van pogingen om de spanningen te verminderen, maar betreurt provocerende acties, dreigende agressie tegen operatie MED IRINI door Turkse militaire vaartuigen, in strijd met het internationaal recht en de soevereine rechten van de EU-lidstaten; herhaalt dat de Unie bereid is alle instrumenten en opties die tot haar beschikking staan in te zetten, waaronder die uit hoofde van artikel 29 VEU en artikel 215 van VWEU, om haar belangen en die van haar lidstaten te verdedigen en om de regionale stabiliteit te handhaven; |
| --- | --- |

25.

| 26. | prijst de werkzaamheden van de adviesmissie van de Europese Unie voor de hervorming van de civiele veiligheidssector in Oekraïne (EUAM Ukraine); neemt nota van het beoordelingsverslag van de behoeften van de EDEO met betrekking tot de sector militair beroepsonderwijs in Oekraïne en is ingenomen met de lopende werkzaamheden om op basis daarvan een mogelijke EU-betrokkenheid in Oekraïne af te bakenen, en de inspanningen van Oekraïne en internationale partners om het militair beroepsonderwijs in Oekraïne te hervormen, aan te vullen; |
| --- | --- |

26.

| 27. | dringt erop aan het civiele GVDB nieuw leven in te blazen door 22 verbintenissen van het civiele GVDB-pact uit te voeren; benadrukt dat in het strategisch kompas de ambitie moet worden vastgelegd om het civiele GVDB te vernieuwen, en dat pact 2.0 tijdig moet worden vastgesteld; steunt het idee dat het kompas fundamentele aspecten van het civiele GVDB moet schetsen, met inbegrip van de ontwikkeling van civiele vermogens na 2023; steunt het idee dat de strategische prioriteiten voor het civiele GVDB moeten worden gekoppeld aan de jaarlijkse evaluatie van het pact; benadrukt de noodzaak van een sterkere koppeling tussen het GVDB, justitie en binnenlandse zaken en acties onder leiding van de Commissie, waar passend en met inachtneming van de verschillende taken en procedures van beide beleidsterreinen zoals voorgeschreven in het Verdrag, en de andere relevante actoren op het gebied van crisisbeheersing, teneinde de GVDB-bijdrage aan het respons van de Unie op veiligheidsuitdagingen te vergroten; verzoekt de EU zich te beraden op en maatregelen te nemen ten aanzien van de huidige procedures voor het inzetten van missies, met het oog op een sneller en doeltreffender besluitvormingsproces; is van mening dat de EU haar uitgebreide evaluatie van de civiele missies EUCAP Sahel Mali, EUCAP Sahel Niger, EUCAP Somalia en EUAM RCA moet blijven uitvoeren en de mandaten, begrotingen en personele middelen van de missies moet beoordelen, zodat zij aan werkelijke behoeften voldoen en het operationele potentieel en de effectiviteit van de missies worden bevorderd; |
| --- | --- |

27.

| 28. | erkent de bijdrage van GVDB-missies en -operaties aan vrede en stabiliteit, maar wijst op de aanhoudende structurele zwakte en de langdurige besluitvormingsprocessen voor civiele en militaire GVDB-missies en -operaties; onderstreept hoe belangrijk het is de militaire missies te voorzien van flexibelere en robuustere mandaten die zijn afgestemd op de situatie ter plaatse; pleit voor veranderingen in de GVDB-structuren en -procedures opdat missies sneller en met meer flexibiliteit en samenhang kunnen worden ingezet; benadrukt de dringende behoefte aan een betere afstemming tussen de bestaande Europese ad-hocoperaties en de militaire missies of operaties van het GVDB, met name wanneer het hoofd moet worden geboden aan een dringende crisis of toegang moet worden gewaarborgd tot betwiste strategische gebieden; benadrukt dat alle toekomstige mandaten een duidelijke en uitgebreide exitstrategie moeten hebben vergezeld van een lijst van de daarvoor benodigde middelen; benadrukt dat alle missies, en met name de militaire missies, moeten samenwerken met de lokale bevolking om binnen een redelijke termijn capaciteit op te bouwen, teneinde een duurzame exit mogelijk te maken; |
| --- | --- |

28.

| 29. | benadrukt de noodzaak van een regelmatige, systematische en transparante evaluatie van alle GVDB-missies en -operaties op basis van relevante strategische en operationele criteria; verzoekt de VV/HV een proces op gang te brengen waarin lering wordt getrokken uit vroegere en lopende missies, operaties en acties, en zich te concentreren op de vraag aan welke politieke, institutionele, maar ook sociaaleconomische voorwaarden moet zijn voldaan opdat veiligheids- en defensieacties daadwerkelijk duurzame vredesopbouw en de versterking van duurzame en democratische bestuursstructuren ondersteunen; is van mening dat het noodzakelijk is meer operationele verantwoordelijkheden bij de uitvoering en het beheer van de missies en operaties over te dragen aan het militaire bevel hiervan; dringt er meer algemeen op aan dat de militaire structuren van de EU stelselmatig betrokken worden bij elk beleid en alle instrumenten die van invloed zijn op de operationele inzet van de Europese strijdkrachten en met name bij de werkzaamheden van het programmacomité van het EDF; |
| --- | --- |

29.

| 30. | is zeer bezorgd over de zwakke opbouw van de troepenmacht voor operaties en missies, en verzoekt de lidstaten met klem hieraan onverwijld iets te doen; dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan GVDB-missies en -operaties te voorzien van het nodige personeel, opleiding en capaciteiten om hun mandaten te vervullen en meer alert en veerkrachtiger te worden onder minder gunstige omstandigheden; wijst in dit verband op het PESCO-project “Crisis Response Operation Core” dat momenteel wordt besproken en dat tot doel heeft het proces voor de opbouw van de troepenmacht te verbeteren; betreurt tegelijkertijd dat tot nu toe slechts zes lidstaten deelnemen aan dit PESCO-project; verzoekt de Raad en de Commissie ten volle gebruik te maken van de Europese Vredesfaciliteit en van de door de Verdragen geboden mogelijkheden voor financiering uit de begroting van de Unie, teneinde de opbouw van strijdkrachten en de inzet van militairen te vergemakkelijken; steunt de deelname van derde landen aan operaties en missies in het kader van het GVDB, waarbij de Europese belangen en waarden moeten worden geëerbiedigd; is van mening dat de deelname van derde landen indien en waar nodig moet worden uitgebreid; |
| --- | --- |

30.

| 31. | is bezorgd over de toenemende manipulatie van informatie, desinformatie en hybride dreigingen waaraan met name Rusland en China zich schuldig maken, maar ook andere actoren, die verschillende operatieterreinen en GVDB-missies en -operaties rechtstreeks treffen, waardoor hele regio’s worden gedestabiliseerd en de missies van de EU in het buitenland worden delegitimeerd; dringt erop aan de respons van GVDB-missies en -operaties op deze dreigingen zo spoedig mogelijk te structureren; onderstreept in dit verband de noodzaak van gezamenlijke inspanningen van de EU, de lidstaten en de partnerlanden, onder meer bij de voorbereiding op hybride dreigingen, cyberaanvallen en chemische, biologische, radiologische en nucleaire (CBRN) risico’s; is ingenomen met de vorming van de reserve voor crisisresponscapaciteit voor CBRN-incidenten; dringt er bij de EDEO op aan concrete steun te verlenen aan GVDB-missies en -operaties door middel van strategische communicatie; |
| --- | --- |

31.

| 32. | dringt aan op de versterking van de commandostructuren van Unie, in het bijzonder de militaire staf (EMUE) en het militair plannings- en uitvoeringsvermogen (MPCC), die zo snel mogelijk de beschikking moeten krijgen over de noodzakelijke personeelsbezetting, uitrusting en middelen, en die in staat moeten zijn op veilige wijze gerubriceerde informatie uit te wisselen, ook met de lidstaten en de missies/operaties; betreurt in dit verband het uitstel van de overgang naar fase 2 van het MPCC en dringt er bij de lidstaten aan hun verplichtingen inzake de verwezenlijking hiervan, volledig na te komen; benadrukt hoe belangrijk het is dat het MPCC zo spoedig mogelijk een echte, volwaardige bevels- en uitvoeringsstructuur (HQ) wordt die een toekomstgerichte en strategisch anticiperende functie kan vervullen en de Europese operaties en missies kan leiden met het reactievermogen en de flexibiliteit die binnen de strategische context vereist is, en om de strategische operationele autonomie van de Europeanen te versterken; |
| --- | --- |

32.

| 33. | benadrukt dat de deelname van vrouwen aan GVDB-missies bijdraagt aan de doeltreffendheid van de missie en een gunstige invloed heeft op de geloofwaardigheid van de EU als verdediger van gelijke rechten voor vrouwen en mannen wereldwijd; roept op tot een meer systematische uitvoering van Resolutie 1325 van de Veiligheidsraad van de VN inzake vrouwen, vrede en veiligheid (WPS) en van Resolutie 2250 van de Veiligheidsraad van de VN inzake jeugd, vrede en veiligheid (YPS), en tot versterking van de WPS- en YPS-agenda van de EU; pleit voor zinvolle gendermainstreaming bij de formulering van het GVDB, met name via een beter genderevenwicht bij het personeel en de leiding van GVDB-missies en -operaties en door het ingezette personeel een specifieke opleiding te geven; dringt aan op maatregelen om te zorgen voor een werkomgeving die vrij is van seksuele en gendergerelateerde intimidatie; dringt er nogmaals op aan dat genderanalyse wordt opgenomen in nieuwe GVDB-instrumenten, waaronder het Europees Defensiefonds (EDF) en de Europese Vredesfaciliteit; is ingenomen met het feit dat voor alle civiele GVDB-missies nu een genderadviseur is benoemd en pleit ervoor hetzelfde te doen voor de militaire GVDB-missies; moedigt de EU-lidstaten aan om vrouwen naar voren te schuiven als kandidaat voor openstaande vacatures; betreurt dat het aantal vrouwen dat werkzaam is in het kader van GVDB-missies, en met name militaire operaties, nog steeds erg laag is; dringt er bij de EDEO op aan de noodzaak van een concrete doelstelling te bevorderen om het aantal vrouwen in de missies en operaties voor crisisbeheersing van de EU te doen toenemen; dringt er bij de lidstaten op aan op zoek te gaan naar manieren om het beleid voor het werven en behouden van personeel te versterken en de participatie van vrouwen aan missies voor vredesopbouw en vredeshandhaving te bevorderen; onderstreept de noodzaak om een nieuwe EU-begrotingslijn in te voeren voor de financiering van de rol van genderadviseurs in militaire GVDB-missies; |
| --- | --- |

33.

| 34. | ziet uit naar de gezamenlijke mededeling over een strategische aanpak ter ondersteuning van de ontwapening, demobilisatie en re-integratie van ex-strijders, aangekondigd in de intentieverklaring van de Staat van de Unie 2020, als een tijdige herziening van het EU-concept voor steun aan ontwapening, demobilisatie en re-integratie uit 2006; benadrukt het belang van het hervormingsproces in de veiligheidssector (RSS) als prioriteit voor met name onze civiele GVDB-missies; verzoekt de Commissie en de EDEO de komende gezamenlijke mededeling over een strategische aanpak ter ondersteuning van ontwapening, demobilisatie en re-integratie uit te breiden tot het RSS en capaciteitsopbouw ter bevordering van acties op het gebied van veiligheid en ontwikkeling (CBSD), teneinde te komen tot een consistente, coherente en grondig vernieuwde aanpak van de veiligheidsbijstand aan derde landen door de Unie; dringt aan op samenhang tussen de GVDB-instrumenten en de ontwikkelingshulp van de EU; |
| --- | --- |

34.

Het vooruitlopen op en beheren van crises

| 35. | prijst het coöperatieve vermogen van de Europese legers om de burgers te helpen bij de bestrijding van de pandemie in 2020; is van mening dat de waardevolle bijdrage van de strijdkrachten tijdens de COVID-19-pandemie heeft aangetoond hoe belangrijk het gebruik van de militaire middelen en vermogens van de lidstaten is bij de ondersteuning van het Uniemechanisme voor civiele bescherming; moedigt de Unie en de lidstaten aan gedetailleerde regelingen voor de uitvoering van artikel 44 VEU te overwegen en ten volle te benutten, zodat de Unie snel, doeltreffend en met de nodige flexibiliteit op veiligheidscrises met een sterke collectieve EU-dimensie kan reageren, onder meer door het mogelijk te maken dat ad-hocoperaties die reeds door een groep lidstaten worden ondernomen achteraf een EU-mandaat krijgen; is ingenomen met de positieve rol die de luchtmacht heeft gespeeld bij het bundelen en coördineren van de middelen tijdens de COVID-19-pandemie, met name wat betreft de overbrenging van patiënten voor medische behandelingen en de levering van uitrusting tussen de lidstaten, alsook de synergieën die zijn gecreëerd met de infrastructuur en middelen van de NAVO-bondgenoten voor luchttransport en het vervoer van essentiële uitrusting; is met name ingenomen met de bijzondere rol van het Europees luchttransportcommando (EATC) bij de evacuatie en overbrenging van patiënten en de levering van medische uitrusting tijdens de pandemie; moedigt in het algemeen het gebruik van militaire luchtmobiliteit aan, met inbegrip van vervoer, bijtanken in de lucht en medische evacuaties in Europa, waardoor de doeltreffendheid en efficiëntie van de militaire luchtvervoeroperaties in Europa worden gewaarborgd; nodigt de lidstaten in dit verband uit om de gezamenlijke ontwikkeling van deze strategische defensie-uitrusting te overwegen en pleit voor de oprichting van een militaire noodeenheid van de EU om het grensoverschrijdende gebruik van militaire logistieke vermogens in noodsituaties te vergemakkelijken, teneinde de coördinatie, synergie en solidariteit bij het verlenen van bijstand aan civiele ondersteuningsoperaties te vergroten; |
| --- | --- |

35.

| 36. | steunt het streven van de HV/VV om een “snelle-interventiemacht” op te richten, bestaande uit een multinationale landbrigade van ongeveer 5 000 manschappen en uit lucht-, zeemacht- en speciale eenheden die in het geval van een noodsituatie op het gebied van veiligheid kunnen worden gemobiliseerd; herinnert eraan dat de EU momenteel niet over de nodige deskundigheid en capaciteiten te land, ter zee en in de lucht beschikt om initiële operaties uit te voeren om de veiligheid in een gebied te herstellen; is van mening dat het realistisch en noodzakelijk is dat de lidstaten in eerste instantie in het kader van het strategisch kompas overeenstemming bereiken over de omstandigheden waarin de inzet van een dergelijke interventiemacht noodzakelijk is, alsmede over een of meerdere operationele scenario’s, onder meer op heel korte termijn; herinnert er echter aan dat de EU-gevechtsgroepen al meer dan 15 jaar bestaan maar nog nooit zijn ingezet, met name vanwege het gebrek aan politieke consensus tussen de lidstaten en de complexiteit van de uitvoering en financiering, hoewel zij al meermaals ingezet hadden kunnen worden; herinnert aan de noodzaak om de gevechtsgroepen operationeel te maken door regelmatig oefeningen op het terrein te houden; betreurt het gebrek aan engagement van de lidstaten ten aanzien van de gevechtsgroepen, zowel in politiek als in praktisch opzicht; hekelt het feit dat slechts één gevechtsgroep, onder leiding van Italië, operationeel was in 2021; uit zijn bezorgdheid over de slechte strategische planning voor 2022 en 2023 en roept op tot de herziening ervan; roept de lidstaten op zich meer in te zetten voor de militaire capaciteiten van de EU; stelt dat het concept van een snelle-interventiemacht een meerwaarde zou moeten bieden in vergelijking met de gevechtsgroepen van de EU; roept de Raad en de Commissie daarom op de opties voor de oprichting van een vaste macht die permanent gestationeerd is en samen wordt opgeleid, grondig te beoordelen, te onderzoeken en uit te werken; is van mening dat de nieuwe “snelle-interventiemacht” ofwel het resultaat moet zijn van de ambitieuze hervorming van de gevechtsgroepen, ofwel de gevechtsgroepen volledig moet vervangen, teneinde verdere overlapping van de vermogens in het GVDB van de EU te voorkomen; is het eens met het ambitieniveau van de HV/VV ten aanzien van de robuustheid van de militaire instrumenten van de EU, en met name de ad-hocinstrumenten; verzoekt de Raad en de EDEO te onderzoeken hoe de inzet van de EU-gevechtsgroepen of een nieuwe “snelle-interventiemacht”, de uitvoering van artikel 44 van het VEU en de nog onbenutte operationele component van PESCO het best kunnen worden georganiseerd; verwacht dat de aaneenkoppeling van deze elementen de EU en haar lidstaten in staat stelt om met militaire middelen snel en doeltreffend te reageren op crises in haar nabuurschap en de taken uit te voeren die zijn uiteengezet in artikel 43, lid 1, VEU, ook bekend als de Petersbergtaken; |
| --- | --- |

36.

| 37. | wijst op het belang van nauwkeurige en tijdige inlichtingen om de besluitvorming te ondersteunen, de veiligheid van missies en operaties te waarborgen en beïnvloeding en desinformatiecampagnes die tegen deze missies en operaties zijn gericht beter te bestrijden; verzoekt de EDEO om in de operatiegebieden een inlichtingencapaciteit op te zetten door in alle GVDB-missies en -operaties inlichtingeneenheden op te richten die in real time inlichtingen verstrekken aan het Inlichtingen- en situatiecentrum van de EU (EU-Intcen), de EUMS en het civiel plannings- en uitvoeringsvermogen (CPCC), ter ondersteuning van de besluitvorming; benadrukt meer in het algemeen dat het werk van EU-Intcen en het directoraat Inlichtingen van de EUMS (EUMS INT) afhankelijk is van de bereidheid van de lidstaten om informatie te delen en roept op tot de verhoging van de financiële en technische middelen van EU-Intcen; is het eens met de analyse van de voorzitter van de Commissie in haar toespraak over de Staat van de Unie 2021 dat de EU de samenwerking op het gebied van inlichtingen moet verbeteren; wijst op het belang van situationeel bewustzijn en van coördinatie tussen de nationale inlichtingendiensten, en is verheugd dat de voorzitter van de Commissie heeft opgeroepen tot een gezamenlijk EU-centrum voor situationeel bewustzijn, een cruciaal instrument om de strategische prognoses en de strategische autonomie van de EU te verbeteren; |
| --- | --- |

37.

| 38. | is verheugd over de instelling van de Europese Vredesfaciliteit in 2020; herinnert eraan dat de Europese Vredesfaciliteit de Unie in staat zal stellen sneller en doeltreffender te reageren op de bestaande uitdagingen op veiligheidsgebied, en dringt er derhalve op aan dat de faciliteit snel operationeel wordt; benadrukt dat de vereiste uitrusting — waar nodig met inbegrip van dodelijke uitrusting — en opleiding moeten worden verstrekt in de relevante operatiegebieden, waarbij rekening moet worden gehouden met het geografisch evenwichtige karakter van de faciliteit, met volledige inachtneming van de acht criteria van Gemeenschappelijk Standpunt 944, de mensenrechten en het humanitair recht en onder voorbehoud van een uitgebreide voorafgaande risicobeoordeling en permanente monitoring door de EU van de levering van militaire technologie aan actoren uit derde landen, alsmede doeltreffende transparantiebepalingen; benadrukt dat de EDEO nauwlettend moet toezien op en moet zorgen voor de traceerbaarheid en het correcte gebruik van het materiaal dat in het kader van de Europese Vredesfaciliteit aan onze partners wordt geleverd, rekening houdend met de 360 graden-benadering van de faciliteit; wijst erop dat de Europese Vredesfaciliteit niet alleen betrekking heeft op de verstrekking van uitrusting aan partners, maar ook dient als financieringsoptie voor de gemeenschappelijke kosten van militaire operaties in het kader van het GVDB, waarvan voor zover nodig gebruik moet worden gemaakt; verbindt zich ertoe de samenhang en complementariteit tussen de GVDB-missies en -operaties, het financiële instrument van de Unie NDICI en de Europese Vredesfaciliteit te waarborgen; herhaalt zijn oproep om binnen de EDEO een nieuwe administratieve afdeling op te richten om dit nieuwe instrument te beheren; benadrukt de noodzaak om het strategisch kompas te gebruiken om een duidelijke visie te ontwikkelen over hoe de lidstaten de Europese Vredesfaciliteit willen gebruiken op korte, middellange en lange termijn; |
| --- | --- |

38.

| 39. | is ingenomen met de routekaart van de EDEO van november 2020 over klimaatverandering en defensie, die concrete maatregelen bevat om het steeds relevanter wordende verband tussen klimaat en veiligheid aan te pakken; onderstreept dat natuurrampen, wereldwijde pandemieën of door de mens veroorzaakte rampen steeds vaker voorkomen en dat zij net als cyber- en hybride dreigingen voor nog meer veiligheidsuitdagingen zorgen en dus extra middelen vergen; moedigt de Unie en haar lidstaten aan hun vermogens om deze nieuwe uitdagingen aan te gaan, te ontwikkelen; benadrukt dat er geen middelen mogen worden onttrokken aan traditionele, conventionele defensie- en veiligheidsvermogens om deze nieuwe veiligheidsuitdagingen aan te gaan; |
| --- | --- |

39.

| 40. | beschouwt de instrumentalisering van migratiestromen via de oostelijke buitengrenzen van de EU in combinatie met desinformatiecampagnes als een vorm van gecombineerde hybride oorlogsvoering, gericht op de intimidatie en destabilisatie van de EU; verzoekt de Unie relevante wetgeving te ontwikkelen die de noodzakelijke waarborgen biedt om doeltreffend te reageren op de instrumentalisering van migratie voor politieke doeleinden door derde landen, teneinde de doeltreffende bescherming van de buitengrenzen van de EU en de bescherming van de mensenrechten en de menselijke waardigheid te waarborgen en maatregelen te treffen om irreguliere grensoverschrijdingen te voorkomen; betuigt nogmaals zijn solidariteit met Letland, Litouwen en Polen ten aanzien van de instrumentalisering van migratie door het regime van Loekasjenko om de EU te destabiliseren; |
| --- | --- |

40.

Een weerbaardere Unie: de toegang tot omstreden strategische terreinen waarborgen en de wederzijdse bijstand en veiligheid tussen de lidstaten versterken

Het vrije verkeer op zee beschermen

| 41. | wijst erop dat de huidige geopolitieke spanningen op maritiem gebied de Unie ertoe nopen de universele waarden en beginselen, het VN-Handvest, het internationaal recht zoals het Verdrag van de VN inzake het recht van de zee (Unclos), het multilateralisme en de internationale samenwerking te verdedigen en haar belangen te beschermen door de vrijheid van de scheepvaart, de veiligheid van de maritieme communicatie en offshore-infrastructuur te waarborgen; herinnert eraan dat de maritieme belangen van de Unie nauw verbonden zijn met het welzijn, de welvaart en de veiligheid van haar burgers, en dat ongeveer 90 % van de buitenlandse handel van de Unie en 40 % van haar binnenlandse handel over zee verloopt; wijst op de bevoegdheden en de macht, met name in wetgevend opzicht, van de Europese Unie op het gebied van weerbaarheid; |
| --- | --- |

41.

| 42. | wijst opnieuw op de noodzaak om de rol van de Unie als verschaffer van internationale maritieme veiligheid te versterken; roept de Unie op om voort te bouwen op de maritieme operaties van het GVDB en deze te ontwikkelen teneinde over een sterk platform te beschikken voor de verdere ontwikkeling van een permanenter operationeel engagement op internationaal niveau; dringt erop aan te onderzoeken of het mogelijk is regelmatig marine-oefeningen te organiseren waarbij waar mogelijk bemande en onbemande middelen worden gecombineerd, teneinde de interoperabiliteit te versterken; acht het van groot belang dat de Unie een stabiele en veilige situatie in de haar omringende zeeën handhaaft; stelt met bezorgdheid vast dat in de gecoördineerde jaarlijkse evaluatie inzake defensie (CARD) wordt erkend dat de maritieme capaciteiten op het gebied van commando en controle, inlichtingen, bewaking en verkenning “belangrijke tekortkomingen” vertonen; is ingenomen met de zes PESCO-projecten die gericht zijn op de ontwikkeling van maritieme vermogens, en met de gezamenlijke projecten voor de ontwikkeling van maritieme vermogens; benadrukt dat de EU en de NAVO nauw met elkaar moeten samenwerken met het oog op een doeltreffende gezamenlijke aanpak van bedreigingen voor de maritieme veiligheid, zoals grensoverschrijdende en georganiseerde misdaad, met inbegrip van georganiseerde criminele netwerken die betrokken zijn bij mensenhandel, wapen- en drugshandel, smokkel en illegale visserij; |
| --- | --- |

42.

| 43. | is in dit verband ingenomen met de lancering van het concept “gecoördineerde maritieme aanwezigheid” en een proefproject in de Golf van Guinee; dringt erop aan dat dit concept op basis van een behoeftenanalyse, met inbegrip van de mogelijkheid om bij te dragen tot de de-escalatie van regionale spanningen, wordt uitgebreid tot andere belangrijke gebieden, met name de Indo-Pacifische regio, teneinde de internationale positie en waarden van Europa te waarborgen en te beschermen; dringt erop aan dat dit concept en de desbetreffende lopende missies worden geëvalueerd en in het Parlement worden besproken; verzoekt de Commissie bovendien om in de komende actualisering van de mededeling over internationale oceaangovernance, die voor 2022 gepland staat, bijzondere aandacht te besteden aan veiligheids- en defensieaspecten; verzoekt de maritieme lidstaten hun militaire vermogens op marinegebied te versterken om zowel asymmetrische als conventionele dreigingen voor de maritieme veiligheid, de vrijheid van scheepvaart en de blauwe economie van de EU aan te pakken; verzoekt de EU haar maritieme veiligheidsstrategie uiterlijk in 2022 bij te werken; is ingenomen met de lancering begin 2020 van de missie European Maritime Awareness in the Strait of Hormuz (EMASOH), en steunt de tweeledige doelstelling ervan, namelijk het waarborgen van een veilige navigatieomgeving en het verminderen van de huidige regionale spanningen; is ingenomen met de alomvattende en gecoördineerde strategische evaluatie van EUNAVFOR Atalanta, EUTM Somalië en EUCAP Somalië en de uitbreiding ervan, teneinde alle veiligheidsaspecten te bestrijken; |
| --- | --- |

43.

Hybride dreigingen bestrijden

| 44. | veroordeelt de vijandige handelingen tegen lidstaten, zoals hybride aanvallen waarbij migratie wordt geïnstrumentaliseerd; roept de Unie en de lidstaten op hun capaciteiten voor het identificeren van hybride dreigingen te verbeteren; dringt erop aan dat de Unie en de lidstaten vastberaden en op gecoördineerde wijze reageren op elke nieuwe kwaadwillige, illegale of ontwrichtende cyberactiviteit, door volledig gebruik te maken van de instrumenten die de EU tot haar beschikking heeft, in overleg met haar partners; roept de lidstaten op de nationale cyberdefensievermogens te verbeteren; verzoekt de Unie te werken aan de ontwikkeling van een rechtsinstrument om te reageren op hybride dreigingen en een brede cybercapaciteit te ontwikkelen, met inbegrip van veilige netwerken, communicatie en informatie-uitwisseling, opleidingen en oefeningen, onder meer via PESCO-projecten en door optimaal gebruik te maken van het instrumentarium voor cyberdiplomatie van de EU; roept op tot een dringende herziening van het beleidskader voor cyberdefensie, om het preventie-, attributie-, afschrikkings- en reactievermogen van de Unie en haar lidstaten te vergroten door hun positie, situationeel bewustzijn, instrumenten en procedures te versterken; benadrukt dat alle EU-instellingen en EU-lidstaten op alle niveaus moeten samenwerken om een cyberbeveiligingsstrategie tot stand te brengen, met als hoofddoel de weerbaarheid verder te versterken en gemeenschappelijke, maar ook betere nationale, robuuste civiele en militaire cybervermogens te ontwikkelen om op aanhoudende veiligheidsuitdagingen te kunnen reageren; is derhalve ingenomen met het Europees cyberdefensiebeleid dat in de toespraak over de Staat van de Unie van 2021 is aangekondigd; is ingenomen met de toegenomen samenwerking tussen de lidstaten op het gebied van cyberdefensie in het kader van PESCO, met inbegrip van de snellereactieteams bij cyberincidenten; herinnert eraan dat het welslagen van EU-missies en -operaties in toenemende mate afhankelijk is van ononderbroken toegang tot een veilige cyberruimte en dus robuuste en veerkrachtige operationele cybervermogens vereist, alsook een adequate respons op aanvallen op militaire installaties, missies en operaties; erkent dat cyberdefensie tot op zekere hoogte doeltreffender is als zij ook een aantal offensieve middelen en maatregelen omvat, mits het gebruik ervan in overeenstemming is met het internationaal recht; is bezorgd over de afhankelijkheid van de EU en haar lidstaten van buitenlandse instrumenten om hun cyberbeveiliging te waarborgen; benadrukt dat binnen de Europese publieke en private entiteiten een cultuur van cyberbeveiliging moet worden bevorderd, onder meer via de invoering van speciale cursussen en leerplannen; neemt kennis van het belangrijke opleidingswerk dat door de Europese Veiligheids- en defensieacademie (EVDA) op het gebied van cyberdefensie wordt verricht, en is in dit verband ingenomen met de oprichting van het platform voor onderwijs, opleiding, evaluatie en oefeningen op cybergebied (ETEE); benadrukt dat de EVDA structurele EU-financiering moet genieten om haar bijdrage tot het bevorderen van de EU-cyberdefensievaardigheden te kunnen vergroten, met name gezien de toegenomen vraag naar cyberdeskundigen op hoog niveau; erkent het toenemende belang van vermogens op cybergebied en op het gebied van geautomatiseerde inlichtingen; benadrukt dat deze vermogens een bedreiging vormen voor alle lidstaten en EU-instellingen; spoort alle EU-instellingen en lidstaten aan om hun cyber- en geautomatiseerde technologieën te blijven verbeteren en pleit bovendien voor samenwerking op het gebied van deze technologische ontwikkelingen; beveelt aan om mogelijkheden te onderzoeken om de opbouw van de cybercapaciteit van onze partners te bevorderen, zoals het uitbreiden van het mandaat van EU-opleidingsmissies tot cyberdefensieaspecten, of het opzetten van civiele cybermissies; is ingenomen met de sancties die zijn opgelegd aan Russische, Chinese en Noord-Koreaanse plegers van cyberaanvallen, met inbegrip van WannaCry, NotPetya en Operation Cloud Hopper; |
| --- | --- |

44.

| 45. | roept de EDEO op om in overeenstemming met het Actieplan voor de Europese democratie een EU-toolkit te ontwikkelen die er niet alleen op gericht is de weerbaarheid van de lidstaten en belanghebbenden tegen desinformatie te vergroten, maar ook verplichte vereisten voor sociale platforms vast te stellen en het voor burgers mogelijk te maken met kennis van zaken beslissingen te nemen, alsmede het vermogen van de EU te verbeteren om de strijd tegen desinformatie en opzettelijk kwaadwillige gedragingen op te voeren, teneinde deze te identificeren, te ontmoedigen, te bestrijden en te bestraffen; |
| --- | --- |

45.

| 46. | dringt gezien de toenemende bedreigingen en de noodzakelijke aanpassing van onze instellingen aan op maatregelen in de Europese instellingen, waaronder het Europees Parlement, om de interne capaciteit te verstevigen; wijst op het belang van de interinstitutionele coördinatie door het computercrisisteam voor de instellingen, organen en instanties van de EU (CERT-EU); roept de Europese instellingen en met name de Commissie op de nodige personele middelen ter beschikking te stellen om CERT-EU te versterken; dringt er in dit verband bij de HV/VV en/of de lidstaten op aan de financiële en personele middelen te verhogen teneinde het vermogen van de EU om zich tegen cyberaanvallen te verdedigen, te versterken; |
| --- | --- |

46.

| 47. | spoort aan tot meer wederzijdse operationele bijstand tussen de lidstaten; wijst op het belang van aanvullende oefeningen op basis van scenario’s voor crisisbeheersing; verzoekt de lidstaten met klem om na voltooiing van het strategisch kompas tot een ambitieuze gemeenschappelijke interpretatie te komen van artikel 42, lid 7, VEU en artikel 222 VWEU, met inbegrip van de activering van artikel 222 VWEU en artikel 42, lid 7, VEU in een hypothetisch scenario van een cyberaanval; benadrukt in dit verband dat de voorwaarden voor de activering van artikel 42, lid 7, VEU en de nadere voorwaarden voor de nodige bijstand nooit duidelijk zijn omschreven en roept op tot een operationelere tenuitvoerlegging van dit instrument; |
| --- | --- |

47.

De soevereiniteit van de Unie in de ruimte en de lucht behouden

| 48. | roept de Unie op een ruimteverdedigingsstrategie te ontwikkelen om de autonome en ononderbroken toegang van de EU en haar lidstaten tot ruimteactiva te allen tijde te behouden; beklemtoont dat de totstandkoming van een gemeenschappelijke Europese strategische veiligheids- en defensiecultuur in de ruimte moet worden bevorderd, de strategische afhankelijkheid moet worden verminderd de operationele governance van de Europese ruimteprogramma’s moet worden verbeterd, met strategische autonomie op alle andere gebieden als uiteindelijke doel; steunt initiatieven die erop gericht zijn het ruimtevaartbeleid van de EU een impuls te geven, waaronder het ambitieuze nieuwe EU-ruimtevaartprogrammater bescherming van de huidige en vroegere Europese ruimteactiva; moedigt de Unie aan het situationeel bewustzijn en de ondersteuning van geo-inlichtingen op te voeren door haar eigen expertisecapaciteit via het Satellietcentrum van de EU (Satcen) te versterken, alsook die van de lidstaten, teneinde de koppeling tussen het GVDB en het ruimtevaartprogramma van de EU te waarborgen via Galileo, met name PRS en Copernicus, investeringskansen te benutten (met name in het kader van Horizon Europa en het Europees Defensiefonds) en andere mogelijke synergieën tussen ruimtevaart en defensie (met inbegrip van capaciteit) te onderzoeken; onderstreept hoe belangrijk het voor de Unie is om over autonome ruimtetoegang en eigen lanceersystemen te beschikken; dringt erop aan dat de Unie het voortouw neemt bij de versterking van het internationale ruimterecht, een terrein dat steeds meer omstreden is; verzoekt de EU en haar lidstaten om internationale initiatieven inzake ontwapening in de ruimte actief te bevorderen; |
| --- | --- |

48.

| 49. | beseft dat de kosmische ruimte snel in een militaire arena kan veranderen indien de juiste internationale rechtsinstrumenten niet worden ingesteld; dringt erop aan dat de Unie het voortouw neemt bij de versterking van het internationale ruimterecht, een terrein dat steeds meer omstreden is, en dat zij ernaar streeft de bewapening van de ruimte te voorkomen door te werken aan een alomvattend internationaal rechtsinstrument en allianties, internationale samenwerking en multilaterale oplossingen in dat verband te bevorderen; |
| --- | --- |

49.

| 50. | is ingenomen met het voorstel voor een nieuw Europees project voor beveiligde connectiviteit, met inbegrip van kwantumsatellieten; pleit ervoor dit project snel uit te voeren, teneinde het beveiligingsniveau van de telecommunicatie in de Unie te verhogen; wijst op het toenemende risico op cyberaanvallen en fysieke aanvallen op Europese satellieten en satellieten van de lidstaten; roept op om dergelijke aanvallen te voorkomen en defensiemechanismen ertegen te ontwerpen; |
| --- | --- |

50.

| 51. | is bezorgd over de voortdurende toename van ruimteschroot, met name in lage omloopbanen, dat onze satellietcapaciteit in gevaar brengt, en over de toename van het aantal microsatellieten; benadrukt dat de nieuwe megaconstellaties van satellieten het risico op botsingen nog groter maken; is ingenomen met de lopende werkzaamheden met betrekking tot de ontwikkeling van een Europees beleid voor het beheer van ruimteverkeer en roept op tot de intensivering van de onderhandelingen om tot internationale reacties te komen; is van mening dat een dergelijk beleid concreet moet leiden tot een betere capaciteit voor monitoring van ruimteschroot; stelt voor dat het Satcen de opdracht krijgt om de veiligheid en/of kwetsbaarheid van de satellieten van de EU en de lidstaten ten aanzien van ruimteschroot, cyberaanvallen en rechtstreekse raketaanvallen te analyseren en daarover een verslag op te stellen; |
| --- | --- |

51.

| 52. | wijst op het belangrijke werk van het Satcen van de EU; betreurt dat voor de financiering van de Satcen-missies geen gebruik kan worden gemaakt van de langetermijnprogrammering van de EU-begroting en benadrukt dat het Satcen van de EU structurele financiering van de Unie moet krijgen om aan het optreden van de Unie te kunnen blijven bijdragen, met name om GVDB-missies en -operaties te ondersteunen met satellietopnames in een hoge resolutie; is van mening dat in het werkprogramma van het EDF rekening moet worden gehouden met de behoeften van het Satcen op het gebied van technologische ontwikkeling; stelt voor om in het kader van PESCO een gemeenschap te creëren voor de analyse van geospatiale gegevens; is van mening dat Satcen in dit verband een belangrijke rol moet spelen; stelt voor dat het Parlement en het Satcen een overeenkomst ondertekenen op grond waarvan het Parlement toegang krijgt tot de beeld- en analysediensten van het centrum die het nuttig acht voor informatie en voor de ontwikkeling van zijn standpunten en besluitvorming, met volledige inachtneming van de geheimhoudings- en veiligheidsprocedures van het Satcen; |
| --- | --- |

52.

| 53. | dringt aan op de eerbiediging van het vrije luchtverkeer; roept de Unie op om zichzelf te verdedigen tegen bedreigingen voor de burgerluchtvaart of schendingen van haar luchtruim en de veiligheid van de internationale luchtvaart te verdedigen, in samenwerking met de luchtpolitiemissie van de NAVO en met de partners van de EU; verzoekt de HV/VV te beginnen met de werkzaamheden om na te gaan of het concept van een gecoördineerde aanwezigheid op zee moet worden uitgebreid tot het luchtruim; |
| --- | --- |

53.

De strategische infrastructuur beschermen

| 54. | wijst op de nieuwe dreigingen waarmee Europa wordt geconfronteerd, waaronder economische dwang, desinformatiecampagnes, inmenging bij verkiezingen en diefstal van intellectuele eigendom; merkt op dat deze bedreigingen tot nu toe geen aanleiding geven tot de toepassing van artikel 5 van het Noord-Atlantisch Verdrag of artikel 42, lid 7, van het VEU, maar dat er wel gezamenlijk op dergelijke dreigingen moet worden gereageerd; roept op tot meer Europese coördinatie om verdere hybride aanvallen van bepaalde internationale actoren te beoordelen, te analyseren en te voorkomen; dringt erop aan de bestaande instrumenten van de Unie operationeel te maken, zodat zij doeltreffender kunnen bijdragen aan het voorkomen en bestrijden van hybride dreigingen en het beschermen van kritieke infrastructuur en de werking van onze democratische instellingen, alsmede aan de veiligheid van onze toeleveringsketens, waarbij rekening moet worden gehouden met bestaande structuren en met de nieuwe mogelijkheid van gezamenlijke tegenmaatregelen als onderdeel van de bredere hybride toolbox; wijst erop dat de Europese instellingen, organen en andere instanties hun capaciteit op het gebied van strategische communicatie dringend moeten ontwikkelen, moeten voorzien in veilige communicatiesystemen en capaciteit op het gebied van snelle reactie op aanvallen, en hun weerbaarheid aanzienlijk moeten vergroten; |
| --- | --- |

54.

| 55. | verzoekt de Unie de lessen toe te passen die zijn getrokken uit de oefeningen op basis van de scenario’s in verband met artikel 42, lid 7, VEU, en een flexibele en niet-bindende analyse voor de activering ervan uit te werken, teneinde de wederzijdse bijstand en de solidariteit tussen de lidstaten te versterken; |
| --- | --- |

55.

| 56. | benadrukt dat glasvezelkabels wereldwijd de ruggengraat vormen van onze digitale economieën en dat 97 % van al het internetverkeer via glasvezelkabels verloopt; benadrukt dat hoewel deze kabels een centraal en onmisbaar onderdeel van de kritieke infrastructuur van de EU vormen en dus van groot geopolitiek belang zijn, zij onlangs het doelwit van sabotage of buitenlandse spionageactiviteiten waren; is van mening dat de beveiliging en bescherming van deze kabels een prioriteit moet zijn voor de EU; verzoekt de EU met klem een EU-programma voor de beveiliging van glasvezelkabels op te zetten, met inbegrip van onderzoek, coördinatie, beleidsvorming, het melden, onderzoeken en monitoren van incidenten en opleiding van kustwachten; wijst erop dat onze moderne economieën in het algemeen, maar ook de defensie- en de veiligheidssector in het bijzonder, sterk afhankelijk zijn van halfgeleiders; is in dat verband ingenomen met de aankondiging van de voorzitter van de Commissie dat het tekort aan halfgeleiders moet worden aangepakt door onderzoek, ontwerp en productie in de EU te versterken door middel van een Europese chipwet; wijst in dat verband met klem op de rol van de Europese defensie- en veiligheidssector in de EU, die de middelen verschaft om de veiligheid van de Europese burgers en de duurzame economische ontwikkeling van de Unie te waarborgen; is ingenomen met de inspanningen van de EU om deze doelstellingen te verwezenlijken, alsook met de oprichting van de Europese grondstoffenalliantie (ERMA); |
| --- | --- |

56.

Civiele en militaire vermogens ontwikkelen, de processen en de ontwikkeling verbeteren en de samenhang ervan waarborgen

| 57. | stelt vast dat de pandemie onze kwetsbaarheden, zwakke punten en actuele uitdagingen heeft aangetoond; stelt vast dat de EU tijdens de chaotische militaire evacuatie van de internationale luchthaven van Kabul niet over alle capaciteiten en vermogens beschikte om de veilige en gecoördineerde evacuatie van haar burgers uit Afghanistan te waarborgen; roept daarom op tot een grondige evaluatie; dringt aan op politieke bereidheid om in noodsituaties en in tijden van crisis snel, doeltreffend en duidelijk te handelen, en roept op om de strategische afhankelijkheid van Europa te verminderen, onder meer wanneer die gevolgen heeft voor het vermogen van Europa om militair op te treden; herinnert aan de doelstelling om de strategische autonomie van de Europese Unie te versterken zodat zij een geloofwaardige strategische partner kan zijn die veeleisend is en in staat is haar belangen en waarden te verdedigen; is in dit opzicht ingenomen met de werkzaamheden en initiatieven van de Commissie en de activiteiten van de EDEO; |
| --- | --- |

57.

| 58. | is ingenomen met de vooruitgang die is geboekt bij de ontwikkeling van nieuwe Europese militaire vermogens in het kader van het industrieel ontwikkelingsprogramma voor de Europese defensie (EDIDP) en de voorbereidende actie inzake defensieonderzoek (PADR) door de versterking van de Europese technologische en industriële defensiebasis (EDTIB), die van cruciaal belang is voor de verwezenlijking van strategische autonomie; onderstreept het belang van een sterke, concurrerende en innovatieve EDTIB, in combinatie met de totstandbrenging van een EU-markt voor militaire uitrusting die volledig in overeenstemming is met de regels van de interne markt en het Gemeenschappelijk Standpunt van de EU over wapenuitvoer; verzoekt de Commissie om uit deze instrumenten concrete lessen te trekken ten behoeve van het EDF teneinde operationele resultaten te behalen; is ingenomen met de goedkeuring van de EDF-verordening en de duidelijke regels die erin zijn opgenomen; herinnert aan de uiterst gevoelige en strategische aard van defensieonderzoek, zowel voor het concurrentievermogen van de industrie als voor de strategische autonomie van de EU; is van mening dat het, om het concurrentievermogen van de EDTIB in stand te houden, van essentieel belang is de toegang van ondernemingen in deze sector tot bancaire en niet-bancaire financiering te ondersteunen; benadrukt dat defensieproductie grotendeels voor tweeërlei gebruik is en ook de civiele sector dient; roept de Commissie op ervoor te zorgen dat het EU-milieukeur niet alleen de industrie aanmoedigt milieuvriendelijker te zijn, maar ook het concurrentievermogen van de Europese defensiesector vrijwaart, aangezien deze een belangrijke rol speelt voor de strategische autonomie van de EU; |
| --- | --- |

58.

| 59. | pleit voor de invoering van doeltreffende governance waarbij de Commissie en de lidstaten betrokken zijn voor het beheer van projecten, zowel op nationaal niveau als op het niveau van de industrie; beveelt de Commissie aan na te gaan hoe de bureaucratische lasten kunnen worden verlicht teneinde de deelname van bedrijven, met name kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s), aan EDF-projecten te vergemakkelijken; roept op om bij initiatieven zoals EDIDP, PESCO en het EDF de betrokkenheid van kmo’s te vergemakkelijken door de inspanningen ter ondersteuning van incubatie en kapitaalinvestering op te voeren; beveelt aan een gezamenlijk mechanisme in te stellen voor praktijktests van de vermogens die in het kader van het EDIDP en het EDF zijn ontwikkeld, teneinde de integratie van deze vermogens in de nationale legers te vergemakkelijken; is ingenomen met de bepalingen van de richtlijn betreffende aanbestedingen op defensiegebied (Richtlijn 2009/81/EG) die gericht zijn op de bevordering van coöperatieve aanbestedingen op defensiegebied, en roept de lidstaten op de ontwikkelingsinspanningen in het kader van het EDF ten volle te benutten en ervoor te zorgen dat voldoende schaalvoordelen worden bereikt; |
| --- | --- |

59.

| 60. | dringt er bij de Commissie op aan haar inspanningen voort te zetten om de versnippering van de interne EU-markt voor defensieproducten — die nog steeds leidt tot onnodige overlappingen en meer inefficiënties bij de defensie-uitgaven van de lidstaten — tegen te gaan; |
| --- | --- |

60.

| 61. | betreurt dat de bedragen voor het EDF en militaire mobiliteit in het MFK zijn verlaagd, waardoor samenhang tussen de defensie-initiatieven van de Unie (PESCO, CARD, EDF en de Connecting Europe Facility (CEF)) nog noodzakelijker wordt; wijst in dit verband op de rol van het Europees Defensieagentschap (EDA); herinnert aan de conclusies van de eerste CARD en met name aan het belang van meer samenhang tussen Europese initiatieven voor vermogensprioritering en de nationale planningsprocessen, vooral op lange termijn, teneinde echt op de behoeften van de strijdkrachten in te spelen; verzoekt de Raad en de Commissie de CARD-aanbevelingen verder te integreren in toekomstige EDF-werkprogramma’s en PESCO-projecten teneinde de samenhang tussen deze instrumenten te verbeteren; herinnert in dit verband aan de uiteindelijke verantwoordelijkheid van de lidstaten voor de verwezenlijking van het doel van een samenhangend Europees vermogenslandschap, met name op de in het CARD-verslag genoemde gebieden; herinnert bovendien aan het belang van de toezegging die de lidstaten in verschillende kaders hebben gedaan om een hoog niveau van investeringen in defensie te handhaven en de mogelijkheden van het Europees Defensiefonds te benutten om nieuwe investeringen te bevorderen; benadrukt dat voldoende financiële, personele en andere middelen essentieel zijn om ervoor te zorgen dat de Unie de kracht en het vermogen heeft om de vrede en veiligheid binnen haar grenzen en in de wereld te bevorderen; dringt aan op een verhoging van de begroting voor het EDF na 2027; |
| --- | --- |

61.

| 62. | neemt kennis van de lancering van het NAVO-innovatiefonds inzake opkomende en disruptieve technologieën, dat door 16 EU-lidstaten en het VK is ondertekend; benadrukt dat dit fonds betrekking heeft op onderwerpen die ook in het EDF aan bod komen en verzoekt alle deelnemende EU-lidstaten derhalve te zorgen voor complementariteit met het EDF, teneinde onnodige overlappingen te voorkomen; wijst in dat verband op de noodzaak van nauwe samenwerking tussen de EU en het VK op het gebied van veiligheid en defensie; |
| --- | --- |

62.

| 63. | verzoekt de EU-lidstaten die NATO-bondgenoten zijn om ervoor te zorgen dat hun nationale defensiebudgetten ten minste 2 % van hun bbp bedragen; |
| --- | --- |

63.

| 64. | benadrukt dat PESCO en het EDF instrumenten zijn die in de eerste plaats het belang van de EU en de lidstaten dienen; onderstreept dat PESCO en het EDF het mogelijk moeten maken de defensiesamenwerking met een grote Europese meerwaarde tussen de lidstaten te versterken; herinnert daarom aan de doelstellingen om de strategische autonomie van de Unie te versterken, de operationaliteit van de Europese strijdkrachten en de interoperabiliteit van defensiesystemen te vergroten, de versnippering van het vermogenslandschap en de Europese defensiemarkt voor deze initiatieven te verminderen, het concurrentievermogen van de EDTIB te ondersteunen, de strategische autonomie en technologische soevereiniteit te versterken, de operationele capaciteit te verbeteren en de versnippering van de Europese defensiemarkt te verminderen; |
| --- | --- |

64.

| 65. | betreurt dat er vertraging is opgelopen bij de herziening van het besluit over PESCO-governance; herinnert aan de noodzaak om financiële stimulansen te ontwikkelen; herinnert eraan dat over de deelname van derde landen aan afzonderlijke PESCO-projecten per geval moet worden beslist, wanneer die deelname in het strategische belang van de Unie is, met name voor de verstrekking van technische deskundigheid of aanvullende vermogens, en dat die deelname in hoge mate voorwaardelijk moet zijn en gebaseerd moet zijn op vaststaande en daadwerkelijke wederkerigheid; vraagt om volledig te worden betrokken bij besluiten om deelname aan PESCO-projecten open te stellen voor derde landen; is ingenomen met de eerste fases van het project voor militaire mobiliteit en dringt aan op de snelle uitvoering van de daaropvolgende fases; is ingenomen met de deelname van de Verenigde Staten, Noorwegen en Canada aan het project voor militaire mobiliteit; is ingenomen met de bilaterale partnerschappen op het gebied van de veiligheids- en defensiedialoog, met name met Canada en Noorwegen, die beiden een belangrijke bijdrage leveren aan de GVDB-missies en -operaties; |
| --- | --- |

65.

| 66. | onderstreept dat het EDF de opbouw en consolidatie van Europese industriesectoren en Europese industriële leiders moet bevorderen en het concurrentievermogen van kmo’s moet stimuleren door middel van een meerjarenprogrammeringslogica die de ontwikkeling van technologie- en competentieroutekaarten omvat, om te zorgen voor de nodige voorspelbaarheid die onontbeerlijk is voor complexe langetermijnprojecten en de synergieën tussen de civiele en de defensiesector te benutten; benadrukt daarom dat er synergieën tot stand moeten worden gebracht met verschillende beleidsmaatregelen van de Unie, en met name Horizon Europa en het Europees ruimtevaartprogramma, zodat de middelen van het EDF daadwerkelijk kunnen worden geconcentreerd op militaire vraagstukken in enge zin; is ingenomen met het actieplan van de Commissie voor synergieën tussen de civiele, de defensie- en de ruimtevaartindustrie, waarmee innovatie van producten voor tweeërlei gebruik wordt bevorderd; roept de Unie en de Commissie op om in al het beleid systematisch rekening te houden met de bijdrage van de EDTIB aan de strategische autonomie van de Unie; verzoekt de Commissie ook met een specifieke industriële strategie voor de EDTIB te komen; |
| --- | --- |

66.

| 67. | is verheugd dat de strategische evaluatie van PESCO heeft geleid tot een vermindering van het aantal projecten, die nu gerichter zijn, en tot meer politieke follow-up; herinnert de lidstaten eraan dat het belangrijk is om hun verbintenissen in dit verband na te komen teneinde projecten efficiënter te maken en de volledige operationele capaciteit binnen de afgesproken termijn, en met name vóór 2025, te verwezenlijken; verwacht dan ook dat de volgende strategische evaluatie ook een grondige evaluatie omvat die tot resultaten van PESCO-projecten moet leiden; |
| --- | --- |

67.

| 68. | steunt het voorstel van de Commissie om in de EU ontworpen en ontwikkeld defensiemateriaal vrij te stellen van btw, wat een positieve maatregel is met als doel de praktijken op mondiaal niveau te standaardiseren en de strategische autonomie van Europa te bevorderen; |
| --- | --- |

68.

| 69. | is van mening dat het vermogensaspect van het strategisch kompas de volgende doelstellingen moet hebben:






  — | de vaststelling van duidelijke prioriteiten voor de herziening van het vermogensontwikkelingsplan (CDP) en de daaropvolgende cycli van de voornaamste doelstellingen (“Headline Goals” (HLG)); |
| --- | --- | --- |

69.

—

de vaststelling van duidelijke prioriteiten voor de herziening van het vermogensontwikkelingsplan (CDP) en de daaropvolgende cycli van de voornaamste doelstellingen (“Headline Goals” (HLG));

| — | het stroomlijnen van de processen voor planning en vermogensontwikkeling (CDP, HLG/vermogendoelstellingen met een grote impact, PESCO, CARD), en het behouden van de samenhang tussen de resultaten en de respectieve processen van de NAVO, met name het NAVO-defensieplanningsproces (NDPP); |
| --- | --- |

—

het stroomlijnen van de processen voor planning en vermogensontwikkeling (CDP, HLG/vermogendoelstellingen met een grote impact, PESCO, CARD), en het behouden van de samenhang tussen de resultaten en de respectieve processen van de NAVO, met name het NAVO-defensieplanningsproces (NDPP);

| — | de integratie van de EU-processen voor de ontwikkeling van militaire vermogens en de defensieplanningsproces en het optimaal benutten van de defensie-initiatieven van de EU via PESCO en CARD; |
| --- | --- |

—

de integratie van de EU-processen voor de ontwikkeling van militaire vermogens en de defensieplanningsproces en het optimaal benutten van de defensie-initiatieven van de EU via PESCO en CARD;

| — | het focussen op een beperkt aantal projecten die aansluiten bij de GVDB-doelstellingen, nodig zijn voor de verwezenlijking van het ambitieniveau van de EU, de vermogens van lidstaten versterken, operationeel zijn en een Europese toegevoegde waarde bieden; |
| --- | --- |

—

het focussen op een beperkt aantal projecten die aansluiten bij de GVDB-doelstellingen, nodig zijn voor de verwezenlijking van het ambitieniveau van de EU, de vermogens van lidstaten versterken, operationeel zijn en een Europese toegevoegde waarde bieden;

| 70. | onderstreept dat de digitale sector kansen biedt, maar ook een aanzienlijke bedreiging vormt door vijandige acties van statelijke en niet-statelijke actoren tegen onze veiligheid en democratieën, waardoor de in het recht inzake gewapende conflicten vastgestelde grenzen vervagen, en wijst erop dat deze sector geen grenzen kent; is van mening dat er meer moet worden gedaan om de toegang van Europeanen tot deze thans omstreden sector te waarborgen en een cultuur van veiligheid en solidariteit onder Europeanen te ontwikkelen, alsmede doeltreffende instrumenten om dit te bereiken; dringt erop aan speciale aandacht te besteden aan de impact van opkomende technologieën, om te waarborgen dat zij in de gehele Unie worden toegepast en gebruikt, onderzoek en innovatie bevorderen en de weerbaarheid van de Unie vergroten, met dien verstande dat het gebruik ervan moet worden gecontroleerd, en met name dat:






  — | de gevolgen van artificiële intelligentie (AI) voor veiligheid en defensie moeten worden geanalyseerd, met inbegrip van het vijandige gebruik van dit soort technologie en de wijze waarop de lidstaten AI gebruiken om op deze bedreigingen te reageren; |
| --- | --- | --- |

70.

—

de gevolgen van artificiële intelligentie (AI) voor veiligheid en defensie moeten worden geanalyseerd, met inbegrip van het vijandige gebruik van dit soort technologie en de wijze waarop de lidstaten AI gebruiken om op deze bedreigingen te reageren;

| — | moet worden gewezen op het belang van een innovatieve en concurrerende EDTIB (die de manier is om te voorzien in de behoeften die door de lidstaten en de EU zijn vastgesteld) en de sterke en zwakke punten ervan in kaart moeten worden gebracht; |
| --- | --- |

—

moet worden gewezen op het belang van een innovatieve en concurrerende EDTIB (die de manier is om te voorzien in de behoeften die door de lidstaten en de EU zijn vastgesteld) en de sterke en zwakke punten ervan in kaart moeten worden gebracht;

| — | de veiligheid van de toeleveringsketens moet worden gegarandeerd (zowel binnen als buiten de EU), onder andere voor grondstoffen, kritische onderdelen en technologieën; |
| --- | --- |

—

de veiligheid van de toeleveringsketens moet worden gegarandeerd (zowel binnen als buiten de EU), onder andere voor grondstoffen, kritische onderdelen en technologieën;

| — | in realtime waarschuwingen, informatie en bedreigingen moeten worden uitgewisseld via de koppeling van operationele centra; |
| --- | --- |

—

in realtime waarschuwingen, informatie en bedreigingen moeten worden uitgewisseld via de koppeling van operationele centra;

| 71. | verzoekt de EU daarom het voortouw te nemen bij de wereldwijde inspanningen om een alomvattend regelgevingskader voor de ontwikkeling en het gebruik van op AI gebaseerde wapens op te zetten; verzoekt de HV/VV, de lidstaten en de Europese Raad een gemeenschappelijk standpunt inzake autonome wapensystemen vast te stellen, met waarborgen betreffende zinvolle menselijke controle over de kritieke functies van wapensystemen; dringt aan op de start van internationale onderhandelingen over een juridisch bindend instrument om volledig autonome wapens te verbieden; steunt de werkzaamheden inzake dodelijke autonome wapensystemen in het kader van het Conventionelewapensverdrag (CWV), dat momenteel het enige internationale forum is waar deze kwesties worden besproken; |
| --- | --- |

71.

| 72. | is verheugd over de hernieuwde inzet van de lidstaten voor het gemeenschappelijk standpunt zoals gewijzigd bij het Besluit (GBVB) 2019/1560 van de Raad, en benadrukt het belang van een grondige beoordeling van aanvragen inzake uitvoervergunningen voor technologie en militaire uitrusting, overeenkomstig de daarin uiteengezette bepalingen; wijst erop dat in Besluit (GBVB) 2019/1560 van de Raad en de desbetreffende conclusies van 16 september 2019 blijk wordt gegeven van een toenemend besef onder de lidstaten dat er op nationaal en EU-niveau grotere transparantie en convergentie op het gebied van wapenuitvoer nodig is; is verheugd over de inspanningen die zijn geleverd om de transparantie en het publieke en parlementaire toezicht op de wapenuitvoer te vergroten; dringt aan op gezamenlijke inspanningen om de risicobeoordelingen, de controles van de eindgebruikers en de verificaties na verzending te verbeteren; |
| --- | --- |

72.

| 73. | is stellig van mening dat, aangezien de EU steeds ambitieuzer wordt op het gebied van defensie, er behoefte is aan meer convergentie en consistentie in het wapenexportbeleid van de lidstaten; verzoekt de lidstaten zich volledig te houden aan Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB tot vaststelling van gemeenschappelijke voorschriften voor de controle op de uitvoer van militaire goederen en technologie, zoals gewijzigd bij Besluit (GBVB)2019/1560 van de Raad, en criterium 4 inzake regionale stabiliteit strikt toe te passen; dringt aan op een raadplegingsmechanisme tussen de lidstaten om de naleving van het gemeenschappelijk standpunt te beoordelen; |
| --- | --- |

73.

| 74. | neemt kennis van de gezamenlijke inspanningen van een aantal lidstaten om buiten het EU-kader essentiële toekomstige vermogens te ontwikkelen, met name het toekomstige luchtgevechtssysteem (FCAS) en grondgevechtssysteem (MGCS); benadrukt dat deze projecten van belang zijn voor de versterking van de Europese militaire vermogens in het algemeen; benadrukt dat in de resultaten van de eerste CARD de modernisering en verwerving van hoofdgevechtstanksystemen als een aandachtsgebied voor samenwerking zijn aangemerkt; beveelt de betrokken lidstaten aan aanvullende samenwerkings- en financieringsmogelijkheden op Europees niveau te verkennen, met name het EDF, teneinde het innovatiepotentieel van de Europese defensie-industrie ten volle te benutten en meer schaalvoordelen te behalen; beschouwt in dat verband het door het Verenigd Koninkrijk geleide Tempest-project, waaraan ook EU-lidstaten deelnemen, als een onnodige overlapping met FCAS, en moedigt de staten die aan beide projecten deelnemen derhalve aan beide projecten te combineren, teneinde schaalvoordelen te behalen en de interoperabiliteit tussen de EU en het VK te waarborgen; benadrukt in dit verband dat de EU en het VK nauw moeten samenwerken op het gebied van veiligheids- en defensiekwesties, sterkere defensiepartnerschappen moeten opbouwen en de autonomie van de partnerlanden moeten ondersteunen; |
| --- | --- |

74.

De defensiepartnerschappen versterken en de soevereiniteit van de partnerlanden ondersteunen

Het multilateralisme inzake wapenbeheersing, ontwapening en non-proliferatie verdedigen

| 75. | dringt erop aan om in een context van geleidelijke erosie, die wordt gekenmerkt door de terugtrekking van de Verenigde Staten en Rusland uit het Verdrag inzake het open luchtruim, steun te verlenen aan de versterking en het behoud van de architectuur voor wapenbeheersing in Europa; dringt erop aan de regelingen en fora voor ontwapening in alle opzichten actief te steunen en te versterken: universalisering, steun voor de tenuitvoerlegging, politieke en institutionele ondersteuning, en financiële steun; roept de Unie op om in het kader van de Organisatie voor het verbod van chemische wapens (OPCW) bijzondere aandacht te schenken aan chemische, biologische, radiologische en nucleaire risico’s, met bijzondere nadruk op de verbodsregeling en de conventionele verplichtingen van het Verdrag inzake chemische wapens (CWC) en de bestrijding van straffeloosheid; |
| --- | --- |

75.

| 76. | is ingenomen met de verlenging van het New START-verdrag en betreurt het einde van het Verdrag inzake kernwapens voor de middellange afstand (INF-verdrag); neemt kennis van de proliferatie van hypersonische raketten; is van mening dat de Europese Unie moet helpen een internationale wapenwedloop van hypersonische raketten te voorkomen; bevestigt opnieuw zijn volledige steun voor de verbintenis van de EU en haar lidstaten ten aanzien van het Verdrag inzake de niet-verspreiding van kernwapens (NPV) als de hoeksteen van de regeling voor nucleaire non-proliferatie en ontwapening; herhaalt zijn oproep om tijdens de 10e NPV-toetsingsconferentie concrete en doeltreffende maatregelen vast te stellen; benadrukt dat ervoor moet worden gezorgd dat de EU een sterke en constructieve rol speelt bij de ontwikkeling en versterking van wereldwijde, op regels gebaseerde non-proliferatie-inspanningen en structuren voor wapenbeheersing en ontwapening; |
| --- | --- |

76.

| 77. | spreekt opnieuw zijn niet-aflatende steun uit voor het gezamenlijk alomvattend actieplan (JCPOA) als het best mogelijke middel om van Iran garanties op het gebied van non proliferatie te krijgen; is verheugd over de hervatting van de besprekingen en roept alle partijen op zich weer volledig aan de afspraken te houden; roept de Unie op om te waarborgen dat de verplichtingen uit hoofde van het Verdrag inzake chemische wapens door alle partijen worden nagekomen en om straffeloosheid te bestrijden; verzoekt de EU en haar lidstaten zich in te zetten voor een protocol bij het Verdrag inzake biologische wapens waarin verificatiemechanismen worden vastgesteld; |
| --- | --- |

77.

De dialoog, partnerschappen en samenwerking inzake veiligheid en defensie versterken

| 78. | benadrukt dat de Unie een strategische benadering moet hanteren van haar wederzijds voordelige partnerschappen, op basis van met name gedeelde waarden en beginselen inzake de verdediging van haar belangen en haar streven naar strategische autonomie; benadrukt dat het in het belang van de Unie is om samen met de partners op te treden, met volledige inachtneming van de allianties, waarbij strategische autonomie deel uitmaakt van het multilaterale kader; |
| --- | --- |

78.

| 79. | dringt aan op een nog intensievere samenwerking met internationale organisaties en met name met de VN, waaronder tussen GVDB-missies en vredeshandhavingsoperaties, met name in gezamenlijke operatiegebieden; onderstreept het belang van samenwerking met de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) op het gebied van veiligheid; |
| --- | --- |

79.

| 80. | benadrukt dat de trans-Atlantische samenwerking tussen de EU en de VS moet worden versterkt op basis van een gelijkwaardig partnerschap, dat stoelt op gedeelde waarden en doelstellingen, met inachtneming van de autonomie, belangen en aspiraties van de andere partij; is ingenomen met de totstandbrenging van een strategische dialoog tussen de EU en de VS op het gebied van veiligheid en defensie die erop gericht is bij te dragen tot wederzijds voordelige en evenwichtige trans-Atlantische betrekkingen; is met name ingenomen met de lopende en komende dialogen tussen de EU en de VS over China, Rusland en de Indo-Pacifische regio; wijst op de operationele dimensie van het partnerschap en het belang van het waarborgen dat de strategische autonomie van de Unie behouden blijft, met name ten aanzien van de Amerikaanse regels inzake de internationale wapenhandel (ITAR); is ingenomen met het feit dat dit formaat geschikt is om hybride bedreigingen aan te pakken; is in dit verband ingenomen met de betrokkenheid van derde landen bij het EDA op basis van administratieve overeenkomsten, mits deze betrokkenheid vergezeld gaat van juridisch bindende tegenprestaties en waarborgen die het mogelijk maken de defensie- en veiligheidsbelangen van de Unie en haar lidstaten veilig te stellen; betreurt dat de EU-bondgenoten amper geraadpleegd en geïnformeerd zijn over de terugtrekking uit Afghanistan en over het trilaterale veiligheidspact (AUKUS); benadrukt dat dit de EU er eens te meer aan moet herinneren dat zij, teneinde een wereldspeler op het gebied van vrede te worden, dringend werk moet maken van haar defensiebeleid; |
| --- | --- |

80.

| 81. | wijst erop dat de noodzakelijke samenwerking met de NAVO die is verankerd in artikel 42, lid 2, van het Noord-Atlantisch Verdrag moet worden ontwikkeld met inachtneming van de specifieke kenmerken en rollen van de NAVO en de EU, met volledige eerbiediging van de besluitvormingsautonomie van beide organisaties; pleit voor een sterkere NAVO, gesteund door een sterkere Europese Unie (de Europese pijler binnen de NAVO), en zou graag zien dat het partnerschap tussen de EU en de NAVO op zeer concrete wijze wordt ontwikkeld, met name gezien de toenemende hybride aard van de dreigingen, en dat het ook parameters omvat die niet onmiddellijk militair van aard zijn in het kader van de strategische concurrentie in vredestijd; erkent dat de Europese Unie, wat nieuwe dreigingen op Europees grondgebied betreft, zoals desinformatie, diefstal van intellectuele-eigendom, economische dwang of cybersabotage, haar vermogens aan het versterken is om een veiligheidsleverancier te worden; benadrukt dat de huidige strategische situatie noopt tot ondubbelzinnige steun van de NAVO voor Europese initiatieven op defensiegebied, waaronder op het gebied van vermogens, waarbij de prerogatieven van elke instelling moeten worden geëerbiedigd; herinnert eraan dat het belangrijk is om de Berlijn Plus-regeling volledig uit te voeren en uitwisseling van gerubriceerde documenten tussen beide organisaties mogelijk te maken; is van mening dat de gelijktijdige werkzaamheden met betrekking tot het strategisch kompas van de EU en de verwachte actualisering van het strategisch concept van de NAVO een unieke gelegenheid bieden om duidelijke prioriteiten en samenhang vast te stellen, en om aanvullende synergieën te identificeren teneinde de trans-Atlantische band te versterken en de samenwerking tussen de EU en de NAVO te stimuleren; wenst in dat verband dat in het nieuwe strategische concept van de NAVO rekening wordt gehouden met en aansluiting wordt gezocht op het strategisch kompas van de Unie; erkent de rol van de NAVO als hoeksteen van de collectieve veiligheid voor de lidstaten die ook lid zijn van de NAVO; stelt echter met bezorgdheid vast dat de aanzienlijke en aanhoudende verschillen met een van de NAVO-lidstaten die geen EU-lid is de samenwerking tussen de twee organisaties in de weg staan en de solidariteit tussen de lidstaten ondermijnen, met name in de strategische zone in het oostelijk Middellandse Zeegebied; kijkt uit naar de nieuwe gezamenlijke verklaring van de EU en de NAVO; |
| --- | --- |

81.

| 82. | wijst op de mogelijke exponentiële toename van dreigingen van extremisten na de terugtrekking van de NAVO uit Afghanistan en de daaropvolgende machtsovername door de taliban; roept op om grondig na te denken over de lessen die zijn getrokken uit Afghanistan en dringt aan op een actieve strategie in de regio om de gevolgen van Afghanistan als nieuwe veilige broedplaats voor extremisme en terrorisme te matigen; bevestigt nogmaals dat er inspanningen moeten worden geleverd om de veiligheid en de mensenrechten van Afghanen te waarborgen en hen te vrijwaren van geweld, vervolging en moorden; benadrukt dat het noodzakelijk is de evacuaties voort te zetten, met name van degenen die voor de EU hebben gewerkt; merkt op dat de terugtrekking uit Afghanistan heeft aangetoond dat de EU haar aandeel in de verantwoordelijkheid voor de veiligheid in de wereld moet vergroten en een zinvolle bijdrage moet leveren aan de versterking van haar vermogens en capaciteiten; |
| --- | --- |

82.

| 83. | dringt aan op nauwere betrekkingen met de democratische landen in de Indo-Pacifische regio, en in specifieke beleidssectoren (cyberbeveiliging, hybride dreigingen, maritieme veiligheid, wapenbeheersing enz.), alsmede met de Associatie van Zuidoost-Aziatische Staten (Asean) en met Latijns-Amerikaanse partners; wijst op de veiligheidsuitdagingen in de Indo-Pacifische regio, die voor de EU van groot belang zijn; maakt zich steeds meer zorgen over de gestaag toenemende bewapeningsinspanningen en militaire houding van China, met name de gemelde test van een hypersonische raket en de toenemende schendingen van de luchtruimbewakingszone van Taiwan; roept alle betrokken partijen op hun meningsverschillen met vreedzame middelen op te lossen, de spanningen te de-escaleren en niet eenzijdig actie te ondernemen om de status quo te veranderen; verzoekt alle partijen de beginselen van het internationaal recht in acht te nemen, met name Unclos; wijst op het toenemende belang van uit de Indo-Pacifische regio afkomstige desinformatie, die de activiteiten van de EU in de regio dreigt te ondermijnen, en verzoekt de Raad en de Commissie derhalve deze uitdaging op soortgelijke wijze aan te pakken als desinformatie die afkomstig is van de oostelijke flank van de EU; maakt zich ernstig zorgen over het recente machtsvertoon en de escalerende spanningen in regionale hotspots, zoals de Zuid- en Oost-Chinese Zee en de Straat van Taiwan; benadrukt dat de vrede en stabiliteit in de Indo-Pacifische regio van groot belang zijn voor de EU en haar lidstaten; geeft uiting aan zijn ernstige bezorgdheid over de voortdurende militaire manoeuvres van China in de Straat van Taiwan, met inbegrip van de manoeuvres die gericht zijn op Taiwan of die plaatsvinden in de luchtruimbewakingszone van Taiwan; verzoekt de Volksrepubliek China een einde te maken aan dit militaire vertoon, dat een ernstige bedreiging vormt voor de vrede en de stabiliteit in de Straat van Taiwan en in de Indo-Pacifische regio; wijst opnieuw op de noodzaak van dialoog, zonder dwang of destabiliserende tactiek door een van de partijen; benadrukt dat het zich verzet tegen unilaterale acties die de status quo van de Straat van Taiwan kunnen ondermijnen en wijst erop dat elke wijziging in de betrekkingen tussen China en Taiwan niet tegen de wil van de Taiwanese burgers mag worden doorgevoerd; benadrukt dat de steeds oorlogszuchtigere houding van China tegenover bepaalde staten en gebieden reden tot bezorgdheid geeft; wijst erop dat de EU de mogelijke gevolgen van een regionaal conflict voor de veiligheid van de EU moet beoordelen, waarbij ook moet worden nagegaan hoe de EU moet reageren op een verslechterende veiligheidssituatie in de Indo-Pacifische regio en daarbuiten; is ingenomen met de lopende discussie over de deelname van Japan aan EUTM Mali en Mozambique, en over de deelname van India aan GVDB-operaties en -missies in Afrika; |
| --- | --- |

83.

| 84. | is ingenomen met de ondertekening van de strategische militaire en defensiesamenwerkingsovereenkomst tussen Griekenland en Frankrijk als positieve stap op weg naar Europese strategische autonomie en de totstandbrenging van een echte en functionerende Europese defensie-unie; dringt aan op nauwere samenwerking met partnerlanden in het Middellandse Zeegebied om extremisme, terrorisme, illegale wapenhandel en mensenhandel te bestrijden; |
| --- | --- |

84.

| 85. | benadrukt dat het van geopolitiek belang is dat de Unie de hoofdverantwoordelijkheid op zich neemt voor haar regionale stabiliteit, veiligheid en welvaart en dat zij destabiliserende processen in het EU-nabuurschap, zowel in het oosten als in het zuiden, alsmede in het noordpoolgebied, voorkomt; erkent de toenemende politieke, economische, ecologische, veiligheids- en strategische waarde van de noordpoolcirkel; vraagt de lidstaten om de samenwerking met de Arctische Raad met betrekking tot alle kwesties die van belang zijn voor de EU voort te zetten en om een alomvattende strategie voor die regio uit te stippelen; wijst op de opkomende veiligheidsuitdagingen in het noordpoolgebied als gevolg van de veranderende omgeving en de toenemende geopolitieke belangstelling voor de regio; benadrukt dat het EU-beleid inzake het noordpoolgebied moet worden opgenomen in het GVDB; wijst erop dat de EU een duidelijke visie moet hebben op haar rol ten aanzien van veiligheidskwesties in het noordpoolgebied en dat zij doeltreffend moet samenwerken met de NAVO; wijst erop dat het noordpoolgebied een gebied van vredige samenwerking moet blijven en waarschuwt voor toenemende militarisering in de regio; |
| --- | --- |

85.

| 86. | erkent het belang van de rol van het GVDB in het oostelijk nabuurschap; is voorstander van diepere samenwerking op militair en defensiegebied met landen van het Oostelijk Partnerschap, teneinde de stabiliteit aan de grenzen van de EU te handhaven; roept opnieuw op tot een actievere rol voor de EU bij de vreedzame oplossing van lopende conflicten en bij de preventie van eventuele toekomstige conflicten in de regio; dringt erop aan dat de landen van het Oostelijk Partnerschap worden ondersteund en dat geïnteresseerde landen van het Oostelijk Partnerschap worden betrokken bij de activiteiten van het Europees Centrum voor de bestrijding van hybride dreigingen; dringt aan op de oprichting van een EU-samenwerkingsplatform StratCom — Oostelijk Partnerschap om problemen in verband met de bestrijding van desinformatie aan te pakken met het oog op de versterking van de weerbaarheid van de landen van het Oostelijk Partnerschap; |
| --- | --- |

86.

| 87. | erkent de bijdrage van Georgië, de Republiek Moldavië en Oekraïne aan GVDB-missies en -operaties; is voorstander van nauwere samenwerking met deze gewaardeerde partners op het gebied van defensie en veiligheid; |
| --- | --- |

87.

| 88. | spreekt zich nogmaals krachtig uit tegen het agressieve gedrag van Rusland ten aanzien van Oekraïne, met name de ongekende militaire opbouw aan de grens met Oekraïne, in Donbas, op het bezette schiereiland de Krim en in Belarus, de aanhoudende financiële en militaire steun voor gewapende groeperingen in Donbas, de illegale bezetting van de Autonome Republiek Krim en de stad Sebastopol, de blokkade van de Zee van Azov en de herhaalde cyber- en andere hybride aanvallen tegen Oekraïne; onderstreept dat de Russische militaire opbouw en de herhaaldelijke schendingen van de wapenstilstand een bedreiging vormen voor de vrede, stabiliteit en veiligheid in Europa; verzoekt de Russische regering haar troepen bij de Oekraïense grens terug te trekken en te stoppen met het bedreigen van haar buurlanden; herinnert eraan dat het Normandiëkwartet, het Minsk I- en het Minsk II-akkoord de enige diplomatieke initiatieven zijn die erop gericht zijn de vijandelijkheden tussen Oekraïne en de door Rusland gesteunde separatisten in Donetsk en Loehansk een halt toe te roepen en dringt erop aan inspanningen te steunen om de onderhandelingen in het kader van het Normandiëkwartet weer op gang te brengen en tastbare resultaten te bereiken; is ingenomen met de aanzienlijke inspanningen om de intensieve samenwerking tussen de EU, haar lidstaten en de Verenigde Staten, en tussen de lidstaten onderling, met betrekking tot de situatie in stand te houden; roept op tot meer en geloofwaardige militaire en veiligheidssteun aan Oekraïne, afhankelijk van de behoeften van het land, onder meer door de Europese Vredesfaciliteit in te zetten; spoort de lidstaten aan hun bilaterale militaire en veiligheidssteun aan Oekraïne te verhogen; neemt nota van de eerste bijeenkomst in het kader van de cyberdialoog tussen de EU en Oekraïne en staat klaar om indien nodig de EU bijstand op het gebied van cyberbeveiliging aan Oekraïne te vergroten; is ingenomen met de lancering van de dialoog tussen de EU en Oekraïne over cyberbeveiliging en pleit voor soortgelijke interactie met andere geïnteresseerde landen van het Oostelijk Partnerschap; |
| --- | --- |

88.

| 89. | betreurt het ontbreken van een partnerschap tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie voor samenwerking op het gebied van defensie en veiligheid, aangezien de Britse regering daar geen belangstelling voor heeft, ondanks de toezeggingen in de politieke verklaring waarin het kader wordt geschetst voor de toekomstige betrekkingen tussen de EU en het VK; wijst op de noodzaak van een overeenkomst tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk over samenwerking op het gebied van buitenlands beleid en veiligheid om de gemeenschappelijke mondiale veiligheidsuitdagingen beter het hoofd te kunnen bieden; dringt er bij de Britse regering op aan onderhandelingen te voeren met het oog op de totstandbrenging van een sterke samenwerking op het gebied van buitenlands beleid, veiligheid, defensie en vermogensontwikkeling; roept op tot nauwere samenwerking en een sterker partnerschap met relevante Afrikaanse organisaties, zoals de Afrikaanse Unie, Ecowas, de Ontwikkelingsgemeenschap van Zuidelijk Afrika (SADC), G5-Sahel en het Pan-Afrikaanse Parlement, om een grotere parlementaire rol in Afrika te bevorderen; roept de EU voorts op zich te houden aan de toezeggingen die zij tijdens de vierde EU-Afrika-top heeft gedaan om de economische en politieke stabiliteit te ondersteunen en de vermogens van de Afrikaanse stand-bytroepenmacht te blijven steunen; benadrukt, gezien het cyclische karakter van de conflicten in de regio, de noodzaak van meer politiek engagement met de regeringen die door de EU worden ondersteund om voor meer transparantie te zorgen, corruptie te bestrijden, inclusie te bevorderen en met de burgers samen te werken om de explosieve toename van gewapende en etnische conflicten in Afrika te beteugelen; |
| --- | --- |

89.

| 90. | dringt aan op samenwerking inzake opleiding en militaire capaciteitsopbouw met partnerlanden die zijn verzwakt door conflicten of regionale dreigingen of die te maken krijgen met vijandige buitenlandse inmenging; |
| --- | --- |

90.

| 91. | erkent de rol van de toename van illegale geldstromen naar belastingparadijzen en het risico ervan in termen van toenemende militarisering, de financiering van terroristische activiteiten en wereldwijde instabiliteit; dringt aan op meer maatregelen om het witwassen van geld tegen te gaan en de positie van partners te versterken, vooral in Afrika en Latijns-Amerika, door middel van mechanismen om duistere financiële transacties waarbij belastingparadijzen betrokken zijn, tegen te gaan; |
| --- | --- |

91.

De Europese governance van het GVDB verbeteren

| 92. | is ingenomen met het feit dat het directoraat-generaal Defensie-industrie en Ruimtevaart (DG DEFIS) operationeel is geworden; is ingenomen met de aankondiging dat begin 2022 een Europese defensietop zal worden gehouden, en met het feit dat de voorzitter van de Europese Raad 2022 heeft uitgeroepen tot het jaar van Europese defensie; verwacht dat beide initiatieven een nieuwe impuls zullen geven aan de verdere ontwikkeling van de Europese defensie-unie; verzoekt de burgers, academici, maatschappelijke organisaties en de privésector om hun verwachtingen inzake de GVDB-architectuur, vrede, defensie, de veiligheidsagenda, het strategisch kompas en de rol van de EU in de wereld tijdens de Conferentie over de toekomst van Europa kenbaar te maken; verzoekt de EU-instellingen rekening te houden met deze verwachtingen en ze om te zetten in concrete voorstellen en acties; benadrukt dat het van belang is de instrumenten waarover het maatschappelijk middenveld beschikt, te verbeteren om ervoor te zorgen dat het op zinvolle wijze wordt betrokken bij de formulering van en het toezicht op het defensiebeleid; dringt aan op de oprichting van een volwaardige commissie voor veiligheid en defensie in het Europees Parlement, alsmede op de formalisering van een Raad van ministers van Defensie van de Unie; |
| --- | --- |

92.

| 93. | herinnert aan de rol van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid; verzoekt de lidstaten een hervorming van het besluitvormingsproces, en met name artikel 31 VEU, te onderzoeken, waarbij besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen wordt uitgebreid naar het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU op terreinen met betrekking tot het GVDB, en de mogelijkheid wordt onderzocht om volledig gebruik te maken van overbruggingsclausules en het toepassingsgebied van artikelen die de solidariteit en wederzijdse bijstand van de EU in tijden van crisis vergroten; |
| --- | --- |

93.

| 94. | wijst erop dat het Parlement van tevoren moet worden geraadpleegd en naar behoren moet worden geïnformeerd over de planning, wijziging en mogelijke beëindiging van GVDB-missies; benadrukt dat het Europees Parlement actief moet worden betrokken bij de evaluatie van GVDB-missies en -operaties, teneinde de transparantie ervan en de politieke en publieke steun ervoor te vergroten; is van mening dat zijn aanbevelingen naar behoren in aanmerking moeten worden genomen; is vastbesloten zijn toezichthoudende rol ten volle te vervullen met betrekking tot het “Europa in de wereld”-instrument, met name de vredes- en veiligheidsdimensie ervan, en bij de uitvoering van het EDF; |
| --- | --- |

94.

| 95. | wijst op de noodzaak om op het gebied van GVDB-aangelegenheden nauwer samen te werken met de nationale parlementen teneinde de verantwoordingsplicht, de controle en de defensiediplomatie te versterken; |
| --- | --- |

95.

| 96. | onderstreept dat het Parlement regelmatig moet worden geïnformeerd en geraadpleegd over de uitvoering van PESCO, gezien de noodzakelijke koppeling ervan met de verschillende financieringsinstrumenten van het GVDB, met name het EDF, waarop het Europees Parlement controle uitoefent; |
| --- | --- |

96.

| 97. | wijst op het belang van doeltreffende koppelingen tussen verschillende bestuursstructuren van de EU (Commissie, EDEO, EDA enz.) en op de noodzaak om goede betrekkingen te bevorderen met het Europees Parlement, de enige instelling die de burgers van de Unie vertegenwoordigt, overeenkomstig de desbetreffende bepalingen van de Verdragen; |
| --- | --- |

97.

| 98. | zal er goed op letten dat de bijzondere aard van militaire aangelegenheden beter wordt weerspiegeld in het recht van de Europese Unie; herinnert er in dit verband aan dat het Parlement voorstander is van de handhaving van het statuut van het leger, dat beantwoordt aan de zeer specifieke eisen van het militaire beroep en de doeltreffendheid van de strijdkrachten in alle lidstaten waarborgt; roept op om de interventiecapaciteit van de inlichtingendiensten te handhaven, aangezien die diensten hun taak op het gebied van de bescherming van de nationale veiligheid niet kunnen uitvoeren zonder volledige toegang tot verbindingsgegevens, preventief en gedurende een voldoende lange periode, onder toezicht van de nationale rechter en het Europees Verdrag voor de rechten van de mens; neemt kennis van de goedkeuring door de Raad van zijn algemene oriëntatie over het pakket voor een gemeenschappelijk Europees luchtruim; herinnert eraan dat de soevereiniteit van de lidstaten en de vrijheid van handelen van de Europese strijdkrachten moeten worden gevrijwaard; herinnert in verband met de verlening van diensten aan de vereisten inzake nationale veiligheid die verband houden met de toegang tot en betrouwbaarheid en integriteit van gegevens en is van mening dat het opnemen van militaire vrijwaringsclausules in de EU-regelgeving het mogelijk moet maken deze dubbele uitdaging aan te gaan; |
| --- | --- |

98.

o

o o

| 99. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Europese Raad, de Raad, de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid en vicevoorzitter van de Commissie, de voorzitter van de Europese Commissie en de bevoegde commissarissen, zoals de commissaris voor Interne Markt, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, de secretaris-generaal van de NAVO, de agentschappen van de Europese Unie op het gebied van ruimtevaart, veiligheid en defensie, en de regeringen en de nationale parlementen van de lidstaten. |
| --- | --- |

99.

---

(1)  PB C 285 van 29.8.2017, blz. 110.

(2)  PB C 388 van 13.11.2020, blz. 22.

(3)  PB C 232 van 16.6.2021, blz. 71.

(4)  PB C 270 van 7.7.2021, blz. 54.

(5)  PB C 270 van 7.7.2021, blz. 41.

(6)  PB C 385 van 22.9.2021, blz. 47.

(7)  PB C 404 van 6.10.2021, blz. 202.

(8)  PB C 494 van 8.12.2021, blz. 54.

(9)  PB C 506 van 15.12.2021, blz. 159.

(10)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0346.

(11)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0412.

(12)  PB L 170 van 12.5.2021, blz. 149.

(13)  PB L 209 van 14.6.2021, blz. 1.

(14)  PB L 129 I van 17.5.2019, blz. 13.

(15)  PB L 331 van 14.12.2017, blz. 57.

(16)  PB L 102 van 24.3.2021, blz. 14.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/191 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/191

---

P9_TA(2022)0041

Mensenrechten en democratie in de wereld — jaarverslag 2021

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over mensenrechten en democratie in de wereld en het beleid van de Europese Unie op dit gebied — jaarverslag 2021 (2021/2181(INI))

(2022/C 342/15)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie,

| — | gezien het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens, |
| --- | --- |

—

gezien het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens,

| — | gezien de artikelen 2, 3, 8, 21 en 23 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 2, 3, 8, 21 en 23 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU),

| — | gezien de artikelen 17 en 207 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 17 en 207 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU),

| — | gezien de Universele Verklaring van de rechten van de mens en andere mensenrechtenverdragen en -instrumenten van de VN, |
| --- | --- |

—

gezien de Universele Verklaring van de rechten van de mens en andere mensenrechtenverdragen en -instrumenten van de VN,

| — | gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, |
| --- | --- |

—

gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten,

| — | gezien het VN-Verdrag van 1948 inzake de voorkoming en de bestraffing van genocide en resolutie 43/29 van de VN-Mensenrechtenraad van 22 juni 2020 over het voorkomen van genocide, |
| --- | --- |

—

gezien het VN-Verdrag van 1948 inzake de voorkoming en de bestraffing van genocide en resolutie 43/29 van de VN-Mensenrechtenraad van 22 juni 2020 over het voorkomen van genocide,

| — | gezien het VN-Verdrag van 18 december 1979 inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen, |
| --- | --- |

—

gezien het VN-Verdrag van 18 december 1979 inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen,

| — | gezien de Verklaring inzake de uitbanning van alle vormen van onverdraagzaamheid en discriminatie op grond van godsdienst of levensbeschouwing, bekendgemaakt in resolutie 36/55 van de Algemene Vergadering van de VN van 25 november 1981; |
| --- | --- |

—

gezien de Verklaring inzake de uitbanning van alle vormen van onverdraagzaamheid en discriminatie op grond van godsdienst of levensbeschouwing, bekendgemaakt in resolutie 36/55 van de Algemene Vergadering van de VN van 25 november 1981;

| — | gezien de VN-verklaring van 18 december 1992 over de rechten van personen die behoren tot nationale, etnische, godsdienstige en taalkundige minderheden, |
| --- | --- |

—

gezien de VN-verklaring van 18 december 1992 over de rechten van personen die behoren tot nationale, etnische, godsdienstige en taalkundige minderheden,

| — | gezien de verklaring van de Verenigde Naties over de verdedigers van de mensenrechten, die op 10 december 1998 bij consensus is aangenomen, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van de Verenigde Naties over de verdedigers van de mensenrechten, die op 10 december 1998 bij consensus is aangenomen,

| — | gezien het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind van 20 november 1989, en de twee op 25 mei 2000 aangenomen facultatieve protocollen daarbij, |
| --- | --- |

—

gezien het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind van 20 november 1989, en de twee op 25 mei 2000 aangenomen facultatieve protocollen daarbij,

| — | gezien het VN-Wapenhandelsverdrag inzake uitvoer en uitvoerbeoordeling en de EU-gedragscode betreffende wapenuitvoer, |
| --- | --- |

—

gezien het VN-Wapenhandelsverdrag inzake uitvoer en uitvoerbeoordeling en de EU-gedragscode betreffende wapenuitvoer,

| — | gezien de verklaring van Peking van september 1995, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van Peking van september 1995,

| — | gezien het Verdrag van de Raad van Europa tot bescherming van de rechten van de mens en de waardigheid van de mens met betrekking tot de toepassing van de biologie en de geneeskunde (CETS nr. 164), dat is goedgekeurd op 4 april 1997, en de protocollen daarbij, zijn Verdrag inzake de bestrijding van mensenhandel (CETS nr. 197), dat is goedgekeurd op 16 mei 2005, en zijn Verdrag inzake de bescherming van kinderen tegen seksuele uitbuiting en seksueel misbruik (CETS nr. 201), dat is goedgekeurd op 25 oktober 2007, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag van de Raad van Europa tot bescherming van de rechten van de mens en de waardigheid van de mens met betrekking tot de toepassing van de biologie en de geneeskunde (CETS nr. 164), dat is goedgekeurd op 4 april 1997, en de protocollen daarbij, zijn Verdrag inzake de bestrijding van mensenhandel (CETS nr. 197), dat is goedgekeurd op 16 mei 2005, en zijn Verdrag inzake de bescherming van kinderen tegen seksuele uitbuiting en seksueel misbruik (CETS nr. 201), dat is goedgekeurd op 25 oktober 2007,

| — | gezien het Verdrag van de Raad van Europa inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld (“het Verdrag van Istanbul”) van 11 mei 2011, dat niet alle lidstaten hebben geratificeerd, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag van de Raad van Europa inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld (“het Verdrag van Istanbul”) van 11 mei 2011, dat niet alle lidstaten hebben geratificeerd,

| — | gezien het Zesde Protocol van de Raad van Europa bij het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, inzake de afschaffing van de doodstraf, |
| --- | --- |

—

gezien het Zesde Protocol van de Raad van Europa bij het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, inzake de afschaffing van de doodstraf,

| — | gezien Verordening (EU) 2020/1998 van de Raad van 7 december 2020 betreffende beperkende maatregelen tegen ernstige schendingen van de mensenrechten (1), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2020/1998 van de Raad van 7 december 2020 betreffende beperkende maatregelen tegen ernstige schendingen van de mensenrechten (1),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/821 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2021 tot instelling van een Unieregeling voor controle op de uitvoer, de tussenhandel, de technische bijstand, de doorvoer en de overbrenging van producten voor tweeërlei gebruik (2), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/821 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2021 tot instelling van een Unieregeling voor controle op de uitvoer, de tussenhandel, de technische bijstand, de doorvoer en de overbrenging van producten voor tweeërlei gebruik (2),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/947 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juni 2021 tot vaststelling van het instrument voor nabuurschapsbeleid, ontwikkeling en internationale samenwerking — Europa in de wereld (3), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/947 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juni 2021 tot vaststelling van het instrument voor nabuurschapsbeleid, ontwikkeling en internationale samenwerking — Europa in de wereld (3),

| — | gezien het EU-actieplan inzake mensenrechten en democratie 2020-2024, dat op 18 november 2020 door de Raad is aangenomen, |
| --- | --- |

—

gezien het EU-actieplan inzake mensenrechten en democratie 2020-2024, dat op 18 november 2020 door de Raad is aangenomen,

| — | gezien de oproep van de secretaris-generaal van de VN tot actie op het gebied van de mensenrechten, |
| --- | --- |

—

gezien de oproep van de secretaris-generaal van de VN tot actie op het gebied van de mensenrechten,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 16 november 2015 inzake de steun van de EU aan overgangsjustitie, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 16 november 2015 inzake de steun van de EU aan overgangsjustitie,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 17 februari 2020 over prioriteiten van de EU in de mensenrechtenfora van de VN in 2020 en van 22 februari 2021 over prioriteiten van de EU in de mensenrechtenfora van de VN in 2021, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 17 februari 2020 over prioriteiten van de EU in de mensenrechtenfora van de VN in 2020 en van 22 februari 2021 over prioriteiten van de EU in de mensenrechtenfora van de VN in 2021,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 13 juli 2020 over de prioriteiten van de EU bij de VN en de 75e Algemene Vergadering van de VN (september 2020-september 2021) en van 12 juli 2021 over de prioriteiten van de EU bij de VN tijdens de 76e Algemene Vergadering van de VN (september 2021-september 2022), |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 13 juli 2020 over de prioriteiten van de EU bij de VN en de 75e Algemene Vergadering van de VN (september 2020-september 2021) en van 12 juli 2021 over de prioriteiten van de EU bij de VN tijdens de 76e Algemene Vergadering van de VN (september 2021-september 2022),

| — | gezien Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling, die op 25 september 2015 is aangenomen, en met name de doelstellingen nrs. 1, 4, 5, 8 en 10 daarvan, |
| --- | --- |

—

gezien Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling, die op 25 september 2015 is aangenomen, en met name de doelstellingen nrs. 1, 4, 5, 8 en 10 daarvan,

| — | gezien resoluties 1325, 1820, 1888, 1889, 1960, 2106, 2122 en 2242 van de VN-Veiligheidsraad over vrouwen, vrede en veiligheid, |
| --- | --- |

—

gezien resoluties 1325, 1820, 1888, 1889, 1960, 2106, 2122 en 2242 van de VN-Veiligheidsraad over vrouwen, vrede en veiligheid,

| — | gezien de resolutie van de Algemene Vergadering van de VN van 28 mei 2019 tot instelling van de Internationale Dag ter herdenking van de slachtoffers van geweld op grond van godsdienst of overtuiging en gezien die van 19 december 2017 tot instelling van de Internationale Dag voor de herdenking van en het eerbetoon aan de slachtoffers van terrorisme, |
| --- | --- |

—

gezien de resolutie van de Algemene Vergadering van de VN van 28 mei 2019 tot instelling van de Internationale Dag ter herdenking van de slachtoffers van geweld op grond van godsdienst of overtuiging en gezien die van 19 december 2017 tot instelling van de Internationale Dag voor de herdenking van en het eerbetoon aan de slachtoffers van terrorisme,

| — | gezien het verslag van de speciale VN-rapporteur voor het recht op vrijheid van vreedzame vergadering en vereniging van 17 mei 2019 over de uitoefening van die rechten in het digitale tijdperk, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de speciale VN-rapporteur voor het recht op vrijheid van vreedzame vergadering en vereniging van 17 mei 2019 over de uitoefening van die rechten in het digitale tijdperk,

| — | gezien de informatieve nota van de speciale VN-rapporteur voor het recht op vrijheid van vreedzame vergadering en vereniging over strategische rechtszaken tegen publieksparticipatie en het recht op vrijheid van vergadering en vereniging, |
| --- | --- |

—

gezien de informatieve nota van de speciale VN-rapporteur voor het recht op vrijheid van vreedzame vergadering en vereniging over strategische rechtszaken tegen publieksparticipatie en het recht op vrijheid van vergadering en vereniging,

| — | gezien het verslag van de speciale VN-rapporteur voor de bevordering en bescherming van het recht op vrijheid van mening en meningsuiting van 28 mei 2019 over de negatieve gevolgen van de toezichtsindustrie voor de vrijheid van meningsuiting, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de speciale VN-rapporteur voor de bevordering en bescherming van het recht op vrijheid van mening en meningsuiting van 28 mei 2019 over de negatieve gevolgen van de toezichtsindustrie voor de vrijheid van meningsuiting,

| — | gezien het EU-actieplan voor gendergelijkheid en empowerment van vrouwen in het externe optreden van de EU 2021-2025 (GAP III), |
| --- | --- |

—

gezien het EU-actieplan voor gendergelijkheid en empowerment van vrouwen in het externe optreden van de EU 2021-2025 (GAP III),

| — | gezien de EU-strategie voor de rechten van het kind 2021-2024, |
| --- | --- |

—

gezien de EU-strategie voor de rechten van het kind 2021-2024,

| — | gezien de publicatie van de Commissaris voor de Mensenrechten van de Raad van Europa van 27 oktober 2020“Time to take action against SLAPPs”, |
| --- | --- |

—

gezien de publicatie van de Commissaris voor de Mensenrechten van de Raad van Europa van 27 oktober 2020“Time to take action against SLAPPs”,

| — | gezien de herziene richtsnoeren van de Raad van 16 september 2019 voor het EU-beleid ten aanzien van derde landen met betrekking tot foltering en andere wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing, |
| --- | --- |

—

gezien de herziene richtsnoeren van de Raad van 16 september 2019 voor het EU-beleid ten aanzien van derde landen met betrekking tot foltering en andere wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing,

| — | gezien de EU-richtsnoeren van 24 juni 2013 voor de bevordering en bescherming van de vrijheid van godsdienst of overtuiging, |
| --- | --- |

—

gezien de EU-richtsnoeren van 24 juni 2013 voor de bevordering en bescherming van de vrijheid van godsdienst of overtuiging,

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 12 september 2012“Aan de basis van democratie en duurzame ontwikkeling: het maatschappelijke engagement van Europa in de externe betrekkingen” (COM(2012)0492), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 12 september 2012“Aan de basis van democratie en duurzame ontwikkeling: het maatschappelijke engagement van Europa in de externe betrekkingen” (COM(2012)0492),

| — | gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 8 april 2020 over de wereldwijde EU-respons op COVID-19 (JOIN(2020)0011), |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 8 april 2020 over de wereldwijde EU-respons op COVID-19 (JOIN(2020)0011),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 23 september 2020 over een nieuw migratie- en asielpact (COM(2020)0609), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 23 september 2020 over een nieuw migratie- en asielpact (COM(2020)0609),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 12 november 2020“Een Unie van gelijkheid: strategie voor gelijkheid van lhbtiq’ers 2020-2025” (COM(2020)0698), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 12 november 2020“Een Unie van gelijkheid: strategie voor gelijkheid van lhbtiq’ers 2020-2025” (COM(2020)0698),

| — | gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 17 februari 2021 over het versterken van de bijdrage van de EU aan op regels gebaseerd multilateralisme (JOIN(2021)0003), |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 17 februari 2021 over het versterken van de bijdrage van de EU aan op regels gebaseerd multilateralisme (JOIN(2021)0003),

| — | gezien het jaarverslag 2020 van de EU over mensenrechten en democratie in de wereld, |
| --- | --- |

—

gezien het jaarverslag 2020 van de EU over mensenrechten en democratie in de wereld,

| — | gezien zijn resolutie van 3 juli 2018 over de schending van de rechten van inheemse volkeren, inclusief landroof (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 3 juli 2018 over de schending van de rechten van inheemse volkeren, inclusief landroof (4),

| — | gezien zijn resolutie van 15 januari 2019 over de EU-richtsnoeren en het mandaat van de speciale gezant van de EU voor de bevordering van de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging buiten de Europese Unie (5), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 15 januari 2019 over de EU-richtsnoeren en het mandaat van de speciale gezant van de EU voor de bevordering van de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging buiten de Europese Unie (5),

| — | gezien zijn resolutie van 23 oktober 2020 over gendergelijkheid in het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU (6), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 23 oktober 2020 over gendergelijkheid in het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU (6),

| — | gezien zijn resolutie van 20 januari 2021 over het jaarverslag 2019 over mensenrechten en democratie in de wereld en het beleid van de Europese Unie ter zake (7), en zijn eerdere resoluties over voorgaande jaarverslagen, |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 20 januari 2021 over het jaarverslag 2019 over mensenrechten en democratie in de wereld en het beleid van de Europese Unie ter zake (7), en zijn eerdere resoluties over voorgaande jaarverslagen,

| — | gezien zijn resolutie van 10 maart 2021 met aanbevelingen aan de Commissie inzake passende zorgvuldigheid in het bedrijfsleven en verantwoordingsplicht van ondernemingen (8), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 maart 2021 met aanbevelingen aan de Commissie inzake passende zorgvuldigheid in het bedrijfsleven en verantwoordingsplicht van ondernemingen (8),

| — | gezien zijn resolutie van 19 mei 2021 over de gevolgen van klimaatverandering voor de mensenrechten en de rol die milieuactivisten in dit kader spelen (9), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 19 mei 2021 over de gevolgen van klimaatverandering voor de mensenrechten en de rol die milieuactivisten in dit kader spelen (9),

| — | gezien zijn resolutie van 16 september 2021 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende het aanmerken van gendergerelateerd geweld als een nieuwe vorm van criminaliteit als bedoeld in artikel 83, lid 1, VWEU (10), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 16 september 2021 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende het aanmerken van gendergerelateerd geweld als een nieuwe vorm van criminaliteit als bedoeld in artikel 83, lid 1, VWEU (10),

| — | gezien al zijn in 2020 en 2021 aangenomen resoluties over mensenrechtenschendingen, de democratie en de rechtsstaat (ook wel spoedresoluties genoemd), overeenkomstig artikel 144 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien al zijn in 2020 en 2021 aangenomen resoluties over mensenrechtenschendingen, de democratie en de rechtsstaat (ook wel spoedresoluties genoemd), overeenkomstig artikel 144 van zijn Reglement,

| — | gezien zijn Sacharovprijs voor de vrijheid van denken, die in 2020 werd toegekend aan de democratische oppositie in Belarus en in 2021 aan Aleksej Navalny, |
| --- | --- |

—

gezien zijn Sacharovprijs voor de vrijheid van denken, die in 2020 werd toegekend aan de democratische oppositie in Belarus en in 2021 aan Aleksej Navalny,

| — | gezien de definitie van organisaties uit het maatschappelijk middenveld in de verklarende woordenlijst van de samenvattingen van de EU-wetgeving, |
| --- | --- |

—

gezien de definitie van organisaties uit het maatschappelijk middenveld in de verklarende woordenlijst van de samenvattingen van de EU-wetgeving,

| — | gezien het EU-beleidskader voor steun aan overgangsjustitie, |
| --- | --- |

—

gezien het EU-beleidskader voor steun aan overgangsjustitie,

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

| — | gezien het advies van de Commissie vrouwenrechten en gendergelijkheid, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van de Commissie vrouwenrechten en gendergelijkheid,

| — | gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0353/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0353/2021),

| A. | overwegende dat de Europese Unie op bepaalde waarden berust, namelijk eerbied voor de menselijke waardigheid, vrijheid, democratie, gelijkheid, de rechtsstaat en eerbiediging van de mensenrechten, zoals is vastgelegd in artikel 2 van het VEU; overwegende dat niemand, op welke manier dan ook, mag worden vervolgd of geïntimideerd vanwege zijn of haar betrokkenheid bij activiteiten ter bescherming en bevordering van de mensenrechten of de democratie; overwegende dat praktijken waarbij kritische stemmen het zwijgen wordt opgelegd en publieksparticipatie en de toegang tot informatie worden beperkt, een rechtstreekse impact hebben op de mensenrechten en de democratie; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de Europese Unie op bepaalde waarden berust, namelijk eerbied voor de menselijke waardigheid, vrijheid, democratie, gelijkheid, de rechtsstaat en eerbiediging van de mensenrechten, zoals is vastgelegd in artikel 2 van het VEU; overwegende dat niemand, op welke manier dan ook, mag worden vervolgd of geïntimideerd vanwege zijn of haar betrokkenheid bij activiteiten ter bescherming en bevordering van de mensenrechten of de democratie; overwegende dat praktijken waarbij kritische stemmen het zwijgen wordt opgelegd en publieksparticipatie en de toegang tot informatie worden beperkt, een rechtstreekse impact hebben op de mensenrechten en de democratie;

| B. | overwegende dat de EU in het licht van de huidige ernstige bedreigingen van het multilateralisme en het internationaal recht nog meer engagement aan de dag moet leggen op het gebied van het bevorderen en beschermen van de mensenrechten wereldwijd; overwegende dat het beleid en de maatregelen van de EU op het gebied van de mensenrechten moeten leiden tot een assertiever, vastberadener en doeltreffender optreden, met behulp van alle instrumenten die zij tot haar beschikking heeft; overwegende dat de EU voortdurend op zoek moet gaan naar de beste manieren om doeltreffend op te treden met de meest geschikte instrumenten om mensenrechtenschendingen wereldwijd aan te pakken, en haar instrumentarium voor de mensenrechten in dit verband regelmatig moet evalueren; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de EU in het licht van de huidige ernstige bedreigingen van het multilateralisme en het internationaal recht nog meer engagement aan de dag moet leggen op het gebied van het bevorderen en beschermen van de mensenrechten wereldwijd; overwegende dat het beleid en de maatregelen van de EU op het gebied van de mensenrechten moeten leiden tot een assertiever, vastberadener en doeltreffender optreden, met behulp van alle instrumenten die zij tot haar beschikking heeft; overwegende dat de EU voortdurend op zoek moet gaan naar de beste manieren om doeltreffend op te treden met de meest geschikte instrumenten om mensenrechtenschendingen wereldwijd aan te pakken, en haar instrumentarium voor de mensenrechten in dit verband regelmatig moet evalueren;

| C. | overwegende dat het Europees Parlement een cruciale rol speelt als uitgesproken EU-instelling die zich hard maakt voor de verdediging van de mensenrechten en fundamentele vrijheden en als fervente medestander van mensenrechtenverdedigers wereldwijd; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat het Europees Parlement een cruciale rol speelt als uitgesproken EU-instelling die zich hard maakt voor de verdediging van de mensenrechten en fundamentele vrijheden en als fervente medestander van mensenrechtenverdedigers wereldwijd;

| D. | overwegende dat het EU-actieplan voor mensenrechten en democratie 2020-2024 een routekaart is voor de prioriteiten van de EU op het gebied van de mensenrechten, die centraal moeten staan in alle externe beleidsterreinen van de EU; overwegende dat de EU, om de mensenrechten in de wereld daadwerkelijk te bevorderen, moet zorgen voor samenhang tussen haar diverse interne en externe beleidslijnen; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat het EU-actieplan voor mensenrechten en democratie 2020-2024 een routekaart is voor de prioriteiten van de EU op het gebied van de mensenrechten, die centraal moeten staan in alle externe beleidsterreinen van de EU; overwegende dat de EU, om de mensenrechten in de wereld daadwerkelijk te bevorderen, moet zorgen voor samenhang tussen haar diverse interne en externe beleidslijnen;

Algemene uitdagingen en beleidsinstrumenten

| 1. | is uiterst bezorgd over de uitdagingen voor de mensenrechten en de democratie, die resulteren in een verzwakking van de bescherming van democratisch bestuur en democratische instellingen en van de universele mensenrechten, alsmede in een inkrimping van de ruimte voor het maatschappelijk middenveld, die overal ter wereld worden waargenomen; beklemtoont het verband tussen de rechtsstaat, de democratie en mensenrechtenschendingen; roept de EU en haar lidstaten op meer gezamenlijke inspanningen te leveren om de uitdagingen voor de mensenrechten aan te pakken, zowel individueel als in samenwerking met gelijkgestemde internationale partners, waaronder de VN; verzoekt de EU en haar lidstaten het goede voorbeeld te geven en op te treden als een echte wereldleider op het gebied van de bevordering en de bescherming van de mensenrechten, gendergelijkheid en de rechtstaat, en om krachtig stelling te nemen tegen aanvallen op het beginsel dat de mensenrechten universeel, onvervreemdbaar, ondeelbaar, onderling afhankelijk en onderling verbonden zijn; |
| --- | --- |

1.

| 2. | benadrukt het belang van zowel het nieuwe instrument voor nabuurschapsbeleid, ontwikkeling en internationale samenwerking (NDICI) — Europa in de wereld als het EU-actieplan voor mensenrechten en democratie 2020-2024 voor dit doel; herinnert eraan dat het gebruik van gekwalificeerde meerderheid van stemmen in de Raad over mensenrechtenkwesties zou leiden tot een doeltreffender en proactiever buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU, en de samenwerking zou versterken in aangelegenheden die voor de EU van essentieel strategisch belang zijn, waarbij haar fundamentele waarden zouden worden weerspiegeld; benadrukt de noodzaak om tot gemeenschappelijke standpunten en consensus tussen de lidstaten te komen; beklemtoont dat het belangrijk is dat de lidstaten de verantwoordelijkheid nemen voor het EU-actieplan en dat zij publiekelijk rapporteren over de maatregelen die zij nemen in het kader van dit strategisch document; spoort nationale en regionale parlementen, nationale mensenrechteninstellingen en lokale organisaties van het maatschappelijk middenveld ertoe aan om met hun autoriteiten op lidstaatniveau in gesprek te gaan over hun bijdrage aan de uitvoering van het externe mensenrechtenbeleid van de EU; |
| --- | --- |

2.

| 3. | is ernstig bezorgd over het toenemende aantal niet-liberale democratieën en autocratische regimes, die voor het eerst in twintig jaar wereldwijd in de meerderheid zijn en die ernaar streven hun eigen bevolking te onderdrukken en vrijheid, democratisch bestuur en internationale normen te verzwakken; roept de EU en de lidstaten op ten volle gebruik te maken van de instrumenten waarover zij beschikken, waaronder hun economische invloed in het kader van wederzijdse handelsbetrekkingen, om te komen tot een ambitieuzere ondersteuning van vrijheid, goed bestuur, de rechtsstaat en democratische instellingen, en om wereldwijd bij te dragen tot het waarborgen van ruimte voor het maatschappelijk middenveld; |
| --- | --- |

3.

| 4. | verzoekt de EU haar samenwerking met de Verenigde Staten en andere gelijkgestemde democratische partners te blijven intensiveren om vrijheid en democratie wereldwijd te ondersteunen en weerstand te bieden aan autoritaire en totalitaire regimes; pleit voor de goedkeuring van nieuwe internationale instrumenten ter verdediging van de democratie; roept de Commissie op de EU-programma’s voor staatsopbouw te evalueren, bij te werken en verder te ontwikkelen om de efficiëntie ervan te vergroten en de duurzaamheid van de bereikte resultaten te verbeteren; |
| --- | --- |

4.

| 5. | beklemtoont dat de ambitieuze verbintenis en retoriek van het externe mensenrechtenbeleid van de EU vereisen dat zij consequent is en het goede voorbeeld geeft, om ondermijning van haar geloofwaardigheid te voorkomen wanneer zij zich tegen de wereldwijde achteruitgang van de democratie kant; verzoekt de EU in dit verband om in het bijzonder toe te zien op de beoordeling en preventie van schendingen in verband met de eigen beleidsmaatregelen, projecten en financiering in derde landen en om de transparantie daarvan te waarborgen ter voorkoming van inconsistente benaderingen van soortgelijke mensenrechtensituaties wereldwijd, en om een klachtenmechanisme in te voeren voor degenen wier rechten mogelijk zijn geschonden door EU-activiteiten; |
| --- | --- |

5.

| 6. | benadrukt het belang van de steun van de EU voor bemiddeling en verkiezingsprocessen via haar bijstand aan binnenlandse waarnemers en via de verkiezingswaarnemingsmissies, waarin het Europees Parlement een actieve rol speelt; beklemtoont dat het belangrijk is te voorzien in het hoogste beschermingsniveau voor binnenlandse verkiezingswaarnemers en pleit voor aanvullende ondersteuning op dit gebied; wijst op de noodzaak van een doeltreffende follow-up van de verslagen en aanbevelingen van deze missies, om democratische normen te versterken en toekomstige vreedzame democratische transities en ontwikkelingen in de betrokken landen te bevorderen; herinnert aan de politieke bemiddelingsinstrumenten van het Europees Parlement, die verder zouden kunnen worden ontwikkeld om deze algemene aanpak te ondersteunen; benadrukt hoe belangrijk het is dat de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV) en de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) de in het kader van de verkennende missies opgestelde verslagen tijdig en op passende wijze bij het Europees Parlement blijven indienen, volgens de overeengekomen procedure; |
| --- | --- |

6.

| 7. | verzoekt de EU nauw samen te werken met binnenlandse en internationale organisaties zoals de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE), de Raad van Europa en de organisaties die de Verklaring inzake de beginselen voor internationale verkiezingswaarneming hebben goedgekeurd, om belemmeringen voor de verkiezingscampagne van kandidaten, verkiezingsfraude en -onregelmatigheden en de vervolging van vrije media vanwege hun verslaglegging over verkiezingsprocessen doeltreffend op te sporen; |
| --- | --- |

7.

| 8. | benadrukt dat het Europees Parlement moet streven naar doeltreffendere communicatie op het gebied van de bescherming van de mensenrechten, onder andere door zijn urgentieresoluties over mensenrechtenschendingen te vertalen in de lokale taal van de desbetreffende landen en ze daar te publiceren en verspreiden; |
| --- | --- |

8.

Thematisch programma voor mensenrechten en democratie

| 9. | herinnert eraan dat eerbiediging van de mensenrechten, de democratie en de rechtsstaat een transversale doelstelling is in het gehele instrument NDICI — Europa in de wereld, zoals bepaald in artikel 3 (doelstellingen) van de verordening; benadrukt het belang van het thematisch programma voor democratie en mensenrechten dat is aangenomen in het kader van het NDICI — Europa in de wereld, ter bescherming van mensenrechten en ter bevordering van vrijheid en democratie in de wereld; |
| --- | --- |

9.

| 10. | herhaalt dat de diversificatie en maximalisering van de financieringsregelingen en -mechanismen voor actoren van het maatschappelijk middenveld in het kader van het NDICI essentiële onderdelen zijn en moeten worden aangemoedigd door rekening te houden met de specifieke kenmerken van deze actoren en ervoor te zorgen dat hun actieradius noch het aantal potentiële gesprekspartners worden beperkt, en door daarnaast te blijven werken aan een grotere autonomie voor het maatschappelijk middenveld, overeenkomstig het beginsel van beleidscoherentie voor ontwikkeling; wenst dat het niveau en de flexibiliteit van de financiering voor het maatschappelijk middenveld en mensenrechtenverdedigers in het kader van het thematisch NDICI-programma voor democratie en mensenrechten, ook voor ProtectDefenders.eu en het Europees Fonds voor Democratie, een weerspiegeling vormen van de ernst van de huidige niet-liberale reactie en de wereldwijde inkrimping van het maatschappelijk middenveld; |
| --- | --- |

10.

| 11. | pleit voor meer transparantie met betrekking tot mensenrechtenbepalingen in financieringsovereenkomsten in het kader van het NDICI en een verduidelijking van het mechanisme en de criteria voor de opschorting van deze overeenkomsten in geval van een schending van de mensenrechten, democratische beginselen en de rechtsstaat of in ernstige gevallen van corruptie; dringt er bij de Commissie op aan geen begrotingssteun uit te keren aan regeringen van derde landen als operationele modaliteit voor het verstrekken van hulp in landen waar sprake is van wijdverbreide mensenrechtenschendingen en onderdrukking van mensenrechtenverdedigers; |
| --- | --- |

11.

| 12. | is verheugd over de strategische dialoog tussen de Commissie en het Parlement over alle onderdelen van het NDICI, en verzoekt de Commissie ten volle rekening te houden met de inbreng van het Europees Parlement met betrekking tot de prioriteiten op het gebied van mensenrechten, zowel in het thematisch programma als in alle geografische programma’s; wijst erop dat het instrument alleen ten volle effect kan sorteren als de mensenrechtenagenda in alle externe beleidsmaatregelen en programma’s van de EU wordt gestroomlijnd, als er samenhang is met het interne beleid van de EU en als de EU wordt gezien als een geloofwaardige internationale speler die zich inzet voor de verdediging en bevordering van de mensenrechten; |
| --- | --- |

12.

| 13. | prijst het werk van het Europees Fonds voor Democratie op het gebied van de ondersteuning van het maatschappelijk middenveld en vrije media in het zuidelijke en oostelijke nabuurschap van de EU en in de Westelijke Balkan; verzoekt de Commissie meer mechanismen voor indirecte toekenning op te nemen in de EU-programma’s ter ondersteuning van de democratie om bottom-upbenaderingen van de ondersteuning van democratie te bevorderen en te waarborgen dat kleinere initiatieven op regionaal of lokaal niveau ook EU-steun kunnen krijgen; |
| --- | --- |

13.

| 14. | spreekt opnieuw zijn steun uit voor het werk van Europese politieke stichtingen die de volgende generatie politieke leiders in het nabuurschap van de EU en daarbuiten ondersteunen en versterken; |
| --- | --- |

14.

Speciale vertegenwoordiger van de EU voor de mensenrechten

| 15. | is ingenomen met de bijdrage van de speciale vertegenwoordiger van de EU voor de mensenrechten (SVEU) aan de verdediging en bevordering van de mensenrechten in de wereld; benadrukt dat de SVEU een belangrijke rol speelt bij het vergroten van de doeltreffendheid van het mensenrechtenbeleid van de EU door samen te werken met derde landen en gelijkgestemde partners om de mensenrechtenagenda vooruit te helpen, en door de interne en externe samenhang van het EU-beleid op dit gebied te vergroten; herhaalt dat de benoeming van de SVEU aan een voorafgaande hoorzitting in het Parlement moet worden onderworpen; |
| --- | --- |

15.

| 16. | merkt op dat het mandaat van de SVEU moet worden uitgebreid en zijn of haar rol zichtbaarder moet worden gemaakt om een zinvol effect op de mensenrechten te hebben; beklemtoont dat de SVEU een flexibel mandaat heeft dat aan veranderende omstandigheden kan worden aangepast; is van mening dat het standpunt van de SVEU doeltreffender zou kunnen worden gemaakt door communicatieactiviteiten te intensiveren en er meer bekendheid aan te geven, onder meer door het publiceren van openbare verklaringen ter ondersteuning van mensenrechtenverdedigers die gevaar lopen, zoals Sacharovprijswinnaars en -finalisten, en van mensenrechtenverdedigers die langdurig gevangen zitten, en aldus bij te dragen tot de bescherming van hun fysieke integriteit en hun essentiële werk; beklemtoont dat het belangrijk is dat de SVEU voor de mensenrechten nauw samenwerkt met andere speciale vertegenwoordigers van de EU voor landen en regio’s om mensenrechten in de regionale beleidsmaatregelen van de EU te stroomlijnen; |
| --- | --- |

16.

| 17. | beveelt aan dat de SVEU specifieke aandacht besteedt aan de landen en onderwerpen die worden aangekaart in de maandelijkse urgentieresoluties van het Parlement over mensenrechtenschendingen, en aan mensenrechtenschendingen in het algemeen, met name wanneer die gepleegd worden onder autoritaire regimes; |
| --- | --- |

17.

| 18. | verzoekt de Commissie, de VV/HV en de lidstaten om de SVEU en zijn of haar team te verzekeren van politieke steun en voldoende personele en financiële middelen; |
| --- | --- |

18.

| 19. | spoort de SVEU aan om diplomatieke inspanningen te leveren om de steun van de EU voor het internationaal humanitair recht en voor internationale justitie te bevorderen; herhaalt zijn verzoek om een specifieke speciaal vertegenwoordiger van de EU voor deze kwestie; |
| --- | --- |

19.

EU-mensenrechtendialogen

| 20. | erkent dat de mensenrechtendialogen van de EU het potentieel hebben om de mensenrechten en de democratie in de bilaterale betrekkingen met derde landen te bevorderen, maar benadrukt dat zij, willen zij doeltreffend zijn, resultaatgericht moeten worden gevoerd en gebaseerd moeten zijn op duidelijke ijkpunten om de resultaten ervan te evalueren; betreurt het dat in de herziene EU-richtsnoeren voor mensenrechtendialogen met niet-EU-landen weliswaar specifieke doelstellingen worden vastgesteld, maar geen indicatoren worden genoemd aan de hand waarvan een gedegen evaluatie zou kunnen worden verricht; verzoekt de EDEO voor elke dialoog dergelijke evaluaties uit te voeren, overeenkomstig de EU-richtsnoeren en met follow-up van individuele gevallen die zowel in het kader van de mensenrechtendialogen als door het Europees Parlement aan de orde zijn gesteld; meent dat indien er geen concrete resultaten worden geboekt op het gebied van mensenrechtendialogen met derde landen, nadere evaluatie nodig is van de manier waarop bilaterale betrekkingen moeten worden onderhouden; |
| --- | --- |

20.

| 21. | wijst nogmaals op de toezegging in het kader van de EU-richtsnoeren over mensenrechtenverdedigers om individuele gevallen van mensenrechtenverdedigers die gevaar lopen, aan te kaarten tijdens EU-mensenrechtendialogen met niet-EU-landen, en onderstreept dat er consequent voor moet worden gezorgd dat deze gevallen bij die gelegenheden aan de orde worden gesteld; verwacht van de EDEO dat hij specifieke aandacht besteedt aan de individuele zaken die door het Parlement worden aangekaart — met name in de urgentieresoluties — en aan de Sacharovprijswinnaars en -finalisten die gevaar lopen, en dat hij verslag uitbrengt over de genomen maatregelen; |
| --- | --- |

21.

| 22. | benadrukt dat de dialogen een van de instrumenten moeten zijn in het alomvattende engagement van de EU op het gebied van de mensenrechten en dat zij niet mogen worden gezien als vervanging voor besprekingen over mensenrechten op forums op hoog niveau met alle relevante actoren en, in het bijzonder, met de strategische partners van de EU; verzoekt de EDEO om de informatie over geplande dialogen — zowel bilateraal als binnen internationale fora — ruim van tevoren te delen met de Commissie buitenlandse zaken en de Subcommissie mensenrechten van het Europees Parlement en met maatschappelijke organisaties; |
| --- | --- |

22.

| 23. | wijst erop dat alle actoren van het maatschappelijk middenveld, met inbegrip van onafhankelijke maatschappelijke organisaties, confessionele organisaties, vakbonden, door de gemeenschap geleide organisaties en mensenrechtenverdedigers, een essentiële rol te vervullen hebben in de dialogen, zowel door inbreng te leveren voor de dialogen zelf als door de resultaten ervan te evalueren; benadrukt dat de EU en haar lidstaten, waar mogelijk en wenselijk, daadwerkelijke, toegankelijke en inclusieve consultatie en participatie van dergelijke organisaties moeten waarborgen in het kader van officiële en informele dialogen, alsmede in het kader van verkennende besprekingen; verzoekt de EDEO en de Commissie de communicatie en de transparantie met betrekking tot het maatschappelijk middenveld te verbeteren; roept daartoe de EDEO en de Commissie op om de zichtbaarheid van contactpunten voor de mensenrechten in de geografische afdelingen van hun hoofdkantoor te vergroten, en om de steun voor het maatschappelijk middenveld, met inbegrip van technische ondersteuning, te versterken, met name in landen waar onderdrukkende regimes ernaar streven het werk van het maatschappelijk middenveld te voorkomen; |
| --- | --- |

23.

| 24. | benadrukt dat de mensenrechtendialogen bedoeld zijn als centraal onderdeel van het instrumentarium voor het buitenlands beleid van de EU, en daarom geen doel op zich kunnen zijn; herhaalt dat overeenkomstig artikel 21 van het VEU de waarden waarop de Unie gebaseerd is de leidraad moeten vormen voor alle aspecten van haar externe beleidsmaatregelen; roept de EDEO en de Raad daarom op een beter evenwicht te vinden tussen diplomatie, belangen en waarden dat meer in overeenstemming is met de mensenrechtendoelstellingen die ten grondslag liggen aan het externe optreden van de EU, met een grotere nadruk op het langetermijnperspectief; herhaalt in dit verband dat eerbiediging van de mensenrechten een onderliggende voorwaarde moet zijn voor EU-steun aan partnerlanden; |
| --- | --- |

24.

Multilateralisme en internationale rechtspraak

| 25. | merkt op dat 2020 het 75-jarig bestaan betekende van de Verenigde Naties, een essentieel universeel forum voor het bereiken van internationale consensus over vrede en veiligheid, duurzame ontwikkeling en eerbiediging van de mensenrechten en het internationaal recht; roept de EU en haar lidstaten op hun vitale steun aan de VN te handhaven en zich te blijven inspannen om in de VN en andere multilaterale fora met één stem te spreken; vestigt de aandacht op de uitdagingen voor de universele uitoefening van de mensenrechten en benadrukt dat inclusiever en doeltreffender multilateralisme en internationale samenwerking nodig zijn; wijst op de cruciale rol van de VN-organen als forum voor het bevorderen van vrede, conflictoplossing en de bescherming van de mensenrechten, en pleit in dit verband voor een krachtiger optreden en meer middelen; is ingenomen met de oproep van de secretaris-generaal van de VN tot actie op het gebied van de mensenrechten, |
| --- | --- |

25.

| 26. | betreurt dat bepaalde landen met twee maten blijven meten bij de aanpak van mensenrechtensituaties wereldwijd; veroordeelt het toenemende aantal pogingen om het functioneren van VN-organen, met name de Mensenrechtenraad, te ondermijnen door de algemene geldigheid van de mensenrechten in twijfel te trekken en de op regels gebaseerde internationale orde te dwarsbomen; betreurt het dat landen waar autocratische regimes heersen en de mensenrechten herhaaldelijk worden geschonden lid zijn geworden van de Mensenrechtenraad, dat zij hun verplichtingen op het gebied van de mensenrechten met de voeten treden en een betreurenswaardige staat van dienst hebben als het gaat om de medewerking met de VN-mechanismen die zijn opgericht via de Mensenrechtenraad; pleit in dit verband voor een fundamentele hervorming van de Mensenrechtenraad, waarbij onder meer duidelijke criteria worden vastgesteld voor zijn leden; verzoekt de EDEO in het bijzonder het initiatief te nemen voor en leiding te geven aan inspanningen met het oog op een gecoördineerd standpunt van de EU en de lidstaten ten aanzien van het lidmaatschap van de Mensenrechtenraad, wat de transparantie in het verkiezingsproces zou bevorderen, met name door de stemmen van de lidstaten openbaar te maken en door de redeneringen achter de stemmen te verstrekken; benadrukt voorts dat er sprake moet zijn van een daadwerkelijke selectieprocedure door ervoor te zorgen dat de drie regionale blokken waarin de lidstaten aanwezig zijn, meer kandidaten voordragen dan er zetels zijn, en door de verantwoordingsplicht van de kandidaten te verbeteren door hun vrijwillige toezeggingen te controleren, evenals de mate waarin zij in het verleden medewerking hebben verleend aan de Mensenrechtenraad, de verdragsorganen van de VN en de speciale procedures; |
| --- | --- |

26.

| 27. | veroordeelt alle aanvallen tegen de mandaathouders voor de speciale procedures van de VN en tegen de onafhankelijkheid en onpartijdigheid van hun mandaat; wijst erop dat de soevereiniteit van staten niet als voorwendsel mag worden gebruikt om het toezicht van de internationale gemeenschap op de mensenrechten te ontlopen, aangezien alle staten — ongeacht hun politiek, economisch en cultureel bestel — volgens het VN-Handvest en resolutie 60/251 van de Algemene Vergadering van de VN de plicht en verantwoordelijkheid hebben om alle mensenrechten en fundamentele vrijheden voor eenieder te bevorderen en te beschermen, en dat de Mensenrechtenraad zich moet buigen over situaties waarin de mensenrechten worden geschonden; |
| --- | --- |

27.

| 28. | verzoekt de lidstaten en de democratische partners van de EU om deze pogingen vastberaden tegen te gaan en krachtiger op te treden tegen ernstige schendingen van internationale mensenrechten; roept de Raad en de lidstaten ertoe op zich in te zetten voor een hervorming van multilaterale instellingen om deze veerkrachtiger te maken en in staat te stellen om consequentere en beter aanpasbare beslissingen te nemen; |
| --- | --- |

28.

| 29. | beklemtoont dat voldoende financiering nodig is voor alle mensenrechtenorganen van de VN, met name de verdragsorganen en speciale procedures; verzoekt de secretaris-generaal van de VN in dit verband te voorzien in passende middelen uit de VN-begroting en spoort de EU-lidstaten ertoe aan hun vrijwillige bijdragen te verhogen; |
| --- | --- |

29.

| 30. | onderstreept dat de kandidaturen van niet-gouvernementele organisaties (ngo’s) voor raadgevende status binnen de Economische en Sociale Raad van de VN onpartijdig, eerlijk en transparant moeten worden beoordeeld; schaart zich achter het verzoek van de EU om de sterk vertraagde kandidaturen van bepaalde gerenommeerde ngo’s goed te keuren; |
| --- | --- |

30.

| 31. | hekelt dat het afgelopen jaar zo’n 240 afzonderlijke leden van het maatschappelijk middenveld, mensenrechtenverdedigers en journalisten in 45 landen het slachtoffer zijn geworden van vergeldingsmaatregelen en intimidatie vanwege hun samenwerking met de VN, volgens berichten van de secretaris-generaal van de VN; verzoekt de EU en haar lidstaten krachtig op te treden tegen dergelijke vergeldingsacties, onder meer door middel van een mondiale demarche ten aanzien van de betrokken landen, en alle mogelijke maatregelen te nemen om te helpen voorzien in veilige en open ruimten voor interactie tussen personen en organisaties van het maatschappelijk middenveld en de VN en VN-vertegenwoordigers en -mechanismen; |
| --- | --- |

31.

| 32. | herhaalt opnieuw zijn krachtige steun voor het Internationaal Strafhof (ICC) als de enige internationale instelling die in staat is sommige van ’s werelds gruwelijkste misdrijven te vervolgen en de slachtoffers ervan recht te doen; benadrukt de onafhankelijkheid en onpartijdigheid van het ICC; verzoekt de EU en de lidstaten om voldoende financiële steun te verlenen om het ICC in staat te stellen zijn taken uit te voeren; steunt het universele karakter van het Statuut van Rome en dringt erop aan dat de EU in met derde landen te sluiten overeenkomsten een specifieke clausule betreffende de ratificatie van en de toegang tot het Statuut opneemt; verzoekt de EU intensiever te overleggen met de landen die nog niet tot het Statuut van Rome zijn toegetreden; veroordeelt met klem elke aanval op het personeel of de onafhankelijkheid van het ICC; is van mening dat pogingen om de geloofwaardigheid en de essentiële rol van het ICC te ondermijnen een aanval vormen op het multilateralisme en als zodanig door de EU en haar lidstaten moeten worden bestreden, ook indien deze pogingen afkomstig zijn van landen die trouwe partners zijn van de EU; wijst erop dat het ICC volledige toegang moet hebben tot de landen die het onderzoekt, wil het zijn taken kunnen vervullen; benadrukt het potentieel van andere innovatieve instrumenten om daders van internationale misdrijven ter verantwoording te roepen, waaronder universele rechtsmacht bij nationale rechtbanken; wijst in dit verband op de lopende besprekingen binnen de Commissie voor Internationaal Recht van de VN over de immuniteit van overheidsambtenaren en dringt aan op follow-up daarvan; roept de EU op de capaciteitsopbouw op nationaal niveau in derde landen te blijven versterken, en tegelijkertijd steun te verlenen aan internationale strafhoven en -mechanismen, alsmede aan platforms en organisaties die zich inzetten voor de bestrijding van straffeloosheid, zoals de Coalitie voor het ICC; |
| --- | --- |

32.

| 33. | herhaalt zijn verzoek om maatregelen die zijn gericht op de bestrijding van straffeloosheid en de bevordering van de verantwoordingsplicht in door conflicten getroffen regio’s en landen; merkt op dat het Parlement en de Raad het proefproject omtrent een Europees waarnemingscentrum voor de bestrijding van straffeloosheid hebben goedgekeurd; verzoekt de Commissie en de EDEO in dit verband soortgelijke instrumenten in te voeren om de slachtoffers sterker te doen staan en ze te ondersteunen via toegang tot verhaal en schadeloosstelling, ook als het gaat om corruptie; |
| --- | --- |

33.

Specifieke uitdagingen op het gebied van de mensenrechten

COVID-19

| 34. | benadrukt dat de COVID-19-crisis de recente tendens van niet-liberale democratieën en autocratische regimes om de democratie te verzwakken, aanzienlijk heeft versterkt; betreurt dat deze regimes de epidemiologische crisis misbruiken om de vrijheid van meningsuiting, vergadering, godsdienst en levensovertuiging verder in te perken door de werking van democratische instellingen te beperken en afwijkende meningen te onderdrukken, onder meer door de vrijheid van de media zowel online als offline te beperken en critici en klokkenluiders te belagen met lastercampagnes; betreurt eveneens dat deze regimes zich schuldig maken aan discriminatie van gemarginaliseerde bevolkingsgroepen, met name inheemse bevolkingsgroepen en andere minderheden, massaal gebruikmaken van bewakingsinstrumenten en desinformatiecampagnes, de toegang tot informatie — met name van pluralistische en onafhankelijke media — beperken door het internet volledig af te sluiten, de bandbreedte te beperken en inhoud te blokkeren, noodmaatregelen toepassen zonder duidelijke criteria voor de intrekking ervan, de democratische uitoefening van verkiezingen beperken, en gebruikmaken van selectieve toegang tot gezondheidszorg om bepaalde bevolkingsgroepen te discrimineren; |
| --- | --- |

34.

| 35. | erkent de belangrijke rol die mensenrechtenverdedigers hebben gespeeld in de respons op de COVID-19-crisis door naast hun dagelijkse werkzaamheden met betrekking tot de mensenrechten ook een veelheid aan nieuwe rollen op zich te nemen, ongeacht de significante en onevenredige risico’s die zij lopen; merkt bezorgd op dat overheden wereldwijd de pandemie hebben aangegrepen als een kans om zich specifiek tegen mensenrechtenverdedigers te keren door te weigeren hen vrij te laten uit de gevangenis, hun geïsoleerde opsluiting te verlengen, bezoek in de gevangenis te beperken en ze tijdens zittingen op basis van verzonnen beschuldigingen achter gesloten deuren te veroordelen; |
| --- | --- |

35.

| 36. | benadrukt dat de COVID-19-pandemie in de meeste landen ter wereld negatieve gevolgen heeft gehad voor de economische en sociale rechten, en dat de gezondheidscrisis en de daaropvolgende economische crisis hebben geleid tot een toename van de ongelijkheid binnen en tussen landen; hekelt de herhaalde pogingen van de autoriteiten om essentiële informatie over de oorsprong en verspreiding van COVID-19 verborgen te houden voor internationale onderzoekers; benadrukt dat de zeer negatieve gevolgen van de COVID-19-crisis groepen in een kwetsbare situatie, met inbegrip van vrouwen, lhbtiq’ers, armen, kinderen, personen met een handicap, migranten, vluchtelingen, asielzoekers, religieuze en nationale minderheden, informele werknemers en personen in de gevangenis of in hechtenis, onevenredig zwaar hebben getroffen; wijst erop dat groepen in een kwetsbare situatie tevens meer te lijden hebben onder de negatieve economische en sociale gevolgen van de pandemie, en onder de beperkingen in de toegang tot gezondheidszorg en onderwijs; neemt met bezorgdheid kennis van de toename van onverdraagzaamheid, discriminatie en haatzaaiende taal tegen bepaalde groepen in kwetsbare situaties, met name minderheidsgroepen, en van beperkingen van de fundamentele vrijheden; |
| --- | --- |

36.

| 37. | wijst erop dat de EU meer steun moet verlenen om de negatieve gevolgen van de COVID-19-pandemie aan te pakken, met name voor groepen in kwetsbare situaties; dringt er derhalve op aan dat de EU dringend haar inspanningen opvoert om een einde te maken aan de onrustwekkende onevenwichtigheid bij de mondiale distributie van vaccins, en daarbij haar eerdere toezegging nakomt om het COVID-19-vaccin als een mondiaal collectief goed te ondersteunen, onder meer door de overdracht van technologie en de intensivering van lokale productie, ook via C-TAP (COVID-19 Technology Access Pool), om zo te waarborgen dat vaccins beschikbaar, toegankelijk en voor zo veel mogelijk mensen betaalbaar zijn; wijst erop dat het van belang is de versterking van onderwijs- en gezondheidszorgstelsels te ondersteunen om ze weerbaar te maken tegen toekomstige bedreigingen; dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan de financiering voor de verlening van openbare basisgezondheidsdiensten te versterken; wijst in dit verband op het belang van sociale bescherming; roept hiertoe op tot meer steun voor innovatieve technologieën en is verheugd over de reactie van Team Europa; erkent het recht op lichamelijke en geestelijke gezondheid, dat in veel landen nog steeds onderhevig is aan stigmatisering en discriminatie, en benadrukt hoe de COVID-19-pandemie een enorme verwaarlozing in de verlening van geestelijke gezondheidszorg aan het licht heeft gebracht; |
| --- | --- |

37.

Mensenrechtenverdedigers

| 38. | looft het belangrijke werk dat alle mensenrechtenverdedigers wereldwijd verrichten en waarvoor zij soms de zwaarste prijs betalen, en maakt van deze gelegenheid gebruik om de bijdrage van alle mensenrechtenverdedigers aan de mensenrechtenbeweging te erkennen; wijst er nogmaals op dat mensenrechtenverdedigers vaak de enige gesprekspartners zijn die ter plaatse aan monitoring en mensenrechtenbescherming kunnen doen in gebieden die bijvoorbeeld bezet of geannexeerd zijn, met name gebieden met bevroren conflicten, waar de actiemogelijkheden zowel voor de internationale gemeenschap als voor de EU beperkt zijn; |
| --- | --- |

38.

| 39. | is ernstig bezorgd over de precaire situatie van mensenrechtenverdedigers en betreurt het feit dat zij het slachtoffer zijn van toenemend geweld, waaronder gerichte moorden; wijst erop dat sommige landen een bijzonder zorgwekkende reputatie hebben op het gebied van de vervolging, intimidatie, kidnapping en buitengerechtelijke executies van mensenrechtenverdedigers; wijst op de bijzonder ernstige situatie van vrouwelijke en inheemse mensenrechtenverdedigers en degenen die zich inzetten voor arbeidsrechten en milieu, die nog is verergerd door de COVID-19-crisis; betreurt dat steeds vaker technieken zoals intimidatie, strafbaarstelling en lastercampagnes, willekeurige arrestaties en hechtenis voor onbepaalde tijd in onmenselijke omstandigheden worden gebruikt om mensenrechtenverdedigers het zwijgen op te leggen, vaak op grond van vage beschuldigingen van terrorisme; herhaalt zijn oproep aan EU-delegaties en ambassades van de lidstaten in derde landen om oog te hebben voor ontwikkelingen en problemen met betrekking tot het recht om mensenrechten te bevorderen en te beschermen, om informatie over de situatie van mensenrechtenverdedigers te vragen, te ontvangen en daarop te reageren, alsook om activisten regelmatig in de gevangenis te bezoeken, hun processen te volgen en te ijveren voor hun toegang tot de rechter en tot bescherming; verzoekt de EU en haar lidstaten voorts een strategie te ontwikkelen voor ambitieuze EU-maatregelen om het toenemend aantal aanvallen op mensenrechtenverdedigers aan te pakken; |
| --- | --- |

39.

| 40. | pleit voor de dringende invoering van een EU-brede regeling voor de afgifte van visa voor kort verblijf voor de tijdelijke herplaatsing van mensenrechtenverdedigers, met name door instructies op te nemen in het EU-visumhandboek en door de rechtsinstrumenten inzake visa, met name de Visumcode, aan te passen; betreurt dat op dit gebied het afgelopen jaar te weinig vooruitgang is geboekt en meent dat dringend opnieuw en op een zinvolle manier moet worden gekeken naar een meer gecoördineerd EU-beleid voor de afgifte door de lidstaten van noodvisa voor mensenrechtenverdedigers; |
| --- | --- |

40.

| 41. | vraagt dat het Europees Parlement meer bevoegdheden krijgt om toezicht te houden op de acties van EU-delegaties op het gebied van mensenrechtenschendingen in derde landen en dat concrete en krachtige maatregelen worden getroffen indien zij niet aan hun verantwoordelijkheden kunnen voldoen; benadrukt dat de EU-delegaties moeten kunnen beschikken over alle noodzakelijke en gepaste middelen en capaciteiten om doeltreffend op te treden bij mensenrechtenkwesties in derde landen; |
| --- | --- |

41.

| 42. | veroordeelt krachtig de moord op mensenrechtenverdedigers over de hele wereld en eist gerechtigheid en verantwoordingsplicht voor deze aanvallen op het hoogste besluitvormingsniveau; wijst erop dat de meeste van deze mensenrechtenverdedigers zich inzetten voor de bescherming van hun land en het milieu en de verdediging van de rechten van inheemse volkeren; herhaalt zijn oproep om ervoor te zorgen dat het beginsel van vrije, voorafgaande en geïnformeerde toestemming volledig wordt geëerbiedigd, overeenkomstig Verdrag nr. 169 van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO) betreffende inheemse en in stamverband levende volkeren; wijst erop dat de toegang tot de rechter overal ter wereld moet worden verbeterd teneinde de wijdverspreide straffeloosheid voor dergelijke moorden te bestrijden; merkt echter op dat er niet alleen meer inspanningen nodig zijn op het gebied van herstel en schadevergoeding, maar ook op het gebied van preventie, onder meer door de versterking van nationale plannen voor de bescherming van mensenrechtenverdedigers in derde landen; |
| --- | --- |

42.

De vrijheid van meningsuiting, vreedzame vergadering en vereniging

| 43. | beklemtoont dat recente onthullingen, zoals het schandaal omtrent NSO Pegasus, aantonen dat het bespioneren van onder meer mensenrechtenverdedigers en journalisten een uiterst alarmerende kwestie is en het gevaar lijken te bevestigen dat bewakingstechnologie wordt misbruikt om de mensenrechten te ondermijnen; pleit voor de bevordering van een veilige en open ruimte en voor het opbouwen van de capaciteit van maatschappelijke organisaties, mensenrechtenverdedigers, journalisten en andere betrokken personen om hen te beschermen tegen cyberbewaking en inmenging; wijst op de noodzaak van sterkere nationale en internationale regelgeving op dit gebied; |
| --- | --- |

43.

| 44. | geeft uiting aan zijn ernstige bezorgdheid over met name de beperkingen van de vrijheid van meningsuiting, vreedzame vergadering en vereniging en onderstreept de noodzaak om deze vrijheden te waarborgen en te eerbiedigen; wijst nogmaals op de specifieke uitdagingen op het gebied van de vrijheid van mening en meningsuiting en het feit dat deze verband houden met de vrijheid van informatie, met inbegrip van toegang tot onafhankelijke en betrouwbare informatie, zowel online als offline; |
| --- | --- |

44.

| 45. | merkt op dat onafhankelijke journalistiek en het bestaan van betrouwbare mediakanalen nog nooit zo essentieel zijn geweest voor het behoud van veilige, gezonde en goed functionerende menselijke gemeenschappen als vandaag en beklemtoont dat er meer overheidssteun nodig is voor onafhankelijke journalistiek over de hele wereld; veroordeelt dat steeds vaker gebruik wordt gemaakt van juridische intimidatie en beperkende wetgeving om kritische stemmen het zwijgen op te leggen, bijvoorbeeld door strategische rechtszaken tegen publieksparticipatie en de criminalisering van laster, zowel online als offline, die als doel hebben journalisten, klokkenluiders en mensenrechtenverdedigers af te schrikken zodat zij stoppen met het onderzoeken en onthullen van corruptie en andere kwesties van openbaar belang in vele landen; herinnert aan de noodzaak van transparantie met betrekking tot media-eigendom, inclusief aandeelhouders, aangezien dit essentieel is om de pluriformiteit van de media te waarborgen; |
| --- | --- |

45.

| 46. | wijst nogmaals op de specifieke uitdagingen op het gebied van de vrijheid van vereniging vanwege beperkende wetgeving, zoals wetten inzake de bestrijding van terrorisme, extremisme en corruptie, gericht tegen maatschappelijke organisaties, en de daaruit voortvloeiende risico’s in verband met omslachtige registratie-, financierings- en rapportagevereisten als vormen van staatscontrole, alsook andere maatregelen zoals het onderdrukken van protesten door middel van geweld, intimidatie en willekeurige detentie; veroordeelt dergelijk misbruik van wetgevende of politiemacht en veiligheidsmaatregelen om het recht op protest in te perken; wijst erop dat in 2020 en 2021 tientallen demonstraties zijn onderdrukt, waarbij manifestanten zijn vermoord en honderden vreedzame manifestanten willekeurig zijn aangehouden, en dat veel van hen werden gemarteld en mishandeld en hoge boetes moesten betalen na rechtszaken waarbij de procedurele minimumnormen niet werden gegarandeerd; veroordeelt de schendingen van het recht op collectieve onderhandelingen, raadpleging en de participatie van werknemers en vakbonden; |
| --- | --- |

46.

| 47. | geeft uiting aan zijn ernstige bezorgdheid over de beperking van de academische vrijheid en de toename van censuur en gevangenneming van wetenschappers overal ter wereld, hetgeen aanzienlijke gevolgen heeft voor het recht op onderwijs; verzoekt de EU en haar lidstaten met klem hun diplomatieke inspanningen op te voeren middels bilaterale en multilaterale contacten in verband met bedreigingen van en aanvallen op de academische vrijheid door overheids- en niet-overheidsactoren; verzoekt de EDEO en de Commissie de bestaande ondersteunings- en beschermingsmechanismen voor mensenrechtenverdedigers te herzien teneinde de capaciteit te ontwikkelen om bij aanvallen op de academische vrijheid te bepalen welke bijstand, met inbegrip van bescherming en ondersteuning in noodsituaties, nodig is en deze te verschaffen; verzoekt de Commissie de steun op hoog niveau aan het Europees Interuniversitair Centrum voor mensenrechten en democratisering en de Global Campus of Human Rights als vlaggenschip van de steun van de EU voor mensenrechteneducatie overal ter wereld te waarborgen; |
| --- | --- |

47.

| 48. | verklaart dat autoritaire staten steeds vaker immense culturele of sportevenementen organiseren om hun internationale legitimiteit op te krikken, terwijl ze kritiek in eigen land steeds meer aan banden leggen; verzoekt de EU en haar lidstaten om met nationale sportfederaties, actoren uit het bedrijfsleven en organisaties van het maatschappelijk middenveld te overleggen over de modaliteiten van hun deelname aan dergelijke evenementen, met inbegrip van de Olympische Winterspelen van 2022 in Peking; dringt aan op de ontwikkeling van een EU-beleidskader inzake sport en mensenrechten; |
| --- | --- |

48.

Het recht op een veilige en gezonde omgeving

| 49. | erkent dat de klimaatverandering een van de grootste bedreigingen voor de mensenrechten van onze en toekomstige generaties vormt en met name een ernstig risico inhoudt voor de fundamentele rechten van personen en gemeenschappen op leven, gezondheid, voedsel, huisvesting en een toereikende levensstandaard; benadrukt dat regeringen verplichtingen hebben op het gebied van mensenrechten en duurzame ontwikkeling; is zich bewust van het nauwe verband tussen mensenrechten, een gezond milieu, biodiversiteit en de bestrijding van klimaatverandering, en is ingenomen met de oproep van de VN tot wereldwijde erkenning van het recht op een veilig, schoon, gezond en duurzaam milieu; benadrukt de vitale rol die verdedigers van de mensenrechten op milieugebied en de lokale en inheemse bevolking spelen bij het behoud van een dergelijk milieu, ondanks de vaak door hen ondervonden bedreigingen met geweld door degenen die verantwoordelijk zijn voor en profiteren van praktijken die schadelijk zijn voor het milieu; moedigt de EU en haar lidstaten aan te ijveren voor de erkenning van ecocide als internationaal misdrijf in het kader van het Statuut van Rome inzake het Internationaal Strafhof, en verzoekt de Commissie de relevantie van ecocide voor het EU-recht en de EU-diplomatie te bestuderen; roept de EU en de lidstaten op doortastende initiatieven te nemen om de straffeloosheid van milieumisdrijven op wereldniveau te bestrijden; |
| --- | --- |

49.

| 50. | wijst op de verplichtingen en verantwoordelijkheden van staten en andere verantwoordelijken, waaronder bedrijven, om de gevolgen van de klimaatverandering te verzachten, de negatieve gevolgen ervan voor de mensenrechten en de achteruitgang en het verlies aan biodiversiteit te voorkomen, en om passende, voldoende ambitieuze en niet-discriminerende beleidsmaatregelen te bevorderen die voorzien in participatie van burgers en toegang tot doeltreffende rechtsmiddelen en die in overeenstemming zijn met de verplichtingen op het gebied van de mensenrechten; dringt er bij de EU op aan om de gevolgen van de mondiale klimaatcrisis te bestrijden, onder meer door doeltreffende en duurzame beleidsmaatregelen in te voeren en te voldoen aan de doelstellingen van de Overeenkomst van Parijs; herhaalt zijn verzoek aan de EU en haar lidstaten om de koppeling tussen mensenrechten en milieu in hun externe optreden te versterken en om verdedigers van mensenrechten en milieurechten doeltreffend te beschermen; |
| --- | --- |

50.

| 51. | vestigt met name de aandacht op het verband tussen de exploitatie van hulpbronnen en de financiering van conflicten, oorlogen en geweld, en erkent dat de gevolgen van de klimaatverandering voor het milieu kunnen leiden tot een toename van gedwongen migratie en ontheemding; |
| --- | --- |

51.

| 52. | benadrukt dat inheemse volkeren vaak de eerste slachtoffers zijn geweest van ontbossing, waardoor hun rechten, onder meer hun landrechten, en hun toegang tot essentiële hulpbronnen in het gedrang zijn gekomen; benadrukt in dit verband dat inheemse volkeren het recht hebben om de prioriteiten en strategieën voor hun zelfontwikkeling en voor het gebruik van hun land, grondgebieden en andere hulpbronnen uit te werken en vast te stellen; herinnert eraan dat straffeloosheid voor schendingen van de rechten van inheemse volkeren een van de drijvende krachten achter de ontbossing is en acht het derhalve van het allergrootste belang dat de schuldigen verantwoording afleggen voor deze schendingen; |
| --- | --- |

52.

Rechten van de vrouw, empowerment van vrouwen en gendergelijkheid

| 53. | benadrukt het cruciale belang om de rechten van de vrouw te bevorderen en verwelkomt het EU-actieplan voor gendergelijkheid en empowerment van vrouwen in het externe optreden 2021-2025 (GAP III) als teken van de inzet van de EU op dit gebied; prijst de belangrijke rol die vrouwelijke politieke leiders en burgeractivisten in politieke, sociale en milieubewegingen spelen, en betreurt het feit dat vrouwen vaak het doelwit worden van geweld als gevolg van zowel hun geslacht als hun activiteiten, en deze zelfs met hun leven moeten bekopen; |
| --- | --- |

53.

| 54. | herinnert eraan dat de Overeenkomst van Istanbul, als het eerste universeel bindende verdrag ter bestrijding van geweld tegen vrouwen en meisjes en huiselijk geweld, het referentiekader vormt voor internationale normen die verder moeten worden geratificeerd en ingevoerd; |
| --- | --- |

54.

| 55. | erkent dat de pandemie een onevenredig grote impact heeft gehad op vrouwen, met name de toename van gendergerelateerd geweld ten gevolge van lockdownmaatregelen; betreurt dat vrouwen, ook in de EU, nog steeds de meerderheid uitmaken van de slachtoffers van gendergerelateerd geweld, zoals huiselijk geweld en seksueel geweld en misbruik, waaronder genitale verminking van vrouwen, en worden gediscrimineerd in het politieke en beroepsleven, alsmede bij de toegang tot onderwijs en gezondheidszorg; wijst erop dat het aanbod van zorg, bescherming en toegang tot de rechter voor slachtoffers van gendergerelateerd geweld en mensenhandel als gevolg van de pandemie aanzienlijk is afgenomen; verzoekt de EU de ontwikkeling van noodhulpplannen en -protocollen zowel in de VN als in partnerlanden te bevorderen, met als doel hulpprogramma’s aan te passen aan de omstandigheden van de pandemie, de nasleep ervan en toekomstige crises; is ingenomen met de gezamenlijke inspanningen en investeringen van de EU, samen met de VN, voor de lancering van het Spotlight-initiatief, dat tot doel heeft alle vormen van geweld tegen vrouwen en meisjes uit te bannen; |
| --- | --- |

55.

| 56. | betreurt dat de algemene vooruitgang op het gebied van vrouwenrechten ver achterblijft bij de toezeggingen die de VN-landen in het Verdrag van Peking van 1995 hebben gedaan, en is bezorgd over de tendens tot afbrokkeling van de geboekte vooruitgang; is uiterst bezorgd over de verslechtering van het recht van alle mensen om zonder dwang en discriminatie volledige zeggenschap te hebben over met hun seksualiteit verband houdende aangelegenheden, alsmede over hun seksuele en reproductieve gezondheid en rechten, met name wat betreft de veilige en vrije toegang tot abortus; veroordeelt alle pogingen om bestaande waarborgen en bescherming op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid en rechten terug te draaien, en veroordeelt ook wetgeving, beleid en praktijken waarmee deze rechten in veel landen wereldwijd nog worden ontzegd of ingeperkt; benadrukt dat de toegang tot seksuele en reproductieve gezondheid en rechten, alsook het recht op informatie, gezinsplanning, moderne anticonceptiemiddelen, veilige en legale abortus en pre- en postnatale gezondheidszorg voor moeders, voor iedereen moeten worden gewaarborgd; verzoekt de EU en haar lidstaten de onvervreemdbare rechten van vrouwen op lichamelijke integriteit, waardigheid en autonome besluitvorming te benadrukken, de universaliteit en ondeelbaarheid van alle mensenrechten, ongeacht de context, te verdedigen en seksuele en reproductieve gezondheid en rechten te bevorderen als onderdeel van hun internationale verbintenissen en in overeenstemming met de doelstellingen voor duurzame ontwikkeling van de VN; |
| --- | --- |

56.

| 57. | uit zijn ernstige bezorgdheid over het gebruik van seksueel en gendergerelateerd geweld als oorlogswapen; benadrukt dat seksuele misdrijven en gendergerelateerd geweld volgens het Statuut van Rome worden beschouwd als oorlogsmisdrijven, misdaden tegen de menselijkheid of onderdelen van genocide of foltering; roept op tot gezamenlijk optreden om een einde te maken aan het gebruik van seksueel geweld als oorlogswapen; verzoekt de EU straffeloosheid bij schendingen van seksuele en reproductieve rechten in conflictsituaties tegen te gaan en ondersteunt de rechten van vrouwen en meisjes op de waarheid, doeltreffende rechtsmiddelen en schadevergoeding met betrekking tot schendingen van deze rechten; |
| --- | --- |

57.

| 58. | benadrukt dat ramingen van de WHO erop duiden dat wereldwijd ongeveer één op de drie vrouwen (30 %) in hun leven slachtoffer is geweest van lichamelijk en/of seksueel intiem partnergeweld of seksueel geweld door een non-partner; onderstreept dat het grootste deel van dit geweld intiem partnergeweld is; wijst op het feit dat elke dag 137 vrouwen door een familielid worden vermoord; dringt er bij de EU en mondiale actoren op aan intiem partnergeweld krachtig te veroordelen en alle beschikbare instrumenten in te zetten om partnergeweld te voorkomen, slachtoffers te beschermen en daders te vervolgen; veroordeelt de misdaden die binnen families tegen meisjes en vrouwen worden gepleegd in verband met gedrag dat niet passend wordt geacht, teneinde de zogenaamde reputatie van de familie te herstellen; |
| --- | --- |

58.

| 59. | merkt op dat de situatie van slachtoffers van mensenhandel, voor het merendeel vrouwen, in 2020 aanzienlijk is verslechterd omdat zij door de COVID-19-pandemie in een nog kwetsbaarder positie zijn gebracht; is ingenomen met de introductie van de EU-strategie voor de bestrijding van mensenhandel (2021-2025); beklemtoont dat het met name noodzakelijk is de strijd tegen mensenhandel en de criminele organisaties die daarbij betrokken zijn, op te voeren; wijst erop dat de identificatie van slachtoffers van mensenhandel tijdens de COVID-19-pandemie nog moeilijker is geworden; roept de EU en haar lidstaten derhalve op hun inspanningen op het gebied van internationale samenwerking inzake justitie en wetshandhaving op te voeren teneinde mensenhandel te voorkomen en slachtoffers te identificeren, te voorkomen dat zij gecriminaliseerd worden en hen de nodige medische en psychologische bijstand te verstrekken, in nauwe samenwerking met het VN-Bureau voor drugs- en misdaadbestrijding, ngo’s en maatschappelijke organisaties die zich inzetten voor de bescherming van slachtoffers; |
| --- | --- |

59.

| 60. | veroordeelt commercieel draagmoederschap, een mondiaal fenomeen waardoor vrouwen overal ter wereld worden blootgesteld aan uitbuiting en mensenhandel en waarvan financieel en sociaal kwetsbare vrouwen specifiek doelwit zijn; beklemtoont de zware impact van deze praktijk op vrouwen, vrouwenrechten, de gezondheid van vrouwen en gendergelijkheid en onderstreept de grensoverschrijdende gevolgen ervan; dringt aan op een Europees rechtskader om de negatieve gevolgen van commercieel draagmoederschap aan te pakken; |
| --- | --- |

60.

De rechten van het kind

| 61. | herinnert eraan dat kinderrechten niet stoppen aan de grenzen en pleit voor een stelselmatige en samenhangende aanpak van de bevordering en verdediging van de rechten van het kind binnen en buiten Europa, overeenkomstig het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind en de Agenda 2030; |
| --- | --- |

61.

| 62. | herhaalt zijn oproep aan de EU en haar lidstaten om hun inspanningen op te voeren teneinde alle vormen van misbruik tegen kinderen uit te bannen; is ingenomen met de recentelijk vastgestelde EU-strategie voor de rechten van het kind (2021-2024); wijst er echter op dat kinderen nog steeds het slachtoffer zijn van geweld, vroege en gedwongen huwelijken, gedwongen bekering, prostitutie, kinderpornografie en pedofilie, seksueel misbruik, waaronder genitale verminking, mensenhandel, gedwongen scheiding van hun ouders, kinderarbeid en rekrutering als kindsoldaten, en blijven lijden onder een gebrek aan toegang tot onderwijs en gezondheidszorg, en onder ondervoeding en armoede, met name in humanitaire crisissituaties en gewapende conflicten; wijst erop dat 2021 het Internationaal Jaar voor de uitbanning van kinderarbeid is; dringt erop aan dat de rechten van het kind en de VN-agenda voor kinderen in gewapende conflicten worden geïntegreerd in alle onderdelen van het externe beleid van de EU; verzoekt de EU met klem ervoor te zorgen dat haar handelsbeleid en haar ontwikkelingsbeleid volledig coherent zijn teneinde kinderarbeid uit te bannen; beklemtoont in dit verband het proefproject omtrent een dialoog met verschillende belanghebbenden over duurzame cacao; verzoekt de lidstaten hun verantwoordelijkheid te nemen met betrekking tot de bescherming van kinderen van buitenlandse strijders die EU-burgers zijn; |
| --- | --- |

62.

| 63. | verzoekt de EU de rechten van het kind en de bescherming van kinderen te integreren in het volledige externe beleid van de EU, ook in het kader van mensenrechtendialogen, internationale en handelsovereenkomsten, het instrument voor pretoetredingssteun en het NDICI — Europa in de wereld; wijst op de noodzaak om alle voor kinderen relevante EU-interventies op te volgen en de volledige uitvoering van een “berokken geen schade”-benadering van kinderrechten te waarborgen; |
| --- | --- |

63.

Mensenhandel en dwangarbeid

| 64. | veroordeelt elke vorm van mensenhandel, dwangarbeid en moderne slavernij waarvan diverse groepen, waaronder vrouwen, kinderen, migranten en geschoolde werknemers, het slachtoffer worden; herinnert de lidstaten eraan dat deze activiteiten zowel in de landen van herkomst als in een internationale context moeten worden vervolgd en veroordeeld; dringt erop aan dat uitgebreid moet worden gecontroleerd of de mensenrechten en arbeidsrechten worden geëerbiedigd wanneer bijdragen worden geleverd aan de financiering van diensten waaraan derde landen behoefte hebben, teneinde te voorkomen dat deze in precaire omstandigheden worden verleend of dat er mensenrechten mee worden geschonden; dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan in multinationale fora het voortouw te nemen bij acties om elke vorm van mensenhandel, dwangarbeid en moderne slavernij uit te bannen, aangezien deze fenomenen niet alleen afschuwelijke misdaden zijn, maar ook migratie onder precaire omstandigheden veroorzaken die aanleiding geeft tot kwetsbaarheid en lijden; verzoekt de EU, met het oog op de ernst van deze schendingen, een specifieke clausule inzake de verwerping en onverenigbaarheid van elke vorm van mensenhandel, dwangarbeid en moderne slavernij, waar diverse groepen, waaronder vrouwen, immigranten en geschoolde werknemers, het slachtoffer van kunnen worden, op te nemen in geldende overeenkomsten en die welke in de toekomst worden gesloten met derde landen; |
| --- | --- |

64.

Onverdraagzaamheid en discriminatie

| 65. | herhaalt zijn krachtige veroordeling van discriminatie, vreemdelingenhaat, onverdraagzaamheid, vervolging en moord op grond van ras, etniciteit, nationaliteit, sociale klasse, handicap, kaste, godsdienst, overtuiging, leeftijd, seksuele gerichtheid en genderidentiteit, die in veel landen nog steeds een groot probleem vormen; beklemtoont dat de COVID-19-pandemie een zeer onevenredige impact heeft gehad op etnische en rassendiscriminatie, vreemdelingenhaat en aanverwante onverdraagzaamheid; is ingenomen met de introductie van het EU-actieplan tegen racisme 2020-2025, waarin niet alleen de individuele en sociale dimensies, maar ook de structurele aard van dit verschijnsel worden onderkend; wijst erop dat, ondanks twintig jaar werk sinds de goedkeuring van de Verklaring en het Actieprogramma van Durban in 2001, racisme, discriminatie, vreemdelingenhaat en daarmee samenhangende onverdraagzaamheid in tal van landen in de wereld een plaag blijven en roept op tot een nultolerantiebenadering ten aanzien van deze verschijnselen; verzoekt regeringen, regionale organisaties, het maatschappelijk middenveld en andere belanghebbenden om hun inspanningen voor de daadwerkelijke uitvoering van de Verklaring te verdubbelen en om actieplannen ter bestrijding van racisme, rassendiscriminatie, vreemdelingenhaat en daarmee samenhangende onverdraagzaamheid te ontwikkelen en uit te voeren; roept de EU op om een mondiale antiracismetop te organiseren met het oog op de wereldwijde bestrijding van racisme en discriminatie, in samenwerking met gelijkgestemde partners en internationale organisaties zoals de OVSE, de VN, de Afrikaanse Unie, de Organisatie van Amerikaanse Staten en de Raad van Europa; |
| --- | --- |

65.

| 66. | betreurt het feit dat inheemse volkeren wereldwijd nog steeds te maken hebben met wijdverbreide en systematische discriminatie en vervolging, met inbegrip van gedwongen ontheemding, willekeurige arrestaties en moorden op mensenrechten- en landverdedigers; roept de EU, de lidstaten en hun partners in de internationale gemeenschap er nogmaals toe op alle nodige maatregelen te nemen voor de erkenning, bescherming en bevordering van de rechten van inheemse volkeren, waaronder die op hun taal, hun land, hun grondgebied en hun hulpbronnen; roept tevens op tot de invoering van een klachtenmechanisme waar klachten over schendingen en misbruik kunnen worden ingediend; is ingenomen met het werk dat het maatschappelijk middenveld en de ngo’s verrichten op deze gebieden; wijst op de benoeming door het Parlement van een vaste rapporteur voor inheemse volkeren, met als doel toezicht te houden op de mensenrechtensituatie van inheemse volkeren; moedigt landen aan om de bepalingen van IAO-verdrag nr. 169 betreffende inheemse en in stamverband levende volken te ratificeren; beveelt de EU en haar lidstaten aan om in relevante en nieuwe kaders voor passende zorgvuldigheid verwijzingen op te nemen naar inheemse volkeren en de rechten krachtens de VN-Verklaring over de rechten van inheemse volken; |
| --- | --- |

66.

| 67. | neemt met grote bezorgdheid kennis van de schaal en de gevolgen van hiërarchische kastenstelsels, discriminatie op grond van kaste, en de aanhoudende mensenrechtenschendingen op grond van kaste, met inbegrip van de ontzegging van toegang tot het gerechtelijk apparaat of werkgelegenheid, aanhoudende segregatie, armoede en stigmatisering, en hinderpalen voor de uitoefening van fundamentele mensenrechten en de bevordering van menselijke ontwikkeling op grond van kaste; herhaalt zijn oproep aan de EU en haar lidstaten om hun inspanningen en steuninitiatieven op het niveau van de VN en in de betreffende derde landen te intensiveren om discriminatie op grond van kaste uit te bannen; |
| --- | --- |

67.

Rechten van lhbtiq’ers

| 68. | veroordeelt met kracht de mensenrechtenschendingen, discriminatie, vervolging en doodsbedreigingen en moorden waarvan lesbiennes, homoseksuelen, biseksuelen, transgenders, non-binaire personen, interseksuele personen en queer personen (lhbtiq’ers) overal ter wereld het slachtoffer zijn, een situatie die nog is verergerd omdat COVID-19 als excuus wordt gebruikt om hard op te treden tegen lhbtiq-verdedigers en homofobe en transfobe laster te verspreiden; dringt er bij de EU op aan om een leidende rol te spelen bij de verdediging van de rechten van lhbtiq’ers in internationale fora, onder meer door te werken aan de decriminalisering van seksuele gerichtheid, genderidentiteit, genderexpressie en geslachtskenmerken en aan de uitbanning van interseksuele genitale verminking, zogenaamde “conversietherapie” en de gedwongen sterilisatie van transgenders; is ingenomen met het feit dat de EU zich er in de strategie voor gelijkheid van lhbtiq’ers 2020-2025 toe heeft verbonden kwesties aangaande lhbtiq’ers in haar externe beleid op te nemen, met inbegrip van steun in het kader van het NDICI — Europa in de wereld en het instrument voor pretoetredingssteun; verzoekt de EU en haar lidstaten de EU-richtsnoeren inzake de bevordering en bescherming van de mensenrechten van lhbtiq’ers in haar buitenlands beleid grondig en consequent toe te passen; |
| --- | --- |

68.

Het recht op vrijheid van denken, geweten, godsdienst of overtuiging

| 69. | onderschrijft volledig het recht van eenieder om een godsdienst of levensovertuiging te hebben, of niet te geloven, en het recht een godsdienst of levensovertuiging te belijden, van godsdienst of levensovertuiging te veranderen of zijn geloof of levensovertuiging te verzaken zonder angst voor geweld, vervolging of discriminatie; onderstreept dat het belangrijk is vervolging op grond van godsdienst of overtuiging tegen te gaan en veroordeelt dat minderheden op vele plaatsen in de wereld op deze grond worden gediscrimineerd; roept de lidstaten en de EDEO op om terdege nota te nemen van deze gevallen en er dienovereenkomstig op te reageren; veroordeelt het misbruik van godslasteringswetten om discriminatie te bestendigen en betreurt het gebruik van godsdienst en religieuze instellingen ten nadele van de mensenrechten door de vervolging, ook met juridische middelen, van geloofs- of religieuze minderheden en gemeenschappen, vrouwen, lhbtiq’ers en andere groepen in kwetsbare situaties; veroordeelt opnieuw elke poging van autoriteiten of regeringen om zich te bemoeien met de keuze van religieuze of andere maatschappelijke leiders of om die niet te erkennen; benadrukt dat staten de verantwoordelijkheid hebben om de mensenrechten van personen die wat hun levensovertuiging of religie betreft tot een minderheid behoren, te bevorderen en te beschermen; onderstreept het belang van initiatieven van het maatschappelijk middenveld in dit verband; |
| --- | --- |

69.

| 70. | verzoekt de Commissie en de Raad ambitieuze programma’s ten uitvoer te leggen om de vrijheid van godsdienst of overtuiging wereldwijd te verdedigen, onder meer door internationale inspanningen om bewijsmateriaal van gruweldaden te verzamelen aan te moedigen en te ondersteunen, de daders voor de rechter te brengen, de strafmaat effectief te maken en slachtoffers te compenseren; verzoekt de Raad, de Commissie, de EDEO en de lidstaten om in samenwerking met derde landen maatregelen ter voorkoming en bestrijding van haatmisdrijven te nemen; |
| --- | --- |

70.

| 71. | wijst erop dat de functie van speciaal EU-gezant voor de bevordering van de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging buiten de EU in totaal meer dan een jaar vacant is geweest; herhaalt zijn oproep aan de Raad en de Commissie om zo spoedig mogelijk een transparante en volledige evaluatie te verrichten van de doeltreffendheid en toegevoegde waarde van de functie van de speciale gezant, de speciale gezant passende middelen ter beschikking te stellen en het institutioneel mandaat, de capaciteit en de taken van de speciale gezant adequaat te ondersteunen; |
| --- | --- |

71.

Nationale, etnische en taalkundige minderheden

| 72. | herinnert aan de verplichtingen van staten om de rechten van hun nationale, etnische, culturele, religieuze en taalkundige minderheden te beschermen op hun respectieve grondgebieden; verzoekt de Commissie om de bescherming van de rechten van personen die tot minderheden behoren wereldwijd te ondersteunen, onder meer in het kader van haar thematische programma voor de bevordering van democratie en mensenrechten; |
| --- | --- |

72.

| 73. | verzoekt de regeringen van EU-partnerlanden om de fundamentele mensenrechten van nationale, etnische en linguïstische minderheden, met inbegrip van hun cultuur, taal, godsdienst, tradities en geschiedenis, te eerbiedigen teneinde hun cultuur en diversiteit in stand te houden; herhaalt dat deze regeringen hun verplichtingen en toezeggingen in het kader van internationale verdragen en overeenkomsten moeten nakomen; betreurt alle pogingen om de grondrechten en mensenrechten van etnische en taalkundige minderheden te miskennen door middel van gedwongen assimilatie; |
| --- | --- |

73.

Het recht op deelname aan vrije en eerlijke verkiezingen

| 74. | onderstreept dat het recht om deel te nemen aan overheidsbeleid, met name via verkiezingen, niet alleen een mensenrecht op zich is, maar intrinsiek is verbonden met een aantal andere mensenrechten, waarvan de eerbiediging van cruciaal belang is voor een zinvol verkiezingsproces en de kern van een democratisch bestuursmodel vormt; |
| --- | --- |

74.

| 75. | veroordeelt met klem de uitholling van democratische waarden in een aantal derde landen, alsook de uitdagingen op het gebied van electorale integriteit, verkiezingsgeweld, misbruik van overheidsmiddelen door regeringspartijen, het hardhandig aanpakken van politieke tegenstanders, censuur en bedreigingen aan het adres van onafhankelijke media, alsook de toenemende desinformatie; dringt er bij de EU op aan om deze uiterst zorgwekkende situatie tegen te gaan door met concrete en doeltreffende voorstellen te komen, en zo opnieuw te bevestigen dat zij bereid is een leidende rol op zich te nemen bij de bevordering van democratische waarden en vrije en eerlijke verkiezingen in derde landen; |
| --- | --- |

75.

| 76. | betreurt het feit dat autoritaire en illiberale regimes afstappen van het pad van volwassen democratie, universele mensenrechten en democratische normen, en een valse indruk van legitimiteit wekken door middel van gemanipuleerde verkiezingsprocessen die noch vrij, noch eerlijk, noch transparant zijn; verzoekt de EU en haar lidstaten om de bevordering van de democratische weerbaarheid in derde landen te versterken met alle instrumenten waarover zij beschikken; |
| --- | --- |

76.

| 77. | dringt erop aan om de bescherming van democratische en verkiezingsprocessen aan te merken als een van de belangrijkste mondiale vraagstukken, en om in nauwe samenwerking met internationale organisaties zoals de OVSE een doeltreffend kader voor respons op inmengingen van elke aard in verkiezingsprocessen te ontwikkelen; |
| --- | --- |

77.

Corruptie en mensenrechten

| 78. | is van mening dat corruptie schendingen van de mensenrechten in de hand werkt, in stand houdt en institutionaliseert en onevenredig veel gevolgen heeft voor de meest kwetsbare en gemarginaliseerde individuen en groepen in de samenleving; dringt erop aan dat de EU en de lidstaten corruptie als zodanig in hun externe optreden moeten aanpakken door de hoogste transparantienormen toe te passen op hun financiering aan derde landen, door steun te verlenen aan corruptiebestrijdende maatschappelijke organisaties, journalisten en klokkenluiders, en tegelijkertijd de oprichting van doeltreffende anticorruptie-instellingen en de vaststelling van robuuste regelgevingskaders te bevorderen en rechtsgebieden met geheimhoudingsregelingen en belastingparadijzen aan te pakken; |
| --- | --- |

78.

| 79. | verzoekt de EU om instrumenten aan te nemen tegen autoritaire leiders en degenen die hen financieel ondersteunen, inclusief degenen die betrokken zijn bij verkiezingsfraude, om illegale tegoeden bloot te leggen en te bevriezen en om de toepassing van universele rechtsmacht in gevallen van grove mensenrechtenschendingen te bevorderen; |
| --- | --- |

79.

| 80. | is zich bewust van het feit dat de EU geen goed voorbeeld voor de bestrijding van corruptie kan zijn zolang sommige van haar lidstaten en sommige in de EU gevestigde actoren op deze gebieden een ongunstige staat van dienst hebben; verwacht van de Commissie en de lidstaten dat ze concrete maatregelen nemen tegen wanpraktijken op deze gebieden; beveelt het Parlement, de Commissie en de lidstaten aan om significante steun te verlenen aan maatschappelijke organisaties, journalisten en klokkenluiders die corruptie aan de kaak stellen; |
| --- | --- |

80.

| 81. | onderstreept de noodzaak om beginselen te ontwikkelen voor en te streven naar een internationaal erkende wettelijke definitie van grootschalige corruptie, die ook het systemische karakter ervan omvat, als misdrijf in het nationaal en internationaal recht; |
| --- | --- |

81.

| 82. | pleit voor een strengere aanpak van lopende gevallen van straffeloosheid bij grootschalige corruptie door een striktere handhaving van de wetgeving inzake corruptiebestrijding, om ervoor te zorgen dat de plegers van grootschalige corruptie ter verantwoording worden geroepen; dringt erop aan dat omvattende benaderingen in kaart worden gebracht, waaronder hervormingen van de internationale justitiële instellingen, zoals de uitbreiding van de rechtsmacht van het Internationaal Strafhof; |
| --- | --- |

82.

Wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (EU GHRSR — “EU-Magnitski-wet”)

| 83. | is verheugd over de aanneming van de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (EU GHRSR — “EU-Magnitski-wet”) als een essentiële aanvulling op het instrumentarium van de EU op het gebied van mensenrechten en buitenlands beleid, die de rol van de EU als mondiale speler op het gebied van mensenrechten versterkt door haar in staat te stellen beperkende maatregelen te nemen tegen rechtspersonen en natuurlijke personen die betrokken zijn bij ernstige schendingen van de mensenrechten in de wereld; looft de Raad voor het goedkeuren van de eerste gerichte sancties in het kader van de regeling en verzoekt de Raad indien nodig aanvullende maatregelen te nemen; meent dat de toepassing van de EU GHRSR de vaststelling van andere EU-instrumenten voor de bescherming van de mensenrechten niet in de weg staat of uitsluit, en dat beide met elkaar kunnen worden gecombineerd en elkaar kunnen aanvullen; veroordeelt alle willekeurige en ongerechtvaardigde beperkende maatregelen die aan de EU of andere entiteiten worden opgelegd als vergelding voor besluiten van de EU in het kader van de EU GHRSR; betreurt dat de Raad heeft besloten om bij de aanneming van sancties inzake mensenrechtenkwesties eenparigheid van stemmen te gebruiken, en herhaalt zijn pleidooi voor de invoering van gekwalificeerde meerderheid van stemmen; |
| --- | --- |

83.

| 84. | herhaalt zijn verzoek om het toepassingsgebied van de EU GHRSR uit te breiden tot gevallen van corruptie, teneinde ervoor te zorgen dat de economische en financiële helpers van mensenrechtenschenders effectief worden aangepakt; wijst op de alternatieve mogelijkheid voor de Commissie om te komen met een wetgevingsvoorstel voor de invoering van een nieuwe thematische sanctieregeling voor ernstige gevallen van corruptie op basis van de definitie van het VN-Verdrag tegen corruptie; wijst erop dat er behoefte is aan een doeltreffende strategie om de EU GHRSR uit te voeren in overeenstemming met zowel het overige externe beleid van de EU, met name het mensenrechtenbeleid, als de bestaande internationale sanctieregelingen; benadrukt dat de EU GHRSR het beginsel moet eerbiedigen dat de algemene bevolking van het betrokken land niet mag worden benadeeld, in overeenstemming met het internationaal strafrecht en het internationaal humanitair recht; herinnert eraan dat de consequente en uniforme toepassing van beperkende maatregelen in alle lidstaten een absolute voorwaarde is voor de geloofwaardigheid en de doeltreffendheid van het externe optreden van de EU; is ingenomen met de aankondiging van de Commissie dat zij tegen eind 2021 een evaluatie zou verrichten van de praktijken die sancties ondermijnen en van de bestaande rapportageverplichtingen voor de lidstaten wat betreft de uitvoering en handhaving ervan; dringt er bij de Commissie, als hoedster van de Verdragen, en bij de VV/HV, als verantwoordelijke voor de eenheid, de samenhang en de doeltreffendheid van het buitenlands beleid van de EU, op aan ervoor te zorgen dat de nationale reacties op de niet-naleving van door de EU vastgestelde beperkende maatregelen doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn; |
| --- | --- |

84.

Migratie en asiel

| 85. | bevestigt opnieuw de onvervreemdbare mensenrechten van migranten, vluchtelingen en gedwongen ontheemden, en roept de EU en haar lidstaten op deze rechten ten volle te eerbiedigen en op te nemen in hun samenwerking met derde landen, zowel wat betreft de vaststelling van strenge wettelijke normen als, wat even belangrijk is, de handhaving ervan om de daadwerkelijke bescherming van deze rechten in de praktijk te waarborgen; herinnert eraan dat de EU en haar lidstaten bij hun externe en extraterritoriale acties, overeenkomsten en samenwerking op het gebied van migratie, grenzen en asiel de mensenrechten moeten eerbiedigen en beschermen, met name die welke zijn vastgelegd in het Handvest van de grondrechten, met inbegrip van het recht op leven, vrijheid en asiel, met name de individuele beoordeling van asielverzoeken; |
| --- | --- |

85.

| 86. | herhaalt zijn verzoek aan de Commissie om het effect van de samenwerking met derde landen op het gebied van migratie te evalueren, met inbegrip van beoordelingen vooraf en een evaluatie van monitoringmechanismen, en om transparante risicobeoordelingen vooraf te verrichten van de gevolgen van formele, informele of financiële EU-samenwerking met derde landen voor de rechten van migranten, vluchtelingen en gedwongen ontheemden; dringt bovendien aan op meer transparantie en een passende parlementaire controle en democratisch toezicht op haar activiteiten op dit gebied; benadrukt de risico’s die verbonden zijn aan informele regelingen inzake terugkeer en overname, die niet onderworpen zijn aan rechterlijke toetsing en derhalve geen effectieve verhaalmogelijkheden bieden voor mensenrechtenschendingen waarvan migranten en asielzoekers het slachtoffer zijn; herhaalt zijn verzoek aan de EU om ervoor te zorgen dat alle samenwerkings- en overnameovereenkomsten met derde landen op het gebied van migratie strikt in overeenstemming zijn met de internationale mensenrechten, het vluchtelingenrecht en het zeerecht, en met name met het Verdrag betreffende de status van vluchtelingen; dringt erop aan dat de mensenrechten in alle activiteiten van Frontex en het Europees Ondersteuningsbureau voor asielzaken worden geïntegreerd en worden gemonitord; |
| --- | --- |

86.

| 87. | verzoekt de EU en haar lidstaten om de diepere oorzaken van migratie aan te pakken en ontwikkeling te ondersteunen en bevorderen, te investeren in onderwijs en directe hulp te bieden om de kansen van mensen te verbeteren, wat kan bijdragen tot stabielere en duurzamere samenlevingen; verzoekt de Commissie in dit verband na te gaan wat de beste manieren zijn om met derde landen samen te werken; vraagt de EU en haar lidstaten om het recht van vluchtelingen en asielzoekers te ondersteunen om naar hun land terug te keren wanneer de situatie van vervolging of geweld die hun ontheemding heeft veroorzaakt is beëindigd, met inachtneming van het non-refoulementbeginsel; |
| --- | --- |

87.

| 88. | verzoekt de Commissie wetgevingsvoorstellen op te stellen teneinde de lidstaten de nodige waarborgen te bieden om doeltreffend te reageren op de instrumentalisering van migratie door derde landen; verzoekt partnerlanden en internationale organisaties om de tenuitvoerlegging van rechtskaders te verzekeren en hun inspanningen voor samenwerking bij de bestrijding van migrantensmokkel op te voeren, teneinde de bescherming van migranten te waarborgen en uitbuiting van migranten te voorkomen; |
| --- | --- |

88.

| 89. | hekelt het aantal sterfgevallen langs migratieroutes en herhaalt zijn oproep tot een gecoördineerde Europese aanpak voor een snelle en doeltreffende identificatie van migranten en vluchtelingen die op weg naar de EU zijn omgekomen; betreurt dat sommige potentiële asielzoekers zelfs zijn teruggestuurd naar de grens of zijn uitgewezen naar plaatsen waar hun leven in gevaar was, in strijd met het internationaal recht en met name het asielrecht; veroordeelt de aanvallen op ngo’s die migranten helpen; verzoekt de EU en haar lidstaten volledig transparant te zijn over de toewijzing van middelen aan derde landen voor samenwerking op het gebied van migratie en ervoor te zorgen dat deze samenwerking noch direct, noch indirect ten goede komt aan overheidsinstanties die betrokken zijn bij schendingen van de mensenrechten; benadrukt de noodzaak om kaders voor de bescherming van migranten vast te stellen, met name door veilige en wettelijke procedures open te stellen voor migranten en de toegang tot humanitaire visa te vergemakkelijken, en om de toepassing ervan te verbeteren; roept het Europees Parlement op om toezicht te houden op de migratieovereenkomsten; |
| --- | --- |

89.

Internationaal humanitair recht

| 90. | benadrukt dat de universele eerbiediging van het internationaal humanitair recht en de internationale mensenrechtenwetgeving van het allergrootste belang is, en roept de partijen bij gewapende conflicten in de wereld op de volledige, tijdige en ongehinderde toegang van humanitaire hulporganisaties tot kwetsbare bevolkingsgroepen en gebieden te waarborgen, en deze burgerbevolking, met name vrouwen en kinderen, alsmede humanitaire en medische hulpverleners, te beschermen, zoals gegarandeerd door de Verdragen van Genève en de aanvullende protocollen daarbij; beklemtoont dat het van belang is bij te dragen tot de totstandbrenging van humanitaire corridors voor noodsituaties, met inbegrip van situaties waarin het (acute) risico bestaat van escalatie tot wijdverspreide en grootschalige schendingen van de mensenrechten; |
| --- | --- |

90.

| 91. | herhaalt dat de EU en haar lidstaten de oproep van de secretaris-generaal van de VN en de VN-Veiligheidsraad tot een wereldwijd staakt-het-vuren actief moeten steunen, onder meer door het invoeren van doeltreffende maatregelen tegen illegale wapenhandel en het verbeteren van de transparantie en verantwoordingsplicht voor de wapenuitvoer van de lidstaten; betreurt dat de COVID-19-pandemie en de gevolgen daarvan politiek geweld hebben doen toenemen, concurrentie tussen gewapende groepen hebben verhevigd en reeds lang bestaande spanningen hebben verergerd, terwijl slachtoffers minder beschermd zijn achtergebleven; geeft uiting aan zijn ernstige bezorgdheid over de toename van seksueel geweld in verband met conflicten, ondanks het feit dat in 2020 het twintigjarig bestaan van Resolutie 1325 van de VN-Veiligheidsraad over vrouwen, vrede en veiligheid werd gevierd; |
| --- | --- |

91.

| 92. | herinnert aan zijn resolutie van 27 februari 2014 over het gebruik van gewapende drones (11), en geeft uiting aan zijn aanhoudende bezorgdheid over het gebruik daarvan buiten het internationale juridische kader; herhaalt zijn oproep aan de EU om onverwijld een juridisch bindend kader te ontwikkelen voor de inzet van gewapende drones, om ervoor te zorgen dat de lidstaten, overeenkomstig hun wettelijke verplichtingen, zich niet schuldig maken aan onwettig doelgericht doden of het derde landen gemakkelijk maken dit te doen; verzoekt de Commissie om het Parlement naar behoren op de hoogte te houden van het gebruik van EU-middelen voor alle onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten in verband met de bouw van drones; vraagt dat een evaluatie wordt verricht van het effect op de mensenrechten van verdere ontwikkelingsprojecten van drones; herinnert aan zijn resolutie van 12 september 2018 over autonome wapensystemen (12), en dringt er bij de VV/HV en de lidstaten op aan om de ontwikkeling, de productie en het gebruik van volledig autonome wapens zonder betekenisvolle menselijke controle over de kritische taken van het kiezen van doelwitten en het inzetten van een aanval, te verbieden; dringt aan op het starten van internationale onderhandelingen over een juridisch bindend instrument dat dodelijke autonome wapens zonder betekenisvolle menselijke controle verbiedt; dringt er bij de VV/HV en de lidstaten op aan een gemeenschappelijk standpunt voor internationale onderhandelingen op dit gebied vast te stellen; |
| --- | --- |

92.

Oorlogen en conflicten in de wereld en de gevolgen daarvan voor de mensenrechten

| 93. | wijst op de veelzijdige bedreiging voor het genot van de mensenrechten die uitgaat van moderne gewapende conflicten, waarbij naast staten vaak ook niet-statelijke actoren en terroristische organisaties betrokken zijn, met alle desastreuze humanitaire gevolgen van dien; wijst op de mensenrechtenschendingen en het misbruik gepleegd door particuliere militaire en beveiligingsondernemingen; benadrukt dat slachtoffers van mensenrechtenschendingen zeer beperkte toegang tot de rechter hebben in gebieden die bijvoorbeeld bezet of geannexeerd zijn, met name gebieden met bevroren conflicten, waar ontwikkelde juridische en geïnstitutionaliseerde structuren voor de bescherming van de mensenrechten ontbreken of ontoereikend zijn; herhaalt zijn oproep aan de EU om haar respons op conflicten te versterken, waarvoor zij volledig haar eigen instrumenten moet ontwikkelen, die zij autonoom moet kunnen gebruiken, ook in samenwerking met partnerlanden en regionale organisaties, met onder meer een sterke nadruk op humanitaire hulp, conflictpreventie, overgangsjustitie, bemiddeling en goede diensten, alsook verzoening, het aanpakken van de diepere oorzaken van conflicten en het verlenen van de nodige steun aan de internationale vredesopbouw- en vredeshandhavingsmissies, alsmede aan EU-missies in het kader van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid, en wederopbouwwerkzaamheden na conflicten, waarbij de mensenrechten en een krachtig genderperspectief worden ondersteund en nauwlettend in acht worden genomen; |
| --- | --- |

93.

| 94. | is ingenomen met het nieuwe concept van vredesbemiddeling van de EU, waarmee het instrumentarium van de EU voor crisisbeheersing wordt uitgebreid tot de ruimere doelstelling van conflicttransformatie, en moedigt de ontwikkeling aan van verdere dialooginstrumenten en -capaciteiten op dit gebied; herhaalt zijn oproep aan de lidstaten om bij te dragen tot het indammen van gewapende conflicten en ernstige schendingen van de mensenrechten of van het internationaal humanitair recht door zich strikt te houden aan de bepalingen van artikel 7 van het VN-Wapenhandelsverdrag inzake uitvoer en uitvoerbeoordeling en van de EU-gedragscode betreffende wapenuitvoer, onder meer bij overdrachten van wapens en bewakings- en inlichtingenapparatuur die het risico inhouden dat de invoerende staat of niet-staatsactor mensenrechten of het internationaal humanitair recht schendt of dergelijke schendingen vergemakkelijkt; herhaalt zijn oproep tot strengere EU-brede controles op de wapenuitvoer van de EU, een betere controle op het eindgebruik van uitgevoerde wapens en meer coördinatie van de nationale besluiten over wapenuitvoer; |
| --- | --- |

94.

| 95. | verzoekt de VV/HV en de Raad om bijzondere aandacht te schenken aan de mensenrechtensituatie in bezette en geannexeerde gebieden en om doeltreffende maatregelen te nemen om ernstige mensenrechtenschendingen ter plekke te voorkomen; benadrukt dat het belangrijk is te zorgen voor samenhang in het EU-beleid ten aanzien van de bezetting of annexatie van grondgebied; herinnert eraan dat het internationaal humanitair recht in dergelijke situaties leidend moet zijn voor het EU-beleid, ook in gevallen van langdurige bezetting; benadrukt de verantwoordelijkheid van in de EU gevestigde ondernemingen om de hoogste zorgvuldigheidsnormen toe te passen op elke economische of financiële activiteit in of met deze gebieden, en om te zorgen voor strikte naleving van het internationaal recht en het EU-sanctiebeleid, indien van toepassing op deze situaties; |
| --- | --- |

95.

Overgangsjustitie

| 96. | dringt aan op bevordering van een proces van overgangsjustitie dat ten goede komt aan de positie van het maatschappelijk middenveld, slachtoffers, gemarginaliseerde en kwetsbare bevolkingsgroepen, vrouwen, kinderen en jongeren, zowel plattelands- als stadsbewoners; spoort aan tot het creëren van verbindingen tussen permanente structuren zoals nationale rechtsstelsels en nationale instellingen, en netwerken voor het voorkomen van gruweldaden en initiatieven op het gebied van overgangsjustitie; benadrukt de noodzaak om slachtoffers en getroffen gemeenschappen instrumenten, ruimte en toegang tot informatie te geven; |
| --- | --- |

96.

Zorgvuldigheidsvereiste en maatschappelijk verantwoord ondernemen

| 97. | benadrukt dat de EU een unieke kans heeft om druk uit te oefenen op bedrijven om de mensenrechten op mondiaal niveau te handhaven met de aanstaande bindende EU-wetgeving inzake zorgvuldigheid en verantwoordingsplicht van bedrijven, die bedrijven ertoe verplicht potentiële en/of feitelijke negatieve gevolgen voor de mensenrechten, het milieu en goed bestuur in hun waardeketens te onderkennen, te voorkomen, mede te delen, te verantwoorden en doeltreffend te verhelpen, alsook te voorzien in bedrijfsaansprakelijkheidsregelingen en toegang tot de rechter voor slachtoffers, en verantwoordingsplicht te waarborgen; pleit ervoor de wetgeving toe te passen op alle grote ondernemingen die onder het recht van een lidstaat vallen, op het grondgebied van de Unie zijn gevestigd of op de interne markt actief zijn, alsmede op beursgenoteerde kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) en kmo’s in hoogrisicosectoren, waarbij afdoende rekening wordt gehouden met het evenredigheidsbeginsel; wijst erop dat er administratieve controles en sancties moeten worden vastgesteld en gehandhaafd om de wetgeving doeltreffend te maken en te zorgen voor een gelijk speelveld voor bedrijven; acht het noodzakelijk dat de zorgvuldigheidsstrategieën van bedrijven worden ontworpen en uitgevoerd in betekenisvol en regelmatig overleg met belanghebbende partijen, en toegankelijk worden gemaakt voor het publiek; is ingenomen met de volledige inwerkingtreding van de EU-taxonomieverordening (13) in 2020 en de EU-verordening betreffende conflictmineralen (14) in 2021, als constructieve stappen op dit gebied; |
| --- | --- |

97.

| 98. | herhaalt dat naar schatting twee derde van de mensenrechtenverdedigers die vorig jaar wereldwijd werden vermoord zich inzetten voor de bescherming van hun land en het milieu en de verdediging van de rechten van inheemse volkeren, vaak in de context van zakelijke belangen; benadrukt de steeds grotere noodzaak voor de EU, zoals uitgedrukt door mensenrechtenverdedigers, om verplichte wetgeving inzake zorgvuldigheid op het gebied van mensenrechten voor bedrijven in te voeren; |
| --- | --- |

98.

| 99. | herhaalt zijn oproep om dwangarbeid en andere vormen van mensenrechtenschendingen in toeleveringsketens te bestrijden, met inbegrip van schendingen van milieu- en arbeidsrechten en rechten van inheemse volkeren, alsook bedreigingen en aanvallen tegen mensenrechtenverdedigers; roept de EU-instellingen op om het goede voorbeeld te geven en een grondige zorgvuldigheidsbeoordeling van leveranciers (inclusief onderaannemers) van buiten de EU uit te voeren; verzoekt de Commissie en de Raad een verbod in te stellen op alle invoer, zonder onderscheid, van producten die het gevolg zijn van ernstige schendingen van de mensenrechten, met inbegrip van dwangarbeid; roept de Europese bedrijven op hun maatschappelijke verantwoordelijkheid te nemen door een grondige evaluatie van hun toeleveringsketens uit te voeren om ervoor te zorgen dat zij niet betrokken zijn bij mensenrechtenschendingen; |
| --- | --- |

99.

| 100. | merkt op dat in 2021 het tienjarige bestaan wordt gevierd van de leidende beginselen van de VN inzake bedrijfsleven en mensenrechten — een echt raamwerk waarvan de richtsnoeren, met name die van de derde pijler die gericht zijn op toegang tot verhaalsmogelijkheden en de eerbiediging van mensenrechtenverdedigers, een essentieel kader bieden om met derde landen samen te werken op het gebied van preventie, alsmede op het gebied van toegang tot gerechtelijke en buitengerechtelijke klachten- en verhaalmechanismen voor slachtoffers; benadrukt dat alle landen de leidende beginselen van de VN inzake bedrijfsleven en mensenrechten volledig ten uitvoer moeten leggen, en verzoekt alle lidstaten die nog geen nationaal actieplan inzake bedrijfsleven en mensenrechten hebben vastgesteld om dat zo snel mogelijk te doen; wijst op de noodzaak van een internationaal bindend instrument aan de hand waarvan de activiteiten van transnationale en andere ondernemingen kunnen worden gereguleerd overeenkomstig het internationaal recht inzake de mensenrechten; moedigt de EU en haar lidstaten aan om constructief bij te dragen tot de werkzaamheden van de intergouvernementele werkgroep van de VN inzake transnationale bedrijven en andere ondernemingen met betrekking tot de mensenrechten; beschouwt dit als een noodzakelijke stap voorwaarts in de bevordering en bescherming van de mensenrechten; |
| --- | --- |

100.

Het belang van krachtige mensenrechtenclausules in internationale overeenkomsten

| 101. | roept andermaal op tot de systematische opname van afdwingbare mensenrechtenclausules in alle overeenkomsten tussen de EU en derde landen, waaronder vrijhandelsovereenkomsten, associatieovereenkomsten en op zichzelf staande investeringsbeschermingsovereenkomsten; dringt aan op een beter gebruik van deze clausules, onder meer door de vaststelling van specifieke mechanismen voor monitoring en probleemoplossing; dringt erop aan dat deze clausules door middel van duidelijke benchmarks worden gehandhaafd en gemonitord, met de medewerking van het Europees Parlement, het maatschappelijk middenveld en de relevante internationale organisaties; benadrukt dat de vaststelling van specifieke benchmarks de EU ertoe zou kunnen brengen na te gaan of bij niet-naleving evenredige sancties kunnen worden opgelegd; beklemtoont dat schendingen van overeenkomsten duidelijke gevolgen moeten hebben, waaronder, als laatste redmiddel, de opschorting van of de terugtrekking van de EU uit de overeenkomst bij de meest ernstige en aanhoudende gevallen van mensenrechtenschendingen; beveelt aan om in alle handels- en buitenlandse-investeringsovereenkomsten toezichtmechanismen inzake mensenrechten op te nemen, alsmede klachtenmechanismen, teneinde ervoor te zorgen dat getroffen burgers en lokale belanghebbenden daadwerkelijk verhaal kunnen halen; |
| --- | --- |

101.

Handel en het stelsel van algemene tariefpreferenties (SAP)

| 102. | benadrukt het sterke verband tussen handel en mensenrechten en de stimulerende rol die de toegang tot de handel speelt bij de naleving van de voorwaarden inzake mensenrechten voor derde landen; neemt kennis van het recente voorstel van de Commissie voor een herziene SAP-verordening (15), die een gelegenheid biedt om dit verband verder te versterken; benadrukt de noodzakelijke bijdrage van het SAP aan het bereiken van de doelstellingen van de Europese Green Deal, naast andere beleidsmaatregelen, en stelt voor om na te gaan of een preferentiële behandeling kan worden gegeven aan duurzame goederen; beklemtoont dat de toegang tot de SAP+-status afhankelijk is van de eerbiediging van internationale verdragen en de vooruitgang op het gebied van de mensenrechten en roept op tot een strikte toepassing van de conditionaliteit op partnerlanden, inclusief de intrekking van de SAP+-status, indien gerechtvaardigd; verzoekt de Commissie om duidelijke en transparante benchmarks te gebruiken bij het beoordelen van de naleving van SAP+-verplichtingen; |
| --- | --- |

102.

| 103. | benadrukt de noodzaak van een permanente dialoog tussen de EU en alle belanghebbenden in begunstigde landen, met name maatschappelijke organisaties en vakbonden, alsook van verdere verbeteringen inzake transparantie en monitoring, om ervoor te zorgen dat het SAP-stelsel voldoet aan zijn doelstelling van duurzame ontwikkeling en goed bestuur; |
| --- | --- |

103.

Digitale technologieën

| 104. | benadrukt de belangrijke rol die digitale technologieën hebben gespeeld, met name tijdens de COVID-19-pandemie; wijst erop dat deze technologieën ook in de periode na de pandemie overal ter wereld zullen worden toegepast en dat zij op passende wijze moeten worden gereguleerd om hun kracht te benutten en tegelijkertijd negatieve gevolgen voor de mensenrechten te voorkomen; wijst met name op het belang van doeltreffende waarborgen voor het recht op privacy en gegevensbescherming in de gezondheidsgerelateerde systemen voor massasurveillance, en van het evenredige gebruik ervan, dat tevens in de tijd beperkt moet zijn; benadrukt de duidelijke risico’s van het oneigenlijk gebruik van surveillancetechnologieën tegen mensenrechtenverdedigers, oppositiefiguren, journalisten, het maatschappelijk middenveld en anderen, zeker omdat deze technologieën een ernstige belemmering voor de verdediging van de mensenrechten, een risico voor de privacy en de vrijheid van meningsuiting en een ernstige bedreiging voor democratische instellingen vormen; roept de EU op om met spoed een robuust regelgevingskader op dit gebied vast te stellen om ervoor te zorgen dat het gebruik van deze technologieën in overeenstemming is met de internationale mensenrechtennormen; verzoekt de EU en haar lidstaten om uiterst zorgvuldig om te gaan met de mensenrechten en om de uitvoer van Europese bewakingstechnologie en technische bijstand naar behoren door te lichten; dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan samen te werken met de overheden van derde landen om een einde te maken aan repressieve wetgeving en praktijken op het gebied van cyberveiligheid en terrorismebestrijding; verzoekt de EU het initiatief te nemen om een onmiddellijk, wereldwijd moratorium op de verkoop, de overdracht en het gebruik van spywaretechnologie te bevorderen; |
| --- | --- |

104.

| 105. | neemt kennis van de voordelen die het toegenomen gebruik van artificiële intelligentie meebrengt, maar wijst erop dat de technologieën moeten worden ontwikkeld, ingezet en gebruikt onder betekenisvol menselijk toezicht, met volledige transparantie en met waarborging van verantwoordingsplicht en non-discriminatie, met name om zowel vooringenomenheid bij geautomatiseerde besluiten als inbreuken op de gegevensbescherming te voorkomen; |
| --- | --- |

105.

| 106. | wijst op de cruciale rol van sociale platforms bij het bevorderen van de vrijheid van meningsuiting en van organisatie, maar benadrukt dat goede waarborgen nodig zijn voor het voorkomen van de manipulatie, ongerechtvaardigde beperking of curatie van de inhoud van gebruikers, met inbegrip van geautomatiseerde censuur, enerzijds, en de verspreiding van haatzaaiende uitlatingen, nepnieuws, desinformatie en doelbewust schadelijke inhoud, anderzijds; verzoekt de EU voorstellen te doen voor manieren om het onlinewerken van mensenrechtenverdedigers te vergemakkelijken en ertoe bij te dragen dat de notie dat het debat over mensenrechten onder alle omstandigheden moet worden bevorderd en beschermd, algemeen wordt erkend; is ingenomen met de vaststelling van de nieuwe EU-regels inzake de controle op de uitvoer van, de tussenhandel in, de technische bijstand voor en de doorvoer en overbrenging van technologieën voor tweeërlei gebruik; |
| --- | --- |

106.

| 107. | benadrukt dat de democratie steeds meer wordt bedreigd door heimelijke buitenlandse financiering, desinformatie en andere online-inmenging, en herinnert eraan dat in autoritaire staten internet en de cyberruimte vaak de enige plaats zijn die vrij is van staatscontrole en censuur op mensenrechtenverdedigers, vrije media en de prodemocratische oppositie; dringt bij de Commissie en de Raad aan op de versterking van de EU-respons en de vaststelling van beschermingsmaatregelen met betrekking tot desinformatie, cyberaanvallen en andere hybride bedreigingen van kwaadwillende buitenlandse actoren die de maatschappelijke veerkracht en democratische processen in de hele EU, in ons nabuurschap en daarbuiten willen ondermijnen; beklemtoont dat er meer overheidssteun nodig is voor onderzoek naar nieuwe manieren om de verspreiding van nepnieuws te bestrijden; |
| --- | --- |

107.

De doodstraf, foltering en andere vormen van mishandeling

| 108. | herhaalt dat het sterk gekant is tegen de doodstraf, gezien het wrede en onomkeerbare karakter ervan, en roept de EU op haar inspanningen voor wereldwijde afschaffing op te voeren; benadrukt dat zich in 2020 een positieve tendens heeft afgetekend in de richting van een moratorium op executies met het oog op de volledige afschaffing van de doodstraf, waarbij 123 staten voor de resolutie van de Algemene Vergadering van de VN over dit onderwerp hebben gestemd; is echter uiterst bezorgd over de aanzienlijke toename van het aantal executies in bepaalde landen; dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan om in alle internationale fora voor afschaffing te pleiten teneinde zo veel mogelijk steun voor dit standpunt te verzamelen; |
| --- | --- |

108.

| 109. | betreurt het feit dat foltering en onmenselijke of onterende behandeling in vele landen nog steeds heel gangbare praktijken zijn en roept de EU op haar inspanningen op te voeren om deze praktijken uit te roeien, en tegelijkertijd de slachtoffers te ondersteunen en mechanismen te bevorderen om de daders ter verantwoording te roepen; roept alle landen die dit nog niet hebben gedaan op om toe te treden tot het Verdrag van de Verenigde Naties tegen foltering en andere wrede, onmenselijke of onterende behandeling of straf, en tot het bijbehorende facultatieve protocol; erkent het belang van maatschappelijke organisaties en mensenrechtenverdedigers in de strijd tegen foltering en andere vormen van mishandeling; veroordeelt in de scherpste bewoordingen de mensenrechtenschendingen die in detentiecentra zijn gemeld en dringt aan op een systematisch onderzoek naar alle beschuldigingen van schendingen; |
| --- | --- |

109.

o

o o

| 110. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de speciale vertegenwoordiger van de EU voor de mensenrechten, de regeringen en parlementen van de lidstaten, de VN-Veiligheidsraad, de secretaris-generaal van de VN, de voorzitter van de 76e zitting van de Algemene Vergadering van de VN, de voorzitter van de VN-Mensenrechtenraad, de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten en de delegatiehoofden van de EU. |
| --- | --- |

110.

---

(1)  PB L 410 I van 7.12.2020, blz. 1.

(2)  PB L 206 van 11.6.2021, blz. 1.

(3)  PB L 209 van 14.6.2021, blz. 1.

(4)  PB C 118 van 8.4.2020, blz. 15.

(5)  PB C 411 van 27.11.2020, blz. 30.

(6)  PB C 404 van 6.10.2021, blz. 202.

(7)  PB C 456 van 10.11.2021, blz. 94.

(8)  PB C 474 van 24.11.2021, blz. 11.

(9)  PB C 15 van 12.1.2022, blz. 111.

(10)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0388.

(11)  PB C 285 van 29.8.2017, blz. 110.

(12)  PB C 433 van 23.12.2019, blz. 86.

(13)  PB L 198 van 22.6.2020, blz. 13.

(14)  PB L 130 van 19.5.2017, blz. 1.

(15)  Voorstel van de Commissie voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad houdende toepassing van een stelsel van algemene tariefpreferenties en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 978/2012 van het Europees Parlement en de Raad (COM(2021)0579).

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/212 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/212

---

P9_TA(2022)0043

Het aanpakken van niet-tarifaire en niet-fiscale belemmeringen op de eengemaakte markt

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over het aanpakken van niet-tarifaire en niet-fiscale belemmeringen op de eengemaakte markt (2021/2043(INI))

(2022/C 342/16)

Het Europees Parlement,

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “In kaart brengen en aanpakken van belemmeringen voor de eengemaakte markt” (COM(2020)0093), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “In kaart brengen en aanpakken van belemmeringen voor de eengemaakte markt” (COM(2020)0093),

| — | gezien artikel 3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie,

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “Langetermijnactieplan voor een betere uitvoering en handhaving van de regels inzake de eengemaakte markt” (COM(2020)0094), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “Langetermijnactieplan voor een betere uitvoering en handhaving van de regels inzake de eengemaakte markt” (COM(2020)0094),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 13 november 2020 getiteld “Nieuwe consumentenagenda — De weerbaarheid van de consument versterken met het oog op duurzaam herstel” (COM(2020)0696), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 13 november 2020 getiteld “Nieuwe consumentenagenda — De weerbaarheid van de consument versterken met het oog op duurzaam herstel” (COM(2020)0696),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van getiteld “Actualisering van de nieuwe industriestrategie van 2020: een sterkere eengemaakte markt tot stand brengen voor het herstel van Europa” (COM(2021)0350), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van getiteld “Actualisering van de nieuwe industriestrategie van 2020: een sterkere eengemaakte markt tot stand brengen voor het herstel van Europa” (COM(2021)0350),

| — | gezien de mededeling van de Commissie van 17 maart 2021 getiteld “Samen toewerken naar een veilige en duurzame heropening” (COM(2021)0129), |
| --- | --- |

—

gezien de mededeling van de Commissie van 17 maart 2021 getiteld “Samen toewerken naar een veilige en duurzame heropening” (COM(2021)0129),

| — | gezien zijn resolutie van 20 januari 2021 over het versterken van de eengemaakte markt: de toekomst van het vrij verkeer van diensten (1), en het advies van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 20 januari 2021 over het versterken van de eengemaakte markt: de toekomst van het vrij verkeer van diensten (1), en het advies van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken,

| — | gezien Verordening (EU) 2018/1724 van het Europees Parlement en de Raad van 2 oktober 2018 tot oprichting van één digitale toegangspoort voor informatie, procedures en diensten voor ondersteuning en probleemoplossing en houdende wijziging van Verordening (EU) nr. 1024/2012 (2) (verordening inzake één digitale toegangspoort), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2018/1724 van het Europees Parlement en de Raad van 2 oktober 2018 tot oprichting van één digitale toegangspoort voor informatie, procedures en diensten voor ondersteuning en probleemoplossing en houdende wijziging van Verordening (EU) nr. 1024/2012 (2) (verordening inzake één digitale toegangspoort),

| — | gezien het advies van het Europees Comité van de Regio’s over het verslag inzake de belemmeringen voor de eengemaakte markt en het actieplan voor de handhaving van de eengemaakte markt (COR 2020/02355), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Europees Comité van de Regio’s over het verslag inzake de belemmeringen voor de eengemaakte markt en het actieplan voor de handhaving van de eengemaakte markt (COR 2020/02355),

| — | gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité over a) de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s — “Langetermijnactieplan voor een betere uitvoering en handhaving van de regels inzake de eengemaakte markt” (COM(2020)0094), en b) de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s — “In kaart brengen en aanpakken van belemmeringen voor de eengemaakte markt” (COM(2020)0093) (EESC 2020/01412), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité over a) de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s — “Langetermijnactieplan voor een betere uitvoering en handhaving van de regels inzake de eengemaakte markt” (COM(2020)0094), en b) de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s — “In kaart brengen en aanpakken van belemmeringen voor de eengemaakte markt” (COM(2020)0093) (EESC 2020/01412),

| — | gezien het werkdocument van de diensten van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “Business Journey on the Single Market: Practical Obstacles and Barriers” (SWD(2020)0054), |
| --- | --- |

—

gezien het werkdocument van de diensten van de Commissie van 10 maart 2020 getiteld “Business Journey on the Single Market: Practical Obstacles and Barriers” (SWD(2020)0054),

| — | gezien het werkdocument van de diensten van de Commissie van 8 september 2020 getiteld “Evaluation of the Vertical Block Exemption Regulation” (SWD(2020)0172 final), |
| --- | --- |

—

gezien het werkdocument van de diensten van de Commissie van 8 september 2020 getiteld “Evaluation of the Vertical Block Exemption Regulation” (SWD(2020)0172 final),

| — | gezien de studie van juli 2020 van het directoraat-generaal Interne Markt, Industrie, Ondernemerschap en Midden- en Kleinbedrijf van de Europese Commissie getiteld “Territorial supply constraints in the EU retail sector”, |
| --- | --- |

—

gezien de studie van juli 2020 van het directoraat-generaal Interne Markt, Industrie, Ondernemerschap en Midden- en Kleinbedrijf van de Europese Commissie getiteld “Territorial supply constraints in the EU retail sector”,

| — | gezien de studie van februari 2018 van de Benelux getiteld “Territoriale leveringsbeperkingen in de detailhandel in België, Nederland en Luxemburg”, |
| --- | --- |

—

gezien de studie van februari 2018 van de Benelux getiteld “Territoriale leveringsbeperkingen in de detailhandel in België, Nederland en Luxemburg”,

| — | gezien de studie van november 2020 van de beleidsondersteunende afdeling Economische Zaken, Wetenschapsbeleid en Levenskwaliteit van het Europees Parlement getiteld “Legal Obstacles in Member States to Single Market rules”, |
| --- | --- |

—

gezien de studie van november 2020 van de beleidsondersteunende afdeling Economische Zaken, Wetenschapsbeleid en Levenskwaliteit van het Europees Parlement getiteld “Legal Obstacles in Member States to Single Market rules”,

| — | gezien de studie van oktober 2020 van de afdeling Ondersteuning economische governance van het Europees Parlement getiteld “Background Reader On The European Semester Autumn 2020 Edition” (een overzicht van de publicaties in verband met het Europees Semester uit parlementair perspectief), |
| --- | --- |

—

gezien de studie van oktober 2020 van de afdeling Ondersteuning economische governance van het Europees Parlement getiteld “Background Reader On The European Semester Autumn 2020 Edition” (een overzicht van de publicaties in verband met het Europees Semester uit parlementair perspectief),

| — | gezien de studie van februari 2021 van de beleidsondersteunende afdeling Economische Zaken, Wetenschapsbeleid en Levenskwaliteit van het Europees Parlement getiteld “The impact of COVID-19 on the Internal Market”, |
| --- | --- |

—

gezien de studie van februari 2021 van de beleidsondersteunende afdeling Economische Zaken, Wetenschapsbeleid en Levenskwaliteit van het Europees Parlement getiteld “The impact of COVID-19 on the Internal Market”,

| — | gezien de studie van februari 2019 van de beleidsondersteunende afdeling Economische Zaken, Wetenschapsbeleid en Levenskwaliteit van het Europees Parlement getiteld “Contribution to Growth: The Single Market for Services — Delivering economic benefits for citizens and businesses”, |
| --- | --- |

—

gezien de studie van februari 2019 van de beleidsondersteunende afdeling Economische Zaken, Wetenschapsbeleid en Levenskwaliteit van het Europees Parlement getiteld “Contribution to Growth: The Single Market for Services — Delivering economic benefits for citizens and businesses”,

| — | gezien Speciaal verslag nr. 05/2016 van de Europese Rekenkamer van 14 maart 2016 getiteld “Heeft de Commissie gezorgd voor een doeltreffende tenuitvoerlegging van de dienstenrichtlijn?”, |
| --- | --- |

—

gezien Speciaal verslag nr. 05/2016 van de Europese Rekenkamer van 14 maart 2016 getiteld “Heeft de Commissie gezorgd voor een doeltreffende tenuitvoerlegging van de dienstenrichtlijn?”,

| — | gezien het onderzoek van de Parlementaire Onderzoeksdiensten van april 2019 getiteld “Mapping the Cost of Non-Europe”, |
| --- | --- |

—

gezien het onderzoek van de Parlementaire Onderzoeksdiensten van april 2019 getiteld “Mapping the Cost of Non-Europe”,

| — | gezien zijn resolutie van 12 december 2018 over het pakket eengemaakte markt (3), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 12 december 2018 over het pakket eengemaakte markt (3),

| — | gezien artikel 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 54 van zijn Reglement,

| — | gezien het advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling,

| — | gezien het verslag van de Commissie interne markt en consumentenbescherming (A9-0336/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie interne markt en consumentenbescherming (A9-0336/2021),

| A. | overwegende dat de eengemaakte markt goed is voor 56 miljoen Europese banen en 25 % genereert van het bbp van de EU; overwegende dat de agrovoedingssector de grootste productiesector van de EU is wat werkgelegenheid en toegevoegde waarde betreft; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de eengemaakte markt goed is voor 56 miljoen Europese banen en 25 % genereert van het bbp van de EU; overwegende dat de agrovoedingssector de grootste productiesector van de EU is wat werkgelegenheid en toegevoegde waarde betreft;

| B. | overwegende dat duurzame ontwikkeling en een hoog niveau inzake sociale en milieunormen basisvoorwaarden zijn voor een vorm van productiviteit die verenigbaar is met de duurzameontwikkelingsdoelstellingen van de Agenda 2030 van de VN en het streefdoel van klimaatneutraliteit uiterlijk in 2050; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat duurzame ontwikkeling en een hoog niveau inzake sociale en milieunormen basisvoorwaarden zijn voor een vorm van productiviteit die verenigbaar is met de duurzameontwikkelingsdoelstellingen van de Agenda 2030 van de VN en het streefdoel van klimaatneutraliteit uiterlijk in 2050;

| C. | overwegende dat de bescherming en bevordering van de sociale rechten, de rechten van werknemers en de vakbondsrechten, met inbegrip van collectieve onderhandelingen, billijke lonen en goede arbeidsomstandigheden, een integrerend deel uitmaken van de totstandbrenging van een eengemaakte markt die goed functioneert, die billijk, inclusief en duurzaam is en die goederen en diensten van hoge kwaliteit levert; overwegende dat de economische vrijheden om goederen en diensten te leveren geen voorrang mogen krijgen boven en geen afbreuk mogen doen aan de grondrechten, met inbegrip van de sociale rechten, de rechten van werknemers en de vakbondsrechten; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de bescherming en bevordering van de sociale rechten, de rechten van werknemers en de vakbondsrechten, met inbegrip van collectieve onderhandelingen, billijke lonen en goede arbeidsomstandigheden, een integrerend deel uitmaken van de totstandbrenging van een eengemaakte markt die goed functioneert, die billijk, inclusief en duurzaam is en die goederen en diensten van hoge kwaliteit levert; overwegende dat de economische vrijheden om goederen en diensten te leveren geen voorrang mogen krijgen boven en geen afbreuk mogen doen aan de grondrechten, met inbegrip van de sociale rechten, de rechten van werknemers en de vakbondsrechten;

| D. | overwegende dat een alomvattende beoordeling van de non-tarifaire belemmeringen op de eengemaakte markt, met name in de agrovoedingssector, kan worden gebruikt als stimulans om deze belemmeringen aan te pakken; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat een alomvattende beoordeling van de non-tarifaire belemmeringen op de eengemaakte markt, met name in de agrovoedingssector, kan worden gebruikt als stimulans om deze belemmeringen aan te pakken;

| E. | overwegende dat beoordelingen van de belemmeringen voor de eengemaakte markt onder andere gebaseerd moeten zijn op de ervaringen en inzichten van ondernemingen, werknemers en consumenten, die elke dag in meerdere of mindere mate met de eengemaakte markt te maken hebben, alsook op het doel van de op de eengemaakte markt toepasselijke regels; overwegende dat de bestaande belemmeringen voor de eengemaakte markt kmo’s en micro-ondernemingen onevenredig sterk treffen en zelfs bestraffen, en verhinderen dat zij grensoverschrijdende activiteiten ontplooien; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat beoordelingen van de belemmeringen voor de eengemaakte markt onder andere gebaseerd moeten zijn op de ervaringen en inzichten van ondernemingen, werknemers en consumenten, die elke dag in meerdere of mindere mate met de eengemaakte markt te maken hebben, alsook op het doel van de op de eengemaakte markt toepasselijke regels; overwegende dat de bestaande belemmeringen voor de eengemaakte markt kmo’s en micro-ondernemingen onevenredig sterk treffen en zelfs bestraffen, en verhinderen dat zij grensoverschrijdende activiteiten ontplooien;

| F. | overwegende dat de werking van de eengemaakte markt, de doeltreffende uitvoering van de bestaande EU-wetgeving en het wegnemen van belemmeringen zowel de verantwoordelijkheid is van de Commissie als van de lidstaten; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de werking van de eengemaakte markt, de doeltreffende uitvoering van de bestaande EU-wetgeving en het wegnemen van belemmeringen zowel de verantwoordelijkheid is van de Commissie als van de lidstaten;

| G. | overwegende dat veel belemmeringen voor de eengemaakte markt voortvloeien uit een onjuiste of onvolledige toepassing van de EU-wetgeving, een gebrek aan behoorlijke omzetting van het EU-recht in nationale rechtskaders, een gebrek aan passende maatregelen van het EU-recht tegen bestaande belemmeringen, hindernissen bij de toegang tot noodzakelijke informatie of eenzijdige beleidsmaatregelen van de lidstaten; overwegende dat onnodig regelgevend optreden op EU-niveau ook negatieve gevolgen kan hebben voor de eengemaakte markt en belemmeringen kan veroorzaken zoals hoge nalevingskosten en rechtsonzekerheid voor individuele consumenten; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat veel belemmeringen voor de eengemaakte markt voortvloeien uit een onjuiste of onvolledige toepassing van de EU-wetgeving, een gebrek aan behoorlijke omzetting van het EU-recht in nationale rechtskaders, een gebrek aan passende maatregelen van het EU-recht tegen bestaande belemmeringen, hindernissen bij de toegang tot noodzakelijke informatie of eenzijdige beleidsmaatregelen van de lidstaten; overwegende dat onnodig regelgevend optreden op EU-niveau ook negatieve gevolgen kan hebben voor de eengemaakte markt en belemmeringen kan veroorzaken zoals hoge nalevingskosten en rechtsonzekerheid voor individuele consumenten;

| H. | overwegende dat versnippering, restrictieve nationale regelgeving, ontoereikende of onjuiste tenuitvoerlegging, bureaucratie en overregulering, alsook het gebrek aan handhaving of passende maatregelen van het EU-recht om de belemmeringen weg te nemen, negatieve gevolgen kunnen hebben zowel op EU- als op nationaal niveau, waardoor burgers worden beroofd van banen, consumenten van keuzes en ondernemers van kansen; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat versnippering, restrictieve nationale regelgeving, ontoereikende of onjuiste tenuitvoerlegging, bureaucratie en overregulering, alsook het gebrek aan handhaving of passende maatregelen van het EU-recht om de belemmeringen weg te nemen, negatieve gevolgen kunnen hebben zowel op EU- als op nationaal niveau, waardoor burgers worden beroofd van banen, consumenten van keuzes en ondernemers van kansen;

| I. | overwegende dat een non-tarifaire belemmering (NTB) een onevenredige of discriminerende regelgevingsmaatregel is die resulteert in een last of een kost die moet worden gedragen door een bedrijf dat een markt wenst te betreden, maar niet door bedrijven die al op de markt aanwezig zijn, of een kost die wordt opgelegd aan buitenlandse bedrijven maar niet aan binnenlandse bedrijven, onverminderd het recht van de lidstaten om regelgeving vast te stellen en legitieme doelstellingen van overheidsbeleid na te streven, zoals de bescherming van het milieu en van de rechten van consumenten en werknemers; overwegende dat het Parlement non-tarifaire belemmeringen heeft aangepakt in zijn resolutie van 26 mei 2016 (4); |
| --- | --- |

I.

overwegende dat een non-tarifaire belemmering (NTB) een onevenredige of discriminerende regelgevingsmaatregel is die resulteert in een last of een kost die moet worden gedragen door een bedrijf dat een markt wenst te betreden, maar niet door bedrijven die al op de markt aanwezig zijn, of een kost die wordt opgelegd aan buitenlandse bedrijven maar niet aan binnenlandse bedrijven, onverminderd het recht van de lidstaten om regelgeving vast te stellen en legitieme doelstellingen van overheidsbeleid na te streven, zoals de bescherming van het milieu en van de rechten van consumenten en werknemers; overwegende dat het Parlement non-tarifaire belemmeringen heeft aangepakt in zijn resolutie van 26 mei 2016 (4);

| J. | overwegende dat overregulering betekent: praktijken die ertoe leiden dat lidstaten ongerechtvaardigde bijkomende administratieve eisen invoeren die geen verband houden met de doelstellingen van de wetgeving en die de goede werking van de interne markt kunnen ondermijnen; overwegende dat overregulering echter moet worden onderscheiden van de vaststelling van strengere normen, die verder gaan dan de voor de hele EU geldende minimumnormen inzake milieu- en consumentenbescherming, gezondheidszorg en voedselveiligheid; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat overregulering betekent: praktijken die ertoe leiden dat lidstaten ongerechtvaardigde bijkomende administratieve eisen invoeren die geen verband houden met de doelstellingen van de wetgeving en die de goede werking van de interne markt kunnen ondermijnen; overwegende dat overregulering echter moet worden onderscheiden van de vaststelling van strengere normen, die verder gaan dan de voor de hele EU geldende minimumnormen inzake milieu- en consumentenbescherming, gezondheidszorg en voedselveiligheid;

| K. | overwegende dat de huidige Commissie nog geen alomvattend wetgevingspakket heeft voorgesteld om de tekortkomingen ten aanzien van de uitoefening van de fundamentele vrijheden van de eengemaakte markt aan te pakken dat verder gaat dan handhaving, afgezien van digitale initiatieven; overwegende dat de Commissie prioriteit heeft toegekend aan een betere handhaving van de bestaande wetgeving inzake de eengemaakte markt, naast een aantal digitale en groene initiatieven die de weg vrijmaken voor de dubbele transitie; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat de huidige Commissie nog geen alomvattend wetgevingspakket heeft voorgesteld om de tekortkomingen ten aanzien van de uitoefening van de fundamentele vrijheden van de eengemaakte markt aan te pakken dat verder gaat dan handhaving, afgezien van digitale initiatieven; overwegende dat de Commissie prioriteit heeft toegekend aan een betere handhaving van de bestaande wetgeving inzake de eengemaakte markt, naast een aantal digitale en groene initiatieven die de weg vrijmaken voor de dubbele transitie;

| L. | overwegende dat bij de ontwikkeling en tenuitvoerlegging van internemarktwetgeving altijd de juiste betrokkenheid moet worden gewaarborgd van de sociale partners en maatschappelijke organisaties; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat bij de ontwikkeling en tenuitvoerlegging van internemarktwetgeving altijd de juiste betrokkenheid moet worden gewaarborgd van de sociale partners en maatschappelijke organisaties;

| M. | overwegende dat het Parlement en de Raad enkele van de voorstellen in het dienstenpakket van 2016 hebben verworpen; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat het Parlement en de Raad enkele van de voorstellen in het dienstenpakket van 2016 hebben verworpen;

| N. | overwegende dat een duidelijke meerderheid van de ondernemingen van mening is dat de eengemaakte markt onvoldoende geïntegreerd is; overwegende dat de versnippering van de regels voor grensoverschrijdende handel grote gevolgen heeft voor ondernemingen en consumenten overal op de interne markt; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat een duidelijke meerderheid van de ondernemingen van mening is dat de eengemaakte markt onvoldoende geïntegreerd is; overwegende dat de versnippering van de regels voor grensoverschrijdende handel grote gevolgen heeft voor ondernemingen en consumenten overal op de interne markt;

| O. | overwegende dat handelaren, ondanks de inspanningen die in het verleden zijn geleverd door middel van talrijke programma’s en toepassingen, vaak nog steeds moeite hebben om informatie te vinden over de regels en procedures voor de grensoverschrijdende verlening van diensten en verkoop van goederen; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat handelaren, ondanks de inspanningen die in het verleden zijn geleverd door middel van talrijke programma’s en toepassingen, vaak nog steeds moeite hebben om informatie te vinden over de regels en procedures voor de grensoverschrijdende verlening van diensten en verkoop van goederen;

| P. | overwegende dat 71 % van de kmo’s die het systeem voor wederzijdse erkenning van niet-geharmoniseerde goederen hebben uitgeprobeerd, een beslissing tot weigering van markttoegang heeft ontvangen en dat met de recente herziening van de verordening betreffende dit systeem werd beoogd de toepassing ervan voor ondernemingen te vergemakkelijken door een beter kader te bieden voor nationale besluitvorming; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat 71 % van de kmo’s die het systeem voor wederzijdse erkenning van niet-geharmoniseerde goederen hebben uitgeprobeerd, een beslissing tot weigering van markttoegang heeft ontvangen en dat met de recente herziening van de verordening betreffende dit systeem werd beoogd de toepassing ervan voor ondernemingen te vergemakkelijken door een beter kader te bieden voor nationale besluitvorming;

| Q. | overwegende dat de richtlijn betreffende de erkenning van beroepskwalificaties (5) een essentieel instrument is voor het waarborgen van de goede werking van de eengemaakte markt, maar dat het gebrek aan instrumenten voor de automatische erkenning van kwalificaties en vaardigheden tussen de lidstaten de mobiliteit van beroepsbeoefenaren belemmert en zo leidt tot ongerechtvaardigde belemmeringen; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat de richtlijn betreffende de erkenning van beroepskwalificaties (5) een essentieel instrument is voor het waarborgen van de goede werking van de eengemaakte markt, maar dat het gebrek aan instrumenten voor de automatische erkenning van kwalificaties en vaardigheden tussen de lidstaten de mobiliteit van beroepsbeoefenaren belemmert en zo leidt tot ongerechtvaardigde belemmeringen;

| R. | overwegende dat de eengemaakte markt van de EU een nooit afgerond project is en dat de snelheid van de maatschappelijke en technologische ontwikkelingen kan leiden tot nieuwe belemmeringen voor de eengemaakte markt die de volledige uitvoering ervan in de weg staan; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de eengemaakte markt van de EU een nooit afgerond project is en dat de snelheid van de maatschappelijke en technologische ontwikkelingen kan leiden tot nieuwe belemmeringen voor de eengemaakte markt die de volledige uitvoering ervan in de weg staan;

| S. | overwegende dat de digitalisering en het gebruik van AI en nieuwe technologieën kunnen zorgen voor een aanzienlijke toegevoegde waarde voor de eengemaakte markt, kunnen bijdragen tot het beperken van de bestaande belemmeringen en lasten en nieuwe zakelijke kansen mogelijk kunnen maken, evenals de volledige werking van de digitale eengemaakte markt ten gunste van consumenten en ondernemingen; overwegende dat het gebruik van nieuwe technologieën en AI nuttig kan zijn om sommige belemmeringen op de digitale eengemaakte markt weg te nemen; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat de digitalisering en het gebruik van AI en nieuwe technologieën kunnen zorgen voor een aanzienlijke toegevoegde waarde voor de eengemaakte markt, kunnen bijdragen tot het beperken van de bestaande belemmeringen en lasten en nieuwe zakelijke kansen mogelijk kunnen maken, evenals de volledige werking van de digitale eengemaakte markt ten gunste van consumenten en ondernemingen; overwegende dat het gebruik van nieuwe technologieën en AI nuttig kan zijn om sommige belemmeringen op de digitale eengemaakte markt weg te nemen;

| T. | overwegende dat het gebrek aan harmonisatie en ontoereikende minimumnormen leiden tot aanvullende kosten en een verminderde veiligheid van de producten op de eengemaakte markt en dat deze elementen tegelijkertijd het Europese concurrentievermogen verminderen op de internationale markten; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat het gebrek aan harmonisatie en ontoereikende minimumnormen leiden tot aanvullende kosten en een verminderde veiligheid van de producten op de eengemaakte markt en dat deze elementen tegelijkertijd het Europese concurrentievermogen verminderen op de internationale markten;

| U. | overwegende dat het voor het kader van de eengemaakte markt essentieel is om een goed evenwicht te vinden tussen economische vrijheden, sociale rechten, de belangen van consumenten, werknemers en ondernemingen en het algemeen belang; |
| --- | --- |

U.

overwegende dat het voor het kader van de eengemaakte markt essentieel is om een goed evenwicht te vinden tussen economische vrijheden, sociale rechten, de belangen van consumenten, werknemers en ondernemingen en het algemeen belang;

| V. | overwegende dat de laatste tijd diverse verzoekschriften over non-tarifaire belemmeringen zijn ingediend bij de Commissie verzoekschriften van het Parlement (PETI), bijvoorbeeld verzoekschriften nrs. 0179/2021 en 0940/2020; |
| --- | --- |

V.

overwegende dat de laatste tijd diverse verzoekschriften over non-tarifaire belemmeringen zijn ingediend bij de Commissie verzoekschriften van het Parlement (PETI), bijvoorbeeld verzoekschriften nrs. 0179/2021 en 0940/2020;

| W. | overwegende dat de COVID-19-crisis een schok was zowel voor de productie als voor de consumptie en een nieuwe vorm heeft gegeven aan binnenlandse en grensoverschrijdende activiteiten, met gevolgen voor consumenten, bedrijven, werknemers en de verlening van diensten; overwegende dat sommige van deze effecten tijdelijk kunnen zijn, maar andere blijvende gevolgen zullen hebben voor de vorm en behoeften van de eengemaakte markt; overwegende dat als reactie op de pandemie een versnelling heeft plaatsgehad van de omschakeling naar digitale diensten; overwegende dat de crisis heeft aangetoond dat Europese integratie, sterke instellingen en regelgeving belangrijk zijn; overwegende dat willekeurige praktijken op het gebied van overheidsopdrachten tijdens de COVID-19-pandemie ernstige gevolgen hebben gehad voor de interne markt en de transparantie ernstig in gevaar hebben gebracht; overwegende dat de huidige moeilijke situatie niet alleen de verwijdering vereist van de belemmeringen die gerelateerd zijn aan COVID-19, maar ook die van de ongerechtvaardigde belemmeringen die op de interne markt aanwezig zijn sinds jaren, teneinde de eengemaakte markt te verbeteren en te verdiepen, als een van de manieren om uit de crisis te raken; |
| --- | --- |

W.

overwegende dat de COVID-19-crisis een schok was zowel voor de productie als voor de consumptie en een nieuwe vorm heeft gegeven aan binnenlandse en grensoverschrijdende activiteiten, met gevolgen voor consumenten, bedrijven, werknemers en de verlening van diensten; overwegende dat sommige van deze effecten tijdelijk kunnen zijn, maar andere blijvende gevolgen zullen hebben voor de vorm en behoeften van de eengemaakte markt; overwegende dat als reactie op de pandemie een versnelling heeft plaatsgehad van de omschakeling naar digitale diensten; overwegende dat de crisis heeft aangetoond dat Europese integratie, sterke instellingen en regelgeving belangrijk zijn; overwegende dat willekeurige praktijken op het gebied van overheidsopdrachten tijdens de COVID-19-pandemie ernstige gevolgen hebben gehad voor de interne markt en de transparantie ernstig in gevaar hebben gebracht; overwegende dat de huidige moeilijke situatie niet alleen de verwijdering vereist van de belemmeringen die gerelateerd zijn aan COVID-19, maar ook die van de ongerechtvaardigde belemmeringen die op de interne markt aanwezig zijn sinds jaren, teneinde de eengemaakte markt te verbeteren en te verdiepen, als een van de manieren om uit de crisis te raken;

De stand van zaken en beleidsdoelstellingen met betrekking tot de eengemaakte markt

| 1. | is verheugd over het pakket voor de governance van de eengemaakte markt van maart 2020, dat erop gericht is de uitvoering en handhaving van de Europese wetgeving te verbeteren, in de eerste plaats door een overzicht te bieden van de bestaande en komende initiatieven; is ook van mening dat er nog steeds tekortkomingen bestaan op het gebied van wetgeving en rechtshandhaving, die de goede werking van de eengemaakte markt belemmeren; is met name van mening dat initiatieven ter verbetering van de eengemaakte markt voor diensten ontbreken; |
| --- | --- |

1.

| 2. | steunt de mededeling van de Commissie over een langetermijnplan voor een betere uitvoering en handhaving van de regels inzake de eengemaakte markt, en met name de voorstellen om Solvit te versterken als instrument voor de beslechting van geschillen inzake de eengemaakte markt, om de Commissie een grotere rol toe te bedelen met betrekking tot hulp aan de lidstaten om het Unierecht juist, volledig en tijdig om te zetten, met het oog op een geharmoniseerde uitlegging en ter voorkoming van overregulering, en om in het kader van de ene digitale toegangspoort een instrument inzake belemmeringen op de eengemaakte markt in het leven te roepen, waardoor burgers en bedrijven anoniem melding kunnen maken van regelgevingsbelemmeringen waarmee zij bij de uitoefening van hun internemarktrechten worden geconfronteerd; |
| --- | --- |

2.

| 3. | merkt op dat de prijs voor een gebrekkige uitvoering wordt betaald door zowel ondernemingen als consumenten en moedigt de Commissie aan prioriteit te verlenen aan passende handhavingsmaatregelen; |
| --- | --- |

3.

| 4. | benadrukt de inspanningen om ervoor te zorgen dat de goede werking van de eengemaakte markt hand in hand gaat met inspanningen voor het verwezenlijken van de fundamentele doelstellingen van de EU op het gebied van duurzame ontwikkeling en een sociale markteconomie, alsook een hoog niveau van bescherming en verbetering van de kwaliteit van het milieu; |
| --- | --- |

4.

| 5. | benadrukt dat de eengemaakte markt nog steeds een van de grootste verdiensten van de Europese Unie is; dringt er daarom bij de Commissie op aan middelen in te zetten om kwesties met betrekking tot de eengemaakte markt aan te pakken, met name ongerechtvaardigde NTB’s, die beletten dat het potentieel van de eengemaakte markt voor consumenten, werknemers en bedrijven, met name kmo’s, ten volle wordt benut, door onnodige en onbillijke belemmeringen te creëren voor het vrije verkeer van goederen en diensten; |
| --- | --- |

5.

| 6. | erkent dat een strenger toezicht, ook door de lidstaten, terughoudendheid op het gebied van regelgeving, een vereenvoudiging van de manier waarop het huidige regelgevingskader van de EU wordt toegepast en een grotere politieke nadruk op de eengemaakte markt waarschijnlijk nodig zijn om dergelijke belemmeringen effectief weg te nemen en de integratie op de eengemaakte markt verder te verdiepen; |
| --- | --- |

6.

| 7. | erkent het fundamentele belang van beleid ter bescherming van de consument als factor die de eengemaakte markt versterkt en bijdraagt tot de integratie ervan; |
| --- | --- |

7.

| 8. | verzoekt de Commissie de middelen van het programma voor de eengemaakte markt te gebruiken om de governance van de eengemaakte markt te versterken en de werking ervan te verbeteren, met name wat non-tarifaire belemmeringen betreft; |
| --- | --- |

8.

| 9. | verzoekt de lidstaten de integriteit van de eengemaakte markt te eerbiedigen door beter informatie uit te wisselen over de tenuitvoerlegging van het Unierecht en deze tenuitvoerlegging beter te coördineren, met de hulp van de Commissie, zo veel mogelijk af te zien van de invoering van afwijkende nationale regels en op Europees niveau te zoeken naar oplossingen, de richtsnoeren voor betere regelgeving toe te passen bij de invoering van nationale regels, te voorzien in deugdelijke effectbeoordelingen en belanghebbenden te ondersteunen zodat zij naar behoren kunnen bijdragen tot het besluitvormingsproces, alsmede alle regels toe te passen op gerechtvaardigde, evenredige en niet-discriminerende wijze; |
| --- | --- |

9.

| 10. | benadrukt dat de volledige verwezenlijking van de doelstellingen van de Green Deal en de Europese digitale agenda’s vooral afhangt van de doeltreffende werking van de eengemaakte markt en een passend overheidsbeleid, hetgeen van groot belang is voor marktefficiëntie en -innovatie en een van diverse instrumenten voor de modernisering van de Europese economieën; is daarom van mening dat de tekortkomingen van de eengemaakte markt even veel aandacht verdienen als de Green Deal en de Europese digitale agenda; onderstreept dat bij ander Europees beleid rekening moet worden gehouden met de regels van de eengemaakte markt en de beginselen ervan moeten worden geëerbiedigd; bevestigt andermaal zijn engagement voor de ontwikkeling en waarborging van een solide, duurzame en consument-, werknemer- en ondernemingsvriendelijke interne markt; |
| --- | --- |

10.

| 11. | betreurt het feit dat een aantal NTB’s de doelstellingen van de industriestrategie van de EU kunnen ondermijnen, met name het terughalen van de productie en het versterken van de veerkracht van de Europese economie; onderstreept het feit dat een solide geïntegreerde eengemaakte markt waar NTB’s geëlimineerd zijn, een voorwaarde is voor de verwezenlijking van de doelstellingen van de industriestrategie van de EU; |
| --- | --- |

11.

| 12. | dringt er bij de lidstaten op aan erop toe te zien dat hun optreden proportioneel is en in strikte overeenstemming met de legitieme doelstellingen van het overheidsbeleid, zoals volksgezondheid, milieu, openbare diensten en het algemeen belang; betreurt het feit dat sommige lidstaten nog steeds verwijzen naar het openbaar belang om hun binnenlandse markt af te sluiten; wijst er voorts op dat vereisten zoals ongegronde territoriale beperkingen, onnodige taalvereisten en toetsingen van de economische behoefte leiden tot ongerechtvaardigde belemmeringen binnen de eengemaakte markt en verzoekt de Commissie het toezicht op de lidstaten in dit opzicht te verbeteren, met inbegrip van wettelijke kennisgevingsverplichtingen; |
| --- | --- |

12.

| 13. | betreurt het feit dat het aantal inbreukprocedures tegen de lidstaten op het gebied van de eengemaakte markt volgens een studie van het Parlement tussen 2017 en 2019 is toegenomen en in 2019 opliep tot 800, het hoogste aantal sinds 2014; |
| --- | --- |

13.

Belemmeringen voor het vrije verkeer van goederen en diensten

| 14. | merkt op dat de Commissie en belanghebbenden een reeks belangrijke ongerechtvaardigde belemmeringen voor grensoverschrijdende activiteiten hebben vastgesteld, waaronder:






  a) | verschillen in de regelgeving en een inconsistente tenuitvoerlegging van het EU-recht, die de grensoverschrijdende uitwisselingen bemoeilijken en bedrijven dwingen middelen in te zetten voor het moeizame proces van het analyseren van EU-wetsbepalingen, waardoor investeringen worden afgeleid van activiteiten die werkgelegenheid creëren of de groei bevorderen; |
| --- | --- | --- |

14.

a)

verschillen in de regelgeving en een inconsistente tenuitvoerlegging van het EU-recht, die de grensoverschrijdende uitwisselingen bemoeilijken en bedrijven dwingen middelen in te zetten voor het moeizame proces van het analyseren van EU-wetsbepalingen, waardoor investeringen worden afgeleid van activiteiten die werkgelegenheid creëren of de groei bevorderen;

| b) | een ontoereikende handhaving van de EU-wetgeving en lange en complexe procedures om inbreuken op het Unierecht op te lossen; |
| --- | --- |

b)

een ontoereikende handhaving van de EU-wetgeving en lange en complexe procedures om inbreuken op het Unierecht op te lossen;

| c) | belastende en soms complexe administratieve voorschriften en praktijken, zoals herhaalde en aanhoudende inspecties en sancties die onevenredig zijn met de inbreuk, ontoereikende en ontoegankelijke of onbestaande informatie en beperkte communicatielijnen met overheidsinstanties, die ook de mogelijkheden beperken voor nieuwe en concurrerende diensten op nieuwe locaties die meer keuzes zouden bieden aan consumenten; |
| --- | --- |

c)

belastende en soms complexe administratieve voorschriften en praktijken, zoals herhaalde en aanhoudende inspecties en sancties die onevenredig zijn met de inbreuk, ontoereikende en ontoegankelijke of onbestaande informatie en beperkte communicatielijnen met overheidsinstanties, die ook de mogelijkheden beperken voor nieuwe en concurrerende diensten op nieuwe locaties die meer keuzes zouden bieden aan consumenten;

| d) | territoriale leveringsbeperkingen die een duidelijke belemmering vormen voor de ontwikkeling van de eengemaakte markt en de potentiële voordelen ervan voor consumenten; |
| --- | --- |

d)

territoriale leveringsbeperkingen die een duidelijke belemmering vormen voor de ontwikkeling van de eengemaakte markt en de potentiële voordelen ervan voor consumenten;

| e) | op nationaal niveau vastgestelde aanvullende technische voorschriften die buitensporige en ongerechtvaardigde administratieve lasten met zich meebrengen die de goede werking van de interne markt kunnen ondermijnen; |
| --- | --- |

e)

op nationaal niveau vastgestelde aanvullende technische voorschriften die buitensporige en ongerechtvaardigde administratieve lasten met zich meebrengen die de goede werking van de interne markt kunnen ondermijnen;

| f) | een gebrek aan doeltreffende instrumenten en mechanismen om kennis te verkrijgen over bestaande verplichtingen of het ontbreken van geharmoniseerde technische normen, met als gevolg hogere nalevingskosten voor ondernemingen die grensoverschrijdend actief zijn; |
| --- | --- |

f)

een gebrek aan doeltreffende instrumenten en mechanismen om kennis te verkrijgen over bestaande verplichtingen of het ontbreken van geharmoniseerde technische normen, met als gevolg hogere nalevingskosten voor ondernemingen die grensoverschrijdend actief zijn;

| g) | een gebrek aan transparantie en informatie en complexe procedurele vereisten die de problemen vergroten met betrekking tot de toegang tot grensoverschrijdende aanbestedingen, met name voor kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s); |
| --- | --- |

g)

een gebrek aan transparantie en informatie en complexe procedurele vereisten die de problemen vergroten met betrekking tot de toegang tot grensoverschrijdende aanbestedingen, met name voor kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s);

| h) | onvoldoende regels voor grensoverschrijdende e-handel; |
| --- | --- |

h)

onvoldoende regels voor grensoverschrijdende e-handel;

| i) | problemen met betrekking tot het tijdig oplossen van commerciële en administratieve geschillen; |
| --- | --- |

i)

problemen met betrekking tot het tijdig oplossen van commerciële en administratieve geschillen;

| 15. | merkt op dat EU-bedrijven die op de interne markt actief zijn al concrete voorbeelden van bovengenoemde belemmeringen hebben gemeld, bijvoorbeeld de verplichting voor buitenlandse dienstverleners om een onderneming te registreren in een handels- en vennootschapsregister van een lidstaat van ontvangst, zelfs als zij louter werknemers naar het grondgebied van de ontvangende lidstaat sturen op tijdelijke basis en daar geen infrastructuur hebben van waaruit zij activiteiten zouden verrichten op gebruikelijke, stabiele en continue wijze; |
| --- | --- |

15.

| 16. | benadrukt dat de doeltreffendste manier om de versnippering van de eengemaakte markt te beperken erin bestaat om waar mogelijk te streven naar harmonisatie; benadrukt dat deze harmonisatie evenwel niet mag leiden tot meer regeldruk voor ondernemingen; |
| --- | --- |

16.

| 17. | wijst erop dat handhaving van de rechtsstaat de integriteit van de eengemaakte markt versterkt en herinnert de lidstaten aan hun wettelijke kennisgevingsverplichtingen; |
| --- | --- |

17.

| 18. | benadrukt dat de NTB’s onder andere ernstige gevolgen hebben voor de dienstensector en zo ook voor andere delen van de economie die op de dienstensector steunen; benadrukt voorts het feit dat de Commissie nog steeds 24 specifieke belemmeringen in 13 sectoren heeft vastgesteld die in strijd waren met de regels van de dienstenrichtlijn (6), waaronder enkele belemmeringen die discriminerend zijn en vereisten inzake vestiging of nationaliteit; merkt op dat het doel van de exercitie was het al dan niet bestaan van beperkingen te documenteren en dat een beoordeling van de evenredigheid van beperkingen buiten de reikwijdte van de exercitie viel en dat bij de exercitie niet werd beoordeeld of de betrokken beperking gerechtvaardigd of evenredig was; |
| --- | --- |

18.

| 19. | erkent dat uit het verslag een lichte daling blijkt van het niveau van de belemmeringen in bijna alle beoordeelde sectoren, hetgeen extra evaluatie door de Commissie nodig maakt; benadrukt evenwel dat het in kaart brengen van het verminderen van de belemmeringen in de verschillende dienstensectoren volgens de Commissie traag verliep van de tenuitvoerlegging van de dienstenrichtlijn in 2006 tot 2017 en dat voor de detailhandel de in kaart gebrachte belemmeringen tussen 2011 en 2017 zelfs zijn toegenomen, waardoor de geboekte vooruitgang werd tenietgedaan; |
| --- | --- |

19.

| 20. | betreurt het feit dat enkele van de belemmeringen met betrekking tot de dienstenrichtlijn het gevolg zijn van de rechtsonzekerheid die deze richtlijn sinds zijn inwerkingtreding heeft veroorzaakt met betrekking tot zijn toepassingsgebied, met name voor kmo’s in de toeristische sector; |
| --- | --- |

20.

| 21. | herinnert eraan dat openbare diensten bijzondere bescherming genieten ten aanzien van de regels van de interne markt gezien de taken van algemeen belang die zij vervullen, waardoor de regels die de overheid heeft vastgesteld voor de behoorlijke werking ervan geen niet-tarifaire belemmeringen vormen; herinnert in er in dit verband aan dat de dienstenrichtlijn niet geldt voor sociale diensten en gezondheidsdiensten; |
| --- | --- |

21.

| 22. | verzoekt de Commissie en de lidstaten meer inspanningen te verrichten om belemmeringen voor de detailhandel weg te nemen en snel te handelen wanneer nieuwe belemmeringen worden vastgesteld; verzoekt de Commissie richtsnoeren op te stellen inzake de evenredigheid van toelatingsprocedures voor de detailhandel, teneinde de rechtszekerheid en voorspelbaarheid voor de detailhandel te verbeteren, en uiterlijk medio 2022 een nieuw actieplan voor de Europese detailhandel te presenteren; |
| --- | --- |

22.

| 23. | herinnert eraan dat een aanzienlijk aantal problemen met de grensoverschrijdende verlening van diensten voortvloeit uit administratieve praktijken en niet uit een onverenigbaarheid met het Unierecht; |
| --- | --- |

23.

| 24. | verzoekt de Commissie richtsnoeren te blijven ontwikkelen om ondermaatse wetgeving aan te pakken; wijst erop dat het ontbreken van een gemeenschappelijke interpretatie van de EU-wetgeving ter bevordering van het vrije verkeer van werknemers kan leiden tot een gebrek aan juridische duidelijkheid en bureaucratische lasten voor bedrijven en werknemers die diensten verlenen in diverse lidstaten; verzoekt de Commissie de lidstaten te steunen bij het omzettingsproces om een meer geharmoniseerde benadering te waarborgen; |
| --- | --- |

24.

| 25. | betreurt het feit dat onvoldoende gebruik wordt gemaakt van de kennisgevingsprocedure in het kader van de dienstenrichtlijn en het kennisgevingssysteem TRIS (7); wijst erop dat dit het vermogen van de Commissie ondermijnt om ervoor te zorgen dat nieuwe dienstenwetgeving in overeenstemming is met de dienstenrichtlijn; verzoekt de lidstaten hun kennisgevingsverplichtingen overeenkomstig de dienstenrichtlijn na te komen; verzoekt de Commissie uiterlijk medio 2022 een actieplan te presenteren om het huidige kader te verbeteren; neemt in verband hiermee kennis van het voornemen van de Commissie om het handboek voor de tenuitvoerlegging van de dienstenrichtlijn bij te werken, teneinde er elementen in op te nemen die voortvloeien uit de meest recente rechtspraak en ervoor te zorgen dat de richtlijn beter wordt gehandhaafd; |
| --- | --- |

25.

| 26. | wijst erop dat belemmeringen ook het gevolg kunnen zijn van het beperkte vermogen van nationale overheidsdiensten om diensten te verlenen in andere talen en van een gebrek aan relevante opleiding en infrastructuur; verzoekt de lidstaten ervoor te zorgen dat informatie en documenten in verband met markttoegang niet alleen beschikbaar zijn in de officiële taal van de lidstaat, maar ook in het Engels of een andere taal die het meest gebruikt wordt in de lokale economie; |
| --- | --- |

26.

| 27. | verzoekt de Commissie en de lidstaten praktische, beknopte en gebruiksklare instrumenten vast te stellen voor de nationale autoriteiten om onjuiste praktijken en inbreuken aan te pakken en de regels van de interne markt te handhaven; |
| --- | --- |

27.

| 28. | herinnert eraan dat een lidstaat zich alleen kan beroepen op de openbare orde, de volksgezondheid of de openbare veiligheid als hij kan aantonen dat er sprake is van een reële, voldoende ernstige bedreiging van een fundamenteel belang van de samenleving; acht daarom elke vorm van door de staat ondersteunde discriminatie onaanvaardbaar, bijvoorbeeld jegens personen met een handicap of op grond van economische positie, nationaliteit, leeftijd, ras of etnische afkomst, godsdienst of overtuiging, beroep, geslacht of seksuele geaardheid (met inbegrip van lgbtiq-fobie); is van mening dat dergelijke discriminatie de vrijheden van de interne markt kan beperken en aldus een NTB kan vormen voor het vrije verkeer van goederen en diensten, aangezien het hierdoor onmogelijk wordt gemaakt voor producenten en dienstverleners om dezelfde goederen en diensten te leveren in de hele EU en voor consumenten om te profiteren van de verworvenheden van de eengemaakte markt; |
| --- | --- |

28.

| 29. | is verheugd over de aanzienlijke verbeteringen voor het vrije verkeer van goederen in de afgelopen jaren dankzij verordeningen zoals Verordening (EU) 2018/302 (8) (verordening geoblocking), Verordening (EU) 2019/1020 (9) (verordening betreffende markttoezicht en conformiteit van producten) en bovenal dankzij Verordening (EU) 2019/515 (10) (verordening betreffende de wederzijdse erkenning van goederen); herinnert eraan dat het beginsel van wederzijdse erkenning alleen van toepassing is op niet-geharmoniseerde goederen en benadrukt het belang van harmonisatie van bovenaf om een hoog niveau van productveiligheid en consumentenbescherming te waarborgen; is van mening dat een gedegen toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning en van de instrumenten die onlangs zijn ingesteld bij Verordening (EU) 2019/515 de agenda voor de eengemaakte markt op efficiënte wijze zou bevorderen, met name op gebieden waar nog problemen bestaan; |
| --- | --- |

29.

| 30. | is van mening dat de vaststelling en tenuitvoerlegging van de verordening geoblocking gunstig is geweest voor consumenten met betrekking tot het faciliteren van grensoverschrijdende aankopen; herinnert er evenwel aan dat bepaalde belemmeringen blijven bestaan, met name wat de verstrekking van audiovisuele diensten en inhoud betreft, en dat dit tot uiting komt in een lager vertrouwen van de consument in grensoverschrijdende onlineaankopen; roept de Commissie op om in het kader van het voor 2022 geplande evaluatieverslag manieren voor te stellen om ongerechtvaardigde en inefficiënte geoblocking weg te nemen en te streven naar de totstandbrenging van een geharmoniseerde digitale eengemaakte markt; |
| --- | --- |

30.

| 31. | wijst op het bestaan van discriminerende en concurrentieverstorende praktijken, zoals territoriale leveringsbeperkingen, die de ontwikkeling van de eengemaakte markt belemmeren en de potentiële voordelen ervan voor de consument ondermijnen; verzoekt de Commissie passende maatregelen voor te stellen om territoriale leveringsbeperkingen uit te bannen en zo de belemmeringen voor grensoverschrijdende handel weg te nemen met het oog op een volledig functionerende eengemaakte markt; |
| --- | --- |

31.

| 32. | is ingenomen met het feit dat de harmonisatie van kwalificaties door middel van wederzijdse erkenning reeds heeft bijgedragen aan de groei van de eengemaakte markt voor diverse beroepen; betreurt evenwel het feit dat de mogelijkheden voor een verdere verbetering ernstig worden beperkt door administratieve belemmeringen die door de lidstaten zijn opgelegd; onderstreept dat de wederzijdse erkenning van diploma’s, kwalificaties en vaardigheden tussen de lidstaten het vrije verkeer van werknemers en diensten zou versterken en dringt er bij de lidstaten op aan de wederzijdse erkenning uit te breiden tot alle mogelijke onderwijs- en opleidingsniveaus en de nodige procedures voor deze uitbreiding zo snel mogelijk te verbeteren of in te voeren; |
| --- | --- |

32.

| 33. | herinnert aan de specifieke status van gereguleerde beroepen op de eengemaakte markt en hun rol met betrekking tot het openbaar belang, maar onderstreept ook dat deze specifieke status niet mag worden gebruikt om ongerechtvaardigde belemmeringen in stand te houden die leiden tot de versnippering van de eengemaakte markt; |
| --- | --- |

33.

| 34. | moedigt de lidstaten aan onnodige beperkingen voor beroepskwalificaties uit te bannen en moedigt de Commissie aan waakzaam te blijven en inbreukprocedures in te leiden wanneer lidstaten de EU-wetgeving inzake de erkenning van kwalificaties niet naleven; |
| --- | --- |

34.

| 35. | herinnert eraan dat de richtlijn beroepskwalificaties gebaseerd is op het beginsel van gelijke behandeling en het verbod op discriminatie op grond van nationaliteit; |
| --- | --- |

35.

| 36. | verzoekt de Commissie en de lidstaten continu het bewustzijn te vergroten onder ondernemingen en werknemers die misschien onvoldoende kennis hebben over wederzijdse erkenning en andere relevante regels die grensoverschrijdende activiteiten vergemakkelijken; |
| --- | --- |

36.

| 37. | dringt erop aan dat het Europese kwalificatiekader wordt bevorderd en de toepassing ervan gefaciliteerd in de hele EU, zodat het een algemeen aanvaard erkenningsinstrument wordt; |
| --- | --- |

37.

| 38. | betreurt de ontoereikende toegang tot informatie met betrekking tot arbeidsmobiliteit in de dienstensector en maakt zich zorgen over de omslachtige procedures in bepaalde lidstaten voor het verkrijgen van essentiële documenten en over de aanhoudende problemen om burgers tijdig een A1-formulier te verstrekken; benadrukt dat de toegang tot informatie, bijvoorbeeld over binnenlandse collectieve overeenkomsten, indien van toepassing en relevant, die verplicht is op grond van Richtlijn 2014/67/EU (11), moet worden verbeterd ter facilitering van de naleving door bedrijven en de informatieverstrekking aan burgers; benadrukt dat deze informatie beschikbaar moet zijn via de ene digitale toegangspoort; verzoekt de Commissie en de Europese Arbeidsautoriteit passende maatregelen te nemen om de toegang tot informatie te verbeteren; |
| --- | --- |

38.

| 39. | dringt er bij de Commissie op aan in het eerste kwartaal van 2022 als gepland een digitaal formulier in te voeren voor het melden van de detachering van werknemers, zoals uiteengezet in haar actualisering van de nieuwe industriestrategie van 2020, en daarbij een eenvoudig, gebruiksvriendelijk en interoperabel digitaal formulier vast te stellen dat aansluit bij de behoeften van Europese bedrijven, met name kmo’s; |
| --- | --- |

39.

| 40. | herinnert eraan dat de toegang tot informatie van essentieel belang is en voor de gebruikers zo gemakkelijk mogelijk moet worden gemaakt; is van oordeel dat de maatregelen die in het kader van het goederenpakket zijn genomen om de toegang tot informatie over de toepasselijke voorschriften en verplichtingen voor ondernemingen te verbeteren, een welkome ontwikkeling zijn om de grensoverschrijdende handel te vergemakkelijken en tegelijkertijd een hoog niveau van consumentenbescherming te handhaven; dringt erop aan voldoende middelen uit te trekken voor de creatie van eenloketinstanties; |
| --- | --- |

40.

| 41. | neemt kennis van het toenemende aantal toegangsregels voor voertuigen in steden die zowel van toepassing zijn op particuliere als op bedrijfsvoertuigen; verzoekt de Commissie na te gaan of coördinatie op EU-niveau nodig is; |
| --- | --- |

41.

| 42. | benadrukt dat een behoorlijke werking van de eengemaakte markt van cruciaal belang is om een toereikende voorziening te waarborgen van betaalbare, kwalitatief hoogstaande producten, inclusief agrovoedingsproducten, in de hele EU; |
| --- | --- |

42.

| 43. | benadrukt dat het belangrijk is de voorzieningssystemen in de EU dynamischer en weerbaarder te maken, ook op regionaal en plaatselijk niveau, en te zorgen voor een versterking van korte, slimme en geïntegreerde toeleveringsketens, met het oog op het waarborgen van een continue voorziening met producten in de hele EU; |
| --- | --- |

43.

| 44. | beklemtoont dat moet worden gezorgd voor een eengemaakte markt die zo geharmoniseerd mogelijk is, door middel van een uniforme aanpak van etikettering in de hele EU, om belemmeringen voor de werking van de eengemaakte markt weg te nemen en tegelijk te waarborgen dat de aan consumenten verstrekte informatie helder, transparant, traceerbaar en begrijpelijk blijft; |
| --- | --- |

44.

| 45. | verwelkomt de vaststelling van de herziene richtlijn oneerlijke handelspraktijken (12) en de stimulansen van de Commissie op dit gebied, en steunt het werk en de bevindingen van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek, die allemaal gericht zijn op het aanpakken van de kwestie van kwaliteitsverschillen; |
| --- | --- |

45.

Digitalisering en gebruik van AI bij het aanpakken van belemmeringen op de eengemaakte markt

| 46. | onderstreept het belang van een volledige werkende digitale eengemaakte markt die ten goede komt aan consumenten en ondernemingen en vraagt dat kmo’s ondersteuning krijgen om de belemmeringen en problemen bij hun digitale transformatie het hoofd te bieden; |
| --- | --- |

46.

| 47. | is van mening dat de digitalisering en opkomende technologieën zoals AI kunnen bijdragen tot het realiseren van de doelstellingen van de EU en de interne markt kunnen verdiepen; benadrukt dat deze technologieën, als ze juist worden gebruikt, positief en transformerend kunnen zijn en kunnen worden ingezet voor het aanpakken van vele uitdagingen in verband met het wegnemen van belemmeringen op de eengemaakte markt; |
| --- | --- |

47.

| 48. | verzoekt de Commissie verder te onderzoeken of het gebruik moet worden toegestaan en aangemoedigd van digitale oplossingen die kunnen helpen bij het verstrekken van verplichte product- of verpakkingsinformatie zonder dat de omvang van verpakkingen hoeft te worden vergroot of producten opnieuw hoeven te worden verpakt; |
| --- | --- |

48.

| 49. | is verheugd over de voorstellen van de Commissie voor een wet inzake digitale diensten (COM(2020)0825) en een wet inzake digitale markten (COM(2020)0842) en verzoekt de Commissie en de lidstaten kaders vast te stellen die stroken met het overige beleid inzake de interne markt en het overige EU-beleid; is van mening dat het voor ondernemingen, met name kmo’s, en voor consumenten essentieel is dat er een duidelijke, geharmoniseerde en solide reeks regels bestaat; |
| --- | --- |

49.

| 50. | is verheugd over het plan van de Commissie om voor autoriteiten een enig Europees toegangspunt voor informatie voor controles op non-foodproducten op te zetten; |
| --- | --- |

50.

| 51. | roept de bevoegde EU- en nationale autoriteiten op passende maatregelen te nemen voor de ontwikkeling van één sjabloon voor officiële nationale websites en deze websites verenigbaar te maken met de ene digitale toegangspoort, met het oog op de verbetering van de toegang tot relevante informatie tussen de lidstaten; |
| --- | --- |

51.

| 52. | erkent dat talrijke belemmeringen voortvloeien uit de beperkte capaciteit van overheden om hoogwaardige diensten te verlenen in grensoverschrijdende situaties; is van mening dat digitalisering van de overheidsdiensten en volwaardige e-overheidcapaciteiten nog steeds cruciaal zijn om enkele lastige NTB’s weg te nemen; verzoekt de Commissie het gebruik van digitale instrumenten te bevorderen en dringt er bij de lidstaten op aan zich ten volle te verplichten tot de digitalisering van de overheidsdiensten; benadrukt het feit dat het belangrijk is interoperabele en opensource-instrumenten op het gebied van e-overheid te gebruiken en te ontwikkelen om de ontwikkeling te bevorderen van e-overheidsprocedures die over de landsgrenzen heen compatibel zijn; herinnert er in dit verband aan dat de belangrijkste bepalingen met betrekking tot de ene digitale toegangspoort uiterlijk op 12 december 2020 in alle EU-lidstaten van kracht moesten zijn; benadrukt het belang van het beginsel “standaard digitaal” en het eenmaligheidsbeginsel, die burgers en ondernemingen tijd en geld zullen besparen, met name wanneer zij een ruimer gebruik krijgen; is verheugd over het voorstel om aan de ene digitale toegangspoort een instrument inzake belemmeringen op de eengemaakte markt toe te voegen; |
| --- | --- |

52.

| 53. | betreurt het feit dat de tenuitvoerlegging van de ene digitale toegangspoort traag verloopt; verzoekt de lidstaten voldoende middelen in te zetten om de ene digitale toegangspoort snel ten uitvoer te leggen, op kmo-vriendelijke wijze, door op de gebruiker gerichte informatie te verstrekken over de regels en administratieve procedures van de eengemaakte markt, teneinde de toegangspoort zo veel mogelijk tot een virtuele eenloketinstantie te maken; verzoekt de lidstaten en de Commissie het toepassingsgebied van de ene digitale toegangspoort uit te breiden tot alle administratieve procedures die relevant zijn voor ondernemingen; |
| --- | --- |

53.

| 54. | merkt op dat Solvit een groot potentieel heeft om het belangrijkste informele instrument voor probleemoplossing voor ondernemingen en consumenten te worden in gevallen van een onjuiste toepassing van het Unierecht; is ingenomen met het voorstel van de Commissie om van Solvit het standaardinstrument voor de beslechting van geschillen inzake de eengemaakte markt te maken; is van oordeel dat daarvoor het bestaan van deze instrumenten voor geschillenbeslechting meer onder de aandacht moet worden gebracht; |
| --- | --- |

54.

| 55. | merkt op dat Solvit ondanks de bewustmakingsactiviteiten van de Commissie en de lidstaten bij veel burgers en ondernemingen nog steeds onbekend is; benadrukt dat de Commissie en de lidstaten verdere maatregelen moeten nemen om het instrument onder de aandacht te brengen; |
| --- | --- |

55.

| 56. | merkt op dat Solvit gebaseerd is op aanbevelingen en niet op wetgeving en dat dus in het kader ervan geen wettelijk bindende besluiten kunnen worden genomen; onderstreept dat de werking van Solvit aanzienlijk kan worden verbeterd; |
| --- | --- |

56.

| 57. | merkt op dat veel Solvit-centra nog steeds onderbemand zijn en niet beschikken over voldoende middelen en relevante opleiding voor het personeel, zodat zij niet de nodige kennis in huis hebben; verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat Solvit-centra over voldoende middelen beschikken om te functioneren als gevraagd door de Commissie in haar mededeling COM(2017)0255; |
| --- | --- |

57.

| 58. | vestigt de aandacht op het feit dat ongerechtvaardigde, onevenredige en discriminerende controlepraktijken die worden gehanteerd door de lidstaten, waaronder buitensporige boetes of het inzien van uit het oogpunt van de mededinging relevante bedrijfsgegevens, ook een vorm van belemmering binnen de interne markt zijn; merkt op dat Europese ondernemingen regelmatig melding maken van voorbeelden van dergelijke praktijken via Solvit, verzoekschriften die worden ingediend bij de Commissie PETI of klachten die worden ingediend bij de Commissie; |
| --- | --- |

58.

| 59. | wijst erop dat er behoefte is aan een laagdrempelig, makkelijk toegankelijk contactpunt voor Europese burgers en ondernemingen en hun vertegenwoordigers om door de lidstaten genomen maatregelen die de eengemaakte markt van de EU belemmeren, aan te kaarten; wijst op de noodzaak van een soepele follow-up van deze klachten om de ongerechtvaardigde belemmeringen voor de eengemaakte markt zo snel mogelijk aan te pakken; |
| --- | --- |

59.

| 60. | herinnert eraan dat de sector internationaal wegvervoer te maken heeft met NTB’s die de toegang tot nationale markten beperken, waardoor het concurrentievermogen van de sector wordt beperkt; |
| --- | --- |

60.

| 61. | wijst op het belang van de harmonisatie van normen voor de interne markt en benadrukt dat het belangrijk is belanghebbenden en ondernemingen nauwer bij het harmonisatieproces te betrekken om onnodige belemmeringen van de toegang tot de eengemaakte markt van de EU te voorkomen; |
| --- | --- |

61.

Handhaving en monitoring van de naleving

| 62. | is in principieel opzicht verheugd over de taskforce voor de handhaving van de eengemaakte markt (Single Market Enforcement Taskforce, SMET), die de overeenstemming van het nationale recht met de regels van de eengemaakte markt moet beoordelen en prioriteit moet verlenen aan de dringendste belemmeringen, overregulering moet aanpakken en horizontale handhavingskwesties moet bespreken; merkt op dat de SMET niet slechts problemen moet vaststellen, maar ook mogelijke oplossingen moet voorstellen; verzoekt de Commissie en de lidstaten te zorgen voor een grotere betrokkenheid van belanghebbenden bij de activiteiten van de SMET; |
| --- | --- |

62.

| 63. | herinnert eraan dat het plan van de Commissie om door middel van de SMET, die voor het eerst bijeenkwam in april 2020, de handhaving van het Unierecht op te voeren, tot nu toe slechts beperkte resultaten heeft opgeleverd; betreurt het feit dat de werkmethoden van de SMET onvoldoende transparant zijn; verzoekt de Commissie en de lidstaten de transparantie van de SMET te verbeteren en belanghebbenden te betrekken bij zijn vergaderingen, alsmede ervoor te zorgen dat de SMET deelnemerslijsten en agenda’s en notulen van zijn vergaderingen publiceert op de website van de Commissie; verzoekt de Commissie om uiterlijk eind 2022 concrete resultaten van de werkzaamheden van de SMET voor te leggen en deze in te dienen bij de Commissie interne markt en consumentenbescherming van het Parlement en bij de Raad Concurrentievermogen, overeenkomstig haar mededeling van 10 maart 2020 over een langetermijnactieplan voor een betere uitvoering en handhaving van de regels inzake de eengemaakte markt (COM(2020)0094); |
| --- | --- |

63.

| 64. | verzoekt de Commissie regelmatig, minstens om de drie jaar, een verslag over NTB’s te presenteren, het bestaande scorebord van de eengemaakte markt op transparante wijze uit te breiden en een lijst op te stellen van de inbreukprocedures en de nationale regelgeving die vermoedelijk in strijd is met het Unierecht; |
| --- | --- |

64.

| 65. | verzoekt de Commissie en de lidstaten op consistente, snelle en rigoureuze wijze te beoordelen of nationale regels een hindernis vormen voor de interne markt en, als dit het geval is, na te gaan of zij noodzakelijk, niet-discriminerend, evenredig en gerechtvaardigd zijn, zoals bepaald in Richtlijn (EU) 2015/1535 inzake informatieverstrekking met betrekking tot technische voorschriften en Richtlijn (EU) 2018/958 (13) inzake de toegang tot gereglementeerde beroepen; merkt op dat behoorlijke effectbeoordelingen en omstandige motiveringen ontbreken, met name met betrekking tot nationale product- en dienstenvoorschriften; verzoekt de Commissie om naar aanleiding van klachten snel over te gaan tot besluiten, zodat vanuit het oogpunt van de eindgebruiker relevante kwesties snel worden aangepakt en doeltreffend afgehandeld; |
| --- | --- |

65.

| 66. | herinnert eraan dat de lidstaten en de Commissie gedurende de hele levenscyclus van de regelgeving gezamenlijk de verantwoordelijkheid op zich moeten nemen om ervoor te zorgen dat de regels inzake de eengemaakte markt worden nageleefd, mede rekening houdend met de Overeenkomst van Parijs en de Europese pijler van sociale rechten, en dat de rechten van de burgers, inclusief de rechten van werknemers en consumenten, worden gehandhaafd; benadrukt het feit dat er een harmonisatie voor de hele EU moet komen van de regels inzake de frequentie en de kwaliteit van controles en andere activiteiten in verband met het markttoezicht, met name wat productveiligheid betreft, en dat instrumenten moeten worden bevorderd voor de uitwisseling van informatie tussen nationale autoriteiten om de samenwerking op dit gebied te versterken; |
| --- | --- |

66.

| 67. | verzoekt alle lidstaten ervoor te zorgen dat alle bevoegde autoriteiten binnen hun rechtsgebied beschikken over alle minimale bevoegdheden en over de nodige financiële en personele middelen om de behoorlijke toepassing van het acquis van de interne markt te waarborgen; |
| --- | --- |

67.

| 68. | wijst op het belang van evenredig toezicht, inspecties en de oplegging van sancties door relevante autoriteiten aan marktdeelnemers die de wetgeving niet naleven, ongeacht de lidstaat van vestiging; benadrukt dat het niet alleen van essentieel belang is om de instrumenten voor samenwerking tussen de nationale autoriteiten en de Commissie op het gebied van markttoezicht te gebruiken, maar ook om nieuwe instrumenten te ontwikkelen voor het afgeven van een vroegtijdige waarschuwing met betrekking tot nalevingsproblemen die de veiligheid van de consument in gevaar brengen, met name door te zorgen voor een intensiever toezicht op Europees niveau; |
| --- | --- |

68.

| 69. | benadrukt het belang van een grotere mate van harmonisatie die doeltreffende en efficiënte samenwerking op het gebied van handhaving tussen de bevoegde autoriteiten omvat om inbreuken op te sporen, te onderzoeken, de stopzetting ervan te gelasten of een verbod erop in te stellen; |
| --- | --- |

69.

| 70. | wijst op het belang van monitoring en is daarom ingenomen met het scorebord van de eengemaakte markt als instrument voor het monitoren van de prestaties; benadrukt dat telkens een debat over de uitkomsten van het scorebord moet plaatsvinden op de hoogste politieke niveaus, teneinde een politiek engagement te garanderen om de vastgestelde belemmeringen aan te pakken, niet alleen vanuit een zakelijk perspectief, maar ook met betrekking tot de uitdagingen waarmee werknemers, consumenten en burgers te maken krijgen, naar behoren rekening houdend met overwegingen in het kader van het sociaal en milieubeleid; |
| --- | --- |

70.

| 71. | verwelkomt de capaciteitsopbouw voor nationale overheidsinstanties, beroepsbeoefenaren op het gebied van aanbestedingen, rechters en andere beoefenaren van juridische beroepen, waarvoor financiering beschikbaar is uit hoofde van het steunprogramma voor hervormingen; |
| --- | --- |

71.

Belemmeringen voor de eengemaakte markt als gevolg van de COVID-19-respons

| 72. | herinnert eraan dat bij de eerste respons op de pandemie door de lidstaten en de Commissie geen rekening werd gehouden met de behoeften van de eengemaakte markt, en herinnert aan de ernstige gevolgen hiervan voor het vrije grensoverschrijdende verkeer van goederen, personen en diensten; is van mening dat een nadere beoordeling van de gevolgen van de pandemie voor de eengemaakte markt nodig zal zijn om conclusies te kunnen trekken uit de COVID-19-crisis; |
| --- | --- |

72.

| 73. | verzoekt de lidstaten, als de pandemische situatie verslechtert, de richtsnoeren van de Commissie betreffende de uitoefening van het recht op vrij verkeer van werknemers tijdens de uitbraak van COVID-19 en de mededeling van de Commissie getiteld “Naar een gefaseerde en gecoördineerde aanpak van het herstel van het vrije verkeer en de opheffing van de binnengrenscontroles” (C(2020)3250) volledig uit te voeren, om werknemers, met name werknemers in de vervoerssector, grensarbeiders, gedetacheerde werknemers en seizoenarbeiders, en dienstverleners in staat te stellen grenzen te overschrijden en een onbelemmerde toegang te hebben tot hun werkplek; |
| --- | --- |

73.

| 74. | is ingenomen met het herstelpakket NextGenerationEU, de EU-richtsnoeren voor grensbeheer, de green lanes, het digitaal EU-COVID-certificaat om het vrije verkeer te vergemakkelijken en andere maatregelen die erop gericht zijn de normale werking van de eengemaakte markt mogelijk te maken; |
| --- | --- |

74.

| 75. | betreurt het feit dat sommige lidstaten aanvullende reisbeperkingen, zoals quarantaine, hebben ingevoerd voor sommige houders van het digitaal EU-COVID-certificaat; merkt op dat deze beperkingen bijzonder lastig zijn voor grensoverschrijdende en gedetacheerde werknemers; |
| --- | --- |

75.

| 76. | herinnert eraan dat het belangrijk is ervoor te zorgen dat COVID-19-maatregelen geen gevolgen hebben voor de stroom van producten, met name levensmiddelen, binnen de EU, ook niet wanneer het gaat om gebieden die niet verbonden zijn met het Europese vasteland; |
| --- | --- |

76.

| 77. | stelt vast dat de COVID-19-pandemie tot bepaalde beperkingen tussen en binnen de lidstaten heeft geleid, naast een neergang in de hotel-, restaurant- en cateringsector, met rampzalige gevolgen voor de voedselproductie; |
| --- | --- |

77.

| 78. | is van mening dat duurzame ontwikkeling, eerlijke transitie, sociale inclusie en het scheppen van hoogwaardige banen het pad moeten effenen voor herstel; |
| --- | --- |

78.

| 79. | is verheugd over het voorstel van de Commissie om een noodinstrument voor de eengemaakte markt in te voeren; verzoekt de Commissie dit te ontwikkelen als wettelijk bindend structureel instrument voor het waarborgen van het vrije verkeer van personen, goederen en diensten in het geval van toekomstige crises; |
| --- | --- |

79.

| 80. | verzoekt de Commissie en de lidstaten de lessen die getrokken zijn op proactieve wijze te gebruiken en een responsplan voor noodsituaties te ontwikkelen, dat moet zorgen voor een gezamenlijke respons en zo veel mogelijk het vrije verkeer van goederen, diensten en personen, met name grensarbeiders, moet waarborgen; herinnert aan de noodzaak van een snelle kennisgeving door de lidstaten van nationale maatregelen die het vrije verkeer van goederen en diensten beperken; |
| --- | --- |

80.

| 81. | is ingenomen met het voorstel van de Commissie voor een verordening inzake ernstige grensoverschrijdende bedreigingen van de gezondheid en houdende intrekking van Besluit nr. 1082/2013/EU (COM(2020)0727), met name haar voorstel voor de instelling van een mechanisme voor controle op beperkingen op de uitvoer van medische apparatuur op de interne markt; |
| --- | --- |

81.

| 82. | wijst erop dat dringend moet worden gezorgd voor een ruimere toegang tot digitale diensten en technologieën die tijdens noodgevallen essentieel zijn voor de soepele werking van de eengemaakte markt en voor de toegang van burgers en ondernemingen tot overheidsdiensten door middel van e-overheidsoplossingen; erkent dat digitale uitsluiting en het ontbreken van internettoegang enkele van de belangrijkste NTB’s vormen voor de digitale transformatie van de eengemaakte markt van de EU; |
| --- | --- |

82.

o

o o

| 83. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. |
| --- | --- |

83.

---

(1)  PB C 456 van 10.11.2021, blz. 14.

(2)  PB L 295 van 21.11.2018, blz. 1.

(3)  PB C 388 van 13.11.2020, blz. 39.

(4)  PB C 76 van 28.2.2018, blz. 105.

(5)  Richtlijn 2005/36/EG van het Europees Parlement en de Raad van 7 september 2005 betreffende de erkenning van beroepskwalificaties (PB L 255 van 30.9.2005, blz. 22).

(6)  Richtlijn 2006/123/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2006 betreffende diensten op de interne markt (PB L 376 van 27.12.2006, blz. 36).

(7)  Richtlijn (EU) 2015/1535 van het Europees Parlement en de Raad van 9 september 2015 betreffende een informatieprocedure op het gebied van technische voorschriften en regels betreffende de diensten van de informatiemaatschappij (PB L 241 van 17.9.2015, blz. 1).

(8)  Verordening (EU) 2018/302 van het Europees Parlement en de Raad van 28 februari 2018 inzake de aanpak van ongerechtvaardigde geoblocking en andere vormen van discriminatie van klanten op grond van nationaliteit, verblijfplaats of plaats van vestiging in de interne markt (PB L 60 I van 2.3.2018, blz. 1).

(9)  Verordening (EU) 2019/1020 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 betreffende markttoezicht en conformiteit van producten (PB L 169 van 25.6.2019, blz. 1).

(10)  Verordening (EU) 2019/515 van het Europees Parlement en de Raad van 19 maart 2019 betreffende de wederzijdse erkenning van goederen die in een andere lidstaat rechtmatig in de handel zijn gebracht (PB L 91 van 29.3.2019, blz. 1).

(11)  Richtlijn 2014/67/EU van het Europees Parlement en de Raad van 15 mei 2014 betreffende de handhaving van Richtlijn 96/71/EG betreffende de terbeschikkingstelling van werknemers met het oog op het verrichten van diensten (PB L 159 van 28.5.2014, blz. 11).

(12)  Richtlijn 2005/29/EG van het Europees Parlement en de Raad van 11 mei 2005 betreffende oneerlijke handelspraktijken van ondernemingen jegens consumenten op de interne markt (PB L 149 van 11.6.2005, blz. 22).

(13)  Richtlijn (EU) 2018/958 van het Europees Parlement en de Raad van 28 juni 2018 betreffende een evenredigheidsbeoordeling voorafgaand aan een nieuwe reglementering van beroepen (PB L 173 van 9.7.2018, blz. 25).

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/225 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/225

---

P9_TA(2022)0044

Een statuut voor Europese grensoverschrijdende verenigingen en organisaties zonder winstoogmerk

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende een statuut voor Europese grensoverschrijdende verenigingen en organisaties zonder winstoogmerk (2020/2026(INL))

(2022/C 342/17)

Het Europees Parlement,

| — | gezien artikel 225 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 225 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU),

| — | gezien de artikelen 114 en 352 VWEU, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 114 en 352 VWEU,

| — | gezien artikel 11 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 11 van het Verdrag betreffende de Europese Unie,

| — | gezien het Handvest van de grondrechten, en met name artikel 12, |
| --- | --- |

—

gezien het Handvest van de grondrechten, en met name artikel 12,

| — | gezien artikel 11 van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 11 van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens,

| — | gezien zijn advies (1) inzake het voorstel van de Commissie voor een verordening betreffende het statuut van de Europese vereniging (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn advies (1) inzake het voorstel van de Commissie voor een verordening betreffende het statuut van de Europese vereniging (2),

| — | gezien zijn resolutie van 13 maart 1987 over de verenigingen zonder winstoogmerk in de Europese Gemeenschappen (3), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 13 maart 1987 over de verenigingen zonder winstoogmerk in de Europese Gemeenschappen (3),

| — | gezien zijn resolutie van 7 oktober 2020 over de instelling van een EU-mechanisme voor democratie, de rechtsstaat en grondrechten (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 7 oktober 2020 over de instelling van een EU-mechanisme voor democratie, de rechtsstaat en grondrechten (4),

| — | gezien zijn verklaring van 10 maart 2011 over de opstelling van een Europees Statuut voor onderlinge maatschappijen, verenigingen en stichtingen (5), |
| --- | --- |

—

gezien zijn verklaring van 10 maart 2011 over de opstelling van een Europees Statuut voor onderlinge maatschappijen, verenigingen en stichtingen (5),

| — | gezien het advies van het EESC getiteld “Het onontgonnen potentieel van Europese filantropie (verkennend advies op verzoek van het Roemeense voorzitterschap)”, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het EESC getiteld “Het onontgonnen potentieel van Europese filantropie (verkennend advies op verzoek van het Roemeense voorzitterschap)”,

| — | gezien de gezamenlijke richtsnoeren inzake de vrijheid van vereniging (CDL-AD(2014)046) die zijn vastgesteld door de Europese Commissie voor democratie middels het recht (Commissie van Venetië) en het Bureau voor Democratische Instellingen en Mensenrechten (ODIHR) van de OVSE, |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke richtsnoeren inzake de vrijheid van vereniging (CDL-AD(2014)046) die zijn vastgesteld door de Europese Commissie voor democratie middels het recht (Commissie van Venetië) en het Bureau voor Democratische Instellingen en Mensenrechten (ODIHR) van de OVSE,

| — | gezien de artikelen 47 en 54 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 47 en 54 van zijn Reglement,

| — | gezien de adviezen van de Commissie cultuur en onderwijs en de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, |
| --- | --- |

—

gezien de adviezen van de Commissie cultuur en onderwijs en de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken,

| — | gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0007/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0007/2022),

| A. | overwegende dat de vrijheid van vereniging op alle niveaus is verankerd in artikel 63 VWEU, in samenhang met de artikelen 7, 8 en 12 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (het “Handvest”), en dat die artikelen verenigingen zonder winstoogmerk (hierna “non-profitorganisaties” genoemd) bescherming bieden tegen discriminerende, onnodige en ongerechtvaardigde beperkingen met betrekking tot de financiering van hun activiteiten; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de vrijheid van vereniging op alle niveaus is verankerd in artikel 63 VWEU, in samenhang met de artikelen 7, 8 en 12 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (het “Handvest”), en dat die artikelen verenigingen zonder winstoogmerk (hierna “non-profitorganisaties” genoemd) bescherming bieden tegen discriminerende, onnodige en ongerechtvaardigde beperkingen met betrekking tot de financiering van hun activiteiten;

| B. | overwegende dat de term “non-profitorganisatie” in het kader van deze resolutie betrekking heeft op de vele vormen van non-profitorganisaties in de Unie, die zowel op lidmaatschap gebaseerd als niet op lidmaatschap gebaseerd kunnen zijn, zoals verenigingen, liefdadigheidsorganisaties, organisaties zoals stichtingen waarvan het vermogen bestemd is voor een specifiek doel, en andere soortgelijke organisaties; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de term “non-profitorganisatie” in het kader van deze resolutie betrekking heeft op de vele vormen van non-profitorganisaties in de Unie, die zowel op lidmaatschap gebaseerd als niet op lidmaatschap gebaseerd kunnen zijn, zoals verenigingen, liefdadigheidsorganisaties, organisaties zoals stichtingen waarvan het vermogen bestemd is voor een specifiek doel, en andere soortgelijke organisaties;

| C. | overwegende dat het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) heeft erkend dat de staat de positieve verplichting heeft om het genot van het recht op de vrijheid van vereniging te waarborgen, en dat het EHRM in zijn arrest van 21 oktober 2005, Ouranio Toxo e.a./Griekenland (6), heeft geoordeeld dat de daadwerkelijke en effectieve eerbiediging van de vrijheid van vereniging niet mag worden beperkt tot louter de plicht van de staat om geen inmenging te plegen; overwegende dat het Hof van Justitie van de Europese Unie in zijn arrest in zaak C-78/18 (7) heeft geoordeeld dat de vrijheid van vereniging niet alleen de mogelijkheid omvat om een vereniging op te richten of te ontbinden, maar eveneens de mogelijkheid voor die vereniging om in de tussenliggende tijd te handelen; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) heeft erkend dat de staat de positieve verplichting heeft om het genot van het recht op de vrijheid van vereniging te waarborgen, en dat het EHRM in zijn arrest van 21 oktober 2005, Ouranio Toxo e.a./Griekenland (6), heeft geoordeeld dat de daadwerkelijke en effectieve eerbiediging van de vrijheid van vereniging niet mag worden beperkt tot louter de plicht van de staat om geen inmenging te plegen; overwegende dat het Hof van Justitie van de Europese Unie in zijn arrest in zaak C-78/18 (7) heeft geoordeeld dat de vrijheid van vereniging niet alleen de mogelijkheid omvat om een vereniging op te richten of te ontbinden, maar eveneens de mogelijkheid voor die vereniging om in de tussenliggende tijd te handelen;

| D. | overwegende dat non-profitorganisaties van fundamenteel belang zijn om de belangen van burgers en het maatschappelijk middenveld te behartigen, onder meer door diensten te verlenen in vaak onrendabele segmenten van de sociale sector, deelname aan het maatschappelijke leven te bevorderen en de rechten van minderheden te verdedigen; overwegende dat zij bovendien een belangrijke rol spelen bij het anticiperen op en het aanpakken van sociaal-economische uitdagingen en bij het dichten van de lacunes in diensten en economische activiteiten, naast de nationale, regionale en lokale overheden; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat non-profitorganisaties van fundamenteel belang zijn om de belangen van burgers en het maatschappelijk middenveld te behartigen, onder meer door diensten te verlenen in vaak onrendabele segmenten van de sociale sector, deelname aan het maatschappelijke leven te bevorderen en de rechten van minderheden te verdedigen; overwegende dat zij bovendien een belangrijke rol spelen bij het anticiperen op en het aanpakken van sociaal-economische uitdagingen en bij het dichten van de lacunes in diensten en economische activiteiten, naast de nationale, regionale en lokale overheden;

| E. | overwegende dat non-profitorganisaties vaak gebruikmaken van de vrijheid van meningsuiting en deze bevorderen, met name ter bevordering van het openbaar belang, de actieve deelname aan het democratische leven ondersteunen en fungeren als scholen voor democratie; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat non-profitorganisaties vaak gebruikmaken van de vrijheid van meningsuiting en deze bevorderen, met name ter bevordering van het openbaar belang, de actieve deelname aan het democratische leven ondersteunen en fungeren als scholen voor democratie;

| F. | overwegende dat de COVID-19-crisis heeft aangetoond dat non-profitorganisaties een cruciale rol spelen door mensen met hun vele problemen te helpen en aldus voor sociale cohesie te zorgen; overwegende dat hun positie echter is verzwakt als gevolg van de COVID-19-crisis, met name omdat hun activiteiten onderbroken zijn en er nieuwe behoeften en taken zijn ontstaan; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de COVID-19-crisis heeft aangetoond dat non-profitorganisaties een cruciale rol spelen door mensen met hun vele problemen te helpen en aldus voor sociale cohesie te zorgen; overwegende dat hun positie echter is verzwakt als gevolg van de COVID-19-crisis, met name omdat hun activiteiten onderbroken zijn en er nieuwe behoeften en taken zijn ontstaan;

| G. | overwegende dat de Europese democratie afhankelijk is van het vermogen van maatschappelijke en representatieve organisaties om vrij en over de grenzen heen te kunnen werken; overwegende dat de essentiële rol die maatschappelijke en representatieve organisaties spelen door bij te dragen tot de democratie wordt beschouwd als een fundamentele waarde van de Unie, zoals in met name artikel 11 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) wordt onderkend, en dat deze een open, transparante en gestructureerde dialoog vergt; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de Europese democratie afhankelijk is van het vermogen van maatschappelijke en representatieve organisaties om vrij en over de grenzen heen te kunnen werken; overwegende dat de essentiële rol die maatschappelijke en representatieve organisaties spelen door bij te dragen tot de democratie wordt beschouwd als een fundamentele waarde van de Unie, zoals in met name artikel 11 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) wordt onderkend, en dat deze een open, transparante en gestructureerde dialoog vergt;

| H. | overwegende dat non-profitorganisaties een integraal deel uitmaken van het maatschappelijk middenveld in de Unie en dat zij zowel liefdadigheidsorganisaties omvatten, zoals stichtingen die bijdragen tot het werk van afzonderlijke personen en dit werk bevorderen, als non-profitorganisaties die het openbaar belang verdedigen; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat non-profitorganisaties een integraal deel uitmaken van het maatschappelijk middenveld in de Unie en dat zij zowel liefdadigheidsorganisaties omvatten, zoals stichtingen die bijdragen tot het werk van afzonderlijke personen en dit werk bevorderen, als non-profitorganisaties die het openbaar belang verdedigen;

| I. | overwegende dat betrouwbare statistische informatie over non-profitorganisaties schaars is of niet onmiddellijk beschikbaar is; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat betrouwbare statistische informatie over non-profitorganisaties schaars is of niet onmiddellijk beschikbaar is;

| J. | overwegende dat de Europese statuten voor Europese vennootschappen, Europese coöperatieve vennootschappen of Europese partijen niet geschikt zijn om non-profitorganisaties te laten samenwerken over de grenzen heen; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de Europese statuten voor Europese vennootschappen, Europese coöperatieve vennootschappen of Europese partijen niet geschikt zijn om non-profitorganisaties te laten samenwerken over de grenzen heen;

| K. | overwegende dat bedrijven, commerciële ondernemingen en economische samenwerkingsverbanden de mogelijkheid hebben om een Europees economisch samenwerkingsverband op te richten; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat bedrijven, commerciële ondernemingen en economische samenwerkingsverbanden de mogelijkheid hebben om een Europees economisch samenwerkingsverband op te richten;

| L. | overwegende dat overheidsinstanties een Europese groepering voor territoriale samenwerking kunnen oprichten; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat overheidsinstanties een Europese groepering voor territoriale samenwerking kunnen oprichten;

| M. | overwegende dat een Europees statuut voor verenigingen moet openstaan voor organisaties en personen die over de grenzen heen willen deelnemen aan uitwisselingen en wederzijds willen leren; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat een Europees statuut voor verenigingen moet openstaan voor organisaties en personen die over de grenzen heen willen deelnemen aan uitwisselingen en wederzijds willen leren;

| N. | overwegende dat de oproep van het Parlement voor nationale statistische registers voor sociaaleconomische actoren geen betrekking heeft op organisaties buiten de sociale economie; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat de oproep van het Parlement voor nationale statistische registers voor sociaaleconomische actoren geen betrekking heeft op organisaties buiten de sociale economie;

| O. | overwegende dat veel non-profitorganisaties een volwaardige rol spelen in de economie en in de ontwikkeling van de interne markt, door regelmatig bepaalde economische activiteiten te ontplooien; overwegende dat de omvang van de grensoverschrijdende financiële stromen tussen verenigingen of non-profitorganisaties de afgelopen tien jaar aanzienlijk is toegenomen; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat veel non-profitorganisaties een volwaardige rol spelen in de economie en in de ontwikkeling van de interne markt, door regelmatig bepaalde economische activiteiten te ontplooien; overwegende dat de omvang van de grensoverschrijdende financiële stromen tussen verenigingen of non-profitorganisaties de afgelopen tien jaar aanzienlijk is toegenomen;

| P. | overwegende dat beleidsmakers en het maatschappelijk middenveld zich tegenwoordig meer bewust zijn van het potentieel van non-profitorganisaties met het oog op dienstverlening, burgerparticipatie en maatschappelijke innovatie; overwegende dat hun potentieel waarschijnlijk onbenut blijft op een groot aantal gebieden, zoals onderwijs, cultuur, gezondheidszorg, maatschappelijke dienstverlening, onderzoek, ontwikkelingshulp, humanitaire bijstand en rampenparaatheid; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat beleidsmakers en het maatschappelijk middenveld zich tegenwoordig meer bewust zijn van het potentieel van non-profitorganisaties met het oog op dienstverlening, burgerparticipatie en maatschappelijke innovatie; overwegende dat hun potentieel waarschijnlijk onbenut blijft op een groot aantal gebieden, zoals onderwijs, cultuur, gezondheidszorg, maatschappelijke dienstverlening, onderzoek, ontwikkelingshulp, humanitaire bijstand en rampenparaatheid;

| Q. | overwegende dat het sociaal-economische potentieel van non-profitorganisaties in de Europese Unie voortdurend toeneemt doordat zij banen scheppen in een breed scala aan sectoren; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat het sociaal-economische potentieel van non-profitorganisaties in de Europese Unie voortdurend toeneemt doordat zij banen scheppen in een breed scala aan sectoren;

| R. | overwegende dat non-profitorganisaties een sleutelrol spelen door personen te ondersteunen om actief deel te nemen aan het democratische leven; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat non-profitorganisaties een sleutelrol spelen door personen te ondersteunen om actief deel te nemen aan het democratische leven;

| S. | overwegende dat non-profitorganisaties weliswaar de overgrote meerderheid van de activiteiten op nationaal niveau uitvoeren, maar dat ook steeds meer non-profitorganisaties over de grenzen heen actief zijn en zij aldus de sociale cohesie tussen de lidstaten versterken, met name in grensregio’s die bijna 40 % van het grondgebied van de Unie beslaan; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat non-profitorganisaties weliswaar de overgrote meerderheid van de activiteiten op nationaal niveau uitvoeren, maar dat ook steeds meer non-profitorganisaties over de grenzen heen actief zijn en zij aldus de sociale cohesie tussen de lidstaten versterken, met name in grensregio’s die bijna 40 % van het grondgebied van de Unie beslaan;

| T. | overwegende dat met name grensoverschrijdende non-profitorganisaties in aanzienlijke mate bijdragen tot het behalen van de doelstellingen van de Unie en dat zij talrijke, gevarieerde en transnationaal relevante activiteiten ontwikkelen die het openbaar belang op verschillende gebieden bevorderen; overwegende dat deze onder meer betrekking hebben op, maar niet beperkt zijn tot de bescherming en bevordering van grondrechten en fundamentele waarden, milieubescherming, onderwijs, cultuur, maatschappelijk werk en ontwikkelingshulp; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat met name grensoverschrijdende non-profitorganisaties in aanzienlijke mate bijdragen tot het behalen van de doelstellingen van de Unie en dat zij talrijke, gevarieerde en transnationaal relevante activiteiten ontwikkelen die het openbaar belang op verschillende gebieden bevorderen; overwegende dat deze onder meer betrekking hebben op, maar niet beperkt zijn tot de bescherming en bevordering van grondrechten en fundamentele waarden, milieubescherming, onderwijs, cultuur, maatschappelijk werk en ontwikkelingshulp;

| U. | overwegende dat er ondanks het snelgroeiende aantal grensoverschrijdende non-profitorganisaties in de Europese Unie geen geharmoniseerd pan-Europees wetgevingskader bestaat dat hen in staat stelt actief te zijn en zich behoorlijk te organiseren over de grenzen heen; |
| --- | --- |

U.

overwegende dat er ondanks het snelgroeiende aantal grensoverschrijdende non-profitorganisaties in de Europese Unie geen geharmoniseerd pan-Europees wetgevingskader bestaat dat hen in staat stelt actief te zijn en zich behoorlijk te organiseren over de grenzen heen;

| V. | overwegende dat de grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties momenteel culturele, juridische en politieke verschillen vertonen die voortvloeien uit de nationale rechtsstelsels, door het gebrek aan regelgeving van de Unie voor deze organisaties; |
| --- | --- |

V.

overwegende dat de grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties momenteel culturele, juridische en politieke verschillen vertonen die voortvloeien uit de nationale rechtsstelsels, door het gebrek aan regelgeving van de Unie voor deze organisaties;

| W. | overwegende dat het Parlement al sinds 1987 en met name in zijn resolutie van 13 maart 1987 over de verenigingen zonder winstoogmerk in de Europese Gemeenschappen heeft benadrukt dat er op Europees niveau een passende verordening voor Europese non-profitorganisaties moet worden ingevoerd; |
| --- | --- |

W.

overwegende dat het Parlement al sinds 1987 en met name in zijn resolutie van 13 maart 1987 over de verenigingen zonder winstoogmerk in de Europese Gemeenschappen heeft benadrukt dat er op Europees niveau een passende verordening voor Europese non-profitorganisaties moet worden ingevoerd;

| X. | overwegende dat elke organisatie die van een Europees statuut geniet of door gemeenschappelijke Europese minimumnormen wordt beschermd, zich moet inzetten voor de bevordering en uitvoering van de gemeenschappelijke waarden en doelstellingen van de Unie, als verankerd in de Verdragen en in het Handvest; |
| --- | --- |

X.

overwegende dat elke organisatie die van een Europees statuut geniet of door gemeenschappelijke Europese minimumnormen wordt beschermd, zich moet inzetten voor de bevordering en uitvoering van de gemeenschappelijke waarden en doelstellingen van de Unie, als verankerd in de Verdragen en in het Handvest;

Huidige situatie

| 1. | merkt op dat non-profitorganisaties niet over een rechtsvorm op het niveau van de Unie beschikken, zodat de vertegenwoordiging van de belangen van het maatschappelijk middenveld niet op gelijke voet staat met die van commerciële ondernemingen en economische samenwerkingsverbanden, die al sedert lang over een rechtsvorm op het niveau van de Unie beschikken; |
| --- | --- |

1.

| 2. | merkt op dat de grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties nog steeds zeer complex zijn als gevolg van de juridische, culturele, politieke en economische verschillen tussen de lidstaten, en dat grensoverschrijdende activiteiten van dergelijke organisaties door de administratieve en fiscale behandeling ervan momenteel tot hogere transactiekosten leiden dan nationale activiteiten; |
| --- | --- |

2.

| 3. | benadrukt dat het huidige rechtskader op Unie- en nationaal niveau ontoereikend is om een sterk pan-Europees maatschappelijk middenveld tot stand te brengen en te ondersteunen, terwijl dit noodzakelijk is voor de democratie; wijst derhalve op de noodzaak om een nieuwe rechtsvorm in te voeren, namelijk die van Europese vereniging, met regels voor de oprichting, transparantie, verantwoordingsplicht en het bestuur van een Europese vereniging; |
| --- | --- |

3.

| 4. | onderstreept dat moet worden gezorgd voor coördinatie op het niveau van de Unie, dat versnippering moet worden vermeden en dat een geharmoniseerde aanpak ten aanzien van Europese verenigingen in de hele Unie moet worden ondersteund middels de aanwijzing van een Raad voor Europese verenigingen; verzoekt de Commissie in dit verband de verschillende opties te onderzoeken en een voorstel in te dienen voor de meest geschikte vorm en status voor een dergelijke Raad voor Europese verenigingen, waarin alle lidstaten vertegenwoordigd zijn en die over welomschreven besluitvormingsbevoegdheden beschikt; |
| --- | --- |

4.

| 5. | is van mening dat wetgeving van de Unie ter ondersteuning van non-profitorganisaties ook nodig is voor de voltooiing van de interne markt; |
| --- | --- |

5.

| 6. | benadrukt dat de vrijheid van verkeer en van vestiging weliswaar in de Verdragen is verankerd, maar dat het grondrecht van vereniging nog steeds niet volledig wordt ondersteund en bevorderd in de verschillende rechtsgebieden van de lidstaten door het gebrek aan passende organisatievormen en het gebrek aan gelijke behandeling van de bestaande vormen in de hele Unie, hetgeen enerzijds een hinderpaal vormt voor transnationale activiteiten en projecten, grensoverschrijdende missies en de mobiliteit van maatschappelijke organisaties, en anderzijds rechtsonzekerheid veroorzaakt; |
| --- | --- |

6.

| 7. | betreurt het gebrek aan een instrument om het vrije verkeer van non-profitorganisaties, ongeacht de lidstaat waar deze zijn gevestigd of waar hun leden wonen, verder te bevorderen, met name door de juridische en administratieve belemmeringen weg te nemen; |
| --- | --- |

7.

| 8. | benadrukt dat non-profitorganisaties die in de hele Unie actief zijn, door het gebrek aan onderlinge afstemming van praktijken vaak te maken krijgen met ongerechtvaardigde beperkingen, zoals vergoedingen, formaliteiten en administratieve en andere belemmeringen, die hun dagelijkse werking in gevaar brengen en hen ervan weerhouden hun missie over de grenzen heen uit te breiden; onderstreept dat dergelijke belemmeringen ook leiden tot een aanzienlijke toename van de werklast, doordat veel uiteenlopende administratieve procedures moeten worden gevolgd in meer dan één lidstaat; |
| --- | --- |

8.

| 9. | betreurt dat non-profitorganisaties in een aantal lidstaten geen gebruik konden maken van ondersteuningsregelingen tijdens de pandemie; |
| --- | --- |

9.

| 10. | benadrukt dat het gebrek aan onderlinge afstemming van praktijken ook leidt tot ongelijke concurrentievoorwaarden als gevolg van de verschillende marktomstandigheden en andere belemmeringen waar non-profitorganisaties in de verschillende lidstaten mee worden geconfronteerd, bijvoorbeeld bij het openen van bankrekeningen, het aantrekken en boeken van buitenlandse middelen, het verkrijgen van toegang tot maatregelen en regelingen ter bevordering van het openbaar belang, het genieten van bepaalde vormen van financiële of fiscale behandeling, of het aanwerven van personeel, met name bij het aanwerven van personeel over de grenzen heen, hoewel dit moet worden bevorderd met het oog op het vrije verkeer van werknemers; |
| --- | --- |

10.

| 11. | verzoekt de Commissie zich te buigen over de verschillende vormen waarin non-profitorganisaties in de lidstaten actief zijn en een vergelijkende analyse te maken; |
| --- | --- |

11.

| 12. | wijst erop dat non-profitorganisaties bijdragen aan innovatie, onderzoek, economische ontwikkeling en werkgelegenheid, met name in de sociale, technologische, culturele en ondernemingssector; |
| --- | --- |

12.

| 13. | onderkent de bijdrage van non-profitorganisaties tot bepaalde strategische doelstellingen van de Unie, zoals de bestrijding van de klimaatcrisis, de aanpak van de digitale transformatie en het herstel van de COVID-19-pandemie; onderstreept dat het alleen mogelijk zal zijn die doelstellingen te behalen als het maatschappelijk middenveld hiertoe bijdraagt door die kwesties in heel Europa te bevorderen, met name wat betreft de uitvoering van het nodige beleid op lokaal, regionaal, nationaal en Unieniveau, met inachtneming van de belangen en rechten van de betrokkenen; |
| --- | --- |

13.

| 14. | betreurt dat de gegevens schaars of verouderd zijn; verzoekt de lidstaten geregeld uitgesplitste gegevens te verstrekken en verzoekt de Commissie betrouwbare en regelmatig bijgewerkte statistische bronnen tot stand te brengen op basis van vaste methoden die de transparantie en vergelijkbaarheid waarborgen, en het mogelijk te maken dergelijke gegevens over grensoverschrijdende activiteiten en bijdragen in de werkzaamheden van Eurostat op te nemen; wijst erop dat het volgens een in opdracht van het EESC uitgevoerde studie van 2017, getiteld “Recent Evolutions of the Social Economy in the European Union”, voor 9 miljoen van de in totaal 13,6 miljoen bezoldigde functies in coöperaties, onderlinge maatschappijen, verenigingen, stichtingen en soortgelijke entiteiten in de Europese Unie ging om banen bij verenigingen en stichtingen, die daarmee de belangrijkste bron van werkgelegenheid in die sector zijn; benadrukt dat dit ook aantoont dat over deze sector, die groter is dan de sociale economie, meer gegevens nodig zijn; |
| --- | --- |

14.

| 15. | betreurt dat de Commissie en de lidstaten niet met wetgeving zijn gekomen om een gunstig klimaat te scheppen waarin non-profitorganisaties kunnen bijdragen tot de werking van de interne markt en om het vrije kapitaalverkeer over de grenzen heen te waarborgen, en betreurt dat het statuut van de Europese vereniging nog niet is vastgesteld, ondanks diverse pogingen en talrijke oproepen van het maatschappelijk middenveld en het Parlement; |
| --- | --- |

15.

| 16. | is ingenomen met het komende actieplan voor de sociale economie en is van mening dat aangezien slechts bepaalde non-profitorganisaties actief zijn in de sociale economie, dit actieplan aanbevelingen moet bevatten over hoe grensoverschrijdende belemmeringen kunnen worden weggenomen, en dat dit moet worden aangevuld met afzonderlijke wetgevingsinitiatieven ter ondersteuning van non-profitorganisaties; |
| --- | --- |

16.

| 17. | is van mening dat de voorgestelde rechtsinstrumenten vanwege hun bijzondere karakter geen gevolgen mogen hebben voor de reglementering van politieke partijen; herinnert er voorts aan dat de Unie de status eerbiedigt die kerken, religieuze organisaties of gemeenschappen, alsmede levensbeschouwelijke of niet-confessionele organisaties volgens het nationale recht hebben; onderstreept dat dit niet wegneemt dat organisaties waarvan de waarden en doelstellingen in een religieuze, levensbeschouwelijke of niet-confessionele overtuiging zijn geworteld, zoals religieus geïnspireerde liefdadigheidsorganisaties zonder winstoogmerk, onder het toepassingsgebied van die voorgestelde instrumenten kunnen vallen; wijst erop dat vakbonden in verschillende lidstaten een bijzondere, voordelige status krijgen en dat zij daarom van het toepassingsgebied van de voorgestelde instrumenten moeten worden uitgesloten; wijst erop dat het personen die een vereniging willen oprichten, vrijstaat gebruik te maken van de bepalingen van de voorgestelde verordening en de vorm aan te nemen van een Europese vereniging; merkt op dat de voorgestelde richtlijn betreffende minimumnormen op alle non-profitorganisaties in de Unie van toepassing moet zijn; |
| --- | --- |

17.

Bescherming van het maatschappelijk middenveld en de vrijheid van vereniging

| 18. | uit zijn bezorgdheid over de belemmeringen waar non-profitorganisaties in de hele Unie mee worden geconfronteerd en over de verschillen die voortvloeien uit nationale wetten, regelingen of administratieve praktijken of beleidsmaatregelen; wijst erop dat dit negatieve gevolgen kan hebben voor het maatschappelijk middenveld, dat dit de grondrechten, en met name de vrijheid van vereniging, meningsuiting en informatie, onnodig kan beperken, en dat dit non-profitorganisaties ervan kan weerhouden hun activiteiten over de grenzen heen uit te breiden; |
| --- | --- |

18.

| 19. | houdt terdege rekening met de mogelijkheden die de digitalisering en het internet bieden om de uitoefening van het recht op vrijheid van vereniging te bevorderen, bijvoorbeeld door de registratie en oprichting van non-profitorganisaties te vergemakkelijken en online mogelijk te maken; |
| --- | --- |

19.

| 20. | benadrukt dat non-profitorganisaties van groot belang zijn voor de democratie en de beleidsvorming op alle niveaus: zij bevorderen het openbaar belang, maken deel uit van de controlemechanismen die nodig zijn voor de rechtsstaat, en zijn een drijvende kracht achter burgerparticipatie; is ingenomen met de betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld bij de behartiging van het openbaar belang en bij politiek activisme en in het kader van actief sociaal leven; |
| --- | --- |

20.

| 21. | herhaalt dat non-profitorganisaties vrij zijn om deel te nemen aan het politieke of openbare debat middels hun doelstellingen of activiteiten; veroordeelt de pogingen om de ruimte voor het maatschappelijk middenveld op politieke gronden te beperken, en veroordeelt dat hun de status van organisatie van openbaar belang wordt ontzegd, geweigerd of dat deze wordt betwist op basis van vermeende of daadwerkelijke politieke activiteiten, terwijl hun activiteiten er niet op gericht zijn om één bepaalde partij te ondersteunen of in de plaats te komen van partijpolitiek; is van mening dat dergelijke gevallen gevaarlijk zijn voor de Europese democratie; |
| --- | --- |

21.

| 22. | benadrukt het belang van de onafhankelijkheid van non-profitorganisaties en de noodzaak om te zorgen voor een gunstig klimaat voor deze organisaties, hun verscheidenheid te eerbiedigen en te begrijpen dat organisaties van openbaar belang niet alleen diensten verlenen in de praktijk, maar ook het openbaar belang bevorderen en toezicht houden op het overheidsbeleid; |
| --- | --- |

22.

| 23. | herinnert aan het belang van onafhankelijke, onpartijdige, professionele en verantwoordelijke journalistiek voor informatie, zowel in de particuliere als in de openbare media, over de activiteiten van non-profitorganisaties, en aan het belang van de toegang tot pluralistische informatie, aangezien het hier gaat om belangrijke pijlers van de democratie; is bezorgd over de lastercampagnes en het misbruik van procesrecht in verschillende lidstaten ten aanzien van actoren die deelnemen aan het proces van publieke participatie, met inbegrip van non-profitorganisaties, door verkozen ambtenaren, overheidsinstanties of entiteiten die onder de zeggenschap van de overheid staan, alsook door particulieren en particuliere entiteiten; benadrukt dat het Parlement op 11 november 2021 een resolutie over SLAPP’s heeft aangenomen (8); |
| --- | --- |

23.

| 24. | is van mening dat een verordening inzake het rechtskader het Europees maatschappelijk middenveld alleen ten goede zal komen als non-profitorganisaties gebruik kunnen maken van toereikende en gemakkelijk toegankelijke financiering, zowel op nationaal als op Europees niveau; wijst erop dat overheidsfinanciering en particuliere financiering van non-profitorganisaties belangrijk zijn, aangezien zij minder inkomsten uit winstgevende activiteiten krijgen; onderstreept in dit verband het bestaan van het programma “Burgers, gelijkheid, rechten en waarden”, dat onder meer gericht is op non-profitorganisaties; wijst erop dat subsidies van de Unie overeenkomstig Verordening (EU, Euratom) 2018/1046 van het Europees Parlement en de Raad (9) gepaard moeten gaan met medefinanciering, die kan worden verstrekt in de vorm van eigen middelen, door de actie of het werkprogramma voortgebrachte inkomsten, of bijdragen in geld of in natura van derden; is van mening dat met name in het geval van non-profitorganisaties met zeer weinig financiële middelen moet worden overwogen om het eigenvermogensvereiste te beperken en niet-geldelijke bijdragen als zodanig in aanmerking te nemen, op voorwaarde dat een dergelijke behandeling de mededinging niet verstoort bij de toegang tot financiering; merkt op dat Uniefinanciering die beschikbaar is voor non-profitorganisaties vaak medefinanciering vereist, wat betekent dat de begunstigde zelf een deel van de benodigde fondsen uit andere bronnen moet werven; wijst erop dat een te hoog eigenvermogensvereiste voor non-profitorganisaties nadelig zou zijn, aangezien zij mogelijk niet in staat zijn de nodige middelen aan te trekken en sommige organisaties aldus zouden worden uitgesloten; is daarom van mening dat moet worden overwogen om het aandeel in de medefinanciering te beperken, en dat verschillende elementen die in geld kunnen worden uitgedrukt, zoals de door vrijwilligers geïnvesteerde tijd of bijdragen in natura, in aanmerking moeten worden genomen; |
| --- | --- |

24.

| 25. | wijst erop dat het belangrijk is dat non-profitorganisaties relevante informatie verstrekken aan het publiek; vestigt er voorts de aandacht op dat financiële transparantie van openbaar belang is, aangezien non-profitorganisaties een aanzienlijke invloed hebben op het openbare leven en het openbare debat; |
| --- | --- |

25.

| 26. | is van mening dat de invoering van een status voor Europese verenigingen nationale en lokale organisaties de kans zal bieden om meer aandacht te geven aan Europese kwesties, over de grenzen heen deel te nemen aan wederzijds leren en uitwisselingen, en hen zal helpen toegang te krijgen tot Uniefinanciering; verzoekt de Commissie en de lidstaten voldoende middelen beschikbaar te stellen voor maatschappelijke organisaties, de toegang tot middelen te verbeteren en de procedures om toegang te krijgen tot middelen verder te vereenvoudigen voor maatschappelijke organisaties, met inbegrip van kleine en lokale organisaties; |
| --- | --- |

26.

| 27. | is voorts van mening dat de voorgestelde wetgeving moet worden aangevuld met maatregelen ter ondersteuning van een regelmatige, zinvolle en gestructureerde dialoog met het maatschappelijk middenveld en representatieve organisaties, overeenkomstig artikel 11 VEU; verzoekt de Commissie in dit verband na te gaan of het mogelijk is op het niveau van de Unie een participatiestatus te regelen voor organisaties van openbaar belang; |
| --- | --- |

27.

| 28. | benadrukt dat willekeurige en politiek gemotiveerde discriminatie op grond van de doelstellingen en activiteiten van non-profitorganisaties, alsook op grond van hun financieringsbronnen, de vrijheid van vereniging belemmert en derhalve een bedreiging vormt voor de vrijheid van meningsuiting; |
| --- | --- |

28.

Erkenning van verenigingen, non-profitorganisaties en openbaar belang in de gehele Unie

| 29. | onderkent dat er in de wetgeving op nationaal niveau en in de rechtstradities van de lidstaten verschillende benaderingen bestaan van de definitie en erkenning van al dan niet op lidmaatschap gebaseerde non-profitorganisaties en van de definitie, erkenning en toekenning van de status van openbaar belang; onderstreept dat er ondanks deze verschillen consensus over bestaat dat er Europese minimumnormen moeten komen en dat non-profitorganisaties rechtspersoonlijkheid moeten kunnen verwerven; |
| --- | --- |

29.

| 30. | verzoekt de Commissie de activiteiten van openbaar belang van non-profitorganisaties te erkennen en te bevorderen door de status van openbaar belang binnen de Unie te harmoniseren, en benadrukt dat de nationale wetgeving en administratieve praktijken ter regulering van non-profitorganisaties, onder meer inzake de oprichting, registratie, werking, financiering, financiële en fiscale behandeling of belastingverlagingen, en grensoverschrijdende activiteiten, niet mogen discrimineren op basis van de vestigingsplaats van de organisatie, noch ten aanzien van enige groep of persoon, op welke grond dan ook; |
| --- | --- |

30.

| 31. | verzoekt de Commissie de vaststelling te overwegen van een voorstel om de wederzijdse erkenning van belastingvrije organisaties van openbaar belang, met inbegrip van liefdadigheidsorganisaties, in elke lidstaat te bevorderen indien zij in een van de lidstaten voor belastingdoeleinden als dusdanig worden erkend; |
| --- | --- |

31.

| 32. | benadrukt dat het tot de totstandbrenging van een gelijk speelveld en aldus tot de voltooiing van de interne markt kan bijdragen het statuut van en de minimumnormen voor non-profitorganisaties op het niveau van de Unie te regelen; |
| --- | --- |

32.

| 33. | dringt er bij de Commissie op aan een specifieke, alomvattende strategie te ontwikkelen om het maatschappelijk middenveld in de Unie te versterken, onder meer door maatregelen in te voeren ter bevordering van de werking van non-profitorganisaties op alle niveaus; |
| --- | --- |

33.

| 34. | verzoekt de Commissie om op basis van artikel 352 VWEU een voorstel voor een verordening tot vaststelling van het statuut van de Europese vereniging in te dienen en daarbij gevolg te geven aan de aanbevelingen in deze resolutie en in deel I van de bijlage bij deze resolutie; |
| --- | --- |

34.

| 35. | verzoekt de Commissie om op basis van artikel 114 VWEU een voorstel in te dienen voor een richtlijn betreffende gemeenschappelijke minimumnormen voor non-profitorganisaties in de Unie, teneinde een gelijk speelveld tot stand te brengen voor non-profitorganisaties door minimumnormen vast te stellen, het maatschappelijk middenveld in staat te stellen gebruik te maken van de vrijheden en de grondrechten en bij te dragen tot de versterking van de Europese democratie, en daarbij gevolg te geven aan de aanbevelingen in deze resolutie en in deel II van de bijlage bij deze resolutie; |
| --- | --- |

35.

| 36. | verzoekt de Commissie de resultaten van de uit hoofde van paragraaf 11 uitgevoerde vergelijkende analyse te benutten om het in deel I van de bijlage vervatte voorstel voor een verordening en het in deel II van de bijlage vervatte voorstel voor een richtlijn naar behoren vergezeld te doen gaan van een lijst van nationale vormen van de organisaties die op grond van artikel 3, lid 2, van het in deel I van de bijlage vervatte voorstel en artikel 1 van het in deel II van de bijlage vervatte voorstel moeten worden geacht binnen het toepassingsgebied te vallen; |
| --- | --- |

36.

o

o o

| 37. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie en bijgaande aanbevelingen te doen toekomen aan de Commissie en de Raad. |
| --- | --- |

37.

---

(1)  Wetgevingsresolutie houdende advies van het Europees Parlement inzake het voorstel van de Commissie aan de Raad voor een verordening betreffende het statuut van de Europese Vereniging (PB C 42 van 15.2.1993, blz. 89).

(2)  Voorstel van de Commissie voor een verordening van de Raad betreffende het statuut van de Europese vereniging (COM(1991)0273 — SYN 386).

(3)  PB C 99 van 13.4.1987, blz. 205.

(4)  PB C 395 van 29.9.2021, blz. 2.

(5)  PB C 199 E van 7.7.2012, blz. 187.

(6)  Arrest van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens van 21 oktober 2005, Ouranio Toxo e.a./Griekenland, nr. 74989/01, ECLI:CE:ECHR:2005:1020JUD007498901.

(7)  Arrest van het Hof van Justitie van 18 juni 2020, Commissie/Hongarije, C-78/18, ECLI:EU:C:2020:476, punt 113.

(8)  Resolutie van het Europees Parlement van 11 november 2021 over de versterking van de democratie en de vrijheid en pluriformiteit van de media in de EU: oneigenlijk gebruik van civielrechtelijke en strafrechtelijke procedures om journalisten, ngo’s en het maatschappelijk middenveld het zwijgen op te leggen (2021/2036(INI)).

(9)  Verordening (EU, Euratom) 2018/1046 van het Europees Parlement en de Raad van 18 juli 2018 tot vaststelling van de financiële regels van toepassing op de algemene begroting van de Unie, tot wijziging van Verordeningen (EU) nr. 1296/2013, (EU) nr. 1301/2013, (EU) nr. 1303/2013, (EU) nr. 1304/2013, (EU) nr. 1309/2013, (EU) nr. 1316/2013, (EU) nr. 223/2014, (EU) nr. 283/2014 en Besluit nr. 541/2014/EU en tot intrekking van Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 (PB L 193 van 30.7.2018, blz. 1).

---

BIJLAGE BIJ DE RESOLUTIE

AANBEVELINGEN BETREFFENDE DE INHOUD VAN HET VERLANGDE VOORSTEL

DEEL I

Voorstel voor een

VERORDENING VAN DE RAAD

betreffende het statuut van de Europese vereniging

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 352,

Overwegende hetgeen volgt:

| (1) | Grensoverschrijdende projecten en andere vormen van samenwerking, waarbij met name het maatschappelijk middenveld betrokken is, dragen op beslissende wijze bij tot het behalen van de doelstellingen van de Unie, met inbegrip van de bevordering van haar waarden, en tot het ontwikkelen van een heel scala aan uiteenlopende, transnationaal relevante activiteiten die het openbaar belang op tal van gebieden bevorderen. |
| --- | --- |

(1)

Grensoverschrijdende projecten en andere vormen van samenwerking, waarbij met name het maatschappelijk middenveld betrokken is, dragen op beslissende wijze bij tot het behalen van de doelstellingen van de Unie, met inbegrip van de bevordering van haar waarden, en tot het ontwikkelen van een heel scala aan uiteenlopende, transnationaal relevante activiteiten die het openbaar belang op tal van gebieden bevorderen.

| (2) | Europese samenwerking over de grenzen heen tussen burgers en representatieve verenigingen is van essentieel belang voor de totstandbrenging van een overkoepelend Europees maatschappelijk middenveld, dat in lijn met de artikelen 11 en 15 van het Verdrag betreffende de Europese Unie een belangrijke rol speelt met het oog op de Europese democratie en de Europese integratie. |
| --- | --- |

(2)

Europese samenwerking over de grenzen heen tussen burgers en representatieve verenigingen is van essentieel belang voor de totstandbrenging van een overkoepelend Europees maatschappelijk middenveld, dat in lijn met de artikelen 11 en 15 van het Verdrag betreffende de Europese Unie een belangrijke rol speelt met het oog op de Europese democratie en de Europese integratie.

| (3) | Bij het nastreven van hun doelstellingen spelen tal van verenigingen een belangrijke rol in de economie en in de ontwikkeling van de interne markt, doordat zij regelmatig economische activiteiten ontplooien. |
| --- | --- |

(3)

Bij het nastreven van hun doelstellingen spelen tal van verenigingen een belangrijke rol in de economie en in de ontwikkeling van de interne markt, doordat zij regelmatig economische activiteiten ontplooien.

| (4) | Richtlijn .../... van het Europees Parlement en de Raad (hierna “de richtlijn inzake minimumnormen” genoemd) heeft tot doel het recht van de lidstaten op elkaar af te stemmen om te voorzien in minimumnormen en een gunstig klimaat ter bevordering van de werkzaamheden van non-profitorganisaties. |
| --- | --- |

(4)

Richtlijn .../... van het Europees Parlement en de Raad (hierna “de richtlijn inzake minimumnormen” genoemd) heeft tot doel het recht van de lidstaten op elkaar af te stemmen om te voorzien in minimumnormen en een gunstig klimaat ter bevordering van de werkzaamheden van non-profitorganisaties.

| (5) | Verenigingen zijn de lijm die onze samenleving bij elkaar houdt. Zij spelen een sleutelrol doordat zij personen helpen, aansporen en in staat stellen actief deel te nemen aan het democratische en maatschappelijke leven in de Unie, en met name diegenen die te maken hebben met uitsluiting en discriminatie, en zij kunnen een cruciale rol spelen bij de ontwikkeling van het beleid van de Unie. |
| --- | --- |

(5)

Verenigingen zijn de lijm die onze samenleving bij elkaar houdt. Zij spelen een sleutelrol doordat zij personen helpen, aansporen en in staat stellen actief deel te nemen aan het democratische en maatschappelijke leven in de Unie, en met name diegenen die te maken hebben met uitsluiting en discriminatie, en zij kunnen een cruciale rol spelen bij de ontwikkeling van het beleid van de Unie.

| (6) | De Unie moet verenigingen, die een organisatievorm hebben die in alle lidstaten algemeen wordt erkend, een passend rechtsinstrument bieden dat hun transnationale en grensoverschrijdende activiteiten kan bevorderen en dat kan bijdragen tot de dialoog met het maatschappelijk middenveld op het niveau van de Unie. |
| --- | --- |

(6)

De Unie moet verenigingen, die een organisatievorm hebben die in alle lidstaten algemeen wordt erkend, een passend rechtsinstrument bieden dat hun transnationale en grensoverschrijdende activiteiten kan bevorderen en dat kan bijdragen tot de dialoog met het maatschappelijk middenveld op het niveau van de Unie.

| (7) | De invoering van een organisatievorm op het niveau van de Unie zou het voor alle verenigingen gemakkelijker maken om hun doelstellingen over de grenzen heen na te streven en hun activiteiten op de interne markt te organiseren. |
| --- | --- |

(7)

De invoering van een organisatievorm op het niveau van de Unie zou het voor alle verenigingen gemakkelijker maken om hun doelstellingen over de grenzen heen na te streven en hun activiteiten op de interne markt te organiseren.

| (8) | Artikel 63 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) en de artikelen 7, 8 en 12 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (hierna “het Handvest” genoemd) bieden non-profitorganisaties bescherming tegen discriminerende of ongerechtvaardigde beperkingen van de toegang tot middelen en van het vrije verkeer van kapitaal in de Unie. Dit betreft ook het vermogen om middelen uit binnenlandse en buitenlandse bronnen aan te trekken, veilig te stellen en te gebruiken, hetgeen essentieel is voor het bestaan en de werking van welke juridische entiteit dan ook. Overeenkomstig het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 18 juni 2020 in zaak C-78/18, Commissie/Hongarije (1), mogen beperkingen alleen worden opgelegd voor legitieme doeleinden, zoals de nationale veiligheid, de openbare veiligheid of de openbare orde, moeten zij evenredig zijn met de doelstelling om deze belangen te beschermen, en moeten zij het minst ingrijpende middel zijn om de nagestreefde doelstelling te behalen. Het betreft hier onder meer beperkingen die voortvloeien uit regels inzake de bestrijding van het witwassen van geld en van de financiering van terrorisme, waarvan de toepassing moet voldoen aan de beginselen van noodzakelijkheid en evenredigheid, en waarbij met name rekening moet worden gehouden met de verplichtingen inzake risicobeoordeling uit hoofde van het internationaal recht en het recht van de Unie. Daarom mogen de lidstaten geen onredelijke, te ingrijpende of verstorende maatregelen toepassen, met inbegrip van rapportageverplichtingen die de organisaties een buitensporige of dure last opleggen. |
| --- | --- |

(8)

Artikel 63 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) en de artikelen 7, 8 en 12 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (hierna “het Handvest” genoemd) bieden non-profitorganisaties bescherming tegen discriminerende of ongerechtvaardigde beperkingen van de toegang tot middelen en van het vrije verkeer van kapitaal in de Unie. Dit betreft ook het vermogen om middelen uit binnenlandse en buitenlandse bronnen aan te trekken, veilig te stellen en te gebruiken, hetgeen essentieel is voor het bestaan en de werking van welke juridische entiteit dan ook. Overeenkomstig het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 18 juni 2020 in zaak C-78/18, Commissie/Hongarije (1), mogen beperkingen alleen worden opgelegd voor legitieme doeleinden, zoals de nationale veiligheid, de openbare veiligheid of de openbare orde, moeten zij evenredig zijn met de doelstelling om deze belangen te beschermen, en moeten zij het minst ingrijpende middel zijn om de nagestreefde doelstelling te behalen. Het betreft hier onder meer beperkingen die voortvloeien uit regels inzake de bestrijding van het witwassen van geld en van de financiering van terrorisme, waarvan de toepassing moet voldoen aan de beginselen van noodzakelijkheid en evenredigheid, en waarbij met name rekening moet worden gehouden met de verplichtingen inzake risicobeoordeling uit hoofde van het internationaal recht en het recht van de Unie. Daarom mogen de lidstaten geen onredelijke, te ingrijpende of verstorende maatregelen toepassen, met inbegrip van rapportageverplichtingen die de organisaties een buitensporige of dure last opleggen.

| (9) | Natuurlijke en rechtspersonen kunnen Europese vennootschappen oprichten op basis van Verordening (EG) nr. 2157/2001 van de Raad (2), Europese coöperatieve vennootschappen op basis van Verordening (EG) nr. 1435/2003 van de Raad (3), en Europese partijen op basis van Verordening (EU, Euratom) nr. 1141/2014 van het Europees Parlement en de Raad (4). Geen van deze instrumenten stelt verenigingen echter in staat om samen te werken over de grenzen heen. |
| --- | --- |

(9)

Natuurlijke en rechtspersonen kunnen Europese vennootschappen oprichten op basis van Verordening (EG) nr. 2157/2001 van de Raad (2), Europese coöperatieve vennootschappen op basis van Verordening (EG) nr. 1435/2003 van de Raad (3), en Europese partijen op basis van Verordening (EU, Euratom) nr. 1141/2014 van het Europees Parlement en de Raad (4). Geen van deze instrumenten stelt verenigingen echter in staat om samen te werken over de grenzen heen.

| (10) | Verordening (EG) nr. 1082/2006 van het Europees Parlement en de Raad (5) regelt de oprichting van Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS). Dergelijke groeperingen worden meestal gevormd door overheden op nationaal niveau, lokale overheden of andere publiekrechtelijke entiteiten. Niet-gouvernementele actoren uit het maatschappelijk middenveld en burgers vallen er dus niet onder. |
| --- | --- |

(10)

Verordening (EG) nr. 1082/2006 van het Europees Parlement en de Raad (5) regelt de oprichting van Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS). Dergelijke groeperingen worden meestal gevormd door overheden op nationaal niveau, lokale overheden of andere publiekrechtelijke entiteiten. Niet-gouvernementele actoren uit het maatschappelijk middenveld en burgers vallen er dus niet onder.

| (11) | Het Europees economisch samenwerkingsverband (EESV), waarin Verordening (EEG) nr. 2137/85 (6) voorziet, maakt het wel mogelijk bepaalde activiteiten gemeenschappelijk uit te voeren en tegelijk de onafhankelijkheid van zijn leden te bewaren. Het EESV komt echter niet tegemoet aan de specifieke behoeften van verenigingen uit het maatschappelijk middenveld. |
| --- | --- |

(11)

Het Europees economisch samenwerkingsverband (EESV), waarin Verordening (EEG) nr. 2137/85 (6) voorziet, maakt het wel mogelijk bepaalde activiteiten gemeenschappelijk uit te voeren en tegelijk de onafhankelijkheid van zijn leden te bewaren. Het EESV komt echter niet tegemoet aan de specifieke behoeften van verenigingen uit het maatschappelijk middenveld.

| (12) | Daarom is het noodzakelijk op het niveau van de Unie een passend geharmoniseerd regelgevingskader en regels vast te stellen om de oprichting van Europese verenigingen met eigen rechtspersoonlijkheid mogelijk te maken en de grensoverschrijdende oprichting en werking van dergelijke verenigingen te regelen. |
| --- | --- |

(12)

Daarom is het noodzakelijk op het niveau van de Unie een passend geharmoniseerd regelgevingskader en regels vast te stellen om de oprichting van Europese verenigingen met eigen rechtspersoonlijkheid mogelijk te maken en de grensoverschrijdende oprichting en werking van dergelijke verenigingen te regelen.

| (13) | Politieke partijen en vakbonden, alsook kerken en andere religieuze gemeenschappen en levensbeschouwelijke of niet-confessionele organisaties moeten van het toepassingsgebied van deze verordening worden uitgesloten omdat de Unie niet bevoegd is om hun statuut te regelen en omdat deze een bijzondere status hebben binnen het nationale recht. Om deze redenen moeten zij anders worden behandeld dan andere verenigingen zonder die status, zoals religieus geïnspireerde liefdadigheidsorganisaties zonder winstoogmerk of organisaties die discriminatie bestrijden, ook op de arbeidsmarkt. |
| --- | --- |

(13)

Politieke partijen en vakbonden, alsook kerken en andere religieuze gemeenschappen en levensbeschouwelijke of niet-confessionele organisaties moeten van het toepassingsgebied van deze verordening worden uitgesloten omdat de Unie niet bevoegd is om hun statuut te regelen en omdat deze een bijzondere status hebben binnen het nationale recht. Om deze redenen moeten zij anders worden behandeld dan andere verenigingen zonder die status, zoals religieus geïnspireerde liefdadigheidsorganisaties zonder winstoogmerk of organisaties die discriminatie bestrijden, ook op de arbeidsmarkt.

| (14) | Deze verordening mag geen afbreuk doen aan werknemers- en vakbondsrechten, met inbegrip van bestaande rechten en beschermingsmaatregelen bij insolventie en procedures voor herstructurering, fusies, overgang van ondernemingen, en met betrekking tot voorlichting en lonen. Werkgevers moeten hun verplichtingen nakomen, ongeacht de vorm waarbinnen de activiteiten worden ontplooid. |
| --- | --- |

(14)

Deze verordening mag geen afbreuk doen aan werknemers- en vakbondsrechten, met inbegrip van bestaande rechten en beschermingsmaatregelen bij insolventie en procedures voor herstructurering, fusies, overgang van ondernemingen, en met betrekking tot voorlichting en lonen. Werkgevers moeten hun verplichtingen nakomen, ongeacht de vorm waarbinnen de activiteiten worden ontplooid.

| (15) | Het is belangrijk te zorgen voor coördinatie op het niveau van de Unie, teneinde versnippering te voorkomen en een geharmoniseerde aanpak in de hele Unie voor de toepassing van deze verordening te ondersteunen. In dit verband moet deze verordening voorzien in de aanwijzing van een Raad voor Europese verenigingen, dat ressorteert onder of verbonden is met de Commissie en/of relevante instellingen, organen en instanties van de Unie. |
| --- | --- |

(15)

Het is belangrijk te zorgen voor coördinatie op het niveau van de Unie, teneinde versnippering te voorkomen en een geharmoniseerde aanpak in de hele Unie voor de toepassing van deze verordening te ondersteunen. In dit verband moet deze verordening voorzien in de aanwijzing van een Raad voor Europese verenigingen, dat ressorteert onder of verbonden is met de Commissie en/of relevante instellingen, organen en instanties van de Unie.

| (16) | Het Raad voor Europese verenigingen moet een vertegenwoordiger van het Bureau voor de grondrechten uitnodigen voor zijn vergaderingen wanneer deze betrekking hebben op de vrijheid van vereniging of de vrijheid van meningsuiting, in lijn met artikel 2 van Verordening (EG) nr. 168/2007 van de Raad (7). |
| --- | --- |

(16)

Het Raad voor Europese verenigingen moet een vertegenwoordiger van het Bureau voor de grondrechten uitnodigen voor zijn vergaderingen wanneer deze betrekking hebben op de vrijheid van vereniging of de vrijheid van meningsuiting, in lijn met artikel 2 van Verordening (EG) nr. 168/2007 van de Raad (7).

| (17) | Bij deze verordening moeten specifieke termijnen worden ingevoerd voor administratieve procedures, onder meer met betrekking tot de registratie en de toekenning van de status van openbaar belang. Bij de beoordeling van de uitvoering en toepassing van deze verordening moet de Commissie met name nagaan hoe deze termijnen in de praktijk worden toegepast. |
| --- | --- |

(17)

Bij deze verordening moeten specifieke termijnen worden ingevoerd voor administratieve procedures, onder meer met betrekking tot de registratie en de toekenning van de status van openbaar belang. Bij de beoordeling van de uitvoering en toepassing van deze verordening moet de Commissie met name nagaan hoe deze termijnen in de praktijk worden toegepast.

| (18) | Om na te gaan of aan de vereisten van artikel 6 is voldaan, zou het kunnen dat de nationale instanties voor verenigingen de namen en adressen van de stichtende leden opvragen. De identiteit van de stichters en leden van non-profitorganisaties die natuurlijke personen zijn, kan gevoelige informatie vormen. Daarom moeten de lidstaten ervoor zorgen dat eventuele vereisten die de verwerking van dergelijke persoonsgegevens vergen, Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad (8) (algemene verordening gegevensbescherming), en met name artikel 9, onverlet laten. |
| --- | --- |

(18)

Om na te gaan of aan de vereisten van artikel 6 is voldaan, zou het kunnen dat de nationale instanties voor verenigingen de namen en adressen van de stichtende leden opvragen. De identiteit van de stichters en leden van non-profitorganisaties die natuurlijke personen zijn, kan gevoelige informatie vormen. Daarom moeten de lidstaten ervoor zorgen dat eventuele vereisten die de verwerking van dergelijke persoonsgegevens vergen, Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad (8) (algemene verordening gegevensbescherming), en met name artikel 9, onverlet laten.

| (19) | Een Europese vereniging kan wensen onderscheid maken tussen verschillende categorieën leden, zodat volwaardige leden stemrecht hebben en geassocieerde leden die de doelstellingen steunen, worden erkend, maar geen stemrecht hebben, en/of ereleden geen lidgeld hoeven te betalen, maar wel stemrecht hebben. De indeling van de leden in categorieën mag niet leiden tot ongerechtvaardigde discriminatie, met name op grond van staatsburgerschap. |
| --- | --- |

(19)

Een Europese vereniging kan wensen onderscheid maken tussen verschillende categorieën leden, zodat volwaardige leden stemrecht hebben en geassocieerde leden die de doelstellingen steunen, worden erkend, maar geen stemrecht hebben, en/of ereleden geen lidgeld hoeven te betalen, maar wel stemrecht hebben. De indeling van de leden in categorieën mag niet leiden tot ongerechtvaardigde discriminatie, met name op grond van staatsburgerschap.

| (20) | Aangezien het toepassingsgebied van deze verordening beperkt is tot non-profitorganisaties, biedt het VWEU geen andere rechtsgrond dan artikel 352. |
| --- | --- |

(20)

Aangezien het toepassingsgebied van deze verordening beperkt is tot non-profitorganisaties, biedt het VWEU geen andere rechtsgrond dan artikel 352.

| (21) | Aangezien de doelstellingen van deze verordening, namelijk de oprichting van een Europese vereniging, niet voldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt, maar om de hierboven uiteengezette redenen beter door de Unie kunnen worden verwezenlijkt, kan de Unie maatregelen nemen overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) neergelegde subsidiariteitsbeginsel. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze verordening niet verder dan nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken, |
| --- | --- |

(21)

Aangezien de doelstellingen van deze verordening, namelijk de oprichting van een Europese vereniging, niet voldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt, maar om de hierboven uiteengezette redenen beter door de Unie kunnen worden verwezenlijkt, kan de Unie maatregelen nemen overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) neergelegde subsidiariteitsbeginsel. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze verordening niet verder dan nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Hoofdstuk I

Onderwerp en algemene bepalingen

Artikel 1

Onderwerp

1.   In deze verordening worden de voorwaarden en procedures vastgesteld voor de oprichting, het bestuur, de registratie en de regulering van juridische entiteiten met de vorm van een Europese vereniging.

2.   Een Europese vereniging is een onafhankelijke en autonome grensoverschrijdende entiteit die permanent op het grondgebied van de Unie is gevestigd en die door middel van een vrijwillige overeenkomst tussen natuurlijke of rechtspersonen is opgericht met het oog op een gemeenschappelijk non-profitdoel.

3.   Een Europese vereniging is vrij haar doelstellingen en de activiteiten die noodzakelijk zijn om deze doelstellingen na te streven, te bepalen.

4.   De doelstellingen van een Europese vereniging eerbiedigende doelstellingen en waarden waarop de Unie berust, als bepaald in de artikelen 2 en 3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), en bevorderen deze.

5.   Een Europese vereniging berust op lidmaatschap en kan de samenstelling en het lidmaatschap vrij bepalen. Dit kan de vaststelling inhouden van bijzondere vereisten voor leden, op basis van redelijke en objectieve criteria en met inachtneming van het beginsel van non-discriminatie.

Artikel 2

Definities

Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder:

| a) | “non-profit”: niet in de eerste plaats gericht op het maken van winst, al kunnen economische activiteiten worden verricht. Wanneer een non-profitorganisatie winst maakt, wordt deze in de organisatie geïnvesteerd met het oog op haar doelstellingen en wordt deze niet verdeeld onder de leden, stichters of andere particuliere partijen. De toekenning van de status van openbaar belang krachtens artikel 21 is geen noodzakelijke voorwaarde om een organisatie als non-profitorganisatie te beschouwen. Indien de status van openbaar belang echter wordt toegekend, wordt het doel van de organisatie beschouwd als een ander doel dan het maken van winst; |
| --- | --- |

a)

“non-profit”: niet in de eerste plaats gericht op het maken van winst, al kunnen economische activiteiten worden verricht. Wanneer een non-profitorganisatie winst maakt, wordt deze in de organisatie geïnvesteerd met het oog op haar doelstellingen en wordt deze niet verdeeld onder de leden, stichters of andere particuliere partijen. De toekenning van de status van openbaar belang krachtens artikel 21 is geen noodzakelijke voorwaarde om een organisatie als non-profitorganisatie te beschouwen. Indien de status van openbaar belang echter wordt toegekend, wordt het doel van de organisatie beschouwd als een ander doel dan het maken van winst;

| b) | “onafhankelijk”: met betrekking tot verenigingen, vrij van ongeoorloofde staatsinmenging en niet behorend tot een overheids- of bestuurlijke structuur. In dit verband belet noch de ontvangst van overheidsfinanciering noch de deelname aan een adviesorgaan van de overheid dat een vereniging als onafhankelijk kan worden beschouwd, mits de zelfstandige werking en besluitvorming van de vereniging door deze financiering of deelname niet wordt aangetast; |
| --- | --- |

b)

“onafhankelijk”: met betrekking tot verenigingen, vrij van ongeoorloofde staatsinmenging en niet behorend tot een overheids- of bestuurlijke structuur. In dit verband belet noch de ontvangst van overheidsfinanciering noch de deelname aan een adviesorgaan van de overheid dat een vereniging als onafhankelijk kan worden beschouwd, mits de zelfstandige werking en besluitvorming van de vereniging door deze financiering of deelname niet wordt aangetast;

| c) | “autonoom”: met betrekking tot verenigingen, beschikkend over een institutionele structuur die het mogelijk maakt alle interne en externe organisatorische taken uit te oefenen en op onafhankelijke wijze wezenlijke besluiten te nemen; |
| --- | --- |

c)

“autonoom”: met betrekking tot verenigingen, beschikkend over een institutionele structuur die het mogelijk maakt alle interne en externe organisatorische taken uit te oefenen en op onafhankelijke wijze wezenlijke besluiten te nemen;

| d) | “openbaar belang”: een verbetering van het maatschappelijk welzijn of een onderdeel daarvan, die het algemeen belang van de samenleving ten goede komt; |
| --- | --- |

d)

“openbaar belang”: een verbetering van het maatschappelijk welzijn of een onderdeel daarvan, die het algemeen belang van de samenleving ten goede komt;

| e) | “grensoverschrijdend” of “over de grenzen heen”: met betrekking tot verenigingen, dat de doelstelling van transnationale samenwerking of samenwerking over de grenzen heen binnen de Unie wordt nagestreefd, of dat de stichtende leden van een vereniging uit ten minste twee lidstaten afkomstig zijn, wat verwijst naar de lidstaten waarvan zij burger of ingezetene zijn als het gaat om natuurlijke personen, en naar de lidstaten waar hun statutaire zetel is gevestigd als het gaat om rechtspersonen; |
| --- | --- |

e)

“grensoverschrijdend” of “over de grenzen heen”: met betrekking tot verenigingen, dat de doelstelling van transnationale samenwerking of samenwerking over de grenzen heen binnen de Unie wordt nagestreefd, of dat de stichtende leden van een vereniging uit ten minste twee lidstaten afkomstig zijn, wat verwijst naar de lidstaten waarvan zij burger of ingezetene zijn als het gaat om natuurlijke personen, en naar de lidstaten waar hun statutaire zetel is gevestigd als het gaat om rechtspersonen;

| f) | “lid”: een natuurlijke of rechtspersoon die vrijwillig en bewust een aanvraag heeft gedaan om zich aan te sluiten bij een vereniging om haar doelstellingen en activiteiten te ondersteunen, en die op grond van de statuten van die vereniging tot de vereniging is toegelaten. Wanneer een vereniging wordt opgericht als gevolg van een omzetting of fusie, kan de bereidheid tot lidmaatschap als afdoende worden aangenomen. |
| --- | --- |

f)

“lid”: een natuurlijke of rechtspersoon die vrijwillig en bewust een aanvraag heeft gedaan om zich aan te sluiten bij een vereniging om haar doelstellingen en activiteiten te ondersteunen, en die op grond van de statuten van die vereniging tot de vereniging is toegelaten. Wanneer een vereniging wordt opgericht als gevolg van een omzetting of fusie, kan de bereidheid tot lidmaatschap als afdoende worden aangenomen.

Artikel 3

Regels die van toepassing zijn op Europese verenigingen

1.   Op Europese verenigingen zijn deze verordening en hun statuten van toepassing. Met betrekking tot aangelegenheden die in deze verordening niet zijn geregeld, geldt voor een Europese vereniging het recht van de lidstaat waarin de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft.

2.   De lidstaten bepalen met welke juridische entiteit of categorie van juridische entiteiten een Europese vereniging vergelijkbaar wordt geacht om, op een wijze die strookt met de bepalingen en doelstellingen van deze verordening, het toepasselijke recht vast te stellen op grond van lid 1.

Artikel 4

Nationale instantie voor verenigingen

1.   De lidstaten wijzen een onafhankelijke overheidsinstantie aan (hierna “de nationale instantie voor verenigingen” genoemd) en stellen het in artikel 5 bedoelde Raad voor Europese verenigingen en de Commissie daarvan in kennis. De nationale instantie voor verenigingen is bevoegd voor de registratie van Europese verenigingen overeenkomstig artikel 10 en voor het toezicht op de toepassing van deze verordening, met volledige inachtneming van de grondrechten en fundamentele vrijheden van Europese verenigingen als voorzien in de Verdragen en in het Handvest.

2.   Elke nationale instantie voor verenigingen draagt bij tot de consistente toepassing van deze verordening in de hele Unie. Daartoe werken de nationale instanties voor verenigingen met elkaar samen, onder meer in het kader van de Raad voor Europese verenigingen overeenkomstig de artikelen 5 en 22.

Artikel 5

Raad voor Europese verenigingen

1.   De Raad voor Europese verenigingen wordt aangewezen.

2.   De Raad voor Europese verenigingen wordt bijgestaan door een secretariaat.

3.   De Raad voor Europese verenigingen bestaat uit een vertegenwoordiger van elke nationale instantie voor verenigingen en drie vertegenwoordigers van de Commissie.

4.   De Raad voor Europese verenigingen treedt onafhankelijk op bij de uitoefening van zijn taken en bevoegdheden.

5.   Met het oog op de consistente toepassing van deze verordening heeft het Raad voor Europese verenigingen de volgende taken:

| a) | in samenwerking met de Commissie en de nationale instanties voor verenigingen gemeenschappelijke formulieren of andere instrumenten ontwikkelen ter ondersteuning van de elektronische registratie van Europese verenigingen overeenkomstig artikel 10; |
| --- | --- |

a)

in samenwerking met de Commissie en de nationale instanties voor verenigingen gemeenschappelijke formulieren of andere instrumenten ontwikkelen ter ondersteuning van de elektronische registratie van Europese verenigingen overeenkomstig artikel 10;

| b) | de digitale databank van Europese verenigingen op het niveau van de Unie opzetten en beheren, als instrument voor informatie en voor statistische doeleinden en ter ondersteuning van de gestructureerde dialoog met het maatschappelijk middenveld over aangelegenheden van de Unie; |
| --- | --- |

b)

de digitale databank van Europese verenigingen op het niveau van de Unie opzetten en beheren, als instrument voor informatie en voor statistische doeleinden en ter ondersteuning van de gestructureerde dialoog met het maatschappelijk middenveld over aangelegenheden van de Unie;

| c) | de kennisgevingen van registratie, van ontbinding en andere relevante besluiten betreffende Europese verenigingen verwerken met het oog op bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie, als voorzien in deze verordening; |
| --- | --- |

c)

de kennisgevingen van registratie, van ontbinding en andere relevante besluiten betreffende Europese verenigingen verwerken met het oog op bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie, als voorzien in deze verordening;

| d) | beoordelen of de bepaling van de vergelijkbaar geachte juridische entiteiten door de lidstaten overeenkomstig artikel 3, lid 2, adequaat is; |
| --- | --- |

d)

beoordelen of de bepaling van de vergelijkbaar geachte juridische entiteiten door de lidstaten overeenkomstig artikel 3, lid 2, adequaat is;

| e) | klachten over de toepassing van deze verordening in ontvangst nemen, onderzoeken en opvolgen, onverminderd de taken van de nationale instanties voor verenigingen; |
| --- | --- |

e)

klachten over de toepassing van deze verordening in ontvangst nemen, onderzoeken en opvolgen, onverminderd de taken van de nationale instanties voor verenigingen;

| f) | in voorkomend geval besluiten nemen over beroepen via zijn commissie van beroep, overeenkomstig de artikelen 10 en 11; |
| --- | --- |

f)

in voorkomend geval besluiten nemen over beroepen via zijn commissie van beroep, overeenkomstig de artikelen 10 en 11;

| g) | alle vragen in verband met de toepassing van deze verordening onderzoeken en overleg plegen met de betrokken partijen en relevante belanghebbenden en deskundigen, op eigen initiatief of op verzoek van een van zijn leden of van de Commissie; |
| --- | --- |

g)

alle vragen in verband met de toepassing van deze verordening onderzoeken en overleg plegen met de betrokken partijen en relevante belanghebbenden en deskundigen, op eigen initiatief of op verzoek van een van zijn leden of van de Commissie;

| h) | richtsnoeren en aanbevelingen verstrekken, en optimale praktijken bepalen voor de nationale instanties voor verenigingen en voor Europese verenigingen, met het oog op de consistente toepassing van deze verordening; |
| --- | --- |

h)

richtsnoeren en aanbevelingen verstrekken, en optimale praktijken bepalen voor de nationale instanties voor verenigingen en voor Europese verenigingen, met het oog op de consistente toepassing van deze verordening;

| i) | adviezen en aanbevelingen verstrekken aan de Commissie, op eigen initiatief of op verzoek van een van zijn leden of van de Commissie, en na raadpleging van de betrokken partijen en relevante belanghebbenden en deskundigen, over kwesties die verband houden met Europese verenigingen of met maatregelen die voortvloeien uit de richtlijn inzake minimumnormen; |
| --- | --- |

i)

adviezen en aanbevelingen verstrekken aan de Commissie, op eigen initiatief of op verzoek van een van zijn leden of van de Commissie, en na raadpleging van de betrokken partijen en relevante belanghebbenden en deskundigen, over kwesties die verband houden met Europese verenigingen of met maatregelen die voortvloeien uit de richtlijn inzake minimumnormen;

| j) | adviezen en aanbevelingen verstrekken aan de Commissie met betrekking tot de structuurfondsen en de operationele middelen die gericht zijn op het maatschappelijk middenveld, de organisatie van de dialoog met het maatschappelijk middenveld en de bescherming en bevordering van de rechten en waarden van de Unie, als verankerd in het VEU, het VWEU en het Handvest, teneinde de ontwikkeling van open, op rechten gebaseerde, democratische, egalitaire en inclusieve samenlevingen op basis van de rechtsstaat te ondersteunen en te bevorderen; |
| --- | --- |

j)

adviezen en aanbevelingen verstrekken aan de Commissie met betrekking tot de structuurfondsen en de operationele middelen die gericht zijn op het maatschappelijk middenveld, de organisatie van de dialoog met het maatschappelijk middenveld en de bescherming en bevordering van de rechten en waarden van de Unie, als verankerd in het VEU, het VWEU en het Handvest, teneinde de ontwikkeling van open, op rechten gebaseerde, democratische, egalitaire en inclusieve samenlevingen op basis van de rechtsstaat te ondersteunen en te bevorderen;

| k) | samenwerking, en de effectieve bilaterale en multilaterale uitwisseling van informatie en optimale praktijken, met en tussen de nationale instanties voor verenigingen bevorderen; |
| --- | --- |

k)

samenwerking, en de effectieve bilaterale en multilaterale uitwisseling van informatie en optimale praktijken, met en tussen de nationale instanties voor verenigingen bevorderen;

| l) | gemeenschappelijke opleidingsprogramma’s en personeelsuitwisselingen tussen nationale instanties voor verenigingen bevorderen. |
| --- | --- |

l)

gemeenschappelijke opleidingsprogramma’s en personeelsuitwisselingen tussen nationale instanties voor verenigingen bevorderen.

6.   Het Comité voor Europese verenigingen is verantwoording verschuldigd aan het Europees Parlement en de Raad en brengt jaarlijks verslag uit over zijn activiteiten aan het Europees Parlement, de Raad en de Commissie.

7.   Op de besprekingen van de Raad voor Europese verenigingen en zijn leden is Verordening (EG) nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad (9) van toepassing.

8.   De Raad voor Europese verenigingen stelt zijn reglement van orde en zijn eigen werkregelingen vast.

9.   De Raad voor Europese verenigingen kan vertegenwoordigers van relevante Europese agentschappen en onafhankelijke deskundigen, met name uit de academische wereld en het maatschappelijk middenveld, uitnodigen om zijn vergaderingen bij te wonen en kan hen regelmatig raadplegen.

Hoofdstuk II

Hoofdstuk II

Oprichting en registratie

Oprichting en registratie

Artikel 6

Oprichting

1.   Een Europese vereniging wordt opgericht:

| a) | bij overeenkomst tussen ten minste drie stichtende leden; de stichtende leden moeten uit ten minste twee lidstaten afkomstig zijn, wat verwijst naar de lidstaten waarvan zij burger of ingezetene zijn als het gaat om natuurlijke personen, en naar de lidstaten waar hun statutaire zetel is gevestigd als het gaat om rechtspersonen; of |
| --- | --- |

a)

bij overeenkomst tussen ten minste drie stichtende leden; de stichtende leden moeten uit ten minste twee lidstaten afkomstig zijn, wat verwijst naar de lidstaten waarvan zij burger of ingezetene zijn als het gaat om natuurlijke personen, en naar de lidstaten waar hun statutaire zetel is gevestigd als het gaat om rechtspersonen; of

| b) | als gevolg van de omzetting in een Europese vereniging van een bestaande, volgens het recht van een lidstaat opgerichte entiteit die voldoet aan de voorwaarden van punt a) en die haar statutaire zetel in de Unie heeft; of |
| --- | --- |

b)

als gevolg van de omzetting in een Europese vereniging van een bestaande, volgens het recht van een lidstaat opgerichte entiteit die voldoet aan de voorwaarden van punt a) en die haar statutaire zetel in de Unie heeft; of

| c) | als gevolg van een fusie tussen ten minste twee bestaande Europese verenigingen; of |
| --- | --- |

c)

als gevolg van een fusie tussen ten minste twee bestaande Europese verenigingen; of

| d) | als gevolg van een fusie tussen ten minste één bestaande Europese vereniging en ten minste één entiteit die tot de op grond van artikel 3, lid 2, bepaalde categorieën behoort; of |
| --- | --- |

d)

als gevolg van een fusie tussen ten minste één bestaande Europese vereniging en ten minste één entiteit die tot de op grond van artikel 3, lid 2, bepaalde categorieën behoort; of

| e) | als gevolg van een fusie tussen ten minste twee overeenkomstig artikel 3, lid 2, bepaalde entiteiten die volgens het recht van de desbetreffende lidstaten zijn opgericht en die hun statutaire zetel in de Unie hebben, mits deze entiteiten samen ten minste drie leden hebben en deze leden uit ten minste twee verschillende lidstaten afkomstig zijn. |
| --- | --- |

e)

als gevolg van een fusie tussen ten minste twee overeenkomstig artikel 3, lid 2, bepaalde entiteiten die volgens het recht van de desbetreffende lidstaten zijn opgericht en die hun statutaire zetel in de Unie hebben, mits deze entiteiten samen ten minste drie leden hebben en deze leden uit ten minste twee verschillende lidstaten afkomstig zijn.

2.   Een lidstaat kan bepalen dat een van de op grond van artikel 3, lid 2, bepaalde entiteiten waarvan de statutaire zetel zich niet in de Unie bevindt, toch kan deelnemen aan de oprichting van een Europese vereniging, op voorwaarde dat dergelijke entiteit volgens het recht van een lidstaat is opgericht, een statutaire zetel in die lidstaat heeft en een aantoonbare en voortdurende economische, maatschappelijke of culturele band met die lidstaat heeft.

3.   De oprichting van een Europese vereniging vindt plaats door middel van een schriftelijke overeenkomst tussen alle stichtende leden of door middel van een door alle stichtende leden ondertekend en naar behoren gecontroleerd schriftelijk verslag van de constituerende vergadering, indien een dergelijke controle bij de oprichting van verenigingen vereist is in het nationale recht.

4.   Wanneer een stichtend lid vertrekt uit een Europese vereniging, leidt dit niet automatisch tot beëindiging of ontbinding van de Europese vereniging, mits zij haar activiteiten blijft uitvoeren bij overeenkomst tussen ten minste het in lid 1, punt a), bedoelde aantal personen.

5.   Noch de oprichting van een Europese vereniging, noch enige procedure voor herstructurering mag worden gebruikt om de rechten van werknemers of vakbondsrechten of de arbeidsomstandigheden te ondermijnen. Er moet nog steeds worden voldaan aan de verplichtingen ten aanzien van de werknemers en schuldeisers, en de werknemers, vrijwilligers, vakbonden en werknemersvertegenwoordigers moeten naar behoren worden geïnformeerd en geraadpleegd, overeenkomstig de toepasselijke collectieve overeenkomsten, het nationale recht en het recht van de Unie. In voorkomend geval worden de collectieve overeenkomsten en de rechten van de werknemersvertegenwoordiging op bestuursniveau geëerbiedigd en gehandhaafd.

Artikel 7

Lidmaatschap

Het staat Europese verenigingen vrij om onderscheid te maken tussen volwaardige leden en andere categorieën leden. In de statuten van een Europese vereniging worden de rechten en plichten van elke categorie leden bepaald, met name wat hun stemrecht betreft.

Artikel 8

Statuten

1.   De stichtende leden stellen de statuten van de Europese vereniging op en zij ondertekenen deze bij haar oprichting of tijdens de constituerende vergadering.

2.   De statuten bevatten ten minste de volgende gegevens met betrekking tot de Europese vereniging:

| a) | de naam van de Europese vereniging, voorafgegaan of gevolgd door de afkorting “EA”; |
| --- | --- |

a)

de naam van de Europese vereniging, voorafgegaan of gevolgd door de afkorting “EA”;

| b) | een nauwkeurige beschrijving van de doelstellingen, het non-profitkarakter en, in voorkomend geval, een beschrijving van de doelstellingen van openbaar belang; |
| --- | --- |

b)

een nauwkeurige beschrijving van de doelstellingen, het non-profitkarakter en, in voorkomend geval, een beschrijving van de doelstellingen van openbaar belang;

| c) | het adres van de statutaire zetel; |
| --- | --- |

c)

het adres van de statutaire zetel;

| d) | de activa bij oprichting; |
| --- | --- |

d)

de activa bij oprichting;

| e) | de naam en het adres van de statutaire zetels van de stichtende leden, als het om rechtspersonen gaat; |
| --- | --- |

e)

de naam en het adres van de statutaire zetels van de stichtende leden, als het om rechtspersonen gaat;

| f) | de voorwaarden en procedures voor de toelating, de uitsluiting en het ontslag van de leden; |
| --- | --- |

f)

de voorwaarden en procedures voor de toelating, de uitsluiting en het ontslag van de leden;

| g) | de rechten en plichten van de leden en, in voorkomend geval, de verschillende categorieën leden, alsmede de rechten en plichten van de leden in elke categorie; |
| --- | --- |

g)

de rechten en plichten van de leden en, in voorkomend geval, de verschillende categorieën leden, alsmede de rechten en plichten van de leden in elke categorie;

| h) | de bepalingen inzake het aantal leden van de raad van bestuur, de samenstelling, de benoeming en het ontslag van de raad van bestuur, de voorwaarden waaronder namens de vereniging een procedure tegen leden van de raad van bestuur kan worden ingeleid, alsmede de bepalingen inzake de werking van de raad van bestuur en de bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de raad van bestuur, met inbegrip van de vertegenwoordigingsbevoegdheden ten aanzien van derden; |
| --- | --- |

h)

de bepalingen inzake het aantal leden van de raad van bestuur, de samenstelling, de benoeming en het ontslag van de raad van bestuur, de voorwaarden waaronder namens de vereniging een procedure tegen leden van de raad van bestuur kan worden ingeleid, alsmede de bepalingen inzake de werking van de raad van bestuur en de bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de raad van bestuur, met inbegrip van de vertegenwoordigingsbevoegdheden ten aanzien van derden;

| i) | de bepalingen inzake de werking, de bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de algemene vergadering, als bedoeld in artikel 16, met inbegrip van de vereisten inzake meerderheid en quorum; |
| --- | --- |

i)

de bepalingen inzake de werking, de bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de algemene vergadering, als bedoeld in artikel 16, met inbegrip van de vereisten inzake meerderheid en quorum;

| j) | de bepalingen betreffende de rechten en plichten van de leden, met inbegrip van het recht om te stemmen en het recht om moties in te dienen; |
| --- | --- |

j)

de bepalingen betreffende de rechten en plichten van de leden, met inbegrip van het recht om te stemmen en het recht om moties in te dienen;

| k) | de gronden en procedures voor vrijwillige ontbinding van de vereniging; |
| --- | --- |

k)

de gronden en procedures voor vrijwillige ontbinding van de vereniging;

| l) | de uitdrukkelijke verbintenis om de waarden van de Unie, als verankerd in artikel 2 VEU, te eerbiedigen; |
| --- | --- |

l)

de uitdrukkelijke verbintenis om de waarden van de Unie, als verankerd in artikel 2 VEU, te eerbiedigen;

| m) | of de vereniging al dan niet over stichtingskapitaal beschikt en, zo ja, het bedrag van dat kapitaal; |
| --- | --- |

m)

of de vereniging al dan niet over stichtingskapitaal beschikt en, zo ja, het bedrag van dat kapitaal;

| n) | de regelmaat waarmee de algemene vergadering wordt bijeengeroepen; en |
| --- | --- |

n)

de regelmaat waarmee de algemene vergadering wordt bijeengeroepen; en

| o) | de datum van vaststelling van de statuten en de procedure voor het wijzigen ervan. |
| --- | --- |

o)

de datum van vaststelling van de statuten en de procedure voor het wijzigen ervan.

Artikel 9

Statutaire zetel

1.   De statutaire zetel van een Europese vereniging is gevestigd op het grondgebied van de Unie, op de in haar statuten bepaalde plaats. De statutaire zetel bevindt zich waar het hoofdbestuur of de hoofdvestiging in de Unie van de Europese vereniging is gelegen.

2.   Ingeval een Europese vereniging wordt opgericht als gevolg van een omzetting op grond van artikel 6, lid 1, punt b), besluiten de leden of de statutaire zetel van de Europese vereniging in de lidstaat moet blijven waarin de oorspronkelijke entiteit was geregistreerd, dan wel naar een andere lidstaat moet worden verplaatst.

3.   Ingeval een Europese vereniging wordt opgericht als gevolg van een fusie op grond van artikel 6, lid 1, punt c), d) of e), besluiten de leden ervan in welke van de lidstaten waarin de fuserende entiteiten zijn geregistreerd, de statutaire zetel van de Europese vereniging wordt gevestigd.

Artikel 10

Registratie

1.   De stichtende leden van een Europese vereniging dienen binnen 30 dagen na de datum van oprichting van de vereniging als bepaald in artikel 6, lid 3, een registratieaanvraag in bij de nationale instantie voor verenigingen.

2.   De nationale instantie voor verenigingen neemt binnen 30 dagen na ontvangst van de aanvraag een besluit over de registratie van de Europese vereniging, nadat zij heeft gecontroleerd of de aanvragers voldoen aan de vereisten van deze verordening.

3.   Een lidstaat legt voor de registratie geen andere vereisten op dan die van deze verordening.

4.   Indien de nationale instantie voor verenigingen de aanvraag aanvaardt, neemt zij de Europese vereniging in het desbetreffende nationale register op en deelt zij haar besluit binnen 15 dagen mee aan de Raad voor Europese verenigingen, dat de Europese vereniging vervolgens opneemt in de op grond van artikel 5, lid 5, punt b), opgezette digitale databank van Europese verenigingen. Binnen hetzelfde tijdskader deelt de nationale instantie voor verenigingen haar besluit ook mee aan het Bureau voor publicaties van de Europese Unie, dat ervoor zorgt dat de informatie onverwijld in het Publicatieblad van de Europese Unie wordt bekendgemaakt.

5.   Indien de registratieaanvraag is afgewezen of er nog geen besluit over is genomen binnen 30 dagen na indiening van de aanvraag, kan de aanvrager binnen 15 dagen na ontvangst van het besluit tot afwijzing of na het verstrijken van de termijn van 30 dagen voor het nemen van een besluit beroep instellen bij de overeenkomstig artikel 11 ingestelde commissie van beroep.

De commissie van beroep neemt binnen 30 dagen nadat het beroep is ingesteld, een besluit over de registratieaanvraag.

Indien de commissie van beroep de registratieaanvraag aanvaardt of binnen 30 dagen geen besluit neemt, gaat de nationale instantie voor verenigingen binnen 15 dagen nadat dat besluit is genomen of nadat werd nagelaten een besluit te nemen, over tot registratie.

Elk besluit tot afwijzing van een registratieaanvraag wordt aan de aanvragers meegedeeld, met naar behoren onderbouwde redenen voor de afwijzing.

6.   Wanneer een Europese vereniging overeenkomstig lid 4 in het desbetreffende nationale register is opgenomen, is de registratie van deze vereniging van kracht in de gehele Unie.

7.   De registratie vindt plaats via de gemeenschappelijke registratieformulieren of andere instrumenten als bedoeld in artikel 5. De registratieprocedure verloopt elektronisch en toegankelijk en biedt aanvragers de mogelijkheid de officiële taal te gebruiken, of een van de officiële talen, van de lidstaat waarin de statutaire zetel van de Europese vereniging wordt gevestigd. De registratievergoedingen zijn niet hoger dan die voor de in artikel 3, lid 2, bedoelde entiteiten, overschrijden de administratieve kosten niet en vormen geen buitensporige financiële last, met inachtneming van het evenredigheidsbeginsel. De nationale instanties voor verenigingen maken registratie langs niet-elektronische weg mogelijk.

8.   Na ontvangst van een aanvraag van een Europese vereniging om toekenning van de status van openbaar belang beoordelen de nationale instanties voor verenigingen de aanvraag aan de hand van de vereisten van deze verordening. De nationale instanties voor verenigingen leggen in dit verband geen andere vereisten op dan die van deze verordening.

9.   De nationale instantie voor verenigingen neemt binnen 15 dagen na ontvangst van de aanvraag van de status van openbaar belang een bindend besluit over de aanvraag. Deze termijn kan in naar behoren gemotiveerde gevallen met 15 dagen worden verlengd, wanneer de beoordeling van de aanvraag nader onderzoek vergt of het advies van de Raad voor Europese verenigingen vereist is. De nationale instantie voor verenigingen stelt de Europese vereniging onmiddellijk in kennis van de duur van en de redenen voor elke eventuele verlenging van de oorspronkelijke termijn van 15 dagen.

10.   Indien de nationale instantie voor verenigingen de aanvraag van de status van openbaar belang aanvaardt, neemt zij het besluit in kwestie in het desbetreffende nationale register op en deelt zij haar besluit binnen 15 dagen mee aan de Raad voor Europese verenigingen, dat de status van openbaar belang van de Europese vereniging vervolgens opneemt in de overeenkomstig artikel 5, lid 5, punt b), opgezette digitale databank van Europese verenigingen. Binnen dezelfde termijn deelt de nationale instantie voor verenigingen haar besluit ook mee aan het Bureau voor publicaties van de Europese Unie, dat ervoor zorgt dat de informatie onverwijld in het Publicatieblad van de Europese Unie wordt bekendgemaakt.

11.   Wanneer een dergelijk besluit over de status van openbaar belang overeenkomstig lid 10 in het desbetreffende nationale register is opgenomen, is het vastgestelde besluit van kracht in de gehele Unie.

12.   Indien de aanvraag van de status van openbaar belang is afgewezen of er nog geen besluit over is genomen binnen de in lid 9 bedoelde termijn, kan de aanvrager binnen 15 dagen na ontvangst van het besluit tot afwijzing beroep instellen bij de commissie van beroep, of bij het verstrijken van de termijn voor het nemen van een besluit de aanvraag voorleggen aan de overeenkomstig artikel 11 ingestelde commissie van beroep.

De commissie van beroep neemt een besluit binnen 15 dagen nadat het beroep is ingesteld of nadat de aanvraag aan haar is voorgelegd, of binnen 30 dagen in naar behoren gemotiveerde gevallen.

Indien de commissie van beroep de aanvraag van de status van openbaar belang aanvaardt of binnen de in de eerste alinea bedoelde termijn geen besluit neemt, gaat de nationale instantie voor verenigingen binnen 15 dagen nadat het desbetreffende besluit is genomen of nadat werd nagelaten een besluit te nemen, over tot toekenning van de status van openbaar belang.

Elk besluit tot afwijzing van een registratieaanvraag wordt aan de aanvragers meegedeeld, met naar behoren onderbouwde redenen voor de afwijzing.

13.   De stichtende leden van een Europese vereniging kunnen besluiten tegelijkertijd een registratieaanvraag en een aanvraag van de status van openbaar belang in te dienen; in dat geval wordt het nemen van een besluit over beide aanvragen als een geheel behandeld en zijn de langere termijnen van toepassing.

Artikel 11

Commissie van beroep

1.   Uiterlijk ... [... maanden na de datum van inwerkingtreding van deze verordening] stelt de Raad voor Europese verenigingen een commissie van beroep in, die bestaat uit een vertegenwoordiger van elke lidstaat en een vertegenwoordiger van de Commissie. De vertegenwoordiger van de Commissie is voorzitter.

2.   De Commissie verzorgt het secretariaat van de Raad voor Europese verenigingen.

3.   De commissie van beroep wordt bijeengeroepen door haar voorzitter en stelt besluiten vast bij volstrekte meerderheid van de leden.

Artikel 12

Verplaatsing van de statutaire zetel

1.   De statutaire zetel van een Europese vereniging kan naar een andere lidstaat worden verplaatst overeenkomstig dit artikel. De lidstaten dragen er zorg voor dat er geen belemmeringen bestaan voor de overdracht van activa en documenten van een Europese vereniging bij verplaatsing van haar statutaire zetel. Een dergelijke verplaatsing mag niet leiden tot andere wijzigingen in de statuten van de Europese vereniging dan die waarin dit artikel voorziet, noch tot de ontbinding van de Europese vereniging, noch tot de oprichting van een nieuwe rechtspersoon, en deze verplaatsing mag evenmin gevolgen hebben voor de rechten en verplichtingen die vóór de verplaatsing reeds bestonden, met uitzondering van rechten en verplichtingen die onlosmakelijk verbonden zijn met de verplaatsing.

2.   Een voorstel tot verplaatsing wordt opgesteld door de raad van bestuur van de Europese vereniging en wordt bekendgemaakt overeenkomstig de nationale regels van de lidstaat waarin de statutaire zetel is gevestigd.

3.   Een op grond van lid 2 opgesteld voorstel tot verplaatsing bevat nadere gegevens over:

| a) | de voorgenomen statutaire zetel en de voorgestelde naam in de lidstaat van bestemming; |
| --- | --- |

a)

de voorgenomen statutaire zetel en de voorgestelde naam in de lidstaat van bestemming;

| b) | de naam en het adres in de lidstaat van oorsprong; |
| --- | --- |

b)

de naam en het adres in de lidstaat van oorsprong;

| c) | het voorstel tot wijziging van de statuten, met inbegrip van de nieuwe naam van de Europese vereniging, in voorkomend geval; |
| --- | --- |

c)

het voorstel tot wijziging van de statuten, met inbegrip van de nieuwe naam van de Europese vereniging, in voorkomend geval;

| d) | het voor de verplaatsing voorgestelde tijdschema; en |
| --- | --- |

d)

het voor de verplaatsing voorgestelde tijdschema; en

| e) | de verwachte juridische en economische gevolgen van de verplaatsing. |
| --- | --- |

e)

de verwachte juridische en economische gevolgen van de verplaatsing.

4.   Binnen twee maanden na de bekendmaking van het voorstel kan er geen besluit tot verplaatsing worden genomen. Voor de besluiten tot verplaatsing gelden de voorwaarden die zijn vastgesteld voor de wijziging van de statuten van de Europese vereniging.

5.   De schuldeisers en houders van andere rechten ten aanzien van de Europese vereniging die ontstaan zijn vóór de bekendmaking van het voorstel tot verplaatsing, hebben het recht om te verlangen dat de Europese vereniging hun passende zekerheden stelt. Het stellen van deze zekerheden wordt geregeld door het nationale recht van de lidstaat waarin de Europese vereniging vóór de verplaatsing haar statutaire zetel had. De lidstaten kunnen de toepassing van deze bepaling uitbreiden tot schulden die de Europese vereniging vóór de datum van de verplaatsing bij overheidsinstanties is aangegaan.

6.   De bevoegde instantie van de lidstaat waarin de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft, geeft een attest af waarin wordt bevestigd dat de voor de verplaatsing vereiste handelingen en formaliteiten naar behoren zijn vervuld.

7.   De nieuwe registratie kan pas plaatsvinden na overlegging van het in lid 8 bedoelde attest. De verplaatsing van de statutaire zetel van de Europese vereniging en de daaruit voortvloeiende wijziging van haar statuten worden van kracht op de datum waarop de verplaatsing overeenkomstig artikel 10 wordt geregistreerd.

8.   Een lidstaat kan de verplaatsing van de statutaire zetel van Europese verenigingen die hun statutaire zetel op zijn grondgebied hebben, weigeren indien daartegen binnen de in lid 6 vastgestelde termijn van twee maanden formeel bezwaar wordt aangetekend door een aangewezen bevoegde instantie. Dit bezwaar kan alleen worden ingediend indien het gebaseerd is op redenen van openbare veiligheid, en wordt meegedeeld aan de nationale instantie voor verenigingen van de lidstaat van bestemming en aan de Raad voor Europese verenigingen.

9.   Indien de verplaatsing van de statutaire zetel op grond van lid 8 wordt geweigerd, kan de Europese vereniging binnen 15 dagen na ontvangst van het besluit tot weigering beroep instellen bij de overeenkomstig artikel 11 ingestelde commissie van beroep. De commissie van beroep neemt een besluit binnen 15 dagen, of binnen 30 dagen in naar behoren gemotiveerde gevallen, wanneer de beoordeling van de aanvraag nader onderzoek vergt.

10.   Indien de commissie van beroep de verplaatsing goedkeurt of binnen de in lid 11 bedoelde termijn geen besluit neemt, keurt de nationale instantie voor verenigingen van de bevoegde lidstaat de verplaatsing goed binnen 15 dagen nadat het desbetreffende besluit is genomen of nadat werd nagelaten een besluit te nemen.

Elk besluit tot weigering van een verplaatsing wordt aan de aanvragers meegedeeld, met naar behoren onderbouwde redenen voor het besluit.

11.   Indien de verplaatsing van de statutaire zetel definitief is geworden, deelt de nationale instantie voor verenigingen van de lidstaat waarin de Europese vereniging vóór de verplaatsing haar statutaire zetel had, die informatie binnen 15 dagen mee aan de nationale instantie voor verenigingen van de lidstaat waar de Europese vereniging haar statutaire zetel naar wil verplaatsen en aan de Raad voor Europese verenigingen. Uiterlijk 15 dagen na ontvangst van deze informatie neemt de nationale instantie voor verenigingen van de lidstaat van bestemming de Europese vereniging in het desbetreffende nationale register op. De Raad voor Europese verenigingen zorgt ervoor dat nadere gegevens over de verplaatsing uiterlijk 15 dagen na ontvangst van de mededeling van de lidstaat waarin de Europese vereniging vóór de verplaatsing haar statutaire zetel had, worden bekendgemaakt in de digitale databank van Europese verenigingen en in het Publicatieblad van de Europese Unie. De verplaatsing van de statutaire zetel van de Europese vereniging is van kracht en kan aan derden worden tegengeworpen vanaf de datum waarop de Europese vereniging is opgenomen in het nationale register van de lidstaat waarin de Europese vereniging haar nieuwe statutaire zetel heeft.

12.   Indien tegen een Europese vereniging een procedure inzake ontbinding, opheffing, liquidatie, insolventie, staking van betalingen of een andere soortgelijke procedure is ingeleid, mag zij haar statutaire zetel niet verplaatsen.

Artikel 13

Rechtspersoonlijkheid

1.   Een Europese vereniging verkrijgt rechtspersoonlijkheid in alle lidstaten wanneer zij in het desbetreffende nationale register als Europese vereniging wordt geregistreerd.

2.   Nadat kennis is gegeven van de registratie en voordat de Europese vereniging in het desbetreffende nationale register is opgenomen, kan de vereniging haar rechten als rechtspersoon uitoefenen indien zij “Europese vereniging in oprichting” als onderdeel van haar naam hanteert, met inachtneming van de nationale regels voor preventieve controle die van toepassing zijn op binnenlandse verenigingen in de lidstaat waarin de Europese vereniging in de oprichtingsfase haar statutaire zetel heeft. Indien handelingen zijn verricht in naam van de Europese vereniging vóór de verkrijging van rechtspersoonlijkheid en de Europese vereniging de uit die handelingen voortvloeiende verplichtingen niet op zich neemt, zijn de natuurlijke personen of rechtspersonen die deze handelingen verrichten, hoofdelijk aansprakelijk, tenzij anders is bepaald in de toepasselijke nationale regels van de lidstaat waarin de Europese vereniging in de oprichtingsfase haar statutaire zetel heeft.

3.   Vanaf ... [datum van inwerkingtreding van deze verordening] mogen alleen Europese verenigingen die overeenkomstig deze verordening zijn opgericht en geregistreerd, de aanduiding “Europese vereniging” in hun naam opnemen, in de officiële taal of talen van de lidstaat waarin zij zijn gevestigd. Zij mogen dit doen zodra zij overeenkomstig artikel 10, lid 4, in het desbetreffende nationale register zijn opgenomen.

4.   Als rechtspersonen zijn Europese verenigingen bevoegd om in eigen naam de bevoegdheden en rechten uit te oefenen en de plichten te vervullen die nodig zijn om hun doelstellingen na te streven, onder dezelfde voorwaarden als een van de overeenkomstig artikel 3, lid 2, bepaalde juridische entiteiten die zijn opgericht volgens het recht van de lidstaat waarin de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft.

5.   Wanneer een Europese vereniging rechtspersoonlijkheid verkrijgt, verkrijgt zij als gevolg daarvan ook het recht en de bevoegdheid om:

| a) | overeenkomsten te sluiten en andere rechtshandelingen te verrichten, waaronder de verwerving van roerende en onroerende goederen; |
| --- | --- |

a)

overeenkomsten te sluiten en andere rechtshandelingen te verrichten, waaronder de verwerving van roerende en onroerende goederen;

| b) | middelen aan te trekken ter ondersteuning van haar non-profitactiviteiten; |
| --- | --- |

b)

middelen aan te trekken ter ondersteuning van haar non-profitactiviteiten;

| c) | schenkingen en legaten te ontvangen; |
| --- | --- |

c)

schenkingen en legaten te ontvangen;

| d) | personeel in dienst te nemen; |
| --- | --- |

d)

personeel in dienst te nemen;

| e) | in rechte op te treden; en |
| --- | --- |

e)

in rechte op te treden; en

| f) | gebruik te maken van financiële diensten. |
| --- | --- |

f)

gebruik te maken van financiële diensten.

Artikel 14

Bestuur en organen

1.   Het staat een Europese vereniging vrij om in haar statuten haar interne beheerstructuren en bestuur vast te stellen, met inachtneming van de bepalingen van deze verordening. De structuren en het bestuur moeten in elk geval in overeenstemming zijn met de democratische beginselen en fundamentele waarden van de Unie.

2.   Een Europese vereniging wordt bestuurd door ten minste twee organen, de raad van bestuur en de algemene vergadering.

3.   Andere bestuursorganen kunnen door de raad van bestuur of de algemene vergadering worden opgericht, onder de voorwaarden en volgens de procedures van deze verordening en de statuten van de Europese vereniging.

Artikel 15

Raad van bestuur

1.   De raad van bestuur beheert de Europese vereniging; daarbij behartigt hij de belangen van de Europese vereniging en streeft hij naar het behalen van haar doelstellingen, als bepaald in de statuten van de Europese vereniging.

2.   De raad van bestuur wordt overeenkomstig de statuten aangesteld door de algemene vergadering. Informatie over de samenstelling van de raad van bestuur wordt ter beschikking gesteld van de nationale instantie voor verenigingen binnen 6 maanden na de datum waarop hij is verkozen. De nationale instantie voor verenigingen stelt de Raad voor Europese verenigingen daarvan in kennis. Eventuele wijzigingen in de samenstelling worden op dezelfde wijze meegedeeld. De Europese vereniging maakt deze informatie openbaar.

3.   Personen komen niet in aanmerking om lid te worden van de raad van bestuur, om bevoegdheden toegekend te krijgen, of om verantwoordelijkheden te aanvaarden op het gebied van beheer of vertegenwoordiging overeenkomstig lid 6, als zij onbekwaam zijn verklaard om op te treden als lid van een bestuurslichaam of ander soortgelijk leidinggevend of toezichthoudend orgaan van een juridische entiteit overeenkomstig:

| a) | het Unierecht of het nationale recht dat op die personen van toepassing is; |
| --- | --- |

a)

het Unierecht of het nationale recht dat op die personen van toepassing is;

| b) | het Unierecht of het nationale recht dat van toepassing is op de op grond van artikel 3, lid 2, bepaalde juridische entiteiten in de lidstaat waarin de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft; of |
| --- | --- |

b)

het Unierecht of het nationale recht dat van toepassing is op de op grond van artikel 3, lid 2, bepaalde juridische entiteiten in de lidstaat waarin de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft; of

| c) | een rechterlijke of administratieve beslissing die in een lidstaat is vastgesteld of erkend. |
| --- | --- |

c)

een rechterlijke of administratieve beslissing die in een lidstaat is vastgesteld of erkend.

4.   Alle leden van de raad van bestuur hebben dezelfde rechten en plichten, binnen de reikwijdte van de taken die hun krachtens deze verordening en de statuten van de Europese vereniging worden toegekend.

5.   De raad van bestuur kan bevoegdheden of verantwoordelijkheden op het gebied van het beheer delegeren aan commissies die uit een of meer leden van de Europese vereniging bestaan. De voorwaarden voor de uitoefening van een dergelijke delegatie worden in de statuten of door de algemene vergadering vastgesteld.

6.   De raad van bestuur kan gewone en buitengewone vergaderingen houden. In het kader van zijn gewone vergaderingen komt de raad van bestuur bijeen volgens een in de statuten van de Europese vereniging vastgestelde regelmaat, en ten minste tweemaal per jaar, om de rekeningen, de activiteiten en de te verwachten vooruitzichten van de projecten van de Europese vereniging te bespreken.

7.   De raad van bestuur stelt eenmaal per jaar een verslag op over de rekeningen en de activiteiten van de Europese vereniging, dat hij de nationale instantie voor verenigingen en het Raad voor Europese verenigingen toezendt. De Europese vereniging maakt het jaarverslag ook openbaar.

8.   Onverminderd artikel 22, lid 2, en voor zover dit van toepassing is op de in artikel 3, lid 2, bedoelde entiteiten, stelt de raad van bestuur eenmaal per jaar een financieel overzicht op van de rekeningen van de Europese vereniging, met vermelding van de inkomsten uit economische activiteiten, middelen zoals kredieten en bankleningen, en schenkingen of niet-gecompenseerde ontvangsten in contanten of onroerend goed met betrekking tot het voorgaande kalenderjaar, evenals een begrotingsraming voor het komende begrotingsjaar. Overeenkomstig het nationale recht kunnen de lidstaten verlangen dat de raad van bestuur het financieel overzicht bekendmaakt aan de bevoegde instantie en aan de leden van de vereniging. In dat geval kunnen de leden de raad van bestuur verzoeken om nadere informatie, onder meer over de financieringsbronnen. De leden mogen dit alleen doen wanneer dit na onderzoek van het jaarlijkse financieel overzicht nodig blijkt met het oog op de transparantie en verantwoordingsplicht en op voorwaarde dat dit op evenredige wijze gebeurt. Daartoe is de Europese vereniging verplicht een volledige en nauwkeurige administratie bij te houden van alle financiële transacties, als bedoeld in artikel 23, lid 1.

9.   De leden van de raad van bestuur zijn bevoegd om de Europese vereniging ten aanzien van derden en in rechte te vertegenwoordigen, binnen de grenzen en onder de voorwaarden die in de statuten van de vereniging zijn vastgesteld. Wanneer de bevoegdheid om de Europese vereniging ten aanzien van derden te vertegenwoordigen aan meer dan één lid wordt toegekend, oefenen deze personen die bevoegdheid gezamenlijk uit.

10.   De Europese vereniging wordt ten opzichte van derden gebonden door alle rechtshandelingen die de leden van de raad van bestuur namens haar verrichten, tenzij door bedoelde handelingen de bevoegdheden worden overschreden die de raad van bestuur volgens het toepasselijke recht zijn toegekend of die de raad van bestuur wettelijk zijn verleend krachtens de statuten van de Europese vereniging.

Artikel 16

Algemene vergadering

1.   De ledenvergadering van de Europese vereniging, waarin alle leden bijeenkomen, wordt de algemene vergadering genoemd.

2.   De raad van bestuur roept de algemene vergadering bijeen overeenkomstig de statuten van de Europese vereniging.

3.   De leden worden uiterlijk 15 dagen voor de datum van de algemene vergadering in kennis gesteld van de algemene vergadering.

4.   De raad van bestuur kan de algemene vergadering te allen tijde bijeenroepen, hetzij op eigen initiatief, hetzij op verzoek van ten minste een kwart van de leden. In de statuten kan een lagere drempel worden vastgesteld.

5.   De algemene vergadering kan worden gehouden met fysiek aanwezige leden, met online aanwezige leden, of in een vorm die beide combineert, zonder dat afbreuk wordt gedaan aan de geldigheid van de algemene vergadering of van de vastgestelde besluiten. De raad van bestuur besluit voor elke algemene vergadering welke van de drie vormen wordt gebruikt, tenzij een meerderheid van de leden van de vereniging een andere vorm voorstelt.

6.   In het verzoek om een algemene vergadering worden de redenen voor de bijeenroeping vermeld, evenals de punten die op de agenda moeten worden geplaatst.

7.   Ieder lid heeft het recht op informatie en op toegang tot documenten, overeenkomstig de regels van de statuten en voorafgaand aan elke algemene vergadering.

8.   Ieder lid heeft het recht aan de algemene vergadering deel te nemen, het woord te voeren en moties in te dienen.

9.   Het recht van de leden om te stemmen en om moties in te dienen tijdens de algemene vergadering, wordt uitgeoefend in overeenstemming met de statuten van de Europese vereniging, overeenkomstig artikel 8, lid 2, punt j).

10.   De leden kunnen voorafgaand aan een algemene vergadering een ander lid aanwijzen om hen op die vergadering te vertegenwoordigen, overeenkomstig een in de statuten van de Europese vereniging vast te stellen procedure. Een lid mag niet meer dan twee andere leden vertegenwoordigen.

11.   Besluiten van de algemene vergadering over gewone aangelegenheden worden, tenzij anders bepaald, vastgesteld met een meerderheid van de stemmen van de aanwezige of vertegenwoordigde leden. De verdeling van de stemmen verloopt volgens de regels van de statuten van de Europese vereniging.

Artikel 17

Verenigingsafdelingen en leidende actoren

1.   Een Europese vereniging kan regionale afdelingen hebben. De afdelingen worden niet geacht een afzonderlijke rechtspersoonlijkheid te bezitten, maar kunnen namens de vereniging activiteiten organiseren en beheren, met inachtneming van de vereisten van hun statuten.

2.   De raad van bestuur van een Europese vereniging kan afdelingen of leden met rechtspersoonlijkheid aanwijzen als leidende actoren bij de uitvoering van projecten van de Europese vereniging. De lidstaten staan toe dat afdelingen of leden als leidende actoren van een Europese vereniging projecten uitvoeren in hun rechtsgebied.

Artikel 18

Wijzigingen van de statuten

1.   Alle wijzigingen van de statuten van de Europese vereniging worden besproken op een daartoe bijeengeroepen algemene vergadering.

2.   De leden worden ten minste 30 kalenderdagen vóór de datum die voor de vergadering is vastgesteld in kennis gesteld van elke algemene vergadering die wordt bijeengeroepen om wijzigingen van de statuten van de Europese vereniging die worden voorgesteld, te bespreken en er een besluit over te nemen. In de kennisgeving worden de desbetreffende voorstellen vermeld.

3.   De algemene vergadering is bevoegd om de statuten te wijzigen indien ten minste de helft plus één van de leden van de Europese vereniging aanwezig of vertegenwoordigd is.

4.   Wijzigingen van de statuten van de Europese vereniging worden vastgesteld indien ten minste twee derde van de aanwezige of vertegenwoordigde leden van de algemene vergadering voorstemt.

5.   Wijzigingen van het gestelde doel van de Europese vereniging worden vastgesteld indien ten minste drie vierde van de aanwezige of vertegenwoordigde leden van de algemene vergadering voorstemt.

6.   De tekst van de vastgestelde statuten wordt binnen 6 maanden na de datum van de vaststelling ervan ter beschikking gesteld van de nationale instantie voor verenigingen, die het Raad voor Europese verenigingen daarvan in kennis stelt. De Europese vereniging maakt deze informatie openbaar en deelt deze aan het Raad voor Europese verenigingen mee met het oog op opneming ervan in de in artikel 5, lid 5, punt b), bedoelde Europese databank.

Hoofdstuk III

Hoofdstuk III

Bepalingen betreffende de behandeling van Europese verenigingen in de lidstaten

Bepalingen betreffende de behandeling van Europese verenigingen in de lidstaten

Artikel 19

Beginsel van non-discriminatie

1.   Elke discriminerende behandeling van Europese verenigingen is verboden.

2.   Europese verenigingen worden behandeld op dezelfde wijze als de overeenkomstig artikel 3, lid 2, bepaalde vergelijkbare nationale entiteiten.

Artikel 20

Status van openbaar belang

1.   Aan Europese verenigingen kan de status van openbaar belang worden toegekend indien aan elk van de volgende voorwaarden is voldaan:

| a) | door de organisatie en met de activiteiten van de organisatie wordt een doelstelling van openbaar belang nagestreefd die het maatschappelijk welzijn of een onderdeel daarvan dient en die aldus het openbaar belang ten goede komt, op voorwaarde dat dit doel en deze activiteiten niet systematisch en rechtstreeks de structuren van een specifieke politieke partij ten goede komen. Onder meer de volgende doelstellingen worden van openbaar belang geacht:






  i) | kunst, cultuur of instandhouding van historisch erfgoed; |
| --- | --- | --- |

a)

door de organisatie en met de activiteiten van de organisatie wordt een doelstelling van openbaar belang nagestreefd die het maatschappelijk welzijn of een onderdeel daarvan dient en die aldus het openbaar belang ten goede komt, op voorwaarde dat dit doel en deze activiteiten niet systematisch en rechtstreeks de structuren van een specifieke politieke partij ten goede komen. Onder meer de volgende doelstellingen worden van openbaar belang geacht:

i)

kunst, cultuur of instandhouding van historisch erfgoed;

| ii) | milieubescherming en klimaatverandering; |
| --- | --- |

ii)

milieubescherming en klimaatverandering;

| iii) | bevordering en bescherming van de grondrechten en de waarden van de Unie, waaronder de democratie en de rechtsstaat, en uitbanning van elke vorm van discriminatie op grond van geslacht, ras, etnische afkomst, godsdienst, handicap, seksuele geaardheid of op welke grond dan ook; |
| --- | --- |

iii)

bevordering en bescherming van de grondrechten en de waarden van de Unie, waaronder de democratie en de rechtsstaat, en uitbanning van elke vorm van discriminatie op grond van geslacht, ras, etnische afkomst, godsdienst, handicap, seksuele geaardheid of op welke grond dan ook;

| iv) | sociale rechtvaardigheid, sociale inclusie en armoedepreventie of -bestrijding; |
| --- | --- |

iv)

sociale rechtvaardigheid, sociale inclusie en armoedepreventie of -bestrijding;

| v) | humanitaire bijstand en humanitaire hulp, met inbegrip van rampenbestrijding; |
| --- | --- |

v)

humanitaire bijstand en humanitaire hulp, met inbegrip van rampenbestrijding;

| vi) | ontwikkelingshulp en ontwikkelingssamenwerking; |
| --- | --- |

vi)

ontwikkelingshulp en ontwikkelingssamenwerking;

| vii) | bescherming van, bijstand aan en ondersteuning van kwetsbare bevolkingsgroepen, waaronder kinderen, ouderen, personen met een handicap, personen die internationale bescherming zoeken of internationale bescherming genieten en dakloze personen; |
| --- | --- |

vii)

bescherming van, bijstand aan en ondersteuning van kwetsbare bevolkingsgroepen, waaronder kinderen, ouderen, personen met een handicap, personen die internationale bescherming zoeken of internationale bescherming genieten en dakloze personen;

| viii) | dierenbescherming; |
| --- | --- |

viii)

dierenbescherming;

| ix) | wetenschap, onderzoek en innovatie; |
| --- | --- |

ix)

wetenschap, onderzoek en innovatie;

| x) | onderwijs en opleiding en participatie van jongeren; |
| --- | --- |

x)

onderwijs en opleiding en participatie van jongeren;

| xi) | bevordering en bescherming van de gezondheid en het welzijn, met inbegrip van verstrekking van medische zorg; |
| --- | --- |

xi)

bevordering en bescherming van de gezondheid en het welzijn, met inbegrip van verstrekking van medische zorg;

| xii) | consumentenbescherming; en |
| --- | --- |

xii)

consumentenbescherming; en

| xiii) | amateursporten en de promotie ervan; |
| --- | --- |

xiii)

amateursporten en de promotie ervan;

| b) | overschotten van economische of andere activiteiten die de organisatie inkomsten opleveren, worden uitsluitend gebruikt ter bevordering van de doelstellingen van openbaar belang van de organisatie; |
| --- | --- |

b)

overschotten van economische of andere activiteiten die de organisatie inkomsten opleveren, worden uitsluitend gebruikt ter bevordering van de doelstellingen van openbaar belang van de organisatie;

| c) | in geval van ontbinding van de organisatie garanderen wettelijke waarborgen dat alle activa nog steeds ter bevordering van doelstellingen van openbaar belang worden gebruikt; en |
| --- | --- |

c)

in geval van ontbinding van de organisatie garanderen wettelijke waarborgen dat alle activa nog steeds ter bevordering van doelstellingen van openbaar belang worden gebruikt; en

| d) | leden van de bestuursstructuren van de organisatie die niet tot het personeel van de organisatie behoren, komen niet in aanmerking voor een vergoeding die verder gaat dan passende onkostenvergoedingen. |
| --- | --- |

d)

leden van de bestuursstructuren van de organisatie die niet tot het personeel van de organisatie behoren, komen niet in aanmerking voor een vergoeding die verder gaat dan passende onkostenvergoedingen.

2.   Overeenkomstig de vereisten van lid 1 kunnen Europese verenigingen bij de nationale instantie voor verenigingen van de lidstaat waarin zij hun statutaire zetel hebben, een aanvraag indienen om te worden erkend als vereniging die het openbaar belang bevordert.

3.   De nationale instantie voor verenigingen neemt een besluit over de aanvraag van de status van openbaar belang overeenkomstig de procedure van artikel 10, leden 8 en 9.

4.   De lidstaten behandelen een Europese vereniging waaraan de status van openbaar belang is toegekend op dezelfde wijze als juridische entiteiten waaraan in hun rechtsgebied een overeenkomstige status is toegekend.

Artikel 21

Beginsel van nationale behandeling

Europese verenigingen zijn onderworpen aan de bepalingen van het nationale recht dat van toepassing is op de op grond van artikel 3, lid 2, bepaalde juridische entiteiten in de lidstaat waarin zij haar statutaire zetel heeft.

Artikel 22

Beginsel van niet-arbitraire behandeling

Europese verenigingen mogen door de lidstaten niet verschillend worden behandeld louter op grond van de politieke wenselijkheid van hun doel, werkterrein of financieringsbronnen.

Hoofdstuk IV

Hoofdstuk IV

Financiering en rapportage

Financiering en rapportage

Artikel 23

Fondsenwerving en vrij gebruik van activa

1.   Europese verenigingen kunnen in elke lidstaat en in derde landen middelen werven, ontvangen, vervreemden of schenken, waaronder financiële middelen, middelen in natura en materiële middelen, alsook personeel werven bij of ontvangen van welke bron dan ook, ongeacht of het gaat om overheidsinstanties, particulieren of particuliere organisaties.

2.   Europese verenigingen zijn onderworpen aan de bepalingen van het recht van de Unie en het toepasselijke nationale recht betreffende belasting, douane, deviezen, het witwassen van geld en de financiering van terrorisme, alsmede aan de voorschriften betreffende de financiering van verkiezingen en politieke partijen, zoals van toepassing op de rechtspersonen die overeenkomstig artikel 3, lid 2, van deze verordening zijn aangewezen in de lidstaat waar zij hun statutaire zetel hebben.

3.   Europese verenigingen zijn overeenkomstig het nationale recht onderworpen aan rapportage- en openbaarmakingsverplichtingen, onder meer met betrekking tot de samenstelling van de raad van bestuur, de bepalingen van de statuten, de financiering en financiële overzichten, zolang dergelijke verplichtingen de doelstelling van algemeen belang verwezenlijken die erin bestaat te waarborgen dat Europese verenigingen op transparante wijze te werk gaan en verantwoording afleggen, en zij noodzakelijk en evenredig zijn.

De naleving van de in de eerste alinea bedoelde verplichtingen mag er niet toe leiden dat Europese verenigingen worden onderworpen aan strengere regels dan die welke van toepassing zijn op gelijkwaardige nationale entiteiten die op grond van artikel 3, lid 2, zijn aangewezen en op entiteiten met winstoogmerk. Deze rapportage- en openbaarmakingsverplichtingen mogen niet leiden tot een verschil in behandeling of beperking van de rechten en verplichtingen van de Europese vereniging, ongeacht de wenselijkheid van het doel of de financieringsbronnen ervan.

Artikel 24

Boekhouding en controle van de rekeningen

1.   Europese verenigingen houden een volledige en nauwkeurige administratie bij van alle financiële transacties.

2.   Europese verenigingen stellen ten minste eenmaal per jaar:

| a) | een jaarrekening; |
| --- | --- |

a)

een jaarrekening;

| b) | geconsolideerde jaarrekeningen (indien van toepassing); |
| --- | --- |

b)

geconsolideerde jaarrekeningen (indien van toepassing);

| c) | een begrotingsraming voor het komende begrotingsjaar; en |
| --- | --- |

c)

een begrotingsraming voor het komende begrotingsjaar; en

| d) | een jaarlijks activiteitenverslag op. |
| --- | --- |

d)

een jaarlijks activiteitenverslag op.

De raad van bestuur zendt het jaarlijkse activiteitenverslag en de financiële staat overeenkomstig artikel 14, lid 7, en artikel 14, lid 8, toe aan de nationale instantie voor verenigingen.

3.   Het jaarlijkse activiteitenverslag bevat ten minste:

| a) | informatie over de activiteiten van de Europese vereniging in het referentiejaar; |
| --- | --- |

a)

informatie over de activiteiten van de Europese vereniging in het referentiejaar;

| b) | informatie over de verwachte ontwikkeling, indien beschikbaar; en |
| --- | --- |

b)

informatie over de verwachte ontwikkeling, indien beschikbaar; en

| c) | een beschrijving van de wijze waarop de doelstelling van openbaar belang gedurende het voorgaande jaar is bevorderd, indien de desbetreffende status aan de Europese vereniging is toegekend. |
| --- | --- |

c)

een beschrijving van de wijze waarop de doelstelling van openbaar belang gedurende het voorgaande jaar is bevorderd, indien de desbetreffende status aan de Europese vereniging is toegekend.

4.   De jaarrekeningen van de Europese verenigingen, en, in voorkomend geval, de geconsolideerde jaarrekeningen, worden gecontroleerd overeenkomstig de bepalingen die van toepassing zijn op de op grond van artikel 3, lid 2, van deze verordening zijn aangewezen rechtspersonen in de lidstaat waar de betrokken Europese vereniging haar statutaire zetel heeft. De controle wordt ten minste eens in de vier jaar en ten hoogste eens in de twee jaar uitgevoerd.

5.   Het verslag van de in lid 4 bedoelde controle wordt openbaar gemaakt op de wijze die is vastgesteld in de wetgeving van de lidstaat waar de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft.

6.   De autoriteiten van de lidstaten schrijven Europese verenigingen niet voor n dat zij toegang verlenen tot informatie over hun leden die natuurlijke personen zijn, tenzij dit noodzakelijk is voor een openbaar strafrechtelijk onderzoek naar strafbare feiten waarop een maximale vrijheidsstraf van ten minste één jaar staat en dit na een beslissing van een onafhankelijke rechtbank gebeurt.

7.   De nationale instantie voor verenigingen stuurt een halfjaarlijks overzicht met relevante informatie over alle in lid 4 bedoelde controles naar het Raad voor Europese verenigingen, dat zorgt voor de publicatie van het verslag in het Publicatieblad van de Europese Unie en op zijn website.

8.   De regels inzake boekhouding en de controle van de rekeningen die van toepassing zijn op Europese verenigingen mogen niet minder gunstig zijn dan die welke overeenkomstig Richtlijn 2006/43/EG (10) of Richtlijn 2013/34/EU van het Europees Parlement en de Raad (11) gelden voor ondernemingen.

9.   Dit artikel is van toepassing onverminderd gunstigere overeenkomstige nationale bepalingen in de lidstaat waar de statutaire zetel is gevestigd.

Hoofdstuk V

Hoofdstuk V

Samenwerking met de lidstaten en aansprakelijkheid

Samenwerking met de lidstaten en aansprakelijkheid

Artikel 25

Samenwerking met de lidstaten

1.   De nationale instantie voor verenigingen van de lidstaat van registratie raadpleegt tijdig de nationale instanties voor verenigingen van andere lidstaten over belangrijke kwesties in verband met de wettigheid en aansprakelijkheid van een bepaalde Europese vereniging, en stelt het Raad voor Europese verenigingen daarvan in kennis.

2.   Tenzij in deze verordening anders is bepaald, verstrekken de nationale instanties voor verenigingen jaarlijks een overzicht van alle relevante informatie over besluiten betreffende Europese verenigingen op het grondgebied van hun lidstaat. Dit overzicht bevat onder meer een lijst van de gevallen waarin strafrechtelijke onderzoeken tegen Europese verenigingen zijn ingesteld, met inbegrip van gevallen waarin overeenkomstig artikel 24, lid 6, om openbaarmaking van informatie over de leden is verzocht.

3.   Indien het Raad voor Europese verenigingen van oordeel is dat een nationale instantie voor verenigingen deze verordening niet heeft nageleefd, voorziet het de Commissie van alle relevante informatie. Vervolgens beoordeelt de Commissie die informatie en neemt zo nodig maatregelen.

4.   Er worden doeltreffende voorzieningen in rechte ter beschikking gesteld van de Europese verenigingen om besluiten aan te vechten die door de nationale instantie voor verenigingen zijn genomen en die hen aangaan, waaronder de mogelijkheid om tegen dergelijke besluiten beroep in te stellen.

Artikel 26

Aansprakelijkheid van Europese verenigingen en van de leden van hun raad van bestuur

1.   De aansprakelijkheid van de Europese vereniging valt onder de bepalingen die van toepassing zijn op de rechtspersonen die overeenkomstig artikel 3, lid 2, van deze verordening zijn aangewezen in de lidstaat waar de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft.

2.   De leden van de raad van bestuur van een Europese vereniging zijn gezamenlijk en hoofdelijk aansprakelijk voor het verlies dat of de schade die een Europese vereniging lijdt als gevolg van een niet-nakoming van de verplichtingen die uit hun functie voortvloeien. Zij zijn echter niet gezamenlijk en hoofdelijk aansprakelijk voor het verlies dat of de schade die door de Europese vereniging is geleden, indien is bewezen dat bepaalde specifieke verplichtingen niet zijn nagekomen die alleen uit de functies van een bepaald lid voortvloeien.

3.   In de statuten wordt bepaald onder welke voorwaarden beroep namens de Europese vereniging kan worden ingesteld tegen leden van de raad van bestuur.

Hoofdstuk VI

Hoofdstuk VI

Ontbinding, insolventie, liquidatie

Ontbinding, insolventie, liquidatie

Artikel 27

Vrijwillige ontbinding

1.   Een Europese vereniging kan vrijwillig worden ontbonden:

| a) | bij besluit van de raad van bestuur uit hoofde van bepalingen in de statuten van de Europese vereniging, met instemming van de algemene vergadering; of |
| --- | --- |

a)

bij besluit van de raad van bestuur uit hoofde van bepalingen in de statuten van de Europese vereniging, met instemming van de algemene vergadering; of

| b) | bij besluit van de algemene vergadering; een dergelijk besluit kan door de algemene vergadering worden ingetrokken voordat de ontbinding of liquidatie van de Europese vereniging formeel van kracht wordt. |
| --- | --- |

b)

bij besluit van de algemene vergadering; een dergelijk besluit kan door de algemene vergadering worden ingetrokken voordat de ontbinding of liquidatie van de Europese vereniging formeel van kracht wordt.

2.   De Europese vereniging stelt de nationale instanties voor verenigingen uiterlijk 15 dagen na het nemen van een besluit van vrijwillige ontbinding op grond van lid 1 in kennis daarvan.

3.   De nationale instantie voor verenigingen verwijdert de Europese vereniging onmiddellijk uit het desbetreffende nationale register en stelt het Raad voor Europese verenigingen en het Bureau voor publicaties van de Europese Unie, uiterlijk 15 dagen nadat zij op de hoogte is gebracht van de ontbinding, in kennis van de ontbinding van de Europese vereniging overeenkomstig lid 1. Onmiddellijk na een dergelijke kennisgeving publiceert de Autoriteit voor Europese verenigingen een aankondiging van ontbinding van de raad van de Europese vereniging in het Publicatieblad van de Europese Unie en verwijdert zij de Europese vereniging uit de digitale databank van de Unie. Het Publicatiebureau publiceert eveneens een aankondiging van ontbinding van de Europese vereniging in het Publicatieblad van de Europese Unie.

4.   De ontbinding van de Europese vereniging wordt in de gehele Unie van kracht vanaf de datum waarop de vereniging uit het desbetreffende nationale register wordt verwijderd.

Artikel 28

Onvrijwillige ontbinding

1.   Een Europese vereniging kan alleen worden ontbonden door een definitief besluit van een bevoegde rechtbank in de lidstaat waar de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft of als laatst heeft gehad indien:

| a) | de statutaire zetel van de Europese vereniging moet worden verplaatst of is verplaatst naar een locatie buiten het grondgebied van de Unie; |
| --- | --- |

a)

de statutaire zetel van de Europese vereniging moet worden verplaatst of is verplaatst naar een locatie buiten het grondgebied van de Unie;

| b) | niet meer wordt voldaan aan de in deze verordening gestelde voorwaarden voor de oprichting van de Europese vereniging; of |
| --- | --- |

b)

niet meer wordt voldaan aan de in deze verordening gestelde voorwaarden voor de oprichting van de Europese vereniging; of

| c) | de activiteiten van de Europese vereniging niet langer verenigbaar zijn met de doelstellingen en waarden van de Unie of een ernstige bedreiging vormen voor de openbare veiligheid. |
| --- | --- |

c)

de activiteiten van de Europese vereniging niet langer verenigbaar zijn met de doelstellingen en waarden van de Unie of een ernstige bedreiging vormen voor de openbare veiligheid.

2.   Indien krachtens lid 1, punt a) of b), een besluit tot ontbinding wordt genomen, geeft de Autoriteit voor Europese verenigingen de Europese vereniging een redelijke termijn om haar situatie te regulariseren voordat het besluit in werking treedt.

3.   Aanvragers krijgen toegang tot doeltreffende voorzieningen in rechte om bij het bevoegde hof van beroep beroep in te stellen tegen een besluit tot ontbinding.

4.   De nationale instantie voor verenigingen verwijdert de Europese vereniging onmiddellijk uit het desbetreffende nationale register en stelt het Raad voor Europese verenigingen en het Bureau voor publicaties van de Europese Unie, uiterlijk 15 dagen nadat het besluit definitief is geworden, in kennis van de onvrijwillige ontbinding van de Europese vereniging. Onmiddellijk na een dergelijke kennisgeving verwijdert het Raad voor Europese verenigingen de Europese vereniging uit de digitale databank van de Unie en publiceert het Publicatiebureau een aankondiging van ontbinding van de Europese vereniging in het Publicatieblad van de Europese Unie.

5.   De ontbinding van de Europese vereniging wordt in de gehele Unie van kracht vanaf de datum waarop de vereniging uit het desbetreffende nationale register wordt verwijderd.

Artikel 29

Liquidatie en insolventie

1.   De ontbinding van een Europese vereniging heeft de liquidatie ervan tot gevolg. Deze liquidatie valt onder het recht dat in de lidstaat waar de Europese vereniging haar statutaire zetel heeft, van toepassing is op de rechtspersonen die overeenkomstig artikel 3, lid 2, van deze verordening zijn aangewezen.

2.   De Europese vereniging behoudt haar hoedanigheid in de zin van artikel 13 van deze verordening totdat haar liquidatie is afgesloten.

Artikel 30

Toetsing en evaluatie

Uiterlijk op ... [vijf jaar na de inwerkingtreding van deze verordening] brengt de Commissie aan de Raad en aan het Europees Parlement verslag uit over de toepassing van deze verordening en stelt zij in voorkomend geval wijzigingen voor.

Hoofdstuk VII

Hoofdstuk VII

Artikel 31

Slotbepalingen

Deze verordening treedt in werking op de [...] dag na de dag van haar publicatie in het Publicatieblad van de Europese Unie.

DEEL II

DEEL II

Voorstel voor een

RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

betreffende gemeenschappelijke minimumnormen voor non-profitorganisaties in de Unie (richtlijn minimumnormen)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 114,

handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure,

overwegende hetgeen volgt:

| (1) | Het recht op vrijheid van vereniging is een grondrecht dat wordt erkend in het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (het “Handvest”) en de grondwetten van de lidstaten; het is van wezenlijk belang is voor de werking van de democratie, aangezien het een essentiële voorwaarde is voor de uitoefening van andere grondrechten door individuen, waaronder het recht op vrijheid van meningsuiting. |
| --- | --- |

(1)

Het recht op vrijheid van vereniging is een grondrecht dat wordt erkend in het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (het “Handvest”) en de grondwetten van de lidstaten; het is van wezenlijk belang is voor de werking van de democratie, aangezien het een essentiële voorwaarde is voor de uitoefening van andere grondrechten door individuen, waaronder het recht op vrijheid van meningsuiting.

| (2) | Non-profitorganisaties genieten bescherming van bepaalde rechten, waaronder grondrechten, in hun eigen hoedanigheid, op grond van de relevante jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU) en van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. |
| --- | --- |

(2)

Non-profitorganisaties genieten bescherming van bepaalde rechten, waaronder grondrechten, in hun eigen hoedanigheid, op grond van de relevante jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU) en van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens.

| (3) | Non-profitorganisaties leveren een belangrijke bijdrage aan de verwezenlijking van doelstellingen van openbaar belang en aan de verwezenlijking van de doelstellingen van de Unie, onder meer door actieve deelname aan de economische, democratische en sociale activiteiten van onze samenlevingen te bevorderen. |
| --- | --- |

(3)

Non-profitorganisaties leveren een belangrijke bijdrage aan de verwezenlijking van doelstellingen van openbaar belang en aan de verwezenlijking van de doelstellingen van de Unie, onder meer door actieve deelname aan de economische, democratische en sociale activiteiten van onze samenlevingen te bevorderen.

| (4) | Vandaag de dag spelen non-profitorganisaties, bij het nastreven van hun doelstellingen, een volwaardige rol in onze economie en bij de ontwikkeling van de interne markt, onder meer door zich bezig te houden met diverse activiteiten van zowel nationale als transnationale relevantie en regelmatig betrokken te zijn bij economische activiteiten. |
| --- | --- |

(4)

Vandaag de dag spelen non-profitorganisaties, bij het nastreven van hun doelstellingen, een volwaardige rol in onze economie en bij de ontwikkeling van de interne markt, onder meer door zich bezig te houden met diverse activiteiten van zowel nationale als transnationale relevantie en regelmatig betrokken te zijn bij economische activiteiten.

| (5) | Non-profitorganisaties zijn met name belangrijke drijvende krachten achter de ontwikkeling van de derde sector, die, op basis van de resultaten van het project 2014-2017 over de bijdrage van de derde sector aan de sociaal-economische ontwikkeling van Europa, dat werd gecoördineerd door het Instituut voor Sociaal Onderzoek (ISF) in Oslo (12), naar schatting goed is voor ongeveer 13 % van de beroepsbevolking in Europa. |
| --- | --- |

(5)

Non-profitorganisaties zijn met name belangrijke drijvende krachten achter de ontwikkeling van de derde sector, die, op basis van de resultaten van het project 2014-2017 over de bijdrage van de derde sector aan de sociaal-economische ontwikkeling van Europa, dat werd gecoördineerd door het Instituut voor Sociaal Onderzoek (ISF) in Oslo (12), naar schatting goed is voor ongeveer 13 % van de beroepsbevolking in Europa.

| (6) | Non-profitorganisaties spelen een belangrijke rol bij de ontwikkeling en uitvoering van beleid van de Unie ter ondersteuning van de interne markt, zoals blijkt uit hun betrokkenheid bij diverse deskundigengroepen, zoals het Forum op hoog niveau voor een beter werkende voedselvoorzieningsketen. |
| --- | --- |

(6)

Non-profitorganisaties spelen een belangrijke rol bij de ontwikkeling en uitvoering van beleid van de Unie ter ondersteuning van de interne markt, zoals blijkt uit hun betrokkenheid bij diverse deskundigengroepen, zoals het Forum op hoog niveau voor een beter werkende voedselvoorzieningsketen.

| (7) | In verslagen, onder meer van het Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten, wordt gewezen op talrijke belemmeringen die voortvloeien uit nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken waarbij de oprichting, registratie, werkzaamheden, financiering en grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties is geregeld en die van invloed zijn op de mogelijkheden van natuurlijke of rechtspersonen of groepen van dergelijke personen, ongeacht hun nationaliteit, om in de gehele Unie non-profitorganisaties op te richten, te registreren of te laten functioneren. |
| --- | --- |

(7)

In verslagen, onder meer van het Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten, wordt gewezen op talrijke belemmeringen die voortvloeien uit nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken waarbij de oprichting, registratie, werkzaamheden, financiering en grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties is geregeld en die van invloed zijn op de mogelijkheden van natuurlijke of rechtspersonen of groepen van dergelijke personen, ongeacht hun nationaliteit, om in de gehele Unie non-profitorganisaties op te richten, te registreren of te laten functioneren.

| (8) | Het Europees Economisch en Sociaal Comité heeft de lidstaten verzocht een gunstig klimaat voor filantropie te scheppen dat in overeenstemming is met de vrijheden en grondrechten van de Unie, waarin filantropische en burgeractie, particuliere giften aan doelen van openbaar belang en de oprichting van filantropische organisaties wordt aangemoedigd (13). Het versterken van de complementariteit tussen het werk van overheidsinstellingen en filantropische organisaties en het waarborgen dat de nationale wetgeving en het beleid van de Unie de donatie van particuliere middelen ten behoeve van het algemeen belang vergemakkelijken door middel van het vrije verkeer van kapitaal in combinatie met het beginsel van non-discriminatie en gelijke fiscale behandeling van Europese filantropische organisaties, is dan ook belangrijk voor het aanboren van het potentieel van grensoverschrijdende donaties en investeringen ten behoeve van het algemeen belang. |
| --- | --- |

(8)

Het Europees Economisch en Sociaal Comité heeft de lidstaten verzocht een gunstig klimaat voor filantropie te scheppen dat in overeenstemming is met de vrijheden en grondrechten van de Unie, waarin filantropische en burgeractie, particuliere giften aan doelen van openbaar belang en de oprichting van filantropische organisaties wordt aangemoedigd (13). Het versterken van de complementariteit tussen het werk van overheidsinstellingen en filantropische organisaties en het waarborgen dat de nationale wetgeving en het beleid van de Unie de donatie van particuliere middelen ten behoeve van het algemeen belang vergemakkelijken door middel van het vrije verkeer van kapitaal in combinatie met het beginsel van non-discriminatie en gelijke fiscale behandeling van Europese filantropische organisaties, is dan ook belangrijk voor het aanboren van het potentieel van grensoverschrijdende donaties en investeringen ten behoeve van het algemeen belang.

| (9) | Ondanks het snelgroeiende aantal grensoverschrijdende verenigingen en non-profitorganisaties in de Unie, is er momenteel geen geharmoniseerd pan-Europees wetgevingskader op grond waarvan zij naar behoren kunnen opereren en zichzelf kunnen organiseren op grensoverschrijdend niveau. |
| --- | --- |

(9)

Ondanks het snelgroeiende aantal grensoverschrijdende verenigingen en non-profitorganisaties in de Unie, is er momenteel geen geharmoniseerd pan-Europees wetgevingskader op grond waarvan zij naar behoren kunnen opereren en zichzelf kunnen organiseren op grensoverschrijdend niveau.

| (10) | Gezien het belang van non-profitorganisaties is het van wezenlijk belang dat de oprichting en de werkzaamheden van deze organisaties afdoende worden vergemakkelijkt en beschermd in wetgeving van de lidstaten. |
| --- | --- |

(10)

Gezien het belang van non-profitorganisaties is het van wezenlijk belang dat de oprichting en de werkzaamheden van deze organisaties afdoende worden vergemakkelijkt en beschermd in wetgeving van de lidstaten.

| (11) | In Aanbeveling CM/Rec(2007)14 van het Comité van Ministers betreffende de rechtspositie van niet-gouvernementele organisaties in Europa hebben de lidstaten de rol van non-profitorganisaties, en in het bijzonder van niet-gouvernementele organisaties, reeds erkend als een wezenlijk element van de bijdrage van het maatschappelijk middenveld aan de transparantie en de verantwoordingsplicht van democratisch bestuur, en hebben zij de minimumnormen vastgesteld die moeten worden nageleefd met betrekking tot de oprichting, het beheer en de algemene activiteiten van dergelijke organisaties. |
| --- | --- |

(11)

In Aanbeveling CM/Rec(2007)14 van het Comité van Ministers betreffende de rechtspositie van niet-gouvernementele organisaties in Europa hebben de lidstaten de rol van non-profitorganisaties, en in het bijzonder van niet-gouvernementele organisaties, reeds erkend als een wezenlijk element van de bijdrage van het maatschappelijk middenveld aan de transparantie en de verantwoordingsplicht van democratisch bestuur, en hebben zij de minimumnormen vastgesteld die moeten worden nageleefd met betrekking tot de oprichting, het beheer en de algemene activiteiten van dergelijke organisaties.

| (12) | De gezamenlijke richtsnoeren inzake de vrijheid van vereniging (CDL-AD(2014)046) die zijn vastgesteld door de Europese Commissie voor democratie middels het recht (Commissie van Venetië) en het Bureau voor Democratische Instellingen en Mensenrechten (ODIHR) van de OVSE, bieden wetgevers richtsnoeren om internationale mensenrechtennormen inzake het recht op vrijheid van vereniging om te zetten in nationale wetgeving. |
| --- | --- |

(12)

De gezamenlijke richtsnoeren inzake de vrijheid van vereniging (CDL-AD(2014)046) die zijn vastgesteld door de Europese Commissie voor democratie middels het recht (Commissie van Venetië) en het Bureau voor Democratische Instellingen en Mensenrechten (ODIHR) van de OVSE, bieden wetgevers richtsnoeren om internationale mensenrechtennormen inzake het recht op vrijheid van vereniging om te zetten in nationale wetgeving.

| (13) | Op het niveau van de Unie moet overeenkomstig de vrijheid van vereniging en het vrije verkeer van kapitaal worden voortgebouwd op bestaande normen voor non-profitorganisaties die erop gericht zijn alle in de Unie gevestigde non-profitorganisaties hetzelfde beschermingsniveau en een gelijk speelveld te bieden, teneinde een klimaat te scheppen waarin dergelijke organisaties ongehinderd kunnen bijdragen aan de werking van de interne markt. |
| --- | --- |

(13)

Op het niveau van de Unie moet overeenkomstig de vrijheid van vereniging en het vrije verkeer van kapitaal worden voortgebouwd op bestaande normen voor non-profitorganisaties die erop gericht zijn alle in de Unie gevestigde non-profitorganisaties hetzelfde beschermingsniveau en een gelijk speelveld te bieden, teneinde een klimaat te scheppen waarin dergelijke organisaties ongehinderd kunnen bijdragen aan de werking van de interne markt.

| (14) | Deze richtlijn zorgt voor de onderlinge aanpassing van de wetten van de lidstaten met betrekking tot bepaalde aspecten van de oprichting, registratie, werkzaamheden, financiering, rapportage en grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties. |
| --- | --- |

(14)

Deze richtlijn zorgt voor de onderlinge aanpassing van de wetten van de lidstaten met betrekking tot bepaalde aspecten van de oprichting, registratie, werkzaamheden, financiering, rapportage en grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties.

| (15) | Deze richtlijn mag geen afbreuk doen aan de regels van de lidstaten inzake de belastingregelingen voor non-profitorganisaties die op hun grondgebied zijn gevestigd, staan geregistreerd of werkzaam zijn. Bij de omzetting van de bepalingen van deze richtlijn in nationaal recht moeten de lidstaten ervoor waken bepalingen op het gebied van de belastingwetgeving in te voeren of toe te passen die de registratie, de werkzaamheden, de financiering en het grensoverschrijdend verkeer van non-profitorganisaties op zodanige wijze beïnvloeden dat de letter of de geest van de in deze richtlijn neergelegde regels wordt ontdoken. |
| --- | --- |

(15)

Deze richtlijn mag geen afbreuk doen aan de regels van de lidstaten inzake de belastingregelingen voor non-profitorganisaties die op hun grondgebied zijn gevestigd, staan geregistreerd of werkzaam zijn. Bij de omzetting van de bepalingen van deze richtlijn in nationaal recht moeten de lidstaten ervoor waken bepalingen op het gebied van de belastingwetgeving in te voeren of toe te passen die de registratie, de werkzaamheden, de financiering en het grensoverschrijdend verkeer van non-profitorganisaties op zodanige wijze beïnvloeden dat de letter of de geest van de in deze richtlijn neergelegde regels wordt ontdoken.

| (16) | Deze richtlijn mag niet van invloed zijn op het strafrecht van de lidstaten. Bij de omzetting van de bepalingen van deze richtlijn in nationaal recht moeten de lidstaten ervoor waken strafrechtelijke bepalingen in te voeren of toe te passen die specifiek de registratie, de werkzaamheden, de financiering en het grensoverschrijdend verkeer van non-profitorganisaties regelen of beïnvloeden op een wijze die de letter of de geest van de in deze richtlijn neergelegde regels omzeilt. |
| --- | --- |

(16)

Deze richtlijn mag niet van invloed zijn op het strafrecht van de lidstaten. Bij de omzetting van de bepalingen van deze richtlijn in nationaal recht moeten de lidstaten ervoor waken strafrechtelijke bepalingen in te voeren of toe te passen die specifiek de registratie, de werkzaamheden, de financiering en het grensoverschrijdend verkeer van non-profitorganisaties regelen of beïnvloeden op een wijze die de letter of de geest van de in deze richtlijn neergelegde regels omzeilt.

| (17) | Deze richtlijn moet van toepassing zijn op in de Unie gevestigde non-profitorganisaties die bedoeld zijn als vrijwillige verenigingen van natuurlijke of rechtspersonen, alsmede op organisaties die niet op lidmaatschap zijn gebaseerd en waarvan de activa zijn bestemd voor het nastreven van een specifiek doel, zoals stichtingen, opgericht voor onbepaalde tijd, die een ander hoofddoel nastreven dan het genereren van winst en die onafhankelijk en autonoom zijn. Het feit dat een organisatie geen rechtspersoonlijkheid heeft, mag haar niet uitsluiten van de door deze richtlijn geboden bescherming. |
| --- | --- |

(17)

Deze richtlijn moet van toepassing zijn op in de Unie gevestigde non-profitorganisaties die bedoeld zijn als vrijwillige verenigingen van natuurlijke of rechtspersonen, alsmede op organisaties die niet op lidmaatschap zijn gebaseerd en waarvan de activa zijn bestemd voor het nastreven van een specifiek doel, zoals stichtingen, opgericht voor onbepaalde tijd, die een ander hoofddoel nastreven dan het genereren van winst en die onafhankelijk en autonoom zijn. Het feit dat een organisatie geen rechtspersoonlijkheid heeft, mag haar niet uitsluiten van de door deze richtlijn geboden bescherming.

| (18) | Bij het bepalen of een organisatie volgens artikel 2 van deze richtlijn wel of geen winstoogmerk heeft, moeten de directe begunstigden van organisaties die zorg verlenen aan personen met specifieke sociale behoeften of gezondheidsproblemen, niet als particuliere partijen worden beschouwd. |
| --- | --- |

(18)

Bij het bepalen of een organisatie volgens artikel 2 van deze richtlijn wel of geen winstoogmerk heeft, moeten de directe begunstigden van organisaties die zorg verlenen aan personen met specifieke sociale behoeften of gezondheidsproblemen, niet als particuliere partijen worden beschouwd.

| (19) | Politieke partijen moeten van het toepassingsgebied van deze richtlijn worden uitgesloten, voor zover hun activiteiten niet alleen betrekking hebben op het nastreven van gemeenschappelijke belangen, activiteiten of doeleinden, maar ook gericht zijn op het gezamenlijk verwerven en gebruiken van politieke macht. |
| --- | --- |

(19)

Politieke partijen moeten van het toepassingsgebied van deze richtlijn worden uitgesloten, voor zover hun activiteiten niet alleen betrekking hebben op het nastreven van gemeenschappelijke belangen, activiteiten of doeleinden, maar ook gericht zijn op het gezamenlijk verwerven en gebruiken van politieke macht.

| (20) | Vakbonden en vakbondverenigingen moeten buiten het toepassingsgebied van deze richtlijn vallen. Deze uitsluiting mag niet door de lidstaten worden gebruikt als rechtvaardiging voor een beperking van vakbondsvoorrechten en -rechten die erkend zijn in de nationale, Unie- of internationale wetgeving of de mensenrechteninstrumenten, met name het Europees Sociaal Handvest van de Raad van Europa en de relevante verdragen en aanbevelingen van de Internationale Arbeidsorganisatie en de daarmee verband houdende rechtspraak. |
| --- | --- |

(20)

Vakbonden en vakbondverenigingen moeten buiten het toepassingsgebied van deze richtlijn vallen. Deze uitsluiting mag niet door de lidstaten worden gebruikt als rechtvaardiging voor een beperking van vakbondsvoorrechten en -rechten die erkend zijn in de nationale, Unie- of internationale wetgeving of de mensenrechteninstrumenten, met name het Europees Sociaal Handvest van de Raad van Europa en de relevante verdragen en aanbevelingen van de Internationale Arbeidsorganisatie en de daarmee verband houdende rechtspraak.

| (21) | Deze richtlijn mag geen afbreuk doen aan de bevoegdheid van de lidstaten met betrekking tot de status van religieuze, levensbeschouwelijke en niet-confessionele organisaties als bedoeld in artikel 17 VWEU. In dit verband moeten organisaties met hoofdzakelijk religieuze, levensbeschouwelijke en niet-confessionele doeleinden, zoals kerken en religieuze of niet-religieuze gemeenschappen, van de toepassing van deze richtlijn worden uitgesloten. Dit mag echter niet door de lidstaten worden gebruikt om andere organisaties waarvan de waarden en doelstellingen door godsdienstige, levensbeschouwelijke of niet-confessionele overtuigingen worden geïnspireerd, zoals op geloof gebaseerde liefdadige non-profitorganisaties, van het toepassingsgebied van deze richtlijn uit te sluiten. |
| --- | --- |

(21)

Deze richtlijn mag geen afbreuk doen aan de bevoegdheid van de lidstaten met betrekking tot de status van religieuze, levensbeschouwelijke en niet-confessionele organisaties als bedoeld in artikel 17 VWEU. In dit verband moeten organisaties met hoofdzakelijk religieuze, levensbeschouwelijke en niet-confessionele doeleinden, zoals kerken en religieuze of niet-religieuze gemeenschappen, van de toepassing van deze richtlijn worden uitgesloten. Dit mag echter niet door de lidstaten worden gebruikt om andere organisaties waarvan de waarden en doelstellingen door godsdienstige, levensbeschouwelijke of niet-confessionele overtuigingen worden geïnspireerd, zoals op geloof gebaseerde liefdadige non-profitorganisaties, van het toepassingsgebied van deze richtlijn uit te sluiten.

| (22) | Er moet sprake zijn van een vermoeden van het bestaan van een rechtmatig belang bij toegang tot een klachtenmechanisme en tot een administratief en gerechtelijk beroep voor personen die rechtstreeks betrokken zijn of waren bij een non-profitorganisatie, zoals de oprichters, directeuren, personeelsleden, maar ook voor alle personen die een procesbevoegdheid hebben in verband met de activiteiten van de non-profitorganisatie. Dat vermoeden moet ook bestaan voor begunstigden van de activiteiten van de non-profitorganisatie wanneer die begunstigden mogelijk geen lid zijn, maar wanneer zij diensten ontvangen of hebben ontvangen, of onderworpen zijn of zijn geweest aan besluiten van de organisatie die van invloed waren op hun dagelijks leven, zoals patiënten of bewoners van instellingen of opvangcentra, die worden beheerd door non-profitorganisaties, of ontvangers van donaties, zoals voedsel of kleding. |
| --- | --- |

(22)

Er moet sprake zijn van een vermoeden van het bestaan van een rechtmatig belang bij toegang tot een klachtenmechanisme en tot een administratief en gerechtelijk beroep voor personen die rechtstreeks betrokken zijn of waren bij een non-profitorganisatie, zoals de oprichters, directeuren, personeelsleden, maar ook voor alle personen die een procesbevoegdheid hebben in verband met de activiteiten van de non-profitorganisatie. Dat vermoeden moet ook bestaan voor begunstigden van de activiteiten van de non-profitorganisatie wanneer die begunstigden mogelijk geen lid zijn, maar wanneer zij diensten ontvangen of hebben ontvangen, of onderworpen zijn of zijn geweest aan besluiten van de organisatie die van invloed waren op hun dagelijks leven, zoals patiënten of bewoners van instellingen of opvangcentra, die worden beheerd door non-profitorganisaties, of ontvangers van donaties, zoals voedsel of kleding.

| (23) | Nationale mensenrechteninstellingen zijn onafhankelijke instellingen die bij de wet en in overeenstemming met de in 1993 door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties goedgekeurde Beginselen van Parijs zijn opgericht. Zij hebben de opdracht de mensenrechten op nationaal niveau te beschermen en te bevorderen in overeenstemming met de internationale mensenrechtennormen en -standaarden. |
| --- | --- |

(23)

Nationale mensenrechteninstellingen zijn onafhankelijke instellingen die bij de wet en in overeenstemming met de in 1993 door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties goedgekeurde Beginselen van Parijs zijn opgericht. Zij hebben de opdracht de mensenrechten op nationaal niveau te beschermen en te bevorderen in overeenstemming met de internationale mensenrechtennormen en -standaarden.

| (24) | Het feit dat non-profitorganisaties de vrijheid hebben om doelstellingen te formuleren en activiteiten op te zetten, vloeit voort uit internationale en regionale mensenrechtennormen. Dit houdt tevens in dat dergelijke organisaties de vrijheid hebben om het toepassingsgebied van hun werkzaamheden te bepalen, op lokaal, regionaal, nationaal en internationaal niveau, en om lid te worden van andere organisaties, federaties en confederaties van organisaties. |
| --- | --- |

(24)

Het feit dat non-profitorganisaties de vrijheid hebben om doelstellingen te formuleren en activiteiten op te zetten, vloeit voort uit internationale en regionale mensenrechtennormen. Dit houdt tevens in dat dergelijke organisaties de vrijheid hebben om het toepassingsgebied van hun werkzaamheden te bepalen, op lokaal, regionaal, nationaal en internationaal niveau, en om lid te worden van andere organisaties, federaties en confederaties van organisaties.

| (25) | Informatie over de identiteit van de oprichter en leden van non-profitorganisaties die natuurlijke personen zijn, kan gevoelige informatie zijn. Daarom moeten de lidstaten ervoor zorgen dat eventuele vereisten die leiden tot de verwerking van dergelijke persoonsgegevens geen afbreuk doen aan Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad (14) (algemene verordening gegevensbescherming), en met name artikel 9. |
| --- | --- |

(25)

Informatie over de identiteit van de oprichter en leden van non-profitorganisaties die natuurlijke personen zijn, kan gevoelige informatie zijn. Daarom moeten de lidstaten ervoor zorgen dat eventuele vereisten die leiden tot de verwerking van dergelijke persoonsgegevens geen afbreuk doen aan Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad (14) (algemene verordening gegevensbescherming), en met name artikel 9.

| (26) | Eenieder moet vrij kunnen beslissen of hij al dan niet lid wordt of blijft van een non-profitorganisatie en organisaties moeten vrij zijn om hun regels voor lidmaatschap vast te stellen, met als enige voorwaarde het non-discriminatiebeginsel. Lidmaatschap van een non-profitorganisatie mag geen reden zijn voor de toepassing van straffen of beperkende maatregelen, tenzij dit een gevolg is van de handhaving van het strafrecht. |
| --- | --- |

(26)

Eenieder moet vrij kunnen beslissen of hij al dan niet lid wordt of blijft van een non-profitorganisatie en organisaties moeten vrij zijn om hun regels voor lidmaatschap vast te stellen, met als enige voorwaarde het non-discriminatiebeginsel. Lidmaatschap van een non-profitorganisatie mag geen reden zijn voor de toepassing van straffen of beperkende maatregelen, tenzij dit een gevolg is van de handhaving van het strafrecht.

| (27) | Regels betreffende non-profitorganisaties moeten in overeenstemming zijn met het non-discriminatiebeginsel. Dit omvat de verplichting voor lidstaten ervoor te zorgen dat personen of groepen personen die een vereniging wensen op te richten, niet onrechtmatig bevoordeeld of benadeeld worden ten opzichte van andere personen of groepen personen. |
| --- | --- |

(27)

Regels betreffende non-profitorganisaties moeten in overeenstemming zijn met het non-discriminatiebeginsel. Dit omvat de verplichting voor lidstaten ervoor te zorgen dat personen of groepen personen die een vereniging wensen op te richten, niet onrechtmatig bevoordeeld of benadeeld worden ten opzichte van andere personen of groepen personen.

| (28) | De uitvoering van regels betreffende non-profitorganisaties moet worden verricht door regelgevende instanties die onpartijdig, onafhankelijk en tijdig optreden, overeenkomstig het recht op behoorlijk bestuur. Besluiten en handelingen die van invloed zijn op de uitoefening door non-profitorganisaties van hun rechten en plichten moeten onafhankelijk kunnen worden getoetst, onder meer door een rechtbank. |
| --- | --- |

(28)

De uitvoering van regels betreffende non-profitorganisaties moet worden verricht door regelgevende instanties die onpartijdig, onafhankelijk en tijdig optreden, overeenkomstig het recht op behoorlijk bestuur. Besluiten en handelingen die van invloed zijn op de uitoefening door non-profitorganisaties van hun rechten en plichten moeten onafhankelijk kunnen worden getoetst, onder meer door een rechtbank.

| (29) | Het is noodzakelijk om de bureaucratische en wettelijke voorschriften te vereenvoudigen en verlichten, de autonome aard van non-profitorganisaties te respecteren, ervoor te zorgen dat de voorschriften niet onnodig belastend zijn, de regels inzake oprichting, registratie en schrapping uit het register te stroomlijnen en de bijbehorende procedures en systemen te moderniseren om een gunstig klimaat te scheppen voor de werkzaamheden van non-profitorganisaties in de gehele Unie en om de transparantie en het vertrouwen in de sector te vergroten. Daartoe moeten in deze richtlijn algemene verplichtingen inzake de vereenvoudiging van de administratieve regels en specifieke verplichtingen met betrekking tot bepaalde aspecten van het regelgevingskader worden vastgesteld. |
| --- | --- |

(29)

Het is noodzakelijk om de bureaucratische en wettelijke voorschriften te vereenvoudigen en verlichten, de autonome aard van non-profitorganisaties te respecteren, ervoor te zorgen dat de voorschriften niet onnodig belastend zijn, de regels inzake oprichting, registratie en schrapping uit het register te stroomlijnen en de bijbehorende procedures en systemen te moderniseren om een gunstig klimaat te scheppen voor de werkzaamheden van non-profitorganisaties in de gehele Unie en om de transparantie en het vertrouwen in de sector te vergroten. Daartoe moeten in deze richtlijn algemene verplichtingen inzake de vereenvoudiging van de administratieve regels en specifieke verplichtingen met betrekking tot bepaalde aspecten van het regelgevingskader worden vastgesteld.

| (30) | Non-profitorganisaties die bijdragen aan het openbaar belang spelen een bijzonder belangrijke rol en moeten daarom in alle lidstaten onder dezelfde voorwaarden een gunstige behandeling krijgen. |
| --- | --- |

(30)

Non-profitorganisaties die bijdragen aan het openbaar belang spelen een bijzonder belangrijke rol en moeten daarom in alle lidstaten onder dezelfde voorwaarden een gunstige behandeling krijgen.

| (31) | Overeenkomstig het beginsel van noodzakelijkheid en evenredigheid van de beperkingen op het recht van vereniging, moeten het verbieden en het ontbinden van non-profitorganisaties altijd als laatste redmiddel worden gebruikt en mogen nooit het gevolg zijn van kleine overtredingen die kunnen worden rechtgezet of verholpen. |
| --- | --- |

(31)

Overeenkomstig het beginsel van noodzakelijkheid en evenredigheid van de beperkingen op het recht van vereniging, moeten het verbieden en het ontbinden van non-profitorganisaties altijd als laatste redmiddel worden gebruikt en mogen nooit het gevolg zijn van kleine overtredingen die kunnen worden rechtgezet of verholpen.

| (32) | Er moet een reeks regels inzake gelijke behandeling, grensoverschrijdende omzettingen en fusies van non-profitorganisaties worden vastgesteld om de bewegingsvrijheid van non-profitorganisaties in de gehele Unie te vergroten. |
| --- | --- |

(32)

Er moet een reeks regels inzake gelijke behandeling, grensoverschrijdende omzettingen en fusies van non-profitorganisaties worden vastgesteld om de bewegingsvrijheid van non-profitorganisaties in de gehele Unie te vergroten.

| (33) | De vrijheid van vereniging is een grondrecht en hoewel het mogelijk is dat verenigingen die niet formeel zijn opgericht in de wetgeving van een lidstaat niet worden erkend, mag dit geen afbreuk doen aan het recht van dergelijke verenigingen om op het grondgebied van de betreffende lidstaat te bestaan en actief te zijn. |
| --- | --- |

(33)

De vrijheid van vereniging is een grondrecht en hoewel het mogelijk is dat verenigingen die niet formeel zijn opgericht in de wetgeving van een lidstaat niet worden erkend, mag dit geen afbreuk doen aan het recht van dergelijke verenigingen om op het grondgebied van de betreffende lidstaat te bestaan en actief te zijn.

| (34) | Non-profitorganisaties hebben het recht te bestaan en actief te zijn in overeenstemming met het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en het Handvest, zelfs wanneer hun registratie op willekeurige wijze is geweigerd door de autoriteiten van hun lidstaat van vestiging. |
| --- | --- |

(34)

Non-profitorganisaties hebben het recht te bestaan en actief te zijn in overeenstemming met het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en het Handvest, zelfs wanneer hun registratie op willekeurige wijze is geweigerd door de autoriteiten van hun lidstaat van vestiging.

| (35) | Non-profitorganisaties moeten de vrijheid hebben om voor de uitoefening van hun activiteiten financiële, materiële en personele middelen te zoeken, te ontvangen en aan te wenden, in het binnenland, in het buitenland of in internationaal verband. Non-profitorganisaties in de gehele Unie hebben gemeld dat zij steeds moeilijker toegang krijgen tot middelen, waaronder overheidsfinanciering, en in een toenemend aantal lidstaten heerst bezorgdheid over de evenredigheid van de strenge regels die worden vastgesteld inzake de toegang van non-profitorganisaties tot buitenlandse financiering. Filantropische organisaties hebben in sommige gevallen ook problemen gemeld bij het verstrekken van donaties of subsidies. Daarom moeten er beginselen en normen worden vastgesteld voor de financiering van non-profitorganisaties, onder meer ten aanzien van de toegang tot en het gebruik van particuliere middelen en overheidsfinanciering, de uitoefening van economische activiteiten en de verplichting om grensoverschrijdende financiering niet onnodig te beperken, overeenkomstig de in de Verdragen bepaalde regels inzake het vrije verkeer van kapitaal. |
| --- | --- |

(35)

Non-profitorganisaties moeten de vrijheid hebben om voor de uitoefening van hun activiteiten financiële, materiële en personele middelen te zoeken, te ontvangen en aan te wenden, in het binnenland, in het buitenland of in internationaal verband. Non-profitorganisaties in de gehele Unie hebben gemeld dat zij steeds moeilijker toegang krijgen tot middelen, waaronder overheidsfinanciering, en in een toenemend aantal lidstaten heerst bezorgdheid over de evenredigheid van de strenge regels die worden vastgesteld inzake de toegang van non-profitorganisaties tot buitenlandse financiering. Filantropische organisaties hebben in sommige gevallen ook problemen gemeld bij het verstrekken van donaties of subsidies. Daarom moeten er beginselen en normen worden vastgesteld voor de financiering van non-profitorganisaties, onder meer ten aanzien van de toegang tot en het gebruik van particuliere middelen en overheidsfinanciering, de uitoefening van economische activiteiten en de verplichting om grensoverschrijdende financiering niet onnodig te beperken, overeenkomstig de in de Verdragen bepaalde regels inzake het vrije verkeer van kapitaal.

| (36) | Artikel 63 VWEU en de artikelen 7, 8 en 12 van het Handvest bieden non-profitorganisaties bescherming tegen discriminerende, onnodige en ongerechtvaardigde beperkingen van de toegang tot middelen en van het vrije kapitaalverkeer in de Unie. Dit betreft ook het vermogen om middelen van zowel binnenlandse als buitenlandse oorsprong aan te trekken, veilig te stellen en te gebruiken, hetgeen van het allerhoogste belang is voor het bestaan en de werking van welke juridische entiteit dan ook. Overeenkomstig het arrest van het HvJ-EU van 18 juni 2020 in zaak C-78/18, Europese Commissie/Hongarije (15), mogen beperkingen alleen worden opgelegd in het belang van het openbaar beleid of de openbare veiligheid, moeten zij evenredig zijn met de doelstelling om deze belangen te beschermen, en moeten zij het minst ingrijpende middel zijn om de nagestreefde doelstelling te behalen. Dit betreft onder andere beperkingen die voortvloeien uit voorschriften inzake de bestrijding van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme, die worden toegepast overeenkomstig de beginselen van noodzakelijkheid en evenredigheid, waarbij met name rekening wordt gehouden met de verplichtingen inzake risicobeoordeling uit hoofde van het internationaal recht en het recht van de Unie. Daarom mogen de lidstaten geen onredelijke, te ingrijpende of verstorende maatregelen toepassen, met inbegrip van rapportageverplichtingen die de organisaties een buitensporige of dure last opleggen. Om tegemoet te komen aan het openbaar belang bij het bieden van transparantie, met name ten aanzien van organisaties die van invloed zijn op het openbare leven en het openbare debat, moeten non-profitorganisaties worden onderworpen aan rapportage- en openbaarmakingsverplichtingen met betrekking tot hun vertegenwoordigers en de leden van hun bestuursorganen, de bepalingen van hun statuten en hun financiering. Dergelijke rapportage- en openbaarmakingsverplichtingen mogen niet leiden tot een beperking van de rechten en plichten van non-profitorganisaties. |
| --- | --- |

(36)

Artikel 63 VWEU en de artikelen 7, 8 en 12 van het Handvest bieden non-profitorganisaties bescherming tegen discriminerende, onnodige en ongerechtvaardigde beperkingen van de toegang tot middelen en van het vrije kapitaalverkeer in de Unie. Dit betreft ook het vermogen om middelen van zowel binnenlandse als buitenlandse oorsprong aan te trekken, veilig te stellen en te gebruiken, hetgeen van het allerhoogste belang is voor het bestaan en de werking van welke juridische entiteit dan ook. Overeenkomstig het arrest van het HvJ-EU van 18 juni 2020 in zaak C-78/18, Europese Commissie/Hongarije (15), mogen beperkingen alleen worden opgelegd in het belang van het openbaar beleid of de openbare veiligheid, moeten zij evenredig zijn met de doelstelling om deze belangen te beschermen, en moeten zij het minst ingrijpende middel zijn om de nagestreefde doelstelling te behalen. Dit betreft onder andere beperkingen die voortvloeien uit voorschriften inzake de bestrijding van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme, die worden toegepast overeenkomstig de beginselen van noodzakelijkheid en evenredigheid, waarbij met name rekening wordt gehouden met de verplichtingen inzake risicobeoordeling uit hoofde van het internationaal recht en het recht van de Unie. Daarom mogen de lidstaten geen onredelijke, te ingrijpende of verstorende maatregelen toepassen, met inbegrip van rapportageverplichtingen die de organisaties een buitensporige of dure last opleggen. Om tegemoet te komen aan het openbaar belang bij het bieden van transparantie, met name ten aanzien van organisaties die van invloed zijn op het openbare leven en het openbare debat, moeten non-profitorganisaties worden onderworpen aan rapportage- en openbaarmakingsverplichtingen met betrekking tot hun vertegenwoordigers en de leden van hun bestuursorganen, de bepalingen van hun statuten en hun financiering. Dergelijke rapportage- en openbaarmakingsverplichtingen mogen niet leiden tot een beperking van de rechten en plichten van non-profitorganisaties.

| (37) | In zijn rechtspraak erkent het HvJ-EU de toepassing van het beginsel van vrij verkeer van kapitaal op doelstellingen van openbaar belang en heeft het de in het VEU en het VWEU vastgelegde fundamentele vrijheden geïnterpreteerd als vrijheden waarvoor het beginsel van non-discriminatie moet worden toegepast op donateurs en organisaties van openbaar belang in de Unie, onder meer met betrekking tot de fiscale behandeling van entiteiten van openbaar belang en hun donateurs (16). Indien nationale wetten blijven discrimineren of indien er dure en omslachtige procedures van toepassing zijn op niet-nationale organisaties is dit daarom in strijd met het recht van de Unie. |
| --- | --- |

(37)

In zijn rechtspraak erkent het HvJ-EU de toepassing van het beginsel van vrij verkeer van kapitaal op doelstellingen van openbaar belang en heeft het de in het VEU en het VWEU vastgelegde fundamentele vrijheden geïnterpreteerd als vrijheden waarvoor het beginsel van non-discriminatie moet worden toegepast op donateurs en organisaties van openbaar belang in de Unie, onder meer met betrekking tot de fiscale behandeling van entiteiten van openbaar belang en hun donateurs (16). Indien nationale wetten blijven discrimineren of indien er dure en omslachtige procedures van toepassing zijn op niet-nationale organisaties is dit daarom in strijd met het recht van de Unie.

| (38) | Non-profitorganisaties en hun leden moeten ten volle het recht op privacy en vertrouwelijkheid genieten. Hoewel de bescherming die wordt geboden door de Unie- en nationale regels inzake de verwerking van persoonsgegevens reeds van toepassing is op non-profitorganisaties, moeten minimumgaranties worden vastgesteld, met name wat betreft de vertrouwelijkheid van het lidmaatschap van non-profitorganisaties en de openbaarmaking van vertrouwelijke en gevoelige informatie. De lidstaten moeten elke vorm van toezicht op non-profitorganisaties buiten het strafrechtelijk kader verbieden. |
| --- | --- |

(38)

Non-profitorganisaties en hun leden moeten ten volle het recht op privacy en vertrouwelijkheid genieten. Hoewel de bescherming die wordt geboden door de Unie- en nationale regels inzake de verwerking van persoonsgegevens reeds van toepassing is op non-profitorganisaties, moeten minimumgaranties worden vastgesteld, met name wat betreft de vertrouwelijkheid van het lidmaatschap van non-profitorganisaties en de openbaarmaking van vertrouwelijke en gevoelige informatie. De lidstaten moeten elke vorm van toezicht op non-profitorganisaties buiten het strafrechtelijk kader verbieden.

| (39) | Non-profitorganisaties moeten tijdig en op zinvolle wijze worden geraadpleegd over de invoering, herziening en uitvoering van wetgeving, beleid en praktijken die van invloed zijn op hun activiteiten, onder meer met betrekking tot de omzetting van de bepalingen van deze richtlijn in nationale wetgeving en de uitvoering van de bepalingen. Op alle overheidsniveaus moet daarom een regelmatige en transparante dialoog met het maatschappelijk middenveld in gang worden gezet. |
| --- | --- |

(39)

Non-profitorganisaties moeten tijdig en op zinvolle wijze worden geraadpleegd over de invoering, herziening en uitvoering van wetgeving, beleid en praktijken die van invloed zijn op hun activiteiten, onder meer met betrekking tot de omzetting van de bepalingen van deze richtlijn in nationale wetgeving en de uitvoering van de bepalingen. Op alle overheidsniveaus moet daarom een regelmatige en transparante dialoog met het maatschappelijk middenveld in gang worden gezet.

| (40) | Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de rechten van werknemers, met inbegrip van bestaande rechten in het kader van insolventie en inzake lonen. Werkgevers moeten hun verplichtingen nakomen, ongeacht de vorm van hun werkzaamheden. |
| --- | --- |

(40)

Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de rechten van werknemers, met inbegrip van bestaande rechten in het kader van insolventie en inzake lonen. Werkgevers moeten hun verplichtingen nakomen, ongeacht de vorm van hun werkzaamheden.

| (41) | Bij deze richtlijn worden minimumnormen vastgesteld en het moet voor de lidstaten mogelijk zijn bepalingen vast te stellen of te handhaven die gunstiger zijn voor non-profitorganisaties, mits die bepalingen geen afbreuk doen aan de verplichtingen die voortvloeien uit deze richtlijn. De omzetting van deze richtlijn mag in geen geval een rechtvaardiging vormen voor een verlaging van het beschermingsniveau dat non-profitorganisaties reeds wordt geboden uit hoofde van het nationaal recht op de gebieden waarop het van toepassing is. |
| --- | --- |

(41)

Bij deze richtlijn worden minimumnormen vastgesteld en het moet voor de lidstaten mogelijk zijn bepalingen vast te stellen of te handhaven die gunstiger zijn voor non-profitorganisaties, mits die bepalingen geen afbreuk doen aan de verplichtingen die voortvloeien uit deze richtlijn. De omzetting van deze richtlijn mag in geen geval een rechtvaardiging vormen voor een verlaging van het beschermingsniveau dat non-profitorganisaties reeds wordt geboden uit hoofde van het nationaal recht op de gebieden waarop het van toepassing is.

| (42) | Uit hoofde van artikel 26, lid 2, VWEU omvat de interne markt een ruimte zonder binnengrenzen waarin het vrije verkeer van goederen en diensten wordt gewaarborgd. Non-profitorganisaties dragen in toenemende mate bij aan de ontwikkeling van de interne markt, onder meer door grensoverschrijdende en transnationale activiteiten te ontplooien. Artikel 114 VWEU is de juiste rechtsgrondslag voor het vaststellen van de maatregelen die nodig zijn voor de totstandbrenging en de werking van de interne markt. |
| --- | --- |

(42)

Uit hoofde van artikel 26, lid 2, VWEU omvat de interne markt een ruimte zonder binnengrenzen waarin het vrije verkeer van goederen en diensten wordt gewaarborgd. Non-profitorganisaties dragen in toenemende mate bij aan de ontwikkeling van de interne markt, onder meer door grensoverschrijdende en transnationale activiteiten te ontplooien. Artikel 114 VWEU is de juiste rechtsgrondslag voor het vaststellen van de maatregelen die nodig zijn voor de totstandbrenging en de werking van de interne markt.

| (43) | Deze richtlijn eerbiedigt, bevordert en beschermt de grondrechten en beginselen die de Unie en haar lidstaten met elkaar verbinden overeenkomstig artikel 6 VEU, zoals die met name worden erkend in het Handvest. Deze richtlijn strekt tot specifieke tenuitvoerlegging van artikel 12 van het Handvest betreffende het recht op vrijheid van vereniging en artikel 11 van het Handvest betreffende het recht op vrijheid van meningsuiting en van informatie, te lezen in het licht van de overeenkomstige bepalingen van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens. Het is daarom van essentieel belang dat de bepalingen van deze richtlijn worden uitgevoerd en toegepast met inachtneming van de verplichting om de uitoefening van het recht op vrijheid van vereniging en vrijheid van meningsuiting en informatie niet onnodig te beperken en te vergemakkelijken, en de volledige eerbiediging van andere grondrechten en beginselen te waarborgen, waaronder het recht op bescherming van persoonsgegevens, de vrijheid van ondernemerschap, het recht op non-discriminatie, het recht op behoorlijk bestuur, het recht op een doeltreffende voorziening in rechte en de rechten van de verdediging. |
| --- | --- |

(43)

Deze richtlijn eerbiedigt, bevordert en beschermt de grondrechten en beginselen die de Unie en haar lidstaten met elkaar verbinden overeenkomstig artikel 6 VEU, zoals die met name worden erkend in het Handvest. Deze richtlijn strekt tot specifieke tenuitvoerlegging van artikel 12 van het Handvest betreffende het recht op vrijheid van vereniging en artikel 11 van het Handvest betreffende het recht op vrijheid van meningsuiting en van informatie, te lezen in het licht van de overeenkomstige bepalingen van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens. Het is daarom van essentieel belang dat de bepalingen van deze richtlijn worden uitgevoerd en toegepast met inachtneming van de verplichting om de uitoefening van het recht op vrijheid van vereniging en vrijheid van meningsuiting en informatie niet onnodig te beperken en te vergemakkelijken, en de volledige eerbiediging van andere grondrechten en beginselen te waarborgen, waaronder het recht op bescherming van persoonsgegevens, de vrijheid van ondernemerschap, het recht op non-discriminatie, het recht op behoorlijk bestuur, het recht op een doeltreffende voorziening in rechte en de rechten van de verdediging.

| (44) | Aangezien de doelstellingen van deze richtlijn, namelijk de vaststelling van minimumnormen voor in de Unie gevestigde non-profitorganisaties, niet voldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt maar wegens de omvang en de gevolgen van deze richtlijn beter op het niveau van de Unie kunnen worden verwezenlijkt, kan de Unie, overeenkomstig het in artikel 5 VEU neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen treffen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze richtlijn niet verder dan nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken, |
| --- | --- |

(44)

Aangezien de doelstellingen van deze richtlijn, namelijk de vaststelling van minimumnormen voor in de Unie gevestigde non-profitorganisaties, niet voldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt maar wegens de omvang en de gevolgen van deze richtlijn beter op het niveau van de Unie kunnen worden verwezenlijkt, kan de Unie, overeenkomstig het in artikel 5 VEU neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen treffen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze richtlijn niet verder dan nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken,

HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

Hoofdstuk I

Algemene bepalingen

Artikel 1

Doel

Met deze richtlijn wordt beoogd een gemeenschappelijke reeks maatregelen voor in de Unie gevestigde non-profitorganisaties vast te stellen om een gunstig klimaat te scheppen waarin dergelijke organisaties kunnen bijdragen aan de werking van de interne markt. In deze richtlijn wordt getracht de wetten, regelgeving en administratieve bepalingen van de lidstaten onderling aan te passen met betrekking tot bepaalde aspecten van de doelstellingen en activiteiten, de registratie, de werkzaamheden, de financiering, de rapportage en de grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties.

Artikel 2

Toepassingsgebied

1.   Deze richtlijn is van toepassing op in de Unie gevestigde non-profitorganisaties.

2.   In deze richtlijn wordt onder “non-profitorganisatie” verstaan: vrijwillige en permanente verenigingen van natuurlijke of rechtspersonen met een gemeenschappelijk belang, een gemeenschappelijke activiteit of een gemeenschappelijk doel, alsmede organisaties die niet op lidmaatschap zijn gebaseerd en waarvan de activa bestemd zijn voor het nastreven van een specifiek doel, zoals stichtingen, die, ongeacht de vorm waarin de verenigingen of organisaties zijn opgericht:

| a) | een hoofddoel nastreven dat niet het maken van winst is, hetgeen betekent dat eventuele winsten uit de activiteiten van de organisatie niet als zodanig onder haar leden, oprichters of andere particuliere partijen mogen worden verdeeld, maar moeten worden geïnvesteerd ten gunste van het nastreven van de doelstellingen van de organisatie; |
| --- | --- |

a)

een hoofddoel nastreven dat niet het maken van winst is, hetgeen betekent dat eventuele winsten uit de activiteiten van de organisatie niet als zodanig onder haar leden, oprichters of andere particuliere partijen mogen worden verdeeld, maar moeten worden geïnvesteerd ten gunste van het nastreven van de doelstellingen van de organisatie;

| b) | onafhankelijk zijn, in die zin dat de organisatie geen deel uitmaakt van een overheids- of bestuurlijke structuur en vrij zijn van welke ongepaste inmenging van de staat dan ook of van commerciële belangen. Overheidsfinanciering mag niet beletten dat een organisatie als onafhankelijk wordt beschouwd, zolang de autonomie van de werking en de besluitvorming van de organisatie niet in het gedrang komt; |
| --- | --- |

b)

onafhankelijk zijn, in die zin dat de organisatie geen deel uitmaakt van een overheids- of bestuurlijke structuur en vrij zijn van welke ongepaste inmenging van de staat dan ook of van commerciële belangen. Overheidsfinanciering mag niet beletten dat een organisatie als onafhankelijk wordt beschouwd, zolang de autonomie van de werking en de besluitvorming van de organisatie niet in het gedrang komt;

| c) | autonoom zijn, in die zin dat de organisatie een institutionele structuur heeft die haar in staat stelt haar interne en externe organisatorische functies ten volle uit te oefenen en op autonome wijze en zonder onnodige inmenging van de staat of andere externe actoren essentiële besluiten te nemen. |
| --- | --- |

c)

autonoom zijn, in die zin dat de organisatie een institutionele structuur heeft die haar in staat stelt haar interne en externe organisatorische functies ten volle uit te oefenen en op autonome wijze en zonder onnodige inmenging van de staat of andere externe actoren essentiële besluiten te nemen.

3.   Deze richtlijn is van toepassing op non-profitorganisaties die voldoen aan de criteria van lid 2, ongeacht of zij al dan niet op lidmaatschap berusten en ongeacht of zij zijn geregistreerd of rechtspersoonlijkheid bezitten krachtens de wetgeving van de lidstaat waar zij zijn gevestigd.

4.   Politieke partijen vallen buiten het toepassingsgebied van deze richtlijn.

5.   Vakbonden en vakbondverenigingen vallen buiten het toepassingsgebied van deze richtlijn.

6.   Organisaties die hoofdzakelijk een religieuze, levensbeschouwelijke of niet-confessionele doelstelling nastreven, vallen buiten het toepassingsgebied van deze richtlijn. Deze uitsluiting geldt echter niet voor andere organisaties die niet een dergelijk specifiek doel nastreven en waarvan de waarden en doelstellingen geïnspireerd zijn door een godsdienstige, levensbeschouwelijke of niet-confessionele overtuiging.

Artikel 3

Verhouding tot andere bepalingen van het recht van de Unie

1.   De lidstaten passen de bepalingen van deze richtlijn toe met inachtneming van de regels van de Verdragen inzake het recht van vestiging en het vrije verkeer van diensten en de desbetreffende handelingen van de Unie betreffende de uitoefening van die rechten, met inbegrip van Richtlijn 2006/123/EG van het Europees Parlement en de Raad (17) betreffende diensten op de interne markt.

2.   Deze richtlijn doet geen afbreuk aan het Unierecht of het nationale recht betreffende de bescherming van persoonsgegevens, met name Verordening (EU) 2016/679 en de overeenkomstige bepalingen van het nationaal recht.

Hoofdstuk II

Hoofdstuk II

Algemene verplichtingen

Algemene verplichtingen

Artikel 4

Minimumnormen

1.   De lidstaten zien erop toe dat in de Unie gevestigde non-profitorganisaties de in deze richtlijn bepaalde minimumgaranties genieten.

2.   Beperkingen op de in deze richtlijn vastgestelde minimumgaranties mogen alleen worden aangebracht indien zij noodzakelijk en evenredig zijn wat betreft het verwezenlijken van door het recht van de Unie erkende doelstellingen van algemeen belang verwezenlijken of wat betreft de noodzaak de rechten en vrijheden van anderen te beschermen.

3.   Deze richtlijn doet geen afbreuk aan het recht van lidstaten om bepalingen vast te stellen of te handhaven die gunstiger zijn voor non-profitorganisaties, mits die bepalingen geen afbreuk doen aan de verplichtingen die voortvloeien uit deze richtlijn.

Artikel 5

Non-discriminatie

1.   De lidstaten moeten ervoor zorgen dat hun wetgeving en administratieve praktijken ter regulering van non-profitorganisaties, onder meer inzake de oprichting, registratie, werking, financiering, financiële en fiscale behandeling of belastingverlagingen, en grensoverschrijdende activiteiten, niet discrimineren op basis van de vestigingsplaats van de non-profitorganisatie.

2.   De lidstaten zien erop toe dat de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken ter regulering van non-profitorganisaties, inclusief ten aanzien van de oprichting, registratie, werkzaamheden, financiering en grensoverschrijdende activiteiten ervan, geen discriminatie inhouden van een groep of individu op welke grond dan ook, zoals leeftijd, geboorte, huidskleur, gender, seksuele geaardheid, genderidentiteit, gezondheidstoestand, immigratie- of verblijfsstatus, taal, nationale, etnische of sociale afkomst, politieke of andere denkbeelden, lichamelijke of geestelijke handicap, vermogen, ras, godsdienst of overtuiging of andere status.

Artikel 6

Vereenvoudiging van de administratieve regels

1.   De lidstaten moeten de nationale wetten, regelgeving en administratieve gebruiken met betrekking tot de oprichting, registratie, werkzaamheden, financiering, rapportageverplichtingen en grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties zo veel mogelijk vereenvoudigen om te waarborgen dat de vrijheid van vereniging op alle niveaus wordt beschermd en teneinde alle belemmeringen en discriminatie weg te nemen die van invloed zijn op de mogelijkheid voor natuurlijke of rechtspersonen of groepen van dergelijke personen om, ongeacht hun nationaliteit, op het grondgebied van de lidstaat een non-profitorganisatie op te richten, te registreren of in werking te stellen, bijvoorbeeld door toegang tot bancaire en financiële diensten mogelijk te maken, en door veilige en beveiligde kanalen te garanderen voor grensoverschrijdende donaties en toewijzingen van activa, zowel binnen als buiten de Unie.

2.   De lidstaten zien erop toe dat op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties toegang hebben tot stelsels voor elektronische identificatie met het oog op de uitvoering van administratieve procedures, overeenkomstig de desbetreffende bepalingen van Verordening (EU) nr. 910/2014 van het Europees Parlement en de Raad (18) (eIDAS-verordening).

Artikel 7

Recht op behoorlijk bestuur

1.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat de toepassing van de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken die de oprichting, registratie, werkzaamheden, financiering, rapportageverplichtingen en grensoverschrijdende activiteiten van op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties regelen, wordt verricht door een aangewezen regelgevende autoriteit waarvan de bevoegdheden en taken duidelijk bij wet zijn bepaald en die haar taken uitoefent in overeenstemming met het beginsel van behoorlijk bestuur, met inbegrip van het recht van eenieder dat zijn zaken onpartijdig, billijk en binnen een redelijke termijn worden behandeld.

2.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat non-profitorganisaties waarvan is vastgesteld dat zij de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken overtreden die de oprichting, registratie, werkzaamheden, financiering, rapportageverplichtingen en grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties regelen, naar behoren in kennis worden gesteld van de vermeende overtreding en ruimschoots de gelegenheid krijgen overtredingen van administratieve aard recht te zetten.

3.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat de voorschriften en praktijken met betrekking tot het toezicht op en de controle van non-profitorganisaties bij wet worden vastgesteld en in verhouding staan tot de rechtmatige doelen die zij nastreven. Dit houdt onder meer in dat ervoor moet worden gezorgd dat deze voorschriften en praktijken in de regel niet strenger zijn dan die welke voor particuliere ondernemingen gelden en dat de toepassing ervan het interne beheer van non-profitorganisaties niet verstoort en voor de betrokken organisaties geen buitensporige administratieve of financiële lasten met zich meebrengt.

4.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat het toezicht op en de registratie van non-profitorganisaties worden uitgevoerd door aangewezen toezichthoudende autoriteiten waarvan de bevoegdheden en taken duidelijk bij wet worden vastgelegd en op onafhankelijke wijze worden uitgeoefend met inachtneming van het recht op behoorlijk bestuur, onder meer met betrekking tot de gronden voor mogelijke inspecties en controles, de procedures, de duur en de reikwijdte van de inspecties en controles, en de bevoegdheden van de functionarissen die de inspecties en controles uitvoeren.

5.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat er uitgebreide, gemakkelijk toegankelijke en begrijpelijke informatie beschikbaar is voor het publiek over de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken die de oprichting, de registratie, de werkzaamheden, de financiering, de rapportageverplichtingen en de grensoverschrijdende activiteiten regelen van non-profitorganisaties die op hun grondgebied gevestigd, geregistreerd of werkzaam zijn, alsmede over de bevoegdheid, de procedures en de werking van de bevoegde regelgevende en toezichthoudende autoriteiten.

Artikel 8

Recht op een doeltreffende voorziening in rechte

1.   De lidstaten zorgen ervoor dat alle personen met een rechtmatig belang in verband met de oprichting, de registratie, de werkzaamheden, de financiering, de rapportageverplichtingen en de grensoverschrijdende activiteiten van non-profitorganisaties die op het grondgebied van een lidstaat zijn gevestigd, geregistreerd of werkzaam zijn, toegang hebben tot doeltreffende klachtenmechanismen bij een bevoegde onafhankelijke autoriteit, zoals een ombudspersoon of het nationaal mensenrechteninstituut, om hulp te vragen bij het opeisen van hun rechten, en toegang te krijgen tot een doeltreffend administratief en gerechtelijk beroep om beroep in te kunnen stellen tegen handelingen of besluiten die van invloed zijn op de uitoefening van hun rechten en plichten. Tot deze personen behoren non-profitorganisaties, de oprichters van de organisatie, directeuren, personeelsleden en begunstigden van de activiteiten van de non-profitorganisaties.

2.   De lidstaten zien erop toe dat beroep of bezwaar tegen een besluit om een non-profitorganisatie te verbieden of te ontbinden, haar activiteiten op te schorten of haar activa te bevriezen, in de regel schorsende werking op een dergelijk besluit heeft, tenzij de schorsende werking tot gevolg heeft dat de handhaving van het strafrecht wordt verhinderd.

3.   De lidstaten treffen alle nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat non-profitorganisaties met rechtspersoonlijkheid beroepsrecht krijgen bij nationale rechtbanken, onder meer, in voorkomend geval, met het oog op de indiening van getuigenverklaringen door derden bij gerechtelijke procedures.

4.   De lidstaten zien erop toe dat non-profitorganisaties die geen rechtspersoonlijkheid hebben, voor de bevoegde nationale autoriteiten en rechtbanken kunnen worden vertegenwoordigd door daartoe aangewezen personen met het oog op toegang tot de in dit artikel bedoelde rechtsmiddelen.

Hoofdstuk III

Hoofdstuk III

Regelgevingskader

Regelgevingskader

Artikel 9

Doelstellingen en activiteiten

1.   De lidstaten zorgen ervoor dat de vrijheid van non-profitorganisaties die op hun grondgebied werkzaam zijn om hun doelstellingen te bepalen en de voor het nastreven van die doelstellingen noodzakelijke activiteiten uit te voeren, alleen kan worden beperkt om uitzonderlijke redenen van openbare veiligheid. Zij nemen alle belemmeringen of beperkingen weg die van invloed zijn op het vermogen van non-profitorganisaties om dergelijke doelstellingen na te streven en dergelijke activiteiten uit te voeren.

2.   De lidstaten zien erop toe dat non-profitorganisaties op hun grondgebied vrij zijn om de reikwijdte van hun werkzaamheden te bepalen, of deze nu lokaal, regionaal, nationaal of internationaal is.

3.   De lidstaten zien erop toe dat de formaliteiten in verband met de oprichting en werkzaamheden van non-profitorganisaties op hun grondgebied, zoals bepaald in de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken, geen buitensporige financiële en administratieve last vormen. Dit omvat, in het geval van niet op lidmaatschap gebaseerde organisaties, de mogelijkheid om dergelijke organisaties wettelijk op te richten door middel van een schenking of legaat.

4.   De lidstaten zien erop toe dat non-profitorganisaties op hun grondgebied lid kunnen worden van een andere non-profitorganisatie, een federatie of confederatie die op hun grondgebied of op het grondgebied van een andere lidstaat is gevestigd of geregistreerd, en zien erop toe dat dit lidmaatschap geen nadelige gevolgen heeft voor de betrokken organisatie.

Artikel 10

Lidmaatschap

1.   De lidstaten zien erop toe dat iedere natuurlijke of rechtspersoon het lidmaatschap kan aanvragen, waar mogelijk naargelang van de rechtsvorm, van een non-profitorganisatie die op hun grondgebied opgericht, geregistreerd of werkzaam is overeenkomstig de statuten en reglementen van die organisatie, en dat zij lidmaatschapsrechten vrij kunnen uitoefenen met inachtneming van de statuten en wettelijke beperkingen van de organisatie.

2.   De lidstaten zien erop toe dat er geen straffen of beperkende maatregelen worden opgelegd als gevolg van het lidmaatschap van een non-profitorganisatie die krachtens de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken op hun grondgebied gevestigd, geregistreerd of werkzaam is, behalve wanneer deze gevolgen voortvloeien uit de handhaving van het strafrecht.

3.   De lidstaten zien erop toe dat non-profitorganisaties die op hun grondgebied gevestigd, geregistreerd of werkzaam zijn, vrij zijn om te beslissen over de samenstelling van hun lidmaatschap. Dit kan de vaststelling inhouden van bijzondere vereisten voor leden, op basis van redelijke en objectieve criteria.

Artikel 11

Statuten

1.   De lidstaten zien erop toe dat op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties vrij zijn hun eigen statuten, reglementen en regels vast te stellen, met inbegrip van regels voor de bepaling van hun interne beheersstructuur en de benoeming van hun raad van bestuur en vertegenwoordigers.

2.   De lidstaten zien erop toe dat de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken met betrekking tot de statuten van non-profitorganisaties niet voorschrijven dat non-profitorganisaties in hun statuten andere informatie moeten verstrekken dan:

| a) | de naam en het adres (statutaire zetel) van de organisatie; |
| --- | --- |

a)

de naam en het adres (statutaire zetel) van de organisatie;

| b) | de doelstellingen en activiteiten van de organisatie; |
| --- | --- |

b)

de doelstellingen en activiteiten van de organisatie;

| c) | de governanceregels van de organisatie, de bevoegdheden van haar bestuursorganen en, indien van toepassing, de benoeming van personen die in haar naam mogen handelen; |
| --- | --- |

c)

de governanceregels van de organisatie, de bevoegdheden van haar bestuursorganen en, indien van toepassing, de benoeming van personen die in haar naam mogen handelen;

| d) | de rechten en plichten van de leden van de organisatie; |
| --- | --- |

d)

de rechten en plichten van de leden van de organisatie;

| e) | de datum waarop de statuten zijn vastgesteld, en de naam en het adres van de statutaire zetel van de oprichtende leden, als dit rechtspersonen zijn; |
| --- | --- |

e)

de datum waarop de statuten zijn vastgesteld, en de naam en het adres van de statutaire zetel van de oprichtende leden, als dit rechtspersonen zijn;

| f) | de procedure die van toepassing is op de wijziging van de statuten; en |
| --- | --- |

f)

de procedure die van toepassing is op de wijziging van de statuten; en

| g) | de procedures die van toepassing zijn op de ontbinding van de organisatie of de fusie met een andere non-profitorganisatie. |
| --- | --- |

g)

de procedures die van toepassing zijn op de ontbinding van de organisatie of de fusie met een andere non-profitorganisatie.

3.   Er kan van non-profitorganisaties worden verlangd dat zij in hun statuten of door middel van jaarlijkse rapportage nadere informatie over hun werkzaamheden, hun werking, de leden van hun bestuursorganen, hun vertegenwoordigers en hun financiering openbaar maken en bekendmaken, voor zover dit in overeenstemming is met de doelstelling van algemeen belang, in het bijzonder ten aanzien van de doelstellingen en activiteiten van de organisatie.

Artikel 12

Rechtspersoonlijkheid

1.   De lidstaten zien erop toe dat een non-profitorganisatie op hun grondgebied vrij kan beslissen of zij rechtspersoonlijkheid wenst te verwerven, niettegenstaande het feit dat de lidstaten kunnen bepalen welke organisatievormen rechtspersoonlijkheid hebben.

2.   Indien een non-profitorganisatie rechtspersoonlijkheid heeft verworven, zorgen de lidstaten ervoor dat de rechtspersoonlijkheid van de organisatie duidelijk kan worden onderscheiden van die van haar leden, oprichters of andere rechtspersonen die met een dergelijke organisatie verbonden zijn.

3.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat registratie, indien vereist, of afronding van de oprichtingsakte voldoende is om non-profitorganisaties rechtspersoonlijkheid te verlenen.

4.   De lidstaten zien erop toe dat voorafgaande toestemming nooit een voorwaarde is voor het verkrijgen van rechtspersoonlijkheid door een non-profitorganisatie en voor de uitoefening van de overeenkomstige handelingsbevoegdheid.

5.   De lidstaten zien erop toe dat natuurlijke of rechtspersonen die samenwerken en die niet hebben getracht rechtspersoonlijkheid te verkrijgen, niet worden geacht een non-profitorganisatie met rechtspersoonlijkheid te vormen met als enig doel hen te onderwerpen aan nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken en daarmee hun werkzaamheden, financiering en grensoverschrijdende activiteiten te regelen of te beïnvloeden, tenzij er redenen zijn om aan te nemen dat de non-profitorganisatie krachtens de nationale wetgeving een criminele organisatie is.

Artikel 13

Registratie

1.   De lidstaten zien erop toe dat formele registratie geen voorwaarde of belemmering is voor de oprichting of werkzaamheden van non-profitorganisaties die op hun grondgebied zijn gevestigd of werkzaam zijn.

2.   De lidstaten zien erop toe dat de procedures voor de registratie van non-profitorganisaties op hun grondgebied toegankelijk, gebruikersvriendelijk en transparant zijn.

3.   De lidstaten zien erop toe dat de formaliteiten die van toepassing zijn op de registratie van op hun grondgebied gevestigde non-profitorganisaties overeenkomstig de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken, geen buitensporige administratieve last vormen. Dit houdt onder meer in dat wordt voorzien in een mechanisme van stilzwijgende instemming dat binnen dertig dagen na de registratieaanvraag van toepassing is, en dat wordt afgezien van de invoering van eisen ten aanzien van hernieuwde registratie en verlenging.

4.   De lidstaten zien erop toe dat de kosten voor de registratie van non-profitorganisaties niet hoger zijn dan de administratieve kosten en in geen geval een buitensporige financiële last vormen, met inachtneming van het evenredigheidsbeginsel.

5.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat op hun grondgebied gevestigde non-profitorganisaties langs elektronische weg kunnen worden geregistreerd, waarbij zij er tevens voor zorgen dat registratie ook via niet-elektronische middelen mogelijk is.

6.   De lidstaten zien erop toe dat verschijning voor een rechtbank of een andere bevoegde nationale autoriteit met het oog op de registratie van een non-profitorganisatie alleen is vereist wanneer dit nodig is om de identiteit van een aanvrager vast te stellen.

7.   De lidstaten zorgen ervoor dat aanvragers die in een andere lidstaat verblijven of daar hun statutaire zetel hebben en die voor een rechtbank of een andere bevoegde nationale instantie moeten verschijnen met het oog op de registratie van een non-profitorganisatie, dit kunnen doen voor de bevoegde rechtbank of een andere bevoegde instantie in de lidstaat waar zij verblijven, en dat deze verschijning voldoende wordt geacht voor registratie in de lidstaat van registratie.

8.   De lidstaten houden een voor het publiek toegankelijke databank van geregistreerde non-profitorganisaties bij, die onder meer statistische informatie bevat over het aantal ingewilligde en afgewezen aanvragen, met inachtneming van de beginselen inzake gegevensbescherming en het recht op privacy.

Artikel 14

Status van openbaar belang

1.   De lidstaten zien erop toe dat een in een lidstaat van de Unie gevestigde of geregistreerde non-profitorganisatie een aanvraag kan indienen om te worden erkend als organisatie van openbaar belang en een overeenkomstige status kan krijgen zoals geregeld bij de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken, uitsluitend op grond van haar verklaarde of feitelijke doel, structuur en activiteiten met betrekking tot het grondgebied van de lidstaat die de status verleent.

2.   De lidstaten stellen nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken vast om ervoor te zorgen dat non-profitorganisaties kunnen worden erkend als organisaties van openbaar belang en een overeenkomstige status kunnen krijgen indien aan de volgende cumulatieve voorwaarden wordt voldaan:

| a) | het doel en de feitelijke activiteiten van de organisatie zijn gericht op een doelstelling van openbaar belang die het welzijn van de maatschappij of een deel daarvan dient en daarom bevorderlijk is voor het publieke goed, behalve wanneer een dergelijke doelstelling stelselmatig en rechtstreeks is gericht op het bevoordelen van de structuren van een bepaalde politieke partij. Onder meer de volgende doelstellingen worden van openbaar belang geacht:






  i) | kunst, cultuur en instandhouding van historisch erfgoed; |
| --- | --- | --- |

a)

het doel en de feitelijke activiteiten van de organisatie zijn gericht op een doelstelling van openbaar belang die het welzijn van de maatschappij of een deel daarvan dient en daarom bevorderlijk is voor het publieke goed, behalve wanneer een dergelijke doelstelling stelselmatig en rechtstreeks is gericht op het bevoordelen van de structuren van een bepaalde politieke partij. Onder meer de volgende doelstellingen worden van openbaar belang geacht:

i)

kunst, cultuur en instandhouding van historisch erfgoed;

| ii) | milieubescherming en klimaatverandering; |
| --- | --- |

ii)

milieubescherming en klimaatverandering;

| iii) | bevordering en bescherming van de grondrechten en de waarden van de Unie, met inbegrip van de democratie, de rechtsstaat, de uitbanning van discriminatie op grond van gender, ras, etniciteit, godsdienst, handicap, seksuele geaardheid of op enige andere grond; |
| --- | --- |

iii)

bevordering en bescherming van de grondrechten en de waarden van de Unie, met inbegrip van de democratie, de rechtsstaat, de uitbanning van discriminatie op grond van gender, ras, etniciteit, godsdienst, handicap, seksuele geaardheid of op enige andere grond;

| iv) | sociale rechtvaardigheid, sociale inclusie en armoede, met inbegrip van armoedepreventie en -bestrijding; |
| --- | --- |

iv)

sociale rechtvaardigheid, sociale inclusie en armoede, met inbegrip van armoedepreventie en -bestrijding;

| v) | humanitaire bijstand en humanitaire hulp, met inbegrip van rampenbestrijding; |
| --- | --- |

v)

humanitaire bijstand en humanitaire hulp, met inbegrip van rampenbestrijding;

| vi) | ontwikkelingshulp en -samenwerking; |
| --- | --- |

vi)

ontwikkelingshulp en -samenwerking;

| vii) | bescherming van, bijstand aan en ondersteuning van kwetsbare bevolkingsgroepen, met inbegrip van kinderen, ouderen, mensen met een handicap, personen die internationale bescherming zoeken of genieten en mensen die dakloos zijn; |
| --- | --- |

vii)

bescherming van, bijstand aan en ondersteuning van kwetsbare bevolkingsgroepen, met inbegrip van kinderen, ouderen, mensen met een handicap, personen die internationale bescherming zoeken of genieten en mensen die dakloos zijn;

| viii) | dierenbescherming; |
| --- | --- |

viii)

dierenbescherming;

| ix) | wetenschap, onderzoek en innovatie; |
| --- | --- |

ix)

wetenschap, onderzoek en innovatie;

| x) | onderwijs en opleiding en participatie van jongeren; |
| --- | --- |

x)

onderwijs en opleiding en participatie van jongeren;

| xi) | bevordering en bescherming van de gezondheid en het welzijn, met inbegrip van verstrekking van medische zorg; |
| --- | --- |

xi)

bevordering en bescherming van de gezondheid en het welzijn, met inbegrip van verstrekking van medische zorg;

| xii) | consumentenbescherming; |
| --- | --- |

xii)

consumentenbescherming;

| xiii) | amateursporten en de promotie ervan. |
| --- | --- |

xiii)

amateursporten en de promotie ervan.

| b) | het overschot uit een economische of een andere inkomsten genererende activiteit van de non-profitorganisatie wordt uitsluitend gebruikt ter bevordering van de doelstellingen van openbaar belang van de organisatie; |
| --- | --- |

b)

het overschot uit een economische of een andere inkomsten genererende activiteit van de non-profitorganisatie wordt uitsluitend gebruikt ter bevordering van de doelstellingen van openbaar belang van de organisatie;

| c) | in het geval van de ontbinding van de non-profitorganisatie waarborgen wettelijke vrijwaringen dat alle activa van de organisatie ten goede zullen blijven komen aan doelstellingen van openbaar belang; |
| --- | --- |

c)

in het geval van de ontbinding van de non-profitorganisatie waarborgen wettelijke vrijwaringen dat alle activa van de organisatie ten goede zullen blijven komen aan doelstellingen van openbaar belang;

| d) | de leden van de niet-statutaire bestuursstructuren van de organisatie komen niet in aanmerking voor een vergoeding die een adequate onkostenvergoeding overtreft. |
| --- | --- |

d)

de leden van de niet-statutaire bestuursstructuren van de organisatie komen niet in aanmerking voor een vergoeding die een adequate onkostenvergoeding overtreft.

3.   De lidstaten zien erop toe dat een non-profitorganisatie waarvan is erkend dat zij bijdraagt aan het openbaar belang en waaraan op grond van de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken een overeenkomstige status is verleend, een dergelijke status alleen kan worden ingetrokken wanneer de bevoegde regelgevende instantie voldoende bewijs heeft geleverd dat de non-profitorganisatie niet langer aan de in lid 2 bepaalde voorwaarden voldoet.

Artikel 15

Beëindiging, verbod en ontbinding

1.   De lidstaten zien erop toe dat het bestaan van een non-profitorganisatie alleen kan worden beëindigd door een besluit van haar leden of door een uitspraak van een rechtbank.

2.   De lidstaten zien erop toe dat de onvrijwillige beëindiging, het verbod of de ontbinding van een non-profitorganisatie alleen het gevolg kan zijn van inbreuken op het nationale recht die niet rechtgezet of ongedaan gemaakt kunnen worden.

3.   De lidstaten zorgen ervoor dat de onvrijwillige beëindiging, het verbod en de ontbinding van een non-profitorganisatie alleen het gevolg kunnen zijn van faillissement, langdurige inactiviteit of ernstige misstanden in strijd met de openbare veiligheid, zoals erkend door het recht van de Unie.

4.   De lidstaten zien erop toe dat individuele wandaden van oprichters, bestuurders, personeelsleden of leden van een non-profitorganisatie, wanneer zij niet handelen namens de organisatie, in de regel niet leiden tot de onvrijwillige beëindiging, het verbod en de ontbinding van de organisatie.

5.   De in dit artikel bedoelde bescherming is ook van toepassing op de schorsing van de activiteiten van een non-profitorganisatie wanneer die schorsing kan leiden tot bevriezing van de werkzaamheden van de organisatie, hetgeen neerkomt op ontbinding.

Hoofdstuk IV

Hoofdstuk IV

Gelijke behandeling en mobiliteit

Gelijke behandeling en mobiliteit

Artikel 16

Gelijke behandeling

1.   De lidstaten zien erop toe dat non-profitorganisaties die in hun rechtsgebied werkzaam zijn en die in een andere lidstaat zijn gevestigd of geregistreerd, op dezelfde wijze worden behandeld als non-profitorganisaties die in hun rechtsgebied zijn gevestigd of geregistreerd, ook wat betreft de toegang tot diensten, zoals bankdiensten, de verlening van vergunningen en, in voorkomend geval, de financiële en fiscale behandeling overeenkomstig de toepasselijke nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken, alsmede de toegang tot financiering van activiteiten die in het rechtsgebied van de lidstaat plaatsvinden of het openbaar belang van de lidstaat ten goede komen.

2.   Voor de toepassing van lid 1 verlangen de lidstaten van non-profitorganisaties die in een andere lidstaat zijn gevestigd of geregistreerd, maar in hun rechtsgebied werkzaam zijn geen ander bewijs dan het bewijs van vestiging of registratie als non-profitorganisatie in een andere lidstaat.

Artikel 17

Beginsel van niet-willekeurige behandeling

De lidstaten zien erop toe dat de nationale regels betreffende op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties niet leiden tot ongerechtvaardigde discriminatie die alleen op de politieke wenselijkheid van het doel, het werkterrein of de financieringsbronnen van de organisatie is gebaseerd.

Artikel 18

Grensoverschrijdende mobiliteit en continuïteit

1.   De lidstaten nemen alle belemmeringen weg die de uitoefening door in een andere lidstaat gevestigde of geregistreerde non-profitorganisaties van hun recht op vrijheid van vestiging, vrij verkeer van diensten en vrij kapitaalverkeer op hun grondgebied in de weg staan. Dit doet geen afbreuk aan het voorrecht van de lidstaten om, om een non-profitorganisatie een formele status te geven, te eisen dat de organisatie rechtspersoonlijkheid heeft verkregen of in een nationaal register is opgenomen, overeenkomstig het recht van de lidstaat waar zij is gevestigd en/of wenst te opereren.

2.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat een in een andere lidstaat geregistreerde non-profitorganisatie het recht heeft om:

| a) | haar statutaire zetel naar het grondgebied van een andere lidstaat te verplaatsen zonder dat er een nieuwe rechtspersoon hoeft te worden opgericht; |
| --- | --- |

a)

haar statutaire zetel naar het grondgebied van een andere lidstaat te verplaatsen zonder dat er een nieuwe rechtspersoon hoeft te worden opgericht;

| b) | gebruik te maken van een vereenvoudigde registratieprocedure waarbij de informatie en documentatie worden erkend die de non-profitorganisatie reeds heeft verstrekt aan de lidstaat waar zij voordien was geregistreerd. |
| --- | --- |

b)

gebruik te maken van een vereenvoudigde registratieprocedure waarbij de informatie en documentatie worden erkend die de non-profitorganisatie reeds heeft verstrekt aan de lidstaat waar zij voordien was geregistreerd.

Artikel 19

Grensoverschrijdende omzettingen en fusies

1.   De lidstaten zien erop toe dat een in hun rechtsgebied gevestigde of geregistreerde non-profitorganisatie kan worden omgezet in of kan fuseren met een andere in een andere lidstaat gevestigde of geregistreerde non-profitorganisatie, zonder dat deze fusie of omzetting leidt tot de onvrijwillige beëindiging, het verbod of de ontbinding, of de schorsing van de activiteiten van de organisatie.

2.   De lidstaten zien erop toe dat bij een omzetting of een fusie als bedoeld in lid 1 de omzettende of fuserende non-profitorganisatie vrij is om in de lidstaat van bestemming een kantoor te vestigen of werkzaamheden uit te voeren.

3.   De lidstaten stellen op basis van het gelijkwaardigheidsbeginsel de rechtsvorm vast die de omgezette of gefuseerde organisatie moet aannemen.

4.   De lidstaten zien erop toe dat, indien de non-profitorganisatie die uit een omzetting of fusie als bedoeld in lid 1 ontstaat, niet voldoet aan de voorwaarden en vereisten die in de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken van de lidstaat van ontvangst zijn vastgelegd, de non-profitorganisatie een redelijke termijn krijgt om de nodige maatregelen te treffen om haar situatie te regulariseren.

5.   De lidstaten zien erop toe dat noch grensoverschrijdende omzettingen noch fusies tot gevolg hebben dat rechten van werknemers of vakbonden, dan wel arbeidsvoorwaarden worden ondermijnd. Zij moeten ervoor zorgen dat er nog steeds wordt voldaan aan de verplichtingen van de werkgever ten aanzien van de werknemers en schuldeisers en dat de werknemers, vrijwilligers, vakbonden en werknemersvertegenwoordigers naar behoren worden geïnformeerd en geraadpleegd, overeenkomstig de toepasselijke collectieve overeenkomsten, het recht van de Unie en het nationale recht. In voorkomend geval worden de collectieve overeenkomsten en de rechten van de werknemersvertegenwoordiging op bestuursniveau geëerbiedigd en gehandhaafd.

Hoofdstuk V

Hoofdstuk V

Financiering

Financiering

Artikel 20

Fondsenwerving en vrij gebruik van activa

1.   De lidstaten nemen alle belemmeringen weg die van invloed zijn op de mogelijkheden van op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties om middelen, met inbegrip van financiële middelen, middelen in natura en materiële middelen, te werven, te ontvangen, te vervreemden of te schenken, of om personeel te werven bij of te ontvangen van welke bron dan ook, met inbegrip van binnenlandse, buitenlandse of internationale entiteiten, ongeacht of het gaat om overheidsinstanties, particulieren of particuliere organisaties.

2.   De lidstaten zien erop toe dat de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken niet leiden tot verschillen in behandeling van non-profitorganisaties op grond van hun financieringsbronnen of -bestemming.

3.   De lidstaten zorgen ervoor dat non-profitorganisaties het recht hebben eigendommen en activa te bezitten en er vrij over te beschikken overeenkomstig de nationale wetten die van toepassing zijn op soortgelijke entiteiten in hun rechtsgebied.

4.   De lidstaten beperken de administratieve lasten met betrekking tot de grensoverschrijdende allocatie van activa tot een minimum en stellen non-profitorganisaties in staat winsten te genereren voor herinvestering in liefdadigheidsprojecten.

Artikel 21

Overheidsfinanciering

1.   De lidstaten waarborgen dat overheidsfinanciering beschikbaar wordt gesteld en wordt toegewezen aan non-profitorganisaties aan de hand van duidelijke, transparante en niet-discriminerende procedures.

2.   Lid 1 is tevens van toepassing op middelen van de Unie die door de lidstaten worden uitgekeerd in het kader van gedeeld beheer, onder voorbehoud van de bepalingen van Verordening (EU) 2021/1060 van het Europees Parlement en de Raad (19).

Artikel 22

Grensoverschrijdende financiering

1.   Overeenkomstig de regels van de Unie betreffende het vrije verkeer van kapitaal zien de lidstaten erop toe dat op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties niet worden benadeeld als gevolg van het aanvragen of ontvangen van financiering van natuurlijke of rechtspersonen die in de Unie of in de EER, maar buiten hun grondgebied, verblijven of zijn gevestigd.

2.   Overeenkomstig de regels van de Unie betreffende het vrije verkeer van kapitaal zien de lidstaten erop toe dat natuurlijke of rechtspersonen geen nadeel ondervinden als gevolg van het verstrekken van financiering aan non-profitorganisaties die buiten hun grondgebied gevestigd, geregistreerd of werkzaam zijn.

Artikel 23

Economische activiteiten

De lidstaten zien erop toe dat non-profitorganisaties die op hun grondgebied gevestigd, geregistreerd of werkzaam zijn, vrij zijn om alle legale economische, zakelijke of commerciële activiteiten uit te oefenen, mits deze activiteiten hun doelstellingen zonder winstoogmerk direct of indirect ondersteunen, behoudens de vergunnings- of wettelijke eisen die in het algemeen op de betrokken activiteiten van toepassing zijn krachtens de nationale wetten, regelgeving en administratieve praktijken.

Artikel 24

Rapportage en transparantie inzake financiering

1.   De lidstaten zien erop toe dat de krachtens de nationale wetten, regelgeving en administratieve praktijken op non-profitorganisaties toepasselijke rapportage- en transparantieverplichtingen niet onnodig belastend zijn en evenredig zijn met de omvang van de organisatie en de reikwijdte van haar activiteiten, rekening houdend met de waarde van haar activa en inkomsten.

2.   Voor de toepassing van lid 1 treffen de lidstaten de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat de rapportage- en transparantieverplichtingen die krachtens de nationale wetten, regelgeving en administratieve praktijken inzake de bestrijding van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme op non-profitorganisaties van toepassing zijn, met inbegrip van de bepalingen ter uitvoering van internationale en Unieverplichtingen, zijn gebaseerd op een gerichte en geactualiseerde risicobeoordeling van de sector en van de betrokken organisaties, en niet leiden tot onevenredige vereisten of tot een ongepaste beperking van de toegang van non-profitorganisaties tot financiële diensten.

3.   Op grond van artikel 11, lid 3, brengen non-profitorganisaties jaarlijks verslag uit over de rekeningen van de non-profitorganisaties en maken zij deze verslagen openbaar. Die verslagen bevatten informatie over de in het voorgaande kalenderjaar ontvangen financiering, informatie over de oorsprong en de waarde van de financiering, kredieten, bankleningen en donaties of niet-gecompenseerde ontvangst van contanten of eigendommen.

4.   De lidstaten zorgen ervoor dat de krachtens de nationale wetten, regelgeving en administratieve praktijken op non-profitorganisaties toepasselijke rapportage- en transparantieverplichtingen niet leiden tot een verschil in behandeling van dergelijke organisaties of tot beperkingen van hun rechten of plichten, op grond van de financieringsbronnen, de doelstellingen of de activiteiten van de organisatie.

Hoofdstuk VI

Hoofdstuk VI

Vertrouwelijkheid

Vertrouwelijkheid

Artikel 25

Vertrouwelijkheid van het lidmaatschap

1.   Wanneer een non-profitorganisatie op lidmaatschap is gebaseerd, treffen de lidstaten de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat informatie over leden vertrouwelijk kan blijven.

2.   De lidstaten garanderen dat informatie over het lidmaatschap van een non-profitorganisatie in verband met leden die natuurlijke personen zijn alleen toegankelijk is voor een bevoegde instantie wanneer toegang tot deze informatie nodig is voor een openbaar strafrechtelijk onderzoek naar strafbare feiten waarop een vrijheidsstraf staat met een maximum van ten minste één jaar en wanneer deze toegang wordt verleend naar aanleiding van een besluit van een onafhankelijke rechtbank.

Artikel 26

Vertrouwelijke en gevoelige informatie

1.   De lidstaten zien erop toe dat de nationale wetten, regelgeving of administratieve praktijken niet tot gevolg hebben dat op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties verplicht worden vertrouwelijke en gevoelige informatie openbaar te maken, zoals persoonsgegevens van de personeelsleden van de organisatie, vrijwilligers, leden, oprichters of donateurs.

2.   De lidstaten zien erop toe dat op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties toegang hebben tot doeltreffende voorzieningen in rechte om de onrechtmatige verkrijging, het onrechtmatige gebruik of de onrechtmatige verspreiding van hun vertrouwelijke of gevoelige informatie te voorkomen of daarvoor schadeloosstelling te verkrijgen.

3.   De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat de bescherming tegen de onrechtmatige verkrijging, het onrechtmatige gebruik of de onrechtmatige openbaarmaking van vertrouwelijke of gevoelige informatie van non-profitorganisaties; op grond van dit artikel, van toepassing is in verband met inspecties, controles en andere toezichthoudende activiteiten van de bevoegde instanties.

Artikel 27

Controles

De lidstaten zorgen ervoor dat non-profitorganisaties niet worden onderworpen aan ongerechtvaardigd en onevenredig toezicht, in het bijzonder op hun werkzaamheden of communicatie, of op die van de oprichters van de organisatie, de leden van haar bestuursstructuren, andere leden, personeel, vrijwilligers, donateurs, of andere particuliere partijen die daarmee in verband staan, tenzij dit gerechtvaardigd is in het belang van de openbare veiligheid.

Hoofdstuk VII

Hoofdstuk VII

Slotbepalingen

Slotbepalingen

Artikel 28

Gunstigere behandeling en non-regressieclausule

1.   De lidstaten kunnen bepalingen invoeren of handhaven die op hun grondgebied gevestigde, geregistreerde of werkzame non-profitorganisaties een gunstigere behandeling garanderen dan die welke in deze richtlijn is vastgelegd.

2.   De uitvoering van deze richtlijn vormt geen reden voor de verlaging van het beschermingsniveau dat reeds door het nationale, internationale of Unierecht wordt geboden, ook wat de grondrechten betreft, op de gebieden die onder deze richtlijn vallen.

Artikel 29

Omzetting in nationaal recht

1.   De lidstaten stellen uiterlijk op ... [1 jaar na de datum van inwerkingtreding van deze richtlijn] de nodige maatregelen vast en maken de betreffende maatregelen bekend om aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis.

2.   De lidstaten raadplegen de non-profitorganisaties die reeds op hun grondgebied gevestigd, geregistreerd of werkzaam zijn, tijdig, op transparante en zinvolle wijze over de omzetting en uitvoering van de bepalingen van deze richtlijn.

Artikel 30

Rapportage, evaluatie en toetsing

1.   De lidstaten voorzien de Commissie van alle relevante informatie over de uitvoering en toepassing van deze richtlijn. Op basis van de verstrekte informatie dient de Commissie uiterlijk drie jaar na het verstrijken van de omzettingstermijn bij het Europees Parlement en de Raad een verslag in over de tenuitvoerlegging en toepassing van deze richtlijn.

2.   De Commissie dient, uiterlijk drie jaar na het verstrijken van de omzettingstermijn, rekening houdend met haar verslag dat uit hoofde van lid 1 is ingediend, bij het Europees Parlement en de Raad een verslag in waarin het effect van de nationale wetgeving tot omzetting van deze richtlijn wordt beoordeeld. In dat verslag wordt de werking van deze richtlijn geëvalueerd en nagegaan of aanvullende maatregelen nodig zijn, waaronder eventuele wijzigingen om het nationaal recht dat van toepassing is op non-profitorganisaties verder te harmoniseren.

3.   De Commissie maakt de in de leden 1 en 2 genoemde verslagen openbaar en gemakkelijk toegankelijk.

Artikel 31

Inwerkingtreding

Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag na de publicatie van de richtlijn in het Publicatieblad van de Europese Unie.

---

(1)  Arrest van het Hof van Justitie van 18 juni 2020, Europese Commissie/Hongarije, C-78/18, ECLI:EU:C:2020:476.

1

Europese Commissie/Hongarije

(2)  Verordening (EG) nr. 2157/2001 van de Raad van 8 oktober 2001 betreffende het statuut van de Europese vennootschap (SE) (PB L 294 van 10.11.2001, blz. 1).

2

(3)  Verordening (EG) nr. 1435/2003 van de Raad van 22 juli 2003 betreffende het statuut voor een Europese Coöperatieve Vennootschap (SCE) (PB L 207 van 18.8.2003, blz. 1).

3

(4)  Verordening (EU, Euratom) nr. 1141/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende het statuut en de financiering van Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen (PB L 317 van 4.11.2014, blz. 1).

4

(5)  Verordening (EG) nr. 1082/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 5 juli 2006 betreffende een Europese groepering voor territoriale samenwerking (EGTS) (PB L 210 van 31.7.2006, blz. 19).

5

(6)  Verordening (EEG) nr. 2137/85 van de Raad van 25 juli 1985 tot instelling van Europese economische samenwerkingsverbanden (EESV) (PB L 199 van 31.7.1985, blz. 1).

6

(7)  Verordening (EG) nr. 168/2007 van de Raad van 15 februari 2007 tot oprichting van een Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten (PB L 53 van 22.2.2007, blz. 1).

7

(8)  Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (algemene verordening gegevensbescherming) (PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1).

8

(9)  Verordening (EG) nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie (PB L 145 van 31.5.2001, blz. 43).

9

(10)  Richtlijn 2006/43/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 mei 2006 betreffende de wettelijke controles van jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekeningen, tot wijziging van de Richtlijnen 78/660/EEG en 83/349/EEG van de Raad en houdende intrekking van Richtlijn 84/253/EEG van de Raad (PB L 157 van 9.6.2006, blz. 87).

10

(11)  Richtlijn 2013/34/EU van het Europees Parlement en van de Raad van 26 juni 2013 betreffende de jaarlijkse financiële overzichten, geconsolideerde financiële overzichten en aanverwante verslagen van bepaalde ondernemingsvormen, tot wijziging van Richtlijn 2006/43/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Richtlijnen 78/660/EEG en 83/349/EEG van de Raad Voor de EER relevante tekst (PB L 182 van 29.6.2013, blz. 19).

11

(12)  https://cordis.europa.eu/project/id/613034/reporting.

12

(13)  Advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité, “European philanthropy: an untapped potential” (Europese filantropie: onbenut potentieel), SOC/611.

13

(14)  Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (algemene verordening gegevensbescherming) (PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1).

14

(15)  Arrest van het Hof van Justitie van 18 juni 2020, Europese Commissie/Hongarije, C-78/18, EU:C:2020:476.

15

Europese Commissie/Hongarije

(16)  Arrest van het Hof van Justitie, Centro di Musicologia Walter Stauffer/Finanzamt München für Körperschaften, C-386/04, EU:C:2006:568; arrest van het Hof van Justitie, Hein Persche/Finanzamt Lüdenscheid, C-318/07, EU:C:2009:33 en arrest van het Hof van Justitie, Missionswerk Werner Heukelbach eV/Belgische Staat, C-25/10, EU:C:2011:65.

16

Centro di Musicologia Walter Stauffer/Finanzamt München für Körperschaften

Hein Persche/Finanzamt Lüdenscheid

Missionswerk Werner Heukelbach eV/Belgische Staat

(17)  Richtlijn 2006/123/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2006 betreffende diensten op de interne markt (PB L 376 van 27.12.2006, blz. 36).

17

(18)  Verordening (EU) nr. 910/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 23 juli 2014 betreffende elektronische identificatie en vertrouwensdiensten voor elektronische transacties in de interne markt en tot intrekking van Richtlijn 1999/93/EG (PB L 257 van 28.8.2014, blz. 73).

18

(19)  Verordening (EU) 2021/1060 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds Plus, het Cohesiefonds, het Fonds voor een rechtvaardige transitie en het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur en de financiële regels voor die fondsen en voor het Fonds voor asiel, migratie en integratie, het Fonds voor interne veiligheid en het instrument voor financiële steun voor grensbeheer en visumbeleid (PB L 231 van 30.6.2021, blz. 159).

19

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/265 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/265

---

P9_TA(2022)0045

Empowerment van Europese jongeren: werkgelegenheid en sociaal herstel na de pandemie

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de empowerment van Europese jongeren: werkgelegenheid en sociaal herstel na de pandemie (2021/2952(RSP))

(2022/C 342/18)

Het Europees Parlement,

| — | gezien de artikelen 2 en 3 en artikel 5, lid 3, van het Verdrag betreffende de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 2 en 3 en artikel 5, lid 3, van het Verdrag betreffende de Europese Unie,

| — | gezien artikel 166 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 166 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

| — | gezien de artikelen 14, 15, 32 en 34 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 14, 15, 32 en 34 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie,

| — | gezien de Europese pijler voor sociale rechten, met name de beginselen 1, 3 en 4, |
| --- | --- |

—

gezien de Europese pijler voor sociale rechten, met name de beginselen 1, 3 en 4,

| — | gezien het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap en de inwerkingtreding ervan op 21 januari 2011, overeenkomstig Besluit 2010/48/EG van de Raad van 26 november 2009 betreffende de sluiting door de Europese Gemeenschap van het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap, ondertekend en geratificeerd door de EU en al haar lidstaten (1), en met name artikel 27 betreffende werk en werkgelegenheid, |
| --- | --- |

—

gezien het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap en de inwerkingtreding ervan op 21 januari 2011, overeenkomstig Besluit 2010/48/EG van de Raad van 26 november 2009 betreffende de sluiting door de Europese Gemeenschap van het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap, ondertekend en geratificeerd door de EU en al haar lidstaten (1), en met name artikel 27 betreffende werk en werkgelegenheid,

| — | gezien zijn resolutie van 17 april 2020 over gecoördineerde EU-maatregelen om de COVID-19-pandemie en de gevolgen ervan te bestrijden (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 17 april 2020 over gecoördineerde EU-maatregelen om de COVID-19-pandemie en de gevolgen ervan te bestrijden (2),

| — | gezien zijn resolutie van 8 oktober 2020 over de jongerengarantie (3), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 8 oktober 2020 over de jongerengarantie (3),

| — | gezien zijn resolutie van 10 februari 2021 over de gevolgen van COVID-19 voor jongeren en sport (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 februari 2021 over de gevolgen van COVID-19 voor jongeren en sport (4),

| — | gezien zijn resolutie van 20 mei 2021 over het recht van het Parlement op informatie over de lopende beoordeling van de nationale plannen voor herstel en veerkracht (5), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 20 mei 2021 over het recht van het Parlement op informatie over de lopende beoordeling van de nationale plannen voor herstel en veerkracht (5),

| — | gezien zijn resolutie van 17 december 2020 over een sterk sociaal Europa voor rechtvaardige transities, |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 17 december 2020 over een sterk sociaal Europa voor rechtvaardige transities,

| — | gezien zijn resolutie van 10 oktober 2019 over het meerjarig financieel kader 2021-2027 en eigen middelen: tijd om de verwachtingen van de burger in te lossen (6), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 oktober 2019 over het meerjarig financieel kader 2021-2027 en eigen middelen: tijd om de verwachtingen van de burger in te lossen (6),

| — | gezien zijn resolutie van 10 juni 2021 over de standpunten van het Parlement over de lopende beoordeling door de Commissie en de Raad van de nationale plannen voor herstel en veerkracht (7), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 juni 2021 over de standpunten van het Parlement over de lopende beoordeling door de Commissie en de Raad van de nationale plannen voor herstel en veerkracht (7),

| — | gezien zijn resolutie van 29 april 2021 over de Europese kindergarantie (8), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 29 april 2021 over de Europese kindergarantie (8),

| — | gezien zijn standpunt van 8 juni 2021 betreffende het standpunt van de Raad in eerste lezing met het oog op de vaststelling van een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot oprichting van het Europees Sociaal Fonds Plus (ESF+) (9), |
| --- | --- |

—

gezien zijn standpunt van 8 juni 2021 betreffende het standpunt van de Raad in eerste lezing met het oog op de vaststelling van een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot oprichting van het Europees Sociaal Fonds Plus (ESF+) (9),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/241 van het Europees Parlement en de Raad van 12 februari 2021 tot instelling van de herstel- en veerkrachtfaciliteit (10), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/241 van het Europees Parlement en de Raad van 12 februari 2021 tot instelling van de herstel- en veerkrachtfaciliteit (10),

| — | gezien het verslag van de Internationale Arbeidsorganisatie van 21 oktober 2021 getiteld “Youth Employment in Times of COVID-19”, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Internationale Arbeidsorganisatie van 21 oktober 2021 getiteld “Youth Employment in Times of COVID-19”,

| — | gezien het verslag van het Europees Jongerenevenement 2021 getiteld “Youth Ideas Report for the Conference on the Future of Europe”, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van het Europees Jongerenevenement 2021 getiteld “Youth Ideas Report for the Conference on the Future of Europe”,

| — | gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité over het Europees Jaar van de jeugd 2022, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité over het Europees Jaar van de jeugd 2022,

| — | gezien het Eurofound-verslag van 9 november 2021 getiteld “Impact of COVID-19 on young people in the EU”, |
| --- | --- |

—

gezien het Eurofound-verslag van 9 november 2021 getiteld “Impact of COVID-19 on young people in the EU”,

| — | gezien het verslag van het Europees Jeugdforum van 17 juni 2021 getiteld “Beyond Lockdown: the ‘pandemic scar’ on young people” (11), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van het Europees Jeugdforum van 17 juni 2021 getiteld “Beyond Lockdown: the ‘pandemic scar’ on young people” (11),

| — | gezien de resolutie van de Raad van de Europese Unie en van de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten, in het kader van de Raad bijeen, over een kader voor Europese samenwerking in jeugdzaken: De EU-strategie voor jongeren 2019-2027 (12), en met name het deel over Europese jongerendoelstellingen, |
| --- | --- |

—

gezien de resolutie van de Raad van de Europese Unie en van de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten, in het kader van de Raad bijeen, over een kader voor Europese samenwerking in jeugdzaken: De EU-strategie voor jongeren 2019-2027 (12), en met name het deel over Europese jongerendoelstellingen,

| — | gezien het verslag van de Commissie van 12 oktober 2021 over de werkgelegenheids- en sociale ontwikkelingen in Europa getiteld “Towards a strong social Europe in the aftermath of the COVID-19 crisis: Reducing disparities and addressing distributional impacts”, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie van 12 oktober 2021 over de werkgelegenheids- en sociale ontwikkelingen in Europa getiteld “Towards a strong social Europe in the aftermath of the COVID-19 crisis: Reducing disparities and addressing distributional impacts”,

| — | gezien de aanbeveling van de Raad van 30 oktober 2020, getiteld “Een brug naar banen — Versterking van de jongerengarantie” (13), |
| --- | --- |

—

gezien de aanbeveling van de Raad van 30 oktober 2020, getiteld “Een brug naar banen — Versterking van de jongerengarantie” (13),

| — | gezien zijn resolutie van 20 oktober 2021 over de situatie van de vrouw in de plattelandsgebieden van de EU (14), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 20 oktober 2021 over de situatie van de vrouw in de plattelandsgebieden van de EU (14),

| — | gezien zijn resolutie van 11 februari 2021 betreffende de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s over de Europese vaardighedenagenda voor duurzaam concurrentievermogen, sociale rechtvaardigheid en veerkracht (15), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 11 februari 2021 betreffende de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s over de Europese vaardighedenagenda voor duurzaam concurrentievermogen, sociale rechtvaardigheid en veerkracht (15),

| — | gezien zijn resolutie van 16 september 2021 inzake eerlijke arbeidsvoorwaarden, rechten en sociale bescherming voor platformwerkers — nieuwe vormen van werkgelegenheid die gekoppeld zijn aan de digitale ontwikkeling (16), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 16 september 2021 inzake eerlijke arbeidsvoorwaarden, rechten en sociale bescherming voor platformwerkers — nieuwe vormen van werkgelegenheid die gekoppeld zijn aan de digitale ontwikkeling (16),

| — | gezien het verslag “Youth Ideas” van het Europees Jongerenevenement 2021 voor de Conferentie over de toekomst van Europa, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag “Youth Ideas” van het Europees Jongerenevenement 2021 voor de Conferentie over de toekomst van Europa,

| — | gezien de vragen aan de Raad en de Commissie over de empowerment van Europese jongeren: werkgelegenheid en sociaal herstel na de pandemie (O-000075 — B9-0002/2022 and O-000077 — B9-0003/2022), |
| --- | --- |

—

gezien de vragen aan de Raad en de Commissie over de empowerment van Europese jongeren: werkgelegenheid en sociaal herstel na de pandemie (O-000075 — B9-0002/2022 and O-000077 — B9-0003/2022),

| — | gezien artikel 136, lid 5, en artikel 132, lid 2, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 136, lid 5, en artikel 132, lid 2, van zijn Reglement,

| — | gezien de door de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken ingediende ontwerpresolutie, |
| --- | --- |

—

gezien de door de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken ingediende ontwerpresolutie,

| A. | overwegende dat de COVID-19-pandemie een verwoestend effect heeft gehad op de arbeidsmarkt- en sociale situatie van jongeren in Europa, met afnemende of tijdelijk weggevallen mogelijkheden voor persoonlijke ontwikkeling, een dalende arbeidsparticipatie en een daarmee gepaard gaande stijging van het aantal jongeren die geen werk hebben en evenmin onderwijs of een opleiding volgen (NEET’s, not in employment, education or training); overwegende dat het persoonlijke inkomen van jongeren aanzienlijk is gedaald en het risico op armoede en sociale uitsluiting is toegenomen; overwegende dat hun kansen op deelname aan de arbeidsmarkt in de toekomst in het geding komen; overwegende dat onmiddellijke actie nodig is om de toekomst en het welzijn van jongeren te verbeteren en veilig te stellen; overwegende dat de jeugdwerkloosheid met 15,9 % tweeënhalf keer zo hoog is als de algemene werkloosheid; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de COVID-19-pandemie een verwoestend effect heeft gehad op de arbeidsmarkt- en sociale situatie van jongeren in Europa, met afnemende of tijdelijk weggevallen mogelijkheden voor persoonlijke ontwikkeling, een dalende arbeidsparticipatie en een daarmee gepaard gaande stijging van het aantal jongeren die geen werk hebben en evenmin onderwijs of een opleiding volgen (NEET’s, not in employment, education or training); overwegende dat het persoonlijke inkomen van jongeren aanzienlijk is gedaald en het risico op armoede en sociale uitsluiting is toegenomen; overwegende dat hun kansen op deelname aan de arbeidsmarkt in de toekomst in het geding komen; overwegende dat onmiddellijke actie nodig is om de toekomst en het welzijn van jongeren te verbeteren en veilig te stellen; overwegende dat de jeugdwerkloosheid met 15,9 % tweeënhalf keer zo hoog is als de algemene werkloosheid;

| B. | overwegende dat de armoede naar verwachting zal toenemen als gevolg van de COVID-19-pandemie; overwegende dat de jeugdwerkloosheid in de landen die bijzonder hard werden getroffen door de financiële crisis van 2007-2008 opnieuw bovengemiddeld is gestegen; overwegende dat deze ontwikkeling een groter gevaar vormt voor vrouwen, jongeren, ouderen, personen met een handicap en grote gezinnen; overwegende dat de economische prognoses van de Commissie voor het najaar van 2022 veelbelovende cijfers laten zien, met een daling van de werkloosheid, en een herstel van de arbeidsmarkten in 2022 tot het niveau van vóór de pandemie; overwegende dat de crisis vooral jongeren blijft treffen; overwegende dat het aantal jonge werknemers is gedaald ten opzichte van het eerste kwartaal van 2021 en overwegende dat in 2022 en 2023 naar verwachting 3,4 miljoen banen zullen worden gecreëerd (17), zodat het essentieel is ervoor te zorgen dat jongeren van deze nieuwe arbeidskansen profiteren; overwegende dat steeds meer jongeren bij hun ouders thuis wonen om aan de armoede te ontsnappen; overwegende dat 29 % van alle huishoudens die drie generaties omvatten, risico op armoede loopt en 13 % een grote achterstand heeft; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de armoede naar verwachting zal toenemen als gevolg van de COVID-19-pandemie; overwegende dat de jeugdwerkloosheid in de landen die bijzonder hard werden getroffen door de financiële crisis van 2007-2008 opnieuw bovengemiddeld is gestegen; overwegende dat deze ontwikkeling een groter gevaar vormt voor vrouwen, jongeren, ouderen, personen met een handicap en grote gezinnen; overwegende dat de economische prognoses van de Commissie voor het najaar van 2022 veelbelovende cijfers laten zien, met een daling van de werkloosheid, en een herstel van de arbeidsmarkten in 2022 tot het niveau van vóór de pandemie; overwegende dat de crisis vooral jongeren blijft treffen; overwegende dat het aantal jonge werknemers is gedaald ten opzichte van het eerste kwartaal van 2021 en overwegende dat in 2022 en 2023 naar verwachting 3,4 miljoen banen zullen worden gecreëerd (17), zodat het essentieel is ervoor te zorgen dat jongeren van deze nieuwe arbeidskansen profiteren; overwegende dat steeds meer jongeren bij hun ouders thuis wonen om aan de armoede te ontsnappen; overwegende dat 29 % van alle huishoudens die drie generaties omvatten, risico op armoede loopt en 13 % een grote achterstand heeft;

| C. | overwegende dat de landenclusters die vóór COVID-19 bestonden, grotendeels in stand zijn gebleven, ook wat betreft de NEET-cijfers; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de landenclusters die vóór COVID-19 bestonden, grotendeels in stand zijn gebleven, ook wat betreft de NEET-cijfers;

| D. | overwegende dat het aantal vrouwelijke NEET’s in 2020 gemiddeld 1,3 maal hoger lag dan het aantal mannelijke NEET’s; overwegende dat dit verschil bijzonder hoog is in de Oost-Europese landen, omdat vrouwen in die landen vaker taken binnen het gezin vervullen; overwegende dat de kans om NEET te worden afneemt naarmate het onderwijsniveau stijgt; overwegende dat het aandeel langdurig werklozen en ontmoedigde werkzoekenden in zuidelijke en mediterrane landen hoger ligt in de NEET-groep; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat het aantal vrouwelijke NEET’s in 2020 gemiddeld 1,3 maal hoger lag dan het aantal mannelijke NEET’s; overwegende dat dit verschil bijzonder hoog is in de Oost-Europese landen, omdat vrouwen in die landen vaker taken binnen het gezin vervullen; overwegende dat de kans om NEET te worden afneemt naarmate het onderwijsniveau stijgt; overwegende dat het aandeel langdurig werklozen en ontmoedigde werkzoekenden in zuidelijke en mediterrane landen hoger ligt in de NEET-groep;

| E. | overwegende dat jongeren de basis vormen voor duurzame economische en sociale welvaart in Europa en voor de EU een topprioriteit vormen, zoals bevestigd in de EU-strategie voor jongeren en de versterkte jongerengarantie, en dat het daarom terecht is dat prioritaire maatregelen worden genomen voor de ondersteuning, bescherming, begeleiding en inclusie van jongeren, en dat er kansen voor hen gecreëerd moeten worden; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat jongeren de basis vormen voor duurzame economische en sociale welvaart in Europa en voor de EU een topprioriteit vormen, zoals bevestigd in de EU-strategie voor jongeren en de versterkte jongerengarantie, en dat het daarom terecht is dat prioritaire maatregelen worden genomen voor de ondersteuning, bescherming, begeleiding en inclusie van jongeren, en dat er kansen voor hen gecreëerd moeten worden;

| F. | overwegende dat het banenverlies als gevolg van de COVID-19-pandemie groter was in de leeftijdsgroep 15-24 jaar dan in de leeftijdsgroep 25-29 jaar, met name onder vrouwen; overwegende dat jongeren hard werden getroffen doordat het aantal werkuren sterker daalde dan de totale werkgelegenheid; overwegende dat de werkloosheidscijfers slechts een klein deel van de tijdens de COVID-19-crisis verloren gegane banen weerspiegelen, aangezien veel jongeren die werkloos werden niet in aanmerking kwamen voor een werkloosheidsuitkering of andere inkomenssteun; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat het banenverlies als gevolg van de COVID-19-pandemie groter was in de leeftijdsgroep 15-24 jaar dan in de leeftijdsgroep 25-29 jaar, met name onder vrouwen; overwegende dat jongeren hard werden getroffen doordat het aantal werkuren sterker daalde dan de totale werkgelegenheid; overwegende dat de werkloosheidscijfers slechts een klein deel van de tijdens de COVID-19-crisis verloren gegane banen weerspiegelen, aangezien veel jongeren die werkloos werden niet in aanmerking kwamen voor een werkloosheidsuitkering of andere inkomenssteun;

| G. | overwegende dat verbetering van de burgerparticipatie van jongeren een doelstelling is van de EU-strategie voor jongeren (2019-2027); |
| --- | --- |

G.

overwegende dat verbetering van de burgerparticipatie van jongeren een doelstelling is van de EU-strategie voor jongeren (2019-2027);

| H. | overwegende dat jongeren relatief vaak atypisch werk verrichten en dat 43,8 % van de jongeren in de EU een tijdelijk contract heeft; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat jongeren relatief vaak atypisch werk verrichten en dat 43,8 % van de jongeren in de EU een tijdelijk contract heeft;

| I. | overwegende dat voorzitter Von der Leyen in september 2021 een voorstel heeft aangekondigd om het jaar 2022 uit te roepen tot het Europees Jaar van de jeugd en aandacht te besteden aan de perspectieven van jongeren in Europa, en in te zetten op Europees, nationaal, regionaal en lokaal beleid en wetgevingsvoorstellen die kansen creëren voor jongeren in de hele EU; overwegende dat dit voorstel een daadwerkelijke en efficiënte impuls moet geven aan de verbetering van de arbeidsomstandigheden van jongeren in de EU; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat voorzitter Von der Leyen in september 2021 een voorstel heeft aangekondigd om het jaar 2022 uit te roepen tot het Europees Jaar van de jeugd en aandacht te besteden aan de perspectieven van jongeren in Europa, en in te zetten op Europees, nationaal, regionaal en lokaal beleid en wetgevingsvoorstellen die kansen creëren voor jongeren in de hele EU; overwegende dat dit voorstel een daadwerkelijke en efficiënte impuls moet geven aan de verbetering van de arbeidsomstandigheden van jongeren in de EU;

| J. | overwegende dat de geestelijke gezondheid van jongeren tijdens de pandemie aanzienlijk is verslechterd en dat de problemen op het gebied van geestelijke gezondheid in verschillende lidstaten verdubbeld zijn ten opzichte van het niveau voor de crisis; overwegende dat 64 % van de jongeren tussen de 18 en 34 jaar in het voorjaar van 2021 risico liep op een depressie, voor een deel vanwege het gebrek aan werkgelegenheid en hun financiële en economische vooruitzichten op de langere termijn, alsmede ten gevolge van eenzaamheid en sociale isolatie; overwegende dat negen miljoen jongeren in Europa (van 10 tot 19 jaar) psychische aandoeningen hebben, waarbij angst en depressie meer dan de helft van de gevallen uitmaken; overwegende dat de verslechtering van de geestelijke gezondheid ook kan worden toegeschreven aan de verslechterde toegang tot geestelijke-gezondheidsdiensten, de toegenomen werkdruk en de crisis op de arbeidsmarkt, die jongeren onevenredig zwaar hebben getroffen; overwegende dat in de EU 19 % van de jongens tussen 15 en 19 jaar geestelijke gezondheidsproblemen heeft, en 16 % van de meisjes van diezelfde leeftijd; overwegende dat zelfmoord in Europa de op één na belangrijkste doodsoorzaak onder jongeren is; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de geestelijke gezondheid van jongeren tijdens de pandemie aanzienlijk is verslechterd en dat de problemen op het gebied van geestelijke gezondheid in verschillende lidstaten verdubbeld zijn ten opzichte van het niveau voor de crisis; overwegende dat 64 % van de jongeren tussen de 18 en 34 jaar in het voorjaar van 2021 risico liep op een depressie, voor een deel vanwege het gebrek aan werkgelegenheid en hun financiële en economische vooruitzichten op de langere termijn, alsmede ten gevolge van eenzaamheid en sociale isolatie; overwegende dat negen miljoen jongeren in Europa (van 10 tot 19 jaar) psychische aandoeningen hebben, waarbij angst en depressie meer dan de helft van de gevallen uitmaken; overwegende dat de verslechtering van de geestelijke gezondheid ook kan worden toegeschreven aan de verslechterde toegang tot geestelijke-gezondheidsdiensten, de toegenomen werkdruk en de crisis op de arbeidsmarkt, die jongeren onevenredig zwaar hebben getroffen; overwegende dat in de EU 19 % van de jongens tussen 15 en 19 jaar geestelijke gezondheidsproblemen heeft, en 16 % van de meisjes van diezelfde leeftijd; overwegende dat zelfmoord in Europa de op één na belangrijkste doodsoorzaak onder jongeren is;

| K. | overwegende dat kinderen die met beperkte middelen en in onzekere gezinssituaties opgroeien, een hoger risico op armoede en sociale uitsluiting lopen met ingrijpende gevolgen voor hun ontwikkeling en latere leven als volwassene, en dat zij belemmerd worden bij het opdoen van de nodige vaardigheden en beperkte werkgelegenheidskansen hebben, met een vicieuze cirkel van intergenerationele armoede tot gevolg; overwegende dat de Unie een sleutelrol kan spelen in de algemene bestrijding van kinderarmoede en van de sociale uitsluiting van kinderen; overwegende dat de Europese kindergarantie tot doel heeft om armoede en sociale uitsluiting te voorkomen en te bestrijden door behoeftige kinderen gratis doeltreffende toegang te garanderen tot essentiële diensten zoals voor- en vroegschoolse educatie en opvang, onderwijs- en schoolactiviteiten, gezondheidszorg en gezonde voeding, ten minste één gezonde maaltijd per schooldag en adequate huisvesting; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat kinderen die met beperkte middelen en in onzekere gezinssituaties opgroeien, een hoger risico op armoede en sociale uitsluiting lopen met ingrijpende gevolgen voor hun ontwikkeling en latere leven als volwassene, en dat zij belemmerd worden bij het opdoen van de nodige vaardigheden en beperkte werkgelegenheidskansen hebben, met een vicieuze cirkel van intergenerationele armoede tot gevolg; overwegende dat de Unie een sleutelrol kan spelen in de algemene bestrijding van kinderarmoede en van de sociale uitsluiting van kinderen; overwegende dat de Europese kindergarantie tot doel heeft om armoede en sociale uitsluiting te voorkomen en te bestrijden door behoeftige kinderen gratis doeltreffende toegang te garanderen tot essentiële diensten zoals voor- en vroegschoolse educatie en opvang, onderwijs- en schoolactiviteiten, gezondheidszorg en gezonde voeding, ten minste één gezonde maaltijd per schooldag en adequate huisvesting;

| L. | overwegende dat een mondiaal, in tien landen uitgevoerd onderzoek onder leiding van de Universiteit van Bath, dat in september 2021 werd gepubliceerd, uitwees dat bijna 60 % van de jongeren zei zeer ongerust te zijn over de klimaatcrisis, terwijl meer dan 45 % van de ondervraagden aangeeft dat hun gevoelens over het klimaat hun dagelijks leven beïnvloeden en driekwart van hen zegt de toekomst met angst tegemoet te zien; overwegende dat 83 % van mening was dat we hebben verzuimd om voor de planeet te zorgen, terwijl 65 % vond dat de regeringen de jongeren in de steek laten; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat een mondiaal, in tien landen uitgevoerd onderzoek onder leiding van de Universiteit van Bath, dat in september 2021 werd gepubliceerd, uitwees dat bijna 60 % van de jongeren zei zeer ongerust te zijn over de klimaatcrisis, terwijl meer dan 45 % van de ondervraagden aangeeft dat hun gevoelens over het klimaat hun dagelijks leven beïnvloeden en driekwart van hen zegt de toekomst met angst tegemoet te zien; overwegende dat 83 % van mening was dat we hebben verzuimd om voor de planeet te zorgen, terwijl 65 % vond dat de regeringen de jongeren in de steek laten;

| M. | overwegende dat burgerparticipatie het welzijn van een persoon bewezen ten goede komt door zijn sociale netwerk uit te breiden, meer kansen te bieden om economisch, sociaal en lichamelijk actief te zijn en het risico op geestelijke gezondheidsproblemen te verkleinen; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat burgerparticipatie het welzijn van een persoon bewezen ten goede komt door zijn sociale netwerk uit te breiden, meer kansen te bieden om economisch, sociaal en lichamelijk actief te zijn en het risico op geestelijke gezondheidsproblemen te verkleinen;

| N. | overwegende dat een hele generatie jonge kunstenaars en werknemers in de cultuursector als gevolg van de pandemie moeite zal hebben om hun plek te vinden in de samenleving; overwegende dat kunstenaars en culturele en creatieve werknemers vaak atypische arbeidspatronen hebben en vaak geen adequate socialezekerheidsbescherming genieten, met name in grensoverschrijdende contexten, wat vaak leidt tot uitsluiting van pensioenregelingen, ziektekostenverzekering en werkloosheidsuitkeringen; overwegende dat het gebrek aan collectieve onderhandelingen voor zelfstandige kunstenaars en culturele en creatieve werknemers hun positie op de arbeidsmarkt verder ondermijnt en leidt tot een gebrek aan adequate sociale bescherming; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat een hele generatie jonge kunstenaars en werknemers in de cultuursector als gevolg van de pandemie moeite zal hebben om hun plek te vinden in de samenleving; overwegende dat kunstenaars en culturele en creatieve werknemers vaak atypische arbeidspatronen hebben en vaak geen adequate socialezekerheidsbescherming genieten, met name in grensoverschrijdende contexten, wat vaak leidt tot uitsluiting van pensioenregelingen, ziektekostenverzekering en werkloosheidsuitkeringen; overwegende dat het gebrek aan collectieve onderhandelingen voor zelfstandige kunstenaars en culturele en creatieve werknemers hun positie op de arbeidsmarkt verder ondermijnt en leidt tot een gebrek aan adequate sociale bescherming;

| O. | overwegende dat kunstenaars en cultuurprofessionals uit minderheidsgroepen, met inbegrip van vrouwen, jongeren, raciale, etnische en geografische minderheden, mensen met een kwetsbare sociaaleconomische achtergrond, personen met een handicap en lhbtiq+-personen, beperktere toegang hebben tot artistieke en culturele loopbanen en het hardst worden getroffen door de gevolgen van de pandemie; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat kunstenaars en cultuurprofessionals uit minderheidsgroepen, met inbegrip van vrouwen, jongeren, raciale, etnische en geografische minderheden, mensen met een kwetsbare sociaaleconomische achtergrond, personen met een handicap en lhbtiq+-personen, beperktere toegang hebben tot artistieke en culturele loopbanen en het hardst worden getroffen door de gevolgen van de pandemie;

| P. | overwegende dat het Europees Sociaal Fonds Plus (ESF+) het belangrijkste Europese fonds is met als doel jongeren betere toegang te bieden tot werk, gelijke toegang tot hoogwaardig, inclusief onderwijs en opleiding en de voltooiing ervan te bevorderen, aan de hand van algemeen en beroepsonderwijs en -opleiding tot aan het tertiair onderwijs, in welk verband een leven lang leren en leermobiliteit moeten worden bevorderd, alsmede de sociale integratie van jongeren die het risico lopen op armoede of sociale uitsluiting, onder wie de meest achtergestelde jongeren; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat het Europees Sociaal Fonds Plus (ESF+) het belangrijkste Europese fonds is met als doel jongeren betere toegang te bieden tot werk, gelijke toegang tot hoogwaardig, inclusief onderwijs en opleiding en de voltooiing ervan te bevorderen, aan de hand van algemeen en beroepsonderwijs en -opleiding tot aan het tertiair onderwijs, in welk verband een leven lang leren en leermobiliteit moeten worden bevorderd, alsmede de sociale integratie van jongeren die het risico lopen op armoede of sociale uitsluiting, onder wie de meest achtergestelde jongeren;

| Q. | overwegende dat de spil van NextGenerationEU, de herstel- en veerkrachtfaciliteit (RRF), een historisch EU-instrument vormt om de lidstaten te helpen de economische en sociale gevolgen van COVID-19 te beperken door middel van hervormingen en investeringen in zes pijlers, waaronder hervormingen en investeringen op het gebied van kinderen en jongeren; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat de spil van NextGenerationEU, de herstel- en veerkrachtfaciliteit (RRF), een historisch EU-instrument vormt om de lidstaten te helpen de economische en sociale gevolgen van COVID-19 te beperken door middel van hervormingen en investeringen in zes pijlers, waaronder hervormingen en investeringen op het gebied van kinderen en jongeren;

| R. | overwegende dat de arbeidsmarktintegratie en sociale inclusie van jongeren betrekking heeft op hun gelijke toegang tot hoogwaardig, stabiel en goed betaald werk, fatsoenlijke en betaalbare huisvesting en adequate voeding, hoogwaardige gezondheidszorg en preventieve diensten, met inbegrip van bescherming van de geestelijke gezondheid en een minimumniveau van digitale infrastructuur; overwegende dat initiatieven op het gebied van onderwijs en de ontwikkeling van vaardigheden, vrijwilligerswerk, hoogwaardige stages en programma’s voor een leven lang leren van essentieel belang zijn om gelijke kansen en toegang tot de arbeidsmarkt te waarborgen en jongeren in staat te stellen met vertrouwen aan hun volwassen leven te beginnen; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de arbeidsmarktintegratie en sociale inclusie van jongeren betrekking heeft op hun gelijke toegang tot hoogwaardig, stabiel en goed betaald werk, fatsoenlijke en betaalbare huisvesting en adequate voeding, hoogwaardige gezondheidszorg en preventieve diensten, met inbegrip van bescherming van de geestelijke gezondheid en een minimumniveau van digitale infrastructuur; overwegende dat initiatieven op het gebied van onderwijs en de ontwikkeling van vaardigheden, vrijwilligerswerk, hoogwaardige stages en programma’s voor een leven lang leren van essentieel belang zijn om gelijke kansen en toegang tot de arbeidsmarkt te waarborgen en jongeren in staat te stellen met vertrouwen aan hun volwassen leven te beginnen;

| S. | overwegende dat tijdens de vorige financiële crisis is gebleken dat als er voor jongeren geen mogelijkheden zijn om een goede stage te lopen of baan te vinden — op basis van een schriftelijke overeenkomst en met goede arbeidsomstandigheden, zoals een leefbaar loon, beroepsoriëntatie en loopbaanbegeleiding en bijscholing — er een zeer groot risico bestaat dat zij zich genoodzaakt voelen om onzekere banen te accepteren, te emigreren om werk te vinden of zich herhaaldelijk in te schrijven voor opleiding of scholing terwijl zij in feite op zoek zijn naar echt werk; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat tijdens de vorige financiële crisis is gebleken dat als er voor jongeren geen mogelijkheden zijn om een goede stage te lopen of baan te vinden — op basis van een schriftelijke overeenkomst en met goede arbeidsomstandigheden, zoals een leefbaar loon, beroepsoriëntatie en loopbaanbegeleiding en bijscholing — er een zeer groot risico bestaat dat zij zich genoodzaakt voelen om onzekere banen te accepteren, te emigreren om werk te vinden of zich herhaaldelijk in te schrijven voor opleiding of scholing terwijl zij in feite op zoek zijn naar echt werk;

| T. | overwegende dat van investeringen in jongeren, met name investeringen met een sociale impact, bekend is dat zij een positief effect hebben op de werkgelegenheid en de participatie van jongeren in de samenleving, en dat de geïnvesteerde middelen een meetbaar sociaal en financieel rendement opleveren, waardoor de economische ontwikkeling wordt bevorderd en tegelijkertijd maatschappelijke doelstellingen worden verwezenlijkt; overwegende dat hoewel de bestaande instrumenten en mechanismen zoveel mogelijk moeten worden benut, ook de toepassing van nieuwe instrumenten moet worden overwogen; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat van investeringen in jongeren, met name investeringen met een sociale impact, bekend is dat zij een positief effect hebben op de werkgelegenheid en de participatie van jongeren in de samenleving, en dat de geïnvesteerde middelen een meetbaar sociaal en financieel rendement opleveren, waardoor de economische ontwikkeling wordt bevorderd en tegelijkertijd maatschappelijke doelstellingen worden verwezenlijkt; overwegende dat hoewel de bestaande instrumenten en mechanismen zoveel mogelijk moeten worden benut, ook de toepassing van nieuwe instrumenten moet worden overwogen;

| U. | overwegende dat verkokerd beleid op het gebied van jongerenwerkgelegenheid en sociale inclusie kan leiden tot dubbele uitgaven, als de coördinatie tussen de lidstaten en de belanghebbenden nog in de kinderschoenen staat en er nog geen permanente structuren zijn om te zorgen voor coördinatie tussen de verschillende actoren, de effecten te maximaliseren, een dekking zonder hiaten te waarborgen en innovatie te stimuleren; |
| --- | --- |

U.

overwegende dat verkokerd beleid op het gebied van jongerenwerkgelegenheid en sociale inclusie kan leiden tot dubbele uitgaven, als de coördinatie tussen de lidstaten en de belanghebbenden nog in de kinderschoenen staat en er nog geen permanente structuren zijn om te zorgen voor coördinatie tussen de verschillende actoren, de effecten te maximaliseren, een dekking zonder hiaten te waarborgen en innovatie te stimuleren;

| V. | overwegende dat bestaande initiatieven en beleidsmaatregelen, zoals de versterkte jongerengarantie, de Europese jongerendialoog, Erasmus+ en het Europees Solidariteitskorps, en nieuwe voorstellen, zoals “aim, learn, master, achieve” (ALMA), jongeren moeten bereiken en de uitdagingen voor jongeren in 2022 moeten aanpakken, zoals jeugdwerkloosheid; overwegende dat deze initiatieven en beleidsmaatregelen een actief en passief arbeidsmarktbeleid, effectieve toegang tot maatregelen voor sociale integratie en sociale, gezondheids- en huisvestingsdiensten voor jongeren dienen te omvatten; overwegende dat het Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding heeft vastgesteld dat niet alle leerlingplaatsen en opleidingsmogelijkheden van hoge kwaliteit zijn en dat niet alle leerlingen beschikken over arbeids- of socialezekerheidsrechten; overwegende dat het Europees Parlement in zijn resolutie van 8 oktober 2020 zijn bezorgdheid heeft geuit over het feit dat jongeren in het kader van de jongerengarantie vaak geen deugdelijk aanbod wordt gedaan, en opmerkt dat stages die in het kader van de jongerengarantie worden aangeboden niet alleen betaalde stages moeten zijn, maar ook beperkt moeten zijn in duur en niet vele malen verlengd moeten kunnen worden, om te voorkomen dat jongeren oneindig lang stage lopen en als goedkope of zelfs gratis arbeidskrachten worden misbruikt, zonder dat zij sociale bescherming genieten of pensioen opbouwen; overwegende dat uit onderzoek blijkt dat jongeren van de huidige generatie hun eerste echte baan vinden als ze begin dertig zijn; |
| --- | --- |

V.

overwegende dat bestaande initiatieven en beleidsmaatregelen, zoals de versterkte jongerengarantie, de Europese jongerendialoog, Erasmus+ en het Europees Solidariteitskorps, en nieuwe voorstellen, zoals “aim, learn, master, achieve” (ALMA), jongeren moeten bereiken en de uitdagingen voor jongeren in 2022 moeten aanpakken, zoals jeugdwerkloosheid; overwegende dat deze initiatieven en beleidsmaatregelen een actief en passief arbeidsmarktbeleid, effectieve toegang tot maatregelen voor sociale integratie en sociale, gezondheids- en huisvestingsdiensten voor jongeren dienen te omvatten; overwegende dat het Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding heeft vastgesteld dat niet alle leerlingplaatsen en opleidingsmogelijkheden van hoge kwaliteit zijn en dat niet alle leerlingen beschikken over arbeids- of socialezekerheidsrechten; overwegende dat het Europees Parlement in zijn resolutie van 8 oktober 2020 zijn bezorgdheid heeft geuit over het feit dat jongeren in het kader van de jongerengarantie vaak geen deugdelijk aanbod wordt gedaan, en opmerkt dat stages die in het kader van de jongerengarantie worden aangeboden niet alleen betaalde stages moeten zijn, maar ook beperkt moeten zijn in duur en niet vele malen verlengd moeten kunnen worden, om te voorkomen dat jongeren oneindig lang stage lopen en als goedkope of zelfs gratis arbeidskrachten worden misbruikt, zonder dat zij sociale bescherming genieten of pensioen opbouwen; overwegende dat uit onderzoek blijkt dat jongeren van de huidige generatie hun eerste echte baan vinden als ze begin dertig zijn;

| W. | overwegende dat de continue ontwikkeling van nieuwe horizontale vaardigheden onder jongeren, zoals digitale vaardigheden, en de ontwikkeling van vaardigheden met economisch potentieel, zoals groene of ondernemersvaardigheden, van cruciaal belang zijn voor een gezonde, inclusieve en toekomstgerichte Europese arbeidsmarkt en alle Europese jongeren toegang moet bieden tot hoogwaardig werk; overwegende dat hetzelfde geldt voor beroepsonderwijs, handelsvaardigheden en sociale vaardigheden; overwegende dat 40 % van de werkgevers geen mensen met de juiste vaardigheden kan vinden om hun vacatures te vervullen; overwegende dat de EU alle vormen van mismatch in vaardigheden moet wegwerken teneinde haar menselijk kapitaal doeltreffend te benutten; overwegende dat de jeugdwerkloosheid in veel Europese landen een ernstig economisch en maatschappelijk probleem is geworden (18); overwegende dat iedereen toegang moet hebben tot een goede digitale infrastructuur en tot een opleiding in digitale vaardigheden om de kloof tussen jongeren op het gebied van digitale geletterdheid te dichten en om iedereen gelijke kansen te bieden in het onderwijs en op de arbeidsmarkt; overwegende dat zachte vaardigheden zoals kritisch denken, teamwerk en interculturele communicatie even belangrijk zijn voor een gezond leven en een goed evenwicht tussen werk en privéleven van jongeren; |
| --- | --- |

W.

overwegende dat de continue ontwikkeling van nieuwe horizontale vaardigheden onder jongeren, zoals digitale vaardigheden, en de ontwikkeling van vaardigheden met economisch potentieel, zoals groene of ondernemersvaardigheden, van cruciaal belang zijn voor een gezonde, inclusieve en toekomstgerichte Europese arbeidsmarkt en alle Europese jongeren toegang moet bieden tot hoogwaardig werk; overwegende dat hetzelfde geldt voor beroepsonderwijs, handelsvaardigheden en sociale vaardigheden; overwegende dat 40 % van de werkgevers geen mensen met de juiste vaardigheden kan vinden om hun vacatures te vervullen; overwegende dat de EU alle vormen van mismatch in vaardigheden moet wegwerken teneinde haar menselijk kapitaal doeltreffend te benutten; overwegende dat de jeugdwerkloosheid in veel Europese landen een ernstig economisch en maatschappelijk probleem is geworden (18); overwegende dat iedereen toegang moet hebben tot een goede digitale infrastructuur en tot een opleiding in digitale vaardigheden om de kloof tussen jongeren op het gebied van digitale geletterdheid te dichten en om iedereen gelijke kansen te bieden in het onderwijs en op de arbeidsmarkt; overwegende dat zachte vaardigheden zoals kritisch denken, teamwerk en interculturele communicatie even belangrijk zijn voor een gezond leven en een goed evenwicht tussen werk en privéleven van jongeren;

| X. | overwegende dat de betrokkenheid van jongeren bij jongerenwerk, sociale bewegingen, jongerenorganisaties en sociaal ondernemerschap cruciaal is voor het vinden van nieuwe oplossingen; overwegende dat de betrokkenheid van particuliere actoren, bedrijven en het bedrijfsleven nodig is om de overgang van onderwijs naar arbeidsmarkt te verbeteren en jongeren blijvend toegang te bieden tot bij- en omscholing en een leven lang leren; |
| --- | --- |

X.

overwegende dat de betrokkenheid van jongeren bij jongerenwerk, sociale bewegingen, jongerenorganisaties en sociaal ondernemerschap cruciaal is voor het vinden van nieuwe oplossingen; overwegende dat de betrokkenheid van particuliere actoren, bedrijven en het bedrijfsleven nodig is om de overgang van onderwijs naar arbeidsmarkt te verbeteren en jongeren blijvend toegang te bieden tot bij- en omscholing en een leven lang leren;

| Y. | overwegende dat discriminatie van jongeren in het algemeen een probleem blijft in de EU, waarbij jonge vrouwen en jongeren uit kwetsbare groepen vaak worden gediscrimineerd op basis van hun gender, etnische achtergrond (zoals Roma), seksuele gerichtheid en identiteit, handicap of een kansarme sociaaleconomische achtergrond, terwijl ze een veel groter risico lopen op werkloosheid, armoede onder werkenden en sociale uitsluiting; |
| --- | --- |

Y.

overwegende dat discriminatie van jongeren in het algemeen een probleem blijft in de EU, waarbij jonge vrouwen en jongeren uit kwetsbare groepen vaak worden gediscrimineerd op basis van hun gender, etnische achtergrond (zoals Roma), seksuele gerichtheid en identiteit, handicap of een kansarme sociaaleconomische achtergrond, terwijl ze een veel groter risico lopen op werkloosheid, armoede onder werkenden en sociale uitsluiting;

| Z. | overwegende dat jongeren in Europa en jongerenvertegenwoordigers en -organisaties, alsmede vakbonden, actief zijn bij de organisatie van betekenisvolle participatie van jongeren en het opstellen van beleidsaanbevelingen met oplossingen ter verbetering van de sociale en arbeidsintegratie, onder meer via hun betrokkenheid bij de Conferentie over de toekomst van Europa; overwegende dat zij moeten worden beschouwd als essentiële partners bij de ontwikkeling, uitvoering en evaluatie van het Europees Jaar voor de jeugd en wat daarop volgt; |
| --- | --- |

Z.

overwegende dat jongeren in Europa en jongerenvertegenwoordigers en -organisaties, alsmede vakbonden, actief zijn bij de organisatie van betekenisvolle participatie van jongeren en het opstellen van beleidsaanbevelingen met oplossingen ter verbetering van de sociale en arbeidsintegratie, onder meer via hun betrokkenheid bij de Conferentie over de toekomst van Europa; overwegende dat zij moeten worden beschouwd als essentiële partners bij de ontwikkeling, uitvoering en evaluatie van het Europees Jaar voor de jeugd en wat daarop volgt;

| AA. | overwegende dat de arbeidskansen voor veel van de bovengenoemde groepen, met name jongeren met een handicap en jongeren die tot een Roma- of rondtrekkende gemeenschap behoren, ernstig worden beperkt door problemen bij de toegang tot hoogwaardig onderwijs dat hen op passende wijze voorbereidt op de moderne arbeidsmarkt; |
| --- | --- |

AA.

overwegende dat de arbeidskansen voor veel van de bovengenoemde groepen, met name jongeren met een handicap en jongeren die tot een Roma- of rondtrekkende gemeenschap behoren, ernstig worden beperkt door problemen bij de toegang tot hoogwaardig onderwijs dat hen op passende wijze voorbereidt op de moderne arbeidsmarkt;

| AB. | overwegende dat jongeren een essentiële troef zijn voor het herstel en de ontwikkeling van alle EU-regio’s, met name de ultraperifere gebieden; overwegende dat in Mayotte de helft van de bevolking jonger is dan 18 jaar en dat in Frans Guyana de helft van alle inwoners jonger is dan 25 jaar; |
| --- | --- |

AB.

overwegende dat jongeren een essentiële troef zijn voor het herstel en de ontwikkeling van alle EU-regio’s, met name de ultraperifere gebieden; overwegende dat in Mayotte de helft van de bevolking jonger is dan 18 jaar en dat in Frans Guyana de helft van alle inwoners jonger is dan 25 jaar;

| AC. | overwegende dat in 2016 een derde van de landbouwers in de EU 65 jaar of ouder was en dat slechts 11 % van hen onder de 40 jaar was; |
| --- | --- |

AC.

overwegende dat in 2016 een derde van de landbouwers in de EU 65 jaar of ouder was en dat slechts 11 % van hen onder de 40 jaar was;

| AD. | overwegende dat de landbouwsector en de landbouwbedrijven in de EU de ruggengraat van onze economie vormen; overwegende dat het, teneinde de voedselzekerheid te waarborgen en bij te dragen tot de groene transitie, cruciaal is om jongeren aan te trekken in de landbouw; |
| --- | --- |

AD.

overwegende dat de landbouwsector en de landbouwbedrijven in de EU de ruggengraat van onze economie vormen; overwegende dat het, teneinde de voedselzekerheid te waarborgen en bij te dragen tot de groene transitie, cruciaal is om jongeren aan te trekken in de landbouw;

| AE. | overwegende dat de ontvolking van plattelandsgebieden en de uittocht van jongeren naar stedelijke gebieden laten zien dat er oplossingen hiervoor moeten worden gevonden en dat moet worden nagedacht over strategieën op korte, middellange en lange termijn om jongeren in plattelandsgebieden te houden; |
| --- | --- |

AE.

overwegende dat de ontvolking van plattelandsgebieden en de uittocht van jongeren naar stedelijke gebieden laten zien dat er oplossingen hiervoor moeten worden gevonden en dat moet worden nagedacht over strategieën op korte, middellange en lange termijn om jongeren in plattelandsgebieden te houden;

| AF. | overwegende dat te veel jongeren met een handicap uitsluitend in een beschermde omgeving werk krijgen aangeboden en in bepaalde lidstaten niet dezelfde werknemers- of salarisrechten krijgen als mensen op de open arbeidsmarkt; |
| --- | --- |

AF.

overwegende dat te veel jongeren met een handicap uitsluitend in een beschermde omgeving werk krijgen aangeboden en in bepaalde lidstaten niet dezelfde werknemers- of salarisrechten krijgen als mensen op de open arbeidsmarkt;

| AG. | overwegende dat in het Youth Ideas-verslag van het Europees Jongerenevenement 2021 voor de Conferentie over de toekomst van Europa de volgende conclusies worden getrokken:






  — | er is steun nodig voor de opleiding en versterking van de positie van geestelijke-gezondheidsdeskundigen op scholen; |
| --- | --- | --- |

AG.

overwegende dat in het Youth Ideas-verslag van het Europees Jongerenevenement 2021 voor de Conferentie over de toekomst van Europa de volgende conclusies worden getrokken:

—

er is steun nodig voor de opleiding en versterking van de positie van geestelijke-gezondheidsdeskundigen op scholen;

| — | bestrijding van de jeugdwerkloosheid moet een prioriteit voor de EU zijn en er moet worden gestopt met het aanbieden van onbetaalde stages, ongeacht de onderwijsachtergrond of sociale status; jongerenorganisaties en werkgevers moeten samenwerken om potentiële vroegtijdige schoolverlaters te bereiken en voor te lichten over hun mogelijkheden; de lidstaten moeten ook worden geholpen bij de ontwikkeling van leerlingplaatsen voor asielzoekers; |
| --- | --- |

—

bestrijding van de jeugdwerkloosheid moet een prioriteit voor de EU zijn en er moet worden gestopt met het aanbieden van onbetaalde stages, ongeacht de onderwijsachtergrond of sociale status; jongerenorganisaties en werkgevers moeten samenwerken om potentiële vroegtijdige schoolverlaters te bereiken en voor te lichten over hun mogelijkheden; de lidstaten moeten ook worden geholpen bij de ontwikkeling van leerlingplaatsen voor asielzoekers;

| — | niemand mag in de digitale wereld tussen wal en schip vallen en alle generaties moeten worden onderwezen over zorgvuldig digitaal gedrag; digitale geletterdheid moet worden opgenomen in de schoolprogramma’s; |
| --- | --- |

—

niemand mag in de digitale wereld tussen wal en schip vallen en alle generaties moeten worden onderwezen over zorgvuldig digitaal gedrag; digitale geletterdheid moet worden opgenomen in de schoolprogramma’s;

| — | de EU moet meer middelen uittrekken om alle jonge Europeanen in staat te stellen niet-formeel onderwijs te volgen en om een platform op te richten voor contacten tussen leerkrachten en dienstverleners die expertise kunnen leveren over onderwerpen die relevant zijn voor het dagelijks leven; |
| --- | --- |

—

de EU moet meer middelen uittrekken om alle jonge Europeanen in staat te stellen niet-formeel onderwijs te volgen en om een platform op te richten voor contacten tussen leerkrachten en dienstverleners die expertise kunnen leveren over onderwerpen die relevant zijn voor het dagelijks leven;

| 1. | is ingenomen met het feit dat voorzitter Von der Leyen 2022 heeft uitgeroepen tot het Europees Jaar van de jeugd; is van mening dat 2022 een extra impuls moet geven aan de juiste en volledige uitvoering van de Europese strategie voor jongeren door middel van ambitieuze acties om de uitdagingen aan te pakken waarmee jongeren geconfronteerd worden, met name vanwege de negatieve gevolgen van de huidige COVID-19-pandemie, en door de concrete toepassing van andere bestaande instrumenten zoals de versterkte jongerengarantie ter bestrijding van de arbeidsmarkt- en sociale gevolgen van COVID-19; verzoekt de Commissie en de Raad ervoor te zorgen dat alle op jongeren gerichte beleidsmaatregelen sectoroverschrijdend zijn en daarbij rekening te houden met de diversiteit van jongeren in Europa en de uitdagingen waar zij mee te maken hebben; is van mening dat het Europees Jaar van de jeugd moet bijdragen tot de uitvoering van de beginselen 1 en 3 van de Europese pijler van sociale rechten; |
| --- | --- |

1.

| 2. | benadrukt dat veel mensen al werkloos zijn geraakt door de COVID-19-crisis, in het bijzonder jongeren, die vaker een onzekere baan hebben, een tijdelijk dienstverband hebben of in deeltijd werken en geen spaargeld hebben; is in dit verband ingenomen met het voornemen van de Commissie om de Europese jongerengarantie te versterken en verzoekt de Commissie en de lidstaten prioriteit te geven aan de bestrijding van de jeugdwerkloosheid; |
| --- | --- |

2.

| 3. | wijst met grote bezorgdheid op het hoge niveau van de jeugdwerkloosheid in een aantal lidstaten en op de precaire aard van arbeidsovereenkomsten van jongeren, met name in sectoren die ernstig getroffen zijn door de COVID-19-crisis; dringt aan op een versterkt instrument voor de jongerengarantie met als doel de langdurige en jeugdwerkloosheid tegen 2030 met ten minste 50 % terug te dringen, waarbij criteria worden vastgesteld voor het scheppen van kwaliteitsbanen in overeenstemming met doelstelling 8 van de VN-agenda voor duurzame ontwikkeling 2030; meent dat het tijd is om de versterkte jongerengarantie niet alleen bindend en inclusief te maken voor alle lidstaten, onder meer door actief contact te leggen met mensen die al geruime tijd noch aan arbeidsmarkt noch onderwijs noch opleiding deelnemen alsmede jongeren met een kansarme sociaaleconomische achtergrond, onder wie jongeren met een handicap, lhbtiq+-jongeren en jonge Roma; |
| --- | --- |

3.

| 4. | prijst de opname van geestelijke gezondheid in de jongerendoelstellingen als een van de prioriteiten zoals gespecificeerd voor het Europees Jaar van de jeugd, en verzoekt de Commissie ook prioriteit aan geestelijke gezondheid te geven in de komende zorgstrategie van de EU; benadrukt dat het verband tussen sociaal-economische factoren, zoals werkloosheid, onzekere huisvesting, geestelijke gezondheid en welzijn, aan de orde moet worden gesteld om een holistische en alomvattende aanpak op EU-niveau van geestelijke gezondheid te waarborgen; benadrukt dat onzekerheid over de toekomst, met inbegrip van de gevolgen van de klimaatverandering, een nadelig effect heeft op de geestelijke gezondheid van jongeren; verzoekt de lidstaten daarom geestelijke gezondheid een integraal onderdeel te maken van het Europees sociaaleconomisch herstel van de pandemie en hier op het gebied van gezondheid op het werk, met name in onderwijs- en werkomgevingen prioriteit aan toe te kennen; dringt erop aan dat geestelijke gezondheidszorg voor alle leeftijdsgroepen, en in het bijzonder voor jongeren en kinderen, toegankelijk en betaalbaar wordt gemaakt, en dat ongelijkheden op gezondheidsgebied worden aangepakt door adequate steun te verlenen aan kwetsbare groepen jongeren; verzoekt de Commissie grondig onderzoek te doen naar de verschillende oorzaken van psychische klachten bij jongeren in Europa; |
| --- | --- |

4.

| 5. | benadrukt de cruciale rol die jongeren moeten spelen bij de vormgeving van het werkgelegenheids- en sociaal beleid in Europa; is ingenomen met de EU-jongerendialoog en met het jongerenwerk en de jongerenorganisaties die de EU dichter bij jongeren brengen, mits de processen voor participatie van jongeren gevolgd worden door concrete initiatieven van beleidsmakers; pleit ervoor om het beginsel van gezamenlijk beheer bij de ontwikkeling van jeugdbeleid te hanteren en om jongeren en jongerenvertegenwoordigers te betrekken bij de beleidsontwikkeling; verzoekt de Commissie de positieve impact te erkennen van de derde sector, met inbegrip van jongerenorganisaties, en de niet-formele en informele leermogelijkheden die zij bieden via, onder andere, vrijwilligerswerk en jongerenparticipatie, en de door jongeren in de derde sector verworven kennis en vaardigheden formeel te erkennen, teneinde jongeren te helpen hun vooruitzichten op de arbeidsmarkt te verbeteren; moedigt ertoe aan om bij het aanwerven van personeel maatschappelijke activiteiten te erkennen als waardevolle werkervaring; verzoekt de Commissie te overwegen het project “Europese Jongerenhoofdsteden” te steunen als voortzetting van het Europees Jaar van de jeugd 2022; verzoekt de Commissie en de lidstaten om, wanneer zij nieuwe initiatieven op alle beleidsterreinen voorstellen, de opname te overwegen van een jongerenclausule inzake de beoordeling van het effect van die initiatieven op jongeren; |
| --- | --- |

5.

| 6. | benadrukt dat de lidstaten voldoende ESF ± middelen moeten blijven investeren in maatregelen ter ondersteuning van werkgelegenheid voor jongeren; benadrukt dat de lidstaten om die reden ten minste 15 % van hun ESF+-middelen onder gemeenschappelijk beheer moeten uittrekken voor gerichte acties en structurele hervormingen ter ondersteuning van hoogwaardige werkgelegenheid voor jongeren; wijst op de noodzaak van een bindende, effectievere en inclusievere jongerengarantie met duidelijke kwaliteitscriteria, die voorziet in bezoldigde stages en leerlingplaatsen voor alle NEET’s; |
| --- | --- |

6.

Investeren in de jonge generatie

| 7. | verzoekt de Commissie en de Raad ten volle en optimaal gebruik te maken van de financiële middelen die beschikbaar zijn binnen het meerjarig financieel kader 2021-2027, zonder afbreuk te doen aan de reeds in het kader van het ESF+ vastgestelde programma’s, naar aanleiding van de structurele problemen met betrekking tot jeugdwerkloosheid en armoede; herinnert eraan dat de ultraperifere regio’s in sterke mate met deze problematiek te kampen hebben en in dit verband dan ook specifieke steun nodig hebben; is daarom verheugd over de middelen die in het kader van de RRF beschikbaar zijn voor maatregelen ten behoeve van kinderen en jongeren en verwacht dat dit zal zorgen voor aanzienlijke kansen voor Europese jongeren; vraagt de sociale partners en jongerenorganisaties te betrekken bij het toezicht op en de evaluatie van de nationale herstel- en veerkrachtplannen; verzoekt de lidstaten ervoor te zorgen dat het Fonds voor een rechtvaardige transitie en het ESF+ geïntegreerde plannen op lokaal niveau ondersteunen om met name bij te dragen aan bij- en omscholing voor de meest kwetsbare groepen die negatieve gevolgen ondervinden van de transitie; |
| --- | --- |

7.

| 8. | roept de lidstaten op te zorgen voor complementariteit tussen de maatregelen in het kader van de RRF, andere EU-programma’s zoals de Europese jongerengarantie en de Europese kindergarantie, en nationale investeringen en maatregelen ter bevordering van vaardigheden, onderwijs, opleidingen en integratie op de arbeidsmarkt, in overeenstemming met hun eigen behoeften en de specifieke nationale omstandigheden; verzoekt de Commissie de investeringen in en uitgaven voor jongerenprioriteiten in het kader van NextGenerationEU, de RRF en het ESF+ te blijven monitoren en het Parlement daar nauw bij te blijven betrekken; herinnert aan de kans die het venster sociale investeringen en vaardigheden in het kader van InvestEU biedt om investeringen met een sociaal effect te genereren; neemt kennis van de toenemende aandacht voor op jongeren gerichte obligaties met sociale impact en contracten met sociale resultaten, waarbij ook de particuliere sector bij het ontwerp en de uitvoering ervan wordt betrokken; |
| --- | --- |

8.

| 9. | is ingenomen met de verhoging van de steun voor jonge landbouwers in het nieuwe gemeenschappelijk landbouwbeleid 2023-2027; |
| --- | --- |

9.

| 10. | is verheugd over de ruimere werkingssfeer van de versterkte jongerengarantie, gericht op de leeftijdsgroep 15 tot 29 jaar; herinnert eraan dat de versterkte jongerengarantie echte arbeidskansen moet bieden in plaats van laagwaardige stages en opleidingstrajecten waar geen einde aan komt; |
| --- | --- |

10.

Integratie van jongeren op de arbeidsmarkt

| 11. | merkt met bezorgdheid op dat de jongerengarantie tot op heden haar doelstellingen niet volledig heeft gerealiseerd en dringt aan op versterkte maatregelen, onder meer door volledige benutting van de mogelijkheden die door het ESF+ worden geboden, om de werkgelegenheid te bevorderen door middel van actieve maatregelen voor integratie op de arbeidsmarkt en het creëren van duurzame instapposities die waarborgen dat jongeren toegang krijgen tot sociale zekerheid en een fatsoenlijk loon; verzoekt de Commissie om de lidstaten te verzoeken geactualiseerde regelingen op grond van de versterkte jongerengarantie te presenteren en met een kader te komen dat duidelijke en bindende kwaliteitsnormen omvat voor inschrijvingen in het kader van de initiatieven, teneinde positieve en duurzame resultaten voor jongeren en een succesvolle overgang naar de arbeidsmarkt te bevorderen; verzoekt de Commissie en de lidstaten bedrijven aan te moedigen om een actieve rol te spelen in de versterkte jongerengarantie; herinnert eraan dat het ESF+ onder meer een evenwichtige deelname van vrouwen en mannen aan de arbeidsmarkt moet bevorderen via maatregelen die onder meer gericht zijn op gelijke arbeidsvoorwaarden, een beter evenwicht tussen werk en privéleven en een betere toegang tot kinderopvang, met inbegrip van voor- en vroegschoolse educatie en opvang; herinnert eraan dat het ESF+ ook ten doel moet hebben een gezonde en goed aangepaste werkomgeving te creëren, zodat rekening wordt gehouden met gezondheidsrisico’s in verband met veranderende vormen van werk en de behoeften van een vergrijzende beroepsbevolking; |
| --- | --- |

11.

| 12. | herinnert eraan dat partnerschappen met belanghebbenden een essentieel onderdeel zijn van de versterkte jongerengarantie, maar dat er op EU-niveau momenteel geen formeel orgaan of mechanisme bestaat voor hun deelname aan de monitoring en uitvoering van de jongerengarantieregelingen; verzoekt de Commissie om via het Comité voor de werkgelegenheid (EMCO) toe te zien op de uitvoering van de versterkte jongerengarantieregelingen en regelmatig aan het EMCO verslag uit te brengen over de uitvoering en de resultaten van die regelingen, alsmede om het Parlement hiervan op de hoogte te houden; verzoekt de Commissie een werkgroep op te richten voor de uitvoering van de versterkte jongerengarantie, die relevante belanghebbenden, waaronder partners uit het maatschappelijk middenveld, jongerenorganisaties en sociale partners, bij de werkzaamheden van het EMCO betrekt, teneinde de coördinatie en de uitwisseling van beste praktijken tussen de EU en nationale autoriteiten, samen met partners uit het maatschappelijk middenveld en jongerenorganisaties, te vergemakkelijken, en om de effecten ervan regelmatig te beoordelen en aanbevelingen te doen voor verbeteringen; |
| --- | --- |

12.

| 13. | verzoekt de lidstaten ervoor te zorgen dat de openbare diensten voor arbeidsvoorziening (ODA’s) via het Europees ODA-netwerk samenwerken met de lokale autoriteiten, de onderwijssector, jongerenorganisaties en de particuliere sector om hoogwaardige, stabiele en goedbetaalde werkgelegenheid te bevorderen en op maat gesneden steun voor opleiding, het zoeken naar werk en het adviseren van jongeren te stimuleren en moedigt de lidstaten aan de openbare diensten voor arbeidsvoorziening naar behoren in staat te stellen hulpmiddelen en opleidingen aan te bieden over hoe je geestelijk gezond blijft in economisch onzekere tijden en bij de lastige zoektocht naar werk; |
| --- | --- |

13.

| 14. | beveelt aan om in de geestelijke gezondheidszorg meer aandacht te besteden aan werkgelegenheid, met name door te wijzen op de positieve bijdrage die hoogwaardig werk kan leveren aan het herstel van de geestelijke gezondheid; |
| --- | --- |

14.

| 15. | verzoekt de lidstaten de toegang van jongeren tot betaalde, hoogwaardige en inclusieve stages en leerlingplaatsen te vergemakkelijken; dringt aan op versterking van de monitoringsystemen, om ervoor te zorgen dat jongeren een adequate en hoogwaardige eerste werkervaring opdoen en mogelijkheden krijgen voor bijscholing en nieuwe kwalificaties of referenties; is tegen het fenomeen van onbetaalde stages, omdat die een vorm van uitbuiting van jonge werknemers zijn en een schending inhouden van hun rechten, en verzoekt de Commissie en de lidstaten om, in samenwerking met het Parlement en met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel, een gemeenschappelijk rechtskader voor te stellen om een billijke beloning voor stages en leerlingplaatsen te waarborgen, teneinde uitbuitingspraktijken te voorkomen; veroordeelt het gebruik van nulurencontracten en verzoekt de lidstaten om werkgevers die stages en leerlingplaatsen aanbieden aan jongeren met een handicap, te ondersteunen; |
| --- | --- |

15.

| 16. | verzoekt de Commissie om bestaande Europese instrumenten, zoals het kwaliteitskader voor stages en het Europees kader voor hoogwaardige en doeltreffende leerlingplaatsen, te herzien en kwaliteitscriteria voor het aanbod voor jongeren in te voeren, onder meer om een billijke vergoeding voor stagiairs en jongeren in een praktijk- of leerlingplaats te waarborgen, alsmede toegang tot sociale bescherming, duurzame werkgelegenheid en sociale rechten; |
| --- | --- |

16.

Arbeidsmobiliteit en vaardigheden voor de toekomst

| 17. | verzoekt de Commissie ervoor te zorgen dat het nieuwe ALMA-initiatief jongeren, met name jongeren die geen werk hebben en evenmin onderwijs of een opleiding volgen (NEET’s), helpt bij het vinden van tijdelijke hoogwaardige werkervaring in een andere lidstaat; beklemtoont dat het ALMA-programma moet voldoen aan kwaliteitsnormen die de arbeidsrechten van jongeren eerbiedigen, zoals een fatsoenlijke vergoeding, goede arbeidsomstandigheden en toegang tot sociale bescherming; |
| --- | --- |

17.

| 18. | onderstreept dat digitale vaardigheden in de 21e eeuw van essentieel belang zijn voor jongeren en voor alle bedrijfstakken, en verzoekt de Commissie en de lidstaten te overwegen om in samenwerking met publieke entiteiten en particuliere bedrijven jongeren permanente, gecertificeerde en vrije toegang te bieden tot online- en offlinecursussen voor digitale vaardigheden en geletterdheid in alle EU-talen; dringt aan op het creëren van uitwisselingsruimten voor e-learning en e-onderwijs; dringt erop aan dat de EU en de lidstaten meer programma’s ontwikkelen, zoals eTwinning en het elektronisch platform voor volwassenenonderwijs in Europa; merkt op dat in veel lidstaten aanzienlijke beperkingen moeten worden weggenomen ten aanzien van de toegang tot hardware, faciliteiten, adequate opleiders en een passende digitale infrastructuur; herinnert er derhalve aan dat de toegang tot onlinecursussen moet worden gekoppeld aan de versterkte initiatieven om gebrekkige toegang tot internet en digitale hulpmiddelen aan te pakken, zodat niemand tussen wal en schip valt, en dringt erop aan dat de cursussen op een toegankelijke manier worden opgezet om te voorkomen dat jongeren met een handicap worden uitgesloten; |
| --- | --- |

18.

| 19. | wijst op het belang van de ontwikkeling van groene vaardigheden en hoogwaardige werkgelegenheid in een klimaatneutrale, energie-efficiënte en circulaire economie, met name in de regio’s die het zwaarst door de groene transitie worden getroffen, zoals de regio’s die sterk afhankelijk zijn van de landbouw en de regio’s die betrokken zijn bij bestrijding van klimaatverandering, de productie van energie uit hernieuwbare bronnen, het verminderen van de koolstofemissies, het verhogen van de energie-efficiëntie, afval- en waterbeheer, het verbeteren van de luchtkwaliteit en het herstel en de instandhouding van de biodiversiteit; dringt er bij de werkgevers op aan te zorgen voor bij- en/of omscholing van hun personeel en meer doeltreffende leerlingplaatsen aan te bieden in overeenstemming met het Europees kader voor hoogwaardige en doeltreffende leerlingplaatsen; |
| --- | --- |

19.

| 20. | verzoekt de Commissie om in 2022 in het actieplan voor de sociale economie nieuwe instrumenten en initiatieven voor te stellen die gericht zijn op de ontwikkeling van ondernemerschap onder jongeren en sociale investeringen voor jongeren; |
| --- | --- |

20.

| 21. | betreurt de ontoereikende correlatie tussen hervormingen en investeringen in onderwijs en opleiding enerzijds en maatregelen die zorgen voor de integratie van jongeren op de arbeidsmarkt, met name NEET’s, anderzijds; moedigt flexibele, inclusieve, toegankelijke en open leertrajecten aan door middel van individuele leerrekeningen en microcredentials voor jongeren, jeugdwerkers, opleiders en professionals, onder meer door middel van de verwerving van vaardigheden en competenties via niet-formeel onderwijs en informeel leren; onderstreept dat het versterken van de loopbaanbegeleiding vanaf jonge leeftijd en het ondersteunen van gelijke toegang tot informatie en advies voor studenten en volwassen lerenden, jongeren kan helpen geschikte onderwijs- en beroepstrajecten te kiezen die leiden naar voor hen geschikte werkgelegenheidskansen; |
| --- | --- |

21.

| 22. | verzoekt de Commissie en de Raad nogmaals om de ontwikkeling van beroepsonderwijs en -opleiding verder aan te moedigen en commerciële vaardigheden beter te bevorderen, en daarbij het negatieve beeld dat in verscheidene lidstaten bestaat van niet-formeel onderwijs tegen te gaan en tegelijkertijd de aantrekkelijkheid van het beroepsonderwijs te vergroten door middel van communicatie- en voorlichtingscampagnes, leerplannen, centra of hubs op het gebied van commerciële vaardigheden voor jongeren, speciale ecosystemen voor beroepsonderwijs en -opleiding in lokale gemeenschappen, duale onderwijsstelsels en langetermijnmobiliteit voor leerlingen; is in dit verband ingenomen met het initiatief tot oprichting van Europese kenniscentra voor beroepsopleiding gericht op de verwerving van hoogstaande beroepsvaardigheden en de ondersteuning van ondernemersactiviteiten; verzoekt de Commissie en de lidstaten een afzonderlijke ruimte voor beroepsonderwijs en -opleiding en een Europees leerlingenstatuut in het leven te roepen; herhaalt dat stages deel moeten uitmaken van de educatieve en professionele ontwikkeling en derhalve een pedagogisch element moeten hebben; wijst erop hoe belangrijk het is de mechanismen voor de grensoverschrijdende erkenning van vaardigheden en kwalificaties te verbeteren, en dringt aan op de bevordering en ondersteuning van praktijken zoals intergenerationele solidariteit en mentorschap teneinde de ongelijkheden te verminderen en jongeren steun te bieden; |
| --- | --- |

22.

| 23. | pleit ervoor dat werkgevers activiteiten in verband met burgerparticipatie scharen onder de activiteiten die zij bevorderlijk achten voor de persoonlijke en professionele ontwikkeling van (met name jonge) werknemers; |
| --- | --- |

23.

| 24. | benadrukt dat bescherming van het minimumloon een doeltreffend middel is gebleken om armoede onder werkenden te bestrijden; wijst erop dat jonge werknemers in sommige lidstaten in de praktijk een loon onder het wettelijk minimumloon ontvangen vanwege de huidige variaties in de minimumloonniveaus, waardoor structurele leeftijdsdiscriminatie in stand wordt gehouden; verzoekt de lidstaten te zorgen voor de gelijke behandeling van jongeren op de arbeidsmarkt, onder meer wat betreft het wettelijk minimumloon in het voorstel voor een richtlijn betreffende toereikende minimumlonen in de Europese Unie (COM(2020)0682); |
| --- | --- |

24.

| 25. | benadrukt dat jongeren in veel lidstaten geen volledige toegang hebben tot minimuminkomensregelingen of er volledig van worden uitgesloten vanwege toelatingscriteria op basis van leeftijd; verzoekt de Commissie en de lidstaten in de komende aanbeveling van de Raad over een minimuminkomen maatregelen op te nemen om de toegang van jongeren tot deze regelingen te vergemakkelijken; |
| --- | --- |

25.

Bestrijden van de uitsluiting van jongeren en voorkomen van een verloren generatie

| 26. | verzoekt de Commissie een aanbeveling te formuleren om te waarborgen dat stages, leerlingplaatsen en bemiddelde arbeidsplaatsen als werkervaring worden beschouwd en bijgevolg toegang tot sociale uitkeringen bieden; dringt aan op een verlaging van de minimumduur van de bijdragen die nodig zijn om toegang te krijgen tot sociale uitkeringen; is ingenomen met het initiatief van de Commissie om een deskundigengroep op hoog niveau in te stellen die zich moet bezighouden met de toekomst van de welvaartsstaat, alsmede met de voornaamste uitdagingen waar jongeren mee te maken krijgen op het gebied van sociale bescherming; |
| --- | --- |

26.

| 27. | verzoekt de Commissie na te gaan of het haalbaar is de huidige Europese Jongerensite, het Europass- en het Euresplatform samen te voegen tot één digitale ruimte met als doel om alle jonge Europeanen informatie te verstrekken en kansen te bieden op het gebied van opleiding, banen, stages, het beroepsonderwijs en -opleidingsaanbod, financiële steun, mobiliteitsprogramma’s, advies bij het opzetten van een eigen bedrijf, mentorprogramma’s, vrijwilligersregelingen, hun rechten als Europees burger, toegang tot cultuur enz.; stelt voor dit platform ook te gebruiken voor het centraliseren van alle aanvragen voor diverse programma’s en voor het bieden van informatie over de verschillende mogelijkheden die de EU jonge Europeanen, afhankelijk van hun persoonlijke situatie, te bieden heeft; juicht toe dat er in een aantal lidstaten onestopshops zijn opgezet en staat achter het samenvoegen van offlinediensten, wat van essentieel belang is om de begunstigden te bereiken en ze begeleiding en ondersteuning te kunnen bieden; pleit voor de opzet van onestopshops in alle lidstaten, in verschillende steden, om zo de meest kwetsbare groepen jongeren te bereiken; |
| --- | --- |

27.

| 28. | verzoekt de Commissie ervoor te zorgen dat het nieuwe ALMA-initiatief jongeren, met name NEET’s, helpt om sociale en arbeidsmarktintegratie in hun eigen land te waarborgen door tijdelijk werk van goede kwaliteit te vinden en ervaring op te doen die voldoet aan de kwaliteitsnormen die de arbeidsrechten van jongeren in andere lidstaten waarborgen, zoals een billijke beloning en toegang tot sociale bescherming; wijst erop dat het van essentieel belang is jongeren voor, tijdens en na hun deelname aan het programma te begeleiden en te adviseren; benadrukt dat ALMA moet bijdragen aan echte mobiliteit en hoogwaardige programma’s voor de ontwikkeling van vaardigheden, beroepsopleidingen of werkgelegenheid voor alle deelnemers, ook voor jongeren met een handicap of jongeren uit kansarme milieus, alsmede een inclusiestrategie moet omvatten die samen met maatschappelijke organisaties en de sociale partners is ontwikkeld om gelijke toegang te waarborgen, discriminatie te voorkomen en eventuele belemmeringen weg te nemen, en geen instrument mag worden dat onzekere arbeidsvoorwaarden voor jongeren schept; merkt op dat steun moet worden verleend aan de nationale ODA’s bij de uitvoering ervan via de ESF+-begrotingslijn, in coördinatie met private en publieke partners, waarbij synergieën met de Europese onderwijsruimte tot stand moeten worden gebracht; verzoekt de Commissie met klem ervoor te zorgen dat ALMA toegevoegde waarde biedt naast de bestaande mogelijkheden uit hoofde van Erasmus+ en het Europees Solidariteitskorps, en te waarborgen dat virtueel leren en samenwerken in het kader van ESF+ gecombineerd blijft worden met fysieke mobiliteit; verzoekt de Commissie na te gaan of ALMA als mobiliteitscomponent kan worden opgenomen in de versterkte jongerengarantie; |
| --- | --- |

28.

| 29. | beschouwt het welzijn van jongeren als een gedeelde verantwoordelijkheid van publieke en private actoren; verzoekt de Commissie en de lidstaten samen te werken met Europese en nationale werkgevers om aanbevelingen inzake maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) uit te voeren teneinde kwetsbare jongeren bij te staan, en in toekomstige MVO-gerelateerde initiatieven bepalingen over jongeren op te nemen; |
| --- | --- |

29.

| 30. | herinnert eraan dat jonge vrouwen een verhoogd risico lopen op discriminatie op de werkplek (19), dat nog versterkt wordt door intersectionele ongelijkheden, werkloosheid, alleenstaand ouderschap en langdurige informele zorgtaken, waardoor zij vaak van de arbeidsmarkt worden uitgesloten of onder de armoedegrens kunnen blijven; verzoekt de Raad en de Commissie te overwegen om vanaf 2022 in jongeren- en werkgelegenheidsinitiatieven indicatieve minimumdoelstellingen op te nemen voor bijstand en op maat gesneden steunregelingen voor jonge vrouwen die risico lopen; verzoekt de Commissie om samen met de lidstaten nationale actieplannen voor de kindergarantie te integreren in maatregelen voor arbeidsintegratie op nationaal, regionaal en lokaal niveau om jonge alleenstaande ouders te ondersteunen; |
| --- | --- |

30.

| 31. | wijst nogmaals op het belang van toegang tot fatsoenlijke en betaalbare huisvesting en sociale diensten op maat voor met name kwetsbare jongeren, waaronder jongeren met een handicap en jongeren uit grote gezinnen; verzoekt de Commissie samen te werken met de lidstaten op het gebied van huisvestingsprogramma’s voor jongeren, aangevuld met werkgelegenheids-, sociale en gezondheidsondersteunende diensten; benadrukt het belang van particuliere en publieke investeringen in sociale infrastructuur voor jongeren; is ingenomen met het door de Commissie gelanceerde Europees platform voor de bestrijding van dakloosheid en het einddoel daarvan, namelijk een einde maken aan dakloosheid in 2030, alsmede met de mogelijkheden die dit biedt voor jongeren; verzoekt de lidstaten en de Commissie maatregelen te treffen en programma’s uit te voeren voor jongeren die 18 zijn geworden en het risico lopen dakloos te worden, met name voor degenen die deel uitmaken van kwetsbare groepen, zoals lhbtiq+-daklozen; verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat de versterkte jongerengarantie bijdraagt tot het aanpakken van de in veel EU-lidstaten toenemende dakloosheid onder jongeren; |
| --- | --- |

31.

| 32. | spoort de Commissie aan de voornaamste belemmeringen die jongeren ervan weerhouden te kiezen voor de landbouw, zoals de toegang tot land, financiering, kennis en innovatie, weg te nemen; |
| --- | --- |

32.

| 33. | stelt met bezorgdheid vast dat er sprake is van een verslechtering van de omstandigheden voor veel jongeren in het algemeen en in het bijzonder voor kwetsbare jongeren die reeds te lijden hebben onder langdurige werkloosheid en sociale uitsluiting, zoals jonge Roma, jongeren met een handicap, jonge leden van de lhbtiq+-gemeenschap en jonge migranten, en roept op tot een gecoördineerde aanpak bij het creëren en aanbieden van kansen op sociale inclusie in het kader van de versterkte jongerengarantie, het ESF+ en de RRF; |
| --- | --- |

33.

| 34. | verzoekt de Europese instellingen en de lidstaten ervoor te zorgen dat alle beleidsmaatregelen die op jongeren gericht zijn, op niet-discriminerende wijze worden vormgegeven, rekening houdend met de diversiteit van jongeren in Europa en de uitdagingen waarvoor zij staan; |
| --- | --- |

34.

o

o o

| 35. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. |
| --- | --- |

35.

---

(1)  PB L 23 van 27.1.2010, blz. 35.

(2)  PB C 316 van 6.8.2021, blz. 2.

(3)  PB C 395 van 29.9.2021, blz. 101.

(4)  PB C 465 van 17.11.2021, blz. 82.

(5)  PB C 15 van 12.1.2022, blz. 184.

(6)  PB C 202 van 28.5.2021, blz. 31.

(7)  PB C 67 van 8.2.2022, blz. 90.

(8)  PB C 506 van 15.12.2021, blz. 94.

(9)  PB C 67 van 8.2.2022, blz. 186.

(10)  PB L 57 van 18.2.2021, blz. 17.

(11)  Moxon, D., Bacalso, C, en Șerban, A.M., “Beyond the pandemic: The impact of COVID-19 on young people in Europe”, Europees Jeugdforum, Brussel, 2021.

(12)  PB C 456 van 18.12.2018, blz. 1.

(13)  PB C 372 van 4.11.2020, blz. 1.

(14)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0430.

(15)  PB C 465 van 17.11.2021, blz. 110.

(16)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0385.

(17)  Directoraat-generaal Economische en Financiële Zaken, Europese economische prognose — najaar 2021, Europese Commissie, 2021.

(18)  Eichhorst, W., Hinte H. en Rinne, U., ‘IZA Policy Paper No. 65: Youth Unemployment in Europe: What to Do about It?’Intereconomics, 2013, 48 (4), blz. 230-235.

(19)  Baptista, I., Marlier, E. et al., Social protection and inclusion policy responses to the COVID-19 crisis — An analysis of policies in 35 countries, Europees netwerk inzake sociaal beleid, Brussel. 2021.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/276 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/276

---

P9_TA(2022)0048

De prioriteiten van de EU voor de 66e zitting van de VN-Commissie voor de positie van de vrouw

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de EU-prioriteiten voor de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw (2022/2536(RSP))

(2022/C 342/19)

Het Europees Parlement,

| — | gezien de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw, met als hoofdthema “Gendergelijkheid en empowerment van alle vrouwen en meisjes in de context van beleid en programma’s inzake klimaatverandering, milieu en risicobeperking bij rampen”, en de ontwerpconclusies daarvan, |
| --- | --- |

—

gezien de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw, met als hoofdthema “Gendergelijkheid en empowerment van alle vrouwen en meisjes in de context van beleid en programma’s inzake klimaatverandering, milieu en risicobeperking bij rampen”, en de ontwerpconclusies daarvan,

| — | gezien de verklaring en het actieprogramma van Peking van 15 september 1995 en de uitkomsten van de herzieningsconferenties ervan, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring en het actieprogramma van Peking van 15 september 1995 en de uitkomsten van de herzieningsconferenties ervan,

| — | gezien het VN-Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen van 1979, |
| --- | --- |

—

gezien het VN-Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen van 1979,

| — | gezien de artikelen 21 en 23 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 21 en 23 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie,

| — | gezien de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling van de VN, het beginsel dat niemand mag achterblijven, en met name duurzameontwikkelingsdoelstelling (SDG) 1, waarmee wordt gestreefd naar de uitbanning van armoede, SDG 3, waarmee wordt beoogd te garanderen dat mensen een gezond leven kunnen leiden, SDG 5, waarmee wordt gestreefd naar gendergelijkheid en betere leefomstandigheden voor vrouwen, SDG 8, waarmee wordt gestreefd naar duurzame en economische groei, en SDG 13, waarmee wordt beoogd urgente maatregelen te treffen om klimaatverandering en de effecten ervan te bestrijden, |
| --- | --- |

—

gezien de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling van de VN, het beginsel dat niemand mag achterblijven, en met name duurzameontwikkelingsdoelstelling (SDG) 1, waarmee wordt gestreefd naar de uitbanning van armoede, SDG 3, waarmee wordt beoogd te garanderen dat mensen een gezond leven kunnen leiden, SDG 5, waarmee wordt gestreefd naar gendergelijkheid en betere leefomstandigheden voor vrouwen, SDG 8, waarmee wordt gestreefd naar duurzame en economische groei, en SDG 13, waarmee wordt beoogd urgente maatregelen te treffen om klimaatverandering en de effecten ervan te bestrijden,

| — | gezien de Overeenkomst van Parijs, die op 12 december 2015 werd goedgekeurd op de 21e Conferentie van de Partijen (COP21) bij het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering (UNFCCC) in Parijs, |
| --- | --- |

—

gezien de Overeenkomst van Parijs, die op 12 december 2015 werd goedgekeurd op de 21e Conferentie van de Partijen (COP21) bij het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering (UNFCCC) in Parijs,

| — | gezien zijn resolutie van 24 juni 2021 over het vijfentwintigjarig bestaan van de Internationale Conferentie over Bevolking en Ontwikkeling (ICPD25) (de top van Nairobi) (1), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 24 juni 2021 over het vijfentwintigjarig bestaan van de Internationale Conferentie over Bevolking en Ontwikkeling (ICPD25) (de top van Nairobi) (1),

| — | gezien zijn resolutie van 16 januari 2018 over vrouwen, gendergelijkheid en klimaatrechtvaardigheid (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 16 januari 2018 over vrouwen, gendergelijkheid en klimaatrechtvaardigheid (2),

| — | gezien zijn resolutie van 23 oktober 2020 over gendergelijkheid in het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU (3), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 23 oktober 2020 over gendergelijkheid in het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU (3),

| — | gezien het EU-actieplan voor gendergelijkheid en empowerment van vrouwen in het externe optreden 2021-2025 (GAP III), |
| --- | --- |

—

gezien het EU-actieplan voor gendergelijkheid en empowerment van vrouwen in het externe optreden 2021-2025 (GAP III),

| — | gezien de EU-strategie voor gendergelijkheid 2020-2025 van 5 maart 2020, |
| --- | --- |

—

gezien de EU-strategie voor gendergelijkheid 2020-2025 van 5 maart 2020,

| — | gezien zijn resolutie van 24 juni 2021 over de situatie op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid en rechten in de EU, in verband met de gezondheid van vrouwen (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 24 juni 2021 over de situatie op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid en rechten in de EU, in verband met de gezondheid van vrouwen (4),

| — | gezien de conclusies over gender en klimaatverandering die zijn aangenomen op de 26e Conferentie van de Partijen (COP26) bij het UNFCCC in Glasgow van 31 oktober t/m 6 november 2021, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies over gender en klimaatverandering die zijn aangenomen op de 26e Conferentie van de Partijen (COP26) bij het UNFCCC in Glasgow van 31 oktober t/m 6 november 2021,

| — | gezien artikel 157, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 157, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

| — | gezien artikel 132, lid 2, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 132, lid 2, van zijn Reglement,

| A. | overwegende dat gelijkheid van mannen en vrouwen een basisprincipe is van de EU, dat is verankerd in het Verdrag betreffende de Europese Unie en in het Handvest van de grondrechten; overwegende dat gendermainstreaming een belangrijk instrument is bij de integratie van dit beginsel in alle beleid, maatregelen en acties van de EU, onder meer in het externe optreden; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat gelijkheid van mannen en vrouwen een basisprincipe is van de EU, dat is verankerd in het Verdrag betreffende de Europese Unie en in het Handvest van de grondrechten; overwegende dat gendermainstreaming een belangrijk instrument is bij de integratie van dit beginsel in alle beleid, maatregelen en acties van de EU, onder meer in het externe optreden;

| B. | overwegende dat 189 overheden van over de hele wereld, waaronder de Europese Unie en haar lidstaten, zich er tijdens de vierde Wereldvrouwenconferentie in Peking in 1995 toe hebben verbonden toe te werken naar gendergelijkheid en de positie van alle vrouwen en meisjes te versterken; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat 189 overheden van over de hele wereld, waaronder de Europese Unie en haar lidstaten, zich er tijdens de vierde Wereldvrouwenconferentie in Peking in 1995 toe hebben verbonden toe te werken naar gendergelijkheid en de positie van alle vrouwen en meisjes te versterken;

| C. | overwegende dat in het actieprogramma van Peking in 1995 duidelijk het verband is vastgesteld tussen gender, het milieu en duurzame ontwikkeling en is verklaard dat voor vrouwen een strategische rol is weggelegd in de ontwikkeling van duurzame en ecologisch verantwoorde consumptie- en productiepatronen, en dat vrouwen op gelijke voet moeten deelnemen aan de besluitvorming over het milieu op alle niveaus; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat in het actieprogramma van Peking in 1995 duidelijk het verband is vastgesteld tussen gender, het milieu en duurzame ontwikkeling en is verklaard dat voor vrouwen een strategische rol is weggelegd in de ontwikkeling van duurzame en ecologisch verantwoorde consumptie- en productiepatronen, en dat vrouwen op gelijke voet moeten deelnemen aan de besluitvorming over het milieu op alle niveaus;

| D. | overwegende dat in de SDG’s het verband wordt erkend tussen de verwezenlijking van gendergelijkheid en alle SDG’s, met inbegrip van SDG 13 inzake klimaatverandering, waarbij de mogelijkheid wordt geboden om de onderliggende oorzaken van genderongelijkheid aan te pakken en zo de weerbaarheid van vrouwen tegen klimaatverandering te versterken; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat in de SDG’s het verband wordt erkend tussen de verwezenlijking van gendergelijkheid en alle SDG’s, met inbegrip van SDG 13 inzake klimaatverandering, waarbij de mogelijkheid wordt geboden om de onderliggende oorzaken van genderongelijkheid aan te pakken en zo de weerbaarheid van vrouwen tegen klimaatverandering te versterken;

| E. | overwegende dat genderongelijkheid, in combinatie met de klimaat- en milieucrises en -rampen, een van de grootste uitdagingen van onze tijd is, met een grensoverschrijdende dimensie die de hele planeet betreft en onevenredige gevolgen heeft voor vrouwen in al hun diversiteit, met name vrouwen die te maken hebben met intersectionele discriminatie, alsook vrouwen in gemarginaliseerde situaties en in conflictsituaties; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat genderongelijkheid, in combinatie met de klimaat- en milieucrises en -rampen, een van de grootste uitdagingen van onze tijd is, met een grensoverschrijdende dimensie die de hele planeet betreft en onevenredige gevolgen heeft voor vrouwen in al hun diversiteit, met name vrouwen die te maken hebben met intersectionele discriminatie, alsook vrouwen in gemarginaliseerde situaties en in conflictsituaties;

| F. | overwegende dat vrouwen in al hun diversiteit zich in een kwetsbaarder situatie bevinden en geconfronteerd worden met hogere risico’s en lasten als gevolg van de klimaatverandering en milieu- en natuurrampen, en dit om verschillende redenen die variëren van ongelijke toegang tot hulpbronnen, onderwijs, arbeidskansen en landrechten tot heersende sociale en culturele normen en uiteenlopende ervaringen met intersectionele discriminatie; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat vrouwen in al hun diversiteit zich in een kwetsbaarder situatie bevinden en geconfronteerd worden met hogere risico’s en lasten als gevolg van de klimaatverandering en milieu- en natuurrampen, en dit om verschillende redenen die variëren van ongelijke toegang tot hulpbronnen, onderwijs, arbeidskansen en landrechten tot heersende sociale en culturele normen en uiteenlopende ervaringen met intersectionele discriminatie;

| G. | overwegende dat de ongekende crisis als gevolg van de COVID-19-pandemie en de diverse gevolgen ervan voor de samenleving, met inbegrip van de versterking van bestaande sociale en genderongelijkheden, een negatieve impact kunnen hebben op de tenuitvoerlegging van doeltreffende genderresponsieve klimaatactie; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de ongekende crisis als gevolg van de COVID-19-pandemie en de diverse gevolgen ervan voor de samenleving, met inbegrip van de versterking van bestaande sociale en genderongelijkheden, een negatieve impact kunnen hebben op de tenuitvoerlegging van doeltreffende genderresponsieve klimaatactie;

| H. | overwegende dat klimaatverandering een wereldwijd fenomeen is, dat meer schade veroorzaakt in de landen en gemeenschappen die het minst verantwoordelijk zijn voor de aardopwarming; overwegende dat diegenen die beschikken over minder middelen om zich aan te passen, het hardst zullen worden getroffen en het meest zullen lijden onder het effect van de klimaatverandering; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat klimaatverandering een wereldwijd fenomeen is, dat meer schade veroorzaakt in de landen en gemeenschappen die het minst verantwoordelijk zijn voor de aardopwarming; overwegende dat diegenen die beschikken over minder middelen om zich aan te passen, het hardst zullen worden getroffen en het meest zullen lijden onder het effect van de klimaatverandering;

| I. | overwegende dat klimaatverandering tot een toename van ontheemdingen leidt doordat mensen hun huizen tijdelijk of permanent moeten verlaten wanneer de omgeving voor hen onleefbaar wordt; overwegende dat sinds 2010 jaarlijks gemiddeld 21,5 miljoen mensen ontheemd zijn geraakt als gevolg van klimaatgerelateerde rampen; overwegende dat volgens cijfers van de VN vrouwen en meisjes 80 % vertegenwoordigen van de mensen die ontheemd zijn geraakt door de klimaatverandering en die het zwaarst zijn getroffen door extreme temperaturen en natuurrampen; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat klimaatverandering tot een toename van ontheemdingen leidt doordat mensen hun huizen tijdelijk of permanent moeten verlaten wanneer de omgeving voor hen onleefbaar wordt; overwegende dat sinds 2010 jaarlijks gemiddeld 21,5 miljoen mensen ontheemd zijn geraakt als gevolg van klimaatgerelateerde rampen; overwegende dat volgens cijfers van de VN vrouwen en meisjes 80 % vertegenwoordigen van de mensen die ontheemd zijn geraakt door de klimaatverandering en die het zwaarst zijn getroffen door extreme temperaturen en natuurrampen;

| J. | overwegende dat de negatieve gevolgen van de klimaatverandering en de negatieve weerslag daarvan op de sociaaleconomische situatie kunnen leiden tot ernstige schendingen van de grondrechten van vrouwen en meisjes, met name voor intern ontheemden, migranten en asielzoekers, zoals een verhoogd risico op seksueel en gendergerelateerd geweld, uitbuiting en mensenhandel, gedwongen huwelijken, orgaanoogst en gevolgen van beperkte toegang tot gezondheidszorg, met inbegrip van reproductieve en geestelijke gezondheidsdiensten; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de negatieve gevolgen van de klimaatverandering en de negatieve weerslag daarvan op de sociaaleconomische situatie kunnen leiden tot ernstige schendingen van de grondrechten van vrouwen en meisjes, met name voor intern ontheemden, migranten en asielzoekers, zoals een verhoogd risico op seksueel en gendergerelateerd geweld, uitbuiting en mensenhandel, gedwongen huwelijken, orgaanoogst en gevolgen van beperkte toegang tot gezondheidszorg, met inbegrip van reproductieve en geestelijke gezondheidsdiensten;

| K. | overwegende dat gendergelijkheid en vrouwenrechten mensenrechten zijn, en voorwaarden zijn voor duurzame ontwikkeling, efficiënt beheer van de klimaatproblematiek, milieugerelateerde vrede en stabiliteit en het verwezenlijken van een eerlijke en rechtvaardige transitie waarbij niemand achterblijft; overwegende dat alle klimaatactie intersectionele en genderperspectieven moet omvatten en moet zorgen voor gelijke participatie van vrouwen in al hun diversiteit in besluitvormingsorganen op alle niveaus; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat gendergelijkheid en vrouwenrechten mensenrechten zijn, en voorwaarden zijn voor duurzame ontwikkeling, efficiënt beheer van de klimaatproblematiek, milieugerelateerde vrede en stabiliteit en het verwezenlijken van een eerlijke en rechtvaardige transitie waarbij niemand achterblijft; overwegende dat alle klimaatactie intersectionele en genderperspectieven moet omvatten en moet zorgen voor gelijke participatie van vrouwen in al hun diversiteit in besluitvormingsorganen op alle niveaus;

| L. | overwegende dat de ongelijke participatie van vrouwen in besluitvormingsprocessen en arbeidsmarkten de ongelijkheid vergroot en vrouwen vaak belet om ten volle bij te dragen en deel te nemen aan beleidsvorming, planning en uitvoering in verband met klimaatverandering en milieu- en rampenrisico’s; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat de ongelijke participatie van vrouwen in besluitvormingsprocessen en arbeidsmarkten de ongelijkheid vergroot en vrouwen vaak belet om ten volle bij te dragen en deel te nemen aan beleidsvorming, planning en uitvoering in verband met klimaatverandering en milieu- en rampenrisico’s;

| M. | overwegende dat een genderresponsieve, rechtvaardige transitie het potentieel heeft om fatsoenlijke banen voor vrouwen te creëren; overwegende dat vrouwen nog steeds te kampen hebben met structurele en culturele belemmeringen voor deelname aan alle aspecten van de energie- en klimaattransitie; overwegende dat de energiesector op het gebied van werkgelegenheid wereldwijd een van de economische sectoren met het grootste genderevenwicht blijft; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat een genderresponsieve, rechtvaardige transitie het potentieel heeft om fatsoenlijke banen voor vrouwen te creëren; overwegende dat vrouwen nog steeds te kampen hebben met structurele en culturele belemmeringen voor deelname aan alle aspecten van de energie- en klimaattransitie; overwegende dat de energiesector op het gebied van werkgelegenheid wereldwijd een van de economische sectoren met het grootste genderevenwicht blijft;

| N. | overwegende dat vrouwen, met name alleenstaande ouders, vrouwen die te maken hebben met intersectionele discriminatie en vrouwen boven de pensioengerechtigde leeftijd, onevenredig worden getroffen door zowel klimaatverandering als armoede; overwegende dat vrouwen in al hun diversiteit in de loop van hun leven ook vaker te maken hebben met energiearmoede; overwegende dat bij de ecologische transitie ook rekening moet worden gehouden met de sociale en genderdimensie; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat vrouwen, met name alleenstaande ouders, vrouwen die te maken hebben met intersectionele discriminatie en vrouwen boven de pensioengerechtigde leeftijd, onevenredig worden getroffen door zowel klimaatverandering als armoede; overwegende dat vrouwen in al hun diversiteit in de loop van hun leven ook vaker te maken hebben met energiearmoede; overwegende dat bij de ecologische transitie ook rekening moet worden gehouden met de sociale en genderdimensie;

| O. | overwegende dat veel kleine landbouwbedrijven eigendom zijn van vrouwen, die onevenredig zwaar worden getroffen door de klimaatverandering en extreme weergebeurtenissen, hetgeen leidt tot voedsel en watertekorten en hen kwetsbaarder maakt voor ondervoeding; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat veel kleine landbouwbedrijven eigendom zijn van vrouwen, die onevenredig zwaar worden getroffen door de klimaatverandering en extreme weergebeurtenissen, hetgeen leidt tot voedsel en watertekorten en hen kwetsbaarder maakt voor ondervoeding;

| P. | overwegende dat in de Overeenkomst van Parijs is bepaald dat de partijen hun respectieve verplichtingen betreffende onder meer mensenrechten en gendergelijkheid in aanmerking moeten nemen wanneer zij in het kader van de tenuitvoerlegging van de Overeenkomst maatregelen nemen om klimaatverandering tegen te gaan; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat in de Overeenkomst van Parijs is bepaald dat de partijen hun respectieve verplichtingen betreffende onder meer mensenrechten en gendergelijkheid in aanmerking moeten nemen wanneer zij in het kader van de tenuitvoerlegging van de Overeenkomst maatregelen nemen om klimaatverandering tegen te gaan;

| Q. | overwegende dat vrouwen bij het debat over en de aanpak van klimaatverandering een prominentere rol moeten spelen als leiders, gekozen vertegenwoordigers, professionals en technische vectoren voor verandering; overwegende dat vrouwen nog steeds ondervertegenwoordigd zijn in de nationale besluitvormingsorganen inzake klimaatverandering in de EU-lidstaten en op EU-niveau, waaronder het Europees Parlement, en wereldwijd slechts 32 % van de beroepsbevolking voor hernieuwbare energie vertegenwoordigen (5); |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat vrouwen bij het debat over en de aanpak van klimaatverandering een prominentere rol moeten spelen als leiders, gekozen vertegenwoordigers, professionals en technische vectoren voor verandering; overwegende dat vrouwen nog steeds ondervertegenwoordigd zijn in de nationale besluitvormingsorganen inzake klimaatverandering in de EU-lidstaten en op EU-niveau, waaronder het Europees Parlement, en wereldwijd slechts 32 % van de beroepsbevolking voor hernieuwbare energie vertegenwoordigen (5);

| R. | overwegende dat de genderdimensie van klimaatverandering wordt erkend in de EU-strategie voor gendergelijkheid 2020-2025; overwegende dat het GAP III voor het eerst een prioritair gebied voor klimaatverandering en milieu omvat; overwegende dat het EU-klimaatbeleid een aanzienlijke impact kan hebben op de bescherming van de mensenrechten en de bevordering van genderresponsieve klimaatbeleidsmaatregelen wereldwijd; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat de genderdimensie van klimaatverandering wordt erkend in de EU-strategie voor gendergelijkheid 2020-2025; overwegende dat het GAP III voor het eerst een prioritair gebied voor klimaatverandering en milieu omvat; overwegende dat het EU-klimaatbeleid een aanzienlijke impact kan hebben op de bescherming van de mensenrechten en de bevordering van genderresponsieve klimaatbeleidsmaatregelen wereldwijd;

Gendergelijkheid en empowerment van alle vrouwen en meisjes in de context van beleid en programma’s inzake klimaatverandering, milieu en risicobeperking bij rampen

| 1. | beveelt de Raad het volgende aan:






  a) | te bevestigen dat hij zich onverminderd committeert aan het actieprogramma van Peking en de daaropvolgende toetsingsconferenties, alsook aan de maatregelen voor gendergelijkheid die daarin worden geformuleerd; |
| --- | --- | --- |

1.

a)

te bevestigen dat hij zich onverminderd committeert aan het actieprogramma van Peking en de daaropvolgende toetsingsconferenties, alsook aan de maatregelen voor gendergelijkheid die daarin worden geformuleerd;

| b) | het belang te onderstrepen van een positief resultaat van de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw, die van 14 t/m 25 maart 2022 zal plaatsvinden, onder meer door de aanneming van een reeks toekomstgerichte en ambitieuze toezeggingen die zijn opgenomen in de politieke verklaring; |
| --- | --- |

b)

het belang te onderstrepen van een positief resultaat van de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw, die van 14 t/m 25 maart 2022 zal plaatsvinden, onder meer door de aanneming van een reeks toekomstgerichte en ambitieuze toezeggingen die zijn opgenomen in de politieke verklaring;

| c) | ervoor te zorgen dat het Parlement en zijn Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ten volle worden betrokken bij het besluitvormingsproces met betrekking tot het standpunt dat de EU zal innemen tijdens de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw, en ervoor te zorgen dat het Parlement voorafgaand aan de onderhandelingen over passende informatie en toegang tot het EU-standpunt beschikt; |
| --- | --- |

c)

ervoor te zorgen dat het Parlement en zijn Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ten volle worden betrokken bij het besluitvormingsproces met betrekking tot het standpunt dat de EU zal innemen tijdens de 66e zitting van de VN-Commissie inzake de Positie van de Vrouw, en ervoor te zorgen dat het Parlement voorafgaand aan de onderhandelingen over passende informatie en toegang tot het EU-standpunt beschikt;

| d) | ervoor te zorgen dat de EU sterk leiderschap toont en een eensgezind standpunt inneemt over het belang van empowerment van vrouwen en gendergelijkheid in de context van de bestrijding van klimaatverandering, en krachtig op te treden om elke vorm van verzet tegen gendergelijkheid of maatregelen die de rechten, autonomie en emancipatie van vrouwen op welk gebied dan ook ondermijnen, op ondubbelzinnige wijze aan de kaak te stellen; |
| --- | --- |

d)

ervoor te zorgen dat de EU sterk leiderschap toont en een eensgezind standpunt inneemt over het belang van empowerment van vrouwen en gendergelijkheid in de context van de bestrijding van klimaatverandering, en krachtig op te treden om elke vorm van verzet tegen gendergelijkheid of maatregelen die de rechten, autonomie en emancipatie van vrouwen op welk gebied dan ook ondermijnen, op ondubbelzinnige wijze aan de kaak te stellen;

| e) | robuuste steun toe te zeggen aan UN Women, dat een centrale rol speelt in het VN-systeem voor het bevorderen van vrouwenrechten, waarin alle relevante betrokken partijen samenkomen, met het oog op het bewerkstelligen van een beleidsverandering en het coördineren van acties; een beroep te doen op alle lidstaten van de VN, samen met de EU, om voldoende financiële middelen ter beschikking te stellen van UN Women; |
| --- | --- |

e)

robuuste steun toe te zeggen aan UN Women, dat een centrale rol speelt in het VN-systeem voor het bevorderen van vrouwenrechten, waarin alle relevante betrokken partijen samenkomen, met het oog op het bewerkstelligen van een beleidsverandering en het coördineren van acties; een beroep te doen op alle lidstaten van de VN, samen met de EU, om voldoende financiële middelen ter beschikking te stellen van UN Women;

| f) | de toezeggingen inzake gendergelijkheid en empowerment van alle vrouwen en meisjes te bevestigen die zijn gedaan tijdens de desbetreffende VN-toppen en conferenties, met inbegrip van de Internationale Conferentie over Bevolking en Ontwikkeling, het bijbehorende actieprogramma en de slotdocumenten van de toetsingsconferenties; |
| --- | --- |

f)

de toezeggingen inzake gendergelijkheid en empowerment van alle vrouwen en meisjes te bevestigen die zijn gedaan tijdens de desbetreffende VN-toppen en conferenties, met inbegrip van de Internationale Conferentie over Bevolking en Ontwikkeling, het bijbehorende actieprogramma en de slotdocumenten van de toetsingsconferenties;

| g) | te erkennen dat vrouwen in al hun diversiteit, met name inheemse volkeren en leden van andere gemeenschappen die afhankelijk zijn van natuurlijke hulpbronnen, onevenredig worden getroffen door klimaatverandering, aantasting van het milieu en rampen, zoals verlies van ecosystemen, verlies van toegang tot belangrijke natuurlijke hulpbronnen, ondervoeding en aandoeningen van de luchtwegen, watergerelateerde ziekten en vectorziekten; |
| --- | --- |

g)

te erkennen dat vrouwen in al hun diversiteit, met name inheemse volkeren en leden van andere gemeenschappen die afhankelijk zijn van natuurlijke hulpbronnen, onevenredig worden getroffen door klimaatverandering, aantasting van het milieu en rampen, zoals verlies van ecosystemen, verlies van toegang tot belangrijke natuurlijke hulpbronnen, ondervoeding en aandoeningen van de luchtwegen, watergerelateerde ziekten en vectorziekten;

| h) | kennis te nemen van de gevolgen van de COVID-19-pandemie voor genderresponsieve klimaatactie en ervoor te zorgen dat al het klimaatbeleid en alle klimaatprogramma’s deze gevolgen weerspiegelen en ernaar streven de veerkracht en het aanpassingsvermogen van vrouwen te versterken; |
| --- | --- |

h)

kennis te nemen van de gevolgen van de COVID-19-pandemie voor genderresponsieve klimaatactie en ervoor te zorgen dat al het klimaatbeleid en alle klimaatprogramma’s deze gevolgen weerspiegelen en ernaar streven de veerkracht en het aanpassingsvermogen van vrouwen te versterken;

| i) | zijn doelstelling te bevestigen om het tijdens de COP25 overeengekomen vernieuwde vijfjarige genderactieplan ter bevordering van gendergelijkheid in het UNFCCC-proces te ondersteunen en te ontwikkelen, en het goede voorbeeld te geven door zich in te zetten voor een evenwichtige vertegenwoordiging van mannen en vrouwen in de delegaties van het UNFCCC; |
| --- | --- |

i)

zijn doelstelling te bevestigen om het tijdens de COP25 overeengekomen vernieuwde vijfjarige genderactieplan ter bevordering van gendergelijkheid in het UNFCCC-proces te ondersteunen en te ontwikkelen, en het goede voorbeeld te geven door zich in te zetten voor een evenwichtige vertegenwoordiging van mannen en vrouwen in de delegaties van het UNFCCC;

| j) | er nadrukkelijk op te wijzen dat vrouwen en meisjes niet alleen door de klimaatverandering worden getroffen, maar ook krachtige aanjagers van verandering in de klimaattransitie zijn; zich in te zetten voor een betekenisvolle en gelijke participatie van vrouwen in al hun diversiteit in besluitvormingsorganen op alle niveaus op het gebied van klimaatbeleid en klimaatactie, alsook bij wederopbouw na conflicten; te zorgen voor gelijke betrokkenheid van vrouwen bij het ontwerpen en uitvoeren van ambitieuze en op de plaatselijke situatie afgestemde paraatheids-, beperkings- en aanpassingsprogramma’s, om zo doeltreffende gendertransformatieve klimaatactie, rampenrisicobeperking en een inclusief en duurzaam beheer van natuurlijke hulpbronnen te verzekeren; zich in te zetten voor de brede en betekenisvolle participatie van het maatschappelijk middenveld, vrouwenorganisaties en gemarginaliseerde groepen in de besluitvorming en beleidsvorming op alle niveaus; de participatie van jongeren en met name jonge vrouwen aan te moedigen; |
| --- | --- |

j)

er nadrukkelijk op te wijzen dat vrouwen en meisjes niet alleen door de klimaatverandering worden getroffen, maar ook krachtige aanjagers van verandering in de klimaattransitie zijn; zich in te zetten voor een betekenisvolle en gelijke participatie van vrouwen in al hun diversiteit in besluitvormingsorganen op alle niveaus op het gebied van klimaatbeleid en klimaatactie, alsook bij wederopbouw na conflicten; te zorgen voor gelijke betrokkenheid van vrouwen bij het ontwerpen en uitvoeren van ambitieuze en op de plaatselijke situatie afgestemde paraatheids-, beperkings- en aanpassingsprogramma’s, om zo doeltreffende gendertransformatieve klimaatactie, rampenrisicobeperking en een inclusief en duurzaam beheer van natuurlijke hulpbronnen te verzekeren; zich in te zetten voor de brede en betekenisvolle participatie van het maatschappelijk middenveld, vrouwenorganisaties en gemarginaliseerde groepen in de besluitvorming en beleidsvorming op alle niveaus; de participatie van jongeren en met name jonge vrouwen aan te moedigen;

| k) | onmiddellijk actie ter bestrijding van de klimaatverandering te ondernemen om te voorkomen dat mensen hun huizen en gemeenschappen moeten verlaten, en zo het toenemende fenomeen van door het klimaat veroorzaakte ontheemding aan te pakken; |
| --- | --- |

k)

onmiddellijk actie ter bestrijding van de klimaatverandering te ondernemen om te voorkomen dat mensen hun huizen en gemeenschappen moeten verlaten, en zo het toenemende fenomeen van door het klimaat veroorzaakte ontheemding aan te pakken;

| l) | concrete maatregelen aan te moedigen, te ondersteunen en vast te stellen om vrouwen die risico lopen als gevolg van klimaatverandering en milieurampen te beschermen, met name tegen ontheemding, armoede, mensenhandel, gendergerelateerd geweld en voedselonzekerheid, alsook tegen bedreigingen voor hun bestaansmiddelen, en ervoor te zorgen dat zij toegang hebben tot essentiële diensten en adequate sanitaire voorzieningen, alsook hun lichamelijke en geestelijke gezondheid, met inbegrip van seksuele en reproductieve gezondheid en rechten, te beschermen; |
| --- | --- |

l)

concrete maatregelen aan te moedigen, te ondersteunen en vast te stellen om vrouwen die risico lopen als gevolg van klimaatverandering en milieurampen te beschermen, met name tegen ontheemding, armoede, mensenhandel, gendergerelateerd geweld en voedselonzekerheid, alsook tegen bedreigingen voor hun bestaansmiddelen, en ervoor te zorgen dat zij toegang hebben tot essentiële diensten en adequate sanitaire voorzieningen, alsook hun lichamelijke en geestelijke gezondheid, met inbegrip van seksuele en reproductieve gezondheid en rechten, te beschermen;

| m) | zich meer in te zetten voor de bestrijding van gendergerelateerd geweld in al zijn vormen, met name in het licht van het toegenomen risico voor vrouwen die door de klimaatverandering worden getroffen; de preventieve maatregelen te versterken en te zorgen voor slachtofferhulp om secundaire victimisatie te voorkomen; zich er in het kader van een regionaal en internationaal partnerschap verder toe te verbinden om de strijd tegen gendergerelateerd geweld te helpen sturen en financieren; |
| --- | --- |

m)

zich meer in te zetten voor de bestrijding van gendergerelateerd geweld in al zijn vormen, met name in het licht van het toegenomen risico voor vrouwen die door de klimaatverandering worden getroffen; de preventieve maatregelen te versterken en te zorgen voor slachtofferhulp om secundaire victimisatie te voorkomen; zich er in het kader van een regionaal en internationaal partnerschap verder toe te verbinden om de strijd tegen gendergerelateerd geweld te helpen sturen en financieren;

| n) | de toename van conflictgerelateerd en gendergerelateerd geweld, met inbegrip van seksueel geweld, met name in gebieden die getroffen worden door klimaatverandering, aan te pakken en krachtig te veroordelen, via zijn externe betrekkingen en in alle mensenrechtenbepalingen in internationale overeenkomsten; |
| --- | --- |

n)

de toename van conflictgerelateerd en gendergerelateerd geweld, met inbegrip van seksueel geweld, met name in gebieden die getroffen worden door klimaatverandering, aan te pakken en krachtig te veroordelen, via zijn externe betrekkingen en in alle mensenrechtenbepalingen in internationale overeenkomsten;

| o) | te pleiten voor de uitvoering van gerichte gendergelijkheidsmaatregelen in combinatie met gendermainstreaming in het milieu- en klimaatveranderingsbeleid; systematische gendereffectbeoordelingen uit te voeren op basis van de verzameling van uitgesplitste gegevens om een beter inzicht te krijgen in de genderspecifieke aspecten van klimaatverandering en natuurrampen en te zorgen voor genderexpertise en relevante klimaatacties en -beleidsmaatregelen, onder meer in het kader van de Europese Green Deal; genderresponsieve budgetten, praktijken en routekaarten vast te stellen en ten uitvoer te leggen om ervoor te zorgen dat er voldoende financiering wordt uitgetrokken voor het bevorderen van gendergelijkheid; |
| --- | --- |

o)

te pleiten voor de uitvoering van gerichte gendergelijkheidsmaatregelen in combinatie met gendermainstreaming in het milieu- en klimaatveranderingsbeleid; systematische gendereffectbeoordelingen uit te voeren op basis van de verzameling van uitgesplitste gegevens om een beter inzicht te krijgen in de genderspecifieke aspecten van klimaatverandering en natuurrampen en te zorgen voor genderexpertise en relevante klimaatacties en -beleidsmaatregelen, onder meer in het kader van de Europese Green Deal; genderresponsieve budgetten, praktijken en routekaarten vast te stellen en ten uitvoer te leggen om ervoor te zorgen dat er voldoende financiering wordt uitgetrokken voor het bevorderen van gendergelijkheid;

| p) | de verbanden tussen genderresponsieve klimaatactie en de rechtvaardige transitie te erkennen, teneinde inclusieve kansen voor iedereen in de groene economie te bevorderen; ervoor te zorgen dat beleidsmaatregelen in verband met de groene transitie rekening houden met genderspecifieke behoeften en geen negatieve gevolgen hebben voor vrouwen, meisjes en mensen die geconfronteerd worden met intersectionele discriminatie; |
| --- | --- |

p)

de verbanden tussen genderresponsieve klimaatactie en de rechtvaardige transitie te erkennen, teneinde inclusieve kansen voor iedereen in de groene economie te bevorderen; ervoor te zorgen dat beleidsmaatregelen in verband met de groene transitie rekening houden met genderspecifieke behoeften en geen negatieve gevolgen hebben voor vrouwen, meisjes en mensen die geconfronteerd worden met intersectionele discriminatie;

| q) | zich in te zetten voor het organiseren van opleidingen inzake gendergelijkheid voor EU-ambtenaren, met name voor degenen die te maken hebben met ontwikkelings- en klimaatbeleid; |
| --- | --- |

q)

zich in te zetten voor het organiseren van opleidingen inzake gendergelijkheid voor EU-ambtenaren, met name voor degenen die te maken hebben met ontwikkelings- en klimaatbeleid;

| r) | de veerkracht van vrouwen en meisjes in de context van klimaatverandering, aantasting van het milieu en rampen op te bouwen en te versterken door te investeren in genderresponsieve sociale diensten, gezondheids- en zorgstelsels, en door te zorgen voor fatsoenlijk werk; |
| --- | --- |

r)

de veerkracht van vrouwen en meisjes in de context van klimaatverandering, aantasting van het milieu en rampen op te bouwen en te versterken door te investeren in genderresponsieve sociale diensten, gezondheids- en zorgstelsels, en door te zorgen voor fatsoenlijk werk;

| s) | te pleiten voor meer inspanningen met het oog op een betere integratie van vrouwen op de arbeidsmarkt en meer steun te verlenen voor vrouwelijk ondernemerschap op het gebied van klimaat- en milieutechnologie en -onderzoek; innovatie op deze cruciale gebieden te bevorderen en tegelijkertijd de financiële onafhankelijkheid van vrouwen te stimuleren; |
| --- | --- |

s)

te pleiten voor meer inspanningen met het oog op een betere integratie van vrouwen op de arbeidsmarkt en meer steun te verlenen voor vrouwelijk ondernemerschap op het gebied van klimaat- en milieutechnologie en -onderzoek; innovatie op deze cruciale gebieden te bevorderen en tegelijkertijd de financiële onafhankelijkheid van vrouwen te stimuleren;

| t) | de EU en de lidstaten op te roepen om de toegang van vrouwen in al hun diversiteit tot opkomende arbeidskansen in het kader van de groene transitie te bevorderen en er zo voor te zorgen dat groene banen in gelijke mate ten goede komen aan en toegankelijk zijn voor iedereen; de toegang van vrouwen tot informatie en onderwijs, onder meer op het gebied van wetenschap, technologie en economie, te vergemakkelijken en te verbeteren, en zo hun kennis, vaardigheden en mogelijkheden voor participatie in de besluitvorming op milieugebied te verbeteren en tegelijkertijd genderstereotypen te bestrijden; |
| --- | --- |

t)

de EU en de lidstaten op te roepen om de toegang van vrouwen in al hun diversiteit tot opkomende arbeidskansen in het kader van de groene transitie te bevorderen en er zo voor te zorgen dat groene banen in gelijke mate ten goede komen aan en toegankelijk zijn voor iedereen; de toegang van vrouwen tot informatie en onderwijs, onder meer op het gebied van wetenschap, technologie en economie, te vergemakkelijken en te verbeteren, en zo hun kennis, vaardigheden en mogelijkheden voor participatie in de besluitvorming op milieugebied te verbeteren en tegelijkertijd genderstereotypen te bestrijden;

| u) | te erkennen dat de sectoren waarin de meerderheid van de beroepsbevolking vrouw is (bv. de zorgsector), koolstofneutraal zijn; gebruik te maken van dit feit en van de kansen die het biedt, en deze sectoren te bevorderen als middel om de klimaatverandering en de rechtvaardige transitie aan te pakken; |
| --- | --- |

u)

te erkennen dat de sectoren waarin de meerderheid van de beroepsbevolking vrouw is (bv. de zorgsector), koolstofneutraal zijn; gebruik te maken van dit feit en van de kansen die het biedt, en deze sectoren te bevorderen als middel om de klimaatverandering en de rechtvaardige transitie aan te pakken;

| v) | de lidstaten en de EU op te roepen het GAP III volledig uit te voeren en de doelstellingen van het prioritair gebied voor klimaatverandering en milieu te verwezenlijken; |
| --- | --- |

v)

de lidstaten en de EU op te roepen het GAP III volledig uit te voeren en de doelstellingen van het prioritair gebied voor klimaatverandering en milieu te verwezenlijken;

| w) | de rechten van vrouwelijke verdedigers van milieugerelateerde mensenrechten te beschermen en deze vrouwen specifiek te ondersteunen, alsook ervoor te zorgen dat schendingen en misbruiken tegen hen worden onderzocht en dat de verantwoordelijken aansprakelijk worden gesteld; ervoor te zorgen dat basisorganisaties voor vrouwenrechten worden ondersteund door te voorzien in adequate financiering en door beperkingen die hun optreden belemmeren weg te nemen; |
| --- | --- |

w)

de rechten van vrouwelijke verdedigers van milieugerelateerde mensenrechten te beschermen en deze vrouwen specifiek te ondersteunen, alsook ervoor te zorgen dat schendingen en misbruiken tegen hen worden onderzocht en dat de verantwoordelijken aansprakelijk worden gesteld; ervoor te zorgen dat basisorganisaties voor vrouwenrechten worden ondersteund door te voorzien in adequate financiering en door beperkingen die hun optreden belemmeren weg te nemen;

| x) | te benadrukken dat de rechten van groepen die te maken hebben met meervoudige en intersectionele vormen van discriminatie, waaronder vrouwen met een handicap, zwarte vrouwen en vrouwen met een donkere huidskleur, migrantenvrouwen en vrouwen uit etnische minderheden, oudere vrouwen, vrouwen in plattelandsgebieden en ontvolkte gebieden, alleenstaande moeders en lhbtiq’ers, moeten worden beschermd en bevorderd; te werken aan de bevordering van het concept van de bestrijding van meervoudige discriminatie en de integratie van intersectionele analyses in alle VN-organen en in de EU en haar lidstaten; |
| --- | --- |

x)

te benadrukken dat de rechten van groepen die te maken hebben met meervoudige en intersectionele vormen van discriminatie, waaronder vrouwen met een handicap, zwarte vrouwen en vrouwen met een donkere huidskleur, migrantenvrouwen en vrouwen uit etnische minderheden, oudere vrouwen, vrouwen in plattelandsgebieden en ontvolkte gebieden, alleenstaande moeders en lhbtiq’ers, moeten worden beschermd en bevorderd; te werken aan de bevordering van het concept van de bestrijding van meervoudige discriminatie en de integratie van intersectionele analyses in alle VN-organen en in de EU en haar lidstaten;

o

o o

| 2. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid en de speciale EU-vertegenwoordiger voor de mensenrechten. |
| --- | --- |

2.

---

(1)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0315.

(2)  PB C 458 van 19.12.2018, blz. 34.

(3)  PB C 404 van 6.10.2021, blz. 202.

(4)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0314.

(5)  EPRS-briefing, “Beijing Platform for Action: 25-year review and future priorities”, 27 februari 2020, zie https://www.europarl.europa.eu/thinktank/en/document.html?reference=EPRS_BRI(2020)646194

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/281 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/281

---

P9_TA(2022)0049

De recente ontwikkelingen op het gebied van de mensenrechten in de Filipijnen

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de recente ontwikkelingen op het gebied van de mensenrechten in de Filipijnen (2022/2540(RSP))

(2022/C 342/20)

Het Europees Parlement,

| — | gezien zijn eerdere resoluties over de Filipijnen, met name die van 15 september 2016 (1), 16 maart 2017 (2), 19 april 2018 (3) en 17 september 2020 (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn eerdere resoluties over de Filipijnen, met name die van 15 september 2016 (1), 16 maart 2017 (2), 19 april 2018 (3) en 17 september 2020 (4),

| — | gezien de EU-mensenrechtenrichtsnoeren, |
| --- | --- |

—

gezien de EU-mensenrechtenrichtsnoeren,

| — | gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van 1948, |
| --- | --- |

—

gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van 1948,

| — | gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van 1966, |
| --- | --- |

—

gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van 1966,

| — | gezien het gezamenlijk programma van de VN voor de mensenrechten in de Filipijnen, dat door de regering van de Filipijnen en de VN is ondertekend op 22 juli 2021, |
| --- | --- |

—

gezien het gezamenlijk programma van de VN voor de mensenrechten in de Filipijnen, dat door de regering van de Filipijnen en de VN is ondertekend op 22 juli 2021,

| — | gezien het gezamenlijke persbericht van de EU en de Filipijnen van 5 februari 2021 naar aanleiding van de eerste subcommissie goed bestuur, rechtsstaat en mensenrechten, |
| --- | --- |

—

gezien het gezamenlijke persbericht van de EU en de Filipijnen van 5 februari 2021 naar aanleiding van de eerste subcommissie goed bestuur, rechtsstaat en mensenrechten,

| — | gezien het Statuut van Rome inzake het Internationaal Strafhof, |
| --- | --- |

—

gezien het Statuut van Rome inzake het Internationaal Strafhof,

| — | gezien Wet nr. 11479 van 3 juli 2020 van de Republiek der Filipijnen, ook bekend als de antiterrorismewet, |
| --- | --- |

—

gezien Wet nr. 11479 van 3 juli 2020 van de Republiek der Filipijnen, ook bekend als de antiterrorismewet,

| — | gezien de verklaring over de Filipijnen van Michelle Bachelet, Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten, tijdens de 48e zitting van de Mensenrechtenraad op 7 oktober 2021, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring over de Filipijnen van Michelle Bachelet, Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten, tijdens de 48e zitting van de Mensenrechtenraad op 7 oktober 2021,

| — | gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement,

| A. | overwegende dat de Filipijnen en de EU reeds lang diplomatieke, economische, culturele en politieke betrekkingen onderhouden; overwegende dat de Europese Unie en de Filipijnen met de ratificatie van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst bekrachtigd hebben dat zij zich gezamenlijk inzetten voor de eerbiediging van de beginselen van goed bestuur, democratie en de rechtsstaat, voor de mensenrechten, voor de bevordering van sociale en economische ontwikkeling alsook voor vrede en veiligheid in de regio; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de Filipijnen en de EU reeds lang diplomatieke, economische, culturele en politieke betrekkingen onderhouden; overwegende dat de Europese Unie en de Filipijnen met de ratificatie van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst bekrachtigd hebben dat zij zich gezamenlijk inzetten voor de eerbiediging van de beginselen van goed bestuur, democratie en de rechtsstaat, voor de mensenrechten, voor de bevordering van sociale en economische ontwikkeling alsook voor vrede en veiligheid in de regio;

| B. | overwegende dat er sinds de verkiezing van president Rodrigo Duterte in mei 2016 en het begin van de “oorlog tegen drugs” een groot aantal buitengerechtelijke executies en schendingen van de mensenrechten op de Filipijnen heeft plaatsgevonden; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat er sinds de verkiezing van president Rodrigo Duterte in mei 2016 en het begin van de “oorlog tegen drugs” een groot aantal buitengerechtelijke executies en schendingen van de mensenrechten op de Filipijnen heeft plaatsgevonden;

| C. | overwegende dat de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten in juni 2020 heeft gemeld dat de moorden in verband met de antidrugscampagne van de regering “wijdverbreid en systematisch” waren; overwegende dat volgens maatschappelijke organisaties 12 000 tot 30 000 mensen zijn omgekomen tijdens drugsinvallen, terwijl de autoriteiten 6 200 doden toeschrijven aan het politieoptreden tijdens deze invallen; overwegende dat president Duterte de politie uitdrukkelijk heeft aangemoedigd om buitengerechtelijke executies uit te voeren en daarbij immuniteit heeft beloofd, terwijl politieagenten die bij dergelijke praktijken betrokken zijn promotie hebben gekregen; overwegende dat president Duterte heeft verklaard zijn antidrugscampagne voort te zullen zetten tot het einde van zijn huidige ambtstermijn in juni 2022; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten in juni 2020 heeft gemeld dat de moorden in verband met de antidrugscampagne van de regering “wijdverbreid en systematisch” waren; overwegende dat volgens maatschappelijke organisaties 12 000 tot 30 000 mensen zijn omgekomen tijdens drugsinvallen, terwijl de autoriteiten 6 200 doden toeschrijven aan het politieoptreden tijdens deze invallen; overwegende dat president Duterte de politie uitdrukkelijk heeft aangemoedigd om buitengerechtelijke executies uit te voeren en daarbij immuniteit heeft beloofd, terwijl politieagenten die bij dergelijke praktijken betrokken zijn promotie hebben gekregen; overwegende dat president Duterte heeft verklaard zijn antidrugscampagne voort te zullen zetten tot het einde van zijn huidige ambtstermijn in juni 2022;

| D. | overwegende dat sinds juni 2016 ten minste 146 verdedigers van de mensenrechten en ten minste 22 journalisten zijn gedood en dat er tot dusver in geen van deze zaken een veroordeling is uitgesproken; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat sinds juni 2016 ten minste 146 verdedigers van de mensenrechten en ten minste 22 journalisten zijn gedood en dat er tot dusver in geen van deze zaken een veroordeling is uitgesproken;

| E. | overwegende dat de aanvallen op de uitoefening van het recht op vrijheid van vereniging systematisch zijn; overwegende dat tussen juni 2019 en augustus 2021 16 vakbondsleden zijn gearresteerd en opgesloten, en dat 12 vakbondsleden gedwongen zijn hun banden met de vakbond te verbreken; overwegende dat 50 buitengerechtelijke executies van vakbondsleden zijn uitgevoerd onder het bewind van president Duterte; overwegende dat het klimaat van angst dat gecreëerd is, ernstig afbreuk doet aan het vermogen van werknemers om hun rechten uit te oefenen die worden beschermd door Verdrag nr. 87 van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO); overwegende dat de regering de pandemie gebruikt om het gebrek aan optreden te rechtvaardigen en een tripartiete IAO-missie op hoog niveau naar het land heeft uitgesteld; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat de aanvallen op de uitoefening van het recht op vrijheid van vereniging systematisch zijn; overwegende dat tussen juni 2019 en augustus 2021 16 vakbondsleden zijn gearresteerd en opgesloten, en dat 12 vakbondsleden gedwongen zijn hun banden met de vakbond te verbreken; overwegende dat 50 buitengerechtelijke executies van vakbondsleden zijn uitgevoerd onder het bewind van president Duterte; overwegende dat het klimaat van angst dat gecreëerd is, ernstig afbreuk doet aan het vermogen van werknemers om hun rechten uit te oefenen die worden beschermd door Verdrag nr. 87 van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO); overwegende dat de regering de pandemie gebruikt om het gebrek aan optreden te rechtvaardigen en een tripartiete IAO-missie op hoog niveau naar het land heeft uitgesteld;

| F. | overwegende dat het koppelen van organisaties en individuen aan communistische groeperingen door de autoriteiten, bekend als “red-tagging”, blijft leiden tot moorden, bedreigingen, niet-gerechtvaardigde arrestaties, intimidatie van verdedigers van de mensenrechten, tegenstanders, vakbondsactivisten, milieuactivisten en journalisten die beschuldigingen van buitengerechtelijke executies en andere mensenrechtenschendingen aan het licht willen brengen; overwegende dat de in 2020 aangenomen antiterrorismewet “red-tagging” heeft geïnstitutionaliseerd; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat het koppelen van organisaties en individuen aan communistische groeperingen door de autoriteiten, bekend als “red-tagging”, blijft leiden tot moorden, bedreigingen, niet-gerechtvaardigde arrestaties, intimidatie van verdedigers van de mensenrechten, tegenstanders, vakbondsactivisten, milieuactivisten en journalisten die beschuldigingen van buitengerechtelijke executies en andere mensenrechtenschendingen aan het licht willen brengen; overwegende dat de in 2020 aangenomen antiterrorismewet “red-tagging” heeft geïnstitutionaliseerd;

| G. | overwegende dat het Hooggerechtshof op 9 december 2021 grotendeels de wettigheid heeft bevestigd van de antiterrorismewet die door de regering van president Duterte is aangenomen, op grond waarvan veiligheidstroepen de bevoegdheid hebben verdachten te arresteren en tot 24 dagen vast te houden zonder arrestatiebevel en zonder aanklacht; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat het Hooggerechtshof op 9 december 2021 grotendeels de wettigheid heeft bevestigd van de antiterrorismewet die door de regering van president Duterte is aangenomen, op grond waarvan veiligheidstroepen de bevoegdheid hebben verdachten te arresteren en tot 24 dagen vast te houden zonder arrestatiebevel en zonder aanklacht;

| H. | overwegende dat de COVID-19-pandemie de verslechtering van de mensenrechtensituatie in de Filipijnen verder heeft versneld, met name wat met betrekking tot de vrijheid van meningsuiting, de integriteit van de media en voorspelbare handhaving, en ernstige gevolgen heeft voor het vermogen van de media en het maatschappelijk middenveld om dergelijke schendingen te documenteren; overwegende dat de meest kwetsbare gemeenschappen in stedelijke gebieden ernstig getroffen zijn door het gebruik van geweld door de politie en het leger voor het handhaven van de quarantaine; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de COVID-19-pandemie de verslechtering van de mensenrechtensituatie in de Filipijnen verder heeft versneld, met name wat met betrekking tot de vrijheid van meningsuiting, de integriteit van de media en voorspelbare handhaving, en ernstige gevolgen heeft voor het vermogen van de media en het maatschappelijk middenveld om dergelijke schendingen te documenteren; overwegende dat de meest kwetsbare gemeenschappen in stedelijke gebieden ernstig getroffen zijn door het gebruik van geweld door de politie en het leger voor het handhaven van de quarantaine;

| I. | overwegende dat de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten, Michelle Bachelet, in haar meest recente verslag over de Filipijnen van 7 oktober 2021 heeft benadrukt dat er in het hele land sprake is van voortdurende en ernstige schendingen van de mensenrechten en dat fundamentele mensenrechtennormen worden genegeerd; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten, Michelle Bachelet, in haar meest recente verslag over de Filipijnen van 7 oktober 2021 heeft benadrukt dat er in het hele land sprake is van voortdurende en ernstige schendingen van de mensenrechten en dat fundamentele mensenrechtennormen worden genegeerd;

| J. | overwegende dat de VN-Mensenrechtenraad in oktober 2020 heeft onderstreept dat het belangrijk is dat de regering van de Filipijnen garandeert dat voor schendingen van de mensenrechten verantwoording wordt afgelegd, en dat zij onafhankelijke, volledige en transparante onderzoeken naar deze schendingen uitvoert en iedereen vervolgt die ernstige misdaden heeft gepleegd; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de VN-Mensenrechtenraad in oktober 2020 heeft onderstreept dat het belangrijk is dat de regering van de Filipijnen garandeert dat voor schendingen van de mensenrechten verantwoording wordt afgelegd, en dat zij onafhankelijke, volledige en transparante onderzoeken naar deze schendingen uitvoert en iedereen vervolgt die ernstige misdaden heeft gepleegd;

| K. | overwegende dat de onderzoekskamer van het Internationaal Strafhof op 15 september 2021 heeft bekendgemaakt toestemming te hebben verleend aan het openbaar ministerie om een onderzoek te starten naar misdaden tegen de menselijkheid, inclusief moorden die gepleegd zijn in de context van de “oorlog tegen drugs” onder het bewind van president Duterte, en ook naar degene die gepleegd zouden zijn in Davao City door de zogenoemde Davao Death Squad (doodseskader van Davao) van 2011 tot 2016; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat de onderzoekskamer van het Internationaal Strafhof op 15 september 2021 heeft bekendgemaakt toestemming te hebben verleend aan het openbaar ministerie om een onderzoek te starten naar misdaden tegen de menselijkheid, inclusief moorden die gepleegd zijn in de context van de “oorlog tegen drugs” onder het bewind van president Duterte, en ook naar degene die gepleegd zouden zijn in Davao City door de zogenoemde Davao Death Squad (doodseskader van Davao) van 2011 tot 2016;

| L. | overwegende dat de Filipijnen zich in maart 2018 op initiatief van president Duterte uit het Internationaal Strafhof hebben teruggetrokken nadat het Internationaal Strafhof een vooronderzoek was gestart naar de klacht die tegen de heer Duterte was ingediend in verband met het hoge aantal moorden in het kader van de antidrugscampagne; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat de Filipijnen zich in maart 2018 op initiatief van president Duterte uit het Internationaal Strafhof hebben teruggetrokken nadat het Internationaal Strafhof een vooronderzoek was gestart naar de klacht die tegen de heer Duterte was ingediend in verband met het hoge aantal moorden in het kader van de antidrugscampagne;

| M. | overwegende dat er in het licht van de komende verkiezingen van mei 2022 meldingen zijn van toenemende laster-, haat- en desinformatiecampagnes en groeiende “trollenlegers” in de Filipijnse cyberspace; overwegende dat sociale media de belangrijkste bron van informatie zijn in de Filipijnen; overwegende dat dergelijke aanvallen met name gericht zijn tegen vrouwen en minderheidsgroepen; overwegende dat er onlangs meer dan 300 socialemedia-accounts zijn gedeletet wegens schending van de regels inzake spamming en manipulatie; overwegende dat het Filipijnse parlement, in een poging om online misbruik te bestrijden, een wet heeft aangenomen die gebruikers van sociale media verplicht hun wettelijke identiteit te registreren wanneer zij nieuwe accounts aanmaken; overwegende dat er gegronde bezorgdheid bestaat dat deze wet door de regering kan worden misbruikt om journalisten en het maatschappelijk middenveld aan te vallen; overwegende dat de Filipijnse autoriteiten de EU niet hebben uitgenodigd om een verkiezingswaarnemingsmissie uit te voeren; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat er in het licht van de komende verkiezingen van mei 2022 meldingen zijn van toenemende laster-, haat- en desinformatiecampagnes en groeiende “trollenlegers” in de Filipijnse cyberspace; overwegende dat sociale media de belangrijkste bron van informatie zijn in de Filipijnen; overwegende dat dergelijke aanvallen met name gericht zijn tegen vrouwen en minderheidsgroepen; overwegende dat er onlangs meer dan 300 socialemedia-accounts zijn gedeletet wegens schending van de regels inzake spamming en manipulatie; overwegende dat het Filipijnse parlement, in een poging om online misbruik te bestrijden, een wet heeft aangenomen die gebruikers van sociale media verplicht hun wettelijke identiteit te registreren wanneer zij nieuwe accounts aanmaken; overwegende dat er gegronde bezorgdheid bestaat dat deze wet door de regering kan worden misbruikt om journalisten en het maatschappelijk middenveld aan te vallen; overwegende dat de Filipijnse autoriteiten de EU niet hebben uitgenodigd om een verkiezingswaarnemingsmissie uit te voeren;

| N. | overwegende dat het Filipijnse Huis van Afgevaardigden op 2 maart 2021 in derde lezing wet nr. 7814 van het Huis van Afgevaardigden heeft goedgekeurd, die volgens de commissaris voor de mensenrechten van de Filipijnen voorziet in een vermoeden van schuld voor personen die beschuldigd worden van handel, financiering, verlening van bescherming, het door de vingers zien van activiteiten en/of betrokkenheid bij illegale drugs, en waarmee ook wordt geprobeerd de doodstraf weer in te voeren; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat het Filipijnse Huis van Afgevaardigden op 2 maart 2021 in derde lezing wet nr. 7814 van het Huis van Afgevaardigden heeft goedgekeurd, die volgens de commissaris voor de mensenrechten van de Filipijnen voorziet in een vermoeden van schuld voor personen die beschuldigd worden van handel, financiering, verlening van bescherming, het door de vingers zien van activiteiten en/of betrokkenheid bij illegale drugs, en waarmee ook wordt geprobeerd de doodstraf weer in te voeren;

| O. | overwegende dat de goedkeuring van de wet inzake de bescherming van verdedigers van de mensenrechten, die door het Huis van Afgevaardigden is aangenomen, nog steeds in behandeling is in de Senaat; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat de goedkeuring van de wet inzake de bescherming van verdedigers van de mensenrechten, die door het Huis van Afgevaardigden is aangenomen, nog steeds in behandeling is in de Senaat;

| P. | overwegende dat volgens het landenprofiel in relatie tot gender (Gender Country Profile) dat is opgesteld door de EU-delegatie voor de Filipijnen, de patriarchale normen in de politiek, de cultuur en de maatschappij ook gecodificeerd en versterkt zijn in de wetten en het beleid van de Filipijnen, hetgeen mogelijk is gemaakt door onafgebroken door mannen gedomineerde legislaturen en beleidsorganen; overwegende dat wetten die momenteel van kracht zijn, zoals het herziene strafwetboek en het wetboek familierecht, nog steeds bepalingen bevatten die discriminerend zijn voor vrouwen; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat volgens het landenprofiel in relatie tot gender (Gender Country Profile) dat is opgesteld door de EU-delegatie voor de Filipijnen, de patriarchale normen in de politiek, de cultuur en de maatschappij ook gecodificeerd en versterkt zijn in de wetten en het beleid van de Filipijnen, hetgeen mogelijk is gemaakt door onafgebroken door mannen gedomineerde legislaturen en beleidsorganen; overwegende dat wetten die momenteel van kracht zijn, zoals het herziene strafwetboek en het wetboek familierecht, nog steeds bepalingen bevatten die discriminerend zijn voor vrouwen;

| Q. | overwegende dat Nobelprijswinnaar Maria Ressa, journalist en medeoprichter van de nieuwswebsite Rappler, in 2019 is gearresteerd wegens cyberlaster en op 15 juni 2020 is veroordeeld; overwegende dat de journalisten Orlando Dinoy en Reynante Cortes in 2021 zijn gedood door ongeïdentificeerde schutters; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat Nobelprijswinnaar Maria Ressa, journalist en medeoprichter van de nieuwswebsite Rappler, in 2019 is gearresteerd wegens cyberlaster en op 15 juni 2020 is veroordeeld; overwegende dat de journalisten Orlando Dinoy en Reynante Cortes in 2021 zijn gedood door ongeïdentificeerde schutters;

| R. | overwegende dat senator Leila De Lima na vijf jaar zonder proces nog steeds in de gevangenis zit op basis van een verzonnen aanklacht; overwegende dat senator De Lima is opgesloten op discriminerende gronden, aangezien zij uitgekozen is om haar politieke opvattingen en haar status als verdediger van de mensenrechten en als vrouw, en dat haar tijdens deze jaren van voorlopige hechtenis haar kiesrecht is ontnomen en de mogelijkheid om vergaderingen van de Senaat te volgen op afstand; overwegende dat senator De Lima, die heeft aangekondigd zich opnieuw verkiesbaar te willen stellen voor de Senaat, niet zal beschikken over dezelfde rechten en mogelijkheden om haar verkiezingscampagne te voeren als andere kandidaten; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat senator Leila De Lima na vijf jaar zonder proces nog steeds in de gevangenis zit op basis van een verzonnen aanklacht; overwegende dat senator De Lima is opgesloten op discriminerende gronden, aangezien zij uitgekozen is om haar politieke opvattingen en haar status als verdediger van de mensenrechten en als vrouw, en dat haar tijdens deze jaren van voorlopige hechtenis haar kiesrecht is ontnomen en de mogelijkheid om vergaderingen van de Senaat te volgen op afstand; overwegende dat senator De Lima, die heeft aangekondigd zich opnieuw verkiesbaar te willen stellen voor de Senaat, niet zal beschikken over dezelfde rechten en mogelijkheden om haar verkiezingscampagne te voeren als andere kandidaten;

| S. | overwegende dat de Filipijnen een begunstigd land zijn van het stelsel van algemene preferenties Plus (SAP+); overwegende dat dit betekent dat de Filipijnen effectieve uitvoering moet geven aan 27 internationale verdragen inzake mensenrechten, arbeidsrechten, milieubescherming en goed bestuur; overwegende dat in 2020 26 % van de totale uitvoer uit de Filipijnen naar de EU (1,6 miljard EUR) in het kader van deze regeling een preferentiële behandeling genoot; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat de Filipijnen een begunstigd land zijn van het stelsel van algemene preferenties Plus (SAP+); overwegende dat dit betekent dat de Filipijnen effectieve uitvoering moet geven aan 27 internationale verdragen inzake mensenrechten, arbeidsrechten, milieubescherming en goed bestuur; overwegende dat in 2020 26 % van de totale uitvoer uit de Filipijnen naar de EU (1,6 miljard EUR) in het kader van deze regeling een preferentiële behandeling genoot;

| 1. | veroordeelt met klem de duizenden buitengerechtelijke executies en andere ernstige mensenrechtenschendingen in verband met de “oorlog tegen drugs”; dringt aan op een krachtige reactie van de EU; |
| --- | --- |

1.

| 2. | herhaalt zijn oproep aan de regering van de Filipijnen om onmiddellijk een einde te maken aan alle geweld en mensenrechtenschendingen ten aanzien van vermoedelijke drugsdelinquenten, met inbegrip van wederrechtelijke moorden, willekeurige arrestaties, foltering en andere vormen van misbruik, en particuliere en door de overheid gesteunde paramilitaire groeperingen die bij de “oorlog tegen drugs” betrokken zijn, te ontbinden; |
| --- | --- |

2.

| 3. | veroordeelt alle bedreigingen, pesterijen, intimidatie en geweld tegen personen die beschuldigingen van buitengerechtelijke executies en andere mensenrechtenschendingen in het land aan het licht willen brengen; hekelt de praktijk van regeringsfunctionarissen om activisten, journalisten en critici te “red-taggen”, waardoor zij worden blootgesteld aan mogelijke schade, en dringt in dit verband aan op de afschaffing van de nationale taskforce voor het beëindigen van lokale communistische gewapende conflicten (NTF-ELCAC), die belast is met het uitvoeren van red-tagging; |
| --- | --- |

3.

| 4. | verzoekt de autoriteiten een einde te maken aan het red-taggen van organisaties en personen, met inbegrip van mensenrechten- en milieuactivisten, journalisten, vakbondsactivisten, medewerkers van kerken en humanitaire hulpverleners; verzoekt de regering alle mensenrechtenverdedigers, politieke dissidenten en journalisten die ten onrechte worden vastgehouden, vrij te laten en alle politiek gemotiveerde aanklachten tegen hen onmiddellijk in te trekken; |
| --- | --- |

4.

| 5. | verzoekt de autoriteiten het recht op vrijheid van meningsuiting te eerbiedigen en ervoor te zorgen dat journalisten hun werk kunnen doen zonder angst; dringt erop aan een einde te maken aan de vervolging van Maria Ressa, Frenchie Mae Cumpio en alle andere onafhankelijke journalisten; |
| --- | --- |

5.

| 6. | herhaalt zijn oproep aan de autoriteiten van de Filipijnen om een einde te maken aan de politieke intimidatie van senator Leila De Lima, haar onmiddellijke en onvoorwaardelijke vrijlating te gelasten, en in eerlijke processen de verantwoordelijken te vervolgen voor haar willekeurige detentie en andere mensenrechtenschendingen die tegen haar zijn begaan, zoals gendergerelateerde aanvallen en schendingen van haar recht op een eerlijk proces; dringt erop aan dat de EU de zaak tegen senator De Lima op de voet blijft volgen; |
| --- | --- |

6.

| 7. | veroordeelt ten stelligste de vernederende, seksistische en misogyne verklaringen van president Duterte over vrouwen en mensen die zich identificeren als behorend tot de LGBTIQ+-gemeenschap, en dringt er bij hem op aan niet aan te zetten tot geweld tegen hen; |
| --- | --- |

7.

| 8. | verzoekt de autoriteiten van de Filipijnen onmiddellijk onpartijdige, transparante, onafhankelijke en zinvolle onderzoeken in te stellen naar alle buitengerechtelijke executies, met inbegrip van de gevallen van Jory Porquia, Randall “Randy” Echanis en Zara Alvarez, alsook naar de gedwongen verdwijning en dood van Elena Tijamo, en naar schendingen die begaan zouden zijn tegen het internationaal recht inzake de mensenrechten en het internationaal humanitair recht, met het oog op de vervolging van de daders; verzoekt de Filipijnse autoriteiten te zorgen voor een onderzoek naar en vervolging van alle hoge politiefunctionarissen en politici wanneer er een redelijk vermoeden bestaat dat zij rechtstreeks en/of onder bevel of superieur verantwoordelijk zijn voor misdaden uit hoofde van het internationaal recht en andere ernstige schendingen van de mensenrechten; |
| --- | --- |

8.

| 9. | eist dat de Filipijnse autoriteiten de vakbonden onmiddellijk raadplegen over een tijdgebonden routekaart voor de tenuitvoerlegging van de conclusies van het IAO-verslag over virtuele uitwisseling over de Filipijnen, en dat zij instemmen met een tripartiete IAO-missie op hoog niveau naar de Filipijnen vóór de IAO-conferentie van 2022, om toezicht te houden op de tenuitvoerlegging van de conclusies van de IAO van 2019; |
| --- | --- |

9.

| 10. | benadrukt dat de personen die verantwoordelijk zijn voor schendingen van het nationale recht en het internationaal recht inzake de mensenrechten ter verantwoording moeten worden geroepen, ongeacht hun rang of positie, in een eerlijk proces voor civiele rechtbanken; |
| --- | --- |

10.

| 11. | herhaalt zijn verzet tegen de doodstraf en herinnert eraan dat strafwetgeving altijd gebaseerd moet zijn op het vermoeden van onschuld; |
| --- | --- |

11.

| 12. | verzoekt de Filipijnen wetgeving die vrouwen blijft discrimineren te wijzigen of in te trekken en de rechten van vrouwen te bevorderen en te beschermen; |
| --- | --- |

12.

| 13. | onderstreept dat de eerste kamer van vooronderzoek van het Internationaal Strafhof het verzoek van de aanklager heeft ingewilligd om een onderzoek in te stellen naar misdrijven die onder de jurisdictie van het Hof vallen en die gepleegd zouden zijn op het grondgebied van de Filipijnen tussen 1 november 2011 en 16 maart 2019 tijdens de campagne van de “oorlog tegen drugs”; |
| --- | --- |

13.

| 14. | betreurt ten zeerste dat de regering van de Filipijnen besloten heeft zich uit het Statuut van Rome terug te trekken; verzoekt de regering op dat besluit terug te komen; spoort het Internationaal Strafhof aan tot voortzetting van zijn onderzoek naar de misdrijven tegen de menselijkheid die zouden zijn gepleegd bij de executies in het kader van de “oorlog tegen drugs”; verzoekt de regering van de Filipijnen volledig samen te werken met het openbaar ministerie van het Internationaal Strafhof bij zijn onderzoek naar de situatie in de Filipijnen en de binnenlandse instrumenten die de veiligheid van getuigen en bemiddelaars waarborgen, dringend te verbeteren en beter te financieren; |
| --- | --- |

14.

| 15. | verzoekt de regering de antiterrorismewet en de bijbehorende uitvoeringsregels te wijzigen om deze in overeenstemming te brengen met de internationale normen inzake terrorismebestrijding; |
| --- | --- |

15.

| 16. | is van mening dat zonder openbare en transparante openbaarmaking van alle bevindingen en de actieve betrokkenheid van onafhankelijke mensenrechten- en maatschappelijke organisaties het vermogen van het gezamenlijk VN-programma voor de bevordering en bescherming van de mensenrechten in de Filipijnen om toezicht te houden op de mensenrechtensituatie in het land wordt ondermijnd en mogelijk niet leidt tot de nodige corrigerende maatregelen; |
| --- | --- |

16.

| 17. | dringt er bij de Filipijnen op aan de wet inzake de rechten van inheemse volkeren volledig ten uitvoer te leggen en te voldoen aan hun verplichtingen uit hoofde van het internationaal recht om de mensenrechten van inheemse volkeren te beschermen, ook tijdens gewapende conflicten; is ontzet over de praktijk van handel in, militaire rekrutering van en het betrekken bij conflicten van kinderen door paramilitaire groepen in het land en dringt er bij alle betrokken partijen op aan een einde te maken aan dergelijke praktijken; |
| --- | --- |

17.

| 18. | vreest dat tijdens de komende verkiezings- en campagneperiode de politieke rechten in de on- en offlinewereld verder zullen worden geschonden en beperkt; dringt er bij alle kandidaten op aan af te zien van desinformatiecampagnes en trollenlegers, en zich te verplichten tot eerlijke en op feiten gebaseerde campagnes, om verdere verdeeldheid in de Filipijnse samenleving en politiek te voorkomen; verzoekt de Filipijnse autoriteiten nauw samen te werken met socialemediabedrijven om manipulatie, spamming en alle andere pogingen om het publieke debat te laten ontaarden te voorkomen; |
| --- | --- |

18.

| 19. | verzoekt de Filipijnse autoriteiten hun inspanningen op te voeren om eerlijke en vrije verkiezingen en een niet-toxisch klimaat voor on- en offlinecampagnes te waarborgen; betreurt in deze context het feit dat de Filipijnse autoriteiten de EU niet hebben uitgenodigd om een verkiezingswaarnemingsmissie uit te voeren; verzoekt de regering van de Filipijnen te zorgen voor een veilige, vrije en eerlijke verkiezingscampagne en maatregelen te nemen om ervoor te zorgen dat iedereen toegang heeft tot verkiezingsmiddelen; verzoekt de EU-delegatie en de vertegenwoordigingen van de EU-lidstaten het sturen van een internationale verkiezingswaarnemingsmissie te steunen en hun volledige steun te verlenen aan onafhankelijke lokale verkiezingswaarnemers, regelmatig met hen te vergaderen en alle incidenten die tijdens de verkiezingscampagne worden gemeld, nauwlettend te volgen, onder meer door deze problemen rechtstreeks aan te kaarten met de Filipijnse autoriteiten; |
| --- | --- |

19.

| 20. | betreurt de verslechterende mensenrechtensituatie in de Filipijnen onder president Duterte en hoopt op vrije en eerlijke verkiezingen die leiden tot een nieuwe regering die democratisch is, de mensenrechten handhaaft, schendingen van de mensenrechten in het verleden onderzoekt en vervolgt en zich opnieuw aansluit bij het Statuut van Rome; |
| --- | --- |

20.

| 21. | verzoekt de Commissie duidelijke, openbare, tijdgebonden benchmarks vast te stellen voor de Filipijnen om te voldoen aan hun mensenrechtenverplichtingen in het kader van het SAP+-stelsel en herhaalt met klem zijn oproep aan de Commissie om onmiddellijk de procedure in te leiden die kan leiden tot de tijdelijke intrekking van SAP+-preferenties indien er geen substantiële verbetering en bereidheid van de Filipijnse autoriteiten is om samen te werken; |
| --- | --- |

21.

| 22. | herhaalt zijn verzoek aan de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid om de situatie in de Filipijnen nauwlettend te volgen en regelmatig verslag uit te brengen aan het Europees Parlement; |
| --- | --- |

22.

| 23. | verzoekt de lidstaten zich te onthouden van elke uitvoer van wapens, bewakingstechnologie en andere uitrusting die door de Filipijnse autoriteiten kan worden gebruikt voor binnenlandse repressie; |
| --- | --- |

23.

| 24. | verzoekt de EU-delegatie en de vertegenwoordigingen van de lidstaten in het land prioriteit te geven aan ondersteuning van het maatschappelijk middenveld en alle beschikbare instrumenten te gebruiken om hun steun voor het werk van mensenrechten- en milieuactivisten op te voeren; |
| --- | --- |

24.

| 25. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de regeringen van de lidstaten, de president, de regering en het Congres van de Filipijnen, de regeringen van de lidstaten van de Associatie van Zuidoost-Aziatische Staten (Asean), de Hoge Commissaris van de Verenigde Naties voor de mensenrechten, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties en de secretaris-generaal van de Associatie van Zuidoost-Aziatische Staten. |
| --- | --- |

25.

---

(1)  PB C 204 van 13.6.2018, blz. 123.

(2)  PB C 263 van 25.7.2018, blz. 113.

(3)  PB C 390 van 18.11.2019, blz. 104.

(4)  PB C 385 van 22.9.2021, blz. 133.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/286 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/286

---

P9_TA(2022)0050

De doodstraf in Iran

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de doodstraf in Iran (2022/2541(RSP))

(2022/C 342/21)

Het Europees Parlement,

| — | gezien zijn eerdere resoluties over Iran, |
| --- | --- |

—

gezien zijn eerdere resoluties over Iran,

| — | gezien de richtsnoeren van de EU inzake de doodstraf, |
| --- | --- |

—

gezien de richtsnoeren van de EU inzake de doodstraf,

| — | gezien de EU-richtsnoeren inzake mensenrechtenverdedigers, |
| --- | --- |

—

gezien de EU-richtsnoeren inzake mensenrechtenverdedigers,

| — | gezien de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (EU-Magnitski-wet), |
| --- | --- |

—

gezien de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (EU-Magnitski-wet),

| — | gezien de verklaring van 30 januari 2022 van de woordvoerder van de Europese Dienst voor extern optreden over de veroordeling van Narges Mohammadi, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van 30 januari 2022 van de woordvoerder van de Europese Dienst voor extern optreden over de veroordeling van Narges Mohammadi,

| — | gezien de VN-grondbeginselen voor de bescherming van alle personen in enigerlei vorm van detentie of gevangenschap, daterend uit 1988, |
| --- | --- |

—

gezien de VN-grondbeginselen voor de bescherming van alle personen in enigerlei vorm van detentie of gevangenschap, daterend uit 1988,

| — | gezien de verklaring van het Bureau van de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten van 18 maart 2021 met het verzoek om onmiddellijke vrijlating van dr. Ahmadreza Djalali en de verklaring van 25 november 2020, waarin Iran wordt opgeroepen diens terechtstelling tegen te houden, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van het Bureau van de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten van 18 maart 2021 met het verzoek om onmiddellijke vrijlating van dr. Ahmadreza Djalali en de verklaring van 25 november 2020, waarin Iran wordt opgeroepen diens terechtstelling tegen te houden,

| — | gezien het tijdens zijn zitting van 20-24 november 2017 aangenomen advies van de werkgroep inzake willekeurige detentie van de VN-Mensenrechtenraad over Ahmadreza Djalali (Islamitische Republiek Iran), |
| --- | --- |

—

gezien het tijdens zijn zitting van 20-24 november 2017 aangenomen advies van de werkgroep inzake willekeurige detentie van de VN-Mensenrechtenraad over Ahmadreza Djalali (Islamitische Republiek Iran),

| — | gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van 1966, |
| --- | --- |

—

gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van 1966,

| — | gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van 1948, |
| --- | --- |

—

gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van 1948,

| — | gezien het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van het kind van 1989, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van het kind van 1989,

| — | gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement,

| A. | overwegende dat de wereldwijde afschaffing van de doodstraf een van de belangrijkste doelstellingen van het mensenrechtenbeleid van de EU is; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de wereldwijde afschaffing van de doodstraf een van de belangrijkste doelstellingen van het mensenrechtenbeleid van de EU is;

| B. | overwegende dat er volgens de VN tussen 1 januari en 1 december 2021 minstens 275 mensen zijn terechtgesteld in Iran, met inbegrip van ten minste twee jeugddelinquenten en tien vrouwen; overwegende dat Iran van alle landen ter wereld het hoogste aantal terechtstellingen per hoofd van de bevolking heeft; overwegende dat de Iraanse autoriteiten doodvonnissen hebben uitgesproken voor protestgerelateerde aanklachten en dat zij personen die zijn aangeklaagd vanwege wijdverbreide protesten hebben terechtgesteld, maar dat zij geen transparant onderzoek hebben gevoerd naar de ernstige beschuldigingen van het gebruik van buitensporig en dodelijk geweld door veiligheidsfunctionarissen tegen demonstranten; overwegende dat gevangenen in Iran vaak gefolterd worden, waardoor de bezorgdheid bestaat dat gevangenen op basis van valse bekentenissen de doodstraf krijgen voor strafbare feiten die zij niet hebben gepleegd; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat er volgens de VN tussen 1 januari en 1 december 2021 minstens 275 mensen zijn terechtgesteld in Iran, met inbegrip van ten minste twee jeugddelinquenten en tien vrouwen; overwegende dat Iran van alle landen ter wereld het hoogste aantal terechtstellingen per hoofd van de bevolking heeft; overwegende dat de Iraanse autoriteiten doodvonnissen hebben uitgesproken voor protestgerelateerde aanklachten en dat zij personen die zijn aangeklaagd vanwege wijdverbreide protesten hebben terechtgesteld, maar dat zij geen transparant onderzoek hebben gevoerd naar de ernstige beschuldigingen van het gebruik van buitensporig en dodelijk geweld door veiligheidsfunctionarissen tegen demonstranten; overwegende dat gevangenen in Iran vaak gefolterd worden, waardoor de bezorgdheid bestaat dat gevangenen op basis van valse bekentenissen de doodstraf krijgen voor strafbare feiten die zij niet hebben gepleegd;

| C. | overwegende dat Iran de doodstraf aan minderjarigen oplegt en deze uitvoert, hetgeen in strijd is met de verplichtingen van het land uit hoofde van het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van het kind; overwegende dat er tussen 2009 en september 2020 ten minste 67 terechtstellingen van jeugddelinquenten zijn gemeld; overwegende dat er in januari 2022 in Iran 85 jeugddelinquenten in de dodencel zaten; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat Iran de doodstraf aan minderjarigen oplegt en deze uitvoert, hetgeen in strijd is met de verplichtingen van het land uit hoofde van het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van het kind; overwegende dat er tussen 2009 en september 2020 ten minste 67 terechtstellingen van jeugddelinquenten zijn gemeld; overwegende dat er in januari 2022 in Iran 85 jeugddelinquenten in de dodencel zaten;

| D. | overwegende dat de doodstraf in onevenredige mate wordt toegepast op etnische en religieuze minderheden, met name de Beloetsjen, Koerden, Arabieren en Baha’i; overwegende dat homoseksualiteit strafbaar wordt gesteld in het wetboek van strafrecht en dat de doodstraf tegen lhbtqi’ers wordt gebruikt; overwegende dat vrouwen de doodstraf krijgen als gevolg van de discriminerende aard van verschillende wetten die hen rechtstreeks aangaan; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de doodstraf in onevenredige mate wordt toegepast op etnische en religieuze minderheden, met name de Beloetsjen, Koerden, Arabieren en Baha’i; overwegende dat homoseksualiteit strafbaar wordt gesteld in het wetboek van strafrecht en dat de doodstraf tegen lhbtqi’ers wordt gebruikt; overwegende dat vrouwen de doodstraf krijgen als gevolg van de discriminerende aard van verschillende wetten die hen rechtstreeks aangaan;

| E. | overwegende dat Iran volgens Verslaggevers zonder Grenzen na de terechtstelling van Rouhollah Zam op 12 december 2020 meer journalisten heeft terechtgesteld dan welk ander land dan ook; overwegende dat Iran voor journalisten nog steeds een van de repressiefste landen ter wereld is en dat journalisten en mediakanalen er niet-aflatend worden geïntimideerd; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat Iran volgens Verslaggevers zonder Grenzen na de terechtstelling van Rouhollah Zam op 12 december 2020 meer journalisten heeft terechtgesteld dan welk ander land dan ook; overwegende dat Iran voor journalisten nog steeds een van de repressiefste landen ter wereld is en dat journalisten en mediakanalen er niet-aflatend worden geïntimideerd;

| F. | overwegende dat de Zweeds-Iraanse dr. Ahmadreza Djalali, die als wetenschapper verbonden is aan de Vrije Universiteit Brussel en de Università del Piemonte Orientale, in oktober 2017 na een uiterst oneerlijk proces op grond van een door foltering afgedwongen bekentenis tot de dood is veroordeeld wegens vermeende spionage; overwegende dat hij regelmatig in eenzame opsluiting in de Evingevangenis zit; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de Zweeds-Iraanse dr. Ahmadreza Djalali, die als wetenschapper verbonden is aan de Vrije Universiteit Brussel en de Università del Piemonte Orientale, in oktober 2017 na een uiterst oneerlijk proces op grond van een door foltering afgedwongen bekentenis tot de dood is veroordeeld wegens vermeende spionage; overwegende dat hij regelmatig in eenzame opsluiting in de Evingevangenis zit;

| G. | overwegende dat vele gevallen zijn gemeld van onmenselijke en vernederende omstandigheden, met name in de Evingevangenis, en van een gebrek aan adequate toegang tot medische zorg tijdens de detentie, hetgeen in strijd is met de standaardminimumregels van de Verenigde Naties voor de behandeling van gevangenen; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat vele gevallen zijn gemeld van onmenselijke en vernederende omstandigheden, met name in de Evingevangenis, en van een gebrek aan adequate toegang tot medische zorg tijdens de detentie, hetgeen in strijd is met de standaardminimumregels van de Verenigde Naties voor de behandeling van gevangenen;

| H. | overwegende dat andere EU-onderdanen willekeurig worden vastgehouden in Iran; overwegende dat Iran de rechten die uit een dubbele nationaliteit voortvloeien niet erkent, waardoor het voor buitenlandse ambassades moeilijk is om in contact te treden met personen met een dubbele nationaliteit die gevangen zitten; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat andere EU-onderdanen willekeurig worden vastgehouden in Iran; overwegende dat Iran de rechten die uit een dubbele nationaliteit voortvloeien niet erkent, waardoor het voor buitenlandse ambassades moeilijk is om in contact te treden met personen met een dubbele nationaliteit die gevangen zitten;

| I. | overwegende dat de bokskampioen Mohammad Javad in januari 2022 ter dood is veroordeeld nadat hij werd beschuldigd van “de verspreiding van corruptie op aarde”; overwegende dat de worstelaar Navid Afkari, die verklaarde dat hij was gemarteld om een valse bekentenis af te leggen, in september 2020 werd terechtgesteld; overwegende dat hun vonnissen rechtstreeks verband houden met de vreedzame uitoefening van het recht op vrijheid van meningsuiting en vreedzame vergadering; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de bokskampioen Mohammad Javad in januari 2022 ter dood is veroordeeld nadat hij werd beschuldigd van “de verspreiding van corruptie op aarde”; overwegende dat de worstelaar Navid Afkari, die verklaarde dat hij was gemarteld om een valse bekentenis af te leggen, in september 2020 werd terechtgesteld; overwegende dat hun vonnissen rechtstreeks verband houden met de vreedzame uitoefening van het recht op vrijheid van meningsuiting en vreedzame vergadering;

| J. | overwegende dat de veroordelingen van Mohammad Javad en Navid Afkari deel uitmaken van het steeds hardere optreden tegen atleten in Iran; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de veroordelingen van Mohammad Javad en Navid Afkari deel uitmaken van het steeds hardere optreden tegen atleten in Iran;

| K. | overwegende dat Narges Mohammadi, winnaar van de Per Anger-prijs die campagne voert tegen de doodstraf in Iran, recent tot nog eens acht jaar gevangenisstraf en 70 zweepslagen is veroordeeld; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat Narges Mohammadi, winnaar van de Per Anger-prijs die campagne voert tegen de doodstraf in Iran, recent tot nog eens acht jaar gevangenisstraf en 70 zweepslagen is veroordeeld;

| L. | overwegende dat Nasrin Sotoudeh, een vermaard mensenrechtenadvocaat die onder meer campagne heeft gevoerd voor de geleidelijke afschaffing van de doodstraf en uitgebreid heeft samengewerkt met jonge gevangenen die ter dood waren veroordeeld voor feiten die zij hadden gepleegd toen zij nog geen 18 jaar waren, in maart 2019 tot 33 jaar en zes maanden gevangenisstraf is veroordeeld; overwegende dat Nasrin Sotoudeh als erkenning voor haar uitstekende werk op het gebied van de verdediging van de mensenrechten in 2012 de Sacharovprijs voor de vrijheid van denken heeft gekregen van het Europees Parlement; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat Nasrin Sotoudeh, een vermaard mensenrechtenadvocaat die onder meer campagne heeft gevoerd voor de geleidelijke afschaffing van de doodstraf en uitgebreid heeft samengewerkt met jonge gevangenen die ter dood waren veroordeeld voor feiten die zij hadden gepleegd toen zij nog geen 18 jaar waren, in maart 2019 tot 33 jaar en zes maanden gevangenisstraf is veroordeeld; overwegende dat Nasrin Sotoudeh als erkenning voor haar uitstekende werk op het gebied van de verdediging van de mensenrechten in 2012 de Sacharovprijs voor de vrijheid van denken heeft gekregen van het Europees Parlement;

| M. | overwegende dat de grootschalige gedwongen verdwijningen en standrechtelijke executies van politieke dissidenten in 1988 tot op heden niet zijn onderzocht en er nog niemand voor ter verantwoording is geroepen; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat de grootschalige gedwongen verdwijningen en standrechtelijke executies van politieke dissidenten in 1988 tot op heden niet zijn onderzocht en er nog niemand voor ter verantwoording is geroepen;

| N. | overwegende dat de EU sinds 2011 als reactie op de mensenrechtenschendingen beperkende maatregelen neemt tegen Iran, waaronder het bevriezen van tegoeden en visumverboden voor personen en entiteiten die verantwoordelijk zijn voor ernstige mensenrechtenschendingen, en een verbod op de uitvoer naar Iran van apparatuur die voor binnenlandse repressie of voor het toezicht op telecommunicatie zou kunnen worden gebruikt; overwegende dat deze maatregelen regelmatig worden geactualiseerd en zijn verlengd tot 13 april 2022; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat de EU sinds 2011 als reactie op de mensenrechtenschendingen beperkende maatregelen neemt tegen Iran, waaronder het bevriezen van tegoeden en visumverboden voor personen en entiteiten die verantwoordelijk zijn voor ernstige mensenrechtenschendingen, en een verbod op de uitvoer naar Iran van apparatuur die voor binnenlandse repressie of voor het toezicht op telecommunicatie zou kunnen worden gebruikt; overwegende dat deze maatregelen regelmatig worden geactualiseerd en zijn verlengd tot 13 april 2022;

| O. | overwegende dat het aantal terechtstellingen, waaronder van vrouwen, aanzienlijk is gestegen sinds Ebrahim Raisi in augustus 2021 is aangetreden als president; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat het aantal terechtstellingen, waaronder van vrouwen, aanzienlijk is gestegen sinds Ebrahim Raisi in augustus 2021 is aangetreden als president;

| P. | overwegende dat er in Iran volgens verslagen elk jaar 400 tot 500 vrouwen op brute wijze worden vermoord bij zogenaamde eremoorden; overwegende dat eremoorden volgens het Iraanse wetboek van strafrecht in bepaalde omstandigheden zijn toegestaan, zonder bestraft te worden; overwegende dat vrouwen en mannen vaak geen gerechtigheid krijgen voor strafbare feiten die in naam van de “eer” tegen hen zijn begaan; overwegende dat Mona Heydari op 5 februari 2022 werd onthoofd door haar echtgenoot, die vervolgens in de zuidwestelijke stad Ahvaz door de straten paradeerde met haar afgehakte hoofd; overwegende dat Romina Ashrafi in mei 2020 op 13-jarige leeftijd door haar eigen vader in haar slaap werd onthoofd met een sikkel; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat er in Iran volgens verslagen elk jaar 400 tot 500 vrouwen op brute wijze worden vermoord bij zogenaamde eremoorden; overwegende dat eremoorden volgens het Iraanse wetboek van strafrecht in bepaalde omstandigheden zijn toegestaan, zonder bestraft te worden; overwegende dat vrouwen en mannen vaak geen gerechtigheid krijgen voor strafbare feiten die in naam van de “eer” tegen hen zijn begaan; overwegende dat Mona Heydari op 5 februari 2022 werd onthoofd door haar echtgenoot, die vervolgens in de zuidwestelijke stad Ahvaz door de straten paradeerde met haar afgehakte hoofd; overwegende dat Romina Ashrafi in mei 2020 op 13-jarige leeftijd door haar eigen vader in haar slaap werd onthoofd met een sikkel;

| Q. | overwegende dat het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft aangegeven dat Iran de afgelopen jaren ‘s werelds grootste staatssponsor van terrorisme is gebleven en politieke, financiële, operationele en logistieke steun verleent aan diverse groepen die zowel op de terreurlijst van de EU als op de Amerikaanse lijst van buitenlandse terroristische organisaties staan; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft aangegeven dat Iran de afgelopen jaren ‘s werelds grootste staatssponsor van terrorisme is gebleven en politieke, financiële, operationele en logistieke steun verleent aan diverse groepen die zowel op de terreurlijst van de EU als op de Amerikaanse lijst van buitenlandse terroristische organisaties staan;

| 1. | herhaalt dat het Parlement onder alle omstandigheden groot tegenstander van de doodstraf blijft; roept de regering van Iran op tot een onmiddellijk moratorium op de toepassing van de doodstraf als een stap in de richting van de afschaffing ervan, en tot de omzetting van alle doodvonnissen; |
| --- | --- |

1.

| 2. | roept de autoriteiten van de Islamitische Republiek Iran op om artikel 91 van het islamitische wetboek van strafrecht met spoed te wijzigen en de toepassing van de doodstraf voor feiten die door personen jonger dan 18 jaar zijn gepleegd in alle omstandigheden uitdrukkelijk te verbieden, zonder enige discretionaire bevoegdheid van rechters om de doodstraf of levenslange gevangenisstraf zonder mogelijkheid tot vrijlating op te leggen; |
| --- | --- |

2.

| 3. | betuigt zijn diepste medeleven met de familie, vrienden en collega’s van alle onschuldige slachtoffers; |
| --- | --- |

3.

| 4. | wijst op de noodzaak om een veilige en stimulerende omgeving te waarborgen waarin het mogelijk is de mensenrechten zonder angst voor represailles, straffen of intimidatie te verdedigen en te bevorderen; spreekt zijn uitdrukkelijke steun uit voor het verlangen van de Iraanse bevolking om in een vrij, stabiel, inclusief en democratisch land te wonen dat zijn nationale en internationale verbintenissen op het gebied van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden nakomt; |
| --- | --- |

4.

| 5. | dringt er bij de Iraanse autoriteiten op aan alle aanklachten tegen dr. Ahmadreza Djalali onmiddellijk in te trekken, hem vrij te laten en schadeloos te stellen, en te stoppen met het bedreigen van zijn familie in Iran en Zweden; |
| --- | --- |

5.

| 6. | verzoekt de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid en de EU-lidstaten nogmaals om hun uiterste best te doen om de terechtstelling van dr. Ahmadreza Djalali te voorkomen; |
| --- | --- |

6.

| 7. | spoort de Iraanse autoriteiten aan om zonder omhaal met de ambassades van de lidstaten in Teheran samen te werken, teneinde een alomvattende lijst op te stellen van personen met een dubbele Iraanse en EU-nationaliteit die momenteel in een Iraanse gevangenis vastzitten; |
| --- | --- |

7.

| 8. | verzoekt alle lidstaten gezamenlijk openbare verklaringen af te leggen en diplomatieke initiatieven te nemen om toezicht te houden op oneerlijke processen en om de gevangenissen te bezoeken waar mensenrechtenverdedigers en andere gewetensgevangenen worden vastgehouden, met inbegrip van EU-onderdanen in Iran, in overeenstemming met de EU-richtsnoeren inzake mensenrechtenverdedigers; dringt erop aan alle aanklachten tegen alle willekeurig vastgehouden EU-onderdanen onverwijld in te trekken; |
| --- | --- |

8.

| 9. | roept de Iraanse autoriteiten op alle politieke gevangenen, met inbegrip van mensenrechtenverdedigers, en in het bijzonder de prominente mensenrechtenverdediger Narges Mohammadi, de politiek journalist Mehdi Mahmoudian, die onlangs tot nog eens zeven maanden gevangenisstraf is veroordeeld vanwege zijn acties tegen de doodstraf, en winnaar van de Sacharovprijs Nasrin Sotoudeh, vrij te laten; |
| --- | --- |

9.

| 10. | betreurt het stelselmatige gebruik van foltering in Iraanse gevangenissen en wenst dat er onmiddellijk een eind wordt gemaakt aan alle vormen van foltering en slechte behandeling van gevangenen; keurt het af dat gevangenen doorgaans geen telefoongesprekken mogen voeren of familiebezoek mogen ontvangen; uit zijn ernstige bezorgdheid over het feit dat gevangenen tijdens ondervragingen geen toegang hebben tot wettelijke vertegenwoordiging; |
| --- | --- |

10.

| 11. | spreekt zich met klem uit tegen de gestaag verslechterende mensenrechtensituatie in Iran, in het bijzonder voor leden van etnische en religieuze minderheden, als gevolg van systematische discriminatie op politiek, economisch, sociaal en cultureel gebied; betreurt de alarmerende escalatie van de voltrekking van de doodstraf tegen demonstranten, dissidenten, mensenrechtenverdedigers en leden van minderheidsgroepen; |
| --- | --- |

11.

| 12. | roept de Iraanse autoriteiten op een einde te maken aan alle vormen van discriminatie ten aanzien van personen die tot een etnische of religieuze minderheid behoren, met inbegrip van de Beloetsjen, Koerden, Arabieren, Baha’i, christenen en lhbti’ers, en dringt aan op de onmiddellijke en onvoorwaardelijke vrijlating van alle personen die worden vastgehouden vanwege de uitoefening van het recht op vrijheid van godsdienst en geloof of vanwege hun seksuele geaardheid; |
| --- | --- |

12.

| 13. | veroordeelt het in niet mis te verstane bewoordingen dat de doodstraf wordt toegepast voor betrekkingen tussen personen van hetzelfde geslacht, die in Iran nog steeds illegaal zijn; |
| --- | --- |

13.

| 14. | dringt er bij de Iraanse autoriteiten op aan de wet inzake de “jeugd en de bescherming van het gezin” onmiddellijk in te trekken en te zorgen voor toegang tot openbare diensten op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid, met inbegrip van veilige, legale, gratis en hoogwaardige abortusdiensten onder alle omstandigheden; herinnert eraan dat het ontzeggen van abortus aan vrouwen een vorm van gendergerelateerd geweld is en kan neerkomen op foltering of wrede, onmenselijke en onterende behandeling; veroordeelt de bedreigingen van de Iraanse autoriteiten om de doodstraf voor abortus op te leggen ten stelligste en verzoekt de Iraanse autoriteiten met name deze bepaling onverwijld in te trekken; verzoekt de EU en de lidstaten samen te werken met de VN om nauwlettend toe te zien op de nieuwe wet inzake de “jeugd en de bescherming van het gezin”, de gevolgen daarvan voor de moedersterfte en alle ontwikkelingen met betrekking tot de toepassing van de doodstraf voor abortus; |
| --- | --- |

14.

| 15. | wijst erop dat Iraanse burgers door middel van burgerinitiatieven voortdurend oproepen om de doodstraf af te schaffen en een einde te maken aan het gebruik ervan tegen mensenrechtenverdedigers en het onevenredige gebruik ervan tegen minderheden; steunt het Iraanse maatschappelijk middenveld en zijn vreedzame inspanningen ten behoeve van de mensenrechten; |
| --- | --- |

15.

| 16. | verzoekt Iran bezoeken aan gevangenen toe te staan en volledig mee te werken aan alle speciale procedures van de VN-Mensenrechtenraad, met inbegrip van de speciale rapporteur van de VN voor de mensenrechtensituatie in de Islamitische Republiek Iran; |
| --- | --- |

16.

| 17. | spoort de EU aan de mensenrechtenschendingen aan de orde te stellen in haar bilaterale betrekkingen met Iran; verzoekt de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid ervoor te zorgen dat de Europese Dienst voor extern optreden mensenrechtenkwesties blijft aankaarten in het kader van de dialoog op hoog niveau tussen de EU en Iran; bevestigt nogmaals dat de eerbiediging van de mensenrechten een cruciaal element vormt bij het uitbouwen van de betrekkingen tussen de EU en Iran; |
| --- | --- |

17.

| 18. | is ingenomen met het feit dat de Raad wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten heeft aangenomen (EU-Magnitski-wet) als een belangrijk instrument van de EU om sancties op te leggen aan wie de mensenrechten schendt; dringt aan op gerichte maatregelen, ofwel door de huidige EU-sanctieregeling voor de mensenrechten te gebruiken tegen Iran, ofwel door de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (EU-Magnitski-wet) te gebruiken tegen Iraanse functionarissen die ernstige mensenrechtenschendingen, met inbegrip van terechtstellingen en willekeurige aanhoudingen van buitenlanders of personen met een dubbele nationaliteit in Iran, hebben gepleegd, onder wie rechters die journalisten, mensenrechtenverdedigers, politieke dissidenten en activisten ter dood hebben veroordeeld; |
| --- | --- |

18.

| 19. | is van oordeel dat verdere gerichte sancties nodig zullen zijn als de Iraanse autoriteiten dr. Ahmadreza Djalali niet vrijlaten, zoals de EU en haar lidstaten vragen; |
| --- | --- |

19.

| 20. | wijst op de destabiliserende rol van het Iraanse regime in de ruimere regio en hekelt het feit dat het Iraanse regime verantwoordelijk is voor de dood van talrijke burgers in Syrië, Yemen en Irak; |
| --- | --- |

20.

| 21. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de secretaris-generaal van de VN, de hoogste leider en de president van de Islamitische Republiek Iran, alsook de leden van de Majles van Iran. |
| --- | --- |

21.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/290 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/290

---

P9_TA(2022)0051

De politieke crisis in Burkina Faso

Resolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over de politieke crisis in Burkina Faso (2022/2542(RSP))

(2022/C 342/22)

Het Europees Parlement,

| — | gezien zijn eerdere resoluties, met name die van 19 december 2019 over schendingen van de mensenrechten, waaronder de godsdienstvrijheid, in Burkina Faso (1), en van 16 september 2020 over de samenwerking tussen de EU en Afrika op het gebied van veiligheid in de Sahelregio, West-Afrika en de Hoorn van Afrika (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn eerdere resoluties, met name die van 19 december 2019 over schendingen van de mensenrechten, waaronder de godsdienstvrijheid, in Burkina Faso (1), en van 16 september 2020 over de samenwerking tussen de EU en Afrika op het gebied van veiligheid in de Sahelregio, West-Afrika en de Hoorn van Afrika (2),

| — | gezien de verklaring van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid namens de EU van 26 januari 2022 over de jongste ontwikkelingen in Burkina Faso, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid namens de EU van 26 januari 2022 over de jongste ontwikkelingen in Burkina Faso,

| — | gezien de verklaring van de woordvoerder van de secretaris-generaal van de VN van 24 januari 2022 over Burkina Faso, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van de woordvoerder van de secretaris-generaal van de VN van 24 januari 2022 over Burkina Faso,

| — | gezien de verklaring van de VN-Veiligheidsraad van 9 februari 2022 over de situatie in Burkina Faso, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van de VN-Veiligheidsraad van 9 februari 2022 over de situatie in Burkina Faso,

| — | gezien het slotcommuniqué naar aanleiding van de buitengewone top van de Autoriteit van staatshoofden en regeringsleiders van de Economische Gemeenschap van West-Afrikaanse Staten (Ecowas) over de politieke situatie in Burkina Faso van 28 januari 2022, |
| --- | --- |

—

gezien het slotcommuniqué naar aanleiding van de buitengewone top van de Autoriteit van staatshoofden en regeringsleiders van de Economische Gemeenschap van West-Afrikaanse Staten (Ecowas) over de politieke situatie in Burkina Faso van 28 januari 2022,

| — | gezien het Ecowas-protocol over democratie en goed bestuur, |
| --- | --- |

—

gezien het Ecowas-protocol over democratie en goed bestuur,

| — | gezien het slotcommuniqué van de Raad voor Vrede en Veiligheid (PSC) van de Afrikaanse Unie (AU) op zijn 1062e bijeenkomst van 31 januari 2022 over de situatie in Burkina Faso, |
| --- | --- |

—

gezien het slotcommuniqué van de Raad voor Vrede en Veiligheid (PSC) van de Afrikaanse Unie (AU) op zijn 1062e bijeenkomst van 31 januari 2022 over de situatie in Burkina Faso,

| — | gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 9 maart 2020, getiteld “Naar een brede strategie met Afrika” (JOIN(2020)0004), |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 9 maart 2020, getiteld “Naar een brede strategie met Afrika” (JOIN(2020)0004),

| — | gezien de resolutie van de Paritaire Parlementaire Vergadering van de Organisatie van staten in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan (ACS) en de EU van 11 maart 2021 over democratie en de eerbiediging van de grondwettelijke orde in de EU- en de ACS-landen, |
| --- | --- |

—

gezien de resolutie van de Paritaire Parlementaire Vergadering van de Organisatie van staten in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan (ACS) en de EU van 11 maart 2021 over democratie en de eerbiediging van de grondwettelijke orde in de EU- en de ACS-landen,

| — | gezien de gezamenlijke verklaring van de leden van de Europese Raad en de lidstaten van de groep van vijf voor de Sahel (de “G5-Sahel”) van 28 april 2020, |
| --- | --- |

—

gezien de gezamenlijke verklaring van de leden van de Europese Raad en de lidstaten van de groep van vijf voor de Sahel (de “G5-Sahel”) van 28 april 2020,

| — | gezien de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de Verenigde Naties, met name SDG 16 ter bevordering van vreedzame en inclusieve samenlevingen met het oog op duurzame ontwikkeling, |
| --- | --- |

—

gezien de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de Verenigde Naties, met name SDG 16 ter bevordering van vreedzame en inclusieve samenlevingen met het oog op duurzame ontwikkeling,

| — | gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens, |
| --- | --- |

—

gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens,

| — | gezien de grondwet van de Republiek Burkina Faso, |
| --- | --- |

—

gezien de grondwet van de Republiek Burkina Faso,

| — | gezien de Overeenkomst van Cotonou, |
| --- | --- |

—

gezien de Overeenkomst van Cotonou,

| — | gezien het Afrikaans Handvest inzake democratie, verkiezingen en bestuur, |
| --- | --- |

—

gezien het Afrikaans Handvest inzake democratie, verkiezingen en bestuur,

| — | gezien het Verdrag van de Afrikaanse Unie betreffende de bescherming en ondersteuning van intern ontheemden in Afrika, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag van de Afrikaanse Unie betreffende de bescherming en ondersteuning van intern ontheemden in Afrika,

| — | gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van 1966, |
| --- | --- |

—

gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van 1966,

| — | gezien het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen van 1979, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen van 1979,

| — | gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement,

| A. | overwegende dat op 24 januari 2022 het leger van Burkina Faso, geleid door luitenant-kolonel Paul-Henri Sandaogo Damiba en de zelfuitgeroepen Patriottische beweging voor behoud en herstel (MPSR), de gekozen regering onder leiding van president Kaboré heeft omvergeworpen; overwegende dat het grondwettelijk hof van Burkina Faso naderhand luitenant-kolonel Damiba heeft uitgeroepen tot het nieuwe de facto staatshoofd; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat op 24 januari 2022 het leger van Burkina Faso, geleid door luitenant-kolonel Paul-Henri Sandaogo Damiba en de zelfuitgeroepen Patriottische beweging voor behoud en herstel (MPSR), de gekozen regering onder leiding van president Kaboré heeft omvergeworpen; overwegende dat het grondwettelijk hof van Burkina Faso naderhand luitenant-kolonel Damiba heeft uitgeroepen tot het nieuwe de facto staatshoofd;

| B. | overwegende dat kort voor de staatsgreep, president Kaboré bij de democratische verkiezingen in 2020 voor een tweede termijn herkozen was; overwegende dat hij werd gedwongen als president afscheid te nemen en terug te treden; overwegende dat hij sinds de staatsgreep door de strijdkrachten wordt vastgehouden en beperkt contact heeft met de buitenwereld; overwegende dat de partij van president Kaboré, de Volksbeweging voor vooruitgang (MPP), op 26 januari 2022 verzekerde dat Kaboré zich onder huisarrest in een presidentiële villa bevond en over een arts beschikte; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat kort voor de staatsgreep, president Kaboré bij de democratische verkiezingen in 2020 voor een tweede termijn herkozen was; overwegende dat hij werd gedwongen als president afscheid te nemen en terug te treden; overwegende dat hij sinds de staatsgreep door de strijdkrachten wordt vastgehouden en beperkt contact heeft met de buitenwereld; overwegende dat de partij van president Kaboré, de Volksbeweging voor vooruitgang (MPP), op 26 januari 2022 verzekerde dat Kaboré zich onder huisarrest in een presidentiële villa bevond en over een arts beschikte;

| C. | overwegende dat bij de machtsovername de militaire junta de opschorting van de grondwet en de ontbinding van de regering en de nationale assemblee heeft aangekondigd; overwegende dat de grondwet op 31 januari 2022 weer van kracht is geworden; overwegende dat luitenant-kolonel Damiba in een verklaring op de televisie heeft aangekondigd dat Burkina Faso zijn internationale verplichtingen zal nakomen; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat bij de machtsovername de militaire junta de opschorting van de grondwet en de ontbinding van de regering en de nationale assemblee heeft aangekondigd; overwegende dat de grondwet op 31 januari 2022 weer van kracht is geworden; overwegende dat luitenant-kolonel Damiba in een verklaring op de televisie heeft aangekondigd dat Burkina Faso zijn internationale verplichtingen zal nakomen;

| D. | overwegende dat de staatsgreep van het leger door het maatschappelijk middenveld in Burkina Faso met grote omzichtigheid en relatieve lankmoedigheid is begroet; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de staatsgreep van het leger door het maatschappelijk middenveld in Burkina Faso met grote omzichtigheid en relatieve lankmoedigheid is begroet;

| E. | overwegende dat na de militaire staatsgreep de AU, Ecowas en de Permanente Raad van la Francophonie Burkina Faso als lid hebben geschorst; overwegende dat Ecowas en de VN een interministeriële delegatie hebben gestuurd met het verzoek om een korte overgangsperiode en de vrijlating van president Kaboré; overwegende dat op 3 februari 2022 Ecowas heeft besloten geen nieuwe sancties op te leggen aan Burkina Faso, maar de nieuwe autoriteiten van het land heeft verzocht een “redelijk tijdschema voor de terugkeer naar de grondwettelijke orde” voor te leggen; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat na de militaire staatsgreep de AU, Ecowas en de Permanente Raad van la Francophonie Burkina Faso als lid hebben geschorst; overwegende dat Ecowas en de VN een interministeriële delegatie hebben gestuurd met het verzoek om een korte overgangsperiode en de vrijlating van president Kaboré; overwegende dat op 3 februari 2022 Ecowas heeft besloten geen nieuwe sancties op te leggen aan Burkina Faso, maar de nieuwe autoriteiten van het land heeft verzocht een “redelijk tijdschema voor de terugkeer naar de grondwettelijke orde” voor te leggen;

| F. | overwegende dat op 8 februari 2022 een technisch comité met niet-militaire actoren is opgericht om de randvoorwaarden van de overgang in kaart te brengen; overwegende dat het comité twee weken de tijd heeft om voor de overgang een ontwerphandvest voor te stellen; overwegende dat de werkzaamheden van het technisch comité gericht moeten zijn op “het herstel van de territoriale integriteit, de consolidatie van de vrede door de geleidelijke terugkeer van intern ontheemden, goed bestuur en de terugkeer naar de grondwettelijke orde; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat op 8 februari 2022 een technisch comité met niet-militaire actoren is opgericht om de randvoorwaarden van de overgang in kaart te brengen; overwegende dat het comité twee weken de tijd heeft om voor de overgang een ontwerphandvest voor te stellen; overwegende dat de werkzaamheden van het technisch comité gericht moeten zijn op “het herstel van de territoriale integriteit, de consolidatie van de vrede door de geleidelijke terugkeer van intern ontheemden, goed bestuur en de terugkeer naar de grondwettelijke orde;

| G. | overwegende dat de MPSR stelde dat de staatsgreep een reactie was op de verslechterende veiligheidssituatie in het land; overwegende dat de regering van Burkina Faso in 2017 een hervormingsproces van de veiligheidssector was gestart met de oprichting van een nationale raad voor defensie en veiligheid met als doel de veiligheidssector te moderniseren en corruptie daarbinnen te bestrijden; overwegende dat de ontevredenheid en kritiek van burgers, de oppositie en het leger zijn toegenomen toen president Kaboré niet in staat bleek de corruptie aan te pakken en met doeltreffende oplossingen te komen voor de enorme veiligheids-, sociale en economische uitdagingen van het land als gevolg van de verspreiding van gewelddadige aanvallen door terroristische groeperingen; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de MPSR stelde dat de staatsgreep een reactie was op de verslechterende veiligheidssituatie in het land; overwegende dat de regering van Burkina Faso in 2017 een hervormingsproces van de veiligheidssector was gestart met de oprichting van een nationale raad voor defensie en veiligheid met als doel de veiligheidssector te moderniseren en corruptie daarbinnen te bestrijden; overwegende dat de ontevredenheid en kritiek van burgers, de oppositie en het leger zijn toegenomen toen president Kaboré niet in staat bleek de corruptie aan te pakken en met doeltreffende oplossingen te komen voor de enorme veiligheids-, sociale en economische uitdagingen van het land als gevolg van de verspreiding van gewelddadige aanvallen door terroristische groeperingen;

| H. | overwegende dat de veiligheidssituatie in de Sahel een rechtstreeks gevolg is van de destabilisatie van de regio en de proliferatie van wapens na de interventie in Libië in 2011; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de veiligheidssituatie in de Sahel een rechtstreeks gevolg is van de destabilisatie van de regio en de proliferatie van wapens na de interventie in Libië in 2011;

| I. | overwegende dat tussen 2016 en 2021 de nationale begroting voor defensie en veiligheid is gestegen van 240 miljoen EUR tot 650 miljoen EUR, een stijging van meer dan 170 %; overwegende dat deze uitgaven de leefomstandigheden of de operationele capaciteit van soldaten niet hebben verbeterd, deels als gevolg van een hardnekkig financieel wanbeheer; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat tussen 2016 en 2021 de nationale begroting voor defensie en veiligheid is gestegen van 240 miljoen EUR tot 650 miljoen EUR, een stijging van meer dan 170 %; overwegende dat deze uitgaven de leefomstandigheden of de operationele capaciteit van soldaten niet hebben verbeterd, deels als gevolg van een hardnekkig financieel wanbeheer;

| J. | overwegende dat in de afgelopen zes jaar duizenden mensen om het leven zijn gekomen bij aanvallen van jihadisten en opstandelingen; overwegende dat in twee jaar tijd meer dan 1 000 scholen zijn gesloten en veel mensen hun huis zijn ontvlucht om aan het geweld te ontsnappen; overwegende dat in juni 2021 in de dorpen Solhan en Tadaryat 174 mensen zijn omgekomen bij de dodelijkste aanval sinds 2015; overwegende dat op 4 november 2021 bij een jihadistische aanval op het garnizoen van de gendarmerie in Inata in het noorden van Burkina Faso 53 van de 120 soldaten die in afwachting waren van logistieke leveringen en steun, waaronder voedselrantsoenen, om het leven zijn gekomen; overwegende dat Human Rights Watch melding heeft gemaakt van standrechtelijke executies van honderden verdachten door veiligheidstroepen en regeringsgezinde milities, en overwegende dat vrijwel geen van deze aanvallen is onderzocht en vervolgd; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat in de afgelopen zes jaar duizenden mensen om het leven zijn gekomen bij aanvallen van jihadisten en opstandelingen; overwegende dat in twee jaar tijd meer dan 1 000 scholen zijn gesloten en veel mensen hun huis zijn ontvlucht om aan het geweld te ontsnappen; overwegende dat in juni 2021 in de dorpen Solhan en Tadaryat 174 mensen zijn omgekomen bij de dodelijkste aanval sinds 2015; overwegende dat op 4 november 2021 bij een jihadistische aanval op het garnizoen van de gendarmerie in Inata in het noorden van Burkina Faso 53 van de 120 soldaten die in afwachting waren van logistieke leveringen en steun, waaronder voedselrantsoenen, om het leven zijn gekomen; overwegende dat Human Rights Watch melding heeft gemaakt van standrechtelijke executies van honderden verdachten door veiligheidstroepen en regeringsgezinde milities, en overwegende dat vrijwel geen van deze aanvallen is onderzocht en vervolgd;

| K. | overwegende dat de toenemende onveiligheid geleid heeft tot een massaal straatprotest in november 2021; overwegende dat de regering het internet heeft afgesloten, hetgeen de ontevredenheid van de bevolking verder heeft doen toenemen en kritiek heeft uitgelokt van mensenrechtenorganisaties en burgerbewegingen in het land; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat de toenemende onveiligheid geleid heeft tot een massaal straatprotest in november 2021; overwegende dat de regering het internet heeft afgesloten, hetgeen de ontevredenheid van de bevolking verder heeft doen toenemen en kritiek heeft uitgelokt van mensenrechtenorganisaties en burgerbewegingen in het land;

| L. | overwegende dat op 22 januari 2022, bij burgerprotesten tegen de verslechterende veiligheidssituatie in het land, gewelddadige demonstraties zijn uitgebroken in Ouagadougou en Bobo-Dioulasso, de twee grootste steden van Burkina Faso; overwegende dat de machtsovername door het leger plaatsvond twee dagen nadat de oproerpolitie in de hoofdstad Ouagadougou in botsing kwam met demonstranten van de regeringsoppositie; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat op 22 januari 2022, bij burgerprotesten tegen de verslechterende veiligheidssituatie in het land, gewelddadige demonstraties zijn uitgebroken in Ouagadougou en Bobo-Dioulasso, de twee grootste steden van Burkina Faso; overwegende dat de machtsovername door het leger plaatsvond twee dagen nadat de oproerpolitie in de hoofdstad Ouagadougou in botsing kwam met demonstranten van de regeringsoppositie;

| M. | overwegende dat het escalerende geweld ertoe heeft geleid dat de situatie in Burkina Faso wat ontheemding en bescherming betreft een van de snelst groeiende crises in de wereld vormt, met ten minste 1,6 miljoen ontheemden; overwegende dat meer dan 19 000 Burkinezen naar Ivoorkust, Mali, Niger en Benin zijn gevlucht; overwegende dat vorig jaar het aantal intern ontheemden tot meer dan 1,5 miljoen is gestegen, wat een stijging van 50 % betekent; overwegende dat de Sahelregio geconfronteerd wordt met een ongekende plattelandsvlucht, aangezien mensen die gedwongen ontheemd zijn naar stedelijke gebieden trekken waar zij nieuwe risico’s lopen; overwegende dat onder de intern ontheemden met name vrouwen en jongeren ernstig worden bedreigd, onder meer met seksuele en arbeidsuitbuiting, gendergerelateerd geweld, gedwongen rekrutering en mensenhandel; overwegende dat Burkinese vrouwen, die in vergelijking met mannen 50 % minder kans hebben op toegang tot onderwijs, het meest getroffen worden door extreme armoede; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat het escalerende geweld ertoe heeft geleid dat de situatie in Burkina Faso wat ontheemding en bescherming betreft een van de snelst groeiende crises in de wereld vormt, met ten minste 1,6 miljoen ontheemden; overwegende dat meer dan 19 000 Burkinezen naar Ivoorkust, Mali, Niger en Benin zijn gevlucht; overwegende dat vorig jaar het aantal intern ontheemden tot meer dan 1,5 miljoen is gestegen, wat een stijging van 50 % betekent; overwegende dat de Sahelregio geconfronteerd wordt met een ongekende plattelandsvlucht, aangezien mensen die gedwongen ontheemd zijn naar stedelijke gebieden trekken waar zij nieuwe risico’s lopen; overwegende dat onder de intern ontheemden met name vrouwen en jongeren ernstig worden bedreigd, onder meer met seksuele en arbeidsuitbuiting, gendergerelateerd geweld, gedwongen rekrutering en mensenhandel; overwegende dat Burkinese vrouwen, die in vergelijking met mannen 50 % minder kans hebben op toegang tot onderwijs, het meest getroffen worden door extreme armoede;

| N. | overwegende dat de klimaatcrisis een zichtbaar en zeer schadelijk effect heeft op de Sahelregio en leidt tot droogte, mislukte oogsten, ontheemding, conflicten over land en hulpbronnen, voedselonzekerheid en armoede; overwegende dat een gebrek aan toegang tot onderwijs, arbeidskansen en inkomen leidt tot rekrutering door extremistische organisaties en jihadistische bewegingen, waardoor de regionale instabiliteit wordt aangewakkerd; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat de klimaatcrisis een zichtbaar en zeer schadelijk effect heeft op de Sahelregio en leidt tot droogte, mislukte oogsten, ontheemding, conflicten over land en hulpbronnen, voedselonzekerheid en armoede; overwegende dat een gebrek aan toegang tot onderwijs, arbeidskansen en inkomen leidt tot rekrutering door extremistische organisaties en jihadistische bewegingen, waardoor de regionale instabiliteit wordt aangewakkerd;

| O. | overwegende dat met name de recente staatsgreep en de verslechterende situatie in Mali gevolgen hebben voor de situatie in Burkina Faso; overwegende dat de recente staatsgreep ook de vierde staatsgreep in West-Afrika in minder dan twee jaar is; overwegende dat het toenemende aantal staatsgrepen het gevolg is van een grote crisis van de politieke systemen van West-Afrika; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat met name de recente staatsgreep en de verslechterende situatie in Mali gevolgen hebben voor de situatie in Burkina Faso; overwegende dat de recente staatsgreep ook de vierde staatsgreep in West-Afrika in minder dan twee jaar is; overwegende dat het toenemende aantal staatsgrepen het gevolg is van een grote crisis van de politieke systemen van West-Afrika;

| P. | overwegende dat de G5-Sahel, een gezamenlijke defensie-inspanning van Burkina Faso, Tsjaad, Mali, Mauritanië en Niger, met name gesteund door de EU en de AU, het optreden op het gebied van regionale ontwikkeling en veiligheid coördineert om terrorisme te bestrijden en stabiliteit in de regio te brengen, maar de lokale bevolking niet heeft kunnen overtuigen van zijn doeltreffendheid; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat de G5-Sahel, een gezamenlijke defensie-inspanning van Burkina Faso, Tsjaad, Mali, Mauritanië en Niger, met name gesteund door de EU en de AU, het optreden op het gebied van regionale ontwikkeling en veiligheid coördineert om terrorisme te bestrijden en stabiliteit in de regio te brengen, maar de lokale bevolking niet heeft kunnen overtuigen van zijn doeltreffendheid;

| Q. | overwegende dat een groep Russische militaire contractanten in een brief de leiders van de staatsgreep van Burkina Faso heeft aangeboden het leger van het land op te leiden in zijn strijd tegen jihadisten; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat een groep Russische militaire contractanten in een brief de leiders van de staatsgreep van Burkina Faso heeft aangeboden het leger van het land op te leiden in zijn strijd tegen jihadisten;

| 1. | veroordeelt en spreekt zijn bezorgdheid uit over de staatsgreep van de strijdkrachten waarbij de democratisch verkozen regering van Burkina Faso omvergeworpen is; benadrukt dat een dringende terugkeer naar de grondwettelijke orde noodzakelijk is, met inbegrip van een onmiddellijke terugkeer naar een burgerregering; |
| --- | --- |

1.

| 2. | dringt aan op de onmiddellijke en onvoorwaardelijke vrijlating van president Kaboré en alle andere regeringsfunctionarissen; |
| --- | --- |

2.

| 3. | is ingenomen met de aankondiging van de oprichting van het technisch comité om de volgende stappen van het overgangsproces te schetsen; neemt kennis van de publieke verklaringen van luitenant-kolonel Damiba, waarin hij toezegt zo spoedig mogelijk terug te keren naar het normale constitutionele leven en dat het land de internationale verplichtingen zal blijven nakomen; roept de militaire leiders op de internationale verplichtingen van Burkina Faso na te komen, met inbegrip van de volledige eerbiediging van de mensenrechten en de strijd tegen terroristische organisaties, in volledige samenwerking met de internationale gemeenschap; |
| --- | --- |

3.

| 4. | herhaalt zijn steun aan Ecowas en de AU en hun bemiddelingsinspanningen in deze crisis; verzoekt de internationale gemeenschap, met inbegrip van de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) en de Commissie, de dialoog met de Burkinese autoriteiten voort te zetten om te zorgen voor een tijdige en democratische overgang naar een door burgers geleide regering; verzoekt de autoriteiten van Burkina Faso en het technisch comité duidelijke tijdschema’s en processen vast te stellen met het oog op een zo spoedig mogelijke organisatie van inclusieve en transparante verkiezingen; |
| --- | --- |

4.

| 5. | onderstreept dat een echte en eerlijke nationale dialoog, waarbij alle sectoren van het maatschappelijk middenveld betrokken zijn, nodig is om tot een duidelijke toekomstvisie voor de democratie in Burkina Faso te komen; |
| --- | --- |

5.

| 6. | dringt er bij alle partijen in Burkina Faso op aan de persvrijheid te handhaven om ervoor te zorgen dat binnenlandse en internationale mediaorganisaties vrijelijk hun werk kunnen doen, met inbegrip van het documenteren van de situatie van binnenlandse ontheemden en operaties van de veiligheidstroepen; |
| --- | --- |

6.

| 7. | moedigt de Nationale coördinatie voor een succesvolle transitie (CNRT) aan toezicht te houden op de autoriteiten en te eisen dat zij ervoor zorgen dat mensenrechtenactivisten en maatschappelijke organisaties bij de uitoefening van hun mandaat worden beschermd, onder meer als zij mensenrechtenschendingen, politiegeweld en buitensporig gebruik van geweld aan de kaak stellen; verzoekt de EU en haar lidstaten hun bescherming van en steun voor mensenrechtenactivisten in Burkina Faso op te voeren en in voorkomend geval de afgifte van noodvisa te vergemakkelijken en tijdelijk onderdak te bieden in de EU-lidstaten; |
| --- | --- |

7.

| 8. | herinnert eraan dat het niet aanpakken van de straffeloosheid voor gruweldaden uit het verleden door veiligheidsdiensten en milities, de vredesinspanningen in Burkina Faso belemmert; verzoekt de autoriteiten van Burkina Faso de rechten van verdachten die tijdens terrorismebestrijdingsoperaties zijn gearresteerd, te beschermen en ervoor te zorgen dat de daders van mensenrechtenschendingen ter verantwoording worden geroepen; merkt op dat een zelfbenoemde regering zonder democratisch mandaat de inspanningen ter versterking van de rechtsstaat en de verantwoordingsplicht ondermijnt; |
| --- | --- |

8.

| 9. | herhaalt dat de bescherming en veiligheid van burgers een van de belangrijkste taken van elke regering is en onderstreept dat in Burkina Faso aanvullende maatregelen moeten worden genomen om de bescherming van burgers te verbeteren; |
| --- | --- |

9.

| 10. | dringt er bij de Commissie, de EDEO en de lidstaten op aan prioriteit te blijven geven aan de ondersteuning van de hervorming van de justitiële en veiligheidssector in Burkina Faso, om ervoor te zorgen dat er voldoende middelen en technische bijstand worden verstrekt voor de basis- en sectorale hervorming van de veiligheidssector, transparante en constructieve samenwerking tussen een civiele regering en het leger, en hernieuwde inspanningen tot aanpak van corruptie; |
| --- | --- |

10.

| 11. | verzoekt de EU en haar lidstaten de financiële steun en humanitaire hulp te verhogen om tegemoet te komen aan de dringende behoeften van de bevolking van Burkina Faso, met name die van ontheemden en vluchtelingen in buurlanden; |
| --- | --- |

11.

| 12. | dringt er bij de autoriteiten van Burkina Faso op aan de immuniteitsclausule in het statuut van de speciale strijdkrachten, een nieuwe militaire eenheid die in mei 2021 is opgericht, waarin wordt gesteld dat leden van de speciale strijdkrachten niet voor de rechter kunnen worden vervolgd voor acties die tijdens hun operaties worden ondernomen, te herzien, aangezien deze clausule het recht van slachtoffers op gerechtigheid en schadeloosstelling schendt; |
| --- | --- |

12.

| 13. | verzoekt de lidstaten van de EU hun internationale verplichtingen na te komen om een grondig controle- en traceringssysteem toe te passen bij hun uitvoer van wapens naar landen buiten de EU, zoals bepaald in het wapenhandelsverdrag (ATT), teneinde misbruik en toename van schendingen van de mensenrechten te voorkomen; |
| --- | --- |

13.

| 14. | spreekt zijn bezorgdheid uit over de algemene toestand van de democratie in de regio en roept alle actoren, zowel de binnenlandse als de internationale, op zich te beraden over de vraag welke lering uit de verschillende staatsgrepen moet worden getrokken en hoe de democratische processen in de regio beter kunnen worden ondersteund en aangemoedigd; |
| --- | --- |

14.

| 15. | blijft er stellig van overtuigd dat de betrokkenheid van de Wagner Group in West-Afrika in strijd is met de doelstelling van totstandbrenging van vrede, veiligheid en stabiliteit in Burkina Faso en bescherming van de bevolking; dringt erop aan dat de kwestie van de activiteiten van de Wagner Group en andere particuliere militaire ondernemingen in Afrika tijdens de komende EU-Afrika-top grondig wordt besproken; |
| --- | --- |

15.

| 16. | onderstreept dat terrorisme en instabiliteit in de hele Sahelregio een uitdaging vormen en de consolidatie van de democratie en de rechtsstaat ondermijnen; herinnert eraan dat het aanpakken van de onderliggende oorzaken van extremisme en militaire inspanningen om de controle van de regering in de gehele regio te herstellen, van essentieel belang zijn voor het versterken van de legitimiteit van democratisch verkozen regeringen onder de bevolking; |
| --- | --- |

16.

| 17. | toont zich uitermate bezorgd over de gevolgen van veiligheidsdreigingen voor de effectiviteit van humanitaire hulp en ontwikkelingssamenwerking; dringt er bij de lidstaten en de internationale gemeenschap op aan dat zij hun humanitaire hulp aan Burkina Faso verhogen, met name door middel van verstrekking van voedsel, water en medische diensten; verzoekt de autoriteiten het werk van humanitaire organisaties in Burkina Faso te ondersteunen en te faciliteren teneinde ongehinderde humanitaire toegang te waarborgen en hen in staat te stellen in de behoeften van ontheemden te voorzien; |
| --- | --- |

17.

| 18. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de autoriteiten van de Republiek Burkina Faso, het secretariaat van de G5-Sahel, de covoorzitters van de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU en het Pan-Afrikaanse Parlement, de Economische Gemeenschap van West-Afrikaanse Staten en de Afrikaanse Unie en haar instellingen. |
| --- | --- |

18.

---

(1)  PB C 255 van 29.6.2021, blz. 45.

(2)  PB C 385 van 22.9.2021, blz. 24.

---

AANBEVELINGEN

Europees Parlement

Donderdag, 17 februari 2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/295 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/295

---

P9_TA(2022)0042

Corruptie en mensenrechten

Aanbeveling van het Europees Parlement van 17 februari 2022 aan de Raad en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid over corruptie en mensenrechten (2021/2066(INI))

(2022/C 342/23)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het Verdrag van de Verenigde Naties tegen corruptie (UNCAC), dat in werking is getreden op 14 december 2005, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag van de Verenigde Naties tegen corruptie (UNCAC), dat in werking is getreden op 14 december 2005,

| — | gezien de Universele Verklaring van de rechten van de mens en de VN-verklaring over mensenrechtenverdedigers, |
| --- | --- |

—

gezien de Universele Verklaring van de rechten van de mens en de VN-verklaring over mensenrechtenverdedigers,

| — | gezien het Handvest van de Verenigde Naties, |
| --- | --- |

—

gezien het Handvest van de Verenigde Naties,

| — | gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten en het Internationaal Verdrag inzake sociale, economische en culturele rechten, |
| --- | --- |

—

gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten en het Internationaal Verdrag inzake sociale, economische en culturele rechten,

| — | gezien het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, |
| --- | --- |

—

gezien het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden,

| — | gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie,

| — | gezien het Verdrag inzake bestrijding van omkoping van buitenlandse ambtenaren bij internationale zakelijke transacties van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) en de aanbeveling van de Raad van 2009 voor de verdere bestrijding van omkoping, de aanbeveling van 1996 inzake de aftrekbaarheid van belastingen van steekpenningen voor buitenlandse ambtenaren en aanverwante instrumenten, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag inzake bestrijding van omkoping van buitenlandse ambtenaren bij internationale zakelijke transacties van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) en de aanbeveling van de Raad van 2009 voor de verdere bestrijding van omkoping, de aanbeveling van 1996 inzake de aftrekbaarheid van belastingen van steekpenningen voor buitenlandse ambtenaren en aanverwante instrumenten,

| — | gezien het verslag van de OESO van 2010 getiteld “Post-public employment: Good practices for preventing Conflict of Interest” (Uitdiensttreding bij de overheid: Goede praktijken ter voorkoming van belangenconflicten), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de OESO van 2010 getiteld “Post-public employment: Good practices for preventing Conflict of Interest” (Uitdiensttreding bij de overheid: Goede praktijken ter voorkoming van belangenconflicten),

| — | gezien de Overeenkomst van 1997 ter bestrijding van corruptie waarbij ambtenaren van de Europese Gemeenschappen of van de lidstaten van de Europese Unie betrokken zijn (1), |
| --- | --- |

—

gezien de Overeenkomst van 1997 ter bestrijding van corruptie waarbij ambtenaren van de Europese Gemeenschappen of van de lidstaten van de Europese Unie betrokken zijn (1),

| — | gezien het EU-actieplan inzake mensenrechten en democratie 2020-2024, dat op 18 november 2020 door de Raad van de Europese Unie is aangenomen, |
| --- | --- |

—

gezien het EU-actieplan inzake mensenrechten en democratie 2020-2024, dat op 18 november 2020 door de Raad van de Europese Unie is aangenomen,

| — | gezien de EU-richtsnoeren over mensenrechtenverdedigers, die tijdens de 2914e zitting van de Raad Algemene Zaken van 8 december 2008 zijn aangenomen, |
| --- | --- |

—

gezien de EU-richtsnoeren over mensenrechtenverdedigers, die tijdens de 2914e zitting van de Raad Algemene Zaken van 8 december 2008 zijn aangenomen,

| — | gezien de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (“Sustainable Development Goals”, SDG’s) die worden beschreven in de resolutie van de VN van 25 september 2015, getiteld “Transforming our world: the 2030 Agenda for Sustainable Development” (Onze wereld transformeren: Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling), waaronder SDG 16, die betrekking heeft op inspanningen op het gebied van corruptiebestrijding, |
| --- | --- |

—

gezien de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (“Sustainable Development Goals”, SDG’s) die worden beschreven in de resolutie van de VN van 25 september 2015, getiteld “Transforming our world: the 2030 Agenda for Sustainable Development” (Onze wereld transformeren: Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling), waaronder SDG 16, die betrekking heeft op inspanningen op het gebied van corruptiebestrijding,

| — | gezien het verslag van de Europese Investeringsbank (EIB) van 8 november 2013, getiteld “Policy on preventing and deterring prohibited conduct in European Investment Bank activities” (Beleid inzake het voorkomen en bestrijden van verboden gedrag bij activiteiten van de Europese Investeringsbank) (hierna “het antifraudebeleid van de EIB”), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Europese Investeringsbank (EIB) van 8 november 2013, getiteld “Policy on preventing and deterring prohibited conduct in European Investment Bank activities” (Beleid inzake het voorkomen en bestrijden van verboden gedrag bij activiteiten van de Europese Investeringsbank) (hierna “het antifraudebeleid van de EIB”),

| — | gezien het verslag van de VN getiteld “Guiding Principles on Business and Human Rights: Implementing the United Nations “Protect, Respect and Remedy” Framework” (Leidende beginselen inzake het bedrijfsleven en de mensenrechten: Tenuitvoerlegging van het kader van de Verenigde Naties voor bescherming, eerbiediging en herstel), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de VN getiteld “Guiding Principles on Business and Human Rights: Implementing the United Nations “Protect, Respect and Remedy” Framework” (Leidende beginselen inzake het bedrijfsleven en de mensenrechten: Tenuitvoerlegging van het kader van de Verenigde Naties voor bescherming, eerbiediging en herstel),

| — | gezien de richtlijnen van de OESO van 2011 voor multinationale ondernemingen, alsmede haar normen ter bestrijding van corruptie, |
| --- | --- |

—

gezien de richtlijnen van de OESO van 2011 voor multinationale ondernemingen, alsmede haar normen ter bestrijding van corruptie,

| — | gezien de conclusies van de Raad van 20 juni 2016 over bedrijfsleven en mensenrechten, |
| --- | --- |

—

gezien de conclusies van de Raad van 20 juni 2016 over bedrijfsleven en mensenrechten,

| — | gezien Verordening (EU) 2020/1998 van de Raad van 7 december 2020 betreffende beperkende maatregelen tegen ernstige schendingen van de mensenrechten (2), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2020/1998 van de Raad van 7 december 2020 betreffende beperkende maatregelen tegen ernstige schendingen van de mensenrechten (2),

| — | gezien zijn resolutie van 8 juli 2021 over de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (EU-Magnitski-wet) (3), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 8 juli 2021 over de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (EU-Magnitski-wet) (3),

| — | gezien de wereldwijde sanctieregelingen van het Verenigd Koninkrijk ter bestrijding van corruptie van 2021 en zijn algemene beginselen voor schadeloosstelling van buitenlandse slachtoffers (met inbegrip van getroffen staten) van omkoping, corruptie en economische misdrijven, |
| --- | --- |

—

gezien de wereldwijde sanctieregelingen van het Verenigd Koninkrijk ter bestrijding van corruptie van 2021 en zijn algemene beginselen voor schadeloosstelling van buitenlandse slachtoffers (met inbegrip van getroffen staten) van omkoping, corruptie en economische misdrijven,

| — | gezien de aanneming van nieuwe bindende bepalingen door het Franse parlement inzake de teruggave van in beslag genomen gestolen activa aan de mensen in het land van herkomst, |
| --- | --- |

—

gezien de aanneming van nieuwe bindende bepalingen door het Franse parlement inzake de teruggave van in beslag genomen gestolen activa aan de mensen in het land van herkomst,

| — | gezien zijn resolutie van 10 maart 2021 met aanbevelingen aan de Commissie inzake passende zorgvuldigheid in het bedrijfsleven en verantwoordingsplicht van ondernemingen (4), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 10 maart 2021 met aanbevelingen aan de Commissie inzake passende zorgvuldigheid in het bedrijfsleven en verantwoordingsplicht van ondernemingen (4),

| — | gezien zijn resolutie van 17 december 2020 over duurzame corporate governance (5), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 17 december 2020 over duurzame corporate governance (5),

| — | gezien zijn resolutie van 19 mei 2021 over de gevolgen van klimaatverandering voor de mensenrechten en de rol die milieuactivisten in dit kader spelen (6), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 19 mei 2021 over de gevolgen van klimaatverandering voor de mensenrechten en de rol die milieuactivisten in dit kader spelen (6),

| — | gezien zijn besluit van 25 november 2020 over de gevolgen van de COVID-19-pandemie voor het buitenlands beleid (7), |
| --- | --- |

—

gezien zijn besluit van 25 november 2020 over de gevolgen van de COVID-19-pandemie voor het buitenlands beleid (7),

| — | gezien zijn resolutie van 13 september 2017 over corruptie en het effect op de mensenrechten in derde landen (8), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 13 september 2017 over corruptie en het effect op de mensenrechten in derde landen (8),

| — | gezien zijn resolutie van 25 oktober 2016 over strafrechtelijke aansprakelijkheid van bedrijven voor ernstige schendingen van de mensenrechten in derde landen (9), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 25 oktober 2016 over strafrechtelijke aansprakelijkheid van bedrijven voor ernstige schendingen van de mensenrechten in derde landen (9),

| — | gezien zijn resolutie van 8 juli 2015 over belastingontwijking en belastingontduiking als uitdagingen voor bestuur, sociale bescherming en ontwikkeling in ontwikkelingslanden (10), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 8 juli 2015 over belastingontwijking en belastingontduiking als uitdagingen voor bestuur, sociale bescherming en ontwikkeling in ontwikkelingslanden (10),

| — | gezien zijn resolutie van 8 oktober 2013 over corruptie in de publieke en de private sector: het effect op de mensenrechten in derde landen (11), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 8 oktober 2013 over corruptie in de publieke en de private sector: het effect op de mensenrechten in derde landen (11),

| — | gezien Richtlijn (EU) 2018/843 van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 2018 inzake de voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel voor het witwassen van geld of terrorismefinanciering (12), en het pakket wetgevingsvoorstellen van de Europese Commissie ter versterking van de EU-regels ter bestrijding van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme (AML/CFT), dat op 20 juli 2021 werd gepubliceerd, |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn (EU) 2018/843 van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 2018 inzake de voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel voor het witwassen van geld of terrorismefinanciering (12), en het pakket wetgevingsvoorstellen van de Europese Commissie ter versterking van de EU-regels ter bestrijding van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme (AML/CFT), dat op 20 juli 2021 werd gepubliceerd,

| — | gezien artikel 83, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) over vormen van criminaliteit met een grensoverschrijdende dimensie, waaronder corruptie, waarvoor de EU door middel van richtlijnen gemeenschappelijke regels kan vaststellen, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 83, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) over vormen van criminaliteit met een grensoverschrijdende dimensie, waaronder corruptie, waarvoor de EU door middel van richtlijnen gemeenschappelijke regels kan vaststellen,

| — | gezien Richtlijn 2014/42/EU van het Europees Parlement en de Raad van 3 april 2014 betreffende de bevriezing en confiscatie van hulpmiddelen en opbrengsten van misdrijven in de Europese Unie (13), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn 2014/42/EU van het Europees Parlement en de Raad van 3 april 2014 betreffende de bevriezing en confiscatie van hulpmiddelen en opbrengsten van misdrijven in de Europese Unie (13),

| — | gezien Richtlijn (EU) 2019/1153 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 tot vaststelling van regels ter vergemakkelijking van het gebruik van financiële en andere informatie voor het voorkomen, opsporen, onderzoeken of vervolgen van bepaalde strafbare feiten, en tot intrekking van Besluit 2000/642/JBZ van de Raad (14), |
| --- | --- |

—

gezien Richtlijn (EU) 2019/1153 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 tot vaststelling van regels ter vergemakkelijking van het gebruik van financiële en andere informatie voor het voorkomen, opsporen, onderzoeken of vervolgen van bepaalde strafbare feiten, en tot intrekking van Besluit 2000/642/JBZ van de Raad (14),

| — | gezien het Verdrag van de Raad van Europa inzake strafrechtelijke en civielrechtelijke bestrijding van corruptie en andere, door de organen van de Raad van Europa vastgestelde juridische instrumenten en politieke aanbevelingen ter zake, waaronder de gemeenschappelijke regels tegen corruptie bij de financiering van politieke partijen en verkiezingscampagnes, en de resoluties (98) 7 en (99) 5 tot oprichting van de Groep van Staten tegen Corruptie (Greco), die respectievelijk op 5 mei 1998 en 1 mei 1999 door het Comité van Ministers van de Raad van Europa zijn aangenomen, |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag van de Raad van Europa inzake strafrechtelijke en civielrechtelijke bestrijding van corruptie en andere, door de organen van de Raad van Europa vastgestelde juridische instrumenten en politieke aanbevelingen ter zake, waaronder de gemeenschappelijke regels tegen corruptie bij de financiering van politieke partijen en verkiezingscampagnes, en de resoluties (98) 7 en (99) 5 tot oprichting van de Groep van Staten tegen Corruptie (Greco), die respectievelijk op 5 mei 1998 en 1 mei 1999 door het Comité van Ministers van de Raad van Europa zijn aangenomen,

| — | gezien resolutie (97) 24 van het Comité van Ministers van de Raad van Europa van 6 november 1997 inzake de twintig richtsnoeren voor de bestrijding van corruptie, |
| --- | --- |

—

gezien resolutie (97) 24 van het Comité van Ministers van de Raad van Europa van 6 november 1997 inzake de twintig richtsnoeren voor de bestrijding van corruptie,

| — | gezien de verklaring van Greco van 15 april 2020 over corruptierisico’s en nuttige juridische verwijzingen in het kader van COVID-19, |
| --- | --- |

—

gezien de verklaring van Greco van 15 april 2020 over corruptierisico’s en nuttige juridische verwijzingen in het kader van COVID-19,

| — | gezien Verordening (EU, Euratom) nr. 1141/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende het statuut en de financiering van Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen (15), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU, Euratom) nr. 1141/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende het statuut en de financiering van Europese politieke partijen en Europese politieke stichtingen (15),

| — | gezien de politieke verklaring getiteld “Our common commitment to effectively addressing challenges and implementing measures to prevent and combat corruption and strengthen international cooperation” (Ons gezamenlijk streven om op doeltreffende wijze uitdagingen aan te pakken en maatregelen te treffen teneinde corruptie te bestrijden en de internationale samenwerking te versterken), die op 2 juni 2021 door de Algemene Vergadering van de VN werd aangenomen tijdens de speciale zitting tegen corruptie, en de bijdrage van de EU aan het slotdocument van de speciale zitting van de Algemene Vergadering van de VN inzake corruptie van 17 december 2019, |
| --- | --- |

—

gezien de politieke verklaring getiteld “Our common commitment to effectively addressing challenges and implementing measures to prevent and combat corruption and strengthen international cooperation” (Ons gezamenlijk streven om op doeltreffende wijze uitdagingen aan te pakken en maatregelen te treffen teneinde corruptie te bestrijden en de internationale samenwerking te versterken), die op 2 juni 2021 door de Algemene Vergadering van de VN werd aangenomen tijdens de speciale zitting tegen corruptie, en de bijdrage van de EU aan het slotdocument van de speciale zitting van de Algemene Vergadering van de VN inzake corruptie van 17 december 2019,

| — | gezien het verslag van de werkgroep van de VN voor de mensenrechtenproblematiek in het kader van transnationale ondernemingen en andere bedrijven van 17 juni 2020, getiteld “Connecting the business and human rights and anti-corruption agendas” (Koppeling van de agenda’s voor het bedrijfsleven, mensenrechten en corruptiebestrijding), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de werkgroep van de VN voor de mensenrechtenproblematiek in het kader van transnationale ondernemingen en andere bedrijven van 17 juni 2020, getiteld “Connecting the business and human rights and anti-corruption agendas” (Koppeling van de agenda’s voor het bedrijfsleven, mensenrechten en corruptiebestrijding),

| — | gezien de resolutie van de Algemene Vergadering van de VN van 17 december 2015 over nationale instellingen voor de bevordering en bescherming van de mensenrechten, en de resolutie van de Mensenrechtenraad van de VN van 29 september 2016 over nationale instellingen voor de bevordering en bescherming van de mensenrechten, |
| --- | --- |

—

gezien de resolutie van de Algemene Vergadering van de VN van 17 december 2015 over nationale instellingen voor de bevordering en bescherming van de mensenrechten, en de resolutie van de Mensenrechtenraad van de VN van 29 september 2016 over nationale instellingen voor de bevordering en bescherming van de mensenrechten,

| — | gezien het verslag van het Bureau van de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten (OHCHR) van 21 april 2020 over de uitdagingen waarvoor staten staan en de optimale werkmethoden die zij toepassen bij de opname van mensenrechten in hun nationale strategieën en beleid ter bestrijding van corruptie, met inbegrip van strategieën en beleidsmaatregelen die gericht zijn op niet-statelijke actoren, zoals de particuliere sector, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van het Bureau van de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten (OHCHR) van 21 april 2020 over de uitdagingen waarvoor staten staan en de optimale werkmethoden die zij toepassen bij de opname van mensenrechten in hun nationale strategieën en beleid ter bestrijding van corruptie, met inbegrip van strategieën en beleidsmaatregelen die gericht zijn op niet-statelijke actoren, zoals de particuliere sector,

| — | gezien het verslag van de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten van 15 april 2016 over optimale werkmethoden om de negatieve gevolgen van corruptie voor de uitoefening van de mensenrechten tegen te gaan, en het eindverslag van het Raadgevend comité van de VN voor de mensenrechten van 5 januari 2015 over de kwestie van de negatieve gevolgen van corruptie voor de uitoefening van de mensenrechten, |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten van 15 april 2016 over optimale werkmethoden om de negatieve gevolgen van corruptie voor de uitoefening van de mensenrechten tegen te gaan, en het eindverslag van het Raadgevend comité van de VN voor de mensenrechten van 5 januari 2015 over de kwestie van de negatieve gevolgen van corruptie voor de uitoefening van de mensenrechten,

| — | gezien de ontwerprichtsnoeren van het OHCHR inzake een mensenrechtenkader voor de ontneming van activa, |
| --- | --- |

—

gezien de ontwerprichtsnoeren van het OHCHR inzake een mensenrechtenkader voor de ontneming van activa,

| — | gezien het “UN Global Compact”-initiatief van de VN voor de afstemming van strategieën en maatregelen op universele beginselen op het gebied van mensenrechten, werkgelegenheid, milieu en corruptiebestrijding, |
| --- | --- |

—

gezien het “UN Global Compact”-initiatief van de VN voor de afstemming van strategieën en maatregelen op universele beginselen op het gebied van mensenrechten, werkgelegenheid, milieu en corruptiebestrijding,

| — | gezien de aanbevelingen van de Financiële-actiegroep, |
| --- | --- |

—

gezien de aanbevelingen van de Financiële-actiegroep,

| — | gezien de jaarlijkse corruptieperceptie-index van Transparency International, |
| --- | --- |

—

gezien de jaarlijkse corruptieperceptie-index van Transparency International,

| — | gezien artikel 118 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 118 van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0012/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A9-0012/2022),

| A. | overwegende dat corruptie schendingen van de mensenrechten in de hand werkt, in stand houdt en institutionaliseert en de eerbiediging en tenuitvoerlegging van de mensenrechten in de weg staat; overwegende dat corruptie een misdrijf is dat onder artikel 83, lid 1, VWEU valt en een gemeenschappelijke definitie en aanpak vereist vanwege zijn bijzonder ernstige aard en grensoverschrijdende dimensie; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat corruptie schendingen van de mensenrechten in de hand werkt, in stand houdt en institutionaliseert en de eerbiediging en tenuitvoerlegging van de mensenrechten in de weg staat; overwegende dat corruptie een misdrijf is dat onder artikel 83, lid 1, VWEU valt en een gemeenschappelijke definitie en aanpak vereist vanwege zijn bijzonder ernstige aard en grensoverschrijdende dimensie;

| B. | overwegende dat corruptie de meest kwetsbare en gemarginaliseerde mensen en groepen van de samenleving naar verhouding zwaarder treft en daarmee het recht op non-discriminatie schendt, deze mensen, en met name vrouwen, belet op gelijke voet aan het politieke discours deel te nemen, en hen openbare en basisdiensten, gerechtigheid, natuurlijke hulpbronnen, banen, onderwijs, gezondheidszorg en huisvesting ontzegt; overwegende dat corruptie armoede en ongelijkheid verergert als gevolg van de verduistering van rijkdom en overheidsmiddelen, en daarmee het behoud van het natuurlijk milieu en de duurzaamheid daarvan aantast; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat corruptie de meest kwetsbare en gemarginaliseerde mensen en groepen van de samenleving naar verhouding zwaarder treft en daarmee het recht op non-discriminatie schendt, deze mensen, en met name vrouwen, belet op gelijke voet aan het politieke discours deel te nemen, en hen openbare en basisdiensten, gerechtigheid, natuurlijke hulpbronnen, banen, onderwijs, gezondheidszorg en huisvesting ontzegt; overwegende dat corruptie armoede en ongelijkheid verergert als gevolg van de verduistering van rijkdom en overheidsmiddelen, en daarmee het behoud van het natuurlijk milieu en de duurzaamheid daarvan aantast;

| C. | overwegende dat corruptie een complex, mondiaal verschijnsel is dat in alle landen ter wereld voorkomt, ongeacht de plaatselijke economische en politieke stelsels; overwegende dat corruptiebestrijding internationale samenwerking vereist en een integraal onderdeel vormt van de internationale verbintenissen om de mensenrechten te eerbiedigen, de planeet te beschermen en ervoor te zorgen dat iedereen tegen 2030 vrede en voorspoed geniet, in het kader van de SDG’s van de VN, en in het bijzonder SDG 16, die gericht is op de bevordering van rechtvaardige, vreedzame en inclusieve samenlevingen, en in het kader waarvan de internationale gemeenschap er onder meer toe wordt opgeroepen de ontneming en teruggave van gestolen activa te versterken; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat corruptie een complex, mondiaal verschijnsel is dat in alle landen ter wereld voorkomt, ongeacht de plaatselijke economische en politieke stelsels; overwegende dat corruptiebestrijding internationale samenwerking vereist en een integraal onderdeel vormt van de internationale verbintenissen om de mensenrechten te eerbiedigen, de planeet te beschermen en ervoor te zorgen dat iedereen tegen 2030 vrede en voorspoed geniet, in het kader van de SDG’s van de VN, en in het bijzonder SDG 16, die gericht is op de bevordering van rechtvaardige, vreedzame en inclusieve samenlevingen, en in het kader waarvan de internationale gemeenschap er onder meer toe wordt opgeroepen de ontneming en teruggave van gestolen activa te versterken;

| D. | overwegende dat corruptie doorgaans onder meer machtsmisbruik, gebrek aan verantwoordingsplicht, belemmering van de rechtsgang, gebruik van ongepaste invloed, institutionalisering van discriminatie, cliëntelisme, gijzeling van de staat, nepotisme, instandhouding van kleptocratieën en verstoring van de marktmechanismen omvat en vaak in verband kan worden gebracht met georganiseerde misdaad en in de hand wordt gewerkt door onvoldoende transparantie en toegang tot informatie; overwegende dat toenemend autoritarisme en de opkomst van ondemocratische regimes een vruchtbare bodem bieden voor corruptie en dat de bestrijding ervan vraagt om internationale samenwerking met gelijkgestemde democratieën; overwegende dat corruptie landen kwetsbaar maakt voor kwaadwillige beïnvloeding door buitenlandse mogendheden en bovendien schade toebrengt aan democratische instellingen; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat corruptie doorgaans onder meer machtsmisbruik, gebrek aan verantwoordingsplicht, belemmering van de rechtsgang, gebruik van ongepaste invloed, institutionalisering van discriminatie, cliëntelisme, gijzeling van de staat, nepotisme, instandhouding van kleptocratieën en verstoring van de marktmechanismen omvat en vaak in verband kan worden gebracht met georganiseerde misdaad en in de hand wordt gewerkt door onvoldoende transparantie en toegang tot informatie; overwegende dat toenemend autoritarisme en de opkomst van ondemocratische regimes een vruchtbare bodem bieden voor corruptie en dat de bestrijding ervan vraagt om internationale samenwerking met gelijkgestemde democratieën; overwegende dat corruptie landen kwetsbaar maakt voor kwaadwillige beïnvloeding door buitenlandse mogendheden en bovendien schade toebrengt aan democratische instellingen;

| E. | overwegende dat corruptie landen, gemeenschappen, bedrijven of mensen kan treffen, met name indien zij betrokken zijn bij onderzoek naar en melding, vervolging en berechting van corruptie en daarmee meer risico lopen en doeltreffende bescherming nodig hebben; overwegende dat het melden van corruptie een belangrijke oorzaak is dat journalisten worden vermoord, en dat er volgens het Comité voor de Bescherming van Journalisten in 2021 vóór oktober vijf journalisten zijn gedood die onderzoek deden naar corruptie; overwegende dat het beschermen van klokkenluiders tegen represailles en het bieden van doeltreffende rechtsbescherming en veilige meldingsprocedures in de overheids- en particuliere sfeer van cruciaal belang zijn voor de bestrijding van corruptie; overwegende dat alle corruptiebestrijdingsmaatregelen moeten stroken met de mensenrechtennormen; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat corruptie landen, gemeenschappen, bedrijven of mensen kan treffen, met name indien zij betrokken zijn bij onderzoek naar en melding, vervolging en berechting van corruptie en daarmee meer risico lopen en doeltreffende bescherming nodig hebben; overwegende dat het melden van corruptie een belangrijke oorzaak is dat journalisten worden vermoord, en dat er volgens het Comité voor de Bescherming van Journalisten in 2021 vóór oktober vijf journalisten zijn gedood die onderzoek deden naar corruptie; overwegende dat het beschermen van klokkenluiders tegen represailles en het bieden van doeltreffende rechtsbescherming en veilige meldingsprocedures in de overheids- en particuliere sfeer van cruciaal belang zijn voor de bestrijding van corruptie; overwegende dat alle corruptiebestrijdingsmaatregelen moeten stroken met de mensenrechtennormen;

| F. | overwegende dat corruptie het bestuur en de kwaliteit van overheidsdiensten ondergraaft, de doelmatigheid en doeltreffendheid van democratische instellingen, het bestuur van ondernemingen, de checks-and-balances en de democratische beginselen schaadt, de rechtsstaat verzwakt, het vertrouwen van het volk aantast en duurzame ontwikkeling in de weg staat, hetgeen leidt tot de straffeloosheid van daders, de illegale verrijking van machthebbers en de vertoning van machtsbelust gedrag om aan vervolging te ontkomen; overwegende dat het gebrek aan een onafhankelijk rechtsstelsel de eerbiediging van de rechtsstaat ondergraaft; overwegende dat corruptie, met name in ontwikkelingslanden, een belangrijke katalysator van en factor in conflicten is en een destabiliserend effect heeft op de inspanningen op het gebied van vredesopbouw en tot grove mensenrechtenschendingen en soms zelfs tot het verlies van mensenlevens leidt; overwegende dat illegale geldstromen vanuit ontwikkelingslanden in de hand worden gewerkt en worden gestimuleerd door geheimhoudingsregelingen en belastingparadijzen, alsook door financiële en juridische actoren, die zich veelal in Europa bevinden; overwegende dat er maar weinig onderzoek wordt gedaan naar deze misdrijven en dat er zelden vervolging wordt ingesteld; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat corruptie het bestuur en de kwaliteit van overheidsdiensten ondergraaft, de doelmatigheid en doeltreffendheid van democratische instellingen, het bestuur van ondernemingen, de checks-and-balances en de democratische beginselen schaadt, de rechtsstaat verzwakt, het vertrouwen van het volk aantast en duurzame ontwikkeling in de weg staat, hetgeen leidt tot de straffeloosheid van daders, de illegale verrijking van machthebbers en de vertoning van machtsbelust gedrag om aan vervolging te ontkomen; overwegende dat het gebrek aan een onafhankelijk rechtsstelsel de eerbiediging van de rechtsstaat ondergraaft; overwegende dat corruptie, met name in ontwikkelingslanden, een belangrijke katalysator van en factor in conflicten is en een destabiliserend effect heeft op de inspanningen op het gebied van vredesopbouw en tot grove mensenrechtenschendingen en soms zelfs tot het verlies van mensenlevens leidt; overwegende dat illegale geldstromen vanuit ontwikkelingslanden in de hand worden gewerkt en worden gestimuleerd door geheimhoudingsregelingen en belastingparadijzen, alsook door financiële en juridische actoren, die zich veelal in Europa bevinden; overwegende dat er maar weinig onderzoek wordt gedaan naar deze misdrijven en dat er zelden vervolging wordt ingesteld;

| G. | overwegende dat corruptiepraktijken in de politiek, zoals verkiezingsfraude, illegale financiering van politieke campagnes en politieke partijen, en vriendjespolitiek, afbreuk doen aan het burgerrecht en het politieke recht om aan de politiek deel te nemen, te stemmen en zich verkiesbaar te stellen, en het vertrouwen in politieke partijen, verkozen vertegenwoordigers, democratische processen en regeringen aantasten, en daarmee de democratische legitimiteit van en het vertrouwen van het volk in de politiek schaden; overwegende dat de financiering van politieke campagnes en partijen bij gebrek aan doeltreffende regelgeving bijzonder gevoelig is voor corruptie en wereldwijd, met name door particuliere actoren en buitenlandse staten, wordt gebruikt om invloed uit te oefenen en zich in verkiezingen, referendumcampagnes en sociale debatten te mengen; overwegende dat buitenlandse staten en niet-statelijke actoren corruptie inzetten als buitenlands-beleidsinstrument om de totstandbrenging van goed werkende democratieën te belemmeren en, zowel in de EU als daarbuiten, steeds vaker gebruikmaken van strategieën waarbij de elite wordt gegijzeld en ambtenaren worden ingepalmd om de eigen belangen in politieke en wetgevingsprocessen te bevorderen; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat corruptiepraktijken in de politiek, zoals verkiezingsfraude, illegale financiering van politieke campagnes en politieke partijen, en vriendjespolitiek, afbreuk doen aan het burgerrecht en het politieke recht om aan de politiek deel te nemen, te stemmen en zich verkiesbaar te stellen, en het vertrouwen in politieke partijen, verkozen vertegenwoordigers, democratische processen en regeringen aantasten, en daarmee de democratische legitimiteit van en het vertrouwen van het volk in de politiek schaden; overwegende dat de financiering van politieke campagnes en partijen bij gebrek aan doeltreffende regelgeving bijzonder gevoelig is voor corruptie en wereldwijd, met name door particuliere actoren en buitenlandse staten, wordt gebruikt om invloed uit te oefenen en zich in verkiezingen, referendumcampagnes en sociale debatten te mengen; overwegende dat buitenlandse staten en niet-statelijke actoren corruptie inzetten als buitenlands-beleidsinstrument om de totstandbrenging van goed werkende democratieën te belemmeren en, zowel in de EU als daarbuiten, steeds vaker gebruikmaken van strategieën waarbij de elite wordt gegijzeld en ambtenaren worden ingepalmd om de eigen belangen in politieke en wetgevingsprocessen te bevorderen;

| H. | overwegende dat de voortdurende COVID-19-crisis de uit corruptie voortvloeiende mensenrechtenschendingen in bepaalde landen heeft verergerd, aangezien in gebieden met meer corruptie een groter aantal mensen overlijdt aan COVID-19 en de kwetsbaarste gemeenschappen naar verhouding zwaarder worden getroffen; overwegende dat corruptie de uitoefening van de mensenrechten, de fundamentele vrijheden en een redelijke levensstandaard inperkt door het vermogen van staten aan te tasten om openbare gezondheidsdiensten te verlenen of vaccins te verstrekken en deze eerlijk te verdelen; overwegende dat geneesmiddelen en medische hulpmiddelen bijzonder gevoelig zijn voor corruptie; overwegende dat veel regeringen misbruik hebben gemaakt van de noodbevoegdheden in verband met COVID-19 om hun macht te concentreren en harder op te treden tegen journalisten, klokkenluiders en maatschappelijke organisaties die corruptie aan de kaak stellen; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de voortdurende COVID-19-crisis de uit corruptie voortvloeiende mensenrechtenschendingen in bepaalde landen heeft verergerd, aangezien in gebieden met meer corruptie een groter aantal mensen overlijdt aan COVID-19 en de kwetsbaarste gemeenschappen naar verhouding zwaarder worden getroffen; overwegende dat corruptie de uitoefening van de mensenrechten, de fundamentele vrijheden en een redelijke levensstandaard inperkt door het vermogen van staten aan te tasten om openbare gezondheidsdiensten te verlenen of vaccins te verstrekken en deze eerlijk te verdelen; overwegende dat geneesmiddelen en medische hulpmiddelen bijzonder gevoelig zijn voor corruptie; overwegende dat veel regeringen misbruik hebben gemaakt van de noodbevoegdheden in verband met COVID-19 om hun macht te concentreren en harder op te treden tegen journalisten, klokkenluiders en maatschappelijke organisaties die corruptie aan de kaak stellen;

| I. | overwegende dat de externe geloofwaardigheid van de EU ook afhangt van de doeltreffendheid van de corruptiebestrijding in de lidstaten en op EU-niveau; overwegende dat verschillende lidstaten van de EU hoog in de “Financial Secrecy Index” van 2020 van het Taks Justice Network staan, waarin rechtsgebieden worden gerangschikt naar mate van geheimhouding en de omvang van hun offshore-activiteiten; overwegende dat tekortkomingen in de lidstaten zijn vastgesteld in beoordelingen van het Mondiaal Forum inzake transparantie en uitwisseling van inlichtingen voor belastingdoeleinden van de OESO en van de Financiële-actiegroep; overwegende dat de lidstaten van de EU voor meer transparantie moeten zorgen met betrekking tot media-eigendom; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de externe geloofwaardigheid van de EU ook afhangt van de doeltreffendheid van de corruptiebestrijding in de lidstaten en op EU-niveau; overwegende dat verschillende lidstaten van de EU hoog in de “Financial Secrecy Index” van 2020 van het Taks Justice Network staan, waarin rechtsgebieden worden gerangschikt naar mate van geheimhouding en de omvang van hun offshore-activiteiten; overwegende dat tekortkomingen in de lidstaten zijn vastgesteld in beoordelingen van het Mondiaal Forum inzake transparantie en uitwisseling van inlichtingen voor belastingdoeleinden van de OESO en van de Financiële-actiegroep; overwegende dat de lidstaten van de EU voor meer transparantie moeten zorgen met betrekking tot media-eigendom;

| J. | overwegende dat in bepaalde lidstaten misbruik wordt gemaakt van de burgerschaps- en verblijfsregelingen voor investeerders met het oog op witwaspraktijken of om middelen te verbergen die uit corrupte activiteiten zijn verkregen; overwegende dat in veel lidstaten regels bestaan voor het voorkomen van ongepaste beïnvloeding en corruptie van wetgevers en ambtenaren, waaronder voormalige ambtenaren, die een wezenlijke rol spelen bij het voorkomen, opsporen en monitoren van corrupte activiteiten; overwegende dat deze regels niettemin slechts gedeeltelijk worden gehandhaafd en dat de geharmoniseerde EU-regels niet volstaan en moeten worden versterkt; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat in bepaalde lidstaten misbruik wordt gemaakt van de burgerschaps- en verblijfsregelingen voor investeerders met het oog op witwaspraktijken of om middelen te verbergen die uit corrupte activiteiten zijn verkregen; overwegende dat in veel lidstaten regels bestaan voor het voorkomen van ongepaste beïnvloeding en corruptie van wetgevers en ambtenaren, waaronder voormalige ambtenaren, die een wezenlijke rol spelen bij het voorkomen, opsporen en monitoren van corrupte activiteiten; overwegende dat deze regels niettemin slechts gedeeltelijk worden gehandhaafd en dat de geharmoniseerde EU-regels niet volstaan en moeten worden versterkt;

| K. | overwegende dat de Algemene Vergadering van de VN in haar politieke verklaring van 2 juni 2021 haar verantwoordelijkheid en de noodzaak heeft erkend om dringend tegen corruptie op te treden en heeft toegezegd om de preventieve inspanningen te verdubbelen en te streven naar een multilaterale aanpak van corruptie, met name in het licht van de COVID-19-pandemie; |
| --- | --- |

K.

overwegende dat de Algemene Vergadering van de VN in haar politieke verklaring van 2 juni 2021 haar verantwoordelijkheid en de noodzaak heeft erkend om dringend tegen corruptie op te treden en heeft toegezegd om de preventieve inspanningen te verdubbelen en te streven naar een multilaterale aanpak van corruptie, met name in het licht van de COVID-19-pandemie;

| L. | overwegende dat de EU derde landen ondersteunt bij hun strijd tegen corruptie, niet alleen met behulp van technische ondersteuning, diplomatiek optreden en financiële steun en via multilaterale fora, maar ook door middel van EU-wetgeving en -normen, richtsnoeren en kaders voor extern optreden; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat de EU derde landen ondersteunt bij hun strijd tegen corruptie, niet alleen met behulp van technische ondersteuning, diplomatiek optreden en financiële steun en via multilaterale fora, maar ook door middel van EU-wetgeving en -normen, richtsnoeren en kaders voor extern optreden;

| M. | overwegende dat de Raad zich er in het EU-actieplan inzake mensenrechten en democratie 2020-2024 toe heeft verbonden corruptie aan te pakken door middel van alomvattende bijstand in de vorm van steun voor overheidshervormingen, doeltreffende strategieën en rechtskaders voor corruptiebestrijding, met inbegrip van de bescherming van klokkenluiders en getuigen, gespecialiseerde organen, parlementen, onafhankelijke media en maatschappelijke organisaties, alsook door de ratificatie en tenuitvoerlegging van het UNCAC te ondersteunen; overwegende dat de externe geloofwaardigheid van de EU tevens afhangt van de doeltreffendheid van de corruptiebestrijding in de lidstaten; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat de Raad zich er in het EU-actieplan inzake mensenrechten en democratie 2020-2024 toe heeft verbonden corruptie aan te pakken door middel van alomvattende bijstand in de vorm van steun voor overheidshervormingen, doeltreffende strategieën en rechtskaders voor corruptiebestrijding, met inbegrip van de bescherming van klokkenluiders en getuigen, gespecialiseerde organen, parlementen, onafhankelijke media en maatschappelijke organisaties, alsook door de ratificatie en tenuitvoerlegging van het UNCAC te ondersteunen; overwegende dat de externe geloofwaardigheid van de EU tevens afhangt van de doeltreffendheid van de corruptiebestrijding in de lidstaten;

| N. | overwegende dat de particuliere sector en het bedrijfsleven, en met name multinationale ondernemingen en bankentiteiten, een belangrijke rol kunnen spelen bij de wereldwijde aanpak van corruptie en de beperking van de gevolgen ervan voor de mensenrechten; overwegende dat bankentiteiten aanzienlijk kunnen bijdragen aan de opsporing van witwaspraktijken, terrorismefinanciering en andere illegale activiteiten die verband houden met corruptie, en dat het daarom belangrijk is om een vruchtbare samenwerking tot stand te brengen tussen overheidsinstellingen en de particuliere sector; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat de particuliere sector en het bedrijfsleven, en met name multinationale ondernemingen en bankentiteiten, een belangrijke rol kunnen spelen bij de wereldwijde aanpak van corruptie en de beperking van de gevolgen ervan voor de mensenrechten; overwegende dat bankentiteiten aanzienlijk kunnen bijdragen aan de opsporing van witwaspraktijken, terrorismefinanciering en andere illegale activiteiten die verband houden met corruptie, en dat het daarom belangrijk is om een vruchtbare samenwerking tot stand te brengen tussen overheidsinstellingen en de particuliere sector;

| O. | overwegende dat verplichte wetgeving inzake passende zorgvuldigheid in het bedrijfsleven onmisbaar is om wereldwijd mensenrechten- en milieuschendingen in de gehele toeleveringsketen op doeltreffende wijze te voorkomen, aan te pakken en te verhelpen, en geen negatieve gevolgen mag hebben voor kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s); overwegende dat de bepalingen van het UNCAC deel moeten uitmaken van de zorgvuldigheidsverplichtingen van het aankomende Commissievoorstel ter zake; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat verplichte wetgeving inzake passende zorgvuldigheid in het bedrijfsleven onmisbaar is om wereldwijd mensenrechten- en milieuschendingen in de gehele toeleveringsketen op doeltreffende wijze te voorkomen, aan te pakken en te verhelpen, en geen negatieve gevolgen mag hebben voor kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s); overwegende dat de bepalingen van het UNCAC deel moeten uitmaken van de zorgvuldigheidsverplichtingen van het aankomende Commissievoorstel ter zake;

| P. | overwegende dat de landspecifieke sanctieregelingen van de EU reeds de mogelijkheid bieden gerichte maatregelen te treffen tegen personen en entiteiten die verantwoordelijk zijn voor het uithollen van de democratie en de rechtsstaat, onder meer door middel van ernstig financieel wangedrag met betrekking tot overheidsmiddelen, mits de betrokken handelingen onder het UNCAC vallen; overwegende dat de goedkeuring van de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (hierna “de Europese Magnitski-wet”) een cruciale toevoeging is aan het instrumentarium van de EU; overwegende dat het Parlement herhaaldelijk heeft verzocht om verruiming van het toepassingsgebied van de regeling tot vormen van corruptie teneinde alle mensenrechtenschendingen, ongeacht de aard van de misdrijven, op doeltreffende wijze te bestrijden, en om totstandbrenging van een aanvullende regeling heeft verzocht in het geval dat vormen van corruptie niet in de herziene versie van de huidige regeling worden opgenomen; overwegende dat de Verenigde Staten, Canada en het Verenigd Koninkrijk ook soortgelijke sanctieregelingen ter bestrijding van corruptie hebben aangenomen; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat de landspecifieke sanctieregelingen van de EU reeds de mogelijkheid bieden gerichte maatregelen te treffen tegen personen en entiteiten die verantwoordelijk zijn voor het uithollen van de democratie en de rechtsstaat, onder meer door middel van ernstig financieel wangedrag met betrekking tot overheidsmiddelen, mits de betrokken handelingen onder het UNCAC vallen; overwegende dat de goedkeuring van de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten (hierna “de Europese Magnitski-wet”) een cruciale toevoeging is aan het instrumentarium van de EU; overwegende dat het Parlement herhaaldelijk heeft verzocht om verruiming van het toepassingsgebied van de regeling tot vormen van corruptie teneinde alle mensenrechtenschendingen, ongeacht de aard van de misdrijven, op doeltreffende wijze te bestrijden, en om totstandbrenging van een aanvullende regeling heeft verzocht in het geval dat vormen van corruptie niet in de herziene versie van de huidige regeling worden opgenomen; overwegende dat de Verenigde Staten, Canada en het Verenigd Koninkrijk ook soortgelijke sanctieregelingen ter bestrijding van corruptie hebben aangenomen;

1.

beveelt de Raad en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid aan:

Naar een mondiale EU-strategie voor corruptiebestrijding

Naar een mondiale EU-strategie voor corruptiebestrijding

| (a) | te erkennen dat er een verband bestaat tussen corruptie en mensenrechten en dat corruptie een enorme belemmering vormt voor het genot van alle mensenrechten; in het licht daarvan bij de bestrijding van corruptie een op mensenrechten gebaseerde aanpak te hanteren en slachtoffers van corruptie daarin centraal te stellen, en corruptiebestrijding een prominente plaats te geven in alle inspanningen en beleidsmaatregelen van de EU ter bevordering van de mensenrechten, democratie en de rechtsstaat in de wereld; corruptie te benaderen als wereldwijd verschijnsel dat doeltreffende corruptiebestrijdingsinstellingen, preventiemechanismen en een internationaal regelgevingskader vereist, alsmede ontneming van activa en strafrechtelijke vervolging; werk te maken van de formulering van een internationaal erkende definitie van corruptie en daarbij het UNCAC als richtsnoer te gebruiken; te onderkennen dat de bestrijding van corruptie gecoördineerd mondiaal optreden en nauwere samenwerking tussen deskundigen op het gebied van corruptiebestrijding en mensenrechten vereist; de samenwerking tussen de EU, haar lidstaten en derde landen te bevorderen, in het bijzonder op het gebied van samenwerking inzake justitie en rechtshandhaving, alsook de uitwisseling van informatie, met het oog op de uitwisseling van goede werkmethoden en doeltreffende instrumenten voor de bestrijding van corruptie; |
| --- | --- |

(a)

te erkennen dat er een verband bestaat tussen corruptie en mensenrechten en dat corruptie een enorme belemmering vormt voor het genot van alle mensenrechten; in het licht daarvan bij de bestrijding van corruptie een op mensenrechten gebaseerde aanpak te hanteren en slachtoffers van corruptie daarin centraal te stellen, en corruptiebestrijding een prominente plaats te geven in alle inspanningen en beleidsmaatregelen van de EU ter bevordering van de mensenrechten, democratie en de rechtsstaat in de wereld; corruptie te benaderen als wereldwijd verschijnsel dat doeltreffende corruptiebestrijdingsinstellingen, preventiemechanismen en een internationaal regelgevingskader vereist, alsmede ontneming van activa en strafrechtelijke vervolging; werk te maken van de formulering van een internationaal erkende definitie van corruptie en daarbij het UNCAC als richtsnoer te gebruiken; te onderkennen dat de bestrijding van corruptie gecoördineerd mondiaal optreden en nauwere samenwerking tussen deskundigen op het gebied van corruptiebestrijding en mensenrechten vereist; de samenwerking tussen de EU, haar lidstaten en derde landen te bevorderen, in het bijzonder op het gebied van samenwerking inzake justitie en rechtshandhaving, alsook de uitwisseling van informatie, met het oog op de uitwisseling van goede werkmethoden en doeltreffende instrumenten voor de bestrijding van corruptie;

| (b) | te erkennen dat transparantie de hoeksteen vormt van alle corruptiebestrijdingsstrategieën; in het licht daarvan te pleiten voor de opheffing van buitensporige regels inzake beroepsgeheim in de desbetreffende sectoren, met name in de financiële sector, en de automatische uitwisseling van informatie over belastingfraude en belastingontwijking te bevorderen, alsmede openbare verslaglegging per land door multinationale ondernemingen en openbare registers van uiteindelijke begunstigden van bedrijven; een nultolerantiebeleid te hanteren ten opzichte van belastingparadijzen, aangezien deze het makkelijker maken illegale geldstromen toe te dekken; |
| --- | --- |

(b)

te erkennen dat transparantie de hoeksteen vormt van alle corruptiebestrijdingsstrategieën; in het licht daarvan te pleiten voor de opheffing van buitensporige regels inzake beroepsgeheim in de desbetreffende sectoren, met name in de financiële sector, en de automatische uitwisseling van informatie over belastingfraude en belastingontwijking te bevorderen, alsmede openbare verslaglegging per land door multinationale ondernemingen en openbare registers van uiteindelijke begunstigden van bedrijven; een nultolerantiebeleid te hanteren ten opzichte van belastingparadijzen, aangezien deze het makkelijker maken illegale geldstromen toe te dekken;

| (c) | de huidige tendens in de richting van en het onlosmakelijke verband tussen de achteruitgang van democratieën en de opkomst van kleptocratieën wereldwijd te erkennen, die mede te wijten zijn aan de rol die oligarchen in bepaalde landen spelen; het voortouw te nemen op multilaterale fora om een coalitie van democratieën te smeden teneinde de wereldwijde dreiging van kleptocratie en autoritarisme het hoofd te bieden; |
| --- | --- |

(c)

de huidige tendens in de richting van en het onlosmakelijke verband tussen de achteruitgang van democratieën en de opkomst van kleptocratieën wereldwijd te erkennen, die mede te wijten zijn aan de rol die oligarchen in bepaalde landen spelen; het voortouw te nemen op multilaterale fora om een coalitie van democratieën te smeden teneinde de wereldwijde dreiging van kleptocratie en autoritarisme het hoofd te bieden;

| (d) | een alomvattende, samenhangende en doeltreffende mondiale EU-strategie voor corruptiebestrijding vast te stellen door de bestaande corruptiebestrijdingsinstrumenten en goede werkmethoden binnen het instrumentarium van de EU in kaart te brengen, hiaten op te sporen, de financiering op te voeren en de steun aan maatschappelijke organisaties op het gebied van corruptiebestrijding op te schroeven, zoals het Parlement reeds in zijn resolutie van 13 september 2017 over corruptie en het effect op de mensenrechten in derde landen heeft gevraagd; in de strijd tegen corruptie prioriteit toe te kennen aan preventie door preventieve maatregelen, beleidsmaatregelen en methoden in te voeren, waaronder bewustmakingscampagnes en opleiding in de overheids- en in de particuliere sector; |
| --- | --- |

(d)

een alomvattende, samenhangende en doeltreffende mondiale EU-strategie voor corruptiebestrijding vast te stellen door de bestaande corruptiebestrijdingsinstrumenten en goede werkmethoden binnen het instrumentarium van de EU in kaart te brengen, hiaten op te sporen, de financiering op te voeren en de steun aan maatschappelijke organisaties op het gebied van corruptiebestrijding op te schroeven, zoals het Parlement reeds in zijn resolutie van 13 september 2017 over corruptie en het effect op de mensenrechten in derde landen heeft gevraagd; in de strijd tegen corruptie prioriteit toe te kennen aan preventie door preventieve maatregelen, beleidsmaatregelen en methoden in te voeren, waaronder bewustmakingscampagnes en opleiding in de overheids- en in de particuliere sector;

| (e) | een speciale Raadsgroep in het leven te roepen die belast is met voorbereidende werkzaamheden in verband met vraagstukken inzake corruptiebestrijding (vergelijkbaar met of naar het voorbeeld van de Groep rechten van de mens (Cohom)), die als uitgangspunt moet dienen voor de besprekingen in de Raad; |
| --- | --- |

(e)

een speciale Raadsgroep in het leven te roepen die belast is met voorbereidende werkzaamheden in verband met vraagstukken inzake corruptiebestrijding (vergelijkbaar met of naar het voorbeeld van de Groep rechten van de mens (Cohom)), die als uitgangspunt moet dienen voor de besprekingen in de Raad;

| (f) | de rol van het Parlement bij het toezicht op de inspanningen op het gebied van corruptiebestrijding te vergroten; kennis te nemen van het voornemen van het Parlement om gedurende iedere zittingsperiode een voortgangsverslag over corruptie en mensenrechten op te stellen; de voortuitgang die met betrekking tot de aanbevelingen van deze verslagen wordt geboekt, jaarlijks te beoordelen; |
| --- | --- |

(f)

de rol van het Parlement bij het toezicht op de inspanningen op het gebied van corruptiebestrijding te vergroten; kennis te nemen van het voornemen van het Parlement om gedurende iedere zittingsperiode een voortgangsverslag over corruptie en mensenrechten op te stellen; de voortuitgang die met betrekking tot de aanbevelingen van deze verslagen wordt geboekt, jaarlijks te beoordelen;

| (g) | aan te dringen op de volledige tenuitvoerlegging en handhaving van bestaande nationale en internationale corruptiebestrijdingsinstrumenten, zoals het UNCAC, het Verdrag van de OESO inzake bestrijding van omkoping van buitenlandse ambtenaren, de normen en aanbevelingen van de Raad van Europa voor corruptiebestrijding, de leidende beginselen van de VN inzake het bedrijfsleven en de mensenrechten, en het Verdrag van de Raad van Europa inzake strafrechtelijke en civielrechtelijke bestrijding van corruptie; alle staten die dit nog niet hebben gedaan aan te sporen deze corruptiebestrijdingsinstrumenten spoedig te ratificeren; snel over te gaan tot een inclusieve, alomvattende beoordeling van de tenuitvoerlegging door de EU van het UNCAC, en onverwijld een opvolgingsprocedure in te voeren voor beoordelingen in het kader van het UNCAC; |
| --- | --- |

(g)

aan te dringen op de volledige tenuitvoerlegging en handhaving van bestaande nationale en internationale corruptiebestrijdingsinstrumenten, zoals het UNCAC, het Verdrag van de OESO inzake bestrijding van omkoping van buitenlandse ambtenaren, de normen en aanbevelingen van de Raad van Europa voor corruptiebestrijding, de leidende beginselen van de VN inzake het bedrijfsleven en de mensenrechten, en het Verdrag van de Raad van Europa inzake strafrechtelijke en civielrechtelijke bestrijding van corruptie; alle staten die dit nog niet hebben gedaan aan te sporen deze corruptiebestrijdingsinstrumenten spoedig te ratificeren; snel over te gaan tot een inclusieve, alomvattende beoordeling van de tenuitvoerlegging door de EU van het UNCAC, en onverwijld een opvolgingsprocedure in te voeren voor beoordelingen in het kader van het UNCAC;

Samenhang tussen intern en extern optreden

Samenhang tussen intern en extern optreden

| (h) | de geloofwaardigheid van het externe optreden van de EU tegen corruptie te vergroten door corruptie, belastingontduiking, illegale handel, bankgeheim en witwaspraktijken binnen de EU doeltreffender te bestrijden; de eigen rol en verantwoordelijkheid te erkennen, aangezien een kritiek aantal in de EU gevestigde personen en entiteiten in derde landen aanzetten tot corruptie, deze mogelijk maken of ervan profiteren; te bevestigen dat alle lidstaten van de EU zich er, als partijen bij het UNCAC, toe hebben verbonden de omkoping van nationale en buitenlandse ambtenaren strafbaar te stellen; te erkennen dat de stelselmatige corruptie en de onvoldoende doeltreffende vervolging van buitenlandse omkoping in bepaalde lidstaten van de EU de inspanningen ter bestrijding van corruptie in derde landen ondergraaft, en actie te ondernemen om deze tekortkomingen te verhelpen; te erkennen dat een gebrek aan geharmoniseerd en doortastend optreden, vertragingen en hiaten in de tenuitvoerlegging van de anticorruptiewetgeving binnen de EU corrupte actoren buiten de EU in de kaart spelen; ervoor te zorgen dat personen en entiteiten die betrokken zijn bij grootschalige corruptiepraktijken ter verantwoording kunnen worden geroepen, en gemeenschappelijke normen vast te stellen inzake transparantie en controle van en toezicht op investeringen om de risico’s op corruptie en witwaspraktijken die zogenaamde gouden-visumprogramma’s met zich meebrengen, te beperken; |
| --- | --- |

(h)

de geloofwaardigheid van het externe optreden van de EU tegen corruptie te vergroten door corruptie, belastingontduiking, illegale handel, bankgeheim en witwaspraktijken binnen de EU doeltreffender te bestrijden; de eigen rol en verantwoordelijkheid te erkennen, aangezien een kritiek aantal in de EU gevestigde personen en entiteiten in derde landen aanzetten tot corruptie, deze mogelijk maken of ervan profiteren; te bevestigen dat alle lidstaten van de EU zich er, als partijen bij het UNCAC, toe hebben verbonden de omkoping van nationale en buitenlandse ambtenaren strafbaar te stellen; te erkennen dat de stelselmatige corruptie en de onvoldoende doeltreffende vervolging van buitenlandse omkoping in bepaalde lidstaten van de EU de inspanningen ter bestrijding van corruptie in derde landen ondergraaft, en actie te ondernemen om deze tekortkomingen te verhelpen; te erkennen dat een gebrek aan geharmoniseerd en doortastend optreden, vertragingen en hiaten in de tenuitvoerlegging van de anticorruptiewetgeving binnen de EU corrupte actoren buiten de EU in de kaart spelen; ervoor te zorgen dat personen en entiteiten die betrokken zijn bij grootschalige corruptiepraktijken ter verantwoording kunnen worden geroepen, en gemeenschappelijke normen vast te stellen inzake transparantie en controle van en toezicht op investeringen om de risico’s op corruptie en witwaspraktijken die zogenaamde gouden-visumprogramma’s met zich meebrengen, te beperken;

| (i) | de Commissie te verzoeken het EU-kader voor corruptiebestrijding te versterken en met een EU-richtlijn inzake corruptiebestrijding te komen op grond van artikel 83 VWEU, waarin gemeenschappelijke EU-regels worden vastgesteld betreffende strafrechtelijke sancties voor corruptie; |
| --- | --- |

(i)

de Commissie te verzoeken het EU-kader voor corruptiebestrijding te versterken en met een EU-richtlijn inzake corruptiebestrijding te komen op grond van artikel 83 VWEU, waarin gemeenschappelijke EU-regels worden vastgesteld betreffende strafrechtelijke sancties voor corruptie;

| (j) | in te zien dat de EU een bestemming is voor verduisterde middelen en activa, waarvan het merendeel niet wordt geconfisqueerd en teruggegeven, dat het rechtskader voor de terugvordering van gestolen activa nog altijd sterk versnipperd is en dat de teruggave van verduisterde activa een morele plicht is vanuit het oogpunt van gerechtigheid en verantwoordingsplicht, alsmede met het oog op de geloofwaardigheid van het EU-beleid ter ondersteuning van de democratie; in alle lidstaten van de EU de inspanningen op te voeren om gestolen activa en opbrengsten van corruptie overeenkomstig het UNCAC binnen hun rechtsgebied te bevriezen en te confisqueren en deze op transparante en verantwoorde wijze terug te geven aan het land van herkomst en de slachtoffers van de corruptie, onder meer door de transparantie en de toegang tot informatie over buitenlandse activa op het grondgebied van de EU aanzienlijk te verbeteren en maatschappelijke organisaties op zinvolle wijze bij het proces te betrekken; snel gevolg te geven aan de verbintenissen van de Algemene Vergadering van de VN voor 2021 met betrekking tot de ontneming van activa, waaronder de verbintenissen met betrekking tot confiscatie zonder strafrechtelijke veroordeling, confiscatie en teruggave van opbrengsten van corruptie in verband met buitengerechtelijke resoluties, en verzameling en openbaarmaking van gegevens over de ontneming van activa; de juiste volgorde te bepalen voor de maatregelen (sancties, civielrechtelijke en strafrechtelijke verbeurdverklaring van activa, strafrechtelijke vervolging, mechanismen voor de teruggave van activa) opdat deze uiteindelijk leiden tot hergebruik van gestolen activa ten gunste van slachtoffers van corruptie; in dit verband een doeltreffende samenwerking tussen de lidstaten tot stand te brengen; een mededeling op te stellen met initiatieven die op EU- en internationaal niveau kunnen worden genomen om de snelle en doeltreffende ontneming van wederrechtelijk verworven activa na democratische overgangsprocessen te waarborgen en ervoor te zorgen dat er geen vrijhavens zijn voor deze activa; gemeenschappelijke EU-regels voor de teruggave van gestolen activa vast te stellen, op grond waarvan de vervolgde entiteit of persoon, indien het om een ernstig strafbaar feit in de zin van het nationaal recht gaat, zodra een verzoeker een eerste vordering heeft onderbouwd, moet aantonen dat zij aan haar wettelijke en financiële verplichtingen heeft voldaan, bijvoorbeeld met betrekking tot de legale herkomst van financiering of andere activa; daders te vervolgen, ervoor te zorgen dat slachtoffers makkelijker verhaal kunnen halen en parlementen te ondersteunen opdat zij hun vermogen om doeltreffend begrotingstoezicht uit te oefenen, kunnen bevorderen; |
| --- | --- |

(j)

in te zien dat de EU een bestemming is voor verduisterde middelen en activa, waarvan het merendeel niet wordt geconfisqueerd en teruggegeven, dat het rechtskader voor de terugvordering van gestolen activa nog altijd sterk versnipperd is en dat de teruggave van verduisterde activa een morele plicht is vanuit het oogpunt van gerechtigheid en verantwoordingsplicht, alsmede met het oog op de geloofwaardigheid van het EU-beleid ter ondersteuning van de democratie; in alle lidstaten van de EU de inspanningen op te voeren om gestolen activa en opbrengsten van corruptie overeenkomstig het UNCAC binnen hun rechtsgebied te bevriezen en te confisqueren en deze op transparante en verantwoorde wijze terug te geven aan het land van herkomst en de slachtoffers van de corruptie, onder meer door de transparantie en de toegang tot informatie over buitenlandse activa op het grondgebied van de EU aanzienlijk te verbeteren en maatschappelijke organisaties op zinvolle wijze bij het proces te betrekken; snel gevolg te geven aan de verbintenissen van de Algemene Vergadering van de VN voor 2021 met betrekking tot de ontneming van activa, waaronder de verbintenissen met betrekking tot confiscatie zonder strafrechtelijke veroordeling, confiscatie en teruggave van opbrengsten van corruptie in verband met buitengerechtelijke resoluties, en verzameling en openbaarmaking van gegevens over de ontneming van activa; de juiste volgorde te bepalen voor de maatregelen (sancties, civielrechtelijke en strafrechtelijke verbeurdverklaring van activa, strafrechtelijke vervolging, mechanismen voor de teruggave van activa) opdat deze uiteindelijk leiden tot hergebruik van gestolen activa ten gunste van slachtoffers van corruptie; in dit verband een doeltreffende samenwerking tussen de lidstaten tot stand te brengen; een mededeling op te stellen met initiatieven die op EU- en internationaal niveau kunnen worden genomen om de snelle en doeltreffende ontneming van wederrechtelijk verworven activa na democratische overgangsprocessen te waarborgen en ervoor te zorgen dat er geen vrijhavens zijn voor deze activa; gemeenschappelijke EU-regels voor de teruggave van gestolen activa vast te stellen, op grond waarvan de vervolgde entiteit of persoon, indien het om een ernstig strafbaar feit in de zin van het nationaal recht gaat, zodra een verzoeker een eerste vordering heeft onderbouwd, moet aantonen dat zij aan haar wettelijke en financiële verplichtingen heeft voldaan, bijvoorbeeld met betrekking tot de legale herkomst van financiering of andere activa; daders te vervolgen, ervoor te zorgen dat slachtoffers makkelijker verhaal kunnen halen en parlementen te ondersteunen opdat zij hun vermogen om doeltreffend begrotingstoezicht uit te oefenen, kunnen bevorderen;

| (k) | buitenlandse inmenging grondig te monitoren en strenge handhaving van Europese regels voor de financiering van politieke partijen, ngo’s en de media tot stand te brengen en te waarborgen, met name wanneer financiering uit niet-democratische landen of van niet-statelijke actoren afkomstig is, om gijzeling van de elite en kwaadwillige invloed op en inmenging in de democratische processen en openbare aangelegenheden van de EU en partnerlanden te voorkomen; voor meer transparantie te zorgen met betrekking tot media-eigendom, als essentieel onderdeel van democratie; programma’s te bevorderen die gericht zijn op de financiering van politieke partijen en campagnes als onderdeel van de externe ondersteuning door de EU van de democratie in deze landen; strenge normen vast te stellen voor de uitdiensttreding van verkozen ambtsdragers en hoge ambtenaren, draaideurconstructies te vermijden en te zorgen voor geharmoniseerde regels en de handhaving daarvan op EU-niveau door middel van een robuust toezichtsysteem; |
| --- | --- |

(k)

buitenlandse inmenging grondig te monitoren en strenge handhaving van Europese regels voor de financiering van politieke partijen, ngo’s en de media tot stand te brengen en te waarborgen, met name wanneer financiering uit niet-democratische landen of van niet-statelijke actoren afkomstig is, om gijzeling van de elite en kwaadwillige invloed op en inmenging in de democratische processen en openbare aangelegenheden van de EU en partnerlanden te voorkomen; voor meer transparantie te zorgen met betrekking tot media-eigendom, als essentieel onderdeel van democratie; programma’s te bevorderen die gericht zijn op de financiering van politieke partijen en campagnes als onderdeel van de externe ondersteuning door de EU van de democratie in deze landen; strenge normen vast te stellen voor de uitdiensttreding van verkozen ambtsdragers en hoge ambtenaren, draaideurconstructies te vermijden en te zorgen voor geharmoniseerde regels en de handhaving daarvan op EU-niveau door middel van een robuust toezichtsysteem;

Mensenrechten en corruptiebestrijding: het instrumentarium van de EU verrijken en praktisch toepasbaar maken

Mensenrechten en corruptiebestrijding: het instrumentarium van de EU verrijken en praktisch toepasbaar maken

| (l) | de opname te versterken van een op mensenrechten gebaseerde aanpak voor corruptiebestrijding in de instrumenten van de EU voor extern optreden, waaronder in het instrument voor nabuurschapsbeleid, ontwikkeling en internationale samenwerking (NDICI), het instrument voor pretoetredingssteun (IPA) en de trustfondsen van de EU; prioriteit toe te kennen aan verbintenissen op het gebied van corruptiebestrijding met specifieke streefdoelen en tijdsschema’s; voorrang te geven aan het genereren van binnenlandse inkomsten in partnerlanden door de bestrijding van belastingontduiking te ondersteunen en goed bestuur te versterken; de strenge monitoring en handhaving te versterken om te voorkomen dat overheden EU-middelen gebruiken voor illegale activiteiten; het maatschappelijk middenveld bij de monitoring van het gebruik van EU-middelen te betrekken en de rol van het Parlement op dit gebied te versterken; de communicatie tussen de gespecialiseerde EU-agentschappen en de partners ter plaatse te verbeteren; te investeren in digitale en gegevensgestuurde methoden voor corruptiebestrijding, en in het bijzonder in het technologisch onderzoeksvermogen van rechtshandhavingsorganen; nauwere samenwerking te bevorderen tussen het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) en het Europees Openbaar Ministerie (EOM); te zorgen voor een consistente, alomvattende en toegankelijke gegevensbank met daarin de uiteindelijke begunstigden van EU-middelen voor de gehele aanbestedingscyclus; |
| --- | --- |

(l)

de opname te versterken van een op mensenrechten gebaseerde aanpak voor corruptiebestrijding in de instrumenten van de EU voor extern optreden, waaronder in het instrument voor nabuurschapsbeleid, ontwikkeling en internationale samenwerking (NDICI), het instrument voor pretoetredingssteun (IPA) en de trustfondsen van de EU; prioriteit toe te kennen aan verbintenissen op het gebied van corruptiebestrijding met specifieke streefdoelen en tijdsschema’s; voorrang te geven aan het genereren van binnenlandse inkomsten in partnerlanden door de bestrijding van belastingontduiking te ondersteunen en goed bestuur te versterken; de strenge monitoring en handhaving te versterken om te voorkomen dat overheden EU-middelen gebruiken voor illegale activiteiten; het maatschappelijk middenveld bij de monitoring van het gebruik van EU-middelen te betrekken en de rol van het Parlement op dit gebied te versterken; de communicatie tussen de gespecialiseerde EU-agentschappen en de partners ter plaatse te verbeteren; te investeren in digitale en gegevensgestuurde methoden voor corruptiebestrijding, en in het bijzonder in het technologisch onderzoeksvermogen van rechtshandhavingsorganen; nauwere samenwerking te bevorderen tussen het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) en het Europees Openbaar Ministerie (EOM); te zorgen voor een consistente, alomvattende en toegankelijke gegevensbank met daarin de uiteindelijke begunstigden van EU-middelen voor de gehele aanbestedingscyclus;

| (m) | programma’s in het kader van de instrumenten van de EU voor extern optreden te bevorderen ter ondersteuning van capaciteitsopbouw op het vlak van corruptiebestrijding op basis van de beginselen van transparantie, verantwoordingsplicht, non-discriminatie en zinvolle participatie van belanghebbenden, en in overeenstemming met de toepasselijke regelgeving voor deze instrumenten; de doelmatigheid van EU-uitgaven te vergroten door heldere programmadoelstellingen en tijdschema’s vast te stellen; de transparantie en verantwoordingsplicht van de officiële ontwikkelingshulp van de EU te vergroten om te voldoen aan de normen die zijn vastgelegd in internationaal overeengekomen beginselen inzake de doeltreffendheid van ontwikkelingshulp; een sterk holistisch risicobeheersysteem te ontwikkelen om te voorkomen dat EU-middelen bijdragen aan corruptie, bijvoorbeeld door begrotingssteun te koppelen aan doelstellingen op het gebied van corruptiebestrijding en door bijzondere aandacht te besteden aan de monitoring van de tenuitvoerlegging ervan; strikt toe te zien op door de EU gefinancierde projecten in derde landen en ervoor te zorgen dat deze projecten niet worden gebruikt als instrumenten voor de financiering van illegale activiteiten; controles uit te voeren om na te gaan of deze middelen worden gebruikt in overeenstemming met de doelstellingen die in de regelgeving voor elk instrument zijn vastgesteld; de begrotingssteun op te schorten in landen waar corruptie wijdverbreid is en waar de autoriteiten duidelijk verzuimen daadwerkelijk maatregelen te treffen, en ervoor te zorgen dat de bijstand via andere kanalen bij de burgers terechtkomt; bij EU-financiering bijzondere aandacht te besteden aan een goed beheer van de overheidsmiddelen van derde landen, dat strookt met het Financieel Reglement van de EU, en de OESO te ondersteunen bij haar inspanningen om het ondernemingsbestuur van staatsbedrijven te verbeteren; na te gaan of het mogelijk is een EU-taskforce voor corruptiebestrijding op te zetten met toereikende bevoegdheden, deskundigheid en middelen om onderzoek te doen en evaluaties uit te voeren in derde landen en technische en operationele bijstand, waaronder op maat gesneden hervormingsplannen, te verlenen aan staten die EU-middelen ontvangen maar niet het vermogen hebben om corruptie aan te pakken en die hun samenwerking met de EU willen versterken; de EU-delegaties en de ambassades van de lidstaten aan te sporen regelmatig verslag uit te brengen over corruptie en technische opleiding te verzorgen voor het personeel van de EU-delegaties om het in staat te stellen problemen op dit gebied aan te pakken en landspecifieke oplossingen voor te stellen; |
| --- | --- |

(m)

programma’s in het kader van de instrumenten van de EU voor extern optreden te bevorderen ter ondersteuning van capaciteitsopbouw op het vlak van corruptiebestrijding op basis van de beginselen van transparantie, verantwoordingsplicht, non-discriminatie en zinvolle participatie van belanghebbenden, en in overeenstemming met de toepasselijke regelgeving voor deze instrumenten; de doelmatigheid van EU-uitgaven te vergroten door heldere programmadoelstellingen en tijdschema’s vast te stellen; de transparantie en verantwoordingsplicht van de officiële ontwikkelingshulp van de EU te vergroten om te voldoen aan de normen die zijn vastgelegd in internationaal overeengekomen beginselen inzake de doeltreffendheid van ontwikkelingshulp; een sterk holistisch risicobeheersysteem te ontwikkelen om te voorkomen dat EU-middelen bijdragen aan corruptie, bijvoorbeeld door begrotingssteun te koppelen aan doelstellingen op het gebied van corruptiebestrijding en door bijzondere aandacht te besteden aan de monitoring van de tenuitvoerlegging ervan; strikt toe te zien op door de EU gefinancierde projecten in derde landen en ervoor te zorgen dat deze projecten niet worden gebruikt als instrumenten voor de financiering van illegale activiteiten; controles uit te voeren om na te gaan of deze middelen worden gebruikt in overeenstemming met de doelstellingen die in de regelgeving voor elk instrument zijn vastgesteld; de begrotingssteun op te schorten in landen waar corruptie wijdverbreid is en waar de autoriteiten duidelijk verzuimen daadwerkelijk maatregelen te treffen, en ervoor te zorgen dat de bijstand via andere kanalen bij de burgers terechtkomt; bij EU-financiering bijzondere aandacht te besteden aan een goed beheer van de overheidsmiddelen van derde landen, dat strookt met het Financieel Reglement van de EU, en de OESO te ondersteunen bij haar inspanningen om het ondernemingsbestuur van staatsbedrijven te verbeteren; na te gaan of het mogelijk is een EU-taskforce voor corruptiebestrijding op te zetten met toereikende bevoegdheden, deskundigheid en middelen om onderzoek te doen en evaluaties uit te voeren in derde landen en technische en operationele bijstand, waaronder op maat gesneden hervormingsplannen, te verlenen aan staten die EU-middelen ontvangen maar niet het vermogen hebben om corruptie aan te pakken en die hun samenwerking met de EU willen versterken; de EU-delegaties en de ambassades van de lidstaten aan te sporen regelmatig verslag uit te brengen over corruptie en technische opleiding te verzorgen voor het personeel van de EU-delegaties om het in staat te stellen problemen op dit gebied aan te pakken en landspecifieke oplossingen voor te stellen;

| (n) | ervoor te zorgen dat bij de EU-financiering, waaronder bij de financiering van projecten en leningen door de EIB, de hoogste ethische en transparantienormen worden gehanteerd, dat maatschappelijke organisaties en onafhankelijke actoren volledig bij het toezicht op deze financiering worden betrokken en dat er klachtenmechanismen beschikbaar en toegankelijk zijn, alsook verantwoordingsplicht te waarborgen voor het mogelijke misbruik van middelen; ervoor te zorgen dat alle EU-organen en -agentschappen kosteloze, snelle en eenvoudige toegang tot informatie waarborgen, onder meer over de toekenning, de eindontvangers en het uiteindelijke gebruik van middelen; |
| --- | --- |

(n)

ervoor te zorgen dat bij de EU-financiering, waaronder bij de financiering van projecten en leningen door de EIB, de hoogste ethische en transparantienormen worden gehanteerd, dat maatschappelijke organisaties en onafhankelijke actoren volledig bij het toezicht op deze financiering worden betrokken en dat er klachtenmechanismen beschikbaar en toegankelijk zijn, alsook verantwoordingsplicht te waarborgen voor het mogelijke misbruik van middelen; ervoor te zorgen dat alle EU-organen en -agentschappen kosteloze, snelle en eenvoudige toegang tot informatie waarborgen, onder meer over de toekenning, de eindontvangers en het uiteindelijke gebruik van middelen;

| (o) | in de pretoetredingsonderhandelingen en -criteria prioriteit toe te kennen aan corruptiebestrijding; zich te richten op capaciteitsopbouw, bijvoorbeeld in de vorm van gespecialiseerde organen voor corruptiebestrijding; |
| --- | --- |

(o)

in de pretoetredingsonderhandelingen en -criteria prioriteit toe te kennen aan corruptiebestrijding; zich te richten op capaciteitsopbouw, bijvoorbeeld in de vorm van gespecialiseerde organen voor corruptiebestrijding;

| (p) | in alle handels- en investeringsovereenkomsten tussen de EU en derde landen een krachtig en dwingend conditionaliteitskader voor mensenrechten op te nemen met transparantiebepalingen en bindende, afdwingbare mensenrechten- en anticorruptieclausules; in geval van ernstige corruptie en grove mensenrechtenschendingen als laatste redmiddel sancties op te leggen of overeenkomsten op te schorten; ervoor te zorgen dat de handelsbesprekingen inclusief en transparant verlopen en dat openbaar toezicht mogelijk wordt gemaakt en het publiek zich bewust is van de strategieën en prioriteiten; |
| --- | --- |

(p)

in alle handels- en investeringsovereenkomsten tussen de EU en derde landen een krachtig en dwingend conditionaliteitskader voor mensenrechten op te nemen met transparantiebepalingen en bindende, afdwingbare mensenrechten- en anticorruptieclausules; in geval van ernstige corruptie en grove mensenrechtenschendingen als laatste redmiddel sancties op te leggen of overeenkomsten op te schorten; ervoor te zorgen dat de handelsbesprekingen inclusief en transparant verlopen en dat openbaar toezicht mogelijk wordt gemaakt en het publiek zich bewust is van de strategieën en prioriteiten;

| (q) | in mensenrechtendialogen en publieksdiplomatie meer aandacht te besteden aan corruptiebestrijding en zo een open dialoog te bevorderen tussen staten en het maatschappelijk middenveld over problemen en mogelijke oplossingen, onder meer door mensenrechtenverdedigers en maatschappelijke organisaties die actief zijn op het vlak van corruptiebestrijding actief bij het proces te betrekken; |
| --- | --- |

(q)

in mensenrechtendialogen en publieksdiplomatie meer aandacht te besteden aan corruptiebestrijding en zo een open dialoog te bevorderen tussen staten en het maatschappelijk middenveld over problemen en mogelijke oplossingen, onder meer door mensenrechtenverdedigers en maatschappelijke organisaties die actief zijn op het vlak van corruptiebestrijding actief bij het proces te betrekken;

| (r) | toe te zien op de corruptierisico’s die gepaard gaan met grootschalige bouw- en investeringsprojecten van autoritaire derde landen, die wereldwijd maar ook in lidstaten worden uitgevoerd, onder meer in de energiesector, de ontginningssector, de infrastructuursector, defensie en de gezondheidszorg; bij deze projecten bijzondere aandacht te besteden aan transparantie, aangezien ze vaak zorgen doen rijzen over niet-transparante financiering of fiscale risico’s; over te gaan tot de snelle uitvoering van het EU-programma “Een wereldwijd geconnecteerd Europa”, dat op 12 juli 2021 door de Raad werd goedgekeurd en waarmee een bijdrage kan worden geleverd aan het aanpakken van dit probleem door de waarden en belangen van de EU te bevorderen in het economisch, ontwikkelings- en veiligheidsbeleid; |
| --- | --- |

(r)

toe te zien op de corruptierisico’s die gepaard gaan met grootschalige bouw- en investeringsprojecten van autoritaire derde landen, die wereldwijd maar ook in lidstaten worden uitgevoerd, onder meer in de energiesector, de ontginningssector, de infrastructuursector, defensie en de gezondheidszorg; bij deze projecten bijzondere aandacht te besteden aan transparantie, aangezien ze vaak zorgen doen rijzen over niet-transparante financiering of fiscale risico’s; over te gaan tot de snelle uitvoering van het EU-programma “Een wereldwijd geconnecteerd Europa”, dat op 12 juli 2021 door de Raad werd goedgekeurd en waarmee een bijdrage kan worden geleverd aan het aanpakken van dit probleem door de waarden en belangen van de EU te bevorderen in het economisch, ontwikkelings- en veiligheidsbeleid;

Steun voor het maatschappelijk middenveld, journalisten en mensenrechtenverdedigers

Steun voor het maatschappelijk middenveld, journalisten en mensenrechtenverdedigers

| (s) | de cruciale rol te erkennen die onafhankelijke maatschappelijke organisaties, mensenrechtenverdedigers, anticorruptieactivisten, klokkenluiders en onderzoeksjournalisten spelen bij de bestrijding van corruptie door de maatschappelijke normen te veranderen, straffeloosheid te bestrijden, gegevens te verzamelen en te zorgen voor de betere tenuitvoerlegging en handhaving van corruptiebestrijdingsmaatregelen; te werken aan de totstandbrenging van een veilige en stimulerende omgeving voor personen en entiteiten die corruptie voorkomen en bestrijden, waaronder voor klokkenluiders en journalisten, alsmede voor getuigen; steun te verlenen aan slachtoffers van corruptie, of dit nu personen zijn of gemeenschappen, zodat zij kunnen worden opgespoord en geïnformeerd, aan gerechtelijke procedures kunnen deelnemen en vergoeding kunnen aanvragen en ontvangen voor de geleden schade; de inspanningen op te voeren om ervoor te zorgen dat de klokkenluidersrichtlijn van de EU snel door de lidstaten wordt omgezet en ten uitvoer wordt gelegd; zich samen met derde landen in te zetten voor de bescherming van klokkenluiders, onder meer door zich ertoe te verbinden hoge normen voor de bescherming van klokkenluiders te garanderen in handels- en investeringsovereenkomsten van de EU, in overeenstemming met de internationale mensenrechtennormen; inspanningen te ondersteunen om daders voor de rechter te brengen; |
| --- | --- |

(s)

de cruciale rol te erkennen die onafhankelijke maatschappelijke organisaties, mensenrechtenverdedigers, anticorruptieactivisten, klokkenluiders en onderzoeksjournalisten spelen bij de bestrijding van corruptie door de maatschappelijke normen te veranderen, straffeloosheid te bestrijden, gegevens te verzamelen en te zorgen voor de betere tenuitvoerlegging en handhaving van corruptiebestrijdingsmaatregelen; te werken aan de totstandbrenging van een veilige en stimulerende omgeving voor personen en entiteiten die corruptie voorkomen en bestrijden, waaronder voor klokkenluiders en journalisten, alsmede voor getuigen; steun te verlenen aan slachtoffers van corruptie, of dit nu personen zijn of gemeenschappen, zodat zij kunnen worden opgespoord en geïnformeerd, aan gerechtelijke procedures kunnen deelnemen en vergoeding kunnen aanvragen en ontvangen voor de geleden schade; de inspanningen op te voeren om ervoor te zorgen dat de klokkenluidersrichtlijn van de EU snel door de lidstaten wordt omgezet en ten uitvoer wordt gelegd; zich samen met derde landen in te zetten voor de bescherming van klokkenluiders, onder meer door zich ertoe te verbinden hoge normen voor de bescherming van klokkenluiders te garanderen in handels- en investeringsovereenkomsten van de EU, in overeenstemming met de internationale mensenrechtennormen; inspanningen te ondersteunen om daders voor de rechter te brengen;

| (t) | programma’s op te zetten om meer financiële steun te bieden aan maatschappelijke organisaties, onafhankelijke media, klokkenluiders, onderzoeksjournalisten en mensenrechtenverdedigers die zich bezighouden met het voorkomen en aan de kaak stellen van corruptie, met als doel de transparantie en de verantwoordingsplicht te bevorderen, met inbegrip van steun bij strategische rechtszaken ter ontmoediging van publieksparticipatie (zogenaamde SLAPP-rechtszaken); de toegang van kleinere maatschappelijke organisaties tot EU-financiering te verbeteren; aan te dringen op de vaststelling van een ambitieuze en doeltreffende EU-richtlijn tegen SLAPP-rechtszaken, onder meer met betrekking tot potentiële gerechtelijke intimidatie door autoriteiten, ondernemingen or andere entiteiten buiten de EU; |
| --- | --- |

(t)

programma’s op te zetten om meer financiële steun te bieden aan maatschappelijke organisaties, onafhankelijke media, klokkenluiders, onderzoeksjournalisten en mensenrechtenverdedigers die zich bezighouden met het voorkomen en aan de kaak stellen van corruptie, met als doel de transparantie en de verantwoordingsplicht te bevorderen, met inbegrip van steun bij strategische rechtszaken ter ontmoediging van publieksparticipatie (zogenaamde SLAPP-rechtszaken); de toegang van kleinere maatschappelijke organisaties tot EU-financiering te verbeteren; aan te dringen op de vaststelling van een ambitieuze en doeltreffende EU-richtlijn tegen SLAPP-rechtszaken, onder meer met betrekking tot potentiële gerechtelijke intimidatie door autoriteiten, ondernemingen or andere entiteiten buiten de EU;

| (u) | de bescherming van getuigen, klokkenluiders, onderzoeksjournalisten en mensenrechtenverdedigers die actief zijn op het gebied van corruptiebestrijding, evenals hun familieleden, te versterken, onder meer door noodvisa af te geven en tijdelijke opvang in EU-lidstaten te bieden, en door specifieke middelen toe te wijzen aan EU-delegaties en de vertegenwoordigingen van lidstaten; aan te dringen op een grondig onderzoek naar en gerechtigheid in verband met het geweld tegen en de moorden op onderzoeksjournalisten, mensenrechtenverdedigers en andere activisten die corruptie bestrijden; |
| --- | --- |

(u)

de bescherming van getuigen, klokkenluiders, onderzoeksjournalisten en mensenrechtenverdedigers die actief zijn op het gebied van corruptiebestrijding, evenals hun familieleden, te versterken, onder meer door noodvisa af te geven en tijdelijke opvang in EU-lidstaten te bieden, en door specifieke middelen toe te wijzen aan EU-delegaties en de vertegenwoordigingen van lidstaten; aan te dringen op een grondig onderzoek naar en gerechtigheid in verband met het geweld tegen en de moorden op onderzoeksjournalisten, mensenrechtenverdedigers en andere activisten die corruptie bestrijden;

Transparantie en verantwoordingsplicht van overheidsinstanties

Transparantie en verantwoordingsplicht van overheidsinstanties

| (v) | sterke wetgeving op het gebied van toegang tot informatie te bevorderen, alsmede de kosteloze verstrekking van zinvolle, uitgebreide, tijdige, doorzoekbare en gedigitaliseerde overheidsgegevens en meer transparantie met betrekking tot openbare aanbestedingen en lobbying, met behulp van onafhankelijke toezichthoudende instanties; staten aan te sporen diensten aan te kopen van ondernemingen die aan de zorgvuldigheidsverplichtingen op het gebied van mensenrechten hebben voldaan, waaronder aan anticorruptiebepalingen; |
| --- | --- |

(v)

sterke wetgeving op het gebied van toegang tot informatie te bevorderen, alsmede de kosteloze verstrekking van zinvolle, uitgebreide, tijdige, doorzoekbare en gedigitaliseerde overheidsgegevens en meer transparantie met betrekking tot openbare aanbestedingen en lobbying, met behulp van onafhankelijke toezichthoudende instanties; staten aan te sporen diensten aan te kopen van ondernemingen die aan de zorgvuldigheidsverplichtingen op het gebied van mensenrechten hebben voldaan, waaronder aan anticorruptiebepalingen;

| (w) | programma’s uit te voeren ter ondersteuning van het vermogen van parlementen om begrotingscontrole en andere toezichtstaken uit te oefenen; |
| --- | --- |

(w)

programma’s uit te voeren ter ondersteuning van het vermogen van parlementen om begrotingscontrole en andere toezichtstaken uit te oefenen;

| (x) | onafhankelijke, onpartijdige, goed gefinancierde, goed opgeleide en doelmatige gerechtelijke instanties en organen voor vervolging en rechtshandhaving te ondersteunen en te versterken, opdat corruptiemisdrijven met succes kunnen worden onderzocht, vervolgd en berecht; de oprichting en professionalisering van gespecialiseerde overheidsorganen voor corruptiebestrijding in derde landen te ondersteunen; |
| --- | --- |

(x)

onafhankelijke, onpartijdige, goed gefinancierde, goed opgeleide en doelmatige gerechtelijke instanties en organen voor vervolging en rechtshandhaving te ondersteunen en te versterken, opdat corruptiemisdrijven met succes kunnen worden onderzocht, vervolgd en berecht; de oprichting en professionalisering van gespecialiseerde overheidsorganen voor corruptiebestrijding in derde landen te ondersteunen;

| (y) | vrije en eerlijke verkiezingsprocessen te blijven ondersteunen en de verantwoordingsplicht ten overstaan van kiezers te bevorderen, met speciale aandacht voor verkiezingsfraude en het kopen van stemmen; de regels inzake transparantie en onpartijdigheid te bevorderen om illegale politieke financiering tegen te gaan; te zorgen voor een systematischere opvolging van de aanbevelingen van internationale waarnemingsmissies; |
| --- | --- |

(y)

vrije en eerlijke verkiezingsprocessen te blijven ondersteunen en de verantwoordingsplicht ten overstaan van kiezers te bevorderen, met speciale aandacht voor verkiezingsfraude en het kopen van stemmen; de regels inzake transparantie en onpartijdigheid te bevorderen om illegale politieke financiering tegen te gaan; te zorgen voor een systematischere opvolging van de aanbevelingen van internationale waarnemingsmissies;

Bestrijding van corruptie via multilaterale fora

Bestrijding van corruptie via multilaterale fora

| (z) | een leidende rol op zich nemen bij het smeden van een coalitie van democratieën om de wereldwijde opkomst van kleptocratieën tegen te gaan; erop aan te dringen dat corruptiebestrijding op de agenda van aankomende internationale toppen, zoals de G7, wordt geplaatst en te pleiten voor de volledige tenuitvoerlegging van de agenda voor corruptiebestrijding die op de door de Verenigde Staten voorgestelde top voor democratie werd overeengekomen; proactief te blijven bijdragen aan de werkzaamheden van internationale en regionale fora voor corruptiebestrijding en bevordering van de mensenrechten; |
| --- | --- |

(z)

een leidende rol op zich nemen bij het smeden van een coalitie van democratieën om de wereldwijde opkomst van kleptocratieën tegen te gaan; erop aan te dringen dat corruptiebestrijding op de agenda van aankomende internationale toppen, zoals de G7, wordt geplaatst en te pleiten voor de volledige tenuitvoerlegging van de agenda voor corruptiebestrijding die op de door de Verenigde Staten voorgestelde top voor democratie werd overeengekomen; proactief te blijven bijdragen aan de werkzaamheden van internationale en regionale fora voor corruptiebestrijding en bevordering van de mensenrechten;

| (aa) | hun ingenomenheid te tonen met de baanbrekende politieke verklaring over corruptie die door de Algemene Vergadering van de VN werd aangenomen en deze gelegenheid aan te grijpen om de aanbevelingen die in het kader daarvan zijn gedaan, op te volgen en de samenwerking met VN-organen zoals het OHCHR en het VN-Bureau voor drugs- en misdaadbestrijding (UNODC) te intensiveren; het belang te onderstrepen van de stelselmatige deelname van het maatschappelijk middenveld aan besprekingen op VN-niveau en van monitoringmechanismen voor corruptie; |
| --- | --- |

(aa)

hun ingenomenheid te tonen met de baanbrekende politieke verklaring over corruptie die door de Algemene Vergadering van de VN werd aangenomen en deze gelegenheid aan te grijpen om de aanbevelingen die in het kader daarvan zijn gedaan, op te volgen en de samenwerking met VN-organen zoals het OHCHR en het VN-Bureau voor drugs- en misdaadbestrijding (UNODC) te intensiveren; het belang te onderstrepen van de stelselmatige deelname van het maatschappelijk middenveld aan besprekingen op VN-niveau en van monitoringmechanismen voor corruptie;

| (ab) | aan te sporen tot de intensivering en verwezenlijking van de internationale verbintenissen om corruptiebestrijding in de SDG’s centraal te stellen als instrument voor de bestrijding van de armoede in de wereld en voor de verwezenlijking van economische, sociale en culturele rechten, met bijzondere aandacht voor het recht op onderwijs en politieke participatie; te beamen dat corruptie veel aspecten van onderwijs belemmert, waardoor talent verloren gaat en de economie nadelig wordt beïnvloed; te beklemtonen dat onderwijs en voorlichting van fundamenteel belang zijn voor de bestrijding van corruptie; corruptiebestrijding via onderwijs daarom tot prioriteit te maken en de EU ertoe aan te sporen specifieke programma’s op te zetten en ten uitvoer te leggen met als doel corruptie en de gevolgen daarvan voor de samenleving, alsook manieren om corruptie te bestrijden, onder de aandacht te brengen; |
| --- | --- |

(ab)

aan te sporen tot de intensivering en verwezenlijking van de internationale verbintenissen om corruptiebestrijding in de SDG’s centraal te stellen als instrument voor de bestrijding van de armoede in de wereld en voor de verwezenlijking van economische, sociale en culturele rechten, met bijzondere aandacht voor het recht op onderwijs en politieke participatie; te beamen dat corruptie veel aspecten van onderwijs belemmert, waardoor talent verloren gaat en de economie nadelig wordt beïnvloed; te beklemtonen dat onderwijs en voorlichting van fundamenteel belang zijn voor de bestrijding van corruptie; corruptiebestrijding via onderwijs daarom tot prioriteit te maken en de EU ertoe aan te sporen specifieke programma’s op te zetten en ten uitvoer te leggen met als doel corruptie en de gevolgen daarvan voor de samenleving, alsook manieren om corruptie te bestrijden, onder de aandacht te brengen;

| (ac) | aan te dringen op de benoeming van een speciale VN-rapporteur voor financiële misdrijven, corruptie en mensenrechten met een uitgebreid mandaat, met inbegrip van een doelstellingsgericht plan en een periodieke beoordeling van de door de lidstaten genomen corruptiebestrijdingsmaatregelen; het voortouw te nemen bij de mobilisering van steun onder de lidstaten van de Mensenrechtenraad van de VN en zich als gezamenlijke sponsoren op te werpen van een resolutie waarin het voorgestelde mandaat tot stand wordt gebracht; in deze resolutie de vereisten op te nemen waaraan kandidaten moeten voldoen om de goede werking van hun mandaat te garanderen, en het transparantie- en verantwoordingsproces te specificeren waaraan de gekozen kandidaat zal worden onderworpen alvorens hij zijn ambt opneemt; |
| --- | --- |

(ac)

aan te dringen op de benoeming van een speciale VN-rapporteur voor financiële misdrijven, corruptie en mensenrechten met een uitgebreid mandaat, met inbegrip van een doelstellingsgericht plan en een periodieke beoordeling van de door de lidstaten genomen corruptiebestrijdingsmaatregelen; het voortouw te nemen bij de mobilisering van steun onder de lidstaten van de Mensenrechtenraad van de VN en zich als gezamenlijke sponsoren op te werpen van een resolutie waarin het voorgestelde mandaat tot stand wordt gebracht; in deze resolutie de vereisten op te nemen waaraan kandidaten moeten voldoen om de goede werking van hun mandaat te garanderen, en het transparantie- en verantwoordingsproces te specificeren waaraan de gekozen kandidaat zal worden onderworpen alvorens hij zijn ambt opneemt;

| (ad) | de procedure in te leiden om de EU volwaardig lid te maken van Greco, waarbinnen de EU sinds 2019 de status van waarnemer heeft; bij de lidstaten van de EU aan te dringen op openbaarmaking en naleving van de aanbevelingen van Greco; |
| --- | --- |

(ad)

de procedure in te leiden om de EU volwaardig lid te maken van Greco, waarbinnen de EU sinds 2019 de status van waarnemer heeft; bij de lidstaten van de EU aan te dringen op openbaarmaking en naleving van de aanbevelingen van Greco;

| (ae) | het debat te stimuleren over een internationale infrastructuur voor het aanpakken van de straffeloosheid van machtige personen die betrokken zijn bij grootschalige corruptiezaken, met inbegrip van internationale onderzoeksmechanismen, aanklagers en rechtbanken; op zoek te gaan naar alomvattende benaderingen voor de hervorming van internationale justitiële instellingen, onder meer door de rechtsmacht van het Internationaal Strafhof te verruimen, universele rechtsmacht toe te passen voor de vervolging van grootschalige corruptiezaken, en eventueel een internationaal hof voor corruptiezaken op te richten; te wijzen op het belang van transparantie en ervoor te zorgen dat internationale organisaties en hoge ambtenaren ter verantwoording kunnen worden geroepen; |
| --- | --- |

(ae)

het debat te stimuleren over een internationale infrastructuur voor het aanpakken van de straffeloosheid van machtige personen die betrokken zijn bij grootschalige corruptiezaken, met inbegrip van internationale onderzoeksmechanismen, aanklagers en rechtbanken; op zoek te gaan naar alomvattende benaderingen voor de hervorming van internationale justitiële instellingen, onder meer door de rechtsmacht van het Internationaal Strafhof te verruimen, universele rechtsmacht toe te passen voor de vervolging van grootschalige corruptiezaken, en eventueel een internationaal hof voor corruptiezaken op te richten; te wijzen op het belang van transparantie en ervoor te zorgen dat internationale organisaties en hoge ambtenaren ter verantwoording kunnen worden geroepen;

| (af) | Europese normen, onder meer op het gebied van de bestrijding van witwaspraktijken, transparantie met betrekking tot uiteindelijke begunstigden en de bescherming van klokkenluiders, op andere multinationale fora te bevorderen en de aanneming van deze normen door derde landen te ondersteunen; zowel binnen de EU als daarbuiten de hervorming van wetgeving inzake uiteindelijke begunstigden te ondersteunen om ervoor te zorgen dat daarin wordt gewaarborgd dat registers actueel en toegankelijk zijn, teneinde een gepaste mate van transparantie mogelijk te maken met betrekking tot juridische entiteiten, waaronder trusts en brievenbusondernemingen, om zowel slachtoffers van corruptie als rechtshandhavingsinstanties en belastingautoriteiten in staat te stellen de identiteit van de daadwerkelijke eigenaren van deze entiteiten te achterhalen; |
| --- | --- |

(af)

Europese normen, onder meer op het gebied van de bestrijding van witwaspraktijken, transparantie met betrekking tot uiteindelijke begunstigden en de bescherming van klokkenluiders, op andere multinationale fora te bevorderen en de aanneming van deze normen door derde landen te ondersteunen; zowel binnen de EU als daarbuiten de hervorming van wetgeving inzake uiteindelijke begunstigden te ondersteunen om ervoor te zorgen dat daarin wordt gewaarborgd dat registers actueel en toegankelijk zijn, teneinde een gepaste mate van transparantie mogelijk te maken met betrekking tot juridische entiteiten, waaronder trusts en brievenbusondernemingen, om zowel slachtoffers van corruptie als rechtshandhavingsinstanties en belastingautoriteiten in staat te stellen de identiteit van de daadwerkelijke eigenaren van deze entiteiten te achterhalen;

| (ag) | te bevorderen dat niet-gouvernementele belanghebbenden, waaronder de academische wereld en maatschappelijke organisaties, als waarnemers worden opgenomen in de ondersteunende organen van de Conferentie van Verdragspartijen bij het UNCAC en andere multilaterale corruptiebestrijdingsmechanismen; |
| --- | --- |

(ag)

te bevorderen dat niet-gouvernementele belanghebbenden, waaronder de academische wereld en maatschappelijke organisaties, als waarnemers worden opgenomen in de ondersteunende organen van de Conferentie van Verdragspartijen bij het UNCAC en andere multilaterale corruptiebestrijdingsmechanismen;

Bedrijfsleven, corruptie en mensenrechten

Bedrijfsleven, corruptie en mensenrechten

| (ah) | met spoed verplichte EU-wetgeving inzake gepaste zorgvuldigheid op het gebied van mensenrechten en milieu vast te stellen voor alle entiteiten en zakelijke betrekkingen in de gehele waardeketen van bedrijven, om ondernemingen, waaronder ondernemingen die financiële producten en diensten verstrekken, te verplichten alle nadelige effecten van hun bedrijfsactiviteiten en toeleveringsketens op de mensenrechten, het milieu en goed bestuur in kaart te brengen, te beoordelen, te beperken, te voorkomen en te melden; hierin de hoogste normen, strenge anticorruptiebepalingen, verplichte klachtenmechanismen en aansprakelijkheidsregelingen op te nemen om slachtoffers in staat te stellen bedrijven ter verantwoording te roepen en verhaal te halen; erop toe te zien dat zorgvuldigheidsverplichtingen van toepassing zijn op het omkopen van buitenlandse ambtenaren, hetzij rechtstreeks, hetzij via tussenpersonen; er in dit verband voor te zorgen dat de bureaucratische lasten voor bedrijven, en met name voor kmo’s, in de toekomstige wetgeving inzake passende zorgvuldigheid tot een minimum worden beperkt; |
| --- | --- |

(ah)

met spoed verplichte EU-wetgeving inzake gepaste zorgvuldigheid op het gebied van mensenrechten en milieu vast te stellen voor alle entiteiten en zakelijke betrekkingen in de gehele waardeketen van bedrijven, om ondernemingen, waaronder ondernemingen die financiële producten en diensten verstrekken, te verplichten alle nadelige effecten van hun bedrijfsactiviteiten en toeleveringsketens op de mensenrechten, het milieu en goed bestuur in kaart te brengen, te beoordelen, te beperken, te voorkomen en te melden; hierin de hoogste normen, strenge anticorruptiebepalingen, verplichte klachtenmechanismen en aansprakelijkheidsregelingen op te nemen om slachtoffers in staat te stellen bedrijven ter verantwoording te roepen en verhaal te halen; erop toe te zien dat zorgvuldigheidsverplichtingen van toepassing zijn op het omkopen van buitenlandse ambtenaren, hetzij rechtstreeks, hetzij via tussenpersonen; er in dit verband voor te zorgen dat de bureaucratische lasten voor bedrijven, en met name voor kmo’s, in de toekomstige wetgeving inzake passende zorgvuldigheid tot een minimum worden beperkt;

| (ai) | de inspanningen ter voorkoming van corruptie op te voeren, de normen voor boekhouding en audits in de particuliere sector te verscherpen, in overeenstemming met het UNCAC, en daadwerkelijk straffen op te leggen aan ondernemingen die zich schuldig maken aan corruptie; aan te bevelen dat alle grote en beursgenoteerde ondernemingen verslag uitbrengen over hun activiteiten en over de tenuitvoerlegging van hun beleid ter bestrijding van corruptie en omkoping; bepalingen en richtsnoeren vast te stellen voor bedrijven om ervoor te zorgen dat inbreuken op de anticorruptieregels vertrouwelijk kunnen worden gemeld en dat melders kunnen worden beschermd; derde landen ertoe aan te sporen voldoende middelen uit te trekken voor nationale contactpunten en andere buitengerechtelijke klachtenmechanismen in het leven te roepen om personen en gemeenschappen die getroffen zijn door corrupte bedrijfspraktijken rechtsmiddelen te verschaffen; |
| --- | --- |

(ai)

de inspanningen ter voorkoming van corruptie op te voeren, de normen voor boekhouding en audits in de particuliere sector te verscherpen, in overeenstemming met het UNCAC, en daadwerkelijk straffen op te leggen aan ondernemingen die zich schuldig maken aan corruptie; aan te bevelen dat alle grote en beursgenoteerde ondernemingen verslag uitbrengen over hun activiteiten en over de tenuitvoerlegging van hun beleid ter bestrijding van corruptie en omkoping; bepalingen en richtsnoeren vast te stellen voor bedrijven om ervoor te zorgen dat inbreuken op de anticorruptieregels vertrouwelijk kunnen worden gemeld en dat melders kunnen worden beschermd; derde landen ertoe aan te sporen voldoende middelen uit te trekken voor nationale contactpunten en andere buitengerechtelijke klachtenmechanismen in het leven te roepen om personen en gemeenschappen die getroffen zijn door corrupte bedrijfspraktijken rechtsmiddelen te verschaffen;

| (aj) | een actieplan op te stellen met als doel de zorgvuldigheid op het gebied van mensenrechten en milieu kracht bij te zetten in sectoren zoals financiën, accounting of vastgoed, die vaak voorzien in de structuren die corruptie wereldwijd mogelijk maken door kanalen te bieden waarlangs de opbrengsten van corruptie naar de legale economie kunnen worden doorgesluisd; |
| --- | --- |

(aj)

een actieplan op te stellen met als doel de zorgvuldigheid op het gebied van mensenrechten en milieu kracht bij te zetten in sectoren zoals financiën, accounting of vastgoed, die vaak voorzien in de structuren die corruptie wereldwijd mogelijk maken door kanalen te bieden waarlangs de opbrengsten van corruptie naar de legale economie kunnen worden doorgesluisd;

| (ak) | opnieuw de aandacht te vestigen op het belang van de leidende beginselen van de VN inzake het bedrijfsleven en de mensenrechten door ervoor te zorgen dat alle lidstaten die nog geen nationale actieplannen hebben opgesteld, dit zo snel mogelijk doen, en de goedkeuring van deze actieplannen en wetgeving inzake passende zorgvuldigheid voor bedrijven door derde landen te bevorderen; constructief en actief deel te nemen aan de onderhandelingen over het bindend VN-verdrag inzake bedrijfsleven en mensenrechten; |
| --- | --- |

(ak)

opnieuw de aandacht te vestigen op het belang van de leidende beginselen van de VN inzake het bedrijfsleven en de mensenrechten door ervoor te zorgen dat alle lidstaten die nog geen nationale actieplannen hebben opgesteld, dit zo snel mogelijk doen, en de goedkeuring van deze actieplannen en wetgeving inzake passende zorgvuldigheid voor bedrijven door derde landen te bevorderen; constructief en actief deel te nemen aan de onderhandelingen over het bindend VN-verdrag inzake bedrijfsleven en mensenrechten;

Bestraffing van corruptie met behulp van de Europese Magnitski-wet

Bestraffing van corruptie met behulp van de Europese Magnitski-wet

| (al) | snel met een wetgevingsvoorstel te komen om de entiteiten die het voor plegers van mensenrechtenschendingen economisch en financieel mogelijk maken om activa en eigendom in de EU achter te houden, in overeenstemming met de herhaaldelijke verzoeken van het Parlement om de huidige wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten te wijzigen en het toepassingsgebied ervan te verruimen tot vormen van corruptie of met een wetgevingsvoorstel te komen voor de vaststelling van een nieuwe thematische sanctieregeling voor ernstige corruptie, en besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen in te voeren voor de goedkeuring van sancties in het kader van deze sanctieregeling; het Parlement in dit verband een proactieve rol te geven; nauw samen te werken met het Verenigd Koninkrijk, dat een nieuwe sanctieregeling voor corruptie heeft vastgesteld, alsook met andere gelijkgestemde democratieën; kennis te nemen van het risico dat corrupte actoren hun activa naar de EU overbrengen naarmate steeds meer landen strengere kaders vaststellen; daarom te eisen dat sancties, en met name inreisverboden en de opsporing en bevriezing van activa, snel worden goedgekeurd en naar behoren door de lidstaten ten uitvoer worden gelegd om te voorkomen dat de EU een centrum voor witwaspraktijken wordt, en op te treden tegen lidstaten die hun verplichtingen in dit verband niet nakomen; |
| --- | --- |

(al)

snel met een wetgevingsvoorstel te komen om de entiteiten die het voor plegers van mensenrechtenschendingen economisch en financieel mogelijk maken om activa en eigendom in de EU achter te houden, in overeenstemming met de herhaaldelijke verzoeken van het Parlement om de huidige wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten te wijzigen en het toepassingsgebied ervan te verruimen tot vormen van corruptie of met een wetgevingsvoorstel te komen voor de vaststelling van een nieuwe thematische sanctieregeling voor ernstige corruptie, en besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen in te voeren voor de goedkeuring van sancties in het kader van deze sanctieregeling; het Parlement in dit verband een proactieve rol te geven; nauw samen te werken met het Verenigd Koninkrijk, dat een nieuwe sanctieregeling voor corruptie heeft vastgesteld, alsook met andere gelijkgestemde democratieën; kennis te nemen van het risico dat corrupte actoren hun activa naar de EU overbrengen naarmate steeds meer landen strengere kaders vaststellen; daarom te eisen dat sancties, en met name inreisverboden en de opsporing en bevriezing van activa, snel worden goedgekeurd en naar behoren door de lidstaten ten uitvoer worden gelegd om te voorkomen dat de EU een centrum voor witwaspraktijken wordt, en op te treden tegen lidstaten die hun verplichtingen in dit verband niet nakomen;

De gevolgen van COVID-19

De gevolgen van COVID-19

| (am) | ervoor te zorgen dat corruptiebestrijdingsmaatregelen in de mondiale respons op COVID-19 worden opgenomen met als doel openbare zorgdiensten te verstrekken en toegang tot vaccins te verschaffen en deze eerlijk te verdelen, onder meer door overheidsinstellingen te versterken en te zorgen voor volledige transparantie met betrekking tot de maatregelen en het gebruik van financiering; |
| --- | --- |

(am)

ervoor te zorgen dat corruptiebestrijdingsmaatregelen in de mondiale respons op COVID-19 worden opgenomen met als doel openbare zorgdiensten te verstrekken en toegang tot vaccins te verschaffen en deze eerlijk te verdelen, onder meer door overheidsinstellingen te versterken en te zorgen voor volledige transparantie met betrekking tot de maatregelen en het gebruik van financiering;

| (an) | ervoor te zorgen dat de in verband met de pandemie aan derde landen verstrekte financiële steun wordt gekoppeld aan een sterke verbintenis om corruptie aan te pakken; |
| --- | --- |

(an)

ervoor te zorgen dat de in verband met de pandemie aan derde landen verstrekte financiële steun wordt gekoppeld aan een sterke verbintenis om corruptie aan te pakken;

| (ao) | gerichte steun te bieden aan journalisten en maatschappelijke organisaties die corruptie aan het licht brengen en die het slachtoffer zijn geworden van toenemende onderdrukking door misbruik van de noodwetten die in het kader van de pandemie zijn aangenomen; |
| --- | --- |

(ao)

gerichte steun te bieden aan journalisten en maatschappelijke organisaties die corruptie aan het licht brengen en die het slachtoffer zijn geworden van toenemende onderdrukking door misbruik van de noodwetten die in het kader van de pandemie zijn aangenomen;

Corruptie, klimaatverandering en mensenrechten

Corruptie, klimaatverandering en mensenrechten

| (ap) | te erkennen dat er een verband bestaat tussen de aantasting en de vernietiging van het milieu, die een belemmering vormen voor de uitoefening van de mensenrechten, en de onderliggende netwerken van corruptie, omkoping en georganiseerde misdaad; corruptiebestrijding op te nemen in het mondiale klimaat- en milieubeleid van de EU door transparantie en goed bestuur met betrekking tot natuurlijke hulpbronnen en de bestrijding van landroof te bevorderen, met bijzondere aandacht voor sectoren die het grootste risico lopen, zoals de ontginningssector; |
| --- | --- |

(ap)

te erkennen dat er een verband bestaat tussen de aantasting en de vernietiging van het milieu, die een belemmering vormen voor de uitoefening van de mensenrechten, en de onderliggende netwerken van corruptie, omkoping en georganiseerde misdaad; corruptiebestrijding op te nemen in het mondiale klimaat- en milieubeleid van de EU door transparantie en goed bestuur met betrekking tot natuurlijke hulpbronnen en de bestrijding van landroof te bevorderen, met bijzondere aandacht voor sectoren die het grootste risico lopen, zoals de ontginningssector;

| (aq) | kennis te nemen van het feit dat mensenrechtenverdedigers, verdedigers van landrechten en hun advocaten het grootste risico lopen op discriminatie, intimidatie, geweld en moord, en in het licht van deze informatie doortastende maatregelen te treffen om hen te beschermen, onder meer door noodvisa af te geven en tijdelijk onderdak in de EU-lidstaten te bieden; |
| --- | --- |

(aq)

kennis te nemen van het feit dat mensenrechtenverdedigers, verdedigers van landrechten en hun advocaten het grootste risico lopen op discriminatie, intimidatie, geweld en moord, en in het licht van deze informatie doortastende maatregelen te treffen om hen te beschermen, onder meer door noodvisa af te geven en tijdelijk onderdak in de EU-lidstaten te bieden;

De gendergerelateerde gevolgen van corruptie

De gendergerelateerde gevolgen van corruptie

| (ar) | kennis te nemen van het feit dat corruptie de genderongelijkheid vergroot en de mate beïnvloedt waarin vrouwenrechten worden gehandhaafd en beschermd; gendermainstreaming en diversiteit in corruptiebestrijdingsmaatregelen te bevorderen, zoals wordt aanbevolen door het UNODC, en de genderaspecten en de uiteenlopende gevolgen van corruptie te evalueren; de gevolgen van corruptie voor de rechten van vrouwen aan de orde stellen en erop toe te zien dat vrouwen zich bewust zijn van hun rechten, zodat zij minder kwetsbaar worden voor corruptie; rekening te houden met verbanden tussen mensenhandel en corruptie; |
| --- | --- |

(ar)

kennis te nemen van het feit dat corruptie de genderongelijkheid vergroot en de mate beïnvloedt waarin vrouwenrechten worden gehandhaafd en beschermd; gendermainstreaming en diversiteit in corruptiebestrijdingsmaatregelen te bevorderen, zoals wordt aanbevolen door het UNODC, en de genderaspecten en de uiteenlopende gevolgen van corruptie te evalueren; de gevolgen van corruptie voor de rechten van vrouwen aan de orde stellen en erop toe te zien dat vrouwen zich bewust zijn van hun rechten, zodat zij minder kwetsbaar worden voor corruptie; rekening te houden met verbanden tussen mensenhandel en corruptie;

| (as) | rekening te houden met het feit dat corruptie tevens van invloed is op de ongelijkheid van andere kwetsbare groepen, zoals kinderen, mensen met een handicap, ouderen, vanuit economisch oogpunt kwetsbare mensen en mensen die tot minderheden behoren, en deze verergert; |
| --- | --- |

(as)

rekening te houden met het feit dat corruptie tevens van invloed is op de ongelijkheid van andere kwetsbare groepen, zoals kinderen, mensen met een handicap, ouderen, vanuit economisch oogpunt kwetsbare mensen en mensen die tot minderheden behoren, en deze verergert;

| (at) | seksuele afpersing te erkennen als vorm van corruptie; programma’s op te zetten ten behoeve van slachtoffers van seksuele afpersing, een bijzonder extreme, genderspecifieke vorm van corruptie waarbij het menselijk lichaam wordt gebruikt als corruptiemiddel; gegevens te verzamelen om te bepalen hoe vaak seksuele afpersing voorkomt, rechtskaders en -instrumenten vast te stellen om gevallen van seksuele afpersing naar behoren aan te pakken en te bestraffen, en deze maatregelen in multilaterale fora te bevorderen; |
| --- | --- |

(at)

seksuele afpersing te erkennen als vorm van corruptie; programma’s op te zetten ten behoeve van slachtoffers van seksuele afpersing, een bijzonder extreme, genderspecifieke vorm van corruptie waarbij het menselijk lichaam wordt gebruikt als corruptiemiddel; gegevens te verzamelen om te bepalen hoe vaak seksuele afpersing voorkomt, rechtskaders en -instrumenten vast te stellen om gevallen van seksuele afpersing naar behoren aan te pakken en te bestraffen, en deze maatregelen in multilaterale fora te bevorderen;

o

o o

| 2. | verzoekt zijn Voorzitter deze aanbeveling te doen toekomen aan de Raad en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid. |
| --- | --- |

2.

verzoekt zijn Voorzitter deze aanbeveling te doen toekomen aan de Raad en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid.

---

(1)  PB C 195 van 25.6.1997, blz. 2.

1

(2)  PB L 410 I van 7.12.2020, blz. 1.

2

(3)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0349.

3

(4)  PB C 474 van 24.11.2021, blz. 11.

4

(5)  PB C 445 van 29.10.2021, blz. 94.

5

(6)  PB C 15 van 12.1.2022, blz. 111.

6

(7)  PB C 425 van 20.10.2021, blz. 63.

7

(8)  PB C 337 van 20.9.2018, blz. 82.

8

(9)  PB C 215 van 19.6.2018, blz. 125.

9

(10)  PB C 265 van 11.8.2017, blz. 59.

10

(11)  PB C 181 van 19.5.2016, blz. 2.

11

(12)  PB L 156 van 19.6.2018, blz. 43.

12

(13)  PB L 127 van 29.4.2014, blz. 39.

13

(14)  PB L 186 van 11.7.2019, blz. 122.

14

(15)  PB L 317 van 4.11.2014, blz. 1.

15

---

II Mededelingen

MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europees Parlement

Dinsdag, 15 februari 2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/307 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/307

---

P9_TA(2022)0016

Verzoek om opheffing van de immuniteit van Elena Yoncheva

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Elena Yoncheva (2019/2155(IMM))

(2022/C 342/24)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het verzoek om opheffing van de immuniteit van Elena Yoncheva van 18 oktober 2019, toegezonden door de procureur-generaal van de Republiek Bulgarije met het oog op de voortzetting van een strafprocedure tegen mevrouw Yoncheva in de Republiek Bulgarije wegens een strafbaar feit in de zin van het wetboek van strafrecht, dat op 25 november 2019 in de plenaire vergadering is bekendgemaakt, |
| --- | --- |

—

gezien het verzoek om opheffing van de immuniteit van Elena Yoncheva van 18 oktober 2019, toegezonden door de procureur-generaal van de Republiek Bulgarije met het oog op de voortzetting van een strafprocedure tegen mevrouw Yoncheva in de Republiek Bulgarije wegens een strafbaar feit in de zin van het wetboek van strafrecht, dat op 25 november 2019 in de plenaire vergadering is bekendgemaakt,

| — | na Elena Yoncheva te hebben gehoord, overeenkomstig artikel 9, lid 6, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

na Elena Yoncheva te hebben gehoord, overeenkomstig artikel 9, lid 6, van zijn Reglement,

| — | gezien de artikelen 8 en 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie, en artikel 6, lid 2, van de Akte van 20 september 1976 betreffende de verkiezing van de leden van het Europees Parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 8 en 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie, en artikel 6, lid 2, van de Akte van 20 september 1976 betreffende de verkiezing van de leden van het Europees Parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen,

| — | gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU) van 21 oktober 2008, 19 maart 2010, 6 september 2011, 17 januari 2013, 19 december 2019 en 17 september 2020 (1), |
| --- | --- |

—

gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU) van 21 oktober 2008, 19 maart 2010, 6 september 2011, 17 januari 2013, 19 december 2019 en 17 september 2020 (1),

| — | gezien de artikelen 69 en 70 van de grondwet van de Republiek Bulgarije en artikel 138 van het reglement inzake de organisatie en procedures van de Nationale Assemblee van de Republiek Bulgarije, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 69 en 70 van de grondwet van de Republiek Bulgarije en artikel 138 van het reglement inzake de organisatie en procedures van de Nationale Assemblee van de Republiek Bulgarije,

| — | gezien zijn resolutie van 8 oktober 2020 over de rechtsstaat en de grondrechten in Bulgarije (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn resolutie van 8 oktober 2020 over de rechtsstaat en de grondrechten in Bulgarije (2),

| — | gezien artikel 5, lid 2, artikel 6, lid 1, en artikel 9 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 5, lid 2, artikel 6, lid 1, en artikel 9 van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0014/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0014/2022),

| A. | overwegende dat het Parlement niet als een rechtbank mag worden beschouwd en dat het lid in het kader van een procedure tot opheffing van de immuniteit niet als een “verdachte” kan worden beschouwd (3); |
| --- | --- |

A.

overwegende dat het Parlement niet als een rechtbank mag worden beschouwd en dat het lid in het kader van een procedure tot opheffing van de immuniteit niet als een “verdachte” kan worden beschouwd (3);

| B. | overwegende dat de procureur-generaal van de Republiek Bulgarije om opheffing van de immuniteit van Elena Yoncheva heeft verzocht in verband met een onderzoek naar een strafbaar feit op grond van artikel 253, lid 5 juncto lid 1, van het wetboek van strafrecht (witwassen van geld); |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de procureur-generaal van de Republiek Bulgarije om opheffing van de immuniteit van Elena Yoncheva heeft verzocht in verband met een onderzoek naar een strafbaar feit op grond van artikel 253, lid 5 juncto lid 1, van het wetboek van strafrecht (witwassen van geld);

| C. | overwegende dat in verband hiermee op 31 augustus 2018 overeenkomstig artikel 212, lid 1, van het wetboek van strafprocesrecht een strafrechtelijk vooronderzoek is ingeleid en ingeschreven in het register van de eenheid Onderzoek van het gespecialiseerde parket; overwegende dat er een onderzoek is ingesteld en dat Elena Yoncheva bij besluit van 11 januari 2019 is beschuldigd van een strafbaar feit op grond van artikel 253, lid 5, van het wetboek van strafrecht; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat in verband hiermee op 31 augustus 2018 overeenkomstig artikel 212, lid 1, van het wetboek van strafprocesrecht een strafrechtelijk vooronderzoek is ingeleid en ingeschreven in het register van de eenheid Onderzoek van het gespecialiseerde parket; overwegende dat er een onderzoek is ingesteld en dat Elena Yoncheva bij besluit van 11 januari 2019 is beschuldigd van een strafbaar feit op grond van artikel 253, lid 5, van het wetboek van strafrecht;

| D. | overwegende dat de haar ten laste gelegde feiten zouden hebben plaatsgevonden tussen 2010 en 2018 in de vorm van financiële transacties met vermeend verduisterde middelen afkomstig van een handelsbank; overwegende dat Elena Yoncheva in die periode eerst werkzaam was als journalist en vervolgens als lid van het Bulgaarse nationale parlement; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de haar ten laste gelegde feiten zouden hebben plaatsgevonden tussen 2010 en 2018 in de vorm van financiële transacties met vermeend verduisterde middelen afkomstig van een handelsbank; overwegende dat Elena Yoncheva in die periode eerst werkzaam was als journalist en vervolgens als lid van het Bulgaarse nationale parlement;

| E. | overwegende dat Elena Yoncheva na de verkiezingen van 26 mei 2019 tot lid van het Europees Parlement is verkozen; overwegende dat de aanklager die verantwoordelijk is voor het gespecialiseerde parket op 30 september 2019 heeft besloten de strafrechtelijke procedure tegen Elena Yoncheva op te schorten totdat het Europees Parlement een besluit neemt over de opheffing van haar immuniteit; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat Elena Yoncheva na de verkiezingen van 26 mei 2019 tot lid van het Europees Parlement is verkozen; overwegende dat de aanklager die verantwoordelijk is voor het gespecialiseerde parket op 30 september 2019 heeft besloten de strafrechtelijke procedure tegen Elena Yoncheva op te schorten totdat het Europees Parlement een besluit neemt over de opheffing van haar immuniteit;

| F. | overwegende dat de procureur-generaal van de Republiek Bulgarije het verzoek om opheffing van immuniteit op 18 oktober 2019 heeft ingediend; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de procureur-generaal van de Republiek Bulgarije het verzoek om opheffing van immuniteit op 18 oktober 2019 heeft ingediend;

| G. | overwegende dat de vermeende strafbare feiten geen verband houden met meningen die de betrokkene in de uitoefening van haar ambt heeft geuit dan wel een stem die zij in de uitoefening van dat ambt heeft uitgebracht, conform artikel 8 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de vermeende strafbare feiten geen verband houden met meningen die de betrokkene in de uitoefening van haar ambt heeft geuit dan wel een stem die zij in de uitoefening van dat ambt heeft uitgebracht, conform artikel 8 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie;

| H. | overwegende dat in artikel 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie is bepaald dat de leden van het Europees Parlement op hun eigen grondgebied de immuniteiten genieten welke aan de leden van de volksvertegenwoordiging in hun land zijn verleend; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat in artikel 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie is bepaald dat de leden van het Europees Parlement op hun eigen grondgebied de immuniteiten genieten welke aan de leden van de volksvertegenwoordiging in hun land zijn verleend;

| I. | overwegende dat de parlementaire immuniteit tot doel heeft het Parlement en zijn leden te beschermen tegen gerechtelijke procedures in verband met activiteiten die in de uitoefening van parlementaire taken zijn verricht en die niet van die taken kunnen worden gescheiden; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de parlementaire immuniteit tot doel heeft het Parlement en zijn leden te beschermen tegen gerechtelijke procedures in verband met activiteiten die in de uitoefening van parlementaire taken zijn verricht en die niet van die taken kunnen worden gescheiden;

| J. | overwegende dat Elena Yoncheva beweert het slachtoffer te zijn van fumus persecutionis, dat wil zeggen concrete elementen (4) die erop wijzen dat de gerechtelijke procedure in kwestie is ingeleid om haar politieke activiteit, in het bijzonder haar werkzaamheden als lid van het Europees Parlement, schade toe te brengen; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat Elena Yoncheva beweert het slachtoffer te zijn van fumus persecutionis, dat wil zeggen concrete elementen (4) die erop wijzen dat de gerechtelijke procedure in kwestie is ingeleid om haar politieke activiteit, in het bijzonder haar werkzaamheden als lid van het Europees Parlement, schade toe te brengen;

| K. | overwegende dat het Parlement krachtens de jurisprudentie van het HvJ-EU met betrekking tot de richting die het aan een besluit inzake een verzoek tot opheffing of verdediging van de immuniteit wil geven, wegens de politieke aard van een dergelijk besluit over een zeer ruime beoordelingsbevoegdheid beschikt (5); |
| --- | --- |

K.

overwegende dat het Parlement krachtens de jurisprudentie van het HvJ-EU met betrekking tot de richting die het aan een besluit inzake een verzoek tot opheffing of verdediging van de immuniteit wil geven, wegens de politieke aard van een dergelijk besluit over een zeer ruime beoordelingsbevoegdheid beschikt (5);

| L. | overwegende dat Elena Yoncheva lid is van de commissie LIBE en in dit verband regelmatig kritiek levert op de politieke autoriteiten van haar land; overwegende dat zij met name deel uitmaakte van de parlementaire delegatie die op 23 en 24 september 2021 naar Bulgarije is gereisd in het kader van het toezicht op de situatie van de rechtsstaat in Bulgarije; |
| --- | --- |

L.

overwegende dat Elena Yoncheva lid is van de commissie LIBE en in dit verband regelmatig kritiek levert op de politieke autoriteiten van haar land; overwegende dat zij met name deel uitmaakte van de parlementaire delegatie die op 23 en 24 september 2021 naar Bulgarije is gereisd in het kader van het toezicht op de situatie van de rechtsstaat in Bulgarije;

| M. | overwegende dat de onderzoeksprocedure tegen haar pas is ingeleid op 31 augustus 2018, dat wil zeggen op een tijdstip waarop haar politieke engagement bekend was, hoewel de inbreuk die haar wordt verweten al in 2010 zou zijn begonnen, en overwegende dat er geen overtuigende rechtvaardiging is gegeven voor dit uitermate laattijdige optreden; |
| --- | --- |

M.

overwegende dat de onderzoeksprocedure tegen haar pas is ingeleid op 31 augustus 2018, dat wil zeggen op een tijdstip waarop haar politieke engagement bekend was, hoewel de inbreuk die haar wordt verweten al in 2010 zou zijn begonnen, en overwegende dat er geen overtuigende rechtvaardiging is gegeven voor dit uitermate laattijdige optreden;

| N. | overwegende dat deze gerechtelijke procedure is ingeleid naar aanleiding van een aangifte van twee parlementsleden, die politieke tegenstanders zijn van Elena Yoncheva; |
| --- | --- |

N.

overwegende dat deze gerechtelijke procedure is ingeleid naar aanleiding van een aangifte van twee parlementsleden, die politieke tegenstanders zijn van Elena Yoncheva;

| O. | overwegende dat Elena Yoncheva eerst als onderzoeksjournaliste en vervolgens als lid van het nationale parlement het gebrek aan onderzoek naar corruptie op hoog niveau in haar land heeft aangeklaagd, en dit probleem ook als lid van het Europees Parlement aan de kaak blijft stellen; |
| --- | --- |

O.

overwegende dat Elena Yoncheva eerst als onderzoeksjournaliste en vervolgens als lid van het nationale parlement het gebrek aan onderzoek naar corruptie op hoog niveau in haar land heeft aangeklaagd, en dit probleem ook als lid van het Europees Parlement aan de kaak blijft stellen;

| P. | overwegende dat de Unie van Bulgaarse journalisten in januari 2019 openlijk de mening heeft geuit dat de vervolging van Elena Yoncheva verband houdt met haar onderzoeken en neerkomt op een poging om de vrijheid van meningsuiting van een politieke tegenstander aan te tasten; |
| --- | --- |

P.

overwegende dat de Unie van Bulgaarse journalisten in januari 2019 openlijk de mening heeft geuit dat de vervolging van Elena Yoncheva verband houdt met haar onderzoeken en neerkomt op een poging om de vrijheid van meningsuiting van een politieke tegenstander aan te tasten;

| Q. | overwegende dat het Europees Hof voor de rechten van de mens het door Elena Yoncheva tegen Bulgarije ingestelde beroep in verband met deze vervolging op 28 september 2021 ontvankelijk heeft verklaard, op basis van artikel 6, lid 2 (vermoeden van onschuld), artikel 13 (recht op een doeltreffende voorziening in rechte) en artikel 18 (het ontbreken van een rechtmatig doel voor de beperking van rechten) van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens; |
| --- | --- |

Q.

overwegende dat het Europees Hof voor de rechten van de mens het door Elena Yoncheva tegen Bulgarije ingestelde beroep in verband met deze vervolging op 28 september 2021 ontvankelijk heeft verklaard, op basis van artikel 6, lid 2 (vermoeden van onschuld), artikel 13 (recht op een doeltreffende voorziening in rechte) en artikel 18 (het ontbreken van een rechtmatig doel voor de beperking van rechten) van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens;

| R. | overwegende dat uit het dossier dat bij het Europees Hof voor de rechten van de mens is ingediend, blijkt dat meerdere Bulgaarse digitale media op 12 juni 2020 een telefoongesprek hebben gepubliceerd dat ging over de opening van een strafrechtelijke procedure tegen Elena Yoncheva, en overwegende dat een van de stemmen in dit gesprek volgens een bij dit dossier gevoegd deskundigenverslag die van de Bulgaarse premier is; |
| --- | --- |

R.

overwegende dat uit het dossier dat bij het Europees Hof voor de rechten van de mens is ingediend, blijkt dat meerdere Bulgaarse digitale media op 12 juni 2020 een telefoongesprek hebben gepubliceerd dat ging over de opening van een strafrechtelijke procedure tegen Elena Yoncheva, en overwegende dat een van de stemmen in dit gesprek volgens een bij dit dossier gevoegd deskundigenverslag die van de Bulgaarse premier is;

| S. | overwegende dat het samenvallen en het uitzonderlijke gewicht van deze concrete elementen een ernstig vermoeden doen rijzen dat het de bedoeling is om de politieke activiteiten van Elena Yoncheva, en met name haar werkzaamheden als lid van het Europees Parlement, te schaden, en overwegende dat het feit dat de vervolging is ingeleid vóór haar verkiezing op zich niet volstaat om dit vermoeden te ontkrachten; |
| --- | --- |

S.

overwegende dat het samenvallen en het uitzonderlijke gewicht van deze concrete elementen een ernstig vermoeden doen rijzen dat het de bedoeling is om de politieke activiteiten van Elena Yoncheva, en met name haar werkzaamheden als lid van het Europees Parlement, te schaden, en overwegende dat het feit dat de vervolging is ingeleid vóór haar verkiezing op zich niet volstaat om dit vermoeden te ontkrachten;

| T. | overwegende dat het hier bijgevolg om een geval lijkt te gaan waarin kan worden aangenomen dat er sprake is van fumus persecutionis; |
| --- | --- |

T.

overwegende dat het hier bijgevolg om een geval lijkt te gaan waarin kan worden aangenomen dat er sprake is van fumus persecutionis;

| 1. | besluit de immuniteit van Elena Yoncheva niet op te heffen; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verzoekt zijn Voorzitter dit besluit en het verslag van zijn bevoegde commissie onmiddellijk te doen toekomen aan de bevoegde Bulgaarse autoriteiten en aan Elena Yoncheva. |
| --- | --- |

2.

---

(1)  Arrest van het Hof van Justitie van 21 oktober 2008, Marra/De Gregorio en Clemente, C-200/07 en C-201/07, ECLI:EU:C:2008:579; arrest van het Gerecht van 19 maart 2010, Gollnisch/Parlement, T-42/06, ECLI:EU:T:2010:102; arrest van het Hof van Justitie van 6 september 2011, Patriciello, C-163/10, ECLI:EU:C:2011:543; arrest van het Gerecht van 17 januari 2013, Gollnisch/Parlement, T-346/11 en T-347/11, ECLI:EU:T:2013:23; arrest van het Hof van Justitie van 19 december 2019, Junqueras Vies, C-502/19, ECLI:EU:C:2019:1115; arrest van het Hof van Justitie van 17 september 2020, Troszczynski, C-12/19.

(2)  Aangenomen teksten van die datum, P9_TA(2020)0264.

(3)  Arrest van het Gerecht van 30 april 2019, Briois/Parlement, T-214/18, ECLI:EU:T:2019:266.

(4)  Arrest van het Hof van Justitie van 17 september 2020, Troszczynski, C-12/19, punt 26.

(5)  Arrest van het Gerecht van 17 januari 2013, Gollnisch/Parlement, T-346/11 en T-347/11, ECLI:EU:T:2013:23, punt 59, evenals de genoemde jurisprudentie.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/310 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/310

---

P9_TA(2022)0017

Verzoek om verdediging van de immuniteit van Mario Borghezio

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om verdediging van de voorrechten en immuniteiten van Mario Borghezio (2021/2159(IMM))

(2022/C 342/25)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het verzoek van Mario Borghezio van 13 november 2018, dat op 25 maart 2019 aan de plenaire vergadering is meegedeeld, op 27 mei 2021 door Mario Borghezio is herhaald en op 7 juli 2021 is overgedragen aan de Commissie juridische zaken, met het oog op de verdediging van zijn voorrechten en immuniteiten in strafzaak nr. 4975/16 RGNR bij het parket van Imperia in Italië, |
| --- | --- |

—

gezien het verzoek van Mario Borghezio van 13 november 2018, dat op 25 maart 2019 aan de plenaire vergadering is meegedeeld, op 27 mei 2021 door Mario Borghezio is herhaald en op 7 juli 2021 is overgedragen aan de Commissie juridische zaken, met het oog op de verdediging van zijn voorrechten en immuniteiten in strafzaak nr. 4975/16 RGNR bij het parket van Imperia in Italië,

| — | na Mario Borghezio te hebben gehoord, overeenkomstig artikel 9, lid 6, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

na Mario Borghezio te hebben gehoord, overeenkomstig artikel 9, lid 6, van zijn Reglement,

| — | gezien de artikelen 8 en 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie, en artikel 6, lid 2, van de Akte van 20 september 1976 betreffende de verkiezing van de leden van het Europees Parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 8 en 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie, en artikel 6, lid 2, van de Akte van 20 september 1976 betreffende de verkiezing van de leden van het Europees Parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen,

| — | gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 21 oktober 2008, 19 maart 2010, 6 september 2011, 17 januari 2013 en 19 december 2019 (1), |
| --- | --- |

—

gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 21 oktober 2008, 19 maart 2010, 6 september 2011, 17 januari 2013 en 19 december 2019 (1),

| — | gezien artikel 5, lid 2, en de artikelen 7 en 9 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 5, lid 2, en de artikelen 7 en 9 van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0015/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0015/2022),

| A. | overwegende dat Mario Borghezio, lid van het Europees Parlement tot 2 juli 2019, heeft verzocht om de verdediging van zijn parlementaire immuniteit in het kader van een strafprocedure voor het parket van Imperia; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat Mario Borghezio, lid van het Europees Parlement tot 2 juli 2019, heeft verzocht om de verdediging van zijn parlementaire immuniteit in het kader van een strafprocedure voor het parket van Imperia;

| B. | overwegende dat Mario Borghezio onenigheid zou hebben gehad met een werknemer van een spoorwegmaatschappij die hem had geweigerd met een trein te reizen omdat hij niet over een geldig vervoersbewijs beschikte; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat Mario Borghezio onenigheid zou hebben gehad met een werknemer van een spoorwegmaatschappij die hem had geweigerd met een trein te reizen omdat hij niet over een geldig vervoersbewijs beschikte;

| C. | overwegende dat Mario Borghezio tijdens zijn hoorzitting in de Commissie juridische zaken geen informatie heeft aangedragen waaruit kan worden afgeleid dat de onenigheid in kwestie betrekking had op de uiting van een politieke mening van het voormalige lid; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat Mario Borghezio tijdens zijn hoorzitting in de Commissie juridische zaken geen informatie heeft aangedragen waaruit kan worden afgeleid dat de onenigheid in kwestie betrekking had op de uiting van een politieke mening van het voormalige lid;

| D. | overwegende dat de gerechtelijke procedure dan ook geen betrekking heeft op een mening die de betrokkene in de uitoefening van zijn ambt als lid van het Europees Parlement heeft geuit dan wel een stem die hij in de uitoefening van dat ambt heeft uitgebracht in de zin van artikel 8 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de gerechtelijke procedure dan ook geen betrekking heeft op een mening die de betrokkene in de uitoefening van zijn ambt als lid van het Europees Parlement heeft geuit dan wel een stem die hij in de uitoefening van dat ambt heeft uitgebracht in de zin van artikel 8 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie;

| E. | overwegende dat artikel 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie alleen van toepassing is op “leden” van het Europees Parlement; overwegende dat Mario Borghezio tot 2 juli 2019 lid was van het Europees Parlement; overwegende dat het verlies van de status van lid van het Europees Parlement gepaard gaat met het verlies van de bijbehorende immuniteit, waarvan de duur krachtens artikel 9 van Protocol nr. 7 beperkt is tot dat mandaat (2); |
| --- | --- |

E.

overwegende dat artikel 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie alleen van toepassing is op “leden” van het Europees Parlement; overwegende dat Mario Borghezio tot 2 juli 2019 lid was van het Europees Parlement; overwegende dat het verlies van de status van lid van het Europees Parlement gepaard gaat met het verlies van de bijbehorende immuniteit, waarvan de duur krachtens artikel 9 van Protocol nr. 7 beperkt is tot dat mandaat (2);

| F. | overwegende dat het Parlement niet met een rechtbank moet worden verward en dat het lid in het kader van een procedure tot opheffing van de immuniteit niet als “verdachte” kan worden beschouwd (3); |
| --- | --- |

F.

overwegende dat het Parlement niet met een rechtbank moet worden verward en dat het lid in het kader van een procedure tot opheffing van de immuniteit niet als “verdachte” kan worden beschouwd (3);

| 1. | besluit de voorrechten en immuniteiten van Mario Borghezio niet te verdedigen; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verzoekt zijn Voorzitter dit besluit en het verslag van zijn bevoegde commissie onmiddellijk te doen toekomen aan de bevoegde Italiaanse autoriteiten die de zaak behandelen en aan Mario Borghezio. |
| --- | --- |

2.

---

(1)  Arrest van het Hof van Justitie van 21 oktober 2008, Marra/De Gregorio en Clemente, C-200/07 en C-201/07, ECLI:EU:C:2008:579; arrest van het Gerecht van 19 maart 2010, Gollnisch/Parlement, T-42/06, ECLI:EU:T:2010:102; arrest van het Hof van Justitie van 6 september 2011, Patriciello, C-163/10, ECLI:EU:C:2011:543; arrest van het Gerecht van 17 januari 2013, Gollnisch/Parlement, T-346/11 en T-347/11, ECLI:EU:T:2013:23; arrest van het Hof van Justitie van 19 december 2019, Junqueras Vies, C-502/19, ECLI:EU:C:2019:1115.

(2)  Arrest van het Gerecht T-284/17, punt 28.

(3)  Arrest van het Gerecht van 30 april 2019, Briois/Parlement, T-214/18, ECLI:EU:T:2019:266.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/311 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/311

---

P9_TA(2022)0018

Verzoek om opheffing van de immuniteit van Jörg Meuthen

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Jörg Meuthen (2021/2160(IMM))

(2022/C 342/26)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het aan het Parlement voorgelegde verzoek om opheffing van de immuniteit van Jörg Meuthen, dat per brief d.d. 16 juni 2021 werd ingediend door de Duitse federale minister van Justitie en Consumentenbescherming in het kader van een vooronderzoek naar vermoedelijke strafbare feiten, en van de ontvangst waarvan op 5 juli 2021 ter plenaire vergadering kennis werd gegeven, |
| --- | --- |

—

gezien het aan het Parlement voorgelegde verzoek om opheffing van de immuniteit van Jörg Meuthen, dat per brief d.d. 16 juni 2021 werd ingediend door de Duitse federale minister van Justitie en Consumentenbescherming in het kader van een vooronderzoek naar vermoedelijke strafbare feiten, en van de ontvangst waarvan op 5 juli 2021 ter plenaire vergadering kennis werd gegeven,

| — | na Jörg Meuthen te hebben gehoord, overeenkomstig artikel 9, lid 6, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

na Jörg Meuthen te hebben gehoord, overeenkomstig artikel 9, lid 6, van zijn Reglement,

| — | gezien de artikelen 8 en 9 van protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie, en artikel 6, lid 2, van de Akte van 20 september 1976 betreffende de verkiezing van de leden van het Europees Parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 8 en 9 van protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie, en artikel 6, lid 2, van de Akte van 20 september 1976 betreffende de verkiezing van de leden van het Europees Parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen,

| — | gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 21 oktober 2008, 19 maart 2010, 6 september 2011, 17 januari 2013 en 19 december 2019 (1), |
| --- | --- |

—

gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 21 oktober 2008, 19 maart 2010, 6 september 2011, 17 januari 2013 en 19 december 2019 (1),

| — | gezien artikel 46, leden 2, 3, en 4, van de Grondwet van de Bondsrepubliek Duitsland en artikel 192b van de Richtlinien für das Strafverfahren und das Bußgeldverfahren (richtsnoeren voor strafrechtelijke procedures en procedures ter oplegging van een boete), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 46, leden 2, 3, en 4, van de Grondwet van de Bondsrepubliek Duitsland en artikel 192b van de Richtlinien für das Strafverfahren und das Bußgeldverfahren (richtsnoeren voor strafrechtelijke procedures en procedures ter oplegging van een boete),

| — | gezien artikel 5, lid 2, artikel 6, lid 1, en artikel 9 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 5, lid 2, artikel 6, lid 1, en artikel 9 van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0016/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0016/2022),

| A. | overwegende dat de officier van justitie van Berlijn heeft verzocht om opheffing van de immuniteit van Jörg Meuthen, lid van het Europees Parlement voor Duitsland, met het oog op het inleiden van een strafrechtelijke procedure in de zin van artikel 152, lid 2, van het Duitse wetboek van strafvordering (Strafprozessordnung), wegens misbruik van vertrouwen in de zin van artikel 266 van het Wetboek van Strafrecht en wegens het vermoeden dat hij zich schuldig heeft gemaakt aan een strafbaar feit in de zin van artikel 31d, lid 1), punt 1, van de wet inzake politieke partijen (Parteiengesetz); |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de officier van justitie van Berlijn heeft verzocht om opheffing van de immuniteit van Jörg Meuthen, lid van het Europees Parlement voor Duitsland, met het oog op het inleiden van een strafrechtelijke procedure in de zin van artikel 152, lid 2, van het Duitse wetboek van strafvordering (Strafprozessordnung), wegens misbruik van vertrouwen in de zin van artikel 266 van het Wetboek van Strafrecht en wegens het vermoeden dat hij zich schuldig heeft gemaakt aan een strafbaar feit in de zin van artikel 31d, lid 1), punt 1, van de wet inzake politieke partijen (Parteiengesetz);

| B. | overwegende dat Jörg Meuthen in zijn hoedanigheid van voorzitter op federaal niveau van de partij Alternative für Deutschland (AfD) voor de jaren 2016, 2017 en 2018:






  — | onjuiste informatie zou hebben verstrekt bij de presentatie van het financieel verantwoordingsverslag van de AfD over 2016 met betrekking tot diensten ter waarde van in totaal 89 800 EUR die hij van een Zwitsers bedrijf zou hebben ontvangen in de vorm van advertenties, verkiezingsposters, flyers, affiches en drukwerk voor zijn verkiezingscampagne als kandidaat voor de AfD bij de regionale verkiezingen van Baden-Württemberg van 13 maart 2016, en dat hij deze ontvangen diensten niet duidelijk had vermeld in het financieel verantwoordingsverslag van de AfD over 2016, gericht aan de voorzitter van de Duitse Bundestag op 21 december 2017; |
| --- | --- | --- |

B.

overwegende dat Jörg Meuthen in zijn hoedanigheid van voorzitter op federaal niveau van de partij Alternative für Deutschland (AfD) voor de jaren 2016, 2017 en 2018:

—

onjuiste informatie zou hebben verstrekt bij de presentatie van het financieel verantwoordingsverslag van de AfD over 2016 met betrekking tot diensten ter waarde van in totaal 89 800 EUR die hij van een Zwitsers bedrijf zou hebben ontvangen in de vorm van advertenties, verkiezingsposters, flyers, affiches en drukwerk voor zijn verkiezingscampagne als kandidaat voor de AfD bij de regionale verkiezingen van Baden-Württemberg van 13 maart 2016, en dat hij deze ontvangen diensten niet duidelijk had vermeld in het financieel verantwoordingsverslag van de AfD over 2016, gericht aan de voorzitter van de Duitse Bundestag op 21 december 2017;

| — | onjuiste of onvolledige informatie zou hebben verstrekt bij de presentatie van het financieel verantwoordingsverslag van de AfD over 2017 met betrekking tot afzonderlijke financiële bijdragen ten behoeve van de verkiezingscampagne voor de deelstaatverkiezingen van Noordrijn-Westfalen op 14 mei 2017 en de Bondsdagverkiezingen op 24 september 2017, |
| --- | --- |

—

onjuiste of onvolledige informatie zou hebben verstrekt bij de presentatie van het financieel verantwoordingsverslag van de AfD over 2017 met betrekking tot afzonderlijke financiële bijdragen ten behoeve van de verkiezingscampagne voor de deelstaatverkiezingen van Noordrijn-Westfalen op 14 mei 2017 en de Bondsdagverkiezingen op 24 september 2017,

| — | bij de voorzitter van de Bundestag een onjuist financieel verantwoordingsverslag over 2018 zou hebben ingediend met betrekking tot de verkiezingen voor de achttiende zittingsperiode van het Beierse parlement op 14 oktober 2018; |
| --- | --- |

—

bij de voorzitter van de Bundestag een onjuist financieel verantwoordingsverslag over 2018 zou hebben ingediend met betrekking tot de verkiezingen voor de achttiende zittingsperiode van het Beierse parlement op 14 oktober 2018;

| C. | overwegende dat Jörg Meuthen met ingang van 8 november 2017 is verkozen tot lid van het Europees Parlement; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat Jörg Meuthen met ingang van 8 november 2017 is verkozen tot lid van het Europees Parlement;

| D. | overwegende dat de gerechtelijke procedure geen betrekking heeft op meningen die de betrokkene in de uitoefening van zijn ambt als lid van het Europees Parlement heeft geuit dan wel een stem die hij in de uitoefening van dat ambt heeft uitgebracht in de zin van artikel 8 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de gerechtelijke procedure geen betrekking heeft op meningen die de betrokkene in de uitoefening van zijn ambt als lid van het Europees Parlement heeft geuit dan wel een stem die hij in de uitoefening van dat ambt heeft uitgebracht in de zin van artikel 8 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie;

| E. | overwegende dat in artikel 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie is bepaald dat de leden van het Europees Parlement op hun eigen grondgebied de immuniteiten genieten welke aan de leden van de volksvertegenwoordiging in hun land zijn verleend; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat in artikel 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie is bepaald dat de leden van het Europees Parlement op hun eigen grondgebied de immuniteiten genieten welke aan de leden van de volksvertegenwoordiging in hun land zijn verleend;

| F. | overwegende dat in artikel 46, leden 2, 3, en 4, van de Grondwet van de Bondsrepubliek Duitsland het volgende wordt bepaald:






  “(2) | Een lid mag slechts ter verantwoording worden geroepen of worden gearresteerd op grond van een strafbaar feit als de Bondsdag daarvoor toestemming verleent, behalve in gevallen waarin hij op heterdaad of de dag volgend op het strafbare feit wordt aangehouden. |
| --- | --- | --- |

F.

overwegende dat in artikel 46, leden 2, 3, en 4, van de Grondwet van de Bondsrepubliek Duitsland het volgende wordt bepaald:

“(2)

Een lid mag slechts ter verantwoording worden geroepen of worden gearresteerd op grond van een strafbaar feit als de Bondsdag daarvoor toestemming verleent, behalve in gevallen waarin hij op heterdaad of de dag volgend op het strafbare feit wordt aangehouden.

| (3) | Beperking van de persoonlijke vrijheid van een lid of het inleiden van een procedure krachtens artikel 18 is alleen geoorloofd na toestemming van de Bondsdag. |
| --- | --- |

(3)

Beperking van de persoonlijke vrijheid van een lid of het inleiden van een procedure krachtens artikel 18 is alleen geoorloofd na toestemming van de Bondsdag.

| (4) | Een tegen een lid ingestelde strafrechtelijke vervolging, een procedure krachtens artikel 18, alsmede iedere vorm van hechtenis of andere beperking van de persoonlijke vrijheid van een lid worden op verzoek van de Bondsdag geseponeerd.”; |
| --- | --- |

(4)

Een tegen een lid ingestelde strafrechtelijke vervolging, een procedure krachtens artikel 18, alsmede iedere vorm van hechtenis of andere beperking van de persoonlijke vrijheid van een lid worden op verzoek van de Bondsdag geseponeerd.”;

| G. | overwegende dat in artikel 192b van de Richtlinien für das Strafverfahren und das Bußgeldverfahren de opheffing van de immuniteit van een lid van het Europees Parlement wordt geregeld, en dat in het eerste lid van dat artikel het volgende wordt bepaald:






  “(1) | Een lid van het Europees Parlement uit de Bondsrepubliek Duitsland geniet de immuniteit die aan een lid van de Duitse Bondsdag is verleend. (...)”; |
| --- | --- | --- |

G.

overwegende dat in artikel 192b van de Richtlinien für das Strafverfahren und das Bußgeldverfahren de opheffing van de immuniteit van een lid van het Europees Parlement wordt geregeld, en dat in het eerste lid van dat artikel het volgende wordt bepaald:

“(1)

Een lid van het Europees Parlement uit de Bondsrepubliek Duitsland geniet de immuniteit die aan een lid van de Duitse Bondsdag is verleend. (...)”;

| H. | overwegende dat het Parlement niet als een rechtbank kan worden beschouwd en dat het lid in het kader van een procedure tot opheffing van de immuniteit niet als een “verdachte” kan worden beschouwd (2); |
| --- | --- |

H.

overwegende dat het Parlement niet als een rechtbank kan worden beschouwd en dat het lid in het kader van een procedure tot opheffing van de immuniteit niet als een “verdachte” kan worden beschouwd (2);

| I. | overwegende dat de parlementaire immuniteit tot doel heeft het Parlement en zijn leden te beschermen tegen gerechtelijke procedures in verband met activiteiten die in de uitoefening van parlementaire taken zijn verricht en die niet van die taken kunnen worden gescheiden; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de parlementaire immuniteit tot doel heeft het Parlement en zijn leden te beschermen tegen gerechtelijke procedures in verband met activiteiten die in de uitoefening van parlementaire taken zijn verricht en die niet van die taken kunnen worden gescheiden;

| J. | overwegende dat het Parlement in dit geval geen bewijs van fumus persecutionis heeft gevonden, dat wil zeggen feiten die erop wijzen dat de gerechtelijke procedure wordt gevoerd met de intentie de politieke activiteiten van het lid en daarmee het Europees Parlement schade toe te brengen; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat het Parlement in dit geval geen bewijs van fumus persecutionis heeft gevonden, dat wil zeggen feiten die erop wijzen dat de gerechtelijke procedure wordt gevoerd met de intentie de politieke activiteiten van het lid en daarmee het Europees Parlement schade toe te brengen;

| 1. | besluit de immuniteit van Jörg Meuthen op te heffen; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verzoekt zijn Voorzitter dit besluit en het verslag van zijn bevoegde commissie onmiddellijk te doen toekomen aan de bevoegde autoriteit van de Bondsrepubliek Duitsland en aan Jörg Meuthen. |
| --- | --- |

2.

---

(1)  Arrest van het Hof van Justitie van 21 oktober 2008, Marra/De Gregorio en Clemente, C-200/07 en C-201/07, ECLI:EU:C:2008:579; arrest van het Gerecht van 19 maart 2010, Gollnisch/Parlement, T-42/06, ECLI:EU:T:2010:102; arrest van het Hof van Justitie van 6 september 2011, Patriciello, C-163/10, ECLI:EU:C:2011:543; arrest van het Gerecht van 17 januari 2013, Gollnisch/Parlement, T-346/11 en T-347/11, ECLI:EU:T:2013:23; arrest van het Hof van Justitie van 19 december 2019, Junqueras Vies, C-502/19, ECLI:EU:C:2019:1115.

(2)  Arrest van het Gerecht van 30 april 2019, Briois/Parlement, T-214/18, EU:T:2019:266.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/313 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/313

---

P9_TA(2022)0019

Verzoek om opheffing van de immuniteit van Álvaro Amaro

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het verzoek om opheffing van de immuniteit van Álvaro Amaro (2021/2082(IMM))

(2022/C 342/27)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het aan het Parlement voorgelegde verzoek om opheffing van de immuniteit van Álvaro Amaro, dat op 26 april 2021 werd ingediend door de rechter in eerste aanleg te Guarda in verband met een strafrechtelijke procedure, en van de ontvangst waarvan op 7 juni 2021 ter plenaire vergadering kennis werd gegeven, |
| --- | --- |

—

gezien het aan het Parlement voorgelegde verzoek om opheffing van de immuniteit van Álvaro Amaro, dat op 26 april 2021 werd ingediend door de rechter in eerste aanleg te Guarda in verband met een strafrechtelijke procedure, en van de ontvangst waarvan op 7 juni 2021 ter plenaire vergadering kennis werd gegeven,

| — | na Álvaro Amaro te hebben gehoord, overeenkomstig artikel 9, lid 6, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

na Álvaro Amaro te hebben gehoord, overeenkomstig artikel 9, lid 6, van zijn Reglement,

| — | gezien de artikelen 8 en 9 van protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie, en artikel 6, lid 2, van de Akte van 20 september 1976 betreffende de verkiezing van de leden van het Europees Parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 8 en 9 van protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie, en artikel 6, lid 2, van de Akte van 20 september 1976 betreffende de verkiezing van de leden van het Europees Parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen,

| — | gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 21 oktober 2008, 19 maart 2010, 6 september 2011, 17 januari 2013 en 19 december 2019 (1), |
| --- | --- |

—

gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 21 oktober 2008, 19 maart 2010, 6 september 2011, 17 januari 2013 en 19 december 2019 (1),

| — | gezien artikel 157, leden 2 en 3, van de Portugese grondwet en artikel 11 van wet nr. 7/93 van 1 maart 1993 betreffende het statuut van de leden van het Portugese parlement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 157, leden 2 en 3, van de Portugese grondwet en artikel 11 van wet nr. 7/93 van 1 maart 1993 betreffende het statuut van de leden van het Portugese parlement,

| — | gezien artikel 5, lid 2, artikel 6, lid 1, en artikel 9 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 5, lid 2, artikel 6, lid 1, en artikel 9 van zijn Reglement,

| — | gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0017/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie juridische zaken (A9-0017/2022),

| A. | overwegende dat de rechter in eerste aanleg te Guarda een verzoek om opheffing van de parlementaire immuniteit van Álvaro Amaro heeft ingediend met het oog op het inleiden van een strafrechtelijke procedure tegen hem wegens verduistering van overheidsmiddelen met misbruik van zijn politieke ambt, welk feiten zouden hebben plaatsgevonden tussen medio 2007 en medio 2013, zoals bepaald en strafbaar gesteld in artikel 26 van het Portugese wetboek van strafrecht en artikel 3, punt i), en artikel 11 van de Portugese wet nr. 34/87 van 16 juli 1987; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de rechter in eerste aanleg te Guarda een verzoek om opheffing van de parlementaire immuniteit van Álvaro Amaro heeft ingediend met het oog op het inleiden van een strafrechtelijke procedure tegen hem wegens verduistering van overheidsmiddelen met misbruik van zijn politieke ambt, welk feiten zouden hebben plaatsgevonden tussen medio 2007 en medio 2013, zoals bepaald en strafbaar gesteld in artikel 26 van het Portugese wetboek van strafrecht en artikel 3, punt i), en artikel 11 van de Portugese wet nr. 34/87 van 16 juli 1987;

| B. | overwegende dat Álvaro Amaro op 9 oktober 2005 tot burgemeester van Gouveia werd gekozen (termijn 2005-2009) en op 11 oktober 2009 werd herkozen (termijn 2009-2013); overwegende dat hij in zijn hoedanigheid van burgemeester gezamenlijk en in overleg met anderen zou hebben gehandeld in strijd met de regels voor begrotingscontrole en openbare aanbestedingen en met de beginselen van non-discriminatie, transparantie en goed beheer van overheidsmiddelen, waardoor hij de plichten die voortvloeiden uit zijn openbare functie als politiek ambtsdrager niet zou zijn nagekomen, en waarmee hij als oogmerk zou hebben gehad voordelen te behalen voor zichzelf en de andere verdachten; overwegende voorts dat hij de wettelijke regels en administratiefrechtelijke beginselen zou hebben geschonden, in het bijzonder die van openbare aanbestedingen, met het oogmerk illegale financiële voordelen te verkrijgen; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat Álvaro Amaro op 9 oktober 2005 tot burgemeester van Gouveia werd gekozen (termijn 2005-2009) en op 11 oktober 2009 werd herkozen (termijn 2009-2013); overwegende dat hij in zijn hoedanigheid van burgemeester gezamenlijk en in overleg met anderen zou hebben gehandeld in strijd met de regels voor begrotingscontrole en openbare aanbestedingen en met de beginselen van non-discriminatie, transparantie en goed beheer van overheidsmiddelen, waardoor hij de plichten die voortvloeiden uit zijn openbare functie als politiek ambtsdrager niet zou zijn nagekomen, en waarmee hij als oogmerk zou hebben gehad voordelen te behalen voor zichzelf en de andere verdachten; overwegende voorts dat hij de wettelijke regels en administratiefrechtelijke beginselen zou hebben geschonden, in het bijzonder die van openbare aanbestedingen, met het oogmerk illegale financiële voordelen te verkrijgen;

| C. | overwegende dat Álvaro Amaro in mei 2019 is verkozen tot lid van het Europees Parlement; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat Álvaro Amaro in mei 2019 is verkozen tot lid van het Europees Parlement;

| D. | overwegende dat de gestelde strafbare feiten geen betrekking hebben op een mening of een stem die Álvaro Amaro in de uitoefening van zijn ambt heeft uitgebracht, als bedoeld in artikel 8 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de gestelde strafbare feiten geen betrekking hebben op een mening of een stem die Álvaro Amaro in de uitoefening van zijn ambt heeft uitgebracht, als bedoeld in artikel 8 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie;

| E. | overwegende dat in artikel 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie is bepaald dat de leden van het Europees Parlement op hun eigen grondgebied de immuniteiten genieten welke aan de leden van de volksvertegenwoordiging in hun land zijn verleend; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat in artikel 9 van Protocol nr. 7 betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie is bepaald dat de leden van het Europees Parlement op hun eigen grondgebied de immuniteiten genieten welke aan de leden van de volksvertegenwoordiging in hun land zijn verleend;

| F. | overwegende dat in artikel 157, leden 2 en 3, van de Portugese grondwet het volgende wordt bepaald:

  “2.   Een lid van het Portugese parlement mag niet zonder toestemming van dat parlement als getuige worden gehoord noch als verdachte worden verhoord, waarbij het Portugese parlement in het laatste geval toestemming dient te geven voor een verhoor indien er sterke aanwijzingen zijn voor een opzettelijk gepleegd strafbaar feit waarop een vrijheidsstraf staat van meer dan drie jaar.


  3.   Geen enkel lid van het Portugese parlement mag worden gearresteerd of in hechtenis worden genomen zonder toestemming van dat parlement, tenzij sprake is van een opzettelijk gepleegd strafbaar feit waarop de in het vorige lid genoemde vrijheidsstraf staat en het lid op heterdaad betrapt wordt.”; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat in artikel 157, leden 2 en 3, van de Portugese grondwet het volgende wordt bepaald:

“2.   Een lid van het Portugese parlement mag niet zonder toestemming van dat parlement als getuige worden gehoord noch als verdachte worden verhoord, waarbij het Portugese parlement in het laatste geval toestemming dient te geven voor een verhoor indien er sterke aanwijzingen zijn voor een opzettelijk gepleegd strafbaar feit waarop een vrijheidsstraf staat van meer dan drie jaar.

3.   Geen enkel lid van het Portugese parlement mag worden gearresteerd of in hechtenis worden genomen zonder toestemming van dat parlement, tenzij sprake is van een opzettelijk gepleegd strafbaar feit waarop de in het vorige lid genoemde vrijheidsstraf staat en het lid op heterdaad betrapt wordt.”;

| G. | overwegende dat het uitsluitend aan het Parlement toekomt om in een bepaald geval over de opheffing van de immuniteit te beslissen; overwegende dat het Parlement bij het nemen van het besluit om de immuniteit al dan niet op te heffen redelijkerwijs rekening kan houden met het standpunt van het lid (2); overwegende dat Álvaro Amaro tijdens zijn hoorzitting heeft aangegeven geen bezwaar te hebben tegen de opheffing van zijn parlementaire immuniteit; |
| --- | --- |

G.

overwegende dat het uitsluitend aan het Parlement toekomt om in een bepaald geval over de opheffing van de immuniteit te beslissen; overwegende dat het Parlement bij het nemen van het besluit om de immuniteit al dan niet op te heffen redelijkerwijs rekening kan houden met het standpunt van het lid (2); overwegende dat Álvaro Amaro tijdens zijn hoorzitting heeft aangegeven geen bezwaar te hebben tegen de opheffing van zijn parlementaire immuniteit;

2

| H. | overwegende dat de parlementaire immuniteit tot doel heeft het Parlement en zijn leden te beschermen tegen gerechtelijke procedures in verband met activiteiten die in de uitoefening van parlementaire taken zijn verricht en niet los daarvan kunnen worden gezien; |
| --- | --- |

H.

overwegende dat de parlementaire immuniteit tot doel heeft het Parlement en zijn leden te beschermen tegen gerechtelijke procedures in verband met activiteiten die in de uitoefening van parlementaire taken zijn verricht en niet los daarvan kunnen worden gezien;

| I. | overwegende dat de strafbare feiten waarvan Álvaro Amaro wordt beschuldigd, hebben plaatsgevonden vóór zijn verkiezing in het Europees Parlement; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de strafbare feiten waarvan Álvaro Amaro wordt beschuldigd, hebben plaatsgevonden vóór zijn verkiezing in het Europees Parlement;

| J. | overwegende dat het Parlement in deze zaak geen bewijs heeft gevonden dat duidt op fumus persecutionis, dat wil zeggen feiten die erop wijzen dat de betrokken gerechtelijke procedure is ingeleid om de politieke activiteit van het lid en daarmee het Europees Parlement te schaden; |
| --- | --- |

J.

overwegende dat het Parlement in deze zaak geen bewijs heeft gevonden dat duidt op fumus persecutionis, dat wil zeggen feiten die erop wijzen dat de betrokken gerechtelijke procedure is ingeleid om de politieke activiteit van het lid en daarmee het Europees Parlement te schaden;

| K. | overwegende dat het Parlement niet als een rechtbank kan worden beschouwd en dat het lid in het kader van een procedure tot opheffing van de immuniteit niet als een “verdachte” kan worden beschouwd (3); |
| --- | --- |

K.

overwegende dat het Parlement niet als een rechtbank kan worden beschouwd en dat het lid in het kader van een procedure tot opheffing van de immuniteit niet als een “verdachte” kan worden beschouwd (3);

3

| 1. | besluit de immuniteit van Álvaro Amaro op te heffen; |
| --- | --- |

1.

besluit de immuniteit van Álvaro Amaro op te heffen;

| 2. | verzoekt zijn Voorzitter dit besluit en het verslag van zijn bevoegde commissie onmiddellijk te doen toekomen aan de bevoegde Portugese autoriteit en aan Álvaro Amaro. |
| --- | --- |

2.

verzoekt zijn Voorzitter dit besluit en het verslag van zijn bevoegde commissie onmiddellijk te doen toekomen aan de bevoegde Portugese autoriteit en aan Álvaro Amaro.

---

(1)  Arrest van het Hof van Justitie van 21 oktober 2008, Marra/De Gregorio en Clemente, C-200/07 en C-201/07, ECLI:EU:C:2008:579; arrest van het Gerecht van 19 maart 2010, Gollnisch/Parlement, T-42/06, ECLI:EU:T:2010:102; arrest van het Hof van Justitie van 6 september 2011, Patriciello, C-163/10, ECLI:EU:C:2011:543; arrest van het Gerecht van 17 januari 2013, Gollnisch/Parlement, T-346/11 en T-347/11, ECLI:EU:T:2013:23; arrest van het Hof van Justitie van 19 december 2019, Junqueras Vies, C-502/19, ECLI:EU:C:2019:1115.

1

Patriciello

(2)  Arrest van het Gerecht van 15 oktober 2008, Mote/Parlement, T-345/05, ECLI:EU:T:2008:440, punt 28.

2

(3)  Arrest van het Gerecht van 30 april 2019, Briois/Parlement, T-214/18, ECLI:EU:T:2019:266.

3

---

III Voorbereidende handelingen

Europees Parlement

Dinsdag, 15 februari 2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/315 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/315

---

P9_TA(2022)0020

Verdrag inzake de instandhouding en het beheer van de visbestanden van de volle zee in het noordelijke deel van de Stille Oceaan: toetreding van de Europese Unie ***

Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het ontwerp van besluit van de Raad betreffende de toetreding van de Europese Unie tot het Verdrag inzake de instandhouding en het beheer van de visbestanden van de volle zee in het noordelijke deel van de Stille Oceaan (12617/2021 — C9-0420/2021 — 2021/0184(NLE))

(Goedkeuring)

(2022/C 342/28)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het ontwerp van besluit van de Raad (12617/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het ontwerp van besluit van de Raad (12617/2021),

| — | gezien het Verdrag inzake de instandhouding en het beheer van de visbestanden van de volle zee in het noordelijke deel van de Stille Oceaan (12617/2021 ADD 1), |
| --- | --- |

—

gezien het Verdrag inzake de instandhouding en het beheer van de visbestanden van de volle zee in het noordelijke deel van de Stille Oceaan (12617/2021 ADD 1),

| — | gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 43 en artikel 218, lid 6, tweede alinea, punt a), (C9-0420/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 43 en artikel 218, lid 6, tweede alinea, punt a), (C9-0420/2021),

| — | gezien artikel 105, leden 1 en 4, en artikel 114, lid 7, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 105, leden 1 en 4, en artikel 114, lid 7, van zijn Reglement,

| — | gezien de aanbeveling van de Commissie visserij (A9-0008/2022), |
| --- | --- |

—

gezien de aanbeveling van de Commissie visserij (A9-0008/2022),

| 1. | hecht zijn goedkeuring aan het ontwerpbesluit van de Raad; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten, alsmede de regering van de Republiek Korea in haar hoedanigheid van depositaris van het verdrag. |
| --- | --- |

2.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/316 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/316

---

P9_TA(2022)0021

Aantal leden van de interparlementaire delegaties

Besluit van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over het aantal leden van interparlementaire delegaties (2022/2547(RSO))

(2022/C 342/29)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het voorstel van de Conferentie van voorzitters, |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Conferentie van voorzitters,

| — | gezien zijn besluit van 17 april 2019 over het aantal interparlementaire delegaties, delegaties in gemengde parlementaire commissies, delegaties in parlementaire samenwerkingscommissies en multilaterale parlementaire vergaderingen (1), |
| --- | --- |

—

gezien zijn besluit van 17 april 2019 over het aantal interparlementaire delegaties, delegaties in gemengde parlementaire commissies, delegaties in parlementaire samenwerkingscommissies en multilaterale parlementaire vergaderingen (1),

| — | gezien zijn besluit van 17 juli 2019 over het aantal leden van de interparlementaire delegaties (2), |
| --- | --- |

—

gezien zijn besluit van 17 juli 2019 over het aantal leden van de interparlementaire delegaties (2),

| — | gezien zijn besluit van 5 oktober 2021 over de instelling en het aantal leden van een delegatie in de Euro-Latijns-Amerikaanse Parlementaire Vergadering (3), |
| --- | --- |

—

gezien zijn besluit van 5 oktober 2021 over de instelling en het aantal leden van een delegatie in de Euro-Latijns-Amerikaanse Parlementaire Vergadering (3),

| — | gezien de artikelen 223 en 224 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 223 en 224 van zijn Reglement,

| 1. | besluit het aantal leden van de volgende interparlementaire delegaties als volgt vast te stellen:






  a) | Europa, Westelijke Balkan en Turkije,






  — | Delegaties in de: |
| --- | --- | --- | --- |

1.

a)

Europa, Westelijke Balkan en Turkije,

—

Delegaties in de:

| — | Gemengde Parlementaire Commissie EU-Noord-Macedonië: 13 leden, |
| --- | --- |

—

Gemengde Parlementaire Commissie EU-Noord-Macedonië: 13 leden,

| — | Gemengde Parlementaire Commissie EU-Turkije: 25 leden, |
| --- | --- |

—

Gemengde Parlementaire Commissie EU-Turkije: 25 leden,

| — | Parlementaire Partnerschapsassemblee EU-VK: 35 leden, |
| --- | --- |

—

Parlementaire Partnerschapsassemblee EU-VK: 35 leden,

| — | Delegatie voor noordelijke samenwerking en voor de betrekkingen met Zwitserland en Noorwegen, in de Gemengde Parlementaire Commissie EU-IJsland en in de Gemengde Parlementaire Commissie van de Europese Economische Ruimte (EER): 18 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie voor noordelijke samenwerking en voor de betrekkingen met Zwitserland en Noorwegen, in de Gemengde Parlementaire Commissie EU-IJsland en in de Gemengde Parlementaire Commissie van de Europese Economische Ruimte (EER): 18 leden,

| — | Delegatie in het Parlementair Stabilisatie- en Associatiecomité EU-Servië: 15 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in het Parlementair Stabilisatie- en Associatiecomité EU-Servië: 15 leden,

| — | Delegatie in het Parlementair Stabilisatie- en Associatiecomité EU-Albanië: 14 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in het Parlementair Stabilisatie- en Associatiecomité EU-Albanië: 14 leden,

| — | Delegatie in het Parlementair Stabilisatie- en Associatiecomité EU-Montenegro: 14 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in het Parlementair Stabilisatie- en Associatiecomité EU-Montenegro: 14 leden,

| — | Delegatie voor de betrekkingen met Bosnië en Herzegovina en Kosovo: 13 leden |
| --- | --- |

—

Delegatie voor de betrekkingen met Bosnië en Herzegovina en Kosovo: 13 leden

| b) | Rusland en de landen van het Oostelijk Partnerschap,






  — | Delegatie in de Parlementaire Samenwerkingscommissie EU-Rusland: 31 leden, |
| --- | --- | --- |

b)

Rusland en de landen van het Oostelijk Partnerschap,

—

Delegatie in de Parlementaire Samenwerkingscommissie EU-Rusland: 31 leden,

| — | Delegatie in het Parlementair Associatiecomité EU-Oekraïne: 16 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in het Parlementair Associatiecomité EU-Oekraïne: 16 leden,

| — | Delegatie in het Parlementair Associatiecomité EU-Moldavië: 14 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in het Parlementair Associatiecomité EU-Moldavië: 14 leden,

| — | Delegatie voor de betrekkingen met Belarus: 12 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie voor de betrekkingen met Belarus: 12 leden,

| — | Delegatie in het Parlementair Partnerschapscomité EU-Armenië, de Parlementaire Samenwerkingscommissie EU-Azerbeidzjan en het Parlementair Associatiecomité EU-Georgië: 18 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in het Parlementair Partnerschapscomité EU-Armenië, de Parlementaire Samenwerkingscommissie EU-Azerbeidzjan en het Parlementair Associatiecomité EU-Georgië: 18 leden,

| c) | Maghreb, Mashrek, Israël en Palestina,






  — | Delegaties voor de betrekkingen met: |
| --- | --- | --- |

c)

Maghreb, Mashrek, Israël en Palestina,

—

Delegaties voor de betrekkingen met:

| — | Israël: 18 leden, |
| --- | --- |

—

Israël: 18 leden,

| — | Palestina: 18 leden, |
| --- | --- |

—

Palestina: 18 leden,

| — | de Maghreblanden en de Unie van de Arabische Maghreb, met inbegrip van de gemengde parlementaire commissies EU-Marokko, EU-Tunesië en EU-Algerije 18 leden, |
| --- | --- |

—

de Maghreblanden en de Unie van de Arabische Maghreb, met inbegrip van de gemengde parlementaire commissies EU-Marokko, EU-Tunesië en EU-Algerije 18 leden,

| — | de Mashreklanden: 19 leden, |
| --- | --- |

—

de Mashreklanden: 19 leden,

| d) | Arabisch schiereiland, Irak en Iran,






  — | Delegaties voor de betrekkingen met: |
| --- | --- | --- |

d)

Arabisch schiereiland, Irak en Iran,

—

Delegaties voor de betrekkingen met:

| — | het Arabisch schiereiland: 16 leden, |
| --- | --- |

—

het Arabisch schiereiland: 16 leden,

| — | Irak: 8 leden, |
| --- | --- |

—

Irak: 8 leden,

| — | Iran: 11 leden, |
| --- | --- |

—

Iran: 11 leden,

| e) | Noord-, Zuid- en Midden-Amerika,






  — | Delegaties voor de betrekkingen met: |
| --- | --- | --- |

e)

Noord-, Zuid- en Midden-Amerika,

—

Delegaties voor de betrekkingen met:

| — | de Verenigde Staten: 64 leden, |
| --- | --- |

—

de Verenigde Staten: 64 leden,

| — | Canada: 18 leden, |
| --- | --- |

—

Canada: 18 leden,

| — | de Federale Republiek Brazilië: 14 leden, |
| --- | --- |

—

de Federale Republiek Brazilië: 14 leden,

| — | de landen van Midden-Amerika: 15 leden, |
| --- | --- |

—

de landen van Midden-Amerika: 15 leden,

| — | de landen van de Andesgemeenschap: 13 leden, |
| --- | --- |

—

de landen van de Andesgemeenschap: 13 leden,

| — | Mercosur: 19 leden, |
| --- | --- |

—

Mercosur: 19 leden,

| — | Delegatie in de Gemengde Parlementaire Commissie EU-Mexico: 14 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in de Gemengde Parlementaire Commissie EU-Mexico: 14 leden,

| — | Delegatie in de Gemengde Parlementaire Commissie EU-Chili: 15 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in de Gemengde Parlementaire Commissie EU-Chili: 15 leden,

| — | Delegatie in de Parlementaire Commissie Cariforum-EU: 15 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in de Parlementaire Commissie Cariforum-EU: 15 leden,

| f) | Azië/Stille Oceaan,






  — | Delegaties voor de betrekkingen met: |
| --- | --- | --- |

f)

Azië/Stille Oceaan,

—

Delegaties voor de betrekkingen met:

| — | Japan: 24 leden, |
| --- | --- |

—

Japan: 24 leden,

| — | de Volksrepubliek China: 38 leden, |
| --- | --- |

—

de Volksrepubliek China: 38 leden,

| — | India: 24 leden, |
| --- | --- |

—

India: 24 leden,

| — | Afghanistan: 8 leden, |
| --- | --- |

—

Afghanistan: 8 leden,

| — | de landen van Zuid-Azië: 15 leden, |
| --- | --- |

—

de landen van Zuid-Azië: 15 leden,

| — | de Zuidoost-Aziatische landen en de Associatie van Zuidoost-Aziatische staten (ASEAN): 27 leden, |
| --- | --- |

—

de Zuidoost-Aziatische landen en de Associatie van Zuidoost-Aziatische staten (ASEAN): 27 leden,

| — | het Koreaanse schiereiland: 13 leden, |
| --- | --- |

—

het Koreaanse schiereiland: 13 leden,

| — | Australië en Nieuw-Zeeland: 12 leden, |
| --- | --- |

—

Australië en Nieuw-Zeeland: 12 leden,

| — | Delegatie in de Parlementaire Samenwerkingscommissies EU-Kazachstan, EU-Kirgizië, EU-Oezbekistan en EU-Tadzjikistan, en voor de betrekkingen met Turkmenistan en Mongolië: 19 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in de Parlementaire Samenwerkingscommissies EU-Kazachstan, EU-Kirgizië, EU-Oezbekistan en EU-Tadzjikistan, en voor de betrekkingen met Turkmenistan en Mongolië: 19 leden,

| g) | Afrika,






  — | Delegaties voor de betrekkingen met: |
| --- | --- | --- |

g)

Afrika,

—

Delegaties voor de betrekkingen met:

| — | Zuid-Afrika: 16 leden, |
| --- | --- |

—

Zuid-Afrika: 16 leden,

| — | het Pan-Afrikaanse Parlement: 12 leden, |
| --- | --- |

—

het Pan-Afrikaanse Parlement: 12 leden,

| h) | Multilaterale vergaderingen,






  — | Delegatie in de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU: 78 leden, |
| --- | --- | --- |

h)

Multilaterale vergaderingen,

—

Delegatie in de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU: 78 leden,

| — | Delegatie in de Parlementaire Vergadering van de Unie voor het Middellandse Zeegebied: 49 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in de Parlementaire Vergadering van de Unie voor het Middellandse Zeegebied: 49 leden,

| — | Delegatie in de Euro-Latijns-Amerikaanse Parlementaire Vergadering: 75 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in de Euro-Latijns-Amerikaanse Parlementaire Vergadering: 75 leden,

| — | Delegatie in de Parlementaire Vergadering Euronest: 60 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie in de Parlementaire Vergadering Euronest: 60 leden,

| — | Delegatie voor de betrekkingen met de Parlementaire Vergadering van de NAVO: 10 leden, |
| --- | --- |

—

Delegatie voor de betrekkingen met de Parlementaire Vergadering van de NAVO: 10 leden,

| 2. | besluit onder verwijzing naar het besluit van de Conferentie van voorzitters van donderdag 11 juli 2019 inzake de samenstelling van de bureaus van de parlementaire delegaties, dat het bureau van een commissie mag bestaan uit maximaal twee ondervoorzitters; |
| --- | --- |

2.

| 3. | verzoekt zijn Voorzitter dit besluit ter informatie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. |
| --- | --- |

3.

---

(1)  PB C 158 van 30.4.2021, blz. 536.

(2)  PB C 165 van 4.5.2021, blz. 23.

(3)  Aangenomen teksten, P9_TA(2021)0398.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/319 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/319

---

P9_TA(2022)0026

Bezwaar tegen een gedelegeerde handeling: Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur — perioden en data voor onontvankelijkheid van steunaanvragen

Resolutie van het Europees Parlement van 15 februari 2022 over de gedelegeerde verordening van de Commissie van 5 november 2021 tot aanvulling van Verordening (EU) 2021/1139 van het Europees Parlement en de Raad inzake het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur wat betreft de perioden en de data voor de onontvankelijkheid van steunaanvragen (C(2021)7701 — 2021/2961(DEA))

(2022/C 342/30)

Het Europees Parlement,

| — | gezien de gedelegeerde verordening van de Commissie (C(2021)7701), |
| --- | --- |

—

gezien de gedelegeerde verordening van de Commissie (C(2021)7701),

| — | gezien artikel 290 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 290 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

| — | gezien Verordening (EU) 2021/1139 van het Europees Parlement en de Raad van 7 juli 2021 tot oprichting van het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur en tot wijziging van Verordening (EU) 2017/1004 (1), en met name artikel 11, lid 4, en artikel 62, lid 6, |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/1139 van het Europees Parlement en de Raad van 7 juli 2021 tot oprichting van het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur en tot wijziging van Verordening (EU) 2017/1004 (1), en met name artikel 11, lid 4, en artikel 62, lid 6,

| — | gezien artikel 111, lid 3, van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 111, lid 3, van zijn Reglement,

| — | gezien de ontwerpresolutie van de Commissie visserij, |
| --- | --- |

—

gezien de ontwerpresolutie van de Commissie visserij,

| A. | overwegende dat de Commissie krachtens artikel 11, lid 4, van Verordening (EU) 2021/1139 bevoegd is om gedelegeerde handelingen vast te stellen met betrekking tot de drempel voor onontvankelijkheid, die evenredig moet zijn met de aard, de ernst, de duur en de herhaling van de ernstige inbreuk, het delict of de fraude, en ten minste één jaar moet bedragen; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de Commissie krachtens artikel 11, lid 4, van Verordening (EU) 2021/1139 bevoegd is om gedelegeerde handelingen vast te stellen met betrekking tot de drempel voor onontvankelijkheid, die evenredig moet zijn met de aard, de ernst, de duur en de herhaling van de ernstige inbreuk, het delict of de fraude, en ten minste één jaar moet bedragen;

| B. | overwegende dat Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/288 van de Commissie van 17 december 2014 (2) tot aanvulling van Verordening (EU) nr. 508/2014 van het Europees Parlement en de Raad (3) (EFMZV) wat betreft de periode en de data voor de onontvankelijkheid van aanvragen, voorziet in een onontvankelijkheidsperiode van twaalf maanden in geval van negen inbreukpunten, en dat aanvragen in het geval van inbreuken die als “minder belangrijk” worden beschouwd, pas onontvankelijk worden wanneer negen punten zijn bereikt; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/288 van de Commissie van 17 december 2014 (2) tot aanvulling van Verordening (EU) nr. 508/2014 van het Europees Parlement en de Raad (3) (EFMZV) wat betreft de periode en de data voor de onontvankelijkheid van aanvragen, voorziet in een onontvankelijkheidsperiode van twaalf maanden in geval van negen inbreukpunten, en dat aanvragen in het geval van inbreuken die als “minder belangrijk” worden beschouwd, pas onontvankelijk worden wanneer negen punten zijn bereikt;

| C. | overwegende dat de gedelegeerde verordening van de Commissie (C(2021)7701) tot aanvulling van het EFMZVA deze voorwaarden verslechtert, aangezien de onontvankelijkheid al bij de tweede inbreuk met slechts zeven punten ingaat en wordt berekend aan de hand van twee maanden/punt, hetgeen onevenredig en niet in overeenstemming met het EFMZVA lijkt; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de gedelegeerde verordening van de Commissie (C(2021)7701) tot aanvulling van het EFMZVA deze voorwaarden verslechtert, aangezien de onontvankelijkheid al bij de tweede inbreuk met slechts zeven punten ingaat en wordt berekend aan de hand van twee maanden/punt, hetgeen onevenredig en niet in overeenstemming met het EFMZVA lijkt;

| D. | overwegende dat de Commissie een alternatieve en meer evenredige oplossing moet voorstellen met betrekking tot de duur van de onontvankelijkheidsperiode op basis van punten; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat de Commissie een alternatieve en meer evenredige oplossing moet voorstellen met betrekking tot de duur van de onontvankelijkheidsperiode op basis van punten;

| E. | overwegende dat een meer evenredige oplossing erin zou kunnen bestaan dat de eerste twee inbreuken resulteren in slechts één maand onontvankelijkheid in plaats van twee per punt in het geval van bepaalde inbreuken, zodat beter rekening wordt gehouden met de logica van de basisverordening wat evenredigheid betreft; |
| --- | --- |

E.

overwegende dat een meer evenredige oplossing erin zou kunnen bestaan dat de eerste twee inbreuken resulteren in slechts één maand onontvankelijkheid in plaats van twee per punt in het geval van bepaalde inbreuken, zodat beter rekening wordt gehouden met de logica van de basisverordening wat evenredigheid betreft;

| 1. | maakt bezwaar tegen de gedelegeerde verordening van de Commissie; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie en haar ervan in kennis te stellen dat de gedelegeerde verordening niet in werking kan treden; |
| --- | --- |

2.

| 3. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en aan de regeringen en parlementen van de lidstaten. |
| --- | --- |

3.

---

(1)  PB L 247 van 13.7.2021, blz. 1.

(2)  Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/288 van de Commissie van 17 december 2014 tot aanvulling van Verordening (EU) nr. 508/2014 van het Europees Parlement en de Raad inzake het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij wat betreft de periode en de data voor de onontvankelijkheid van aanvragen (PB L 51 van 24.2.2015, blz. 1).

(3)  Verordening (EU) nr. 508/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 15 mei 2014 inzake het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij en tot intrekking van de Verordeningen (EG) nr. 2328/2003, (EG) nr. 861/2006, (EG) nr. 1198/2006 en (EG) nr. 791/2007 van de Raad en Verordening (EU) nr. 1255/2011 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 149 van 20.5.2014, blz. 1).

---

Woensdag, 16 februari 2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/320 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/320

---

P9_TA(2022)0027

Vangstdocumentatieprogramma voor blauwvintonijn ***I

Amendementen van het Europees Parlement aangenomen op 16 februari 2022 op het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een vangstdocumentatieprogramma voor blauwvintonijn (Thunnus thynnus) en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 640/2010 (COM(2020)0670 — C9-0336/2020 — 2020/0302(COD)) (1)

(Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing)

(2022/C 342/31)

Amendement 1

Voorstel voor een verordening

Overweging 6

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| (6) | Sommige bepalingen van de Iccat-aanbevelingen worden veelvuldig gewijzigd door de CPC’s van de Iccat en zullen in de toekomst waarschijnlijk opnieuw worden gewijzigd. Daarom moet, om toekomstige wijzigingen van de Iccat-aanbevelingen snel in het recht van de Unie te kunnen opnemen, aan de Commissie de bevoegdheid worden overgedragen om overeenkomstig artikel 290 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie handelingen vast te stellen met betrekking tot
  de volgende aspecten:
  het verplichte gebruik van eBCD’s en BCD’s, de regels voor gegroepeerde BCD’s, het waarmerken van BCD’s en eBCD’s, de termijn voor de afwijking inzake de via het merkteken te verstrekken informatie in verband met de minimumgrootte krachtens Verordening (EU) 20../... (1), de registratie en waarmerking van vangsten en daaropvolgende handelstransacties in het eBCD-systeem, de informatie over waarmerking en contactpunten, de informatie over BCD-documenten of geprinte eBCD’s, de voor de verslaglegging vastgestelde data en
  verwijzingen naar
  de bijlagen bij Iccat-aanbevelingen. |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

(6)

Sommige bepalingen van de Iccat-aanbevelingen worden veelvuldig gewijzigd door de CPC’s van de Iccat en zullen in de toekomst waarschijnlijk opnieuw worden gewijzigd. Daarom moet, om toekomstige wijzigingen van de Iccat-aanbevelingen snel in het recht van de Unie te kunnen opnemen, aan de Commissie de bevoegdheid worden overgedragen om overeenkomstig artikel 290 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie handelingen vast te stellen met betrekking tot
  de volgende aspecten:
  het verplichte gebruik van eBCD’s en BCD’s, de regels voor gegroepeerde BCD’s, het waarmerken van BCD’s en eBCD’s, de termijn voor de afwijking inzake de via het merkteken te verstrekken informatie in verband met de minimumgrootte krachtens Verordening (EU) 20../... (1), de registratie en waarmerking van vangsten en daaropvolgende handelstransacties in het eBCD-systeem, de informatie over waarmerking en contactpunten, de informatie over BCD-documenten of geprinte eBCD’s, de voor de verslaglegging vastgestelde data en
  verwijzingen naar
  de bijlagen bij Iccat-aanbevelingen.

| (6) | Sommige bepalingen van de Iccat-aanbevelingen worden veelvuldig gewijzigd door de CPC’s van de Iccat en zullen in de toekomst waarschijnlijk opnieuw worden gewijzigd. Daarom moet, om toekomstige wijzigingen van de Iccat-aanbevelingen snel in het recht van de Unie te kunnen opnemen, aan de Commissie de bevoegdheid worden overgedragen om overeenkomstig artikel 290 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie handelingen vast te stellen
  tot wijziging van deze verordening
  met betrekking tot het verplichte gebruik van eBCD’s en BCD’s, de regels voor gegroepeerde BCD’s, het waarmerken van BCD’s en eBCD’s, de termijn voor de afwijking inzake de via het merkteken te verstrekken informatie in verband met de minimumgrootte krachtens Verordening (EU) 20../... (1), de registratie en waarmerking van vangsten en daaropvolgende handelstransacties in het eBCD-systeem, de informatie over waarmerking en contactpunten, de informatie over BCD-documenten of geprinte eBCD’s
  en
  de voor de verslaglegging vastgestelde data en
  tot aanvulling van deze verordening met
  de bijlagen bij
  de
  Iccat-aanbevelingen
  die in de bijlage bij deze verordening zijn vermeld, en met latere wijzigingen van die bijlagen
  . |
| --- | --- |

(6)

Sommige bepalingen van de Iccat-aanbevelingen worden veelvuldig gewijzigd door de CPC’s van de Iccat en zullen in de toekomst waarschijnlijk opnieuw worden gewijzigd. Daarom moet, om toekomstige wijzigingen van de Iccat-aanbevelingen snel in het recht van de Unie te kunnen opnemen, aan de Commissie de bevoegdheid worden overgedragen om overeenkomstig artikel 290 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie handelingen vast te stellen
  tot wijziging van deze verordening
  met betrekking tot het verplichte gebruik van eBCD’s en BCD’s, de regels voor gegroepeerde BCD’s, het waarmerken van BCD’s en eBCD’s, de termijn voor de afwijking inzake de via het merkteken te verstrekken informatie in verband met de minimumgrootte krachtens Verordening (EU) 20../... (1), de registratie en waarmerking van vangsten en daaropvolgende handelstransacties in het eBCD-systeem, de informatie over waarmerking en contactpunten, de informatie over BCD-documenten of geprinte eBCD’s
  en
  de voor de verslaglegging vastgestelde data en
  tot aanvulling van deze verordening met
  de bijlagen bij
  de
  Iccat-aanbevelingen
  die in de bijlage bij deze verordening zijn vermeld, en met latere wijzigingen van die bijlagen
  .

Amendement 2

Voorstel voor een verordening

Artikel 2 — lid 1 — punt 1

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| 1. | “BCD”: vangstdocument voor blauwvintonijn volgens het model
  in bijlage 2 bij Iccat-aanbeveling [18-13]
  ; |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

1.

“BCD”: vangstdocument voor blauwvintonijn volgens het model
  in bijlage 2 bij Iccat-aanbeveling [18-13]
  ;

| 1. | “BCD”: vangstdocument voor blauwvintonijn volgens het model
  als bedoeld in punt 1 van de bijlage bij deze verordening
  ; |
| --- | --- |

1.

“BCD”: vangstdocument voor blauwvintonijn volgens het model
  als bedoeld in punt 1 van de bijlage bij deze verordening
  ;

Amendement 3

Voorstel voor een verordening

Artikel 4 — lid 6

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| 6.   Een gewaarmerkt BCD omvat, in voorkomend geval, de in
  bijlage 1 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie
  . Instructies voor de afgifte, nummering, invulling en waarmerking van het BCD zijn opgenomen in
  bijlage
   3 bij
  Iccat-aanbeveling [18-13]
  . | 6.   Een gewaarmerkt BCD omvat, in voorkomend geval, de
  informatie als bedoeld
  in
  punt 2 van de bijlage bij deze verordening
  . Instructies voor de afgifte, nummering, invulling en waarmerking van het BCD zijn opgenomen in
  punt
   3
  van de bijlage
  bij
  deze verordening
  . |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

6.   Een gewaarmerkt BCD omvat, in voorkomend geval, de in
  bijlage 1 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie
  . Instructies voor de afgifte, nummering, invulling en waarmerking van het BCD zijn opgenomen in
  bijlage
   3 bij
  Iccat-aanbeveling [18-13]
  .

6.   Een gewaarmerkt BCD omvat, in voorkomend geval, de
  informatie als bedoeld
  in
  punt 2 van de bijlage bij deze verordening
  . Instructies voor de afgifte, nummering, invulling en waarmerking van het BCD zijn opgenomen in
  punt
   3
  van de bijlage
  bij
  deze verordening
  .

Amendement 4

Amendement 4

Voorstel voor een verordening

Voorstel voor een verordening

Artikel 8 — lid 3

Artikel 8 — lid 3

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| 3.   De gevalideerde BFTRC bevat de in de
  bijlagen
  4 en 5
  bij Iccat-aanbeveling [18-13] vastgestelde informatie
  . | 3.   De gevalideerde BFTRC bevat de
  informatie als bedoeld
  in de
  punten
  4 en5
  van de bijlage bij deze verordening
  . |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Amendement

3.   De gevalideerde BFTRC bevat de in de
  bijlagen
  4 en 5
  bij Iccat-aanbeveling [18-13] vastgestelde informatie
  .

3.   De gevalideerde BFTRC bevat de
  informatie als bedoeld
  in de
  punten
  4 en5
  van de bijlage bij deze verordening
  .

Amendement 5

Amendement 5

Voorstel voor een verordening

Voorstel voor een verordening

Artikel 11 — lid 1 — punt c

Artikel 11 — lid 1 — punt c

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| c) | als back-up, louter in het geval dat zich bij het eBCD-systeem technische problemen voordoen die een lidstaat beletten dat systeem te gebruiken, waarbij de procedures moeten worden gevolgd van bijlage 
  3
  bij
  Iccat-aanbeveling [18-12]
  . Vertragingen door de lidstaten bij het nemen van de nodige maatregelen, zoals het verstrekken van de gegevens die voor de registratie van gebruikers in het eBCD-systeem vereist zijn of andere vermijdbare situaties, zijn geen aanvaardbaar technisch probleem; |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Amendement

c)

als back-up, louter in het geval dat zich bij het eBCD-systeem technische problemen voordoen die een lidstaat beletten dat systeem te gebruiken, waarbij de procedures moeten worden gevolgd van bijlage 
  3
  bij
  Iccat-aanbeveling [18-12]
  . Vertragingen door de lidstaten bij het nemen van de nodige maatregelen, zoals het verstrekken van de gegevens die voor de registratie van gebruikers in het eBCD-systeem vereist zijn of andere vermijdbare situaties, zijn geen aanvaardbaar technisch probleem;

3

Iccat-aanbeveling [18-12]

| c) | als back-up, louter in het geval dat zich bij het eBCD-systeem technische problemen voordoen die een lidstaat beletten dat systeem te gebruiken, waarbij de procedures moeten worden gevolgd
  als bedoeld in punt 6
  van
  de
  bijlage bij
  deze verordening
  . Vertragingen door de lidstaten bij het nemen van de nodige maatregelen, zoals het verstrekken van de gegevens die voor de registratie van gebruikers in het eBCD-systeem vereist zijn of andere vermijdbare situaties, zijn geen aanvaardbaar technisch probleem; |
| --- | --- |

c)

als back-up, louter in het geval dat zich bij het eBCD-systeem technische problemen voordoen die een lidstaat beletten dat systeem te gebruiken, waarbij de procedures moeten worden gevolgd
  als bedoeld in punt 6
  van
  de
  bijlage bij
  deze verordening
  . Vertragingen door de lidstaten bij het nemen van de nodige maatregelen, zoals het verstrekken van de gegevens die voor de registratie van gebruikers in het eBCD-systeem vereist zijn of andere vermijdbare situaties, zijn geen aanvaardbaar technisch probleem;

als bedoeld in punt 6

de

deze verordening

Amendement 6

Amendement 6

Voorstel voor een verordening

Voorstel voor een verordening

Artikel 13 — lid 1

Artikel 13 — lid 1

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| 1.   Uiterlijk op 15 augustus van elk jaar dienen de lidstaten bij de Commissie een verslag met de in
  bijlage 6
  bij
  Iccat-aanbeveling [18-13] omschreven
  informatie in, dat de periode van 1 januari tot en met 31 december van het voorgaande jaar bestrijkt. | 1.   Uiterlijk op 15 augustus van elk jaar dienen de lidstaten bij de Commissie een verslag met de in
  punt 7 van de bijlage
  bij
  deze verordening bedoelde
  informatie in, dat de periode van 1 januari tot en met 31 december van het voorgaande jaar bestrijkt. |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Amendement

1.   Uiterlijk op 15 augustus van elk jaar dienen de lidstaten bij de Commissie een verslag met de in
  bijlage 6
  bij
  Iccat-aanbeveling [18-13] omschreven
  informatie in, dat de periode van 1 januari tot en met 31 december van het voorgaande jaar bestrijkt.

1.   Uiterlijk op 15 augustus van elk jaar dienen de lidstaten bij de Commissie een verslag met de in
  punt 7 van de bijlage
  bij
  deze verordening bedoelde
  informatie in, dat de periode van 1 januari tot en met 31 december van het voorgaande jaar bestrijkt.

Amendement 7

Amendement 7

Voorstel voor een verordening

Voorstel voor een verordening

Artikel 13 — lid 2

Artikel 13 — lid 2

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| 2.   Om aan de jaarlijkse rapportagevereisten te voldoen wordt gebruikgemaakt van met het eBCD-systeem gecreëerde verslagen. De lidstaten vermelden in hun jaarverslag de in
  bijlage 6
  bij
  Iccat-aanbeveling [18-13] beschreven
  elementen die niet uit het eBCD-systeem kunnen worden gehaald. | 2.   Om aan de jaarlijkse rapportagevereisten te voldoen wordt gebruikgemaakt van met het eBCD-systeem gecreëerde verslagen. De lidstaten vermelden in hun jaarverslag de in
  punt 7 van de bijlage
  bij
  deze verordening bedoelde
  elementen die niet uit het eBCD-systeem kunnen worden gehaald. |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Amendement

2.   Om aan de jaarlijkse rapportagevereisten te voldoen wordt gebruikgemaakt van met het eBCD-systeem gecreëerde verslagen. De lidstaten vermelden in hun jaarverslag de in
  bijlage 6
  bij
  Iccat-aanbeveling [18-13] beschreven
  elementen die niet uit het eBCD-systeem kunnen worden gehaald.

2.   Om aan de jaarlijkse rapportagevereisten te voldoen wordt gebruikgemaakt van met het eBCD-systeem gecreëerde verslagen. De lidstaten vermelden in hun jaarverslag de in
  punt 7 van de bijlage
  bij
  deze verordening bedoelde
  elementen die niet uit het eBCD-systeem kunnen worden gehaald.

Amendement 8

Amendement 8

Voorstel voor een verordening

Voorstel voor een verordening

Artikel 14 — lid - 1 (nieuw)

Artikel 14 — lid - 1 (nieuw)

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| | -1.
     
  De Commissie stelt uiterlijk ... [zes maanden na de datum van inwerkingtreding van deze verordening] overeenkomstig artikel 15 een gedelegeerde handeling vast ter aanvulling van deze verordening met de bepalingen van de bijlagen bij de Iccat-aanbevelingen genoemd in de bijlage bij deze verordening. De Commissie is bevoegd overeenkomstig artikel 15 gedelegeerde handelingen vast te stellen om die gedelegeerde handeling later te wijzigen. |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Amendement

-1.
     
  De Commissie stelt uiterlijk ... [zes maanden na de datum van inwerkingtreding van deze verordening] overeenkomstig artikel 15 een gedelegeerde handeling vast ter aanvulling van deze verordening met de bepalingen van de bijlagen bij de Iccat-aanbevelingen genoemd in de bijlage bij deze verordening. De Commissie is bevoegd overeenkomstig artikel 15 gedelegeerde handelingen vast te stellen om die gedelegeerde handeling later te wijzigen.

Amendement 9

Amendement 9

Voorstel voor een verordening

Voorstel voor een verordening

Artikel 14 — lid 1 — punt i

Artikel 14 — lid 1 — punt i

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| i) | verwijzingen naar de bijlagen bij Iccat-aanbevelingen als bedoeld in artikel 2, lid 1, artikel 4, lid 6, artikel 8, lid 3, artikel 11, lid 1, onder c), en artikel 13, leden 1 en 2. |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Amendement

i)

i)

verwijzingen naar de bijlagen bij Iccat-aanbevelingen als bedoeld in artikel 2, lid 1, artikel 4, lid 6, artikel 8, lid 3, artikel 11, lid 1, onder c), en artikel 13, leden 1 en 2.

verwijzingen naar de bijlagen bij Iccat-aanbevelingen als bedoeld in artikel 2, lid 1, artikel 4, lid 6, artikel 8, lid 3, artikel 11, lid 1, onder c), en artikel 13, leden 1 en 2.

Schrappen

Schrappen

Amendement 10

Amendement 10

Voorstel voor een verordening

Voorstel voor een verordening

Bijlage (nieuw)

Bijlage (nieuw)

| Door de Commissie voorgestelde tekst | Amendement |
| --- | --- |
| | BIJLAGE |
| | 1) | Het model van het BCD als vastgesteld in bijlage 2 bij Iccat-aanbeveling [18-13], als bedoeld in artikel 2, punt 1; |

Door de Commissie voorgestelde tekst

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Amendement

BIJLAGE

BIJLAGE

1)

1)

Het model van het BCD als vastgesteld in bijlage 2 bij Iccat-aanbeveling [18-13], als bedoeld in artikel 2, punt 1;

| 2) | de in bijlage 1 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie, als bedoeld in artikel 4, lid 6, eerste zin; |
| --- | --- |

2)

2)

de in bijlage 1 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie, als bedoeld in artikel 4, lid 6, eerste zin;

| 3) | de in bijlage 3 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde instructies, als bedoeld in artikel 4, lid 6, tweede zin; |
| --- | --- |

3)

3)

de in bijlage 3 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde instructies, als bedoeld in artikel 4, lid 6, tweede zin;

| 4) | de in bijlage 4 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie, als bedoeld in artikel 8, lid 3; |
| --- | --- |

4)

4)

de in bijlage 4 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie, als bedoeld in artikel 8, lid 3;

| 5) | de in bijlage 5 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie, als bedoeld in artikel 8, lid 3; |
| --- | --- |

5)

5)

de in bijlage 5 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie, als bedoeld in artikel 8, lid 3;

| 6) | de in bijlage 3 bij Iccat-aanbeveling [18-12] vermelde procedures, als bedoeld in artikel 11, lid 1, punt c); |
| --- | --- |

6)

6)

de in bijlage 3 bij Iccat-aanbeveling [18-12] vermelde procedures, als bedoeld in artikel 11, lid 1, punt c);

| 7) | de in bijlage 6 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie, als bedoeld in artikel 13, leden 1 en 2. |
| --- | --- |

7)

7)

de in bijlage 6 bij Iccat-aanbeveling [18-13] vermelde informatie, als bedoeld in artikel 13, leden 1 en 2.

---

(1)  De zaak werd voor interinstitutionele onderhandelingen terugverwezen naar de bevoegde commissie op grond van artikel 59, lid 4, vierde alinea, van het Reglement (A9-0172/2021).

1

(1)  Verordening (EU) 20.../... van het Europees Parlement en de Raad van ... 20.. tot vaststelling van een meerjarig beheersplan voor blauwvintonijn in het oostelijke deel van de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee, tot wijziging van de Verordeningen (EG) nr. 1936/2001, (EU) 2017/2107 en (EU) 2019/833 en tot intrekking van Verordening (EU) 2016/1627.

1

(1)  Verordening (EU) 20.../... van het Europees Parlement en de Raad van ... 20.. tot vaststelling van een meerjarig beheersplan voor blauwvintonijn in het oostelijke deel van de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee, tot wijziging van de Verordeningen (EG) nr. 1936/2001, (EU) 2017/2107 en (EU) 2019/833 en tot intrekking van Verordening (EU) 2016/1627.

1

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/324 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/324

---

P9_TA(2022)0028

Beschikbaarstelling van middelen uit het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering — aanvraag EGF/2021/005 FR/Airbus — Frankrijk

Resolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad betreffende de beschikbaarstelling van middelen uit het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers naar aanleiding van aanvraag EGF/2021/005 FR/Airbus van Frankrijk (COM(2021)0698 — C9-0011/2022 — 2021/0363(BUD))

(2022/C 342/32)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad (COM(2021)0698 — C9-0011/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad (COM(2021)0698 — C9-0011/2022),

| — | gezien Verordening (EU) 2021/691 van het Europees Parlement en de Raad van 28 april 2021 betreffende het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers (EFG) en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 1309/2013 (1) (“EFG-verordening”), |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU) 2021/691 van het Europees Parlement en de Raad van 28 april 2021 betreffende het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers (EFG) en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 1309/2013 (1) (“EFG-verordening”),

| — | gezien Verordening (EU, Euratom) 2020/2093 van de Raad van 17 december 2020 tot bepaling van het meerjarig financieel kader voor de jaren 2021-2027 (2), en met name artikel 8, |
| --- | --- |

—

gezien Verordening (EU, Euratom) 2020/2093 van de Raad van 17 december 2020 tot bepaling van het meerjarig financieel kader voor de jaren 2021-2027 (2), en met name artikel 8,

| — | gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 16 december 2020 tussen het Europees Parlement, de Raad van de Europese Unie en de Europese Commissie betreffende begrotingsdiscipline, samenwerking in begrotingszaken en goed financieel beheer, alsmede betreffende nieuwe eigen middelen, met inbegrip van een routekaart voor de invoering van nieuwe eigen middelen (3) (“IIA van 16 december 2020”), en met name punt 9, |
| --- | --- |

—

gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 16 december 2020 tussen het Europees Parlement, de Raad van de Europese Unie en de Europese Commissie betreffende begrotingsdiscipline, samenwerking in begrotingszaken en goed financieel beheer, alsmede betreffende nieuwe eigen middelen, met inbegrip van een routekaart voor de invoering van nieuwe eigen middelen (3) (“IIA van 16 december 2020”), en met name punt 9,

| — | gezien het advies van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken,

| — | gezien de brief van de Commissie regionale ontwikkeling, |
| --- | --- |

—

gezien de brief van de Commissie regionale ontwikkeling,

| — | gezien het verslag van de Begrotingscommissie (A9-0013/2022), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Begrotingscommissie (A9-0013/2022),

| A. | overwegende dat de Unie wetgevings- en begrotingsinstrumenten in het leven heeft geroepen om aanvullende steun te verlenen aan werknemers die de gevolgen ondervinden van globalisering en van technologische en milieuveranderingen, zoals verschuivingen in de wereldhandelsstromen, handelsgeschillen, significante verschuivingen in de handelsbetrekkingen van de Unie of de samenstelling van de interne markt en financiële of economische crises, alsook de overgang naar een koolstofarme economie, of als gevolg van digitalisering of automatisering; |
| --- | --- |

A.

overwegende dat de Unie wetgevings- en begrotingsinstrumenten in het leven heeft geroepen om aanvullende steun te verlenen aan werknemers die de gevolgen ondervinden van globalisering en van technologische en milieuveranderingen, zoals verschuivingen in de wereldhandelsstromen, handelsgeschillen, significante verschuivingen in de handelsbetrekkingen van de Unie of de samenstelling van de interne markt en financiële of economische crises, alsook de overgang naar een koolstofarme economie, of als gevolg van digitalisering of automatisering;

| B. | overwegende dat de Unie het toepassingsgebied van het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers (EFG) heeft uitgebreid om financiële steun te verlenen in geval van grote herstructureringen en aldus de economische gevolgen van de coronacrisis te dekken; |
| --- | --- |

B.

overwegende dat de Unie het toepassingsgebied van het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers (EFG) heeft uitgebreid om financiële steun te verlenen in geval van grote herstructureringen en aldus de economische gevolgen van de coronacrisis te dekken;

| C. | overwegende dat de voortschrijdende decarbonisatie van de vervoerssector naar verwachting verschillende gevolgen zal hebben voor de luchtvaartsector, en dat de Unie een belangrijke rol speelt door de nodige solidariteit te verschaffen middels financiële bijdragen uit het EFG, dat tot doel heeft dat begunstigden snel weer aan de slag kunnen in fatsoenlijke en duurzame banen binnen of buiten hun oorspronkelijke sector, en dat tegelijkertijd verenigbaar is met een groenere en meer digitale Europese economie in overeenstemming met de Europese Green Deal; |
| --- | --- |

C.

overwegende dat de voortschrijdende decarbonisatie van de vervoerssector naar verwachting verschillende gevolgen zal hebben voor de luchtvaartsector, en dat de Unie een belangrijke rol speelt door de nodige solidariteit te verschaffen middels financiële bijdragen uit het EFG, dat tot doel heeft dat begunstigden snel weer aan de slag kunnen in fatsoenlijke en duurzame banen binnen of buiten hun oorspronkelijke sector, en dat tegelijkertijd verenigbaar is met een groenere en meer digitale Europese economie in overeenstemming met de Europese Green Deal;

| D. | overwegende dat Frankrijk aanvraag EGF/2021/005 FR/Airbus heeft ingediend voor een financiële bijdrage uit het EFG naar aanleiding van 508 ontslagen in de economische sector die in NACE Rev. 2 is ingedeeld in afdeling 30 (Vervaardiging van transportmiddelen) in de NUTS 2-regio’s Midi-Pyrénées (FRJ2) en Pays de la Loire (FRG0) in Frankrijk, binnen de referentieperiode 1 november 2020 tot 1 maart 2021; |
| --- | --- |

D.

overwegende dat Frankrijk aanvraag EGF/2021/005 FR/Airbus heeft ingediend voor een financiële bijdrage uit het EFG naar aanleiding van 508 ontslagen in de economische sector die in NACE Rev. 2 is ingedeeld in afdeling 30 (Vervaardiging van transportmiddelen) in de NUTS 2-regio’s Midi-Pyrénées (FRJ2) en Pays de la Loire (FRG0) in Frankrijk, binnen de referentieperiode 1 november 2020 tot 1 maart 2021;

| E. | overwegende dat de aanvraag betrekking heeft op 508 ontslagen werknemers die niet langer werkzaam zijn binnen de economische en sociale eenheid (4) Airbus Commercial van Airbus (Airbus SE); |
| --- | --- |

E.

overwegende dat de aanvraag betrekking heeft op 508 ontslagen werknemers die niet langer werkzaam zijn binnen de economische en sociale eenheid (4) Airbus Commercial van Airbus (Airbus SE);

| F. | overwegende dat de aanvraag is ingediend op grond van de criteria voor steunverlening van artikel 4, lid 2, punt a), van de EFG-verordening, die vereisen dat binnen een referentieperiode van vier maanden in een onderneming in een lidstaat de werkzaamheden van ten minste 200 ontslagen werknemers zijn beëindigd; |
| --- | --- |

F.

overwegende dat de aanvraag is ingediend op grond van de criteria voor steunverlening van artikel 4, lid 2, punt a), van de EFG-verordening, die vereisen dat binnen een referentieperiode van vier maanden in een onderneming in een lidstaat de werkzaamheden van ten minste 200 ontslagen werknemers zijn beëindigd;

| G. | overwegende dat de algemene reisbeperkingen in het kader van de COVID-19-pandemie hebben geleid tot een algehele instorting van de commerciële luchtvaart, met name in de sector passagiersvluchten, en dat volgens Airbus het volledige herstel van de sector naar verwachting niet vóór 2025 zal plaatsvinden (5); |
| --- | --- |

G.

overwegende dat de algemene reisbeperkingen in het kader van de COVID-19-pandemie hebben geleid tot een algehele instorting van de commerciële luchtvaart, met name in de sector passagiersvluchten, en dat volgens Airbus het volledige herstel van de sector naar verwachting niet vóór 2025 zal plaatsvinden (5);

| H. | overwegende dat Airbus, aangezien 77 % van de totale omzet wordt gegenereerd binnen de commerciële luchtvaartdivisie van het bedrijf (6), het productieniveau per april 2020 met een derde omlaag moest brengen (7) en aldus een herstructureringsplan moest uitvoeren dat leidde tot het verdwijnen van 4 248 banen in Frankrijk (8); |
| --- | --- |

H.

overwegende dat Airbus, aangezien 77 % van de totale omzet wordt gegenereerd binnen de commerciële luchtvaartdivisie van het bedrijf (6), het productieniveau per april 2020 met een derde omlaag moest brengen (7) en aldus een herstructureringsplan moest uitvoeren dat leidde tot het verdwijnen van 4 248 banen in Frankrijk (8);

| I. | overwegende dat de steun van de Franse autoriteiten voor langdurige deeltijdarbeid, waarover naar behoren is onderhandeld met de betrokken werknemers, en versterking van een programma van de “Conseil pour la recherche aéronautique civile” (Raad voor onderzoek inzake burgerlijke luchtvaart) het mogelijk hebben gemaakt het aantal ontslagen aanzienlijk te verminderen (namelijk met 2 002 banen); overwegende dat voor de overige 2 246 banen bijna alle werknemers in het kader van interne mobiliteit in een andere functie zijn terechtgekomen of instemden met vrijwillige ontslagpakketten; |
| --- | --- |

I.

overwegende dat de steun van de Franse autoriteiten voor langdurige deeltijdarbeid, waarover naar behoren is onderhandeld met de betrokken werknemers, en versterking van een programma van de “Conseil pour la recherche aéronautique civile” (Raad voor onderzoek inzake burgerlijke luchtvaart) het mogelijk hebben gemaakt het aantal ontslagen aanzienlijk te verminderen (namelijk met 2 002 banen); overwegende dat voor de overige 2 246 banen bijna alle werknemers in het kader van interne mobiliteit in een andere functie zijn terechtgekomen of instemden met vrijwillige ontslagpakketten;

| J. | overwegende dat de Commissie heeft verklaard dat de gezondheidscrisis tot een economische crisis heeft geleid, en dat zij een herstelplan voor de economie heeft opgesteld naar aanleiding van de resoluties van het Europees Parlement en de impuls van het Frans-Duitse initiatief voor het Europees herstel na de coronacrisis van 18 mei 2020 (9), en de rol van het EFG als noodinstrument heeft onderstreept (10); |
| --- | --- |

J.

overwegende dat de Commissie heeft verklaard dat de gezondheidscrisis tot een economische crisis heeft geleid, en dat zij een herstelplan voor de economie heeft opgesteld naar aanleiding van de resoluties van het Europees Parlement en de impuls van het Frans-Duitse initiatief voor het Europees herstel na de coronacrisis van 18 mei 2020 (9), en de rol van het EFG als noodinstrument heeft onderstreept (10);

| K. | overwegende dat het EFG het jaarlijkse maximumbedrag van 186 miljoen EUR (in prijzen van 2018) niet mag overschrijden, zoals vastgelegd in artikel 8 van Verordening (EU, Euratom) 2020/2093 van de Raad van 17 december 2020 tot bepaling van het meerjarig financieel kader voor de jaren 2021-2027 (11); |
| --- | --- |

K.

overwegende dat het EFG het jaarlijkse maximumbedrag van 186 miljoen EUR (in prijzen van 2018) niet mag overschrijden, zoals vastgelegd in artikel 8 van Verordening (EU, Euratom) 2020/2093 van de Raad van 17 december 2020 tot bepaling van het meerjarig financieel kader voor de jaren 2021-2027 (11);

| 1. | is het met de Commissie eens dat is voldaan aan de voorwaarden die zijn vastgelegd in artikel 4, lid 2, punt a), van de EFG-verordening en dat Frankrijk derhalve uit hoofde van die verordening recht heeft op een financiële bijdrage ter hoogte van 3 745 264 EUR, oftewel 85 % van de totale kosten van 4 406 194 EUR, die uitsluitend de uitgaven aan gepersonaliseerde diensten dekken; |
| --- | --- |

1.

| 2. | stelt vast dat de Franse autoriteiten de aanvraag op 26 juli 2021 hebben ingediend en dat de Commissie haar beoordeling op 19 november 2021 heeft afgerond en het Parlement hiervan op 5 januari 2022 in kennis heeft gesteld; |
| --- | --- |

2.

| 3. | is ingenomen met de maatregelen van de Franse nationale en lokale overheden, zoals de bepalingen van de nieuwe noodwetgeving (12), het steunplan voor de luchtvaartindustrie, het programma voor deeltijdwerk op lange termijn (13) en de aanvulling van het ADER 4-plan, waardoor het aantal ontslagen aanzienlijk minder is geworden; |
| --- | --- |

3.

| 4. | stelt vast dat de aanvraag betrekking heeft op in totaal 508 ontslagen werknemers wier werkzaamheden zijn beëindigd; stelt voorts vast dat Frankrijk verwacht dat 297 van alle in aanmerking komende begunstigden zullen deelnemen aan de maatregelen (beoogde begunstigden); |
| --- | --- |

4.

| 5. | herinnert eraan dat de sociale gevolgen van de ontslagen voor beide regio’s naar verwachting aanzienlijk zullen zijn, en dat in het eerste kwartaal van 2021 de werkloosheid in de regio Occitanie reeds 9,4 % bedroeg en in de regio Pays de la Loire 6,9 % (14); |
| --- | --- |

5.

| 6. | wijst erop dat de ontslagen in Occitanie naar verwachting aanzienlijke gevolgen zullen hebben voor de arbeidsmarkt, aangezien de regio sterk afhankelijk is van de luchtvaart als belangrijkste sector en Airbus de grootste werkgever in de private sector in de regio is; |
| --- | --- |

6.

| 7. | merkt op dat Occitanie zichzelf op de kaart heeft gezet als een belangrijk ecosysteem voor start-ups en dus kansen biedt voor begunstigden die een eigen bedrijf willen starten; wijst erop dat een groot deel van de mensen in de regio die getroffen worden een hoog opleidingsniveau heeft; |
| --- | --- |

7.

| 8. | wijst erop dat alhoewel in Pays de la Loire de gevolgen van de luchtvaartcrisis voor de lokale economie en de arbeidsmarkt naar verwachting minder schadelijk zullen zijn dankzij de sterke diversificatie van de regionale economie, zich waarschijnlijk nieuwe mogelijkheden zullen voordoen in de maritieme sector en op het gebied van hernieuwbare energie, en dat passende omscholing ook hier vereist is; |
| --- | --- |

8.

| 9. | wijst erop dat 13,5 % van de beoogde begunstigden ouder dan 54 jaar is en dat 74,7 % van hen tussen de 30 en 54 jaar oud is; |
| --- | --- |

9.

| 10. | stelt vast dat Airbus met ingang van 1 november 2020 gepersonaliseerde diensten aan de beoogde begunstigden is gaan verstrekken, wat betekent dat de periode om in aanmerking te komen voor een financiële bijdrage uit het EFG zal lopen van 1 november 2020 tot 24 maanden na de datum van inwerkingtreding van het financieringsbesluit; |
| --- | --- |

10.

| 11. | wijst erop dat de gepersonaliseerde diensten ten behoeve van de werknemers en zelfstandigen bestaan uit de volgende activiteiten: starterspremies, opleiding voor starters, toelagen voor uitgaven in verband met opleidingen voor starters, alsmede loontoeslagen; |
| --- | --- |

11.

| 12. | is van mening dat deze gepersonaliseerde diensten een relevante periode moet bestrijken, afhankelijk van de aard van het project; |
| --- | --- |

12.

| 13. | is ingenomen met het feit dat het gecoördineerde pakket aan gepersonaliseerde diensten het resultaat was van een goede collectieve onderhandelingsovereenkomst tussen Airbus en vertegenwoordigers van het personeel in samenspraak met vertegenwoordigers van de werknemers en van de vakbonden; is ingenomen met het feit dat de financiële steun snel aan de begunstigden is verstrekt, hoewel in sommige gevallen aanvullende investeringen voor de oprichting van een nieuw bedrijf nodig zijn; |
| --- | --- |

13.

| 14. | onderstreept dat 98,7 % van de financiële steun verband houdt met de oprichting van startups en bedrijven, waardoor herintegratie op de arbeidsmarkt en omscholing worden aangemoedigd, het concurrentievermogen van de betrokken regio’s zal verbeteren en aan economisch herstel wordt bijgedragen; |
| --- | --- |

14.

| 15. | benadrukt dat de Franse autoriteiten hebben bevestigd dat voor de subsidiabele maatregelen geen steun uit andere fondsen of financieringsinstrumenten van de Unie wordt ontvangen; |
| --- | --- |

15.

| 16. | wijst er nogmaals op dat steun uit het EFG geen vervanging mag zijn voor maatregelen die op grond van nationale wetgeving of collectieve arbeidsovereenkomsten onder de verantwoordelijkheid van bedrijven vallen, of voor welke andere vergoedingen of rechten dan ook waarop de begunstigden aanspraak kunnen maken, en dat de toewijzing dus geheel en al aanvullend moet zijn; verzoekt dat de begunstigden van de uit het EFG afkomstige gepersonaliseerde diensten via openbare informatievoorziening alsook persoonlijk op de hoogte worden gesteld van de medefinanciering door de Unie; |
| --- | --- |

16.

| 17. | merkt op dat aan alle procedurele vereisten is voldaan; onderstreept het feit dat er transparantie moet zijn in elke fase van de procedure en dringt erop aan dat het pakket van maatregelen wordt uitgevoerd en geëvalueerd met betrokkenheid van de sociale partners; |
| --- | --- |

17.

| 18. | hecht zijn goedkeuring aan het bij deze resolutie gevoegde besluit; |
| --- | --- |

18.

| 19. | verzoekt zijn Voorzitter dit besluit samen met de voorzitter van de Raad te ondertekenen en zorg te dragen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie; |
| --- | --- |

19.

| 20. | verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie, met inbegrip van de bijlage, te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. |
| --- | --- |

20.

---

(1)  PB L 153 van 3.5.2021, blz. 48.

(2)  PB L 433 I van 22.12.2020, blz. 11.

(3)  PB L 433 I van 22.12.2020, blz. 28.

(4)  Een economische en sociale eenheid (unité économique et sociale, UES) is een juridische constructie naar Frans recht die het toelaat ondernemingen te groeperen die hetzelfde bestuur hebben en in dezelfde sector actief zijn en waarvan de werknemers dezelfde belangen hebben, maar die in juridische zin aparte ondernemingen zijn, om de totstandkoming van een gemeenschappelijke werknemersvertegenwoordiging te bevorderen. De ontslagen vielen bij ESU Airbus Commercial, dat de twee Franse dochterondernemingen Airbus SAS en Airbus Operations SAS van Airbus SE groepeert.

(5)  Niet-gepubliceerd document: Airbus “Livre 2”, interne analyse van de COVID-19-crisis en de gevolgen voor de activiteitensector van Airbus in Frankrijk.

(6)  https://lentreprise.lexpress.fr/actualites/1/actualites/le-geant-europeen-airbus-en-chiffres_2129633.html

(7)  https://www.airbus.com/newsroom/press-releases/en/2020/04/airbus-reports-first-quarter-q1-2020-results.html.

(8)  Volgens het herstructureringsplan van Airbus: “Accord collectif relatif au plan d’adaptation des sociétés composant l’UES Airbus Commercial dans le contexte de la crise économique Covid-19 et ses conséquences sur l’emploi”

(9)  https://www.elysee.fr/en/emmanuel-macron/2020/05/18/french-german-initiative-for-the-european-recovery-from-the-coronavirus-crisis

(10)  COM(2020)0442.

(11)  PB L 433 I van 22.12.2020, blz. 11.

(12)  Noodwet (“loi d’urgence”) nr. 2020-734 van 17 juni 2020.

(13)  Activité Partielle de Longue Durée (APLD): https://www.service-public.fr/professionnels-entreprises/vosdroits/F35381

(14)  Gegevens verzameld door het Franse nationale instituut voor statistiek en economische studies.

---

BIJLAGE

BESLUIT VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

betreffende de beschikbaarstelling van middelen uit het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering voor ontslagen werknemers naar aanleiding van aanvraag EGF/2021/005 FR/Airbus van Frankrijk

(De tekst van de bijlage wordt hier niet weergegeven, aangezien deze overeenkomt met de definitieve handeling: Besluit (EU) 2022/359.)

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/328 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/328

---

P9_TA(2022)0035

Spoor: verlenging van tijdelijke heffingen — COVID-19***I

Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) 2020/1429 wat betreft de duur van de referentieperiode voor de toepassing van tijdelijke maatregelen inzake heffingen voor het gebruik van de spoorweginfrastructuur (COM(2021)0832 — C9-0001/2022 — 2021/0437(COD))

(Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing)

(2022/C 342/33)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad (COM(2021)0832), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad (COM(2021)0832),

| — | gezien artikel 294, lid 2, en artikel 91 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C9-0001/2022), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 294, lid 2, en artikel 91 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C9-0001/2022),

| — | gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

| — | gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 19 januari 2022 (1), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 19 januari 2022 (1),

| — | na raadpleging van het Comité van Regio's, |
| --- | --- |

—

na raadpleging van het Comité van Regio's,

| — | gezien de door de vertegenwoordiger van de Raad bij brief van 26 januari 2022 gedane toezegging om het standpunt van het Europees Parlement overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie goed te keuren, |
| --- | --- |

—

gezien de door de vertegenwoordiger van de Raad bij brief van 26 januari 2022 gedane toezegging om het standpunt van het Europees Parlement overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie goed te keuren,

| — | gezien de artikelen 59 en 163 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 59 en 163 van zijn Reglement,

| 1. | stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verzoekt de Commissie om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien zij haar voorstel vervangt, ingrijpend wijzigt of voornemens is het ingrijpend te wijzigen; |
| --- | --- |

2.

| 3. | verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. |
| --- | --- |

3.

---

(1)  Nog niet in het Publicatieblad bekendgemaakt.

---

P9_TC1-COD(2021)0437

Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 16 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) 2020/1429 wat betreft de duur van de referentieperiode voor de toepassing van tijdelijke maatregelen inzake heffingen voor het gebruik van de spoorweginfrastructuur

(Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) 2022/312.)

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/329 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/329

---

P9_TA(2022)0036

Macrofinanciële bijstand aan Oekraïne ***I

Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 16 februari 2022 over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Oekraïne (COM(2022)0037 — C9-0028/2022 — 2022/0026(COD))

(Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing)

(2022/C 342/34)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad (COM(2022)0037), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad (COM(2022)0037),

| — | gezien artikel 294, lid 2, en artikel 212 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C9-0028/2022), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 294, lid 2, en artikel 212 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C9-0028/2022),

| — | gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

| — | gezien de door de vertegenwoordiger van de Raad bij brief van 11 februari 2022 gedane toezegging om het standpunt van het Europees Parlement overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie goed te keuren, |
| --- | --- |

—

gezien de door de vertegenwoordiger van de Raad bij brief van 11 februari 2022 gedane toezegging om het standpunt van het Europees Parlement overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie goed te keuren,

| — | gezien de artikelen 59 en 163 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien de artikelen 59 en 163 van zijn Reglement,

| 1. | stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; |
| --- | --- |

1.

| 2. | verzoekt de Commissie om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien zij haar voorstel vervangt, ingrijpend wijzigt of voornemens is het ingrijpend te wijzigen; |
| --- | --- |

2.

| 3. | verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. |
| --- | --- |

3.

---

P9_TC1-COD(2022)0026

Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 16 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Besluit (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Oekraïne

(Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Besluit (EU) 2022/313.)

---

Donderdag, 17 februari 2022

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/330 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/330

---

P9_TA(2022)0046

Bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene, mutagene en reprotoxische agentia op het werk ***I

Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 2004/37/EG betreffende de bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk (COM(2020)0571 — C9-0301/2020 — 2020/0262(COD))

(Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing)

(2022/C 342/35)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het voorstel van de Commissie aan het Parlement en de Raad (COM(2020)0571), |
| --- | --- |

—

gezien het voorstel van de Commissie aan het Parlement en de Raad (COM(2020)0571),

| — | gezien artikel 294, lid 2, en met name artikel 153, lid 2, punt b), in samenhang met artikel 153, lid 1, punt a), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C9-0301/2020), |
| --- | --- |

—

gezien artikel 294, lid 2, en met name artikel 153, lid 2, punt b), in samenhang met artikel 153, lid 1, punt a), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C9-0301/2020),

| — | gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

| — | gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 16 februari 2021 (1), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 16 februari 2021 (1),

| — | na raadpleging van het Comité van de Regio’s, |
| --- | --- |

—

na raadpleging van het Comité van de Regio’s,

| — | gezien het overeenkomstig artikel 74, lid 4, van zijn Reglement door de bevoegde commissie goedgekeurde voorlopig akkoord en de door de vertegenwoordiger van de Raad bij brief van 22 december 2021 gedane toezegging om het standpunt van het Europees Parlement overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie goed te keuren, |
| --- | --- |

—

gezien het overeenkomstig artikel 74, lid 4, van zijn Reglement door de bevoegde commissie goedgekeurde voorlopig akkoord en de door de vertegenwoordiger van de Raad bij brief van 22 december 2021 gedane toezegging om het standpunt van het Europees Parlement overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie goed te keuren,

| — | gezien artikel 59 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 59 van zijn Reglement,

| — | gezien het advies van de Commissie juridische zaken, |
| --- | --- |

—

gezien het advies van de Commissie juridische zaken,

| — | gezien het verslag van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken (A9-0114/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het verslag van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken (A9-0114/2021),

| 1. | stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; |
| --- | --- |

1.

| 2. | hecht zijn goedkeuring aan de gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement en de Raad die als bijlage bij onderhavige resolutie is gevoegd en die samen met de definitieve wetgevingstekst in de L-reeks van het Publicatieblad van de Europese Unie zal worden bekendgemaakt; |
| --- | --- |

2.

| 3. | neemt kennis van de verklaring van de Commissie die als bijlage bij onderhavige resolutie is gevoegd; |
| --- | --- |

3.

| 4. | verzoekt de Commissie om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien zij haar voorstel vervangt, ingrijpend wijzigt of voornemens is het ingrijpend te wijzigen; |
| --- | --- |

4.

| 5. | verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. |
| --- | --- |

5.

---

(1)  PB C 56 van 16.2.2021, blz. 63.

---

P9_TC1-COD(2020)0262

Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 17 februari 2022 met het oog op de vaststelling van Richtlijn (EU) 2022/... van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 2004/37/EG betreffende de bescherming van de werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op het werk

(Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Richtlijn (EU) 2022/431.)

---

BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE

Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement en de Raad betreffende het toepassingsgebied van Richtlijn 2004/37/EG

[onmiddellijk na de wetgevingshandeling in de L-serie te publiceren]

Het Europees Parlement en de Raad delen de visie dat gevaarlijke geneesmiddelen die één of meerdere stoffen bevatten welke voldoen aan de criteria om overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1272/2008 als kankerverwekkend (categorie 1A of 1B), mutageen (categorie 1A of 1B) of reprotoxisch (categorie 1A of 1B) te worden ingedeeld, binnen het toepassingsgebied van Richtlijn 2004/37/EG vallen. Alle vereisten van Richtlijn 2004/37/EG zijn dienovereenkomstig van toepassing op gevaarlijke geneesmiddelen.

Verklaring van de Commissie — Actieplan en wetgevingsvoorstellen

De in artikel 18 bis, derde alinea, aan de Commissie opgelegde verplichtingen met betrekking tot het voorleggen van een actieplan en het indienen van een wetgevingsvoorstel mogen niet ingaan tegen de institutionele prerogatieven van de Commissie en haar rechtstreeks uit de Verdragen voortvloeiende initiatiefrecht.

Artikel 18 bis, derde alinea, verwijst naar artikel 16 van Richtlijn 2004/37/EG, dat voorziet in de verplichting om grenswaarden vast te stellen op basis van de beschikbare informatie, met inbegrip van wetenschappelijke en technische gegevens, voor alle stoffen waarvoor dit mogelijk is. Bij de uitvoering van die bepaling wordt de Commissie ook verzocht het in artikel 18 bis, derde alinea, bedoelde actieplan voor te leggen. Omwille van de transparantie zal dit actieplan bestaan uit een lijst van de volgende 25 nieuwe of herziene stoffen die wetenschappelijk moeten worden geëvalueerd. De evaluaties van de vermelde stoffen zullen deel uitmaken van de bestaande procedure, met inbegrip van raadpleging van de sociale partners, het advies van het Raadgevend Comité voor veiligheid en gezondheid op de arbeidsplaats (ACSH) en een effectbeoordeling, om tijdig met de nodige wetgevingsvoorstellen te kunnen komen.

---

| 6.9.2022 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 342/332 |
| --- | --- | --- | --- |

6.9.2022

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 342/332

---

P9_TA(2022)0047

Het in rekening brengen van het gebruik van bepaalde infrastructuurvoorzieningen aan voertuigen ***II

Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 17 februari 2022 betreffende het standpunt van de Raad in eerste lezing, met het oog op de vaststelling van een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van de Richtlijnen 1999/62/EG, 1999/37/EG en (EU) 2019/520 betreffende het in rekening brengen van het gebruik van bepaalde infrastructuurvoorzieningen aan voertuigen (10542/1/2021 — C9-0423/2021 — 2017/0114(COD))

(Gewone wetgevingsprocedure: tweede lezing)

(2022/C 342/36)

Het Europees Parlement,

| — | gezien het standpunt van de Raad in eerste lezing (10542/1/2021 — C9-0423/2021), |
| --- | --- |

—

gezien het standpunt van de Raad in eerste lezing (10542/1/2021 — C9-0423/2021),

| — | gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 18 oktober 2017 (1), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 18 oktober 2017 (1),

| — | gezien het advies van het Comité van de Regio’s van 1 februari 2018 (2), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van het Comité van de Regio’s van 1 februari 2018 (2),

| — | gezien het advies van de Commissie (COM(2021)0693), |
| --- | --- |

—

gezien het advies van de Commissie (COM(2021)0693),

| — | gezien zijn in eerste lezing geformuleerde standpunt (3) inzake het voorstel van de Commissie aan het Parlement en de Raad (COM(2017)0275), |
| --- | --- |

—

gezien zijn in eerste lezing geformuleerde standpunt (3) inzake het voorstel van de Commissie aan het Parlement en de Raad (COM(2017)0275),

| — | gezien artikel 294, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 294, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

| — | gezien het overeenkomstig artikel 74, lid 4, van zijn Reglement door de bevoegde commissie goedgekeurde voorlopig akkoord, |
| --- | --- |

—

gezien het overeenkomstig artikel 74, lid 4, van zijn Reglement door de bevoegde commissie goedgekeurde voorlopig akkoord,

| — | gezien artikel 67 van zijn Reglement, |
| --- | --- |

—

gezien artikel 67 van zijn Reglement,

| — | gezien de aanbeveling voor de tweede lezing van de Commissie vervoer en toerisme (A9-0006/2022), |
| --- | --- |

—

gezien de aanbeveling voor de tweede lezing van de Commissie vervoer en toerisme (A9-0006/2022),

| 1. | hecht zijn goedkeuring aan het standpunt van de Raad in eerste lezing; |
| --- | --- |

1.

| 2. | constateert dat de handeling is vastgesteld overeenkomstig het standpunt van de Raad; |
| --- | --- |

2.

| 3. | verzoekt zijn Voorzitter de handeling samen met de voorzitter van de Raad overeenkomstig artikel 297, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie te ondertekenen; |
| --- | --- |

3.

| 4. | verzoekt zijn secretaris-generaal de handeling te ondertekenen nadat is nagegaan of alle procedures naar behoren zijn uitgevoerd, en met de secretaris-generaal van de Raad zorg te dragen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie; |
| --- | --- |

4.

| 5. | verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. |
| --- | --- |

5.

---

(1)  PB C 81 van 2.3.2018, blz. 188.

(2)  PB C 176 van 23.5.2018, blz. 66.

(3)  Aangenomen teksten van 25.10.2018, P8_TA(2018)0423.

---